Donostia Zinemaldia :: CAMERA OBSCURA\nMaru Soloresen opera primak Ane du protagonista, pubertaroan sartzear dagoen neska itsua. Anek argazkilaritza eta lehenengo amodioa ezagutuko ditu osaba Antoniori esker; denbora luzez kanpoan izan ostean, familiak uda igarotzen duen etxera itzuli den argazkilari misteriotsua.\nDonostia, 1968. Andoaingo Zinema eta Bideo Eskolan ikasi zuen eta Michel Gaztambide gidoilariak eta José Luis Guerín zuzendariak emandako tailerretan parte hartu zuen, besteak beste. Ondoren, Berlinera joan zen bizitzera, eta han, zinema zuzendaritzako goi-ikasketak egin zituen DFFBn (Alemaniako Zinema eta Telebista Akademia). Hainbat film labur eta dokumental zuzendu zituen bertan. Donostian errodaturiko Dortoka Uhartea izan zen bere graduazio-lana eta sariak irabazi zituen mundu osoko zinema-jaialdietan. Berlinen hamar urte igaro ostean, Euskadira itzuli zen. Telebistan lan egin du, ekoizpenaren, errealizazioaren eta edizioaren arloetan, eta horrez gain, zinema-muntaketan eta ikus-entzunezkoen arloko irakaskuntzan ere aritua da.


Eguraldia Euskadin | Udazkena 16:49ean iritsiko da, uda giroan | EITB Eguraldia\nUdazkena uda giroan iritsi da\nUrtaro berria 16:49ean hasi da, baina eguraldia oraindik uda girokoa izango da. Igandean, ordea, aldaketa espero dugu, eta haizeri dagokion abisu horia ezarri du Herrizaingo Sailak.\nUdazkena 16:49ean iritsi da, eta abenduaren 21era arte iraungo du. Aurtengo udara azken urteetako lehorrenetakoa eta beroenetakoa izan da.\nUdazkeneko lehen eguna aldaketarekin dator. Igandean, haizea izango da nagusi eta hodeiak bueltatuko dira. Ildo honetan, Larrialdiei Aurregiteko eta Meteorologiako Zuzendaritzak haizeari dagokion abisu horia ezarri du biharko.\nOrdutegi aldaketa, urriaren 28an\nUdazkeneko berezitasunetako bat, urtero legez, ordu aldaketa izaten da. Aurten, urriaren 28an berreskuratuko dugu neguko ordutegia.\nEguzki orduak azkar murrizten dira urte-sasoi honetan, izan ere, goizetan, eguzkia minutu bat beranduago irteten da, eta arratsaldean, bi minutu lehenago joaten da. Beraz, egunean, eguzkia hiru minutu gutxiago egoten da zeruertzean udazkenean.\nUdazkenak bi eklipse izango ditu. Azaroaren 13an eguzki eklipse partziala izango dugu eta Australian, Zeelanda Berrian, Hego Pazifikoan, Antartikan eta Hego Amerikan ikusi ahal izango da. Honekin batera, ilargiko argi-itzaleko eklipse bat izango dugu bi aste geroago, azaroaren 28an, eta Espainian ikusi ahal izango da.


Albisteak — Euskal Kulturgintzaren Transmisioa\n2008-2009 ikasturtean, Miriam Luki kazetariak izena eman zuen Euskal Kulturgintzaren Transmisioa aditu tituluaren bigarren edizioan, Mondragon Unibertsitateak Eskoriatzan antolatua. Graduondoko hartan adituei entzundakotik abiatuta, barne gogoeta piztu zitzaion Miriami, eta haren emaitza Euslandia liburua izan da. Gehiago irakurri\nMartxoaren 2an, GaraiOn Naturartea Elkartekoek gidatuta eta Eman ekoizetxeak grabatua, DIDA izeneko lipdub grabazioa ezin bereziagoa sortu zuten EKT-ko ikasle zein irakasleek. GaraiOn taldekoak ideia jakin bat lantzeko asmoarekin agertu ziren fakultatean: EKTko kideak prozesu sortzaile batean murgiltzea.\n2011ko otsailaren 19an Euskal Kulturgintzaren Transmisioa aditu tituluko zenbait kide Bilbon izan ginen, eta bertan Aitor eta Pedro Zuberogoitia anaiek gidatuta, Zazpi kaleak, Albia eta Areatzan zehar ibili ginen, bisita gidatuan, Bilbo eta euskara arrastoari jarraika.\nEKT irratsaioak hiru ikasle elkarrizketatu ditu Gabonak osteko lehen irratsaioan. Hauen iritziz, “lujo bat da” asteazkenetan ohiko lana utzi eta Eskoriatzara etortzea euskal kulturgintzaren transmisioaz aritzeko. Nota jarri behar-eta, 8,5 - 9 jarri diote ikastaroari.\nEuskal Irrati-telebistak atal berezi bat sortu du bere webgunean EKT izenarekin, eta bertan eskegitzen ari da Euskadi Irratiak Euskal Kulturgintzaren Transmisioa ikastaroari eskainitako irratsaioak, Julian Belokiren zuzendaritzapean.\nAbenduaren 1ean, Laboa hil zeneko bigarren urteurrenean, EKTn gogoan hartu nahi izan dugu, eta geure neurriko omenaldi goxoa eskaini. Oraingoak zein aurreko edizioetan ikasle aritutakoak izan dira protagonistak:gertu, emankor, esker oneko... Abenduaren 4an, ondikotz, EKTren aurreko bi edizioetan geure artean izan genuen Xabier Lete maixua zendu zen.\nJoan Mari Torrealdai euskaltzainak ireki zuen Euskal Kulturgintzaren Transmisioa aditu tituluaren hirugarren aldia. Bere hitzaldiaren gaia: “Egunkariaren epaiketaren harira garatutako diskurtsoak”. Hirugarren aldi honetan 36 ikaslek eman zuten izena, bost probintziatatik etorriak.\nHUHEZIk eta Lankuk Maialen Lujanbio bertsolariaren koaderno bat aurkeztu dute: “Hau koaderno bat zen (hau koaderno haren berrinterpretazioa da)”. Bertan, bertsolariak biltzen ditu bere oharrak, 2007-2008 ikasturtean egindakoak, EKT aditu tituluan ikasle gisa zebilela.\nMaiatzaren 10etik irailaren 30era Euskal Kulturgintzaren Transmisioa aditu tituluak irekita izango du matrikula egiteko epea. Matrikula egitea 2.000€ kostatuko da, eta berau hiru zatitan ordaindu ahal izango da. Betiko moduan, hizlari ezagunek hartuko dute parte EKT ikastaroan.\nIkusita Euskal Kulturgintzaren Transmisioa zelako garrantzia hartzen ari den, Argia aldizkariaren Larrun gehigarriak ale berezia eskaini dio Mondragon Unibertsitatearen aditu tituluari. Larrunek ikastaroko zazpi irakasle elkarrizketatu ditu, zuzendaria barne.\nFesta polita EKT ikastaroaren bigarren aldiari amaiera emateko\nJoxanton Artzek poema bat eskaini dio EKT ikastaroari\nEuskal webgunerik irakurrienak EKTko ikasleen artean\nHurrengo 18 elementuak


Euskaraldia: eskua hedatu dezagun euskarari! |\nEuskara ezagutzeko ikastaldia\nHiru uhinak dokumenta\nEuskaraldia: eskua hedatu dezagun euskarari!\nUdan jaso nuen lehen aldiz Euskaraldiaren berri. Ez dut gogoratzen oso ondo noiz izan zen baina ziur nintzen Lizarran egongo nintzela, nire familia eta lagunekin, eta han biziko nuela Euskaraldiaren lehen esperientzia hau. Ezin nuen imajinatu, ordea, oso Euskaraldi berezia biziko nuela, Euskal Herritik urrun, baina oso gertu aldi berean.\nEuskaraldiak oso helburu zehatza zuen: hamaika egunez euskaraz hitz egitea, edonorekin, edonon eta edozein momentutan, edo besteei gurekin euskaraz hitz egiteko aukera ematea. Europako Euskal Etxeen hamaikakoan sartuta geunden gu, beste tokitako Euskal Etxeekin batera: Madril, Bartzelona, Londres, Brusela, Erroma… Bordaleko kaleetan euskaraz mintzatzea nahiko zaila denez, Euskal Etxeko ikasleei Euskaraldia ospatzeko gonbidapena luzatu genien. Klasean Euskaraldiari buruz hitz egin genuen, bideoak eta kanta ikusi genituen, eta bakoitzak bere rola aukeratu zuen: Ahobizi edo Belarriprest. Azaroaren 29an, Euskal Etxean elkartu ginen. Bakoitzak jateko edo edateko zerbait ekarri zuen, Euskaraldiaren hiru poltsa zozketatu genituen eta oso gaualdi atsegina pasa genuen elkarrekin. Euskal Etxeko ikasleez gain, Euskal Herrikoak diren eta Bordalen bizi diren hainbat gazte ere gerturatu ziren Euskal Etxera. Beste taldeetako ikasleak eta jende berria ezagutzeko aukera zoragarria izan zen. Eta, noski, euskaraz mintzatzeko aukera paregabea ere! Asko poztu ninduen ikasleak euskaraz hitz egiten saiatzen ikusteak. Hiztegitxo txikiak banatu genizkien eta horiei esker eta klaseko lanari esker, orain arte ikasi dutena praktikan jarri zuten, eta Gau Eskolak bere fruituak ematen dituela egiaztatu nuen! Milesker etorri zineten guztioi!\nEuskaraldiak gure hizkuntza-ohiturak aldatzea zuen helburu, eta aldaketa hori nire bizitza pertsonalean aplikatzen saiatu nintzen: senideekin eta lagunekin. Nahiz eta etxetik urrun egon, etengabe kontaktuan nago nire inguruko pertsonekin, eta, orduan, nire Euskaraldi pertsonala horrela bizi izan nuen.\nBenetako Euskaraldia, ordea, Euskaraldia bukatu eta gero hasi da. Hori da euskaldunok daukagun erronkarik handiena, gauden tokian gaudela, euskarari eskua ematea eta Ahobizi edo Belarriprest izatea!\nPreviousTipi-tapa, tipi-tapa, Korrika!\nEuskarak munduari biraren zortzigarren edizioa\nIpar Euskal Herriko ihauteriak


Talde-to-know-jokoak jokoak Ezagutzeko\nIkasteko jokoak dira beti erabiltzen denean talde bat da, lehen ezagutzeko oso hasieran. Hau da, normalean beti horrela hasieran talde berri bat, edo lehen gauean haur — edo gazte-aisialdirako. Irudimena ikasteko play ia edozein mugak. Garrantzitsua da bakarrik helburua: kideen talde berria egin behar fase desberdinetan elkarrekin egoteko eta elkar ezagutzen, behera hautsi lotsarik eta kopuru jakin bat talde dinamika eraikitzeko. Giro lasaia garrantzitsua da, eta hori egia da, kontuan hartu gabe zer taldearen da: berria Ikaslea enpresa batean lortu behar da jakin bere langile berriak, baita haurtzaindegia seme-alabak, laguntzaile bere joko berria. Azken finean, inork ezin du topaketa horiek»jokoak»dira beti eta nonahi: Izango da Ebaluazioa eskatzen denean, Lan bat edo are gehiago, nori begiratu talde handiago elkarrekin aurkitu irtenbide-estrategiak (talde handi metodologia). Hona hemen ideia batzuk, klasiko»Baloia»konplexuagoa ideia play, casting erakusten estiloak Pop izarrak gogorarazteko. Aurretik talde aurkitzen du, eta harmonia ona, ikasi behar duzu, kide bakoitzaren lehen, baita posible. Eta nola modurik errazena.\nGuztiak egokiak dira joko horretan, seme-alabak behar beste bakoitzean pixka bat kontatzeko. Egin ahal izango duzu Galdetegi bat ere sustatzen atxikipena bakoitzak. Kasu honetan, jokalari bat beste entzuteko, bada, honi buruz berri du bere burua, eta bere bizitza. Ondoren, galderak dira, galdetu, erantzun entzulearen ahalik eta onena. Ikasteko jokoak ere egin daiteke, zirraragarria eta jarduera osoa. Beraz, adibidez, hainbat kirol jokoak oso ondo. Klasiko bat,»Baloia», eta bertan jokalari bota bakoitzean beste Baloi bat eta izena biltzen arabera deia. Izenak beste parte-hartzaile talde bat, forma eta modu dibertigarrian, lehen hesia hautsita. Baina Ikasteko jokoak ez dira, besterik gabe, lehen Ezagutu, baina, halaber, Sakontzea kontaktu taldeko kide bakoitzak beste. Hau da, adibidez, bada, haur-edo gazte-taldeak aurkitu du duela gutxi, eta epe gertu, jolas edo txango bat. Eskuineko Play egin ahal izango duzu, aldez aurretik bermatzeko parte-hartzaileek lortu elkar hobeto ezagutu eta geroago bidaia, bat egin perfektua Taldeak. Joko bezalakoa da, rock-paper-guraizeak. Pertsonaia bakoitzak ekintza zehatz bat edo zarata. Denek hartzen off bat Zapata eta jartzen du erdian. Denek bat hartzen Zapata eta aurkitzen jabea, edo gehiago pertsona eseri atzera lurrean, lotu elkarren artean, eta saiatu elkarrekin. Talde esertzen edo nabarmentzen zirkulu bat. Baloi bat bota Pertsona bat, eta, aldi berean, Izena deitzen da. Gutun bakoitzean bere Izena galdera bat, Erantzuna dauka hasieran letrak. Jakin behar duzu, duten izen bat du jakin batekin gutuna. Denek behar den ala ez jakiteko bizi da, beste muturrean, edo fikziozko istorioa. Bakoitzak idatzi — propietateak. Gerora, talde aholkatzen sartzen nori propietate horiek. Erdian erraketa da eserita, eta ez du izan behar baino azkarrago zentzuduna nor ditu dei baten izena taldeko kidea da. Talde osoa da Taula gainean eta arabera ordenatuko Alfabetoa, tamaina, edo adina.\nUkitu lurra ez da onartzen\nBatetik, Sorpresa bat, hurrenez hurren, objektu izan behar lotutako zerbait pertsonala zure bizitza propioa. Talde bakoitzeko kide bat lortzen zeregina. Existitzen edozein zeregin kontrakoa zeregina. Dei bakoitzaren baten jabetza edo zuzkidura, non esaten zuen hori zuen bakarra da hau. Haur guztiak bildu on Irla zein jabetza, egia da. Adibidez, guztiak anai-arrebak. Bakoitzak aurkezten du bere burua jabetza batekin hasten dela letrekin bere lehen izena. Bat jokatzen laguntzeko rol bat. Zenbaki bakoitzaren ondoren aurkezten du bere burua, eta deiak zaletasun gogokoenak, zein da ere irudikatzen pantomime. Hiztun ere aurkezten dira, berriro batekin lotutako mugimenduak. Beste taldeko kideak dira ebaluatu. Ondoren dator truke, zergatik bat izan jotzen da. Batean ner, bakoitzak deiak bere plater gogokoena. Ondorengo errondak, Baloia bota jokalari bakoitzari, eta izen horren ordez, izena, zeinen gogoko plater deitzen da. Bat ezagutzen jokoa Dado eta oinarri kopurua dutenek deitu partiduak kopurua. Txanda bakoitzean, ezaugarri berri bat sartzen da. Aldiz Hobby bat, noiz bat da triste, etab. Parte-hartzaile bakoitzak idatzi behar du zerbait dagokio zion, ondoren, emaitza hau bat Domino irudia. Hasierako letrak izena eta abizenak, parte-hartzaile luze baten hitza izan behar eratu\n← Zer Gizonek Nahi Harreman bat\nIndia Chat Indian Chat Desi Chat Masala Chat →


Uharra. Lurzorua eta ura kontserbatzea - Etiopia Utopia : Etiopia Utopia\nUharra. Lurzorua eta ura kontserbatzea\nLanda eremuetako biztanleen % 75 pobrezia-mugaren azpitik bizi da.\nElikadura segurtasuna bermatzea.\nUra kontserbatzeko lanak.\nEskualdeko landa eremuko biztanleen % 75 pobrezia absolutuaren mugaren azpitik bizi da. Proiektua garatu zen zona lehortearen ondorioak gehien pairatzen dituenetakoa da eta, ondorioz, urtero 1,2 milioi pertsona inguruk elikagai-laguntza behar du bizirauteko, dela lanaren truke edo dohainik. Diru-sarreren iturri mugatuak, presio demografikoak, baldintza klimatikoek eta lurzoruaren higadura latzak elikadura-segurtasun ezari lotutako arazo kronikoak eragin dituzte; arazo hauek zaildu egiten dute gehien bat emakumeak buru dituzten ehunka familiaren garapen ekonomikoa landa eremuetan.\n5-6 seme-alaba dituzte batez beste, gehienak eskolara joateko adinean, eta arazo ekonomikoei aurre egiteko eskolatik atera behar izaten dituzte, abereak bazkatuz familiari lagun diezaioten. Auzi guzti hauei heltzea oso garrantzitsua da populazio honen bizi-baldintzak hobetzeko.\nElikadura segurtasuna bermatzea Kilte Awlaelo Woredako lurzorua eta ura kontserbatuz, Tigray eskualdean, Etiopia.\nProiektuaren helburua elikadura segurtasuna bermatzea izan zen, Horretarako, ibaiaren ibilguan zehar lurzorua eta ura kontserbatzeko hainbat jarduera egin ziren, hala nola, sedimentuak geldiarazteko harlangaitzezko hormak jarri, gabioiak ipini eta bertako landaredia landatu.\nBeraz, landa-ingurunearen eta bertako pertsonen garapenerako proiektu integrala da eta zona horretako ahalmen ekonomikoa bultzatzeaz gain, nekazaritzaren garapena sustatzen du ere.


Herriz Herri - Baiona (L) | 2019ko Azaroaren 28a\nEtorkinekin eta Diakite elkarteen sustenguz: Taula federazioko konpainiek beren kabareterat gomitatzen gaituzte igandearekin, abenduaren 8an (16:00), Arteen Entzutegian. “Théâtre de l'Unité” taldearen “Kapouchniks” formatutik inspiratzen da. Jitez politikoa, disidentea eta satirikoa, kabarete erreaktibo inprobisatua aktualitateko gaietan oinarrituko da. Bat batekoa izanik, hogei bat aktore, dantzari eta musikari elgarretaratuko dira bezperan, egunetik biharamunera lantzeko emanaldia. Hunkitzen gaituzten gaiak, izan seriosak edo arinak, jorratuko dituzte egun hortan. Hor bildua izanen den dirua Etorkinekin eta Diakité elkarteen alde da. Sartzea 10€, haurrak (12 urte petik) 5€. Lekuak mugatuak izanez, hobe erreserbatzea: cabaretcri@gmail.com


Iniziatiba hau ekitaldi jasangarriak bultzatzea helburu duen ‘Erronka Garbia’ ekimenaren barruan sartzen da\nBermeon, 2020ko otsailaren 28an.- Bermeok, 2019ko Arrain Azokak ingurumenean izandako inpaktua konpentsatzeko, 25 haritz landatu ditu gaur goizean Arranotegi auzoko Longane baserriaren inguruan. Iniziatiba hau ‘Erronka Garbia’ ekimenaren barruan sartzen da. Ekimen honek ekitaldi handiek ingurumenean eragin ditzaketen inpaktu negatiboak minimizatzea du helburu. Arrain Azokako kideek eta Bermeoko alkate Aritz Abaroak landatu dituzte zuhaitzak.\nXXV. Arrain Azokaren inpaktua baxua izan zela uste da. Bertan sortu zen karbono aztarna 25 haritzen landaketarekin konpentsatu daitekeela uste da eta horregatik erabaki da ‘Quercus robus’ espeziea erabiltzea. Espezie honek, 25 urteren buruan, karbono kantitate hori xurgatu dezake arazorik gabe.\n2019an egindako Arrain Azoka ‘Erronka Garbia’ ekitaldi jasangarrien iniziatibara batu nahi izan da. Honela, ekitaldi jendetsu honi lotutako ingurumen-inpaktu negatiboak murrizteaz gain, gainontzeko instituzio, entitate, enpresa eta publiko orokorrarentzat bultzatzaile bezala jokatu nahi izan du Arrain Azokak, hauen eguneroko ekintzetan jasangarritasun irizpideak barneratzea sustatuz.\n2019ko Arrain Azokan parte hartu zuten agenteek ingurumen-inpaktu potentzialak identifikatu, hauek murrizteko neurriak diseinatu eta, azkenik, ekitaldi osoaren inpaktua kalkulatu dute, ‘Erronka Garbia’ metodologia erabiliz.\n‘Erronka Garbia’ ziurtagiria\n‘Erronka Garbia’ ziurtagiria Ihobe Ingurumen Kudeaketa Sozietate Publikoak ematen du, eta ekitaldi jendetsuek ingurumenean eragin ditzaketen inpaktu negatiboak minimizatzeko helburuarekin diseinuan eta antolakuntzan ingurumen-neurriak txertatzen dituzten ekitaldiak aitortzen ditu.\nEkimena barneratzen duten Arrain Azoka bezalako ekitaldiek hainbat jasangarritasun neurri ezartzen dituzte sei jokabide ardatz hauetan: mugikortasuna, energia, ura, erosketak, azpiegiturak eta hondakinak.


Ostiral goizean Igor Gonzalez Sola preso politiko bilbotarraren hilotza aurkitu zuten haren ziegan; espetxeak, nolabait, Igor erail du, hamabost urteren buruan. Tamalez, bizia espetxean galdu duten horien artean izango dugu gogoan, baina errespetu osoz helduko diogu Igorren oroimenari: duintasun eta indar iturri izan daitezen bere izena eta honek berarekin dakarren iragana. Agur eta ohore, Igor.\nMartuteneko espetxean zendu da Igor, bada, honako arazoaren berri ematen digu gertatutakoak: preso politikoak Euskal Herriko espetxeetara lekualdatu eta hurbildu orduko zenbait zailtasun eta trabari konponbidea eman dakioke, presoen eta euren senide zein gertukoen arteko distantzia murriztean dispertsio-politikek ez lukete-eta kalterik eragingo. Euskal Herriko espetxeetan baleude, mina arindu zitekeen. Adibidez: bidaia- eta mantenu-gastuen murrizketa (artean, euskal preso politiko kopurua eta kondena-urteak kontutan izanik, dependentzia ekonomiko handia dena); joan-etorri denbora tarte eta errepide-distantzia motzagoak; urruntasun sentipenari propioa zaion ezinegon edo larrimina apaltzea; preso politikoak, printzipioz, ez leudeke horren sakabanatuta eta errazago erlazionatu eta komunikatu zitezkeen elkarrekin (preso politikoak Euskal Herriko espetxeetara gerturatzeak, hala ere, ez du euren bizi-baldintzen hobekuntza ziurtatzen; ondorioz, azken hau ezin da ziurtzat jo); presoen eta kalean diren militanteen arteko politika-harreman sendoagoak; eta abar. Alabaina, sakabanaketa- eta distantzia-murrizketak, euskal preso politikoen egoera orokorraz ari bagara, ez dio zertan presondegien auzi politikoari irtenbiderik eman. Hau da, preso politikoak bahituta dituztenez gero, Espainiako eta Frantziako Estatuek ukan daukaten errepresio gaitasun zehatz horri (dispertsioak eragin dezakeen kalteari, alegia) amaiera emango lioke hurbilketak, baina ez luke, berez, aipatu estatuen eta preso-politikoen arteko korrelazio berri edo aproposagorik sortuko (euren askatasun zibila, horrenbestez, estatuen erabakimenaren esku egongo da).\nHurbilketak senide eta ahaideen samina arindu dezakeen artean, ez dugu halakorik gutxiesterik. Argi izan behar dugu, hala ere, hurbilketak ekarritako hobekuntza sozial eta pertsonalak ezin litezkeela, bere horretan, konponbide politikotzat hartu. Izan ere, a) bahitzaile eta bahituen arteko aginte eta menpekotasun harremana berdina da, eta preso politikoak atxilo mantentzen dituen jatorrizko injustizia edo biolentzia arrazoia indarrean da oraindik; eta b) espetxeak errepresio-instituzioak dira, ondorioz, horietan ez da ongizate aukerarik; horregatik zaigu onartezina preso direnen egoera nolabait legitimotzat hartzen duten horien politikagintza. Ameskeria «autonomistaren» aurrean, espetxe-politika aurrerakoi eta propioa proposatzen duten horien kontra, "Amnistia" aldarria garrantzitsua da oso, subordinazioari uko egin eta garaipen politikoa ezartzen baitu norbere estrategiaren erdigunean.


'Atte Hil Aurretik' Aita Mari aretoan estreinatuko da bihar | El Diario Vasco\n'Atte Hil Aurretik' Aita Mari aretoan estreinatuko da bihar\n'Atte hil aurretik' antzezlana estreinatuko da Zumaian.\nSarrerak turismo bulegoan daude salgai sei eurotan\nBihar, urtarrilak 13, Beheko Larraine antzerki taldeak 'Atte Hil Aurretik' antzezlana estreinatuko du Zumaiako Aita Mari aretoan, 22:00etan. Sarrerak turismo bulegoan daudude salgai sei eurotan (lau eurotan gazte txartelarekin erosita). Maika Etxekoparren zuzendari-tzapean arituko da Miren Tirapu aktore nafarra oholtzan. Tirapuk berak idatzitako testutik abiatuta, eta hiru pertsonaien eskutik, espazio eta garai ezberdinetatik bidaiatuko du publikoak, komediak eta tragediak markatutako bideetatik familia sekretuetan murgiltzera. «Maxusek bere biloba Aneri gauero ipuin bera kontatzen zion. Bi hilabete egin ditu ordea istorio hori azkenekoz entzun zuenetik. Ihauteriak hemen dira berriz eta urtero bezala Erremosenea baserriko harategian ospatzeko erabakia hartuko du Anek. Bere amonak utzitako hu-tsuneak eta ihauteriek sakonki zirikatuko dute Ane, oheratzean en- tzuten zuen ipuin hark ezkutuan zeraman benetako esanahia agerian utziz», dio sinopsiak.\nZUbi deialdiaren irabazlea\nAipatutako proiektu hau, 2015eko ZUbi deialdiko laguntzaren irabazlea izan zen eta ondorioz, bere sortze prozesuan ondorengo espazioen bultzada izan du, dela egonaldi artistikoak eskainiz, nahiz ekoizpenean parte hartuz: San Agustin Kulturgunea (Durango), Kultur Leioa (Leioa), Baxe Nafarroa Herri Antzokia (Baxe Nafarroa), Hameka (Luhuso), Arriola Antzokia (Elorrio), Aita Mari An-tzokia (Zumaia), Zornotza Aretoa (Zornotza) eta Artedrama.\nEstreinaldiaren ostean, 'Atte Hil Aurretik' beste hainbat herritan ikusteko aukera egongo da: hilaren 29an Irurtzunen, otsailaren 2an Leioan, 18an Isturitzen, 26an Baigorrin; martxoaren 3an Zornotzan, 5ean Durangon; apirilaren 19an Aulestin, 27an Erandion, 30ean Lezon; maia-tzaren 18an Maulen, 21ean Leitzan eta ekainaren 9an Elorrion.\n'Exhumando fosas, recuperando dignidades', desde hoy en Oxford Ya se puede solicitar la tarjeta de residente de Ardantzabide


Antisorgailuak garatzeko zein lagunduriko ugalketa hobetzeko mekanismo molekularrak - UPV/EHU\nAntisorgailuak garatzeko zein lagunduriko ugalketa hobetzeko mekanismo molekularrak\nEspermatozoideetan soilik gertatzen diren zenbait mekanismo molekular identifikatu dituzte UPV/EHUko ikerketa batean\nLehenengo argitaratze data: 2019/08/06\nItziar Urizar, tesiaren egilea\nEspermatozoideen ahalmen ugalkorra hobeto ezagutzeko eta ulertzeko urrats garrantzitsua eman dute UPV/EHUko Fisiologia Sailean: espermatozoideetan soilik gertatzen diren zenbait mekanismo molekular identifikatu dituzte. Hori guztia etorkizunean antisorgailuak garatzeko zein lagunduriko ugalketa hobetzeko lagungarria izan daiteke.\n“Mundu osoan zehar adin ugalkorrean dauden bikoteen % 15ak pairatzen ditu gutxi gora behera antzutasun eta ugalkortasun arazoak, eta normalean, antzutasunaren eragileak faktore maskulinoa (% 30) eta femeninoa (% 30) dira portzentaje berdinean. Gizonezkoaren antzutasunari dagokionez, badaude identifikatutako kausa asko, hala ere, portzentaje handi batean arazoaren kausa ulertezina izan daiteke. Hori dela eta, beharrezkoa da ugalkortasunaren mekanismo molekularrak aztertzea antzutasuna hobeto ezagutzeko eta itu terapeutiko berriak garatzeko”, adierazi du Itziar Urizar Arenaza UPV/EHUko Fisiologia Saileko ikertzaileak.\n“Espermatozoidea gorputzean aurki dezakegun zelularik espezializatuenetarikoa dela badakigu ere, beste zelulek aurkezten ez dituzten mekanismo molekular berezi eta bakarrak dituela ikusi dugu lan honetan”, dio Urizarrek. Egiaztapen hori aurrerapauso garrantzitsua da antzutasun kasuak hobeto ulertzeko.\nHorretarako, espermatozoide emankorrenek euren gainazalean adierazten duten proteoman —izaki bizidun bakoitzak bere baitan dituen proteina guztien multzoa— jarri dute arreta, eta hartzaile opioideek espermatozoideen ahalmen ugalkorrean duten eragina ikertu dute. Izan ere, “G proteinetara loturiko hartzaileek (GPCR) ugalkortasunaren erregulazioan eginkizun garrantzitsua izan lezaketela uste dugu. Espermatozoideetan, ordea, hartzaile horiek sor litzaketen erantzunak oraindik ere ezezagunak dira”, dio Itziar Urizarrek. “Aitzitik, —gehitu du— lan honek baieztatu du hartzaile horiek induzitutako zenbait mekanismo molekular espermatozoideetan soilik gertatzen direla”.\nHalaber, “ikusi dugu badirela gutxi gorabehera 13 proteina bakar-bakarrik espermatozoideetan aktibatzen edo inhibitzen direnak. Proteina horien artean batzuk, SPANX-A/D familiakoak, Cancer Testis Antigen taldekoak dira eta espermatozoideetan egoteaz gain zenbait minbizi-kasutan ere agertzen dira. Adibidez, azaleko minbizi zelulen hazkuntza areagotzen du. Horrenbestez, horiek aztertzea ezinbestekoa da esaterako antzutasunari sendabide bat aurkitzeko ez ezik, baita azaleko minbizi-kasuak tratatzeko ere”, gehitu du UPV/EHUko ikertzaileak.\nIkertzaileak nabarmendu duenez, “espermatozoideen mekanismo molekular espezifiko horien azterketa egitea interesgarria da oso, gizonezkoen antzutasun kasu askoren arrazoiak hobeto ulertzen laguntzeko eta horri aurre egiteko sendabideak garatzeko edota azaleko minbizi-kasuak tratatzeko, besteak beste”.\nIkerketa hau Itziar Urizar Arenaza (Bilbo, 1989) doktore-tesiaren barnean egin da. Doktore-tesiaren izenburua ‘Proteomic study of sperm-specific molecular mechanisms in human spermatozoa underlying sperm fertility/ Giza esperamtozoideen ahalmen ugalkorra erregulatzen duten mekanismo molekular espezifikoen azterketa proteomikoa’ da, eta Nerea Subiran Fisiologia Saileko irakasleak eta Jon Irazusta katedradunak zuzendu dute.\nInprimatu Antisorgailuak garatzeko zein lagunduriko ugalketa hobetzeko mekanismo molekularrak


Dolomiten magia - Noticias de Gipuzkoa\nItaliako ipar muturrean, bada mendiz inguraturiko hegoalde bat. Haran sakonek eta belaze biziek, lurrari lotutako gizarte bat gordetzen dute,\nMapa eta iparorratza dira, seguru asko, bidaiaren esanahia gehien biltzen duten ikurrak. Gaur egun, aurreko bi elementuak smartphoneko GPSarengatik ordezkatuak izan badira ere, askorentzat paper gaineko marrek eta burugogor iparraldea non dagoen adierazten duten geziek oraindik ere bidaia bat dakarkigute burura. Bai bata eta bai bestea, esploratzaile handien garaitik XXI. mendeko "ikusi eta alde" turisten garaira iritsi diren tresnak dira. Jakin badakigu, hala ere, mapak erabilgarriak izan daitezen, eguneratuta egon behar direla. Galdetu bestela Kristobal Koloni. Iparrorratza aldiz, beti dago prest bere lana egiteko, beti tinko bere norantza zuzen-zuzen adierazten. Bada, iparraldea eta hegoaldea, hain garbi diruditen kontzeptuak, nahasi egiten dira mapak eta iparrorratzak elkarlanean jartzen direnean.


Felix Mugurutza: “Orain dela gutxira arte negua iristeak indar txarren ahalduntzea zekarren” - etakitto.eus\nFelix Mugurutza: “Orain dela gutxira arte negua iristeak indar txarren ahalduntzea zekarren”\nEuskal Herriko ohiturak, mitoak eta erritualak ikertzen ditu Felix Mugurutza laudioarrak. Filologoa eta euskaltzaina da Mugurutza eta saioa Arrate Kultur Elkartean eskainiko du otsailaren 16an, arratsaldeko 18:00etatik aurrera. Segurtasun-neurriak zaintze aldera aforoa mugatua egongo da eta, beraz, aldez aurretik eman beharko da izena 943200918 telefonora deituta. Ikerlari laudioarrak euskal tradizio zaharren jatorria izango du hizpide …eta kitto! Euskara Elkarteak antolatu duen hitzaldian.\nZertaz egingo duzu berba datorren asteko saioan?\nOrain dela hamarkada batzuk arte oso harreman estua genuen euskaldunok naturarekin; haren menpe bizi ginen, berak hautatzen zuelako gure biziraupenerako ala heriotzarako patua. Izaki kulturalak garen neurrian, historiaren uneren batean, eta naturaren erabakian eragiteko, hainbat neurri artikulatzen hasi ginen, eta horrela sortu omen ziren erritu, sinesmen eta ohiturak. Negua zen, bestalde, bizirik irauteko urtaro zailena. Horregatik da negua erritu gehien praktikatzen zen sasoia. Horiei buruz jardungo dut hitzaldian, arimen gaua, solstizioa, aratosteak… hobeki ezagutzeko eta barren-barrendik berriz sentitzeko.\nEz da kasualitatea, beraz, neguan kokatzea gure artean bizirik dauden hainbat eta hainbat ohitura eta erritu.\nOrain dela gutxira arte negua iristeak, hotza, gabezia eta probrezia ez ezik, indar txarren ahalduntzea ere bazekarren, “beste aldekoena”, oso argi ordu gutxi izanik inoiz baino gehiago hedatzen baitziren. Ziurgabetasuna eta beldurra, azken finean. Bizirik irautea ere zalantzan jartzen zen eta sasoi hori gainditu beharra zegoen; gutxienez, kukuaren kantua entzun arte, urte bateko iraupena bermatzen zuen ikurra. Eta hobe zen entzutean poltsikoan dirua izatea, ordutik aurrera gabeziarik gabe bizitzearen sinboloa baitzen.\nLabur bada ere, zeintzuk dira Gabonak eta Aratosteak bitartean sortutako erritu nagusiak?\nGabonetan hasten zen dena, argi gutxien zuten urteko egunetan. Etxeetako sua berritu egiten zen, detailez jositako liturgia aparta batekin. Ezin dugu ahaztu sua dela eguzkiaren etxeko errepresentazioa, gaizkiaren indarraren kontra borrokatzeko talisman bakarra erlijioa iritsi arte. Otsailaren 2an ailegatzen zen Kandelaria eguna, erritu gehien pilatzen duen urteko sasoiari hasiera emanez. Elizako kandelak bedeinkatzen ziren. Bolada labur batean piztuta egon behar zuten kandelek tenpluan, botere osoa eskura zezaten. Horren ostean, ekaitzen kontra erabil zitezkeen, haiek uzta arriskuan jar baitzezaketen.\nEta otsailaren 3an San Blas eguna ospatzen da, eibartarrondako hain esanguratua den data.\nSan Blas eguna gizaki eta animaliei elikagai bedeinkatuak emateko unea zen, modu horretan osasuna bermatzeko. Haria bedeinkatzea ere ohitura zen, eta da orain ere, eztarria urte osoan babesteko, sutan erretzen den arte. San Blas egunean artaburu bat bedeinkatzen zen aziendarekin partekatzeko, bereziki idi eta behiekin. Ez ziren gizakiontzako jaki bedeinkatuak soilik. Izan ere, abereak haragi errentagarri bat baino gehiago ziren, harrotasunez erakusten zen familia-ondare bat, nolabait esateko. Atseden egun baten ondoren, beste gau magiko bat dator, Santa Ageda bezpera, ugalkortasunaren aktibazioa, kristautasunak ezarria bularrak moztu zizkioten santu baten omenez. Bizitza hasten da, esnatzen da. Lokartutako lurra estimulatzeko ez dago ezer hoberik lurra erritmo etengabean makilekin jo eta koru batekin laguntzea baino. Gure nagusien esanetan, egun horietatik aurrera hasten da belarra hazten, lehen kimuak azaltzen, hegaztiak ugaltzen.\nZer daukate amankomunean sasoi honetako errituek?\nDena dago naturarekin lotuta, naturaren menpe baitzeuden. Negua oso gogorra izaten zen, eta errituala, azken batean, zerbait lortu nahi duzunean etengabe errepikatuz egiten den zerbait da. Denboraren norabidea deskarrilatu nahi zuten; zortea edo patua aldatu nahi zuten eta euren alde jarri.\nPandemiak jai eta ospakizunak zapuztu dizkigu, baina aratosteetan gaudela ezin dugu ahaztu.\nGarizuma bitartean ezin zen ez haragirik jan, ez alkoholik edan, ez sexu harremanik izan. “Penitentzia aroa zen”, Garizuma baino lehen bazegoen era guztietako gehiegikeriak egiteko tarte bat, eta hortik dator gaur egun ezagutzen dugun mozorro festa. Mozorroen kontzeptua, baina, aldatu egin da denboraren poderioz. Lehengo mozorroak ez ziren gaur egungoak bezain landuak. Irudi grotesko bat egiteko baliatzen ziren; orain galdu egin dute lehen zeukaten xarma. Badaukagu zertaz hitz egin datorren astean. Beraz, egoera konplikatuan bizi bagara ere, animatu zaitezte eta une atsegina igaroko dugu.\n#Erritu#natura#San Blas#Santa Ageda#sinesmenaratosteohituratradizio\n« Aste honetan hasiko da klinika pribatuetako eta eguneko zentroetako langileen txertaketa, baita Ertzaintzako agenteena ere Mugakide diren udalerrien artean mugitzea baimenduta dago, gaurtik hasita »


Imanol Basterretxea: "Fagorren porrotetik ikas dezakete enpresek" - Debagoiena - Goiena.eus\nImanol Basterretxea: "Fagorren porrotetik ikas dezakete enpresek"\nAmaia Zabala 2019-05-03 12:32\nImanol Basterretxea, ikerketaren egileetako bat. UPV/EHU\nFagor Etxetresnak kooperatibaren porrota kontratazio politika nepotistarekin eta absentismoarekin lotu du EHUko Ekonomia eta Enpresa Fakultateko ikerketa batek.\nEHUko Ekonomia eta Enpresa Fakultateko Imanol Basterretxea, Iñaki Heras-Saizarbitoria eta Aitziber Lertxundi irakasleek eginiko ikerketa baten arabera, giza baliabideen kudeaketa eta politika Fagor Etxetresnak kooperatibaren gainbeherako faktoreetako bat izan zen. Kooperatiben bazkideen ondorengoek lehentasuna izatea langileak hartzeko politikan, absentismo tasa gero eta handiagoa, produkzio sistema taylorista eta alderantzizko nagusitasun hierarkia aztertu ditu EHUko ikerketa taldeak. Ikerketaren asmoa, "huts egin duen esperientzia beste batzuentzat baliagarria izatea" dela azaldu dute; alegia, "Fagor Etxetresnak kooperatibaren arrakasta enpresa askorentzat ikasbide izan zen moduan". Finantza ekonomia saileko eta lantaldeko Imanol Basterretxea irakasleak eman ditu ikerketaren gaineko xehetasunak.\nIkerketa askotan aztertu dute Fagorren porrota, baina zuek, lehen aldiz, kooperatibak izan zituen giza baliabideen politikak aztertu dituzue. Zergatik ikerketa hau? Zerk bultzatu zaituzte horretara?\nKooperatiben inguruan ikertzen aritu gara ikerketaren hiru autoreak urteetan zehar, Iñaki Heras-Saizarbitoria, Aitziber Lertxundi eta hirurok, eta interesgarria iruditu zitzaigun Fagorren porrota analizatzea. Ikerketa sakona eta interesgarria egin genuen, eta orain, ikerketa honen zati bat, giza baliabideen politikekin zerikusia duena, hain zuzen, Human Resource Management aldizkarian argitaratu da eta hortik etorri da ikerketaren oihartzun guztia.\nIkerketan, porrot horren arrazoiak lantzen dira; zure ustez, antzeko beste enpresentzat porrota saihes-teko baliagarri izan daiteke analisi hau?\nBai, baliagarria izan daiteke antzeko enpresentzat, Fagorren moduan ez amaitzeko zer ez duten egin behar ikusteko. Izan ere, beti da interesgarria beste batzuen hanka-sartzeen berri izatea eta, era berean, haien porrotaz ikastea. Baliagarria, beraz, dudarik gabe. Langileak hartzeko politika nepotista edota absentismo tasa gero eta handiagoa zela azpimarratzen du ikerketak.\nZertan oinarritu zarete ondorio horretara iristeko?\nEnpresak berak egiten zituen absentismoaren bilakaeren analisiak, asetasun inkestak edo asebetetze inkestak analizatu ditugu. 1995etik 2013ra bitarte egindako absentismoaren barne analisiak lortu ditugu; horren ondorioz, absentismo-indizeak urte hauetan guztietan izan duen joeraren berri izan dugu, hilabetez hilabete negozio unitate ezberdinetan. Datu horiek ikusita, Fagor Etxetresnak kooperatibaren lanpostu ezberdinetan egondako jendeari, absentismoaren eboluzioaren zergatiak galdetu dizkiogu. Ondorioz, absentismoaren bikoizketaren eta kolektibo ezberdinetan absentismo-indizea ezberdina izatearen arrazoiak ere analizatu ditugu.\nIkerketarako, Fagorren 20 urte baino gehiago zeramaten eta kooperatibarekin lotura zuten 25 lagunekin elkarrizketak egin dituzue. Erraza izan da hauek lortzea? Jendeak prestutasuna zuen?\nDenetarik egon da, baina, orokorrean, bai.\nZuzendaritzako kide izandako batzuekin ere bildu zarete, ezta?\nBai, zuzendaritza maila ezberdinetako kide izandako jendearekin bildu gara eta hauek ere, orokorrean, prestutasuna erakutsi dute.\nZein izan da ikerketa honetatik atera duzun ondorio pertsonal nagusia?\nBazkideen aukeraketa prozesu honetan profesionaltasun maila handiagoa eskatu behar dela, pertsona bat bazkide bihurtzen dugunean epe luzerako bihurtzen baitugu bazkide, hamarkada askotarako. Izan ere, nahiz eta gaur egun pertsona horrek burutzen duen lanpostuak trebakuntza askorik ez eskatu, ez dakigu hemendik hogei edo hogeita hamar urtera bazkide horrek nolako prestakuntza eta trebakuntza mailak eduki beharko dituen. Ondorioz, garrantzitsua dela bazkide guztiei gutxiengo prestakuntza bat eskatzea. Horretaz gain, erakunde kooperatibetako kontseilu errektoreak ere gehiago profesionalizatu beharra daude. Egia da edozein kooperatibistak eduki behar duela aukera kontseilu errektorean egoteko, baina, horretaz gain, kontseilari independenteez baliatzea komeni zaie kooperatibei.\nZer dira kooperatiba independente delako horiek?\nLegeak kooperatibei ahalbidetzen dien aukera bat da; hain zuzen, kooperatibek nahi badute kontseilari independenteak izendatu ditzakete. Egun, errektore kontseiluan bi errektore independente onartzen dira, baina etorkizunean, lege berriari esker, lau ere onartuko dira.\nEta zein izan ohi da kontseilari hauen profila?\nKontseilari independente hauek profesionalak edo adituak izan ohi dira, finantza edo marketin arloetan gaitasuna eta ezagutza daukaten pertsonak, hain zuzen. Horrela, kontseilu errektoreko beste pertsonei, bazkideei, lagundu ohi die, zuzendariek kontseilu errektoreari proposatzen dizkioten estrategiak profesionaltasunez ebaluatzeko, esate baterako.\nKooperatibetako kontseilu errektoreetan ere profesional edo aditu gehiago egotearen onurak nabarmentzen dituzu orduan?\nBai, dudarik gabe, kontseilu errektoreetan profesionaltasun handiagoa egotea oso onuragarria izan daiteke etorkizunari begira kooperatibarentzat. Ikerketa honetatik ateratzen dudan ondorioa da aholku bat kooperatibentzat.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Eusko Jaurlaritzak eta EUDELek Udal Euskaltegien finantzaketa hitzartu dute\nEusko Jaurlaritzak eta EUDELek Udal…\n\nEusko Jaurlaritzak eta EUDELek Udal Euskaltegien finantzaketa hitzartu dute Iturria: Irekia\n\nEuskarari bultzada emateko euskaltegiek egiten duten lan itzela goraipatu du Urgellek\nKultura Sailak udal euskaltegiak laguntzeko ahalegin handia egin du. Hala, 2010-2011 ikasturterako diru-laguntzetan % 12,5eko beherapena aurreikusten bazen ere, beherapen hori % 1,96koa soilik izango da, Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzaren esfortzuari eta erakundeen arteko elkarlanari esker.\nEusko Jaurlaritzak eta EUDELek sinatu duten akordioaren helburu nagusia udal euskaltegi bakoitzean dagoen euskarazko eskolen eskari errealari erantzuten saiatzea da. Horrek dakar, alde batetik, aldez aurreko neurriraketarik ez ezartzea udal euskaltegi bakoitzaren finantzaketarako; eta, bestetik, finantzaketa publikoaren eraginkortasuna bermatzea, euskaltegi bakoitzeko giza baliabideak eskari errealera egokitzeko ahalegina eginez. Adostutako irizpideen arabera, ikasturte honetan udal euskaltegiek bermatuak izango dituzte eskolak emateko baldintzak eta beraz, hiritarrek eskolak jasotzekoak ere bai.\nEuskaltegiek egiten duten lan itzela goraipatu du Blanca Urgell Kultura Sailburuak. "Euskarari bultzada emateko euskaltegiek egiten duten lana ezinbestekoa eta goraipatzeko modukoa da. Eskerrak beraz, egunero-egunero euskaltegietan buru-belarri lanean ari zareten guztioi. Krisi ekonomikoak eragindako koiuntura ez da xamurra, eta ahalegin izugarria egin dugu euskaltegiei ahal izan dugun gutxiena eragiteko".\nHelburu hori betetze aldera, Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzak eta HABEk euskarazko eskolen eskari homologatu osoa atenditzeko behar diren giza baliabideen soldata gordinen eta antzinatasunaren kostua finantzatuko dute, aldez aurreko naurriketarik aplikatu gabe. Finantzaketa hori HABEren deialdiaren bidez gauzatuko da. Gainera, udal euskaltegietan dituzten matrikula-sarrerengatik aplikatzen den kenketa ezabatu egingo du. EUDELek, bere aldetik, udalek euren udal euskaltegietarako baliabideak euskara-eskolen eskari homologatu errealera egokitu ditzaten bultzatuko du, horretarako egon daitezkeen aukera ezberdinak erabiliz.\nAkordioaren sinaketan beste zenbait neurri eta ekimen ere adostu dira. Besteak beste, eta HABEren sorrera legean jasota ez badago ere, EUDELek ordezkari bat izango du aurrerantzean HABEren Zuzendaritza Batzordean.\nHorrez gain, ikas-materialei dagokienez hiru egitasmo jarriko dira martxan. Batetik, BOGA programa eguneratuko da. Bestetik, autoikaskuntzarako planteamenduarekin, sarean, doan eta tutorizazio beharrik gabe, 60-80 orduko moduluak egingo dira alor profesional zehatzei zuzenduak. Eta azkenik, testuliburu bat egingo da euskarazko lehen mailen irakaskuntzari zuzenduta.\nHitzarmenarekin Eusko Jaurlaritzak eta EUDELek 2009ko uztailaren 17an hartutako erabakiak berretsi dituzte. Gaur adostutako irizpideak 2010-2011 ikasturtean egongo dira indarrean.\ncorte_blancaurgell_euskalte... behera kargatu (0 Byte)\ncorte_intervencion_blancaur... behera kargatu (0 Byte)\ntotal_pieza_euskaltegis.jpg 0 Byte (jpg)\nBlanca Urgell Kultura Sailburua


Front page | bizipoza\nBizipoza jaia Barakaldon ospatuko da urriaren 5ean\nBIZIPOZA JAIALDIA 2019\nElkartasun harremanak sortzen Euskaraz\nBiba Zuek ETB saioan izan dira Gipuzkoako Kirol Egokituen Federazioa eta Mindara Elkartea-ko Amaia, Juan Luis, Eider eta Maria kideak, elkarteen lana eta beraien esperientzien berri ematen. AMAK taldeko Kris, Amaia, Maixa eta Alaitz-ek ere parte hartu dute programan NAHI IBILI GUREKIN? abesti eta bideokliparen inguruan hitz egiteko. Hemen duzue MINDARA elkarteko Eider Garcia-ri egindako…\nBiba Zuek ETB saioan izan dira Ademgi – Esclerosis Múltiple Gipuzkoako kideak, Gema Rodriguez eta Ane Ezeiza, elkartearen eta haien esperientziaren berri ematen. ANARI abeslariak parte hartu du ere BESTE PAUSO BAT abestiaren inguruan hitz egiteko. Hemen duzue ADEMGI elkarteko Ane Ezeizari egindako elkarrizketa : https://www.eitb.eus/…/ane-ezeiza-ademgik-oso-ulertua…/\nBiba Zuek ETB saioan izan ziren ETIOPIA UTOPIAko kideak eta MUNDU BAT NON abestiaren sortzaileak diren Ane Labaka Mayoz letragilea eta Iker Huitzi DEMODE QUARTETeko taldekidea. Ainara Lasarte eta Iosu Jauregi, Etiopia Utopiako kideen elkarrizketa: https://www.eitb.eus/…/etiopiarrei-beraien-bizi…/ Ane Labaka Mayoz, letragilea, eta Iker Huitzi, Demode Quartet taldeko kidearen elkarrizketa: https://www.eitb.eus/…/ane-labaka-parez-parekotasunari…/ #MunduBerriBatGuztiontzat #Bizipoza #Etiopia EITB\nBizipoza Elkartea diruz lagundu nahi baduzu.\nBizipoza Elkartea osatzen duten elkarte desberdinetan laguntzeko zure denbora eskaini nahi baduzu.\nHonen inguruko informaziorik behar duzu? sakatu eta aukera guztiak ezagutu\nBizipoza eta Bizipoza osatzen duten elkarte guztien agenda. Datozen ekitaldiak:\nGUREKIN HARREMANETAN JARRI NAHI BADUZU\nBidali aurretik Lege oharra eta Pribatutasun Politika irakurri eta onartu mesedez\nMartin Ugalde Parkea Z/G\n(212) 620 5682, (375) 620 5682


Brexit-a: Liz Trussek "berrezartzea" du helburu Erresuma Batuko eta EBko protokolo-elkarrizketak berriro hasten diren heinean - EBko kazetaria\nBrexit-a: Liz Trussek "berrezartzea" du helburu Erresuma Batuko eta EBko protokolo-elkarrizketak berriro hasten diren heinean\nLiz Truss Atzerri ministroa (Irudian) negoziatzaile nagusi gisa jardun zuen ostegunean (urtarrilak 13) Lord Frost ordezkatu zuenetik lehen aldiz. Erresuma Batuak eta EBk Ipar Irlandako Protokoloari buruzko elkarrizketak berrekingo dituzte laster. Atzerri ministroa Erresuma Batuko negoziatzaile nagusi gisa ari da lehen aldiz Lord Frost-ek joan den hilabetean dimisioa eman zuenetik. "Akordio bat egin behar da, baina EBren ikuspegi pragmatikoa eskatuko du", esan du Trussek. Erresuma Batua protokoloaren funtzionamenduan eta gainbegiratzean oinarrizko aldaketak bilatzen ari da, EBk aldaketa mugatuak eskaini dituen bitartean, Ipar Irlandako enpresen eragina murrizteko. idazten du John Campbellek.\nBalizko "berrezartzeko" gisa baloratzen ari diren elkarrizketen aurretik, Trussek esan du EBk arazoak konpontzeko "erantzukizun argia" duela. "Konponbide praktikoak, zentzuzkoak... negoziazio intentsiboetarako plan bat adosteko asmoz" jarriko dituela gaineratu du.\nProtokoloa Brexit-aren akordioa da, Irlandako muga gogorra eragozten duena, Ipar Irlanda EBko salgaien merkatu bakarrean mantenduz. EBk eta Erresuma Batuko gobernuak 2019ko urrian adostu zuten. Gainera, Ipar Irlandaren eta Erresuma Batuko gainerako lurraldeen arteko merkataritza-muga berri bat sortzen du, EBk onartzen duen zerbait enpresei zailtasunak eragiten dizkiela. Alderdi unionistek diote «Irlandiako Itsasoko muga» honek Ipar Irlandak Erresuma Batuan duen jarrera ahultzen duela. Alderdi unionista handienak, DUPek, protokoloa erreformatzen ez bada NIren gobernu eskudunetik aterako dela mehatxatu du.\nZer nahi du Erresuma Batuak?\nGobernuak esan du protokoloa "desorekatua" dela eta horrek praktikoki eta politikoki jasangaitza egiten duela. Protokoloaren eragin praktiko nagusia Britainia Handitik Ipar Irlandara sartzen diren merkataritza-merkantzia guztiek aduana-aitorpena behar dutela da, eta elikagai-produktuak kontrol eta egiaztapen gehigarrien menpe daude. Erresuma Batuak akordio bat proposatu du, non suposizioa izango litzatekeela Erresuma Batuko gainerako lurraldeetatik Ipar Irlandara sartzen diren salgai gehienak bertan geratuko liratekeela eta ez luketela Irlandarako eta EBrako muga zeharkatzeko arriskurik izango. Autoziurtagiri-prozesu sinple batek esan nahi du ondasun gehienek ez dutela egiaztatu beharrik edo tramite osagarririk egongo. Erresuma Batuak ere mugatu nahi du Europako Justizia Auzitegiaren (EBJ) papera protokoloko auzietan. Bere aukera hobetsi gobernu-antolamendu berri bat da, non gatazkak azkenean arbitro independente batek ebatziko dituen. Hala ere, gobernuak adierazi du irekita dagoela EBZren beste akordio batzuetatik abiatuta EBZren rol bat eztabaidatzeko.\nGai erlazionatuak:BrexiteuNabarmenduakIpar IrlandanUK\nErresuma Batuko lehen ministro Johnsonen etorkizuna zalantzan dago alderdiaren barkamenaren ostean\nNekazariei Brexit-aren osteko lur aldaketengatik ordain liteke


2018ko bigarren hiruhilekoan 4.996 pertsona hil ziren; horietarik 70, ehun urtedunak\nHomeGaiakHeriotzakPrentsa Oharrak 2018ko bigarren hiruhilekoan...\nHERIOTZEN ESTATISTIKA. II/2018\nHildakoen bi heren, 80 urtetik gorakoak\n2018ko bigarren hiruhilekoan Euskal AEn 4.996 lagun hil ziren, aurreko urteko aldi berean baino %1,0 gutxiago, Eustaten datuen arabera. Lurraldeka, bai Araban, 606 hildakorekin, bai Gipuzkoan, 1.592rekin, jaitsi egin dira zifrak, %7,2 eta %0,8 hurrenez hurren, baina Bizkaian, 2.798 hildakorekin, %0,4 gehitu dira.\nHildakoen %49,6 gizonezkoak izan ziren; gainerako %50,4ak, emakumezkoak. Hildakoen %65ek 80 urtez goiti zeukaten, eta %81,1ek 70 urtez goiti; halaz ere, datuok diferenteak dira gizonen eta emakumeen artean. Halatan, hildako emakumeen %75,6k 80 urtez goiti zuten, baina gizonen %54,2k. Ohargarria da, halaber, ezen 40 eta 69 urte arteko hildakoen kasuan %65,4 gizon direla eta %34,6 emakume. Azkenik, ehun urterekin edo gehiagorekin hildako 70 pertsonen artean, 57 ziren emakume eta 13 bakarrik gizon.\n2018ko bigarren hiruhilekoan urtebetetik beheragoko 14 haur hil ziren: 7 mutiko eta 7 neskato.\nHeriotza-eragile nagusiak, hauek: tumoreak (1.514 hildako) eta zirkulazio-sistemaren gaixotasunak (1.352); bion artean heriotzen %57,4 dira. Hirugarren, arnas aparatuko gaixotasunak, 462 heriotza (%9,2).\nNerbio-sistemaren gaixotasunengatik (Alzheimer eta Parkinson haietakoak dira) 328 pertsona hil ziren apirilean, maiatzean eta ekainean, aurreko urteko hiruhileko berean baino %0,4 gehiago.\nAurreko hiruhilekoetan bezala, heriotzen kausak ez ziren berdinak izan sexu batean eta bestean: gizonezkoen artean, tumoreak hilgarriago gertatu ziren zirkulazio-aparatuko gaixotasunak baino; emakumezkoen artean, berriz, heriotza-kausa nagusia gaixotasun kardiobaskularrak izan ziren, eta tumoreak bigarren. Arnas aparatuko gaixotasunak hirugarren heriotza-kausa dira sexu bietan.\n2018ko udaberrian hazkunde begetatiboa negatiboa izan zen; alegia, Euskal AEko biztanleriak behera egin zuen 1.077 pertsonatan zio horrengatik. Hiru lurraldeetako bitan saldo negatiboak izan ziren: Bizkaian 828 biztanle gutxiago izan ziren eta Gipuzkoan 274 gutxiago; Araban, aldiz, positiboa izan zen saldoa 25 pertsonatan.


Gari Torregrosa: “Haur eskoletan galduta gaude, Iruñeko Udala ere galduta dagoelako” - Iruñea - euskalerriairratia.eus\nGari Torregrosa: “Haur eskoletan galduta gaude, Iruñeko Udala ere galduta dagoelako”\nEuskalerria Irratia 2021-08-19 13:21\nAstelehenean hasi zen ikasturtea haur eskoletan. Navarra Sumak PSNren babesarekin hartutako erabakiak aldaketa nabarmenak eragin ditu Iruñeko udal haur eskoletan. Printzearen Harresiko zuzendaria da Gari Torregrosa.\nHamasei hezitzailetik hamar berriak dira, esaterako, Printzearen Harresi zentroan. Euskarazko eredua eskaintzen dute, eta Buztintxuri eskolan bezala ingelesezko jarduerak gehitu beharko dituzte aurten. Hezitzaileen hizkuntza eskakizuna aldatzea eragin du erabakiak. Zuzendaria da Gari Torregrosa.\nEz da hori, baina, kudeatu behar izan duten bakarra. Jarduera horiek noiz eta nola egin behar dituzten ez dute argi, ez dute eta irizpiderik jaso udaletik. Profesionaltasunez euskara lehenesteko hautua hartu dute Printzearen Harresia zentroan.\nEuskara da eskola horretara joateko arrazoi nagusia, hori berretsi dute aurten ere bertan matrikulatu diren familiek. Plazak, baina, urriak eta publikoak dira. Eta ez da erraza familientzat lekua lortzea. Eskaintzaren eta eskariaren bitartez arrazoitu zuen atzo berriz ere Enrique Maia alkateak azken erabakia. Haren hitzak deitoratu ditu Torregrosak.\nEgokitzapen epean, aldaketara moldatzeko lanean dira Printzearen Harresian. Aurten ehuneko ehunean dituzte beteta plazak, PSNk eskuineko hirukoaren aurrekontuak onartzeko lortutako doakotasunaren ondotik, merkeagoa baita matrikula.


Hamargarren urtez egingo dute Leioako Pop Rock Lehiaketa — Gaztezulo\nHamargarren urtez egingo dute Leioako Pop Rock Lehiaketa\nHamargarren urtez egingo dute Leioako Pop Rock Lehiaketa https://www.gaztezulo.eus/albisteak/hamargarren-urtez-egingo-dute-leioako-pop-rock-lehiaketa https://www.gaztezulo.eus/albisteak/hamargarren-urtez-egingo-dute-leioako-pop-rock-lehiaketa/@@download/image/20101155128leioa010en-1-3.jpg\nBi sail bereizi dituzte: pop rock eta metal. Sail bakoitzeko irabazleak1.800 euroko diru saria jasoko du, eta bi abesti grabatu ahal izango dituzte CDbatean; antolakuntzak CD horren 600 ale banatuko ditu. Sari nagusiezgain, beste batzuk emango dituzte; euskarazko abesti onenaren egilearieta tokiko talde onenari 600na euro emango dizkiete.\n14 eta 35 urte bitarteko musikariz osatutako taldeek parte hartu ahalizango dute. Gehienez, disko bat izan behar dute kalean eta aurrekourteetako lehiaketetan sariren bat eskuratu dutenek ezin dute izena eman. Lehiatu nahi duten musika taldeek martxoaren 12a baino lehen bidali behar dituzte maketak edo CDak.


Arantza Aguillo, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Larrialdi Orokorretako Zerbitzuko burua: «Mina, biktimak eta sufrimendua hor egonagatik ere, guztiok prozesu berean lan egitea errazagoa eta askoz eraginkorragoa dela ikusi dugu». – infoDonostialdea\nArantza Aguillo, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Larrialdi Orokorretako Zerbitzuko burua: «Mina, biktimak eta sufrimendua hor egonagatik ere, guztiok prozesu berean lan egitea errazagoa eta askoz eraginkorragoa dela ikusi dugu».\negilea OSI Donostialdea ESI · Published 2020, uztaila 22 · Updated 2020, uztaila 22\nAzken egunotan, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Larrialdi Orokorretako Zerbitzuan COVID-19az kutsatutako pertsonak artatu dituzte berriro. Zerbitzu horretan pandemiaren olatu berri bati aurre egiteko prest daude. Hala ere, Arantza Aguillok, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Larrialdi Orokorretarako Zerbitzuko buruak, aurreko asteetan bizitakoa eta ikasitakoa kontatu digu. Zalantzarik gabe, esperientzia horiek kutsatze-kasu berriei aurre egiteko balioko dute, egoerak okerrera egiten badu.\nZer moduz zaudete, azken asteotako erritmo frenetikoaren ostean?\nOro har, nahiko nekatuta gaude eta oporrak behar ditugu. Oso aste gogorrak izan dira guztiontzat.\nKontua baretu zela zirudien, baina birusaren agerraldi berriek erne jarraitzera behartzen gaituzte\nGure zerbitzuan, kontingentzia-eremuak aktibo jarraitzen du. Egun edo aste batzuetan ez zen ia positiborik egon eta orain kasu berriak agertzen hasi direnez, prest egon behar dugu, egoerak okerrera egin baitezake.\nAzaroan norbaitek egoera hau biziko genuela esan izan balizu, zer pentsatuko zenukeen?\nZientzia-fikziozko film bat kontatzen ari zitzaidala.\nHasiera-hasieratik, Larrialdi Orokorretako Zerbitzua berrantolatu egin zen, bai fisikoki bai antolamenduari dagokionez. Zertan oinarritu da berrantolaketa hori?\nAdituek beste pandemia batzuekin bizi izandakoaren harira egindako gomendioetan oinarritu gara.\nLehen araua mikroorganismoaz –kasu honetan koronabirusaz– kutsatuta egon daitezkeen pazienteen zirkuituak gainerako pazienteengandik bereiztea da. Horrela, ospitale barruko kutsapenak saihesten direnez, pazienteak eta langileak babesten dira.\nPremisa hori oso sinplea bada ere, beste alderdi batzuetan hainbat eta hainbat egokitzapen egin beharra ekarri du, eta horrenbestez, ezin konta ahala aldaketa sartu behar izan ditugu lan egiteko moduan. Baina ezin bizkorrago lortu genuen hori, ospitaleko pertsona eta zerbitzu askoren laguntzari esker, dena eman baitzuten berrantolaketa hori egiteko orduan.\nBestalde, gaixotasun berria denez, datuak pixkanaka-pixkanaka ezagutuz goaz eta gaixotasunari aurre egiteko protokoloak eta moduak aldatuz doaz ia egunero. Horrek agerian uzten du zerbitzu batek, edonolakoa dela ere, zenbaterainoko ahalmena duen egoera berrietara egokitzeko.\nNola bizi izan duzue pandemia Larrialdi Orokorretako Zerbitzuan?\nZiurgabetasun, urduritasun eta beldur handiarekin. Baina taldeko jarrera onarekin ere bai, parte-hartze eta erantzukizun handiarekin.\nZeintzuk izan dira momenturik gogorrenak?\nMartxoko azken astea eta apirileko lehenengoa. Orduantxe egon zen lan gehien, kasu gehien eta ospitaleratze larri gehien.\nMedikuntzaren ikuspegitik, zer iruditu zaizue deigarriena?\nIrudi erradiologikoak. Itxuraz oso gaizki ez zeuden paziente gazte eta osasuntsuek biriketako gaixotasun larria zeukaten; izan ere, ia inoiz ez genituen ikusi halako irudiak erradiografietan. Eta behin eta berriro errepikatzen zen eredu hura.\nDonostia Ospitaleko Larrialdi Orokorretako Zerbitzuan bizitako egoerarik zailena izan da?\nBa ez dakit zer esan. Zorionez, guk ez ditugu bizi izan telebistan ikusten genituen beste ospitale batzuetako egoeren parekoak. Hemen ez gaitu horren gogor astindu eta ondo antolatu eta koordinatu gara, bai Lehen Mailako Arretarekin eta bai Ospitaleratze Zerbitzuekin (pneumologia, barne-medikuntza, gaixotasun infekziosoak, zainketa intentsiboak, etab.), eta baita Prebentzio Medikuntzarekin eta beste laguntza-zerbitzu batzuekin ere.\nBestalde, beste espezialitate batzuen laguntza eta lankidetza izan ditugu, COVID-19ko kasuak artatu ahal izateko.\nNolanahi ere, zerbitzua ez zegoen gainezka, eta antolamendua ona zen, baina gaixotasun honek ekarritako karga emozionala izugarria izan da. Kezkatuta eta beldurtuta egon gara, kutsatuko ote ginen eta batez ere, birusa etxera eraman eta gure senideak kutsatuko ote genituen. Horren ondorioz, estutasun handiko asteak igaro ditugu. Hori bai ez dugula beste inoiz bizi izan.\nPandemia hau hain larria izatea espero al zenuten hasieran?\nEz horixe! Hasieran kontua Txinan geratuko zela uste genuen guztiok eta hedatzekotan, A gripearen antzekoa izango zela. Gero gauzak okerrera egin zuen eta Italiara heldu zenerako, jada bagenekien gu ez ginela libratuko.\nNola zetozen COVID-19az kutsatutako gaixoak larrialdietako zerbitzura, fisikoki zein aldarte aldetik?\nFisikoki, gaizki, oro har. Lehen Mailako Arretan artatzen genituen paziente arinak eta bertan egiten genien jarraipena; Larrialdietako Zerbitzura heltzen zirenek, aldiz, arnasa hartzeko zailtasunak zituzten jada, orokorrean.\nAldarte aldetik, oso ikaratuta. Gogoan dugu itxarongeletako isiltasuna, batez ere.\nAste horietan zehar, jendeak koronabirusarekin zerikusia ez duten gaitzengatik ospitalera joateari utzi zion, kutsatzeko beldur zirelako.\nBai. Lehenengo momentutik nabaritu genuen eta logikoa da. Ziurrenik kutsatzeko beldur zirelako eta osasun-sistema ez kolapsatzeko ardura zutelako.\nEzinbestekoa zen gizarteak ulertzea ezin genituela kolapsatu larrialdietako zerbitzuak. Eta horri dagokionez, biztanleriaren erantzuna eredugarria izan da, beharrezkoa zenean bakarrik jo baitute ospitalera.\nBaina jarrera hori ez da mantendu denbora igaro ahala. Konfinamendua amaitu zenetik eta uda iritsi zenez geroztik, patologia arina duten eta ospitaleratu behar izan ez diren ezin konta ahala paziente artatzen ibili gara berriro.\nNolabaiteko arduraz jokatzen ari gara guztiok, baina pandemia bueltatuz gero egoerari modu eraginkorragoan aurre egiteko, zein alderdi landu beharko genituzkeela uste duzu?\nNire ustez, eraginkortasun handiz egin diogu aurre pandemiari.\nZiurrenik, alderdirik garrantzitsuenak dira adinekoen egoitzak kudeatzea, test masiboak egitea eta biztanleriari behin eta berriz oinarrizko neurriak hartzea garrantzitsua dela gogoraraztea: urruntze fisikoari eustea, maskara erabiltzea eta eskuak garbitzea.\nPandemia honek zerbait positiboa ekarri al du?\nBai. Mina, biktimak eta sufrimendua hor egonagatik ere, guztiok prozesu berean lan egitea errazagoa eta askoz eraginkorragoa dela ikusi dugu.\nEta Larrialdi Orokorretako Zerbitzuko profesional guztien elkartasuna, egokitzeko ahalmena eta jarrera ona ere nabaritu ditugu, ahal izan dutena eta gehiago egin baitute estualdi hau gainditzeko.\nNext story Matxus Perugorria Biodonostiako ikertzaileak aintzatespena jaso du Euskadin zientziaren arloan egindako ekarpen nabarmenagatik\nPrevious story Ikastaroa: Farmakozaintza (Online)\nKomunikazioa / Parte hartzea\nEstefanía Carrasco Biodonostiako ikertzailea EATRIS Españako Batzorde Zientifikoko kide hautatua\n23 Ira, 2020\n2019ko Funts Sozialaren banaketa\nPortadan / Prestakuntza\n6. Prestakuntza Astea (# 6SF)\nIkastaroa: Osasun-arretan erorikoak prebenitzea (Online)\nIkastaroa: Komunikazio terapeutikoa: doluari heltzea\nHainbat kategorietako atalburua- Behin-betiko zerrenda\nEPE 2016-17: Hainbat kategorien destinoen esleipena\n22 Ira, 2020\n“Diru-sarrera kopurua murriztea lortzen ez badugu, neurri berriak hartu beharko dira”\nEider Uzkudun eta Felix Zubia Teleberrin “kasu berrien detekzioaren pisua lehen mailako arretan dago”\n28 Uzt, 2020


Donostia Zinemaldia :: Nudo mixteco\n'NUDO MIXTECO' (Zinema Eraikitzen 36)\nOaxacako Mixteca eskualdean, San Mateo herriko zaindariaren festan, hiru istorio gurutzatuko dira. Esteban migratu eta hiru urtera itzuliko da, eta emaztea, Chabela, beste gizon batekin elkartu dela jakingo du. Haserre bizian, batzarrean emaztea epaitzeko deia egingo dio herriari. María ama ehorztera itzuliko da. Aitak arbuio egingo dio, eta, ziurtasunik gabe eta minduta, berarekin joateko proposatuko dio Piedadi, haurtzaroko amodio lesbikoari. Toñari bere oinazea gogoraraziko dio alabak bizi duen sexu-abusuak, eta hura babesteko familiari aurre egitera itzuliko da.\nÁngeles Cruz (Tlaxiaco, Mexiko, 1969) aktorea eta zinemagilea Mixteca eskualdekoa da jatorriz. Besteak beste, La tiricia o cómo curar la tristeza (2012), Arcángel (2018) eta La carta (2016) film laburrak idatzi eta zuzendu ditu. Lehenengo biek film labur onenaren Ariel sari bana irabazi zuten (2013an eta 2019an, hurrenez hurren), eta azkenekoa kategoria berean hautagai izan zen. Bere hiru film laburrak bai Mexikon bai nazioartean izan dira sarituak: besteak beste, Arcángel-ek Prix Révélation eraman zuen Toulouseko Cinélatino Rencontres zinema-jaialdian. Nudo mixteco zuzentzen duen lehen film luzea da.


Waffen SS alderdi naziaren atal militarra zen, elitea. Ia milioi bat soldadu, 38 dibisiotan antolatuta. Oradour Sur Glaneko sarraskia ez zen Waffen-SSetako dibisioek egindako lehenengoa. Bielorrusian, esate baterako, 628 herri suntsitu zituzten, antzeko teknikak erabilita. Ekialdean ikasitakoa ekarri zuten Mendebaldera.\nWaffen SSetan alemaniarrak ez ezik, beste herri askotako boluntarioak hartu zituzten: finlandiarrak, norvegiarrak, bosniarrak, kroaziarrak, frantziarrak, División Azulen ibilitako espainiarrak... Oradourren, besteak beste, alsaziarrak, hungariarrak eta ukraniarrak aritu ziren. Waffen SSetako atzerritar horietako bat Leon Degrelle (1906-1994) belgikarra izan zen. 1945ean hegazkinez egin zuen ihes eta doi-doi Donostiaraino heldu zen. Francok eta Falangek babesa eman zioten. Gerra krimenak leporatuta Belgikak estradizioa eskatu zuen arren, Espainiak ukatu egin zuen. Are okerrago: plantak egiten ibili zen. 1946ko abuztuan Degrelle kanporatu zuela zabaldu zuen. Gezurra zen. Alderantziz, Espainiak nortasun berria eman zion. Enpresari arrakastatsua bilakatu zen frankismoaren abaroan eta lasai asko hil zen demokraziaren aroan.\nLeon Degrellek, Belgikako nazien liderra, hegazkinez ihes egin zuen Donostiaraino 1945ean. www.guregipuzkoa.eus\nTira, faxismoa garaitua izan ez zen estatu bakarrak Waffen SSetako kideak babestea normaltzat jo liteke. Baina Oradour Sur Glaneko sarraskiarekin gertatu zena harrigarria da. Triskantzan esku hartutako ofizial bakarra auzipetu zuten: Alemania komunistan 1983an aurkitu zuten Heinz Barth, Oradourreko gizonen hilketa gidatu zuen ofiziala alegia. Bizi arteko kartzela zigorra ezarri zioten. Alemania kapitalistak, ostera, Espainia frankistak bezala jokatu zuen: Das Reich dibisioko burua, Heinz Lammerding (1905-1971), Düsseldorfen bizi izan zen gerra ostean, arazo barik, enpresa arrakastatsuaren jabe. Inoiz ez zuten epaitu. Frantzian heriotza zigorra jarri zioten 1949an, baina Alemaniak ez zuen estradizio eskabidea onartu. Münster aldean bizi zen Erich Otto Kahn (1908-1977) eta goi mailako beste ofizial zahar batzuekin berdin jokatu zuen.\n1945eko urtarrilean Waffen-SSetako kideek preso hartutako estatubatuar soldadu andana hil zuten, Ardenetako guduan (Malmedyko sarraskia). Orduan bai, arduradunak epaitu (1946ko maiatzean eta ekainean) eta zigorrak barra-barra ezarri zizkieten: 43ri heriotza-zigorra eta 22ri bizi-arteko kartzela. Baina kondena haiek ere ez ziren gauzatu. Presio itzelak hasi ziren, lehenengo Alemanian –ongi kokatutako ofizial nazi zaharren inguruetatik- eta Estatu Batuetan gero. Itsasoz bestaldean Wisconsingo senatari gazte bat nabarmendu zen Waffen-SSetako kideen kontrako auziaren justizia eza ahoa betean salatzen: Joseph McCarthy.\nOradour Sur Glaneko horma kiskaliek bere horretan diraute gaur, basakeriaren testigantza ematen. ●


Gimenoren errezeta zaharkituak garai berrietarako • ZUZEU\nGimenoren errezeta zaharkituak garai berrietarako –\nUrtebete egin du karguan Carlos Gimeno Nafarroako Gobernuko Hezkuntza kontseilariak, eta egia da ez zaiola ikasturte erraza tokatu, baina egia da ere, gauzak beste era batera egin zitezkeela. Nafarroako hezkuntza sistemaren beharrak handiak dira eta hezkuntza komunitateak heltzen ez diren erantzunak eta konponbideak behar ditu. Egin dezagun bere hanka-sartzeen errepasoa:\nEzaguna da Gimenoren euskarafobia, bera izan zen aurreko legegintzaldian irakaskuntzan legez Zerrenda Bakarra galaraztea bultzatu zuena eta berari esker, besteak beste, gaur egun Nafarroako irakasleak bakarrak dira Estatuko administrazioetan bertako bi hizkuntzak menperatu arren, bakarrean lan egitera zigortuak direnak elebakarren pribilegioak elebidunen gainetik jarriz. Norabide berean, azken hilabeteetan Mendigorrian legez aitortzen zaien euskaraz ikasteko eskubidea galarazi du eta kontuak epaitegietan bukatu du. Lanbide Heziketan eta NUPen ez da aurrerapauso garbirik eman ikasle euskaldunek bere ikasketak euskaraz jarrai ditzaten. Pasa zen ikasturte osoan zehar 0-3ko langileen eskaria izan da ratioak jaistea eta soldata hobetzea. 0-3 zikloari izaera hezitzailea praktika errealean aitortu behar zaio, ez asistentzial hutsa, langileen lan baldintzak homologatu eta duindu, eta Hezkuntza Departamentuaren eskumena izatera pasa behar da. Horretarako bazegoen plangintza zehatza prest, baina tiraderan gorde da eta ez da ezer egin.\nIzurritearen kudeaketan zentratuz, Gimenok argazki historikoa lortu du, Nafarroako irakaskuntzako sindikatu guztiak (sare publikoa eta itundutakoa) batu gaitu eta maiatzaz geroztik aurrez-aurreko itzulerarako protokolo adostua eskatzen ari gara, osasunaz gain, irizpide pedagogiko-afektiboak kontuan hartuko dituena, zuzendaritza eta langileengan ardura guztia jarriko ez duena. Eragile batzuekin (ez guztiekin) ekainean eta orain bilerak egin badira ere, ez dira kontuan hartu momentuz beren proposamenak. Nafarroan ez da eginen behar den inbertsioa azken hilabeteetan ikasleek bizitako egoera pedagogiko eta emozional bereziari aurre egiteko era egokian ratioak jaitsiz eta baliabideak jarriz aniztasunari trataera egokia emateko eta konfinamenduan handitutako arrakalak gainditzeko. Ikasle askok sei hilabete eman dituzte euskararekin kontakturik izan gabe, baina ez da inongo plangintzarik diseinatu egoera horri aurre egiteko. Konfinamendu garaian ia ia ez dira ordezkapenik bete eta hasi berri den ikasturtean, egoera okertzen bada, giza eta hezkuntza baliabide eskasekin kinka larriari aurre egin beharko zaio irakasle eta ez irakasleen ahalegina biderkatuz. Hezkuntza langileek behar duten osasun eta teknologia berriei buruzko formazio egokirik ere ez da bideratzen ari. Nafarroako Eskola Kontseiluak ordea, prozesu parte-hartzailea egin zuen, bertan LABek bere ekarpenak egin ditu, eta ekainean ikuspegi pedagogikoa kontuan hartzen zuen dokumentua adostua osatu zuen, baina kontseilariak ere muzin egin dio. Departamentuak elkarrizketari uko egiteak, ikasleak, langileak eta gurasoak biltzen dituen Hezkuntza Foroa sortu du, eta Gimenok entzungor jarraitzen badu, protestak areagotuko dira.\nAukera ezin hobea galdu da hezkuntza eragileekin era adostuan agortuta dagoen hezkuntza sistema behetik gora eraldatzeko. Konpetentzietan eta metodologia aktibo eta kooperatiboetan oinarritutako hezkuntza eredu berria, ebaluazio hezitzailea, betaurreko moreak eta berdeak jartzeko, espazio berriak baliatuko dituena, deszentralizatua, parte-hartzailea, arrakalak gaindituko dituena… azken batean ikaslea subjektu gisa eta bere beharrak erdigunean jarriko dituena. Pandemiak ageriago utzi du gure hezkuntza sistema bertatik eraikitzeko beharra, lege eta curriculum propioekin hemen adostua eta diseinatua, Madrili segidismorik egin gabe. Zer nolako irakaskuntza nahi dugun erabakitzeko eskubidea dugu.\nUda pasa da ezinbestekoak ziren hausnarketa, adostasun eta eraldaketarik gauzatu gabe. Berandu goaz eta orain petatxuak baino ez dira jarri. Familiak, langileak eta ikasleak oso kezkatuta gaude baina Gimenok ez digu behar ditugun erantzunak eta konponbideak ematen. Ezarritako protokoloa egunetik egunera aldatzen da irizpiderik gabe, ziurgabetasuna sortuz. Gure eskua luzatuta dago, baina kontseilariak negoziatzeko eta hezkuntza komunitatearekin akordioak lortzeko jarrera hartzen ez duen bitartean, Nafarroako ikasleen eta hezkuntzaren onerako, mobilizatzea besterik ez zaigu geratzen.\nGimeno, hezkuntza, nafarroa


Lehen hartu emana pistako torneoarekin - - Baleike.eus\nLehen hartu emana pistako torneoarekin\nArritxu Iribar 2021-11-19 16:01\n31 txirrindulari kadeteren parte hartzearekin –horien artean Viveros San Anton-Exclusivas Marduko hiru– estreinatu da Pistako Torneoa. Guztira, 91 ziklista hasi dira torneo honetan, kadeteak, juniorrak eta neskak batuta.\nZumaiako txirrindulari Elkarteko hiru kideentzako erabat berria da pista. Karrera hauetan lehen helburua ez erortzea eta itxura txukuna ematea da. Bada, bi helburuak beteta itzuli ziren etxera Lizar Tolosa, Beñat Sainz eta Iker Eizagirre. Scrach, Puntuaketa eta Tempo lasterketetan parte hartu zuten, eta sailkapen nagusian Iker Eizagirre 23.a da, Beñat Sainz 24.a eta Lizar Tolosa 27.a\nLarunbat honetan bigarren saioa izango dute eta bertan txirrindulari gehiagoren parte hartzea izango da. Gipuzkoa kanpotik ere inguratuko dira: Kataluniatik, Asturiastik, Euskal Herriko beste lurraldeetatik etorritako txirrindulariek ere parte hartuko dute. Saioa 15:00etan hasiko da eta 20.00ak aldera bukatuko da, Donostiako Antonio Elorza belodromoan.\nZiklo krosean, nabarmentzekoa izan da Eneko Aranguren usurbildarrak emandako urratsa. Beasainen jokatutako lasterketan 10. amaitu zuen, denboraldiko lasterketarik onena eginez. Gipuzkoako txapelketa jokoan zen eta gipuzkoarren artean seigarrena izan zen Viveros San Anton-Exclusivas Marduko kide berria. Mattin Salegik 25. bukatu zuen eta Andde Etxanizek 30. Kadete mailan, Anuk Gogenolak 27. bukatu zuen Beasaingo lasterketa.\nIgandean, berriz, Amorebietan, Anuk Gogenola eta Heiko Mateos aritu ziren. Gogenola 31. sailkatu zen kadete mailan, eta Heiko Mateos 26. junior mailan. Asteburu honetan ziklo kros lasterketa bakarra izango da: igandean Lezaman.\nAsteburu honetan, infantil eta alebinek ere elkarretaratzea izango dute Irunen eta bertan pistako ziklismoaren ezaugarriak landuko dituzte.


Zaharrak berri - - Karkara.eus\nAritz Pardina 2022-04-21 13:00\nApirileko KARKARA aldizkarian plazaratutako artikulua, 'Moila bazterretik' atalean.\nPasatuko ziren, honezkero, hilabete batzuk. Etxera bidean, bi pertsona nituen aurrean. Hizketan ari ziren. Batxilergoko ikasleak zirela pentsatu nuen, eskolako kontuez ari baitziren. Halako batean, hau esan zion batak besteari: "Zer inporta zait niri Platonek garai hartan esan zuena?". Galdera oso interesgarria da. Horregatik, hura labur erantzuten saiatuko naiz.\nLehenik, esango nuke, oro har, ez zaizkigula Platonek K. a. IV. mendean esan zituenak asko axola. Ohituak gaude pentsatzera gaurko arazoak gaurko baliabideek soilik konpon ditzaketela. Horregatik, bitxia bada ere, uste dugu lehenaldiak ez digula ez dakigun ezer erakutsiko, eta horregatik egiten diogu muzin. Eta hori, noski, heziketaren aurka doa. Izan ere, beharrezkoa iruditzen zaigu gure adimena zabaltzea. Halaber, muga espazialak gainditzea ere ontzat ematen dugu: ezagutza iturritzat ditugu txangoak eta bidaiak.\nAitzitik, denboran atzera egitea, orainaren mugak gainditzea, alferrikakotzat dugu. Kosta egiten zaigu ohartzea antzinaroan esperientzia berriak topa ditzakegula. Ideia horren aurka, esango nuke bi mila urtean giza espeziea ez dela asko garatu. Horregatik, Kristo aurretiko garaietatik hona bizimodua asko aldatu bada ere, uste dut antzeko atakak ditugula. Zalantzarik gabe, gaur egungo auziak ezberdinak dira antzinakoen aldean: ezin daitezke alderatu Peloponesoko gerra (K. a. 431-404) eta Ukrainako inbasioa. Dena dela, gobernarien lurraldetasuna berdintsua da orain eta duela bi mila urte.\nHalako loturez konturatzeko, baliagarriak izan daitezke adibide hauek: 1.- Sofoklesen (K. a. 496-406) Antigona obra. Antigonak bere anaia Polinizes lurperatzen du. Horrekin, Kreonte Tebasko erregearen esanari aurka egiten dio, eta horren ondorioak jasaten ditu. Tragedia honetan irudikatzen da tiraniaren eta giza eskubideen arteko talka, legea aitortzen ez duen emakume baten eskutik. 2.- Sokratesek (K. a. 470-399) erakutsi zuen elkarrizketaren bitartez ideiak kontrajartzea zela pentsamendua sustatzeko ariketarik onuragarriena. Oraindik ere, solasaldiak kultur ariketa garrantzitsuak dira. 3.- Aristoteles (K. a. 384-322) lehen zientzia gizona izan zen. Hari zor dizkiogu gaur egungo ezagutza arloetan ohikoak diren zenbait sailkapen. Esaterako, Aristotelesek sortu zuen literatur lanen sarrera-korapiloa-amaiera egitura.\nAdibide horien karira, argiago ikus daiteke Platon bezalako autoreez zer ikas dezakegun. Noski, bi pertsonak ez dituzte iturri horietatik irakaspen berak aterako. Horregatik, ez noa ni erantzun finko bat ematera; nahikoa zait Antzinaroaren gaurkotasuna azpimarratzea. Bestalde, nabarmenduko nuke antzinako munduaren edertasunak ere asko erakarri beharko gintuzkeela. Azken batean, ideia erabilgarriak bilatzeaz haratago, behar estetikoak asetzeko ere jo dezakegu antzinako iturrietara.


«Erro karratu»: berrikuspenen arteko aldeak - Wikipedia, entziklopedia askea.\n«Erro karratu»: berrikuspenen arteko aldeak\nErro karratu (aldatu)\n07:42, 31 urtarrila 2010ko berrikusketa\n16:42, 29 azaroa 2009ko berrikusketa (aldatu)\n07:42, 31 urtarrila 2010ko berrikusketa (aldatu) (desegin)\n[[Fitxategi:Partes de la Raiz Cuadrada.PNG|right|300px]]\n* 1: '''Erro ikurra''', erro karratua egin behar dela adierazten duen ikurra da.\n* 2: '''Errokizuna''', beraren erro karratua kalkulatu behar da.\n* 3: '''Erroa''', errokizunaren erro karratua da, bilatzen dugun emaitza alegia.\n* 4: '''Lerro lagungarriak''', erroa kalkulatzen lagungarri.\n* 5: '''Hondarrak''' ematen dituzten lerroak.\n[[Fitxategi:Raiz paso 1.PNG|thumb|150px|1. pausoa]]\n* 1: Errokizunaren zifra binaka hartzen dira, puntu dezimaletik eskuinera eta puntu dezimaletik ezkerretara. [[Dezimal]]en aldean zifra bikote bat osatzerik ez badago, 0 bat gaineratzen da, bikotea osatu ahal izateko. Alde [[zenbaki oso|osotik]] bikotea osatzetik ez badago, errokizunaren lehenengo zifra bakarrik geratzen da, bikotea osatu gabe. Irudian dezimaletan 0 zifra gaineratu da. Erroak azkenean bikote edo talde adina zifra izango du, 4 adibide honetan.\n[[Fitxategi:Raiz paso 2.PNG|thumb|150px|2. pausoa]]\n* 2: Karratura jasota, errokizunaren lehenengo bikoteko zenbakira (edo zifra bakarra bada, zifrak adierazten duen zenbaki horretara) gehien hurbiltzen den edo bat egiten duen, lehenengo bikoteko zenbakia gainditu gabe betiere, zenbaki bat kalkulatzen da. Aurkitutako zenbaki hori erroaren aldean jartzen da. Adibidean 7 da zenbaki hori 7 karratura jasota 49 baita (8 karratura 64 da, eta gainditu egiten du 58).\n[[Fitxategi:Raiz paso 3.PNG|thumb|150px|3. pausoa]]\n* 3: Erroaren lehenengo zifra, 7 alegia, karratura jaso eta lehenengo bikoteari kentzen zaio. Kenketa egindakoan, bi zifrako hurrengo bikotea jaisten da, hondar berria osatuz. Ondoren, erroaren lehenengo zifra, 7 alegia, bider 2 egin eta eskuineko lerro lagungarrian jartzen da. Adibidean, 7x7=49, 58-49=9, 36 bikotea jaitsi, 7x2=14 jartzen da eskuineko lerro lagungarrian.\n[[Fitxategi:Raiz paso 4.PNG|thumb|150px|4. pausoa]]\n* 4: Hondar lerroko zenbakiaren lehenengo bi zifren zenbakia, eskuineko lerro lagungarriko zifrarekin zatitzen da, zati osoa bakarrik hartuz. Emaitza erroari eta eskuineko lerro lagungarriari gaineratzen zaio. Adibidean, 93/14=6,... eta beraz, 6 jartzen da.\n[[Fitxategi:Raiz paso 5.PNG|thumb|150px|5. pausoa]]\n* 5: Arestiko zatiketaren emaitza eskuineko lerro lagungarriko zenbakiarekin biderkatzen da. Biderkadura lehenengo hondarrari kentzen zaio. Kenketa egindakoan, hurrengo zifra bikotea jaisten da. Jaisten bikotea dezimalek osatzen badute, erroari puntu dezimala gaineratzen zaio. Adibidean, 6x146=876 eta 936 zenbakiari kentzen zaio. Kendurari (60) hurrengo bikotea gaineratzen zaio 36. 36 puntu dezimal ondoren dagoenez, 76ko erroari puntu dezimala gaineratzen zaio.\n[[Fitxategi:Raiz paso 6.PNG|thumb|150px|6. pausoa]]\n* 6: Erroa bider 2 egin eta emaitza horrekin bigarren hondarreko lehenengo hiru zifrak zatitzen dira, zati osoa bakarrik hartuz. Emaitza bigarren lerro lagungarriari eta erroari gaineratzen zaio. Zatiketetan emaitza bider lerro lagungarriko zenbakia egiten da eta bigarren hondarrari kentzen zaio. Kenketa egindakoan, hurrengo bikotea jaitsi eta prozesua jarraitzen da, egin beharreko zatiketan gero eta zifra gehiago sartzen direlarik. Adibidean, 76x2=152. 603/152=3,... 3 erroari eta bigarren lerro lagungarriari gaineratzen zaio. 3x1523=4569, 6036-4569=1467. Hurrengo bikotea jeitsi eta prozesua jarraitzen da.\n[[Fitxategi:Raiz paso 7.PNG|thumb|150px|7. pausoa]]\n* 7: Prozesu berdina errepikatzen da. Erroa bider 2 egiten da, puntu dezimala kontuan hartu gabe. Biderketa hirugarren lerro lagungarrian jartzen da. Hondar lerroko zenbakia zati biderketa egiten da eta erroan eta lerro lagungarrian jartzeko hurrengo zifra lortzen da. Zifra hori bider hirugarren lerro lagungarriko zenbakia egiten da eta hirugarren hondarrari kentzen zaio. Adibidean, 763x2=1526. 14679/1526=9 (146790 zenbakiko lehenengo zifrak bakarrik hartzen dira, bestela zatiketak zifra bat baino gehiago emango baitu). 9 gaineratu erroan eta hirugarren lerro lagungarrian eta ondoren 9x15269=137421 egiten da. 146790-137421=9369. Aurrera jarrai daiteke, 00 zifra bikoteak jaitsiz, zehaztasuna irabazteko, baina emandako dezimalekin prozesua hemen bukatzen da.


Hazien txokoa egongo da bihar Azoka Herritiken - Azoka Herritik - Uztarria (Azpeitia)\nHazien txokoa egongo da bihar Azoka Herritiken\nBihar, irailak 17, hazien txokoa izango da Azoka Herritiken, Euskal Herriko Hazien Sarearen eta Hazieraren eskutik. Tailerrak eta jolasak egingo dira bertan, eta Gazte Informazio Bulegoan izena eman behar da bertan parte hartzeko.\nGoizean zehar, esperientziak eta haziak trukatzeko espazioa egongo da, eta haziak ekoizteko tailer bat egingo da. Bertan fruitu eta landareen hazien jasotzea eta garbitzea landuko da. Tailer teoriko-praktikoa izango da.\nBestalde, bioaniztasunak elikadura eta laborantzan eduki duen paperaren inguruan bi ekintza egongo dira: bata, 'mapa munduaren jokoa', laborantzen jatorriarekin lotura duena, eta bestetik, 'hiru plateren jokoa' historian zehar Euskal Herriko begetal ohikoenen baitan gogoeta bat egiteko balioko duena. Hiru ekintza horietan parte hartzera deitu dute antolatzaileek, horretarako, Azpeitiko Gazte informazio bulegoan (943 15 71 60) eman behar da izena.\n'Haziak, harreman bide'\nNekazaritzaren jatorritik, haziak, inguruko komunitate eta kulturen arteko harreman bide izan dira. Eskutik eskura mugitu dira planeta osoan zehar eta iristen ziren lurraldeetako baldintzetara egokitu dira. Leku bakoitzeko ezaugarriak bere egiten zituen. Nekazari-haziak ondare unibertsalaren tokiko adierazpena dira.\nHala ere, nekazari jardueren modernizazioak nekazarien ondare hau mespretxatu du. Eraginkortasunaren eta etekin ekonomikoaren aginduak, aniztasuna homogeneotasun itsasoan itotzen du eta landa eremua, nekazari haziek lekurik ez duten paisaia bihurtzen du. Egungo nekazariei ukatu egin zaie beren haziekin harreman zuzena eta egunerokoa izatea. Beste batzuek erabakitzen dute zein hazi erein behar duten eta nola. Azken finean, zer jan behar dugun erabakitzen dutenak.\nHazien bitartez, gure urratsen historia irakur dezakegu. Herri nekazariek, beren lana eta ezagutzarekin, lurra habitatzen nola ikasi zuten. Haziak, industria nekazaritza murgiltzen ari den irteerarik gabeko kalezuloaren aurrean abisu oihuak ematen ari dira. Baina haziak, lan mota berriak lantzeko, elikatzeko eta esperientzia partekatuarekin elkar aberasteko modu berriak irudikatzen ahalbidetzen digun zubiak ere badira.


EUSKADI.-Eusko Jaurlaritzak eta Euskalitek enpresetako hizkuntz normalizaziorako prozesuen ebaluazio eskemak zehaztuko dituzte\nKalitatea eta euskara lotzen dituen ziurtagiri publikoa izango da lehenengo aldiz Euskal Autonomia Erkidegoan, eta horretarako, Eusko Jaurlaritzako Hizkuntz Politikarako Sailburuordetzak eta Kalitatearen Sustapenerako Euskal Iraskundeak (Euskalit) lankidetza-hitzarmena sinatu dute enpresetako hizkuntza-normalizaziorako prozesuen ebaluazio-eskemak zehazteko.\nHitzarmen honen bidez, euskara planak garatzen ari diren erakundeei ebaluaziorako tresna egokia eskaini nahi zaie, gaur egun indarrean dauden kalitatea ziurtatzeko sistemetan jasotako irizpide eta parametroetan oinarrituta. Horretarako, erakunde pribatuetako euskararen erabilera ebaluatzeko eta antzemateko sistema garatuko du Euskalitek Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzarekin batera.\nAurki, Eusko Jaurlaritzak, EAEko hiru foru aldundiek eta Eudelek LanHitz programa-markoa aurkeztu zuten, alor sozio-ekonomikoan euskararen presentzia eta erabilera areagotzeko. Aldi berean, enpresari-elkarteek (CONFEBASK, ADEGI, CEBEK eta SEA) alde batetik, eta EAEko sindikatu nagusiek (ELA, CC.OO., LAB eta UGT), bestetik, hitzarmenak sinatu berriak dituzte Eusko Jaurlaritzarekin; hitzarmen horietan espreski jasota dago Eusko Jaurlaritzaren konpromisoa dela arlo sozioekonomikorako euskararen erabilera ebaluatzeko eta errekonozitzeko sistema sortzea.\nHortaz, LanHitzen programa-markoaren garapenerako, pauso erabakigarria da kalitatea eta euskara lotuko dituen ziurtagiri publikoa izatea, Hizkuntz Politikarako Sailburuordetzako eta Euskaliteko arduradunek Bilbon eskainitako prentsaurrekoan gaur nabarmendu dutenez.\nHoriek gogoan, Euskalit eta Eusko Jaurlaritza, Hizkuntz Politikarako Sailburuordetzaren bidez, elkarlanean arituko dira EAEko enpresetako hizkuntza-normalizaziorako prozesuen garapen-maila egiaztatuko duen ebaluazio edota errekonozimendu sistema bat zehazteko, diseinatzeko eta sortzeko, bai eta ebaluazioak egiteko sistemarik egokiena finkatzeko lanean aurrera egiteko ere.\nHitzarmenean jasotakoaren arabera zenbait lan egingo dira 2006. urtean zehar. Alde batetik, ebaluaziorako eskema zehaztu eta aitortza-moduak finkatuko dira ebaluatuak izango direnentzat; bestalde, zabalkunde, sentsibilizazio eta sustapen ekintzak definituko dira eta komunikazio-ildoak zehaztu hartzaile-mota ezberdinen arabera; azkenik, prestakuntza-egitarauak definitu eta ekintzak nahiz ebaluaketa bideratzeko bestelako baliabideak eta laguntzak zehaztuko dira.\n1990eko hamarkadaren hasieran euskararen erabilera sustatzeko emandako lehenengo urratsetatik hona bide luzea egin dute enpresek euskara-planak gauzatzeari begira. Horrela, hitzarmenaren sustatzaileen arabera, garaia iritsi da esparru sozio-ekonomikoan euskararen erabilera sustatzeko egiten ari diren saioak eta plangintzak ebaluatzeko eta antzemateko sistema bateratua eta sistematizatua ezartzeko.\nHorrela, enpresetako euskararen erabilera egun erakunde pribatuetan indarrean diren kalitate-parametroen arabera modu sistematizatuan aitortzeko eta ebaluatzeko prozedura finkatu, bultzatu eta garatuko du Hizkuntz Politikarako Sailburuordetzak, eta horretarako, Euskaliten ezagupena eta eskarmentua ezinbestekoa da.\nEuskalit 1992. urtean Eusko Jaurlaritzaren bultzadaz sortutako erakundea da, eta bere xedea Euskadiko esparru guztietan kudeaketaren hobekuntza eta berriztapenaren alde egitea da. Kalitatearen kudeaketa-sistemak ezartzen eta hobekuntza bultzatzen Euskalitek erakutsi duen esperientzia bikaina dela eta, Eusko Jaurlaritzako Hizkuntz Politikarako Sailburuordetzak ezinbestekotzat jo du Euskalitekin elkarlanean aritzea enpresetako hizkuntza normalizaziorako prozesuen ebaluazio eskemak zehazteko, hitzarmen honetan xedatzen denari jarraituz.


Zuntz dietetikoa: zertarako balio duen, zein onura dituen eta zergatik den hain garrantzitsua | Consumer\nZuntz dietetikoa: zertarako balio duen, zein onura dituen eta zergatik den hain garrantzitsua\nZuntz dietetikoa kontsumitzeak heste-igarotzea errazten du, baina onura horietako bat besterik ez da. Zure elikaduran zergatik sartu eta mitoak desmontatzen ditugu\nEgilea: Verónica Palomo 2021-ko otsailak 10\nIa inork ez dio ihes egiten zuntzak heste-igarotzerako duen garrantziari, baina oso gutxi irensten dugu. Espainiako Nutrizio Fundazioak koordinatzen duen ANIBES ikerketaren arabera, espainiarrek batez beste 12,5 g zuntz kontsumitzen ditugu egunean, gomendatutako 25-35 gramoen aldean. Ez jakitean, gure osasunerako onura ugari galtzen ari gara. Dietan sartzeko arrazoiak azalduko dizkizugu, eta mitoak baztertuko ditugu.\nMedidas de seguridad. Zuntz mota bat baino gehiago dago\nEgia. Zuntzak izaera kimiko oso desberdineko landare-konposatu ugari biltzen ditu. Ohikoena bi motatan sailkatzea da: disolbagarria eta disolbaezina. Elikagaiak bien nahasketa batez osatuta daude (nahiz eta horietako bat nagusitzen den ia beti), baina ezin da esan bata bestea baino osasungarriagoa denik. Fruta-pieza berean, mamiak zuntz disolbagarria izan dezake, eta azala eta pipitak, disolbaezinak. Nahi diren ondorioak lortzeko, bi motak digestio-aparatuan egon behar dute oreka egokian: % 75 zuntz disolbaezina eta % 25 disolbagarria.\nZuntz disolbagarria. Sagar, tomate, laranja eta bestelako zitrikoetan aurkitzen dugu. Baita zerealetan (oloa eta garagarra), dilistetan, garbantzuetan, barazkietan (orburuak eta zainzuriak) eta barazkietan ere (adibidez, tipula). Gure hesteetako floragatik hartzitzen da, haren osagaiek ur asko erakartzen dute eta, likatasunagatik, disolbatzen denean, asetasun-sentsazioa ematen duten gelak sortzen ditu, urdailaren hustuketa atzeratzen du eta gorozkiak mugitzen laguntzen du. Gantzak eta azukreak xurgatzeko erritmoa ere moteltzen du, eta horrek glukosa ez da bat-batean igotzen eta kolesterola erregulatzen laguntzen du.\nZuntz disolbaezina. Zereal integral guztietan dago (batez ere gari-zahian) eta horien deribatuetan (ogi integrala, irin integralak), frutetan (marrubiak, banana), liho-hazietan, almendretan, kakahueteetan, sustrai-barazkietan, barazkietan (aza, aza eta azalorea), baita lekaleetan ere, hala nola lekadetan eta dilistetan. Zuntz mota horrek ur gutxi atxikitzen du, biskosa gutxi du eta ez du gelarik sortzen. Gainera, koloneko bakterioek ia ez dute hartzitzen, eta gorozkien bidez ia osorik iraizten da. Horrek gorotz-boloaren (gorozkien) bolumena handitzen du eta digestio-hodian zehar igarotzeko denbora murrizten du. Horrek ebakuazioa errazten du, eta horregatik du eragin laxantea.\nMedidas de seguridad. Zuntza eta prebiotikoak gauza bera dira\nGezurra. Elikagai prebiotiko guztiak zuntza dira, baina zuntz guztia ez da prebiotikoa. Elikagai bati prebiotiko deitu ahal izateko, azidotasun gastrikoarekiko erresistentea izan behar du, ez da heste meharretik xurgatu behar eta hesteetako mikrobiotaren bakterioek hartzitu behar dute. Zuntz disolbagarriak, beraz, bete egingo luke definizio hori. Zuntz disolbaezina, ordea, ezin da prebiotikotzat hartu.\nPrebiotikoek gauza bera egiten dute koloneko heste-floraren bidez hartzitzeko eta kate laburreko gantz-azidoak (AGCC) sortzeko. Gantz-azido horiek, mineralen xurgapena hobetzen laguntzeaz gain (kaltzioa, magnesioa, zinka edo burdina), patogenoen hazkundea inhibi dezakete, eta biofidobakterioen eta laktobaziloen hazkuntza bultza dezakete, hesteetako paretari itsasten baitzaizkio eta beste bakterio batzuk eragozten baitituzte.\nElikagai funtzionalak: balio dute ala ez?\nMedidas de seguridad. Zuntz naturala gehitutakoa baino hobea da\nGezurra. Berez dituzten elikagaiak kontsumitzea gomendatzen da, baina dietan ere badago lekua harekin aberastutako produktuentzat (zuntz funtzionala edo erantsia). Elikagai horiek gutxi gorabehera osasungarriak diren jakiteko gakoa osagaien zerrendan dago.\nZuntz (6 g baino gehiago 100 g) edo zuntz-iturri (3 g baino gehiago 100 g bakoitzeko) ugari duten elikagaiak aurki ditzakegu, baina azukre erantsi eta koipe oso osasungarriak (galletak, opilak eta gosaritarako zereal gehienak) dituztenak. Elikagai horiek noizbehinka hartu behar dira, haien zuntz-ekarpenak ez baitu konpentsatzen haien ohiko kontsumoak osasunean izan dezakeen eragin negatiboa.\nHori dela eta, osagaien zerrendako lehenengo postuetan zuntza (barazkiak edo frutak, esaterako) ematen duen “elikagai integrala” dutenak aukeratu behar dira, eta zahia edo irin integralen zati txiki bat besterik eransten ez dutenak saihestu.\nMedidas de seguridad. Integrala eta zuntz ugarikoa gauza bera dira\nGezurra. Osoko elikagai bati deitzeko, zereal osoetatik edo zereal-irin osoetatik etorri behar du. Hau da, alearen hiru zatiak mantendu behar ditu: zahia (gunerik gogorrena), germena (erdialdea) eta endospermoa (almidoi proportzio handiena duen zatia). 2019az geroztik, ogiari buruzko lege bat dago, eta haren arabera, integral deritzo irin integralaren %100 eginda badago, baina ez dago gainerako produktuetarako araudi estentsiborik. Osoko irinak zuriak baino hiru aldiz zuntz gehiago du: 10-11 g zuntz 100 g bakoitzeko, eta 2,7-3 g zuntz zuri bakoitzeko.\nMedidas de seguridad. Zuntzak idorreria murrizten du\nEgia, baina ñabardurekin. Zuntz gutxiko dietak lotura estua du idorreriarekin, baina beste hainbat arrazoik eragin dezakete. Deshidratazioa faktore garrantzitsua izan ohi da, baita mugimendurik eza ere. Horregatik, ura eta beste likido batzuk (gutxienez 1,5-2 litro egunean) edatea eta ariketa fisikoa egitea, zuntz gehiago hartzearekin batera, medikuen gomendioa izaten da.\nArazoak bere horretan jarraitzen badu, arrazoia zein den ikusi behar da, beste patologia batzuen ondorio izan baitaiteke. Adibidez, zenbait sendagai kontsumitzeak (antidepresibo eta lasaigarriak, esaterako) edo laxanteak gehiegi erabiltzeak (gorputza haiengana ohitzen da) eragin dezake. Baina koloneko (polipoak edo minbizia) edo ondesteko (pitzadurak edo hemorroideak) lesio edo anormaltasun estrukturalen eta gaixotasun neurologiko, muskular edo metabolikoen ondorio ere izan daiteke.\nMedidas de seguridad. Ez da zuntzik hartu behar idorreria ez badugu\nGezurra.Osasunarentzat dituen onurak bainua bisitatzea baino askoz gehiago dira. Zuntzak eginkizun garrantzitsua du obesitatearen prebentzioan, asetasun-sentsazio handiagoa sortzeko duen gaitasunagatik. Azukrea odolera pasatzeko abiadura ere murrizten du, zuntzaren biskositatearen artean harrapatuta geratzen baita eta odoleko glukosa-igoera murrizten laguntzen baitu, 2 motako diabetesaren arriskuarekin lotutako alderdia.\nGainera, zuntz mota batzuek (adibidez, sagarrondoen azalean dauden pektinek, edo betaglukanoek, oloan eta garagarrean daudenak) kolesterol-mailari normal eusten laguntzen dute. Hori, Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) egindako azterketa batek frogatu zuenez (2019an argitaratu zuen The Lancetek), zuzeneko eragina du hipertentsio eta hipertentsio baskularrean. Gainera, zuntz gutxi hartzen denez, kolon eta ondesteko minbizia izateko arrisku handiagoa duten mikroorganismoak heste-paretan finkatzen dira.\nMedidas de seguridad. Fruta eta barazki guztiek zuntz kantitate bera dute\nGezurra. Barazkien artean, orburuak zuntz iturri handia dira, batez ere kontserban egiten badira, errazio batek (100 g) 9,4 g ematen baitigu. Zuntz kantitatea elikagaiari eman zaion prozesuaren araberakoa da. Orburuak egosten badira, adibidez, denbora luzean egosten badira, zuntzaren zati bat galdu egiten da. Hala ere, kontserbaren prozedurarako minutu gutxi batzuetan baino ez da sutan jartzen, eta haren propietateak ez dira aldatzen. Beste adibide bat: ziazerba irakinen plater txiki batek 1,84 g ditu, baina kontserba-kantitate berak 6,6 g ematen ditu. Zuntzari buruzko datu gehiago: brokoli-anoa batek 3 g ematen ditu; txanpinoi-anoa batek 2,5 g; eta azalore egosizko plater txiki batek 1,6 g.\nFrutetan, aguakatea nabarmentzen da, osoko batek 12,6 g zuntz ematen baititu. Marrubi-katilu batek (200 g) 4 g inguru ditu. Kiwi batekin eta udare batekin 3 g zuntz lortzen dira, eta platano batek 2,7 g ditu. Laranja ertain batek 3 g inguru ematen ditu, baina bi laranjaren zukuak 0,2 g besterik ez du; izan ere, zukutuz gero, ia zuntz guztia galtzen da, hau da, zorriak estaltzen dituen azalaren eta mami zuriaren artean dagoena.\nMedidas de seguridad. Zaila da gomendatutako zuntz kopurua irenstea\nGezurra. Behar dugun zuntza lortzeko onena iturri desberdinetatik jatea da, eta ez elikagai batean zentratzea. Saia gaitezen gosarian ale osoko zerealak edo horien deribatuak sartzen, hala nola ogi integrala; gehitu lekaleak menuan astean bitan; gehitu barazkiak beti otorduetan; eta aukeratu sasoiko frutak gosaltzeko, postrerako edo otordu arteko mokadu gisa (baita barazki gordinak ere).


UAE Tourra 2021: Van der Poelek irabazi du lehen etapa eta lider jarri da\nUAE TOURRA (1. etapa)\nVan der Poelek irabazi du lehen etapa eta liderraren maillota eskuratu du\nZiklo-kroseko munduko txapeldun berria izan da azkarrena txirrindulari talde txiki bateko esprintean. Jardunaldian zehar hainbat haize-babes izan dira protagonista.\nMathieu van der Poel garaipena ospatzen. Argazkia: ETBren bideo batetik hartutako irudia\nUAE Tourrarekin hasiko da igandean World Tourra, Pogacar, Nibali eta Froomekin\nVan der Poelek irabazitako lehen etapan hainbat haize-babes eratu dira\nMathieu Van der Poel (Alpecin-Fenix) herbeheretarrak irabazi du Arabiar Emirerri Batuetako Tourreko lehen etapa David Dekker (Jumbo-Visma) herrikidearen eta Michael Morkov (Deuceninck Quic-Step) daniarraren aurretik.\nDuela hiru aste ziklo-kroseko Munduko Txapelketa bereganatu zuen Van der Poelek garbi nagusitu da helmugan. Etapan zehar hainbat haize-babes gertatu dira, eta horietan Movistar taldea ez da batere ondo moldatu, eta, horren ondorioz, Espainiako taldeko txirrindulariak garailearengandik ia 8 minutu eta erdira iritsi dira.\nHorrenbestez, Van der Poel da lasterketako lehen liderra, aurtengo denboraldian jokatzen den World Tour mailako lehendabizikoa. Gainsarien eraginez, lau segundoko tartea ateratzen dio Dekkerri eta zortzi Morkov daniarrari.\nAstelehen honetan bigarren etapa jokatuko da, 13 kilometroko bakarkako erlojupekoa, hain zuzen ere, Al Hudayriyat Islanden hasi eta amaituko den zirkuitu batean.


Beizaman etxebizitza publikoak eraikitzeko proiektua aurkeztu dute - Urola Kostako Hitza : Urola Kostako Hitza\nBeizaman etxebizitza publikoak eraikitzeko proiektua aurkeztu dute\nBeizama "bizirik mantentzeko" egitasmoaren aurkezpena egin dute gaur, ostirala, Beizamako Natur Eskolan. Udaleko, Eusko Jaurlaritzako eta Europan federazioko ordezkariek parte hartu dute egitasmoan. Alokairupeko hamabi etxebizitza eraikiko dituzte Eskolaetxe eremuan, herriaren erdigunean, eta Europan arkitekto gazteen lehiaketatik erabakiko dute proiektu irabazlea.\nEskolaetxeko eremu parean elkartu dira bertaratuak. (Julen Otaegi Leonet)\nBeizamako Eskolaetxe eremuan etxebizitza publikoak eraikitzeko proiektua aurkeztu dute gaur, ostirala, herriko Natur Eskolan. Izan ere, Beizamako proiektua aurkeztuko du Europan arkitekto gazteen lehiaketara Eusko Jaurlaritzako Etxebizitza, Lurzoru eta Arkitektura zuzendaritzak. Aurtengoa 16. edizioa da, “Hiri biziak” lelopean; hain zuzen ere, horixe da eskualdeko herriaren helburua, biztanleriaren zahartzearen aurrean Beizama “bizirik mantentzea”.\nNatur Eskolan egindako aurkezpenean parte hartu dute Peio Otaegi Beizamako alkateak, Xabier Rezabal udaleko arkitekto aholkulariak, Pablo Garcia Jaurlaritzako Etxebizitza, Lurzoru eta Arkitektura zuzendariak, Agustin Abia Lurraren Kudeaketa Zerbitzuko zuzendariak eta Carmen Imbernon Europan federazioko Espainiako idazkari nagusiak. Horrez gain, hainbat arkitekto gazte ere bertaratu dira aurkezpenera.\nBeizama husten joatearen arazoa izan da aurkezpeneko gai nagusia, eta Xabier Rezabal arkitekto aholkulariaren arabera, etxebizitza publikoen proiektua “herritarrak mantentzeko eta inguruaz gozatzen jarraitzeko” bide bat da: “Beizamak beti izan duen arazoa da ez duela ahalbiderik etxebizitzak eraiki eta aurrera egiteko. Ideia da guztiontzat etorkizuna eta gune urbanoa bermatzea”. Peio Otaegi Beizamako alkateak ere aukera ona izan daitekela adierazi du: “Herri honetan dauzkagun gazteak eta inguruko herrietako jendea mendira begira daudela ikusten dugu. Ilusio handia dugu”.\nEskolaetxeko hamabi etxebizitza berriak bereziki gazteengan pentsatuta eraikiko dituzte, eta alokairupekoak izango dira —hala eskatzen du legeak—. Etxebizitzen %40a gutxienez gazteei gordeko zaie, laupabost behintzat.\nDuela bi urte Lasarte-Oria (Gipuzkoa) izan zen Europan arkiteko gazteen lehiaketan parte hartu zuen herria, eta aurtengoa Beizama izatea “testuinguru aldaketa” bat izan da Garcia zuzendariarentzat: “Eskariak biltzen diren lekuak lehenesten ditugu, baina garrantzitsua da hain eskari bizia ez duten herriez arduratzea”. Etorkizunera begira ere, landa eremuko etxebizitza proiektuak “aukera” bat direla esan du Garciak, “lan egiteko lurzoru gehiago izateko”.\nEuropan federazioko Espainiako zuzendariak, Carmen Imbernonek, adierazi du konpondu nahi den arazoa ezin egokiagoa dela: “Nola birpopulatu landa guneak? Benetako arazo bat da. Asmoa da [Beizamako etxebizitzak] ereduzkoa izatea eta beste lekuetarako inspirazioa izatea”. Interesa piztu dute Beizamako etxebizitza berriek, Europan arkitekto gazteen lehiaketan izen emate gehien dituen proiektua baita.\n40 urtetik beherako arkitektoek parte hartu ahal izango dute Europan lehiaketan. Bi fase izango ditu lehiaketak; lehenengoan, datorren urri erdialdera aurkeztutako proiektuen %20 hautatuko dituzte Beizamako Udalaren, Eusko Jaurlaritzaren eta Europan federazioaren epaimahaiek. Ondoren, abenduan, federazioko epaimahaia izango da irabazlea hautatzeko arduradun.\nAurkezpena amaitu ostean bertaratuak kalera atera dira, Eskolaetxe eremuko lursaila ikustera. Aste honetan hasi dira lanean Lurraren Kudeaketa Zerbitzukoak, bertako zuzendari Agustin Abiak esan bezala. Eskolaetxeko lurra ari dira ikertzen horiek, etxebizitzak eraikitzeko orduan kontuan izateko, eta hilabete batean edo bitan jasoko dituzte emaitzak.


Gizartea - Page #12\nAzken 24 orduetan 908 positibo berri atzeman ditu Osakidetzak, 13.184 test diagnostiko egin ondoren. Beraz, kopuru hori aintzat hartuz positibotasun tasa %6,9koa da. Lurraldeka aztertuz, Araban 112 kutsatu berri detektatu dituzte, Gipuzkoan 259 eta Bizkaian atzeman dira positibo gehien, 527. Osasun sistemak ere kezka nagusi dira, agerikoa baita kasuen gorakada. COVID-19 gaitzak jotako 80 pertsona ospitaleratu zituzten atzo EAEn. Guztira, 586 daude jada ospitaleetan.\nTxertoaren erritmoa bestalde, %54 igo da Nafarroan, joan den astean 8.276 dosi jarri baitzituzten. Halaber, Foru Erkidegoak Pfizerren 5.850 txerto eta sare pribatuko ospitaleetan txertatzera bideratuta dauden Moderna farmazeutikaren 800 txerto jaso zituen atzo.\nEusko Jaurlaritzak argitaratutako datuen arabera, Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan azken 24 orduetan 952 positibo berri atzeman dituzte eta positibotasuna tasa %8,2koa da. Bestalde, egunez egun goraka doa Euskal Autonomia Erkidegoko intzidentzia tasa ere; azken 14 egunetan 100.000 biztanleko 667 norbanako atzeman baitituzte.\nAzkeneko 24 orduetan ere behera egin du koroabirusak eragindako gaixoen kopuruak, 20 kasutan, eta 162 positibo berri zenbatu dituzte, eta gaixo eta testen arteko erlazioak ere puntu batean egin du behera eta %5,4koa izan da.\nEusko Jaurlaritzako Osasun Sailak koronabirusaren aurkako txertaketa-kanpainaren protokoloa aldatu du, osasun-zentroei ematen zaizkien dosiak behar ez bezala erabiltzea saihesteko; hala, lehen mailako langileen lehentasuna nabarmendu da, eta inokulazioa atzeratu zaie gaixotasuna igaro dutenei, besteak beste.\nKoronabirusaren bilakaerak okerrera egiten jarraitzen du eta osasun sistemen egoera ere kezkagarria da. Gotzone Sagardui Osasun sailburuak azaldu duenez, geroz eta gehiago dira zainketa intentsiboetako unitateetan dauden gaixoak, eta "arrisku eta ziurgabetasun" egoeran gaude. Sailburuak gaineratu du presioa EAEko ospitale guztietan nabaritzen dela, ospitaleratzeek gora egin baitute.\nPositiboen gorakadaren eragina nabaritzen hasia da Nafarroako ospitaleetan\nAzkeneko 24 orduetan 239 positibo berri zenbatu dituzte COVID19arengatik eta positibotasun-tasa %8an kokatu da. Maila altuan baina egonkortasuna da nagusi Foru Erkidegoko datuetan, eta horrek azkeneko egunetan ospitaleratzeen hazkundea ekarri du.\n1.101 positibo berri atzeman dira azken orduetan Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan\nkoronabirusa atzemateko 13.715 test diagnostiko egin ziren atzo EAEn eta horietatik 1.101 norbanakok positibo eman zuten. Datu horiek aintzat hartuz positibotasun tasa %8koa da. Lurraldeka aztertuz, 138 kutsatu berri Araban atzeman zituzten, 331 Gipuzkoan eta Bizkaian detektatu zituzten gehien: 628.\nAlde zaharreko osasun etxea indartzeko 450 sinadura aurkeztu dituzte bizilagunek Iruñean\nAzkeneko asteetan zehar kanpaina egin ostean, astelehenean aurkeztu ditu AZ Ekimenak elkarteak Osasun sailaren egoitzan pediatra zerbitzua indartu eta Osasun etxeko egitura berritzeko eskatzen duten sinadurak.\nMiren Basaras: "Birusaren aurretik joateko hausnarketa egin beharko genuke"\nEz da baztertzen Ipar Euskal Herrian hirugarren aldiz konfinatu behar izatea\nAsteburuan proba gutxiago eginik, behera egin dute positiboek baina gora positibotasunak\nEAEko ospitaleetako egoerak kezka sortu du, une honetan 122 gaixo daude ZIUetan\n305 gaixo zenbatuta, koronabirus kasuak nabarmen igo dira Nafarroan\nEusko Jaurlaritzak udalerri guztiak ixtea erabaki du