PDF (345 KB - 27 orri.)\nOsalan-Laneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundea (aurrerantzean Osalan) jakitun da laneko arriskuei aurrea hartzeko arloan beharrezkoa dela ezagutza-maila hobetzen duten jarduerak sustatzea eta ikerketaren emaitzak arlo horretako eguneroko praktikara eramaten laguntzea.\nLaneko Arriskuen Prebentzioa arautzen duen azaroaren 8ko 31/1995 Legearen 5. artikuluan ezartzen denez, prebentzio-arloko politikaren xedea lan-baldintzak hobetzea izango da, lantokian langileen segurtasun eta osasunaren babes-maila igotze aldera, eta herri-administrazioek ekintzak sustatuko dituzte, laneko segurtasun- eta osasun-baldintzak hobetzeko, laneko arriskuak murrizteko, babesteko modu berriak ikertzeko edo bultzatzeko, eta laneko arriskuei aurrea hartzeko egitura eraginkorrak sustatzeko. Aipatutako legean esaten denez, horretarako programak erregelamenduetan zehaztuko diren pizgarrien bidez ezarriko dira.\nEbazpen honen bidez, laneko arriskuei aurrea hartzeko arloko ikerkuntzari diru-laguntzak emanez, honako helburu hauek betetzen dira: Euskal Autonomia Erkidegoko herritarren lan-kalitatea hobetzea; Euskal Autonomia Erkidegoko langileen lan-baldintzak seguruak eta osasungarriak direla bermatzea; laneko arriskuei aurrea hartzeak herritarren eta erakundeen balore-eskalan lehentasuna izan dezan, oinarrizko printzipioen alde lan egitea; arlo horren inguruan jarduteko oinarri gisa sustatzea prebentzioaren kontzeptua; sindikatuen, enpresaburu-elkarteen eta bestelako agenteen ahaleginak batzea, laneko segurtasun- eta osasun-baldintzak hobetzeko; eta Euskal Autonomia Erkidegoko herritarrak kontzientziatzea, lantokian pertsonak babesteko garrantziaren inguruan.\nOsalanek beharrezkoak diren hainbat zeregin ditu prebentzioa eta laneko segurtasun, garbitasun eta osasunaren sustapena betetzeko, eta hartarako, laneko arriskuei aurrea hartzeko ikerketa suspertu eta sustatzen du deialdi honen bidez.\nBestalde, Osalanek, Europako zenbait herrialdetako beste organismo eta erakunde batzuekin batera, bat egin du EBko SAFERA proiektuarekin, bazkide gisa, EBko Era-Net programaren baitan. Programa horren helburua da industria-segurtasuneko Europako ikerketa koordinatzea. Deialdi honetako baldintzekin bat, SAFERAko bazkideek diru-laguntza emango diete haien interesekin lotutako gaiak jorratzen dituzten proiektuei, egokitzat joz gero.\nEBko SAFERA proiektuarekin duen lankidetza-konpromisoa betetzeko, Osalanek diru-laguntza hauetarako aurrekontuaren zati bat erabiliko du programa horretako baldintzak betetzen dituzten proiektuetarako, SAFERAk onartzen baditu.\nEra berean, Ebazpen honek SAFERA 2014 deialdiarekin kointziditu dezan –eskabideak elektronikoki aurkezteko epea 2013ko irailaren 23an hasi zen eta 2013ko azaroaren 30ean bukatuko da– gastu-espedientea aurrez izapidetu da Euskal Autonomia Erkidegoko 2014ko Aurrekontu Orokorren kontura, Ogasun eta Herri Administrazioko sailburuaren 2007ko apirilaren 26ko Aginduaren 5. artikuluan eta xedapen gehigarrian ezarritakoarekin bat etorriz; izan ere, agindu horren bidez arautzen da Euskal Autonomia Erkidegoko Aurrekontu Orokorren kontura egiten diren gastu-espedienteen aldez aurreko izapideak.\nEbazpen honen helburua da Osalanek 2014ko ekitaldian Laneko Arriskuen Prebentzioaren arloan abiatutako ikerketa-proiektuetarako emango dituen diru-laguntzak arautzea. Ebazpenaren xedean sartzen dira, halaber, epealdi berean EBko SAFERA proiektuaren esparruan egiten diren ikerketa-proiektuekin lotutako ekintzak.\n2013ko urtarrilaren 1a baino lehen Euskal Autonomia Erkidegoko herriren batean erroldatutako pertsona fisikoek eta Euskal Autonomia Erkidegoan egoitza duten pertsona juridikoek, publiko zein pribatuek, eskatu ahal izango dituzte ebazpen honetan araututako diru-laguntzak. Pertsona fisikoek ezingo dituzte eskabideak aurkeztu EBko SAFERA proiektuaren baitako ikerketa-proiektuetarako.\n3.artikulua.– Gehienezko zenbatekoa orotara.\nEbazpen honen xedea betetzeko, 500.000 euro erabiliko dira guztira: 250.000 euro 2014ko ordainketa-kreditu gisa, eta 250.000 euro, berriz, 2015erako konpromiso-kreditu gisa. Honako hauei egotziko zaizkio zenbateko horien kostu ekonomikoa: «Laneko Segurtasuna eta Osasuna» 3113 Programa, «Zuzendaritza Nagusia» 01 Zerbitzua; hain justu ere «Eragiketa arruntetarako transferentzia eta diru-laguntzak» izeneko IV. kapituluaren barruan.\n500.000 euroko guztizko aurrekontutik, 100.000 euro erabiliko dira EBko SAFERA proiektuarekin lotutako lankidetza-konpromisoari aurre egiteko, eta 400.000 euro, berriz, Osalanek laneko arriskuen prebentzioaren arloan onartutako ikerketa-, garapen- eta berrikuntza- proiektuetarako. Bestalde, diru-kopuru hori, hala badagokio, eguneratu ahal izango da, indarrean dagoen legediari jarraikiz aurrekontuak aldatzea onartuz gero; aurrekontu-aldaketa horiek aurkeztutako eskaeren aurretik egindakoak izan beharko dute. Horren berri, Osalaneko zuzendari nagusiaren ebazpen bidez emango da. Proiektu bakoitzari 50.000 euroko diru-laguntza emango zaio gehienez urtean.\nEBko SAFERA programaren esparruko ikerketa-proiektuetarako diru-laguntzetarako zenbatekoa gainerako ikerketa-proiektuak finantzatzeko erabili ahal izango da, programa horretan parte hartzeko epea amaitutakoan eskaerarik aurkeztu ez bada, edo aurkeztutako proiektuak onartzen ez badira.\n1.– Diru-laguntza ematen den egunetik hasita urtebeteko epean burututako laneko arriskuen prebentzioaren arloko ikerketa-, garapen- eta berrikuntza-proiektuek jaso ahal izango dute diru-laguntza. Nahi beste proiektu aurkez ditzakete eskatzaileek, proiektu bakoitzerako gehienezko diru-laguntza 50.000 eurokoa izanik. Hauek dira Osalanen Kudeaketa-Planean 2013rako aurreikusitako jarduera-eremuak, zeinak Laneko Segurtasunaren eta Osasunaren 2011-2014 Euskal Estrategiaren urteko hedapenetik datozen:\n– Laneko ezbeharrak: bai in itinere bai misioan gertatzen diren bideko lan-istripuei aurrea hartzea.\n– Lan-arriskuen prebentzioaren esparrua:\n– Langileen segurtasunean eta osasunean eragin positiboa duten babes-gailuak, lan-ekipoak edo produktuak diseinatzea. Ez zaie diru-laguntzarik emango jada merkaturatzen ari diren produktuei, ezta langileen segurtasunerako eta osasunerako frogatzeko moduko hobekuntzarik ez dakartenei ere, jada daudenekin alderatuta.\n– Lan-arriskuen prebentzioaren esparrua: prozedura berritzaileak diseinatzea, lan-esparruan agente kimiko arriskutsuak ordezteko, arriskurik gabeko agenteez edo arrisku txikiagoak eragiten dituzten agenteez.\n– Teknologia berrien esparrua: arriskuen prebentzioa nanopartikulen erabileran.\n– Laneko ergonomia: lanaren ondorioz goiko gorputz-adarrei eragiten dieten arazo muskulueskeletikoei aurrea hartzea.\n– Laneko psikosoziologia: laneko estresarekin eta/edo «burnout»arekin zerikusia duten lan-arriskuei aurrea hartzea erakundeetan.\n– Generoaren ikuspegitik lan-arriskuei aurrea hartzea: aldeak arriskuen prebentzioan, genero-arrazoiak direla-eta.\n– Minusbaliotasun fisikoa edo psikikoaren ikuspegitik lan-arriskuei aurrea hartzea.\n– Immigrazioaren ikuspegitik lan-arriskuei aurrea hartzea, eraikuntzan eta lehen sektorean batez ere.\n– ETEen ikuspegitik lan-arriskuei aurrea hartzea, mikroenpresetan batez ere.\n– Lehen sektorea; batez ere arrantza, nekazaritza, abeltzaintza, basogintza eta basozaintza.\n– Osasuna zaintzea: lanbide-gaixotasunen kostua.\nZerrenda hori informatiboa da, eta ez du esan nahi lehenetsi egingo denik laneko arriskuei aurrea hartzeko beste jarduera-eremu batzuetako beste ikerketa-proiektu batzuen aldean.\n2.– Era berean, diruz laguntzekoak izango dira SAFERA Europako Proiektuaren barruan onetsitako Euskal Autonomia Erkidegoko enpresen eta erakundeen proiektuak, betiere, deialdi honetako baldintzak betetzen badituzte. Proiektuek, gehienez, urteko 50.000 euroko diru-laguntza jasoko dute, eta gehienez ere, hiru urtean. Dena den, hurrengo urteetan diru-laguntza jasotzen jarraitzea baldintzatuta dago, eta ez da diru-laguntzarik izango hurrengo deialdietan kreditu egokirik gaitzen ez bada; hala ere, onuradunak eskaera aurkeztu beharko du deialdi bakoitzean.\nDeialdiaren gaiak giza eta erakukndeetako faktoreen arlokoak dira, industria-segurtasuneko balioarekin batera, eta honako hauekin zerikusia izan behar dute:\n– Segurtasunaren esparrua, giza eta erakundeetako faktoreen arloa:\n– Erresilientzia, segurtasunaren kudeaketa hobetzea.\n– Segurtasunaren balioa eta segurtasun-balioak.\n5. artikulua.– Burutzeko epea.\nLaneko arriskuen prebentzioaren arloan Osalanek balioetsi eta onetsitako ikerketa-, garapen- eta berrikuntza-proiektuetarako, gehienez ere, urtebeteko epea izango da proiektua gauzatzeko, diru-laguntza esleitu zaiola adierazteko ebazpena Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta hurrengo egunetik aurrera.\nSAFERA Europako Proiektuaren esparruan balioetsi eta onetsitako ikerketa proiektuetarako, berriz, diru-laguntza emateko akordioan ezarritako gehienezko gauzatze-epea izango da, edonola ere, sekula ez hiru urte baino gehiago, diru-laguntza esleitzeko ebazpena Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta hurrengo egunetik aurrera. Dena den, proiektua gauzatzeko urtebete baino gehiago behar bada, urtero aurkeztu beharko du proiektuaren planean jasotako ekintzetatik zein gauzatu dituen, diru-laguntzaren dagokion zatia ordain diezaioten.\n1.– Eskabideak aurkezteko epea hilabetekoa izango da, ebazpen honek ondorioak sortzen dituen momentutik kontatzen hasita.\n2.– Eskabideak Osalanen egoitzan aurkeztuko dira (Dinamita bidea z.g., 48903 Barakaldo, Bizkaia), edo Araba, Bizkai edo Gipuzkoako Lurralde Zentroetan, bai zuzenean, bai Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 38.4 artikuluan aurreikusitako edozein bide baliatuz.\n7. artikulua.– Dokumentazioa.\nEskaerak Osalaneko zuzendari nagusiari bidaliko zaizkio, honako agiri hauekin batera:\n– Eskabide normalizatuaren inprimakia (I.A eranskina) laneko arriskuen prebentzioaren arloko ikerketa-, garapen- eta berrikuntza-proiektuetarako.\n– Eskabide normalizatuaren inprimakia (I.A eranskina, SAFERA Proiektuak) EBko SAFERA proiektuko ikerketa-proiektuetarako.\n– Foru Ogasunaren ziurtagiri eguneratua eta Gizarte Segurantzaren Diruzaintza Orokorreko Probintzia Zuzendaritzarena, edota behar den entitatearena, laguntza eskatzen duenak dagozkion zerga-betebeharrak eta Gizarte Segurantzarekikoak beteta dituela egiaztatzeko. Ziurtagiri hori eskabidea aurkezteko soilik ordeztu ahal izango da, behar bezala zigilatutako idazki baten bidez ordeztu ere, eta bertan ziurtagiria eskatua dela jasoko da. Deialdia ebatzi baino lehen aurkeztu beharko da ziurtagiri positiboa. Baldin eta eskabide-egileak ordainketa geroratzea lortu badu eta geroratutako zorra agiri bidez egiaztatzen badu, ordainketa-arauak betetzen dituela ulertuko da.\n– Eskabide-egilea pertsona fisikoa bada, ardurapeko aitorpena aitorpen-ereduan (I.B eranskina).\n– Eskabide-egilea pertsona juridikoa bada, ardurapeko aitorpena aitorpen-ereduan (I.C eranskina).\n– Eskabide-egilea pertsona fisikoa bada, errolda-ziurtagiri eguneratua.\n– Eskabide-egilea erakunde juridikoa bada, honako agiri hauek:\na) Elkarteen Erroldan edo erakundeari dagokion erregistro publikoan inskribaturik dagoela egiaztatzen duen agiriaren kopia.\nb) Prebentzioa antolatzeko modalitate baten arabera, Laneko Arriskuen Ebaluaketa eta Prebentzio Plana egina izatea, Prebentzio Zerbitzuen Erregelamendua onesten duen urtarrilaren 17ko 39/1997 Errege Dekretuaren 10. artikuluan xedatutakoari jarraiki (martxoaren 19ko 337/2010 Errege Dekretuaren bidez egindako aldaketak kontuan izanik), eta urteko prebentzio-plangintza egina izatea.\nc) Lan-arriskuei aurrea hartzeko Sistemaren Auditoria egina izatea hala behar duten antolaketa-moduetarako, urtarrilaren 17ko 39/1997 Errege Dekretuaren 29. artikuluan xedatutakoari jarraiki, betiere, maiatzaren 19ko 604/2006 Errege Dekretuaren eta martxoaren 19ko 337/2001 Errege Dekretuaren bidez sartutako aldaketak kontuan izanik.\n2.– Agiri teknikoak.\n2.1.– Laneko arriskuen prebentzioaren arloko ikerketa-, garapen- eta berrikuntza-proiektuetarako.\na) Ikerketa-proiektuaren memoria (II.A eranskina), honako alderdiak jasoko dituena:\n1) Ikerketa-proiektuaren laburpena: lanen egitura orokorra azaldu behar da, eta helburuak lortzeko erabiliko den metodologia orokorra.\n2) Proiektuaren berrikuntzak eta berritasunak: ezagutzen gaur egungo egoera deskribatu behar da, bai eta proiektuaren helburuekin lotutako produktu, prozesu eta teknologiak ere. Produktu, prozesu eta teknologia horien abantailak eta/edo mugak adierazi behar dira, eta helburuak lortzeak ekarriko lituzkeen aurrerapenak.\n3) Plangintza: proiektuaren egitura deskribatu behar da, proiektuko fase eta jardueren arteko loturak, lanen edukiak, eta fase bakoitza amaitzean espero diren emaitzak adierazita. Proiektuaren antolaketa- eta langile-egitura zehaztu behar da, eta proiektu-arduradunari erakundeko hierarkia-egituran dagokion lekua (mendekotasun-maila). Atal horretan, lan-programaren berrikuspenen erritmoa eta datu-bilketen maiztasuna deskribatu behar dira, proiektuaren fase eta atazen eta horiekin lotutako emaitzen kontrol egokia egiten dela bermatzeko.\n4) Emaitzen erabilgarritasun praktikoa, laneko arriskuen prebentzioari dagokionez.\na) Proiektuaren aurrekontu banakatua (II.B eranskina).\nb) Ikerketa-proiektuaren bideragarritasunari buruzko txostena, ikerketa-proiektuaren alderdi denak barne hartzen dituena (II.C eranskina).\nc) Proiektuaren parte-hartzaileen curriculumak. Titulazio akademikoa eta proiektuan aplika daitezkeen lanbide- eta ikerketa-gaitasunak adierazi behar dira (II.D eranskina).\nd) Deialdiaren data baino lehenago hasita izanik, deialdi honetan ezarritako epeetan garatu nahi diren proiektuetarako, proiektuaren egoeraren aurrerapena, 9. artikuluan zehaztutako edukia adierazten dela.\n2.2.– EBko SAFERA Proiektuaren esparruko proiektuetarako.\na) Proiektuaren izenburua eta laburpena. Lanaren egitura orokorra, metodologia eta helburuak azaldu behar dira.\nb) Proiektuaren aurrekontu banakatua, diruz lagundutako urteko plana edo ekintzak adierazita, proiektuaren exekuzio-epea urtebetetik gorakoa bada (II.B eranskina).\n8. artikulua.– Aurkeztutako eskabidearen akatsen zuzenketa.\nBaldin eta diru-laguntzen eskabideak behar bezala beteta ez badaude, edo ebazpen honen 7. artikuluan eskatutako administrazio-agiriak falta badira, Osalanek pertsona edo entitate eskatzaileari hamar eguneko epea emango dio, errekerimenduaren jakinarazpena jaso eta biharamunetik aurrera, akatsak zuzentzeko edo agindutako agiriak aurkezteko, eta hau ohartaraziko dio: eskatutakoa egiten ez badu, eskabidea bertan behera utzi duela ulertuko da, Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 71.1 artikuluan agindutakoaren arabera.\n9. artikulua.– Diruz lagundutako proiektuen jarraipena.\nOsalaneko zerbitzu teknikoek, ebazpen honetan ezarritakoa betetzen dela bermatzeko eta proiektua betetzeko zer ekintza egiten ari diren eta egin diren egiaztatzeko, beharrezkoak diren ikuskapen- eta kontrol-jarduerak burutu ahal izango dituzte. Alde horretatik, Osalanek, Kontrol Ekonomikoko Bulegoak eta Herri Kontuen Euskal Epaitegiak eskatutako informazioa eman behar dute erakunde onuradunek.\nDeialdi hau lehiaketa bidez ebatziko da. Hortaz, laguntza edo diru-laguntzen esleipena egiteko, aurkeztutako eskabideak erkatu eta haien arteko lehentasun-ordena erabakiko da, 11. artikuluan ezarritako esleipen-irizpideak kontuan hartuz.\n11. artikuluan zehaztutako 1. irizpidean (Transferentzia, berritzaile izatea eta aprobetxamendu orokorra) 15 puntu lortzen ez dituzten proiektuak kanpo geldituko dira.\n11. artikulua.– Diru-laguntzak esleitzeko irizpideak.\n1.– Balorazio Batzorde batek ebaluatuko ditu ikerketa-proiektuak, ondorengo irizpide eta haztapenei jarraikiz (gehienez 100 puntu):\nEbaluazio-fitxan jasotako espezifikazio bakoitzari erantzuna eta kalifikazioa emanez ebaluatuko da irizpideetako bakoitza (III. eranskina).\n2.– Ebaluazio-prozesuaren edozein momentutan, ebatzi baino lehen betiere, proiektuaren edukiari buruzko argibideak eskatu ahal izango zaizkio erakunde eskatzaileari.\nEspainiako legerian bioetikaz, izaera pertsonaleko datuak babesteaz eta ikerketa biomedikoaz ezarritako betekizunak konplitu beharko dituzte ikerketa-proiektuek.\nDiru-laguntzaren xede izan daitekeen aurrekontuaren % 100 emango da gehienez, proiektuko 50.000 euro urtean gehienez ere.\nEbazpen honetan aurreikusitako diru-laguntzak beherago zehaztutako gastuak ordaintzeko dira. Hain zuzen ere, gastuek proiektuarekin lotuta egon beharko dute eta ezinbestekoak izango dira proiektua gauzatzeko. Horrez gain, gastu horiek exekuzio-epean burutu eta eskabidean behar bezala espezifikatuko dira:\na) Proiektua burutzeko gastuak, behar bezala justifikatuta. Esaterako:\n– Proiekturako material suntsikorraren eta material bibliografikoaren eta dokumentalaren erosketa.\nb) Proiektuaren exekuziorako soilik erabiltzeko tresnen eta ekipoen erosketak edo amortizazioak.\nDiru-laguntzaren xede izan daitezke proiektuan egiteko jarduerak gauzatzeko ezinbestean erabili behar diren tresna eta ekipoen amortizazio-gastuak. Amortizazio-kostua onartzeko, amortizatutako elementuek proiektuaren izaerarekin eta edukiarekin lotura zuzena dutela justifikatu beharko da. Tresna eta ekipoak ez badira proiekturako erabiltzen haien balio-bizitza osoan, proiektuaren iraunaldiari dagozkion amortizazio-kostuak soilik izango dira diru-laguntzaren xede, eta herrialdeko kontabilitate publiko eta pribaturako araudian ezarritakoaren arabera kalkulatuko dira.\nGastu hori finantzatzeko, ezinbestekoa izango da proiektuaren memorian zehaztea amortizazio-kostu horiek kalkulatzeko erabili den prozedura, eta argi eta garbi adierazi beharko dira proiektuari egotzitako amortizazio-gastuak. Diru-laguntzarako eskaeran, urte bakoitzean, dagokion amortizazio-kuota baino ezingo da egotzi, edo leasing-kuoten zenbatekoa, tresna eta ekipoak sistema horren bidez erosi badira.\nAmortizazio-gastuak justifikatzeko, ondasunaren titulartasun-agiria edo erosketa-faktura aurkeztu beharko dira, bai eta dagokion ordainketa-agiria ere.\nFinantza-errentamenduen kasuan, hileko kuotaren zati proportzionala izango da diru-laguntzaren xede, finantza-kostuak kenduta. Kasu horretan, kontratuaren kopia aurkeztu beharko da, bai eta amortizazio-taula eta ordainagiriak ere.\nKanpo geratzen dira ekoizpen-jarduera hutsarekin lotutako tresna eta ekipoak.\n– Proiekturako ezinbesteko kanpo-zerbitzuen kontratazioa.\nErakunde onuraduneko langile-gastuak; erakunde horrek egiaztatu egin beharko ditu proiektuan emandako orduak zein orduen kostua.\nGizarte Segurantzaren erregimen orokorrean proiekturako berariaz kontratatutako langileen ordainsariak. Kasu horretan, eskatzaileak egiaztatu beharko du langileak berariaz proiekturako kontratatzen direla, eta horren beharra justifikatu beharko du proiektuaren memorian. Horrez gain, kontratua ere aurkeztu beharko du.\nZeharkako kostuak: direnak izateagatik, proiektuaren gastutzat zuzenean ezin har daitezkeen gastuak (argindarra, telefonoa...); ez da eskatutako zenbateko osoaren % 1 baino gehiago izango.\nEzingo dira aintzat hartu esklusiboki administrazio-lanetan erabiltzekoak, egiturazkoak eta aukerazkoak diren altzariak edo materialak erosteko gastuak.\nEz da diru-laguntzaren xede izango, inola ere, benetan jasan ez den BEZik, edo diru-laguntzaren onuradunak beste moduren batean berreskuratu dezakeena.\n13. artikulua.– Laguntzak kudeatzea eta Balorazio Batzordea.\n1.– Ebazpen honetan aurreikusitako diru-laguntzen kudeatze-lanak egitea Osalani dagokio.\n2.– Aurkeztutako eskabideak aztertu eta ebaluatzeko Balorazio Batzorde bat eratuko da, eta Osalaneko kide hauek osatuko dute:\n– Pedro Uriarte Astarloa, Osalaneko Plangintzako zuzendariordea.\nLuis Gómez Oña, Osalanen Bizkaiko Lurralde Zentroko arduraduna.\nDiego Romero Gómez, Arabako Lan-osasuneko arduraduna.\nLourdes Iscar Reina, Osalanen Plangintzako Zuzendariordetzako Lan-osasuneko medikua.\nCarlos Fernández Diez Osalanen Zuzendariordetza Teknikoko Lan-arriskuen Prebentzioko teknikaria.\nJosé Antonio Biain Santiago Osalanen Plangintzako Zuzendariordetzako Lan-arriskuen Prebentzioko teknikaria.\nFrancisco Javier Calleja Quintana, Osalanen Zuzendariordetza Teknikoko Prestakuntza eta Dokumentazioko kudeatzailea.\nOsalanen Zerbitzu Zentraletako lan-arriskuen prebentzioko teknikari batek, Balioespen Batzordeko idazkari-lanak egingo ditu.\nEpaimahaibururik ez badago, kanpoan edo gaixorik izanez gero, edo legezko beste arrazoiren bat gertatzen bada, batzordekideetako bokaletatik maila, antzinatasun eta adinik handiena duen kideak ordeztuko du epaimahaiburua, beti ere, hurrenkera horretan, Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 23.2 artikuluan aurreikusitakoari jarraiki.\n1.– Aurreko artikuluan aurreikusitako Balorazio Batzordeak aztertuko ditu eskabideak, betiere honako irizpideak kontuan izanik: ebazpen honetako 11. artikuluan ezarritakoak eta III. eranskineko ebaluazio-fitxetan irizpide bakoitzerako jasotako espezifikazioetakoak.\n2.– SAFERA proiekturako batzordeak hautatutako ikerketa-proiektuen eskabideek dauden aurrekontu-izendapenen barruan jasoko dute diru-laguntza, eta hala behar izanez gero, haien arteko lehentasun-ordena ezarriko litzateke, SAFERAk egindako balorazioari erreparatuta.\n3.– Balorazio Batzordeak erabaki-proposamena, behar bezala arrazoitutakoa, aurkeztuko dio Osalaneko zuzendari nagusiari, eta berak ebazpen baten bidez esleituko edo ezeztatuko du eskatutako diru-laguntza. Ebazpen hau Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratuko da, baina horrek ez du esan nahi interesdunei ebazpena beste bide batzuk erabilita jakinarazi ezin zaienik. Osalanek balioetsitako ikerketa-, garapen- eta berrikuntza-proiektuak gauzatzeko epea, gehienez ere, urtebetekoa izango da, eta SAFERA Europako Proiektuaren esparruan balioetsi eta onetsitakoak gauzatzeko, berriz, diru-laguntza emateko baldintzetan ezarritakoa, ez, hala ere, hiru urte baino gehiago. Bi kasuetan, epea esleipen-ebazpena Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta hurrengo egunetik aurrera hasiko da.\n4.– Aurreko artikuluan zehaztutako Ebazpenak administrazio-bidea amaitzen du eta, haren aurka, badago aukerako berraztertzeko errekurtsoa aurkeztea Osalaneko zuzendari nagusiari, hilabeteko epean, jakinarazten den egunaren biharamunetik kontatzen hasita, Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 107. artikuluan eta hurrengoetan xedatutakoari jarraikiz; bestela, badago administrazioarekiko auzi-errekurtsoa zuzenean aurkeztea Bilboko Administrazioarekiko Auzietarako dagokion epaitegian, bi hilabeteko epean, jakinarazten den egunaren biharamunetik kontatzen hasita, Administrazioarekiko Auzien Jurisdikzioa arautzen duen uztailaren 13ko 29/1998 Legearen 8.3 eta 46.1 artikuluetan ezarritakoari jarraikiz.\n5.– Ebazpen honen babespean aurkeztutako eskaerei buruzko ebazpena emateko eta jakinarazteko gehienezko epea sei hilabetekoa izango da, ebazpenak indarra hartzen duenetik hasita. Epe horretan ebazpen adierazirik ez bada eman ez jakinarazi, eskabideak ukatu egin direla ulertuko da, Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legeko 44.1 artikuluan ezarritakoaren ondorioetarako. Horrek ez du esan nahi, ordea, Administrazioak modu adierazian ebazteko obligaziorik ez duenik.\n6.– Esleipen-ebazpena Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta hurrengo egunetik zenbatzen hasita, pertsona edo erakunde onuradunak hamabost eguneko epean diru-laguntzari espresuki uko egiten ez badio, laguntza onartu duela ulertuko da.\n1.– Laneko arriskuen prebentzioaren arloko ikerketa-, garapen- eta berrikuntza-proiektuetarako emandako diru-laguntzen ordainketa:\nKonturako ordainketa bidez emango da diru-laguntzaren % 50, diru-laguntza esleitzen den unean. Onartutako diru-laguntzaren gainerakoa, diru-laguntzaren xede den jarduera esleipen-ebazpenean ezarritako baldintzetan eta eran burutu eta gero ordainduko da. Horretarako, beranduenez 20 egun balioduneko epean –exekuziorako ezarritako aldia bukatu ondoren– agiri hauek aurkeztu beharko dira:\n– Burututako jardueren justifikazioko memoria. Bertan, burututako jarduerak eta lortutako helburuak deskribatuko dira, betiere, proiektuan zehaztutako egutegia kontuan izanik, eta proiektuaren emaitza diren produktuak aurkeztuko dira (datu-baseak, informatika-programak, argitalpenak, ponentziak).\n– Proiektua exekutatzeari buruzko laburpena, IV. eranskinaren ereduarekin bat datorrena eta gehienez 30 orrialde dituena; Osalanek laburpen hori zabaldu ahal izango du, paperean zein euskarri informatikoan. Hala ere, proiektua gauzatzean sortutako agiriak eskatu ahal izango ditu Osalanek, eta horretaz gain, in situ egiaztatu ahal izango ditu proiektuaren garapena eta exekuzioa.\n– Onuradunak eskubidea izango du nahi dituen argitalpen, aurkezpen eta komunikazioak egiteko, betiere Osalan erakundeak proiektua diruz lagundu duela aipatzen bada.\n– Osalanek eskubidea du proiektutik ateratako emaitzak egoki iritzitako eran zabaldu eta ustiatzeko, betiere, apirilaren 12ko 1/1996 Legegintzako Errege Dekretuaren bitartez onartutako Jabetza Intelektualari buruzko Lege Orokorraren Testu Bateginean egileei ematen zaizkien eskubideen aurka egin gabe. Proiektuko ikertzaile nagusia eta erakunde onuraduna zehazki aipatu beharko ditu. Halaber, informatika produktuak ez eze, haien erabilera, mantenu eta aldaketetarako beharrezkoak diren informazioa eta materialak ere, murrizketarik gabe erabili ahal izango ditu Osalanek, betiere arlo horretan izan litezkeen kolaborazioak kaltetu barik. Proiektuaren emaitzak zabaldu eta ustiatzeari dagokionez, Osalanek hala eskatuz gero, diru-laguntzaren onuradunak berariazko baimena lagatzen diola formalizatu beharko du.\n– Diruz lagundutako jardueraren edo jardueren aurrekontua. Eskabidean aurkeztutako kontu-sailaren egituran ezingo da aldaketarik egin. Aparteko aldaketaren bat egin behar izatekotan, proiektuaren ikertzaile arduradunak eskabidea egin beharko du, aldez aurretik eta arrazoiak emanez, eta betiere, erakunde onuraduna horren jakitun eginez. Balorazio Batzordearen esku egongo da aldaketa onartzea ala ukatzea.\n– Onartutako aurrekontuan azaltzen diren gastuei dagozkien egiazko egiaztagiriak, jatorrizko fakturak edo konpultsatuak, edo Zuzenbidean onartzen den beste edozein agiri; matrikulatik, dokumentuen salmentatik eta gainerako finantzaketa-iturrietatik sortutako diru-sarrerak, proiektuan aurreikusitakoak, ere horrela egiaztatu beharko dira.\n– Kontzeptu finantzagarriak bereizita eta banakatuta agertu beharko dute faktura horietan. Gastuen fakturen edo dagozkien agirien datek ezingo dute izan proiektua exekutatu eta aurkezteko ezarritako epetik kanpokoak, deialdiaren eguna baino lehen onartu eta hasi direnen kasuan izan ezik; horrelakoetan, aurkeztutako egoera-aurrerapenean zehaztutako exekuzio-epean egindako fakturak sartu ahal izango dira.\n– Diruz lagundutako jardueren publizitaterik eginez gero, publizitate horretan Osalanen lankidetza agerian adierazi dela justifikatzen duten agiriak.\n2.– SAFERAk onartutako proiektuetarako diru-laguntzen ordainketa.\nKonturako ordainketa bidez emango da diru-laguntzaren % 50, diru-laguntza esleitzen den unean. Onartutako diru-laguntzaren gainerakoa, diru-laguntzaren xede diren urteko plan edo ekintzak esleipen-ebazpenean ezarritako baldintzetan eta eran burutu eta gero ordainduko da. Horretarako, beranduenez 10 egun balioduneko epean –exekuziorako ezarritako aldia bukatu ondoren– agiri hauek aurkeztu beharko dira:\n– Burututako jardueren justifikazioko memoria. Bertan, proiektuan aurreikusitako egutegiaren arabera burututako jarduerak eta lortutako helburuak deskribatuko dira.\n– Osalanek eskubidea du proiektutik ateratako emaitzak egoki iritzitako eran zabaldu eta ustiatzeko, betiere, apirilaren 12ko 1/1996 Legegintzako Errege Dekretuaren bitartez onartutako Jabetza Intelektualari buruzko Lege Orokorraren Testu Bateginean egileei ematen zaizkien eskubideen aurka egin gabe. Proiektuko ikertzaile nagusia eta erakunde onuraduna zehazki aipatu beharko ditu. Halaber, informatika produktuak ez eze, haien erabilera, mantenu eta aldaketetarako beharrezko diren informazioa eta materialak ere, murrizketarik gabe erabili ahal izango ditu Osalanek, betiere arlo horretan izan litezkeen kolaborazioak kaltetu barik. Proiektuaren emaitzak zabaldu eta ustiatzeari dagokionez, Osalanek hala eskatuz gero, diru-laguntzaren onuradunak berariazko baimena lagatzen diola formalizatu beharko du.\n– Kontzeptu finantzagarriek bereizita eta banakatuta agertu beharko dute faktura horietan. Gastuen fakturen edo dagozkien agirien datek ezingo dute izan proiektua exekutatu eta aurkezteko ezarritako epetik kanpokoak, deialdiaren eguna baino lehen onartu eta hasi direnen kasuan izan ezik; horrelakoetan, aurkeztutako egoera-aurrerapenean zehaztutako exekuzio-epean egindako fakturak sartu ahal izango dira.\n1.– Administrazio honek, beste administrazio batzuek edo beste entitate publiko nahiz pribatu batzuek helburu bererako emandako diru-laguntzak bateragarriak dira deialdi honetan araututako diru-laguntzekin. Edonola ere, erakunde onuradunek Osalani jakinarazi beharko diote beste laguntza horiek eskuratu dituztela.\n2.– Emandako laguntza eta diru-laguntzen zenbatekoak ezin izango du gainditu egindako jardueraren kostu osoaren % 100, jarduera horrexetarako diren beste diru-laguntzak edo finantzatutako ekintza horretan bertan lortutako diru-sarrerak ere kontuan hartuta.\n17. artikulua.– Emakida-ebazpenaren aldaketa.\n1.– Diru-laguntza emateko garaian kontuan hartu ziren baldintzak aldatuz gero –betiere, xedea bete dela jotzen bada–, edota Administrazio honek, beste Administrazio Publiko batek edo beste erakunde publikoek zein pribatuek helburu bererako beste diru-laguntzarik edo laguntzarik emanez gero, diru-laguntzak emateko ebazpena aldatu ahal izango da, erakunde onuraduna izateko ebazpen honetan ezarritako gutxieneko baldintzak betetzen badira. Ondorio horietarako, Osalaneko zuzendari nagusiak aldaketa-ebazpena emango du; bertan, emandako diru-laguntzen kopuruak birdoituko dira, eta erakunde onuradunek sobera hartutako zenbatekoak itzuli beharko dituzte.\n2.– Finantzatutako jardueraren balantze ekonomikoa –gastu eta diru-sarrera guzti-guztiak kontuan hartuta– jasotakoa baino txikiagoa denean, diru-laguntza sortutako gastu errealari egokituko zaio era proportzionalean.\n18. artikulua.– Zerga-obligazioak, Gizarte Segurantzarekiko obligazioak, laneko segurtasun eta osasunaren alorrekoak eta diru-laguntza publikoen arloko obligazioak betetzea.\n1.– Ebazpen honetan xedatutako diru-laguntzak jasotzeko eta ordaintzeko, dagozkien zerga-betebeharrak beteta dituztela egiaztatu beharko dute erakunde eskatzaileek, Ogasun eta Finantza Sailak horren inguruan xedatutakoarekin bat, bai eta Gizarte Segurantzarekiko betebeharrak ere.\n2.– Deialdi honetatik kanpo geratuko dira, automatikoki, ondokoak behar bezala egiaztatzen ez dituzten erakunde eskatzaileak: batetik, azken bost urteetan laneko segurtasun eta osasunaren aurkako delituengatik edo arau-hauste administratibo oso larriengatik izandako zigor edo zehapenei dagozkien alderdiak eta, bestetik, dagokien araudia betetzeari dagozkionak.\n3.– Halaber, ebazpen honetan zehaztutako diru-laguntzak erakunde onuradunei eman eta ordaintzeko, baldintza hau bete beharko da: Euskal Autonomia Erkidegoko Administrazio Orokorrak ematen dituen izaera bereko laguntza edo diru-laguntza publikoen eremuan hasiera eman zaion eta artean izapidetzen ari den itzulketa- edo zehapen-prozedura oro amaitu egin beharko da.\n4.– Deialdi honetan ezingo dute parte hartu ez zehapen administratibo edo penalen bat dela-eta diru-laguntza edo laguntza publikoak jasotzeko aukera galdu dutenek, ezta legezko debekuren baten ondorioz hartarako inhabilitaturik daudenek ere.\n5.– Halaber, ezingo dute parte hartu genero-arrazoiengatiko diskriminazioa egiteagatik zehapen administratibo edo penala jaso duten pertsona fisiko edo juridikoek, ezta Gizonen eta Emakumeen Berdintasunaren Legearen aplikazioa dela-eta parte-hartzea debekatu zaien pertsona fisiko eta juridikoek ere.\n1.– Era orokorrean, eta Euskal Autonomia Erkidegoko Ogasun Nagusiaren Antolarauei buruzko Legearen Testu Bateginaren 50.2 artikuluan jasotako eta kasuaren arabera ezar daitezkeen obligazioak baztertu gabe (testu bategin hori azaroaren 11ko 1/1997 Legegintzako Dekretuaren bidez onartu zen), diru-laguntzen onuradunek konpromisozko bermeen bidez diru-laguntzak nori emango zaizkion eta zertarako erabiliko diren bermatu beharko dute, abenduaren 17ko 698/1991 Dekretuan ezarritakoaren arabera (dekretu horrek Euskal Autonomia Erkidegoaren Aurrekontu Orokorren kontura ematen diren diru-laguntzen bermeei eta horiek itzultzeari buruzko erregimen orokorra arautzen du, eta horien kudeaketan parte hartzen duten entitate laguntzaileek bete beharreko baldintzak, erregimena eta eginbeharrak ezartzen ditu).\n2.– Erakunde onuradunak Osalanen laguntza jaso duela adierazi beharko du, diruz lagundutako jarduerak ezagutarazten, zabaltzen edo argitaratzen direnean.\n3.– Ikerketa-proiektuetan sortutako datuak erabili ahal izango ditu Osalanek, bere helburuak erdiesteko. Hartarako, Jabetza Intelektualari buruzko Legearen Testu Bategina onartzen duen apirilaren 12ko 1/1996 Legegintzako Errege Dekretuan ezarritakoa errespetatuko du batetik, betiere, gaiaz indarrean diren lege-xedapenak araupetu, argitu eta egokitzekotan, eta, bestetik, Datu Pertsonalak Babesteko abenduaren 13ko 15/1999 Lege Organikoan ezarritakoa.\n20. artikulua.– Arauak ez betetzea eta erantzukizunak.\nEuskal Autonomia Erkidegoko Ogasun Nagusiaren Antolarauei buruzko Legearen Testu Bateginaren 53.1 artikuluan ezarritako kasuetako batean egonez gero erakunde onuraduna, edo ebazpen honetan eta aplika daitezkeen arauetan eta diru-laguntza emateko ebazpenean ezarritako arauak bete ezean, Osalaneko zuzendari nagusiak, abenduaren 17ko 698/1991 Dekretuan ezarritakoa betez, ebazpen bat emango du, eta ebazpen horren bidez, honako hau adieraziko du: ordaintzeko dauden kopuruak jasotzeko eskubidea galdu egin duela erakunde onuradunak, eta hala badagokio, ordura arte jasotako diru-kopuruak eta diru-laguntza ordaintzen denetik aurrera sortutako legezko interesak Euskal Autonomia Erkidegoko Diruzaintza Nagusira itzuli beharko dituela, bidezko beste akzio batzuk eragotzi gabe. Diru-kopuru horiek sarrera publikotzat hartuko dira, dagozkien legezko ondorioetarako, eta erantzukizunen erregimena hauxe izango da: Euskal Autonomia Erkidegoko Ogasun Nagusiaren Antolarauei buruzko Legearen Testu Bateginaren 64. artikuluan ezarritakoa.\nEzarritako arauak betetzen ez badira, honako prozedura honi jarraituko zaio jasotako diru-laguntza itzultzeko:\na) Osalaneko zuzendari nagusiak prozedura hasi dela eta berau oinarritzen duten zergatiak zein diren jakinaraziko dio diru-laguntzaren onuradun den erakundeari, eta 15 egun balioduneko epea emango dio egoki jotzen dituen alegazioak aurkez ditzan. Prozedura hori hasten denean eten egingo dira egiteko dauden ordainketak.\nb) Alegazioak jaso ondoren edo epea alegaziorik egin gabe igarotzen bada, Osalaneko zuzendari nagusiak itzulketa-prozedurari amaiera emango dio; aplika daitekeen araudia ez dela betetzen uste badu, ebazpena emango du, Euskal Autonomia Erkidegoko Diruzaintza Nagusiari itzuli beharreko diru-kopuruak ordaindu beharra deklaratzeko, jakinarazpena egiten denetik bi hilabeteko epean, gehienez. Epe hori borondatezko epetzat hartuko da. Itzultzeko prozedura gehienez ere hamabi hilabetean ebatzi behar da.\nc) Kopuru horiek borondatezko epean itzultzen ez badira, horren berri emango zaio Eusko Jaurlaritzaren Ogasun eta Finantza Saileko Ogasuneko eta Finantza Politikako Sailburuordetzari, premiamendu-bideari ekin diezaion, aplika daitekeen lege-araudian xedatutakoa betez.\nOgasun eta Herri Administrazioko sailburuaren 2007ko apirilaren 26ko Aginduaren 5.3 artikuluan xedatutako ondorioetarako –horren bidez arautzen da Euskal Autonomia Erkidegoaren Aurrekontu Orokorren kargura diren gastu-espedienteen izapideak aurrez egitea–, Ebazpen honen bidez deitu eta arautzen diren diru-laguntzak emateko kreditu nahikoa eta egokia egon behar da Euskal Autonomia Erkidegoko 2014. urterako Aurrekontu Orokorretan.\nEbazpen honek administrazio-bideari amaiera ematen dio, eta bere aurka berraztertze-errekurtsoa aurkez dakioke Osalaneko zuzendari nagusiari, hilabeteko epean, edo, bestela, Administrazioarekiko auzi-errekurtsoa Bilboko Administrazioarekiko Auzietako Epaitegian bi hilabeteko epean; bi kasuetan, Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta biharamunetik aurrera. Herri Administrazioaren Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 116. eta 117. artikuluetan eta Administrazioarekiko Auzien Jurisdikzioa arautzen duen uztailaren 13ko 29/1998 Legearen 8.3. eta 46. artikuluetan ezarritakoaren arabera egingo da hori.\nBarakaldo, 2013ko abenduaren 4a.


Jazidien sarraskia - Mundua - Berria\nJazidiak Sinjar mendian daude oraintxe bertan. Sarraskia jasaten ari dira, «ez dago Ala beste jainkorik» lelopean. «Presidente jauna, orain arte bostehun jazidi hil dituzte. Emakumeak esklabo hartzen dituzte, azokan saltzeko». Begiak gorritu zaizkio Vian Dakhil diputatu kurduari. Parlamentuko burua isilarazten saiatu da, baina beste diputatuen laguntzaz eutsi egin dio berbari: «Jazidi herriaren aurkako genozidio kanpaina dago. Gizatasunaren izenean, salba gaitzazue!». Isilik eta hunkituta entzuten zaizkio berbak: «48 orduz 30 mila familia setiatuta daude, urik eta jatekorik gabe Sinjar mendian. Hiltzen ari dira. 70 ume hil dira egarriz eta itota. Berrogeita hamar edadetu ere bai. 72 genozidio kanpaina jasan ditugu, eta beste bat dago abian XXI. mendean», dio diputatuak, Otomandar Inperioko sarraskiak gogoan. Armenian eta Iraken daude jazidi gehienak gaur, behinola Kurdistan osoan egon arren. Istanbulen bizi nintzela, mugimendu kurduko militante jazidi batek alokatu zidan etxea. Alemaniako Celle hiriaren inguruan ere erbesteratu taldea dute, eskualde horretako jazidia da, esaterako, Feleknas Uca europarlamentari eta Friendship taldeko kide izandakoa. «Sarraskitzen gaituzte, erlijio oso bat lurrazaletik desagerrarazten ari dira». Doi-doi eman ditu eskerrak Vian Dakhilek, hondoratu baino lehen, beste bi diputatuk eutsi diote. Ordurako Parlamentu osoa zutunik da. Youtuben berehala zabaldu da bideoa.\nBehinola, etnia eta erlijioa bereizteko ohitura handiagoa zegoen; egun, elkarrekin dira, nagusiki, kurdu sunitak eta bestelako erlijioa duten kurduak —eta hor zeresan handia izan du Abdula Ocalanek, sinesmen eta ohitura feudalen gainetik nazio kurduko kideak, herritar xumeenak batez ere, erakartzeko—. Horien artean, jazidiak, inguruko erlijio handiek ezjakintasunez eta bekaizkeriaz deabrua gurtzen duten mitoa hedatu duten sinesmen zaharraren jarraitzaileak. Eroritako aingeru bat da (Melek Tawwus edo pauma-aingerua) egiaz gurtzen dutena, baina Satanekiko ikuspegi judukristauaz harago, Melek Tawwus barkatu egin zuen Jainkoak eta paradisura itzuli.\nFanatismoak gorroto duen erlijioa da, inoiz inori inposatu gura izan ez diotena (egiaz, hedatzeko borondaterik gabeko sineskera da, ez da posible hartara konbertsioa). Hainbat elementuren artean sua eta eguzkia gurtzeak «jatorrizko kurdu» gisa agertzea ekarri du, gehiengo musulmanaren aldean. 2007ko sarraskietatik urte pare batera (800 lagun inguru hil zituzten urteotan egin den atentatu odoltsuenean), esku zabalik hartu gintuzten iraileko egun batez Lalesh-eko tenpluan (Hego Kurdistan), jazidien ospakizun nagusian beste milaka lagunekin batera parte hartzeko.\nLerrook idazterakoan, lehen bonbardaketen berri ari dira zabaltzen. Eta betiko zatiketa inoiz baino agerikoago bihurtzen da: mendebaldeko ezkerra —Latinoamerika inor baino mendebaldarrago— esku sartzearen aurka, eta bertako herritarrak laguntza eske. Lagun dezakeen edonoren babes eske. Duela ez hainbeste, ezker abertzaleko gazte mugimenduak gonbidatuta etorri zen lagun kurdu batek idatzi du: «Ezkertiar berritsuak, giza eskubideen defendatzaileak eta munduko gainontzeko guztiak zergatik daude beti isilik kurduei buruz? Estatu Islamikoak kurduei eraso eta milaka lagun errugabe hil ditu. Nora joan ez duten milaka iheslari ISISeko terroristek inguratuta daude. Zergatik nazioarteko komunitateak ez du ezer egiten ISISen aurka? Zergatik, zergatik, zergatik?» Kontua ez da konparatzea zer den okerrago, munduko arma sofistikatuenekin airez bonbardatzea edo zintzurra moztea edo ihesian egarriak hiltzea. Baina badago alderik batek egunero sortu dituen protestetan eta bestearekiko isiltasun iraingarrian. Berlinen milaka lagunek egin dute protesta, berdin Londresen eta kurduak bizi diren zenbait komunitatetan.\nBeti jakin dute ezer gutxi espero dezaketela besteengandik. Eta hondamendiak ezer onik ekarri badu, kurduek elkar hartzeko gaitasuna izan da. Sirian etsaitutako iraultzaile PKKzaleak eta Masud Barzaniren jarraitzaileak, nor bere aldetik baina Estatu Islamikoaren aurka ari dira, eta jazidi, kristau, turkmen eta jihadistek jazarriak izan diren beste gutxiengoen alde.\nGaurkoak Turkiara begira jarri nahi zuen. Recep Tayyip Erdoganek aski botere ez, eta presidente hauta dezaten aldatuta zuen konstituzioa bururaino eramango du: lehen aldiz, herritarrek bozkatuko dute estatuburuarentzat. Ez dirudi ezerk inarros dezakeenik Erdogan. Baina hegoaldeko mugetan zabaldu den fanatismoa —ISIS «gaizki ulertutako» taldetzat aurkeztu du Mehmet Davutoglu Atzerri ministroak asteon—, ustekabean etxean bertan leher dakioke. Mundu guztiak argi ikusi baitu nondik sartu diren hiltzaileak.


abendua 2017 – Bilbao Kultura\nHome » Berriak » Archives: abendua 2017\nBilboko Udalaren lankidetza duen lehiaketa, pintura, marrazketa, eskultura, argazkigintza, diseinu grafiko eta bideoarte lanetarako zabalik dago. Aurtengo edizioa, gure gizartean ematen diren indarkeriaren adierazpenetan zentratu da. Abando – Barrainkuako Udaltegiak, Bilboko Udalaren laguntza duen Nazioarteko III. Askatasunarte 2017 Arte Sariketara aurkeztu diren lan hoberenak erakutsiko ditu jendearen aurrean urtarrilaren 12ra arte luzatuko den erakusketan. Erakusketa… […]\nBIDEBARRIETA KULTURGUNEAK GABONETAKO KONTZERTUA JASOKO DU ASTEAZKENEAN, BILBO SAX QUARTET SAXOFOI LAUKOTEAREKIN\n“Bidaia XX. mendetik” izenburua duen musika ikuskizuna arratsaldeko 19:30ean hasiko da, eta sarrera librea izango du, leku guztiak bete arte. Bilboko Udaleko Kultura Sailaren esku dagoen Bidebarrieta Kulturguneak Gabonetako kontzertu berezia jasoko du asteazken honetan, Bilbao Sax Quartet saxofoi laukotearekin. Emanaldia arratsaldeko 19:30ean hasiko da, eta sarrera librea izango da, leku guztiak bete arte. Abenduan… […]\nMaiatzaren 4tik 11ra egingo den hurrengo edizioan ekarpen ekonomikoa handitu egingo da, 3.500 eta 2.250 euroko sariak emanez Sekzio Ofizialeko eta Panorama Fantastikoko Film Luze Hoberenei, hurrenez hurren, eta baita Panorama Fantastiko Laburreko Film Labur Hoberenari ere, 1.500 eurokoa, hain zuzen ere. Bilboko Udalak antolatutako zinemaldiaren barruko “FANT laburrean” sekzioan, Epaimahaiak eta Ikus-entzuleek Film Labur… […]\nBIDEBARRIETA KULTURGUNEAK ANTONIO MACHADOREN ETA ENRIQUE GRANADOS KONPOSATZAILEAREN ARTEKO POESIA-MUSIKA ELKARRIZKETA JASOKO DU ASTELEHEN HONETAN, ORPHENICA LYRA TALDEAREN ESKUTIK\nCarmen Bereciartuak, José Luis Cuestak eta Constantino Díezek jarriko diete ahotsa Machadoren testuei, Granadosen hainbat pieza eskainiko dituen Mikel Iturregik pianoan lagunduta. Bilboko Udaleko Kultura Sailaren esku dagoen Bidebarrieta Kulturguneak, poesia-musika elkarrizketa jasoko du astelehenean (abenduaren 18an) arratsaldeko 19:30etik aurrera, Orphenica Lyra taldearen eskutik, Antonio Machado 98ko Belaunaldiko poetaren eta Enrique Granados konposatzailearen lanen artean.… […]\nBilboko Udalak eta PLATANOBOLÍGRAFO ekoizpen-etxeak gure hirian sustatu duten ekimena astelehenean hasiko da, eta abenduaren 23ra arte berrogeita hamar film labur inguru proiektatuko dira, horietako batzuk jaialdietan sarituak eta Bilbon oraindik ikusi gabeak. Bilbao Berrikuntza Faktorian eta Dock Bilbaon izango dira programazioko ekitaldi nagusiak OSTIRALEAN eta LARUNBATEAN. Film laburrak proiektatzeaz gainera, mahai-inguruak egingo dira, eta… […]\nCarlos Paneraren zuzendaritzapean Itziar Ituñok eta Chema Trujillok antzeztuko duten pieza 19:30ean hasiko da Bidebarrietako Liburutegiko ekitaldi aretoan, sarrera librearekin, leku guztiak bete arte. Bilboko Udaleko Kultura Sailaren esku dagoen Bidebarrieta Kulturguneak, Erre Arteka & Maskaradak ekoiztutako antzezlana jasoko du ostiralean, 19:30etik aurrera. Carlos Paneraren zuzendaritzapean Itziar Ituño eta Chema Trujillo protagonista dituen “Marie Curie-Manya… […]\nKarrikan 2016an sortu zen, Pirinioen alde bietan kaleko arte eszenikoen sorkuntzak bultzatzeko eta laguntzeko helburuz. Une honetan, Bilboko, Gasteizko, Iruñeko, Hendaiako eta Libourneko udalek, Euskal Herriko mankomunitateak-Hamekak eta Quiero Teatro antzerki sustatzaileak osatzen dute. Amaia Elizaranen Block dantza garaikide pieza, eta Mystérieuses Coiffures konpainiaren La leyenda del hombre pájaro ipuin onirikoa izan dira Karrikanen, kaleko… […]\nEMAKUMEEN HIP HOPAREKIN LOTUTAKO EKITALDIAK, BAZTER FESTEK, ESTATU OSOKO ARTISTA ERREFERENTEAK BILDUKO DITU HIRUGARREN EDIZIOAN\nEskina Femeninaren eta Bilboko Udaleko Kultura Sailaren arteko ekitaldi hau datorren larunbatean izango da, Bilborock-en, 19:00etatik aurrera, eta sarrera doan izango da. Kontzertuak, tailerrak, eta bat-bateko jardunen eta remixen erronda bat egingo dira. Bilboko Udaleko Kultura Sailak eta Eskina Femenina kolektiboak Bazter Fest programaren hirugarren edizioa antolatu dute datorren larunbaterako, abenduaren 16rako, Bilborock aretoan. Programak… […]\nBIDEBARRIETA KULTURGUNEAK “BEROKI GORRIA & EL ABRIGO ROJO” LIBURU ILUSTRATUAN OINARRITUTA DAGOEN GERRA ZIBILEKO UMEEI BURUZKO ERREZITALDIA JASOKO DU OSTEGUNEAN\nEkitaldia 19:30ean hasiko da, sarrera librearekin leku guztiak bete arte, eta euskaraz eta gaztelaniaz izango da. Patxi Zubizarretaren gidoia izango duen ekitaldian Pello Ramírezek –txeloa eta akordeoia– Maddi Oihenartek –ahotsa–, Imanol Elizasu & Zaroatxok –koruak– eta Sahatsa Ramírezek –dantza– ere hartuko dute parte. Bilboko Udaleko Kultura Sailaren esku dagoen Bidebarrieta Kulturguneak, “Beroki gorria & El… […]\nEgitarauak nagusien hogei elkarte inguruk eskainitako abesbatzen emanaldiak eta antzezlanak jasoko ditu, eta abenduaren 23an amaituko da, Gorka Aginagalderen eta Iñigo Salineroren “Cotillas en 3D” ikuskizunarekin. Otxarkoaga auzoak Nagusientzako Antzerki eta Abesbatza Hamabostaldia jasoko du ASTELEHEN honetatik aurrera. Protagonista nagusiak, Bizkaiko, Gipuzkoako eta Arabako pertsona nagusien elkarteetako abesbatzak eta antzerki taldeak izango dira. Bilboko Udalaren… […]


Ziabelar usaindun - Wikipedia, entziklopedia askea.\nEspeziea: Galium odoratum\nZiabelar usainduna (Galium odoratum) errubiazeoen familiako belar landarea da, 15-30 cm luzea, pagadietan eta oro har hosto galkorra duten zuhaitz-basoetan hazten dena. Zurtoin zuzena eta lau ertzekoa izaten du, hostoak berriz lantza egiturako luzexkak eta zurtoinaren inguruan seinaka, zazpinaka, zortzinaka edo bederatzinaka antolatuak. Lorea txiki zurixka izaten du. Duen lurrin berezi eta iraunkorragatik arropei usaina emateko erabili izan da.\n↑ Germplasm Resources Information Network, Galium odoratum information from NPGS/GRIN, http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?103279 .\n1771. urtean deskribatutako espezieak\nOrriaren azken aldaketa: 5 azaroa 2016, 23:51.


2014-2015 Ikasturtea abian da\nDagoeneko ikasturteari hasera eman dio Kantakak. Ikasturte hau berezia izango da, 2015-ean hamargarren urteurrena ospatuko duelako.\nEntseguak ostegunetan izaten dira 18:30-etatik 20:30-tara, Orobionen.\nAbesbatzan hasi nahi duenak, onarpen proba egiteko, entsegu ordutan bertaratzera gonbidatzen dugu. Animatu!\nUrriak 12, Goierri Kantuz Eguna beasainen\nKantuzaleok, kanturako aukera berri bat dugu!\nUrriaren 12an Beasainen, Euskal Kantuzaleen Elkartearen eskutik, Goierriko kantuzaleen I topaketa ospatuko da. Ekimena irekia da, elkarrekin kantatzeko zaletasuna, gogoa eta gure herriko errepertorioa bultzatzeko ilusioa besterik ez da behar.\n- 11:00 etan, Beasaingo Igartza jauregian elkartuko gara\n- 12:00 etatik aurrera kantujiran arituko gara Beasaingo kaleetan.\n- 14:30ean, herri bazkaria, Gernika pasealekuakofrontoi estalian.\n- 17:00etatik aurrera kantu jaialdia.\n* Bazkarira joan nahi dutenek izena eman dezakete telefono honetara deituaz: 669 546 357. Bazkariaren prezioa: 20 €.\nBEASAIN_ UZTAILAK 5_ THE ARMED MAN\nDatorren Uztailak 5-ean, Aita Donostia eta Kantaka abesbatzak Karl Jenkins-en The Armed Man lana taularatuko dute ondorengo musikariekin batera: Oihana Gimenez (Flauta & Piccol), Martin Kortabarria, Iñaki Alberro (Celloa), Erlantz Carrión eta Erlantz Fernández (tronpetak), Iraide Ansorena eta Carlos Sagi (perkusioa), eta Arantxa Gastesi (pianoa). Débora Herrero eta Javier Alberdi arituko dira zuzendari.\nKontzertua, Beasaingo udalak antolatua, Andre Maria Zeruratuaren parrokian izango da, iluntzeko 20:15ean.\nAITA DONOSTIA ASTE MUSIKALA_ EKAINAK 22_ THE ARMED MAN\nDatorren Ekainak 22-an , Aita Donostia Aste Musikalari amaiera emanez, Aita Donostia eta Kantaka abesbatzak Karl Jenkins-en The Armed Man lana taularatuko dute ondorengo musikariekin batera: Almudena Cañete (Flauta & Piccol), Martin Kortabarria eta Imanol Alberdi (biolinak), Iñaki Alberro (Celloa), Erlantz Carrión eta Erlantz Fernández (tronpetak), Iraide Ansorena eta Carlos Sagi (perkusioa), Arantxa Gastesi (pianoa) eta Gerardo Rifón (organoa). Débora Herrero eta Javier Alberdi arituko dira zuzendari.\nEmanaldia Donostiako Kaputxinoen elizan izango da iluntzeko 20:30-etan.\nXVI. ANTIGUA ABESBATZAK LEHIAKETA\nZORIONAK GRUPO VOCAL AQVILO! (Antigua Abesbatzak lehiaketan garaile izan den abesbatza)\nPasa den zapatuan, Antigua Abesbatzak Lehiaketan izandako parte hartzearekin oso gustora geratu gara Kantakako kideak! Gogo eta gusto handiz kantatuz, laugarrenak sailkatu ginen, eta maila handiko abesbatzekin neurtzeko aukera izan genuen ere. Aurrez aipatu bezala, Kantakarentzat, lehiaketan parte hartzeko hautatuak izatea sari bat da… beraz mila esker Antigua Abesbatza Lehiaketako antolatzaileei aukera hau luzatzeagatik. Esperientzia honek orain arteko ilusio eta gogoz lan egiten jarraitzeko arnasa ematen digu!\nArgazkia: Javier Busto\nDatorren Ekainaren 14-ean, Kantaka abesbatzak XVI. Antigua Abesbatzak Lehiaketan parte hartuko du. Arratsaldeko 17:30 etan izango da hitzordua, Zumarragako Antigua ermitan. Ondorengo abesbatzak lehiatuko dira: Coral Agora (Segovia), Kantaka abesbatza (Lazkao), Grupo Vocal AQVILO (Zaragoza) eta Eskifaia abesbatza (Hondarribia). Kantaka abesbatzak ondorengo egitaraua aurkeztuko du:\n- Kantu hezgaitzak (Junkal Guerrero)\n- Ubi caritas (Ola Geilo)\n- Cantate Domino (Claudio Monteverdi)\n- Abendlich schon rauscht der Wald (Fanny Hensel)\n- Libera me (Lajos Bardos)\n- Aritz adarrean (Julen Ezkurra)\nTalde guztiek Junkal Guerrero konposatzailearen lan bat abestu beharko dute. Guztiek abestu ostean, eta epaimahaiaren puntuaketa zenbatzen den bitartean, Junkal Guerrerok bere musikaz hitz egingo du eta bere lanaren erakustadi bat eskainiko du Beasaingo Loinatz abesbatzerekin. Amaitzeko, diplomen entrega eta lehiaketako aktaren irakurketa burutuko da.\nEpaimahaia ondorengo kidez osaturik dago: Josu Elberdin, Julia Foruria, Aitor Saez de Cortazar, Eva Ugalde eta Esteban Urzelai.\nAntolakuntzak, ohikoa den moduan, Zumarragako parrokiatik Antiguara igotzeko autobus zerbitzua eskaintzen du arratsaldeko 17:00-etan. Lehiaketarako sarrera doakoa da.\nKantaka abesbatzak bertaratzeko gonbitea luzatzen dizue!\nKarl Jenkins musikagilearen The armed man lana taularatuko da, festetako lehen egunean, apirilak 25, gaueko 21:00-etan Areria kulturgunean. Hain zuzen ere estreinaldiaren 14. urteurrenean.\nOholtza gainean, Kantaka eta Aita Donostia abesbatzak eta ganbera orkestra bat izango dira, Javier Alberdi eta Débora Herreroren zuzendaritzapean.\nSarrerak 6€-tan eros daitezke, ondorengo puntuetan:\n- Lazkaon: Udaletxean, Gerriko liburudendan, Orobione tabernan, eta emanaldi egunean Areria kulturgunean.\n- Olaberrian: Zezilionea jatetxean.\n- Ormaiztegin: Murua tabernan.\nThe armed man lanak, 13 abestien bitartez, gerren hastapen, bilakaera eta oinazeak kontatzen ditu...zera ondorioztatuz: BAKEA gerrateak baino hobea dela. Bakearen aldeko aldarri bat da.\nEmanaldira etortzera animatzen zaituztegu!\nKANTAKA XVI. ANTIGUA ABESBATZAK LEHIAKETAN\nKantaka abesbatza, XVI. Antigua abesbatza lehiaketan parte hartzeko hautatua izan da. Lehiaketa, Ekainaren 14an ospatuko da Zumarragako Antigua baselizan. Aurtengo lehiaketa, ahots nahasien modalitatekoa da, eta Junkal Guerrero musikagilearen lan bat kantatu behar da.


Helburua da kudeaketa guztia arintzeko n erakunde bati alta emateko eskatzen duenean.\n"/> Helburua da kudeaketa guztia arintzeko erakundeak ere, alta eskatu zerbitzu bat. "/>\nEap bat erabilgarri - alta emateko inprimakia generikoa zerbitzu guztietarako, aeatren ordezkaritzarekin izan ezik\nAlta emateko inprimakia generiko bat erabilgarri zerbitzu guztietarako, aeatren ordezkaritzarekin izan ezik\nHelburua da kudeaketa guztia arintzeko erakundeak ere, alta eskatu zerbitzu bat.\nAsmoz gestioa azkartzea eta baimenen izapideak erraztu egin da, baimen-eskaerarekin batera, dokumentu bakar batean bateratzea erabil dezakeen zerbitzu berriak kontsultatu behar plataforman Bitartekaritza.\nFormulario hau orokorra da, beti lagundu behar dio Excel berriak adierazteko gaitutako administrazio-prozedurak eta zerbitzuen bidez baimena eskatu duzuneko prozedura horiek. dagoeneko bidali da behin, ez da beharrezkoa izango berriz bidaltzea aldaketa egotea izan ezik. aldizka, erakundearen arduradunak jakinaraziko zaie egin duten erakunde eguneratuko, eta, ondorioz, informazio hori duen.\nHorrela, bidali eta gero, formulario hori generikoa, sinatu besterik ez da behar berriekin bidaltzea Excel estatutako baimen (prozedurak eta zerbitzu).\nAeatren ordezkaritzarekin zerbitzuetan mantendu behar da berariazko egungo eskatu bezala ureztatzeazalera.\nDokumentu horiek eskuragarri daude Deskarga-eremua SVD irtenbidearen , Formularioak eta baimen-prozedurak "" atalean.\nGogorarazten dizugu zalantzaren bat badaukazu edo egin nahi izanez gero, arreta zentrora Integratzaileak eta Garatzaileak (CAID) del MINHAFP laguntzeko eskaerak sortzea: https :// soportecaid.redsara.es/\nIrtenbideari buruzko informazio gehiago PID-SVD CTT du.


Nork bere erretratua - GARA\nSonia Gonzalez Idazlea sagarroiak@gmail.com\nNork bere erretratua\nListo, Espainiako Epaitegi Konstituzionalak ere eman du epaia. Eta Espainiako «konstituzio» ustel eta sasi-demokratiko horri egiten omen dion epaitegi batetik ez dakit beste zerbait espero zitekeen. Agian bai, ez tribunaletik, jakina, baizik eta PSOEtik. Hauteskunde demokratikoetarako azken txanpa ere al- perrik galduta. Ez da jokabide arraroa, bestetik, «prozesu» berba hutsaren atzetik mugimendurik bat ere egin ez duen gobernuaren aldetik.\nEz dago interesik hori konpontzeko. Hori aspalditik dakigu. Zeren eta berdin da zelako mugimenduak egiten dituen ezker abertzaleak, berdin zelako egoeratan gauden momentu bakoitzean, berdin nora arte ipintzen den mahai gainean batzuen partetik. Espainiako gobernuak esfortzu guztiak luzamendu eta sasi-konponbidera bideratzen ditu.\nBaina PSOE ez dago bakarrik bide horretan. PNV bidaide konplizea dauka, behar denerako, edota gehiagorako. PNV beti izan delako eta beti izango delako botereari eusten lagunduko dionaren «konpi»a. Imazek lotsa izpirik gabe PPrekin ere paktatzeko prest dagoela bota zuen Madrilen lagun talde artean: kriston auditoriuma, la creme de la creme, «enpresario», «diplomatiko», «politikari» eta bestelako basapiztiak. Esan genezake, akaso, bidaide lagungarri izatetik, bridak hartu eta bere popa leku are ziurragoan kokatzen aritzen ari dela deskantsu barik. PSOEri direnak eta ez direnak eskaini ostean hemen ezer mugitu ez dadin, PNV ez da batere tontoa eta hasia da asmatzen bide horretatik beharbada PSOEri denbora gutxi geratzen zaiola boterean egoteko. PPko flankoa ere zaindu behar da, badaezpada. Eta, bide batez, prozesuaren aldeko ezer ganorazkorik egin beharrean, «katastrofeak» iragartzen ditu ea bete egiten diren eta bere negoziorako hain kaltegarria den bakea lortzeko aukera-oztopo hau gainditzen duten. Batzuetan PNVko mitinetara joaten diren oinarriek -herrietako jubilatuek eta abarrek- pena ematen didate. Zelan egon ahal den hain engainatuta eta hainbeste denboran. Zeren eta botoa ematen dioten gehienak ez dira PNVk defendatzen dituenak, alegia, herriko jendea da eta ez elite ekonomikoak, eta benetan pentsatzen baitute Euskal Herriaren aldeko zerbait ona egiten ari direla. Horiek Ibarretxeren berba goxo pozoidunak entzutea nahiago dute, Imazek esaten duenari entzungor, konturatu behar ez izateko urte hauetan guztietan benetan oker egon direla. Pena bai, baina ahaztu barik euren boto guztiak barik ez ginatekeela gauden moduan egongo, aspalditik.\nEzker abertzalearen konpromisoak, edozelan, iraun egiten du. Kontrakoa ulertezina da, zeren eta, koiunturak koiuntura, azken helburua beti izango baita gatazka konponduko duen prozesuari eustea, gatazkaren oinarrien korapiloak behingoz askatu daitezen. Hauxe izan beharko litzateke alderdi politiko eta beste eragile guztien azken helburua ere. Nahiz eta, zoritxarrez, momentuz borondate gutxi ikusten den. Hauteskunde antidemokratikoak izango dira horiek berriro ere. Batzuek nahi duten guztia egiten jarraitzen ahaleginduko dira, udaletxe barrutik inork kontra egin barik, sosak poltsikoratzen eta lagunei banatzen. Eta hala ere, ezker abertzalea hauteskundeetan egongo da, konponbidearen aldeko botoarekin, eta kaleetan ere egongo da, konponbidearen aldeko jarrera eta ekimenekin.\nP.D.: «a veces salen y otras no, pero si se consiguen, se consiguen». Borboiak dixit. Bai pentsalari fina! Ideiaren sakona Espainiako «estatu buruarena»! Eta are sakonagoa horrelakoak komentatzen dituztenena.


Illaragorriko itzulia | Euskal-Herria.Org\n»Albeiz (mendi) »Illarragorri / Irumuga (mendi) »Olano (mendi) »Umandia (mendi) »Olano - Arbarrain - Umandia - Albeiz, Lezetik abiatuta (itzulia) (track)\nLeizeari bisita egin eta haren ezkerraldetik gora egin behar dugu, hormaren oinetik. Laster topatuko dugu horma berean egindako ebaki bertikal bat, eta haren aldamenean, harrian gora abiatzen den bidea, alanbre batez lagunduta. Alanbreari jarraituz igoko ditugu lehenengo metroak, amildegiaren ertzetik, eta menditik behera datorren hodiarekin egingo dugu topo aurrerago. Bideak hodiaren aldamenetik egiten du gora zenbait metrotan, baina goraxeago bereizi eta Ekialdeko norabidea hartzen du, sastrakadian barrena, eremu irekiago batera heltzeko geroago. Arretaz jarraitu behar da bidea, izan ere arrasto ugari dago aldapa horretan eta ez da marka nabarmenik ageri (2006-5-1). Ekialdeko joerarekin jarraitzen du bideak puska batean, sigi-saga tarte batean, gero aldapa leundu eta halako batean Iparraldeko joera hartuz berriro aldapari ekiten dion arte, gandorraren bila. Koloxkako ertza baino metro batzuk gorako heltzen da gandorrera (Koloxka Lezearen beste aldeko sarreraren gainean dagoen amildegiaren ertz zorrotza da, kontuz ibiltzeko lekua), eta zailtasunik gabe jarraitzen du gandorra Ekialdera, harri eta sastraka artean. Horrela helduko gara Olanoko tontorrera.\nIgoerako norabide bera jarraituz beste aldetik jaitsiko gara, bidez kanpo baina zailtasun handirik gabe, eta nahi izanez gero aurreko muino harritsura igo gaitezke, Olanoko haitz txikira. Handik Iparraldera jo eta hango larre eremu zabala zeharkatuz, IEko norabidea hartuko dugu, Arbarrain aldera. Harri borobil eta zenbait putzuz inguratutako pista zabal bat topatuko dugu han: hark eramango gaitu Arbarraingo bizkarrean gora. Antena handi baten instalazioa dauka honek gainean, eta zenbait buzoi.\nTarteka marka zuri-gorriak dituen alanbre hesi bat abiatzen da han antena instalazioaren aldamenetik Mendebaldera, alde batean pinuak eta bestean pagoak dituela. Hari jarraitu behar diogu km batez, pagadian sartu eta aldapa nabarmen batean behera jaitsita (alanbre hesia eta ehiza postuen aldamenetik), pista zabal batekin topo egin arte. Mendebaldera jarraituko dugu, pistan barrena, marka zuri-gorriei jarraituz, beste km bat inguru. Halako batean pista pinudi batera heldu eta aldapan behera abiatzen da: ERNE!, pista utzi eta marka zuri-gorriei jarraitu behar diegu guk, ehiza postuen lerroaren aldamenetik. Horrela helduko gara beste lepo nabarmen batera, 5 min aurrerago. Han berriro ere Mendebaldera jotzen duen pista nabarmenari ekin behar diogu, mendiaren bizkarra zeharka saihestuz, marka zuri-gorriek erakusten duten bezala. Pista honek Umandiaren Iparraldeko isurialdea zeharkatzen du beste km batez, baina gero Iparraldera jotzen du. ERNE! Pista aldaparik gabeko eremu batean sartzen denean laster marka zuri-gorriak pistatik bereizi eta Atabarrateko lepoaren bila abiatzen den bide zahar bat erakusten dute. Atabarrateko lepora helduz gero, ezkerreko bizkarrean gora jarraitu besterik ez dago, bidez kanpo (ehiztarien arrastoak jarraitzea aski da), tontorreraino.\nUmandiako gandorra jarraituz Ekialdera joko dugu hasieran, eta HEra gero, aldapa samurrena bilatuz (ehiza postuak). Tarte hau nahasi xamarra da, komeni da iparrorratza edo GPSaren laguntza. Gandorrari jarraitu badiogu, HEko muturrera helduko gara, eta han bidezidor polit batek eramango gaitu beheko pista zabalera. Albeizen bizkarrean gora egitea aski dugu, pinudian barrena, monolitoak aurrerago topatzeko. Handik tontorra bertan gelditzen da.\nArtxipiko erreka-zokora jaitsi behar dugu handik. Errazena monolitoen ingurura berriro jaitsi eta han ote arteko bide arrastoak jarraituz jaistea da, baina ez dago bide nabarmenik. Arreta pixka bat jarri behar da erreka-zokora heltzean, izan ere arrastoak han elkartzen dira aitzartea pasatzeko, baina ez zokotik, metro batzuk gorago baino, errekastoaren beste aldetik (leize baten gainetik). Aitzarte hori pasa eta gero harrizko bidezidor batek eramango gaitu erreka-zokotik behera (harripilaz markatuta dago bide osoa) tarte luze batean, trabeskatutako bide arrasto nabarmen batera heldu arte. Bide arrasto nabarmen horrek erreka-zokotik atera eta Ekialdera eramango gaitu, artadian barrena (adi oraindik harripilei). Bide nabarmenago batera eramango gaitu beherago, eta honek, Hegoaldera. Soiluneak agertzen hasiko dira eta horietako batean (ERNE!), Ekialdera jotzen duen lurrezko pista bat topatuko dugu. Horrek eramango gaitu, hariztian barrena, Lezeko aisigunera.


Hastear da Bilbao Mendi Film Festival 2015 | Bilbao International\nHastear da Bilbao Mendi Film Festival 2015\nBizkaiko hiriburuan abenduaren 11tik 20ra egingo den Bilbao Mendi Film Festival-en, mendi eta abentura kirolen inguruko zinemaldiaren zortzigarren edizioa aurkeztu da gaur goizean. Ekitaldian Xabier Otxandiano (Bilboko Udaletxeko Garapen Ekonomiko Merkataritza eta Enpleguko zinegotzia), Clara Montero (Eusko Jaurlaritzako Kultura Sustatzeko zuzendaria), Carlos Sergio Atsotegi (Bizkaiko Foru Aldundiko Euskera, Kultura eta Kiroletako aholkularia), Aitor Aranburu (Kutxabankeko Bilbao erdiguneko zuzendaria) eta Jabier Baraiazarra (Bilbao Mendi Film Festival-eko zuzendaria) egon dira eta aurreko urteetan bezala, pelikulen proiekzioaz gain, beste hainbat jarduera eskainiko direla azpimarratu dute jaialdiko antolakuntzako kideek.\nGaur bertan Donostiako Club Vasco de Camping Elkarteak antolatutako CVCEPHOTO txapelketako finalisten argazki erakusketa Bilboko metroko Moyua (Elkano-Ercilla irteera), Casco Viejo (Unamuno irteera) eta Indautxu (Urkijo irteera) geltokietara aldatuko da. Bestalde, etzi, abenduaren 3an, ‘Karakorum’ argazki erakusketa inauguratuko da Rekalde Aretoan eta dohainik bisitatu ahal izango da urtarrilaren 10era arte. Baltistan Fundazioak bultzatutako erakusketa 30 bat argazkik osatuko dute, horietariko batzuk formatu handian, Pakistango Hushe bailarako jendearen bizitza erakutsiz. Haranean 30.000 pertsona inguru bizi dira, Hushe ibaiaren ertzetan zehar sakabanatuta dauden herrixketan. Herri horiek munduko ‘zortzimilako’ batzuetara heltzeko igarobideak dira. Mikel Alonso bilbotarrak etxe, kale eta eskoletan ateratako emakume eta neskatoen argazkiak jasotzen ditu erakusketan. Baltistan Fundazioko boluntarioekin batera bidaiatu zuen hara.\nFundazio horrek ta Bilbao Mendi Film Festival-ek antolatuta, abenduaren 9an Samina Baig alpinistak konferentzia bat eskainiko du ‘Beste begirada batzuk’ zikloaren barnean. Islama praktikatzen duten edo islamaren munduarekin lotzen diren kulturen kide diren, eta eguneroko albisteeetan protagonista izaten direnengandik aldenduta erreferente eta eredu bihurtu diren pertsonen bizitza-lekukotasunak azaltzea da helburua.Hau da, Islamarekin lotutako beste ikuspegi eta errealitate batzuk agerian jartzea da hitzaldi hauen xedea.Samina Baig lehen emakume pakistandarra eta herrialde horretako hirugarren pertsona izan da Everest mendia eskalatzen. Mendi horretara igo den emakume musulman gazteena ere bada, baita Zazpi Gailurrak (kontinente bakoitzeko tontorrik altuena) igo dituen lehen emakume pakistandarra, eta lehen emakume musulmana ere. Konferentzia eskaintzeaz gain, sail ofizialean abenduaren 15ean proiektatuko den ‘Beyond the Heights’ filmaren protagonista da Samina.\nJaialdia abenduaren 11n, 19:30etan inauguratuko da ofizialki Euskalduna Jauregian, Jimmy Chin-ek eta Elizabeth Chai Vasarhelyi-k zuzendutako ‘Meru’ pelikularen emanaldiarekin. Estreinaldiaren ostean zinemaz beteriko beste 9 egun etorriko dira eta horietan sail ofizialean beste 42 lan proiektatuko dira eta beste 3 lehiaketatik kanpo, eta ‘MendiShort’ laburmetrai amateurren lehiaketako irabazleak ere lekua izango du.\nPablo Iraburu eta Lara Izagirre zinegileak; ‘Gazeta Wyborcza’ egunkari poloniarreko editore burua den Wojciech Fusek; Michael Pause kazetari, produktore eta idazlea eta ‘Alpinist’ eta ‘Backcountry’ argitalpen espezializatuetako zuzendari editoriala izango dira epaimahaikideak.\nJaialdiko une garrantzitsuenetariko bat abenduaren 19an helduko da, ‘WOP Fundazio Saria mendizaletasunaren giza-balioen defensa eta transmisioari’ garaikurrarekin.\nGaraikur honek mendizaletasunaren giza-balioen defentsa eta transmisioa saritzen ditu: hobetzeko gaitasuna, esfortzua eta talde-lana; fideltasuna eta baikortasuna aldaketak lortzeko motor gisa; mendi, eskalada eta muturreko kirolekin lotutako ekintzak familiarekin uztartzen jakitea… Aurten saria Josep Manuel Angladari emango zaio, XX.mendeko alpinismoaren historiako erreferente nagusietako bati. ‘WOP Saria’ WOP Fundazioak (Walk on Project) bultzatutako garaikurra da.Fundazioak arruntak ez diren gaixotasun neurodegeneratiboen ikerketaren gainean dibulgazioa, sentsibilizazioa eta laguntza eskaintzen ditu.Gainera aurrera eramaten ditu hainbat ekintza artistiko, sozial eta kultural dirua bildu eta leukodistrofien aurkako elkarteei mota horretako gaixotasunen ikerketan laguntzeko.Aldi berean, kaltetuen eta euren familien bizi-kalitatea hobetzeko balio duten konponbide berrien ikerkuntza eta garapena suspertzen du.\nWOP Saria eman ondoren, ‘Walk on Project’ fundazioak produzitutako ‘2T on Chamlang’ pelikularen mundu mailako estreinaldia egingo da. Urriaren 19an Nepalgo mendia igo zuen eta Alberto Iñurrategi, Juan Vallejo eta Mikel Zabalza alpinistek eta Juanjo Otazu kameralariak osatutako WOPEAK espedizioa du ardatz.\nZinemaz gain jaialdian Panel Talk-ak, Mendi Talk-ak eta konferentziak egingo dira. Hauen barruko lehenengo ekitaldia abenduaren 12an, 11:30etan, BBK Salan egingo da. Eneko Atxa sukaldaria eta Alberto Iñurrategi alpinista‘Erronka’ri buruz arituko dira solasean, bakoitzak bere esparruan aurkitu dituen desafioei nola egin dien aurre azalduko du.\nIñurrategi eta Atxaren mintzaldiaren ostean, 12:30etan,BernadetteMcDonald-ek bere azken liburua aurkeztuko du, ‘Escaladores de la libertad’, ‘Freedom Climbers’ liburuaren gaztelaniazko itzulpena. Argitalpenak hainbat sari jaso ditu, besteak beste, Boardman Tasker Prize for Mountain Literature eta Banff Mountain Book Festival delakoa.\nEgun horretan, arratsaldez, 19:30etan, Adam Ondra-k, egungo eskaladako munduko txapeldunak, ‘Slideshow – Eskalatzaile baten bizitza’ konferentzia eskainiko du. Bere hastapenak eta Patxi Usobiagaren zuzendaritzapean lehiaketetan eman dituen azken urteak errepasatuko ditu.\nHurrengo egunean, abenduaren 13an, 11:30etan, BBK Salan proiektuen inguruko Mendi Talk-en txanda helduko da. Lehenengo National Geographic-en ingurukoak jorratuko dira. Rebecca Martin-ek, Espedizio Kontseiluaren zuzendari exekutiboak erakundeak gazteen artean banatzen dituen bekak aurkeztuko ditu eta Elgoibarko Eñaut Izagirrek azalduko du nola lortu duen diru laguntza ‘Incógnita Patagonia’ bere proiektua aurrera eramateko. Ondoren Dani Salas errealizadoreak ‘Jugando a escalar’ proiektu dokumentala aurkeztuko du. Eskaladan etorkizun oparoa duen Santutxuko Andoni Esparta gaztea da dokumentalaren protagonistetako bat eta bera ere bertan izango da.\nAbenduaren 15ean, 19:30etan, BBK Salan, ‘Panel Talk: Gidariek hitza hartzen dute’ delakoak asko ezagutzen ez den ogibide baten zirrikituak erakutsiko ditu. Mendiko kazetaritzan espezializatutako Oscar Gogorzak Simon Elias eta Christian Ravier gidatuko ditu mahai-inguru honetan.\nAbenduaren 19an, 11:00etan, BBK Salako atondoan, sinadurentzako tartea izango duen irakurleen eta mendiko liburuen egileen arteko topaketa bat antolatuko da, eta jarraian Imanol Marrodan artista eta argazkilariak ‘Anboto’ bere azken liburuan oinarritutako ‘Anboto, mundu higikor baten irudia’ konferentzia eskainiko du. Liburuak artea eta natura uztartzen ditu, eta mendi horretan eta bere ingurunean bost urtetan egindako esplorazio lanaren emaitza da.\nKonferentzia, solasaldi eta mahai-inguruez aparte, Bilbao Mendi Film Festival 2015-ek hiru ikastaro ere izango ditu. ‘Eskaladako patologiei eta entrenamendumetodoei buruzko ikastaroa’ abenduaren 12an eta 13an egingo da, ‘Mendi-lasterketetako entrenamendu eta teknikari buruzko clinic-a’ abenduaren 19an eta 20an, eta ‘Mendiklik’ mendi-argazkilaritzako tailerra ere asteburu horretan, 19an eta 20an.\nJaialdiko azken egunean, abenduaren 20an, PIUGAZ eskalada zentroak bere ateak doan irekiko ditu eskalada publiko mota guztiei gerturatzeko, eta 12:00etatik aurrera, BBK Salan, saritutako pelikulekin ‘Non-Stop’ saioak izango dira ikusgai. 17:15etako saioan sari banaketa egingo da.\nAzaroaren 9tik-Abenduaren 31ra: Metroko erakusketa\nAbenduaren 3tik-Urtarrilaren 10era: ‘Karakorum’ erakusketa,Rekalde Aretoa\nAbenduaren 9an: Samina Baig-en hitzaldia, Rekalde Aretoa\nAbenduaren 11n: Bilbao Mendi Film Festival 2015-en inaugurazioa, Euskalduna Jauregia\nAbenduaren 12an: Panel Talk ‘Erronka’, Eneko Atxa eta Alberto Iñurrategirekin, BBK Sala\nAbenduaren 12an: ‘Eskaladores de la libertad’ liburuaren aurkezpena Bernadette McDonald-ekin, BBK Sala\nAbenduaren 12an: Adam Ondra-ren hitzaldia, ‘Slideshow – Eskalatzaile baten bizitza’, BBK Sala\nAbenduaren 12an-13an: Eskaladako patologiei eta entrenamendu metodoei buruzko ikastaroa, Zabalgune Eraikina eta PIUGAZ eskalada zentroa (Zorrozaurre)\nAbenduaren 13an: ‘Mendi Talk: National Geographic-en bekak eta proiektuak’, Rebecca Martin eta Eñaut Izagirrerekin, BBK Salan\nAbenduaren 13an: ‘Jugando Escalar’ proiektu dokumentala, Dani Salas, Andoni Esparta eta bere aita, Pedro Espartarekin, BBK Salan\nAbenduaren 15ean: ‘Panel Talk: Gidariek hitza hartzen dute’Oscar Gogorza, Simón Elías eta Christian Ravier-ekin, BBK Sala\nAbenduaren 19an: ‘Mendiko liburuen egileekin solasean’, BBK Sala\nAbenduaren 19an: Imanol Marrodanen hitzaldia ‘Anboto, mundu higikor baten irudia’, BBK Sala\nAbenduaren 19an: ‘WOP Fundazio Saria 2015’ Josep Manuel Anglada-ri, BBK Sala\nAbenduaren 19an: WOPEAK pelikularen mundu mailako estreinaldia: ‘2T on Chamlang’, BBK Sala\nAbenduaren 19an-20an: Mendi lasterketetako entrenamendua eta teknikari buruzko ikastaroa, Bilboko Aterpetxea\nAbenduaren 19an-20an: V. ‘Mendiklik’ argazkilaritza ikastaroa, Zabalgune Eraikina\nAbenduaren 20an: Piugaz eskalada zentroan jardunaldi berezia ateak irekita\nAbenduaren 20an: Pelikula irabazleekin Non-Stop saioak, BBK Sala\nARETOEN EGITARAUA 2015:\nEuskalduna Jauregia:Abenduaren 11n\nBBK: Abenduaren 12tik 20ra\nGolem Alhóndiga: Abenduaren 14tik 18ra\nINFO GEHIAGO HEMEN >


kritiken hemeroteka » Sinboloen oihana\nSinboloen oihana Javier Rojo / El Correo, 2009-04-10\nOker ez banago, Ezra Poundek esan zuen behin honelako esaldi bat: Literaturan arrano bat zerbaiten sinboloa izan baino lehenago, arranoa da. Poundek esan edo ez berdin dio, nire ustez, egia da esaldi horrek adierazi nahi duena, arrano batek sinbologiaren aldetik duen balioa kontuan hartu baino lehenago, hanka biko lumadun moduan duen funtzioa ondo bete behar duela literatur lan batean. Ideia hori etorri zait behin eta berriro burura Bernardo Atxagaren azken nobela, Zazpi etxe Frantzian izenburua duena, irakurtzerakoan.\nOrain aste batzuk egunkari honetan bertan hitz egin zen nobelaren gaztelerazko bertsioaz. Beraz, argumentuaren aldetik irakurleari ezagunak izango zaizkio nondik norako nagusiak: XX. mendearen hasieran kokatzen dira gertakariak, Kongon, eskualde hau belgikarren erregearen etxalde pribatua zen garaian; bertako goarnizio batera soldadu bat heltzen da, Chrysosotome Liège izenekoa. Ezinezkoa da testu hau Conraden nobela laburrarekin ez konparatzea, baina zerbaitekin konparatuz gero, niri gehiago gogoratu dit Coppolaren bertsioa. Izan ere, goarniziokoak biolentzia giro izugarri baten erdian daude, baina kanpamentu batean oporretan dauden gazteak izango balira bezala portatzen dira askotan, afrikarrak mutilatu, bortxatu eta hil egiten dituzten bitartean. Bortizkeria hau gainetik baino ez da aipatzen, paisaiaren beste edozein osagai izango balitz bezala. Baina Atxaga ez da, esate baterako, Dashiell Hammett. Zerbait kontatzen duenean, testuak esanahi sinbolikoz betetzea gustatzen zaio, eta horretarako hain gustukoa duen mundu magiko edota fantastikora jotzen du. Sinbologiarako zaletasun horretatik baizik ez dira ulertzen pertsonaiek dituzten ezaugarri batzuk, parodiaren mugan jartzen dituztenak.\nHirugarren pertsonan kontatutako nobela honen tonu orokorra ere nahiko nahasia iruditu zait, eta, momentu batean, irakurleak erabaki beharko du kontatzen zaizkionak benetan hartu behar diren edo umore beltzez zipriztindutako narrazio ironiko baten aurrean dagoen. Metafora batekin esatearren (Atxagaren nobelan narratzailearen ahotsean hainbestetan agertzen den esamoldearekin azaltzeko), irteera-bide errazik ez duen oihan sarri eta handiegia da liburu hau. Irakurlea bertan sartu daiteke, baina, behin barruan egonda, kostatuko zaio irteera non dagoen jakitea, azken finean ez baitaki oihan hori benetakoa den ala dekoratu bat besterik ez.


XIV. Kdkretchuno lehiaketa antolatu du Kale Dor Kayiko elkarteak – Irunero\nPosted on 2021(e)ko azaroak 24 2021(e)ko azaroak 24 by Irunero\nGabonak heldu direnez, Kale Dor Kayiko elkartetik hamalaugarren postal lehiaketa proposatzen dugu.\n14. Lehiaketa hau Kale dor Kayiko elkartea ezagutzen, erlazioa mantentzen duten eta elkartearekin lan egiten duten lehen hezkuntzako ikastetxeetako ikasleei zuzenduta dago eta ikasle guztien parte hartzea espero dute. Postalak aurkezteko epea 2021ko abenduaren 10era arte zabalik egongo da. Lana kartulina edo folio zurian (DIN A4 tamainan) erditik tolestuta aurkeztu behar da (LH1 eta LH2 mailako ikasleak kartulina edo folio baten erdia). Gainea, postalaren aurreko kanpoaldean beharrezkoa da “Baxtalo Kretchuno” idatzita egotea,” Eguberri Zoriontsuak” Romanesen hizkuntzan. Postalaren atzealdean lehiakideak hartuko duen izengoitia idatzita azaldu behar du.\nPostala gutun-azal itxi batean, parte-hartzailearen datuak sartuko dira, aukeratutako izenordea gutun-azaletik kanpo ageriko delarik. Postalaren barruan irudi bat agertu behar da Gabonaren inguruan eta marrazki edo mezu positibo bat 2022 urterako.\nParte-hartzaileen artean, 3 kategoria egongo dira, adina eta mailaren arabera bereiztuta:\n– Kategoria A: LH1 eta LH2\n– Kategoria B: LH3 eta LH4\n– Kategoria C: LH5 eta LH6\nParte-hartzaile bakoitzak, nahi dituen horrenbeste marrazki aurkeztu ahal ditzake. Jasotako postal guztietatik, kategoria bakoitzeko 5 finalista aukeratuko dira (15 finalista) eta, finalista horien artean, kategoria bakoitzeko irabazle bat hautatuko da (3 irabazle) epaimahaiaren erabakiaren egunean (2021ko abenduaren 21ean).\nFinalistei telefonoz eta eskutitz baten bitartez jakinaraziko zaie aukeratutako lana haiena dela. Sari banaketa abenduaren 21ean, asteartean, izango da Irungo Palmera Montero guneko 17:00etan, 2. aretoan. Bertan finalisten artean 3 irabazleak aukeratuko dira. Irabazleek diploma eta gabonetako saskia irabaziko dute.\nPosted in LABURREANTagged gabonak, Gabonetako postala, irun, irunero, Kale Dor Kayiko, Kdkretchuno, Kdkretchuno lehiaketa, lehiaketa


(Irudia: Conny Beyreuther) Aritz Galarraga (Hondarribia, 1980). Literaturaren teorian eta literatura konparatuan lizentziaduna, Bartzelonako Unibertsitate Autonomoan lan egiten du. Euskal Ikasketen alorreko irakaslea da, 2007tik. Sarri kolaboratzen du prentsan: 2005tik aurrera literatur kritikak idatzi izan ditu Mugalarin, Argian, Deian eta Erlean, eta telebistari buruzko zutabea du Berrian, 2011tik. Horrez gain, Kevin Herediaren laguna da eta Taperware […]


Non jan kalean jan Minneapolis-en\nMinneapolis-en Eat Street-en jan ahal izateko lekurik hoberenak\nMinneapoliseko bisitariek Nicollet Avenue ezagutuko lukete Mary Tyler Moore Show-en inaugurazio ikoniko sekretuan, baina bertakoek, Eat Street ezagunagoa izango da. Tokiko jabetzako tabernak, jatetxe eta kafetegiak sukaldaritzako konbentzimendu guztiek Nicollet Avenue-ko hegoaldeko erdiguneko tarte anitz bat okupatzen dute. Plan publiko-pribatua 90eko hamarkadaren amaieran diseinatu zen eta hiriko aniztasun aberatsaren atal zehatza da. Iraupen luzeko Minnesotansek transplantea eta etorkinak batera erostea lortu zuen, hiriko trikimailurik hoberena deitu ahal izateko. Haurren Antzerki Konpainiarekin, Minneapolis Institute of Art, eta Jungle Antzokiarekin oso hurbil, bisita kultural garrantzitsua da. Ikusi Eat Street onenak eskaintzen ditu bost eateries horiek sakatuz.\nKati Alarcón / Sun Street Breads-eko eskaintza\nEat Street-en gustuko okindegia aukeratzea kontu gogorra da, baina Sun Street Breads behin betiko contendatzailea da. Okindegi eta kafetegi hau, beharbada, bere erdigunerik ezagunenak dira: croissant oreaz egindako kanela erroiluak, bai, soinuak diren bezala zerukoak. Ia dena hutsetik ateratzen da eta sarritan osagai lokalekin. Solveig Tofte-k sortzailea eta burua okindegia ohiko osagaiak eta teknikak erabiltzen ditu errezeta tradizionalak eraldatzeko.\nSun Street Breads lehen eta behin gosaltzeko lekua da. Gosaria egunean berandu dago, hala nola, baita bazkalorduan ere, astean bazkaldu ahal izateko zazpi egunetan. Denda arratsaldean bakarrik gau bat astean irekita dago ostegunetan pizza gauean.\nPro-tip: Ziurtatu etxera eramango zaitu ogia zuretzako kafetegiaren bila. Bazkaria ogia, bereziki, oso ona da gurasoentzat, bihotz-bihotzez betetako gurasoentzat, eta, gainera, haien sudurrak ogi dotore batean itsatsi ohi dituzten haurrei ere bai. Altzairuzko ebakitako oloa eta gari-irina osoarekin egina dago, xaboi gazteak nahikoa xehatua izan dadin nahikoa biguna da, eta haurrentzako guraso hoberenak irabazteko asmo sendoa. Kakahuete-gurina eta gelatina estandar bat emango dio merezitako bertsio-berritzeari.\nTxakur beroa bizkarrerako Asiako bihurgunez - hori irakurri duzu - Kyatchi baino gehiago ez. Denbora luzea beisbolaren fan eta jatetxe sukaldaria Ezkutatu Tozawa Twins ohia Tsuyoshi Nishioka antzinakoentzat prestatzeko erabiltzen zen, beraz, Dome Dog txirrindulari japoniarra zentzu asko egiten du. Frankak altxatzen dira shishito plantxan plantxan, jengibre gorriarekin eta fideoak soba irabiatu eta, ondoren, maiuskulaz jositako maionesarekin. Fusiozko janaria da onena.\nBeroa txakurrek, ordea, zurbilak jatetxearen itsaskia eta sushi alderatuz. Menuak erroiluak, nigiri eta sashimi aukeraketa bat eskaintzen ditu, baita fideoak eta pintxoak ere. Kyatchi zerbitzatzen duten arrainak eta bestelako haragiak iraunkortasunez eta sarritan sartzen dira. Emaitza elikadura hobea eta ongi prestatua jan daiteke.\nPro-tip: Atsegin berezi bat egiteko, saiatu Donna-ko Gazta postrea. Txokolatea edo miso karamelua lortzeko aukera duzu, baina zeure burua mesede egin eta misoarekin joan zaitez. Gozoa da.\nHegoaldeko sukaldaritzaren nahasketa eklektikoarekin, Europako maitasun apur batekin, Corner Tablea leku dibertigarri bat da. Kalitatea, prezioak eta dekorazioa leku erabakigabeak dira, baina ez da estua. Eta giroa atsegina eta egokia da etxean. Elikadura hemen dago neurri handi batean lokalean sourced eta denboraldian, eta beti dago zerbait berria saiatu.\nEta saiatu zaitez. Menuak dastatzeko menu desberdinak eta plater batzuk bereiz daitezke. Pribatutasun-menuari esker, zure platerak banan-banan hautatzeko aukera ematen du. Baina benetan nahi baduzu joan dena, mahai osoko 10 ikastaro dastatzeko menua antolatu dugu. Ardoek plateretan zapore batzuk sortzen dituzte eta zapore konbinazio batzuk harritzen zaituzte. Edonola ere, ziurtatu patata erroskilak dastatzeko. Maitagarrien artean ohikoenak dira.\nPro-tip: kalitate handiko kosturik gabe nahi baduzu, saiatu Txoko taula Minneapolis-en 'Jatetxeko Astean zehar kalitate berdinean prezio murriztuetan.\nPimento Jamaikako sukaldea\nPimentoko Jamaikako Sukaldaritza eskaintza\nMinneapolis College of Art and Design-en ondoan kokatutako jatetxe azkar hau da benetako akordioa. Oilasko erraldoia 24 orduz osatua dago eta erakusten du. Espeziak lodiak dira, eta haragia urtsua eta samurra da. Plater askok plater goxoak eta slaw kurruskaria zerbitzatzen dituzte. Karibeko benetako gustu batentzat, Ting-a, pomada baten antzekoa den Jamaikako pop bat eskatzea.\nArrazoizko abisua, hemen dauden haragi espeziek ez dira espero. Janari mingarrientzako tolerantzia txikia baduzu, ordenatu zure platera ganadutegiko alboetako aldean, beroa markatu dezazun.\nBaserritarren kafetegi honek Minnesotako nekazaritza-sustraiak ditu, baserriko sukaldaritzarekin. Bere dastatzeagatik ezaguna denez, gailetak hemen daude hutsetik, zati handietatik eta mimosas behean. Edariak masoneko poteetan zerbitzatzen dira, eta dekorazio rústikoak zure amonaren sukaldean sartzen zarela sentitzen duzu. Gloriosa da.\nLeku hau ez da gosaltzeko. Gaueko hontzak arratsaldean zintzilikatzeko ordu zoriontsuetan ardoa $ 3 edalontzi bat da, eta koktelak $ 5 dira. Pikillo txiki bat lortzen baduzu, zoriontsu orduko menuak haragi eta gazta zaporeko ezkontza taula bat eskaintzen du, baita arrautza gaiztoak eta mundu honetako urrezko $ 2 pretzela ere.\nEat Street-en goialdeko leku askorekin bezala, janari asko lokalean sartzen da eta freskoa eta hutsetik ateratzen da. Saiatu nahi baduzu, hartu Copper Hen Cookbook eta saiatu eskua etxean.\nLekuak jateko, non dagoen Xcel Energy Center-en Parkea San Paul-en\nSan Pauleko gosaltzeko lekurik onenak\nMinneapoliseko haurrentzako urtebetetze festak\nMinneapolis eta San Paul 2018 Gay Pride\nLondresko Best Gosaria\nGehien Aurrekontu Singapur Hotelak\nBoston Nekazarien merkatuetarako gida\nZer motatako txartelak Hogwarts Express ibiltzeko behar dut?\nXcaret Parke tematikoak\nTop 10 gauzak Berlinen ikusteko\nIkasi nola Caffe Shakerato bat identifikatu Italiako bidaiatzean\nAntwerp Gay Guide eta Argazki Galeria\nTop 10 Historiko Attractions in Texas\nMumbai-tik ateratzeko egun oneneko bidaiak\nPeak Vision eguzkitako betaurrekoen berrikuspena


ASTEASU 2018-04-30 17:03\n“Bizitzan antolatuago izaten laguntzen du txirrindularitzak”\nEspainiako Txapelketan lau domina lortuta, Europakoa du begiz jota Gipuzkoa Ogi-berri taldeko Izarne Mayoz txirrindulariak.\nJubenil mailan ari da lehiatzen txirrindulari asteasuarra\nZerk eraman zintuen txirrindularitzan hastera?\nHasiera batean edozein ume bezala mendiko bizikletarekin herriko lasterketatan parte hartzen hasi nintzen. Baina gustatu, eta anaia ere Andoaingo txirrindularitza eskolan zebilela ikusirik, ni ere animatu eta alebinetan lehiatzen hasi nintzen.\nZure hasieratan neska gehiago ziren taldean?\nHasieran ni nintzen lehiatzen zuen neska bakarra baina segituan beste bi hasi ziren nirekin batera lehiatzen.\nZein mailatako txirrindularien aurka lehiatzen duzu?\nNi jubenila izanik, normalean jubenilen aurka lehiatzen naiz baina errepidean elite mailakoak ere gurekin lehiatzen dira beraz karrerak bi maila horien aurka egiten ditut.\nPixkanaka postuak igotzen zoazela esango zenuke?\nEgia da urtetik urtera nire markak hobetzen ari naizela, eta oso gustura nago. Espainiako txapelketan bi urrezko eta bi zilarrezko domina irabaztea lortu dut eta espero dut pixkanaka goraka joaten jarraitzea.\nEta Espainian lortutakoa eta gero?\nBa ez dakit, lortutakoaren ostean pistan jarraituko dudala uste dut. Ea gauzak ondo doazen eta Europako Txapelketan posturen bat lortzen dudan.\nZein da txirrindularitzan duzun helmugarik handiena?\nGaur egun Europako Txapelketan parte hartzea da nire helburua. Baina behin hori lortuz gero etor daitekeenari irekita nago.\nZizurkilen egiten den itzulian ere ateratzen zara, ezta? Zer suposatzen du zuretzat herrian egiten den horrelako lasterketa batean ateratzea?\nBai noski, aurten maiatzaren 26ean da lasterketa eta torneo euskalduna tokatzen da. Beti gustatu izan zait herrian lehiatzea, izan ere, lagunak eta ezagunak animatzen ikustea gauza polita da. Gainera aurten torneo euskalduna izanik, Euskal Herriko emakume txirrindulari ezberdinak etorriko dira, eta ikusteko ere polita izango da.\nEmakume euskaldunak Zizurkilera datozela esan duzu, baina zuk Euskal Herritik kanpo ere lehiatzen al duzu?\nBai, espainiar mailan ere lehiatzen dut. Lehen aipatu bezala Espainiako kopa korritzen ibili naiz aurten eta bertako karrerak Espainia osoan zehar izaten dira. Neurri handi batean horregatik joan nintzen espainiar kopetara; lehiatu nahi dugun neskok kanpora atera behar baitugu. Kanpoan karrerarik ez dagoenean, mutilekin ere lehiatu izan dut. Normalean astebururo izaten ditut karrerak, beraz.\nMutilekin ere korritzen duzue, beraz?\nBai, Gipuzkoan mutilekin ere korritzen dugu. Azkenean helburua astebururo lehiatzea da. Berdin zaigu noren aurka lehiatzen garen, ateratzea eta geldirik ez egotea da helburua.\nNola daramazu ikasketak txirrindularitzarekin uztartze hori?\nDena antolatzea dela esango nuke. Goizak ikasteko erabiltzen ditut eta arratsaldeak txirrindularitzarako. Egia da kirol sakrifikatua dela, baina bertan ibili nahi baduzu, asko entrenatu beharra dago.\nNeska izateak zure txirrindularitza karreran eragozpenik jarri dizula esango zenuke?\nBai, ezberdintasun handienak sarietan daudela esango nuke. Elite mailako karrera bat irabazten duzunean, neskentzako eta mutilentzako karrera bera izan bada ere, bertan ekonomikoki ematen duten sarian alde handia egoten da. Bestalde, orain Espainian emakumeen eta gizonen arteko berdintasunaren alde borrokatzen duen txirrindularitza talde bat sortu dute. Baina oraindik lan asko dago bien arteko guztizko berdintasuna lortzeko.\nBaduzu txirrindularitza munduko erreferenterik?\nSheyla Gutierrez izan daiteke dudan erreferenteetako bat. Bera errioxarra da. Orain dela bi edo hiru urte ni nabilen lasterketa berdinetan korritzen zuen, eta orain mundu mailan hoberenetako bat dela ikusita, erreferente moduan ikusten dudala esango nuke.\nZer esango zenioke orain txirrindularitzan hastera doan neska bati?\nEz dela kirol soil bat bakarrik, kirol polita dela eta asko ikasten duzula bertan. Beti dago laguntzeko prest dagoen jendea eta horrek azken finean lagun asko egitera eramaten zaitu. Gainera ekipoan egoten den giroa ere oso ona izaten da eta erlazio onak egiten dira bertan. Bestalde, bizitza antolatuago izaten laguntzen du txirrindularitzak eta hori ere oso baliagarria dela iruditzen zait. Azkenean diziplina erakusten baitizu.\nElkarretaratzea egin da Asteasun, emakumeen eskubideak aldarrikatzeko\nGiro paregabea Asteasuko inauterietan\nPello Errotaren 30 bertso grabatu dituzte Asteasuko eskolako ikasleek\nSan Pedro jaiak ekainaren 27tik 30era ospatuko dira Asteasun\nSanta-eske berezia ospatzen ari dira Asteasun\nSanta-eske bereziarekin hasiko da Pello Errotaren mendeurreko ospakizuna\nPello Errota, Txirrita eta belaunaldi hartako bertsolarien aldarria\nErrefuxaren eta organikoaren edukiontziak asteartean itxiko dira\nAsteasuko festak antolatzeko bilera deitu du jai batzordeak\nHaritz Mujikak irabazi du Mikel Laboa gazte sariketa


hiru hiri – Ibilaldia Gasteizen barrena – Euskadiko Arkitektura Institutua\nhiru hiri – Ibilaldia Gasteizen barrena\nHiru hiri – ikusmirak erakusketak Euskadiko hiru hiriburuen berezitasunak ezagutarazten ditu argazkiaren bidez. Bilbo, Donostia eta Gasteizetik paseatzea proposatzen du modu abstraktu eta irudimentsu batean, hiri bakoitza den bezalakoa izatea egiten duten berezitasunak azalduz.\nEuskadiko Arkitektura Institutuak ibilbide irudimentsu horretatik ibilbide fisiko batera igarotzeko gonbita egiten dizu, Euskadiko hiru hiriburuetan barrena bizikletaz egingo diren ibilaldietan parte hartuz. Paseo hauek hiri bakoitzaren nortasuna osatzen duten lekuak bertatik bertara ezagutzeko aukera emango dute.\nIbilaldiak Donostian estreinatu ondoren, orain Gasteizeraino mugituko gara, San Prudentzio basilikatik abiatuta, Armentia periferiako herri-auzoan, alde zaharreraino eramango gaituen ibilaldi batekin. Hiriko puntu nagusietan geldituko gara, hiriburu arabarrak ezkutatzen dituen leku bereziez gozatzeko eta hiri bereko izkina desberdinei argazkiak ateratzeko. Argazkiak sare sozialetan partekatzera gonbidatzen zaituztegu, @eai_iae_ etiketatuz edo #antipostal traola erabilita.\nOsasun egoera dela eta, jarduera honetarako lekua mugatua da eta hemen eman dezakezu izena.\nIbilaldia San Prudentzio basilikan hasiko da, eta Santa Maria Katedralean (Katedral Zaharrean) amaituko da.\nBakoitzak bere bizikleta eraman beharko du eta maskara erabiltzea derrigorrezkoa izango da.\n18 urtetik gorakoentzako jarduera\nDoako izen-ematea ezinbestekoa da osasun-egoera dela eta:


Elkano Fundazioa – Elkano, katastrofe historiografiko baten bilakaeraren eta motibazioen kontakizun laburra (3/5)\nElkano, katastrofe historiografiko baten bilakaeraren eta motibazioen kontakizun laburra (3/5): nazionalismoen sorrera\n2 IRA, 2020\nSorta hau osatzen duten bost artikuluetan, denboraren joanean Elkanoren inguruan hain kopuru harrigarrian zabalduriko gezurrak aztertuko ditugu. Gaurkoan, Pigaffeta-k bere kronikan —edo, zehatzago esateko, Amoretti-k 1800ean argitaraturiko testuan (Pigaffeta-ren jatorrizkoa galdu egin baitzen)— Elkano hain modu enigmatikoan ahaztu izana hartuko dugu ardatz. Amoretti Milango Liburutegi Anbrosianoko artxibozaina zen, eta haren testua susmopean egon da betidanik, benetakoa ez zelakoan, eta, hala ere, hura izan da lehen mundu-birari buruz egin diren azterlan aitortuenen oinarria.\nPigafetta-ren Prima viaggio in torno al globo… kronika ospetsutik desagertu izana da Elkanoren balorazio eskasaren beste arrazoietako bat. Badakit zuetako askori harritu egingo zaizuela orain arte aipatu ez dudan hori atal honetara ekartzea, baina kontuan izan hizpide dugun narrazioa ez dela jatorrizkoa, 1800ean aurkituriko kopia bat baizik. Beraz, testua dagokion sasoiko testuinguruan aztertu beharra dago. Ordura arte galdutzat jotzen zen, eta gerora, berriz, zatika argitaratu zen: Frantzian aurrena, herrialde horren eta Espainiaren arteko gerrak beteenean zeuden garaian, nahiz ongi funtsaturiko zalantza ugari dauden pasarte horren benetakotasunaz; eta beste kronikagile batzuen aipamenetan geroago, hala nola Oviedoren iruzkinetan.\nAmoretti-ren kopiaren akatsak\n1800. urtean, mugimendu nazionalistak sortzeaz batera —eta kontuan izan nazionalismoak mito aglutinatzaileen premia duela—, Milango Liburutegi Anbrosianoko artxibozainak, Carlo Amoretti-k, Pigafetta-ren jatorrizko eskuizkribua aurkitu zuela zabaldu eta izenburu durunditsu hauxe ipinita argitaratu zuen: Primo viaggio intorno al globo terracqueo ossia ragguaglio della navigazione alle Indie orientali per la via d'occidente fatta dal cavaliere Antonio Pigafetta patrizio vicentino sulla squadra del capit. Magaglianes negli anni 1519-1522 ora pubblicato per la prima volta, tratto da un codice MS. della Biblioteca Ambrosiana di Milano y corredato di note da C. Amoretti. Berehala sortu ziren zalantzak ea testua benetakoa zen ala ez, eskuizkribua ortografia- eta sintaxi-akatsez josirik baitzegoen, ustez idatzia izan zen garaiko arauak aintzat harturik, eta testuaren herena zuri baitzegoen. Amoretti-k onartu behar izan zuen bere testua ez zela jatorrizkoa, Pigafetta-ren sasoian eginiko kopia bat baizik, eta horri esker, testuak bere balioari eutsi zion. Amoretti-k berak transkribatu zuen testua italiera modernora eta itzuli frantsesera, eta halaxe argitaratu zuen. XVIII. mendean sorturiko Filipinen mapetatik kopiaturiko zenbait termino geografiko ere ageri dira testuan, XVI. mendean erabiltzen ez zirenak, eta horrek sekulako ika-mikak piztu zituen: Magallaesek lehen meza zer portutan eman zuen, besteak beste. Maparekin batera zetozen irudi-orriei dagokienez, akats geografikoak esplika litezke nolabait, baina ez beste gauza batzuk, hala nola Lapurren uharteko biztanleak tiroldarrak diruditen arropekin jantzirik erakusten dituzten marrazkiak, edota bertan ageri den iltze-belarrak —eta hura lortzea zen espedizioaren helburu nagusia—, testuan xehetasun guztiekin deskribatzen den arren, zerikusirik ez izatea benetakoarekin. Horrek guztiak zer esan nahi duen? Bada, irudi-orrien sortzaileak ez zituela berak marrazturikoak sekula ikusi.\nNarrazioari dagokionez, Magallaes hil bitarteko kontakizuna lineala, zehatza, xehetasunez betea eta koherentea da, baina espainiarrek espedizioa beren gain hartzen duten unetik aurrera, kontakizuna erabat lausotzen eta hutsunez betetzen da; esaterako, Timorren gertatua kontatzen denean. Arazo nabarmen horiek gorabehera, Amoretti-ren testua ziztuan zabaldu zen Europan barrena, eta lehen mundu-birari buruzko ikertzaile ospetsuenek hura hartu zuten oinarri, hala nola Toribio Medina-k, Francis Henry Hill Guillemard-ek (The life of Ferdinand Magellan and the first circumnavigation of the globe, 1480-1521), Zweig-ek (Magallaes) eta baita Martín Fdez. de Navarrete-k berak ere, hura izan baitzen testua benetakotzat hartu zuten aurrenekoetako bat. Eta horiekin batera, gure testua da gaiari buruzko nazio- eta mundu-mailako historiografiaren oinarri nagusia. Ikertzaile batzuek, ordea, behin eta berriro jarri dute zalantzan testua benetakoa ote den; esate baterako, James Alexander Robertson estatubatuarrak, Filipina uharteei buruzko aditu handienetako bat denak, transkripzio libreegia egin izana eta jatorrizkoa ezabarazi izana leporatu zion Amoretti-ri. Hala eta guztiz ere, ahots kritikoek sekula ez dute oihartzun handirik izan, batez ere Espainian, Amoretti-ren testua benetakoa dela eta Pigafettak bere eskuz idatzi zuela uste duten aditu gehien dituen herrialdean.\nElkanorenganako ezinikusi oinarrigabea\nLehen mundu-bira egin zuena, Juan Sebastian Elkano, behin ere ez aipatzea da kronika horretan gure arreta gehien-edo erakartzen duena. Pigafetta-k ezinikusia omen zion Elkanori, San Julian badiako gertaerengatik nonbait, eta horixe omen da, oro har eta modu aski arbitrarioan aitortzen denez, kronikan Elkano aipatu ere ez egitearen arrazoia. Aipamenik eza bera da, ordea, ideia horren oinarri bakarra; alegia, behin eta berriz errepikaturiko baieztapen horrek “arrazoibide” sakon hau du berme bakarra: “Ez al du aipatzen? Tira, ez zuen oso gustuko izango seguruena”. Ideiak ez du inolako oinarririk, noski, baina ez hori bakarrik: disparate bat da, eta gezur biribil-biribila. Izan ere, Espinosa ere ez du aipatzen, kapitain jeneral hori Magallaes-en aliatu nagusia eta San Julian badiako matxinada zapaldu zuen gizona izan zen arren. Hori aski litzateke “arrazoibidea” faltsua dela begi-bistakoa izateko. Egia esan, San Julian badiako matxinada eta hura bezain gaiztotzat jotzen den beste gertaeraren bat kenduta, Elkano bakarrik ez, espainiarrak ere ez dira kasik aipatu ere egiten. Eta ezin esan Pigafetta espainiar guztiekin liskartuta zegoenik, ezta? Are gehiago: Pigafettak oso sarri adierazten du bere bidaiakideei zien afektu eta miresmena.\nEz aipatze hori, dena den, ez da nobedade Amoretti-ren testuan, edizio frantsesean ere bazeuden horrelakoak, nahiz ordukoak esplikatzen errazagoak izan, gerra-garaian idatzitako “pasarteak” zirelako. Jatorrizko testuan ere berdin gertatzen al zen? Seguru asko, ez. Oviedok eta kronika irakurri eta komentatu zuten enparauek ez dute aipatzen, eta, irakurri balute, atentzioa emango zien inondik ere.\nOrduan, zergatik erreproduzitzen du pasartea Amoretti-k?\nLehenik eta behin, nik uste, haren testua ez da transkripzio bat: Amoretti-k, testua nolabait birsortzeko, edizio frantsesa hartzen du oinarri, Ramusio-rena, eta horri beste pasarte batzuk gehitzen dizkio, Oviedok eta beste batzuek bildutako jatorrizko testuko paragrafoak eta, beharbada, Amoretti-k berak benetan aurkitutako beste pasarteren bat. Horri esker, gainera, Pigafetta italiarraren rola nabarmentzea lortzen du, Magallaes hil eta mundu-biraren benetako protagonista hura bihurtu izan balitz bezala. Hain zuzen ere, garai hartako eta geroagoko zenbait testu italiarretan zera esaten da: mundu-bira Magallaes-i zor zaiola, eta, horretan, “Capitano Pigafetta” izan zuela laguntzaile. Sentimendu nazionalak sortzeko, gorago ere esan dudan bezala, mito aglutinatzaileak behar dira.\nElkanoren 'pedigri inperiala' hari buruzko lehen biografian\nEspainian ere, XIX. mendeak halako irekitasun liberal bat ekarri zuen, bai eta sentimendu nazionalisten eztanda bat ere. Giro horretan, Eustaquio Fdez. de Navarretek, Martínen bilobak, Elkanoren lehen biografia idatzi zuen. Navarretek ederki asko zekien lehen mundu-biraren egileak “pedigri inperiala” behar zuela Espainian aitortza lortuko bazuen, eta bera ahalegindu zen Elkanori pedigri hori ematen. Esate baterako, koroak Elkanori ustez ordaindu ez zizkion zerbitzuei buruz, zehatz-mehatz zein izan ziren jakiterik ez badago ere, hara zer idazten duen Navarretek: «Cisneros-ek Afrikara eta Kapitain Handiak Italiara egindako espedizioetan, martxan jarri zituzten gure marinelak eta puntu-puntuan utzi Mediterraneoko portuak. Artean gaztea zen Elkano ere hantxe abiatu zen berrehun tonako bere ontzian gaizki ordaindutako zerbitzuak ematera…» Inon ere ez du esaten Elkanok gertaera haietan parte hartu zuenik, bai baitaki ez dagoela horren inolako frogarik, baina horixe da aditzera ematen duena. Haren ondorengoek ez bezala, Navarretek behintzat errespetu pixka bat bazion fideltasun historikoari.\nSorta honetako hurrengo artikuluan, historiografiak Elkano hain modu bidegabean tratatu izanaren sakoneko arrazoiak aztertu, eta ikusiko dugu Getariako nabigatzailea mito nazional bihurtzeko Navarreteren saiakera hura berehalaxe ito zuela Cánovas del Castillok. “Separatismo periferikoei” buru egin nahirik, Cánovasek, Elkano gutxiesteaz gain, historiaren orrietatik desagerrarazi zituen gainerako euskal itsasgizonak ere, hala nola Blas Lezo, Txurruka, Urdaneta eta Legazpi.\nSORTA HONETAKO BESTE ARTIKULU BATZUK