About: Agesilao II.a\nAgesilao II.a edo Agesilaos II.a (antzinako grezieraz Ἀγησιλάος, K. a. 444-K. a. 358) Espartako errege bat eta bertako armadaren komandantea izan zen Espartar nagusitasuna deritzon garaiaren zatirik gehienean (K. a. 404-K. a. 371), Euripontidas familiakoa, eta K. a. 398tik hil zen arte gobernatu zuen. Tronua Lisandro Espartakoaren laguntzarekin lortu zuen, Persiaren aurka borrokan ari zen bitartean. Tebas, Atenas, Korinto eta Argos aliatuak garaitu zituen Korintoko gerran (K. a. 395-K. a. 387), Grezia erdialdean lurralde zati bat eta persiar flotaren aurkako gudu bat galdu zituen arren K. a. 394an. Beoziar Liga desegin zuen, baina Beoziar Konfederazioaren aurkako (K. a. 371) eta Tebasen aurkako (K. a. 370-K. a. 361) guduek espartar nagusitasunarekin amaitu zuten. Bere garaiko buruzagi mili\nAgesilao II.a edo Agesilaos II.a (antzinako grezieraz Ἀγησιλάος, K. a. 444-K. a. 358) Espartako errege bat eta bertako armadaren komandantea izan zen Espartar nagusitasuna deritzon garaiaren zatirik gehienean (K. a. 404-K. a. 371), Euripontidas familiakoa, eta K. a. 398tik hil zen arte gobernatu zuen. Tronua Lisandro Espartakoaren laguntzarekin lortu zuen, Persiaren aurka borrokan ari zen bitartean. Tebas, Atenas, Korinto eta Argos aliatuak garaitu zituen Korintoko gerran (K. a. 395-K. a. 387), Grezia erdialdean lurralde zati bat eta persiar flotaren aurkako gudu bat galdu zituen arren K. a. 394an. Beoziar Liga desegin zuen, baina Beoziar Konfederazioaren aurkako (K. a. 371) eta Tebasen aurkako (K. a. 370-K. a. 361) guduek espartar nagusitasunarekin amaitu zuten. Bere garaiko buruzagi militarrik handienetako bat izan zen, eta bere zintzotasun eta ausardiagatik ospetsua. (eu)\nAgesilao II.a edo Agesilaos II.a (antzinako grezieraz Ἀγησιλάος, K. a. 444-K. a. 358) Espartako errege bat eta bertako armadaren komandantea izan zen Espartar nagusitasuna deritzon garaiaren zatirik gehienean (K. a. 404-K. a. 371), Euripontidas familiakoa, eta K. a. 398tik hil zen arte gobernatu zuen. Tronua Lisandro Espartakoaren laguntzarekin lortu zuen, Persiaren aurka borrokan ari zen bitartean. Tebas, Atenas, Korinto eta Argos aliatuak garaitu zituen Korintoko gerran (K. a. 395-K. a. 387), Grezia erdialdean lurralde zati bat eta persiar flotaren aurkako gudu bat galdu zituen arren K. a. 394an. Beoziar Liga desegin zuen, baina Beoziar Konfederazioaren aurkako (K. a. 371) eta Tebasen aurkako (K. a. 370-K. a. 361) guduek espartar nagusitasunarekin amaitu zuten. Bere garaiko buruzagi mili (eu)\nAgesilao II.a (eu)


kritiken hemeroteka » Maitasunaz baino gehiago\n« Paradoxaren harri mikatzak | Ezin ahaztu zer garen »\nMiren eta erromantizismoa / Ramon Saizarbitoria / Erein, 2019\nMaitasunaz baino gehiago Xabier Etxaniz Erle / Argia, 2020-02-16\n“Lehendabizi, Klara hasi zen Saidekin ateratzen”. Hitz horiekin ekiten dio Ramon Saizarbitoriak gazte eta helduentzat idatzi duen azken liburuari. Hasieratik ikusten dugu maitasunaren edo maite minaren inguruko nobela izango dela; horretaz eta harreman hauen inguruan sortzen diren eztabaidez, tentsio uneez, goxotasunezko momentuez… ere bai. Klara ibiliko da Saidekin, kurtsoa aurreratuta dagoela agertu den gazte “ezin ederragoa”, baina Saidek Mirenen bihotza ere xamurtu du: “Miren bai erakarri zuela Saidek lehendabiziko egunetik. Berehala ikusi zuen oso argia eta erabat atsegina zela, ongi hezia eta izugarri guapoa izateaz gainera”. Miren Klararen laguna da eta hasieran honi lagunduko dio Saidekin duen harreman erdi faltsuan, harik eta adiskidetasuna apurtu maitasunari bide emateko.\nNobelan gizakion harremanak ageri dira, gazteen arteko maitasuna, lehen uneak, amodioa egiteko asmoa… Harreman horrek gainerakoekiko erlazioetan sortarazten dituen gorabeherak, eta abar. Baina horrez gain, nobela honetan beste hainbat kontu ere azaltzen dira —bizitza ez dela zuri-beltzekoa, jakina—: Said marokoarra da —musulmanekiko mesfidantza, terrorismoarekiko lotura…— eta pobrea —ezingo du medikuntza ikasi familiari lagundu beharko diolako—; Mirenek immigranteekin kolaboratuko du Gobernuz Kanpoko Erakunde batean… eta egoera, gertakari, ekintza hauek guztiek hainbat gogoeta sortarazten dituzte Mirenengan: “Askotan gogora etortzen zitzaion kontua zen, immigranteekin lana egiten zuenetik. Zenbat gauza onera zegoen ohituta, eta ez zekien estimatzen: dutxa, berokuntza, berarentzat bakarrik gela bat edukitzea, ikasi ahal izatea”.\nSaizarbitoriak gaur egungo gazte bati gerta dakiokeen maitasun istorioa kontatzen digu, dituen gorabeherak, zorion eta negar uneak, bakardade eta lagun sentimenduak azalduz, baina gaur egungo gizarteaz gogoeta egiteko hainbat elementu, gertakari, jokabide, ere badauzkagu Miren eta erromantizismoa nobela eder honetan. Lastima editore lanetan falta izan den orrazketa testuan ageri diren hainbat akats ezabatzeko —”ahulki gainean”; “ari entzunda”; “amek ez ziren”…); baina detaile txiki hauek ez dute eragozten irakurketa eta liburuan, eta bertan ageri diren istorioetan, murgiltzea eta gozatzea.


Zure irudiak ukitzeko lineako argazki editorerik onenak Gadgeten berriak\nLineako argazki editoreak\nIgnacio Sala | | Argazkia, software\nBilaketa baten bila lineako argazki editorea? Gure argazkiak editatzerakoan, mozteko, kolorea doitzeko, kurbak aldatzeko ... edo beste edozein aldaketa egiteko, gure eskura ditugu Photoshop, Pixelmator, GIMP bezalako aplikazioak… Baina kasu gehienetan eskaintzen dizkigun aukera ugariek ez digute haiek ezagutzen eta gure editore gogokoena bihurtzen uzten.\nHorrez gain, mota honetako aplikazioak gure disko gogorreko zati handi bat hartzen du, beste helburu batzuetarako erabil dezakegun espazioa. Zorionez, Interneten ia edozein zeregin burutzeko lineako zerbitzuak aurki ditzakegu. Artikulu honetan zeintzuk dituzten erakutsiko dizuegu argazkiak linean editatzeko aplikazio onenak, gure ordenagailuan inolako aplikaziorik deskargatu beharrik izan gabe.\nJakina, lineako argitaletxeak ez digute funtzio berdinak betetzen uzten gure ordenagailuan instalatutako aplikazio dedikatu batean aurki ditzakegu, baina nahikoa dira argazki bat edo gehiago editatzeko beharra duten erabiltzaile gehienen beharretarako, hala nola, irudi bat moztea, distira edo kontrastea aldatzea, biratu irudia ...\nZerrenda hau ezin genuen hasi gabe Adobe Photoshop-en dugun bertsio linean. Photoshop ez da edozein argazkiri iragazkiak gehitzen dizkieten erabiltzaileei zuzendutako aplikazioa. Markoak gehitzeko aukera ere ez digu eskaintzen. Hala ere, sarean eskura dugun tresnarik onena da gure argazkien itxura hobetzen saiatu nahi badugu.\nArazoa da haren funtzionamendua ez dela batere erraza, nahiz eta eskaintzen dizkigun menu desberdinetan pixka bat arakatzen badugu, ezagutu Photoshop Express-ek uzten digun guztiaPhotoshop argazki editore profesional onena bihurtzen duen funtzioetako bat, geruzen erabilera barne.\nPhotoshop Express erabiltzeko, lineako editore gehienekin gertatzen den moduan, Beharrezkoa da Adobe Flash instalatuta edukitzea gure ordenagailuan, soilik deskargatu behar den softwarea Adobe webgune ofiziala, honako esteka honen bidez. Software hau ez da inoiz instalatu behar Adobe-renaz kanpoko guneetatik, malwarea, birusak, troiarrak eta abarentzako hustubidea izan baitaiteke.\nOrain ikusten dugu Kizoa, lineako argazkiak editatzeko zerbitzua, baimentzeaz gain zuzendu, moztu, marraztu argazkiak klik gutxitan, gure argazki gogokoenak pertsonalizatzeko 200 fotograma ere eskaintzen ditu 80 iragazki desberdin gehitzeko aukeraz gain, gure argazkiak erabat eraldatu eta emaitza ikusgarriak lortzeko aukera emango digutenak. Eskuragarri dauden fotogramak ez dira mugikorretarako aplikazio gehienetan aurki ditzakegun zuri-beltzeko tipikoak, baizik eta fotograma marko bikainak simulatzen dituzten fotograma ugari eskaintzen dizkigute.\nOrduan, txanda da EDIT.org, erabiltzaileen erritmo onean hazten ari den espainiar proiektua eta lineako plataforma eskaintzen duena, bertatik diseinuak edozein gailu motatik (ordenagailu, tableta, smartphone) egin ditzakegu eta egile eskubiderik gabeko milaka irudiko datu-basera sarbidea duena. . Tresna erabiltzeko oso erraza da eta bereziki diseinatuta dago diseinatzaile profesionaletara sarbidea ez duten eta beren sormenak modu arinean eta azken emaitza onarekin egin behar dituzten bezero txikientzat.\nGure argazkiak aldatzeko Interneten aurki dezakegun lineako argazki editorerik osoenetako bat gure ordenagailuan softwarea deskargatu beharrik gabe da BeFunky, argazkiak mozteaz gain, web zerbitzua nabarmendu nahi dugun objektuan arreta jarri (beti ere proportzio batzuk errespetatuz), esposizioa aldatzeko aukera ematen digu argazkiko argi kantitatea doituz, kolore saturazioa handitu edo jaitsi tonu zehatza aurkitzeko eta fokua apur bat aldatzeko, benetan garrantzitsua den horretan argazkia.\nPhotoshop-ek eskaintzen dizkigun konplexutasunera eta aukera kopuru handira ohitzen ez bazara, baliteke Pixrl, izan arazo txiki txiki honi irtenbidea. Pixrl, Photoshop-en lineako bertsioa bezala, geruzekin lan egiteko aukera ematen digu, horri esker, efektu desberdinak gehitu eta emaitza batera edo bereizita egiaztatu dezakegu hasieratik berriro hasi beharrik izan gabe. Teklatu lasterbideekin bateragarria da, zeregin bat behin eta berriz burutu behar dugunerako aproposa. Gainera, iragazki eta letra tipo ugari eskaintzen dizkigu gure argazkiak guztiz pertsonalizatzeko.\nBaina benetan nahi duguna gure argazkiak pertsonalizatzea bada, ez bakarrik lau ezarpen editatu, lineako zerbitzua PicMonkey da bilatzen ari garena. PicMonkey lineako argazki editoreari esker iragazki ikusgarriak gehi ditzakegu klik gutxiren buruan, testua irudiei gehitu, gainjartzeak gehitu eta pertsonalizagarria den marko ikusgarriak eta testurak errealitatearen zentzu handiagoa lortzeko argazkietan. Baina burua gehiegi berotu nahi ez badugu, zerbitzu honek eskaintzen dizkigun gai desberdinak erabil ditzakegu, gure argazkiak aurretik hautatu dugun gaira egokituko dituzten gaiak erabil ditzakegu.\nLineako zerbitzu sinple eta konplexurik gabeko baten bila bazabiltza, PhotoFancy izan daiteke behar duzuna. PhotoFancy gure argazkiak lineako editorearen bidez aldatzeko aukera ematen digu azkar eta konplikaziorik gabe. Zerbitzu honekin begi gorriak ezabatu ditzakegu, argazkiak moztu, irudia automatikoki optimizatu, ezarpenak eskuz aldatu, moztu, biratu, zuzendu, markoak eta efektu zoragarriak ez gehitzeko ...\nEskerrik asko editoreari Canva, gure argazkiei itxura berria eta hobea eman diezaiekegu, betiere aplikazio honek eskaintzen dizkigun aukera desberdinak probatzeko adina pazientzia badugu. Canvak eskaintzen digu iragazki ugari gure argazkiak zaharrak bihurtzeko, edo oporrak iragazkiarekin bizitzeko.\nGainera, aukera ematen digu aldatu gure irudiaren distira, kontrastea eta asetasuna, jakina argazkia moztu edo biratzeaz gain, benetan garrantzitsua den horretan zentratzeko. Editatu ondoren gure argazkiari marko bat gehitu nahi badiogu, Canvas ez da bilatzen ari garen lineako argazki editorea.\nPhotoshop-en inspiratutako itxurarekin, SumoPaint argazki editore nahiko osoa eskaintzen digu, eta horrekin geruza desberdinak gehi ditzakegu argazkiekin probak egiteko emaitza egokia lortu arte. iragazkiak gehitu, iragazkien mailak aldatu, kolore saturazioa ...\nBaina deigarriena da pantaila osoko lineako argazki editorea erabiltzen badugu, saguaren eskuineko botoia erabil dezakegula, oso editore gutxik eskaintzen diguten funtzio zoragarria. Aurkitzen dugun bakarra da hori izena eman behar da editorea erabili ahal izateko.\nArtikulu honetan aipatzen ari naizen lineako argazki editoreak bakoitzak bere ezaugarriak eskaintzen dizkigu. iPiccy gainerakoetatik nabarmentzen da orain eskaintzen digun aukeragatik collage dibertigarriak sortu gure argazkiekin, collageei iragazki eta efektu ugari gehi diezaiekegu. Jpeg eta png-rekin bateragarriak diren formatuak, erabilera mugatu dezakete tiff bezalako beste formatu batzuk urrunago joan gabe erabiltzen dituzten erabiltzaile batzuentzat, ia konpresioa eskaintzen duen formatua da, baina horrela argazkiaren kalitatea galtzea ekiditen da.\nGainerakoetan erabilgarri ez dagoen funtzioa eskaintzen digun aurreko aplikazioak bezala, FotorFuntzio berezi bat ere eskaintzen du, argazki desberdinak bateratzea ahalbidetzen baitu HDR emaitzarik onena lortzeko. Aplikazio hau zoragarria da argazkia atera ahala ateratzen duzun kasuetarako edo oso ezkerrera edo oso ilun ateratzen den kasuetarako. Erabiltzaile interfazea oso erraza da eta Fotorrek gidatuko gaitu uneoro bilatzen ari garen emaitza lortzeko egin behar dugun urrats bakoitzean.\nGehigarri gisa, efektuak, iragazkiak, eranskailuak, makroak, testua gehitzeko aukera ere ematen digu ... Collageak egiteko aukera ere badu, baina ez da iPiccy bezain osoa. Ekialdea HTML 5 teknologiarekin lan egiten duen lineako argazkien edizio zerbitzu bakarra da, Flash erabat saihestuz.\nEzagutzen al duzu izendatu ez dugun lineako argazki editorerik?\nArtikuluaren bide osoa: Gadgeten berriak » General » software » Lineako argazki editoreak\nRaúl Aviles esan zuen\nArtikulu bikaina Nacho !!\nNiretzat bereziki, lineako editoreak ezin hobeak dira, laneko ordenagailu eramangarriak ezin baitu inolako programa instalatu.\nErantzun Raúl Avilés-i\nNetflix-ek bertan behera utzi du House of Card Kevin Spaceyren jazarpen salaketengatik\nMicrosoft-ek Microsoft Surface Pro LTE Advanced aurkeztu du


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: EHAA xedapena 201703729\nAldizkariaren data: 2017-07-24 Aldizkari honetan argitaratua: 2017140\n21/2017 DEKRETUA, uztailaren 18koa, lehendakariarena, Lan Harremanen Kontseiluko kideak aldatzeko dena.\nGaiak: IZENDAPENA; KARGU-UZTEA; LAN HARREMANEN KONTSEILUA\nXedapenaren zenbakia: 201700021\nXedapenaren data: 2017-07-18\nHurrenkenaren zenbakia: 201703729\nIkus 2016/12/21ean argitaratutako 2016/12/12ko 201600037 DEKRETUA\nLan Harremanen Kontseiluari buruzko otsailaren 23ko 4/2012 Legearen 5. artikuluaren arabera, lehendakariak du sindikatuek eta enpresarien erakundeek Lan Harremanen Kontseiluan dituzten kideak izendatzeko eskumena, sindikatuek eta enpresarien erakundeek beren ordezkariak aukeratu ondoren. Bestalde, lege horren 6. artikuluaren arabera, kontseiluko kideen agintaldia bi urterako izango da; horrek ez du esan nahi, ordea, berriro ere aukeratu ezin direnik.\nNahiz eta agintaldia bi urterako izan, otsailaren 23ko 4/2012 Legearen 6.2 artikuluak aukera ematen die sindikatu erakunde eta konfederazioei eta enpresa konfederazioei izendatutako kide titularrak edo ordezkoak aldatzeko.\nLegezko ahalmen horren indarrez, Langile Abertzaleen Batzordeak (LAB), Euskadiko Langile Komisioen Sindikatu-konfederazioak (CCOO) Euskal Enpresarien Konfederakuntzak (Confebask) lehendakariaren abenduaren 12ko 37/2016 Dekretuaren bitartez izendatutako kide batzuk aldatu dituzte eta aukeraketa berriak egin horiek ordezteko.\n1. artikulua.– Xabier Ugartamendia Apraiz jauna Lan Harremanen Kontseiluko ordezko kide izendatzea, Langile Abertzaleen Batzordeak (LAB) aukeratu ondoren, Garbiñe Aranburu Irazusta andrearen ordez.\n2. artikulua.– Iratxe Azkue Reinares andrea Lan Harremanen Kontseiluko ordezko kide izendatzea, Langile Abertzaleen Batzordeak (LAB) aukeratu ondoren, Oihan Ostolaza Arruabarrena jaunaren ordez.\n3. artikulua.– Estibaliz Montero Mendoza andrea Lan Harremanen Kontseiluko kide titular izendatzea, Euskadiko Langile Komisioen Sindikatu-konfederazioak (CCOO) aukeratu ondoren, María Dolores García García andrearen ordez.\n4. artikulua.– Adolfo Rey Gómez jauna, Lan Harremanen Kontseiluko kide titular izendatzea, Euskal Enpresarien Konfederakuntzak (Confebask) aukeratu ondoren, Jaime Fernández Acedo jaunaren ordez.\n5. artikulua.– Gonzalo Pérez Gonzalo jauna Lan Harremanen Kontseiluko ordezko kide izendatzea, Euskal Enpresarien Konfederakuntzak (Confebask) aukeratu ondoren, Enrique González Sal jaunaren ordez.\n6. artikulua.– Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratzen den egunetik aurrera izango ditu ondorioak dekretu honek.\nVitoria-Gasteizen, 2017ko uztailaren 18an.\nLanbideren jarduera-hasierari buruzko dekretua onartu da (2010-12-28(e)ko Kointseiluan hartutako erabakia)\nJaurlaritzak 432.000 eurorekin finantzatuko ditu euskal funtzio publikoan ordezkaritza duten 11 sindikatuak (Gobernu Bilera 2018-12-26)\nHiruko II. Konferentzia Nazionala “Nahi dugun lanaren etorkizuna”\nEkonomia eta Gizarte Kontseilua aldatzeko lege proiektua onartu da (2011-10-26(e)ko Kointseiluan hartutako erabakia)\n37/2016 DEKRETUA, abenduaren 12koa, Lehendakariarena, Lan Harremanen Kontseiluko kideak beren kargutik kendu eta kide berriak izendatzeko dena.\n11/2019 DEKRETUA, martxoaren 29koa, Lehendakariarena, Lan Harremanen Kontseiluko kideak beren kargutik kendu eta kide berriak izendatzeko dena.\n13/2019 DEKRETUA, apirilaren 17koa, Lehendakariarena, dekretu honen hutsak zuzentzeko dena: 11/2019 Dekretua, martxoaren 29koa, Lehendakariarena, Lan Harremanen Kontseiluko kideak beren kargutik kendu eta kide berriak izendatzeko dena.\n5/2016 DEKRETUA, otsailaren 18koa, Lehendakariarena, Lan Harremanen Kontseiluko kide bat aldatzeko dena.\n12/2018 DEKRETUA, uztailaren 16koa, lehendakariarena, Lan Harremanen Kontseiluko kide bat aldatzeko dena.\nIRAGARKIA, Lan Harremanen Kontseilua osatzen duten kideak berritzeko ohiko prozesua irekitzeari buruzkoa.\n27/2015 DEKRETUA, 2015eko urriaren 26koa, Lehendakariarena, Lan Harremanen Kontseiluko zenbait kide modu ezohikoan aldatzeko dena.


Fase-pila bat teknologia kuantikoetarako - Deia\ndeia.eus 17.06.2020 | 04:00\nFase kuantikoko lehen pilaren irudu artistikoa. UPV/EHU\nFase kuantikoko lehen pilaren irudu artistikoa.\nBILBO. Pilak gure eguneroko bizitzaren parte dira. Pila klasiko batek, Voltaren pilak, energia kimikoa zirkuitu elektronikoak elika ditzakeen tentsioan bihurtzen du. Teknologia kuantiko askotan, zirkuituak edo gailuak material supereroaleetan oinarritzen dira. Material horietan, korronteak isurtzeko ez da tentsiorik aplikatu behar izaten; beraz, ez dago pila klasikoaren beharrik sistema horretan. Korronte horiei superkorronte deitzen zaie, ez dutelako energia-galerarik. Ez dira tentsio batek eragindakoak, baizik eta zirkuitu kuantikoaren uhin funtzioaren fase diferentzia batek, materiaren uhin izaerarekin zuzenean lotua dagoena. Horrela, fase diferentzia iraunkor bat emateko gai den gailu kuantiko bat fase kuantikoko pila bat bezala ikus daiteke, zirkuitu kuantiko batean superkorronteak induzitzen dituena.\nGaur egun, Nanofisikako laborategiko ikertzaileek eta fisika mesoskopikoko taldeak (biak CFMkoak) lanean jarraitzen dute pila horren etorkizuna definituko duten hobekuntzetan. Lan honek teknologia kuantikoan egiten ari diren aurrerapen handietara gehitzen da; izan ere, teknologia hauek etorkizun hurbilean konputazio eta detekzio teknikak, medikuntza eta telekomunikazioak iraultzea espero da.


COBRANDING ETA NEURRIRA EGINDAKO SORMEN LANA\nBeste diseinu bat egin dugu packagingean. Birrak eta kalimotxoa oso gustoko ditugun arren, tarteka marteka ura ere edaten dugu. Insalus bera ona da, egarria kentzen du eta botilak bilduma egiteko modukoak dira.\nAyuda en Acción GKEak sustaturiko “Mundua ezagutzeko motxilak” kanpainarako diseinua egin eta produktua sortu dugu. 100.000 motxilatik gora munduko haur guztiek, bizi diren lekuan bizi direla, aukera berdinak izan ditzaten.\nGizartean birziklatzea sustatzeko kontzientziazio kanpainaren diseinua egin dugu Ecovidirio irabazi asmorik gabeko elkartearentzat. Beira, iglu forma duen edukiontzi berdera. Guk dagoeneko ikasita daukagu.


Arientzako joaldiak | Kanpai-joleak\nAGONIAKOAK, kanpai txikiarekin geldi geldi jotzen dira. Bat edo bat hil-ixan zenean jotzen ziren.\nAINGERU KANPAIA,kanpai txikiarekin azkar- azkar jotzen da, Umeren bat hiltzen zenean jotzen zen. Bolibarren kanpai birekin jotako errepika modu bat zen, Aretxabaletan berriz buelta kanpai txikia. Kanpai txikiarekin joten direnen artean, hauxe da bizkorrena, geldiena berriz agoniakoa eta tartekoa, su kanpaia.\nARGI KANPAIA, kanpai handiarekin jotzen da. Arimen eguneko egunsentian jotzen zen, hil kanpaien aurretik. Sasoi baten, egunero joko zela uste dugu, Azatzan behintzat bai. Argi kanpaie\nAUZO KANPAIA, kanpai handiarekin jotzen da. Auzokoak elizpera erakartzeko balio zuen. Geuk ere gogoan daukagu, auzo alkateak meza ostean, elizako ate osteko sokatik tira eginda, jotzen zuela, auzokoontzat berriren bat zeukanean. San Bizenten ere jo izan zen. Hiru hiruko dira.\nAVE MARIATAKOA ETA ANGELUSA, kanpai handiarekin jotzen da. Lehenengo hiru, tartetxo bat, eta gero ilaran 10-12 bat. Ave Mariatakoa iluntzean jotzen zen, eta angelusa eguerdian. Hau entzundakoan, txapela erantzi, arta jorra edo dena delakoa utzi eta angelusa errezatzen zuten. Esaerak dio, idiak ere joaldi hau ezagutzen zutela, eta entzuterakoan gelditu egiten zirela.\nELIZAKOAK, kanpai biekin jotako errepikak dira. Errepika normalak baino hasiera motzagoa daukate. Hiru ekinaldi izaten dira. Gaixoren batek txarrera egiten bazuen, abadeari deitzen zitzaion elizakoak eraman ziezazkion, eta elizatik ateratzerakoan jotzen ziren.\nERREPIKAK, kanpai biekin jotzen dira, bi ekinaldi izaten dira. Hau da kanpai joaldirik handiena, indartsuena eta kanpai joleak bere abilidadea erakusten duena, besoak minduta gelditzen bazaizkio ere. Jai bezperatan eta jai egunetan jotzen dira. Zapatuetakoari, Ardantzan “garbantzu kanpaie” eta Txikinekoan “ordubixetako kanpaie” deitu izan die.\nERROGATIBAK, kanpai biekin jotako errepikak dira, elizakoak modukoak jokeran. Urtean zehar bi egunetan jotzen ziren: Asentsio aurreko hiru egunetan eta San Markox egunean, elizpean prozesioa egiten zen bitartean. Asentsiotakoa hiru ekinalditakoa izaten zen, eta San Markoxetakoa ekinaldi bakarrekoa. Beharra izanez gero, eta auzoak hala eskatu, esandako egunetatik kanpo ere egiten ziren erreguok, euri premia zela edo…Orduan ere hiru ekinalditakoa izaten zen joaldia.\nHIL KANPAIAK, kanpai biekin jotzen da geldi-geldi. Gizonezkoa baldin ba da hildakoa, hasieran hiru bider biekin batera, gero tin-tan txandaka, eta bukaeran berriz hiru bider baterakoak. Emakumezkoa baldin ba da hildakoa, baterakoak bi bakarrik dira, bai hasieran eta bai bukaeran. Bolibarren ere holaxe ei zen, baina baterakoak 4, 6 edo 8 zirenean , hildakoa abadea, obispoa edo Aita Santua zenaren seinale zen. Arientzan, Aita Santua hil zeneko kanpaiekin gogoratzen dira.\nHIRUKOA,kanpai handiarekin jotzen da. Sarritan akolitoak, berak, sokatik tira eginda. Elizkizunari hasiera emateko hiru kanpai dira.\nKANPA-LUZEA, kanpai handiarekin jotzen da, ate osteko sokatik tira eginda askotan. Elizkizuna baino ordu erdi lehenago jotzen da, 19-20 kanpai dira.\nLETXUGA KANPAIA, kanpai biekin jotako eguerdiko kanpaia da. Santa Kurtzetik, Santa Kurtzerakoa zen, maiatzaren 3tik,irailaren 14rartekoa.\nOREIARENA, kanpai handiarekin, geldi samar jotzen da.Oreia zetorrela ikusten zenean, kanpaia jo eta abadeak elizpera irtenda, konjurua egiten zuen, kalterik izan ez zedin. Etxe atarian berriz, etxeko andreak, San Juan sortatik hartutako belarrekin sutxoa pizten zuen. Arratoiak akabatzeko ere, egiten zen konjurua.\nSU KANPAIA, kanpai txikiarekin jotzen da. Suteren bat izaten zenean, auzokoei dei egiteko balio zuen. Beste auzo batzuetan, Bolibarren, Azatzan eta, kanpai biekin jotzen zen. Aretxabaletan berriz, batekin


Foruko Udala - Udalak Torrebarri inguruan euriteek eragindako kalteak konpontzen dauz\nUdalak Torrebarri inguruan euriteek eragindako kalteak konpontzen dauz\nIzandako euriteek Torrebarri inguruko espaloietan kalteak eragin dabez eta baita etxeetako aurrealdeak urez busti be, batutako ura dela eta. Foruko Udalak egun hauetan konpontzen dauz kalte hauek, etorkizunean horrelakorik ez errepikatzeko lanak burutuz.\nTorrebarri inguruak kalteak izan dauz jasotako euriteen eraginez, espaloietan batutako ura ateratzea ezinezkoa eginez eta erdiguneko eraikinetako aurrealdeak urez bustiz, bai kanpotik eta baita barrutik be.\nEra honetako egoerarik etorkizunean ez errepikatzeko helburuagaz eta inguru honetan ura ondo atera ahal izatea bermatzeko asmoz, Foruko Udalak kaltetutako eraikin eta lokalen pareko espaloiak konpontzen dauz. Bertan, maldaren modifikazioa eta lorategi inguruaren drainatze lanak burutuz.\nAktuazio hau aurrera eramateko aurrekontua 17.047,20€koa da eta Foruko Udalak Bizkaiko Foru Aldundiko Lehendakaritza Sailari laguntza eskatu deutso, Ustegabeko atalean. Horrela, Bizkaiko Foru Aldundiak %90 ko dirulaguntza eskeini deutso Udalari.


Pajaro 1 Pajaro 2 taldeak disko berria plazaratu du - Nontzeberri\nHasiera/MUSIKA/Pajaro 1 Pajaro 2 taldeak disko berria plazaratu du\nGasteizko Pajaro 1 Pajaro 2 bikoteak Earth 01 Moon 07 izenburuko bigarren lana argitaratu du. David Madinabeitiak eta Alvaro Larroryk duela lau urte plazaratu zuten haien estreinako lan homonimoa.\nDiskoa autoekoitzia da, eta Bartzelonako Artspace estudioetan grabatu dute. Diskoa David Soler eta Angel Medina ekoitzi dute, Maria Arnal i Marcel Bagés edo Nico Roig-en lanetan ere parte hartu dute, besteak beste.\nDiskoaren aurkezpena hilaren 18an egingo dute, Gasteizko Dazz tabernan, 19:00etatik aurrera.\nBardoetako bigarren asteburuan, sei saio\n"Ignacio Aldecoa" ipuin lehiaketa, Araban


Proiektu bakoitzak bere behar, berezitasun eta limitazioak dauzka. Gure lanaren funtsezko atala da kasu bakoitza sakonki aztertzea, lerro artean irakurri eta gugana datozten bezeroen benetako gogo eta beharrak interpretatzea da.\nBehin aurreko pausua emanda, bezeroari aurkeztuko diogun proiektuari forma emango dioten aldi berean garatzen diren prozesu teknikoa eta sortzailea hasten dira.\nBanaketa eta instalazio planoak\nAurretik banaturiko espazioak elkartzea, argi naturala aprobetxatzea, ibilbide erosoak sortzea edo logelak gehitzea..\nGure lan prozesuan (etxxebizitza edo lokal baten plantari forma emateko orduan) kontutan hartzen ditugun faktore batzuk besterik ez dira hauek. Garrantzitsuena beti, bezeroen behar eta gustuei egokitutako soluzioa aurkitzea da.\nAldi berean profesional talde bezala gure lana eskakizun horien bideragarritasuna ziurtatzea da, askotan topatzen ditugulako egitura, instalazio eta mugaketa tekniko desberdinak proiektua zehaztasunez aztertzean.\nProiektua argazki moduan ikusteko aukera izateak balio handia dauka gure bezeroentzat. Askotan ez da erreza planoak irakurtzea eta baliabide honi esker zure etxe edo lanpostu berria izango den espazioan barneratzeko modua guztiz errealista da eta ez dauka inongo zailtasunik. Obra eta geroko emaitzak aurreikustea posible da honi esker.\nIbilbide birtuala egitea non gelaz gela mugi gaitezkeen espazioak angulu desberdinetatik, altzariak, iluminazioa eta xehetasun dekoratiboak ikusteko, oso erabilgarria da buruan daukagun ideia eta benetan eraikiko den proiektuarekin ados gauden edo ez ziurtatzeko.


topic_facet:"Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Automatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila" topic_facet:"Lanbide Heziketa" topic_facet:"Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua)" topic_facet:"Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa)"\nProposatutako gaia: Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Automatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila Proposatutako gaia: Lanbide Heziketa Proposatutako gaia: Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) Proposatutako gaia: Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa)\nAutomatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Elektrizitatea eta Elektronika (Lanbide Arloa) 1 Elektrizitatea eta automatismo elektrikoak (Modulua) 1 Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 1 Fabrikazio Mekanikoko Sistema Automatikoen Programazioa (Modulua) 1 Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Gehiago ... 1 Fabrikazioaren Automatizazioa (Modulua) 1 Galdaketa eta pulbimetalurgiaren bidezko produkzioa (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Industria-robotika (Modulua) Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) 1 Lan giroko harremanak (Zeharkako Ikasgaia) Lanbide Heziketa 1 Linea Automatizatuen Eroapena eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Mekatronika Industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Muntaia- eta mantentze-lan elektriko/elektronikoak (Modulua) 1 Produkzioko Sistema Automatikoen Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Sistema Hidraulikoaren eta Pneumatikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Sistema automatizatuak (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


Kontzeptu nagusiak Europako estatuetako hizkuntz eskubideak aitortzeko | Soziolinguistika Klusterra\nAtarikoa » Kontzeptu nagusiak Europako estatuetako hizkuntz eskubideak aitortzeko\nKontzeptu nagusiak Europako estatuetako hizkuntz eskubideak aitortzeko\nArraza, jatorria, generoa, erlijioa eta hizkuntza, besteak beste, kontuan hartzen zituen edozein ekintza publiko edo politiko estatal legearen aurreko berdintasun printzipioaren aurkakotzat jotzen zen\nLurraldetasun printzipioaren arabera, hizkuntz erregulazioa lurraldeka ezartzen da; beraz, lurralde bateko biztanle guztiek tratamendu bera jasotzen dute. Aipatutako lurraldea estatu osoa izan daiteke edo haren zati bat baino ez\nBestalde, berdintasun printzipioaren ikuspegi berri horren ondorioz, estatu berean hainbat hizkuntz erregulazio egon daitezke batere arazorik gabe; adibidez, lurraldetasun printzipioan oinarritutako eredua\nHizkuntza ofizialak edo aitortutako hizkuntzak ikasteko eskubideak zenbait ondorio dakar: alde batetik, hizkuntzak irakatsi behar dituzten irakasleak gai izatea eta, bestetik, ikasleek ikasteko betebeharra izatea. Dagokion ziurtagiriaren edo dagokion mailaren tituluaren bidez egiaztatu beharko da betebehar hori bete egin dela\nadministrazioak haren hizkuntzan aintzat hartu behar du administratua, administrazioak ezin du argudiatu ez dakiela administratuaren hizkuntza, eta ezin dio eskatu hiritarrari beste hizkuntza batean hitz egin dezala edo komunikatu nahi duenaren itzulpena ekar dezala. Hori guztia hizkuntzagatiko diskriminaziorik gertatu gabe\nnabaria da egungo estatu interbentzionistan ez dela koherentea botere publikoek merkatua zenbait gaitan arautzeko duten eskuduntza onartzea eta, aldi berean, haien abstentzioa eskatzea hizkuntz alderdiei dagokienez\nestatu eleanitzek, hau aldarrikatzen dute: lehenik, lurralde osoan eta estatuko administrazio guztietarako hizkuntza ofizial bat baino gehiago izatea; bigarrenik, estatuko hizkuntzen eta hizkuntz komunitateen berdintasun formala, juridikoa, soziala eta politikoa; hirugarrenik, hiritarren hizkuntz eskubideak bai eta eskubide horiek eraginkor bihurtzeko mekanismo legegileak, administratiboak eta judizialak ere eta gizabanakoen arteko harreman publikoetan hizkuntzen erabilera erregimena arautzea; eta azkenik, hizkuntza ofizialak ikasteko eta hizkuntza ofizialetan ikasteko sistema\nHizkuntza horiek ondare gisa eta kultur ondasun gisa babesteak beste dimentsio bat ematen dio hizkuntz eskubideen babesari. Hala ere, dimentsio hori ez da hain eraginkorra eta berak ematen duen bermea gizabanakoaren eskubide gisa hartzeak ematen duen bermea baino txikiagoa da\nAzalpen honen helburua hizkuntz eskubideen babesaren gaiari heltzean sortzen diren kontzeptu eta gai nagusiak labur aurkeztea da, batez ere Europa arloko esperientzia konstituzional eta legegileetatik abiatuta.\nEuropako erreferentzia esparru hori eleanitza da batik bat. Eleaniztasun hori munduko estatu guztiek dute ezaugarri: gutxi gorabeherako datuen arabera, estatuen %90 eleanitzak dira, eta %75ek hizkuntz klausulak dituzte euren konstituzioetan. Europako estatuei dagokienez, bereziki Europar Batasuneko estatu kideei dagokienez, gehienak estatu eleaniztunak dira, gutxi batzuk izan ezik (Portugal, Islandia eta sortu berri diren estatu nazionalak, hala nola, Kroazia...); alegia, estatu horietako lurraldean hizkuntza bat baino gehiago erabiltzen da. Hala ere, gizabanakoen eta hizkuntz gutxiengoen hizkuntz erregimenarekin lotutako printzipioak eta eskubideak aitortzeari eta arautzeari dagokienez, aniztasun handia dago, aipatutako estatu horietan dagoen aniztasun historikoaren, soziologikoaren eta politikoaren ondorioz.\nErregimen juridiko-linguistikoei erreparatu baino lehen, komeni da gaur egungo hizkuntz egoera eragin duen integrazio prozesu estatala gogoratzea, prozesu horren helburu politikoak nabarmendu asmoz. Halaber, agerian jarriko da ikuspegi bikoitza jada estatu nazionalaren jatorritik hartu behar dela. Ikuspegi bikoitz horrek gizabanakoen zein komunitateen hizkuntz eskubideak aitortu behar ditu. Beraz, eskubideek lurraldearekin, askotan estatuarekin, edo haren zati batekin duten lotura aztertu egin behar da.\nOso laburki, eta ikuspegi historiko batetik, nazio-estatuaren eraikuntza liberalismoaren postulatuetan oinarritzen da. Liberalismoak Erregimen Zaharraren gizarte antolamenduaren aniztasunari (estamentutan banatutakoari) aurka egiten dio, bai eta banaketa horretatik sortzen diren pribilegioei eta desberdintasunei ere. Bada, liberalismoa hiritar kontzeptu jakin batetik abiatzen da, hiritarra oinarrizko gunea eta unitatea izanik, eta ez da nazio-estatuaren azpiko mailako taldeez fidatzen; izan ere, nazio-estatua legezko erakunde bakarra da. Gainera, liberalismoaren hiritar kontzeptua abstraktua da, eta balizko eskubide unibertsalak aitortzen zaizkio; beraz, eskubideak berdinak dira hiritar guztientzat, euren ezaugarri pertsonalak edozein direla ere eta edozein talde sozial edo kulturaletan daudela ere. Alde horretatik, bada, liberalismoa gizabanako abstraktuaren ideian oinarritzen da, eta, beraz, gizarte uniformearen ideian.\nHorrelaxe eratzen dira estatuak entitate homogeneo gisa, haien lurraldeetako barruko aniztasuna, aniztasun etnikoa, kulturala eta linguistikoa edozein direla ere. Alabaina, praktikotasunaren ikuspuntutik, komunitateetako bat oro har, gehiengoarena, hots, estatala aitortzen dela esan nahi du horrek, eta komunitate horrek besteak bereganatzen dituela. Azken batean, integrazioaren helburua beste taldeen akulturazioa lortzea eta talde horiek gehiengoaren taldean sartzea da.\nSusmatu denez, biztanleria bateratzeko erabilitako tresna juridikoa berdintasun formalaren kontzeptua izan da. Hortaz, berdin tratatu izan dira errealitate sozial eta kultural desberdinak. Arraza, jatorria, generoa, erlijioa eta hizkuntza, besteak beste, kontuan hartzen zituen edozein ekintza publiko edo politiko estatal legearen aurreko berdintasun printzipioaren aurkakotzat jotzen zen. Lege horrek, hain zuzen ere, legearen jasotzaileak direnen egoera juridikoaren izaera aldarrikatzen du.\nDena den, berdintasun materialaren ikuspegiak planteamendu hori gainditu du. Ikuspegi horren arabera, berdintasun materiala botere publikoek lortu beharreko helburua da, eta ez aurresuposizioa. Berdintasun printzipioaren hedadura material berri horrek ez du inposatzen arauen hartzaile guztiek eskubide eta betebehar berdinak izan behar dituztenik, baizik eta egoera desberdinetan egoera juridiko desberdinak behar direla. Hots, ez du uniformitatea exijitzen; ordea, bidegabeak eta diskriminatzaileak diren trataera desberdintasunak debekatzen ditu, ez baitaude justifikatuta. Berdintasun printzipioaren eraldaketarekin batera, nolabaiteko aniztasun soziala aitortzen ari da, bai eta estatuen barruan gutxiengoak daudela onartzen ere. Aitorpen horren ondorioz, aniztasunaren printzipioa sortuko da uniformitatearen aurka. Ikuspegi horretatik, bereizketa elementuak ezaugarri sozialetan, etnikoetan, kulturaletan, ekonomikoetan edo, abiapuntu dugun honetan, linguistikoetan oinarritzen dira.\nBestalde, nazioarte mailan ere gertatzen dira homogenizazioa lortzeko presioak, ekonomiaren edo komunikazioen globalizazioak eta zibilizazio jakin bateko presio demografikoak edo nagusitasun kulturalak egiten dituztenak. Presio horiek beste arrisku bat dira aniztasunerako. Zorionez, internazionalizazio prozesu horretan, aniztasunaren aldeko indarrek ere hartzen dute parte; adibidez, aniztasuna aitortzeko eta babesteko nazioarteko hitzarmenek.\n2. ESTATU ELEANIZTASUNA\nEstatuetako barne legedian, hizkuntz eskubideak edo eskubideen katalogoak arau konstituzionaletan daude maiz, edo hizkuntz aniztasuna aldarrikatzen duten printzipio orokorren ondorioak izaten dira. Azken hauetatik hasiko gara; alegia, hizkuntz aniztasuna estatu mailan aitortzeko moduetatik, hizkuntz eskubide jakinen iturria eta, batzuetan, haien euskarri positibo bakarra baitira.\n2.1. Hastapen nagusiak\nHizkuntz aniztasuna aitortzeko, hizkuntzen estatutu juridikoa ezarri behar da. Oro har, estatutu horrek lurraldean erabiltzen diren hizkuntzetatik hizkuntza ofizialaren maila zeinek izango duten adieraztea dakar; hizkuntza bat ez denean estatu mailakoa, hizkuntz gutxiengoez (lurraldeko zati batean ofizialak izan daitezkeenak) edo hizkuntza gutxituez (babesteko eta sustatzeko neurriak dituztenak) hitz egin behar dugu.\n2.1.1. Hizkuntzen estatutuak\nBehin betiko definiziorik ez badago ere, hizkuntza bat ofiziala da botere publikoek euren borondatea adierazteko baliabide egokitzat hartzen badute. Beraz, komunikaziorako hizkuntza arrunta da, bai botere publikoen barruan bertan bai haien harremanetan subjektu pasiboekiko, eta baliotasun zein ondorio juridiko guztiak ditu.\nAre zehatzago, hizkuntza baten ofizialtasunaren adierazpenetik honako hauek ondorioztatu beharko lirateke:\n1. Ofizialtasunaren definizio bakarra, ofizialtasunaren balio juridikoa berdin-berdina izateko. Horren arabera, hizkuntza ofizial bat baino gehiago dauden estatuetan, ezin da besteak baino ofizialagoa den hizkuntzarik izan; hau da, hizkuntza bat ezin zaio besteari nagusitu.\n2. Hizkuntza ofizialak harremanerako eta komunikaziorako baliabide arrunta izan behar du, botereei eta administrazio publikoei dagokienez zein hiritarrei dagokienez.\n3. Izaera publikoko edo pribatuko ekintzen eta negozioen (lurralde mailan edo dagokien sektorean egindakoen) baliotasuna eta eraginkortasuna; beraz, administrazioaren antolamendu edo egitura zentralizatua eta lurraldekoa dela eta, ez dago hizkuntzaren erabilera murrizterik.\n4. Hizkuntza ofiziala erabiltzeko eskubidea; hortaz, komunikazioaren hartzaileak ezin du komunikazioaren subjektu aktiboa behartu beste hizkuntza ofizial bat erabiltzera edo esandakoaren itzulpena egitera.\n5. Aurreko puntutik hizkuntza ofiziala ezagutzeko betebeharra eta presuntzioa ondorioztatzen da, ezin baita eraginkortasun juridikoz argudiatu hizkuntza ez jakitea (defentsa gabeziaren kasuetan izan ezik), nahiz eta hiritarrak hizkuntza ofiziala ahoz zein idatziz komunikatzeko adina ezagutzak ez izan. Edonola ere, hizkuntza ez jakitea egiaztatu egin behar da.\n6. Amaitzeko, azkeneko eta funtsezko ondorioa honakoa da: hizkuntza ofiziala hezkuntza sistema publikoan derrigorrezko ikasgai gisa ezartzea. Hori ezean, ezin da ulertu aurreko atalean aipatutako hizkuntza ofiziala jakiteko exijentzia.\nElementu horiek bereziki garrantzitsuak dira hizkuntza ofizial bat baino gehiago ezartzen direnean. Hala izatekotan, partikularrek edozein hizkuntza ofizial erabiltzeak erabateko baliotasun juridikoa du edozein botere publikorekin dituzten harremanetan. Hizkuntza baten baino gehiagoren izaera ofizialetik honakoa ondoriozta daiteke: hiritarrek hizkuntza bat ala bestea berdin erabiltzeko eskubidea dute jarduera publiko zein pribatu guztietan, inolako diskriminaziorik gabe. Azken batean, benetako subjektua hiritarra da, hautatzeko aukera baitu.\nHala ere, hizkuntza ofizial bat baino gehiago daudenean, erabilera ofizialak modulatzen du errealitatean ofizialtasun printzipioaren aldarrikapena; izan ere, erabilerak gizarte baldintzekin bat etorrarazten du ofizialtasun printzipioa. Hala, erabilera ofiziala sektoreka ezar daiteke (administrazio publikoarekiko harremanetan bai eta administrazioaren barrukoetan ere, justizia administrazioan, edo erakunde parlamentarioetan, hezkuntzan edo hedabideetan, besteak beste), edo lurraldeka, eremu geografikoak ezartzen direnean horietan hizkuntza jakin batzuk ofizialak izanda. Era berean, aldi baterako erabilera ofiziala modula daiteke, hizkuntza mailaka ezartzeko neurriak hartu behar badira.\nDoktrinak bi eredu edo mota teorikoren inguruan ordenatzen ditu ofizialtasun printzipioen adierazpen guztiak; kontuan hartu behar da, alabaina, ez direla inoiz ere modu puruan ematen errealitatean. Lurraldetasun eta nortasun printzipioak dira.\n· Lurraldetasun printzipioaren arabera, hizkuntz erregulazioa lurraldeka ezartzen da; beraz, lurralde bateko biztanle guztiek tratamendu bera jasotzen dute. Aipatutako lurraldea estatu osoa izan daiteke edo haren zati bat baino ez. Edonola ere, lurraldea hizkuntz eremutan banatzeak eta hizkuntza baten edo bestearen erabilera zehazten duten mugak ezartzeak hiritarren hizkuntz askatasuna mugatzen dute; hiritarrek dauden lurraldeko hizkuntza ofiziala erabili beharko dute, euren ekintzek eraginkortasun eta baliotasun publikoak eta ofizialak izan ditzaten.\n· Ordea, nortasun printzipioaren arabera, hiritarrek estatuko lurralde osoan dituzte hizkuntzaren ofizialtasunetik datozen hizkuntz eskubideak, lurralde mugarik gabe, aurretik zehaztutako ondorio juridikoekin. Izan ere, hizkuntz arauak pertsona erasanen ezaugarrien arabera ezartzen dira. Ezaugarriak honakoak dira, besteak beste: ama hizkuntza, aurreko hezkuntza mailetako hizkuntza, gurasoen heziketa maila eta hizkuntz lehentasuna. Hau da, aukeratzeko eskubidea aitortzen da.\nBanaketa horretatik zenbait ondorio juridiko ateratzen dira, hizkuntz eskubideei dagokienez. Dagokion atalean ikusiko dugu.\nBoterearen lurralde antolaketari erreparatuta, kontuan hartu behar da maiz hizkuntz aniztasunak berariazko egitura estatal deszentralizatuarekin bat egiten duela, eta, beraz, lurralde mugapenak hizkuntz aniztasunaren araberakoak direla. Horrek ahalbidetu beharko luke hizkuntz estatutuari buruzko erabakiak hiritarrengandik hurbilen dauden agintariek hartu ahal izatea, eta irizpide demokratikoagoen arabera, gainera. Dena den, litekeena da lurralde mugak hizkuntz mugekin bat ez etortzea, edo lurralde mugek hizkuntz mugak kontuan ez hartzea. Kasu horretan, estatu zentralari dagokio hizkuntz erabilerak arautzeko ardura. Honako kasua ere ematen da: arautze estatalak jarraitzen duen eredua bat izatea eta erakunde azpizentralarenak jarraitzen duena, berriz, beste bat izatea.\nEstatu deszentralizatu bateko hizkuntz eskubideei dagokienez, baldintza gehigarri bat dago, hizkuntz gaiak arautzeko eskuduntzaren esleipenak sortzen duena. Antolamendu orokorra egin daiteke bi aukeraren inguruan. Lehenengoari dagokionez, hizkuntz eskuduntza funtsezkoa eta zeharkakoa da eta hizkuntzari dagozkion gai guztiei ezarriko litzaieke, sektore materiala edozein dela ere; era berean, eskuduntza hori titularrarena da. Ordea, bigarren aukerari dagokionez, hizkuntza arautzeko funtzioa gaiari dagokion eskuduntza da eta, hortaz, hizkuntza arautzeko eskuduna izango den lurralde boterearen instantzia gai nagusiaren arabera ezarri behar da. Edonola ere, antolamendu juridikoak honakoa zehaztu behar du: zein eskuduntza mota den eta zein lurralde instantziari dagokion.\nOfizialtasunaren ondoan, eta hizkuntza ofizial bat baino gehiago ezartzeko aukerarekin bat etorrita, eleaniztasunak jasotzen duen erabaki aniztasuna azaltzeko erabilitako beste kontzeptu batzuk aurki ditzakegu; hala nola, hizkuntz modalitatearena, lurralde bateko berezko hizkuntzarena, eta hizkuntza gutxituarena. Hizkuntz modalitateak, ikuspegi juridiko batetik, ofizialtasunarena baino txikiagoa den garantia estatutua ezartzen du; oro har, errespetu eta berme jarrera eskatzen da. Modalitatea ez da predikatzen hizkuntza jakin batetik, baizik eta hizkuntza horrek lurralde jakin batean duen egoera juridikotik. Beraz, hizkuntza bat ofiziala izan daiteke estatu batean eta, beste batean, ordea, hizkuntz modalitateko erregimena izan dezake.\nBerezko hizkuntza edo hizkuntza nazionalaren ideia, berriz, jatorrizko, tradiziozko eta herrialdean sustraitutako hizkuntzari dagokio. Hizkuntza horrek, berez, herri gisa nabarmentzen du komunitatea; hortaz, konnotazio kolektibo garbia du. Halaber, hizkuntza bateko berezko izaerak duen konnotazioak baztertze sentimendua aitortzea dakar, komunitate horri atxikita ez dauden beste faktoreei dagokielarik. Komunitate horrena ez den hizkuntza kontrajartzen da, eta, beraz, berezko hizkuntzak lehentasunezko erabilerako eta, zenbait kasutan, erabilera esklusiboko hizkuntza izan behar du, hiritarren hizkuntz eskubideei kalte egin gabe. Horrela, normalizazioan zehaztu daitekeen sustapen agindua ondorioztatzen da; segituan ukituko dugu gai hori.\nHizkuntza gutxituak estatu bateko biztanle talde gutxituek hitz egiten dituztenak dira. Gainera, hizkuntza gutxitu horiek hizkuntza ofizialaren edo ofizialen desberdinak dira. Alderdi hori azpimarratzen du, hain zuzen ere, Eskualde Hizkuntzen edo Hizkuntza Gutxituen Europako Gutunak. Nabarmendu behar da Gutun hori ez dela hizkuntz gutxiengoen arazoei buruz aritzen, baizik eta hizkuntza gutxituei buruz. Horrek esan nahi du Gutunak hizkuntzak dituela helburu, Europako kultur aberastasunaren zati diren neurrian. Hala ere, ez du sortzen gizabanakoaren eskubiderik, ezta kolektiborik ere. Gainera, haren eraginkortasuna barne legerian hartzen diren neurrien araberakoa izango da.\n2.1.2. Berdintasun printzipioa\nHizkuntz eskubideak arautzearekin batera doan beste irizpide orokor bat berdintasun printzipioa da. Printzipio hori gizabanakoaren eskubide gisa eta eskubide kolektibo gisa ere azaltzen da. Arestian aipatu denez, berdintasun printzipioak eraldaketa handia izan du, uniformitatearen alde egiten zuen berdintasun formaletik (lehenengo liberalismoari dagokiona) desberdintasun sozialak, politikoak, ekonomikoak, kulturalak edo ekintzakoak kontuan hartzen dituen berdintasunera pasatu baita. Eraldaketa horren eraginez, desabantaila egoeran dauden hiritarren eta taldeen aldeko diskriminazio positiboa onartu egin da, betiere proposatutako neurrien eta eraldatu nahi den egoeraren arteko proportzionaltasuna errespetatzen bada.\nHizkuntz gutxiengoei zuzendutako politika estatalak justifika daitezke, ez badugu onartzen gizartearen erakunde komunak neutralak direla; ikusi dugunez, hauxe gertatzen da: neutral itxura dute, gehiengoaren erakundeak baitira; beraz, unibertsaltasun kamuflajea dute. Eskema horretan, gehiengoaren hizkuntzak dohainik lortzen du babesa. Horregatik, hizkuntza gutxituen aldeko diskriminazio positiboko politikak egin edo haiek diruz lagundu behar dira. Ildo horren barruan daude hizkuntz normalkuntzaren politikak. Normalkuntza bi hizkuntzen artean sortu den desberdintasun egoera gainditzeko hartutako neurri multzoa da. Normalkuntza prozesu horren helburua diskriminazio historikoari edo hizkuntza baten erabilera sozialean azaltzen diren gabezia demolinguistikoei aurre egitea da, eta, beraz, prozesu horrek hiritarren berdintasuna sustatzen du, haien hizkuntz eskubideei eta betebeharrei dagokienez.\nBestalde, berdintasun printzipioaren ikuspegi berri horren ondorioz, estatu berean hainbat hizkuntz erregulazio egon daitezke batere arazorik gabe; adibidez, lurraldetasun printzipioan oinarritutako eredua eta nortasun printzipioan oinarritutako eredua. Italian, nortasun printzipioa nagusitzen da Aostako haranean, eta lurraldetasun printzipioa, berriz, Tiroleko hegoaldean; Espainian, bereizteko eta batzeko hizkuntz eskola ereduak daude; Belgikako egoera ere antzekoa da. Baina desberdintasun horiek ez dute hiritarren arteko diskriminaziorik sortzen; egoera demolinguistiko jakin batekin bat baitatoz.\n2.1.3. Ordezkari diren erakundeen eleaniztasuna\nOro har, konstituzioek hizkuntz klausulak dituzte, estatua ordezkatzen duten erakundeetan, alegia, ganbera legegileetan, erabili beharreko hizkuntzei buruzkoak. Izan ere, erakunde horiek ofizialtasunarena baino zabalagoa den irizpideari jarraitu ohi diote. Lehenik, erakunde adierazgarrienei legitimotasun handiagoa ematen zaie. Bigarrenik, segurtasun juridikoaren printzipioa zaintzen da; izan ere, arauen itzulpen ez-ofizialek kalte egin diezaiokete printzipio hari: itzulpen desberdinak batera daudenean, beharrezkoa izango da benetako bertsioa edo bertsioak ezartzea eta haiek indarrean sartzeko momentua zehaztea, argitalpen dataren arabera. Azkenik, eleaniztasuna berdintasun printzipioarekin ere bat dator, baita hizkuntzagatiko diskriminaziorik ezaren printzipioarekin ere, hiritarren artean edo hizkuntz komunitateen artean, estatuak direla edo erakunde azpiestatalak direla.\nParlamentuko eztabaidei dagokienez, aipatzen ari garen printzipio horretatik hizkuntza kopuru ahalik eta handiena onartzeko irizpide orokorra ondorioztatzen da. Horrek itzulpengintza eta aldi bereko interpretazio zerbitzuak sortzea dakar berekin. Adibidez, Finlandian, suomieratik (finlandieratik) suedierarako itzulpengintza zerbitzua aurreikusten da behar dutenentzat, suediera gutxiengoaren hizkuntza baita. Horrela, inor baztertzea edo diskriminatzea saihesten da, hiritarren ordezkari legitimoekiko. Bigarrenik, botere zentralek hiritarren eskariak haien hizkuntzan onartzen dituzte, batez ere estatuko hizkuntza ofizialaren desberdina denean. Espainian, horrela gertatzen da; esaterako, Senatuan, lurralde ordezkaritzaren ganbera delakoan. Ez da hain ohikoa hizkuntz ordezkaritzaren kuotak aurreikustea parlamentuetan, gobernuetan eta auzitegi gorenetan edo konstituzionaletan. Suitzako eta Belgikako parlamentuen goiko ganberetan, berriz, suposizio hori bete egiten da.\nEleaniztasun printzipio zabal horrekin amaitzeko, Europar Batasunean gertatzen den egoera azpimarratu behar da. Egoera hori, hain zuzen, Europar Batasuneko organoen eleaniztasun integraletik sortzen da. Eleaniztasun integral horretatik, Batasuneko hiritar orok erakundeekin komunikatzeko erabili nahi duen hizkuntza aukeratzeko eskubidea duela ondorioztatzen da. Gainera, ororen eskueran egon behar duten ekintza juridikoak hizkuntza ofizial guztietan argitaratu behar dira.\n2.2. Hizkuntz eskubideak onartzea\nHizkuntz eskubideak gizabanakoei eta taldeei onartzen zaizkie; azken hori ezinbestekoa da hizkuntza pertsona bat baino gehiago izatea behar duen komunikazio tresna delako eta, gainera, agerian jarri denez, talde baten berezitasunaren adierazgarria delako. Hala ere, hizkuntz eskubide subjektiboak oso dokumentu konstituzional gutxitan ezartzen dira, zuzenean eta eduki jakinekin. Izan ere, dokumentu horiek, alde batetik, aipatutako hizkuntzaren ofizialtasun printzipioekin edo hizkuntzagatiko diskriminaziorik ezaren printzipioarekin lotzen dira normalean, eta, bestetik, oinarrizko eskubideen katalogoan dauden eskubide batzuekin. Azpimarratu behar da eskubide horiek, salbuespen gutxi batzuk alde batera utzita, gizabanakoarenak izaten direla tradizio liberalaren arabera.\nHizkuntzaren ofizialtasun irizpideari (aurreago aipatua) dagokionez, hizkuntza hitz egiteko eta ezagutzeko eskubidea ondorioztatzen da. Horrek hizkuntza ikastea du ondorio. Era berean, norberak aukeratutako hizkuntzan aintzat hartua izateko eskubidea administrazio publikoen pertsonalaren hizkuntz gaitasunari lotzen zaio. Orain, lehenago aipatutako printzipio orokorrak modu ohizkoenean adierazten dituzten eskubideetako batzuk aztertuko ditugu.\n2.2.1. Hizkuntz aukeraren eskubidea\nHizkuntza aukeratzeko eskubidea, eremu publiko eta pribatu guztietan norberaren hizkuntza edo ama hizkuntza erabiltzeko eta hautatzeko eskubide gisa ulertuta, onarpen autonomo zailekoa da. Beraz, beste eskubide batzuen edukiaz baliatuz justifikatu behar da. Ildo horretan, norberaren hizkuntza erabiltzeko eskubidea hizkuntzak giza nortasunaren garapen librean duen funtsezko zereginean oinarritzen dela aitortzen da; adierazpen askatasuneko eskubidearekin ere erlaziona daiteke, bai eta eskubide kolektibo baten edo hizkuntz gutxiengo baten zehazpen indibidual gisa ere. Baina ofizialtasun printzipioari ematen zaion onarpenak eskubidearen ikuspegi hori mugatu egiten du, nortasun eta lurraldetasun irizpideen arabera. Nortasun printzipioak gizabanakoaren eskubideak ezartzea dakar; eskubide horiek pertsonei dagozkie, lurraldea edozein dela ere. Aitzitik, lurraldetasun printzipioak eskubide kolektiboak gailentzen ditu, lurraldeetako hizkuntz komunitateak babesten baititu.\nLurralde sistemetan, horrek honakoa esan nahi du: beste hizkuntz eremuetatik etorri berriak eta etorkinak lurralde berrira moldatzea eta lurraldeko hizkuntza aintzat hartzea. Hala ere, nortasun printzipioak zuzendutako ereduetan, lurralde batetik beste batera joateak ez die hiritarrei eragiten; beraz, horrela, zirkulazio askatasuna ahalbidetzen da, baina, aldi berean, komunitate hartzaileko hizkuntz egonkortasuna arriskuan jartzen da. Nortasunean oinarritutako sistemetan ere ez dago erabateko aukera askatasunik. Aldiz, talde jakin batzuei baldintza jakinen menpean daudenak, bai kopuruaren arabera, bai sektorearen arabera eskubideak murrizten zaizkie. Bestela, egoera egokia lortzea oso garestia izango litzateke, eta, agian, Estatuak ezin izango luke hori dena ordaindu.\n2.2.2. Irakaskuntza eskubidea\nHizkuntza ofizialak edo aitortutako hizkuntzak ikasteko eskubideak zenbait ondorio dakar: alde batetik, hizkuntzak irakatsi behar dituzten irakasleak gai izatea eta, bestetik, ikasleek ikasteko betebeharra izatea. Dagokion ziurtagiriaren edo dagokion mailaren tituluaren bidez egiaztatu beharko da betebehar hori bete egin dela. Gainera, irakaskuntza bi motatakoa izan daiteke: alde batetik, hizkuntza ikas daiteke, alegia, irakaskuntzaren helburua hizkuntza da irakaskuntza mota hori, oro har, babes berezia duten hizkuntzekin lotzen da eta, bestetik, hizkuntza horretan ikas daiteke, hots, hizkuntza garraiobidea da hori, berriz, hizkuntza ofizialekin lotzen da oro har. Hizkuntza talde etniko jakin bateko kultur alderdietako bat denez, irakaskuntza eskubidearekin batera kultura aipatzea beharrezkoa izan daiteke; hain zuzen ere, ikasten den hizkuntza kultura horren garraiobidea da.\nHizkuntza ofizial bat baino gehiago daudenean eta, beraz, irakasteko hizkuntza bat baino gehiago, eskubide horrek hainbat aukera ditu errealitatean, bi hizkuntz sistema edo ereduren inguruan antola daitezkeenak: hizkuntzaren arabera ikastetxeak edo ikasgelak banatzeko sistema (Euskadi), eta erabateko elebitasun edo hizkuntz elkarketaren sistema (Katalunia). Lehenengo sistemak begirune handiagoa izaten dio gizabanakoaren askatasunari; izan ere, gizabanakoak irakaskuntzaren hizkuntza garraiobidea aukeratzeko askatasuna errespetatzen da. Baina normalean zenbait muga ditu; hala nola, lurraldetasun printzipioa, ikasle kopuru jakin bat izatea, etab. Gainera, komeni da ikastetxe batera ala beste batera joatea guztiz hautazkoa izatea, diskriminaziorik ez izateko. Bestalde, irakaskuntza elebidunaren sistemak, irakaskuntza bi hizkuntza ofizialetan hartzean oinarritutakoak, ez ditu ikasleak diskriminatzen hizkuntza dela eta, baina hizkuntz aukeraren eskubidearen erabilera mugatzen du; izan ere, ikasleek ezin diote hizkuntz ofizialetako bat ikasteari utzi.\nSistema malgutzeko, ikasleek irakaskuntza ulertzeko moduko hizkuntzan hartzeko eskubidea bermatzen da, batez ere beheko mailetan. Neurri zuzentzaileak eta laguntza pedagogikoa ere bermatzen dira. Baliabide horien bidez, beste komunitate batzuetako ikasleak errazago sartzen dira komunitate berrian eta hezkuntza prozesuan. Era berean, hiritar ororen zirkulazio askatasunaren eta eskubide berdintasunaren printzipioak bete egiten dira.\n2.2.3. Norberak aukeratzen duen hizkuntzan aintzat hartua izateko eskubidea\nEskubide hori hiritar orok botere publikoekiko duen hizkuntz aukeraren eskubidearen ondorio da. Arestian aipatu den moduan, horrek ondorengoa eskatzen du: administrazioak haren hizkuntzan aintzat hartu behar du administratua, administrazioak ezin du argudiatu ez dakiela administratuaren hizkuntza, eta ezin dio eskatu hiritarrari beste hizkuntza batean hitz egin dezala edo komunikatu nahi duenaren itzulpena ekar dezala. Hori guztia hizkuntzagatiko diskriminaziorik gertatu gabe. Hiritarren eskubide hori bermatzeko, funtzionario linea bikoitza ezar daiteke haien hizkuntzaren arabera; halaber, administrazioaren hizkuntz gaitasuna susta daiteke, hizkuntza ofizialen ezagutza egiaztatzen duten funtzionario plazetarako puntu gehiago emanez. Gutxienez, gaitasun hori jendaurreko funtzionario plazetan eska daiteke.\nEskubide horren edukiari dagokionez, inoiz saiatu izan da eskubide horren alderdi aktiboa eta alderdi pasiboa bereizten. Alderdi pasiboaren arabera, botere publikoek hiritarraren komunikazioa jasotzeko eta komunikazioari bide emateko betebeharra dute, bai eta hari erantzuteko ere. Baina botere publikoek ez dute derrigorrean erantzun behar hiritarrak aukeratutako hizkuntzan. Aitzitik, azken alderdi hori, alegia, administrazioak administratuak erabilitako hizkuntzan berean erantzutekoa, alderdi aktiboaren barruan dago. Dirudienez, eskubidearen eduki logikoaren arabera, eskubidearen bi alderdiak hartzen dira kontuan; izan ere, hiritarrak hautatzeko aukera du, eta herri administrazioek, berriz, erantzun egin behar diote. Hala ere, zenbaitetan adibidez, hizkuntza bat ezartzeko eta normalizatzeko prozesua hasierako fasean dagoenean, eskubidearen alderdi pasiboa onartu da. Desberdintasun egoera hori botere publikoen eta administratuen artean harremana ematen ez denean ere gerta daiteke. Harreman hori beste arlo batzuetan eman daiteke, ordea; adibidez, arlo sozio-ekonomikoetan, enpresetan, izaera publikorik gabeko erakundeetan...\n2.2.4. Eskubideak arlo judizialean\nArlo horretan, atxilotuek atxiloketaren arrazoiez azkar, xehetasunez eta ulertzen duten hizkuntza batean informatuak izateko eskubidea dutela onartuta dago. Ondorioz, interprete baten zerbitzuak eman behar zaizkio atxilotuari, dohainik, baldin eta ez badu ezagutzen auzitegian erabiltzen den hizkuntza. Eskubide hori atzerritarrentzat eta beste hizkuntz komunitateetako hiritarrentzat da, horrela erabakitzen badu estatuak. Aitzitik, zentzu zorrotzean, hizkuntz erregimena nortasun printzipioan oinarrituko balitz, ezin izango litzateke eskubide horretara jo. Halaber, eskubide horrek defentsa eskubidean eragin dezake; alegia, hiritar batek hizkuntza ez dakiela egiaztatzeak defentsa gabezia ekar dezake. Gainera, babes judizial eraginkorrean, luzapen bidegaberik gabeko prozesu judiziala izateko eskubidea ere onartuta dago eta, beraz, behin-behineko itzulpenek ez dute justifikatzen jardueretako atzerapenik.\n2.2.5. Bestelako eskubideak\nEskubide zerrendarekin amaitzeko, eta asmo sakonik izan gabe, komunitateek duten autoidentifikazio eskubidea ere aipatuko dugu. Eskubide horren arabera, hizkuntz komunitateak bere lurraldeko izendapen toponimikoak ezarriko ditu, gehiengoaren komunitatearen izendapenen aurrean. Gizarte teknikoki aurreratuetan, informazioa berezko hizkuntzan jasotzeko eskubidea defenda daiteke horrek esan nahi du komunitate bakoitzak bere komunikazio taldeak izango dituela, bai eta hain ahulak ez diren hizkuntzen aldeko erabilera linguistiko batzuk ere. Horrek honakoa ekar dezake botere publikoen eskutik: askotariko informazio hori sustatzeko politikak eta dirulaguntzak.\nHizkuntz eskubideei dagokienez, badira kontuan hartzeko bi alderdi. Lehenengo eta behin, aipatutako eskubide guztiek botere publikoak ukitu dituzte, erakunde pribatuetan (hain zuen ere, jarduera sozio-ekonomiko pribatuan) gertatzen denari buruz iritzirik eman gabe. Halaber, nabaria da egungo estatu interbentzionistan ez dela koherentea botere publikoek merkatua zenbait gaitan arautzeko duten eskuduntza onartzea eta, aldi berean, haien abstentzioa eskatzea hizkuntz alderdiei dagokienez. Hitz bitan esanda, estatuak produktu eta zerbitzu jakin batzuen prezioa arautu ahal baldin badu, fakturak eta merkataritza kartelak, besteak beste, zein hizkuntzatan egin behar diren ere arautu behar du. Gaia konplexua da; izan ere, estatuak ekonomia eta merkatuaren batasuna arautzeko esku hartzearekin batera, eskubide batzuk azaltzen dira hala nola, enpresa askatasuna eta, horren ondorioz, enpresari pribatuen autoantolaketa askatasuna. Gainera, zuzenbide komunitarioa ere hartu behar da kontuan. Zuzenbide hori ondorengo printzipio hauen mendean dago: salgaien zirkulazio librea eta hedapen etengabean dagoen lehia librea. Printzipio eta eskubide desberdin horien arteko loturak gaur egungo gaiei eragiten die; esaterako, produktuen etiketei, enpresetako barne komunikazioei, ekoizpen zinematografikoei, etab.\nAipatu beharreko bigarren alderdia honako hau da: eskubideen berme eraginkorrari buruz hitz egitean, maiz aipatu ditugu sustapen neurriak. Baina planteatu behar da sustapen neurri horiei ez ote litzaiekeen penalizaziorik erantsi behar, baldin eta hizkuntz eskubideetatik sortutako betebeharrak ez badira betetzen. Berriz ere, eskubideek topo egiten dute bereziki kontuz hartzeko gai batean, bai gizabanakoaren eskubideei dagokienez bai arauak emateko erabakiek izan ditzaketen ondorio ekonomikoei dagokienez. Alde horretatik, kaltetuak elkarrekin bat etortzea, eskubideen eta betebeharren arteko oreka eta, batez ere, sustapen neurriak hobesten dira, baldin eta eraginkorrak badira.\n3. ESTATU EREDU ELEANIZTUN BATZUK\nHizkuntz gaiaren egoera argitzen amaitzeko, doktrinak egiten dituen sailkapenetako bat erakuts dezakegu. Sailkapen horren helburua estatu eleaniztunen artean estatu eleanitzak eta hizkuntz gutxiengoak dituzten estatuak bereiztea da.\nLehenengo taldean dauden estatuek, alegia, estatu eleanitzek, hau aldarrikatzen dute: lehenik, lurralde osoan eta estatuko administrazio guztietarako hizkuntza ofizial bat baino gehiago izatea; bigarrenik, estatuko hizkuntzen eta hizkuntz komunitateen berdintasun formala, juridikoa, soziala eta politikoa; hirugarrenik, hiritarren hizkuntz eskubideak bai eta eskubide horiek eraginkor bihurtzeko mekanismo legegileak, administratiboak eta judizialak ere eta gizabanakoen arteko harreman publikoetan hizkuntzen erabilera erregimena arautzea; eta azkenik, hizkuntza ofizialak ikasteko eta hizkuntza ofizialetan ikasteko sistema.\nLehen sailkapen horren barruan dago bigarren desberdintasun bat, nortasun irizpidearen edo lurraldetasun irizpidearen arabera. Alde batetik, eleaniztasun horizontala aipa daiteke (lurraldea hizkuntz mugen bidez banatzen da) eta, bestetik, eleaniztasun bertikala edo gainjartze eleaniztasuna (nortasun irizpideari heltzen dio). Adibidez, lurraldetasun irizpidea Belgikan dago; bertako konstituzioak hiru hizkuntz talde onartzen ditu: nederlandera, frantsesa eta alemanera. Hiru talde horiek lau hizkuntz eskualdetan banatzen dira: hiru elebakar eta bat, Brusela, elebiduna. Irakaskuntzari dagokionez, elebakartasuna dago ezarrita; beraz, irakaskuntza lurraldeko hizkuntzan ematen da, Bruselan izan ezik, non aukera librearen printzipioa dagoen. Suitzan ere lurraldetasun printzipioa dago; bertan, hiru hizkuntza nazional daude alemanera, frantsesa eta italiera. Lurraldetasun printzipioarekin bat, kantoi gehienak elebakarrak dira (23 kantoitik 19), hiru elebidunak dira (alemanera eta frantsesa) eta bat hirueleduna da (Grisons). Nortasun irizpidea, berriz, Finlandian dago, esaterako. Herrialde horretan, suomiera eta suediera berdintasun osoko egoeran daude, nahiz eta azkeneko hizkuntza hori gutxienena izan.\nAitzitik, hizkuntz gutxiengoak dituzten estatuetan, gutxiengoen hizkuntzek ez dute estatu hizkuntzen trataerarik, baina horrek ez du esan nahi ez daudenik aitortuta. Nazioarteko zuzenbideak babes ditzake hizkuntza horiek, bi estatuen arteko hitzarmenen bidez (Italian, esaterako) edo estatu bakoitzeko konstituzioaren eta arau legalen bidez. Gutxiengoen hizkuntzak hizkuntza ofizialtzat har daitezke hizkuntz gutxiengoak bizi diren lurralde zatietan (Italian eta Espainian). Bestalde, hizkuntza horiek berariazko eskubide linguistikoak, indibidualak eta kolektiboak izan ditzakete, bai eta irakaskuntzari lotutako eskubideak ere.\nHizkuntz gutxiengoak dituzten estatuen barruan, gutxiengoen hizkuntza bereiztea komeni da. Hizkuntza horiek ondare gisa eta kultur ondasun gisa babesteak beste dimentsio bat ematen dio hizkuntz eskubideen babesari. Hala ere, dimentsio hori ez da hain eraginkorra eta berak ematen duen bermea gizabanakoaren eskubide gisa hartzeak ematen duen bermea baino txikiagoa da.\nAurreko sailkapen saiotik abiatuta, nolabaiteko mailaketa dagoela baiezta daiteke, estatuen barruan dauden hizkuntzen arteko berdintasun eraginkorrari begira. Mailaketa hori gutxiengoen hizkuntza jakin batzuk babesteko agindu soiletik estatuko erabateko funtzionamendu eleanitzera bitartekoa izango litzateke. Alde horretatik, erabateko berdintasuna lortzen da hiritarrek beren hizkuntza estatuko lurraldeko edozein lekutan modu eraginkorrean erabil dezaketenean.\n Datu horiek honako artikulutik lortu dira: Jaume VERNET i LLOBET, "Hastapen konstituzionalak eta eskubideak estatu eleaniztunetan ", in Javier de Lucas (Zuz.) Gutxiengoen eskubideak gizarte kulturanitzetan, Botere Judizialaren Batzorde Orokorra, Madril, 1998, 18. orrialdea.\n Besteak beste, Eskubide Zibilen eta Politikoen Nazioarteko Hitzarmena, New Yorken 1966ko abenduan sinatutakoa. 27. artikuluan honakoa esaten du: Gutxiengo etnikoak, erlijiosoak edo linguistikoak dauden estatuetan, ez zaie ukatuko aipatutako gutxiengoetako kideei, euren taldeko beste kideei bezala, dagokien eskubidea, hain zuzen ere, euren kultur bizitza izateko eskubidea, euren erlijioa praktikatzeko eskubidea eta euren hizkuntza erabiltzeko eskubidea�»; berriagoak dira, Europako Kontseiluaren esparruan, Gutxiengo Nazionalen Babeserako Hitzarmen Esparrua (1995), indarrean 1998ko otsailetik dagoena, edo Herrialdeetako eta gutxiengoen hizkuntzen Europako Gutuna (1992), 1998ko martxotik indarrean dagoena. Azken horretaz aurrerago hitz egingo dugu.\n Ikusi, besteak beste, Jaume VERNET i LLOBET, Hizkuntz normalkuntza eta funtzio publikoan sartzea, Fundació Jaume Callis, Bartzelona,1992, 22. orrialdea eta hurrengoak, bai eta bertan aipatutako bibliografia ere.\n Irizpide horiek doktrinak gehien onartzen dituenak dira. Katalunian, Antoni MIRABELL i ABANCO (Hizkuntz Politikako urtarrilaren 7ko 1/1998 Legea: Kataluniako Autonomia Estatutuko 3. artikuluaren hedadura berria eta berezko hizkuntzaren eta hizkuntza ofizialaren kontzeptuak, Revista de Llengua i Dret, 29. zk., 1998koa, 74. orrialdea) eta A. MILIAN MASSANA (Hizkuntz antolamendua" Kataluniako Autonomia Estatutuari buruzko iruzkinak, I. liburukia, Ikerketa Autonomikoen Institutua, Bartzelona, 1998) aipa ditzakegu.\n Hizkuntza ofizial bat baino gehiago dituzten lurraldeak mugatzeak ofizialtasun bikoitzeko edo hirukoitzeko erregimena ekar dezake. Suitzako kantoietako egoera da, hain zuzen ere, kantoiak elebidunak edo hirueledunak izan baitaitezke (frantsesa, alemana eta italiera), edo Bruselakoa, Belgikan (nederlandera eta frantsesa), edo Espainiakoa, autonomia erkidego batzuetan: Galizia, Euskadi, Katalunia.\n Hala aitortzen da Espainiako Auzitegi Konstituzionaleko STC 82/1986 epaian, ekainaren 26koa: hizkuntza bat ofiziala da, gizarte fenomeno gisa bere errealitatea eta pisua edozein direla ere, botere publikoek komunikazio bide arrunt gisa hartzen dutenean, bai haien barruan eta euren artean bai subjektu pasiboekiko harremanetan ere, erabateko baliotasun eta ondorio juridikoekin; hizkuntz koofizialtasuneko estatutua alegia, ofizialtasun bikoitza duten lurraldeetan, partikularrek edozein hizkuntza ofizial erabiltzeak erabateko baliotasun juridikoa du aipatutako lurraldean dagoen edozein botere publikorekin dituzten harremanetan.\n Horren ondorioz, Luis JOU i MIRABENTek honakoa esan du Hizkuntza propioa eta hizkuntza ofizialak Hizkuntz Politikaren 1/1998 (urtarrilaren 7koa) Legearen ataletan artikuluan, Revista de Llengua i Dret, 29. zk. 1998, 11. orrialdea: hizkuntza ofizialaren kontzeptua, beraz, gizabanakoarena da eta eskubide subjektiboa eta pertsonala da.\n Kanadaren kasua da; Kanadako agintari federalek nortasun ereduari jarraitzen diote, eta Quebec probintzian, berriz, lurraldetasun irizpideari jarraitzen zaio.\n Irlandako Errepublikaren Konstituzioko 8. artikuluan, irlandera hizkuntza nazional eta lehen hizkuntza ofizial gisa definitzen da; ingelesa, aldiz, bigarren hizkuntza ofiziala baino ez da.\n Hizkuntza bateko erabilera esklusiboa hizkuntza hori ofiziala den lurraldeko berezko erakunde publikoetatik predikatzen da, bai eta hezkuntzatik eta toponimiatik ere; lehentasunezko erabilera, berriz, aipatutako lurraldeko beste erakunde publikoetatik, Antoni MIRAMBELL i ABANCOren arabera, "Hizkuntz Politikako urtarrilaren 7ko 1/1998 Legea...", op. cit., 70. orrialdea. Ildo beretik, Josep M. PUIG SALELLAS, "Ofizialtasun bikoitzaren kontzeptu handiak Hizkuntz Politikako 1/1998 Legean", Revista Llengua i Dret, 29. zk., 1998koa, 25. eta 26. orrialdeak.\n Gutunaren 7. artikuluak oinarrizko printzipioak ezartzen ditu: eskualde hizkuntzak edo hizkuntza gutxituak aitortzea (horrek haien erabilera legitimo bihurtzen du), hizkuntza ofizialaren kontzeptuaren desberdina den kontzeptua; eskualde hizkuntza edo hizkuntza gutxitu bakoitzaren eremu geografikoa errespetatzea (eremu geografikoak ez du bat etorri behar barruti administratiboarekin; eskualde hizkuntzen edo hizkuntza gutxituen aldeko jokabide positiboa; eskualde hizkuntzen edo hizkuntza gutxituen irakaskuntza eta ikasketa bermatzea; eskualde hizkuntza edo hizkuntza gutxitu bera hitz egiten duten taldeen arteko harremanak ahalbidetzea; eta, azkenik, hizkuntzaren araberako diskriminazioa debekatzea. Gutunak hizkuntzen lurraldetasun irizpidearen aldeko iritzia agertzen du, nahiz eta nortasun irizpidearekin lotuta egon.\n Espainiako Auzitegi Konstituzionalaren (TCE) 290. artikulua: "Erkidegoko erakundeen hizkuntz erregimena Kontseiluak zehaztuko du aho batez, Justizia Auzitegiko arautegian aurreikusitako xedapenak ahaztu gabe". Beraz, erabaki politikoa da, arauak ez baitio beste baldintzarik ezartzen Kontseiluari; alegia, hizkuntzek estatu kideetan duten trataera juridikoak ez du hizkuntz erregimen hori aurretik zehazten, eta ez da beharrezkoa hizkuntza estatala izatea. Dena den, badirudi aipatutako korrelazioa gertatzen dela. 1. arautegiak garatu zuen jatorriz tratatuetako artikulu hori. Arautegi horretan, Europar Elkarte Ekonomikoko Hizkuntz arautegia zehazten da, 1958. urriaren 6ko Egunkari ofizialeko 17. zenbakian argitaratutakoa. Hizkuntz arautegiak ondoz ondoko aldaketak izan ditu, estatu kideak elkartean sartuz joan diren heinean. 8. artikuluak honakoa zehazten du: "Hizkuntza ofizial bat baino gehiago dituzten Estatu kideei dagokienez, Estatu horietako araudiaren arau orokorrek zuzenduko dute hizkuntza baten erabilera, estatu interesdunek eskatuta". Hala ere, gaeleraren egoera aipatzea komeni da: nahiz eta tratatuen hizkuntzetako bat izan, Irlandak uko egin zion elkarte erakundeetako hizkuntza ofizial eta lan hizkuntza gisa ezartzeari.\n Salbuespenak nazioarteko eskubideen deklarazio testuetan daude oro har. Eskubide horietako batzuk azaldu ditugu jada 2. oin oharrean.\n Esaterako, botere publikoek hezkuntza hizkuntza jakin batean eskaintzea hala eskatzen duen ikasle kopuruaren arabera egin zitekeen.\n Hala ere, Trentino-Alto Adige eskualdeko Bozen/Bolzano probintzian (Italia), 1946. urteko Parisko Hitzarmena betetzeko (De Gaspari-Gruber Hitzarmena izenez ezaguna), Estatutuko 19. artikuluak hautazkoa ez den hizkuntz bereizketako sistema bat ezartzen du, italieraz eta alemaneraz, ama hizkuntzaren arabera. Kanadan, antzeko ereduari jarraitzen zaio, 1982ko Konstituzioko 23. artikuluaren arabera.\n Hainbat herrialdetako ereduen azterketa zehatzagoak ikusteko, ikus Antoni MILIAN MASSANA, Hizkuntz eskubideak eta hezkuntzaren oinarrizko eskubidea. Ikerketa alderatu bat: Italia, Belgika, Suitza, Kanada eta Espainia, Ikerketa Autonomikoen Institutua, Bartzelona, 1992.\n Esaterako, eskubide horren alderdi aktiboaren arabera, merkatariek ere izango lukete bezeroei haiek erabilitako hizkuntzan erantzuteko betebeharra, hizkuntza hori ez dutela ezagutzen argudiatzeko aukerarik izan gabe.\n Europar arloan, eskubide hori Oinarrizko Eskubideak eta Askatasun Publikoak babesteko Europar Hitzarmeneko (1950) 6. artikuluan dago; hirugarren atalean, ondorengoa zehazten du: "Atxilotu orok honako eskubide hauek ditu, gutxienez: a) leporatzen zaion akusazioaz ahalik eta eperik laburrenean, ulertzen duen hizkuntza batean eta xehetasunez informatua izateko eskubidea; (\n Merce CORRETJA I TORRENS, Hizkuntz eskubideak babesteko europar ekintza, Kataluniako Herri Administrazioaren Eskola, Bartzelona, 1995, 17-24. orr.


Bilboko 47. Liburu Azokaren aurkezpena - Bilboko Liburu Azoka\nBilboko 47. Liburu Azokaren aurkezpena\nEzkerretik esfumara: Joxean Muñoz, Eusko Jaurlaritzako Kultura Kontseilari ordea; Nekane Alonso, Bilboko Udalako Kultura Zinegotzia; Juan José Millás; Asier Muniategi, Euskadiko Liburu Azoken koordinatzailea.\nGaur asteazkena, maiatzak 31, goizeko 11:30etan Abando Hoteleko Costa Vasca Aretoan, Bilboko 47. Liburu Azoka aurkeztu dugu. Arenaleko ibilbidean izango da Liburu Azoka ekainak 1-11 bitartean, 55 erakuslerekin. Erein argitaletxea 40 urte erakusketa berezia izango da Liburu Azokan; Liburu aurkezpenak, hitzaldiak, sariak, tailerrak eta liburu sinadurak osotuko dute Azoka.\nAurkezpen ekitaldian egon dira Eusko Jaurlaritzako Kultura Kontseilari ordeak, Joxean Muñoz; Bilboko Udalako Kultura Zinegotziak, Nekane Alonso; Euskadiko Liburu-Ganbarako presidenteak, J.A. Iturri; Bizkaiko Liburusaltzaileen presidenteak, Kepa Torrealdai; eta Euskadiko Liburu Azoken koordinatzaileak, Asier Muniategi. Bertan ere egon dira Félix Madroño idazlea; Euskadiko Liburu Ganbarako presidentea den Iturri; eta Erein edo Elkar bezalako argitaletxeen ordezkariak.\nAurkezpen ekitaldian Juan José Millás idazleak Zilarrezko Luma saria jaso du, liburusaltzaileek bere obrari egiten dioten onarpena.\nJuan José Millás (Valentzia, 1946) zutabegile eta heziketa autodidakta idazlea, bere hasieretan kritikak kultuko egiletzat hartu zuen. Hala ere, eta nolabait El País egunkarian artikulugile bezala egindako kolaborazioei esker, laurogeiko hamarkadan publiko zabalaren mesedea eskuratu zuen, eta bere lana, oro har, onarpen zabala lortu zuen. Izan ere, Nadal eta Udaberria literatura sariak jaso zituen, baita Kazetaritzako Mariano de Cavía. 2007an Planeta Saria eman zioten.\nBere lanan instrospektiba psikologikoa aurkitzen da, non eguneroko edozein gertakaera bere lanaren barruan kontakizuna bihurtu daiteke; honek nolabait literatura personal bat sortzera eraman du, errealitatearen begirada kritiko bat egin fantasia apur baten bidez.\nBide batez, gogoratzen dizuegu bihar, ekainaren 1ean, 12:00etan eta Arenaleko Pasalekuan Bilboko 47. Liburu Azokaren aurkezpen ekitaldia ospatuko dela eta Atea – Laboral Kutxa Saria emango dela.\nBilboko 47. Liburu Azoka aurkezpen prentsaurrekoa.


Antxoa arrain-sarda handietan eta mundu osoko ozeanoetan bizi den arraina da. Kantauri itsasoari dagokionez, kalitate handieneko produktua Bizkaiko golkoan eskuratzen da.\nEspezie hau gure arraindegietan urte osoan zehar saltzen dute, munduko hainbat txokotatik ekarrita. Hala ere, apirilean, maiatzean eta ekainean garairik onenean egoten den Kantauri itsasoko antxoa izan ohi da preziatuena.\nTradizionalki inguraketa-arrantzaren bidez arrantzatzen da antxoa, hau da, uraren azalean edo erdi mailan igerian dabiltzan arrain-sardak arrantzatuz. Gainera, azpimarratzekoa da antxoaren arrantza kostaldetik hurbil (200 itsas milia ingurura) eta sakonera txikiko uretan gauzatzen dela, plaka kontinentalaren gainean.\nGehiegizko arrantzak ekosisteman duen eragin bortitza saihesteko eta ingurumenaren zaintza bultzatzeko, antxoaren arrantza mugatuta dago.\nAntxoa jatearen onurak:\nGure osasunerako onuragarria den arrain urdina da antxoa. Omega 3an aberatsak diren eta kolesterola zein triglizeridoak gutxitzen laguntzen duten gantz-azidoak ditu. Ondorioz, koaguluen edo odolbilduen eraketa gutxiagotzen ere laguntzen du antxoa kontsumitzeak.\nGainera, antxoa proteina eta potasio iturri paregabea da eta horregatik gure nerbio-sistemaren ohiko funtzionamendua mantentzen laguntzen du. Beste alde batetik, produktu honek gure immunitate-sistemari laguntzen dion selenioa ere badu.\nAntxoa freskoan zein kontserban (ozpinetan, gesaletan, marinatuta edo ketuta) jan daitekeen produktua da. Kontserban sukaldatzeko beharrezkoa da gutxienez 48 orduz izoztea Anisakiak hiltzeko.


01. Formatu handiko inprimaketa\n02. Errotulazio korporatiboak\n03. Ibilgailu korporatiboak\n04. Seinaletika korporatiboa\n05. Soluzio apaingarriak\n06. Aplikazio serigrafikoak\n07. Aplikazio bereziak\nEnpresaren inguruko informazioa\nSerinoskin edozein espaziotara moldatzen dugu inprimaketa, eskakizuna edozein dela ere: fatxadetako estalkiak, aldamioetako lonak, bide publikoan formatu haundiko iragarkiak, espazio banaketa..., edo neurri haundiko inprimaketa eskatzen duen beste edozein aplikazio.\nMerkatuko kalitate ezaugarriak betetzen dituzten material homologatuak erabiltzen ditugu, proiektu bakoitzean teknika eta kalitate egokienean azterketa sakona eginez.\nEra guztietako errotulu korporatiboak egiten ditugu, erantzun egokiena emanez kasu bakoitzean: gorputzdun letrak, ebaketa biniloa, soluzio konbinatuak...\n"Giltza eskuan" ematen ditugun soluzioak, aholkularitza fatxadetako errotulazioetan, instalazioen ikuspegi orokorra, argiztapenak, e.a., beti helburu batekin: egitasmo bakoitzean aukerarik egokiena bilatzea.\nEra guztietako ibilgailuak errotulatzen ditugu, turismo txikiak nahiz neurri haundiko ibilgailuak; espezialistak gara kamioi eta autobusen errotulazioan. Iraupenari eta kalitateari dagokionez, material egokienak aukeratu eta aplikatzen ditugu, proiektu bakoitzaren ezaugarrietara moldatuz.\nKomunikazio grafikoaren arloan enpresa batek duen elementurik garrantzitsuenetakoa seinaletika korporatiboa da. Horregatik, Serinoskin "giltza eskuan" ematen ditugu soluzioak, eta horren aldeko apustua egiten dugu, gune ezberdinen ikuspegia aztertuz eta puntu interesgarrienak zehaztuz; hori guztia emaitza homogeneoa eta koherentea lortzeko proiektu berean eskain ditzakegun hainbat soluzioren artean.\nDekorazio eta arkitektura proiektuetan parte hartzen dugu, une bakoitzean soluzio interesgarrienak emanez, beti ere dagokion instalazioaren edo premiaren arabera; gaitasun haundia daukagu gure bezeroak egindako proiektuetara egokitzeko, eta ondorioz, beste eragile batzuekin elkarlanean aritzen gara, gure jakinduria besteon eskura jarriz. Uste dugulako ideia bat ona dela aurrera eramateko gai garenean.\nLan-jantzietan, buzoetan nahiz edozein jantzitan egiten ditugu aplikazioak. Serigrafia planoari esker era guztietako markaketak egin ditzakegu itsasten den biniloan, aluminiozko plaketan, metakrilatoan, e.a...\nGure eskarmentuak eta gure zerbitzu bakoitzari ematen diogun balio erantsiak, gure enpresa, Serinoski, edozein proiektu grafikori soluzioa aurkitzeko gai dela esaten digu, edozein dela ere zailtasuna edo haunditasuna. Gure jardueraren funtsa formarik ez daukaten gauzei forma ematea da, ahalik eta modu eraginkor eta iraunkorrenean.\nTrainerum - San Miguel Panela\nSerinoski, komunikazio grafikoaren inguruko proiektuetan hamar urtetik gorako ibilbidea dugun lantaldea gara; espezialistak gara erabateko soluzioak ematen, aholkularitza, garapena eta diseinutik abiatu eta proiektua amaitu arte, zailtasun maila edozein dela ere, beharrezkoa den edozein material nahiz teknika erabiliz.\nHorri guztiari esker, berehala konturatzen gara zein den gure bezeroaren benetako premia, eta ahalik eta soluzio grafikorik onenean gauzatzen dugu.\nCopyright © 2009 Serinoski S.L. Eskubide guztiak babestuak.


Mikel Ayllonek bere estreinako nobela aurkeztu zuen atzo | Hitzen uberan\n← Xabier Mendiguren Elizegiren “Amodioaren ziega” estreinatu du Lauka Teatroak\nJoxe Azurmendi Sarriren peskizan →\nMikel Ayllonek bere estreinako nobela aurkeztu zuen atzo\n“Ez tiro egin anbulantziei” du izenburua, eta Igartza bekaren eskutik kaleratu du\nBi tokitan aurkeztu zuen Ayllonek atzo bere estreinako nobela: Ez tiro egin anbulantziei (Elkar, 2015). Igartza sariaren eskutik kaleratu du lana, eta, hortaz, goizean ohiko aurkezpena egin zuen Donostian, eta, arratsaldean, Beasaingo Igartza jauregian izan zen, herriko CAF enpresak, udalak eta Elkar argitaletxeak sustatzen baitute, elkarlanean, Igartza idazle gazteentzako sorkuntza-beka. Ayllonen esanetan, eleberri berezia eta konplexua da, eta lana irakurri nahi duenak arreta handiz ekin beharko dio irakurketari.\n“Ez tiro egin anbulantziei” eleberria gizarte distopiko batean kokatzen da, ez-leku eta ez-denbora batean. Garaiaren deskribapenari garrantzia berezia eman dio Ayllonek. Garai zaharrekikoa eginda dagoela dirudienean, artean ez da mundu berririk etorri, eta hortxe bizi dira eleberriko pertsonaiak. Antonio Gramsci pentsalari italiarraren aipu bat ipini du liburuaren hasieran, eta, hain zuzen ere, aipu horrek ondo islatzen du garai nahasiekiko abiapuntua, esaten baitu, mundu berria hil delarik eta berria oraindik jaiotzeke dagoela, argi-ilun horretan jaiotzen direla munstroak.\nMunstroak bainoago, gizaki grisak ageri dira Ayllonen eleberrian. Gauzak patxadaz egiteko, bizitzeko astirik kasik gabe gelditzen ari gara Mendebaldeko gizarteetan, etengabe da leku-aldaketa, lana, presaka joatea etxetik lanera eta atzera itzultzea bulegotik bizilekura. Liburuak gizarte distopiko bat islatzen duela esan da, hain justu, gure gizartearekiko alde batzuk agertzen ditu protagonisten eta gizaki grisen mundu horrek: iturriek ez dute urik ematen, kalean ez dago jesartzeko bankurik, ezin da argazkirik egin… Alderdi horietako batzuk urrunak iruditu arren, beste batzuk gertatzen ari zaizkigu, liburuan bertan bezala edo beste modu batean.\nAyllonen esanetan, nobelak ez dauka ekintza gehiegi, eta, batez ere lehen bi parteetan, argazki finko baten itxura handiagoa du. Eleberria irakurtzeko beste gakoetako bat horren ordena da; izan ere, ez da oso ohikoa, kronologikoki atzekoz aurrera baitago kontatua. Lehenik, pertsonaien azken egoera ezagutuko dugu, egin zutenaren ondorioak, eta, amaieran jakingo dugu zer egin zuten, edo zer-ekintza segidare ondorioz iritsi ziren orain daude lekura. Antolaketa hori erronka bat izan da autorearentzat, idazteko orduan. Liburua horrela egituratzeko erabakiak badu funtsik: bestelako emaitzak lortzeko bestelako bideak baliatu behar direla-eta, eleberri konbentzional batek ez zuen balio; ondorio latzak hasieran jasotzen ditu irakurleak, ekintzak eta zergatiak ondoren. Liburu amaitzen duenean, ondorioak bainoago, gauzak aldatzeko grina dauka presente, eta, gainera, ikasi du zerk ez duen funtzionatuko. Alde horretatik, itxaropenerako dei bat ere bada nobela.\nInteresa duenak, hemen irakurri dezake Ayllonen liburuaren aurrerapena.\nAzkenik, Elkar argitaletxeko editore Xabier Mendigurenek akordura ekarri zuen martxan dela Igartza bekaren 18. deialdia. Ekainera bitarte egongo da zabalik lanak bidaltzeko epea.\nJon Benitoren hitzak:\nMikel Ayllonen hitzak:


Pentsioen erreformarako elkarrizketa luzatu egin da – Ekonomiaren KZ\nPentsioen erreformarako elkarrizketa luzatu egin da\nNahiz eta iritzi publikoari etengabe galdezka aritu, eta Jose Luis Escrivá Gizarteratze, Gizarte Segurantza eta Migrazio ministroak pentsioen erreformari buruz azken asteetan egin duen akordioaren hurbiltasuna behin eta berriz errepikatu, Gobernu zentralak ez du horren inguruko berehalako akordiorik aurreikusten. Escrivak berak atzo baztertu egin zuen Ministroen Kontseiluak erreformaren lehen paketea gaur, asteartea, onartzea, oraindik ez baitago itxita eragile sozialekin, erreformaren testu arauemailea patronalarekin eta sindikatuekin “fintzen” ari delako. Aste honetan akordioa itxi ote daitekeen esatera ere ez zen ausartu.\nEscrivak, RNEri egindako adierazpenetan, “Goizegi” izango litzatekeela onartu zuen, eta erreforma ez dela errege lege-dekretu gisa izapidetuko azpimarratu zuen, lege gisa baizik, eta, beraz, aurretik entzunaldi publikoa bezalako izapideak igaro behar direla.\nHala, ministroak hilabete baino gehiago luzatu zuen negoziazio- eta izapidetze-prozesua, eta adierazi zuen espero duela pentsioen erreforma uztailean iristea Kongresura, eta, nolanahi ere, sindikatuek eta enpresaburuek badakitela Estatuko Aldizkari Ofizialean (BOE) argitaratuta egon behar duela aurten, Gobernu zentralak Bruselarekin hartutako konpromisoa delako Berreskuratze Planean.\nHori guztia, nahiz eta lehen erreforma-sorta horretan pentsioak KPIarekin errebalorizatzea eta erretiro-adin efektiboa legezko adinera hurbiltzeko neurri batzuk soilik sartzen diren, erretiroa borondatez atzeratzeko pizgarri positiboekin.\nEscrivaren arabera, iraunkortasun faktorea datorren urtean jorratuko den erreformaren bigarren paketean jasota dago, baina ministroak azpimarratu du Estatuko Gobernuak faktore hori indargabetzeko hartutako konpromisoa “erabat irmoa” dela, eta hori ezabatzeko denbora badagoela, 2023ra arte indarrean egongo ez zela kontuan hartuta.\nMilioi bat langile aldi baterako lan-erregulazioko espedienteetaik atera dira\nBestalde, Escrivak ziurtatu du milioi bat langile inguru itzuli direla jarduerara urtea hasi zenetik; izan ere, aldi baterako lan-erregulazioko espediente batetik atera diren 450.000 langileei Gizarte Segurantzako 550.000 afiliatu berri gehitu zaizkie, eta, beraz, maiatzeko lan-merkatuko datuak “positiboak” dira, 200.000 lanpostu berri baino gehiago izango baitituzte (50.000 gehiago, estazionalizaziorik gabe).\nEkonomia Gaietarako presidenteorde Nadia Calviñok atzo Copen aurreratu zuenez, datuek “erakusten dute maiatza oso hilabete positiboa izan dela” lan merkatuarentzat, bai besteren konturako afiliatuentzat, bai autonomoentzat eta baita ERTEk eragindakoentzat ere.\nYolanda Diaz Lan ministroak defendatu duen lan-erreforma bertan behera uztearen inguruan galdetuta, Calviñok esan du “iraganari etengabe begira egotea eta egindakoa desegitea ez dela eraikitzailea”.\nEspainiako Bankuak “Austriako motxila” martxan jartzeko egindako proposamenari dagokionez, presidenteordeak esan du neurri horrek ez zuela “sindikatuen, enpresaburuen eta talde politikoen babesik”, eta, beraz, Espainiako Gobernuak “ibilbide orri errealista” baten alde egin du.\nHala ere, Calviñok berriro esan du Espainiako lan-merkatuan arazoak “duela hamarkada batzuetatik” daudela eta ez daudela lan-erreforma baten edo beste baten ondorioz, baizik eta “faktore ugariren” ondorioz.\n← Fagorrek 1.260 milioiko salmentak izan ditu 2020an\nUveak Cobur hegaztitegia erosi du, hartzekodunen konkurtsoan →\nJanari-banatzaileak, Euskadiko ostalaritzako hitzarmenean


Jon Mirande - 24 poema\nMiRANDEREN POEMAK FAKSiMiLEAN\nOraindik ere 24 poema horien faksimila ikustean Miranderen poesiari buruz tesia egiteko asmotan eta hango eta hemengo bazterrak arakatzen eman nituen garai haiek ekartzen dizkit gogora. Baina batez ere, Txomin Peillenek, Frantzisko Miangolarra Venezuela aldetik Donostiara itzulia zela esan zidanean, 1980 inguru aldera, ohikoa ez dudan ausardiaz, telefono-liburuan detektibe afizionatuarena egiten hasi, Miangolarra non bizi zen jakin, telefonoz deitu, eta eskuizkribuaren fotokopia bat inolako arazorik gabe eman zidan garaiak.\nPoeta miretsiaren paperen atzetik irrika gehiegiz bazterrak arakatzen nenbilela, Henry Jamesen «Aspernen paperak» ospetsuko protagonista sentitzen nintzen, baina hura baino suerte hobekoa, inolako preziorik ordaindu beharrik gabe eskuratu bainituen azkenean paper preziatu haiek. Eta Parisera Miranderen arrebari bisita bat egiteko gogoa ere jarri zitzaidan, baina han, seguru aski, paper gehiago lortzeko bidea Aspernena baino korapilatsuagoa eta hura bezain alferra izango zela etsirik, alde batera utzi nuen ideia, eta poema horien —eta hortik kanpoko ahal ziren guztien— bilduma egin eta argitalpen txukun samar bat egiteaz pentsatu nuen berdintzea euskaldunok Miranderekin genuen zorra. Hala ere, banekien horrek ezin zuela konpondu bere garaian argitaratu ez izanak Miranderengan izango zuen eragin ezkorra, baina balioko zuen omenaldi gisako bat egiteko behintzat, eta baita euskaldun heterodoxoentzat gozabide egoki bat eskura jartzeko ere.\nHori egin nuen garai hartan Elkar argitaletxearentzat, eta laguntzaile, ziztatzaile eta akuilatzaile eskuzabal izan nituen Txomin Peillen eta Patri Urkizu adiskidea. Eta Ene Jainko-eidol Zaharra. Lur! izenburuaz argitaratu zen liburua prestatzean —nik argitaratzen nuen lehenbizikoa baitzen— ezin nuen neure gogamenetik kendu zer-nolako irrikaz egongo zen Jon Mirande bera —artean 30 urte bete gabeko poeta— garai ilun haietan liburua moldezko letretara pasatzeko Andima Ibiñagabeitiari eskuizkribua bidali zion garaian, 1953 inguruan alegia.\nOrain, Koldo Izagirre aspaldiko lagunari eman nion kopia haren kopia, Susaren XX. Mendeko Poesia Kaieretarako Jon Miranderen poema hautatuen bilduma prestatzen ari zela jakin nuenean, nik orduan baino irizpide zuhurragoz egingo zuela hautapen eta testu-finkatze lana. Eta horren guztiaren bueltan dator ni plaza honetara agertzea, inolako merezimendu berezirik gabe, makinaz idatzitako paper itsusiok (?), eskuz egileak berak egindako zuzenketa eta guzti nola iritsi diren argitzeko.\nEta bedi hau dena A.M.M.G.\n"Jon Mirande - 24 poema" orrialde nagusia


Home Gizartea Politika Flavio Ajuriaguerrari buruz, haren heriotzaren 75. urteurrenean, edo gure memoriaren aldarrikapena\nAbu 31, 2020\nFlavio Ajuriaguerra hil zeneko 75. urteurrenean, Deian euskal gizon handi horri eta bere «ia ahanzturako» egoerari buruzko hausnarketa argitaratzeko aukera izan dugu. Gaur, abuztuaren 31n, «Flavio Ajuriaguerra, un héroe vasco sin historia ni medallas» («Flavio Ajuriaguerra, historiarik eta dominarik gabeko euskal heroia») artikulua argitaratuko da euskal egunkari honetan.\nFlavio, euskal herritar askoren beste adibide bat da. Garai gogorrenetan, egoera txarrenetan, onena eman zutenena, haien segurtasuna, askatasuna eta bizitza, Askatasunaren eta Euzkadiren alde. Ez dute merezi ez ahaztea, ez eta leku txiki bat ere gure Historiako txokorik ilunenean. Haien ahaleginak eta sakrifizioak lagundu zuten gu haiek baino libreagoak izaten, eta Euskal Herriaren Kausaren aldeko borrokari eusten.\nHaiek, leku duina merezi dute gure herriaren oroimenean, eta guk ematen ez badiegu, huts egingo dugu.\nDeia – 2020/8/31 – Euskadi\nFlavio Ajuriaguerra, historiarik eta dominarik gabeko euskal heroia\n1945eko abuztuaren 31n Flavio Ajuriaguerra Ochandiano hiltzen zen. XX. mendeko euskal historian aztarna sakona utzi duen abizenak dituen pertsona. Juan anaiarena, gerraren eta diktaduraren urte gogorretan euskal nazionalismoa zuzendu zuen buruzagi politiko nabarmenarena. Julian anaiarena, ekarpen apartak egiteagatik mundu zientifikoan aintzatetsitako psikiatra nabarmenarena, eta Kataluniatik matxinatuen aurkako borrokan mediku gisa parte hartu zuen idealista, izan ere, Askatasunarekiko konpromisoa ez zela euskaldunenarekin bakarrik, guztienarekin baizik erakutsi nahi zuen.\nFlavio, ordea, ia ez da ageri bere herrikideen oroimenean, ez britainiarrena, ez aliatuena ere. Nahiz eta euskaldunen askatasunaren kausari eta totalitarismoaren aurkako borrokari egindako ekarpena apartekoa izan.\n1936an jaio zen Eusko Jaurlaritzaren inteligentzia-zerbitzuetan lan egin zuen euskal nacionalista batez ari gara; matxinatuen aurka borrokatu ziren euskal borrokalariak menderatu zituzten epai oso sumarisimoetatik aske ateratzea lortu zuela; edo, EAJk «Zerbitzu» izenarekin antolatutako erresistentzia-sareko kide gisa, frankistek sortutako Betearazpenen Epaitegi Bereziko ustezko kondenatuen espedienteak lapurtzen jardun zuela, pertsona asko hiltzetik salbatuz.\n1940an, aliatuei euskal erresistentziak antolatutako sareak eskaintzeko Bilboko Kontsulatu britainiarrean aurkeztu zen euskaldunaz ari gara. Kontsul orokorrak, euskal nazionalistek ezin zutela lan horietan parte hartu erantzun zion. Zorionez, aliatuen kausarako, Britainia Handiko Inteligentzia Zerbitzuko (MI6) sarearen arduradunak, penintsularen iparraldean eskaintzaren berri izan zuen eta aliatuen zerbitzuko agente gisa hartu zuen. Arthur Pat Dyer zen, Bilbon jaiotako ingelesa, eta Britainia Handiaren eta Estatu Batuen ohorezko kontsul izan zen euskal hiri honetan. Britainiar-bilbotar honek, hil zen egunera arte, Flavio Ajuriaguerra eta EAJko hainbat emakume eta gizon errebindikatu zituen, Ardatzeko indarren aurkako borroka hartan aliatuak babestuz arriskatu eta sakrifikatu zirenak.\nBurgosko espetxetik Juan Aguriaguerrak ematen zituen aginduei jarraituz, EAJk alde batean eta bestean antolatutako euskal erresistenteen sare nabarmenak, Flavioren zuzendaritzapean, Aliatuekiko espioitza-, laguntza- eta lankidetza-lanak egiten aritu ziren.\nEuskal Erresistentziak naziek okupatutako Europatik urruntzen Pirinioak zeharkatzen zuten pilotu eta agente aliatuei lagundu zien, edo preso zeuden kontzentrazio-eremuetatik ihes egiten. Milioika franko frantses faltsu eramateaz arduratu zen, eta Frantziako Erresistentziari finantzatu zitzaion; irratiak sartu zituen; Gestapoari lapurtutako dokumentuak atera zituen; era guztietako informazioa bildu zuen, eta, azken batean, aliatuek potentzia faxisten gainean garaipena lortzen lagundu zuen.\nHain da lan garrantzitsua non bere txostenak Alan Francis Brookek, Alambrooke bizkondeak, Inperioko Estatu Nagusiko eta Aliatuen Estatu Nagusiko Buruak jasotzen baitzituen. Frantziako Errepublikan jaiotako ingeles bat, bizitzaren kontuak, eta, zehazki Bagnères-de-Bigorre, euskal izena duen okzitaniar herria.\nFlavioren gaur egungo anonimatuak jatorri bikoitza du. Batetik, espioien berezko nolakotasuna, oso ezagunak ez izatekoa eta haien jarduketak ezagutaraztekoa. Bestalde, ELA dela eta bere heriotza goiztiarraren tragedia, Julian bere anaiak diagnostikatu zion, muga modu klandestinoan gurutzatu ondoren.\nHura eta nazien aurkako euskal sare horietan parte hartu zuten pertsona guztiak ahanzturara kondenatuta zeudela zirudien, baina Arthur Pat Dyer MI6 taldeko kideak eragotzi egin zuen, bere historia eta entrega desager ez zitezen ahaleginarekin. Espioi ingeles baten ahalegin hori, eta hura zabaltzeko ahalegina egin duten gutxi batzuen lana, hala nola Eusebio Zubillaga, Koldo San Sebastián edo Iñaki Anasagastiren lana, Historian mantendu dituzte.\nBaina hori ez da nahikoa. Euskal ikasgeletan Bigarren Mundu Gerrari buruz hitz egiten denean, gure Historiaren zati hori kontatzen al zaie gazteei? Ba al dago mugaren bi aldeetatik Hitlerren porrotean parte hartu zuten euskaldunak gogorarazten dituen proiekzio publiko handiko ekintzarik? Erantzuna ez da.\nAitzitik, naturala balitz bezala, euskal diru publikoarekin, euskal nazionalismoak, frankismoaren eta nazismoaren aurka borrokatu ziren euskaldun horienak, nazien erregimenera hurbiltzeko asmotan edo saiakeran aritu zela dioten dokumentalak egitea onartu behar dugu. Errepresioa, jazarpena eta heriotza jasan behar izan zituzten aberkideen oroimena zikintzeko helburu tristearekin nahasten dute historia. Bistan dena ere azaltzen jardun behar dugu: gure Agirre Lehendakaria Berlinera ez zela Hitlerren gobernuarekin negoziatzera joan, frankistengandik eta Gestapotik ihes egitera baizik.\nBeste euskaldun batek, Esteban Hernandorena Zubiaga kapitainak, II. Mundu Gerra amaitzean, bizirik atera ziren milaka judutar Israelera eramateko prozesuan parte hartu zuen, Pan York ontziko euskal tripulazio osoak bezala, Eusko Jaurlaritzak erbestean aginduta. Euskaldun hau Israelen geratu zen faxismoak kontrolatutako Euzkadi batera ez itzultzeagatik. Han heroia da, eta plaka bat du Haifako portuan gogoratzeko. Bada beste bat Portugaleten.\nZer du Flavio Ajuriaguerrak? Ezer ez. Ez Britainia Handian, ez Euzkadin. Ez berak, ezta Aliatuei laguntzeko bizitza jokatu zutenetako inork. Europako gerraren amaieran, Bilboko MI6-ko gizonak, pare bat alditan aipatutako Arthur Pat Dyer-ek, Flavio Ajuriaguerrari Britainiar Inperioaren Agindua ematea kudeatu zuen. Gobernu britainiarrak onartu egin zuen. Flaviok, hilzorian zegoela, eskelan datu hori agertzea besterik ez zuen eskatu. «Flavio Ajuriaguerra. Britainiar Inperioaren Ordena». Britainiarrek uko egin zioten. Ziur erregimen frankistari traba egin ziezaiokeelako izan zela. Flaviok uko egin zion ezkutuko kondekorazio bat jasotzeari.\nBritainiarren ezezko hori ulertzeko, Lord Palmerstonen baieztapena gogoratu behar da: «Britainia Handiak ez du betiko aliaturik, ezta etsai betierekorik. Betiko interesak ditu». Gerran izandako euskal aliatuak ez ziren beren interesetan sartzen jadanik. Churchillek Potsdameko Gailurrean, Flavio hil baino hilabete lehenago, izan zuen posizioak berretsi zuenez. Aliatuek Francoren Espainiarekin harremanak hausteko Stalin lehen ministroak egindako eskaerari honela erantzun zion: « … ni indarra erabiltzearen aurka nago. Gurea ez bezalako erregimenak dituzten herrialdeetan interferentziaren aurka, non eta haiek gogaikatzen ez badigutei. Gerra garaian askatuak izan diren herrialdeei dagokienez, ezin dugu onartu haietan erregimen faxista ezartzea, baina hemen dugu gerran parte hartu ez zuen herrialde bat [Espainia]. Horregatik, haien barne-arazoetan sartzearen aurkakoa naiz…».\nSeguruenik, ez erbesteko Eusko Jaurlaritzak, ezta Ardatzeko indarrak garaitzeko borrokan aritu ziren euskaldunek ez zutela jarrera hori espero izan. Baina gertatu zen. Britainia Handitik, baina baita AEBetatik edo Frantziatik ere. SESBek berak ere Francoren Espainia NBEn sartzeko baimena eman zuen, «beraietako» batzuk sartzearen truke. «Realpolitik» deritzo horri.\nGaur, 2020ko abuztuaren 31n, 75 urte beteko dira Flavio Ajuriagerra hil zenetik. Gizon ona, euskaldun ona, abertzalea eta Askatasunaren maitalea. Gogora ditzagun bera eta berak bezala «maite-askatasunaren alde dena eman zuten» guztiak. Askatasunaren alde eta Euzkadi babesteagatik frankistek hil zuten Lauaxetaren poemak dioen bezala. Egin dezagun gogora, halaber, Arthur Pat Dyer, George L Steer, Leah Manning eta euskaldunon lagun izan ziren guztiak, ez baitzen erraza eta ondorioak baitzituen.\nBaina dei egin dezagun ere. Gure historia, euskal nazioaren historia gordetzeaz gain, hura zabaldu eta ezagutzera emateko konpromisoa har dezagun.\nGainera, Flavio Ajuriaguerrak bi poztasun-arrazoi nagusi izan zituen bere azken uneetan ere. Eusebio Zubillaga lagunak dioenez, bi egun izan ziren. 1945eko maiatzaren 8an, Alemania nazia errenditu zen egunean, eta urte horretako abuztuaren 15ean, Japonia ere errenditu zen garaian. Zubillagak gogora ekarri du egun haietan Flaviok, agonia-garaian, irribarre egiten zuela. Garailea zen!\nPertson horien Historia eta Oroimena gailen dezagun.\n2020-8-31 Flavio Ajuriaguerraren heriotzaren 75. urteari buruzko artikulua\nPrevious articleIndiatik: interes arkitektonikodun 15 puntu Bilbon\nNext article«Diasporaren eguna» aste birtual eta laguntzailean bihurtzen da