Berriak - Page #7\n74 urte eta beti bizirik da Herria aldizkaria\nIpar eüskal herriko aldizkari euskaldün zaharrenak « Herriak » bere biltzar nausia Muskildin egin dü igaran neskenegünean. Herria, ezagützen ez direnentako, ostegünoroz elkitzen den aldizkaria da leküko bai eta mündü zabaleko berriak emaiten dütüanak. Urte oroz harpidetza bakan zonbait galtzen badütüe (5 galdürik 2017an) 2200 irakurle beno haboro dütüe. Eüskalkietan idazten düe ere leküko berriketarieri esker. Xiberotik Allande Socarros ari delarik eta Jean Louis Davant ere bai noiztenka kronika zonbait idazten dütü. Biltzar nausian, eüskaraz irakurtearen garrantzia goraipatürik izan da eta horrek espiritüaren zabaltzeko, ideien zorrozteko edota eüskaraz bizitzeko beharrezkoa dela berretsi da. Peio Jaurajorie erredaktore burua :\nHor zirenez galtegin deiegü ze inportantzia zuan hentako Herria aldizkaria :\n2018 Martxoa 30\nMundüko gazna hoberena Xiberoko Chaumes gaznategitik elkitzen da\nEsquirrou izenarekin, Estatu Batuetan egin den leihaketako 3400 gaznetarik hoberena elki da. 26 erresümetako gaznak lehian ziren eta mündü osoko ordezkariak ziren epai mahainean . Gazna hori,ardi esnearekin eginik da, Ossau Irati sor markan ; berezitarzüna dü ere, 7 hilabetez idorrarazten dela, hots zahartzera üzten da. Sari hori esker , merkatu berriak zabaltzen dira eta Chaumes gaznategiak badü xedea gazna mota horren emendatzeko ! Hortarako egoitza handitü beharko da eta lan postu zonbait sortzen ahal litaike. Egün, 145 langile dira Chaumes gaznategian eta 20 000 pinta esne biltzen dütü Biarno eta Eüskal Herrian. Frantxoa Challet gaznategiko ardüradüna :\n10 urtez desagertürik IKUS taldea arrahorra da!\nIndar berritürik, Ikus rock taldea tauladaren gainean berriz agertüko zaikü neskenegün hontan. Bi milagerren urtean sortü zen Peio Cachenaut Muskildiar kantariaren taldea, bi diska plazaratü zütüan, eta 2007az geroztik hamar urteko lohesna lüze batean egon zen. Eta hona bedatse hontan, hartzaren gisan, Ikus taldea berpizten zaikü. Hatsarreko bi kide baizik ez dira gelditzen taldean, Peio Cachenaut kantaria eta Periko Parreau basu joilea. Taldean, Eñaut Kostera, Jeremy Anocibar eta Camille Milhac müsikalari gazteak sartü dira, beren gaztetarzünaren indarra ekartzez. Lehen garaiko kantoretaz eta beste kantore berriez osatürik errepertorioa moldatü düe eta lehen aldikoz püblikoaren aitzinean presentatüko düe, Ikus taldearen formula berria, Mauleko Zinka ostatüan, neskenegün gaüan, hamar orenetarik harat. Taldea alkarriketatü dügü :\nXiberoko kürütxe gorria, itzalean aktibo.\nLehen sokorriak erakatsi, behardün familiean lagüntzea, eta adinetakoen etxeetan animazioneen antolatzea, ünhürri lana egiten dü Xiberoko kürütxe gorriak. Alkarteko berogei bat kideek, aste oroz eta urte osoan, beren denbora libretik parte bat eskeintzen düe, besteen zerbütxüko. Gure kartieletan ere bada zer egin jenteen lagüntzeko eta kürütxe gorriak erakutsi dü, berriki egin düan biltzar nausian, lan handia eramaiten düala ekipa motibatü batekin ! Gaxuxa Pontaut kidea :\nBihar maskaradakariak Maule-Lextarren dirate\nMaulek maskaradak emanen dütü 2023an. Bestalde Muskildiarrak Maulera jiten beitira 10 barrikada badütüküe neskenegün hontan. Lehena 9etan date Xibero ostatüan. Ondotik 13.30tan Mauleko plazako Kioskoan date goizanko joküa, hots kerestuena. Maskadakariak nahi badututzie bazkaitera kümitatü deit Marlene Mainhaguet 06.76.24.52.98 zenbakialat. Ebia bada plaza joküa maule peko eskolan date. Gauan besta Zinka ostatüan date, Ikus taldearen kontzertüarekin. Maiana Ligetx eta Maialen Etxebest :\nBarkoxeko maskaradetara tziauste marrazkitzera\n10. aldikotz selaürü hüstea antolatzen dü Bolibiaren aldeko alkarteak.\nXiru arra horra da dagün aste ondarrean\nEüskararen esküdüntza HELEP berrian\n2016 Abendua 29Politika\nHELEPak ordezkatüko dütü oraiko Herri Alkargoak. Ikuspegi horrekila, düala aste zonbait, eüskal mündüa biltzen düan Eüsk...


Hiru “Sorgin zapatu”\nHiru aldiz ospatuko dira “Sorgin Zapatuak” urrian zehar. Hala, larunbatero ikuskizun bat, eskulanak eta askaria izango dute doan 5 urtetik gorako haurrek. Ekintza guztiak 17:30- 19:30 bitartean garatuko dira. Urriak 17, larunbata: “Magia Parrastan” ikuskizuna Imanol Ituiño magoarekin eta loreak egiteko tailerra. Tokia: Ugarteko La Milagrosa ikastetxea. Dinamizatzailea: Kirikiño. Urriak 24, larunbata: Izozki itxurako orri ...


Adiskidetasunean berdinak — Gaztezulo\nAdiskidetasunean berdinak https://www.gaztezulo.eus/albisteak/adiskidetasunean-berdinak https://www.gaztezulo.eus/@@site-logo/logoa.png\nTESTUA: Gorka Ascorbebeitia @Gascorbe. @Gizadiberri\nAurten hogei urte bete ditu Futubide elkarteak martxan duen boluntario programa bereziak: Ezintasun psikologikoak dituzten eta familiarik gabe dauden pertsonek konpainia eta lagunak izatea du helburu.\nOhiane Garcíak txikitatik izan du besteei laguntzeko bokazioa. 23 urteko gazte bilbotar honek hezkuntza bereziko diplomatura ikasi zuen, eta orain autismoa duten pertsonekin lan egiten du Apanabi elkartean. Orain dela urtebete, Ohianek bere bokazioa urrunago eramatea erabaki zuen, eta lanetik aparte, bere bizitza pertsonalean ere sartu zuen. Futubide elkartearen bitartez, ezintasun psikologikoa duen eta bakarrik dagoen pertsona batekin kontaktuan jarri zen, eta berarekin adiskidetze prozesu bat hasi zuen.\nGorabide Bizkaian ezintasun psikologikoa duten pertsonei laguntza emateko sortutako elkartea da. Duela ia 25 urte, bere gerizpean Futubide elkartea sortu zuten. Bere xedea bakarrik gelditzen ziren Gorabide eta antzeko elkarteetako kideei babes legala ematea da. Lau urte pasatxo geroago, duela hogei urte, Futubiden euren babestuek zerbait gehiago behar zutela ikusi zuten.\nInor gabe dagoen jendeak beste motako harremanak ere behar ditu familiak utzi dituen hutsuneak betetzeko. Askotan hutsune horiek adiskideei esker betetzen dira, baina ezintasun psikologikoa dutenentzako horrelako harremanak lortzea oso zaila izan daiteke. Horregatik Futubidek adiskidetze programa jarri zuen martxan. Bertan, babestutako pertsonen eta boluntarioen arteko adiskidetasun harremanak sortzen saiatzen dira.\nOrain dela urte eta erdi Ohiane Futubideren bulegoen aurretik pasatu zen, eta jakingurak jota, barrura sartu zen. "Bulegoak nire auzunera aldatu zituzten, eta horregatik sartu nintzan barrura, zer egiten duten galdetzera", dio bilbotarrak. Bertan adiskidetze programari buruzko informazioa eman zioten eta ideia "asko" gustatu zitzaion. Momentu hartan bertan erabaki zuen boluntario bezala bere burua aurkeztea. Hala ere, adiskide berria izan arte denbora bat pasatu behar izan zen.\nAlde batetik, adiskidetze programan sartzeko Futubidek protokolo ugari ditu babestuen ongizatea bermatzeko. Eta elkarteko langileek planteatzen dituzten azterketa eta analisi guztiak gaindituz gero, oraindik ere frogarik zailena gelditzen da: adiskide berriarekin feeling-a izatea.\nOhianek ez zuen zorte onik izan aurkeztu zioten lehen pertsonarekin: "Gizon nagusi bat zen eta bere ohiko bizitzarekin oso pozik zegoen, nirekin gelditzea ez zitzaion gustatzen. Gainera pentsatzeko era zaharkitua zuen, matxista xamarra beharbada, eta berak ez zuen bere burua neska batekin ikusten". Horregatik, hilabete batzuk pasa ondoren Futubidetik harremana moztea erabaki zuten. Boluntario eta babestuek zaletasun berdinak izatea bilatzen dute, baina batzutan biak futbolariak izatearekin edo musika berdina entzutearekin ez da nahikoa adiskidetasuna sortzeko.\nOhianek bere lehen adiskide-hautagaiarekin harremana eten eta gero, Futubidek beste babestu bat ezagutzeko aukera eman zion, eta zorte handiagoa izan zuen. "Oraingoa neska bat da eta aurrekoaren adinaren erdia baino gutxiago du", azaltzen du bilbotarrak: "Neska honekin problemarik gabe hitz egin dezaket, eta bera ere nirekin eroso dagoela esango nuke". Hala ere, Ohianek argi du harreman hori luzera begira hasitako proiektu bat dela eta oraindik ere pixkanaka-pixkanaka ari da bere adiskide berriarekin pausoak ematen. "Gauzak kontatzen dizkiodanean, adibidez, kontu handiz ibiltzen naiz. Berak eredu bezala hartzen nauela uste dut, eta ez diot egiten dudan guztia kontatu nahi", azaldu du.\nMikel de Barronek, Futubideko gerenteak, Ohianeren kasua apartekoa dela dio: "Gure boluntarioen ohiko profila andere nagusiarena da, baina azkeneko urteotan gizonak ere sartzea lortu dugu". Adiskidetze programa hemezortzi boluntariorekin hasi zuten eta orain 61 dira. Duela hogei urte programan lehen aldiz parte hartu zuten hemezortzi lagunek adiskidetasun harremanak mantentzen dituzte Futubideren babestuekin. "Boluntarioek ematen dutena baino askoz gehiago jasotzen dutela esaten digute", dio de Barronek.\nProgramaren helburu nagusia luzera mantenduko den adiskidetasuna sortzea da. Horregatik, hogei urte horietan boluntario eta babestuen artean hainbat istorio suertatu dira. "Askok Gabonetako afariak batera ospatzen dituzte, eta badira oporretara batera joaten direnak ere", aipatu du Futubideko gerenteak.\nOhiane adiskide berriarekin oraindik ez da heldu puntu horretara, baina harremana ondo joango dela uste du: "Ez da boluntarioen programa batean parte hartzen dudan lehen aldia, baina orain arte ez dut inoiz epe luzeko helbururik izan. Hau nire bokazioa da, eta nire lanean ez nuen behar bezala garatzeko aukerarik. Neska honekin, aldiz, oso ondo sentitzen naiz".


ZIRKUITU BIO-OSASUNTSU GIDATUA\nASTEAZKENETAN 10:00etan Ibaiondon (Pasai Antxo)\nZer da ParkFit egitasmoa?\nParkFit egitasmoa Pasaiako parke aktiboak dinamizatzeko programa bat da. Kasu honetan, Pasai Antxoko Ibaiondoko parke bio-osasungarrian antolatuko da. Aire libreko eremua du eta estalia ere bai.\nErabilera gidatua sustatzea. Batetik, makina bio-osasungarrietan jarduera fisikoa praktikatzen duten erabiltzaileei argibideak, errutinak, planifikazioak, etab. eskaintzea. Bestetik, JFKOZren erabiltzaileei aire librean makinek ematen dituzten aukerak ezagutarazi (indarra eta erresistentzia kardiobaskularra nagusiki) eta beste baliabide bat eskaintzea.\nHalaber, erabilera librea sustatzea, udalerriko kirolgune sarean beste gune bat eskainiz.\nPasaiako Jarduera Fisikoa eta Kirol Orientazio Zerbitzuko erabiltzaileentzat, bai lehenagotik zirkuitu bio-osasungarriak erabiltzen zituztenentzat eta baita erabiltzaile berrientzat ere.\n1,40 metroko gutxieneko altuera duen edonorentzat da.\nNoiz eta nola antolatzen da?\n1. Erabilera librea:\nAire libreko eremua: egunero 9:00etatik 22:00ak arte erabiltzeko aukera librea dago.\nEremu estalia: egunero 9:00etatik 17:00ak arte baimendutako erabiltzaileak soilik sartu ahalko dira. Soilik harmailetako eremua erabil daiteke. Frontoiko atea ireki eta itxita mantendu behar da. Erabilera doakoa izango da.\n2. Erabilera gidatua:\nAsteazkenero, Pasai Antxoko Ibaiondoko parke bio-osasungarrian, goizeko 10:30etatik 11:30etara, Jarduera Fisiko eta Kirol Orientatzailea egongo da, aurrez hitzartuta, bertaratzen direnei informazioa eta aholkularitza emateko. Eguraldiaren arabera, eremu estalia edo aire librekoa erabiliko da. Erabilera honek lehentasuna edukiko du banakako erabileren aldean.\nArropa eta oinetako erosoak, kirola praktikatzekoak alegia.\nHidratazioa modu egokian burutzeko, erabiltzaile bakoitzak bere ur botila eraman beharko du.\nBeharrezkoa da erabiltzaile bakoitzak esku-oihal bat eramatea izerdia kentzeko eta aparatuen desinfekzioa egiteko.\nErabilera librea egiteko aire libreko eremurako ez da eskaerarik egin behar. Indarrean dagoen arautegia errespetatzearekin nahikoa da.\nEremu estalia erabiltzeko eta saio gidatuetan parte hartzeko\nJFKOZko Orientatzailearekin (Xabi) jarri beharra dago harremanetan.\nBerak emandako jarraibideei kasu egin behar zaie, eta banakako eskaerak HAZeko bulegoan edo telematikoki egin beharko dira.\nEskaerak jaso eta txartel elektronikoa prestatuko zaio eskaera egiten duen pertsona bakoitzari, eta banakako hitzorduak antolatuko dira instalazioan bertan nola jokatu behar duten banan-banan azaltzeko.\nZirkuitu bio-osasungarrian paneleko arau orokorrak errespetatuko dira, eta makina bakoitzak berezkoak dituen argibideak ere bai.\nEremu estaliko aldagelak ezingo dira erabili.\nSoilik kanpoko komun autogarbitzailea erabili ahalko da.\nOrientatzaileak erabiltzaile bakoitzaren saioak planifikatzen dituenean argibide gehiago banatuko ditu.\nMusukoaren erabilera indarrean dagoen araudiaren baitan.\nEremuaren edukiera eta pertsonen arteko distantzia errespetatu beharko da.\nBertaratzen direnentzat gel hidroalkoholikoa eskuragarri egongo da. Makinak erabili ostean, heldulekuak eta eserlekuak norberak garbitu beharko ditu.\nErabileren artean, makinak garbitzeko desinfektatzailea izango da bertan.


RETAbet Bilbao Basketek Aaron Jones fitxatu du\nBilbao Basketek Aaron Jones fitxatu du\nPibot estatubatuarrak bi denboraldirako kontratua sinatu du. Marlins Crailsheim taldetik dator, 26 urte ditu eta 2,06 metro neurtzen du.\nAaron Jones, Bilbao Basketeko jokalari berria. Argazkia: @CDBILBAOBASKET\nBen Lammers jokalariak Bilbao Basket utziko du Alba Berlinen jokatzeko\nAlex Reyes, Bilbao Basketek baieztatu duen lehen fitxaketa\nBilbao Basketek galdu egin du Rafa Martinezen agurrean (78-65)\nRETAbet Bilbao Basketek Aaoron Jones jokalariaren fitxaketa baieztatu du, larunbat honetan. Pibot estatubatuarrak 26 urte ditu, eta 2,06 metro neurtzen du. Alemaniako Merlins Crailsheim taldetik dator.\nOstiralean, Alba Berlinek Ben Lammers fitxatu duela jakin zen, eta egun bat geroago jakinarazi du Jonesen fitxaketa talde bizkaitarrak. Alemaniako taldearekin, 11,8 puntu, 6,5 errebote, 1,9 asistentzia, 1,8 lapurreta erdietsi zituen batez beste, 17,2ko balorazio orokorrarekin.\nIbilbide unibertsitarioa Mississippin (2011-2015) amaitu ostean, Jones Europara iritsi zen Kölneko RheinStars (2015-2016) taldera. Ondoren, Bulgariako Beroe Stara Zagora (2016-2017), Finlandiako Vilpas Vikings (2017-2018) eta Greziako Rethymno Cretan Kings (2018-2019) taldeetan jokatu zuen.


Semalt Review - Eraginkorra Scraping Web Tool\nWeb scraping prozesu oso fidagarria eta ezaguna da bai web bilatzaileentzat eta bai korporazioentzat. Interneten hainbat webgunetatik informazioa asko ateratzen saiatu Interneten. Gaur egun, informazio iturri esanguratsuena Internet da, eta web-bilatzaile askok egunerokoan erabiltzen dute. Python oso ezaguna eta eraginkorra da programazio hizkuntza. Erabiltzea erraza da, eta web-bilatzaile askok nahiago izaten dute zeregin azkarrak kudeatzeko - how to play 88 fortunes slot machine. Esate baterako, zerrendak, prezioak, produktuak, zerbitzuak eta beste datu batzuk ateratzeko bilatzen badute, erabiltzen dute. Izan ere, Python-ek bere erabiltzaileei tresna harrigarriak eskaintzen dizkie zereginei.\nPython erabiltzearen abantailak\nBere zereginak betetzeko, web-bilatzaileak Python liburutegiarekin aprobetxatzen dira, proiektuak erraz eta azkar birrintzea ahalbidetzen die.Izan ere, bere erabiltzaileei metodo errazak eskaintzen dizkie bilaketak aurkitzeko, aurkitu eta aldatutako datuak beren ordenagailuetan fitxategi zehatzetan.\nBere erabiltzaileek denbora errealean aurki dezaketen datu asko aurki ditzakete webgune osoan. Horrez gain, bere erabiltzaileek aukera ematen dute euren proiektua denbora jakin batean exekutatzeko, egun batean. Datu-emate zerbitzuak ere eskaintzen ditu.\nPython liburutegiekin nahastu ikastea lan erraza da, eta bere erabiltzaileei aukera ematen die harrigarriak eta eraginkorrak diren aukerak euren negozioen errendimendua areagotzeko.Horrela, erabiltzaileek informazio gehiago lor dezakete web marko zehatz horiek nola funtzionatzen duten. Esate baterako, web orri bat laburtu , 'komunikatu' web orrian (HTTP) gai izan behar dute, Requests (Python liburutegi bat) erabiliz.Ondoren, datu guztiak berreskuratu ahal izango dituzte eta HTML-tik erauzi (LXML edo Beautiful Soup erabiliz)\nPython liburutegia Web arakatzaileentzat zeregina sinple bat bilatzea. Datu oker guztiak baztertu eta erabiltzaileei eman. Ezaugarri bikainak eskaintzen ditu, HTML elementuen izenak ematen dituztenak, erabiltzaileari errazago egiteko. Python programa bikaina da, web scraping bezalako proiektuetarako bereziki diseinatua. Metodo sinple batzuk eskaintzen ditu bere erabiltzaileei parekatutako zuhaitz bat aldatzeko. Egia esan, hizkuntza-programa hau Python-en analisi onenen gainean garatzen da, lXML bezala eta oso malgua da. Izan ere, blokeatutako datuak aurkitzen ditu eta web scrapers beharrezko informazioa biltzen du minutu gutxitan. Zehatzago esanda, Lxml liburutegiak bere erabiltzaileek zuhaitz-egitura sortzen dute XPath erabiliz. Ondorioz, erraz jakin dezakete informazio jakin bat duen elementuaren bidea. Adibidez, webguneek izenburuak atera nahi badituzte, lehenik eta behin aurkitu behar dute zein motatako HTML elementua bizi den eta, ondoren, datuak atera.


Gure abizenak - - Plaentxia.eus\nAxlor Elortza 2021-07-27 09:55\nIparraldean bizi den lagun batek esan dit bere alabak bi abizen ofizial dituela. Niri ez zait batere arraroa iruditu entzun dudanean, baina Pirinioetatik gora bakarra izatea omen da ohikoena.\nHonen zergatiaren bila, Interneten irakurri dut herrialde hispano-hiztunetan ematen dela bi abizen izate hori. Baina ez pentsa genero berdintasuna oinarri zuen erabakia izan zenik: XVI. mendean Juan Lopez edota Jose Perez izena zuten pertsonen pilaketa masiboek eta hauek elkarrengandik bereizi ezinak bultzatuta, gizon elizkoi baten okurrentzia izan omen zen amarena ere gehitzea.\nLopez eta Perez abizenek Loperen eta Pedroren semea esan nahi zuten. Gainera, “-ez” bukaera horrek jatorria euskaran omen du. Abizenek lanbide, pertsonen ezaugarri edota senidetza adierazten dute mundu mailan. Abizen euskaldunak ordea, gehienetan toki edo eraikinei lotuak izaten dira: toponimikoak. Hala nola, baso motak dira asko, Elortza, Aritzaga edo Otaegi, esaterako. Eraikin izenak izan daitezkeen Etxeberria, Ormaetxea eta Zubizarreta ere oso arruntak dira.\nInguru hauetan askok ikasten dugu gure abizenen zerrenda ahalik eta luzeena, geure bertakotasunaren zigilu delakoan edo, auskalo. Zerrenda luze bat ordea ez litzateke nahikoa izango Portugalen egiten den moduan amaren abizena jarriko bagenu lehenengo. Aldaketa txiki horrekin gure lehen abizena azkena izatera pasako litzateke, eta zerrenda oso osoa hankaz gora ordenatu beharko genuke abizenik garrantzitsuena ezagutzeko. Detailea ez dut hain aldrebesa ikusten, kontuan hartuta amarengandik jaio ginela, seguru. Aita berriz... Batek daki!\nHori guztia ikusita, abizenen adierazgarritasuna nahiko airean gelditzen dela iruditzen zait. Gainera, eta behin garrantzia ematen hasita, abizenak gaurkotu beharko genituzkeela ere iruditzen zaidan arren, ez dakit oso ondo hartuko genituzkeen Plastikene, Etxeorratz, Industrialde, Zaborrondo, Pinudi eta orain oso modan egongo litzatekeen Eukaliptadi abizenak.\nHori horrela, agian hobe bere horretan uztea, eta bakoitzak aukera ditzala bereak.


Nortasuna - Altsasu - Guaixe.eus\nErkuden Ruiz Barroso 2020-12-28 14:31\nEnrike Zelaia musikaria eta folklorista altsasuarra\nDuela 25 urte 'Zazpiak bat' disko bildumaren azkenengo alea kaleratu zuen Enrike Zelaiak. Euskal Herriko herrialde bakoitzari disko bat eskaini zion, "herria egitearen" helburuarekin. Bere bizitza euskal musikaren, kulturaren eta folklorearen ikasketari eskaini dio\nEnrique Fernandez de Garayalde y Lazcano Zelaya, Enrike Zelaia bezala ezaguna, 1939. urteko uztailaren 13an jaio zen, Altsasun. Espainiako Gerra Zibila bukatu zen urtean. Pertsona oso berezi batek bataiatu zuen: On Marino Aierra apaiza; Altsasun gerra garaian garrantzia handia izan zuen pertsona. Egin zituen azkenengo bataioak izanen ziren, ondoren, Argentinara erbesteratu zelako. Enrike Zelaia sei urterekin hasi zen musika ikasten, eta akordeoiaren munduko erreferentea bihurtu zen haren birtuosismo eta estilo indartsuarekin.\nPena bat du bere bizitzan: "belarrimotza" dela; euskara ezin izan duela ikasi. Baina bere bizitza euskal musikaren, eta haren bidez, kulturaren eta folklorearen ikerketan eskaini du. "Gure jatorria ezagutzea beharrezkoa da, inposatutakoari aurre egiteko". Hortaz, Altsasuko festa eta ohitura ia gehienak ospatzen badira, neurri handi batean, Zelaiaren lanari esker da.\nAurten Zazpiak bat disko bildumak 25 urte bete ditu. 1970. hamarkadako bukaeran kaleratu zuen lehenego diskoa, eta ia hogei urtez aritu zen Euskal Herriko herrialde bakoitzeko musika jasotzen, ikertzen eta grabatzen.\nSei urterekin jaso zituen Enrike Zelaiak lehenengo solfeo eta instrumentu ikasketak. Garai horretan bere amari bururatu zitzaion udaleko musika akademian izena ematea. Akademian herriko musika bandarako musikariak trebatzen zituzten. Sei urtetatik hamar urteetara joan zen Zelaia akademiara. Klarinetea ikasten hasi zen. "Fase horretan solfeoarekin hasi nintzen eta instrumentu banaketan klarinetea tokatu zitzaidan. Klarinetea zaharra zen, bandan erabiltzen zuten, eta nahiko hondatuta zegoen. Bi pertsonek berarekin ikasten genuen. Jotzen genuen eta ez zuen ezerk funtzionatzen". Klarinete horrekin ezin zuen asko ikasi, eta hamar urte zituela bere aitak akordeoi bat erosi zuen eta Altsasuko Miguel Aguirre Beti Jairekin akordeoia ikasten hasi zen. Herri eta folklore musika ikasten zuen.\n15 urterekin Zumarragako bandako zuzendariarekin klaseak ematen hasi zen, bere amak bidalita. "Horrekin berbenetako musika jotzen hasi nintzen, herrietan". Altsasu festetako musika taldeen "epizentroa" zela esan du musikariak. "Orkestra asko zeuden, eta herri askotako jendea etortzen zen musikariak bilatzera". Talde batean parte hartzen zuen Zelaiak. "Funtzionatzen" zuela ikusita, beste fase batera salto egin zuen: musika kultua. Zumarragan hasi zen, eta ondoren Bartzelonako Mozart institutura joan zen. "Bertan solfeo ikasketak hobetu nituen, harmonia eman nuen, konposizioa… eta klasikoak jotzen ikasi nuen". Teknikoki maila handiko partiturak interpretatzen ikasi zuen altsasuarrak: Rapsodia Hungara nº2, Lisztenen Campanella eta abar.\n23 urtera arte musika kultoa jotzen aritu zen. Espainia, Europa eta Mundu mailako lehiaketetan parte hartu zuen. "Praktikoki mundu horretan sartzeak suposatzen zuen, eta etorkizunaren ateak irekitzen zitzaizkizula esaten zuten". Lehiaketetan parte hartzeko propaganda zela azaldu du musikariak. 1958. urtean Espainiako akordeoi saria irabazi zuen, Munduko bostgarren izan zen eta Nazioarteko Paviako lehiaketan bigarren sailkatua izan zen ere. "Sari horiekin nahiko ospea lortu nuen, eta eszenatokietan fase berri batean sartu nintzen: musika kultuko kontzertuak ematen hasi nintzen".\nEnrike Zelaia 2015eko Folklore egunean. ARTXIBOA\nZelaia bakarlari bezala musika klasikoko edo kultuko kontzertuak ematen hasi zen. "Ordu bateko kontzertuak ematen nituen. Sariekin ospe nahikoa lortu nuenez omenaldiak egiten zizkidaten eta horrek bultzada eman zidan etorkizuneko plan berri bat egiteko". Beste maila bateko musika eskaintzen zuen. "Jendeari gustatzen zitzaion, gehien bat Gipuzkoan". Hiriburuetan ere jotzen zuela gogoan du musikariak. Baina ez ziren horretaz bizitzeko nahiko emanaldiak, eta musika estilo horrekin beste espazio batzuetara zabaltzen saiatu zen. Saridunaren "ospearekin" Bartzelonara eta Madrilera joan zen, "bertan ere ezaguna nintzelako". Hala ere, lehiaketa horietan agintzen zuten ospea ez zen praktikara eramaten: "Ez zizuten esaten nora edo nondik joan. Bideratuago egon beharko zen, baina jendeak gustuko bazaitu, arrakasta lortzeko aukera izanen duzu".\n"Mundua konkistatuko nuela esan zidaten, eta pixkanaka ideia hori desegiten joan zen". Madrilen zirkuan, irratietan, kabaretetan eta abarretan jo behar izan zuela aitortu du Zelaiak. "Hemen baino askoz okerrago egon nintzen". Izan ere, Euskal Herrian kontzertuak eskaintzen zituen, baina Madrilen "horrelako lekuetan" jotzeko baino ez zioten deitzen. "Ni ez nintzen horretarako joan". Gainera, garai horretan soldaduska egitera Afrikara bidali zuten, eta urte eta erdi bertan egon zen. "Hor moztu zen fase hori".\nGezur bat izan zen. "Erabaki nuen horrela ezin nuela jarraitu. Musika klasikoarekin arrakasta lortzeko helburua ez zen posible izan, eta soldaduskaren ondoren, bukatu zen". Hainbeste urte, ezin ziren hutsean gelditu, eta 1963. urtean akademia bat sortu zuen Altsasun. "Nahiko arrakastatsua izan zen, ia ehun ikasle nituen". Baina irakaskuntza ez zitzaion horrenbeste gustatzen musikariari. "Kontraesan bat iruditzen zitzaidan ere. Ni etsituta eta engainatuta sentitzen banintzen, nola jarraitu nezakeen berdina egiten?". Beraz, 1971. urtean akademia ixtea erabaki zuen. "Eta nola amaitu nuen? Espainiako Akordeoilari Elkartearen eskakizuna jarraituz Espainiako Akordeoi Saria antolatu nuen Altsasun". Lehenengo aldiz txapelketa Madriletik edo Bartzelonatik kanpo ospatu zen, eta Altsasun izan zen.\nLehenengo diskoa Akademian zegoen bitartean lehenengo diskoa grabatzeko eskaini zioten. Hispavox diskoetxearekin egin zuen eta euskal folklorearen lau kanta grabatu zituen. "Jaio, bizi eta hil zen inolako arrakastarik gabe". Zerbaitetarako balio izan zuen: "Disko horrengatik beste diskoetxe batetik deitu ninduten, Bartzelonako Belter-retik". Festival Vasco deitutako diskoa grabatu zuen; biniloa, hamabost kantekin. "Arrakasta izugarria izan zuen. Izugarria". Garai hartan 40 principales irratia existituko balitz lehenengo tokian astez egongo zela esan du. Bitartean, akademiarekin eta Altsasun zeukan tabernarekin jarraitzen zuen. "Pentsatzen nuenean utzi behar nuela frustragarri zelako, inoiz baino ospetsuagoa nintzen. Eta ez zen Espainiako akordeoilari txapelduna izateagatik. Enrike Zelaia bezala zen".\n"Aurreko fasean okertuta egon nintzela pentsatu nuen, bai irakaskuntzan bai musika, musika klasikoa jotzearen erabaki hori ez zelako egokiena". Baina, zergatik izan zuen horren arrakasta handia Festival Vascok? "Lengoaia musikalaren kontua zela konturatu nintzen, euskal folklorearen lengoaia musikala, hain zuzen". Musika teknika altua zeukanez, hasieran maila jaistea zela iruditzen zitzaion. "Baina erabaki nuen lerro horretako errepertorio propioak egitea. Partiturak existitzen ez zirenez, konposatzea erabaki nuen". Konposatu behar zituenez, Euskal Herriko leku askotako partiturak sortzea erabaki zuen. Folklore musikan egiten zenarekin alderatuta "maila oso altuko" musika egiten zuen.\nGarai horretan dantza taldeekin emanaldiak egiten hasi zen. Festival Vascoren errepertorioa baino ez zuen, eta hori jotzen zuen. Estilo propioa sortu zuen, "furia" deitzen zuten. Arrakastatsua izan zen. Mila kontzertu inguru eman zituela esan zuen. "Nork pentsatuko zuen posible litzatekeela?". Uda batean egun bakar batean hiru emanaldi zituela gogoratu du: 13:30ean Iruñean, 18:30ean Gernikan eta 2:30ean Agurainen. "Iturri bat zen, inork ez zuen fenomeno hori azaldu".\nHerri bat, zazpi disko\nHortik Zazpiak bat sortu zen. Lengoaia propio horretatik jendearenagana iristeko beharretik. "Kontzertu pedagogikoak egiten nituen, eta sinopsi edo aurkezpen bat egiten nuen aurretik. Hori zen osagaia". Hortaz, Bizkaira joaten bazen Bizkaiko musika eskaini nahi zuen, eta Nafarroan jotzen bazuen, nafar musika eskaini nahi zuen. "Festival Vascoren barruan fandango, arin arin eta biribilketak, orokorrean, eskaintzen nituen". Betiere, ez zegoenez ezer idatzita, Zelaiak akordeoirako partiturak sortzen zituen. "Hortik sortu zen lengoaia berezi hori erabiliz herrialde bakoitzari eskainitako diskoa sortzeko aukera: Zazpiak bat".\nHasiera batean bere diskoetxeari disko bilduma egiteko proposamena luzatu zion. Baina Festival Vasco arrakastatsuaren ondoren, beste disko bat grabatu zuen "eta ez zuen hainbeste arrakasta izan". Dagoeneko ez zen zerbait berria, "boom-a" ez zen hain handia izan, "eta hor gelditu zen". Orduan, Euskal Herriko herrialde bakoitzeko disko bat grabatzea proposatu zuen, eta ezetz esan zioten. "Diskoetxetik joatea erabaki nuen, baina ezin nuen lau urteko kontratua sinatuta nuelako. Ez zidaten beste etxe batekin grabatzen uzten". Itxoin behar izan zuen. "Zazpiak bat kontzertuak egiten hasi nintzen 1971. urtean. Baina lehenengo diskoa 1977. urtean kaleratu nuen". Betelerrekin ez zuela ezer gehiago grabatuko erabaki zuen. Denbora pasatu zenean "baja" eman zuen eta Hispavoxekoei galdetu zien: "Ezetz esan zidaten". Diskoetxe bat bilatu behar izan zuen. Azkenean, Ots sortu berri zen Donostiako estudioan grabatu ahal izan zuen. "Ideia gustatu zitzaien eta proiektua haiekin egin nuen".\n'Zazpiak bat' disko bilduma. ENRIKE ZELAIA\n"Eta nire bizitzarekin jarraitu nuen. Oso zoriontsu nintzen. Zer egin dudan! Hunkigarria zen". Akordeoia jotzea baino zerbait gehiago zen, jendea euskal kulturan sentsibilizatzeko modu bat zen. "Zazpiak bat 18 urtez luzatu zen". Izan ere, Zelaia bakarrik aritu zen: "Ez nuen elkarte bat atzetik ikerketa sailak ikerketak egiten zituela, sormen taldeak konposaketak egiten zituela… nik dena egiten nuen". Irauten zuena irauten zuela aurrera eramanen zuela argi zuen. Gainera, musikariak azaldu duenez, Paco de Luciak garai horretan Andaluziako folklorearekin antzeko proiektu bat garatu zuen. Zelaiak bi printzipioetan bildu du bere lana: "Nafarroako euskal izaera, eta Euskal Herriko batura". Zazpiak bat eta, orokorrean, bere musikaren helburua "euskal kulturaren eta nortasunaren kontzientziazioa" zen.\nKontzertuak Euskal Herritik ematen hasi zenean "herria sentitzen nuen; euskalduna sentitzen nintzen". Hala ere, 24 urterekin "nik ez nekien euskalduna nintzela. Ez nintzelako euskalduna": Etxean eta herria, baita hezkuntza ere, ez ziotela nortasun hori pasatu. "Nire gurasoak euskaraz bizi izan ziren, eta ez zuten euskalduna izatea nahi. Pena hori dut". Ahate itsusia bezala sentitzen zela aipatu du, "zer ari nintzen ni euskaldunekin euskalduna ez banaiz. Zergatik sentitzen nintzen horrela? Zergatik sentitzen nuen euskal musika intentsitate handi horrekin? Ez nuen ulertzen zergatik nafarra izanda ez nintzen euskalduna sentitzen". Liburuetara jo zuen, garai horretan ezkutuan irakurri behar ziren liburuetara. Euskaldunen jatorriari buruz ikertzen hasi zen. "Horrela konturatu nintzen zertaz zihoan gauza. Orduan sentitu nintzen zisne ederrena".\nEuskal jatorriari, nortasunari, kulturari, musikari eta folkloreari buruz asko ikertu du Zelaiak, baina "trauma" bat gelditzen zaio oraindik: "Belarrimotza izateagatik". Azaltzen duenez, garai horretan erabaki bat hartu behar izan zuen: "Gauza asko nituen buruan, dena batera etortzen zen, eta buruak ez zuen guztirako ematen. Euskara ikasi, musika ikerketak egitea, musika sortzea… erabakiak hartu behar nituen". Alde batetik, musika zegoen; bestetik, hizkuntza. "Banekien hizkuntza oso garrantzitsua zela, eta saiatu nintzen, baina buruak ez zuen ematen". Euskara ikasteko musika utzi behar zuen. Orduan, pentsatu zuen hizkuntzarekin beste batzuek gauza handiak egin zezaketela, eta egiten ari zirela, baina musikarekin Zelaiak egiten zuena, edonork ez zuela egiten. "Lanean jarraitu nuen efektu gehien sor nezakeenarekin: musika".\nAitortu duenez, kontzertu pedagogikoak egiten zituenez, euskarazko aurkezpenak buruz ikasten zituen. "Arazoa zen kontzertuaren ondoren jendea niregana etortzen zenean eta euskaraz ez nekiela esaten nienean. Ahoskera oso polita nuela esaten zidaten". Beraz, jendea agurtzeari utzi zion, "arazo handi bat izan zen".\n1995. urtean publikatu zuen Zazpiak bat disko bildumaren azken diskoa. Duela 25 urte. "Nik uste bai musikalki bai sentsibilitate eta mentalitate aldetik honek guztiak eragina izan duela". Gaur egun, diskoetako abestiak sustatzen jarraitzen du musikariak, sare sozialen bidez. "Abesti bakoitzarekin bideoak egiten ditut, irudiak jarriz, eta bisita asko izaten ditu". Seigarren diskoarekin hasi da orain.\n"Eta hori da Altsasun egin nuena ere. Zer egin dezaket Altsasun belarrimotz izateagatik dudan trauma horri aurre egiteko? Nola lor dezaket jendeak herri hau maitatzea?". Musikarekin gertatzen den bezala, elkartzeko elementu bat folklorea dela aipatu du: "Gauzen zergatietara joatea. Nondik gatozen". Euskalduna zela erakusteko, nondik zetorren erakutsi behar zuen.\nNola ez, musika ikerketarekin hasi zen: "Zortzikoa nondik zetorren jakin nahi nuen eta jendeari galdetzen hasi nintzen". Altsasuar bilduma bat aurkitu zuen, "alfonbraren azpian". Baina ez hain gordeta. "Urratzen hasten nintzenean inauteriak ateratzen ziren, eta Santa Ageda, farejoleak…". Dena hor zegoen. "Eta zer zeukan ezarri nahi diguten nortasunetik? Ezer. Desberdinak dira, oso. Kultura hori inposatu digute, eta orain musukoa jarri diguten bezala, beste muturreko bat jarri ziguten tradizio horiei buruz ez hitz egiteko".\nAltsasuarrei galdetuz egutegi oso bat osatu zuen Zelaiak. "Ohiturak egun batetik bestera gal daitezke. Altsasuko tradizio asko desagertzear zeuden. Inauteriak galduak zeuden eta berreskuratu genituen; Santa Ageda, esaterako, nik egin nuenean maila baxuko jendeak egiten zutela esaten hasi ziren, eta ez zuten egin nahi… mentalitate itxia izan behar duzu hori esateko". Garai horretan Extremaduratik etorritako immigrazio asko egon zen, "nola eginen dugu haiek honen parte izateko?". Hemengo tradizioen berri ematea garrantzitsua dela esan du musikariak. "Nolakoak garen ezagutarazteko, eta, aldi berea, hemengo tradizioetan eta baloreetan parte hartzera gonbidatzeko. Garenaz harro egon behar gara". Eta harrotasun etortzen direnean kutsatu behar zaie. "Gu bezala sentitu daitezen. Bere kultura maitatzen jarraituko dute, noski. Baina gurea ezagutuko dute ere".\nAltsasuko nortasun eta elkargune adierazle nagusiena inauteriak dira. "Hori egiten ari gara. Nondik gatozen jakinda, erabaki behar dugu nora joan nahi dugun. Baloratu behar da, eta erabakiak hartu behar dira, nondik gatozen ahaztu gabe". Hortaz, denborarekin "gauzak aldetzen" direla eta egoerara moldatu behar dela esan du Zelaiak.\n1940. hamarkadako Altsasu eta gaur egungo alderatuz, nortasun aldetik, asko hobetu dela esan du Zelaiak. "Lehen euskal nortasuna %3,2 zela esan daiteke". Jendeari euskalduna zela esatea lotsa ematen ziola azaldu du. "Baina lotsa hori aurretik ere bazegoen, 50 urte aurretik sortu zela jakin nuen nik". Hortaz, Zelaiak egindako ikerketa baten arabera, 1910. urtean Altsasuko familia askotan gertatzen zen bi seme-alaba helduenek euskaraz jakitea eta beste laurak ez. "Zer gertatu zen? Ez zekiten azaltzen". Inposizio bat egon zela gaineratu du. "Euskararen irakaskuntza debekatu zuten, baita bere erabilera zigortu ere". Kanpotik etorritakoen aurrean ere, "euskaldunak izateagatik lotsatzen" zirela azaldu du folkloristak. "Gaur egun oraindik pairatzen ari gara. Alderdi desberdinetan. Azkena Altsasuko gazteen auzia izan da. Ez dute gu izatea nahi. Bakoitzak jakin dezala zer egin behar duen, baina nik nire izaera izan nahi dut".\nEnrike Zelaiak Altsasuko jai egutegien eta tradizioen aldeko lan handia egin du. Besteak beste, Neguko solstizioaren ospakizunaren sustatzailea izan da. "Arrazoi eta helburu berdinarekin, gure nortasuna adieraztea". Dantzalekuren ondoan egiten dute, "eta kili-kolo dabil". Zelaiaren iritziez, "jendeak ez du nik bezain beste sentitzen ospakizuna hau. Baina oso polita da".\nAltsasuko folklorearen elementu etnografikoekin osatutako ikuskizuna da Neguko solstizioa, "gure elementuak, nik jasotako. Altsasuko propioak. Ez dut uste beste herrietan bakoitzak bere elementuekin sortutako ikuskizun bat izanen dutenik". Jentilak, momotxorroak, Mari anderea, Santa Ageda, Olentzero… "Guztien fusioa egiten zen". Antolatzeko lan asko egin izan dute, "baina jendea nekatzen da". Proiektua berriz hartu beharko zela uste du, "mimatu eta zaindu behar da".\nGabonetan Altsasun egiten zen beste ohitura bat kantuz kantu joatea zen. "Baina gabon kanta gehienak elizarekin bat egiten dute, eta dirua lortzeko egiten da. Hori beste kontu bat da". Bestetik, urteberri egunean auzoa egiten zen, eta egiten da. "Ez da beste parranda bat". Garai batean diru laguntzak ez zeudenez, herriko gauzak konpontzeko auzolanak egiten ziren, eta urte berri egunean udalak askaria ematen zuen. Auzoaz ezkil jotze berezi bat egiten zen. "Mantentzen jarraitu behar dugu. Herri osoa elkartzeko modu bat da".\nUrtarrilaren 5ean farejoleak ateratzen ziren. "Baina ez da elizak esaten duen bezala Errege Magoak deitzeko. Engainatzen gaituzte". Konjuruak ziren. Urte hasieran lurra prestatzen joan behar ziren, izan ere, lurra garai horretan bizitza zen. Horretaz bizi ziren. "Dendariak eta mandazainak zeuden, baina orokorrean lurraz bizi ziren". Tradizio horien bidez uste zuten larreak purifikatzen zituztela.


Lehenengo Jarduera: On fire aldizkariak\nOtro juego es posible | Beste jolas bat posible da\nNorekin jolasten gara?\nDeskarga ezazu logoa\nDeskarga ezazu diptikoa\nBigarren jarduera: taldearen sormen-prozesua\nHirugarren Jarduera: ON FIRE Argazki lehiaketa\nLehen Jarduera: Jolas Lehiakorrak Lankidetza Jolas Bihurtuz\nBigarren Jarduera: Jolaldatuz Argazki lehiaketa!\nOn fire aldizkariak tresna hezitzaile, berritzaile eta erakargarriak dira, nerabeek eta gazteek ondoko eskura ditzaten:\n- Estrategiak, haien harremanetan, emakumeenganako indarkeria detekta, ulertu eta biolentzia horren aurrean erreakziona ditzaten.\n- Ezagupenak, uler dezaten genero-indarkeriaren fenomenoa ez dela soilik helduen kontua.\n- Tresnak, haien harreman afektibo eta sexualetan izan daitezkeen arrisku-egoerak antzeman ditzaten.\nOn fire gazteentzako ekimena da: teknologia berrien bitartez, gazteek genero estereotipoen eta mespretxuzko jarreren inguruko hausnarketa egingo dute. horretaz gainera, ondoko gaietan sakonduko dute: biolentzia psikologikoa detektatzeko zailtasunak, maitasun erromantikoa, printze urdinaren bilaketa, edertasun eredua eta hedabide handietan nagusitzen den sexualitatea. Azkenik, espiritu kritikoa garatuko dute, maskulinitate eta feminitate ereduen aurrean.\nI. “ON FIRE” ALDIZKARIA\nII. "ON FIRE" ALDIZKARIA\nIII. "ON FIRE" ALDIZKARIA\nI,II,III “ON FIRE” ALDIZKARIAK\nAldizkaria hainbat ataletan egituratzen da, eta atal horiek ale guztietan mantentzen dira. Lehenengotik hirugarren alera edukien bilakaera izango da; hau da, lehenengoa alean, maitasun erromantikoak harremanetan duten eragina jorratuko da; bigarrenean, genero bakoitzean ezarritako rolak lantzen dira, gizonezko eta emakumezko super-heroien bidez; eta, azkenik, hirugarrenean erreferentzia egokiak eta berdintasunezko ereduak azaltzen dira.\nTresnaren planteamendu osoan, bai ataletan bai ale guztietan, ondokoa bilatzen da: irakurleak ikasitako eta barneratutako ereduen inguruko analisia bizi dezala, eta beste aukera osasuntsuagoak eta berdintasunezkoagoak ezagutu ditzala.\nHala, haize proposatzen dizuegu: hiru une bilatzea, hiru aldizkari horiek online bisitatzeko, bakarka edo taldeka.\nProgramas Suspergintza-ri eskerrak eman nahi dizkiogu aldizkariak utzi dizkigutelako, On fire kanpaina egiteko, izan ere, aldizkari horiei esker egin dugu Sexista eta indarkeriazkoa ez den jolasari buruko kanpaina hau.\nEgiten dugun guztiaz jakin nahi baduzu… jarrai gaitzazu!\n"Kalean olgetan" Kanpaina (21)\n"Kalean olgetan" Kanpaina - Bideo-erronkak (13)\n2012ko Kanpaina "Beste Jolas bat Posible da"" - Agenda (3)\n2012ko Kanpaina "Beste Jolas bat Posible da"" - Ekintzak (8)\n2013ko Kanpaina "Kalean Olgetan" (18)\nJolasen Laborategia (5)\nMaterial interesgarriak (1)\nPortal de dinámicas y juegos\nJuegos para cooperación y la paz\nTweets por @Trukeme\n© 2012 Otrojuegoesposible -- lege oharra


Ugutz, kulturgintzan eta umoregintzan aitzindari –\nHandik urte batzuetara eskuratu nuen bere txiste-kasetea. Euskaraz kaleratutako lehen txiste-kasetea inondik ere. Atentzioa eman zidaten haren kontaerak, bere ahots lodi eta sakonarekin egiten zituen jolas eta imitazioek, eta zerabilen lapurtera gozo eta aberatsak. Txiste eta pasadizo haietan, gainera, itzaltzen ari zen mundu baten lekukotza zuzena eskaintzen zuen. Asko gozatu nuen entzunaldi haietan, eta baita ikasi ere.\nUrte batzuk beranduxeago, Txiskola programa lantzen hasi ginenean, epai-mahai buru izateko ezin aproposagoa iruditu zitzaigun Ugutz: pertsona heldua eta sekulako planta zuena bere bibote zuri dotorearekin, txiste-kontalari trebea, eta Iparraldeko euskararen doinuen presentzia segurtatuko zuena. Halaxe izendatu genuen Barretzaindia hartako buru.\nBi urte zoragarri izan ziren. Giro ezin hobea geneukan taldean, eta tertulia-tarte ederrak izan ohi genituen, bai entseguetan, eta baita programara zetozen gonbidatuekin ere. Eta tertulia haien protagonista eta “gai-jartzaile” nagusi, Ugutz! Beti bazuen zer kontatua, eta harritu egiten gintuen bere jakintza entziklopedikoarekin eta bere bizitza mugitu eta ekimentsuarekin. Haren hitz-jarioa eta kontu-festa agortezinak ziren: txistea ez zenean, euskal kulturaren inguruko pasadizo edo gertaeraren bat, familiako bizitza gorabeheratsuaren kontuak, euskararekiko eta Euskal Herriaren egoera eta etorkizunarekiko kezkak… Nabari zitzaion ostalaria ere bazela!\nIzan ere, Ugutzen bizitza ez zen nolanahikoa izan. Haren gurasoek eta familiak, gerratik ihesi, Iparraldean bizitzen jarri behar izan zutenean pasatako zailtasunak eta sufritutakoak oso gogoan zituen. Aita, besteak beste, EAJko diputatu izan zen Madrilen eta ELA sindikatuaren sortzaile eta buruetako bat. Ugutz, beraz, 1939an, “bestaldean” jaio zen, Bidarten, nahiz eta handik gutxira Beskoitzera joan. Eta gaztetan Bilbora itzuli bazen ere, berak ere, Beskoitzera ihes egin behar zuen, arrazoi politikoak tarteko.\nKantari ederra zen Ugutz. Bere senitarteko gehienak bezala. Euskal musikan arrasto sakona utzi dute Robles-Arangiztarrek, eta benetako aitzindariak izan ziren. Euskal kantagintza berriaren hasiera markatu zuen “Soroak” taldean abesten hasi zireneko kontuak gogoko zituen. Mixel Labegerie hartu izan da euskal kantagintzaren aita-pontekotzat, baina Ugutzek kontatzen zuenez, beraiek hasita zeuden ordurako emanaldiak eskaintzen. Haietako batean Mixel Labegerie hurbildu omen zitzaien begiak zabaldu ziotela esanez, eta horixe zela berak egin nahi zuena.\nBilboko garai hartako abertzale eta euskaltzaleen inguruko istorioak ere kontatzen zizkigun, Israelen ibili zeneko istorioak, Beskoitzeko euskararen gainbeheraren inguruko arrangurak, Estitxu arreba kantariaren oroitzapenak, Irkhus anaia margolariaren berriak… Inoiz husten ez zen istorio-biltegi ibiltaria zen Ugutz.\nBitxia suertatu zitzaigun denoi, Goenkaletik deitu ziotenean, pertsonaia gaizto eta maltzur baten papera eman izana. Ez zen oso eroso ibili paper hartan. Antzeko zerbait gertatu zitzaion urte batzuk geroago Pantzo Irigarairi. Umorez, askotan aipatzen zuen Iparraldeko umoregileak gaiztagin bilakatzen zituela serieak.\nAzken urteotan, gutxitan egokitu nintzen berarekin. Gehienetan, euskararen inguruko ekitaldiren batean edo manifestazioren batean. Eta beti umoretsu bezain kezkatu, herri hau erraietan eta erraietatik bizi, maite eta sufritzen zuelako. Eta horrenbeste maite zuen Euskal Herriari, abestiak, umorea, antzerkia, militantzia, txisteak eta pasadizoak eskaini zizkion –eskaini zizkigun–, besteak beste.\nJarrai dezagun, bere bidetik, Euskal Herri euskaldun eta alaia eraikitzen.\nkulturgintzan eta umoregintzan aitzindari, Ugutz, ugutz robles-arangiz


Instagramen eta NFTen etorkizuna nahiz etxean energia aurrezteko\nInstagramen eta NFTen etorkizuna nahiz etxean energia aurrezteko gakoak\nInstagramen eta NFTen etorkizuna nahiz etxean energia aurrezteko gakoak –\nInstagramen eta NFTen etorkizuna nahiz etxean energia aurrezteko gakoak jorratu dituzte adituek Gipuzkoa Encounterren.\nLanpartyak eskaini dituen 20 hitzaldiek interes handia piztu dute parte-hartzaileen artean, eta topaketan izena eman ez dutenak ere saioetara batu dira, eskaintza irekia eta doakoa dela aprobetxatuz.\nGipuzkoako festa teknologikoaren inguruan bildutako adituek hitzaldiak eta tailer teknikoak eskaini dituzte erabiltzaile adituentzat, baita dibulgazio-solasaldiak ere hainbat gairen inguruan: bideo-jokoak, programazioa, artea edo CO2 neurgailuak erraz sortzeko jarraibideak.\nGipuzkoa Encounterreko gainerako arloek egitarau oparoa izan dute: arte digitaleko, hardware-eko, software libreko eta bideo-jokoetako dozenaka lehiaketa zein jolas- eta prestakuntza-ekintza asko gauzatu dira.\nEuskaltel Fundazioak antolatu du ekimena, Euskaltelen, Tolosako Udalaren, Gipuzkoako Foru Aldundiaren eta Eusko Jaurlaritzaren laguntzarekin, SPRI Taldearen bitartez.\nInstagramen eta NFTen (mundu digitalean hedatzen ari diren aktibo “imitaezinak”) etorkizuna edo etxean energia aurreztea izan dira Gipuzkoa Encounter 16an landutako gai deigarrienetarikoak. Antolatutako 20 hitzaldiek interes handia piztu dute parte-hartzaileen artean, eta topaketan izena eman ez dutenak ere saioetara batu dira, eskaintza irekia eta doakoa dela aprobetxatuz. Bilkura amaitzean, prestakuntza-material hori guztia eskuragarri egongo da Euskal Encounterreko YouTubeko kanalean. Gipuzkoako festa teknologikoaren inguruan bildutako adituek hitzaldiak eta tailer teknikoak eskainti dituzte erabiltzaile adituentzat, baita dibulgazio-solasaldiak ere hainbat gairen inguruan: bideo-jokoak, programazioa, artea edo CO2 neurgailuak erraz sortzeko jarraibideak, besteak beste.\nZehazki, Fase Consulting enpresako Sergio Carrascok NFTak (Non Fungible Token) bideo-jokoen industria nola aprobetxatzen ari diren aztertu du. Egiazkotasuna bermatzen duten ziurtagiri digitalak dira horiek, eta artxibo digital bakar bati lotzen dira blockchain teknologiaren bidez (kriptomonetetan erabiltzen den teknologia bera). Carrascok adierazi duenez, sistema horri esker, bideo-jokoak eremu ezin hobea dira merkatu berriak garatzeko eta erabiltzaileen diru-sarrerak areagotzeko.\nJorge Campanillasek, berriz, NFTen legezkotasuna aztertu du, eta horiei eragiten dieten hainbat alderdi juridikotan argitasun gutxi dagoela adierazi du, batez ere NFTen salerosketan, horiekin loturiko eskubideetan edo tartean dauden plataformen erantzukizunean.\nBereziki interesgarria izan da Mondragon Unibertsitateko Elixabete Garcíaren hitzaldia, zeinak Google Analytics-en alternatiba posibleak errepasatu dituen. Izan ere, Frantziak eta Austriak Interneteko trafikoa aztertzeko plataforma horren erabilera legez kanpokotzat jo dute, Europako herritarren datuen babesa erasotzen dutela uste dutelako.\nMenda Lerenda komunikazio enpresako Nerea Conejok, aldiz, Instagramek ezarri dituen aldaketa berrienak aurkeztu ditu. Funtzionalitate berri eta askotarikoez gain, azpimarragarriak dira harpidetzeko aukera berria eta eduki-sortzaileei beren lana monetarizatzeko eskaintzen zaizkien aukerak.\nLanpartya errendimendu betean\nGipuzkoa Encounterreko gainerako arloek egitarau oparoa izan dute: arte digitaleko, hardware-eko, software libreko eta bideo-jokoetako dozenaka lehiaketa zein jolas- eta prestakuntza-ekintza asko gauzatu dira. Parte-hartzaileek partyaren hainbat arlotara sartzeko aukera izan dute Discord tresna digitalean sortutako ‘areto birtualen’ bidez. Horrela, gainerako parte-hartzaileekin hitz egin eta programak eskaintzen dizkien dozenaka proposamenetan parte har dezakete.\nEra berean, nahi izan duenak topaketa jarraitu ahal izan du Euskal Encounterreko Twitch kanaletik igorri diren programaren bidez: twitch.tv/euskalencounter\nBilkura Euskaltel Fundazioak antolatu du, Euskaltelen, Tolosako Udalaren, Gipuzkoako Foru Aldundiko Ekonomia Sustapen, Turismo eta Landa Ingurune departamentuaren eta Eusko Jaurlaritzako Garapen eta Azpiegitura sailaren (SPRI-ren bitartez) laguntzarekin.\nInstagram, NFT, teknologia topaketak\nEuskal Hedabideen Urtekaria 2021


Filoxera, mundu-mailako hondamendia\nAEBetan lege lehorra aldarrikatu zen bitartean, taberna eta toki asko itxi egin behar izan zituzten. Mahastizaintzaren munduak XIX. mendean zenbait munduko hondamendiri aurre egin behar izan zien. Hain zuzen ere, hainbat izurri hilgarriri, munduko gerreri eta krisi ekonomikoei. Hauei lege lehorra gehitzen badiegu, ardoa desgertzeko zorian egon zela jakin dezakegu. 1845ean, Erysiphales ordenako onddoak munduko mahatsondoak kaltetzen hasi zen, beraien hostoetan erupzio hilgarri bat sortuz, eta oidio edo zurin deitu zuten (Uncinula necator). Azkenean, gaixotasun hau hainbat agente kimiko erabiliz gainditu zuten.\n1914.urtean hasi zen lehenengo Mundu Gerra eta Europa osoko mahastiak suntsitu zituzten. 1929ko urrian Depresio Handia deritzonak, mundu mailako ardo eskaera benetan maila txikietara murriztea eragin zuen, industria asko ere itxi egin behar izan zituztelarik.\nBaina benetan guztien artean ardoak jasan zuen ezbeharrik handiena, ardoaren industrian guztiek gogoratuko dutena, Phylloxera vastratix izeneko (filoxera) intsektuaren izurritea izan zen. Ipar Amerikan hainbat barietate autoktono lantzen ziren: vitis labrusca, vitis rotundifolia, eta Vitis munsoniana etab. eta XIX.mendearen erdialdean hauek Europara esportatzea erabaki zuten.\n1862an iritsi ziren barietate hauek Bordeleko portura eta segituan gehitu zituzten mahatsondo hauek Frantziako mahastietara. Baina Ameriketatik ekarritako barietateetan, filoxeraren larbak zeuden. Gaixotasuna kolore berdea duen euli txikiarekin hasten da (nekez 2mm dituena) eta ugaltzeko sistema konplexua duena. Udazkenean larba hauek mahastien sustraiak jaten dituzte, mahatsondoak hil arte. Haizeari eskerrak mugitzen ziren, 20 kilometro ere bidaia zekaketelarik. Horrela, hamarkada luze batez eragin zien izurrite honek mahatsondoei. 1863an Languedoc izenekoan konturatu eta kezka hasi zen baina hurrengoko 15 urteetan Frantziako ekoizpenaren %40a hondatu zituen. Izurrite hau oso azkar hedatzen zen eta benetako arazoa lurrunontzien abiadura zela uste zuten: itsasontzi hauek Atlantikoa oso azkar gurutzatzen zuten eta, larba hauei sotoetan bizirik irauteko aukera eskainiz.\nKrisialdi batean Frantziako gobernuak milioi erdiko saria ere eskaini zuen Filoxeraren aurkako konponbidea aurkitzen zuenari. Konponbide askorekin saiatu ziren, Filoxera jateko gai ziren intsektuekin eta guzti, baina ez zuten emaitza onik lortu.\nJùlès Émilè Plánchón botanikariak aurkitu zuen hasiera batean izurritea, eta Pierre-Marie-Alexis Millardet-ren laguntzaz eta Charles Valentine Riley entomologoarekin batera konponbidea aurkitzen saiatu ziren. Azkenean, Ameriketako bi espezie gehituta, Vitis riparia eta Vitis rupestris izenekoak txertatuz, emaitza onak lortu zituzten, eta Frantziako mahatsondoak horrela filoxera jasateko gai ziren. Gaur egun oraindik ere ez da filoxera guztiz kontrolatu: berez filoxera jasateko gai den barietate Europar autoktono bakarra jatorriz Santorinikoa den Assyrtik barietatea da. Horrela, ikerketa ugari egiten ari dira barietate honen inguruan.


Oskar Elizburu: "Euskara Gosez" - - Goiena.eus\nOskar Elizburu: "Euskara Gosez"\nOskar Elizburu 2011-03-25 01:00\nTripetan zorrixak dantzan! Goseak emoten daben sentsaziñua da hori.\nHutsik sentitzen zara eta ez dakizu zelan beteko dozun ere. Eta zer edo zer ahoratutakuan, mihingain puntatik pasatu orduko, hara!\nBurmuinak jaso dau mezua: badator, lasai!\nKorrikarako abestixa egin dau Gose taldeak, eta mondrautarrek emoten doskuen mezua aurreko horrekin guztiarekin lotuta ikusten dot. Banekixan, gainera, mezuarekin asmatuko zebela!\nTripazorrixak esnatu gaittuen sentsaziñua eragingo dosku abestixak: Zertan ibili gara, baina, orain artian? Danetik izan garela esaten dosku abestixak; kolore, sinesmen eta ekimen ugari aittatuko dosku; gauza askotan ibili garala, buru-belarri. Eta, derrepente, tripazorrixak esnatu egin gaittu gure dispertsio horretatik; eta asko izanda ere nahikua izan ez garala ikustera eruango gaittu. Egiten dozuna ez da nahikoa; euskaraz egiten ez baldin badozu, ez. Euskalakari izan behar dozu!\nEta mugitzeko deia egingo dosku: Pausoz pauso, gelditu barik; pausoz pauso, maitatu, ari... pausoz pauso, Euskalakari! Hitzetatik eta aldarrikapenetatik ekintzetara pasatzeko ordua dala dioskue Gosekoek, Euskalakari izateko dei argia: euskara erabiltzeko, ikasteko eta maitatzeko ordua dogula. Eserita zer itxoiten zenuen? Beldurtuta, nekatuta ote zinen... trena pasa da eta zu begira hemen...\nEz da, ez, geldik egoteko garaia. Izan ginen eta garen beste hori guztia ahaztu barik, Euskalakari izango gara da mihiaren puntatik pasatu berri jakun mezua. Eta, tripetara heldu ezkero, nekeak eta beldurrak alde batera laga ezkero, daukagun gose sentsaziñuari aurre egingo dotsagu.\nEuskaraz bizitzeko garaia dugu hau, erabakiak hartzeko eta ekintzetarako garai berria.\nEuskara gosez bizi al ziñan? Heldu jatzu Korrikaren mezua? Euskalakari izango al zara?


ELIKA Seguridad Alimentaria | Artsenikoaren arriskuaren ebaluazioa Kataluniako biztanleen artean - ELIKA Seguridad Alimentaria\nArtsenikoaren arriskuaren ebaluazioa Kataluniako biztanleen artean\nBidaltze data 9 iraila, 2019\nACSAk Kataluniako biztanleentzako osasunerako artseniko-arriskuaren ebaluazioaren emaitzak argitaratu ditu, elikagaietan agertzen den metal hau hartzeagatik. Ondorioztatu du, nahiz eta biztanleria-talde batek ere ez duen BMDL01-ren mailaren beheko muga gainditzen, esposizio‑marjinak (MoE) txikiak direla eta ezin dela nolabaiteko arriskua alde batera utzi, batik bat haurretan.\nArtsenikoak elikagaietan duen edukia\nACSAk guztizko artsenikoaren eta artseniko inorganikoaren (konposatuaren forma toxikoena) kontzentrazioak aztertu ditu 70 elikagairen 4.140 laginetan.\nGuztizko artsenikoaren kantitate handiena antzeman den elikagaien taldea arraina da; mihi‑arraina da kontzentrazio handiena duena (9,283 μg/g freskoan), eta ondoren, txibia eta antxoa (8,732 eta 7,849 μg/g freskoan). Nolanahi ere, arrain guztietan artseniko inorganikoa hautemate-mugaren azpitik egon da.\nBestalde, ogien eta zerealen eta horien deribatuen taldean daude artseniko inorganiko maila altuenak. Talde horien barruan, kontzentrazio handiena arrozean aurkitu da (0,159 μg/g freskoan), baina zenbateko horrek ez ditu legezko gehieneko balioak gainditzen.\nMinbizia Ikertzeko Nazioarteko Agentziak (IARC) artsenikoa 1. kategorian ezarri du gizakientzako kartzinogenoen artean.\nArtsenikoaren arriskugarritasuna eta dietan duen presentzia kontuan hartuta, 2019an EFSAk artsenikoaren mailen eta gizakiaren osasunerako ondorioen azterketa egin zuen, bereziki artseniko inorganikoari dagokionez. Gizakien biriketako minbiziari buruzko datuen arabera, EFSAk erreferentziazko dosi bat (BMDL01) erabiltzea proposatu zuen: 0,3-8,0 μg eguneko eta gorputzaren pisuaren kg bakoitzeko.\nAztertutako elikagaien eguneroko kontsumoa eta horien artseniko-edukia kontuan izanda, ACSAk kalkulatu du heldu batek hartzen duen artseniko guztiaren (2,58 μg/egun) % 2,64 artseniko inorganikoa dela, batik bat ogiaren eta zerealen taldetik. Kalkulatutako esposizioetatik abiatuta, argi dago haurrak eta nerabeak direla guztizko artsenikoarekiko eta artseniko inorganikoarekiko esposizio handiena dutenak.\nKataluniako biztanleriaren adin-talde guztiak erreferentziazko dosiaren azpitik daude (BMDL01), eta 0-36 hilabeteko haurrak dira beheko mugara (0,19 μg/kg/egun) gehien hurbiltzen direnak.\nACSAren guztizko dietaren azterlana - Artsenikoa elikagaietan\nElikakatearen Kontrol Ofizialerako III. Plan Nazionala 2016-2020ri buruzko urteko txostena 2018


Hilabete honetan hasiko dira Biteri Aparkalekuko lanak - Euskonews\n2004/01/09-16 Hilabete honetan hasiko dira\nBiteri Aparkalekuko lanak Zuriñe Velez de Mendizabal\nGarai batean Biteri Eskolak zeuden tokian aparkalekua egiteko proiektua dago. Lanak urtarrilean hasiko dira, eta horrek eragingo duen aparkatzeko arazoari aurre egiteko, Zerrajerako lurretan behin-behineko aparkalekua egokituko du Udalak.\nGuztira 427 plaza egitea aurreikusten du Udalak Biterin; 150 publikoak izango dira, eta gainerakoak pribatuak. Azken horien salneurria 15.000 eurokoa izango da, eta 50 urtetarako eskuratuko du jabeak. Hala ere, aparkalekua ireki aurretik erosiz gero, deskontua egingo zaie erosi nahi dutenei: %15ekoa uztailera arte, %10 uztailetik aurrera. Biteriko aparkalekua egin eta egun herrian dagoen aparkatzeko arazoari irtenbidea eman nahi zaio. (Arg. Z.V.M) Horretaz gain, behin aparkaleku berria eginda, gaur egun Laubideko aparkalekuan dauden plazetatik, 168 jabetza pribatura pasatuko dira. Era horretan, 445 plaza ipiniko dira salgai herrigunean.


Rougeries - Wikipedia, entziklopedia askea.\n49° 48′ 12″ N, 3° 47′ 12″ E / 49.8033°N,3.7867°E / 49.8033; 3.7867Koordenatuak: 49° 48′ 12″ N, 3° 47′ 12″ E / 49.8033°N,3.7867°E / 49.8033; 3.7867\nFranqueville, Marfontaine, Saint-Gobert eta Voharies\n119 (%48.2) 124 (%50.2)\nRougeries Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 232 biztanle zituen.\n2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 230 ziren. Familiak 88 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 36 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 97 etxebizitza zeuden, 89 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 95 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 89 etxebizitza nagusietatik 55 bere jabearen bizilekua ziren, 25 alokairuan okupaturik zeuden eta 9 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 35 etxek lau zituzten eta 43 etxek bost zituzten. 71 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 37 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 36 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nRougeries udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 135 ziren, horien artean 92 aktiboak ziren eta 43 inaktiboak ziren. 92 pertsona aktiboetatik 80 lanean zeuden (55 gizon eta 25 emakume) eta 12 langabezian zeuden (4 gizon eta 8 emakume). 43 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 25 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Rougeries udalerrian 84 unitate fiskal zeuden, 218 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.443,5 euro zen.\n2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.\n2000. urtean Rougeries udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.\nMarfontaine (1,2 km)\nFranqueville (1,8 km)\nVoharies (1,9 km)\nSaint-Gobert (2,0 km)\nLugny (2,9 km)\nSaint-Pierre-lès-Franqueville (3,1 km)\nOrriaren azken aldaketa: 15 martxoa 2021, 23:20.


Gerinda Bai bi: ANGIOLILLO AUSART HIL ZEN\nAsteartean 116 urte bete ziren Michele Angiolillo anarkista italiarra Bergaran hil zutenetik. Antonio Canovas del Castillo Espainiako Presidentea Arrasateko bainuetxean tiroz hil izanagatik kondenatu zuten garrotera.\nEfemeridearekin bat eginez The New York Timesek Angiolilloren exekuzioari buruz argitaratu zuen berrira iritsi gara. “Angiolillo ausart hil zen” argitaratu zuen titularrean AEBetako egunkariak. Albistearen gorputza itzuli dugu:\n“LONDRES, Abu. 21. Espainiako Gobernuak debekatu egin du Espainian argitaratzea edo atzerrira telegrafiatzea atzo Bergaran exekutatu zuten Michele Angiolillori buruzko xehetasunak. Anarkista espainiarrak (sic) Canovas del Castillo señor-a, Espainiako aitzinekoa, tirokatu eta hil zuen abuztuaren 8an, igandea. Gutunak iritsi dira alabaina, exekuzioaren xehetasunekin. Idazleek diote anarkistak gutxi lo egin zuela ostegun gauean, arratsaldean hartu zuelako esna mantendu zuen kafea. Baina pultsu lasaia eta betiberdina zeukan. Presoak kafe kikara bat hartu zuen ostiral goizeko 8etan eta salda edan zuen 10etan.\nGoizeko 10:53an Angiolillok irmotasunez igo zituen urkabeko eskailerak eta jantzi beltza eta kapa jarri zituen, azken horren gurutzea bere buruaren atzean jarriz. Lasai begiratu zien ikusleei, hitz egiteko baimena eskatu zuen, eta argi eta garbi ahoskatu zuen “Germinal” hitza (Germinal zen Frantziako egutegi errepublikarrean zazpigarren hilabeteari emandako izena, 1792tik 1806ra, martxoaren 21ean hasten zen eta apirilaren 29an amaitu). Hiltzailea garroteko aulkian eseri zen, bitartean borreroak burdinazko lepokoa estutu zion lepo inguruan. Borreroa Angiolillo presoaren aurpegia estaltzen hasi zenean, Angiolillok eskatu zuen estali gabe uzteko. Garrotearen torlojuak buelta eman zuen, lepokoa estutu, eta Angiolillo hil zen. Bere gorpua erakutsi zuten arratsaldeko 6ak arte noiz eta lurperatu baitzuten. Ikusle guztiak asko harritu ziren anarkistaren jarrerarekin".\nAngiolillo euskal literaturan\nExekuzio horrek eta Angiolilloren bizitzako beste hainbat kapituluk fikziozko ispilua aurkitu zuten Koldo Izagirreren Nik ere Germinal! egin gura nuen aldarri nobelan. Lilio du izena Izagirreren nobelako protagonistak eta lehen pertsonan anarkistaren bizitzako hainbat kapitulu islatzen dira, gerora antzeko atakan egon izan diren militanteen oihuartzunak ere falta ez direla.


Isiltasuna apurtzeko - - euskalerriairratia.eus\nIker Tubia 2021-03-05 12:56\nHitz gogor batek baino min handiagoa eman dezake isiltasunak, ez esanda ere asko esan baitaiteke. Isiltasunak esaten dizu ezdeusa zarela, hutsala erabat. Isiltasunak esan nahi du ez duela axola, ez duela horretaz hitz egitea merezi. Isiltasunak esan nahi du galdu duzula, ez dizutela adituko, ez dela onartzen isildutako hori, denek isilean hala dela jakin badakiten arren.\nBaina halako batean hausten da isiltasuna une batez. Play: "Kaputxak gardena izan beharra dauka, berak bizitza ikus dezan, eta heriotzaren sentipena izan dezan". Guardia zibil baten aitortza grabazio zahar batean. Eta, ondoren, isiltasuna berriz.\nTorturaren kontrako manifestazioa eginen dute bihar Iruñean, eta, halakoetan ohi denez, agintariak arduratu dira trabak jartzeaz. Iruñeko Udalak, adibidez, ez die bozgorailuak paratzeko baimenik eman antolatzaileei. Aldarrikatu, bai, baina isilean. Oharkabean. Ezdeus.\nEta saiatu daitezke zapalgailu bat hartu eta gu guziak txikitzen, baina beti izanen da pintaketaren bat paretan, oihuren bat karrikan, dokumentalen bat zinema aretoan edo libururen bat apalategian. Eta saiatu daitezke zapalgailu bat hartu eta gu guziak txikitzen, baina beti izanen da norbait hemen torturatu dela gogorarazteko. Isiltasuna, une batez bada ere, apurtzeko.


Plangintzen balorazio soziolinguistikoa (eta IV) - Garaigoikoa\nLan arloko plangintzen balorazio soziolinguistikoari buruzko saileko laugarren artikulua.\nEnpresek bestelako erakundeen gain uzten dute oro har langileen gaitasun erlatiboari dagozkionak: unibertsitateak, lanbide heziketako zentroak, … Gero eta gehiago dira erakunde hauetan euskaraz eskaintzen diren ikastaroak eta abar. Baina oraindik gaur da eguna non enpresako langile euskaldun askok laneko kontuetan gaitasun handiagoa duten gaztelaniaz euskaraz baino. Beraz, lana euskaraz egin ahal izateko sekulako arazoa dute askok.\nEuskara planetan orain arte zeharka landu da motibazioa. Azken urteotan, motibazioa zuzenean lantzen ari da eta aurrepauso batzuk egin dira (adibidez, motibatu topaketa). Baina bide horretan oraindik ezezagutza handia dugu horretan ari garen teknikariok.\nBestalde, planaren komunikazioan (enpresa barnean zein kanpoan) ere oraindik badugu zer hobetua. Eta, kontuz, komunikazioa egokia ez bada, langileen motibazioa apaldu dezake.\nLan arloan euskararen erabilera normalizatzeko planen emaitzak, mugak muga, agerikoak dira eta beren eragina gizartean ere antzematen da. Pentsa daiteke zer-nolako aurrerakada ikus genezakeen planei kudeaketa zorrotzagoa aplikatuko balitzaie, eta beren alderdi ilunak ezagutza zientifikoagoaz argitu eta landuko balira? (Iñaki Martinezen hitzak dira, baina neure egiten ditut).


Bere kideen artean SPRIko arduradun bat daukan 20 adituko Taldeak 2030erako eredu industrial europarra aurkeztu du - SPRI\nBere kideen artean SPRIko arduradun bat daukan 20 adituko Taldeak 2030erako eredu industrial europarra aurkeztu du\nDokumentuak sustatzen duen politika industrialak elkarrekin uztartzen ditu aurrerapen ekonomikoa eta gizarte eta ingurumen arloko erronkak.\nSPRI Taldeko Ekimen Estrategikoen arduradun Cristina Oyón urte hasieran izan zen hautatua dokumentuaren prestaketa-prozesuan parte hartzeko.\n2030erako eredu industrial berria diseinatuko duen Europako Batzordeko Aditu Taldeak –zeinaren kide baita Cristina Oyón, SPRI Taldeko Ekimen Estrategikoen arduraduna- ondorioen dokumentua aurkeztu du, eta dokumentu horretan jasotako eredu industrialak elkarrekin uztartzen ditu aurrerapen ekonomikoa eta gizarte eta ingurumen arloko erronkak.\nSPRI Taldeko Ekimen Estrategikoen arduradun Cristina Oyón urte hasieran izan zen hautatua 20 adituen taldean parte hartzeko. Aditu horiek Batzordeko presidenteordea aholkatzen dute High Level Industrial Roundtable ‘Industry 2030’ mahaian.\nGoi-mailako mahai horren helburua da aholku ematea Europako Batzordeari 2017ko irailean argitaratutako Europako estrategia industriala inplementatu dezan, jarraipena egitea estrategia horren nazioarteko, Estatuko eta eskualde mailako garapenari, eta, azkenik, lehentasunak proposatzea politika industrialaren arloko etorkizuneko ekintzetarako. Jyrki Katainen, Europako Batzordeko presidenteordea, da talde horretako buru edo presidentea. Eta Elzbieta Bienkowska da presidenteordea, barne-merkatu, industria, ekintzailetza eta ETEen komisarioa.\nPrestatu den eredu industrialak egiturazko eraldaketa azkar eta inklusibo bat proposatzen du, elkarrekin zerikusia duten eta Europan sendo errotuta dauden hiru faktoretan oinarritua: teknologia, berrikuntza eta sostengarritasuna. Hala, EB mundu mailako liderra da energia berriztagarrietan, energia eraginkortasunean eta ekonomia zirkularrean, eta European Innovation Scoreboard 2019 txostenaren arabera, Europa AEBen aurretik dago lehenbizikoz.\nIndustry 2030 bisioa egia bihurtzeko, taldeak proposatzen du merkatu bakarrean oinarritutako enpresa-ingurune justu, arin eta lehiakor bat sortzea, posible izan dadin balio-kate estrategikoen inguruko balio-sorkuntza sareak garatzea eta Europako enpresak mundu mailako lider bihurtzea.\nEstrategia horren helburua da balioa sortzea gizartea, ingurumena eta ekonomia errespetatuz, Europa eredu izan dadin munduko gainerako herrialdeentzat.


October 2012 - Berbaizu Euskara ElkarteaBerbaizu Euskara Elkartea\nAsteburuan antzerkia, Deustuan eta euskaraz\nPosted on 2012/10/31 by berbaizu\nAskorentzat lau jai egun aurretik eta etxean geratuko zaretenontzat antzerki proposamena dugu. Azaroaren 2,\n3, eta 4 an arratsaldeko 20:00etan Deustuko Erriberan !!!!\nHasi dira Elorri bertso eskolakoak lanean\nGogotsu hasi dira Elorri bertso eskolakoak. Asteartero biltzen dira Mullerrenean iazko taldekoak eta aurtengo fitxaje berriak. Amaia Iturriotz bertsolari urretxuarrak jarraitzen du irakasle lanetan eta aurten ere zeresana emango dute, bai horixe!\nBihar Harkaitz Cano Irakurlearen txokoan\nPosted on 2012/10/16 by berbaizu\nBihar ikasturte honetako lehenengo Irakurlearen txokoa egingo\ndugu Bidarte Udaltegian. Harkaitz Cano idazlea bertan izango da Twist, bere azken eleberriaz, hitzegiteko. Irakurlearen txokoa giro erlajatuan nobelaren inguruko solasaldi-tertulia izaten da eta Berbaizu euskara elkarteak hiru hilabetean behin saio bat antolatzen du gutxi gora behera. Iaz Urtzi Urrutikotxea, Xabier Artola eta Ur Apalategi etorri ziren. Ikasturte honetako lehenengoa Harkaitz Cano, bihar, 20:00etan.\nLiteraturazalea baldin bazara ezin duzu galdu!\nTxantxikuko begiraleak gurasoekin bilduko dira bihar Bidarten\nPosted on 2012/10/15 by berbaizu\nTxantxiku aisialdi taldea berriz ere martxan da uda osteko etenaldia eta gero. Bihar egingo bilera dute Bidarte udaltegian arratsaldeko 19:30etatik aurrera. Bertan gurasoei haien aurtengo ekintzen proposamena luzatuko diete.\nIkasturte berriko nobedade nagusienen artean adin tartea handitu dutela eta aurten LH3tik aurrerako umeak ere hartuko dituztela, hau da, 8-9 urtetik- 16 urte bitarteko ume eta gazteak.\nTxantxiku aisialdi taldeak aurten 10 urte bete ditu eta bertako arduradunak esperientzia handiko begirale gazteak dira.\nKantagintzakoak Gernikako euskal jaian izan ziren\nPosted on 2012/10/09 by berbaizu\nGernikako euskal jaiaren jardunaldien artean badago bat bereziki jendea biltzen duena, bertan egiten duten kalez kaleko kantaldia. Aurten ere Berbaizuko kantagintza taldekoak bertan izan dira kantaldi erraldoi hortan parte hartzen. Eguraldi ezin hobea izan dute eta giroa aparta. Ikasturte berrira begira daude dagoeneko eta aurten duten erronken artean ahots berriak bereganatzea da.\nAstero astero Bidarte udaltegian biltzen dira eta ateak zabal zabalik dituzte\nTOKIA: BIDARTE UDALTEGIA, 8. GELA\nPosted in Euskal Herria\t| Tagged gernika_kantagintza_euskal_jaia\nAsteburuan izan du Berbaizuk bere aurtengo mintegia\nPosted on 2012/10/08 by berbaizu\nLarunbat goizean bildu ginen Mullerrenean elkartearen inguruan hausnartzeko. Bertan hurrengo ikasturteari begira aritu ginen, barne antolamenduaren inguruan solastu eta indarrak non jarri definitzen saiatu ginen. Emankorra izaten da beti presarik gabeko hartu-emana …., kafea, bizkotxoa eta sanwitchez lagunduta baldin bada, askoz hobea!\nAtzo estreinatu zuten Deustuko Erriberan Izar eta Zenaida antzezlana\nPosted on 2012/10/01 by berbaizu\nBerbaizukidea den Galder Perezek idatzia eta zuzendua, atzo estreinatu zen Eidabe ekimen kulturalak eskeintzen duen azkenengo antzerki proposamena. Izar eta Zenaida izenburupean umeentzako antzezlan honek Kubako eta Euskal Herriko bi neskatilen istorioa kontatzen digu. Antzerkia eta ikusentzunezkoak uztartzen ditu eta erabat ikusgarria da emaitza.\nDeustuko Erriberako P6a txiki geratu zen atzo eguerdian, ehun lagunetik gora bildu ziren eta ume, guraso zein antzerkizaleak orokorrean ederki pasa zuten bi ume hauen abenturekin. Zorionak!\nPosted in Mundua


ELAk berriro ekin dio grebari Beasaingo Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzuan — ELA Sindikatua\nELAk berriro ekin dio grebari Beasaingo Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzuan\nELAk berriro ekin dio grebari Beasaingo Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzuan Eusko Jaurlaritzak ezarritako gutxieneko zerbitzuak gehiegizkoak izan arren, Beasaingo Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzuko langileek abenduaren 14tik 16ra eta 21etik 23ra arteko grebari ekingo diote berriro. Era berean, grebak irauten duen egun guztietan, 11:30ean, kontzentrazioa egingo da udaletxearen aurrean. Jarraian manifestazioa abiatuko da zerbitzua kudeatzen duen Goxara enpresaraino. Izan ere, Beasaingo Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzua publikoa da eta Udala da zerbitzu horren titularra. Hala ere, enpresa pribatizatuta dago eta Goxara enpresak kudeatzen du. Enpresa horretan 28 langile inguruk egiten dute lan. Duela urtebete baino gehiago, langileek beren aldarrikapenak helarazi zizkieten enpresari eta Udalari. Hala ere, bi aldeekin izandako bilerek ez dute fruiturik eman. https://www.ela.eus/eu/oria-goierri/albisteak/elak-berriro-ekin-dio-grebari-beasaingo-etxez-etxeko-laguntza-zerbitzuan https://www.ela.eus/eu/oria-goierri/albisteak/elak-berriro-ekin-dio-grebari-beasaingo-etxez-etxeko-laguntza-zerbitzuan/@@download/image/sad.jpeg\nEusko Jaurlaritzak ezarritako gutxieneko zerbitzuak gehiegizkoak izan arren, Beasaingo Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzuko langileek abenduaren 14tik 16ra eta 21etik 23ra arteko grebari ekingo diote berriro. Era berean, grebak irauten duen egun guztietan, 11:30ean, kontzentrazioa egingo da udaletxearen aurrean. Jarraian manifestazioa abiatuko da zerbitzua kudeatzen duen Goxara enpresaraino. Izan ere, Beasaingo Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzua publikoa da eta Udala da zerbitzu horren titularra. Hala ere, enpresa pribatizatuta dago eta Goxara enpresak kudeatzen du. Enpresa horretan 28 langile inguruk egiten dute lan. Duela urtebete baino gehiago, langileek beren aldarrikapenak helarazi zizkieten enpresari eta Udalari. Hala ere, bi aldeekin izandako bilerek ez dute fruiturik eman.\nLangileek lan egiten duten orduen arabera kobratzen dute. Ordu horiek oso aldakorrak dira hilabetez hilabete, beraz, ezegonkortasun horrek eragin negatiboa du haien lan baldintzetan eta erabiltzaileei ematen dieten zerbitzuan.\nHori dela eta, hainbat mobilizazio egin dituzte irailetik, eta azaroan 7 greba egun egin zituzten. ELAk salatu du Eusko Jaurlaritzak ezarritako gutxieneko zerbitzuak neurrigabeak eta gehiegizkoak direla eta grebarako eskubidea urratzen dutela.


Intsigniak eta dominak jaso dituzte Legorretako odol emaileek\nOlaberrian izan zen, larunbatean, intsignia eta dominen banaketa, Gipuzkoako Odol Emaileen Elkarteak antolatuta. Goierri eskualdeko herriak izan ziren bertan, eta Legorretatik ere izan zen ordezkaritza bat.\n108 herritar joan dira odola ematera\nHorietatik 100 lagunek eman dute odola. Sei emaile berri izan dira, eta seiek eman dute. Urteko hirugarren odol-ematea izan da, eta, urteko datu guztiak kontuan hartuta, 288 odol-emate izan dira, eta hamazazpi emaile berri.\nAsteartean izango da aurtengo hirugarren odol ematea, hilaren 18an, Herri Antzokian. Goizez, 10:00etatik 12:30etara, eta arratsaldez, 17:00etatik 20:30etara.


Artikutza familian ezagutzeko ibilaldi gidatua, igandean | El Diario Vasco\nOiartzunArtikutza familian ezagutzeko ibilaldi gidatua, igandean\nArtikutza hobeto ezagutzeko martxan jarritako programak aurrera darrai eta heldu den igandean izango du jarraipena, Artikutza Naturaren eskutik. «Maiatza hilabete aproposa da Artikutzak eskaintzen duen paisaia ederrez gozatzeko», nabarmendu dute antolatzaileek.\nHortaz, Artikutzako ingurune naturala hobeto ezagutzeko bisita gidatua (euskaraz) antolatu dute helduentzat nahiz etxeko ttikienentzat, datorren iganderako, hilak 13. Antolatzaileek zehaztu dutenez, «Bidangoko gainera joko dugu, bide zabalean. Oso bide xamurra da, izan ere 318mko desnibela besterik ez dugu egingo. Guztira 7,2 km ibiliko gara».\nArtikutza barrutiko sarreran, Eskasen, hasi eta pinuen eta izeien landaketaz inguraturik, altuera pixka bat irabazten duen bidetik joango dira mendizaleak Bidangoko gaina arte. Bidangotik basoetan behera barneratzen den kontrabandisten bidea hartuko dute gero, pagadien artean Elizmendiko bidea topatu arte. Oraingo bide honetan Erroiarrikoerreka izango dute alboan eta haren ibilbidean osatzen den ur-jauzia ikusiko dute. Erreka albo batera uzten dutenetik aurrera, malda igo beharko dute abiapuntura heldu arte.\nInteresaturik egonez gero, hona hemen jakin beharrekoak: tarifak, 6 urtetik beherakoak, dohainik; 6-16 adinekoentzat, 2,09 euro eta 16 urtetik gora, 3,14 euro. Bisita 09:15etik 13:30era bitarte izango da. Eskaseko atezaindegiko aparkalekuan jarri dute hitzordua.\nIzena emateko azken eguna ibilbidea burutuko den asteko ostirala izango da eta egun horretan bertan telefonoz konfirmatuko dira izen emateak. 620 337 875 telefonora deitu behar da, 08:00etatik 16:30era. Helbide elektroniko hau ere erabili daiteke: artikutzanatura@donostia.eus Bisita gaztelaniaz egin nahi dutenek aukera izango dute hilaren 20an.\nBertso festa arrakastatsua, Madalensoro pilotalekuan Oiartzuar talde bat Ar Redadegean izan zen


Brian Currin: «ETAren erantzunaz %90etik gora nengoen ziur» | Politika | Berria\nAieteko Konferentziaren 10. urteurrena. Brian Currin. Nazioarteko bitartekaria\nBidaia luzea egin du Brian Currinek (Pretoria, Hegoafrika, 1950) Euskal Herrira etortzeko; 11 orduko hegaldia Hegoafrikatik. Igandean dira hamar urte Aieteko Konferentzia egin zenetik, eta Donostian da Currin berriro ere, Foro Sozialak antolatutako jardunaldietan parte hartzeko. Gaur da hitz egitekoa. Duela hamarkada bat izan ez zuen lasaitasunarekin oroitzen ditu orain ordukoak; aldiro ihes egiten dioten irribarreek salatzen dute egun ez duela garai bateko tentsiorik. Gaur da Currin hitz egitekoa, urteurren ekitaldietako lehenengoan.\nNola gogoratzen dituzu Aieteko Konferentziaren eguna eta aurrekoak?\nOso urduri geunden, ez geundelako ziur nahi genuen jendea etorriko zenik. Nazioarteko komunitateko ordezkariez ari naiz, baina baita euskal gizarteko ordezkariez ere. Oso ordezkaritza zabala egon zen: sindikatuak, gizarte zibila, alderdi politiko guztiak PP izan ezik. Bi egun lehenago ez geunden ziur gertatuko zenaz. Politikagintza asko zegoen atzean. Tentsio handiko momentua izan zen.\nDuela hiru urte, BERRIAn esan zenuen prozesu osoko momenturik zailena Aiete aurreko egunak izan zirela.\nKonpromiso bat zegoen aurrez, Kofi Annan, Bertie Ahern eta beste batzuk bezalako jendea etor zedin konbentzitzeko. Eman behar genien gutxieneko berme bat hura egun esanguratsua izango zela. Eta egunaren esangura hori ondoren bihurtu zen ea ETAk nola erantzungo ote zion jende multzo horrek eginiko eskaerari. Noski, guk ez genien arrangurarik sortu nahi. Haiek deklarazioa egin zuten, lehenbizi ETAri eskatu zioten erantzuteko, eta pentsa ETAk ezetz erantzuten duela; ze txarra litzatekeen. Bazegoen tentsio bat horren inguruan ere, genituen kontaktuen arabera, konpromisoekiko eta ETAren erantzun positiboarekiko nahikoa ziur bageunden ere. Baina ezin duzu erabat ziur egon.\nBeraz, ezin guztiz-guztiz lasai egon?\n(Barreak) %90 baino gehiago nengoen ziur. Gogoratu beharra dago, Aietekoa antolatzeko, urteetan aritu nintzela lanean su-etenerako eta, bereziki, hura «iraunkor, orokor eta egiaztagarria» [2011ko urtarrilaren 8koa] izateko. Bagenekien horren aurretik beste su-eten iraunkor batzuk egon zirela, erabat iraunkorrak izan ez zirenak. Beste su-eten batzuen eta Bruselako adierazpenaren [2010eko martxoaren 29an] ondoren etorri zenaren arteko diferentzia zen, errealitatean, ETAk eginiko su-eten iragarpena nazioarteko komunitatearekiko konpromiso bat zela, eta ez Espainiako Gobernuarekiko. Hori eraikitzeko oso zaila zatekeen haientzat. Hortik aurrera, lan handia egin genuen ezker abertzale osoaren sinesgarritasuna eraikitzeko: ETAtik erabaki politikoak hartzen zituzteneraino. Aiete horren guztiaren puntu gorena izan zen; prozesu hori bururaino eraman zuena.\nHiru egun geroago iritsi zen ETAk jarduera armatua behin betiko alboratzeko erabakiaren jakinarazpena. Nola igaro zenituen hiru egun horiek?\nNire kontaktuek esaten zidaten bazetorrela. Ziurtatu zidaten bazetorrela; lanean ari zirela erantzunaren hitzetan, baina positiboa izango zela. Baina azterketa bat egitea bezala zen: egon zaitezke ziur gaindituko duzula, baina urduri itxaroten duzu nota jaso arte (barreak). Konfiantza nuen bazetorrela, baina urduri nengoen erantzunaren zain nengoen bitartean.\nZer moduz ikusi zenituen sustatzaileak? Azken baten, haiek jartzen zioten aurpegia konferentziari.\nUste dut haiek ere nahikoa konfiantzarekin zeudela, haiek ere izan zituzten kontaktuengatik; bereziki, Henri Dunant zentrokoekin. Nik nire kanalak nituen, baina eurek kontaktu zuzena zuten. Etsipena ondoren etorri zen.\nZer esan nahi izan du Aietek zuretzat zeuretzat?\nAietekoaren aurretik pertsona dezentek agurtzen ninduten, baina ondoren, etengabe geratzen ninduten: jendeak argazkiak egin nahi zituen nirekin... Esperientzia interesgarria izan zen. Aste hau oso esanguratsua da; urteak eman ditut prozesu honetan, etorri nintzen lehen aldia 2004. urtea zen. Eta horrek bere bidesaria dauka; familia daukat... Hainbeste denbora eta energia jartzen duzunean gai batean, eta emaitza lortzen duzunean, oso atsegina da.\nProfesionalki? Balio izan dizu euskal esperientziak?\nProfesionalki ere ona da ikustea hartzen dituzun bideek funtziona dezaketela. Gainera, esango nuke hemengo prozesuan ikasi ditudan estrategia eta printzipioak erabiltzen ditudala gaur egun beste lan batzuetan; ez nazioarteko bakegintza lanetan, baizik eta nire herrialdean bertan. Nagusiki gatazken eraldaketan; baita eskoletan ere.\nGure ikastetxeetan, aurretik ez genuen arraza eta kultura aniztasun maila dugu orain. Lehen ikasleen %100 zuriak ziren eskoletan, orain %50-60 beltzak dira, baina sarri, irakasleak zuriak dira, eta batzuetan ez dute aniztasun hori barneratzen. Elkarrekin hitz egin behar da, elkarrekiko konpromisoak hartu behar dira, desberdintasunak ulertu. Euskal Herrian egin behar izan nuen bezala.\nETAren adierazpenaren ondoren, espero zenuen prozesuak halako zailtasunak izatea? Prozesu guztietan egongo dira zailtasunak, baina nazioarteko eragileek nabarmendu izan duzue euskal kasua berezia izan dela.\nEzin nuen imajinatu. Bagenuen nolabaiteko ziurtasuna ETAk egingo zuenaz; baita Espainiako Gobernuak egingo zuenaz ere. Egoera zailtzen zuen gobernua aldatzekoa zela handik gutxira. Espero genuen Espainiako Gobernuak erantzutea, bazeudelako elkarrizketak. Ni ez nengoen bertan, Madrilek ez zuelako nik parte hartzerik nahi, baina ulertu genuen baietz, erantzungo zutela indarkeriaren ondorioez hitz egiteko; nagusiki, presoak eta egia nahiz adiskidetzea. Zoritxarrez, gobernuak bi gai horiei erantzun ez izana interesgarria ere bada, gaur egungo bi gai nagusiak direlako.\n2004an Batasunarekin lanean hasi zinenean, asmoa zen presoen arloa lantzea. Urteak pasatu eta gero, lehenbizi Frantziako Gobernua eta gero Espainiakoa aurrerapausoak ematen ari dira esparru horretan.\nAgian oso naif izan ginen. Batasunak niregana jo zuen, Ipar Irlandan preso politikoen askatzea kudeatu zuen batzordea ikuskatu nuelako. Espero zen, bake prozesua abiatzean, Madril prest egongo zela nik gisa horretako batzorde bat zuzentzeko. Orain barre egiten dugu... Oso naif zelako. Gero, nire egitekoa askoz zabalagoa bilakatu zen. Orain aurrerapausoak eman dira, presoak Euskal Herrira gerturatzen ari dira eta espetxeetan ETAko presoei gainerakoen trataera bera ematen hasi dira. Baina, eskumena eskualdatu arren, badakigu boterea Madrilen dagoela oraindik, eta Madril gai dela zuzentzeko espetxeen arloan zer gertatzen den eta zer ez; bereziki, espetxealdi luzeak dituztenekiko. Egoera horrek jarraitzen du gaur egun: ez dago begiradarik luzera begirako kartzelaldiak dituztenekiko.\nNola kudeatu zen hori Ipar Irlandan?\nIa guztiak kaleratu zituzten, baldintza gisa jarrita indarkeria alboratu behar zutela eta konpromisoa agertu behar zutela berriro ez erabiltzeko. Preso bakoitza kalera irten aurretik, ikusi behar genuen ez zela arrisku bat gizartearentzako. Guk preso bat aske utzi, eta hark edozein indarkeria ekintza egiten bazuen, berriro itzuli behar zuen kartzelara. Baina hausnarketa zen preso horiek zigortzeko testuingurua jada ez zela existitzen. Justizia trantsizionalaren mekanismo bat izan zen, aitortuz testuinguru aldaketa. Gogoeta zen presoak kaleratu behar zirela adiskidetze prozesuaren parte gisa.\nNola bizi izan zuten biktimek?\nNoski, zaila izan zen biktimentzat, eta horretan nahikoa antzekoak dira Ipar Irlanda eta Euskal Herria, biktimen eta biktimarioen gertutasunari dagokionez. Badakit hemen ere gertatu izan dela presoa irtetean ospakizunak egitea; oso zaila da. Hemen duzuen arazoa da egoera hori behin eta berriz gertatuko dela, presoak askatzen dituzten aldiro, guztiak kolpe bakarrean etxeratu beharrean.\nHorixe da eztabaidagaia, hamar urte geroago. Ohikoa da?\nTragedia handia da, zatiketa hori egotea biktimaren eta biktimarioaren artean. Baina badago beste debate handi bat: bi aldeetan daudela biktimak eta biktimarioak. Hori ez da ondo kudeatu; biktimen hierarkia bat dago.\nAietek 10 urte. Irakaspenak eta erronkak izenburuko mahai inguru batean hitz egingo duzu gaur. Zeintzuk dira irakaspenak eta erronkak?\nErronka nagusia da aniztasuna kudeatzea, iragan partekatu bat izateko, baina baita Euskal Herriaren etorkizunari buruzko ikuspegi partekatu bat izateko ere. Zenbait talde politiko eta sozialek ez dute euskalduntasuna beren sentitzen. Denek ez dute euren burua euskal herritar gisa, baina ez da desiragarria horiek bigarren mailako herritartzat sentitzea. Identitate desberdin horiek bide bat aurkitu behar dute euskal nazioa eraikitzeko.\nAzaldu dezakezu sakonago?\nEsan nahi dut, aitortu gabeko naziotasunik edo burujabetzarik gabe ere, ez dagoela arrazoirik Euskal Herriko jendeak itxaroteko ea Madrilek noizbait aitortzen dion bere etorkizuna determinatzeko eskubidea. Zain egon beharrean, nazio inklusibo bat eraiki behar da; hori irudikatzen hasi behar da. Ipar Irlandan eta Hegoafrikan ez dugu lortu nazio partekatu bat eraikitzea. Nire aholkua litzateke saiatzeko, burujabetzarik izan ez arren.\nGutxi asko, bake prozesuko irakaspen bera da: aldebakartasunez pausoak ematea.\nHain zuzen. Eraiki nazioa aldebakartasunez, Madrilen zain egon gabe.