Koliseoa - Wikipedia, entziklopedia askea.\n2.1Hondarra eta hipogeoa\nErakutsi/ezkutatu Eraikinaren erabilerak azpiatal\n4Kristauak eta Koliseoa\n6Koliseoa herri kulturan\n7Koliseoarekin lotutako eraikinak\n41°53′25″N 12°29′32″E / 41.8903°N 12.4922°E / 41.8903; 12.492241°53′25″N 12°29′32″E / 41.8903°N 12.4922°E / 41.8903; 12.4922\n48 ( ) × 155 ( ) × 187 ( ) m\nAntzinatean, 50.000 pertsonentzako tokia zuen, laurogei harmaila ilarekin. Hareatik gertu zeudenak, Enperadorea eta Senatariak ziren, eta, gorantz egin ahala, gizarteko maila baxuagoko jendea zegoen. Koliseoan, gladiadore borrokak eta ikuskizun publikoak egiten ziren. Erromatar foroaren ekialdean eraiki zen, eta, lanak, 70 eta 72 urteen artean hasi ziren, Vespasiano enperadorearen agintaldian. Anfiteatroa, Erromatar Inperioan sekula eraiki zen handiena, 80an amaitu zen, Tito enperadorearen agintaldian, eta Domizianoren agintaldian aldatua izan zen, 82an.\nErroma Klasikoan[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nErromaren mapa Inperio garaian. Koliseoa, eskuineko goiko izkinan agertzen da\nK. a. 29an, Estatilio Tauro kontsulak, anfiteatro bat eraiki zuen Marteren Zelaian. Eraikin hau hiriko tamaina handiko lehen anfiteatroa izan zen, eta beharrezko ziren bi instalakuntza zituen. Eraikin hau, 64. urteko Erromako Sute Handian suntsitua geratu zen, erromatar herriarentzako anfiteatro berri baten beharra sortu zelarik.\nKoliseoaren eraikuntza, Vespasiano enperadorearen erregealdian hasi zen, 70 eta 72 bitartean. Aukeratutako kokapena, Zelio, Palatino eta Eskilino muinoen arteko haran bateko gune lau bat izan zen, honetan zehar, bideraturiko korronte bat zihoalarik. Anfiteatroa eraiki zen kokapena, eraikuntzaren aurretik 64ko Erromako Sute Handiak suntsitu zuen, eta, egoera hau probestuz, Neronek, lurraren zati handi bat bereganatu zuen domeinu pertsonal gisa. Toki hartan, Domus Aurea handia eraiki zuen, honen aurrean, lorategiz eta arkupez inguraturiko laku artifizial bat hedatzen zelarik. Jada existitzen zen Aqua Claudia akueduktua, zabaldu egin zen toki horretara iris zedin, eta, Neronen Kolosoa izenaz ezaguna zen brontzezko estatua erraldoia, Domus Aurearen sarrera ondoan jarri zen. Estatua honengatik jasotzen du anfiteatroak koliseo izena.\nGunea, Vespasiano eta bere ondorengoen erregealdian aldatu zen. Kolosoa mantendu zen arren, Domus Aurearen zati handi bat bota zen. Lakua berriz bete zen eta lurra, Flaviar Anfiteatro berrirako kokapentzat berrerabili zen. Gladiadore eskolak eta lotutako beste eraikin batzuk eraiki ziren inguruetan, lehenago Domus Aurea zegoen tokian. Tokian aurkitu zen berreraikitako inskripzio baten arabera Vespasianok, anfiteatro berri hau, jeneral gisa lortu zuen harrapakinarekin eraikitzeko agindu zuen. Honek, 70ean, erromatarrek, Judutar Matxinada Handian lortutako garaipenean lapurtu zuten altxor handiari erreferentzia egin diezaioke. Koliseoa, bada, garaipen monumentu handi bat dela interpreta daiteke, garaipen handiak ospatzeko tradizioarekin jarraituz. Vespasianok, Koliseoa, Neronen lakua zegoen tokian eraikitzeko erabakia, jendeari, Neronek bere erabilera bakarrerako bereganatutako lur eremu bat itzultzeko keinutzat ikus daiteke. Beste anfiteatro asko ez bezala, hiriaren kanpoaldean zeudenak, Anfiteatro Castrense delakoa kasu, Koliseoa, hiriaren erdian bertan zegoen, literal eta sinbolikoki, Erromaren bihotzean kokatuz.\nKoliseoan, venationes (animalia borrokak) edo noxiiak (animaliek presoak hiltzea) eta gisa bereko ikuskizunak egin ziren, munera delakoez gain; gladiadore borrokak, alegia. Kalkuluen arabera, joko hauetan, 500.000 eta 1.000.000 pertsona artean hil ziren. Gainera, naumakia ospatzen zen, itsas gudu ikusgarriak, hauetarako Koliseoko hondarra urez bete behar zelarik. Litekeena da hauek lehen urteetan izatea, hondarpean zeuden sotoak eraiki aurretik. Koliseoak, beheko solairua azkar bete eta hustea ahalbidetzen zuen ur bideratze sistema aurreratu bat zuen.\nEz da ezaguna Koliseoa eraikitzeko lanak zuzendu zituen arkitektoa nor izan zen, erromatar garaiko lan gehienekin gertatzen zen bezala: eraikin publikoak, enperadoreen loria handiagorako eraikitzen ziren. Urteetan zehar, Rabirio, Severo, Gaudentzio eta Apolodoro Damaskokoagan pentsatu izan da, baina jakina da azken hau Erromara, 105ean iritsi zela.\nVespasiano 79an hil zenean, Koliseoa, jada osorik zegoen hirugarren solairua arte. Bere seme Titok amaitu zuen gorengo solairua eta inauguratu zuen eraikina 80an. Dion Kasiok, anfiteatroaren inaugurazio jokoetan, 9.000 animalia baino gehiago hil zituztela dio. Geroago, eraikina birmoldatu zen, Vespasianoren seme txikia zen Domiziano enperadorearen erregealdian, nork hipogeoa eraiki zuen, animaliak eta esklaboak gordetzeko erabilitako lurrazpiko tunel sail bat. Koliseoaren gorengo zatian galeria bat ere gehitu zuen, bertan jende gehiago sar zedin.\n217an, Koliseoa, larriki kaltetu zuen sute batek (ekaitz elektriko batek sortua, Dion Kasioren arabera), zurezko lurzorua anfiteatroaren barnean suntsitu zuena. Ez zen erabat konpondu 240rarte, eta birmoldatzen jarraitu zen 250 edo 252an, eta berriz 320an. Inskripzio batek, Koliseoaren zenbait zati, Teodosio II.ak eta Valentiniano III.ak 425etik 450 arte errege izan zirenak, zaharberritu zituztela dio, ziur aski, 443an lurrikara batek eragindako kalteak konpontzeko, eta lan gehiago egin ziren 484 eta 508an. Hondarra, lehiaketentzako erabiltzen jarraitu zen VI. mendea ondo sartu arte, azken gladiadore borroka, 435ean erregistratu zelarik. Animalia ehizak, gutxienez 523 arte jarraitu zuen.\nKoliseoa, Erdi Aroko Erromaren mapa batean irudikatua.\nKoliseoak aldaketa handiak jasan zituen bere erabilerari dagokionez Erdi Aroan. VI. mendearen amaieran, eliza txiki bat eraiki zen anfiteatroaren egituraren barnean, itxura batean behintzat, eraikin osoari esanahi erlijioso bat eman ez zion arren. Hondarra, hilerri bihurtu zen. Arkupeen arteko eta eserleku azpiko toki ugariak, lantegi eta babesleku bihurtu ziren, eta, iturrien arabera, XII. mendera arte alokatu ziren.\nGregorio I.a Handiaren aitasantutzan, antzinako monumentu asko, Elizaren jabetzara pasa ziren, benetako autoritate bakarra zena. Baina horiek mantentzeko baliabiderik ez zuen, eta, beraz, utzi eta espoliatu egin ziren. Erdi Aroan, hiriaren gainbeherak, monumentu inperial guztiei eragin zien. 801 eta 847ko lurrikarek, erdi aroko hiriaren kanpoaldean ia erabat utzita zegoen eraikin batan kalte handiak eragin zituzten.\n1084an, Gregorio VII.a aita santua hiritik bota zutenean, monumentu asko, erromatar familia nobleen jabetzapean erori ziren, eta gotorlekutzat erabili zituzten. 1200 inguruan, Frangipani familia jabetu zen Koliseoaz, eta gotortu egin zuen, gaztelu baten antzera erabili eta bere eragin eremu bihurtuz. Koliseoa, jabez aldatzen joan zen 1312 arte, urte honetan, Elizak berreskuratu zuelarik.\n1349ko lurrikara handiak, kalte handiak eragin zituen Koliseoaren egituran, hegoaldeko kanpoko zatia behera etortzea eraginez. Erauzitako harri horietako asko, Erroma osoan, jauregiak, elizak, ospitaleak eta beste eraikin batzuk eraikitzeko berrerabili ziren. Ordena erlijioso bat finkatu zen Koliseoaren iparraldeko herenean, eta bertan bizitzen jarraitu zuen XIX. mende hasiera arte. Anfiteatroaren barneko harria, gehiegi pikatua izan zen, beste toki batean berrerabiltzeko edo, haitzurdinezko fatxadaren kasuan, erre eta horrela kare bizia lortzeko. Harri-horma eusten zuten brontzezko bridak, hormetatik erauziak izan ziren, marka mordoa utziz. Gaur egun oraindik, "orban" horiek ikus daitezke eraikinean.\nXV eta XV. mendeetan zehar, Koliseoa estaltzen zuen trabertinoa, beste eraikin batzuetan berrerabiltzeko erauzia izan zen. Beste batzuen artean, Barberini Jauregiarentzat erabili zen, baita Ripettako Portuarentzat ere. Esaera latindar ezagun batek Quod nun fecerunt Barbari, fecerunt Barberini dio (Barbaroek egin ez zutena, Barberinitarrek egin zuten). Erre eta horrela karea lortzeko ere erabili zen. Harri espoliazioak, 1749 arte jarraitu zuen, urte honetan, Benedikto XIV.a aita santuak, monumentua, toki santutzat sagaratu zuelarik, bertan exekutaturiko martiri guztien omenez (hauetako gehienak, Zirku Nagusian martirizatuak izan zirela uste den arren). Koliseoak jasan zuen azken astakerietako bat, Italiako historiaren zirriborroa sinbolizatzea izan zen, militarren aldetik. Lehen argazkian falta den eraikinaren zatia, toki horretan bertan Bigarren Mundu Gerran eroritako bonba baten ondorioz suntsitua izan zen.\nXIX. mendean, aldiz, antzinako monumentu asko egonkortzeko lanak hasi ziren. 1820an, gaur egun argi eta garbi ikus daitezkeen kontrahorma batzuk amaituak izan ziren. Horiek gabe, ziur aski, eraikina behera etorriko zen. Mende osoan zehar, bata bestearen atzean etorri ziren sendotze eta hobetze lanak, oraindik ere jarraitzen duen prozesu batean.\nKoliseoa da, inongo zalantza izpirik gabe, Erromako turismo gune erakargarrienetako bat. Zinera zenbait alditan eraman izan da, Gladiator filmean ikus daitekeen irudikapen digital sinestezina nabarmentzekoa delarik.\n1980an, UNESCOk, Erromako erdigune historikoa, Koliseoa bera barne, Gizateriaren Ondare izendatu zuen. 2000. urtetik, autoritateek, eraikina argiztatuta mantentzen dute 48 orduz, munduko tokiren batean, presoren bati heriotza zigor bat kendu edo atzeratzen zaion bakoitzean.\nErroma klasikoko eraikin hau, 2007ko uztailaren 7an, Lisboan, Munduko 7 Mirari Berrien artean izendatu zuten, New 7 Wonders lehiaketaren barnean, Bernard Weber suitzarrak antolatuta. UNESCOk ez du izan izendapen horrekin inongo zerikusirik.\n2011ko abuztuaren 7an koliseoa jendez husteko agindua eman zuten, telefono dei batez kable batzuez zintzilik zegoen poto bat zegoelaren abisua eman zutelako. Bonba abisu faltsua izan zen, Erromako alkateak berehala baieztatu zuen bezala.\nFlaviar Anfiteatroa, 189 metro luze, 156 zabal eta 48 garai den eraikin erraldoi bat da. Elipsearen perimetroa 524 metro da. Esaten denez, Koliseoa, gaur egungo kirol estadioentzako eredu bat izan da, diseinu burutsu bat eta gaur egungo arazoentzako konponbide eraginkorrak baititu.\nHondarra eta hipogeoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nHipogeoa aire librean.\nJoko zelaia bera, 75x44 metroko obalo bat zen, eta, benetan, zurez eraikitako eta hondarraz estalitako plataforma bat zen. Lurrazpi guztia, tunel eta ziega multzo bat zen (hipogeoa), non gladiadoreak, preso zigortuak eta animaliak sartzen ziren. Lurrak, zenbait tranpol eta karga jasogailu zituen, sotoarekin lotuta zeudenak, eta ikuskizunean zehar erabil zitezkeenak.\nHondarraren planoak, drainatze sistema oso bat zuen, lau estolda ikaragarriri lotuak. Iradoki denez, ura ebakuatzeko beharraren ondorio dira, itsas ikuskizunen ondoren. Hala ere, dirudienez, jada Domizianok, naumakiaren ideia baztertuz, estoldak zolatu zituen, eta karga jasogailuak hondarrean jarri zituen gladiadore borroketarako. Zurezko estalkia jada ez da mantentzen, eta, beraz, lurrazpiko labirinto guztia aire librean dago.\nErromako Koliseoa, beharbada, erromatar arkitekturako lanik handiena izan zen, eta bertan, eraikuntza teknika bariatuenak erabili ziren. Pilastrak eta arkuak, argamasarik gabe jarritako trabertinozkoak dira. Beheko aldeetan eta sotoetan, toba erabili zen modu berean. Harlandu hauetako asko, grapa metalikoekin eutsiak zihoazen. Kabea eusten duten gangak, zementuzko argamasa, zuzenean zurezko zinbrietan irauliz egin ziren, eraikuntza arintzen zuen berrikuntza bat.\nEraikina, laku bat egon zen tokian kokatua egoteak, ezertarako balio ez zuten 14 metro lupetz zulatzera behartu zuen, eta opus cementiciumezko ia 13 metroko zimentazioa egitera (karezko argamasa eta harri tartekatuzko ilarak).\nKabea[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nBarneko harmailadi zabala, gradus edo mailatan ezberdindua zegoen, gizarte klase ezberdinentzako solairuak.\nPodiumean, horietatik lehena, gizarte maila goreneko erromatarrak esertzen ziren: senatariak, magistratuak, apaizak, eta, agian, vestaren birjinak. Ardatz txikiko mutur banatan, palko bana zegoen: tribuna inperiala (pulvinar) eta beste bat, batzuetan jokoak presiditzen zituen magistratuarentzako. Solairu hau basapiztiengandik hurbilen zegoena zenez, babes sare metaliko bat eta tarteka tarteka jarritako arkulariak zeuden.\nMaenianum primuma, senatukoak ez ziren aristokratentzako.\nMaenianum secunduma aberatsentzako immum eta pobreentzako summumean banatua\nGorengo mailan, maenianum summum in ligneis delakoa zegoen, zurez egina, ziur aski eserlekurik gabe eta emakume pobreentzako zena.\nGainera, gizarte ordena batzuek, tribuno, apaiz eta miliziak kasu, eurentzako propioak ziren zatiak zituzten.\nBarne pasabideetatik harmailetara, vomitorio delakoetatik egiten zen, horrela deituak, denbora gutxien jende asko irtetea ahalbidetzen zutelako. Hain ongi diseinatua zegoen, ezen, barnean sartzen ziren 50.000 ikusleak, bost minutu inguruan ebakuatuak izan zitezkeela.\nFatxada, lau ordenatan banatuta dago, hauen altuera, barne solairuekin bat ez datorrelarik. Beheko hiru ordenak, pilastra gainean jarritako 80 arkuk osatzen dituzte, eta erantsitako zutabe erdiekin, soilik apaingarria den taulamendu bat eusten dutenak. Laugarrena, horma itsu batek osatzen du, erantsitako pilastrekin eta, bi baotik behin leihoak dituela.\nSolairu bakoitzeko ordenak, behetik gora, toskanarra, joniarra eta korintiarra dira. Azkeneko solairuak, definitu gabeko estilo bat du, XVI. mendean, konposatutzat katalogatua izan zena. Ohikoa zen estilo ezberdinak bata bestearen gainean jartzea bata bestearen gaineko solairuetan, baina ez zen hain ohikoa bata bestearen gainean jarritako lau ordenekin eraikinak egitea. Solairuen arteko komunikabideak, eskailera eta galeria kontzentrikoen bitartez egiten ziren.\nVelarioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nKoliseoak, oihalezko estalki hedagarri bat zuen, polea bidez martxan jartzen zena. Estalki hau, lehenik oihal ehunez egina eta ondoren lihoz, arinagoa baitzen, askorik ezagutzen ez den soka armazoi batean eusten zen. Oihal zati bakoitza, ingurukoekiko modu bananduan mugi zitekeen, eta erromatar flotako marinel talde batek mugiarazten zituzten.\nFatxadaren goialdean, kableak eusten zituzten zurezko 250 mastak jartzen ziren zuloak identifikatu dira. Dirudienez, sokak lurrean iltzatzen ziren, bestela, mastek pisu larregi jasan beharko baitzuten. Horretarako, fatxadatik 18 metrora, kanpoaldeko lautadan kokatuta zeuden zipo edo harrizko eraztun kontzentriko bat zegoen, eta publikoaren kontrola ere ahalbidetzen zutenak, pilaketak eragozteko. Fatxada eta zipoen arteko zatia, trabertinoz zolatua zegoen.\nEraikinaren erabilerak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nKoliseoa, gladiadore borrokentzako erabiltzen zen, baita beste ekitaldi ezberdin askorako ere. Ikuskizunak, munera deituak, beti hiritarrek babesten zituzten, Estatuaren ordez. Osagai erlijioso gogor bat zuten, baina baziren, baita ere, botere eta familia eragin erakustaldi bat ere, eta, sinestezina dirudien arren, plebeioen artean oso ezagunak izan ziren. Beste ikuskizun ezagun bat, animalia ehiza edo venatioa zen. Bertan, basapiztia ezberdin mordo bat erabiltzen zen, gehienak Afrikatik ekarriak, horien artean, errinozeroak, hipopotamoak, elefanteak, jirafak, lehoiak, panterak, lehoinabarrak, krokodiloak eta ostrukak. Guduak eta ehiza, eraikin eta zuhaitz mugikorrak zituzten agertokietan antzezten ziren. Ikuskizun hauek, batzuetan, oso eskala handian ospatzen ziren: esaten denez, Trajano enperadoreak, 107an Dazian lortutako garaipenak, 11.000 animalia eta 10.000 gladiadore izan zituzten jokoekin ospatu zituen, 123 egunez ospatu ziren jokoak.\nPollice Verso (Erpuruak behera), Jean-Léon Gérômeena, 1872\nKoliseoaren lehen egunetan, idazle klasikoek, eraikina, naumakiarako erabiltzen zela zioten (navalia proelia izenaz ere ezagunak), edo itsas guduen antzezpena. Tito enperadoreak 80an egin zituen inaugurazio jokoak kontatzen dituzten iturriek, beheko solairua, urez betetzen zela diote, aurretik entrenatutako zezen eta zaldiak igerian erakusteko. Korfuko greziarren eta Korintoarren arteko itsas gudu baten antzezpena ere kontatzen dute. Hau, eztabaidagai izan da historialarientzat, eraikina urez betetzeak arazorik ez zuen arren, ez dago batere argi nola bihurtuko zuten hondarra iragazgaitz, ezta gerra itsasontziak mugitzeko tokirik egongo ote zen ere. Iturriek, beste toki batez hitz egiten zutela iradoki da, edo Koliseoak, hasieran, urez bete zitekeen kanal bat zuela erdiko ardatzean, ondoren, hipogeoagatik aldatuko zena.\nMartzial olerkariak ere erregistratu zituen inaugurazioko joko horiek, eta, zehazkiago, historiara pasako den gladiadore borroka bat deskribatzen du, Vero eta Priskorena. Biek, ahitu arte borrokatu zuten Tito enperadorearen aurrean, bietako bakar bat ere besteari gailendu ezin zitzaiolarik. Grina eta erresistentzia ahalmen hori, herriaren deiadarrekin saritua izan zen, Zesarra, biak barkatzera eraman zuena. Hain salbuespenezkoa izan zen gertaera hau, Martzialek bere Liber spectaculorum liburuan bildu zuela.\nSylvae edo paisaia naturalen irudikapenak hondarrean ere egiten ziren. Margolari, tekniko eta arkitektoek, baso baten simulazioa eraikitzen zuten, harearen lurrean landatzen ziren benetako zuhaitz eta zuhaixkekin. Paisaia populatzeko eta jendea harritzeko, animaliak jartzen zituzten. Agertoki horiek, hiriko biztanleriari, soilik inguru natural bat eraikitzeko erabili izango ziren, edo ehizarako edo atal mitologikoak kontatzen zituzten lanentzako atze oihaltzat. Noiz behinka, exekuzioentzako ere erabiltzen zen, non, istorioko heroia, hiltzera kondenaturik zegoenak interpretatzen zuena, modu lazgarrian baina mitologikoko benetakoan hila zen, basapiztiek jana edo hiltzeraino erretzen zelarik.\nKoliseoa, gaur[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nGaur egun, Koliseoa, Erromako atrakzio turistikorik handiena da, eta milaka turistek ordaintzen dute urtero, sartu eta harea ikusteko. Bertan dago Eros greziar jainkoari eskainitako museo bat, Koliseoaren gorengo solairuan. Harearen lurraren zati bat, berreraikia izan da.\n2014ko azaroan, zaintzaile batek pertsona bat harrapatu zuen 17 x 25 zentimetroko ‘K’ hizkia grabatzen ari zela bertan eta horregatik, 20.000 euroko isuna jaso zuen. “Grabatuak egituraren geruza bat ezabatu du”, Carabinierien hitzetan.\nKristauak eta Koliseoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nDenbora askoan zehar, Koliseoa, lehen kristauen martirizatzea gertatu zen tokitzat hartua izan da. Edonola ere, sinesmen hau, dirudienez, XVI. mendean sortu zen. Erromatar iturriek eta Goi Erdi Arokoek, martirizatze horiek, oso modu ez zehatzean deskribatutako Erromako tokietan gertatu zirela diote (anfiteatroan, harean, etab...), baina zein zehaztu gabe. Izan ere, Erroman, zirku, anfiteatro eta estadio ugari zegoen. Sarri, San Telemako, adibidez, Koliseoan hil zela esaten da, baina Teodoretok, heriotz honi buruzko bere idazkietan, estadioan (eis to stadio) hil zela dio. Antzera, San Inazio Antiokiakoa, "harea"n hil zen, baina zein harea zehaztu gabe.\nErdi Aroan, Koliseoa, ez zen, inola ere, toki sakratutzat ikusten. Lehenik gotorlekutzat eta ondoren harrobitzat erabili izanak, ematen zitzaion garrantzi urria frogatzen du, martiriekin lotutako tokiak, oso gurtuak ziren garai batean. Ez zegoen erromesentzat bildutako ibilbideen artean, ez eta Mirabilia Urbis Romae (Erroma hiriko Mirariak) lanetan ere, XII. mendekoa, Zirku Flaminioa eta ez Koliseoa, martirizatze hauek gertatu ziren tokia izan zela dioena. Egituraren zati batean, ordena kristau bat bizi zen, baina, dirudienez, ez zuten han bizitzeko arrazoi erlijioso edo izpiritualik.\nDirudienez, Koliseoa, toki santutzat, bakarrik XVI eta XVII. mendean hartu zen. Esaten denez, Pio V.a aita santuak (1566-1572) erromesek Koliseoko harea biltzea gomendatu zuen, erlikia bat balitz bezala, martirien odolaz bustia baitzegoen. Ziur aski, ikuspegi hau gutxiengo batena izango zen, mende bat geroago, Fioravante Martinelligatik ezagun egin zen arte, Koliseoa, 1653ko bere liburu Roma ex ethnica sacra liburuan, bertan gertatu ziren martirizatzeen ondorioz, toki sakratuen zerrenda baten buru jarri zuenean.\nJakina, Martinelliren liburuak eragin argi bat izan zuen iritzi publikoan; Altieri kardinalak, urte batzuk geroago, Koliseoa zezen plaza bihurtzeko proposamenari erantzun zionez, Carlo Tomassik, profanazio bat uste zuenari buruzko protestatzat, panfleto bat argitaratu zuen. Honi jarraitu zioen eztabaidak, Klemente X.a aita santua, Koliseoko kanpoko arkuak itxi eta eraikina bera santu adieraztera bultzatu zuten, eraikina zenbateraino sakratu zenari buruzko eztabaidak oraindik denbora batez jarraituko zuen arren.\nSan Leonardo Puerto Mauriziokoak eskaturik, Benedikto XIV.a aita santuak (1740-1758), Koliseoa harrobitzat erabiltzea debekatu zuen, eta harearen ondoan Viacrucis bat eraiki zuen, bertan, 1874ko otsaila arte egon zena San Benito Jose Labrek, bere bizitzako azken urteak, Koliseoko harresien artean igaro zituen, fededunen karitatetik biziz, 1783an hil zen arte. XIX. mendeko zenbait aita santuk, Koliseoan berritze eta konpontze lanak egitea agindu zuten, eta, beraz, eraikinak, oraindik mantentzen du kristautasunarekin loturarik. Harearen inguruan zenbait tokitan jarri ziren gurutzeak, eta Ostiral Santu bakoitzean, Aita Santua, martiri kristauen omenezko anfiteatrorako prozesio baten buru da.\nKoliseoko flora[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nKoliseoaren barneko hormetan sortutako landareak\nKoliseoak floraren historia zabal eta ongi dokumentatua du, Domenico Panarolik 1643an bere landareen lehen katalogoa egin zuenetik. Ordutik 684 espezie identifikatu dira. Gailurra 1855ean izan zen (420 espezie). 1871n ahaleginak egin ziren landaretza kentzeko, harri-hormari egiten ari zen kaltearen kezkak zirela eta, baina zati handi bat itzuli egin da. 242 espezie zenbatu dira gaur egun, eta lehenengo espeziekoak, Panarolik identifikatuak, 200 bizirik daude.\nLandareen aldaketa mendeetan zehar Erromako klima aldaketaren ondorioz azal daiteke. Gainera, hegaztien migrazioak, loreen loratzeak eta Erromaren hazkundeak, Koliseoa hiriaren erdigune modernoan sartzea eragin zuenak, hiri zaharraren kanpoaldean sartu ordez, eta espezien garraio deliberatuak ere eragin dute. Beste arrazoi bat da, askotan ematen dena, haziak nahi gabe garraiatzen direla inperioko txoko guztietatik ekarritako animalien azalean edo gorotzetan.\nKoliseoa herri kulturan[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nMendebaldeko kulturaren ikur bat dela eta, Koliseoa, herri kulturako arte lan eta film ugaritan agertu da.\n1934ko Anything Goes musikaleko You're the Top izeneko Cole Porterren kantuan, You're the Top, You're the Colosseum zatia agertzen da.\n1953ko Roman Holiday filmean, Koliseoa, eszena ugaritarako atze-oihaltzat erabili zen.\n1954ko Demetrio eta gladiadoreak filmean, Kaligula enperadoreak, Demetrio kristaua Koliseoan borrokatzera zigortzen du.\n1957ko 20 Million Milles to Earth filmaren amaiera, Koliseoan gertatzen da\n1972ko Way of the Dragon filmean, Bruce Leek, Chuck Norrisen aurka Koliseoan borrokatu zuen.\n1997ko Double Team filmean, Jean-Claude Van Dammek Mickey Rourken aurka Koliseoan borrokatzen du\n2000ko Ridley Scotten Gladiator filmean, Koliseoa, ordenagailu bidez berregin zen, II. mendeko bere garai hoberenen loria berritzeko. Koliseoaren berregitea leiala da, eta hipogeoa nolakoa izan zitekeenari buruzko inpresio on bat ematen du. Hala eta guztiz ere, filmean, Koliseoa inguratzen zuten eraikinetako asko, sekula ez ziren existitu, eta Tiberrekiko hurbiltasuna ere ez da benetakoa.\n2003ko zientzia-fikziozko The Core filmean, Koliseoa, tximista mordo batek suntsitzen dute, erabat txiki-txiki egina geratu arte, gainontzeko Erromarekin batera.\n2003ko Lizzie McGuire filmean, Koliseoak, protagonistak, milaka ikusleren aurrean kanta dezan agertokitzat erabili zen.\nKoliseoarekin lotutako eraikinak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nNeronen Domus Aurea\nPozzuoliko Anfiteatroa Italiako Campania probintziako Pozzuoli herrian\nCapuako Anfiteatroa, Capuan\nMeta Sudansa, Koliseoaren aurrean zegoen iturri monumental bat.\n↑ Saila, Kultur. (2011-07-13). «d1102022» www.euskara.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2020-06-09).\n↑ a b (Gaztelaniaz) «El Coliseo de Roma» historia.nationalgeographic.com.es 2012-09-01 (Noiz kontsultatua: 2020-06-09).\n↑ Larrañaga Elorza, Xabier. (2007). (pdf) Arte klasikoa. Grezia eta Erroma. Eusko Jaurlaritzaren Argitalpen Zerbitzu Nagusia, 55 or. ISBN 978-84-457-2723-2. jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2007).\n↑ «Desalojan el Coliseo romano por una falsa amenaza de bomba» web.archive.org 2013-11-14 (Noiz kontsultatua: 2020-11-24).\n↑ (Gaztelaniaz) Staff, Reuters. (2011-08-07). «Descartan alerta de seguridad en Coliseo Romano» Reuters (Noiz kontsultatua: 2020-11-24).[Betiko hautsitako esteka]\n↑ «Koliseoan grabatu bat egin, eta 20.000 euroko isuna jaso », EiTB, 2014-11-23\n↑ (Ingelesez) Richardson, Jr., L.. (1992). A New Topographical Dictionary of Ancient Rome. Johns Hopkins University, 7 or. ISBN 9780801843006..\n↑ (Ingelesez) Cooper, Paul. Rome's Colosseum Was Once a Wild, Tangled Garden. .\n(Italieraz)(Ingelesez)(Frantsesez)(Alemanez)(Gaztelaniaz) Koliseoaren web gune ofiziala\nKoloseoaren ikusizko tourra\nSketchfaben egindako Koliseoaren 3D modeloa\nChichén Itzá • Koliseoa • Kristo Berreroslea • Machu Picchu • Petra • Taj Mahal • Txinako Harresi Handia\nOrriaren azken aldaketa: 30 iraila 2021, 01:18.


Klima aldaketa: Zer egingo zenuke zure medikuak% 95 gaixotasun larria izango balu? - EBko kazetaria\nKlima aldaketa: Zer egingo zenuke zure medikua zen% 95 ziur gaixotasun larri bat izan baduzu?\nZer egingo zenuke zure medikuak gaixotasun larria izan duzula% 95 ziurtatuko balu? Eta zer gertatzen da mediku bakarra ez balitz, munduko ehunka mediku garrantzitsuenak baino? Ez diezu jaramonik egingo eta negozioarekin jarraituko al duzu ohi bezala edo sendabideren bila hasiko al zinateke? Sen ona da. Logika bera gertatzen da klimaren zientzian. Klima Aldaketari buruzko Nazio Batuen Gobernu Arteko Taldeak (IPCC) gaur aurkeztu du klima zientziari buruzko bere azken txostena. Txostenak dioenez, ez dago zalantzarik klima-aldaketa gertatzen ari dela eta baieztatzen du gutxienez% 95eko ziurtasuna dagoela giza jarduerak kausa nagusia direla.\nTxostenaren aurrean, Connie Hedegaard Klima Ekintzarako komisarioak honakoa esan zuen: '' Kontua ez da klima aldaketan sinestea edo ez. Kontua da zientzia jarraitu edo ez. % 100eko ziurtasuna duten zientzialari guztiek klima aldaketaren aurka ohartarazten zaituzten eguna beranduegi izango da. Zure medikuak% 95 ziurtatuko balu gaixotasun larria duzula, segituan hasiko zinen sendabidea bilatzen. Zergatik hartu beharko genituzke arrisku handiagoak gure planetako osasuna jokoan dagoenean? Europak klima aldaketaren aurkako borrokan buru jarraituko du. Asmo handiko legedia dugu indarrean. Emisioak nabarmen murrizten ari gara, berriztagarriak handitzen eta energia aurrezten. Eta hurrengo urratserako prestatzen ari gara: Batzordeak urtea amaitu baino lehen aurkeztuko dituen 2030erako klima eta energia helburuak. Errealitatea da orain beste batzuk jarraitzen ari direla. Europak igorle guztiei ekintza gehiago eskatzen jarraituko du ".\nIPCC lantaldearen I. txostenak, Climate Change 2013: The Physical Science Basis, klima-aldaketari buruzko azken ezagutza zientifikoak ebaluatzen ditu. Lantaldeak gaur bukatu du "Politikagileentzako laburpena" gaur Stockholmen. 1. lantaldearen txostena IPCCren bosgarren ebaluazio txostena osatuko duten lau txostenetatik lehena da.\nOrokorrean, gaurko txostenak 2007an argitaratutako IPCCren Laugarren Ebaluazio Txostenaren funtsezko aurkikuntzak berretsi eta indartzen ditu. Ebidentzia berriak, behaketa zabalagoak, klima eredu hobeak, klima prozesuak hobeto ulertzea eta klima aldaketaren proiekzioen eskaintza zabalagoa ditu.\nBere aurkikuntza nagusiak honakoak dira:\nklima-sistemaren berotze argia da. Global tenperatura 0.8 º C geroztik 1880 buruz gora egin du. Geroztik 1950s du ikusitako aldaketa asko aurrekaririk dira mila hamarkadetan. berotegi-efektuko gasen kontzentrazioak handitu dira, atmosferan eta ozeanoan berotu, elur eta izotz zenbatekoak gutxitu dute, Artikoko izotz udan itsasoa atzera egiten ari da, eta itsas maila igo egin da.\n"Oso litekeena" da (hau da, orain% 95eko ziurtasuna gutxienez) gizakiak azken 60 urteotan gainazaleko tenperaturan ikusitako gehikuntza gehiena eragitea. Atmosferan karbono dioxidoaren kontzentrazioa% 40 inguru handitu da 1750az geroztik, gizakiaren jardueraren ondorioz, ia osorik erregai fosilak erretzeagatik eta basogabetzeagatik.\nAzken hiru hamarkadetan bakoitzak izan segidakoa den edozein aurreko hamarkadan baino beroago instrumental erregistro 1850 hasi zenetik. Berotze iragan 15 urteotan moteldu egin da, eta badirudi honek neurri gutxi gorabehera berdinak direlako izan ziklo natural, hala nola, El Niño / La Niña Ozeano fenomenoak, eta hozte sumendietan eta eguzki-jarduera murriztu ondorio gisa ere aldaketak. Hala ere, epe laburrean joerak ez general islatu epe luzeko joerak ere. Tenperatura aldakuntzak izan zenetik 1901 hainbat alditan ikusi izan baina joera orokorra izaten jarraitzen du gorantz.\nBerotegi-efektuko gasen emisioak nabarmen murrizten badira, batez besteko tenperatura globalaren gorakadak 0.9 ° C eta 2.3C arteko mugak gainditu beharko lituzke aurreko industria-mailak baino altuagoak, eta itsas maila 30-50 cm-ra igo zen 1986-2005 aldean. Mendearen amaiera. Hala ere, ekintza ez dago 62% chance 2081-2100 arabera tenperatura baino handiagoa izan daiteke aurreko garaietan baino 4C baino handiagoa izan daiteke, nahiz eta itsasoaren maila igo daiteke 40 eta 80 cm 1986-2005-ren aldean .\nIPCC nazioarteko informazio zientifiko, tekniko eta sozioekonomiko klima-aldaketa ulertzeko garrantzitsuak ebaluatzeko gorputza da. Bere ebaluazio txostenak zientzialariek mundu osoan milaka adostasuna adierazten eta oinarritzen dira adituen ebaluazioen eta literatura zientifiko eta teknikoak aztertzeko eta datu-multzoak lerro anitzetan estaltzen argitaratuko. Bere Laugarren Ebaluazio Txostena egiteko, IPCC elkarbanatu du 2007 Bakearen Nobel Saria ohia US lehendakariordea Al Gore batera.\nEBko 6. eta 7. Ikerketarako Esparru Programen bidez finantzatutako ikerketa proiektuek, baita estatu kideetako ikerketa programen arabera, nabarmen lagundu dute IPCCren txostenetan. Klima-aldaketa Horizon 2020 ikerketa Esparru Programa berriaren elementu nagusia da, non baliabide ekonomikoen% 35 klimarekin lotutako jarduerei bideratuko zaien.\nVideo adierazpena komisarioaren arabera Hedegaarden klima zientzia buruzko Nazio Batuen IPCC txostena.\nproiektuak klima-sistemaren behaketa lagunduz buruzko informazio gehiago eskuratzeko, klikatu hemen.\nWorking Group 1 Politikak egiten dituztenentzako laburpena da eskuragarri hemen.\nGai erlazionatuak:Connie HedegaardIPCCNazio Batuen Intergovernmental Panel on Climate Change\nStrong turismo denboraldian Europa bultzada ekonomiko bat eta askoz-beharrezko lanpostu\nSteel industria bat milioi tona birziklatzeko marka iristen\nBatzordeak #Cancer, #Climate, #Oceans eta #Soil-ekin ikerketa eta berrikuntzako misio garrantzitsuenetan lanak jarri ditu martxan\nIOM: Klima aldaketaren lapurtu ahal kulturen berezia munduan


Hiru ibilbide berri auzoetan barrena : Oarsoaldeko Hitza\nHiru ibilbide berri auzoetan barrena\nHainbat auzo zeharkatzen dituzten hiru orientazio mapa berri sortu ditu udalak. Fanderian kokatuta dago lehena; Alaberga, Galtzaraborda eta Beraunen barrena doa bigarrena; eta hirugarrenak, berriz, Agustinak eta Gaztaño zeharkatzen ditu.\nOrientazio mapetako bat. Argazkia: Herri Bizia\nOrientazio mapa tresnatik abiatuta lau ibilbide sortu zituen iazko azaroan Errenteriako Udalak Listorretako parkean. Lau horiei beste hiru gehitu dizkio orain, izan ere, hainbat auzo zeharkatzen dituzten hiru orientazio mapa berri sortu ditu. Fanderian kokatuta dago lehena; Alaberga, Galtzaraborda eta Beraunen barrena doa bigarrena; eta hirugarrenak, berriz, Agustinak eta Gaztaño zeharkatzen ditu.\nOrientazio mapa berriak Turismo Bulegoa eskura daitezke (943 494 521) edota Herri Biziaren web orrian. Orientazio mapen bidez, seinalizatutako ibilbide bat egitea da helburua, pistak bilatuta eta maparen zenbakiei jarraituz. Ibilbidearen puntu bakoitzean dagoen plaka aurkitu behar da, ibilbidearen amaieraraino iritsi arte.\nOrientazio kirolak jarduera fisikoa eta mentala uztartzen ditu, parte hartzailearen autonomia jorratzen du, eta toki eta ingurune berriak ezagutzea ahalbidetzen du. Bakarka, taldeka, familian, lehia edo aisialdi jarduera moduan egin daiteke.\nAisialdi eta turismo jarduera ere bada, gainera, joko edo kirol moduan ingurua ezagutzeko aukera dibertigarri bilaka daiteke. Distantzia ezberdinetako ibilbideak egitea da helburua, horretarako, mapa batean ageri diren orientazio jarraibideak aintzat hartuta soilik. Orientazio mapen iniziatiba 2017ko ekainean Errenteriako Udalak onartutako Jarduera Fisikoaren eta Kirolaren Plan Integralaren barruan kokatu dute, “bertan jaso zen hainbat tresna eduki behar ditugula, esku hartzeak barne hartzen dituzten irizpide batzuk hiri osasungarri bat egiteko eta hirigintzaren eremuan bizitza aktiboa sustatzeko”.


Azken orduetan 31 kasu positibo baieztatu dituzte eskualdean - Urola Kostako Hitza : Urola Kostako Hitza\nAtzo egindako PCR eta antigeno proben emaitzak argitaratu ditu jada Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak. Urola Kostan, guztira, 31 kasu positibo zenbatu dituzte, igandeko probetan bezainbeste. Oraingoan ere Zarautzen atzeman dituzte kasu gehien, hain zuzen, bederatzi. Azkoitian, Azpeitian eta Zumaian seina emaitza positibo izan dira, eta nabarmentzekoa da hiru positibo hauteman dituztela Errezilen. Zestoan, bestalde, kasu berri bat baieztatu dute.\nAzken orduetako datuak kontuan hartuta, Errezilen eta Azpeitian gora egin dute kasu metatuen tasek. Izan ere, hurrenez hurren, tasak 483,09an eta 505,91n zeuden atzo, baina 805,15ra eta 519,05era igo dira azken datuekin. Urola Kostako udalerri gehienetan, ordea, behera egin dute intzidentzia tasek: 1.460,96tik 1.108,31ra jaitsi da Aian, 993,07tik 934,66ra Azkoitian, 954,06tik 742,05era Getarian, 848,01etik 717,55era Orion, 1.075,08tik 993,70era Zarautzen, 539,29tik 513,61era Zestoan, eta 1.119,37tik 1.099,01era Zumaian. Aizarnazabalen eta Beizaman, aldiz, berdin mantendu dira tasak; hain zuzen, 1.690ean eta hutsean.


ETD/18/2022 Agindua, urtarrilaren 18koa, pzeinaren bitartez 2022ko zehar eta 2023ko urtarrilean Deuda del Estado sortzea xedatzen den eta Ekintza Kolektiboko Klausula normalizatuak jasotzen dira.\n2022ko apirilaren 1ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Bonos y Obligaciones del Estado 2022ko apirilean zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\n2022ko martxoaren 23koa ebazpena, Secretaría General del Tesoro y Financiación Internacional, zeinaren bitartez 2022ko bigarren hiruhileko naturalean aplikatuko den urteko benetako interes-tasa argitara ematen den, hainbat finantza-aktibo zerga gisa sailkatze aldera.\n2022ko martxoaren 11koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Bonos y Obligaciones del Estado 2022ko martxoan zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\n2022ko otsailaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Bonos y Obligaciones del Estado 2022ko martxoan zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\n2022ko otsailaren 11koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Bonos y Obligaciones del Estado 2022ko otsailean zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\nETD/88/2022 Agindua, otsailaren 10ekoa, pzeinaren bitartez jaulkipen-emaitzak argitara ematen diren eta sindikazio-prozeduraren bidez 2022ko otsailean jaulkitako hogeita hamar urterako Obligaciones del Estado-en ezaugarriak osatzen diren.\nETD/84/2022 Agindua, otsailaren 9koa, zeinaren bitartez sindikazio-prozeduraren bidez hogeita hamar urterako Obligaciones del Estado-en jaulkipena egitea xedatzen den.\n2022ko urtarrilaren 28koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Bonos y Obligaciones del Estado 2022ko otsailean zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\n2022ko urtarrilaren 24koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, 2022rako eta 2023ko urtarrilerako Bonos y Obligaciones del Estado enkante-egutegia argitaratzen duena.\n2022ko urtarrilaren 21ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, 2022 urtean eta 2023ko urtarrilean egin beharreko Letras del Tesoro-ren hainbat jaulkipen ezartzen dituena, hiru, sei, bederatzi eta hamabi hilabetera, eta egoki diren enkanteak deitzen dituena.\n2022ko urtarrilaren 14ko ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez 2022ko urtarrilean Bonos y Obligaciones del Estadoren hainbat jaulkipen egitea erabakitzen den eta dagozkion enkanteetarako deialdiak egiten diren.\nETD/6/2022 Agindua, urtarrilaren 12koa, jaulkipen-emaitzak argitara ematen dituena eta 2022ko urtarrilean sindikazio-prozeduraren bitartez jaulkitzen diren hamar urterako Obligaciones del Estado-en ezaugarriak osatzen dituena.\nETD/3/2022 Agindua, urtarrilaren 11koa, sindikazio-prozeduraren bitartez hamar urterako Obligaciones del Estadoren jaulkipena egitea erabakitzen duena.\n2021eko abenduaren 30eko ebazpena, Secretaría General del Tesoro y Financiación Internacional, zeinaren bitartez 2022ko lehenengo seihileko naturalean merkataritzako eragiketei aplikatuko zaien berandutza-interesaren legezko tasa argitara ematen den.\n2021eko abenduaren 30eko ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez 2022ko urtarrilean Bonos y Obligaciones del Estadoren hainbat jaulkipen egitea erabakitzen den eta dagozkion enkanteetarako deialdiak egiten diren.\n2021eko abenduaren 16ko ebazpena, Secretaría General del Tesoro y Financiación Internacional, zeinaren bitartez 2022ko lehenengo hiruhileko naturalean aplikatuko den urteko benetako interes-tasa argitara ematen den, hainbat finantza-aktibo zerga gisa sailkatze aldera.\n2021eko abenduaren 9koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, 2021eko abendurako aurreikusitako Bonos y Obligaciones del Estado bigarren enkantea ezeztatzen duena.\n2021eko azaroaren 26koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Bonos y Obligaciones del Estado 2021eko abenduan zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\n2021eko azaroaren 12koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Bonos y Obligaciones del Estado 2021eko azaroa zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\n2021eko urriaren 29koa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez Obligaciones del Estado 2021eko azaroa zenbait jaulkipenen xedapenak zehartzen diren, eta haiei dagozkien enkanteen deialdia egiten den.\n2021eko urriaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez kupoiaren ordainketari eta ematen duen kupoiari aplikatuko zaien indexazio-koefizientea zehazten den, inflazioari indexatutako bost urterako Bonos del Estado sortuko dituzten, 2021eko azaroaren 30eko iraungiko dutenak, interes-aldi honetan zehar.\n2021eko urriaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez kupoiaren ordainketari eta ematen duen kupoiari aplikatuko zaien indexazio-koefizientea zehazten den, inflazioari indexatutako bost urterako Bonos del Estado sortuko dituzten, 2023ko azaroaren 30eko iraungiko dutenak, interes-aldi honetan zehar.\n2021eko urriaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez kupoiaren ordainketari eta ematen duen kupoiari aplikatuko zaien indexazio-koefizientea zehazten den, inflazioari indexatutako hamar urterako Obligaciones del Estado sortuko dituzten, 2024ko azaroaren 30eko iraungiko dutenak, interes-aldi honetan zehar.\n2021eko urriaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez kupoiaren ordainketari eta ematen duen kupoiari aplikatuko zaien indexazio-koefizientea zehazten den, inflazioari indexatutako hamar urterako Obligaciones del Estado sortuko dituzten, 2027ko azaroaren 30eko iraungiko dutenak, interes-aldi honetan zehar.\n2021eko urriaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez kupoiaren ordainketari eta ematen duen kupoiari aplikatuko zaien indexazio-koefizientea zehazten den, inflazioari indexatutako hamabost urterako Obligaciones del Estado sortuko dituzten, 2030eko azaroaren 30eko iraungiko dutenak, interes-aldi honetan zehar.\n2021eko urriaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez kupoiaren ordainketari eta ematen duen kupoiari aplikatuko zaien indexazio-koefizientea zehazten den, inflazioari indexatutako hamabost urterako Obligaciones del Estado sortuko dituzten, 2033ko azaroaren 30eko iraungiko dutenak, interes-aldi honetan zehar.\n2021eko urriaren 25ekoa ebazpena, Dirección General del Tesoro y Política Financiera, zeinaren bitartez kupoiaren ordainketari eta ematen duen kupoiari aplikatuko zaien indexazio-koefizientea zehazten den, inflazioari indexatutako Obligaciones del Estado sortuko dituzten, 2048ko azaroaren 30eko, 2049ko azaroaren 30eko eta 2050eko azaroaren 30eko iraungiko dutenak, interes-aldi honetan zehar.


Aldundiak babestu egingo du emakumeen saskibaloi-partida bateko bertaratze-errekorra hausteko Lointek taldeak egingo duen saiakera - Área de prensa - Bizkaia.eus\nAldundiak babestu egingo du emakumeen saskibaloi-partida bateko bertaratze-errekorra hausteko Lointek taldeak egingo duen saiakera\n2020(e)ko abenduaren 31(a) 10:00\nGernikako taldeak larunbat honetan, urtarrilaren 4an, jokatuko du ligako partida Bilbao Arenan (Miribillan). 6.000 pertsonak norgehiagoka zuzenean ikustea da helburua.\nBizkaiko Foru Aldundiak babesa agertu dio Lointek Gernika Bizkaia saskibaloi-taldeari; izan ere, Endesa Ligako partida batera etorritako ikusleen errekorra hausten saiatuko da.\nTalde bizkaitarrak larunbat honetan, urtarrilaren 4an (16.45ean), jokatuko norgehiagoka Bilbao Arenan (Miribillan), taldearen ohiko kantxatik urruti. Estatuko saskibaloi liga ofizialeko partida bat jokatuko dute Mann Filter Zaragozaren aurka eta helburua 6.000 pertsonak partida zuzenean ikustea izango da.\nGure emakumeak mugarri garrantzitsuak lortzen ari dira kirolaren alorrean eta erakundeen, federazioen, komunikabideen eta enpresen laguntza behar dute euren lana behar bezala ikusarazteko, aintzatesteko eta saritzeko.\nTopaketa honek berdintasunaren aldeko aldarrikapena eta kirolak sortzen duen jai-giroa uztartzeko balio behar du, emakumeek eta gizonek kirol-eremuan baldintza parekideak izan ditzaten errazteko, neskentzako kirol-erreferenteak sortzeko eta emakumeentzako estereotipo mugatzaileak hausteko.\nGainera, Bizkaiak emakumeen kirolean berriro ere historia egiteko aukera bat izango da, berriki Athletic Club taldearekin San Mamesen gertatu den bezala. Klubak adierazi duen moduan, festarako egun bat izango da, gainera, Gabonetan bete-betean murgilduta egongo gara; horiek horrela, aukera paregabea izango da Bilbon eta Bizkaian gauzak ondo baino hobeto egiten dakigula erakusteko .\nHorren haritik, urtarrilaren 5ean, igandean, Atheltic Clubek eta Fútbol Club Barcelonak eguerdian jokatuko duten partidari ere bere babesa adierazi dio foru erakundeak. Hain zuzen ere, partida hori San Mames futbol-zelaian jokatuko da.


Aniztasun jaiak emandakoagaz, "oso gustura" - Busturialdeko Hitza : Busturialdeko Hitza\nArgazkia: Unai Alba\nMerkatuen toki nagusietatik kanpo, herriko leku txikiak bete ditu Lekuek jaialdiak aurten ere. Martxoaren 7an hasi zen musika jaialdia zapatuan bukatzekoa zen, baina eguenean agurtu behar izan zuten koronabirusagatik. Jaialdiak emandakoagaz “oso gustura” daude antolatzaileak, baina, azken bi egunez ezin gozatu ahal izatea “pena handia” dela diote.\nGaizka Insunza musikari gernikarraren emanaldiagaz hasi zen jaialdia, eta Ash Grunwald australiarraren kontzertuagaz bukatu zen eguenean. Ordu batzuk lehenago hartu zuten jaialdia kontzertu horregaz bukatuko zutenaren erabakia: “Oraindik ez zegoen ezer debekatuta. Hala ere, erantzukizunez jokatu eta jaialdia bertan behera uztea erabaki genuen”. Asteburuan udalerrian jotekoak ziren talde askok ere kontzertuak bertan behera uztearen alde egin zuten: “Birusak sortutako ezin egonaren ondorioz eta taldeek Gernikara etortzeko dituzten arazoengatik hartzen dugu erabaki hau. Pony Bravok bertan behera utzi zuen bira, eta Bartzelonatik etorri behar ziren beste batzuk, eta ezin zirela gerturatu esan ziguten. Arazoak hasi ziren, eta erdixka geratu beharrean, bertan behera uztea erabaki genuen”.\nErabakia hartzea zaila eta tristea izan zela diote, baina astean zehar bizitakoaz gustura daude: “Astean bizitakoagaz gustura gaude, eta jaialdiari azken bi egunak kendu arren guretzat egun politak izan dira hauek”. Zapatutik egunera arteko egunak “bikainak” izan direla-eta, kontzertu guztiak nabarmendu dituzte: “Lehenengo asteburuan egindako Punky Reggae Ska gaua bikaina izan zen, Lizeoa ia bete-bete egin zen Gaizka eta Cubero anaiekin. Irina Gonzalez, disko eta arte azoka, Arima taldea, Dut, zine kluba, Dupla, Joseba B. Lenoir eta Ash. Egun bikainak izan dira”. Horiez gain, lehenengo asteburuan tabernak ere bete egin ziren: “Tabernariek jakinarazi digutenez, lehenengo asteburuan giro bikaina egon zen”.\nErronkak zehazteko unea. Amaiera ona eduki du jaialdiak. Leku guztietako taldeak gerturatu dira, eta horrek jaialdiaren aberasgarritasuna erakusten du. Hala, etorkizuneko erronkei aurre egin beharko diete orain. “Hurrengo batzarretan aztertuko dugu kontzerturen bat edo beste berriz programatu ahalko dugun. . Jaialdiagaz bukatzeko gogoagaz geratu gara, eta ez dakigu zer, baina egingo dugu zerbait guzti hau bukatzen denean”, esan dute antolatzaileek. Gogo guzti horiek datorren urtean Lekuek “indartsuago” bat eraikitzeko baliagarriak izango dira: “Badakizue burugogorrak garela Gernikan eta momentu zailetatik ikasten dela ere, Lekuek ez da bukatu eta berriz aterako da gutxien espero duzuenean”.\nBost hilabetetan astero-astero batu dira jaialdiko antolatzaileak, eta lan asko egin ostean, “min handiarekin” esan behar izan diote agur “barru-barrutik” sentitzen duten jaialdiari. Hala, jaialdia antolatzeko unean lagundu dieten guztiei eskerrak eman dizkiete: “Eskerrik asko boluntario lana egin duten guztiei, kristoren laguntza daukagu urtero. Eskerrak Lekuek posible egiten dutenei”. Jaialdian jo ezin izan duten taldeei ere aipamena egin gura izan diete antolatzaileek, eta “seguraxki”, Lekueken edota udalerriko beste edozein espaziotan jotzeko aukera izango dutela adierazi dute.\nBonoak. Eurengan konfiantza jartzen duten guztiei eskerrak eman gura izan diete antolatzaileek: “Eskertu nahi dizuegu urtero gugan jartzen duzuen konfidantza, benetan itzelak zarete! Aurton inoiz baino bono gehiago erosi dituzue. Eskerrik asko”.\nJaialdia, baina, erdizka geratu denez, nahi duenak bere sarrera indibidualaren dirua berreskuratzeko aukera izango du, baina denbora “apur bat” eskatzen dute antolatzaileek, “dena bideratzeko.


Birzikleta kanpaina, MILA ESKER!\nBirzikleta elkartearen lemarekin bat egin eta euren kanpainan parte hartu genuen urtarrila amaieran: “Ez bizikletarik gabeko umerik, ez umerik gabeko bizikletarik”. MILA ESKER ekimenean parte hartu duzuen guztiei!!!\nIrakurri gehiago Birzikleta kanpaina, MILA ESKER!-i buruz\nGure Eraikiz proiektua zabalduz - HIK HASI-koak Uzturpen\nAsteburu honetan, Hik Hasik Haur Hezkuntzako profesionalen prestakuntzan sakontzeko asmoz eskaintzen duen bi urteko formazioko ikasleak izan dira gure Uzturpe Ikastolako Haur Hezkuntzako geletan.\nIrakurri gehiago Gure Eraikiz proiektua zabalduz - HIK HASI-koak Uzturpen-i buruz\nUzturpe Ikastola 50 urte elkarrekin - Argazki erakusketa\nOmenaldi txiki bat egin nahi izan diegu ikasturte guzti hauetan zehar gure ikasle izan direnei eta lortu dugu erronka!\nIrakurri gehiago Uzturpe Ikastola 50 urte elkarrekin - Argazki erakusketa-i buruz\nMendi ibilaldi proposamenak\nKultur Asteari urtero mendi irteera batekin ematen diogu amaiera baina aurten ezinezkoa izango denez mendi batzordetik beste proposamen batekin gatozkizue.\nIrakurri gehiago Mendi ibilaldi proposamenak-i buruz\nUzturpe Ikastolak eta Ibarrako Udalak elkarlanean antolatutako XXI. Kultur Astearen barruan, “Itsaspetik azalera, azaletik Plazara” antzezlana izango dugu\nIrakurri gehiago Itsaspetik azalera, azaletik Plazara-i buruz\nBatzar Orokorra 2020-21\nGure kooperatibaren Estatutu Sozialen 25. artikuluan ezarritakoarekin bat etorriz , Errektore Kontseiluak Uzturpe Ikastola Irakaskuntza Kooperatiba Elkartearen Ohiko Batzar Nagusirako deia egiten du\nIrakurri gehiago Batzar Orokorra 2020-21-i buruz\nArropa Salmenta. 2021 urtarrila-otsaila\n50.urteurrenari lotutako arropa sorta (poltsak, motxilak, kamixetak, jertseak eta galtza estuak), produktu berri batekin, jarri dugu salmentan.\nIrakurri gehiago Arropa Salmenta. 2021 urtarrila-otsaila-i buruz\nNola zabaldu ezagutza Wikipediaren bidez?\nUzturpe Ikastolak eta Ibarrako Udalak elkarlanean antolatutako XXI. Kultur Astearen barruan, Wikipedia eta bere erabileraren inguruko saio bat izango dugu telematikoki.\nIrakurri gehiago Nola zabaldu ezagutza Wikipediaren bidez?-i buruz\nZibersegurtasunerako kontzientziazio Jardunaldiak\nUzturpe ikastolak Zibersegurtasun Euskal Zentruaren bidez, PantallasAmigas-eko kideek aurrera daramaten formakuntza eta prebentzio ekintzen barne, bi hitzaldi antolatu ditugu DBH eta LHko familiei bideratua.\nIrakurri gehiago Zibersegurtasunerako kontzientziazio Jardunaldiak-i buruz\nBizikleta eta kasko bilketa\nBirzikleta elkartearen lemarekin bat egiten dugu “Ez bizikletarik gabeko umerik, ez umerik gabeko bizikletarik”, hori dela eta, erabiltzen ez dituzuen bizikleta eta kasko bilketa bat burutu nahi dugu. Ondoren, Birzikleta elkarteak behar gehien dutenen artean egingo du banaketa.\nIrakurri gehiago Bizikleta eta kasko bilketa-i buruz


Eguna: 17ko otsailaren 2013a\nKapitalak metro lerroekin integratuko dira\nBaşkentray Proiektua, Başkentray metro lineekin integratuko dena, Ankara hirian dauden trenbide sistemekin integratuko da. Ankara Gar geltokian Keçiören metroarekin, Yenişehir geltokia Batıkent metroarekin, Kurtuluş eta Ankarayrekin [Gehiago ...]\nIngeniarien Mekanikoek bertako tranbia Silkworm probatu zuten Bursa Metropolitan Udalerriak 'Silkworm' ekoiztutako lehen tranbiak. Ingeniaritza Mekanikoen Ganberak ere marka osoak jaso zituen. Ingeniar Mekanikoek tranbiaren azterketa egiten dute [Gehiago ...]\nTCDD eta İzmir Metropoliko Udalerriari eskua eman zioten proiektu baterako\nTCDD eta Izmir Metropolitan Udalerriak eskuak astinduz Izmir Izmir hegan egingo duen proiektu baterako datozen egunetan sinatuko den protokoloaren arabera, Kemalpasa gaineko hurrengo linea autobus geltokira konektatuko da. Hurrengo lerroa Halkapınar'a lur azpira eramango da; [Gehiago ...]\nHejaz trenbidea eta haren instalazioak etenik gabeko sabotaje eta erasoen menpe egon ziren. Indarkeria areagotu 1917ek otomandar soldadu asko eraso zituenetik eta zaurituen lekuko izan ziren [Gehiago ...]\nTCDD Samsun Station-ek zerbitzu publikoaren koloreari buruz galdetuko dio publikoari\nTCDD-k publikoari galdetuko dio zerbitzu eraikinaren kolore berria TCDD Samsun geltokiko eragiketen arduraduna Hasan Kokuroğlu, zerbitzuaren eraikinen kolorea jendeari nola galdetu beharko dio. Errepublika Turkiako Estatuko Trenbideak (TCDD) Samsun Station [Gehiago ...]\nİZBAN Mantentze tailerra egingo Turkia zerbitzatzeko\nZerbitzatu Turkia İzbe zaintzeko tailerra egingo 77 of izban mila mantentze tailerretan metro karratuko subsubsidiary ere, informatzen ondoren, berriz, bat egingo trenbide beste hiri sistema gisa balioko. İZBAN, Çiğli instalazioak idatzitako ohar batean [Gehiago ...]\nTÜVASAŞ Zuzendari Orokorra Erol İnal\nTÜVASAŞ Zuzendari Erol Inal Description Sakarya urriaren 25 1951 "Wagon Repair Tailerra" izenarekin Turkian Wagon Industria Corporation (Tüvasas) Zuzendari Erol Inal azpian azken eragilearen, "bada gerra-egoera [Gehiago ...]\nAutobideen diru-sarrerak urtarrilean\nAutobideen sarrerak urtarrilean: 2013ko urtarrilean lortutako informazioaren arabera, urtarrilean 27 778 mila 479 ibilgailu eta zubi eta autobide pasatu ziren, 57 milioi 977 mila 755 kilo errenta izan ziren. [Gehiago ...]\nYHT Eskişehir tran trantsizioa lur azpian ahaleginak azkartu\nYHT Eskişehir tren geltokia zeharkatzeko lanak azkartu ziren YHT Eskişehir tren geltokiaren zeharkako lanak azkartu ziren. Hiriko erdigunea bereizten duen trenbide linea 8 hilabete igaro ondoren amaitu zen [Gehiago ...]\nOsatu Metrobusen geldialdietan\nMetrobusen geldialdia eguneratzea egunean 1 milioi pertsona inguruk erabiltzen dituzten metrobus geltokiak hobetuko dira. Errepideak, segurtasun neurriak, garbiketa eta mendi ibilbideak berrituko dira Beylikdüzü eta Söğütlüçeşme arteko 44 geltokitan. Pieza pieza [Gehiago ...]\nTÜVASAŞ Iraka 14-ek bagoiak sortzen ditu\nTÜVASAŞ Iraka-k 14 bagoi ekoizten ditu TÜVASAŞ Erol İnal zuzendari nagusia, konponketa eta fabrikazio lanak bagoien fabrikan egiten dira. Bidaiari Turkiako Estatuko Trenbideak Errepublikako autobusak guztien konponketa gertatzen da hemen. Urtero, 2 [Gehiago ...]\nTCDD Kana deskribapena aktibatzen du\nTCDDden Odol Adierazpena DİSK'e union.org gunetik hurbil dagoela jakinda, Yenikapıko Tren Geltokiak esan zuen segurtasun zaindariek gizon bat hil zutela heriotzara, TCDDko Zuzendaritza Nagusiak ukatu egin zuen. Sendika.org-ek jakinarazi du Ö.G.-k ez zuela dirurik poltsikoan ". [Gehiago ...]\nGondolak kabinekin 10\nInbertsio berriak Kayseri Metropolitan Udalerriak egingo ditu. Inbertsio horietako bat Erciyes Ski Centre Tekir eskualdean egingo da. Mehmet Özhaseki alkatea, 7 kilometro igogailua kabina bakoitzaren kokapenetik 10 [Gehiago ...]


PRIBATUTASUN POLITIKA - Claret Askartza\nDatu Pertsonalak Babesteari buruzko Araudi Nagusiaren (EB 2016/679) 13. artikulua betez, datuen zirkulazio librerako eta datu pertsonalen tratamenduari jarraiki pertsona fisikoen babesari dagokionez (hemendik aurrera, GPRD) CLARET ASKARTZA IKASTETXEAK galderak burutu edo informazioa eskatzen dizkiguzuen datu pertsonalen tratamenduaren inguruan honakoa adierazten dugu:\nArduradunaren nortasuna: CLARET ASKARTZA IKASTETXEA\nPosta helbidea: SARRIENA AUZOA 173, 4890 LEIOA\nHelbide elektronikoa: gprd@claretaskartza.eus\nDatu pertsonal horiek erabiltzen ditugu, galdetegi, helbide elektroniko eta bestelako dokumentuetan lehendabiziko maila informatibo bezala dagokion testuaren inguruan, hurrengoetarako:\nJasotako kontsulta eta informazio eskaeren kudeaketa eta arretarako.\nGure kontratuzko edo aurrekontratuzko harremanaren kontabilitatezko kudeaketa, fiskala eta administratiborako.\nDatuen kontserbaziorako denbora\nHelarazitako datu pertsonalak behar besteko denbora gordeta mantenduko dira horiek jaso ziren xedea betetzeko eta helburu horien ondorioz eta datuen tratamendua dela eta, izan daitezkeen erantzukizunak zehazteko.\nDatu personal hauen tratamendurako legezko oinarria kontsulta burutu edo informazioa eskatzen duen interesdunaren baimenean datza, helburu zehatz bat edo batzuetarako.\nHonen datu pertsonalen komunikazioa ezinbestekoa da kontsulta edo eskaerari erantzuteko.\nTratamenduaren arduradunak dituen legezko interesei erantzuteko; harremanetarako pertsonaren datuak zerbitzuak eskaintzen dizkieten hornitzaile edo hornitzaile izan litezkeen horiei dagokienean.\nDatu pertsonalak, hezkuntza, zerga edo ezaugarri publikoko bestelako funtzioak dituzten administrazio publikoei ez ezik erakunde ofizialei ere jakinaraziko zaizkiei. Claret Askartza Ikastetxeak zenbait hornitzaileekin egiten du lan eta horiekin datu pertsonalen komunikazioa eman daiteke, betiere, indarrean dagoen legediak ezarritako datu pertsonalen babeseran bermearekin.\nZure datu pertsonalei dagokienez, interesdunak CLARET ASKARTZA IKASTETXEAk datu horien tratamendua gauzatzen ari den edo ez jakiteko baimena dauka, era berean, datu okerren zuzenketa eskatu edo dagokionean, horien ezabapena eskatu dezake, beste arrazoi batzuen artean, datuak jaso ziren xederako jadanik nahitaezkoak ez direnean.\nGainera, egoera zehatz batzuetan, zure datuen tratamenduaren mugaketa eskatu dezakezu. Kasu horietan, CLARET ASKARTZA IKASTETXEAk erreklamazioen jardute edo defentsarako soilik erabiliko ditu. Era berean, egoera zehatz batzuetan eta norberaren egoerari dagozkion arrazoiak direla medio, erakundeak horiek erabiltzeari utziko dio, premiazko legezko arrazoiak direnean edo balizko erreklamazioen jardute edo defentsarako izan ezik.\nZure datuen tratamendua automatizatua denean eta kontratuaren gauzatze edo baimenean oinarritzen denean, erakundeari helarazitako datu pertsonalak egituratutako formatuan, ohiko erabilera eta irakurketa mekanikoa ereduan jasotzeko eskubidea izango duzu, baita beste arduradun bati horiek helarazteko eskaera egin ere.\nAzkenik, zure datuen tratamendua onespenean oinarrituta dagoenean, edozein momentutan baimena atzera botatzeko eskubidea izango duzu, horrek, atzera-egitea baino lehen baimenean oinarritutako tratamenduaren zilegitasuna eragingo ez duelarik.\nAldez aurretik adierazitako edozein eskubide gauzatzeko, CLARET ASKARTZA IKASTETXEAri, bere posta helbidearen edo hurrengo helbide elektronikoaren bidez idatziz zuzentzea eskertuko genizueke: gprd@claretaskartza.eus.* Nolanahi ere, eskaera NAN kopiarekin batera aurkeztu beharko da interesdunaren nortasuna egiaztatzeko. Adingabeko baten datuei dagokienean, eskaera, horren kustodia duenak aurkeztu beharko du.\n*HABRÍA QUE PONER EL MISMO EMAIL EN LA VERSIÓN EN CASTELLANO.\nEra berean, Datuen Babeserako Agentzia Espainiarrean erreklamazioa aurkezteko eskubidea izango duzu, batez ere, zure eskubideen gauzapenean asetasuna jaso ez duzunean, idatziz hurrengo posta helbidera zuzenduz: Jorge Juan, 6 kalea, 28001 – Madril, edo bere sede elektronikoaren bitartez (www.agpd.es).\n– Helburua: kontsulta eta informazio-eskaere kudeaketa.\n– Legitimizazioa: tratamenduaren arduradunak dituen legezko interesak asetzea, harremanetarako pertsonen datuen lanketari dagokionean.\n– Jasotzaileak: datuak ez dira hirugarrenei helaraziko, legezko betearazpena dagoenean izan ezik.\n– Eskubideak: pribatutasun politikan datuak ikusi, aldatu eta horiek ezabatzeko aukera izango duzu, baita bestelako eskubideak aurrera eraman eta datuen babeserako informazio gehigarria kontsultatu ere.\nZURE CURRICULUMA BIDALI IEZAGUZU\nCLARET ASKARTZA IKASTETXEAren izenean, helarazitako datuen tratamendua aurrera eramango dugula jakinarazten dizuegu izan litezkeen langileen hautaketa prozesuetan barneratu eta gaitasun curricularren azterketa gauzatzeko. Jasotzen eta lantzen ditugun datuak gure sistemetan identifikatzeko izango dira, baita zure curriculum, laneko informazio eta gaitasunen profilari dagozkionak ere. Zure datuen aldaketaren bat ematekotan, horiek modu egokian eguneratuta mantentzeko xedearekin, guri jakinaraztea erregutzen dizugu. Eguneraketa hori ez ematekotan, zure datu pertsonalak urte baten buruan ezabatuko dira.\nEdozein pertsonak, CLARET ASKARTZA IKASTETXEA datu horien tratamendua gauzatzen ari den edo ez jakiteko baimena dauka, era berean, horietara sarbidea izan eta errakuntzaren bat egotekotan, horien zuzenketa eskatu dezake.\nAldez aurretik aipaturiko eskubideez gain, datu horien tratamenduaren mugaketa edo kontrakotasuna adierazi daiteke, hala dagokionean, idatziz hurrengo helbide elektronikora zuzenduz: gprd@claretaskartza.eus.* Nolanahi ere, eskaera NAN kopiarekin batera aurkeztu beharko da interesdunaren nortasuna egiaztatzeko. Era berean, Datuen Babeserako Agentzia Espainiarrean erreklamazioa aurkezteko eskubidea izango duzu, batez ere, zure eskubideen gauzapenean asetasuna jaso ez duzunean, idatziz hurrengo posta helbidera zuzenduz:


Fronte berri bat: adingabeentzako jakien PUBLIZITATEA Interneten\nFronte berri bat: adingabeentzako jakien…\nZenbait herrialdetan, zortzi urteko haurren % 50ek gehiegizko pisua dute, eta % 25 obesoak dira (OMEren datuen arabera).\nGaur egungo legeak ez dira nahikoak gantz ase, gatz eta/edo azukre gehitu ugari duten janarien eta alkoholik gabeko edarien online publizitateari aurre egiteko.\nArauak komunikabide tradizionalei (irratia, telebista…) baino ez zaizkie ezartzen, eta alde batera uzten dira komunikabide digitalak. Gainera haurrentzat baino ez daude pentsatuta, eta ez dituzte kontuan hartzen nerabeak.\nPribatutasunari buruzko araudi zorrotz bat dago, baina Interneten erabiltzaileak monitorizatu egiten dira, eta haien datuak bildu, biltegiratu, aztertu, partekatu eta saldu egiten dira, publizitatea ahalik eta eraginkorrena izan dadin.\nHorren inguruko “Pribatutasun-politikak” eta “Erabiltzeko baldintzak” hain dira luzeak eta ulertzeko zailak (baita adituentzat ere), erabiltzaile gehienek irakurri gabe onartzen baitituzte.\nNola funtzionatzen du online publizitateak?\nErabiltzailearen araberako publizitatea eskaintzeko, erabiltzaileari buruzko informazioa bildu behar da lehenik. Publizitatearen helburu izango den pertsonari buruzko informazioa webguneetan, aplikazioetan eta beste hainbat plataformatan biltzen da.\nPublizitatearen ekosistemako parte-hartzaile guztiek (marketin digitalaren enpresak, etab.) erabiltzaileei buruzko informazioa biltzen eta saltzen dute. Informazio hori hainbat Tracker-en (aztarnariak) bitartez ateratzen dute. Informazio hori fusionatu eta oinarrizko demografia‑datuetatik harago doazen profil indibidual zehatzak sortzen dituzte: nabigazio-jarduerari buruzko datuak, gustu pertsonalak, erabilitako tresnak, geografia-eremua, sare sozialetako pertsonen arteko harremanak, etab.\nHona hemen aipatu ditugun trackerretako batzuk:\nGure ordenagailuan deskargatzen diren fitxategi txikiak dira, eta erabiltzailearen jarduera erregistratzeko erabiltzen dira. Cookie batzuk barne-analisietarako edo nabigazioa erosoago bihurtzeko bakarrik erabiltzen dira (esaterako, hizkuntza-lehentasunak, ordaintzeko moduak, etab.), baina gune eta plataforma askok cookieak jartzeko aukera ematen diete hirugarrenei, esaterako publizitate-sareei, erabiltzaileei buruzko informazioa biltzeko eta marketin bideratua egin ahal izateko.\nFitxategi hauek gehiago irauten dute eta nabigatzaileko datuak ezabatu ondoren ere bertan jarraitzen dute; ondorioz, erabiltzaileek nabigazio-datuak ezabatu dituztela uste badute ere, segimendua egiten jarraitzeko aukera ematen dute.\nFitxategi hauek Flash cookiek baino luzaroago irauten dute; izan ere, erabiltzaileak ezabatu ostean berriro ezartzen dira. Horrek segimenduarekin jarraitzeko aukera ematen du.\nErabiltzen dituen gailuen bitartez (smartphonea, tableta, ordenagailu mugikorra) jarraitzen zaio erabiltzailearen arrastoari; hartara, publizitate bera erakusten zaio gailu guztietan.\nErabiltzaileen kokapen zehatza erabiltzen da haien gertuko establezimenduen iragarkiak eta promozioak eskaintzeko.\nErabiltzaile bakoitzari (edo erabiltzaile multzoei, esaterako familiei) loturiko gailuak identifikatzen dira, edo erabiltzailearen konexio digital pertsonalak identifikatzen dira.\nOnline datuak eta zenbait offline datu uztartzen ditu (gure ordenagailu pertsonalean daudenak, Internetera konektatuta ez gaudenean), kontsumitzaile-profil are aberatsagoak sortzeko.\nErabiltzaileari buruzko informazioa bildu ostean, kanpaina arrakastatsu bat egiteko hainbat metodo daude:\nMetodo sortzaileak; horien bidez lotura emozional bat sortzen da, sare sozialetako jarraitzaileen/lagunen artean dagoen harremanaz baliatuz (ahoz ahoko digitala edo e-Word-of-Mouth esaten zaio). Horretarako hainbat bitarteko erabiltzen dira: murgiltze-narratibak edo entretenimendu sozialean eta umorean oinarritutako ikuspegiak; adingabeen artean ospetsu bilakatu diren “influencer”-ak, esaterako youtuberrak; online jokoak eta ingurune birtualak.\nEmozioak, erantzunak, lehentasunak, portaera eta kokapena aztertzeko metodoak; horiek erabiltzen dira, hain zuzen, talde espezifiko eta norbanakoei zuzentzeko, edo ahultasun-momentu jakinetarako, baita metodo sortzaileen eragina areagotzeko ere.\nSare sozialetan, “ahoz ahokoa” funtsezkoa da; izan ere, jendea gehiago fidatzen da lagun eta familiartekoen gomendioez, marken eta iragarleen gomendioez baino.\nBestalde, bitxia da herrialde batzuetan nerabeen artean eragin handiagoa dutela “Youtuber”-ek zinema-izarrek baino.\nMarketin digitaleko enpresek gero eta zehatzago identifikatzen dituzte elikagai jakin batzuk erosteko aukera gehien dituzten erabiltzaileak. Haien kokapena eta egoera emozionala ere identifika dezakete, eta horren arabera beren mezuak egokitu, irrati eta telebistaren bidez jasotzen dugun publizitatearen eragina areagotzeko.\nNerabeak ahulagoak dira elikagaien publizitatearen aurrean, sozialki nahiz jokabideari dagokionez. Inguruneaz gehiago jabetzen badira ere, oldarkorragoak dira eta gehiago eragiten diete beren ingurukoek dituzten ohitura eta ereduek.\nPublizitateak ekintzak eginarazi diezazkiguke, nahiz eta jakin gaizki aukeratu dugula?\nElikagaiak behar ez bezala kontsumitzera bultzatzen duten inguruei inguru obesogeniko esaten zaie, gehiegizko pisuari eta obesitateari lotutako arazoak eragiten baitituzte. Horrelako inguruetan, aipatu ditugun elikagai mota horiek eskuratu daitezke (eskoletan eta aisialdirako lekuetan ere bai), eta askotan elikagai osasungarriak baino merkeago, gainera.\nJokabidearen psikologian egin diren azken ikerketek diote inguru obesogenikoek pertsonek beren onerako jarduteko duten gaitasunean eragiten dutela eta osasungarriak ez diren elikagaiak aukeratzera bultzatzen dituztela, nahiz eta kontsumitzaileek ondotxo jakin kaltegarriak izan daitezkeela haientzat.\nLotura estua dago haurren obesitatearen eta elikagai horien marketinaren artean. Hain da estua lotura, ezen OMSaren “Haurren obesitatea amaitzeko batzordeak” elikagai horiek iragartzeko adingabeentzako publizitatea murriztea gomendatzen baitu komunikabide guztietan, hala komunikabide tradizionaletan nola online komunikabideetan.\nZergatik du gero eta garrantzi handiagoa online marketinak?\n35 herrialdetan eginiko ikerketa baten arabera, nerabeek egunean ia 2 orduz erabiltzen dute Internet batez beste (109 minutu) lanegunetan eta ordu erdi gehiago asteburuetan.\nHori dela eta, argi dago online marketina negozio-nitxo bat dela, eta enpresa askok aztertzeko eta ustiatzeko eremu berri gisa ikusten dute.\nZein eginkizun dugu gurasook?\nHaurrek gero eta gehiago erabiltzen dituzte baliabide digitalak, eta baliabide horiek behar bezala erabiltzen dituztela bermatzeko ardura ez da soilik gurasoena izan behar; Estatuek ere horretan lagundu behar dute horrelako publizitateak arautzeko politikak ezarriz.\nOnline marketinean estrategia ugari erabiltzen dituzte, eta askotan ez gara horretaz jabetzen. Hainbat gurasori eginiko ikerketa batzuen arabera, publizitate mota hori ez zen kezkagarria guraso batzuentzat, eta uste zuten beren seme-alabek ez zutela horrelako publizitaterik ia ikusten. Gainera, aintzat ematen zuten beren seme-alabek iragarki horiek ikusten bazituzten ere ez zietela kasurik egingo.\n...eta sare sozialetako publizitatea?\nSare sozialetako publizitateak zer garrantzi duen ikusteko, aipagarria da Erresuma Batuan 13 eta 17 urte bitarteko haurren % 73k gustatzen zaizkien markak jarraitzen dituztela sare sozialetan, % 62k klik egiten dutela iragarkietan eta % 57k erosketak egiten dituztela aplikazioetan eta jokoetan.\nHelburu hori lortzeko, politika arautzaile eraginkorrak ezartzeko funtsezko zortzi osagai identifikatu dira. Estatuek hau egin behar dute:\nHaurrak gantz ase, gatz eta/edo azukre gehitu asko duten elikagaien eta alkoholik gabeko edarien publizitatetik babesteko betebeharra daukatela aitortu, eta horretarako estatutu-araudi bat egin.\nOffline publizitatea (irratia eta telebista) arautzeko dauden neurri guztiak online publizitateari ere aplikatu.\n“Haurrentzako marketina” definitu, baita legearen arabera zer adinetik aurrera izan daitezkeen publizitate horren jomuga ere.\nInterneteko plataforma pribatuei eskatu mota horretako elikagaien publizitatea kentzeko.\nBenetako zigorrak jarri, baita zigor ekonomiko zorrotzak ere (online merkatuak mugitzen duen diruarekin bat etorriz).\nHalako publizitatea arautzeko mugaz haraindiko nazioarteko estrategiak zehaztu.\nPreviousPrevious post:Elikagaiek eragindako intoxikazioen agerraldiak Euskadin, 2015eanNextNext post:7 pertsonatik 1ek baino ez ditu jaten 5 fruta- edo barazki-anoa egunean


Zorizko instantzia uniformeak sortzen al dira optimizazio konbinatorioan? - Zientzia Kaiera\nJosu Ceberio, Borja Calvo, Alexander Mendiburu, Jose Antonio Lozano\nKonputazio ebolutiboan, algoritmoek optimizazio-problemen gainean duten errendimendua ebaluatzeko ohikoa izaten da problema horien hainbat instantzia erabiltzea.\nIrudia: Instantziei dagokienez, uniformeki ausaz esaten denean, optimizazioaren ikuspegitik bi egoera bereizi ditzakegu, soluzioa bilatzeko erabiltzen duten algoritmo motaren arabera.\nBatzuetan problema errealen instantziak eskuragarri daude, eta beraz, esperimentaziorako instantzien multzoa hortik osatzen da. Tamalez, orokorrean, ez da hori gertatzen. Instantziak eskuratzeko zailtasunak direla tarteko, ikertzaileek instantzia artizialak sortu behar izaten dituzte, ahal den neurrian, problema errealek dituzten ezaugarriak kontuan izanik.\nEzinezkoa denean ordea, ohikoa da instantzia artifizialak sortzeko, horiek osatzen dituzten parametroak uniformeki ausaz lagintzea. Helburua, instantzien espazioaren eredugarria den instantzia-lagin uniforme bat lortzea da. Alabaina, prozedura hori zuzena izateko, uniformeki ausaz lagintzea parametroen espazioan eta uniformeki ausaz lagintzea instantzien/helburu-funtzioen espazioan baliokideak izan behar dira.\nInstantziei dagokienez, uniformeki ausaz esaten denean, optimizazioaren ikuspegitik bi egoera bereizi ditzakegu, soluzioa bilatzeko erabiltzen duten algoritmo motaren arabera. Alde batetik, soluzio bakoitzari dagokion helburu-funtzioaren balioa modu esplizituan kontuan hartzen duten algoritmoak ditugu. Beste aldetik, soluzioei dagokien helburu-funtzioaren balioen konparazioa bakarrik erabiltzen duten algoritmoak daude (A soluzioa B soluzioa baino txarragoa denetz, alegia).\nLehenengo taldeari dagokionez, edozein problema kontsideratuz gero, bereizi daitezkeen helburu-funtzio kopurua infinitua da, hau da, instantzia osatzen duten parametroei balioak aldatuz lortzen ditugun instantzia guztiak ezberdinak dira. Aldiz, bigarren taldeari dagokionez, funtzio kopurua nitua da; Izan ere, talde horretako algoritmoek, funtzioak bilaketa-espazioko soluzio guztien rankingak bezala ikusten dituzte. Beraz, n tamainako edozein problema batentzat, sortu daitezkeen ranking kopurua |Ω| ! da (Ω bilaketa-espazioko soluzio guztien multzoa da).\nAzterketa aurrera eramateko konbinatoriako hiru permutazio problema ezagun aukeratu ditugu: ordenazio linealaren problema (LOP), esleipen-problema koadratikoa (QAP) eta Permutation owshop scheduling problem (PFSP). Problema horietan Ω-k n tamaina- ko permutazio guztiak biltzen ditu, hau da, n!. Aurreko hiru problema horietaz baliaturik, instantziak parametro-espazioan edo ranking-espazioan uniformeki ausaz lagintzea berdinak diren edo ez aztertuko dugu.\nHorretarako, problema bakoitzaren 105 instantzia sortuko ditugu (n = 3 tamainako instantziak) horiek osatzen dituzten parametroak [0; 100] tartean uniformeki laginduz. Jarraian, instantzia bakoitzari dagokion soluzio-rankinga kalkulatuko dugu, eta azkenik ranking bakoitza zenbat alditan errepikatuta agertzen den zenbatuko dugu.\nEmaitzetatik hainbat ondorio interesgarri atera ditzakegu. LOParen kasuan ranking guztiak sortzea, hau da, (3!)!=720 ranking, ezinezkoa da. Problema horretan, soluzio onenaren alderantzizkoa, soluzio txarrena da, eta beraz sortu daitezkeen rankingak simetrikoak izan behar dute. Ondorioz, (3!)! ranking posibleetatik, gutxi batzuk sortu daitezke bakarrik (egindako esperimentazioan, 48 ranking). LOParekin jarraituz, rankingen agerpen-kopurua ez dela uniformea ikusi dugu. Ez hori bakarrik, beraien agerpen-probabilitatearen arabera rankingak, multzokatu egin daitezke.\nRankingen agerpen-probabilitatearen eta haien zailtasunarekin inguruko aipamenen bat egiteko asmotan, LOPan ikusi ditugun rankingak aztertu ditugu duten optimo lokal kopurua aztertuaz. Emaitzen arabera, ranking-multzo berean dauden ranking guztiek optimo lokal kopuru bera dute, eta soluzio rankingean posizio berdinetan daude kokatuta.\nPFSP eta QAPari dagokienez, problema horiek ez dira LOPa batezbesteko murriztaileak, eta beraz, n = 3 kasurako, ranking guztiak agertu dira. Baina, n = 4, kasurako, (4!)! ranking sortu al daitezke? Lan honetan agertu diren galdera guztiek etorkizunerako ikerketa ildo interesgarri bat proposatzen dute.\nArtikuluaren izena: Zorizko instantzia uniformeak sortzen al dira optimizazio konbinatorioan?\nLaburpena: Konputazio ebolutiboan, algoritmoek optimizazio-problemen gainean duten errendimendua ebaluatzeko, ohikoa izaten da problema horien hainbat instantzia erabiltzea. Batzuetan, problema errealen instantziak eskuragarri daude, eta beraz, esperimentaziorako instantzien multzoa hortik osatzen da. Tamalez, orokorrean, ez da hori gertatzen: instantziak eskuratzeko zailtasunak direla tarteko, ikerlariek instantzia artifizialak sortu behar izaten dituzte. Lan honetan, instantzia artifizialak uniformeki zoriz sortzearen inguruko aspektu batzuk izango ditugu aztergai. Zehazki, bibliografian horrenbestetan onetsi den ideia bati erreparatuko diogu: Instantzien parametroen espazioan zein helburu-funtzioen espazioan uniformeki zoriz lagintzea baliokideak dira. Exekutatu ditugun esperimentuen arabera, baliokidetasuna kasu batzuetan ez dela betetzen frogatuko dugu, eta beraz, sortzen diren instantziek espero diren ezaugarriak ez dituztela erakutsiko dugu.\nEgileak: Josu Ceberio, Borja Calvo, Alexander Mendiburu, Jose Antonio Lozano.\nJosu Ceberio, Borja Calvo, Jose Antonio Lozano UPV/EHUko Informatika fakultateko Konputazio Zientziak eta Adimen Artiziala Sailean dabiltza eta Alexander Mendiburu Konputagailuen Arkitektura eta Tekonologia Sailean.\nArgitalpen-data: 2019/11/07 · Atala: Argitalpenak, Dibulgazioa\nBehobia-Donostia lasterketaren antolatzaileek Urtzi Ayestaren matematikari taldearen laguntza dute lasterketaren inguruan, ageri diren optimizazio-problemak ebazteko. Aurtengo edizioan gauzatuko dira elkarkidetza […]\n2015eko irailaren 29an egunkari guztietako lehen orrialdean ikusi genuen Marte. Orduan, MRO zundak antzemandako aztarna beltzak gatz hidratatuak direla baieztatu […]


2020. Baso-ustiapenen titularrei Urdaibai Biosfera Erreserbako EKEren aldaketagatik eragindako errentagarritasun finantzarioaren galera konpentsatzeko diru-laguntzak - Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Saila - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus\n2020. Baso-ustiapenen titularrei Urdaibai Biosfera Erreserbako EKEren aldaketagatik eragindako errentagarritasun finantzarioaren galera konpentsatzeko diru-laguntzak\nNola lortu EKZP kalifikazioa Geoeuskadin\nJustifikazioa. Bizkaiko Foru Aldundiaren basoberritzeko baimena.\nUrdaibaiko Biosfera Erreserbaren Erabilera eta Kudeaketa Zuzentzeko Plana onartzen duen irailaren 27ko 139/2016 Dekretua indarrean jartzean dauden baso-ustiategien titularrei konpentsazio ekonomikoa emateko laguntzak (azaroaren 28ko EHAA, 226. zk.).\nBaso-ustiategi baten titulartasuna egiaztatzea\nBizkaiko Foru Aldundiaren mozketa-baimena aurkeztea\nHala badagokio, Baso Kudeaketa Iraunkorrerako Plana, Bizkaiko Foru Aldundian mendien arloan eskumena duen saileko foru-diputatuak onartua aurkeztea\nAraudi autonomikoa BOPV Nº 02779/2019\na) Urdaibai Biosfera Erreserban finantza-errentagarritasuna galtzeagatik konpentsazio ekonomikorako eta ingurumen-kudeaketa egokirako diru-laguntzak arautzen dituen ekainaren 4ko 83/2019 Dekretuaren 2.1 artikuluko baldintzak betetzen dituen baso-ustiategi baten titulartasunaren egiaztagiria, zaintza-akordioen bidez.\nb) Bizkaiko Foru Aldundiaren mozketa-baimena.\nc) Hala badagokio, Bizkaiko Foru Aldundian mendien arloan eskumena duen saileko foru-diputatuak onartutako Baso Kudeaketa Iraunkorreko Plana.\nJabetzaren ohar soila\nBizkaiko Foru Aldundiaren mozketa-baimena\nBaso Kudeaketa Iraunkorrerako Plana, Bizkaiko Foru Aldundian mendien arloan eskumena duen saileko foru-diputatuak onartua\nInteresdunek herri-administrazioetako organoetara zuzentzen dituzten agiriak honako lekuetan aurkez daitezke.\na) Helburu duten administrazio edo organismoaren erregistro elektronikoan, bai eta 2.1 artikuluan aipatzen diren subjektuetako edozeinen gainerako erregistro elektronikoetan ere.\nAdministrazio guztien erregistro elektronikoek guztiz elkarreragingarriak izan behar dute, haien bateragarritasun informatikoa eta interkonexioa bermatzeko, bai eta erregistro-idazpenen eta edozein erregistrotan aurkezten diren dokumentuen transmisio telematikoa bermatzeko ere.\nGehienez ere sei hilabeteko epea, deialdia egiten duen agindua Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta hurrengo egunetik aurrera.\nJustifikazio Memoria (pdf , 635.24 KB)


Gure gelak sortzaileak al dira? « IKTeroak\nGure gelak sortzaileak al dira?\nPosted on abendua 28th, 2012 in IKTak eta irakaskuntza, Pedagogia eta didaktika by Mikel Etxarri | 2 Comments D\nokumentu hau (PDF 1,1 MB) oinarritzat hartu dugu, baina artikulu hau ez da itzulpen bat, guk egindako moldaketa bat baizik.\nDokumentu hori irakurtzen hasi bezain azkar, CCR (Creative Classroom) kontzeptuak gure arreta bereganatu du. Izan ere, kontzeptu horren ardatz ikas ingurune berritzaileak dira. Ikas ingurune berritzaile horietan, praktika pedagogiko berritzaile horiek bakarrik sortzen dira IKTak ikaskuntza irekia, kolaboratzailea eta esanguratsua ahalbideratuko dituzten praktika forma berriak ekoizteko erabiltzen badira.\nBerrikuntza kontzeptua oso erabilia izan da eta, testuinguruaren arabera, esanahi ezberdina ere ematen zaio. Hezkuntzaren kasuan, era guztietako praktikekin erabili izan ohi da, baina, gure ustez, hori baino gehiago behar da berrikuntzaz mintzatzeko. Nolanahi ere, ez dugu ahaztu behar aurkezten dugun dokumentua Europako testuinguruan kokatu behar dugula eta munduko beste lurraldeak hartuz gero, analisia oso bestelakoa izango litzatekeela.\nIkas-inguruneak duen konplexutasuna dela eta, faktore bakar bat aintzat hartzea ez da nahikoa eta dokumentu honen egileek aipatzen dituzten blokeak eta parametroak oso erabilgarriak iruditu zaizkigu gure errealitatearen azterketa bat egin ahal izateko.\nHorregatik, ahalegin bat egingo dugu planteatzen diguten ikas-ekosistemetan eragina duten faktore horiek guztiak azaltzeko.\nIrudia jatorrizko neurrian ikusteko, klikatu gainean.￼\nEdukiak & Curriculuma\nEsperimentaziorako eta sormenerako tartea utzi behar dute eta, batez ere, XXI. menderako ikasleak beharko dituen konpetentziak garatzeko aukera errealak eskaini behar dituzte (adibidez; problemen ebazpena, ikerketa eta komunikazioa). Hori dela eta, edukiek eta curriculumek irekiak, malguak, eguneratzen direnak eta errealitatearekin zerikusia dutenak izan behar dituzte.\nEzagutzan oinarritutako ebaluazio tradizionaletik IKTen ikuspegiko ebaluazio berri batera aldatu behar da. Ebaluazioak proba estandarizatuen paradigma gainditu behar du eta errealitatea erreplikatuko dituzten formatu berriak inplementatu behar ditu.\nBerdinen arteko ikaskuntza eta autoerregulazioa ahalbideratu behar dituzte. Malguak, ludikoak eta erakargarriak izan behar dituzte eta ikasleen espektatibak asetu behar dituzte.\nIrakaslearen eginkizunak mentore batena izan beharko luke. Orkestra zuzendari baten gisan, ikaskuntza errazten duen pertsona izango da. Pedagogiako ezagutzak sare profesionaletan parte hartuz lortuko dituena, eta berrikuntza eta sormena erabiliko dituena ereduak aldatzeko.\nKomunitateko kide guztien artean banatutako antolakuntza izango da eta testuinguruko errealitateari erantzungo dio. Antolakuntza horren orientazioa eta garapena ebaluatzeko mekanismoak garatu behar dira.\nLidergoa & balioak\nIrekia eta parte hartzailea izan beharko luke. Ekitatea eta inklusioa bezalako balioen aplikazioan zeregin garrantzitsu bat izango du. Bestalde, pertsonalaren garapen profesionala sustatu eta lagundu behar du.\nHonek zerikusia du konpromisoan eta motibazioan eragina duten faktore sozialekin eta emozionalekin. Ikasleek nahiz irakasleek jabekuntza behar dute euren ideiak eta interesak konektatzeko eta ikas praktikak zabaltzeko (adibidez; gurasoei)\nAzpiegitura fisikak eta teknikoak espazioaren mugak gainditzea ahalbideratu behar dute.\n1.- Adimen emozionalaren sustapena: adimen emozionala giltzarria da ikaskuntza sortzailerako. Ikasleen emozioak kudeatzen lagunduko dieten jarduerak eskaini behar dira\n2.- Pentsamendu anitzen sustapena: irakasleek ikasleen sormen ahalmena eta euren ahalmen guztiak sustatu behar dituzte esparru guztietan.\n3.- Norbanakoen indarguneak oinarritzat hartu: irakasleek ikasle bakoitzaren indarguneetan oinarritu behar dira, hau da, norbanakoaren iragana, interesak, trebetasunak… ezagutu beharko dituzte.\n4.- Beste trebetasunen sustapena: burutu beharreko jarduera anitzek zeharkako konpetentziak ere hartu behar dituzte aintzat. Hala nola, problemen ebazpena, kolaborazioa, kontzientzia kulturala, kooperazioa…\n5.- Ekintzailetzaren sustapena: ikasleei aukera errealak eskaini behar zaizkie euren proiektu errealak diseinatu, garatu eta inplementa ditzaten. Produktuetan zentratzeaz gain, enfasi berezia jarri beharko litzateke hezkuntza komunitatearen zerbitzuen berrikuntzan eta hobekuntzan.\n6.- Inklusioa eta ekitatea eguneroko praktikan aplikatu: ikasle guztiek (adimen handikoek, etorkinek, zailtasunak dituztenek, bazterketa sozialaren arriskuan bizi direnek…) aukera berdinak eta baliabide egokiak izan behar dituzte kalitatezko ikaskuntza jasotzeko eta desberdintasun sozialak arintzeko.\n7.- Ikaskuntza ez formalaren eta informalaren aitortza: ohiko esparruetatik at eskuratzen diren ikaskuntzak (ikasleenak nahiz irakasleenak) aitortu behar dira.\n8.- Jarraipen gardena: kalitatea bermatzeko marko bat garatu eta komunikatu behar da. Hau gardena izango da komunitateko kide guztientzat eta bere helburu nagusia ikaskuntza-irakaskuntzaren eta ebaluazioaren prozesuen kontrola eta hobekuntza izango da.\n9.- Ordutegi berritzaileen inplementazioa: ikasleek eta irakasleek ordutegi malguak eta berritzaileak behar dituzte ikaskuntza sortzaileari aukera gehiago eman ahal izateko.\n10.- IKT azpiegitura egokitu: aipatzen ari garen esparru guztietan IKTen erabilera ezinbestekoa da benetako ikaskuntza sortzailea eta berritzailea nahi badugu. Hori dela eta, azpiegiturak ikasleen eta irakasleen jarduna bermatu beharko du eta ziurtatu beharko du sarean dauden baliabide guztiei sarbide egoki bat.\n11.- Zerbitzu berritzaileak inplementatu: eskaintzen diren zerbitzuak berritzeaz gain, zerbitzu berrien inplementazioa ere sustatu behar da.\n12.- Espazio fisikoa birdiseinatu: ikaskuntzarako inspirazio iturri izango diren espazioak eskaini behar dira. Horretarako, koloreak, soinuak, materialak… espazio erakargarriak, malguak eta polifuntzionalak sortzeko erabiliko dira. Behar bereziak dituzten ikasleen beharrak asetzeko espazio egokiak inplementatuko dira.\n13.- Diziplinartekotasuna sustatu: ikasleek gauzak ulertzeko eta ikasteko perspektiba ezberdinak emango dizkieten planteamendu globalagoak behar dituzte. Horretarako, ezinbestekoa izango da “ikasgaien” eta hauen irakasleen arteko konexio horizontalak ziurtatzea.\n14.- Esplorazioaren bidezko ikaskuntza sustatu: ikasleen pentsamendu kritikoa sustatzeko eta kontzeptuen arteko konexioaz jabetzeko aukera errealak eskaini behar zaizkie ideiak manipulatuz edo kontzeptu konplexuak esploratuz.\n15.- Ekoizpenen bidezko ikaskuntza sustatu: ikasleen sormena, berrikuntza eta ikaskuntzarekiko jarrera baikorra sustatzeko, euren produktuen ekoizpenean inplikatu behar dira.\n16.- Jolasen bidezko ikaskuntza sustatu: jolasek eta simulazio digitalek aukera paregabea eskaintzen dute ikasleen ikas prozesuan inplikatzeko eta parte hartzeko.\n17.- Ikas estiloak eta adimen anizkunak aintzat hartu: ikasleen ikas estilo ezberdinak eta adimen anitzak baloratu eta aintzat hartuko dituzten jarduera, baliabide, eduki… ezberdinak eta pluralak eskaini behar dira.\n18.- Ikaskuntza auto-erregulatua indartu: ikasleak bere ikas prozesuaren jabe bihur dadin, auto-erregulaziorako behar dituen trebetasunak eskaini eta garatu behar dira. Metakognizioa eta hausnarketa sustatu behar dira.\n19.- Ikaskuntza pertsonalizatua sustatu: ikasleak dira ikas prozesu guztien ardatz. Hori dela eta, programazioak eta metodoak ikasle bakoitzaren beharrak erantzuteko etengabe doitu eta egokituko dira.\n20.- Jarduera esanguratsuak: jarduerak benetako testuinguru batean kokatu behar dira eta ikasleen aurrezagutzak aplikatzeko edo sakontzeko balio behar dute, baita beste konpetentzia orokorrak garatzeko ere.\n21.- Berdinen arteko elkarlana ahalbideratu: ikaskuntza prozesu soziala denez, berdinen arteko kolaborazioa sustatu behar da. Horrek ikasleen pentsamendu pertsonala garatzeaz gain, besteekin elkarlanean aritzeko beste perspektibak aintzat hartzea derrigortzen du.\n22.- Hezkuntza baliabide irekien erabilera sustatu: etengabe erabili, berrerabili, gurutzatu (nahastu)… behar dira dauden edo sortuko diren baliabide irekiak ikaskuntza planen helburuak lortzeko eta ezagutzaren zabalkundean laguntzeko. Baliabide irekien inguruan sortuta dauden komunitateetan parte hartuz, baliabide hauekiko ikasleen nahiz irakasleen motibazioa areagotzen da.\n23.- Ebaluazio formatuen eraldaketa sustatu: ebaluazioak jarduera sortzaileak txertatu behar ditu ikasleen inplikazioa eta motibazioa sustatzeko, batez ere, kolaborazioa, ekimena, sormena… bezalako trebetasun konplexuak ebaluatzen direnean.\n24.- Ebaluazio hezitzailearen inplementazioa: metodo eta tresna ugari eskainiko dira ikasleen auto-formazioa eta auto-ebaluazioa burutu ahal izateko.\n25.- Ikas gertaera ezberdinak eskaini: hezkuntza komunitateak parte hartu beharko du eta eragile aktiboa izango da ingurune hurbileko ikas gertaera ezberdinetan. Modu berean, online eskaini daitezken gertaerak sustatuko ditu ikas prozesu presentzialak indartzeko edo osatzeko.\n26.- Sare sozialetan parte hartu: barne prozesuak irekitzeko eta modernizatzeko eta interakzioa areagotzeko, sare sozialetan parte hartu behar da. Twitter, blogak, wikiak… bezalako baliabideek ikasleei eta irakasleei aukera ezin hobea eskaintzen diete beste kulturekin harremanetan jartzeko, kolaborazio erreala gauzatzeko, hizkuntzaren mugak gainditzeko, instituzioaren hormak saltatzeko…\n27.- Berrikuntzaren kudeaketa sistematizatu: berrikuntza jasangarriaren kultura eta konpromiso kolektiboa behar da estrategia bideragarri bat aurrera eraman ahal izateko.\n28.- Sarean lan egin mundu errealarekin: era guztietako eragileekin (industriak, museoak, agentziak, erakundeak…) elkarlanean aritu behar da modu sistematikoan aldaketa sozialaren eragile aktiboak izateko eta ikasleen motibazioa areagotzeko.\nHonaino dokumentutik ateratakoa. Aipatutako bloke eta parametro horietan zer edo zer soberan al dago? Eta faltan?\nOrain, zer diozu zure ikastetxeari buruz? Ni, ildo horiek jarraituz, nire ikastetxeari buruzko txosten bat egiten hasita nago. Ez da egingo dudan lehena eta, seguru asko, ez da azkena izango, baina beti ikasten dugunez eta ateratzen ditugun ondorioetatik zer edo zer mugitzen hastea lortzen denez, ontzat emango dugu hartutako lana eta eskainitako denbora.\nNork daki, baina, agian, denbora baten buruan, hementxe gaude komentatzen gure ikastolan abian jarri dugula horrelako zer edo zer. Egia esan, aldaketa batzuk (gehiegi ere ez) egin beharko genituzke, baina 22. parametroan agertzen denarekin arazo serioak izango genituzke. Hori seguru.\npilaretxebarria(e)k dio:\t4:13 pm(e)tik 2013ko urtarrilaren 3a\tAzken bolada honetan irakurri dudan onena. Zorionak.\nNi ere aspaldi gaur egungo hezkuntz joerak aztertzen egon naiz eta hainbat galdera ditut buruan bueltaka:\nGela sortzaile berri hauei erantzuna emateko eredu didaktikoak zeintzuk dira? edo…ba al daude?\nGure sistema klasiko hortik abiatu ahal gara? edo…dena ankaz gora jartzea komenigarriena da?\nNik uste dut ezin dugula eredu ideal baten bila ibili, ez dagoelako, baina bai hezkuntz joera guzti hauek integratuta lantzen dituzten proposamen didaktikoak aurkitu, bestela, irakaskuntza atomizatuta batean galduko gara.\nErantzun\tjolaus(e)k dio:\t5:02 pm(e)tik 2013ko urtarrilaren 3a\tGaldera garrantzitsuak Pilar eta erantzun erraza ez dutenak.\nMikelek planteatzen dituen zortzi bloke nagusi horien erdiak eskolaren barne antolaketarekin erlazionatuta daude, beste erdiak alderdi pedagogikoarekin. Nik uste dut azken lau bloke hauetan agertzen diren hamalau parametro horiek erraz beteko liratekela gure eredu didaktikoak hiru ardatzen inguruan biratuko balute:\na) Curriculumaren birplanteamendu bat: edukien berrazterketa sakona eta ebaluazioaren benetako funtzioa analizatu eta egoera berrietara moldatu, batez ere.\nb) Eredu didaktiko berritzaileen garapena: eredu berri hauek hiru ardatzen inguruan biratu beharko lukete; metodologia aktiboetan oinarritu behar dira, ikaskuntza kooperatiboa bermatu behar dute eta adimen anitzen garapena sustatu behar dute.\nc) Teknologian alfabetatuak eta digitalki konpetenteak diren ikasleak sortu behar ditu.\nHonek guztiak derrigorrez baldintzatu behar ditu zirkuluaren ezkerrean agerten diren bete lau blokeak. Alegia, zuzendaritza talde sendoak behar dira, berrikuntza pedagogikoak ahalbidetuko dituzten antolakuntza mailako aldaketak aurrera ateratzeko gai izango direnak. Epe ertainerako ikuspegi argi eta garbi batekin lan egingo dutenak eta proposatuko dituzten aldaketa sakon horiek partaide guztien konfiantza eta beharko duten autonomia guztiarekin aurrera ateratzeko aukera izango dutenak.\nEgoera hau ez dut ezinezkoa ikusten. Mikel bera, bere lankide batekin batera, alderdi hauek kontutan hartzen dituzten jarduerak burutzen ari dira laugarren milako ikasleekin. Eta beste batzuk ezin dira oraindik burutu, antolaketa mailan oraindik ausardia punttu bat falta zaigulako ikastolan.\nDena den, sare publikoan ikusten dudan traba nagusia betikoa da: sistema zentralizatuegi bat daukagu, ikastetxeek ez dute ia autonomiarik horrelako eraldaketa sakonak aurrera eramateko. Zentzu honetan, derrigorrezkoa ikusten dut administrazioaren aldetik eskolaren funtzioaren birplanteamendu sakon bat egitea. Bestela alferrik ibiliko gara.


4.600 pertsona inguru izango dira GOFEren EPEaren lehenbiziko proba egiten | El Correo\nZurekin4.600 pertsona inguru izango dira GOFEren EPEaren lehenbiziko proba egiten\n4.600 pertsona inguru izango dira GOFEren EPEaren lehenbiziko proba egiten\nGOFEk 80 plaza eskainiko dituen deialdi honetan onartuak izan diren izangaien behin betiko kopurua 4.583 pertsona da\nI.AGOTE Viernes, 6 octubre 2017, 23:33\n4.583 izango dira guztira datorren larunbatean, hilak 7, Gizarte Ongizaterako Foru Erakundearen enplegu publikoaren eskaintzako lehenbiziko proba egingo dutenak (GOFE, Arabako Foru Aldundiaren Gizarte Ongizaterako Sailari atxikitako organismo autonomoa). EPE honetan onartutako pertsonen kopuru handia dela-eta, probak multzoka egingo dira goiz osoan zehar Gasteizko hainbat lekutan.\nProba hasi baino ordu erdi lehenago irekiko dira azterketak egingo diren tokietako ateak. www.araba.eus/ifbs/portalempleo web orrian daude ikusgai azterketa tokietara sartzeko eta erantzun orria betetzeko jarraibideak.\nKarrerako funtzionariotzan sistema librearen bidez sartzeko deialdiaren lehenbiziko proba hau test motako galdera sorta bat izango da, plazaren titulazio taldeari dagokion guztientzako zatiaren edukiei buruzkoa.\nGOFEk 80 plaza eskainiko dituen deialdi honetan onartuak izan diren izangaien behin betiko kopurua 4.583 pertsona da, eta administrari kategorian eman dute oposiziogile gehienek izena, guztira 3.021 lagunek.\nB taldean izena emandako pertsonak (fisioterapeutaren eta langile kudeaketaren arloko teknikari ertainen kategoriak hartzen ditu) goizeko 10:00etan agertu beharko dute BAKH-Baskonia Kirol Hirira. Sukalde laguntzailearen probarako ordua ere horixe da (D taldea), eta Fernando Buesa Pabilioian egingo da.\n12:00etan egingo da C taldeko izangaien proba, hau da, informatikako administrari eta teknikariena. Talde honetan diren pertsona oposiziogileen kopuru handia dela-eta, proba aldi berean egingo da lau lekutan: Buesa Arena, BAKH, Iradier Arena pabilioia, eta Mendizorrotzeko futbolzelaiko atletismo modulua.\nProbak 14:00etan amaituko dira, A taldeko plazei dagozkien deialdietako azterketarekin: administrazio orokorreko goi mailako teknikaria, medikuntza orokorra, egoitzako medikua, pedagogia eta informatikako goi mailako teknikaria. Proba hau Buesa Arena instalazioan egingo da.\nLantegiak, hitzaldiak eta ikastaroak gazteen emantzipaziorako prozesuan laguntzeko izango dira Gasteizen Liburuak Saltzea


Schengen eremua, krisi betean | Mundua | Berria\nSchengen eremua, krisi betean\n25 urte bete dira Europako Batasuneko herritarren ibili askea bermatzeko tresna indarrean sartu zenetik. 2015eko errefuxiatuen auziak eta koronabirusak zalantzan jarri dituzte itunaren oinarriak.\nAlemaniaren eta Frantziaren arteko mugan kontrol bat, iragan astean. Ronald Wittek / EFE Tamaina handiagoan ikusi\nEuroarekin batera, EB Europako Batasunaren proiekturik garrantzitsuena bilakatu da Schengen eremua, eta 25 urte bete ditu gaur, baina proiektu horren oinarriak inoiz baino hauskorrago daude azken hamarkadako gertakariengatik. Duela bost urteko errefuxiatuen auziak jarri zuen lehen aldiz kolokan itun hori, milioika migratzaile Europara sartu baitziren Mediterraneotik eta Balkanetako bidea erabilita. Orain, koronabirusaren mehatxuak eraginda, estatu kide askok lurreko barne mugak ixtea erabaki dute.\nErrefuxiatuen auzian zein birusari buruzkoan, herrialdeek beren kanpo mugak ixtea erabaki dute elkarren artean ados jarri beharrean. Lehenaren kasuan, batez ere ekialdekoek hartu zuten erabaki hori; baina asteotakoaren kasuan, estatu kide gehienek hartu dute erabaki hori, besteak beste, hegoaldekoek eta iparraldekoek.\nBruselak ez du erabat begi onez ikusi gertaturikoa, lankidetza eta adostasun falta islatzen duelakoan; eta, horrekin batera, pertsonen mugimendu askearen aurka doalakoan. Horrek, gainera, zalantza bat sortu du: joera behin-behinekoa da, ala krisiei eta erronkei aurre egiteko moduak kolektiboa izateari utziko dio?\nMugen itxieraz, Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak estatu kideei ohartarazi zien erabaki hori hartzea ez zela egokia birusari aurre egiteko, eta duela bost urte ere Jean-Claude Junckerrek ideia bera helarazi zien migrazioaren auziagatik muga itxi zutenei.\nAurten, oraingoz, Alemaniak, Portugalek, Espainiak, Danimarkak, Txekiak, Poloniak eta Hungariak itxi dituzte mugak koronabirusari aurre egiteko. 2015eko errefuxiatuen auziaren kasuan, garai hartan Mazedonia deitzen zena, Eslovenia, Kroazia, Hungaria eta Serbia izan ziren erabaki hori hartu zutenak, eta, hain justu, duela bost urte gertaturikoa Schengen eremuarentzako lehen erronka handia bilakatu zen.\nBerez, errefuxiatuen auziak agerian utzi zuen kanpo migrazioa zela Schengengo Ituna hauts zezakeen arrazoi nagusia, batez ere estatu kideak ados jartzen ez zirelako erantzun bateratu bat emateko. Baina, azkenean, koronabirusak eragin du EBko herrialderik indartsuenek mugak ixteko erabakia hartu izana; mugak irekitzeko erabakia hartu zuten arren, ez dute horiek ixteko subiranotasunari uko egiteko asmorik izan. 2011n bertan, estatu kideek ez zuten onartu mugak ixteko eskumena Europako Batzordearen esku uztea.\n2015eko auzia Turkiarekin akordio bat eginda konpondu zuela uste zuen EBk, baina Recep Tayyip Erdogan herrialde horretako presidenteak beste itun bat nahi du, eta jakinarazi du Europarako atea irekiko diela Turkian dituen errefuxiatu guztiei —hiru milioi inguru— beste itun bat egitea lortzen ez badu. Hori gertatuko balitz, talde komunitarioak berriz jasan beharko luke duela bost urte gertaturikoa, eta, orduan baino hobeto kudeatu ezean, Schengen eremuak aurre egin beharko lioke beste krisi existentzial bati.\nSchengengo Itunak Luxenburgoko Schengen herriaren izena du, han sinatu baitzuten Frantziak, Alemaniako Errepublika Federalak, Belgikak, Herbehereek eta Luxenburgok barne mugak kentzeko akordioa, 1985eko ekainaren 14an.\nOrdea, tresna hori handik hamar urtera sartu zen indarrean, 1995eko martxoaren 26an; epe horretan, Portugalek eta Espainiak eremuaren parte izatea erabaki zuten, eta, geroago, baita Austriak eta Italiak ere. Gaur egun, 26 herrialde daude Schengen eremuan, eta horietako herritarrek urtero 1.300 milioi aldiz gurutzatzen dituzte barne mugak.\nNorvegia, Suitza, Liechtenstein eta Islandia, nahiz eta ez diren EBko estatu, Schengengo Itunaren sinatzaileak dira.


Taldekako Xilabako finalerdiak heldu den asteburuan — Bertsozale Elkartea\nAbian ditugun zozketak...\nBertsularien Lagunak Elkartea\nXiberoa, Lapurdi eta Baxenabarre /\nTaldekako Xilabako finalerdiak heldu den asteburuan\n2019ko Taldekako Xilabako finalerdiak azaroaren 1 eta 2an iraganen dira, lehena Baionan eta bigarrena Müskildin.\nOrain arteko saioak giro berdingabean joan dira, entzule anitz bilduz, haien artean gazte andana. Maila anitzeko bertsolariak biltzen dituen txapelketa honek gazteak taulara ekartzen laguntzeaz gain bertsozale mota guziengana iristeko xedea du ere, eta lortu dela erran genezake. Gainera, epaile lanetan entzulegotik hautaturiko norbait ezarriz, bertsoa ulertzeko molde guziei lekua eman zaie eta, hortaz, ez da soilik alde "teknikoa" kontuan hartu.\nBederatzi saio joan dira final aitzinekora arribatu arte. Jendeari gozatzeko parada eman dieten bederatzi saio, taldekako batek duen mailaren errespetuan eta ez bertsolari txapelketa batek galdegiten duen zorroztasunari segituz. Hori da Taldekako Xilabak duen xarma, saioak ez duela biziki-biziki ona izan behar bertsolariek eta entzuleak goza dezaten. Horrek ez du erran nahi taldekakoan bertso maila apala denik, denetarik badela baizik.\nBestalde, hauek dira ondoko fasera pasa direnak: Hasta La 2toria (Lur Renteria, Maddi Sarasua, Elixabet Etxandi, Hodei Renteria, Leire Laskarai), 4KoplaSara (Amets Arzallus, Laida Etxeberri, Ellande Alfaro, Julene Etxeberri), Ez Otoi Pentsa (Miren Artetxe, Josu Txoperena, Gorka Artetxe, Maddi Ane Txoperena) eta UrruñaGO (Kerman Diaz, Odei Barroso, Iker Altuna, Ortzi Idoate).\nLehen finalerdia Baionako Zizpa gaztetxean iraganen da, saioa 19:00etan hastekoa da eta ikastolak laguntzen dituen B.I.L. elkarteak, taloak salduko ditu bai saioa aitzin eta baita ondotik ere. Hartan Hasta La 2toria eta 4KoplaSara izanen dira parez pare. Bigarren final aitzinekoa, aldiz, Müskildi herriko Posonpesenea gelan iraganen da eta han, Epherra ikastolak tokiko mozkinekin prestaturiko afaria eskainiko du. Hitzordua aperitifarako finkatua da eta izena ematea gomendatzen da 06 81 81 14 39 zenbakira deituz. Xiberoako saioan jadanik Urruñan lehiatu ziren UrruñaGO eta Ez Otoi Pentsa izanen dira, azken honek multxoetako bigarren talde onenaren lekua erdietsi baitzuen. Zatozte beraz bertsoaz gozatzera, bertsoak behar zaitu!