Elhartxü eta Biñau\nJente hunak, erranen deiziet mementin\nZer ikhusi düdan Pau'erako bidin:\nElhartxü eta Biñau aski aide gaitzin,\nNihauk ikhusi tüt, Belere'ko hegin,\nElhartxü huñez, Biñau zamari handin.\nJende onak, esango dizutet pozikan\nZer dudan nik ikusi Pabe'ko bidian:\nElhartxu eta Biñau asarre bizian,\nNeronek ikusi'tut Belere aldian,\nAmarna lus segidan\nZein lenen joan bidian,\nElhartxu oiñez ala Biñau zamarian.\nOren baten bürüko, Gan'era ziradin,\nBiñau'en zamaria eñhez ezin-bestin.\nElhartxü aldiz juiten galopaz aitzinin,\nArueita handi zin,\nSü jauz-erazten zin:\nBiñau gaixuak hamar lüs'aisa galdü zin.\nOrdu baten buruko Gan'era ziraden,\nBiñau'ren zamaria neketan zebillen,\nElhartxu eiñaletan iritxi zen aurren,\nEskalaproi aundiak jarri baitzituen.\nOts aundia egiten\nTa su-gar ateratzen:\nBiñau gaixuak amar tus galdu zituen.\nGero zütien lanak, Pau'era zirenin,\nHanko Proküradore ta jüjen aitzinin.\nElhartxü aisa mintzo, diharia beitzin,\nBiñau ere bai trixte, frank'arrazuekin:\nElhartxu'k bai ordin,\nProzesa ere Biñau'k harzara galdü zin.\nGero zituzten lanak, Pabe'era eltzean,\nAngo Prokuradore ta juezen aurrean.\nElhartxu itz-jario, diru babesean;\nBiñau gaixua triste zorigaitz beltzean.\nAuziak jo baitzuen Biñau'ren kaltean.\nPaueko kuntrolürak, oi! zer lan egin zin,\nBilhutaik Elhartxü'ri lothü izan zeionin!\nBerak ere pelüka bertan lürrian zin,\nBi beharrondutarik Eihartxü ilhagin!\nZer egin behar zin:\nElhartxü'k bai ordin\nKuntrola-erazi zin papera mementin.\nPabe'ko eskribauak marka zuen egin,\nIlletatik tiraka Elhartxu'ri ekin!\nAren peluka berriz, burutikan amil,\nBi belorrondotatik Elhartxu ilhagin!\nNola joka ba-zekin\nPaper batean zion firmatu eragin!\nEtzatin dolügarri, ai! kuntrlür jauna,\nBehar ükhenagati sinatü papera:\nBehar izan deozü, orano audela,\nZihauek abantzatu berrehun libera.\nPreskebitzeko edo amandaren phüntin.\nEz al-zen kupigarri, ai! eskribau jauna?\nBear izanagatik firmatu papera,\nBear izan diozu orretaz gaiñera,\nZerorrek aurreratu berrehun libera.\nEstutxo dago bera.\nMultaren ordaintzeko, nundikan atera?\nBena Elhartxü'k, nula gizun galant baita,\nBerhala satifatü dizu kuntrolürra\nEman ükhen diozü zerbütxü sarila,\nDiharü ederretan berrehün libera;\nAisa bilho thirakan bürüzagi dela!\nIzanikan Elhartxu gizon bat prestua,\nLasai egon diteke gure iskribaua;\nEman dizkio laister, bai, alajainkua!\nBerreun libera eder eta bostekua!\nBaiñan, baita abixua\nIlleak ateratzen zela txit yayua!\nPau'eko kuntrolürrak etzian phentsatzen\nAi! Elhartxü'ren phasta zertzaz eginik zen,\nKhalamu hariz ala larrüzko hedez den,\nBuhame kasta dela gogun igaraiten;\nSobera lotsa dela ja basa-gizunen.\nPabe'ko iskribauak etzuen pentsatzen\nAi! Elhartxu gurea zertaz egiña zen,\nKalamu arriz ala larruz izanarren,\nIjito kasta zela dudarikan etzen;\nLaister dio agintzen\nAlako basatiak dutela izutzen!\nElhartxü, phüntü hetan, inkiet ere zen,\nHiru lau gaitzi bürüz abiatürik beitzen:\nEmazte gaxto baten galantago-razten,\nPrima kexakor baten emakor-erazten,\nElhartxü phüntü hetan aisa inkiet zen.\nElhartxu'k gai oetan kezkarik ba-zuen,\nIru lan gaitzi buruz abiaturik baitzen:\nEmakume gaizto baten onera ekartzen,\nNeskatxa asarrekor bat otzandu-erazten\nEta alper aundi baten\nEnaiz bada arritzen.\nElhartxu kezkati baldin ba'zegoen!\nElhartxü, behakhigü et'-erragük bertan\nEia zertara hizan hiru lan horietan.\nBai lanian azkarki, bena auherretan:\nIzkribatzen ari hiz huraren gañian!\nUtzak arren oithian\nTabala deno lotan,\nEt'ihau bizi nunbait hor bazter batetan.\nElhartxu, entzun zaiguk eta aguro esan\nZertako ari aizen iru lan oietan.\nBai lanian galanki, baiñan alperretan:\nIzkribatzen ari aiz uraren gaiñean!\nBego oia pakean,\nLo dagoen artean\nEta eu bizi lasai baztertxo batean.\nNik ba-ditit bost küñat galantik halere,\nSegürki beraieki huntarzün beitie.\nHek eni goraintziak igorten deiztade,\nPhiper eta biñagre, oliorik batere;\nNik haier deüs ere\nEzpeitüt deüs ere\nHati na,hi nikezü ereñak bil ba'litzade!\nBost koñatu dizkiat, ederrak orratik!\nOntasunez beteak, eztaukat dudarik.\nGoraintziak jasotzen ditut aiengandik,\nDena piper ta ozpin, ez noski oliorik.\nAiei zer igorririk,\nNerea den gauzarik\nDeus ere eztaukat nik:\nUzta jaso bezate ereind'ako azitik!\nEztik kuntrolür jaunak, ez, erran gezürrik,\nBasa-gizuna zuñ den, harek ba-dakik.\nIrati'n et'Arboti'n hik ba-dük lagünik,\nNüzpaiko paganuer lekhik idokirik:\nEz, ire ereñik\nKhen hakhit hebetik,\nEta hanti güti'igor jagoiti berririk.\nEztik iskribau jaunak, ez, esan gezurrik,\nBasa-gizona nor den arek bai-baitzekik.\nIrati'n eta Arboti'n ik ba-duk lagunik,\nAntziñako jentillai lekua kendurik:\nEz, ire ereintzarik\nKen akigu emendik,\nEta andik ez bidali gaurgero berririk.\nEnañ ez igorriren, hik ni, Irati'rat,\nEz Holtzarte'rat ere, gütig'Arboti'rat,\nSarri ni jinen be'niz Elhartxünia'lat,\nEtzütün, ez hik, hantxe manhatüren bestak,\nHitz emaiten deñat:\nProzesa galdü zian emazten bilkhüak.\nIrati'ko basora ez naun bialduko.\nHoltzarte ta Arboti'ra are gutxiago,\nElhartxunea'n berriz, laister naun izango,\nAngo festak orduan, ik ez aginduko.\nAditu zaidan ondo:\nAski naun kantatzeko\nAuzia zuten andrak galdu sekulako.\nEtziña izigarri balia, Jinkua!\nEmazte erho horiek eginik bilkhüa.\nZaragolla hobenak haienak zirela!\nAisa ere gizunen, büzagi zirela!\nBena, aurthenko huntan, trünpaturen dira.\nEtzuen deus balio, ez ala-fedea!\nEmakume ero oiek egiña billera;\nGaltzarik bikaiñenak berenak zirela!...\nGizonez gallentzeko zeukaten ustea!\nOnegi da sobera.\nBaiñan ustea zaie ertengo ustela.\nBas'arhantzia lili, arhantziareki\nHaren frütia huntzen gaitzago da bethi.\nUzten hait mintza hadin amuriareki,\nPheti behala beita hor üharrieki,\nEmazte bat eginik phasta gaxtueneti.\nAran arbolarekin, basarana lorez;\nBaiñan onen frutua ontzen da samiñez.\nMaitale txar batekin abil libertadez\nPeru laister ortxe dun naikeri ujoldez.\nDenborak duen epez,\nNigana eldu baietz\nEmakume bat antzu dagona bertutez.\nEgün hun, oi! Jan Pierra. zü ene senharra!\nJinkuak egün hunik hanixko deizüla!\nGaxki bizi beikira, dakizün bezala,\nOroi gitin iseia, gü, kunbertitzera;\nBeste gañeko mündin eternitatekua!\nEgun on, oi, Joan Peru, zu zaitut senarra!\n]ainkua'k urte luzez kontserba zaitzala!\nGaizki bizi izan gera, dakizun bezala,\nObeak izateko ba-dugu bearra!\nMundua, berriz, laga.\nZerua goian baita\nBetikotasunean luze da denbora!\nHunki jin ziradila, prima anderia,\nZük ikhasi ahal-zü oroi zeküria:\nUtzezazü Phetiri; jiten ba'da beharra,\nGure gobernadore hura franko beita:\nEgin da bakia,\nDen bezala legia:\nEmaztek aski die hari behatzia.\nOngi etorri zaitez, andre nagusia,\nZuk ikasi al-duzu dotriña berria?\nUtzi ezazu Peru, ba-da tenoria,\nZure senarra bedi gobernadoria.\nEin dezagun pakia,\nDen bezala legia\nGizona da nausia!\nAndreak aski dute senarra zaitzia!\nNik ba-düt abis hunik emazte legünen:\nAisik izan ditian bere gizun phestien,\nBeldürti eta lotsa aldiz kokien;\nHaien gobernatzia eztela emazten:\nBortxaz ere dira esküpin izanen!\nAndrientzat kontseju nator ni ematen,\nSenar prestuentzako on-onak ditezen,\nDollorrarekin jakin burua makurtzen,\nEz baitzaie zillegi aiek gobernatzen.\nMendean naitanaiez dirade egonen!\nHik ba-dük abis hunik emazte legünen,\nNik ba-dikiat gizun ezkuntzekuen\nGibeleti manduer bazkaren ezarten;\nBena lotsago izan prima handien.\nEmakumientzako aolku ba-duk ik,\nGizonentzako, berriz, saltzen dizkiat nik:\nKortejatzen ez ari alaba nausirik,\nManduari ez eman jatena atzetik;\nMandoak baldin ba'dik\nEz eduki orratik,\nAlaba nagusiai aiñako bildurrik!\nNi izan niz hebetxe ogen agerzale,\nAreta ba-nütin nihaurenak ere,\nZiek, behazaliak, hobeki egizie:\nJosaffat'en ba-date heiagor'egile,\nJesüs han beitate:\nAski batükegü nurk guriak ere!\nNik agertu dut emen pekaturik asko,\nNaiz-ta neriak izan kontatzeko naiko;\nZuek, aditzalleok, ez izan olako.\nJosafat'en ba-date deadarra franko.\nAntxen gera bilduko\nEta gu juzgatzeko\nJesus da agertuko:\nNorgeren utsak ordun agertu bearko!\n«Elhartxü eta Biñau»en izenpean bildutako bertsoak bear bestean uler ditzagun, premiazkoa zaigu ixtori orren argibide bat ematea ipuiaren ariari zuzen jarraitzeko eta bertsoetan ageri etzaizkigun zenbait xehetasun mamitsuen aditzera emateko. Lanbide au Jean Larrasketa jaun apezak egiña duen ezkero —Etxahun'en bertso ezagutzalleai galdekizunak egin ondoren, noski—, bere ager-saioa itzez-itz aldatzea iruditu zaigu egokiena. Onatx, bada, Larrasketa'ren interpretaziñoa:\n«Elhartxu eta Biñau»en bertsoak, Barkoxe'ko baserritar maltzur eta auzilari baten zenbait gertakari eta bere emaztearekiko eztabaidak agertzen dizkigute. Baserritarrari Elhartxü deritza. «Arranuak Bortietan» —eresi onen bikaiña!— eta «Hartzen dit hartzen ofiziua» osatu zituen olerkariaz ari ote zaigu? Aita Lhande agurgarriak eztio ezkutu azkuregarri oni argibiderik eman ahal izan.\nLENENGO ZATIA.— Dema parregarria: Elhartxu'k ogei luseko dema egin dio Biñau'ri, au zaldian baiño, bera oiñez lenago joan baietz Barkoxe'tik Pabe'ra (47 km.). Perratzallearekin konpondurik, Biñau'ren zaldiari perrak atzekoz-aurrera jarri-erazten dizkio (1). Au ezta oartzen bere leikideak egindako jokaldi maltzurraz eta bere zaldia alper-alperrik neka-erazten du. Zati au —biziki eta lasaiki emanik— mintzaira xarmant eta aoxurigarri batean idatzia dago. Euskera aski ezpa'zaio, bearnesa datorkio lagungarri bere itzik politenak eskeiñiz.\n(1) Xehetasun au garrantzi aundikoa izanarren, jakin-erazi ezik ezpaiditeke konprendi oñiez zaldirik motelenean baiño len irixtea, Etxahun'ek eztigu aditzera ematen bere bertsotan. Nunbait, Jon Mirande'k dion bezala, aldi artan mundu guziaren jakiñekoa zelako gertakizun au, etzuen aditzera eman.\nBIGARREN ZATIA.—-Biñau'k bere dema galdu du, baiñan, orra bi apostulariak auzitegian. Emen gertakizun berria: auzi parregarria, Elhartxü'k, asarrekor baita, auzitegiko prokuradoreari egiten dio erru. Borrokari ekiten diote, Majistratuak bezeroa illetatik atzitzen du. Onek, erantzuki, peluka erauzten dio. Auzi gaiztoa! Majistratuak oker egin du eta konponketa baterako prest dirudi, batez ere Elhartxü'ren ukabilla ezagutu ondoren. Gure baserritarrak bere ageri-paperetan iru auzigai zorigaiztoko ditu oiturazkoak eta meatxuzkoak (2). Alkar konpontzea onena. Elhartxü'k jakin-erazi dio prokuradoreari, bera maixu dela ille tiraketan, baiñan, berreun liberako erregalu bat egiten dio bere egite txarrak ahaz ditzan. Alaxe egin zuzen (3).\n(2) Xehetasun onen berri ere etzaigu ageri Etxahun'en bertsotan; Larrasketa'k aterea dugu, noski, aztarren au.\n(3) Eztut uste Larrasketa zuzen dabillenik 200 liberako erregalua egin ziola esatean. Jon Miraude'ren iritzia besterik da: «Elhartxü'k atzera ematen dio kuntrolurrari onek aurreratutako dirua, 200 franko zor baitzizkion ain zuzen, eginerazitako paper ofizialak eta multa gatik».\nIRUGARREN ZATIA. - Amaitzeko, ezkontide arteko auzi motel bat Elhartxü eta bere emaztearen artean. Onek, zakurraren ipurdira bialdu nai du senarra. Elhartxü'k ortzak erakusten dizkio. Golpean menderatzeko, «ezpal gaiztoko emakume galant bat» etxeratuko duela zemai egiten dio. Itzok aski dira: emakume erregarria berealako otzan billakatzen da. Eta ekaitz ondorengo ortze urdiñaren antzo, azken ahapaldiak leialtasunezko, mendetasunezko eta pakezko aolkurik zintzogarrienak emanaz bukatzen dira. Azkenean, bertsolariak bere burua pekataritzat jotzen du. Baiñan aditu ditzagun —gatzez eta piperrez ezezik, pipermiñez (4) ere ondutako euskeran—, errankizun gordiñaz eta maltzurkeri irri-abartsuz ornitutako mintzairan, ahapaldi ariñok, puntuak biziro eta aidoso erabillirik, Zuberotar arimaren iduri.\n(4) Egilleak «poivre» (pimienta) eta «piment» (pimiento) itzak darabilzki. Nik, eztut «pimienta» itzultzeko itzik ezagutzen euskeraz eta orretxegatik «pipermin» (guindilla) itzaz baliatu naiz ideia berbera adierazteko.\nAhapaldi ontako lenengo bertsoko «mementin» (momentuan), gipuzkoar bertsolari batek «segidan» esango luke, bainan, itz au beheraxeago erabiltzea bearturik arkitu naizelako, «pozikan» erabiltzeko libertadea artu dut. «Aide gaitzin», Jon Mirande jaunak jakin erazten didanez, «indarka» da; «gaitz» itzak «geienetan «indartsu», «bortitz» esan nai du Zuberoan». Nik, puntuari atxikiaz, «asarre bizian» itzuli dut esakera au.\n«Eñhez ezin-bestin», Larrasketa'k «n'en pouvant plus», itzultzen du. «Eñheatu», Zuberoa'n gure «nekatu» dela esanak gera lenago ere. Onetxegatik, eta puntuaren eskabidea aintzakotzat arturik «neketan zebillen» itzuli dut. Aitortzen dizut ala ere, esaera onek eztuela jatorrizkoak aiñako indarrik. «Bagoz eskalanpuak handirik beitzütin», oso bitxi egiten zaigu emengo euskaldunei eta makiñabat buruauste ibilli ditut berorren zentzua atera naiean. Jon Mirande ene adiskide onari bere iritzia eskaturik, onela iardetsi zidan: «Bagoz eskalampuak handirik beitzütin» ez du «bagozko eskalampu handiak beitzütin» besterik esan nai. Egia da —jarraitzen dio Zuberotar olerkari gallenak ahapaldi ontako nire galderai erantzunaz— kantagilleak ez duela azaltzen Biñauren zaldiari arotzak (perratzalle, Zuberoa'n) perrak alderantziz ezarri zizkiola, bainan hori, erri guztiak zekielakotz gertakariaren berri». «Arueita» bearnes itza da eta itzulirik dugun bezala «otsa» esan gura du.\nZalantza apurtxo bat neukan «bai ordin» esakerari Zuberoa'n ematen dioten zentzuaz. Orra, Jon Miraonde'k gai ontaz esaten didana: «Bai ordin»: emen eta urrengo ahapaldian «bai, orduan» gipuzkeraz bezela esan nai du. Baiñan egia da zenbait aldiz «ordin zuberoeraz zuen «beraz» adi erazteko erabiltzen dugula («beraz» ez dugu erabiltzen). Bertso puntuak eskaturik nik libre-xamar itzuli bear izan ditut ahapaldi ontako neurtitz laburrak eta esakera ori kanpuan gelditu da.\nEtxahun'ek darabillen «kuntrolür» frantzesezko «controleur» berbera da, noski. Itz au gazteleraz iztegiak onela ematen dute: «registrador», «inspector». REGISTRADOR, persona encargada de anotar algo en el registro (lenengo zentzua). INSPECTOR. empleado que tiene a su cargo la inspeccion y vigilancia de un servicio (bigarren zentzua ). Jon Mirande'ri bere iritzia eskatu nion gai ontan eta orra bere erantzuna: «kuntrolür» frantzesezko «controleur» da dudarik gabe; bainan ez dakit batere zer izan ditekean auritegiko «kuntrolür» bat... Susmatzen dut hala ere gaztelerazko «registrador» dela emen, hots, frantzes korrientean auzitegi bateko «greffier» delakoa». Beraz, escribano eta apika notario ere izan diteke Etxahun'en «kuntrolür»a. Onetzegatik, gipuzkoar bertsolariaren aboan «iskribau» edo «eskribau» itza dela egokiena iruditu zaigu. Ahapaldi ontako beste korapilloa azkeneko bertsoan dugu: «Kuntrolaerazi zin papera mementin». Ontaz ere Jon Mirande jaunari galdegin nion eta orra zer erantzun zidan: «Ez dakusat garbi zer paper Elhartxük kontrolaerazi zion; beharbada, Etxahun'ek esan nai du Elhartxuk firma erazi ziola auzitegian gertatu zenaren akta, kontrolurra oker ibilli baitzan Elhartxü joaz (??)». Bertso laburretan —jatorrizkoan sei silabakoak eta gurean zazpikoak— libre-zamar aritu gera, baiñan, zentzu nagusitik apartatzeke.\nAhapaldi ontako lenengo bertsoa, ots, «Etzatin dolügarri, ai! kuntrolür Jauna», galdekizunean obeto legoke Jon Mirande Jaunaren iritziz eta alaxe ipiñi dugu gipuzkeraturik. «Etzatin» aditz-jokoari buruz onela mintzo zaigu olerkari Zuberotarra: «Zuk diozun bezala, «zatin» hori «zatean» edo «zatekean» da («zatekin» ere esaten dugu) eta itzulpena, beraz, «ez al zen dolugarri», «ez ote zen dolugarri». Zuberotar ene adiskidearen itzulpena osoki errespetatuz —tankera guzietan baita jantziago jakitez ni baiño— esango nuke, ideia ori zeatzago itzulia legokela beste tankera ontan: «Etzen, noski, kupigarri...». Itzulpenean, ordea, Jon Mirande'ren aburuz eman dugu, naturalkiago datorrelako. «Deozü» aditz-jokoari buruz auxen idazten dit Sorhuetar ene adiskide unak: «Dativuan «deiot, derozü, deio» zuka edo ika ari ez geranean erabiltzen ditugun formak dituzu (baita «derot, derozü, dero» forma beteak eta «deot, deozü, deo» edo «dot, dozü, do», forma oraindik laburtuagoak ere erabiltzen ditugu). Zukan, «deiot» en ordez, «diot» edo (zuzenago dirudina) «diozüt» esaten dugu. «Deio» ren ordez, «deozü». Ikan, «deiot» en ordez, «dioait» edo «doat», eta «dioant» edo «doant». «Deio»ren ordez, «diok» eta «dion». Ahapaldi onen azkeneko lau bertsoak tankeraz ulerkaitzak egiten zaizkigu mugaz beitiko euskaldunei. Onatx, beroien ideia nola jasotzen duen Jon Mirande gure aidiskideak: «Elhartxük ez zuelako orduan, bear aundia zuelarik, papera preskebitzeko edo multa ordaintzeko dirua». «Amandaren phüntin» delakoak esan nai du «amanda den bezenbatean», «amanda dela-ta».\nAhapaldi ontan Etxahun'ek diotsa Elhartxu'k iskribaua «satifatü» duela. Zer tankeran kontentatu du, ordea, auzitegiko gizona? Larrasketak dionez, berreun liberako erregalua egiñaz eta Jon Mirande'ren iritziaz, «Elhartxük atzera ematen dio kuntrolurrari onek aurreratutako dirua, 200 franko zor baitzizkion ain zuzen, eginerazitako paper ofizialak eta multa gatik». Sei silabako bertso laburrak —zazpiko biurturik— lasaiki itzuli ditugu, baiñan, ikus ditekeanez, ideiaren ariari jarraiki. Itzulpen zorrotza onelatsu litzake: «Abertitu du iskribaua, senide edo adiskide on bezala, eztakiola fida».\nAhapaldi ontako illunalditxo bakarra «etxeki» aditzean dagoela esango nuke. Lhande'ren iztegiari gatxizkiola, itz onek ba-ditu bi esangura gurean ongi datozenak. Batetik «soutenir» (sostener), alegia, emandako itzari eusten diola ez duela lotuko. Bestetik «observer (une loi, etc.)». Ontaz, itzul genezakean «Dio itz ematen eta «kunplitzen» eztuela lotuko», uste baitut, kasu ontan «observar» edo «cumplir» berdintsu dela. Jon Mirande'k, zalantza oni buruz onera idazten dit: «Etxeki» (Laphurdi'n atxiki) sostener da geienetan; baiñan egia da izkuntza horietan ere erabilli oi dugula: «Hitza etxeki» (tenir sa parole); «legea etxeki» (observer la loi)». Ondikotz nik eztut itzulpena eman ahal izan itzez-itz eta eztut itz onen kidekorik erabilli.\nEtxahun'en ahapaldi ontako «galant» itzaren zentzua, Larrasketa'k bere iztegian dakarren «pas mechant, calme, paisible», da zalantzarik gabe. Beraz, emakume bat otzana, xamurra, ona biurtzen saiatzen ari zela esan gura du eta orrela itzuli dugu «onera ekartzen». «Prima kexakor», «neskatxa asarrekor» itzuli dugu, nik dakitelarik «prima» (oiñordeko emea) ezpaita ezaguna gure euskalkian eta eztut uste ere ordekorik duenik. Bestalde, egia da —geroago ikus ditekeanez— Etxahun'ek zitalkeri bereizi bat erantxi nai diola edonungo «primai» ots, alaba nagusiai, oiñordeko bear dutenai, eta ori orrela izanik, «neskatxa» itzarekin itzuliaz, bertsolariak bere pentsamentuari eraxten dion kolorea —matiza, alegia— moteldu egiten da. Beraz, alderdi ortatik, «prima» itza kontserbatzea obea litzakeala uste dut. «Emakor» Lhande'ren iztegian «qu'on peut apaiser, calmer, radoucir, apprivoisser. Ene ustez au da ongien dagokion itzulpena, ots, neskatxa asarrekorra otzan-erazi, ezi. Jon Mirande k «otzandu» baiño «ezi» naiago lukenarren, lenengoa ezarri dut -erazten eraskiñarekin obekiago baidator.\nZer egia edo errealitate ezkutatzen digu Etxahun'ek ahapaldi onen bertso laburretako metaforaren azpian? Orra, iru bertso misteriotsu auek —Utzak arren oithian - mihisia plegian - tabala deno lotan— nola itzultzen eta esplikatzen dituen Larrasketa'k: «laisse le drap à son pli, tant que le «tambour» se tait», ots «laisse ta femme tranquille, tant que ses cris sont «en sommeil». Orra Jon Mirande'ren iritzia gai beroni buruz: «Neronek ere, ez dut illun zaizun neurtitz irukoa oso ongi ulertzen, itzez-itz bereren, Etxahunek zer esan nai duen argi agiri baita (Lhande-Larrasket'ek, emandako interpretazioa dudarik gabe). Nere ustez, bertsolariak bi metafora erabiltzen ditu emen alkarren ondozka: 1.° «tabala deno lotan» «tanborra lo den artean» = «emazte oiuzalea ixilik dagoen artean». 2.° «utzak mihisia plegian», ots, «ez ezak ikutu aren ogea», esnatu ez dadin, alegia». Gaiñerakoan, lexikoari gagozkiola, «arren» gure «bada» da (donc-pues) eta ez «otoi». «Oithian», ostera, «otoi» da Zuberoa'n. Lhande'k, par faveur, je vous en supplie, itzultzen du. Iru bertso laburrok, batez ere «mihisia plegian» —maindirea tolesturik— eztitut itzez-itz itzuli ahal izan, baiñan, zentzua zuzen-zuzen jaso dutelakoan nago.\nSeguru aski, Larrasketa'k oker eman zuen ahapaldi ontako «beitire» aditz-jokoa eta orretxegatik aldatu egin dugu —«beitie» ezarriz— Jon Mirande Jaunaren baiespenarekin. Pasivoko mintza-moldea bitxi egin zitzaidan kasu ortan eta Zuberotar olerkariari argibidea eskatu nion. Onatx, onek itzez-itz erantzundakoa: «Segürki beraieki huntarzun beitire» ez duzula ongi entenditu? Ez dut miresten, verboa oker baitakarte bertso ontan Lhande-Larrasket'ek; «beitire'ren» ordez, «beitie» bear luke, ots, «baitute» (beitie = baitute eta beitire = baitira, berdin-berdin oguzten ditugu). Emengo bertso laburretan ikus deitekeanez, Etxahaun batzuetan oso zaharra dugu bertso-lanketan. Guk, puntua aldatuz ebitatu ahal izan dugu bi «deus-ere» eta irugarren «ere» jartzea bertso amaigarri. Azkeneko bertsoa beste ontara ere eman diteke: «Uzta jasoko al-dute ereindako azitik»; alabaiña, lenbiziko hemistikioan bi silabekin (ko-al) diptongo egin bearko litzake zazpiko neurria gordetzeko.\nAhapaidi ontako bi bertsuok, «Irati'n et'Arboti'n hik ba-duk lagünik - nüzpaiko paganuer lekhik idokirik», Zuberotarrek aipatutako eskualdetako jendeaz duten kontzeptuaren oiartzuna dira, noski. Jon Mirande'ri galdetu nion oien berri ba'ote zekien, eta orra berak erantzundakoa: «Ez dut Iratiar eta Arbotiurren famaren berririk; Irati baso bat delakotz, adierazten bide du bertsolariak hangotarrak basaiak edo basajendeak direla; dena dela, ernagarri da ahapaldi hau, erakusten duelakotz oraindik ere badirela Zuberoan (edo ba zirela joan den mendean) aintzinako Jentilen gaineko tradizio batzu; Zuberoan izango naizen urrengo aldian inkesta bat eginen dut hortzaz; oraingoan zorigaitzez ezin erran dezaizuket ezer segurrik».\n«Emazten bilkhü» orri buruz Jon Mirande'ren iritzi zuhurra emanen dut aburu zuzenean dagoela uste baitut: «Emazteen bilkura» hori niretzako ere adigaitz samarra da, orain artean Elhartxü emazte bakarrari mintzatu baitzaio; beharbada, egilleak jakinerazi nai du, ez soilki emaztea, bainan etxenko emakumeak oro (alaba, erreiña e. a.) etxeko jaunari jazarri zaizkiola.\nAhapaldi ontan maratilla askotxo ditugu ideki bearrak. Goazen, beraz, emeki-emeki. Mintza gaitezen aurrean «etziña» (ez ziña! aditz jokoaz. Jon Mirande'k idazten digu: «Ez dut garbi ikusten zergaitik egilleak «etziña» darabillen lenengo bertsoan, hori «forme allocutive» delako bat baita, emaztekiekiko ikan usatzen duguna, ots, «EZ ZUEN» (zia, ziña edo zi, zizün). Ba-dirudi, beraz, emakumeei zuzentzen diotela egilleak ahapaldi hau. Itzez-itz, honela dijoa gipuzkeraz: «Ez zuen asko balio, (ala) Jainkoa, emakume ergel horiek egin ba zuten batzarrea» (1). Bertso laburrak, oi bezala, luzeak baiño libreago itzuli bear izan ditut. Ala ere, ideiari zeatz lotu natzaio. Jon Mirande'k, itzez-itzezko itzulpen au eman zidan: «Kalamu-(oial)-ondakiñak —Larrasketa'k, les restes de tissu de chanvre— gizonen jaunzkeratzat (bitalla (tzat), bitalla (garri) franko naikoa zirela». Eta komentari au osatzen dio olerkari Zuberotarrak itzulpenari: «Ez dakit gizonezkoek kalamuzko oialkiak usatzen zituztenetz jaunzkerako Etxahun'en denboran. Beharbada, egilleak erran nai du kalamuzko oiala, zatarrenetatik izaki (zaku edo olako egiteko bakarrik erabiltzen zena) hala ere aski on litzakela gizonentzat, emakumeen ustean». Amaitzeko, ene adiskide onak ahapaldi oni egiten dion beste iruzkin bat aipa nai nuke. «Bestalde —dio Mirande-Aiphasorho jaunak— gizonen buruzagi izateak ez du erran nai, Zuberoeraz, gizonen nausi izanen zirela emaztekiak, baizik gizonak baino geiago, indartsuago, gorago... «Bürüzagitü nitzozü», erran nai du, guretan, «gaillendu dut», «garaitu dut».\n(1) Onaix, Zuberoeraz —Campion'en Gramatica de los cuatro dialectos'etik aterarik— (Ekarri) nikan-niñan'en konjugaziñoa: nia-niña, ian-ian, ZIA-ZIÑA, ginia-giniña, zieya-zieña.\nLenengo bi bertsoak Jon Mirande'k onela itzultzen ditu itz-lauz: «Sasi-aran-ondoa loratzen da aranondoarekin (= aran-ondoaren dembora berean). Haren frutua ontzenago edo umotzenago, eta gaixtoago da (ez egiazko aran-ondoarena bezala, beraz)». Giputzok, bigarren bertsuaren zentzua beste era ontan artuko genduke: Basaranaren frutua zaillago dela umotzen baratz-aranarena baino. Guk bertsotan eman dugun itzulpena —beti naturaltasunari jarraiki— ez da zeazki ez bat eta ez beste, baiñan ideiaz atxikiago zaio Jon Mirande'k emandako zentzuari. Laugarren bertsua ere —Pheti behala beita hor üharrieki— ez da garbi-garbi ikusten denetakoa, baiñan Mirande jaunak, esaten dit ongi jaso dutela ene itzulpenean (Peru laister ortxe dun naikeri-ujoldez).\n«Prima anderia», nolabait itzuli bearrez, «andre nagusia» itzuli dugu. Ez nau kontentatzen itzulpen onek, baiñan, ezin asmatu dut «prima» nola aditzen eman eta bertso ontan naitanaiez aditzera eman bear da —XVIII'garrenarekin daukan alkarkizunarengatik—Elhartxu'ren emaztea oiñordekoa zela. «Oiñordeko andria» itzul nezakean, baiñan, orduan, bigarren hemistikio onek silaba bat geiegi dauka, bi itzak diptongoz ez jostekotan beintzat. «Zeküria» itzaz ba-dugu auzi. Larrasketa'k la sagesse itzultzen du, ots, «zuhurtzia». Pierre Lhande'k ostera, genre de vie. Zalantza onetan Jon Mirande'ri galdegin nion eta onatx Zuberotar olerkariaren aburua: «Zeküria» (= «zekürü»-a) ez dugu nire aurkintzan (lurraldean) geiago erabiltzen. Lhanderen arabera «façon de vivre» erran noi omen du, eta zentzu hau, Larrasketek emaiten duena baiño onargarriago zait, etymologiari begiratuz. Alabainan latiñezko «saeculum» «seculu(m)»-tik dator euskalitz han, eta saeculum'ek erran nai zuen latiñez, «mendea»z bestalde, mundua, munduko erak e. a.». Guk, bertso neurriak beartuta, libre xamar itzuli dugu baiñan asmoa aldatu gabe. Bestetxo: zentzuari gagozkiola «gure gobernadorea» Elhartxu dela pentsatu bear ba'da ere, mintza-moldeak beste zerbait pentsa-azten du. Mirande'k, xehetasun oni buruz esaten dit: «Gure gobernadorea» senarra da, hots, Elhartxu, naiz bera izan mintzo, aundi ba zaizu ere. Hala ulertzen dut neuk, bai eta nire aitak ere; bitxi ez dut nik arkitzen Elhartxuk bere buruaz mintzo delarik «gure» erraitea: hori «pluralis majestatis» delako bat duzu».\nEuskal-iztegi guziak arakatu eta dantzatuarren, delako «phestien» misteritsuaren itz sustrairik ezin arkitu iñun. Itz illun onen baitan sartzeko, beti bezala, maratilla Jon Mirande gure adiskide onak ideki digu eta uste ez genduena ikusi. «Phestien» itz aurki-ezin hori «pherestü-en» baizik ez duzu, ots «prestu» (Zubero'an esan oi denez) eta bigarren bertsoak erran nai du: «mana- edo agindu-errezak, esaneko, izan ditezentzat beren gizon prestuentzako». Azken neurtitzeko «bortxa» itzaz, berriz, onela idazten dit Mirande adiskideak: «Bortxaz» ez du «indarraz» erran nai, bainan nai ta nai ez (frantzes errikoian «forcement» bezala) eta azkenengo lau neurtitzak honela itzultzekoak dira: «Nai ta nai ez, aula indartsuen eskupean, bearduna aberatsen (esku-pean) eta emakumeak gizonen (esku-pean) izaten dira». Ene ustez, bertso ontan, mamiz beñepein, egilleari urbil-urbilletik jarraitu natzaio.\nNik uste izan nuen bigarren bertsoko «ba-dikiat», «ba-ditiat» (ba-dizkiat)'en utsegite bat zela, baiñan, Jon Mirande'k, orrelakorik eztela esaten dit. «Diki»t» = «duket» (ots, izango dut) omen, gizonekiko itanokan eta «dikiñat» edo «dikiánt» emaztekikoan, azentua azken silaban emanaz. Guk, ordea, eztugu « duket»en ordezko gerogarririk —bizirik esan gura dut, ez zukan eta are gutxiago ikan— eta orretxegatik «dizkiat» erabilli dut. Ahapaldi ontan, «prima», «alaba nausi» itz bikotearekin itzuli dut. «Uzter-ostiko», Llhande'ri jarraiki, ostiko eman erreza da eta «süstut», Larrasketak dionez, «bereziki», «batez ere», ots, Barkoxe'n erabilli oi den itza bearnesetik artuta. Azkeneko lau bertsoak onela ematen ditu prosan Jon Mirandek: «Mando gaixtoaren (batez ere perradunen) ostikoen beldur izan, baiñan prima aundien beldurrago izan». «Egia da -jarraitzen du Zuberoatar olerkari gorengoak—mandoai ez zaiela bazka atzetik ematen, eta horrela eman nai ba lie batek, ostiko bat emango liokete... Erran nai bide du gizon ezkongaiak, atzetik, hau da, ebazka, itzulinguruka, prima aundiei gorte egiten ausartzen ba dira, ostiko bat, hots, afruntu bat biltzeko zorian daudela».\nAhapaldi ontan iru aditz-joko gerogarri ageri zaizkigu gipuzkeraz ezin eman ditugunak, «ba-date» (izango da), «beitate» (izango baita) eta «batükegü», (baidukegu, izango baidugu). Lenengoa errespetatu egin dut, gipuzkeraz oraindik naturalki irakurtzen delako, gerogarri auek euskera komunekoak baitziren aintziña. Beste biak -ko ezaungarridun gerogarriaz trukatu ditut. «Areta» itzak («ata» oguzten dugu) —dio Jon Mirande'k— Larrasketek jartzen dion zentzua dauka, gutxi gora bera; frantzesez «et pourtant, et quand meme...». «Gütiala», eztut uste esan bearrekoa denik gipuzkerazko «gaituala» dela. Ikus ditekeanez, bertso laburrak jazkiz zerbait aldatu ditut. «Ogen», ezta «pekatu», «erru», «uts» edo «falta» baizik. Alabaiña, bertsoaren jatortasunak eskaturik «pekatu»gatik aldatu dut. Eta eztut uste beste esatekorik daukatenik «Elhartxu eta Biñau»ren Ahapaldi xarmangarriaz.


Posted in Herri kultura, Kortxoenea\nHiru hilabete baino gehiago pasa dira Ertzaintazak eta zenbait udal langilek Donostiako Gros auzoan zegoen Kortxoenea gaztetxea hustu eta lurrarekin berdindu zutenetik. Protesta ugari eragin zituen operazioak eta behin eraitsita ere, askoren imaginarioan jarraitzen duela dirudi. Horren erakusgarri da inauterietan gaztetxea berriz martxan jarri izana. Ez da Donostian izan, Hernanin baizik. Garin taberna Kortxoeneaz mozorrotu dute joan den ...\n[Gorka Bereziartuaren blogean] Asteazkena, eta ez da baretu Donostia 2016ren inaugurazio-ekitaldiko hutsegiteek eragindako ekaitza. Ser irratiko kateko tertulian jardun dute gaiaz Miren Azkarate (EAJ), Ernesto Gasco (PSE), Josu Ruiz (EH Bildu) eta Miren Albistur (PP) udal ordezkariek, eta badirudi gobernu ardurak dauzkatenek aurkitu dutela formula Cerezaren zerak ez dezan zarea zipriztindu. Alanbre-hesi baten gainetik salto egin duen ...\n[Gorka Bereziartuaren erreportajea] Despistatuenentzat notizia: 2016an gaude, urtea eta ebentoa gurutzatzen diren lekuan, Donostiak ofizialki Europako Kultur Hiriburu titulua jantzi duen denbora tartean. Bide zaila egin du orain arte, alderdien arteko botere-lehia medio; eta herri mugimendu batzuk egitasmoa auzitan jartzen hasiak dira. Erretratu hau egin diogu proiektuari abiatu den momentuan. Urtarrilaren 19tik 20rako gauerdian Donostiako ...\n[Albistea ARGIAn] 2016 Europako Kultur Hiriburutzaren inaugurazio egun nagusian, Donostiako Piratek herri kulturen aldeko brindisa deitu dute larunbatean 18:00etan. Horretarako Donostiako norbanako, elkarte eta mugimduei gonbidapena egin die hasiera batean Boulevarrean egitekoak ziren eta azkenean Alderdi Ederrera mugitu duten ekimenerako. Asteburuan hainbat hedabidetan argitaratu duten “2016an ere Dono$tia eta €ultura abordatu” ...\n[Dani Blancoren argazkia, ARGIAko Begi Bistan argazkilaritza blogetik] Abenduaren 20an sartu ziren, danbor hotsen artean, donostiarrak DSS2016EU hiriburutzan. Azken hamarkadetan bezala, ez zen aldarrikapenik falta izan plazan. Euskal presoen dispertsioaren aurkako aldarriari, Europar Batasunari kritika gehitu zitzaion txistualdi gisa. Handik hiru egunera ospatu zen hiriburutzaren inaugurazio ekitaldi ofizialak ere kritika handiak eragin ditu ...


Gazteria eta drogak - Gazteberri.eus\nGazteria eta drogak\nPublished13 urria, 2011\nEurobarometroak europak gazteek drogegiko dituzten jarrerak aztertu nahi izan ditu. Oro har, jarrera negatiboak aurreikusten badira ere, kontsumo datuak altuak izaten jarraitzen dute.\nDrogak eta horiek eragin ditzaketen arazoak dira Europan den kezkarik handienetako bat, besteak beste, europar hiritarren segurtasunerako eta osasunerako mehatxu bat suposatzen dutelako. Azken urteetan, droga kontsumoa nahiko altua izan da Europan, batez ere, gazteen artean. Eurobarometroak, berriki, drogen eta gazteen inguruko azterketa baten berri eman du. Azterketa horrek kontsumoa aztertzeaz gain, gazteek drogen inguruan dituzten jarrerak ere aztertzen ditu. Azterketa hori burutzeko, Europar Batasuna osatzen duten 27 estatuetako 15 eta 24 urte bitarteko 12.000 gazte elkarrizketatu dituzte. Aipatu ikerketaren ondorioak bost ataletan banatu dira:\nEuropar gazteek esandakoaren arabera, heroina da lortzeko drogarik zailena. Inkestatutako gazteen erdiak baino gehiagok adierazitakoaren arabera, ezinezkoa edo oso zaila izango litzateke 24 orduren epean heroina lortzea. % 10ak, berriz, droga hori erraz edo oso erraz lortuko lukeela onartzen du. Kokainaren eta estasiaren kasuan, gazteek droga hauek lortzeko erraztasuna gehiago dagoela adierazten dute. Datu hauek guztiak 2008an egindako azterketarekin bat datoz. Kasu horretan, droga ilegalak lortzeko erraztasun gehiago azaltzen zen, baina aurtengo ikerketan, 24 orduko epean lortzeko aldagaia sartu da, eta horrek, eragin zuzena izan du emaitzetan adituen esanetan.\nInkestan parte hartu duten 4 gazteetatik batek haxixa erretzen duela onartzen du.\nAlkohola eta tabakoaren kasuan, gazteek ez dute inolako arazorik izaten hauek eskuratzeko: % 80tik gora oso erraza dela adierazten du eta, soilik % 2k ezinezkoa dela adierazi du. Kasu horretan, kontutan izan behar da adinaren baitan sustantzia horien kontsumoa guztiz legala dela. Horrela, alkoholaren kasuan, alkohola erosteko eta kontsumitzeko adin muga 14 eta 20 urteren artean kokatzen da eta 16 eta 18 bitartean tabakoaren kasuan. Beraz, 18-20 urtetik gorakoek ez dute inolako arazorik tabakoa eta alkohola kontsumitzeko. Haxixaren kasuan, inkestan parte hartu duten 4 gaztetatik batek haxixa erretzen duela onartzen du. Txekiar Errepublikaren kasuan kopuru hori % 50eraino igotzen da, eta Frantzia eta Espainian ere kontsumoa oso altua dela ikusi da. Txostenaren arabera, gainera, haxixaren kontsumoa altuagoa da mutilen artean nesken artean baino.\nDroga berrien kasuan, gazteen % 5 inguruk horiek probatu dituela adierazi du, kontsumorik handienak Irlandan, Erresuma Batuan, Letonian eta Polonian ematen direlarik.\nDrogen inguruko informazioa\nGazteen gehiengoak internet erabiltzen du drogen inguruko informazioa lortzeko. Lagunei galdetzea ere da gazteek erabiltzen duten beste bide bat, eta gezurra badirudi ere, asko dira ere guraso edo senideei galdetzen dietenak.\nDrogen inguruko informazio kanpainak ere eraginkorrak dira eta % 40 inguruk programa hauen edota eskoletan garatutako programen bidez jasotzen dute drogen arriskuen inguruko informazioa.\nDrogen arriskuen pertzepzioa\nGazteen gehiengoak kokaina edota estasisa bezalako drogen kontsumo erregularrak arrisku handiak izan ditzakeela aurreikusten du, baina kontsumoa noizbehinkakoa bada, arriskuaren pertzepzioa nabarmenki jaisten da.\nHaxixaren kasuan, arriskuren bat dagoela onartzen da, baina ez aipatu drogetan bezain altua. Kasu honetan, haxixaren kontsumo erregularra oso kaltegarria izan daitekeela adierazten dutenak % 66 dira. Are gehiago, noizbehinkako kontsumoaren kasuan arrisku altua ikusten duten gazteen kopurua % 23ra jaisten da eta inolako arriskurik edo arriskurik ez duela uste dutenak ia % 50ra iristen dira. Alkoholaren kontsumo erregularra kaltegarritzat jotzen du gazteriaren % 90 inguruk. Asko dira ere noizbehinkako kontsumoa arriskutsutzat jotzen dutenak.\nLegalizazioa, bai ala ez?\nHeroina, kokaina, estasisa edota haxixa bezalako drogak ilegalak dira ia Europar Batasuneko estatu guztietan. Alkohola eta tabakoa bezalako droga legalen kontsumoa eta salmenta, berriz, araututa dago kasu gehienetan. Ikerketa honetan parte hartu duten gazteen gehiengoak, heroina (%96), kokaina (%94) eta estasisa (% 92) ilegalak izaten jarraitu behar dutela adierazi du. Haxixaren kasuan, ostera, gauzak ez daude hain garbi.\nInkestatutakoen % 59ak haxixa ilegala izaten jarraitu behar duela uste du, baina % 34ak sustantzia honen kontsumoa arautu beharko litzatekeela uste du, eta beste % 5 kontsumoa guztiz legala izatearen alde azaldu da.\nTabakoaren kasuan, % 64ak bere kontsumoa araututa jarraitzearen aldekoa da, eta % 16ak, berriz, guztiz debekatuta izan beharko litzatekeela uste du. Iritzi berekoa da gazteriaren % 7 alkoholaren inguruan galdetzerakoan, hots, guztiz debekatuta egon beharko litzatekeela, alegia. Kasu honetan ere, gehiengoa (% 76) egungo egoera arautuarekin jarraitzearen alde da.\nNola ekidin drogek sortzen dituzten arazoak?\n2008an burututako ikerketaren arabera, erakunde publikoek, drogek sortzen dituzten arazoak ekiditeko, saltzaile eta trafikatzaileen kontrako neurri zorrotzagoak hartu behar ziren. Kontsumitzaileen kasuan, berriz, neurri zorrotzagoak baino, prebentzioa, tratamendua eta errehabilitazioa aipatzen ziren. Kasu honetan, informazioa eta prebentzio kanpainak aipatu ziren droga-arazoak murrizteko bide eraginkorrenen artean.\nDrogak kontsumitzeko arrazoien artean, pobrezia eta langabezia izan dira gehien aipatu diren arrazoiak. Era berean, aisialdi eskaintza urriak ere zerikusia duela aipatzen da.\nPrevious Sexsomnioa: Sexua lo gauden bitartean\nNext Rosa María Trinidad: “Trafiko arauak apurtzen dutenekin zorrotzago jokatu beharko litzateke”


Ostiralean Erraustegia Erabakia mugimenduak deituta bilera irekia egingo da Potxoenean | Usurbildarrak aurrera\n← Uztailaren 7an Usurbilgo Gaztetxeak antolatuta “Laboaren Uztaila” musika emanaldia\nLarunbatean ibilgailu klasikoen topaketa Usurbilen →\nOstiralean Erraustegia Erabakia mugimenduak deituta bilera irekia egingo da Potxoenean\nPosted on 2016/07/07 | Utzi iruzkina\nOstiral honetan, uztailak 8, Usurbilgo Erraustegia Erabakia taldeak bilera irekia antolatu du irailaren 30ean, urriaren 1ean eta 2an Usurbilen eta Zubietan egingo den herri galdeketa prestatzen joateko. Udalari erraustegiari buruzko herri galdeketa antolatzea debekatu ostean, herritarren esku geratu da antolaketa lana. Zer lan eskatuko duen jakinda, laguntza beharko dela jakinarazi du mugimenduak. Bilera arratsaldeko 18:30etan izango da, Potxoenean. Herritarrei bileran parte hartzeko deia luzatu zaie.\nErraustegia egitea nahi al duzu?\nErraustegia Erabakia mugimenduak deituta, Santixabel egunean agerraldi jendetsua egin zuen, udazkenean egingo den kontsultari begira argibideak emateko eta galdeketa egingo dela adierazteko.\n“Gizartean kezka eta eztabaida sortzen duen gaia izanda, herriari hitza eman behar zitzaiola esan genuen orduan eta gauza bera berresten dugu gaurkoan ere: Proiektatuta dagoen erraustegia herritarron diruarekin eta osasunarekin ordaindu behar bada, herritarroi galdetu behar zaigu ea nahi dugun ala ez. Era honetara, Usurbilen bertan galdeketa egitea proposatu genuen, Udalak antolatutakoa eta berme guztiak izango zituen galdeketa, hain zuzen ere. Eskaera hori egiteko sinadura bilketa abiatu genuen eta urtarrilaren 20an 1.185 sinadura aurkeztu genizkion Usurbilgo Udalari. 1.185 sinadura, 1.185 arrazoi sendoak gure etorkizuna bozkatua izan dadila eskatuz”.\n“Galdera bakarra izango da egingo duguna. Eta galderari baietz edo ezetz erantzun beharko zaio. Xinple eta gardena, prozesu osoa izango den bezala: Erraustegia egitea nahi al duzu? izango da erantzun beharreko galdera. Oraindik usurbildar eta zubietarroi inork egin ez digun galdera, hain zuzen ere”.


Aurrekoa Urriak 20 Asteazkena Hurrengoa\nUrriak 20 • 19:00 • Victoria Eugenia Antzokia (Parte Zaharra) Antzerkia eta Dantza\nUrteak itxita daramatza Dumontarren kabaret zaharrak baina Rose eta Juliettek ateak berriro irekiko dituzte. Lokal honetan hainbat artista arituko dira bezeroen egonaldia arintzen.\nArgazkia: Alberto Beloki\nUrriak 20 • 20:00 - 21:30 • Ikasbide kultur elkartea Musika\nPandemiaren ondorioz ikastaroa bertan behera utzi genuenetik denbora pasa da. Orain, egoera hobetzen hasi dela eta, Bagera elkartearekin eta Ikasbide kultur elkartearekin adostuta, 2021-2022 ikasturteari hasiera ematea erabaki da.\nUrriak 20 • 14:45 - 16:15 • Musika eskola Euskara +


27 ago 09 - 7 dic 12\nHondarribiko Udalak, azken 12 urteetan egin ohi duen bezala, urtea hasi aurretik onartu ditu hurrengo urteko aurrekontuak. Beraz, duela urte batzuk hartutako konpromisoa bete egiten dugu. Oso garrantzitsua baita erakunde batek bere baliabideak eta proiektuak urtearen lehenengo egunetik ezagutzea.\n2007ko aurrekontuetan ondoko ezaugarriak azpimarratuko genituzke:\nAsmo handiko aurrekontua da. Inbertsioa eta gizarte arloa lehenesten dituena. Gizarte arloko zenbait ataletako diru partidek, hala nola gizarte zerbitzuetakoek, kultura, gazteria eta kiroletakoek aurrekontu osoaren P hartzen dute. Proiektuetako inbertsioek berriz, 5a.\nAurrekontuen proiektua egiterakoan oso zorrotz jokatu da, gastu arruntak ahalik eta gehien kontrolatuz.\nAurrekontu honek "administrazioko makinaria" behartuko du, aurreko urteetako langile kopuru berdinarekin (kontuan izanik 1. Ataleko gastuak, alegia pertsonal gastuak mantentzeko joera dagoela) iaz baino diru gehiago kudeatu beharko du, 2007ko aurrekontua 2006koa baino 15,50 handiagoa delako.\nInbertsio garrantzitsuak egingo dira eta herritarrengan eragin handia dutenak, adibidez haurtzaindegiarena. Inbertsioetan ahaleginik handiena kultura arloan egingo da. Musika Eskolarako proiekturik onena aukeratzeko lehiaketa egingo da, Arma Plazako Interpretazio Zentroa, Erreginaren Baluartea, Amuteko kirol eremua, Harresietako argiteria eta bi hormak irmotu eta egokitzeko proiektua.\nAdministrazio gastuak, alegia udaletxearen funtzionamenduari dagokionak, osatzen du. Gizarte jarduerek (kultura, kirola, gazteriak etab.) 2,4. Gizarte gastuek (Gizarte Zerbitzuen departamenduak edo hiritarren segurtasunekoak besteak beste) 26,3 eta hiriaren mantentze gastuak (garbiketa, zabor bilketa, kaleak mantentzea) %.\nHori dela eta, aipatu behar da Udalaren aurrekontu propioak gehi Hondarribia Lantzen elkartearenak eta apirilean egingo den aldaketak, guztira 23.693.411 euroko kopurua osatzen dutela.\nOndoko "pdf" dokumentuetan azaltzen da onartutako aurrekontuari buruzko informazio zehatza. Datozen asteetan Udaletxeko departamentu guztiek beren helburuak eta egitasmoak aurkeztuko dituzte eta. aurkezpen horiek egin ahala aurrekontuen atal honetan sartuko dira.\nZerbitzuak eta hirigintza


Herria Vs Mordaza - Guaixe.eus\nHerria Vs Mordaza\nOihane Agirre Ulaiar, Unai Otermin Benito, Aritz Agirrebengoa San Román, Beñat Zelaia Barandiaran, Irati Altzelai Karasatorre, Jon Kepa Bengoetxea Irigoien, Kepa Zelaia Barandiaran, Olatz Azazeta Pelaez eta Xochitl Karasatorre Men 2017-05-19 08:21 Iritzia Sakana\nBeste behin ere, gure egoera publikoki salatzera behartuak ikusi gara. 2015ko Abenduaren 28an, euskal preso politiko eta iheslarien eskubideen aldeko ekimen batean parte hartzeagatik 37 nafar gaztek, tartean 10 sakandar, 22.000€ arteko isunak jaso genituen. Kolpe errepresibo horren aurrean “Herria vs Mordaza” deituriko ekimena sortzea erabaki genuen, Mozal Legearen izaera errepresiboa salatu eta gure egoeraren berri jendeak jakin zezan. Isunen zilegitasuna ez dugu onartzen eta hauek ordaindu ordez errekurritu genituen.\nGurea ez da kasu isolatua, Euskal Herrian, era batean edo bestean, pairatzen dugun errepresioaren beste kapitulu bat baizik. Errepresio hamaika aurpegi dituela salatu genuen. Nola ahaztu, beste askoren artean, aurpegi hau erarik krudelenean ezagutzen dituzten Altsasu eta Oreretako gazteak edota Indar Gorriren aurkako sarekada.\nAtxiloketak, torturak, espetxeratzeak, erailketak… Sakanan biziki ondo ezagutzen dugu errepresioaren aurpegi bortitza, belaunaldiz belaunaldi galdu izan ditugu lagun eta senideak. Emilio Iguzkiza 1934an, Mikel Arregi 1979an, Josu Zabala 1997an, sufrimenduari eta errepresioari lotutako izenak izango dira betirako, iragan gogor eta goibel baten aurpegiak. Gure esku dago hori aldatzea, borrokaz etorkizun berri bat eraikiz.\nEstatuak bide errepresiboa mantentzen du. Errepresio zuzenena gutxitu badu ere, hau ez da gelditzen, statu quoa zalantzan jartzen duen edonori kaiolaren burdinak etengabe erakusten dizkio errepresioaren bidez. Azkenaldian, ikusi dugu nola errepresio ekonomikoaren bidez behin eta berriz jotzen duen herri mugimenduen aurka.\nGu kolpatzeko, aipatutako errepresio ekonomikoa erabili dute, hain agerikoa ez den errepresioa, baina errepresaliatuen egunerokotasunean kalte handiek eragiten dituena. Errepresio ekonomiko hau, gainera, errepresioa jasan dutenekiko elkartasuna kolpatzeko erabili dute. Noiz arte sufritu behar izango dugu hau? ASKI DA!\nBukatzeko, behar genuen diru hori lortzeko garaian sakandarren laguntza ikaragarria azpimarratu nahiko genuke. Txalotzekoa izan da, une oro, Sakanako herri guztiek erakutsi diguten elkartasun eta babesa. Mila esker Sakana, hau da bidea. ERREPRESIOAREN AURREAN, HERRI ERANTZUNA!\nSakanako HERRIA vs MORDAZA


«Oraindik asko dago egiteko nesken kirolean»\n31 maiatza, 2019 Kate Motzean 815\nOrdizia areto futbol taldeko atezaina eta San Benito ikastolako hezitzailea da Ane Garmendia (Lazkao, 1989). Euskadiko futbol selekzioarekin Kantabriaren aurka lagunarteko partida jokatzeko deitua izan da: «Elastiko hori janzteak barnean eragiten didana ezin da hitzez deskribatu». Laugarren aldia du selekzioarekin, baina, txapelketa ofizialik ez dagoenez, ez dute aukera asko izaten. «Oraindik ere asko dago egiteko nesken kirolean eta lanean dihardugu gure ondorengoei bidea irekitzeko asmoz». Ordiziako taldearekin Gipuzkoako Kopa eta Euskal Kopa irabazi ditu. «Horrez gain, ligan txapeldunorde geratu gara, denboraldi osoan partidarik galdu ez arren».\nDantza, trikitia eta, nola ez, areto futbola.\nKafe hutsa izotzarekin.\nGazta zati bat filmeko Mikel eta Loinaz.\nGenero rolak eta estereotipoak desagertzea.\nBi iloben jaiotza.\nZaldibiako Jupiter presa.\nHaur eta gazteei aukera ezberdinak eskaintzen saiatuko nintzateke etorkizun aberatsago baten alde apostu eginez.\nHemen baino hobeto, inon ez!\n« «Oso lehiakorra naiz, baina irabaztea ez da obsesio bat»\nGoiBerri 330. zenbakia [pdf] »


Historiako pasahitz hackeatuen bilduma handiena filtratuak izan da. - HodeiCloud\nHistoriako pasahitz hackeatuen bilduma handiena filtratuak izan da.\nby admin | Eka 14, 2021 | Albisteak | 0 comments\nNahiz eta kontuz ibili gure pasahitzekin, hainbat enpresa ez dira behar beste arduratsuak gure datuekin. Horren ondorioz, hackeoak gertatzen dira eta gure pasahitzak ikusgai geratzen dira. Have I Been Pwned-en datu basean ia 11.400 millioi kontu daude, eta oraintsu datu kantitate antzekoa dituen datu base bat filtratua izan da, eta historiako datu filtrazio handiena kontsideratzen da jada.\nCyberNewsek jakitera eman duenaren arabera, hackeatutako datu base hau ezaguna den hackeo foru batean argitaratua izan da. Artxiboa TXT formatukoa zen, 100GBko tamainarekin, eta 8.400 millioi pasahitz baino gehiago zituen. Behin foru horretan argitaratua, litekeena da beste foru batzuetan argitaratua izatea ere.\n8.400 millioi pasahitz 100GBtan\nDatu base honen hackerrak “RockYou2021” deitu dio filtrazioari, 2009an RockYou sare sozialak jasandako filtrazioari erreferentzia eginez, zeinetan 32 millioi pasahitz argitara irten ziren. Hackerraren arabera, datu base onek 82.000 millioi erregistro inguru zituen, baina errealitatean 8.460 millioi dira.\nOrain arte, datu filtrazioen errekorra 3.200 millioi pasahitz zen, Compilation of Many Breaches (COMB) delakoan jasotakoa. Gertatu berri den filtrazio hau, historiako datu filtrazio handiena kontsideratzen da dagoeneko, zeinetan COMB datu basea filtrazioaren edukiaren barne egongo zen.\nEgiaztatu zure pasahitza filtrazioan dagoen ala ez\nEgun, 4.700 millioi pertsona inguru daude konektatuta Interneten, eta hackeatutako erregistroek zifra hori bikoizten duten lez, gure pasahitzak argitara irtetzearen probabilitatea oso altua da. Hau bereziki kezkagarria da norbaitek gure kontuak edo sare sozialak hackeatu ahalko lituzkeelako.\nGure pasahitza hackeatua izan dela ala ez egiaztatzeko, Have I Been Pwned (HBIP)ek eta CyberNews-ek pasahitzak egiaztatzeko tresna sortu dute. Pasahitza filtratua izan bada, pasahitza ahalik eta arinen aldatu beharko litzateke, eta bi urratseko egiaztapena aktibatu, inor gure kontuetara sar ez dadin. Google eta LastPass bezalako zerbitzuek eskaintzen dituzten zorizko pasahitzak erabiltzea gomendagarria da, konplexuak eta seguruak izaten baitira. Gainera, Googlek gure pasahitzak seguruak diren ala ez ziurtatzeko sistema automatikoa du, eta hackeoetan filtratuak izan ote diren antzematen du.


Euskal Herria Bildu - Alderdiekin lehen bilera erronda eginda, EH Bilduk jarraitzen du EAJrekin negoziatzen Gipuzkoak behar dituen 2014ko aurrekontuek aurrera egin dezaten\nAlderdiekin lehen bilera erronda eginda, EH Bilduk jarraitzen du EAJrekin negoziatzen Gipuzkoak behar dituen 2014ko aurrekontuek aurrera egin dezaten\nHainbat bilera eta gero, EAJk ekonomia eta enplegua sustatzeko egindako planteamenduek bat egiten dute 2014ko aurrekontu proiektuaren filosofiarekin zeinak alde batetik gipuzkoarrak kontuan hartzen dituen eta, bestetik, krisia astintzen ari den ekonomia oinarri hartuta, enplegua eta ekonomia sustatzeko helburu duen.\n2014ko aurrekontu hauen filosofia Gipuzkoako Foru Aldundiaren aurtengo aurrekontuen ildo beretik doa. Oraindik amaitu ez den 2013an, hain zuzen ere, 25 milioi euro inguru bideratu dira enplegua eta ekonomia sustatzeko.\n25 milio horiek formazioan, ekintzailetasunean, nazioartekotzean eta krisiak jota zeuden hainbat proiektuetan bideratu dira. Eskualde mailako sinergiak lortzeko ahalegina ere egin da. Honela, Berrikuntza departamenduko ohiko diru partidari, enplegua sustatzeko ponetziak onartutako 7,6 milio euro gehitu zaizkio eta Gipuzkoako 88 udaletan enplegua sortzeko ia 4 milioi euroko laguntzak banatu dira. Horretaz gain, emergentzia egoeran zegoen Inbiomed bezalako proiektuekin diruz laguntzeko konpromisoa lotu da.\nHau honela, negoziaketak bide onetik doaz, EAJren ekarpenak osagarriak baitira EH Bilduk datorren urteko aurrekontu proiektuan jasotako enplegua eta ekonomia sustatzeko ildoekin. Beraz, EH Bildu baikor da Gipuzkoak 2014ean krisiari aurre egiteko eta gipuzkoarrak ardatz izango dituen aurrekontuak edukitzeko.


Ikerketa batzordea (San antonio)\nPosted on 2014/03/19 Actualizado enn 2014/03/21\nSan antonio kaleko lokalen inguruko alokairuaren aritik sortutako udal ikerketa batzordeak martxoaren bukaeran egingo ditu publiko ondorioak.\n2007ko otsailean, udal hauteskundeak ospatu baino hiru hilabete lehenago, San Antonio kaleko alokairua hitzartu zen, urteetan, Gasteizko udala baldintzatuko zuen alokairu baldintza arraroetan.\nHori dela eta, pasa den irailean sortu zen udalean ikerketa batzordea, eta bertan azalpenak eman dituzte hainbat pertsonak. Orduan alkate zenak gutun bidez eman zituen azalpenak.\nZazpi hilabete ondoren, batzordearen ondorioak jendarteratuko dituzte laister.\nEsta entrada fue publicada en berriak y etiquetada como adi, San antonio local, ustelkeria.


Elkarrizketaren eta bakearen kultura bultzatuz – Lauaxeta Ikastola\n•Europar esperientziak, GIH eta Agenda 21, Proiektuak, Sariak eta aintzatespenak\nAurten ere, Lauaxetako ikasleek Unesmun ekimenean parte hartu dute.\nUnesmunek Nazio Batuen Eredua erreplikatzen du eta UNESCO Eskolen Sarearen barne antolatzen da.\nHarvardeko Unibertsitatean jatorria duen hezkuntza-proiektu honek, UNESCOren printzipioen arabera, gazteen artean elkarrizketarako hezkuntza sustatzea du helburu, eta, horretarako, lankidetza eta akordioak eztabaidaren bidez lortzea bezalako balioak sustatzen ditu, bakerako kultura bat garatuz, mundu bidezkoago eta desberdintasun gutxiagorekin.\nLauaxeta Ikastolak Erresuma Batuaren papera hartu du eta oso ondo ordezkatuta egon da Jone López, Eukeni Azarloza, Ximena Barturen eta Ane Ruiz ikasleen lanaren bitartez, guztiak Batxilergokoak.\nEdizio honetan, eta lehen aldiz, Mexikoko eta Dominikar Errepublikako eskolak izan dira, baita estatu mailako hainbat eskola ere.\nInformazio gehiago nahi izanez gero, ondoko loturan klikatu dezakezu: https://unesmun.cve.edu.es/\nAurreko albisteaTipi tapa, euskararen alde!Hurrengo albisteaHizkuntza bat ikastea, hartan komunikatzeko gai izatea da


Samsung Galaxy J4 + eta Galaxy J6 +: zehaztapen ofizialak Androidea\nSamsung Galaxy J4 + eta Galaxy J6 + ofizialak dira dagoeneko\nAtzo Samsung webgunean lehenengo telefono iragazkiak jaso genituen bi telefonoei buruz, eta egun bat geroago bagenituen Galaxy J4 + eta Galaxy J6 + horien zehaztapen guztiak. Bi telefonoak Koreako enpresaren webgunean berriro agertu dira, oraingoan osorik. Beraz, jada baditugu bi modelo berri horien diseinua eta zehaztapenak.\nGalaxia J4 + eta Galaxy J6 + hauek Samsungen behe-erdi tartea indartzera datoz. Ikus dezakegu konpainiak zerbait berria eskaini nahi duela, gama hauetan orain arte ikusi dugunaren ezberdina. Diseinu berria aurkezten denez, zehaztapen ezberdinez gain.\nHarrigarria da telefono horien artean desberdintasun gutxi egotea. Samsung-ek bi modelo berdin aurkezten ditu, baina bere merkatu segmentuan ondo saltzera deituta. Jarraian eredu horietako bakoitzari buruz gehiago esango dizugu, banaka.\n1 Zehaztapenak Samsung Galaxy J4 +\n2 Zehaztapenak Samsung Galaxy J6 +\nZehaztapenak Samsung Galaxy J4 +\nBi ereduetatik lehena zerbait sinpleago gisa definitu dezakeguna da. RAM zertxobait txikiagoa eta biltegiratze ahalmen txikiagoa duenez. Diseinuari dagokionez, aurrekoaren eredu bera da, pantailaren tamaina berdina du. Hauek dira Galaxy J4 + -ren zehaztapen guztiak:\nScreen: 6 hazbeteko bereizmena 1480 x 720 pixelarekin eta erlazioa 18: 9\nProzesadorea: Quad-Core 1,4 GHz-ko erlojua\nRAM memoria: 2 / 3 GB\nBarne biltegia: 16/32 GB (microSD-rekin hedagarria)\nAtzeko kamera: 13 MP f / 1.9 irekidurarekin eta LED flasharekin\nAurreko kamera: 5 MP f / 2.2 irekierarekin\nSistema eragilea: Android 8.1 Oreo Samsung Experience-rekin\nkonektibitatea: 4G / LTE, Bluetooth 4.2, microUSB\nNeurriak: 161.4 x 76.9 x 7.9 mm\nPisua: 178 gramo\nBeste batzuk: NFC\nZehaztapenak Samsung Galaxy J6 +\nBigarrenik, telefono hau gure zain dago, hau da, bietan osatuena. RAM eta barne biltegiratze konbinazio hobea duela ikusi dezakegu. Gainera, ez dugu ahaztu behar modelo honek atzeko kamera bikoitza duela, Samsung telefonoetan presentzia hartzen hasia dela. Eredu osoagoa, eta hori zertxobait garestiagoa izango da. Diseinuari dagokionez, esan dugun bezala, berdina da. Hauek dira Galaxy J6 + -ren zehaztapen guztiak:\nRAM memoria: 3 / 4 GB\nBarne biltegia: 32/64 GB (anplagarriak microSDrekin)\nAtzeko kamera: 13 MP + 5 MP f / 1.9 eta f / 2.2 irekiekin eta LED flasharekin\nBeste batzuk: Alboko hatz marka irakurgailua, NFC\nHarrigarria da Samsungek hain antzekoak diren bi telefonoen aldeko apustua egitea. Ikusmen mailan, bi modeloen diseinua berdina da, pantaila berarekin. Pantaila bat, infinitu pantaila gisa iragartzen zena, gama altukoena bezalakoa, baina ez da benetan horrela. Hori etsipen txikia izan da askorentzat, diseinu desberdina espero baitzen Koreako enpresarengandik.\nZehaztapenen aldetik ere, Galaxia J4 + eta Galaxy J6 + hauek ez dute hutsik egiten. Bi modeloek betetzen dute, eta harrigarria da bi modeloetan NFC izatea, alboetako hatz-marka sentsoreaz gain. Beraz, telefono hauei benetan ez zaie ezer falta.\nUne honetan daturik ez dugun zatia da. Samsungen bi modelo berri horien zehaztapenak eta diseinua gurekin ditugu dagoeneko, baina ez da ezer ezagutzen modelo horien prezioaz. Gauza logikoa da Galaxy J6 + -ren prezioa Galaxy J4 + -koa baino handiagoa izango dela, baina ez dakigu eredu horietako bakoitzaren prezioa zein izango den. Argitaratze datari buruzko daturik ere ez dugu.\nErrealitatea da, ez lukeela denbora gehiegi igaro behar informazio hori iritsi arte. Beraz, enpresak zentzu horretan ematen duen informazio gehiagorako adi egongo gara. Zer iruditzen zaizu Galaxy J4 + eta Galaxy J6 + hauetaz?\nArtikuluaren bide osoa: Androidea » Android gailuak » Telefono mugikorrak » Samsung Galaxy J4 + eta Galaxy J6 + ofizialak dira dagoeneko\nGoogle Pixel 3-ren lehen irudi ofizialak iragazi\nRealmek Indian saltzen diren milioi bat telefono telefono ospatzen ditu


Toponimia | Allartean\nEtiketaren artxiboa: Toponimia\nFrikia naiz, eta zer?\n2019-04-06 -n allartean-kargitaratuta\nFRIKI hitza ingelesetik dator: “itxuraz edo jokamoldez ezohikoa” esan nahi omen du. Zaletasun, jokaera edo itxura ezohikoak dituzten pertsonak dira (beste kontu bat da ezohikoa zer den definitzea). Frikiek informatika maite dute, eta elektronikoa, zientzia, matematika, filatelia, bideo-jolasak, komikiak, manga, zientzia fikzioa eta abar. Beren zaletasunean badute obsesio ikutu bat.\nFriki izatea da gai batekin apasionaturik bizitzea, horrenbeste non xehetasun eta txikikeria guzti-guztiak garrantzitsu bihurtzen diren.\nIkastolan entzunik, bertso-friki deitzen diete bertso eskoletan zaletasun gehien erakusten duten ikasleei. Ez da iraina. Ikasleek izen hori errebindikatu egiten dute, harrotasun puntu batekin. Toponimiarekin antzeko zerbait ikusi dut. Zaletu asko dago Euskal Herrian, eta benetako frikiak dira.\nDuela aste pare bat Manu Ruiz Urrestarazu ezagutzeko parada izan nuen. Mendiaz eta toponimiaz ari zela, Gasteiz inguruan behin baino gehiagotan ageri den KAPILDUI izenaz galdetu nion. Luzaz jardun zuen. Ezin erantzuna oso-osorik buruan gorde. Zorionez idatzirik ere badu (gerora aurkitu dut):\nIzkitik iparraldera Kapildui mendia jaikitzen da. Kapildui kapilez osatutako landareduia izango zen. Eta zer da ba kapil hori? Okarizen, Lautadako ekialdean, badago mendi bat Gabilamendi dena. Kapil(a), gabila. Arabako Lautada eta Mendialdeko hizkeraz, «abillurri» eta baita «abilarri» ere (Kontrastan) deritzate arantza edo elorri zuri landareari (Crataegus spp.); «abillurri» edo «abilarri» horiek «ahabi-elorri» konposaketatik ote datoz?\nKapil izenera bueltatuz, antzeko edo sinonimo litezkeen gabila, kabila izenak, izen horien erabilpen batzuetan egur multzo edo mota batekin erlazionatuta agertzen zaizkigu. Naturan, elorri edo arantza zuriz osatutako basotxoak (Crataegus monogyna zein Crataegus laevigata-koak) harizti eta pagadi basoen alternatiba edo laguntzaileak izaten dira. Azken mendeetako espezieen distribuzioan elordiek atzerapen nabarmena izan dute; orain mende batzuk eta ganadua edonondik ibiltzen zenean, elorria nahikoa ondo defendatzen zen bere arantza mingarriak zirela medio; basogintza modernoa sortzen denean, XVIII. eta XIX. mendeetan eta ordutik hona, gizonak baso-basoak nahiago izan ditu, zur eta egurretan ekoizpen handiagokoak direnak, zuhaiznoz betetako basotxoak baino eta elorri asko moztuak izango ziren azken bi mendeetan; horrez gain, baso itxietan, harizti eta pagadietan, azken hauetan batez ere, arbolen itzala lagun txarra da basoko arbola mota nagusia baino tamaina txikiagoa duten espezieen bizitzarako. Baina hala eta guztiz ere, basoa irekitzen zen guneetan eta larreetan elorriak landare arruntak ziren Kapilduin, baita Gabilamendin ere.\nBerroztegietako hariztietan Kapilduia toponimoa bi tokitan topatzen dugu eta hor ere elorri zuriak agertzen dira multzoka. Litekeena da ba, nire ustez, gabila, kapil(a) izen hori egurrari lotuta izatea edo espezifikoki elorri zuriari zuzenduta izatea aipatu ditugun Arabako oikonimo hauetan.\nTestu osoa hemen eta antzeko beste bat hemen.\nFenomeno bat da Urrestarazu. Donostian jaioa; Mendi Ingeniaritzan doktorea; Arabako Foru Aldundiko Basogintza Zerbitzuko buru, erretiroa hartu arte; eta Euskaltzain urgazle, 1969az geroztik. Toponima landu du sarri.\nBaliteke… baina nor naiz ni hori esateko. Azken batean, gaur egun, ba al da blog bat idaztea baina gauza frikiagorik?\nKategoriak Sailkatu gabea\t| Etiketak Araba, Euskaltzaindia, Gasteiz, Toponimia, Urrestarazu\t| Utzi erantzuna\nZenbait apunte, ikuspegi sistemikoaz\nHizkuntza, kultura eta kategorizazioa


Joko eta jolasak - Lemmy.eus\nMerch VS intsektu erraldoiak. Txandakako estrategia jokoa. - https://subsetgames.com/itb.html - https://en.wikipedia.org/wiki/Into_the_Breach\nXakea online, euskaraz, doan eta software libre bidez\nKaixo orain dela gutxi ezagutu dut #Lichess webgunea, Victorhck-ren artikulu bati jarraiki.(https://victorhckinthefreeworld.com/2021/01/04/lichess-org-un-servidor-de-ajedrez-libre-y-gratuito-contruido-con-softwarelibre/) Euskaraz, iragarki gabe eta doan xakean jolasteko aukera paregabea! Ah! eta mugikorrerako aplikazioa ere badago: https://lichess.org/mobile Bertatik pasa eta posta bidezko partidatxo bat jokatu nahi baduzue... hantxe izango nauzue! ;)\nLEGO mezu zifratuak\nDefendo, torrearen-defentsa jolasa\nDuela egun batzuk Androiderako jolas hau aurkitu nun F-Droiden, [torrearen-defentsa motako](https://en.wikipedia.org/wiki/Tower_defense) bidejolas bat. !(https://lemmy.eus/pictrs/image/bR3HYA6yFS.png) Defendo-n beheko erdigunea defendatu behar da datozen etsaien aurrean. Horretako, eraso-eraikin ezberdinak erabili daitezke bidean etsaiak akatzeko. Hemen jolasteko gida: + Eraso-eraikin urdinak borobil grisen gainean jarri behar dia eraso ahal izateko: energia behar dute. _Eraikin bat baño gehiago baldin bado borobil bat ikutzen, batek ere ez du erasotuko_ + Eraso-bola edo -uhin bakoitzak kostu bat du eta etsaiei min kopuru bat eragiten die. Eraikinaren arabera aldatuko da kostua eta eragindako mina. + Hildako etsai bakoitzak kreditu-kopuru bat ematen du, etsaiaren haunditasunarekin zuzenki proportzionala. + Eraikinak hobetu daitezke, erasoak min haundigoa eragiteko ta bere irismena zabaltzeko. Horretarako, beheko erdigunean mota berdineko eraikinak jarri ta haien mailak bakar batean batuko ditu. _Eraikin bat erdigunean jarri ta mota berdineko eraikinak erosten, maila haundituko du_ Aurkitu det estrategia bat, baño zuek aurkitzea nahiago ;)\nVASSAL Mahai joko libreak\n[VASSAL](http://www.vassalengine.org) online nahiz offline jolasean ibiltzeko engine librea da. [Modulu](http://www.vassalengine.org/wiki/Category:Modules)en bidez joku ezberdinetara jolasteko aukera ematen du.\n0 A.D. jolaserako taktikak\nTxikitan **Age of Empires** bideojolasean aitzen nintzan jolasten ne lehengusuakin familia bazkarien ostean. **0 A.D.** existitzen zala jakin nunian **poz haundia** eman zian, erabiltzen nun sistema eragilean libreki tankerako jolas batera jolasteko aukera emate zialako! _____ Ordea, jolasten hasi ta kontuatu nintzan 0 A.D. AoE baño askoz'e zailagoa dala! Programako inteligentzia artifiziala, *Petra*, AoE-ekoa baño azkarragoa da ta honek frustrazio gabe jolastea ekidite dit. Beraz, `froga` moduan jarri nun Petraren maila, baño hola errexegia da. Aldiz, `oso erraza` moduan... **ez da hain errexa!!** # Beraz, badakazute taktikarik jolas hontan Petrari aurre hartzeko? Ni kontuatu naiz harresiak hasieratik eraikitzea hasbide aproposa dala, ta seitun militarrak sortzen hasi behar dala Petraren erasoei aurre iteko\nSmartphonerako joko edo jolasak gomendatu ditzagun!\nBideojokoak, rol jolasak, mahai-jokoak eta abar aipatzeko gunea.


Bilboko alkatea dantzarazten • ZUZEU\nBilboko alkatea dantzarazten… Patrol Destroyers!\nSkrillex-en “Ragga Bomb” erritmora, gainera!\nGaur gauean eta Bilboko Aste Nagusiaren baitan, Euskalguneko gauerdiko musika Patrol Destroyers-en esku izango da. Bilboko disko jartzaileek, bideoan ikusi ahal izan duzuenez, gonbidatu bereziak iragarri dituzte, baina nahiz eta Juan Mari Aburto egunotako festetan erabat murgildu den, askotxo begitantzen zaigu goizaldetako txosna giroko dantzaldira animatzea!\nGutxi dira Euskal Herrian musika elektronikoa ekoizten duten musikariak, Patrol Destroyers bikotea da horietako bat.\nBilbotar disko jartzaileek “multidisziplinaren aldeko apustua egin dute beti. Arropa diseinatzaile, bideo-mapping kreatibo, beatboxer, ilustratzaile eta alor desberdinetako artistekin kolaboratzen dute etengabe”, dio beraiei buruz Taupaka elkarteak. “Patrol Destroyersen filosofia hurrengoa da: sustraia eta berrikuntza. Euskara eta elektronika. Herria eta dantza. Borroka eta jaia”.\nZuzenean “bihurriak” ei dira. “Publikoak Patrol Destroyers maite du, publikoak Patrol Destroyers gorrotatzen du; publikoa inoiz ez da axolagabe beren sesio baten ostean”.\nPatrol Destroyers Miashak (aka Cremossso Dj) eta Hawak (aka Lemonhead Dj) bikoteak osatzen du; “Euskal Herriko lege guztiak hautsi dituzte -beren webgunean esaten dutenez- dubstep, electrohouse eta hip hop doinuak nahastuta. Agur paleolitoko musikari!“.\n“Garai berriko musika guztiak nahastea dugu filosofia, beti ere gure sustraia eta Europako hizkuntzarik zaharrena zaintzen”, dio bikoteak elkarrizketa honetan.\nMikel Laboaren “Zaude lasai” kantaren nahasketa.\nalkatea, Bilbo, Bilboko Aste Nagusia, disko jartzaileak, Euskalgune, Juan Mari Aburto, musika elektronikoa, Patrol Destroyers, txosnak\nEGIN. Testuinguru, atxiloketa eta epaiketari buruz: Pablo Gorostiaga eta Murga anaiak (aiaraldea.eus)


Jolasek aurrerapauso bat eman du eta haur-parke birziklatuak sortzen dituen lehen enpresa bihurtu da - SPRI\nJolasek aurrerapauso bat eman du eta haur-parke birziklatuak sortzen dituen lehen enpresa bihurtu da\n80. hamarkadan aitzindariak izan ziren zurezko haurrentzakoparkeen fabrikazioan, eta gaur egun parke ekologikoetarako, gimnasia-zirkuituetarako, bizikleta-zirkuituetarako, txakur-parkeetarako eta hiri-altzarietarako produktu-linea ugari duen enpresa bihurtu da. Jolas euskal enpresak 30 urte baino gehiago daramatza lanean Zarautzen, 37 langileekin eta sei milioi euroko fakturazioarekin.\n80. hamarkadan aitzindariak izan ziren zurezko haurrentzakoparkeen fabrikazioan, eta gaur egun parke ekologikoetarako, gimnasia-zirkuituetarako, bizikleta-zirkuituetarako, txakur-parkeetarako eta hiri-altzarietarako produktu-linea ugari duen enpresa bihurtu da. Jolas euskal enpresak 30 urte baino gehiago daramatza lanean Zarautzen, 37 langileekin eta sei milioi euroko fakturazioarekin. Bere eguneroko jarduera eraldatu da, ekonomia zirkularreko irizpideak txertatzeko eta sektorearen norabidea jasangarritasunera\nJolas enpresaren jarduera jolaserako espazio komunak sortzean datza, erabiltzaileen adinari egokitutako ikaskuntza eta jolas-jarduerak bezalako funtzioak garatuz. Jolasen parkeen helburua ezagutzak zentzumenen bidez lortzea da, jatorrizko formen, kolore distiratsuen eta ukimenerako material atseginen bidez. Horrez gain, enpresaren lehentasuna proiektu guztien segurtasuna bermatzea da. Izan ere pieza bakoitzak eskatzen diren kalitate-arauak eta segurtasun-kontrolak bete ditzan arduratzen dira.\nBerrikuntza Jolasen ezaugarrietako bat da, bere produktuen materialak aldatuz joan baitira, merkatu berrietara egokituz, eta hazkunde ekonomikoaren, ingurumenaren zaintzaren eta gizarte-ongizatearen arteko oreka bilatuz. 2017ra arte zura zen gehien erabiltzen zuten materiala, baina ordutik altzairua erabili dute, eta orain, berrikuntza gisa, plastiko birziklatuzko profilak sortzen hasi dira. Materialen tratamenduari dagokionez, EPAn (Estatu Batuetako Ingurumena Babesteko Agentzia) zerrendatutako elementu kimikorik gabeko produktuak erabiltzen dituzte. Haien artean kromoa edo artsenikoa daude, besteak beste.\nAiako (Gipuzkoa) Elkano pilotalekuko harmailak, Cadizko San Fernando herriko parke inklusibo eta irisgarriak eta Bilboko inguruneko kutsadura akustikoa murrizteko hiri-altzariak dira Jolasen proiektuetako batzuk.\nProduktu bakoitzaren fabrikazio-prozesua diseinua egin ondoren hasten da. Horren ondoren, sail teknikoak materialak aukeratzen ditu, eta hautatutakoak ekoizpen-arlora pasatzen dira, dagozkien lan-bonoekin eta fabrikazio-xehetasunekin batera. Horietan, egin beharreko eragiketak agertzen dira (zulagailua, lixatzea edo ebakitzea). Lan-bonoetan zehaztutako zereginak amaitu ondoren, mihiztatzea egiten da eta prozesua amaitzen da, azken produktua lortuz.\n400 kilo hondakin birziklaturekin sortutako haurrentzako parkea\nHaurrentzako parkeak, gimnastika zirkuituak eta plastiko birziklatuz egindako hiri-altzariak berritasunak dira. Produktuen ildo berri hau ekonomia zirkularrean oinarritzen da, haurren eta ingurumenaren osasuna kaltetzen ez duten pieza eta konposizioekin.\nIldo hau jarraituta, birziklatutako materialekin Estatuan egindako lehen parkea egin da. Jolasek, Zarauzko Udalarekin elkarlanean, haurrentzako parke bat egitea lortu du, edukiontzi horiko 400 kilo hondakinekin. Ekimen hau, jasangarriagoa izateaz gain, merkeagoa eta iraunkorragoa da ere, egurrez egindako beste proiektu batzuekin konparatuta.


Euskerabili: NIRE ESPERIENTZIATIK\nGauza berria iruditu arren, badira urte batzuk auto-ikaskuntza abian jarri zela. Zuetako asko ari zarete jo ta fuego ikasten, beste batzuk hasi eta amorea eman duzue eta beste batzuek ez duzue on-line sistemaren bitartez inoiz ikasi.\nAurreko sarreran irakaskuntza presentziala goratu dugu eta orain balantzea egiteko unea heldu zaigu. Hori dela eta, auto-ikaskuntza gelan edo beste sistema antzeko batean izan duzuen esperientzia komentatzea eskatzen dizuegu.\nEtiketak: Irakaskuntza, On-line, Presentziala\nNik bakarri on-lineri buruz hitz egin ahal dut, ezagutzen dudana bakarra delako. Nire ustez sistema honek gauza positibo asko ditu, baina txarrak ere bai.\nBaina hori da arazoa irakasbide hobezinena, gaur egun ez da existitzen.\nOn-line sistema ona da denborarik ez daukagunean edo txandetan lan egiten dugunean eta ezin gara klasera ordu berdinean joan. Kurtso honek zuk nahi duzun moduan euskera ikasteko denbora banatzea uzten dizu. Horregatik erabakitzen duzu noiz eta zenbat ordu ikasi behar duzun. Honek arduratsua izatera behartzen zaitu. Nire ustez hau da txarrena arduraduna zu bakarrik zarela.\nHonen kontra presentzialean egunero klasera joanarazi zaituzte.\nGainera on-linean batzuetan aspergarria izan ahal da beti ordenagailuaren aurrean bakarrik zaudelako eta presentzialean ikaskide batzu dituzu eta supostzen dut baino dibertigarriagoa izango dela.\nGero erabakiteko zein den hobeto prestatzen duzun metodoa, nik argi daukat misto bat izango litzatekela.\nOn-line kurtsoarekin oso ondo ikasten da gramatika, entzumena eta idazmena baina mintzamena eskasa da eta talde batean beste ikaskide batzuekin gauza asko ikasi ahal duzu eta hizketaldia baino luzeagoa da.\nHorregatik niri gustatuko litzaidake on-line ikastea baina gero talde bat edukitzea, presentziala moduan, hiru ordu asteroko.\nNi zibergelan nago denbora ez daukadalako eta orain arte pozik nagoela esan behar dut.\nAutoikaskuntzak alde onak eta txarrak dauzka.\nAlde batetik denbora ez daukaguontzat metodo onena da, zeren gure astia ikasteko nahi dugun bezala banatu ahal baitugu.\nBeste aldetik, pizka aspergarria izan ahal da, bakarrik ikasten dugulako, eta beste ikaskidekin laguntasuna ez da sortzen.\nGainera erabiltzen dugun metodoak, BOGAk, akats batzuk dauzkala uste dut.\nBaina oro har pozik nago aukeratu dudan metodoa.\nNire iritziz, hobea da ohiko sistema, hots, klasera joatea eta irakaslearen azalpenak entzutea. Zure irakaslea klasean daukazunez, nahi duzun guztia galdetu diezaiokezu, eta gainera,zuen ikaskideen zalantzetatik ikas dezakezula uste dut. Hala ere, nik autoikaskuntza sistema erabiltzen dut. Haur txiki bat daukat, eta berak lokuluxka egiten duen bitartean nik ikasten dut,bai BOGA sistema, bai EGA azterketa gainditzeko ariketak. Ohiko sistema nahiago dudan arren, pozik nago BOGArekin. Lan egiten duzunean, edo denbora gutxi duzunean, ondo dagoela uste dut, edonon eta edonoiz ikas dezakezulako. A.G.\nNire metodo on-line da. Ezin dut egin beste bat.\nNire lan, nire familia, nie bizi lehenengo dira.\nTarte bat dudanean, egunero ordu bat ikasten dut ordenagailuan nire etxeko.\nMetodo honekin problema bat daukat, mintzamena eskasa dela.\nAstero, bi egun, ordu bat euskaltegira joaten naiz hitz egiteko.\nBaina pozik nago.\nNi iaz egunero astelehenatik ostiralera euskaltegira bi ordu joaten zen. Niretzat gogorra zen denbora gutxi nuelako eta egun osoa korrika egiten nengoen.\nNahiz eta euskera ikasi nahi dut ezin dut familia eta lanera utzi.\nNire ustez on-line hobea dela horregatik urte honetan on-line apuntatu naiz.\nAstean birritan euskaltegira ordu bat joaten naiz hitz egitera eta beste egun bat ordu erdi tutoretza egitera.\nBi hilabete egitera eraman ditu\neta metodo hau gehiago gustatzen zait.\nNiretzat ez dago beste erremediorik.\nNik txandaka lan egiten dut eta presentzial moduan nire lehen ikastaro egin nuen eta gogorregia zen, egunero nindoan euskaltegira eta aste asko ezin izaten nuen joan, orain zibergelan nago eta nik uste dut orain lehen baino geldiago noala baina nahi dudanean egiten dut.\nPresentzialean jende asko esagutzen nituen eta dibertigarria zen, orain mintzamenetan talde txiki bat gara, dena den egun batzuetan asko barre egiten dugu.\nOrain boga etxean edozein momentutan egin ahal izaten dut, batez ere asteburuetan, sistema hau izango ez balitz, nik euskera utziko nukela uste dut.\nBukatzeko, ez dakit zuek... baina nik bost edo sei ordu ordenagailu aurrean astero, ezin dut maila bat hiru hilabeteetan egin. J.V.\nNire aldetik esan behar dut metodo presentziala eta on-line metodoa onak direla segun eta zein motatako ikaskuntzarako erabili. Honekin esan nahi dut, adibidez on-line metodoa erabilgarria izan daitekela hizkuntza bat ikasteko oso metodo erosoa delako (ahal duzunean egiten duzu, nahiko pertsonalizatuta daude, ez duzu autorik ez autobusik hartu behar zure etxean edo nahi duzun lekuan egin dezakezulako…), baina beste gauza batzuk ikasteko, hala nola karrera bat, ez da metodorik egokiena norbaitek gauzak azaldu behar dizulako bestela ez zara ezertaz enteratzen. Hala eta guztiz ere presentziala sistemak bere desabantailak ere baditu: oso modu inpertsonala da, behartzen zaitu ordutegi jakin batera moldatzera…Beraz, seguraski metodorik hoberena mistoa da baina oso zaila da bi sistemak lotzea. Azken batean argi dago ez dagoela irakaskuntza onenik, baizik eta zuri erosoagoa eta erabilgarriagoa iruditzen zaizuna, azkenean hori izango da modu hoberena zuretzat nahiz eta zure albokoarentzat ez horrela izan. Hau guztia esaten dut nire esperientziatik, noski; zibergelan ikasten dut, beraz on-line sistema erabiltzen dut, baina aldi berean karrera bat ikasten ari naiz sistema presentziala erabiliz, horregatik bi metodoak ezagutzen ditut eta biek bere alde txarrak eta onak dituzte. Hortik, nire ustez, irakasketa metodo hauek ez dira aurkakoak baizik eta osagarriak.


Gastronomia / Upategiak Cosecheros Reunidos Olite Tartea 12 Km.\nGastronomia / Upategiak Bodegas Unsi Olite Tartea 12 Km.\nGastronomia / Upategiak Bodega Inurrieta Falces Tartea 31 Km.\nGastronomia / Upategiak Virgen Blanca Lerín Tartea 41 Km.\nGastronomia / Upategiak Orvalaiz Obanos Tartea 43 Km.\nGastronomia / Upategiak Bodegas Manzanos Azagra Azagra Tartea 49 Km.


Hemen da Euskararen 9. Maratoia | El Diario Vasco\nHemen da Euskararen 9. Maratoia\nOholtzaren gainetik ia herriko elkarte gehienak pasako dira.\nAsteburu honetan Okendo Plazan egingo diren ekitaldi guztietan umorea izango da nagusi\nTXEMA VALLÉS Sábado, 22 octubre 2016, 00:19\nZortzikotea osa-tzen duten herriko kideen aginduetara, Lasarte-Oriako ia elkarte gehienek hartuko dute parte gaur eta bihar ospatuko den Euskararen Bederatzigarren Maratoian.\nProgramazioaren ardura dutenen oso gertuko lagunengandik jakin izan dugu, gure herria munduko hizkuntzen eta kulturaren hiriburu izendatua izan daitekeela, eta beraz, hainbat herrialdetako kideak izan ditzakegula herrian. Horrek turismoan izango duen eragina ez omen da txantxetakoa izango. Hori dela-eta, ekitaldi garrantzitsu bat egingo da gaur, larunbat eguerdian, eta jarraian, bertaratuko diren lurraldeetako ordezkari guztiekin nazioarteko bazkariaz gozatzeko aukera izango da. Aldez aurretik, eta goizean zehar herriko ikastetxeetako ikasleen emanaldiak ikusi eta entzun ahal izango dira, 'Olinpidadak' gaiaren inguruan. Ondoren, nahi duten haurrek ere, eurentzat bereziki prestatutako bazkarian parte hartu ahal izango dute.\nJai giroan ere banatuko dira igande gauean 'Eusko-Oskarrak', nahiz eta oraindik ezin izan dugun jakin zehatz-mehatz zeintzuk izango diren banatuko diren sariak, eta ez eta nortzuk izango diren sarituak. Beraz, igande gaua ahaztezina izango dela ziurta dezakegu. Eta ez da ho-tzagoa izango gaurko gaua ere. 'Sorgin gaua' izenpean biziko den gau luzean egingo den Akelarrera gonbidatuta zaudete denak. Aurreko edizioetan ikusitakoaren arabera, ez dugu pentsatu ere egin nahi zer den oholtzaren gainean ikusi ahal izango duguna.\nLau otordu izango dira maratoian zehar, eta horietarako txartelak salgai daude Jalgi tabernan eta baita Ttakuneko bulegoetan ere.\nJai eta algaraz gain, gaur goizean zabalduko da Lasarte-Oriako Toponimiari buruz egindako ikerketa jasotzen duen Erakusketa. Lan hori Ikermap enpresak egina da Udalaren aginduz, eta Mercero eraskusgelan izango da ikusgai Maratoiak irauten duen bitartean, baina baita datorren astean ere, igandera arte.\nHau da gaurko, larunbata, Maratoiaren Antolakuntzak prestatu duen egitaraua:\n8.15: Hasiera ekitaldia Okendo plazan. 8.45: Diana herriko kaleetan. 9.20: Lasarte-Oriako toponimiaren erakusketaren aurkezpena. 9.30: Adinekoen gimnastika eta abesbatza. 9.45: Txokolate jana eta «Zein infusio komeni zaizu zuri?». 10.10: Haurren olinpiadak: ikastetxeetako emanaldiak. 13.30: Haurren bazkari olinpikoa eta bazkalostea!! 13.30: Bonberoak liztor asiatikoekin aurrez aurre!! 14.30: Bazkaria: Munduko kultur hiriburutzara datozen nazioarteko ordezkariak. 16.15: Rezibatukada.16.35: Musika-eskolaren emanaldia. 17.05: Pirritx, Porrotx eta Marimotots pailazoak herriko elkarteekin. 18.01: Jalgune, Burunzpe eta Landaberri guraso-elkarteak oholtzan! 18.30: Zunbatoia. 19.15: Aldazan/k. Aldatzekorik bai? 19.35: Baietz 2 buelta Benedikara ordubetean, bizikletaz! 19.45: Gazteen ginkana mundiala. 20.10: Jantzi tradizionalen desfilea. 20.30: Dinbi banda. 21.00: Sorgin dantza 21.30: Sorgin Afaria. 22.30: Sorgin gaua eta gau sorgindua...\nMañana se celebra el 'Día de los Senderos de Buruntzaldea' con cinco itinerarios Jende ugari Euskararen Maratoiaren lehen egunean


Eoskola heziketa hipermodernoa - ARGOT CULTURAL, S.L.\nEoskola heziketa hipermodernoa.\nPolitikariek diseinaturiko heziketa-sistema guztiak zaharkiturik daude eta ez dute horiek aldatzeko inolako borondaterik. Aldaketarik dagoenean, aldaketa kosmetikoak izaten dira. Zaila da zer edo zer benetan alternatiboa eraikitzea, ezerk ez baitu sistemaren atzaparretatik ihes egiten, sistemak dena bere horretan mantendu nahi baitu.\nAlde batetik, administrazioak erretorikoki bultzatu ohi du autonomia pedagogikoa tartekako berrikuntza kontrolatuekin eta, beste alde batetik, autonomia pedagogiko horiek errotik mozten ditu metodologiak edo ikuspegiak gehiegi berezi direnean, prestatutako gidoitik ateratzen direnean. Ondorioz, pedagogiari dagokionez behintzat, oso gutxi berritzen da. Alabaina, guraso eta irakasle gehienak bat datoz: -eskola irauli beharra dago!-.\nBestelako zer edo zerren beharra sumatzen da gero eta gehiago. Eta, hala eta guztiz ere, inor gutxik egiten du zer edo zer benetan aldaketa gauzatu dadin.\nTartaro dolor poder y verdad


Lan Ikuskaritzak MESA enpresa zigortu du lan-osasunaren arloan, ELAren salaketa dela-eta\nELAk egindako salaketaren ondoren, Lan Ikuskaritzak debekatu egin die Mungiako MESA lantegian behin-behineko kontratua duten langileei produktu kartzinogenoen manipulazioa. ELAk gogoratu du sarritan kontratazioaren behin-behinekotasunarekin batera prebentzioko neurririk oinarrizkoenen eza doazela.\nMungiako MESA enpresa Schneider Electric talde frantsesari dagokio, eta arlo askotariko (industria, energia...) goi- eta erdi-tentsioko ekipo elektrikoak diseinatzen eta ekoizten aritzen da. Gaur egun enpresak 300 langiletik gora dauzka; eta zenbait urtetatik hona ELAren Atal Sindikalak lan-arriskuen prebentzioaren arloan jardun du, zenbaitetan enpresak batere laguntzarik eskaini gabe.\nAlde horretatik, eta zuzendu beharreko egoerak oraindik zuzendu gabe badaude ere, Lan Ikuskaritzaren arestiko txostena jaso dugu, eta horren bidez eskatzen zaio MESAri ABLE/ETTko langileak ez erabiltzeko, arrisku bereziak dituzten postuetan, hala aginduta baitago ekainaren 1eko 14/1994 Legean, aldi baterako laneko enpresak arautzen dituen legean. ELAk jarritako salaketaren ondorioz Ikuskaritzak egiaztatu du pertsonal hori soldaduran, erretxina-injekzioan eta pinturan ari izan dela, non kutsagarri kimikoekiko esposizioa ezaguna den. Hori dela-eta, Ikuskaritzak administrazioko arau-hauste oso larria ezarri dio enpresari, eta agente kartzinogenoekiko esposizioa duten lanpostuetarako langileak lagatzeko kontratuak (ABLE/ETT) egitea debekatu dio. Enpresak, bere aldetik, jakinarazi dio ELA-Mesa Atal Sindikalari helegitea jartzeko asmoa duela, Lan Ikuskaritzaren ebazpenaren aurka.\nAzpimarratu behar dugu MESAn, enpresa gehienetan bezala, lan-osasunaren arloko gabeziak hertsiki loturik daudela prekarietatearekin, behin-behinekotasunarekin eta azpikontratazioarekin. ELA sindikatuaren aldetik gure zorionak ematen dizkiegu MESAko langileei, lan-osasunaren arloan hain gogotik borrokatzeagatik. Enpresak jarri dituen eragozpenak eta guzti, lan- eta segurtasun-baldintzak hobetu ahal izan dira. Gorago aipaturiko ABLE/ETT kasuetatik aparte, negoziazio gehiago egin dira enpresarekin, eta haien ondorioz legean ezarritakoa betearaztea lortu dugu: armairu bikoitzak jarri, lan-orduetan garbiketa pertsonalerako hamar minutu eman, eta beste hainbat hobekuntza, enpresak nahitaez onartu behar izan dituenak.


Oiz eta Doneztebe B ariko dira Gazteen Laxoa Txapelketako finalean - Baztan - Erran.eus\nOiz eta Doneztebe B ariko dira Gazteen Laxoa Txapelketako finalean\nTtipi-Ttapa.Xorroxin 2019-09-11 14:00\n2000. urtean Oizen jokatu zuten gazteen laxoa txapelketako finala.\nIrailaren 14an, larunbatean 17:30ean Iruritan jokatuko da finala eta 16:00etan hirugarren posturako lehia\nOiz eta Doneztebe B taldeek jokatuko dute irailaren 14an Iruritako plazan Baztan-Errekako Gazteen Laxoa Txapelketako finala. Larunbatean 17:30ean izanen dute hitzordua eta ordu erdi lehenago, 16:00etan hirugarren posturako lehia jokatuko dute Irurita Bk eta Doneztebe Ck. Ligaxkako eta finalerdietako partidak 7 jokotara jokatu badituzte ere, finala 9 jokotara jokatuko dute.\nDoneztebeko Bear Zana pilota-plazan jokatu ziren larunbatean finalerdietako itzulerako partidan. Doneztebe Bk (David Mitxeo, Urko Oiarzabal, Erik Garcia eta Eneko Maylin) 6-7 galdu zuen Irurita Bren kontra (Jon Sagaseta, Hodei Aleman Aritz Bikondo eta Julen Urreaga), baina joanekoan Malerrekakoek 5-7 irabazi zutenez, joko batengatik sailkatu dira finalerako.\nBertze finalerdian desoreka handiagoa izan zen. Oizko taldeak (Xuban Illarregi, Mikel Mikelarena, Aimar Ariztegi eta Uxue Illarregi) 1-7 irabazi zion Doneztebe Cri (Oier Apezetxea, Markel Jabalera, Ander Ruiz eta Julen Pikabea). Joaneko partidan ere, Oizen 7-5 nagusitu ziren herritarrak.\nOiz eta Doneztebe Bk jokatuko dute Gazteen Laxoa Txapelketako finala\nXorroxin irratia 2019 ira 09 Mendialdea\nOiztarrek Doneztebe C gainditu dute finalerdian. Doneztebe Bk Irurita B menderatu du. Larunbatean Iruritan jokatuko dira 3. eta 4. posturako lehia...


«Zaila da herri-galdeketa bat egitea egungo egoera nahasian» | EA - Eusko Alkartasuna\nHasiera » Gaurkotasuna » «Zaila da herri-galdeketa bat egitea egungo egoera nahasian»\n«Zaila da herri-galdeketa bat egitea egungo egoera nahasian»\nArgitaratua honek egina: Prentsa Bulegoa data Uzt 28, 2002 honetan: Gaurkotasuna\nBegoña Errazti. Eusko Alkartasuneko presidentea EAko presidentearen ustez, beste esparru juridiko bat martxan jarri baino lehen, gizarteari galdetu behar zaio. Haatik, uste du ETAren indarkeriak ez duela aldaketa prozesu horretan laguntzen. Gernikako Estatutua garatzeko auziaren inguruan, nahikoa ezkor ageri da Begoña Errazti, ez baitu uste Aznarren Gobernuak eskuduntzak eskualdatzeko asmorik duenik.\nEusko Legebiltzarrak bi hilabeteko epea eman dio Madrili eskuduntzen eskualdaketen egutegia zehazteko. PPk negoziatzeko urratsak emango dituela uste al duzu?\nPrintzipioz, ezkorra naiz, ikusi baita PPk ez duela asmorik Estatutua betetzeko; beraz, zaila da pentsatzea pausoak emango dituela. Baina, orain, pilota PPren teilatuan dago, ez baitu Lege Organiko bat bete nahi.\nEspainiako Gobernuak ezer egin ezean, Eusko Jaurlaritzak eskuduntzak bere egingo dituela dio txostenak. Nola gauzatuko duzue hori?\nOnartutako txostenak argi dio Jaurlaritzak memento honetan eskuak libre dituela eskuduntza horiek praktikara eramateko. Nola? Hori jakiteko itxaron beharko dugu, karta guztiak ez direlako erakutsi behar. Lehenik eta behin, PPri denbora eman behar zaio, eta aukera eman legea betetzeko. Ez badu egiten, egon badaude aukerak, bideak, eskuntza horiek abian jartzen hasteko.\nZeintzuk dira, bada, bide horiek?\nEz ditut orain esango. Lehenik eta behin, PPk aukera du legea betetzeko, eta, hala egiten ez badu, euskaldunok eskubidea izango dugu gure gizartearentzat hobekuntzak martxan jartzen hasteko.\nBeste marko juridiko bat abiarazteko konpromisoa ere hartu du Legebiltzarrak. Juan Jose Ibarretxe lehendakariak esan du jauzi horrek ez duela sekula hautsiko egindako bidearekin. Gauza bera iritzi dio EAk?\nEAk argi du beste marko batera igaro behar dugula, gizarteak hala exijitzen digulako; baina hausturak, nola ulertzen diren, ez dira onak. Aldaketak egin behar dira, baina daukaguna ahaztu gabe: alegia, Estatutuak gure historia hurbilean izan duen garrantzia ahantzi gabe. Baina horrekin ez da nahikoa, ez baitugu bide luze hau hemen gelditzeko egin; aurrerapausoak ematen jarraitu behar dugu. Hala ere, esan bezala, hausturek, besterik gabe, ez garamatzate inora, ez dute zentzu handirik; PPk Euskal Herriarekin hausten ez badu, bederen.\nEsparru berri hori gauzatzeko, herri-galdeketa egin beharko al litzateke?\nAldaketak beti kontsultatu behar dira. Gezurra dirudi beti gauza bera errepikatzen ibili behar izatea, baina egoera hain nahasia da gure herri honetan, ezen gauza hauek berriz ere esan behar baitira. Hala ere, kontsulta bat egiteko, egoera normalizatua egotea beharrezkoa da, baldintza batzuek egon behar dute. Gaur egun, galera demokratikoa eta indarkeria dugu, gure eskubide nazionalak ukatzen dituzte… Finean, gure bizikidetza polarizatua dago, eta jarrera desberdinak defendatzea ez da samurra. Beraz, zaila da halako egoera nahasi batean kontsulta bat egitea, lasaitasuna eta berdintasuna behar baitira, eta egun ez dago halakorik.\nBeraz, zure ustez, beste ordenamendu politiko batera joateko ETAk su-etena aldarrikatzea lagungarri izango litzateke.\nZalantzarik gabe. ETAk jadanik jakin behar du gatazkaren konponbidea politikatik etorriko dela. Horretarako, su-etena behar-beharrezkoa ikusten dugu, su-eten serio bat.\nZer deritzozu UPNk, PSNk eta CDNk autogobernu txostenaren aurka onartutako adierazpenaz?\nAgerian geratu da UPNk zein interes duen euskal kutsua duen guztia Nafarroatik kentzeko. Eta euskal abertzaletasunaren kontrako proiektu espainol horrekin bat egiten dute PSNk eta CDNk.\nEAJko EBBk proposatu du Eusko Legebiltzarrak Alderdien Legearen aukako inkonstituzionaltasun helegitea aurkeztea. Zer deritzozu?\nHorren inguruko hausnarketa egin behar dugu. Hala ere, zaila da Auzitegi Konstituzionalean konfiantza izatea. Horregatik, EAk beste bide batetik ikusten du estrategia. Zergatik ez egin euskal eremuan alderdientzako lege bat? Gernikako Estatutuan hori egiteko gaitasun juridikoa egon badago…\nLege horren mamia gehiago zehazterik ba al duzu?\nBurutazioak baino ez dira, baina hortik abiatu behar dugula uste dugu. Ez dugu geldi geratu behar, ez dugu pentsatu beharmarko hau ukiezina denik. Argi dagoena da lege horrek ez dituela ideiak zigortu behar.\nGaia aldatuz, zer iritzi diezu Gazte Abertzaleek Javier Madrazo sailburuari egin dizkioten kritikei?\nOso adibide txarra da, onartezina da, eta hartu beharreko neurriak aztertzen ari gara. Politikan irainak erabiltzea ez da ona, eta, beraz, ondorioak izango ditu alderdiaren barruan.\nHauteskundeei begira, EAJrekin koalizioan ala bakarrik aurkeztuko zarete?\nNire alderdian azterketak egiten ari gara, geure zerrendak prestatzen ari gara… Alegia, alderdi guztiak ari diren moduan. Hauteskundeen aurrean azterketa politiko serioa egin behar dela uste dugu, bai alderdiaren programa zehazteko, bai egoeraren inguruko hausnarketa egiteko. Egia esan, koalizioan joateak edo ez, horrek duen interesa ez dut ulertzen; barregura eragiten dit beti hori galdetzeak.


Ministerioa: 'Poliziaren biktimen legeak Konstituzioa urratzen du'\nAzken eguneratzea: 2016/06/28 18:57 (UTC+2)\nGiza eskubideen urraketa bat frogatzeko epai judizial bat ez eskatzea "Estatuaren erreserben" aurkakoa dela ohartarazi du Barne Ministerioak.\nJaurlaritzak 1999ra arteko polizia-biktimak erreparatzea proposatu du\nEspainiako Gobernuko Barne Ministerioak uste du Poliziaren biktimen lege proiektuaren zenbait puntuk Konstituzioa urratzen dutela, "bai edukian, bai eskuduntzen arloan", Eusko Legebiltzarrera igorritako txosten baten arabera.\nLege proiektua uztailean onartuko du Ganberak, EAJren eta EH Bilduren babesa bermatuta baitago, eta jarraipena ematen dio Eusko Jaurlaritzak 2012ko ekainean onartutako dekretuari. Dekretu hura 1960-1978 epean Poliziaren biktimak izan zirenei buruzkoa izan zen, eta, lege proiektu berrian, 1978-1999 epekoak hartuko dituzte kontuan.\nEstatuko Abokatutzak helegitea aurkeztu zuen dekretuaren aurka, lesioak egiaztatzeko frogarik ez eskatzeagatik. Horregatik, Jaurlaritzak erabaki zuen 1978-1999 epeko biktimen laguntzak lege bidez onartzea, segurtasun juridiko handiagoa emateko.\nNolanahi ere, Barne Ministerioak ohartarazi du zenbait artikuluk urratu egiten dutela Konstituzioa. Horren ildotik, Balorazio Batzordeari (biktima izaera aitortu behar duena) emandako hainbat eskuduntza "Estatuarenak" direla azaldu du.\nHain zuzen ere, giza eskubideen urraketa bat frogatzeko epai judizial bat ez eskatzea "Estatuaren erreserben" aurkakoa dela adierazi dute, "funtzio horiek epaileek eta epaitegiek baino ezin dituztelako egin".\nGainera, Ministerioaren esanetan, gerta liteke dagoeneko epaituta dauden hainbat auzi "berriz aztertzea", absoluzioak ekarri dituztenak barne, baina "berme gutxiagorekin". Horren haritik, Gerra Zibilaren eta terrorismoaren biktimak aitortzeko Estatuak dituen legeek "epaiak edo ikerketa judizialak" eskatzen dituztela gogorarazi du.\nHori guztia kontuan hartuta, Balorazio Batzordearen ebazpenek "ohorerako eskubidea, babes judiziala izateko eskubidea eta Segurtasun Indarretako kideen errugabe presuntzioa" urra ditzaketela nabarmendu du Jorge Fernandez Diaz ministroaren Sailak.


Hiri berdeagoak bizi ahal izateko; Ibone Ametzaga Arregi, Unai Pascual García de Acilu - Donostia Kultura\nAgora K2050 zikloa\n2021 Mai 26\nPlanetako bizitzari eusteko espazio garrantzitsuak hartuz eraiki ditugu hiriak. Giza kokaleku horien inpaktuetako bat espezie askoren biziraupenerako habitat garrantzitsuak galtzea izan da, ekosistemen aldaketak eta biodibertsitatearen galera larriak eraginez.\nGainera, alor zientifikotik esaten digute mundu mailan gertatzen ari den biodibertsitatearen galera hori, beste arrisku batzuen artean, faktore erabakigarria dela pairatzen ari garen moduko pandemiak sorrarazteko.\nHorregatik, hiria etorkizunerako prestatzeak natura babestea eta berreskuratzea eskatzen du, gure auzoak birmoldatzea emisioak murrizteko eta biodibertsitatea areagotu eta zaintzeko. Biodibertsitatearen Europako Estrategiak azpimarratzen du beharrezkoa dela hiri-espazio osasungarriagoak eta bizi-kalitate handiagokoak sortzea, hirietako metabolismoa ekosistema naturaletakotik hurbil egon dadin.\nNola sustatu hiriko biodibertsitatea eta zerbitzu ekosistemikoak sortzeko duen eginkizuna, bizi-kalitatea hobetuko dutenak eta klima-egokitzapenean lagunduko dutenak?\n- Ibone Ametzaga Arregi, Ekologia irakaslea UPV/EHUn\n- Unai Pascual García de Acilu, Ikerbasqueko irakaslea eta ikerlaria Basque Centre for Climate Change-en.\n- Moderatzailea: Ana Galarraga Aiestaran Elhuyarreko zientzia-kazetaria\nGaztelerazko aldibereko itzulpena egongo da.


Emakumeen Mundu Martxako ordezkariak Dima eta Artean\nEmakumeen Mundu Martxako (EMM) ordezkariak, urri bigarrenaren 22tik 28ra XI. Nazinoarteko Topaketan Bilbon egongo diranez, Arratiako andra taldeak eta talde feministak, urri bigarrenaren 28an, domekan, jai giroan Arratian egun pasa egitera konbidau ditue.\nAsmoa, Dimako Indusin alkartutea da. Han, harrerea egingo jakie, mitologia apur bat azalduz eta txalaparta eta jantzakaz; eta gero Baltzola kobara joango dira danak oinez. Ondoren, Arteara joango dira eta Arratiakoak Mundu Martxakoai, Arteako Andran Gela eta Herriko Bentako proiektua erakutsiko deutseez bazkalaurretik.\nIbilaldian edonork hartu ahal dau parte eta bazkarian gura daben andrak. Bazkaria plazan izango da eguraldia ona bada, eta frontoian euria egin ezkero. Bazkalostean, hartu-emonak sendotu eta ondo pasetako, munduko jolasak erakutsiko deutsiez alkarreri bazkarian batutako andrak. Txartelak erosteko atzen eguna urri bigarrenaren 23a da.\nEmakumeen Mundu Martxaren nazinoarteko topaketak urte birik behin egiten dira. Aurtengoan 40 herrialdetako 130 andra baino gehiagok hartuko dabe parte, Batu indarrak, urrutira goaz! Gure gorputzen eta lurraldeen burujabetzara! lelopean.\nHilketa matxistai erantzuteko EMMren protokoloa\nArratian be, hilketa matxistai erantzuteko EMMren protokoloari jarraitutea ebatzi dabe andra taldeak eta talde feministak. Hau da, indarkeria matxisteak Euskal Herrian bizi proiektua daukan andra bat hilten dauan bakotxean, albistea prensan agertu eta 24 ordura konzentrazinoa egiten da Igorren. Protokolo horren arabera, herri guztietan manifestu bera irakurten da, eta irudi bardinak erabilten dabez kartel eta pankartetan.\nProtokoloari jarraituta bitan egin dira konzentrazinoak Igorren hilketa matxistak salatuteko. Bata, abuztuaren 28an, Uharten (Nafarroan) gizonak Natalia Ballyk hil ebala salatuteko eta bestea, urri lehenengoaren 25ean, Bilbon, Maguette Mbeugouren hilketearen ostean. Maguette Mbeugou, Euskal Herrian aurten eraildako seigarren andrazkoa izan da.


naiz: agenda - Bizkaidatz literatura lehiaketa\nBizkaidatz literatura lehiaketa\n20.07.01 - 20.09.17\nBizkaiko Foru Aldundiak Bizkaidatz Literatura lehiaketa jarri du abian, hamabigarrenez, bizkaitarren literatura-sorkuntza bultzatu eta sustatzeko helburuarekin.\nOhi den bezala, lehiaketa honetara aurkezten direnek bi idazlek proposaturiko bi istorioei jarraitutasuna eman beharko diote, eta bertako trama eta egoeretara egokitu beharko dira. Aurtengo edizioan, Idoia Barrondo Etxebestek ‘Ikigai’ izeneko euskarazko istorioaren hasiera idatzi du, eta Juan Infante Escuderok, berriz, ‘El misterio del testamento ológrafo’ gaztelaniazko istorioaren hasiera proposatu du.\nHamasei urtetik gorakoek har dezakete parte eta gutxienez hamabi eta gehienez hamabost orrialdeko luzera duten lanak aurkeztu behar dituzte. Idazalanak bidaltzeko epea irailaren 17ra arte izango da zabalik.\nDiputazio Kalea, 7, 48008