Bible Thianghlim - 1 SAMUEL\nBibleThianghlim – 1 SAMUEL\nThil cang kum: B.C. 1120-1011 hrawng\nNgan kum: B.C. 900 hnu\nSamuel bu khatnak le bu hnihnak hi a thăwk ah cun cazual pakhat ih rak ngan mi an si. A ngantu le a ngan kum thei dingin Samuel bu hnihnak Thuhmaihruai zoh aw. Samuel bu khatnak le bu hnihnak cu Israel laireltu netabik le profet hmaisabik Samuel-ih hmin bŭn a si (3:20). Anih in Israel siangpahrang hmaisabik pahnih (Saul le David) hriak a rak thih.\nSamuel bu khatnak cu Samuel hrinnak in a thăwk ih (B.C. 1124-1115 hrawng), kum zabi pakhat hrawng a rei hnu (B.C. 1011), siangpahrang Saul thih tiang a huap. Israel cu laireltupawl in an uk laiah khan Filisṭia-mipawl in kum 40 sung an palbĕt ih (Lai 13:1), cumi palbĕtnak a thăwktir ah Samuel bu khatnak thuanthu hi a thăwk. Samuel bu khatnak bung 4-nak ih raldonak ah (B.C. 1104) Samuel hmin tarlăng si lo hmansehla, laireltu a si thăwknak cu khaih bung ihsin a si.\nHih cabu ah Samuel (bung 1-8), Saul (bung 9-15) le David (bung 16-31) thuhla kan hmu.\nSaul-ih uknak cu hi cabu cem tiang huap khal sehla, bung 16 in David reluar a thăwk. Bung 16 ihsin bung 31 tiang hi cabu ngantu in David le Saul a khaikhin. «Miphun dangpawl hmuahhmuah vek» (8:5, 19-20) an si theinak dingah Saul cu Israel-mipawl ih duh mi siangpahrang a si. Miphun hleice an si theinak ding le miphun dangpawl thawi bangaw lo an sinak dingah David cu Pathian ih duh mi (13:14) siangpahrang a si.\nHminsintlak mithupi zet a dang mi pakhat cu Saul-ih ro cotu a fapa Jonathan hi a si. David hnakin kum 20 ihsin kum 30 hrawngih upasawn si khal sehla, Pathian in David a hril ti Jonathan in a theithiam. Jonathan in David a rualpiṭhatnak le a parih a rinumnak cu cawntlak a si.\nPathian kawhnak hmin thupi zet Thukham Hlun ih «ralkap rualpawlih Jehovah» ti mi hi Samuel bu khatnak ah a lang hmaisabik (1:3, 11).\n«Jehovah kut» ti hi vei li a lang ih (5:6, 7, 9), cangantu in thil cang mipawl cangtertu bik cu Jehovah a si ti a mal bikah vei 75 a simfiang (1:5-6, 19, 27). Hruaitu si dingih a mi hril mi cu hniksaknak le khawtlainak tampi hmangin Pathian in ziangtin a humhim ih a timtuah ti Samuel bu khatnak in in sim. Saul hnuih siangpahrang si dingah Pathian in David hriak a thih na cingin, siangpahrang a can hlanah harsatnak le ṭihnungza tampi a rak nei. Asinan cumi a hngah sungah Pathian in David-ih zumnak a ṭhangter. Hih harsatnak cān sungah David in Sam hla tampi a phuah.\nI. Israel tlunah Laireltu dinhmun in Samuel a cāngvai (bung 1-8)\nII. Siangpahrang tokham ah Saul a to (bung 9-15)\nIII. Siangpahrang dinhmun ihsin Saul a tla ih, siangpahrang ah David a kaiso (bung 16-31)\nHannah in Fa a Dil\n1 Efraim tlang ram, Ramathaim Zofim khua ah pa pakhat a hmin Elkanah ti mi a rak um; amah cu Jeroham fapa a si, cumi cu Elihu fapa a si, cumi cu Toho fapa a si ih, cumi cu Efrath-mi Zuf fapa a si. 2 Anih cun nupi pahnih a nei: pakhat ih hmin cu Hannah a si ih, a dang pakhat ih hmin cu Peninnah a si. Peninnah cun faletla a nei nân, Hannah cun fa a nei lo. 3 Cu pa cu ralkap rualpawlih Jehovah be ding le thawinak pe dingin kum tinte a khua ihsin Shiloh khua ah a feh. Cu tawkah Jehovah-ih puithiam Eli-ih fapa pahnih Hofni le Finehas an rak um. 4 Elkanah hrangih thilhlăn cān a thlen tinten a nupi Peninnah le a fapapawl hmuahhmuah le a fanupawl hmuahhmuah hnenah vo a zem ṭheu. 5 Jehovah in Hannah cu fa nei thei lo ko a tuah nân, Elkanah in Hannah a duhdawt ruangah alet in vo a pe ṭheu. 6 Jehovah in fa nei thei lo ko a tuah ruangah a khîngpi in beidawng dingin nasazetin a nautat ṭheu. 7 Kum tinte cutin a rak si ṭheu, Jehovah inn ih Hannah a hung soh tikah, Penninah in a sâwisak ṭheu ruangah anih cu a ṭap ih rawl khal a ei lo.\n8 Cun a pasal Elkanah in a hnenah, «Hannah, ziangahso na ṭah? Ziangruangah rawl na ei lo? Ziangruangah na thin a nat? Fapa pahra hnakin na hrangah ka ṭhasawn lo maw?» tiah a ti.\n9 Hannah cu Shiloh khua ih ei le in an ṭheh hnuah a tho. Cu laiah puithiam Eli cu Jehovah Temple sângkaṭhuam kiang tokham parah a to. 10 Hannah cu thinharin a um ih Jehovah hnenah thla a cam, cule riahsiain a ṭap. 11 Cun thutiamnak a tuah ih, «Maw ralkap rualpawlih Jehovah, na siahhlawhnuih thinharnak na zoh ih i máng, cule na siahhlawh na hngilh lo ngaingai asile, na siahhlawhnu hi fapa pe awla, a nunsung hmuahhmuah Jehovah hnenah cuih fapa cu ka pe ding ih, a lu parah samziahnak nâmte a thleng lo ding,» tiah a ti.\n12 Cule hitin a si, Jehovah hmaiih Hannah thlacam a peh laiah, Eli in a kâ a zoh. 13 Hannah cun a thinlung in a ṭawng, a hmur lawng a cāng ih a aw theih a si lo. Curuangah Eli in amahnu cu zuri ah a ruat. 14 Eli in a hnenah, «Ziangtik tiang so zuri ih na um ding? Na sabitzu cu na hnen ihsin ṭhawnhlo aw,» tiah a ti.\n15 Cule Hannah in a sâng ih, «A si lo, ka bawipa, kei cu riahsia mi nunau ka si. Sabitzu simaw, zureu simaw ka in lo, Jehovah hmaiah ka thinlung ka thlebung sawn a si. 16 Na siahhlawhnu hi nunau hlothlau ah ruat hlah, ziangahtile ka phunzainak le thinnatnak khatliam mi atu tiang ka ṭawng rero a si,» tiah a ti.\n17 Cun Eli in sâng phahin, «Hnangamten tlung aw, amah na dil mi na zangfah dilnak cu Israel Pathian in a lo pe a si,» tiah a ti.\n18 Cule Hannah in, «Na siahhlawhnu in na hmaiah duhsaknak hmu hram seh,» tiah a ti. Nunaunu cu amai zin ah a feh ih a ei, cule a mithmai a se nawn lo.\nSamuel Hrinnak le Hlănnak\n19 Cun zingpit teah an tho ih Jehovah an bia, cule an kirsal ih, Ramah ih an inn ah an tlung. Cule Elkanah in a nupi Hannah a athei ih, Jehovah in amahnu cu a máng. 20 Cutin tikcucān cu a liam ih, hitin a si, Hannah in nau a pai ih fapa a hring, «Amah cu Jehovah hnenih ka dil mi a si ruangah,» tiah a hmin ah bSamuel a sak.\n1:19a thei: Ihpi tinak a si.\n1:20b Samuel: Hebru ṭawngfáng awsuah Hebru ṭawng ih «Pathian dil» asilole «Pathian ih theihsak» vek a si.\n21 Kum tin thawinak le a thutiam Jehovah hnenih hlan dingin pacang Elkanah le a sungkua hmuahhmuah cu an so. 22 Asinan Hannah cu a so lo, ziangahtile a pasal hnenah, «Naute hnawi thlei hnuah ka feh ding, amah cu Jehovah hmaiih lang ding le kumkhuaih a um ta theinak dingah amah cu ka hruai ding a si,» tiah a ti.\n23 A pasal Elkanah in a hnenah, «Na hrangih ṭhabik na ti mi cu tuah aw, amah hnawi na thlei tiang hngak aw. Jehovah lawngin aa kamsuakthu hmunter hram seh,» tiah a ti. Cun nunaunu cu a tāng ta ih a fapa hnawi a thlei hlanlo a fapa a um.\n1:23a a kamsuakthu: Masoretic text, tarcum le vulgate in «a kamsuakthu» a ti ih, Dead Sea scrolls, sēptuagint le Syriac in «na ṭawngkam» an ti.\n24 Hannah in a fapa hnawi a thlei tikah, câwpa pathum, sangphŭt efa khat le sabitzu thâwl khat thawn a fapa cu amai zawngah a hruai ih, Shiloh ih Jehovah inn ah a fehpi. Nauhakpa cu a note lai. 25 Cun câwpa an that ih nauhakpa cu Eli hnenah an hruai. 26 Cule Hannah in, «Aw ka bawipa! Na nun taktak vekin ka bawipa, keimah cu hi tawkah Jehovah hnenih thlacam ih na kiangih dingtu kha ka si. 27 Hi nauhakpa hrangah thla ka rak cam ih Jehovah in amah ka dil mi ka zangfah dilnak cu in pe. 28 Curuangah amah cu Jehovah hnenah ka ap, a nunsung hmuahhmuah Jehovah hnenah ap a si ding,» tiah a ti. Cu tawkah Jehovah an bia.\nHannah-ih Thangṭhatnak Hla\n1 Cule Hannah cu thla a cam ih,\n«Jehovah ah ka thinlung lungawiaipuangin a um.\nJehovah ah ka aki khaisan a si.\nKa ralpawl ka hnihsan hai,\nZiangruangahtile na brunsuahnak ah lungawiaipuangin ka um.\n2 Jehovah vekih thianghlim zohman an um lo,\nZiangahtile nangmah siarlo zohman an um lo,\nKan Pathian vek ziang lungpi khal an um lo.\n3 Puarthau zetin ṭawng nawn hlah,\nNan kâ ihsin duhawknak suak hlah seh,\nZiangahtile Jehovah cu ziangkim thei Pathian a si ih,\nCăngvaihnakpawl amah in a khīngkhai.\n4 Micakpawlih thálpawl an kiak ih,\nA bah mipawl cahnak in ṭem an si.\n5 Pumpuar zetih eitupawl in rawl hrangah an hlawhaw pei ih,\nRilrâwngpawl an ril a râwng nawn lo ding.\nMicingnu khal in fa pasarih a nei ih,\nFāte tampi neitunu cu miṭawnṭai ah a cang.\n6 Jehovah cun a that ih a nungter.\nAnih in Sheol ah a dirthla ih a suah.\n7 Jehovah in a farahter ih a lianter.\nAnih in a hnûkniam ih a cawisâng.\n8 Anih in mifarahpawl cu leivut ihsin a tungding hai ih,\nVutcâm pawng ihsin kutdawh a khaisâng,\nMizahumpawl lakih toter dingah le\nRopitnak laltokham ro ih coter dingah.\nZiangahtile leilung ṭhuampawl cu Jehovah ta an si ih,\nCupawl parah leilung a rak toh.\n9 Anih in a mirinumpawlih ke cu a kilveng ding,\nAsinan misualrálpawl cu thim ah daiten an um ding.\nZiangahtile zohman in cahnak in an neh lo ding.\n10 Jehovah doralpawl cu khuaidarh an si ding,\nVan ihsin anmahpawl dokalhin khawri vekin a thâwm ding.\nJehovah in leitlun dĕng tiang thu a ṭhen ding.\nA siangpahrang hnenah cahnak a pe ding ih,\nA hriak thih mi ki cu a khaisâng ding,» tiah a ti.\n2:1a ki: Cahnak relnak a si ṭheu nân, hi tawkah cun Hannah-ih fātepawl a sawhkhih.\n2:1b runsuahnak: Thlarau lam runsuahnak si loin, taksa lam runsuahnak a sawhkhih.\n11 Cun Elkanah cu Ramah khua ih a inn ah a tlung. Asinan nauhakpa cu puithiam Eli hmaiah Jehovah a rian.\nEli Fapapawlih Sualnak\n12 Eli fapapawl cu mihlothlau an si ih, Jehovah an thei lo. 13 Cule puithiampawl in mipi hnenih an tidān cu, mi pakhat in thawinak a hlăn tikah, sa suan a si laiah, puithiamih siahhlawh pakhat cu a kut ah ṭêk thum nei salaknak hmanrua thawn a ra. 14 Cun cuih salaknak hmanrua cu beldaupi asilole dâwt nei bêl, asilole hna nei bêl, asilole bel sungah a vun sawh, cule salaknak hmanrua ih a lâk thei mi hmuahhmuah cu puithiam in amai hrangah a lâk. Cun Shiloh khua ih ra, Israel-mi hmuahhmuah hnenah an tuah. 15 Cuihtlunah a thau an ur hlanah, puithiam-ih siahhlawh cu thawinak a tuahtupa hnenah a ra ih, «Puithiam hrangah sa em ding pe aw, ziangahtile anih in na hnen ihsin suan mi sa a la lo ding, a hél a la sawn ding,» tiah a ti.\n16 Cule cu pa in a hnenah, «A thau an ur hmaisat rori a ṭul, cuihhnu ah na thinlung ih duh zât na la thei a si,» tiah a ti tikah, cu pa cun, «Si lo e, atu ah na pe sawn ding a si, culole hranhramin ka la ding,» tiah a sawn. 17 Tlangval pahnih sualnak cu Jehovah hmaiih a natsattuk ruangah mi in Jehovah hnenih thilhlăn an fih.\nSamuel a Ṭhang Vivo\n18 Nauhakte a si ko nân, patzai fêmte ih tah mi Puithiam Kâwrcung hrukin, Samuel cu Jehovah hmaiah rawng a bawl. 19 Cuihtlunah a nu in kâwrfual fate a tuahsak ih, kum tin a hnenah a nu cun a pasal zawngih kum tin thawinak pe dingih a feh tikah a kensak ṭheu. 20 Cule Eli in Elkanah le a nupi cu thlawsuah a pek ih, «Jehovah hnenih a rak dil mi a ap ruangah hi nunaunu hnen ihsin Jehovah in cithlah lo pe seh,» tiah a ti. Cun an inn ah an tlung. 21 Cule Jehovah in Hannah cu a vehvai, cutin anih cu fa a vun ih fapa pathum le fanu pahnih a hring. Cu laiah nauhak Samuel cu Jehovah hmaiah a ṭhang vivo.\nEli Fapapawlih Sualnak a Peh Vivo\n22 Eli cu a tar zet thlang, a fapapawl in Israel-mi hmuahhmuah parih an tuah mi tinkim le mipi Tawnawknak Puanthlam sângka ih pungkhawm nunaupawl cu ziangvekin an ihpi ti a hna in a thei. 23 Cule anih in an hnenah, «Ziangruangah hivek thil nan tuah? Ziangahtile mi hmuahhmuah hnenin nan thil ṭhalo tuah mipawl ka hna in ka thei. 24 Hiti ding a si lo, ka fapale tla! Ziangahtile ka hna ih ka theih mi hi thuthang ṭha a si lo. Jehovah-ih minungpawl dān nan pahbălter. 25 Mi pakhat in mi dang parih thilsual a tuah asile, Pathian in cu pa cu thu a ṭhen ding. Asinan mi pakhat cu Jehovah parih thilsual a tuah asile, zo in thla a camsak ding,» tiah a ti. Sikhalsehla Jevovah in anmah thah a duh ruangah annih in an paih thu an lung cuang lo.\n26 Cule nauhak Samuel cu ruangrai ah le Jehovah le mi ih duhsaknak khalah a ṭhang vivo.\nEli Ralrin Peknak\n27 Cun Pathian mi pakhat cu Eli hnenah a ra ih, a hnenah, «Jehovah in hitin a ti, ‹Izip ram Faro inn ih an um laiah, na paih sungkua hnenah fiangten ka langawter a si lo maw? 28 Ka puithiam si dingah, Biakṭheng parih hlan dingah, rimhmui ur dingah le ka hmaiih Puithiam Kâwrcung hruh dingah, Israel hnámpawl lak ihsin amah cu ka hril a si lo maw? Cule meisa ih tuah mi, Israel tefapawlih thilhlănpawl hmuahhmuah na paih sungkua ka pe a si lo maw? 29 Ziangruangah thu ka rak pek mi ka cēnnak ih ka thawiawknak le ka thilhlăn na hmuhsuam ih, ka mi Israel-ih thilhlăn ṭhabik bik hmuahhmuah in cawmthauaw dingah keimah hnakin na fapapawl na upat sawn?› tiin. 30 Curuangah Israel Pathian Jehovah in, ‹Thungaiten na sungkua le na paih sungkua cu ka hmaiah an feh kumkhua ding tiah ka rak ti,› tiah a ti. Asinan atu ah cun Jehovah in, ‹Cucu ka hnen ihsin hla seh, ziangahtile i cawisângtu cu ka cawisâng ding ih, ziang hmanih i siar lo tu cu, ziang hmanih siar an si lo ding,› tiah a ti. 31 Ngai hnik, na sungkua ah putar um lo dingin, na bân ka sâtcat ih, na paih sungkua bân ka sahcat ding cān a thleng ding. 32 Cule Israel parih ṭhatnak hmuahhmuah tuah a si laiah ka cēnnak hmun ah doral na hmu ding. Cule na sungkua ah tar an um lo kumkhua ding. 33 Asinan ka Biakṭheng ihsin ka sahcat lo mipawl in na mit an siatsuah ding ih, na thin an nater ding. Cule na sungkua-ih tesinfa hmuahhmuah an vanglai takah an thi thluh ding. 34 Cun himi hi na fapa pahnih Hofni le Finehas parih thleng ding mi hminsinnak a si ding, an pahnih in ni khat ah an thi ding. 35 Cun ka thinlung le ka ruahnak ih um mi vekih tuahtu ding puithiam rinum keimah hrangah ka tungding ding. Sungza hnget ka dĭnsak ding ih, anih cu ka hriak thih hmaiah kumkhuain a feh ding. 36 Cule hitin a si ding, na inn ih tāng mi pauhpauh cu ngun fate le rawl bar khatte hrangah ra in an kûn ding ih a hnenah, ‹Zangfahten, rawl málte ka ei theinak dingah puithiam dinhmun pakhat khat ah in ret aw,› an ti ding,» tiah a ti.\nSamuel hnenih Jehovah Lăngnak\n1 Cule nauhakpa Samuel cu Eli hmaiah Jehovah a rian. Cu laiah Jehovah kamsuakthu a vâng zet ih, larawknak langsar khal a um lo.\n2 Cule cuih cān ah hitin a si, Eli cu a umnak hmun ih a zau lai le a mit a māl vivo ih khua a hmuh thei nawn lo tikah, 3 Pathian Kuang umnak Jehovah Temple ih Pathian meito a mih hlan, Samuel a zau laiah, 4 Jehovah in Samuel a ko. Cule Samuel in, «Hi tawkah ka um!» tiah a sawn. 5 Cun Samuel cu Eli hnenah a tlân ih, «In kawh ruangah hi tawkah ka um,» tiah a ti.\nCule Eli in, «Ka lo ko lo, zausal aw,» tiah a ti. Cutin Samuel cu a va zausal.\n6 Cule Jehovah in a kosal, «Samuel!» Cun Samuel cu a tho ih Eli hnenah a feh, «In kawh ruangah hi tawkah ka um,» tiah a ti.\nAnih in, «Ka lo ko lo, ka fapa, zausal aw,» tiah a ti. 7 Samuel in Jehovah a thei hrih lo, Jehovah kamsuakthu khal a hnenih phuanlăng a si hrih lo.\n8 Cule Jehovah in a vei thumnak Samuel a kosal. Samuel cu a tho ih Eli hnenah a feh ih, «I kawh ruangah hi tawkah ka um,» tiah a ti. Cutikah Eli cun Jehovah in nauhakpa cu a ko a si ti a theithiam.\n9 Curuangah Eli in Samuel hnenah, «Feh awla, zau aw, hitin a si ding, a lo kawh asile, ‹Thusim aw, Jehovah, ziangahtile na siahhlawh in a lo ngai a si,› na ti tengteng pei,» tiah a ti. Cutin Samuel cu a feh ih a umnak hmun ah a zau.\n10 Jehovah a ra ih, a ding, cule cān dang vekin, «Samuel! Samuel!» tiah a ko.\nCule Samuel in, «Thusim aw, ziangahtile na siahhlawh in a lo ngai a si,» tiah a sâng.\n11 Cule Jehovah in Samuel hnenah, «Ngai hnik, Israel hnenah thil ziang si maw ka tuah ding, cumi a theitu pauhpauh ih hna cu a pahnih hnih in a khīng ding. 12 Cuih ni ah Eli dokalhin a sungkua thuhla ka rak sim mi hmuahhmuah, a thăwk ihsin a cem tiang ka tisuak ding. 13 Ziangahtile a theih mi mawhsualnak ruangah kumkhuain a sungkua thu ka ṭhen ding tiah amah ka rak sim zo, ziangruangahtile a fapapawl cu anmah le anmah an bawrhhlawhawter ih, anih in a kham hai lo. 14 Curuangah Eli sungkua-ih mawhsualnak cu raithawinak simaw, thilhlăn in simaw sualkhuhthawinak tuahsak si kumkhua hlah seh tiah Eli sungkua parah sia ka săm,» tiah a ti.\n15 Cun Samuel cu zing lam tiang a zau, cule Jehovah inn sângkapawl a âwng. Samuel in larawknak cu Eli sim ding a ngam lo. 16 Cule Eli in Samuel a ko ih, «Samuel, ka fapa!» tiah a ti.\nCule anih in, «Hi tawkah ka um,» tiah a sawn.\n17 Cule Eli in, «Jehovah in na hnenih a lo sim mi thu cu ziang a si? Zangfahten ka hnen ihsin thup hlah. Na hnenih a sim mi thil hmuahhmuah lak ihsin ziang si maw ka hnen ihsi na thuh asile, Pathian in na parah a titi in ti sehla, cuhnakih tam khalin,» tiah a ti. 18 Cun Samuel in anih cu ziangkim a sim ih, a hnen ihsin zianghman a thup lo. Cule Eli in, «Cucu Jehovah a si. Ṭha a ti mi cu tuah ko seh,» tiah a ti.\n19 Cutin Samuel cu a ṭhang vivo, Jehovah in a umpi ih a ṭawngkampawl pakhat hman alei ah a tla lo. 20 Cule Dân ihsin Beersheba tiang, Israel-mi hmuahhmuah in Samuel cu Jehovah-ih profet ah ruat mi a si ti an rak thei. 21 Cun Samuel hnenah Jehovah kamsuakthu hmangin Jehovah cu a phuanawk ruangah Shiloh khua ah Jehovah a langsal.\n3:19a lei ah a tla lo: a tlawlh lo tinak a si.\nPathian Kuang Lâksalnak\n1 Cule hitin a si, Samuel-ih ṭawngkam cu Israel zate hnenah a thangsuak, cun Filisṭia-mipawl do dingah Israel cu a feh ih, Ebenezer kiangah ṭanhmun an khuar. Cun Filisṭia-mipawl cu Afek ah ṭanhmun an khuar ve. 2 Cun Israel do dingah Filisṭia-mipawl cu an tlaraw. An doawk tikah, Filisṭia-mipawl in Israel cu an neh, ramlak ah ralkap 4000 hrawng an that. 3 Cule an riahhmun ih mipi an thlen tikah, Israel miupapawl in, «Ziangruangah Jehovah in Filisṭia-mipawl hmaiah tuihsun ah in neh? Jehovah-ih Thukham Kuang cu Shiloh khua ihsin kan hnenah thiar uhsi, cutin kan lakih a thlen tikah, kan ralpawl kut ihsin in run ding,» tiah an ti. 4 Cun Shiloh khua ah, cherub karlakih cêng ralkap rualpawlih Jehovah Thukham Kuang cu lasuak dingin mi an thlah. Cule Eli fapa Hofni le Finehas cu Pathian Thukham Kuang zawngah an um.\n5 Cule an ṭanhmun khuarnak ih Jehovah Thukham Kuang a thlen tikah, leilung hnîn tiangin Israel zaten ring zetin an au. 6 Cun Filisṭia-mipawl in auaw an theih tikah, annih in, «Hebru-mipawl ṭanhmun khuarnak ih authâwm nasazet cu ziang a si?» tiah an ti. An ṭanhmun khuarnak ah Jehovah Kuang a thleng zo a si ti an thei. 7 Cutin Filisṭia-mipawl cun an ṭih, ziangahtile annih cun, «An ṭanhmun khuarnak ah Pathian a thleng zo,» tiah an ti. Cule annih in, «Kan hmakhua a pit! Ziangahtile hivek thil hi tuih hlanah a thleng dah kêl lo. 8 Kan hmakhua a pit! A cak zet mi hih pathianpawlih kut ihsin zo in in runsuak ding? Hih pathianpawl cu ramṭhing ih Izip-mipawl hremnak hmuahhmuah thawi vawtu an si. 9 Nannih Filisṭia-mipawl, cak zetin um uhla, pacangpawl vekin pacan cuh uh. Nan siahhlawh an rak si dah vekin, Hebru-mipawlih siahhlawh si hlah uh. Pacangpawl vekin pacan cuh uhla do uh!» tiah an ti.\n10 Filisṭia-mipawl in an do ih, Israel cu neh a si, cule mi kip maih puanthlam cio ah an tlânsia. Thahawknak nasa ngaingai a um ih, Israel ke ralkap 30000 an thi. 11 Pathian Kuang khal an laksak. Eli fapa pahnih, Hofni le Finehas khal an thi.\n12 Cun cuih ni ah Benjamin-mi mi pakhat doawknak ihsin a tlân ih, Shiloh khua ah a lu parah leivut le a hnipuan tlek thawn a thleng. 13 A thlen tikah, ngai hnik, Eli cu Pathian Kuang ruangah a thin a khūr ih lamzin kap tokheng parah toin khua a cuan. Cule cu pa cu khaw sung a thleng ih cuih thu a sim tikah, khaw sung mi zaten an ausuak. 14 Eli in auaw a theih tikah, «Himi awthâwm murmo cu ziang a si?» tiah a ti. Cule cu pa cu rang zetin a ra ih, Eli a sim. 15 Eli cu kum 98 a si ih a mit a māl zet thlang ih khua a hmu thei lo.\n16 Cun cu pa cun Eli hnenah, «Kei cu ral doawknak hmun ihsi ra ka si. Cule doawknak in tuihni ah ka tlânsuak,» tiah a ti.\nCule Eli in, «Ziang a cang, ka fapa?» tiah a ti.\n17 Cuih palai cun a sawn ih, «Israel cu Filisṭia-mipawl hmaiah a tlânsia ih, mipi lakah thahawknak nasazet a um. Na fapa pahnih Hofni le Finehas khal an thi, cule Pathian Kuang khal lâkin a um,» tiah a ti.\n18 Cun hitin a si, cu pa in Pathian Kuang thu a relsuah tikah, Eli cu a tar ih a rit tuk ruangah kăwtka kiang a tonak ihsin dung lamah a tla, cule a hngawng a kiak ih a thi. Eli in kum 40 sung Israel tlunah lai a rel.\n19 Cule a mo, Finehas-ih nupi cu nau a pai ih a hrin cān a kim. Pathian Kuang laksak thu le a pasalih pa le a pasal an thih thu a theih tikah, amah ten a kûn ih fa a hring, ziangahtile a fahrinnat a parah a thleng. 20 Cule a thi zikte ih a kiangih ding nunaupawl in a hnenah, «Ṭih hlah, ziangahtile fapa na hring a si,» tiah an ti. Asinan a sawn hai lo ih, a ngaihsak fawn lo. 21 Cun Pathian Kuang an laksak ih, a pasalih pa le a pasal an thih ruangah Finehas-ih nupi cun, «Ropitnak in Israel a suahsan zo!» tiin naute cu aIkabod tiah hmin a sak. 22 Cule amahnu cun, «Pathian Kuang an laksak ruangah Ropitnak in Israel a suahsan zo a si,» tiah a ti.\n4:21a Ikabod: Hebru ṭawng a si ih a sullam cu «Ropitnak a um lo» asilole «Ropitnak cu khuiah so?» tinak a si.\nFilisṭia-mipawl le Pathian Kuang\n1 Cun Filisṭia-mipawl in Pathian Kuang an lâk ih, cumi cu Ebenezer ihsin Ashdod khua ah an thiar. 2 Filisṭia-mipawl in Pathian Kuang an lâk tikah, Kuang cu aDagon inn ah an kenglut ih, Dagon kiangah an ret. 3 Cule Ashdod khawmipawl zingteih an thawh tikah, ngai hnik, Dagon cu Jehovah Kuang hmaiah a hmai leilung hawiin a tlu. Cun Dagon cu an tung ih, a umnak ah an retsal. 4 Cule a thaizing zingteih an thawh tikah, ngai hnik, Dagon cu Jehovah Kuang hmaiah leilung hawiin a tlu. Dagon lu le a kut zaphak a pahnih cu tánin an um ih, sângka hnuai zawn zial parah an um, Dagon ruangpi lawng a tâng. 5 Curuangah Dagon puithiampawl le Dagon inn ih ratu zokhal in Ashdod khua ih Dagon sângka hnuai zawn zial cu tuihni tiang an pál lo.\n5:2a Dagon: Filisṭia-mipawlih pathian a si ih, a lu le a kutpawl cu milai vek a si nân, a taksaruangpi cu nga vek a si.\n6 Asinan Jehovah kut cu Ashdod khawmipawl parah a rit ih, Ashdod khua le a ramṭhenpawl Jehovah in a siatsuah hai ih taksabolnat in a vuak hai. 7 Cule Ashdod mipapawl in cuvekih a um an hmuh tikah, annih in, «Israel Pathian Kuang cu kan hnenah um hrimhrim hlah seh, ziangahtile a kut cu kanmah lamah le kan pathian Dagon lamah a hrohrang a si,» tiah an ti. 8 Curuangah annih in Filisṭia-mipawlih bawipawl an cah ih an hnenah an kokhawm, cule, «Israel Pathian Kuang hi ziangtin kan tuah pei?» tiah an ti.\nCule annih in, «Israel Pathian Kuang cu Gath khua ah thiar si seh,» tiah an sâng. Cutin Israel Pathian Kuang cu an thiarhlo. 9 Cun hitin a si, Pathian Kuang an thiar hnuah, Jehovah kut in Gath khua cu siatnak nasazetin a bei ih, a tûm a te in cuih khua mipapawl cu a vuak hai, cule taksabolnat an parah a thleng.\n10 Curuangah Pathian Kuang cu Ekron khua ah an kuat. Cun hitin a si, Pathian Kuang Ekron khua a thlen tikah, Ekron khawmipawl cun, «Kanmah le kan mipi that dingah, Israel Pathian Kuang cu kan hnenah an rak keng,» tiin an ausuak. 11 Cun Filisṭia-mipawlih bawipawl hmuahhmuah an cah ih an kokhawm, cule, «Kanmah le kan mipi a thahlonak dingah, Israel Pathian Kuang cu thiarhlo uhla, amai umnak kel ah kirtersal uh,» tiah an ti. Ziangahtile thihnaktlak siatnak khaw sung hmuahhmuah ah a um ih, cu tawkah Pathian kut cu a rit tuk. 12 Cule a thi lo mipawl cu taksabolnat ih vuak an si ih, khaw sung mipawlih ṭahnak cu van tiang a thleng.\nBeth Shemesh ah Pathian Kuang a Kirsal\n1 Jehovah Kuang cu Filisṭia-mipawlih ram ah thla sarih a um thlang. 2 Cule Filisṭia-mipawl in puithiampawl le tinzohthiampawl an ko ih, «Jehovah Kuang cu ziangtin kan tuah pei? A umnak hmun ah ziangtin kan kuat ding in sim uh,» tiah an ti.\n3 Cule annih in, «Israel Pathian Kuang nan thiarhlo asile, a lawngin kuat hlah uh, Pathian hnenah Mawh Thilhlăn thawn kuatkir tengteng uh. Cun tidam nan si ding ih, ziangruangah nan par ihsin a kut a rak lakir lo ti nan thei ding,» tiah an ti.\n4 Cun annih in, «A hnenih kan pekkirsal ding mi Mawh Thilhlăn cu ziang a si?» tiah an ti.\nAnnih in, «Filisṭia-mipawlih bawipawl mipum zât zulhin, sui thawi tuah mi taksabolnat panga le sui zinghnam panga tuah uh. Ziangahtile khavek nathrisia cu nan zate parah le nan bawipawl parah a um. 5 Curuangah nan taksabolnatpawlih milimpawl le ram siatsuahtu zinghnam lem nan tuah ding ih, Israel Pathian sunlawihnak nan pe ding a si, anih cun nan hnen ihsin, nan pathianpawl hnen ihsin le nan ram ihsin a kut a zângter men thei. 6 Ziangahso Izip-mipawl le Faro in an thinlung an hahter vekih nan thinlung nan hahter? An lakih mangbangza thilpawl Pathian in a tuah tikah, mipi păwksuak dingin an suakter lo a si ta lo maw? 7 Curuangah atu ah cawlêng thar tuah uh, hngawngkol bât dah lo mi câwpi hnawi sawr lai pahnih la uhla, lêng ah thluah uh. Cule anmah hnen ihsin an fāte cu inn ah tlŭn uh. 8 Cun Jehovah Kuang cu la uhla, lêng parah ret uh, cule Jehovah hnenih Mawh Thilhlăn ih nan peksal mi sui thilpawl cu a kapih kuang ah ret uh. Cun Kuang cu kuathlo uhla, fehter uh. 9 Cule zoh uh, Kuang cu Beth Shemesh khaw lam, amai ram lamzin ih a fehso asile, kan parih hi a nasazet mi thil ṭhalo hi Jehovah ih tuah mi a rak si ding. Asinan cuti asilole, in vawtu cu Jehovah kut a si lo ti kan thei ding, kan parih thleng ve hrimhrim a si ding,» tiah an sawn.\n10 Cun mipapawl cun cuvekcun an tuah, hnawi sawr lai câwpi pahnih an la ih, cawlêng ah an thluah, cule an fātepawl cu inn ah an khum ta. 11 Cule Jehovah Kuang cu cawlêng tlunah sui zinghnampawl le sui thawi tuah mi taksabolnatpawlih lempawl cu thingkuang thawn an ret. 12 Cun câwpawl cu Beth Shemesh khaw lam lamzin cu an pan vivo ih, zinpi an zawh, an feh phahin an paw vivo ih, keh lam le vawrh lamah an pial lo. Cule an dung ihsin Filisṭia-mipawlih bawipawl in Beth Shemesh khua ramri tiang an thlun.\n13 Beth Shemesh khawmipawl cu phaikuam ah an sangvut an at rero, cule khua an tâng ih Kuang an hmu. Kuang an hmuh ruangah lungawiaipuangin an um. 14 Cun cawlêng cu Beth Shemesh khawmi Joshua-ih ló sungah a thleng, cule cu tawkah a ding. Cu tawkah lungto tumpi a um. Cun annih cun cawlêng thing cu an băl ih, câwpawl cu Jehovah hnenah Meiur Thilhlăn ah an pe. 15 Levi-mipawl in Jehovah Kuang le a sungih sui thilripawl um mi kuang cu an la ih, lungto tumpi parah an ret. Cun Beth Shemesh mipapawl in Meiur Thilhlănpawl an hlan ih, a ni lala ah raithawinakpawl Jehovah hnenah an tuah. 16 Cule cumi cu Filisṭia-mipawlih bawi panga pawl in an hmuh tikah, a ni lala ah Ekron khua ah an kirsal.\n17 Hipawl hi Filisṭia-mipawl in Jehovah hnenih Mawh Thilhlăn ih an pekkirsal mi sui thawi tuah mi taksabolnat milimpawl cu an si: Ashdod khua hrangah pakhat, Gaza khua hrangah pakhat, Ashkelon khua hrangah pakhat, Gath khua hrangah pakhat, Ekron khua hrangah pakhat le, 18 sui zinghnampawl cu khua hmuahhmuah, kulh nei khawpi le khawtepawl siar thluh ih bawi panga pawlih ta Filisṭia-mipawlih khaw zât a si. Jehovah Kuang an ṭhumnak lungto tumpi cu Beth Shemesh khawmi Joshua ih ló ah atu tiangin a um lai a si.\n19 Cun Jehovah Kuang sung an zoh ruangah, Beth Shemesh mipapawl cu Jehovah in a vaw hai. An lakih mipa 50070 cu a vua, Jehovah in mipi cu a nasazet mi thahnak in a vuak hai ruangah mipi an ṭap.\nKirjath Jearim ah Pathian Kuang\n20 Cule Beth Shemesh mipapawl in, «Hi Jehovah Pathian thianghlim hmaiah zo so ding thei? Kan hnen ihsin zo hnenah Kuang cu fehso tak pei maw?» tiah an ti. 21 Cun annih in Kirjath Jearim luahtupawl hnenah, «Filisṭia-mipawl in Jehovah Kuang an rak kuatkirsal zo, rung suk uhla, nan hnenah la uh,» tiin palaipawl an thlah.\nSamuel San ah Ṭhangphawknak\n1 Cun Kirjarth Jearim mipapawl an ra ih, Jehovah Kuang cu an la, cule mual parih Abinadab inn ah an ṭhum. Cule Jehovah Kuang kiltu dingah a fapa Eleazar cu an serhhran. 2 Cule hitin a si, Kirjath Jearim ah Kuang cu reipi a tâp, kum 20 sung lai cu tawkah cun a um. Cule Israel sungza hmuahhmuah in Jehovah an ṭahhnawh.\n3 Cun Samuel in Israel sungza hmuahhmuah hnenah, «Jehovah hnenah nan thinlung zaten nan kirsal ih, nan lak ihsin ram dang pathianpawl le Ashtoreth-pawl nan hlăwn ih, nan thinlung cu Jehovah hrangah timlamin, amah lawng nan rian asile, anih in Filisṭia-mipawlih kut ihsin a lo runsuak ding,» tiin a sim. 4 Cun Israel tefapawl cun Baalpawl le Ashtoreth-pawl cu an hlăwn ih, Jehovah lawng an rian. 5 Cule Samuel in, «Israel hmuahhmuah Mizpah ah pungkhawmter uhla, nan hrangah Jehovah hnenah thla ka cam ding,» tiah a ti. 6 Cutin Mizpah ah an ra pungkhawm, tidai an khai ih Jehovah hmaiah an thlebung. Cule cuih ni cu rawl an ul ih, cu tawkah, «Jehovah dokalhin kan sual a si,» tiah an ti. Cule Samuel in Mizpah ah Israel tefapawl tlunah lai a rel.\n7 Filisṭia-mipawl in Israel tefapawl Mizpah ah an tawngkhawmaw ti an theih tikah, Filisṭia-mipawlih bawipawl cu Israel do dingin an so. Cule Israel tefapawl in cuih thuthang an hna ih an theih tikah, Filisṭia-mipawl cu an ṭih. 8 Cule Israel tefapawl in Samuel hnenah, «Filisṭia-mipawl kut ihsin anih ih in runnak dingah Jehovah kan Pathian hnenih kan hrangih au kha cawl hlah aw,» tiah an ti.\n9 Cule Samuel in hnawifawp lai tuufa no a lâk ih Jehovah hnenah a pumhlum in Meiur Thilhlăn ah a hlan. Cun Samuel cu Israel hrangah Jehovah hnenah a au ih, Jehovah in anih cu a sâng. 10 Samuel in Meiur Thilhlăn a hlăn laiah Filisṭia-mipawl cu Israel do dingin an ra nâi vivo. Asinan cuih ni ah Jehovah in Filisṭia-mipawl parah a ring zet mi khawri a rîtter ih, a buaiter hai, cule Israel hmaiah an duai. 11 Cule Mizpah ihsin Israel mipapawl an păwksuak ih Filisṭia-mipawl cu an dawi, Beth Kar tăng tiang annih cu an neh vivo. 12 Cun Samuel in lungto a lâk ih, Mizpah le Shen karlakah a phun, cule cumi cu a hmin ah, «Hitawk tiang Jehovah in in bawm,» tiin aEbenezer a sak.\n7:12a Ebenezer: Hebru ṭawng a si ih a sullam cu «bawmtu lung» tinak a si.\n13 Cutin Filisṭia-mipawl cu an duai ih, Israel ramkulh sungah an ra lut nawn lo. Cule Jehovah kut cu Filisṭia-mipawl dokalhin Samuel damsung hmuahhmuah a um. 14 Cun Filisṭia-mipawl in Israel hnen ihsin an lawn mi khawpi Ekron ihsin Gath tiang Israel hnenih pekkir an si, cule Israel in Filisṭia-mipawl hnen ihsin a ramṭhen cu a lasal. Cuihtlunah Israel le Amor-mipawl karlakah remdaihnak a um.\nSamuel in Israel Tlunah Lai a Rel\n15 Cule Samuel in a damsung hmuahhmuah Israel tlunah lai a rel. 16 Kum khat hnu kum khat, Bethel, Gilgal le Mizpah pawl ah a fehkûal ih, cuih hmunpawl ah Israel tlunah lai a rel. 17 Asinan Ramah ah a kirsal ringring, ziangahtile cu tawkah a inn a um. Cu tawkah Israel tlunah lai a rel ih, cu tawkah Jehovah hnenah biakṭheng a dâwl.\nIsrael in Siangpahrang a Dil\n1 Samuel a tar tikah hitin a si, Israel tlunih laireltu dingah a fapapawl a tuah. 2 A fatir hmin cu Joel a si ih, a pahnihnak hmin cu Abijah a si, annih cu Beersheba ah laireltu an si. 3 Asinan a fapapawl cun an paih lamzin an zawh lo, diklo ih ngahnak, nawhthuh lâknak le diknak merhkawinak ah an pial.\n4 Cun Israel upapawl zaten an khawmaw ih Ramah ah Samuel hnenah an feh. 5 Cule a hnenah, «Zoh hnik, na tar thlang ih, na fapapawl in na lamzinpawl an zawh lo. Miphun dangpawl hmuahhmuah vekin kan tlunih laireltu dingah siangpahrang in pe aw,» tiah an ti. 6 Asinan, «Lai in relsaktu dingah siangpahrang in pe aw,» tiih an ti mi cun Samuel alung a hmuiter lo. Cun Samuel cu Jehovah hnenah thla a cam. 7 Cule Jehovah in Samuel hnenah, «Na hnenih mipi ih an lo sim mi hmuahhmuah cu ngai aw, ziangahtile nangmah an lo hnáwng si loin, an tlunih ka uklonak dingah keimah in hnáwng a si sawn. 8 Izip ihsi anmah ka hruaisuah ni thăwkin tuihni tiang an thil tipawl zaten in thlauthla ih, pathian dangpawl an rian, cuvekin na hnen khalah an tuah ve. 9 Curuangah atu ah an aw ngai aw. Sikhalsehla anmah cu nasazetin ralrinnak pe hai awla, anmah uktu ding siangpahrang-ih căngvaihdān ding hmuh hai aw» tiah a ti.\n8:6a lung a hmuiter lo: A ṭawng hrampi ah cun, «Mithmuh ah thil ṭhalo a si,» ti a si.\nSiangpahrang Dokalhih Ralrin Peknak\n10 Cun Samuel in siangpahrang a diltu milaipawl hnenah Jehovah kamsuakthupawl hmuahhmuah cu a sim thluh hai. 11 Cule anih in, «Himi hi nanmah a lo uktu ding siangpahrang-ih căngvaihdān a si ding: Anih cun nan fapapawl cu a la ding ih amai ránglêngpawl hrangah le a rángtothiam dingah a ruat hai ding, cule mi hretkhat cu a ránglêngpawl hmaiah an tlân ding. 12 Anih in a thawng uktu ding ralbawipawl le sawmnga uktu ding ralbawipawl a ruat ding ih, mi hrekkhat cu a lei lettu ding le a thlai khawmtu dingah le mi hrek cu ral doawknak hrangih hriamhreipawl le a ránglêngpawl sertu ah a ret ding. 13 Nan fanupawl cu zihmui tuahtu, rawlsuangtu le sang rawhtu dingah a lo laksak ding. 14 Cule anih in nan lópawl, nan sabit hmuanpawl le nan olif hmuanpawl lakih a ṭhabik bik a la ding ih, a siahhlawhpawl a pe ding. 15 Nan thlairawl le nan sabit hmuanih ṭhen hra ṭhen khat a la ding ih a ralbawipawl le a siahhlawhpawl a pe ding. 16 Cule nan siahhlawh mipapawl, nan siahhlawh nunaupawl, nan tlangval ṭhabikpawl le nan lākpawl a la ding ih a hnaṭuantu dingah a tuah hai ding. 17 Anih in nan tuu ṭhen hra ṭhen khat a la ding. Cule nannih cu a siahhlawh nan si ding. 18 Cule cuih ni ah nanmai hrangih nan hril mi nan siangpahrang ruangah nan ṭap ding ih, cuih ni ah cun Jehovah in a lo ngaithla lo ding,» tiah a ti.\n19 Sikhalsehla mipi in Samuel aw ngaithlak ding an êl ih, «Si lo e, in uktu ah siangpahrang nei sawn ko nung, 20 cutin miphun dangpawl hmuahhmuah vek kan si ve ding ih, kan siangpahrang in lai in relsak ding ih kan hmaiah fehin ral in dosak ding,» tiah an ti. 21 Cule Samuel in mipi ṭawngkam zaten a thei ih, Jehovah hnatheihah cupawl cu a relsal ṭheh. 22 Cun Jehovah in Samuel hnenah, «An thu ngai ko awla, siangpahrang pe hai aw,» tiah a ti.\nCule Samuel in Israel mipapawl hnenah, «Mi kip maih khua ciar ah tlung uh,» tiah a ti.\nSiangpahrang ah Saul Hril a Si\n1 Benjamin-mi, miralṭha thiltithei, Benjamin-pa pakhat a um, a hmin cu Kish a si. Amah cu Abiel-ih fapa a si ih, cumi cu Zeror fapa, cumi cu Bekorath fapa, cumi cu Afiah fapa a si. 2 Cule cu pa cun fapa cungcuang le mawi a nei ih, a hmin cu Saul a si. Israel tefapawl lakah amah hnakih tuak le mawi an um lo. Anih cu mi hmuahhmuah tlunah a liang tlun lam a lăwr.\n3 Saul-ih pa, Kish-ih lākpawl an hlo. Cule Kish in a fapa Saul hnenah, «Zangfahten, siahhlawh pakhat hruai awla, lākpawl hawl dingah feh aw,» tiah a ti. 4 Cutin anih cu Efraim tlang ram le Shalisha ram a hrawh, asinan a hmu lo. Cun Shaalim ram an hrawhsuak, cutawk khalah a um lo. Cun Benjamin-mipawlih ram an hrawh, asinan an hmu cuang lo.\n5 Zuf ram an thlen tikah, a zawngih tel a siahhlawh hnenah Saul in, «Ra aw, kan kir pei, culole ka pa in lākpawl ruat loin, kanmah riangri in ruat-har pang ding,» tiah a ti.\n6 Cule a siahhlawh in a hnenah, «Zoh hnik, hi khua ah Pathian mi a um ih, amah cu upattlak a si, a sim mi hmuahhmuah an cangsuak taktak. Cu tawkah kan feh pei, anih in kan fehnak ding lamzin in hmuh thei mahna,» tiah a ti.\n7 Cun Saul in a siahhlawh hnenah, «Asinan zoh hnik, kan feh asile, cu pa cu ziangso kan ken ding? Kan dip sungih sang le a cem thluh fawn si, Pathian mi pek ding laksawng zianghman a um lo. Ziangso kan neih?» tiah a ti.\n8 Cule siahhlawhpa cun Saul cu a sawnsal ih, «Zoh hnik, hi tawkah ngun tangka shekel pakhat ih ṭhen li ṭhen khat ka nei. Kan lamzin in sim dingah, cumi cu Pathian mi ka pe ding,» tiah a ti. 9 (Hlanlai ah, Israel ram ah Pathian thusut dingih mi pakhat a feh asile, «Ra uh, hmutu hnenah feh uhsi,» tiah an ti, ziangahtile atu ih profet tiih kawh mi hi hlanlai ah cun hmutu tiah an ko.)\n10 Cun Saul in a siahhlawh hnenah, «Na ṭawng mi cu thil ṭha a si, kan feh pei,» tiah a ti. Cutin Pathian mi umnak khua ah cun an feh.\n11 Khaw pannak mual an soh tikah, tidai khai dingih fehsuak fala hrekkhat an táwng ih, an hnenah, «Hi tawkah hmutu a um maw?» tiah an ti.\n12 Cule annih in an sâng ih, «Aw, ngai hnik uh, nan hmaiah a um. Zamrang uh, ziangahtile tuihsun ah hi khua ah a ra, ziangruangahtile hmun sâng ah tuihsun ah mipipawlih thawiawknak a um. 13 Khaw sung nan luh veten, hmun sâng ih rawl ei dingih a feh hlanah amah cu nan táwngngah tengteng ding. Ziangahtile amah a thlen hlanlo mipi rawl an ei lo ding, ziangruangahtile anih in thawiawknak cu thlawsuah a pe ding, cuihhnu ah sawm mipawl an ei ding. Curuangah atu ah fehso uh, atu vek tikcu ah amah cu nan táwng ding,» tiah an ti. 14 Cule annih cu khaw lamah cun an fehso. Khaw sung an luh tikah, ngai hnik, Samuel cu anmah lam panin hmun sâng lam soin a ra.\n15 Saul a ra thlen hlan ni khat duh ah Jehovah in Samuel hnenah, 16 «Thaisun tuvek tikcu ah Benjamin ram ihsin na hnenah mi pakhat ka thlah ding, cule Filisṭia-mipawl kut ihsin ka mipawl a runsuah theinak dingah, amah cu ka mi Israel hruaitu ah hriak na thih pei. Ziangahtile ka mipawl ka zoh hai a si, ziangruangahtile an ṭahnak ka hnen a thleng,»tiin a rak sim cia.\n17 Cun Samuel in Saul a hmuh tikah, Jehovah in a hnenah, «Ngai hnik, amah hi a si ka lo sim mi pa cu! Hi pa hin ka mipawl a uk ding,» tiah a ti. 18 Cun Saul in Samuel cu kăwtka kiangah a va naih ih, «Zangfahten in sim aw, khuitawkah hmutuih inn a um?» tiah a ti.\n19 Samuel in Saul cu a sâng ih, «Keimah hi hmutu cu ka si. Hmun sâng ah ka hmaiah feh aw, ziangahtile tuihsun cu ka hnenah rawl na ei pei ih, thaisun ah ka lo fehter ding, cule na thinlung sungih um mi zaten ka lo sim ding. 20 Asinan a liam cia ni thum ih a hlo mi na lākpawl hrangah lungphâng hlah, ziangahtile an hmu thluh zo. Israel-ih hiar mi hmuahhmuah cu zawih parah so a si ding? Na par le na paih sungkua parah a si lo maw?» tiah a ti.\n21 Cule Saul in a sâng ih, «Israel hnámpawl lakih a fatebik Benjamin-mi ka si ih, ka innsang khal Benjamin hnámih hrin hmuahhmuah lakih fatebik a si lo maw? Ziangahso hitivekin ka hnenih na ṭawng?» tiah a ti.\n22 Cule Samuel in Saul le a siahhlawh cu pindanpi sungah a hruailut hai ih, an mi sawm mipawl lakah hmun zahumbik ah a toter hai, mi 30 hrawng an si. 23 Cule Samuel in rawlsuangtu hnenah, « ‹A dangten ret aw,› tiih ka lo sim zo mi ka lo pek mi vo kha rak keng aw,» tiah a ti. 24 Cule rawlsuangtu cun saliang cu a parih kăwp mi thawn a lasuak ih, Saul hmaiah a ret. Cule Samuel in, «Ngai hnik, himi cu na hrangih rethran mi a si, ei aw. Ziangahtile mi ka sawm ka ti lai ihsin tuih cān tiang nangmai hrangih ret mi a si,» tiah a ti. Cule cuih ni ah Saul cu Samuel hnenah rawl a ei.\n25 Hmun sâng ihsin khaw sungih an rung suh tikah, inn tlun parah Samuel in Saul a bia. 26 Zingpit ten an tho, khawvan zawng hrawngah Samuel in Saul cu inn tlun parah a ko ih, «Tho aw, ka lo tlungter thlang ding,» tiah a ti. Cule Saul cu a tho ih, amah le Samuel cu an pahnih in khaw lengah an suak.\nSaul Hriak Thihnak\n27 Khaw leng an thlen tikah, Samuel in Saul hnenah, «Na siahhlawh hi kan hmaiih feh vivo dingin sim aw,» tiah a ti. Cule a siahhlawh cu a feh. «Asinan nang cu rei lo te hi tawkah ding aw, cule na hnenah Pathian kamsuakthu ka thăn ding,» tiah a ti.\nProfet vekin Saul Thu a Phuang\n1 Cun Samuel in hriak thâwl a lâk ih, Saul lu ah a thlawrh, cule amah cu a hnam ih, «Jehovah in a ro parih uktu si dingin hriak a lo thih a si lo maw? 2 Tuihsun ah ka hnen ihsin na fehsuak tikah, Benjamin ramri Zelzah ih Rachel thlān kiangah mi pahnih na táwng ding. Cule annih in na hnenah, ‹Na hawl mi lāk hlopawl an hmu zo. Cule ngai hnik, na pa in lāk hlopawl a ruat-har nawn lo ih, nanmah a lo ruat-har, «Ka fapa cu ziangtin ka tuah ding,» a ti rero,› tiah an lo sim ding. 3 Cun cutawk ihsin na feh vivo ding ih, Tabor ih elon thingkung na thleng ding. Cu tawkah Bethel ih Pathian hnenih fehso mi pathum na táwng ding, pakhat in meno pathum a keng ding, a dang pakhat in sang hlawm thum a keng ding ih, a dang pakhat in sabitzu savun thâwl khat a keng ding. 4 Cule annih in cibai an lo bûk ding ih, sang hlawm hnih an lo pe ding, cucu an kut ihsin na rak cohlang pei. 5 Cuihhnu ah Filisṭia ṭanhmun kiltu ralkappawl umnak Pathian tlang na thleng ding. Cule hitin a si ding, khua na thlen tikah, cawngcing, khuangte, phirivau le ṭingṭang tum phahin hmun sâng ihsin profet rual rung suk na táwng ding ih annih in thu an phuang ding. 6 Cun Jehovah Thlarau na parah a thleng ding ih, anmah zawngah thu na phuang ve ding, cule mi danglam ah na thlengaw ding. 7 Cule hitin si seh, hi hminsinnakpawl na hnenih a thlen tikah, na kut in tuah ding a hmuh mi cu tuah aw, ziangahtile Pathian na hnenah a um a si. 8 Ka hmaiah Gilgal ah na rak suk pei ih, ngai hnik, Meiur Thilhlănpawl hlan dingah le Remnak Thilhlăn thawiawknakpawl thawi dingah na hnenah ka rung ding. Na hnen ka rat ih na tuah ding mi ka lo hmuh hlanlo ni sarih sung in rak hngak pei,» tiah a ti.\n9 Cun hitin a si, Samuel hnen ihsin feh dingin a dung lam a hawi tikah, Pathian in Saul cu thinlung dang a pek, cule cuih ni ah cuih hminsinnakpawl zaten a thlengkim. 10 Cutawk ih mual an thlen tikah, amah táwng dingin profet rual an rak um, cun Pathian Thlarau cu Saul parah a thleng ih, an lakah thu a phuang ve. 11 Cule hitin a si, a hlanih Saul rak theitupawl in profetpawl lakih thu a phuan ve an hmuh tikah pakhat le pakhat, «Kish fapa parih thleng mi hi ziang a si? Saul teh profetpawl lakih mi a si ve maw si?» tiah an tiaw. 12 Cun cutawk ih mi pakhat in a sâng ih, «An pa cu zo a si?» tiah a ti. Curuangah, «Saul teh profetpawl lakih mi a si ve maw si?» ti cu thufim pakhat ah a cang. 13 Cule thuphuan a ṭheh tikah, Saul cu hmun sâng ah a feh.\n14 Cun a paseu in Saul le a siahhlawh hnenah, «Khui nan rak feh?» tiah a ti hai.\nAnih in, «Lākpawl hawl dingah. Khuitawk hmanah hmuh ding an um lo ti kan hmuh tikah, Samuel hnenah kan feh,» tiah a ti.\n15 Cule Saul-ih paseu in, «Zangfahten Samuel ih a lo sim mi cu in sim aw,» tiah a ti.\n16 Cule Saul in a paseu hnenah cun, «Anih in fiang zetin lākpawl hmuh an si zo tiah in sim,» tiah a ti. Asinan Samuel ih sim mi lalram thuhla cu a sim lo.\nSaul cu Siangpahrang ih Thăn a Si\n17 Cun Samuel in Mizpah ah Jehovah hnenah mipi a kokhawm ih, 18 Israel tefapawl hnenah, «Israel-ih Pathian Jehovah in hitin a ti, ‹Israel cu Izip ihsin ka hruaisuak ih, Izip-mipawl kut, lalrampawl hmuahhmuah kut le a lo palbĕttu hnen ihsin ka lo runsuak,› tiah a ti. 19 Asinan tuihsun ah nan buainakpawl le nan harsatnakpawl hmuahhmuah lak ihta a lo runsuaktu nan Pathian cu nan hnáwng ih a hnenah, ‹Kan duh lo, kan tlunah siangpahrang ret aw!› tiah nan rak ti. Curuangah atu ah a hnám a hnám le a hrin a hrin cio in Jehovah hmaiah lang uh,» tiah a ti.\n20 Cule Samuel in Israel hnám zaten a ra naihter, Benjamin hnám cu hril a si. 21 Benjamin hnám cu a hrin a hrin ih a ra naihter hai tikah, Matri-ih hrin cu hrilsuah a si. Cule Kish-ih fapa Saul cu hril a si. Asinan amah an hawl tikah an táwng lo. 22 Curuangah, «Hi tawkah amah a thleng zo maw?» tiah Jehovah an sutbêt.\nCule Jehovah in, «Zoh hnik uh, thilri lakah a relh lai,» tiah a sang hai.\n23 Cun an va tlân ih cutawk ihsin amah cu an hruai. Mipi lakih a din tikah, anih cu mi hmuahhmuah hnakin a liang tlun cu a lăwr. 24 Cule Samuel in mipi hmuahhmuah hnenah, «Jehovah hril mi cu nan hmu maw, amah vek zohman mipi hmuahhmuah lakah an um lo?» tiah a ti.\nCutikah mipi zaten an au ih, «Siangpahrang cu a san sau seh!» tiah an ti.\n25 Cun Samuel in mipi hnenah lalram umdān ding a sim, cule cazual sungah a ngan ih Jehovah hmaiah a ret. Cule Samuel in mipi zaten, mi kip maih inn ciar ah a tlungter hai. 26 Cule Saul khal Gibeah ih a inn ah a tlung, cule Pathian ih an thinlung a tham mi miralṭhapawl in amah an thlun. 27 Asinan mihlothlau hrekkhat in, «Ziangtin hi pa hin in run thei ding?» tiah an ti. Cutin anih cu an hmuhsuam ih, laksawng zianghman an kĕn lo. Asinan anih cu daiten a um.\nSaul in Ammon-mipawl a Neh\n1 Cun Ammon-mi Nahash cu a so ih, Jabesh Gilead do dingin ṭanhmun a khuar. Cule Jabesh khua mipapawl hmuahhmuah in Nahash hnenah, «Kanmah thawn thukham tuah aw, cule kan lo rian ding,» tiah an ti.\n2 Cule Ammon-mi Nahash in, «Nan vawrh lam mit ka phawrh ding ih, Israel hmuahhmuah tlunah ningzahnak ka thlĕn ding, culawngah nanmah thawn thukham ka tuah ding,» tiah a sâng hai.\n3 Cun Jabesh khaw upapawl in a hnenah, «Ni sarih in rak hngak aw, cutin Israel ramṭhen hmuahhmuah ah palaipawl kan thlah ding. Cule zohman in runtu ding an um lo asile, na hnenah kan ra ding,» tiah an ti.\n4 Cutin palaipawl cu Saul umnak Gibeah an ra thleng ih mipi hnatheihin cuih thu cu an sim. Cule mipi zaten an au ih an ṭap. 5 Ngai hnik, Saul cu ramlak ihsin ranpi rual dungah a ra. Cule Saul in, «Ziangah saw mipi an ṭah?» tiah a ti. Cule annih in Jabesh mipapawlih ṭawngkampawl cu amah an sim. 6 Cun hi thu a theih tikah, Pathian Thlarau cu Saul parah a thleng ih a thinheng cu nasazetin a tho. 7 Cun câwcang hâl khat a la ih a satcip nêknêk hai, cule palaipawl kut in Israel ramṭhenpawl hmuahhmuah ah cumi cu a kuat thluh ih, «Samuel le Saul zawngih ral do dingih a feh lo tu pauhpauh cu a câwpawl parah hivekih tuah a si ding,» tiin thu a cah.\nCule mipi tlunah Jehovah ṭihnak a thleng ih, lungrualten an ra păwksuak thluh. 8 Bezek hmun ih mipum a siar tikah, Israel tefapawl cu ting thum an si ih, Judah mipa 30000 an si. 9 Cule annih in a ra thleng mi palaipawl hnenah, «Gilead ih Jabesh mipapawl hnenah hitin nan sim pei, ‹Thaisun ni a hung săt tikcān ah, băwmnak nan ngah ding,› tiin,» tiah an ti. Cutin palaipawl cu Jabesh mipapawl hnenah an kir ih cumi cu an sim, cule Jabesh mipapawl cu an lung a awi. 10 Curuangah Jabesh mipapawl in Nahash hnenah, «Thaisun ah na hnenah kan ra ding ih, ṭha na timi mi cu kan parah tuah aw,» tiah an ti.\n11 Cule a thaisun ah hitin a si, Saul in mipi cu bur thum ah a ṭhen, cule zing lam sentari kil cān ah Ammon-mipawl ṭanhmun khuarnak laifangah an feh ih sun ni a hung săt tiang Ammon-mipawl an that ciamco. Cule hitin a si, an thah hrelh mipawl cu an ṭekdarh thluh, cutin hmunkhatih pahnih um khal an um lo.\n12 Cun mipi in Samuel hnenah, «Zo a si, ‹Saul in kan tlunah in uk ding maw?› titu, cupawl cu rak hruai uhla kan that ding,» tiah an ti.\n13 Asinan Saul in, «Tuihsun ah mi pakhat hman thah a si lo ding, ziangahtile tuihsun ah Jehovah in Israel ram ah runsuahnak a hlĕnsuak zo a si,» tiah a ti.\n14 Cun Samuel in mipi hnenah, «Ra uh, Gilgal ah feh uh sila, cu tawkah lalram tithar uhsi,» tiah a ti. 15 Cule mipi zaten Gilgal ah an feh ih cutawk Gilgal ah Saul cu Jehovah hmaiah siangpahrang ah an tuah. Cu tawkah Jehovah hmaiah Remnak Thilhlănpawl an thawi. Cule cu tawkah Saul le Israel mipapawl hmuahhmuah cu nasazetih lungawiaipuangin an um.\nSamuel Thucah Netabik\n1 Samuel in Israel-mi hmuahhmuah hnenah, «Ngai hnik uh, ka hnenih nan sim mi hmuahhmuah nan thu ka lo ngaithla hai zo ih nan tlunah siangpahrang ka ret zo. 2 Cule atu ah zoh hnik uh, siangpahrang cu nan hmaiah a feh rero. Kei cu ka tar ih ka ṭuak a par thlang, zoh hnik uh, ka fapapawl tla nan hnenah an um. Ka nauhak lai ihsin tuihni tiang nan hmaiah ka feh. 3 Zoh hnik uh, hi tawkah ka um. Jehovah hmaiah le a hriak thih mi hmaiah keimah dokalhin in theihter hnik uh: zawih câwcang so ka lâk, asilole zo-ih lāk so ka lâk, asilole zo so ka bum dah? Zo so ka palbĕt, asilole ka mitcawter dingin zo hnen ihsin nawhthuh ka lâk dah? Cumi cu ka lo rūlsal ding,» tiah a ti hai.\n4 Cule annih in, «Nang in in bum dah lo ih, in palbĕt dah lo, zo hnen ihsi hman in zianghman na lâk dah fawn lo,» tiah an ti.\n5 Cun anih in an hnenah, «Ka kut ah zianghman thil diklo nan hmu lo ti, nanmah dokalhin Jehovah cu theihpitu le a hriak thih mi cu tuihsun ah theihpitu a si,» tiah a ti hai.\nCule annih in, «Jehovah cu theihpitu a si,» tiah an sâng.\n6 Cun Samuel in mipi hnenah, «Jehovah cu Mosi le Aaron tungdingtu le nan pupápawl Izip ram ihsi hruaisuaktu a si. 7 Curuangah Jehovah in nanmah le nan pupápawl hnenih a tuah mi dingfelnak thil ti mipawl hmuahhmuah thuhla Jehovah hmaiih nanmah ka lo ruahpi theinak dingah daiten ding uh. 8 Izip ram ih Jakob a thlen tikah, nan pupápawl cu Jehovah hnenah an ṭap, cule Jehovah in Mosi le Aaron cu nan pupápawl Izip ihsin runsuaktu le himi hmun ih cêngtertu ah a thlah. 9 Cule Jehovah an Pathian an hngilh tikah, annih cu Hazor ralkappawlih bawi, Sisera kut ah, Filisṭia-mipawlih kut ah le Moab siangpahrang kut ah a zuar hai, cule annih in anmah cu an do. 10 Cun annih cu Jehovah hnenah an ṭap ih, ‹Sual kan rak tuah a si, ziangruangahtile Jehovah kan hngilh ih Baalpawl le Ashtoreth-pawl kan rak bia. Asinan atu ah kan ralpawl kut ihsin in run aw, cule nangmah kan lo rian ding,› tiah an ti. 11 Cule Jehovah in Jerubbaal, Bedan, Jefthah le Samuel pawl cu a thlah hai ih, kil kip ih nan ralpawl kut sung ihsin a lo runsuak, cule ralmuangin nan cêng.\n12 «Cule nanmah dokalhin Ammon-mipawlih siangpahrang Nahash a rat nan hmuh tikah, Jehovah nan Pathian hi nan siangpahrang a si laiah, ka hnenah, ‹A si lo, siangpahrang in in uk sawn seh,› tiah nan ti. 13 Curuangah, ngai hnik uh, nan hril mi le nan duh mi siangpahrang cu! Cule zoh hnik uh, Jehovah in nan tlunah siangpahrang a ret zo. 14 Jehovah nan ṭih, amah nan rian, a thu nan lung, Jehovah thupekpawl dokalhih nan hél lo asile, cutin nanmah le nanmah lo uktu siangpahrang thawn Jehovah nan Pathian nan thlun vivo ding. 15 Asinan Jehovah aw ngaithla loin, Jehovah thupekpawl dokalhih nan hél riangri asile, Jehovah kut cu nan pupápawl dokalhih a rak um vekin, nanmah dokalhin a um ding.\n16 «Curuangah Jehovah in nan mithmuhih a tuah ding mi hi thil ropi hi ding uhla zoh uh. 17 Tuihsun hi sangvut khâwm cān a si lo maw? Jehovah ka ko ding ih, anih in khawri le ruah a thlah ding, cule nanmai hrangih siangpahrang nan dil mi hi Jehovah mithmuhih nan tuah mi, nan sualralnak maksak a si ti nan theithiam ding,» tiah a ti hai. 18 Cule Samuel in Jehovah a ko ih, cuih ni ah Jehovah in khawri le ruah a thlah, cule mipi hmuahhmuah in Jehovah le Samuel cu an ṭihzah zet.\n19 Cule mipi zaten Samuel hnenah, «Kan thihlonak dingah Jehovah na Pathian hnenah na siahhlawhpawl hrangah thlacam aw. Ziangahtile hi thil ṭhalo kanmah hrangih siangpahrang kan dilnak hi, kan sualpawl hmuahhmuah tlunah kan bêt a si,» tiah an ti.\n20 Cule Samuel in mipi hnenah, «Ṭih hlah uh. Hi sualralnak hmuahhmuah hi nan rak tuah zo, sikhalsehla Jehovah thlunnak ihsin pial loin, Jehovah cu nan thinlung hmuahhmuah in rian sawn uh. 21 Cule pial hlah uh, ziangahtile hlawknak mi pe thei lo le mi run thei lo, kawlawng thilpawl nan thlun pang ding, cupawl cu zianghman an si si lo. 22 Ziangahtile Jehovah in a hmin ropi ruangah a mipawl a thlauthla lo ding, ziangruangahtile a minung ih lo tuah hi Jehovah lunghmui zawng a si. 23 Cuihtlunah, ka hrangah cun, nan hrangah thlacam bansannak ih Jehovah dokalhih thilsual tuah cu ka hnen ihsin hla seh. Lamzin ṭha le dik ka lo zirh sawn ding. 24 Jehovah ṭih uhla, nan thinlung hmuahhmuah in thutak in amah cu rian sawn uh. Ziangahtile nan hrangih thil ropi a tuah mipawl ruat uh. 25 Asinan sualrál zetih thil nan ti thotho asile, nanmah le nan siangpahrang cu hlohralter nan si ding,» tiah a ti.\nFilisṭia-mipawl Do dingin Saul a Feh\n1 Saul in kum khat a uk, cule Israel tlunah kum hnih a uk tikah, 2 Saul in Israel lak ihsin amai hrangah mipa 3000 a hril. Mikmash le Bethel tlang ah mipa 2000 pawl cu Saul hnenah an um ih, mipa 1000 pawl cu Bejamin ram Gibeah ah Jonathan hnenah an um. A dangpawl hmuahhmuah cu anmai puanthlam ciar ah a thlah hai. 3 Cule Jonathan in Geba ih Filisṭia-mipawlih ṭanhmun kiltu ralkappawl cu a do, cucu Filisṭia-mipawl in an hna in an thei. Cun Saul in ram sung hmuahhmuah ah, «Hebru-mipawl in thei hai seh,» tiin tuupa ki a phaw. 4 Israel-mi hmuahhmuah in Saul in Filisṭia ṭanhmun kiltu ralkappawl a do ti le Israel cu Filisṭia-mipawl hnenah fihnungza ah an cang ti thu an hna in an thei. Cule mipi cu Gilgal ah Saul hnenah hmunkhatih kawhkhawm an si.\n5 Cun Filisṭia-mipawl cu Israel do dingin hmunkhatah an khawmaw, ránglêng 30000 le rángtothiam 6000 le minung tifinriat kapih vunnel zat ih tam an si. Cule Beth Aven ih nisuahnak lam Mikmash ah an so ih ṭanhmun an khuar. 6 Mipi an van a sân ruangah, Israel mipapawl in dinhmun ṭihnungza ah an um ti an hmuh tikah mipi cu pûkpawl ah, phūl lakah, lungpipawl ah, kuapawl ah, khurpawl ah an relh. 7 Cule Hebru-mi mi hrekkhat cu Jordan an tán ih Gad le Gilead ram ah an tlân. Saul lawngte cu Gilgal ah a um lai ih, mipi hmuahhmuah in khūr cingin amah an thlun.\nSaul in Puithiam Rawngbawlnak a Tuah\n8 Cun Samuel ih cān khiah bangtukin Saul in ni sarih sung a hngak. Asinan Samuel cu Gilgal ah a ra thleng lo, cule mipi cu Saul hnen ihsin an ṭekdarh. 9 Cutikah Saul in, «Hitawk ka hnenah Meiur Thilhlăn le Remnak Thilhlănpawl keng uh,» tiah a ti. Cule anih in Meiur Thilhlăn a hlan. 10 Cun hitin a si, Meiur Thilhlăn a hlăn ṭheh leveten, zoh hnik, Samuel a ra thleng, cule Saul cu Samuel hmuak dingin a va suak.\n11 Cule Samuel in, «Ziang si maw na tuah?» tiah a ti.\nCule Saul in, «Ka hnen ihsin mipi an ṭekdarh ti ka hmu ih, nangmah le khiah mi cān ah na ra thleng fawn lo, Mikmash ah Filisṭia-mipawl hmunkhatah an khawmaw a si, 12 cun, ‹Filisṭin-mipawl atu ah Gilgal ah ka hnenah an ra thlang ding ih, Jehovah hnenah dilnak ka tuah hrih fawn si lo,› tiah ka ti. Curuangah tuah ṭulin ka ruat ih Meiur Thilhlăn ka hlan,» tiah a ti.\n13 Cule Samuel in Saul hnenah, «Atthlak zet thil na tuah a si. Jehovah na Pathian ih a lo pek mi thupekpawl na thlun lo. Ziangahtile Jehovah in na uknak cu Israel tlunah kumkhuain hngetter a rak tum. 14 Asinan atu ah cun na uknak cu a hmun vivo nawn lo ding. Jehovah in amai hrangah a thinlung vek pu mi a hawl zo ih, cu pa cu minungpawl tlunih thuneitu dingah thu a pe zo, ziangruangahtile Jehovah ih thu a lo pek mi na thlun lo,» tiah a ti.\n15 Cun Samuel cu a tho ih Gilgal ihsin Benjamin ram Gibeah ah a feh. Cule Saul in amah zawngih um minung a siar, mipa 600 hrawng an si. 16 Saul, a fapa Jonathan le anmah hnenih um mipi cu Benjamin ram Gibeah ah an tâng. Asinan Filisṭia-mipawl cu Mikmash ah ṭanhmun an khuar. 17 Cun Filisṭia-mipawlih ṭanhmun khuarnak ihsin mirămtupawl cu bur thum in an ra suak. Bur khat cu Shual ram ih Ofrah zin lam an pan, 18 A dang bur khat cu Beth Horon zin lam an pan ih, a dang bur khat cun ramri zin lam an pan, cuih hmun ihsin ramṭhing lam kan zoh asile Zeboim Phaikuam cu a hnuaiah a hmu ding.\n19 Israel ram sung hmuahhmuah ah soser pakhat hman hmuh ding an um lo, ziangahtile Filisṭia-mipawl in, «Hebru-mipawl in ralnâm simaw, fei simaw an tuah pang ding,» tiah an ti a si. 20 Asinan Israel-mipawl zaten maih bul ta leilehnak thirha, leilaihnak thirzúm, hreitlung le tuhmui pawl serhriam dingin Filisṭia-mipawl hnenah an vung feh. 21 Tuhmuipawl, leilehnak thirzúmpawl, thirhai ṭêkpawl, hreitlungpawl tâthriam man le thirfungpawl tuahter man ah apim khat an la. 22 Cun ral do ni ah hitin a si, Saul le Jonathan zawngih um mipi lakih zo-ih kut hmanah ralnâm siseh, fei siseh a um lo. Saul le a fapa Jonathan hnen lawngah cupawl cu hmuh an si. 23 Cule Filisṭia ṭanhmun kiltu ralkappawl cu Mikmash lan dingin an feh.\n13:21a pim khat: Shekel 2/3 a si ih, mi pakhat ni khat hlawh hnakin málten a tam.\nJonathan in Filisṭia-mipawl a Neh\n1 Ni khat cu hitin a si, Saul fapa Jonathan in a ralthuam kengtu tlangval hnenah, «Ra aw, khat lam ralih Filisṭia ṭanhmun kiltu ralkappawl hnenah kan feh pei,» tiah a ti. Asinan a pa cu a sim lo. 2 Saul cu Migron ih talê kung hnuai Gibeah hnar pawnah a to. A hnenih um mipi cu 600 hrawng an si. 3 Shiloh ih Jehovah-ih puithiam Eli fapa, Finehas fapa, Ikabod-ih unaupa Ahitub fapa Ahijah cu Puithiam Kâwrcung a hruk. Asinan Jonathan a fehsuak ti mipi in an thei lo.\n4 Jonathan in Filisṭia ṭanhmun kiltu ralkappawl hnenih feh a tumnak tlangkâwn le tlangkâwn karlakah khat lam kapah lunghriam a um ih, khat lam kap khalah lunghriam a um. Cule pakhat ih hmin cu Bozez a si ih, a dang khat lam hmin cu Seneh ti a si. 5 Pakhat ih hmai lam cu sak lam a hawi ih, Mikmash ralden lamah a um, a dang pakhat cu thlang lamah Gibeah raldenah a um. 6 Cun Jonathan in a ralthuam kengtu tlangval hnenah, «Ra aw, himi serh zim tan lo ṭanhmun kiltu ralkappawl hnenah kan feh pei. Jehovah in kan hrangah hna a ṭuan tla a si mahna. Ziangahtile minung tampi hmangin simaw, minung málte hmangin simaw a mi runnak ihsin ziang khalin Jehovah cu a dawnkham cuang lo,» tiah a ti.\n7 Cun a ralthuam kengtupa in a hnenah, «Na thinlung sungih um mi hmuahhmuah vekin tuah ko aw. Feh aw, ngai hnik, na thinlung bangtukin ka lo thlun ding,» tiah a ti.\n8 Cun Jonathan in, «A ṭha tuk, hi mipapawl hnenah kan va feh pei ih, an hnenah kan va langawter pei. 9 Annih in kan hnenah, ‹Nan hnen kan rat hlanlo in rak hngak uh,› in ti asile, kan umnak ah kan ding ding ih, an hnenah kan so lo ding. 10 Asinan annih in, ‹Kan hnenah ra uh,› in ti asile, kan so ding. Ziangahtile Jehovah in anmah cu kan kut ah in pe zo a si, cule hihi kan hrangah hminsinnak a si ding,» tiah a ti.\n11 Cutin an pahnih in Filisṭia ṭanhmun kiltu ralkappawl hnenah an va langawter. Cule Filisiṭin-mipawl in, «Zoh hnik uh, Hebru-mipawl cu an relhnak kaw sung ihsin an ra suak,» tiah an ti. 12 Cun ṭanhmun kiltu ralkap mipapawl in Jonathan le a ralthuam kengtupa cu an sâng ih, «Kan hnenah hung so uhla, ziang simaw kan lo hmuh ding,» tiah an ti.\nJonathan in a ralthuam kengtupa hnenah, «Ka dung ihsin i thlun aw, ziangahtile Jehovah in anmahpawl hi Israel kut ah a pe zo,» tiah a ti. 13 Cule Jonathan cu a kut le a khuk in a kaiso, a ralthuam kengtupa in a dung ihsin a thlun, cule cupawl cu Jonathan hmaiah an rīl. A ralthuam kengtupa cun Jonathan thawn dungtunawin, a that hai vivo. 14 Jonathan le a ralthuam kengtupa in an thah hmaisabik cu caw hal khat in ni khat ih lei a leh zat tiat a hrek sungah mipa 20 hrawng an si.\n15 Ṭanhmun khuarnak ah siseh, ló ah siseh, mipi hmuahhmuah lakah siseh, ṭihphannak a um. Ṭanhmun kiltu ralkappawl le mirămtupawl khal an khūr, cule ling a hnîn, cutin cumi cu khurhnak nasa ngaingai a si. 16 Benjamin ram Gibeah ih Saul ralvengtupawl in an thlir, cule ngai hnik, mipi an riarál ih, a suk le a so ah an feh. 17 Cun Saul in a hnenih um milaipawl hnenah, «Hmin ko hnik uh, cule kan hnen ihsin zo a fehsuak ti cekfel uh,» tiah a ti. Cule hmin an kawh tikah, ngai hnik, Jonathan le a ralthuam kengtupa an rak um lo. 18 Cule cu laicān ah Pathian Kuang cu Israel tefapawl hnenih a um ruangah, Saul in Ahijah hnenah, «Hi tawkah Pathian Kuang rak keng uh,» tiah a ti. 19 Cun hitin a rak cang, Saul in puithiam a biak laiah, Filisṭia-mipawlih ṭanhmun khuarnak ih thawmvâng cu a thang deuhdeuh. Cule Saul in puithiam hnenah, «Na kut sūp aw,» tiah a ti. 20 Cun Saul le a hnenih um milai hmuahhmuah cu an pungkhawmaw ih, raldonak ah an feh. Cule ngai hnik, mi kip ih ralnâm cun anmai innhnen an do ih, buainak nasa ngaingai a um. 21 Cuihtlunah, hi hlanih Filisṭia-mipawl hnenih um, an kiangkap rampawl ihsi ṭanhmun khuarnak ih Filisṭia-mipawl thawi rak so Hebru-mipawl cun Saul le Jonathan hnenih um Israel-mipawl an kăwp. 22 Cuvek thothoin Efraim tlang ram ih relh Israel mipapawl hmuahhmuah khal Filisṭia-mipawl an tlânsuak ti an theih tikah, raldonak ah an dungtein an dawi. 23 Cutin Jehovah in cuih ni ah Israel a run, cule an doawknak cu Beth Aven lamah a ṭhawn.\nSaul in Sia a Sămter Hai\n24 Cule cuih ni ah Israel mipapawl cu an van a sâng, ziangahtile Saul in mipi cu sesămnak hnuaiah a ret hai, «Zan a thlen hlan, ka ralpawl phuba ka lak hlanih ziang rawl khal a eitu cu camsiatin um seh,» tiah a ti. Mi zohman rawl an tep lo. 25 Cun ram sungih mi hmuahhmuah cu hramlak ah an feh ṭheh, cule lei ah khuaitizu a um. 26 Cule mipipawl thingkung lak an thlen tikah, ngai hnik, khuaitizu a fâwr, asinan zohman in an kut an kâ ah an ret lo, ziangahtile mipi in thukamnak kha an ṭih. 27 Asinan Jonathan cun a pa in mipi cu sesămnak hnuaiah a ret hai ti a thei ve lo. Curuangah a kut ih um fungfek zim cu a suah ih, khuaithlar sungah a sawh, cule a kut cu a kâ ah a retkir. Cule a mit a hung vâng. 28 Cun milaipawl lakih mi pakhat in, « ‹Tuihsun ah rawl a eitu cu camsiat si seh,› tiin na pa in fek zetin sesămnak thawn mipi a ngen,» tiah a ti. Mipi cu an cau.\n29 Asinan Jonathan in, «Ka pa in ram a tibuai a si. Zoh hnik uh, hi khuaitizu málte ka teh ruangah ka mit a hung vâng. 30 Mipi in an hmuh mi tuihsun ih ralthillawnpawl hi zalen zetin ei hai sehla, ziang tlukin a ṭha sinsin pei! Ziangahtile Filisṭia-mipawl lakah a nasa sinsin mi thahawknak a um lo ding maw?» tiah a ti.\n31 Israel-mipawl in cuih ni ah Filisṭia-mipawl Mikmash ihsin Aijalon tiang an nehkir. Cule mipi cu an tha a cem. 32 Cun mipi in ralthillawn cu an tlanhnawh ih, tuu, câwcangpawl le câwnotepawl an la ih, lei parah an that, cule mipi cun a thi thawn an ei. 33 Cun, «Zoh hnik, mipi cun thisen thawn ei in Jehovah dokalhin an sual!» tiah Saul an sim.\nCule anih in, «Dān nan pahbăl a si, tuihsun ah lungto tumpi ka hnenah rak hril uh,» tiah a ti. 34 Cun Saul in, «Mipi lakah vâkdarh uhla, an hnenah, ‹Mi kip câwcang le mi kip tuu cu hi tawkah ka hnenah rak hruai uh, hi tawkah that uhla ei uh. Cule thisen einak in Jehovah dokalhin sual hlah uh,› a titi in,» sim uh. Cutin mipi lakih mi pakhat ciar in cuih zan ah maih câwcang cio an rak hruai ih, cu tawkah an that. 35 Cun Saul in Jehovah hrangah biakṭheng a dâwl. Hihi Jehovah hnenih a dawl mi biakṭheng hmasabik a si.\n36 Saul in, «Filisṭia-mipawl dung ihsin zan ah suk uh sila, zing khawvan hlanlo răm uhsi, cule anmah lakih pakhat hman tân hlah uhsi,» tiah a ti.\nCule annih in, «Ṭha na tidān dānin tuah ko aw,» tiah an ti.\nCun puithiam in, «Hi tawkah Pathian naih uhsi,» tiah a ti.\n37 Cun Saul in Pathian thurawnpeknak a dil, «Filisṭia-mipawl dung ihsin ka suk pei maw? Anmah cu Israel kut ah na pe pei maw?» tiah a ti. Asinan cuih ni ah Pathian in amah cu a sâng lo. 38 Cule Saul in, «Hi tawkah ra hnik uh, nannih mipi hruaitupawl hmuahhmuah, cule tuihni ah hi sual hi ziang a si ti thei uhla hmu uh. 39 Ziangahtile Israel runtu Jehovah a nun rori vekin, ka fapa Jonathan a va si khalle a thi tengteng ding a si,» tiah a ti. Asinan mipi hmuahhmuah lakih mi pakhat hman in an sawn lo. 40 Cule Israel-mi hmuahhmuah hnenah, «Nannih khat lamah um uhla, kei le ka fapa Jonathan hi lamah kan um ding,» tiah a ti hai.\nCule mipi in Saul hnenah, «Ṭha na tidān dānin tuah ko aw,» tiah an ti.\n41 Curuangah Saul in Israel-ih Pathian Jehovah hnenah, «Camcawhfung diktak langter aw,» tiah a ti. Cun Saul le Jonathan cun an la, asinan mipi cu an luat. 42 Cule Saul in, «Ka fapa Jonathan le keimah karlakah camcawhfung zûk uh,» tiah a ti. Cutin Jonathan parah a tla. 43 Cun Saul in Jonathan hnenah, «Ziang si maw na rak tuah, i sim aw,» tiah a ti.\nCule Jonathan in a sim ih, «Ka kut ih um fungfek zim in khuaitizu málte ka tep. Atu ah ka thi tengteng ding a si,» tiah a ti.\n44 Cule Saul in, «Pathian in cuticun tuah sehla, cuhnakih nasa khalin, ziangahtile na thi hrimhrim ding a si, Jonathan,» tiah a ti.\n45 Asinan mipi in Saul hnenah, «Israel ah hi runhimnak maksak a hlĕnsuaktu Jonathan a thi ding maw? Thi lamlam hlah! Jehovah a nun rori bangtukin, a lu parih a sám phang khat hman lei ah tlawng hlah seh, ziangahtile tuihsun ah anih cu Pathian thawn hna a ṭuan a si,» tiah an ti. Cutin mipi in Jonathan cu an run ih, a thi lo. 46 Cun Saul cu Filisṭia-mipawl dawinak ihsin a kirsal, cule Filisṭia-mipawl cu anmai hmun ah an feh.\nSaul-ih Ral Nehnak\n47 Cun Saul in Israel tlunah a lalram a dĭn ih, a kil kip ah a ralpawl hmuahhmuah a do, Moab, Ammon tefapawl, Edom, Zobah siangpahrangpawl le Filisṭia-mipawl a do. A hawinak kip ah, a neh vivo hai. 48 Cule ralkap a khawm ih Amalek-mipawl a do. Cule Israel cu anmah rak rămtupawlih kut ihsin a runsuak.\n49 Saul-ih fapapawl cu Jonathan, Jishui le Malkishua tla an si. A fanu pahnih teih hmin cu, upasawn Merab, nautasawn cu Mikal a si. 50 Saul nupi hmin cu Ahimaaz-ih fanu Ahinoam a si. Cule a ralkap hotu lubik cu Saul-ih paseu Ner-ih fapa Abner a si. 51 Saul-ih pa cu Kish a si ih, Abner-ih pa Ner cu Abiel-ih fapa a si.\n52 Cun Saul damsung hmuahhmuah Filisṭia-mipawl thawn nasazetih doawknak a um. Cule Saul in micak asilole miralṭha a hmuh mi pauhpauh cu amai hrangah a la.\nSaul in Siangpahrang Agag a Zuah\n1 Cuihtlunah Samuel in Saul hnenah, «Jehovah in a mipawl tlun, Israel tlunih siangpahrang si dingah hriak lo thih dingin i thlah. Curuangah atu ah Jehovah kamsuakthupawlih aw ngaithla aw. 2 Ralkap rualpawlih Jehovah in, ‹Amalek cu Israel parih a thil tuah mi ruangah dān ka tat ding, Izip ram ihsi Israel a hung soh laiah lamzin in a rak bawh. 3 Atu ah feh awla, Amalek cu do aw, cule an neih mi zaten siatsuah thluh aw, anmah cu zuah hai hlah. Cuhnakin a nu a pa in, hnawifawp lai le nauhak, câwcang le tuu, kalauk le lāk pawl cu that aw,› a ti,» tiah a ti.\n4 Cun Saul in mipi cu hmunkhatah a kokhawm hai ih Telaim ah mipum a siar, ke ralkap ting hnih le Judah mipa 10000 an si. 5 Cule Saul cu Amalek-mipawlih khua ah a feh ih, phairawn in a rak hngak hai. 6 Cun Saul in Ken-mipawl hnenah, «Feh uh, păwk uhla, Amalek-mipawl lak ihsin suak uh, culole anmah zawngah ka lo siatsuah pang ding. Ziangahtile Israel tefapawl Izip ihsin an hung soh laiah ngilneihnak na rak langter,» tiah a ti. Cule Ken-mipawl cu Amalek-mipawl lak ihsin an suak. 7 Cule Saul in Amalek-mipawl cu Havilah ihsin Izip nisuahnak lam Shur tiang a do hai. 8 Amalek-mipawlih siangpahrang Agag khal a nungin a kai, cule milaipawl an zaten ralnâm in a that thluh hai. 9 Asinan Saul le mipi in Agag siangpahrang le a ṭhabik bik mi tuupawl, câwcangpawl, rannung thaupawl, tuufa nopawl le a ṭha mi hmuahhmuah cu siatsuah thluh an siang lo. Asinan zianghman ṭhahnem lo le santlailo mi tinkim cu an thathlo ṭheh.\nSaul cu Siangpahrang ihsia Hnăwn a Si\n10 Jehovah kamsuakthu cu Samuel hnenah a thleng ih, 11 «Siangpahrang ih Saul ka ret cu ka thin a na tuk, ziangahtile keimah i thlunnak ihsin dungah a kir ih, ka thupekpawl a tuahsuak lo,» tiin. Cule cumi cun Samuel thin a nater ih, zanvar Jehovah hnenah a au. 12 Cun Samuel cu Saul táwng dingah zingten a tho, Samuel hnenah, «Saul cu Karmel ah a feh ih, ngai hnik, amai hrangah hngilhlonak lung a phun, cule a fehkûal ih a lan, cule Gilgal ah a suk,» tiah an sim. 13 Cun Samuel cu Saul hnenah a feh ih, Saul in a hnenah, «Nang Jehovah ih thlawsuah mi pa! Jehovah ih thupek cu ka tuahsuak a si,» tiah a ti.\n14 Asinan Samuel in, «Ka hna ih theih mi hi tuu rual be aw le câwcangpawl paw hi teh ziang a si?» tiah a ti.\n15 Cule Saul in, «Amalek-mipawl hnen ihsin an rak ken mi a si, ziangahtile mipi in Jehovah na Pathian hnenih thawi dingah, tuu rual ṭhabik bik le câwcang ṭhabik bik pawl cu an zuah, cule a dangpawl hmuahhmuah cu kan thatfai ṭheh,» tiah a ti.\n16 Cun Samuel in Saul hnenah, «Daiten um aw! Cule Jehovah in mizan ih ka hnenih i sim mi ka lo sim ding,» tiah a ti.\nCule Saul in Samuel hnenah, «Sim aw,» tiah a ti.\n17 Cule Samuel in, «Nangmai mit ih tenau na rak si laiah, Israel hnámpawlih lubân ah tuah na rak si lo maw? Cule Jehovah in Israel tlunih siangpahrang dingah hriak a lo thih a si lo maw? 18 Atu ah Jehovah in hnaṭuan dingah a lo thlah ih, ‹Feh awla Amalek-mi misualpawl that thluh aw, cule an cemral hlanlo anmah do vivo aw,› tiah a lo ti. 19 Ziangahso Jehovah aw cu na rak ngaithla lo? Ziangruangah so ralthillawnpawl na cuhhnawh ih, Jehovah hmaiah thil ṭhalo na tuah?» tiah a ti.\n20 Cule Saul in Samuel hnenah, «Ai! Jehovah aw cu ka rak ngaithla ko, Jehovah ih i thlahnak hna ṭuan dingin ka rak feh, cule Amalek-mipawlih siangpahrang Agag cu ka rak hruai. Amalek-mipawl cu ka thatfel thluh. 21 Asinan mipi ih rak siatsuah thluh ding mi rallâksumpawl lak ihsin a ṭhabik bik, tuu rual le câwcangpawl cu Gilgal ih Jehovah na Pathian hnenih thawi dingah an lâk,» tiah a ti.\n22 Cutikah Samuel in,\n«Jehovah in Meiur Thilhlănpawl le thawinakpawl cu\nJehovah aw ngaithlak vekin a lungsi maw si?\nNgai hnik, thulun cu thawinak hnakin a ṭhasawn ih,\nThusim ngaithlak cu tuucangpawlih thau hnakin.\n23 Ziangahtile helnak cu thilcamthiam sualnak a si ih,\nLungruh cu mawhsualnak le milem biaknak tluk a si.\nJehovah kamsuakthu na hnawn ruangah,\nAnih khal in siangpahrang na sinak ihsin a rak lo hnáwng ve a si,»\ntiah a sim.\n24 Cun Saul in Samuel hnenah, «Thilsual ka rak tuah a si, ziangahtile Jehovah thupek le na ṭawngkampawl ka rak pahbăl, ziangruangahtile mipi ka ṭih hai ih an aw ka rak ngai. 25 Curuangah zangfahten ka sual in ngaithiam awla, Jehovah ka biak theinak dingah ka zawngah kirsal aw,» tiah a ti.\n26 Asinan Samuel in Saul hnenah, «Na zawngah ka kir lo ding, ziangahtile nang cun Jehovah kamsuakthu na rak hnáwng ih, Jehovah in Israel tlunih siangpahrang na sinak ihsin a lo hnáwng zo,» tiah a ti. 27 Cule Samuel cu feh dingin a herawk zawngah, a kâwrfual zim cu Saul in a kai ih a tlek. 28 Cun Samuel in a hnenah, «Tuihsun ah Jehovah in na hnen ihsin Israel lalram cu a băwtthlek zo ih, nang hnakih ṭhasawn na innhnen a pe zo. 29 Cule Israel-ih Cahnak cun thuphan a rel lo ding ih, a lung a thlĕng fawn lo ding. Ziangahtile lung thlĕng dingin, anih cu minung a si lo,» tiah a ti.\n30 Cun Saul in, «Thilsual ka rak tuah a si, asinan ka mipi upapawl le Israel hmaiah upatnak i coter hram awla, Jehovah na Pathian ka biak theinak dingah ka zawngah kir ko aw,» tiah a ti. 31 Cule Samuel cun Saul a thlun ih Saul in Jehovah a bia.\n32 Cule Samuel in, «Hitawk ka hnenah Amalek-mipawlih siangpahrang Agag cu rak hruai uh,» tiah a ti. Cule Agag cu a hnenah fimkhur zetin a feh.\nCule Agag in, «Thungaiten thihnakih khâtnak cu a liam zo a si,» tiah a ti.\n33 Asinan Samuel in, «Na ralnâm in nunau fa nei lo ko a rak tuah vekin, na nu khal nunau lakah fa nei loin um ve seh,» tiah a ti. Cule Samuel in Agag cu Jehovah-ih hmai Gilgal ah a satsăwm ṭheh.\n34 Cun Samuel cu Ramah ah a feh ih, Saul khal amai inn, Saul-ih khua Gibeah ah a so. 35 Cule Samuel cu Saul a thih ni tiangin amah táwng dingin a so nawn lo. Sikhalsehla Samuel cun Saul a ṭah, cule Jehovah cu Israel siangpahrang ih Saul a ret cu a thin a nâ.\nSiangpahrang dingih David Hriak Thihnak\n1 Jehovah in Samuel hnenah, «Saul cu Israel a uknak ihsin ka hnáwng a si ti na hmuh hnuhnuah, ziang tik tiang so amah cu na sūn ding? Na kidâwng cu hriak thawn khatter awla, feh aw. Bethlehem khawmi Jesse hnenah ka lo thlah ding. Ziangahtile a fapapawl lak ihsin keimah le keimah siangpahrang ka peaw,» tiah a ti.\n2 Cule Samuel in, «Ziangtin ka feh thei ding? Saul in cuih thu a theih asile, i that ding,» tiah a ti.\nCule Jehovah in, «Na zawngah câwla hruai awla, ‹Jehovah hnenah thawi dingin ka ra a si,› ti aw. 3 Cun thawinak hmun ih ra dingin Jesse sawm awla, na tuah ding mi ka lo hmuh ding, na hnenih ka lo sim mi cu ka hrangah hriak na thih pei,» tiah a ti.\n4 Cutin Samuel cun Jehovah ih sim mi cu a tuah ih, Bethlehem ah a feh. Cule khaw sung upapawl cu amah a rat tikah an khūr, cule, «Remnak thawi ra na si maw?» tiah an ti.\n5 Cule anih in, «Remnak thawi ra ka si, Jehovah hnenih thawi dingin ka ra. Tithianghlim aw uhla, thawinak ah ka zawngah ra uh,» tiah a ti. Cun anih in Jesse le a fapapawl cu a serhhran hai ih thawinak ah a ko hai.\n6 Cule an thlen tikah hitin a si, Samuel in Eliab cu a zoh ih, «Thungaiten Jehovah hriak thih mi Jehovah hmaiah a um a si!» tiah a ti.\n7 Asinan Jehovah in Samuel hnenah, «A lăngdān siseh, a ruangrai siseh zoh hlah, ziangruangahtile anih cu ka hnawn mi a si. Ziangahtile Jehovah cun minung hmuh vekin a hmu ve lo, minung cun leng lam lăngdān a zoh, asinan Jehovah cun thinlung a zoh sawn a si,» tiah a ti.\n8 Cule Jesse in Abinadab a ko ih Samuel hmaiah a fehter. Cule Samuel in, «Hi pa khal Jehovah in a hril lo,» tiah a ti. 9 Cule Jesse in Shammah a fehter. Cule Samuel in, «Hi pa khal Jehovah in a hril lo,» tiah a ti. 10 Cutivekcun Jesse in a fapa pasarih pawl cu Samuel hmaiah a fehter hai. Cule Samuel in Jesse hnenah, «Jehovah in hipawl hi a hril hai lo,» tiah a ti. 11 Samuel in Jesse hnenah, «Tlangval an zaten hi tawkah an um thluh maw?» tiah a ti.\nCun anih in, «Nautabik a tāng lai, ngai hnik, tuu a khāl,» tiah a ti.\nCule Samuel in Jesse hnenah, «Mi thlah awla, amah cu run hruai aw. Ziangahtile a ra thlen hlanlo hi tawkah kan to lo ding,» tiah a ti.\n12 Cule Jesse in mi a thlah ih amah cu an run hruailut. Amah cu a sen telti, mitmen mawi le mimawi a si. Cule Jehovah in, «Tho awla, amah cu hriak thih aw, ziangahtile amah hi a si,» tiah a ti. 13 Cun Samuel in hriak kidâwng cu a lâk ih a unaupawl hmaiah amah cu hriak a thih, cule Jehovah Thlarau cu cuih ni thăwkin David parah a thleng. Cun Samuel cu a tho ih Ramah ah a feh.\nDavid in Saul hrangah Ṭingṭang a Tum\n14 Jehovah Thlarau in Saul a suahsan ih, Jehovah hnen ihsin thlarau sia in amah cu a buaiter ṭheu. 15 Cule Saul-ih siahhlawhpawl in a hnenah, «Ngai hnik, Pathian hnen ihsi thlarau sia in a lo tibuai ṭheu a si. 16 Atu ah kan pu in na hmaiih um, na siahhlawhpawl hi ṭingṭang tumthiam hawl dingin thu pe seh. Cule hitin si seh, Pathian hnen ihsi thlarau sia na parih a um tikah, anih in a kut in ṭingṭang tum sehla, na ṭha ding,» tiah an ti.\n17 Cule Saul in a siahhlawhpawl hnenah, «A tumthiam zettu mi pakhat hawl uhla, ka hnenah hruai uh,» tiah a ti hai.\n18 Cun siahhlawhpawl lakih pakhat in a sâng ih, «Zoh hnik, Jesse fapa, Bethlehem khawmi, a tumthiamtu ka hmu, micak ralṭha a si ih, ralthiam, ṭawng hmangthiam le mimawi a si, cule Jehovah in amah cu a umpi,» tiah a ti.\n19 Curuangah Saul in Jesse hnenah palai a thlah ih, «Tuu zawngih um na fapa David kha ka hnenah thlah aw,» tiah a ti. 20 Cule Jesse in sang le sabitzu thâwl khat phur lāk pakhat le meno pakhat a la ih cupawl cu a fapa David hnenin Saul hnenah a kuat. 21 Cutin David cu Saul hnenah a feh ih a hmaiah a ding. Cule Saul in David cu a duh zet ih, a ralthuam kengtu ah a cang. 22 Cun Saul in Jesse hnenah, «Ka hmaiah David ding hram seh, ziangahtile ka mithmuhah duhsaknak a co a si,» tiin thu a hei cah. 23 Cule hitin a si, Pathian hnen ihsin Saul parih thlarau a rat tinten, David in ṭingṭang a lâk ih a kut in a tum. Cule Saul cu a harh ih a ṭha, cule thlarau sia in amah cu a suahsan.\n1 Doaw dingin Filisṭia-mipawl in an ralkappawl an fĭnkhawm, cule Judah ta a si mi Sokoh khua ah an fĭnkhawm. Annih cu Sokoh le Azekah karlak Efes Dammin ah ṭanhmun an khuar. 2 Cule Saul le Israel mipapawl cu fĭnkhawmawin, Elah Phaikuam ah ṭanhmun an khuar ih, Filisṭia-mipawl do dingin an tlaraw. 3 Filisṭia-mipawl cu khat lam tlang parah an ding ih, khat lam tlang parah Israel-mipawl an ding, an lakah kuam a um. 4 Filisṭia-mipawlih ṭanhmun khuarnak ihsin an suanvawrbik, Gath-mi, a hmin Goliath cu a ra suak, amah cu dawng ruk le khâp khat a sâng. 5 A lu ah dar lukhum a khum ih, thir kâwrcung a hruh, cuih kâwrcung cu dar shekel 5000 rit a si. 6 Cule a kepawl ah dar ralthuam a bŭn ih, a liang le liang karlakah dar feite a thlaih. 7 A feipi ngul cu thiamtahtuih thiam tlâng vek a si ih, a thir feipi lu zim cu shekel 600 rit a si, cule a hmaiah ralphaw kengtu pakhat a feh. 8 Cun anih cu a ding ih Israel ralkappawl cu a auh hai, cule an hnenah, «Ziangruangah ral do ih tlaraw dingih nan ra suah? Keimah cu Filisṭia-mi ka si lo maw, cule nannih cu Saul-ih siahhlawh nan si lo maw? Nanmah aiah mi pakhat hril uhla cu pa cu ka hnenah ra seh. 9 Keimah i do thei ih i that thei asile, nan siahhlawh ah kan cang ding. Asinan amah cu ka neh ih ka thah asile, nannih cu kan siahhlawh ah nan cang ding ih in rian ding,» tiah a ti. 10 Cule Filisṭia-pa cun, «Tuihsun ah Israel ralkappawl ka lo zuam a si, keimah thawn doaw dingin mi pakhat rak suah hnik uh,» a ti. 11 Saul le Israel zaten cuih Filisṭia-paih ṭawngkampawl an theih tikah, an thla a phâng, nasazetin an ṭih.\n12 David cu Judah ram Bethlehem khua ih Efrath peng-mi fapa pariat nei, a hmin Jesse-ih fapa a si. Cule Saul san ah Jesse cu kum upa, tar zet a si thlang. 13 Jesse fapa upa pathum pawl cu ral do dingin Saul an thlun. Ral do dingih fehtu a fapa pathum pawlih hmin cu: upabik ah Eliab, a naudeuh Abinadab le a pathumnak ah Shammah an si. 14 David cu nautabik a si. Cule upabik pathum cun Saul an thlun. 15 Asinan David cu Bethlehem ah a paih tuu khāl dingin, Saul hnen ihsin kir thūl, feh thūl in a um. 16 Cule Filisṭia-pa cun a naih hai ih, ni 40 sung zing le zan a va langawter.\nA Ulepawl hnenah David a Feh\n17 Cun Jesse in a fapa David hnenah, «Hi thlairawl kanro efa khat le hi sang hlawm hra hi keng awla, na ulepawl hnen ṭanhmun khuarnak ah va tlân aw. 18 Cule himi hnawikhăl tlăng hra khal hi keng awla, 1000 hotu ralbawi sum aw, cule na ulepawl ziangtin an um ti zoh awla, an thuhla run kengkir aw,» tiah a ti. 19 Saul le a ulepawl le Israel mipa hmuahhmuah cu Elah Phaikuam ah Filisṭia-mipawl thawn an rak doaw rero.\n20 Cun David cu zingpit ten a tho, tuu rual cu tuukiltu pakhat hnenah a tân ih, thilpawl a lâk ih Jesse ih fial vekin a feh. Cule ralkappawl doaw dingih an feh le an au laiah ralthuam retnak hmun a va thleng. 21 Ziangahtile Israel le Filisṭia-mipawl cu doaw dingin ralkap le ralkap epawtăwnin an tlaraw. 22 Cule David in a tirawlpawl cu tirawl kiltuih kut ah a tān ta, amah cu ralkappawl lakah a tlân ih, a thleng, cule a ulepawl cibai a bûk. 23 Cun a ulepawl a biak hai laiah, Gath khua ih Filisṭia-mi, ngai hnik, an suanvawr, a hmin Goliath cu Filisṭia-mipawlih ralkappawl lak ihsin a ra suak, cule anih cun a ṭawngkampawl a kēlin a ṭawng lala. Cupawl cu David in a thei. 24 Cule Israel mipa hmuahhmuah in cu pa an hmuh tikah, a hnen ihsin an zâm ih nasatukin an ṭih. 25 Cun Israel mipapawl in, «A ra suak mi hi pa hi na hmu zo maw? Israel zuam dingin a ra suak rori a si, hitin a si ding, cu pa thattu cu siangpahrang in lennak nasazet thawn a lianter ding, a fanu khal a pe cih ding ih, a paih sungkuapawl cu Israel ram ah siah a awlh ding,» tiah an ti.\n26 Cun David in a kiangih dingpawl hnenah, «Hi Filisṭia-pa thattu le Israel mualphonak lahlotu cu ziangti vekih tuah ding a si? Ziangahtile a nung mi Pathian-ih ralkappawl zuam rero tu, hi serh zim tan lo Filisṭia-pa cu zo a si?» tiah a ti.\n27 Cule mipi in anih cu hitin an sâng, «Hi pa thattu cu kan sim vek khan tuah a si ding,» tiin.\n28 David in mipapawl hnenih a ṭawng lai cu a unau upabik Eliab in a thei, cule Eliab-ih thinhengnak cu David parah a tho ih, «Ziangruangah hi tawkah na ra? Ramṭhing ih tuu málte cu zo hnenah so na tān ta? Na hngalzia le na thinlung siatzia ka thei, ziangahtile ral doawknak zoh dingah na ra a si ko,» tiah a ti.\n29 Cule David in, «Ziang so maw ka tuah ih? A săn a um a si lo sawm?» tiah a ti. 30 Cun anih cun a hnen ihsin mi dang hnen lam a hawisan ih, cutivek thothoin a ṭawng. Cule mipi khal in a hlan vek thotho in an rak let.\nDavid in Goliath a Neh\n31 David ih a ṭawng mi ṭawngkampawl theih a si tikah, a ṭawngkampawl cu Saul hnenah an sim, cule anih in David cu a ko. 32 Cun David in Saul hnenah, «Amah ruangah zawih thin hman nau hlah seh, na siahhlawh hi a feh ding ih hi Filisṭia-pa a do ding,» tiah a ti.\n33 Cule Saul in David hnenah, «Hi Filisiṭia-pa do dingah na feh thei lo ding, ziangahtile nang cu suakthuan na si lai ih, anih cu a suakthuan lai ihsin ral do thiam a si,» tiah a ti.\n34 Asinan David in Saul hnenah, «Na siahhlawh hin a paih tuu a khāl ṭheu ih, kiosa simaw saváwm simaw ra in rante rualpawl lak ihsin tuufa no a lâk tikah, 35 a dungin ka dawi ih ka vuak, cule a kâ sung ihta tuufa no cu ka runsuak, cule anih in keimah i zăwn tikah a khahmul in ka kai, cule ka vuak ih ka that. 36 Na siahhlawh in kiosa le saváwm a pahnih hnih in a that a si, cule hi serh zim tan lo Filisṭia-pa cu cupawl lakih pakhat vek a si ding, ziangahtile anih cun a nung mi Pathian-ih ralkappawl a zuam a si,» tiah a ti. 37 Cuihtlunah David in, «Kiosa kuttîn le saváwm kuttîn sung ihsi i runsuaktu Jehovah in hi Filisṭia-paih kut ihsi khalin i runsuak ding,» tiah a ti.\nCule Saul in David hnenah, «Feh aw, Jehovah in lo umpi seh!» tiah a ti.\n38 Cun Saul in David cu a aralthuam a hrukter ih, a lu ah dar lukhum a khumter, cuihtlunah Saul in thir kâwrcung khal a hruhter. 39 A ralthuam parah David in a ralnâm a thlaih ih, feh a tum, ziangahtile cupawl cu a rak hruh sĭn hnik dah lo. Cule David in Saul hnenah, «Hipawl thawn ka feh thei lo, ziangahtile hipawl cu ka hruh sĭn dah lo,» tiah a ti. Cule David cun a hlít thluh. 40 Cun a kut in a kianghrăwl a keng, cule tivate kua ihsin amai hrangah lunghlum ngil panga a hril ih, cupawl cu tuukhāl zâl, a neih mi dip sungah a săn, cule a herhli cu a kut ah a um. Cun Filisṭia-pa cu a naih.\n17:38a ralthuam: A ṭawng hrampi ah, «sinfen» asilole «hnipuan» ti a si.\n41 Cule Filisṭia-pa cu a ra suak ih, David lam va naih a thăwk ih, a ralphaw kengtu cu Goliath hmaiah a feh. 42 Cule Filisṭia pacang in kiangkap a zoh ih David a hmu, amah cu a hmuhsuam, ziangahtile anih cu suakthuan lawng a si lai, sen telti le mituak a si. 43 Cun Filisṭia-pa cun David hnenah, «Keimah cu uico maw ka si, fungfekpawl thawi ka hnenih na rat?» tiah a ti. Cule Filisṭia-pa cun David cu a pathianpawl sālin a camsiat. 44 Cule Filisṭia-pa in David hnenah, «Ka hnenah ra awla, na sa cu tlun zuang vâtepawl le ramsapawl ka pe ding,» tiah a ti.\n45 Cun David in Filisṭia-pa hnenah, «Nang cun ralnâm, feipi le feite thawn i pan. Asinan kei cun na zuam mi ralkap rualpawlih Jehovah, Israel ralkappawlih Pathian hmin in ka lo pan a si. 46 Tuihsun ah ka kut ah Jehovah in nangmah hi i pe ding, ka lo vaw ding ih, na hnen ihsin na lu ka la ding. Cule tuihsun ah Filisṭia-mipawl ṭanhmun khuarnak ih ruangpawl cu tlun zuang vâte le leilung sahrangpawl ka pe ding, cutin leilung hmuahhmuah in Israel ram ah Pathian a um ti an thei ding. 47 Cun hi mipungkhawm hin Jehovah in ralnâm le fei in a run lo ti an thei ding, ziangahtile doawknak cu Jehovah ta a si ih, nannih cu kan kut ah amah in in pe ding,» tiah a ti.\n48 Cun hitin a si, Filisṭia-pa cu a tho ih David táwng dingih a ra naih tikah, David cu Filisṭia ralkap lamah Filisṭia-pa táwng dingin a hmanhmawh ih a tlân. 49 Cun David cun a zâl sung a pur ih, lung pakhat a lâk, cule cucu a herhli thawn a sai ih Filisṭia-paih caldar ah a ngah, cutin a cal sungah lungto cu a pil ih, Filisṭia-pa cu leilung ah băwkkhup zawngin a tlu ruairo.\n50 Cun David in herhli le lungto saihlum in Filisṭia a neh ih, Filisṭia-pa a sai ih a that. Asinan David kut ah ralnâm a um lo. 51 Curuangah David cu a tlân ih Filisṭia-paih tlunah a ding, a ralnâm cu a lâk ih, a kawm sung ihsin a zûk, cule amah cu a that, cule cumi thawn a lu a tán. Cule Filisṭia-mipawl in an suanvawrbik a thi ti an hmuh tikah, an zâm. 52 Cun Israel mipapawl le Judah mipapawl cu an tho ih an au, cule Ekron khua kăwtkapawl le phairawn luhnak tiang Filisṭia-mipawl cu an dawi. An hriam mi Filisṭia-mipawl cu Sharaim zintluan, Gath zintluan le Ekron zintluan tiang an rīl teptep. 53 Cun Israel tefapawl cu Filisṭia-mipawl dûmnak ihsin an ra kir ih, an puanthlampawl cu an răm. 54 Cule David in Filisṭia-paih lu cu a lâk ih Jerusalem ah a tlŭn, asinan a ralthuam cu a riahhmun ah a ret.\n55 Saul in David in Filisṭia do dingin a feh lai a hmuh tikah, ralkap hotu lubik, Abner hnenah, «Abner, hi suakthuan pate hi zo-ih fapa a si?» tiah a ti.\nCule Abner in, «Maw siangpahrang, na nun rori vekin, ka thei lo a si,» tiah a ti.\n56 Cutikah siangpahrang in, «Hi tlangval cu zo-ih fapa a si ti zăwihliah uh,» tiah a ti.\n57 Cun Filisṭia-pa thahnak ihsin David a kir tikah, Abner in a hruai ih, a kut ah Filisṭia-paih lu thawn Saul hmaiah a fehpi. 58 Cule Saul in a hnenah, «Tlangval, zo-ih fapa na si?» tiah a ti.\nCule David in, «Keimah cu Bethlehem khawmi na siahhlawh Jesse fapa ka si,» tiah a sâng.\nJonathan le David Thukham an Tuah\n1 Cule hitin a si, David in Saul biak a ṭheh tikah, Jonathan-ih nunnak cu David-ih nunnak ah a kăwp ih, Jonathan in amai nunnak vekin David cu a duh. 2 Saul in David cu cuih ni ah a hruai ih a paih inn ah a tlungter nawn lo. 3 Cun Jonathan in amai nunnak vekin a duhdawt ruangah, Jonathan le David cu thukham an tuah. 4 Cule Jonathan in a parih a kâwrfual cu a hlít ih a ralthuam thawn David a pe, a ralnâm, a thál le a taikhap tiangin.\nSaul in David a Iksik\n5 Cutin David cu Saul-ih a thlahnak kip ah a feh ih, fim zetin a nung. Cule Saul in anih cu ral do thiam mipapawl tlunih hotu ah a ret, cule David cu mipi hmuahhmuah mithmuhah le Saul-ih siahhlawhpawl mithmuh khalih cohlan mi a si. 6 Inn lam panih an feh laiah hitin a rak cang, Filisṭia-pa thahnak ihsin David a ra kir tikah, siangpahrang Saul hmuak dingin Israel khua hmuahhmuah ihsin nunaupawl cu, hla sak le lam phahin, khuangtepawl thawn, aipuannak thawn le awnmawi hmanruapawl thawn an ra suak. 7 Nunaupawl in lām phahin hla an sak ih,\n«Saul in a thawng a thawng in a that ih,\nDavid in a thawng sawm a thawng sawm in a that,»\n8 Cun Saul cu a thin a heng tuk ih, an ṭawng mi cun a alung a hmuiter lo, cule anih in, «David hnenah cun a thawng sawm an pe ih, kei hnenah cun a thawng men lawng in pe. Anih in lalram siarlo ziangso a neih thei bêt cuang ding,» tiah a ti. 9 Cun cuih ni thăwk ihsin Saul in David cu a hmusual thlang.\n18:8a lung a hmuiter lo: A ṭawng hrampi ah cun, «Mithmuh ah thil ṭhalo a si,» ti a si.\n10 Cule a thaisun ah hitin a si, Pathian hnen ihsin thlarau sia cu Saul parah a rung thleng ih, Saul cu inn sungah thu a rak phuang. Cutikah David in ni dangih a ti kēlin a kut in awnmawi a tum, asinan Saul-ih kut ah feipi a rak um. 11 Cule Saul in a feipi cu a khawh, ziangahtile anih in, «Phar sansiah ah David ka khawhbĕt ding!» tiah a rak ti. Asinan David in vei hnih a rak kian. 12 Jehovah in David a umpi ih, asinan Saul cu a tlansan, curuangah Saul in David a ṭih. 13 Curuangah Saul in a hnen ihsin David cu a ṭhawn ih, mi 1000 hotu a ralbawi ah a tuah, cule David cun mipi a hruaisuak in a hruaikir ṭheu. 14 Cule David cu a tuah mi hmuahhmuah ah fim zetin a nung ih, Jehovah in a umpi. 15 Curuangah Saul in David cu fim zetin a nung ti a hmuh tikah, amah cu a ṭih. 16 Asinan David cu Israel zate le Judah zate in an duh, ziangruangahtile anih in mipi cu a hruaisuak in a hruaikir ṭheu a si.\nDavid in Mikal a Ṭhi\n17 Cun Saul in David hnenah, «Zoh hnik, ka fanu upabik Merab hi, amah cu na nupi ah ka lo pe ding. Ka hrangah ralṭha zetin um men awla, Jehovah-ih raldonak cu do aw,» tiah a ti. Ziangahtile Saul in, «Ka kut in amah do hlah seh, cuhnakin Filisṭia-mipawlih kut in amah cu do sawn seh,» tiah a ruat.\n18 Cule David in Saul hnenah, «Siangpahrang mâkpa si dingah, kei cu zo so ka si ih, Israel ram ah ka nunnak siseh, ka paih innsungsang siseh ziangso an si?» tiah a ti. 19 Asinan hitin a rak cang, Saul fanu Merab cu David an neihter cān a thlen zik zawngah, cu nu cu Meholath peng-mi Adriel nupi ah pek a rak si riangri.\n20 Saul fanu, Mikal in David a duh. Cule Saul an sim ih, cuih thil cun Saul lung a hmuiter. 21 Cule Saul in, «David hrangih tháng a si theinak dingah le Filisṭia-mipawlih kut in amah an do theinak dingah, ka fanu cu David ka pe ding,» tiah a ti. Curuangah Saul in David hnenah, «Tuihsun ah ka mâkpa na si ding,» tiah a vei hnihnak a ti. 22 Cule Saul in a siahhlawhpawl cu, «A thupten David sim uhla, ‹Ngai hnik, siangpahrang cu na parah a lungsi ih, a siahhlawhpawl hmuahhmuah in an lo duh. Curuangah siangpahrang mâkpa si ko aw,› tiih be dingin,» thu a rak pe hai.\n23 Cun Saul-ih siahhlawhpawl in David ih hnatheihah cuih ṭawngkampawl cu an rak sim. Cule David in, «Kei cu mifarah le milangsarlo ka si ih, siangpahrang mâkpa si ding ti cu thil áwlteah maw nan ruah?» tiah a ti. 24 Cule siahhlawhpawl in Saul cu, «David in hitin a ṭawng,» tiah an sim.\n25 Cun Saul in, «Hitin David nan sim pei, ‹Siangpahrang in siangpahrang-ih ralpawl phuhlâm dingah, Filisṭia-mipawlih vun zim 100 dah ti lo, man ngĕn a duh lo,› tiin,» tiah a ti hai. Asinan Saul cun Filisṭia-mipawlih kut ih David thihter ding a ruat. 26 Saul-ih siahhlawhpawl in hi ṭawngkampawl David an sim tikah, cumi cun siangpahrang mâkpa si dingah a lung a hmuiter zet. Ni tiampawl a cem hrih lo, 27 curuangah David cu a tho ih a feh, amah le a milaipawl thawn; cule Filisṭia mipa 200 an that. Cule David in an vun zimpawl cu a keng ih, siangpahrang mâkpa a si theinak dingah siangpahrang hnenah cupawl cu kimten an pek. Cun Saul in a fanu Mikal cu a nupi ah a pek. 28 Jehovah in David a umpi ti Saul in a hmu ih a thei, cule Saul fanu Mikal in David cu a duhdawt. 29 Cule Saul in David a ṭih sinsin. Cutin Saul cu David-ih ral ah a cang lan ta.\n30 Cun Filisṭia-mipawlih ralbawipawl cu ral do dingah an fehsuak. Cule hitin a si, an fehsuah i kip in, David cu Saul-ih siahhlawhpawl hmuahhmuah hnakin fimsawnin a nung, cutin a hmin cu nasazetih khaisan a si.\nSaul in David Thah a Duh\n1 Saul in a fapa Jonathan le a siahhlawhpawl hmuahhmuah cu David that dingin a sim hai. 2 Asinan Saul fapa Jonathan cu David parah a lung a si zet. Cun Jonathan in David cu, «Ka pa Saul in that dingin a lo hawl. Curuangah zangfahten zing lam tiang ralringten um aw, hmun thup ah um awla, relh aw,» tiah a sim. 3 Cule ka fehsuak ding ih na umnak ramlak, ka pa kiangah ka ding ding, cule na thuhla ka pa ka ruah ding. Cun ka hmuhsuah mi ka lo sim leh ding,» tiah a ti.\n4 Cutivekcun Jonathan in a pa Saul hnenah David-ih ṭhatnak thu a sim ih, a hnenah, «Ziangruangahtile nangmah dokalhin thilsual a rak tuah lo ih, a thil ti mipawl cu nangmah lamah an ṭha zet, na siahhlawh, David dokalhin siangpahrang in thilsual tuah hlah seh. 5 Ziangahtile amai nunnak thāpin, Filisṭia-mipawl a that, cule Jehovah in Israel-mi hmuahhmuah hrangah a maksak zet mi runsuahnak a thlengter. Cumi cu na hmu ih, lungawiaipuangin na rak um. Cuti si cingin ziangahso săn um loin, David that dingin mawh nei lo thisen dokalhin thilsual na tuah ding?» tiah a ti.\n6 Cuticun Saul in Jonathan aw cu a ngaithla ih, Saul in, «Jehovah a nun rori vekin, anih cu thah a si lo ding,» tiah sia a săm. 7 Cun Jonathan in David cu a ko ih, Jonathan in cuih thil hmuahhmuah cu a sim thluh. Cule Jonathan in David cu Saul hnenah a hruai ih, anih cu hi hlan vekin Saul hnenah a um.\n8 Cule ral doawknak a umsal, David cu a fehsuak ih, Filisṭia-mipawl a do hai, nasazetin a that hai ih a hnen ihsin an tlânsia.\n9 A kut ah feipi kengin, amai inn ih a to laiah Saul parah Jehovah hnenin thlarau sia a rung thleng. Cule David in a kut in awnmawi a tum. 10 Cun Saul in a feipi thawn phăr sansiah ih David khawhbĕt a tum, asinan David cu Saul hnen ihsin a tlânhlo, cule a feipi cu phăr ah a khawh cukci. Cule cuih zan cu David a tlân ih a luat.\n11 Saul in David-ih inn ah zing ah David bawh le that dingin palaipawl a thlah hai. Cule David nupi Mikal in a hnenah, «Tuihzan ih na nunnak na humhim lo asile, thaizing cu thah na si ding,» tiah a sim. 12 Cutin Mikal in David cu tukvirh ihsin a ṭumter. Cule David cu a feh ih, a tlânsia, cule a luat. 13 Cule Mikal in milim a lâk ih, ihnak ah a hlum, a lukham dingah mehmul a ret ih cumi cu hnipuan in a khuh. 14 David kai dingin Saul in palaipawl a thlah tikah Mikal in, «A dam lo,» tiah a rak ti hai.\n15 Cun Saul in palaipawl cu David va táwng dingin a thlahsal hai ih, «Amah ka thah theinak dingah, a ihnak thawn ka hnenah rak zâwn uh,» tiah a ti. 16 Cule palaipawl an luh tikah, ngai hnik, a lu ah mehmul khuh mi milim cu ihnak ah a um. 17 Cutikah Saul in Mikal hnenah, «Ziangah so hivekin i bum ih, a luatsuak theinak dingah ka ral na thlah?» tiah a ti.\nCule Mikal in Saul cu, «Anih in ka hnenah, ‹I fehter aw! Ziangahso ka lo thah ding?› i ti,» tiah a sâng.\n18 David cu a tlân ih a luat, Ramah ah Samuel hnenah a feh. Cule Saul in a parih a tidān hmuahhmuah cu Samuel a sim thluh. Cule amah le Samuel cu an feh ih, Naioth ah an cêng. 19 Saul hnenah, «Ngai hnik, Ramah ih Naioth ah David a cêng!» tiah an sim. 20 Cutin David kai dingah Saul in palaipawl a thlah. Cule annih in profet rual thuphuang lai, an tlunah Samuel cu hotu si ih dingin an hmuh tikah, Pathian Thlarau cu Saul-ih palaipawl parah a rung thleng ih, annih khal thu an phuang ve. 21 Cule Saul an sim tikah, palai dangpawl a thlahsal ih, thu an phuang ve thotho. Cun Saul in a vei thumnak palaipawl a thlahsal, cule annih khal thu an phuang ve thotho. 22 Cun amah khal Ramah ah a feh ih, Sekhu ih tikhur kau zet a thleng. Cule anih in a sut ih, «Samuel le David khuiah an um?» tiah a ti.\nCule mi pakhat in, «Ngai hnik, Ramah ih Naioth ah an um,» tiah a sim. 23 Cule anih cu Ramah ih Naioth ah a feh. Cun Pathian Thlarau cu Saul par khalah a thleng ve ih, Ramah ih Naioth khua a thlen hlanlo thu a phuang vingvo. 24 Cule anih khal a hnipuan a hlít ih, Samuel hmaiah cutivekcun thu a phuang, cule cuih sun pumhlum le cuih zan pumhlum cu taklawngin a zau. Curuangah mi in, «Saul teh profet lakah a tel ve maw si?» tiah an ti.\nDavid tlunih Jonathan Rinumnak\n1 Cun David cu Naioth ihsin Ramah ah a tlân, cule a feh ih Jonathan hnenah, «Ziang si maw ka rak tuah ih? Ka mawhsualnak ziang a si ih, na paih hmaiih ka sualnak ziang a si, anih in ka nunnak a hawl?» tiah a ti.\n2 Jonathan in a hnenah, «Lamlam ah! Na thi lo ding! Ngai hnik, ka pa in in sim hmaisa ta loin, thil tûm siseh, thil fate siseh zianghman a tuah lo ding. Cule ziangah saw ka pa in hih thu cu ka lakah a thuh ding? A thup hrimhrim lo ding,» tiah a ti.\n3 Cun David in sia a săm ih, «Na mit ah duhsaknak ka co ti na pa in a thei rori ih, anih in, ‹Himi cu Jonathan theihter hlah uh, culole a thin a na pang ding,› tiah na pa in a ti. Asinan thungaingaiin Jehovah a nun rori vekin le nangmah na nun vekin, keimah le thihnak karlak cu kar khat lawng a si,» tiah a ti.\n4 Cun Jonathan in David hnenah, «Na duh mi pauhpauh ka lo tuahsak ding,» tiah a ti.\n5 Cule David in Jonathan hnenah, «Ngai hnik, thaisun cu Thla Thar a si ih, siangpahrang zawngih rawl ei tengteng ding ka si. Asinan ni thumnak zan lam tiang ramlak ih relh dingah feh hram ning. 6 Na pa in in hlam asile, ‹David cun a khua, Bethlehem ih va feh duak dingin nasazetin i dil, ziangahtile cu tawkah an innsungsang zate hrangah kum tin thawinak a um,› tiin na sim pei. 7 Anih in, ‹A ṭha e,› tiih a ti asile, na siahhlawh cu a him ding. Asinan anih cu a thin a heng zet asile, anih in thil ṭhalo tuah a tum ti thei mai aw. 8 Curuangah na siahhlawh hi ṭhaten i tuah hram aw, ziangahtile na siahhlawh cu na zawngah Jehovah thukham sungah na hruailut a si. Sikhalsehla keimah ah mawhsualnak a um asile, nangmah rori in i that mai aw, ziangruangah so na pa hnen kherkher ih in hruai ding?» tiah a ti.\n9 Asinan Jonathan in, «Na hnen ihsin cucu hla seh! Ziangahtile ka pa in na parah thil ṭhalo thlenter ding a tum a si ti ka theihfel asile, nangmah sim loin maw ka um ding?» tiah a ti.\n10 Cun David in Jonathan hnenah, «Na pa in thaphrang zetin lo sâng sehla, zo in so in sim leh ding?» tiah a ti.\n11 Cule Jonathan in David hnenah, «Ra aw, ramlak ah kan feh pei,» tiah a ti. Cun an pahnih in ramlak ah an feh. 12 Cun Jonathan in David hnenah, «Israel-ih Pathian Jehovah cu theihpitu si seh! Thaisun lole tipsun tutikcu hrawngah ka pa ka sut ding, ngai hnik, David parah duhsak zetih a um asile, na hnenah lo thlah lole lo hmuh loin ka um ding maw si? 13 Asinan cumi in thil ṭhalo na parih tuah dingin ka pa a lunghmuiter asile, ka lo sim ding ih ka lo thlah ding, cutin himdamten na fehsuak ding. Cutiih ka tuah lo asile Jehovah in a titi in ti sehla, Jonathan tlunah tam sinsinin. Ka pa a umpi vekin Jehovah in lo umpi hram seh. 14 Cule ka thihlonak dingah, ka nun laiah nang in Jehovah-ih ngilneihnak cu i hmuh lawng si loin, 15 na ngilneihnak cu ka sungkuapawl hnen ihsin kumkhuain na sâtcat lo pei, lamlam ah, Jehovah in David-ih doralpawl hmuahhmuah leilung vangdâp ihsin a thah thluh tik khalah na sâtcat lo pei,» tiah a ti. 16 Cun Jonathan in, «Jehovah in David-ih ralpawl kut ah phût seh,» tiin, David sungkua thawn thukham a tuah. 17 Cun Jonathan in David a duhdawt ruangah, Jonathan in David cu thukam a tuahtersal, ziangahtile amai nunnak a duh vekin David cu a duh.\n18 Cule Jonathan in David hnenah, «Thaisun cu Thla Thar a si ih, na tonak a lawng ding ruangah, na um lozia a lang ding. 19 Cule ni thum na cām hnuah, zamrang zetin suk awla, hlanih buai ruri laiih na relhnak hmun ah ra aw. Cule Ezel lungpi kiangah rak um aw. 20 Cun hmuibah mi nei vekin, cuih sirah thálfung pathum ka rak sai ding. 21 Cule ngai hnik, nauhak ka thlah ding ih, ‹Va feh awla, thálfungpawl va hawl aw,› ka ti ding. Nauhakpa hnenah, ‹Zoh hnik, thálfungpawl cu nangmah lam kapah an um, la awla ra aw,› ka ti asile, Jehovah a nun rori bangin, na hrangah himnak a um ih, siatsuahawknak a um lo. 22 Asinan nauhakpa hnenah, ‹Zoh hnik, thálfungpawl cu nangmah lanah an um,› ka ti asile, fehlan mai aw, ziangahtile Jehovah in a lo fehlanter a si. 23 Cule nang le kei in kan rak rel zo mi thuhla hrang lawngte ah cun, ngai hnik, Jehovah cu nangmah le keimah karlakah um kumkhua seh,» tiah a ti.\n24 Cun David cu ramlak ah a relh. Cule Thla Thar a thlen tikah, siangpahrang cu rawl ei dingin a to. 25 Ni dang vekin, siangpahrang cu a tonak phăr kiangah a to. Cule Jonathan cu a tho ih, Abner cu Saul kiangah a to, asinan David-ih hmun cu a lawng. 26 Sikhalsehla Saul in cuih ni ah zianghman a ṭawng lo, ziangahtile, «David parah thil pakhat khat a thleng a si ding, a thianglo a si ding, a thiang lo a si riai ding,» tiah a ruat. 27 Cule hitin a si, a thaisun, thla thar ni hnihnak ah, David tonak a lawng thotho. Cule Saul in a fapa Jonathan hnenah, «Ziangruangah Jesse fapa cu mizansun le tuihsun rawl ei dingah a rat lo?» tiah a ti.\n28 Cutikah Jonathan in Saul hnenah, «David in nasatukin Bethlehem feh dingin i dil. 29 Anih in, ‹I fehter hram aw, ziangahtile kan innsungsang in khua ah raithawinak kan nei ih, ka ulepawl in tel tengteng dingin thu in pe. Cule na mit ih duhsaknak ka co asile, ka ulepawl hmu dingin i fehter hram aw,› i ti. Curuangah siangpahrang cabuai ah a ra tel thei lo,» tiah a sâng.\n30 Cun Saul-ih thinhengnak cu Jonathan dokalhin a tho ih, a hnenah, «Nang nunau hlothlau le hél fapa! Jesse fapa cu na mualphonak ding le na nuih taklawngnak mualphoter dingin na hril ti thei lo maw ka si? 31 Ziangahtile Jesse fapa leilung parih a nunsung cu, nang cu dĭnhngeh na si lo ding ih na uknak khal dĭnhngeh a si lo ding. Curuangah atu ah kotu ding thlah awla, amah cu ka hnenah run hruai uh, ziangahtile aa thi tengteng ding a si,» tiah a ti.\n20:31a a thi tengteng ding: A ṭawng hrampi ah cun, «thihnak fapa,» ti a si.\n32 Cule Jonathan in a pa Saul cu a sâng ih a hnenah, «Ziangruangah amah cu thah a si ding? Ziangso a rak tuah ih?» tiah a ti. 33 Cun Saul in Jonathan that dingin feipi in a khawh, cumi ihsin a pa in David thah a tum ti Jonathan in a thei. 34 Cule Jonathan cu nasazetih thinhengin cabuai ihsin a tho ih, cuih thla a ni hnihnak sun cu rawl a ei lo, ziangahtile anih cu David hrangah a thin a nâ, ziangruangahtile a pa in David mualpho ko a tuah.\n35 Cule hitin a si, a thaizing ah David thawi an tikcu khiah cān ah Jonathan cu ramlak ah a feh, a zawngah nauhakpate khal a tel. 36 Cun a nauhakpate hnenah, «Va tlân awla, ka sai mi thálfungpawl va hawl aw,» tiah a ti. Cutiih nauhakpate a tlân laiah nauhakpate lanin thálfung cu a sai lala. 37 Nauhakpate cu Jonathan ih sai mi thálfung umnak hmun a va thlen tikah, nauhakpateih dung ihsin Jonathan a ausuak ih, «Thálfung cu nangmah lanah a si lo maw?» tiah a ti. 38 Cule nauhakpateih dung ihsin Jonathan cu a ausuak ih, «Manhlap aw, zamrang aw, muangcâng hlah!» tiah a ti. Cutin Jonathan-ih nauhakpate cun thálfungpawl cu a sarkhawm ih a pu hnenah a kirsal. 39 Asinan nauhakpate cun zianghman a thei lo. Jonathan le David lawngin cuih thuhla cu an thei. 40 Cun Jonathan in a hriamhreipawl cu nauhakpa a pe ih, a hnenah, «Feh aw, khua ah phur hai aw,» tiah a ti.\n41 Nauhakpa te a fehliam leveten, thlang lam ihsin David a hung suak ih, a hmai lei lam hawiin a tlu, cule vei thum a kûn. Cule pakhat le pakhat an hnamaw ih, an ṭahaw, asinan David a ṭap luar deuh. 42 Cun Jonathan in David hnenah, «Hnangamten feh aw, ‹Jehovah cu nangmah le keimah karlakah le ka tesinfa le na tesinfa karlakah um kumkhua seh,› tiin Jehovah hmin in sia kan săm zo kha,» tiah a ti. Cutin David cu a tho ih a fehsuak, cule Jonathan khal khaw sungah a tlung.\nDavid in Ahimelek a Bum\n1 David cu Nob khua ah puithiam Ahimelek hnenah a feh. Cule Ahimelek in David a tawn tikah a ṭih ih, «Ziangruangah so nangmah lawng na si, zohman na zawngih an um lo?» tiah a ti.\n2 Cun David in puithiam Ahimelek hnenah, «Siangpahrang in thil ti dingin thu i pe ih, ka hnenah, ‹Tuah dingih ka lo thlahnak săn thil ka lo tuahter tum mi asilole thu ka lo pek mi hi zokhal theihter hlah,› tiah i ti. Cule ka tlangvalpawl cu khui hmun khuitawkah ti ka sim cia hai. 3 Curuangah atu ah na kut ah ziang na nei? Ka kut ah sang hlawm nga i pe aw, culole na neih mi pauhpauh i pe aw,» tiah a ti.\n4 Cule puithiam in David cu a sang ih, «Ka kut ah sang menmen a um lo, asinan sang thianghlim cu a um, nunaupawl hnen ihsin tlangvalpawl an thiarfihlimawk tâk ah,» tiah a ti.\n5 Cun David in puithiam cu a sâng ih, a hnenah, «Thungaingaiin, a liam cia ni thum ka pawhsuah thăwk ihsin nunaupawl cu kan hnen ihsin tihran an si. Cule tlangvalpawlih athilpawl khal an thianghlim, tuihni ah sang khal serhhran a si ko nân, sang menmen a si,» tiah a ti.\n21:5a thilpawl: Tlangvalpawlih neih mi le hnipuan a relnak a si.\n6 Cun puithiam in sang thianghlim cu a pe, ziangahtile cu tawkah cun Sangserh an lâk ni ih sang hlawm ih thlĕng dingih Jehovah hmai ihsin an lâk mi sang dah ti lo sang dang a um lo. 7 Cuih sun ah Saul-ih siahhlawhpawl lakih pakhat, Jehovah hmaiih kaihtāng mi a um. Cule a hmin cu Doeg a si, Edom-mi a si, Saul-ih ranpi rual khāltupawl hotu lubik a si.\nGoliath-ih Ralnâm David an Pe\n8 Cule David in Ahimelek hnenah, «Na kut ah ralnâm pakhat asilole feipi pakhat khat a um lo maw? Ziangahtile siangpahrang thil ti ding mi cu zamrang zetih tuah a ṭul ruangah ka zawngah ka ralnâm siseh, ka hriamhreipawl siseh ka keng lo,» tiah a ti.\n9 Cun puithiam in, «Elah Phaikuam ih na thah mi Filisṭia-pa Goliath-ih ralnâm cu, zoh hnik, Puithiam Kâwrcung dungah puan ih tuamin a um. Cumi cu na lâk ding asile la aw. Ziangahtile himi siarlo a dang a um lo,» tiah a ti.\nCule David in, «Cumi vek tluktu a um lo, i pe aw,» tiah a ti.\nGath ah David a Tlân\n10 Cun David cu a tho ih cuih ni ah Saul hmai ihsin a tlân ih, Gath siangpahrang Akish hnenah a feh. 11 Cule Akish-ih siahhlawhpawl in a hnenah, «Hi pa cu hi ram siangpahrang David a si lo maw? Pakhat le pakhat lām phahin,\n‹Saul in a thawng a thawngin a that ih,\nDavid in a thawng sawm a thawng sawmin a that,›\ntiin,» amah cu hla in an awi a si lo maw?\n12 Cun cuih ṭawngkampawl cu David in a thinlung sungah a ret ih, Gath siangpahrang Akish cu a ṭih zet. 13 Cule an hmaiah a umdān a thleng ih, mi-â vekin an kut tăngah a umawter, kăwtka kharpawl tla a hiat ih, a khabe hmul ah a khadi a fawrter thluahthlo. 14 Cun Akish in a siahhlawhpawl hnenah, «Zoh hnik uh, hi pa hi mi-â a si ti nan thei ko. Ziangruangah amah cu ka hnenih nan rak hruai. 15 Mi-â ka tlaksăm ruangah maw hi pa hi a atzia langter dingin ka hmaiih nan rak hruai? Hi pa hi ka inn ah a lut ding maw?» tiah a ti.\nDavid-ih Pacang 400\n1 Curuangah David cu cutawk ihsin a suak ih Adullam pûk ah a tlânlut. A ulepawl le a paih sungkua hmuahhmuah in cuih thu an theih tikah, cu tawkah a hnenah an ra. 2 Cule mivansang pauhpauh, leiba nei pauhpauh, alungawi tawknak nei lo pauhpauh cu a hnenah an tawngkhawmaw. Cutin anih cu an tlunih bawi ah a cang. Cule a hnenah pacang 400 hrawng an um.\n22:2a lungawi tawknak nei lo: A ṭawng hrampi ah, «thinlung khâtnak» ti a si.\n3 Cun David cu cutawk ihsin Moab ram Mizpah ah a feh, cule Moab siangpahrang hnenah, «Pathian in ka hrangah ziang a tuah ding ti ka theih hlanlo, zangfahten hitawk na hnenah ka nu le ka pa ra in um hai seh,» tiah a ti. 4 Cutin anih in anmah cu Moab siangpahrang hmaiah a hruai hai ih, ralhruangkulh sungih David a um sung hmuahhmauh annih cu a hnenah an cêng. 5 Cun Profet Gad in David hnenah, «Ralhruangkulh sungah um nawn hlah, suak awla, Judah ram ah feh aw,» tiah a ti. Cule David cu a suak ih, Hereth tupi sungah a feh.\nSaul in Puithiampawl a That\n6 David le a hnenih um pacangpawl hmuhsuah an si zo ti Saul in a theih tikah, Saul cu a kut ah a feipi kengin Gibeah peng ih Ramah khua ih esel thingkung hnuaiah a um, cule a siahhlawhpawl hmuahhmuah cu amah kulhin an ding. 7 Cule Saul in a kiangih ding a siahhlawhpawl hnenah, «Nannih Benjamin-mipawl, ngai uh! Jesse fapa in ló siseh, sabit hmuan siseh a lo pe cio ding maw? Mi 1000 hotu le mi 100 hotu bawi ah teh a lo ret thluh pei maw? 8 Nan zaten keimah in phiarthup ih, ka fapa in Jesse fapa thawn thukham a tuah ti ka hnenih phuanglangtu zohman nan um lo ih, i riahsiatpitu le tuihsun vekin ka fapa in ka siahhlawh cu keimah dokalh dingin a căwkphur ti ka hnenih phuanglangtu nanmah lakah pakhat hman nan um lo,» tiah a ti hai.\n9 Cun Saul-ih siahhlawhpawl hotu ih ret mi, Edom-mi Doeg in a sâng ih, «Jesse fapa cu Nob khua ah Ahitub fapa Ahimelek hnenih a feh ka hmu. 10 Cule anih in a hrangah Jehovah a ráwn ih, amah cu lamcaw le Filisṭia-pa Goliath-ih ralnâm a pe,» tiah a sim.\n11 Cule siangpahrang in Ahitub fapa, Puithiam Ahimelek le a paih sungkua hmuahhmuah le Nob khua ih puithiampawl ko dingin mi a thlah. Cule an zaten siangpahrang hnenah an ra. 12 Cule Saul in, «Ahitub fapa, atu ah ngai hnik,» tiah a ti.\nAnih in, «Ka bawipa, hi tawkah ka um ko,» tiah a sâng.\n13 Cun Saul in a hnenah, «Sang le ralnâm rak pein le Pathian rawnsak in, tuihni ih a ti vekih in do dingin le in bawh dingin ziangah saw nangmah le Jesse fapa in in phiar?» tiah a ti.\n14 Ahimelek in siangpahrang cu a sâng ih, «Siangpahrang mâkpa, thu na peknak ih fehtu, nan sungkua ih mizahum, David vek mirinum hi na siahhlawhpawl hmuahhmuah lakah zo so um? 15 Pathian ka rawnsak cu atu hi a hmaisabik a si maw? Si hlah! Siangpahrang in a siahhlawh siseh, a paih sungkua siseh, ziang thu hman puh hlah seh. Ziangahtile na siahhlawh in hi thu hmuahhmuah hi zianghman a thei lo, a tam simaw, a mál simaw,» tiah a ti.\n16 Cule siangpahrang in, «Ahimelek, nang le na paih sungkua zaten nan thi hrimhrim ding,» tiah a ti. 17 Cun siangpahrang in a kiangih ding, kiltupawl hnenah, «Her aw uhla, Jehovah-ih puithiampawl that uh, ziangahtile an kut khalin David an ṭan, ziangruangahtile a tlan lai an thei ko na cingin in sim lo,» tiah a ti hai. Asinan siangpahrang siahhlawhpawl in Jehovah-ih puithiampawl that dingin an kut an suah duh lo. 18 Cule siangpahrang in Doeg hnenah, «Nang heraw awla, puithiampawl that aw,» tiah a ti. Cutin Edom-mi Doeg cu a her ih, puithiampawl cu a bei hai, cuih ni ah patzai fêmte ih tah mi Puithiam Kâwrcung hruh mipa 85 a that. 19 Cuihtlunah, puithiampawlih khua, Nob khal ralnâm hriam in a bei ih, nunaupawl le mipapawl, nauhakpawl le nausen hnawifawp laipawl, câwcangpawl le lākpawl le tuu rual cu ralnâm hriam in a that hai.\n20 Ahitub fapa, Ahimelek fapapawl lakih pakhat a hmin Abiathar cu a luat ih David hnenah a tlân. 21 Cule Abiathar in David hnenah Saul in Jehovah-ih puithiampawl a thah thu a sim. 22 Cule David in Abiathar hnenah, «Edom-mi Doeg khatawk ih a um ni ah khan, Saul a sim tengteng ding ti ka thei cia. Na paih sungkuapawl hmuahhmuah cu keimah ruangih thi an si. 23 Ka hnenah um awla, ṭih hlah. Ziangahtile ka nunnak hawltu cun na nunnak khal a hawl ve, asinan ka zawngah nang cu na him ding,» tiah a ti.\nDavid in Keilah Khawpi a Run\n1 Cun David hnenah, «Zoh hnik, Filisṭia-mipawl in Keilah khua an do ih, an hruihhmun ih thlairawl an laksak,» tiah an sim.\n2 Curuangah David in, «Ka feh ding ih hi Filisṭia-mipawl hi ka do pei maw?» tiah Jehovah a ráwn.\nCule Jehovah in David hnenah, «Feh awla, Filisṭia-mipawl cu do aw, cule Keilah khua run aw,» tiah a ti.\n3 Asinan David-ih milaipawl in a hnenah, «Zoh hnik, hitawk Judah ram ih um cing hmanin kan ṭih sokhaw. Filisṭia-mipawlih ralkappawl do dingin Keilah khua ah kan feh asile, ziang tlukin kan ṭih sinsin pei,» tiah an ti. 4 Cun David in Jehovah a ráwnsal.\nCule Jehovah in amah cu a let ih, «Tho aw, Keilah ah vung feh aw. Ziangahtile Filisṭia-mipawl na kut ah ka lo pe ding,» tiah a ti. 5 Cule David le a milaipawl cu Keilah ah an suk ih Filisṭia-mipawl an do, nasazetin an that ih an sumhnámpawl an laksak. Cutin David in Keilah khua ih umpawl cu a run. 6 Cun hitin a rak cang, Ahimelek fapa Abiathar cu Keilah khua David hnenih a tlanluh laiah, a kut ah Puithiam Kâwrcung a keng.\n7 Cule Keilah khua ah David a feh ti Saul an sim. Cutikah Saul in, «Pathian in anih cu ka kut ah i pe zo, ziangahtile kăwtkapawl le a tlângpawl nei khaw sungah lutin amah le amah a kharkhumaw,» tiah a ti. 8 Cun Saul in raldo dingah, David le a milaipawl kulh dingin, Keilah khua ih suk dingah a milaipawl hmuahhmuah a kokhawm.\nDavid in Pathian Kaihhruainak a Hawl\n9 Saul in a parah thil ṭhalo khua a khâng ti David in a theih tikah, Puithiam Abiathar hnenah, «Hi tawkah Puithiam Kâwrcung rak keng aw,» tiah a ti. 10 Cun David in, «Maw Jehovah Israel Pathian, na siahhlawh hin, Saul cu keimah ruangah khua tisiat dingin Keilah khua ih suk a tum ti ka thei. 11 Keilah pacangpawl in a kut ah in ap pei maw? Na siahhlawh in ka hna ih ka theih vekin Saul teh a suk pei maw? Maw Jehovah, Israel Pathian, na siahhlawh hi sim hram aw, ka lo ngen a si,» tiah a ti.\nCule Jehovah in, «A rung suk ding,» tiah a ti.\n12 Cule David in, «Keilah pacangpawl in teh keimah le ka milaipawl Saul kut ah in ap pei maw?» tiah a ti.\nCule Jehovah in, «An lo ap ding,» tiah a ti.\nRamṭhing ah David a Tlân\n13 Cun David le a milai 600 hrawng cu an tho ih, Keilah khua ihsin an băn theinak ah an feh. Keilah khua ihsin David a tlânsuak ti thu Saul an sim, cule anih cun a dawi nawn lo.\n14 Cule David cu ramṭhing ih ralhruangkulhpawl ah a um ih, Zif Ramṭhing ih tlang ram ah a câm. Saul in amah cu ni tinten a hawl, asinan Pathian in Saul kut ah anih cu a pe lo. 15 David cun a nunnak hawl dingin Saul a fehsuak ti a hmu. Cule David cu Zif Ramṭhing thingrûl lakah a um. 16 Cun Saul fapa, Jonathan cu a tho ih David hnenah thingrûl lakah a feh, cule Pathian ah anih cu thazang a la. 17 Cule Jonathan in David hnenah, «Ṭih hlah, ziangahtile ka pa Saul-ih kut in a lo hmu lo ding. Nang cu Israel tlunah siangpahrang na si ding ih, kei cu nangmah sangtu ka si ding. Cumi cu ka pa Saul khal in a thei,» tiah a ti. 18 Cule an pahnih in Jehovah hmaiah thukham an tuah. Cun David cu thingrûl lakah a um ih, Jonathan cu a inn ah a tlung.\n19 Cun Gibeah ih Saul hnenah Zif-mipawl an so ih, «David cu kan hnenah thingrûl lakih ralhruangkulhpawl ah, Jeshimon thlang lam, Hakilah tlang ah a relh a si lo maw? 20 Curuangah atu ah, Maw siangpahrang, na nunnak in rung suh a duh tuk bangtukin rung suk mai aw, kan mawhphurh cu siangpahrang kut ih amah peklut cu a si ko,» tiah an ti.\n21 Cule Saul in, «Jehovah in thlawsuah lo pe hram seh, ziangahtile ka parah lainatnak nan nei a si. 22 Feh uhla hawlsuak rori uh, cule a relhnak hmun hmuh tum uh, cu tawkah zo in a hmu ti tla fiangten va zohhliah uh. Ziangahtile anih cu mihrăwkhrawl a si tiah in sim a si. 23 Curuangah a relhnak hmunpawl hmuahhmuah thei thluh uhla, thufiang thawn ka hnenah rasal tengteng uh, cule nan hnenah ka feh ve ding. Cule hitin a si ding, hi ram ih a um asile, Judah hnám hmuahhmuah hrawhsuakin amah cu ka hawl ding,» tiah a ti.\n24 Cule an tho ih Saul hlanah Zif ah an feh. Asinan David le a milaipawl cu Jeshimon thlang lam Arabah ih Maon Ramṭhing ah an um.\nMaon Ramṭhing ah David a Um\n25 Saul le a milaipawl amah hawl dingih an fehsuak tikah, David an sim. Curuangah David cu lungpi lamah a suk ih, Maon Ramṭhing ah a um. Saul in cuih thu a theih tikah, Maon Ramṭhing ah David cu a dawi. 26 Cun Saul cu tlangih khat lamah a feh ih, David le a milaipawl cu tlangih khat lamah an feh. Saul le a milaipawl cun David le a milaipawl cu kaingah dingin an kulh ruangah, David cu Saul ṭih ah tlânsuakngah dingin a hmanhmawh zet. 27 Asinan palai pakhat Saul hnenah a ra thleng ih, «Zamrang awla, ra tlung aw, ziangahtile Filisṭia-mipawl in kan ram in sîm,» tiah a ti. 28 Curuangah Saul cu David a dawinak ihsin a kir, cule Filisṭia-mipawl do ah a feh, curuangah cuih hmun cu, «Luatnak Lungpi,» tiah an ko. 29 Cun cutawk ihsin David cu a so ih, En Gedi ih ralhruangkulhpawl ah a cêng.\nDavid in Saul a Zuah\n1 Cule hitin a si, Saul cu Filisṭia-mipawl dawinak in a kirsal tikah, «Zoh hnik! David cu En Gedi Ramṭhing ah a um,» tiin amah cu an sim. 2 Cun Saul in Israel-mi hmuahhmuah hnen ihsin hril mi mipa 3000 a hruai ih, David le a milaipawl hawl dingin Zâtharpawlih Lungkhâm lamah an feh. 3 Cule anih cu pûk umnak zin kiang rante rual hruangkulh ah a thleng ih, cu tawkah zunpâwng thiar dingin Saul a feh. David le a milaipawl cu cuih pûk dĕngah an rak um. 4 Cun David-ih milaipawl in a hnenah, «Jehovah in na hnenih a lo sim mi ni cu hihi a si, ‹Ngai hnik, na kut ah na ralpa ka lo pe ding, cule ṭha na tidandanin a parah na tuah pei,› a ti kha,» tiah an ti. Cule David cu a tho ih, Saul-ih kâwrfual zim cu athupten a tăn. 5 Cun neta lamah cun hitin a si, Saul-ih kâwrfual ruangah David a thin a nuam lo. 6 Cule a milaipawl hnenah, «Jehovah-ih hriak thih a si ti thei cingin, Jehovah-ih hriak thih ka bawi parih hi thil tuah ding, ka kut ka thlâk ding cu Jehovah in i kham hram seh,» tiah a ti. 7 Hi ṭawngkampawl in David in a milaipawl a kham hai ih, Saul thah a siang hai lo. Cule Saul cu pûk ihsin a tho ih, a feh vivo.\n8 A hnu deuhah David khal pûk sungin a suak ih, «Ka bawi siangpahrang!» tiin Saul cu a hei auh. Cule Saul in a dung lam a zoh tikah, David cu a hmai leilung lam hawiin a kûn ih, a băwkkhup. 9 Cule David in Saul hnenah, « ‹Ngai hnik, David in tuahmawh a lo tum,› ti a lo simtu mipapawlih ṭawngkampawl cu ziangah na zum? 10 Zoh hnik, tuihsun ah nangmah cu pûk ah Jehovah in ka kut ah in pe ti tuihsun ah na mit in a hmu, nangmah lo thah in ngen. Asinan ka mit in a lo zuah ih, kei in, ‹Ka bawi parah ka kut ka thlâk lo ding, ziangahtile anih cu Jehovah hriak thih mi a si,› ka ti. 11 Cuihtlunah, ka pa, zoh hnik! A si, na kâwrfual zim ka kut ah a um ti na thei! Ziangahtile na kâwrfual zim ka tán nân, ka lo thahlonak in, ka kut ah thil ṭhalo a um lo ih, helnak khal a um lo ti le nangmah dokalhin thilsual ka tuah lo ti na hmu ih na thei. Cuticingin nang cun ka nunnak la dingin na hawl. 12 Jehovah in nang le kei ih karlakah lairel sehla, Jehovah in na parah phu i hlamsak seh. Asinan ka kut in a lo dokalh lo ding. 13 Hlanlai thufim ih a sim mi, ‹Sualralnak cu misualrál hnen ihsin a suak,› a ti vekin ka kut cu na parah thlak si hlah seh. 14 Israel siangpahrang cu zawih hnuah a ra suak? Zo so na dawi? Uico thi a si maw? Uihli a si maw? 15 Curuangah Jehovah cu laireltu si sehla, nang le kei karlakah lairel seh, ka thuhla hmu sehla, i ṭăn seh, cule na kut ihsin i runsuak seh,» tiah a ti.\nSaul in a Thilsual Tuah mi a Pawm\n16 Cun hitin a si, Saul hnenah David in hi ṭawngkampawl a ṭawng tikah, Saul in, «Hihi na aw a si maw, ka fapa David?» tiah a ti. Cule Saul cu a aw a suah ih a ṭap. 17 Cun anih in David hnenah, «Nang cu kei hnakin na dingfel sawn, ziangahtile nang cun ka parah thil ṭha in i lehrūl ih, kei cun thil ṭhalo in ka lo lehrūl. 18 Cule ka parih thil ṭha na tizia tuihsun ah na langter, ziangahtile Jehovah in na kut ah keimah a lo pek tikah, i rak that lo. 19 Ziangahtile mi pakhat in a ral táwng sehla, himdamin a thlahsuak pei maw? Curuangah tuihsun ih ka parih thil ṭha ih i lehrulh ruangah Jehovah in thil ṭha in lo rūl hram seh. 20 Cule ngai hnik, nang cu Israel siangpahrang na si tengteng ding ih, na kut ah Israel lalram tundīn a si ding ti ka thei. 21 Curuangah lehhnu lamih ka tesinfapawl that lo dingin le ka paih sungkua ihsin ka hmin hlorálter lo dingin Jehovah hmin in ka hnenah siasăm aw,» tiah a ti. 22 Cutin David in Saul hnenah sia a săm. Cule inn ah Saul a tlung, asinan David le a milaipawl cu ralhruangkulh ah an so.\n1 Cun Samuel cu a thi, cule Israel-mi hmuahhmuah an fĭnkhawmaw ih amah an ṭah, cule Ramah khua amai inn ah an phum. Cun David cu a tho ih Paran Ramṭhing ah a suk.\nDavid le Nabal Nupi\n2 Maon khua ah mi pakhat a um, cule a thil neih mi cu Karmel tlang ah a si, amah cu milian zet a si, tuu 3000 le me 1000 a nei. Cule Karmel tlang ah cun a tuu hmul a met. 3 Cu paih hmin cu Nabal a si ih a nupi hmin cu Abigail a si. Cu nu cu nunau fimvar a si ih, mimawi zet a si, asinan amahpa cu mihrohrang le miṭha lo a si. Amah cu Kaleb sungza lakih mi pakhat a si. 4 Ramṭhing ihsin David in Nabal in tuu hmul a met lai rero ti a thei. 5 David in tlangval pahra a thlah, cule David in tlangval pahra hnenah, «Karmel tlang ah hung so uh, Nabal hnenah feh uhla, amah cu ka hmin in cibaibûk uh. 6 Cule cuih mineinung zet pa hnenah cun hitin nan sim pei, ‹Na hnenah hnangamdaihnak um seh, na inn ah hnangamdaihnak um sehla, na thil neih mi hmuahhmuah tlunah hnangamdaihnak um seh. 7 Tuu hmul mettupawl na nei ti ka thei. Na tuukhāltupawl cu kan hnenah an um ih, kan tuahmawh lo, Karmel an um sungah thil zianghman an hloh fawn lo. 8 Na tlangvalpawl sut awla, an lo sim ding. Curuangah ka tlangvalpawl in na mithmuhah na duhsaknak ngah hram hai seh, ziangahtile puai ni ah kan thleng ngelcel. Zangfahten na kut ih um mi pauhpauh cu na siahhlawhpawl le na fapa David rak pe hram aw, a ti,› va ti uh,» tiah a ti.\n9 David-ih tlangvalpawl an thlen tikah, David hmin in hi ṭawngkampawl hmuahhmuah cu Nabal an sim ih an hngak. 10 Cun Nabal in David-ih siahhlawhpawl hnenah a sâng hai ih, «David cu zo a si ih, Jesse fapa cu zo a si? Tulaiah siahhlawh tampi maih pu tlansan an um. 11 Ka sang, ka tidai le ka tuu hmul mettupawl hrangih ka thah mi ka sa cu la tahratin, khui lam mi an si ti hman ka theih lo mi hnenah ka pe ding maw?» tiah a ti. 12 Cun David-ih tlangvalpawl cu an heraw ih an tlungkir, cule an ra ih cuih ṭawngkampawl hmuahhmuah cu an sim. 13 Cun David in a milaipawl hnenah, «Nan ralnâm thlaih aw cio uh,» tiah a ti. Cutin ralnâm an thlaihaw cio thluh ih, David khal a ralnâm a thlaihaw ve. Cule mipa 400 hrawng cu David zawngah an feh ih, mi 200 cu thilri kilin an tâng.\n14 Tlangvalpawl lakih pakhat in Nabal nupi Abigail hnenah, «Zoh hnik, David in ramṭhing ihsin kan pu cibaibûk dingah palaipawl a rak thlah, asinan anih in a rak zăwkzet hai men. 15 Asinan milaipawl cu kan parah an ṭha zet ih, in tuahmawh lo, ramlak ih kan um laiih kan umkhawm lai sung hmuahhmuah ah khin zianghman kan hloh lo. 16 Tuu khālin an hnenih kan um sung hmuahhmuah ah khan sun ah siseh, zan ah siseh annih cu kan hrangah kulh an si. 17 Curuangah atu ah ziang na tuah ding ti thei awla, ruat aw, ziangahtile kan pu le a sungkuapawl hmuahhmuah tlunah siatnak tuah tum a si. Ziangahtile anih cu khavek mihlothlau kha a si ih, zohman in an be thei lo,» tiah a ti.\n18 Cule Abigail cu manhlap zetin sang hlawm 200 le sabitzu savun thawl hnih, tuu panga sa suan dingih timlam cia, kăn mi thlairawl atah nga, sabit rah car bawr 100, theirah hlawm 200 pawl cu a lâk ih, lākpawl a phurhter. 19 Cule a siahhlawhpawl hnenah, «Ka hmaiah feh uh, zoh hnik uh, nan dung ihsin ka ra ve ding,» tiah a ti hai. Asinan a pasal Nabal cu a sim ta lo. 20 Hitin a si, lāk parah cun a to ih tlang hramih a vung suh laiah, zoh hnik, amai lamah David le a milaipawl amah lam panih ra rero lai a táwng. 21 David in, «Thungaiten zianghman a hlohlonak dingah, ramṭhing ah hi paih neih hmuahhmuah hi a lakin ka rak kilsak men a si hi, thil ṭha cu thil ṭhalo in i lehrūl men fawn. 22 Thaizing khawvâng ah a ta hmuahhmuah lak ihsin mipa pakhat te khal ka zuah asile, Pathian in David-ih ralpawl cu a titi in ti seh, cuhnakih nasa khalin,» tiah a ti.\n25:18a tah khat: no hleiriat tluk a si.\n23 Abigail in David a hmuh tikah, a to mi lāk par ihsin a ṭum lohli ih, David hmaiah a hmai lei hawiin a hlăwnaw ih, lei ah a băwkkhup. 24 David ke hramah a hlăwnaw ih, «Ka parah, ka bawipa, hi mawhsualnak hi ka parah tla seh! Cule na hnatheihah na siahhlawhnu hi ṭawng sehla, na sálnuih ṭawngkampawl hi ngai aw. 25 Ka bawipa in hi mihlothlau aNabal cu ngaihsak hlah seh. Ziangahtile a hmin vek rori a si ko. A hmin Nabal a si ih, atnak in a umpi a si hi! Asinan ka bawipaih thlah mi tlangvalpawl cu na siahhlawhnu kei cun ka rak hmu lo sokhaw,» tiah a ti. 26 Curuangah atu ah ka bawipa, Jehovah a nun rori vek le nangmah na nun vekin, thisen suah lo ding le na kut rori ih phuba la lo dingin Jehovah in a lo kham fawn si ih, na ralpawl le ka bawipa hrangih thil ṭhalo tuah tumtupawl cu Nabal vek si ve hai seh. 27 Cule atu ah ka bawipa pek dingih na siahhlawhnuih rak ken mi laksawng cu ka bawipa thluntu tlangvalpawl pek si seh. 28 Na siahhlawhnuih dānpahbălnak cu ngaidam hram aw. Ziangahtile Jehovah in ka bawipa hrangah reipi daih sungkua a lo tuahsak tengteng ding, ziangruangahtile ka bawipa cun Jehovah-ih raldonakpawl a do ih, na nunsung hmuahhmuah ah nangmah ah thil ṭhalo hmuh a si lo. 29 Nangmah dawi ding le na nunnak hawl dingin mi pakhat cu tho hmansehla, ka bawipaih nunnak cu Jehovah na Pathian thawi nunnak têl lakih tēl a si ding, cule nan ralpawlih nunnak cu herhli ih a saihloh vekin a saihlo ding. 30 Cule hitin a si ding, Jehovah in na thuhla ih thil ṭha a rak ṭawng mi bangtukih ka bawipa tlunih a tuah tikah le Israel uktu ih a lo ruat tikah, 31 săn um loin thisen na suah lo ih ka bawipa in amai hrangih phuba a lâk fawn lo hi, na hrangah thinnatnak a si hrimhrim lo ding ih, ka bawipa hrangah mawhthlukawknak a um hrimhrim lo ding. Asinan Jehovah in ka bawipa parih thil ṭha a tuah tikah, na siahhlawhnu hi máng hram aw,» tiah a ti.\n25:25a Nabal: Mi-â tinak a si.\n32 Cun David in Abigail hnenah, «Tuihsun ih keimah táwng dingih a lo thlahtu Israel-ih Pathian Jehovah cu thangṭhat si ko seh! 33 Cule na ruahnak peknak cu thlawsuahin um sehla, nangmah khal thlawsuah mi si aw, ziangruangahtile tuihsun ah thisen suah ding le keimai kut rori ih phuba lâk ding i khamtu na si. 34 Ziangahtile thungaingaiin nangmah tuahmawh lo dingih i khamtu Israel-ih Pathian Jehovah a nun rori vekin, manhlapin keimah táwng dingin ra lo ta uhla cu, Nabal-ih mipapawl cu khawvan hlanah pakhat hman Nabal hnenah an tâng lo ding,» tiah a ti. 35 Cutin David cun Abigail in a hrangih a run ken mi thil cu Abigail kut ihsin a cohlang ih a hnenah, «Na inn ah hnangamten va tlung aw, zoh hnik, na aw ka ngaithla ih, nangmah rori cu ka lo upat a si,» tiah a ti.\n36 Abigail cu Nabal hnenah a feh ih, ngai hnik, anih cun a inn ah siangpahrang puai tuah vekin puai a tuah. Cule Nabal-ih thinlung cu amai lung sungah a nuamaw zet, ziangahtile anih cu zu a ri tuk. Curuangah a thaizing khua a van hlanlo, Abigail in amah cu thu tam thu mál in zianghman a sim lo. 37 Cun hitin a si, zing lamah, Nabal-ih sabitzu rit a reh tikah, a nupi in hih thilpawl cu Nabal a sim, cule a sungah a lungphu a cawl ih, amah cu lungto vekah a cang. 38 Cun hitin a si, ni hra hnuah Jehovah in Nabal cu a vuak ih a thi.\n39 Nabal a thi ti David in a theih tikah, anih in, «Nabal kut ihsi ka dawn mi mualphonak phuba i laksaktu le a siahhlawh in thil ṭhalo ti lo dingih i kilhimtu Jehovah cu thangṭhatin um seh! Ziangahtile Jehovah in Nabal-ih sualralnak cu amai lu parah a thlengkirter,» tiah a ti. Cule David in mi a thlah ih Abigail cu a nupi dingah an va bia. 40 David-ih siahhlawhpawl Karmel tlang Abigail hnen an va thlen tikah, a hnenah, «David in nangmah cu a nupi dingih lo dil dingah na hnenah in thlah,» tiah an sim.\n41 Cun Abigail cu a tho ih a hmai leilung hawiin a băwkkhup ih, «Zoh hnik, na siahhlawhnu hi ka bawipaih siahhlawhpawlih ke khawlhsak ko seh,» tiah a ti. 42 Cule Abigail cu manhlap zetin a tho ih, lāk parah a to, amah thlahtu dingah a siahhlawh nunau panga a hruai ih, David-ih palaipawl cu a thlun, cule a nupi ah a cang.\n43 David in Jezreel-mi Ahinoam khal a hruai ih, an pahnih in a nupi an si. 44 Asinan Saul in a fanu Mikal, David nupi kha Gallim khawmi Laish fapa Palti a rak neihter zo.\nDavid in Saul Nunnak a Vei Hnihnak a Zuah\n1 Cun Zif-mipawl cu Gibeah ah Saul hnenah an ra ih, «David cu Jeshimon ral Hakilah tlang ah a relh a si lo maw?» tiah an ti. 2 Cun Saul cu a tho ih Zif Ramṭhing ah Israel mipapawl lakih hril mi 3000 a zawngah hruaiin, David hawl dingin Zif Ramṭhing ah a suk. 3 Cule Saul cu Jeshimon ral Hakilah tlang lamzin ah ṭanhmun a khuar. Asinan David cu ramṭhing ah a cêng ih, Saul cu ramṭhing ah a dung ihsin a ra ti David in a hmu. 4 Curuangah David in thlingthlatupawl a thlah ih, Saul a ra taktak zo ti a theingah.\n5 Cule David cu a tho ih Saul-ih ralthuam retnak hmun ah a feh. Cule David in Saul le Ner fapa Abner, a ralkap bawipiih ihnak hmun cu a hmu. Saul cu riahhmun sungah a it ih, mipi in anmah kulhin ṭanhmun an khuar. 6 Cun David in a sâng ih, Heth-mi Ahimelek le Joab-ih nau Zeruiah fapa Abishai hnenah, «Ṭanhmun khuarnak ih Saul hnenah ka zawngah zo a feh ding?» tiah a ti.\nAbishai in, «Na zawngah keimah ka feh ding,» tiah a ti.\n7 Cutin David le Abishai cu milaipawl hnenah cun zan ah an feh, cule ngai hnik, Saul cu ralthuam retnak hmun sungah a lu kiang lei ah a feipi phunin a it. Cule amah kulhin Abner le a milaipawl an it. 8 Cun Abishai in David hnenah, «Tuihni ah Pathian in na ral cu na kut ah a lo pe. Curuangah zangfahten atu ah, Saul cu ka feipi in leilung sansiah ah vei khat ah suntlăng hnik ning, vei hnih ka sun lo ding,» tiah a ti.\n9 Cule David in Abishai hnenah, «Hlorálter hlah, ziangahtile Jehovah ih hriak thih mi parah a kutthlak ih, mawh nei lo zo so um thei ding?» tiah a ti. 10 David thotho in, «Jehovah a nun rori vekin, Jehovah in a that leh ding, asilole a thih ni a thleng leh mai ding, asilole doawknak ah a fehsuak ding ih, a hlorál leh ding. 11 Jehovah hriak thih mi parah ka kutthlak lo dingin Jehovah in i kham seh. Asinan a lu kiangih um a feipi le a tidai thâwl khat cu zangfahten la awla kan feh pei,» tiah a ti. 12 Cutin David in Saul lu kiangih feipi le tidai thâwl khat cu a lâk ih an feh, cule zohman in an hmu lo, an thei lo ih, an ṭhang fawn lo. Ziangahtile an zaten an itthat ṭheh, ziangruangahtile Jehovah hnen ihsin thithlĕp ihthahnak an parah a thleng.\n13 Cun David cu khat lam ralah a feh ih, an karlak hla zet tlang zimah a ding. 14 Cule David in Saul-ih milaipawl le Ner-ih fapa Abner cu, «Abner, i sawn lo ding maw?» tiah a auh hai.\nCule Abner in a sâng ih, «Siangpahrang auhtu cu zo na si?» tiah a ti.\n15 Cule David in Abner hnenah, «Pacangṭha na si lo maw? Israel ram ah nangmah vek zo so um? Ziangah saw na bawi siangpahrang na kil lo? Ziangahtile milaipawl lakih pakhat cu na bawi siangpahrang hlorálter dingin a ra. 16 Hi thil na tuah mi hi a ṭha lo. Jehovah a nun rori bangin, thitlak na si, ziangruangahtile Jehovah hriak thih mi na pu na kil lo. Cule atu ah siangpahrang lu kiangih a feipi le tidai thâwl khat cu khuiah an si, zoh hnik,» tiah a ti.\n17 Cun Saul in David aw a si ti a thei ih, «Ka fapa David, na aw a si maw?» tiah a ti.\nDavid in, «Ka bawipa, siangpahrang, cucu ka aw a si,» tiah a ti. 18 Cule David in, «Ziangruangah ka bawipa in hitivekin a siahhlawh a dawi rero? Ziangahtile ziangso ka rak tuah asilole ka kut ah ziang thil ṭhalo so a um? 19 Curuangah atu ah ka bawipa siangpahrang in a siahhlawhih ṭawngkampawl zangfahten ngai seh: Jehovah in keimah do dingin a lo căwktho asile, amah cun thilhlăn cohlang seh. Asinan minung fāte an si ahcun, Jehovah hmaiah camsiat si hai seh, ziangahtile annih in, «Feh aw, pathian dangpawl rian aw,» tiin Jehovah ro sungih ka cēn ve lonak dingah tuihsun ah in dawisuak a si. 20 Curuangah Jehovah hmai leilung ah ka thisen fawr hlah seh. Ziangahtile tlang lakah mi pakhat in varit a pel bangin, Israel siangpahrang cu uihli hawl dingin a fehsuak,» tiah a ti.\n21 Cun Saul in, «Ka sual a si. Ka fapa David, ra kir aw. Tuihni ah ka nunnak hi na mit ih a hlût tuk ruangah ka lo tuahmawh nawn lo ding. Ngai hnik, mi-â bangin ka um ih, ka palh tuk lawmmam aw,» tiah a ti.\n22 Cule David in a sâng ih, «Ngai hnik, siangpahrang feipi hi, tlangvalpawl lakih pakhat ra sehla ra la seh. 23 Jehovah in mi kip an dingfelnak le an rinumnak man a rūl leh ding, ziangahtile tuihsun ah ka kut ah nangmah cu Jehovah in i pe zo, sihmansehla Jehovah hriak thih mi parah kut ka thlâk duh lo. 24 Cule ngai hnik, tuihsun ih na nunnak ka mit ih a man a khun zet vekin, Jehovah mit ah ka nunnak hi mankhung zet ve seh, cule harsatnak hmuahhmuah sung ihsin anih in i runsuak seh,» tiah a ti.\n25 Cun Saul in David hnenah, «Ka fapa David, mithlawsuak si hram aw! Thil nasazetzet na tuah ding ih, na neh vivo ding,» tiah a ti. Cutin David cu a feh vivo ih, Saul khal amai hmun lamah a tlung.\nDavid in Filisṭia-mipawl a Kăwp\n1 Cule David in a thinlungtein, «Ni khat khat ah cun Saul kut in ka hlorál leh ko ding. Filisṭia ram ih zamrang zetih tlansuah hnakih thil ṭha ka hrangah a um lo, cule Israel ram hmun kip ih i hawl hi a bei a dawng ding. Cutin a kut ihsin ka luat ding,» tiah a ti. 2 Cun David cu a tho ih a hnenih um pacang 600 pawl thawn Gath siangpahrang, Maok fapa Akish hnenah a feh. 3 Cutin David cu Gath ih Akish hnenah amah le a milaipawl, an sungkua fingfing cio thawn le David cu a nupi pahnih Jezreel-mi Ahinoam le Karmel-mi Nabal nupi Abigail thawn an um. 4 Cule Gath ah David a tlân ti Saul an sim, cule anih in David a hawl nawn lo.\n5 Cun David in Akish hnenah, «Atu ah na mit ah duhsaknak ka co asile, ram sungih khawte lamah umnak hmun i pe ve awla, cu tawkah ka cêng ding. Ziangahtile ziangruangah so na siahhlawh cu siangpahrang khawpi na hnenih a um ding?» tiah a ti. 6 Cutin Akish in cuih ni ah David cu Ziklag khua a pe. Curuangah tuihni tiang Ziklag khua cu Judah siangpahrangpawl ta a si. 7 Filisṭia-mipawl ram ih David a cēn sung cu kum khat pumpi le thla li a si.\n8 Cule David le a mipapawl cu an so ih Geshur-mipawl, Girz-mipawl le Amalek-mipawl an sim. Ziangahtile cuih miphunpawl cu Shur ihsin na feh asile, Izip ram tiang hlanlai ihsi a ram luahtupawl an si. 9 David in ram a do tinten, mipa siseh, nunau siseh nungin a tân lo, an tuupawl, an câwcangpawl, an lākpawl, an kalaukpawl le an hnipuanpawl a laksak thluh, cule a kir ih, Akish hnenah a feh ṭheu. 10 Cun Akish in, «Tuihsun teh khuitawk lam na sîm?» a ti ih, David in, «Judah ram Negev hmunrampawl le Jerahmeel-mipawlih Neveg hmunrampawl le Ken-mipawlih Negev hmunrampawl,» tiah a ti. 11 David cun Gath khua ih thuthang phurh dingah, mipa siseh, nunau siseh a nungin a zuah dah lo, «Culole, ‹Hitin David in a tuah,› tiin annih in in rak thăn pang ding,» tiah a ti. Cule cutiih tuah cu Filisṭia-mipawl ram ih a um sung hmuahhmuah David-ih tidān phung a si. 12 Cule Akish in David cu a zum, «A mi Israel in amah nasazetih hua dingin a tuah hi; curuangah anih cu ka siahhlawh a si kumkhua ding,» tiah a ti.\nFilisṭia Ralkappawl David in a Do\n1 Cun cu laiah, hitin a si, Filisṭia-mipawl in raldonak hrangah, an ralkappawl Israel do dingah an fĭnkhawm. Cule Akish in David hnenah, «Nangmah le na mipapawl cu ral do dingin ka zawngah nan feh tengteng ding ti thei aw,» tiah a ti.\n2 Cule David in Akish hnenah, «Thungaingaiin na siahhlawh in ziang a tuah thei ti na thei ko,» tiah a ti.\nCule Akish in David hnenah, «Curuangah nangmah cu i kiltu hotubikpawl lakih pakhat ah ka lo tuah kumkhua ding,» tiah a ti.\n3 Samuel cu a thi ih, Israel zaten amah cu an sûn, cule amai khua Ramah ah an phum. Cule Saul in a ram sungih thlarau kawhthiampawl le polpawl cu a rak dawisuak thluh zo.\n4 Cun Filisṭia-mipawl cu an fĭnkhawmaw, cule an ra ih Shunem ah ṭanhmun an khuar. Saul in Israel-mi hmuahhmuah hmunkhatah a khawm ih, Gilboa ah ṭanhmun an khuar. 5 Saul in Filisṭia-mipawlih ralkappawl a hmuh tikah, a thla a phâng ih nasazetin a thin a khūr. 6 Cule Saul in Jehovah a sut, Jehovah cun mang in siseh, Urim in siseh, profetpawl hmangin siseh amah cu a sâng lo.\n7 Cun Saul in a siahhlawhpawl hnenah, «Thlarau kawhthiam nunau pakhat i hawlsak uh, cule a hnenah ka feh ding ih, amah thu ka sut ding,» tiah a ti.\nCule a siahhlawhpawl in a hnenah, «Ngai hnik, En Dor ah thlarau kawhthiam nunau pakhat a um,» tiah an ti.\n8 Cun Saul cu a thuam danglamaw ih, hnipuan dang a hruh, cule a feh, a zawngah mi pahnih an tel, cule nunaunuih hnenah zan ah an thleng. Cule Saul in, «Zangfahten ka hrangah aiennak tuah awla, a hmin ka lo sim mi pauhpauh i kawhsuaksak aw,» tiah a ti.\n9 Cun nunaunu in a hnenah, «Zoh hnik, Saul in ziang a tuah ti na thei, a ram ih thlarau kawhthiampawl le polpawl cu a that ṭheh zo. Ziangahso thi dingin ka nunnak hrangih tháng na kam?» tiah a ti.\n10 Cule Saul in cu nuih hnenah cun Jehovah sālin, «Jehovah a nun rori bangin, himi thil ruangah na parah ziang dāntatnak khal a thleng lo ding,» tiah sia a săm.\n11 Cun nunaunu in, «Zo so ka lo hruaisuahsak ding?» tiah a ti.\nCule anih in, «Samuel in hruaisuaksak aw,» tiah a ti.\n12 Nunaunu in Samuel a hmuh tikah, aw ring zetin a au. Cule nunaunu in Saul hnenah, «Ziangruangah i bum? Nangmah hi Saul na si si!» tiah a ti.\n13 Cule siangpahrang in a hnenah, «Lungphângin um hlah. Ziang na hmu?» tiah a ti.\nCule nunaunu in Saul hnenah, «Leilung sung ihsin pathianpawl hung so lai ka hmu,» tiah a ti.\n14 Cule anih in nunaunuih hnenah, «A pianzia ziang vek a si?» tiah a sut.\nCule nunaunu cun, «Putar a hung suak ih, puan in a tuamaw,» tiah a ti. Cule Saul in cucu Samuel a si ti a thei ih, a hmai lei lam hawiin a kûn ih a băwkkhup.\n15 Cule Samuel in Saul hnenah, «Ziangah so hruaisuah si tiang ko i hnaihnăwk?» tiah a ti.\nCule Saul in, «Ka van a sâng tuk, ziangahtile Filisṭia-mipawl in keimah in do, cule Pathian in i tlansan ih, profetpawl hmangin siseh, mang hmangin siseh in sâng nawn lo. Curuangah ziang ka tuah ding ti ka hnenih phuanglang dingin ka lo ko a si,» tiah a ti.\n16 Cun Samuel in, «Jehovah in a lo tlansan ih, a ral ah na cang thlang ti thei cingin, ziangahso i sut thotho? 17 Cule Jehovah cun amai hrangah keimah hmangih a rak sim vekin a tuah. Ziangahtile Jehovah in na kut ihta lalram a ṭhendarh ih, na innhnenpa, David a pek. 18 Jehovah aw na ngaithlak lo ruangah le Amalek parih a thinlingnak nasazet vekih na tisuak lo ruangah, tuihsun ah Jehovah in na parah hi thil hi a tuah a si. 19 Cuihtlunah Jehovah khal in Israel cu nangmah thawn Filisṭia-mipawl kut ah a lo pe ding. Cule thaisun ah nangmah le na fapapawl cu ka hnenah nan um ding. Jehovah in Filisṭia-mipawl kut ah, Israel ralkappawl a pe ding,» tiah a ti.\n20 Hmakhatteah Saul cu lei ah a tlu ziarziar ih, Samuel-ih ṭawngkampawl ruangah nasa ngaingaiin a lung a phâng. Cule tha a nei nawn lo, ziangahtile anih cu sunnihlawh le zanvar rawl a rak ei lo.\n21 Cule nunaunu cu Saul hnenah a ra ih, nasazetih buaiin a hmu, cule a hnenah, «Zoh hnik, na siahhlawhnu in na aw a ngaithla ih ka nunnak thāpin, ka hnenih na sim mi ṭawngkampawl ka ngaithla. 22 Curuangah atu ah zangfahten na siahhlawhnuih thu ngai ve aw, na hmaiah sang phel lo hŭn ning, cule ei aw, cutin na tlunkir tikah tha na nei ding,» tiah a ti.\n23 Asinan Saul cun a êl ih a hnenah, «Ka ei lo ding,» tiah a ti.\nA siahhlawhpawl cun nunaunu thawn an hnêk, cule an aw a ngai. Cun lei ihsin a tho ih ihkhun parah a to. 24 Nunaunu in cawmthau câwpa no pakhat a inn ah a nei ih, a va that lohli. Cule sangphŭt a lâk ih a nâwng, cule thilnu telh lo sang a káng. 25 Cule cu nu cun Saul le a siahhlawhpawl hmaiah a rak keng ih, an ei. Cun annih cu an tho ih cuih zan ah an tlung.\nFilisṭia-mipawl in David an Hnáwng\n1 Cun Filisṭia-mipawl in an ralkappawl hmuahhmuah cu Afek ah an fĭnkhawm ih Israel-mipawl cu Jezreel cirh kiangah ṭanhmun an khuar. 2 Cule Filisṭia-mipawlih bawipawl cu a zaza le a thawngthawngin an fehlan zutzo, asinan David le a milaipawl cu Akish thawn ne an khawr. 3 Cule Filisṭia-mipawlih ralbawipawl in, «Hi Hebru-mipawl teh hi tawkah ziang an ra tuah?» tiah an ti.\nCule Akish in Filisṭia-mipawlih ralbawipawl hnenah, «Hi pa cu kum hiti zat, tu tiang ka hnenih rak um zo, Israel siangpahrang Saul-ih siahhlawh David kha a si lo maw? Cule ka hnenih a rung luh ihsin tuihni tiang a palhnak ka hmu lo,» tiah a ti.\n4 Asinan Filisṭia-mipawlih ralbawipawl cu a parah an thin a heng ih, Filisṭia-mipawlih ralbawipawl in a hnenah, «Hi pa cu na ruatsak mi hmun ah tlungkirter aw, kan hnenah raldo dingin feh ve hlah seh, culole doawknak ah kan ral lamah a ṭang pang ding. Ziangahtile ziang thawn hi pa hin a pu thawn remawknak a tuah thei ding? Hi Filisṭia-mipawlih lu a lâknak in a si lo ding maw? 5 Hi David hi a si lo sawm,\n‹Saul in a thawng a thawngin a that,\ntiin a thuhla lām phahih pakhat le pakhat hla an sehawk mi kha a si lo maw?» tiah an ti.\n6 Cule Akish in David a ko ih, «Thungaingaiin, Jehovah a nun rori bangin, nang cu midĭng na si ih, ralkap sungih ka zawngih na suah le na luh ka mit na tling. Ziangahtile ka hnen na rat thăwk ihsin tuihni tiang nangmah ah thil ṭhalo ka hmu lo. Sikhalsehla, bawipawl in an lo duh lo. 7 Curuangah atu ah, Filisṭia-mipawlih bawipawl alunghmui lo ko na tuahlonak dingah tlungkir awla, hnangamten feh aw,» tiah a ti.\n29:7a lunghmui lo: A ṭawng hrampi ah cun, «mithmuh ah thil ṭhalo a si,» ti a si.\n8 Cule David in Akish hnenah, «Asile ziang thil so maw ka rak tuah ih? Cule na hnen ka um sung hmuahhmuah tuihni tiangin, ka bawi siangpahrang-ih ralpawl do loih ka kir leh salnak dingah na siahhlawh parah hin ziang hmuh mi so na neih?» tiah a ti.\n9 Cun Akish in a sâng ih, David hnenah, «Ka mithmuhah cun Pathian vancungmi vekin na ṭha ti ka thei, sikhalsehla Filisṭia-mipawlih ralbawipawl in, ‹Anih cu ral do dingah kan zawngah feh hlah seh,› an ti. 10 Curuangah atu ah, na zawngih feh ve na pu-ih siahhlawhpawl thawn zingten tho uh. Cule zing nan thawh ih khua a van leveten păwk uh,» tiah a ti.\n11 Cutin David le a milaipawl cu Filisṭia-mipawl ram ih kir dingin zingten an tho. Cule Filisṭia-mipawl cu Jezreel tiang an so.\nDavid in Amalek-mipawl a Do\n1 Cule hitin a si, a ni thumnak ah David le a milaipawl Ziklag an thlen tikah, Amalek-mipawl in Negev le Ziklag khua cu an rak sîm ih, Ziklag khua cu meisa in an ur, 2 cule nunaupawl le cutawk ih a um mi zaten, a tûm a te in ralkaih ah an hruai, zohman an that lo, asinan an hruai ih an feh vivo. 3 Cun David le a milaipawl cu khua an va thleng, ngai hnik, meisa in a rak kāng ih, an nupipawl, an fapapawl le an fanupawl ralkaih ih hruai an si. 4 Cun David le a zawngih um milaipawl cu ṭahnak ding thazâng nei nawn lo khawp tiangin an aw an suah ih an ṭap. 5 Cule David nupi pahnih Jezreel-mi Ahinoam le Karmel-mi Nabal-ih nupi Abigail khal ralkaih ah hruai an si. 6 Cule David cu nasazetin a van a sâng, ziangahtile a milaipawl in amah lungto ih dēn ding thu an ṭawng, ziangruangahtile mi kip an fapapawl le an fanupawl ruangah mi zate an thin a nâ. Asinan David cu Jehovah a Pathian ah amah le amah a cakawter.\n7 Cun David in Ahimelek fapa puithiam Abiathar hnenah, «Zangfahten hitawk ka hnenah Puithiam Kâwrcung rak keng aw,» tiah a ti. Cule Abiathar in David hnenah Puithiam Kâwrcung cu a rak keng. 8 Cun David in Jehovah cu, «Hi ralkap burpi hi ka dawi pei maw? Ka hei manngah hai pei maw?» tiah a sut.\nCule Jehovah in a sâng ih, «Dawi aw, ziangahtile na hei manngah hai ding ih, a zaten na lakirsal thluh tengteng ding,» tiah a ti.\n9 Cule David cu, amah le a zawngih um mipa 600 thawn a feh ih, dungih tān ta mipawl umnak Besor Tivate an thleng. 10 Asinan David cun amah le a milai 400 thawn a dawi vivo, ziangahtile mi 200 pawl cu an cau tuk ih, Besor Tivate an tánkai thei lo.\n11 Cun annih in ramlak ah Izippa an táwng ih, David hnenah an rak hruai, cule rawl an pe, a ei, cule tidai khal an tûl. 12 Cule amah cu theirah car pum khat le sabit rah car bawr hnih an pe. Cun a ei hnuah a tha a tlungsal, ziangahtile anih cun ni thum le zan thum rawl ei lo le tidai in loin a rak um zo. 13 Cun David in a hnenah, «Zo lamṭang na si ih, khui lamin na ra?» tiah a ti.\nCule anih in, «Keimah cu Izip tlangval, Amalek-mi paih siahhlawh ka si ih, ni thum liam zo ah khan ka nat ruangah, ka bawipa in dungah i tansan,» tiah a ti. 14 Judah ih co mi ram sung, Kereth-mipawlih Negev hmunrampawl le Kaleb-ih Negev hmunrampawl kan sîm ih, Ziklag khua cu meisa in kan urkāng,» tiah a ti.\n15 Cule David in a hnenah, «Cuih ralkap burpi hnenah i hruai thei pei maw?» tiah a ti.\nCule anih in, «In that lo dingin le ka bawipa kut ih in pe lo dingin Pathian sālin ka hnenah siasăm awla, cuih ralkap bur hnenah ka lo hruai ding,» tiah a ti.\n16 Cule cu pa in suk lamih a hruai tikah, annih cu Filisṭia-mipawlih ram le Judah ram ihsin an lâk mi ralthillawn tampi ruangah, ei le in le lamin, ngai hnik, ram hmuahhmuah ah an pharhaw. 17 Cun David cun anmah cu nitlak ihsin a thaisun zan lam tiang a do hai. Tlangval 400 kalauk to ih tlânsuak siarlo, zohman miluat an um lo. 18 Cutin David cun Amalek-mipawl ih an thiarhloh mipawl zaten a runsuak thluh, cule David in a nupi pahnih khal a run hai. 19 Cule a tûm a te in an fapapawl siseh, an fanupawl siseh, ralthillawnpawl siseh, an hnenih an rak lâk mi kim lo zianghman a um lo, David in a zaten a lakirsal thluh. 20 Cun David in rante rual hmuahhmuah le ranpi rual hmuahhmuah a la, cule annih in sumhnám dangpawl hmaiah an fehpi ih, «Hihi David-ih ralthillawn a si,» tiah an ti.\n21 Cule mi 200 an cauh ruangih David thlun thei lo, Besor Tivate ih an tanter mi mi 200 hnenah David a thleng. Cun cupawl cu David hmuak ding le a zawngih um milaipawl hmuak dingin an fehsuak, cule David cu a milaipawl a va naih ih cibai a bûk hai. 22 Cun David hnenih fehtupawl lakih misualrál le mihlothlau pacangpawl hmuahhmuah in an sâng ih, «Kan hnenih an feh ve lo ruangah annih cu an nupi le an fāte cio hruai ih an tlansuak theinak dingah, an nupi le an fāte cio siarlo runsuak mi ralthillawn zianghman kan pe ve hai lo ding,» tiah an ti.\n23 Asinan David in, «Ka u le nau tla, in humhimsak ih in do dingih ra suak ralkap burpi kan kut ih in petu Jehovah ih in pek mi thil cu cutin nan tuah lo pei. 24 Ziangahtile himi thu ah zo in so lo ngaithla ding? Asinan doawknak ih a vung fehtupawlih co vek cu, thilri kiltu ih tāngpawl khal in an co ve ding a si, bangrep cio ih co ding a si,» tiah a ti. 25 Cun hitin a si, David in cuih ni thăwkin cumi cu Israel hrangah sakhaw dān ah le cīn le dān ah tuihni tiang a tuah.\n26 Cun Ziklag ih David a thlen tikah, ralthillawn hrekkhat cu Judah upa a rualpipawl hnenah, «Ngai hnik uh, Jehovah-ih doralpawl hnen ihsi ralthillawn cu laksawng ah ka lo kuat a si,» tiin a kuat. 27 Bethel ih um mipawl, Negev ih Ramoth hmun ih um mipawl, Jattir ih um mipawl, 28 Aroer ih um mipawl, Sifmoth ih um mipawl, Eshtemoa ih um mipawl, 29 Rakhal ih um mipawl, Jerahmeel-mipawlih khuapawl ih um mipawl, Ken-mipawlih khuapawl ih um mipawl, 30 Hormah ih um mipawl, Korashan ih um mipawl, Athak ih um mipawl, 31 Hebron ih um mipawl le David amah le a mipapawl an tlanlēn ṭheu nak hmun hmuahhmuah hnen pawl ah a kuat a si.\n1 Cule Filisṭia-mipawl in Israel an do ih, Filisṭia-mipawl hmaiah Israel mipapawl an tlânsia, cule an thah mipawl cu Gilboa Tlang ah an rīl teptep. 2 Cun Filisṭia-mipawl in Saul le a fapapawl cu an dungtein an dawi vivo. Cule Filisṭia-mipawl in Saul-ih fapa Jonathan, Abinadab le Malkishua tla an that. 3 Saul an donak cu a nasa deuhdeuh. Thálsaithiampawl in Saul cu an saingah ih, anih cu thálsaithiampawl in bese zetin an tuahmawh. 4 Cun Saul in a ralthuam kengtu hnenah, «Na ralnâm zûk awla, cumi in i suntlăng aw, culole hi serh zim tan lo pawl hi an ra ding ih, in suntlăng ding, cule in puahcăwk pang ding,» tiah a ti. Asinan a ralthuam kengtu in a duh lo, ziangahtile anih cun a ṭih tuk. Curuangah Saul in ralnâm a lâk ih a parah a bawhhnawh. 5 Cule a ralthuam kengtu in Saul a thi ti a hmuh tikah, anih khal a ralnâm parah a bawhhnawh ve ih, Saul zawngah a thi. 6 Cutin Saul, a fapa pathum, a ralthuam kengtu le a mipapawl zaten cuih ni ah an thitlang ṭheh.\n7 Cule phaikuam khat lam ralih um Israel-mipawl le Jordan tiva ralkhat ih um Israel-mipawl in Israel mipapawl an tlânsia ti le Saul le a fapapawl an thi ti an hmuh tikah, khawpipawl cu an tān ta ih an tlân, cule Filisṭia-mipawl cu an ra ih an cêng. 8 Cule hitin a si, a thaisun ah, Filisṭia-mipawl in an thah mipawlih ralthuam hlîtsak dingin an feh tikah, Gilboa Tlang parah Saul le a fapa pathum rīlin an hmu. 9 Cule Saul-ih lu cu an tán ih a ralthuam an hlihsak, cule cuih thu cu an milempawl temple ah le mipi lakah, Filisṭia-mipawlih ram hmuahhmuah ah thăn dingin an kuat. 10 Cun a ralthuam cu Ashatoreth temple ah an ret ih, a ruang cu Beth Shan khawkulh ah an tar.\n11 Cule Jabesh Gilead luahtupawl in Filisṭia-mipawl ih Saul an tuahdān thu an theih tikah, 12 miralṭhapawl hmuahhmuah an tho ih, zanvar an feh, cule Saul le a fapapawlih ruang cu Beth Shan khawkulh ihsin an la ih, Jabesh ah an feh, cule cu tawkah meisa in an ur. 13 Cun an ruhpawl an la ih, Jabesh ih esel thingkung hnuaiah an phum, cule ni sarih sung rawl an ul.