Bible Thianghlim - JOHN\nBibleThianghlim – JOHN\nA siartu: Leitlun pumpi\nNgan kum: A.D. 85-90\nThukham Thar cabu hmaisa pali pawl hi thuthangṭhapawl tiih kawh an si. Ziangruangahtile cupawl cun Jesu-ih nun lam tluan, a thihnak le a thawhsalnak thuthangṭha an rel. Hi thupawl hi leitlun ah zumtupawl ih phuan tengteng ding mi an si. Apostol John in Jesu cu Khrih, Pathian Fapa a si ti leitlun mipawl in an zum ding duhnak thawn an hnenah hih thuthangṭha hi a ngan a si (20:30-31). Hi cabu hi A.D. 85-90 hrawngih a ngan mi a si ih, thuthangṭha cabu dang ngan ṭheh hnupi ih ngan mi a si.\nJohn-ih nu le pa cu Salome le Zebedi an si ih, apostol James cu a u a si.\nJohn in, «Jesu ih duhdawt mi dungthluntu,» tiin amah le amah a ko aw (21:7, 20). John hi Peter le James thawn apostol dang pakua pawl ih hmuhngah lo mi Jesu-ih rawngbawlnak hrekkhat an hmu (Mar 9:37; 9:2; 14:33). Amah hi Bawipa in himi thuthangṭha, cakuat pathum (1, 2, le 3 John) le Thuphuan cabu ngantu dingah a rak hril.\nJohn-ih thuthangṭha hi a dang thuthangṭha pathum hnakin a danglam zet. John cun thuthangṭha pathum pawl ih tarlăng mi thu tampi a ngan ve lo, a hleicein Jesu-ih suahnak thu le tahṭhimnakpawl a ngan lo. Thuthangṭha pathum pawl ih tel lo mi thil tampi khal a telh. Bung hmaisa panga sungih thu um mipawl hi a zate deuhthawin hih thuthangṭha-ih danglamnak a si. Himi bungpawl in Judia peng ih Jesu-ih rawngbawlnak thu in sim. Jesu-ih thuhla ih a thucah nemhngettu ah John in thilmak pasarih a hril. Cuih thilmakpawl cu «hminsinnakpawl» tiin a ko. Cuih hminsinnakpawl cu bung 2, 4, 5, 6, 9 le 11 pawl ah an lang. John in Jesu-ih thusim mi pasarih khal a tarlang ih, cupawl cu bung 3, 4, 5, 6, 8, 10 le 14-16 sungah an um. Jesu in «Keimah» a tiawknakpawl tla John in a ngan (6:35; 8:12, 58; 9:5; 10:11, 14; 11:25; 14:6; 15:1). A thuthangṭha ngan mi bung khatnak ah Khrih Pathian a sinak tarlăngnak in a thăwk. Bung khat hnuah mipi lakih Jesu-ih rawngbawlnak thu (bung 2-12), apostolpawl lakih a rawngbawlnak thu (bung 13-17), khraws parih a hnaṭuan (bung 18-19), a thawhsalnak thu le cumi hnuih a rawngbawlnak thupawl in a thlun (bung 20-21).\nJohn in Jesu cu Pathian Fapa, Khrih a si ti fiang zetin a nĕmhnget. Kumkhaw nunnak kan neih theinak dingah amah kan zum tengteng a ṭul a si.\nI. Khrih peksuahnak (bung 1)\nII. Langhnganih Khrih rawngbawlnak (bung 2-12)\nIII. Apostolpawl thawn Khrih amahte lawngih rawngbawlnak (bung 13-17)\nIV. Khraws parih Khrih hnaṭuan (bung 18-19)\nV. Khrih thawhsalnak le a thluntupawl hnenih a langawkternak (bung 20-21)\nThu cu Milai ah a Cang\n1 A hramthăwkin Thu a um, cuih Thu cu Pathian hnenah a um ih, cuih Thu cu Pathian a si. 2 Cuih Thu cu a thăwkin Pathian hnenah a um.\n3 Thil hmuahhmuah hi amah ih sersiam ṭheh mi an si ih, thil sersiam mi lakah amah ih sersiam lo mi thil zianghman a um lo. 4 Amah ah nunnak a um ih, cuih nunnak cu minungpawlih tleu a si. 5 Cule cuih tleu cu thim lakah a êng nân, thim in a theithiam lo.\n6 Pathian thlah mi pakhat a um, a hmin cu John a si. 7 Amai zarah mi hmuahhmuah ih an zum theinak dingah, tleu thuhla theihter dingin, anih cu theihpitu dingah a ra. 8 Anih cu cuih tleu cu a si lo, cuih tleu theihter dingih thlah mi a si sawn. 9 Cuih tleu cu mi hmuahhmuah hnenih tleu petu dingah leitlun ih a ra mi tleu diktak a si.\n10 Amah cu leitlun ah a um ih, leitlun hi amah ih sersiam a si, cuticingin leitlun mipawl in amah cu an thei lo. 11 Amai mipawl hnenah a ra nân, amai mipawl in amah cu an cohlang lo. 12 Asinan amah cohlangtu hmuahhmuah cu, an hnenah Pathian fāte ih can theinak a pe hai, a hmin zumtupawl hnenah cun: 13 annih cu thisen ih hrin an si lo, tisa duhnak ih hrin khal an si lo, mipa duhnak ih hrin khal an si lo, Pathian ih hrin mi an si sawn.\n14 Cuih Thu cu milai ah a rung cang ih, kan lakah a cêng, cule zangfahnak le thutak ih khat Paih Fapa neihsŭnih ropitnak, amai ropitnak cu kan hmu.\n15 John in cu pa cu a theihpi ih, « ‹Anih cu ka hlanih a rak um zo ruangah, ka hnuih a ratupa cu, keimah hnakin a ropisawn a si,› tiih ka lo sim mi kha amai thu ka sim mi a si,» tiah a au. 16 Cule a famkimnak ihsin zangfahnak tlunih zangfahnak cu kan zaten kan co cio. 17 Ziangahtile Dān cu Mosi hmangin pek a si, asinan zangfahnak le thutak cu Jesu Khrih hmangin a ra. 18 Zohman in Pathian cu ziang tik hmanah an hmu dah hrih lo. Paih ṭāng sungih a um mi, Fapa neihsŭn in amah cu a thăn zo.\nBaptisma Petu John-ih Theihternak\n19 «Zo na si?» tiih amah sut dingah Jerusalem ihsin Jew-pawl in puithiampawl le Levi-mipawl John hnenih an hei thlah tikah, John in thu a theihter mi cu hihi a si, 20 pheh lo tein a phuangaw ih, «Keimah cu aKhrih ka si lo,» tiah a phuangaw.\n1:20a Khrih: Hriak thih tinak a si. Hebru ṭawng ah Messiah.\n21 Cule annih in, «Asile zo na si? Elijah teh na si maw?» tiah an sut. Anih in, «Ka si lo,» tiah a ti. «Cuih profet kha teh na si maw?» tiah an sut lala ih, anih in, «Ka si lo,» tiah a let hai.\n22 Cun annih in a hnenah, «In rak thlahtupawl kan va simkir theinak dingah, zo so na si? Nangmah le nangmah teh zo na tiaw?» tiah an ti.\n23 Anih in, «Keimah cu, profet Isaiah in,\n‹Ramṭhing ih mi pakhat auaw cun,\nBawipaih lamzin dĭngter uh,›\ntiah a ti ti ih a rak sim mi kha ka si,» tiah a ti.\n24 Cuih an rak thlah mipawl cu Farasipawlih milai an si. 25 Cule annih in John hnenah, «Nangmah cu Khrih le na si lo, Elijah le na si lo ih, cuih Profet le na si fawn lo ah cun, ziangahso baptisma na pek?» tiah an sut.\n26 John in an hnenah, «Kei cun ti ah baptisma ka pe, asinan nan theih lo mi nan lakah mi pakhat a ding a si. 27 Ka hnuah ra ih, keimah hnakih mithupisawnpa cu amah hi a si, a kedam hri phawihsaktu ding hmanah ka tlak lo,» tiah a sawn hai.\n28 Cuih thilpawl a cannak hmun cu John in baptisma a pek rero nak Jordan tiva khat lam ral aBethabara khua ah a si.\n1:28a Bethabara: Grik Bible hrekkhat ah Bethany.\n29 A thaisun ah John in Jesu a hnen lam panih a rat kha a hmu ih, «Zoh hnik uh, leitlun sual phurhlotu Pathian Tuufano khi! 30 ‹Mi pakhat cu ka hnuah a ra ih, anih cu ka hlanih a rak um zo ruangah keimah hnakin a thupisawn,› tiih ka ti mi pa cu amah hi a si. 31 Amah cu ka rak thei lo, asinan amah cu Pathian in Israel-mipawl hnenih a lăngternak dingah ti ah baptisma pe-in ka ra a si,» tiah a ti.\n32 Cule John in a theihpinak thu cu hitin a sim, «Vancung ihsin Thlarau cu thuro vekin a rung ṭum ih, a parih a fut ringring kha ka hmu. 33 Amah cu ka rak thei lo, asinan ti ah baptisma pe dingih keimah i thlahtu in, ‹Thlarau a rung ṭum ding ih, a parih a fut ringring na hmu ding, cu pa cu Thlarau Thianghlim ih baptisma petupa a si,› tiah ka hnenih i ti vekin, 34 ka hmu zo ih, hihi Pathian Fapa a si tiah ka theihter a si,» tiah a ti.\nDungthluntu Hmaisabikpawl Kawhnak\n35 A thaisun ah John cu a dungthluntupawl lakih mi pahnih thawn hmunkhatah an dingtlangsal. 36 Cutawk ih Jesu a feh rero lai kha a hmu ih, John cun, «Zoh hnik uh, Pathian Tuufano khi!» tiah a ti.\n37 Cule cuih dungthluntu pahnih cun John-ih ṭawng cu an thei ih, Jesu cu an thlun. 38 Cun Jesu cu a her ih amah an thlun kha a hmuh tikah, an hnenah, «Ziang nan hawl?» tiah a sut hai.\nCule annih in, «Rabbi, khuitawkah na câm?» tiah an ti. Rabbi tiih sullam cu ‹Zirhtu› tinak a si.\n39 Anih in an hnenah, «Ra uhla zoh uh,» tiah a ti. An feh ih, a camnak cu an va hmu, cuih cān cu zan lam anazi pali hrawng a si ruangah, cuih ni cu a hnenah an cam ta.\n1:39a nazi pali: Hebru nazi pahra.\n40 John-ih ṭawng rak theitu le a thluntu mi pahnih lakih pakhat cu Simon Peter-ih naupa Andru a si. 41 Cu pa cun a hmaisabikah amai upa Simon a hmu ih, a hnenah, «Messiah kan hmu zo sokhaw,» tiah a sim.\nMessiah tiih sullam cu ‹Khrih› tinak a si. 42 Cule Andru in Simon cu Jesu hnenah a hruai. Jesu in amah cu a zoh ih, «Nangmah cu Jonah-ih fapa Simon na si. ‹Kefas› tiih kawh na si ding,» tiah a ti.\nKefas tiih sullam cu ‹aPeter› tinak a si.\n1:42a Peter: Grik ah lungto.\nJesu in Filip le Nathanael a Ko\n43 A thaisun ah Jesu cu Galili peng ih feh a duh, cule Jesu in Filip a táwng ih a hnenah, «I thlun aw,» tiah a ti.\n44 Filip cu Andru le Peter ih khua, Bethsaida khawmi a si. 45 Filip in Nathanael a táwng ih a hnenah, «Mosi in a Dān bu sungih a thuhla a ngan mi le Profetpawl khal in an rak ngan mi pa kan táwng zo. Amah cu Nazareth, Joseph-ih fapa Jesu a si,» tiah a sim.\n46 Cule Nathanael in a hnenah, «Nazareth ihsin thil ṭha a suak thei ding maw?» tiah a ti. Filip in a hnenah, «Ra awla, ra zoh hnik hman!» tiah a ti.\n47 Jesu in a hnen lam panih Nathanael a rat kha a hmuh tikah, «Zoh hnik uh, Israel-mi diktak khi! Amah ah mi bum duhnak a um lo!» tiah a thuhla a rak rel.\n48 Nathanael in a hnenah, «Ziangtin saw nang in kei i theih?» tiah a ti.\nJesu in a sâng ih a hnenah, «Filip in a lo kawh hlan, theipi kung hnuaiih na rak um laiah khan ka lo hmu,» tiah a ti.\n49 Nathanael in a sawn ih, a hnenah, «Rabbi, nang cu Pathian Fapa na si! Israel-mipawlih Siangpahrang na si!» tiah a ti.\n50 Jesu in a sawn ih a hnenah, « ‹Theipi kung hnuaiah ka lo hmu,› tiah ka lo ti ruangah maw na zum? Cupawl hnakih ropisawn thilpawl na hmu lai ding,» tiah a ti. 51 Cule Jesu in Nathanael hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, hi hnuah van áwngawin, Pathian vancungmipawl Minung Fapa parih an kai le an ṭum nan hmu leh ding,» tiah a ti.\nKana Khua ih Ṭhitumnak\n1 Cule a ni thumnak ah Galili peng Kana khua ah ṭhitumnak a um ih, cu tawkah Jesu-ih nu a tel. 2 Jesu le a dungthluntupawl khal cuih ṭhitumnak ah cun an sawm. 3 Cule sabitzu a cem tikah, Jesu-ih nu in a hnenah, «Sabitzu an nei nawn lo,» tiah a sim.\n4 Jesu in a hnenah, «Nunau, nang le kei hi ziang pehtlaihawknak so kan neih? Ka cān a thleng hrih lo,» tiah a ti.\n5 A nu in siahhlawhpawl hnenah, «Nan hnenih a lo sim mi pauhpauh tuah uh,» tiah a ti hai.\n6 Cule cutawk hmun ah Jew-pawl in an tithianhlimawknak ih an hman ṭheu mi lung tibel paruk an ret. Bel khat in akalān 20 ihsin 30 tiang a dâwl thei.\n2:6a kalān: Grik ah metretas khat hi kalan hra hrawng a si.\n7 Jesu in an hnenah, «Tibelpawl cu a khat in ti thun uh,» tiah a ti. Cule annih in a khat in an thun.\n8 Cule anih in an hnenah, «Atu ah vun suak uhla, mo puai hotupa hnenah hei keng uh,» tiah a ti. Cule annih in a hnenah an hei keng. 9 Cule mo puai hotupa in sabitzu ih cang mi ti cu a teh tikah, khuitawk ihsi ra mi a si ti a thei lo. Asinan ti khaitu siahhlawhpawl cun an thei. Mo puai hotupa cun mo neitupa cu a ko. 10 Cule a hnenah, «Mi kip in a thăwk ah sabitzu ṭha an suah ih, an rît hnuah sabitzu ṭhalo deuh an suah ṭheu. Asinan nang cun atu tiangin sabitzu ṭha na retṭha hrih lai a si hi!» tiah a ti.\n11 Jesu in hi hminsinnak hmaisabikpawl hi Galili peng Kana khua ah a tuah ih, a ropitnak a langter, cule a dungthluntupawl in amah cu an zum.\n12 Cumi hnuah Jesu cu Kapernaum khua ah a vung feh. A nu, a naupalepawl le dungthluntupawl khal a zawngah an feh ve, cu tawkah ni tampi an câm lo.\nMat 21:12-17; Mar 11:15-19; Luk 19:45-48\n13 Jew-pawlih Lanta Puai a nâi thlang ih, Jesu cu Jerusalem ah a hung so. 14 Cule temple kulh sungah câwcangpawl, tuupawl, thuropawl zuartu le paisa thlengtupawl tla toin a hmu. 15 Vuaknak hrihrual a tuah ih, temple kulh sung ihsin an zaten a dawisuak ṭheh, tuupawl le câwcangpawl khal a dawisuak. Paisa thlengtupawlih paisa a bungdarhsak ṭheh ih, an cabuaipawl a linglet ṭheh. 16 Cule thuro zuartupawl hnenah, «Hi thilpawl hi hitawk ihsin lahlo uh. Ka Paih inn cu thil zuarnak le leinak ah cangter hlah uh,» tiah a ti hai.\n17 Cun a dungthluntupawl in, «Na inn hrangih ṭhahnem ka ngainak in i ei thluh,» tiih ngan mi cu an vun máng.\n18 Cule Jew-pawl in an sawn ih a hnenah, «Hi thilpawl na tuahnak hin, ziang hminsinnak so in hmuh?» tiah an ti.\n19 Jesu in a sâng ih an hnenah, «Hi temple hi ṭhiatbăl uhla, ni thum sungah ka dĭnsal ding,» tiah a ti.\n20 Cun Jew-pawl in, «Hi temple saknak ah kum 46 a rei zo ih, ni thum sungah na dĭnsal thei ding maw si?» tiah an ti.\n21 Asinan Jesu cun amai taksa temple thu a sim mi a si. 22 Curuangah mithi lak ihsin Jesu thawhter a si hnuah, a dungthluntupawl in hi thu cu an hnenah Jesu in a rak sim zo a si ti an vun máng. Cule Cathianghlim le Jesu ih a sim mi ṭawngkam cu an zum.\nMi Thinlung Theitu Jesu\n23 Lanta Puai cān ah Jerusalem ih Jesu a um laiih hminsinnak a tuah mipawl an hmuh tikah, mi tampi in Jesu hmin an zum. 24 Asinan mi hmuahhmuah a theih hai ruangah, Jesu cu an hnenah amah le amah a peaw lo. 25 Milai sungah ziang a um ti a theih ruangah, milai thu cu zohman ih theihter a ṭul lo.\n1 Farasipawl lak ihsin mi pakhat a hmin Nikodemas an ti mi a rak um, amah cu Jew-pawl lakih hruaitu pakhat a si. 2 Cu pa cu zan ah Jesu hnenah a feh ih, a hnenah, «Rabbi, nangmah cu Pathian hnen ihsin a ra mi zirhtu na si ti kan lo thei. Ziangahtile Pathian in a umpi lo a si ahcun, na tuah mi hminsinnakpawl hi zohman in an tuah thei lo ding,» tiah a ti.\n3 Jesu in a sawn ih a hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, mi pakhat cu hrinsal a si lo ahcun, Pathian uknak a hmu thei lo ding,» tiah a ti.\n4 Nikodemas in a hnenah, «Ziangtin mi pakhat cu a upat hnuah hrin a si thei ding? A nuih pum sungah a vei hnihnak lutin hrin a si thei ding maw?» tiah a ti.\n5 Jesu in, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, mi pakhat cu ti le Thlarau ih hrin a si lo ahcun, Pathian uknak sungah a lut thei lo ding. 6 Taksa ih hrin mi cu taksa a si ih, Thlarau ih hrin mi cu thlarau a si. 7 Na hnenah, ‹Hrinsal nan si tengteng ding a si,› ka lo ti ruangah na mangbang hlah. 8 Thli cu a duhduhnak ah a hrang ih, a thâwm cu na thei, asinan khuitawk ihsin a ra ih, khuiah a feh ti cu na rel thei lo. Cuvekin Thlarau ih hrin mi pauhpauh cu a si,» tiah a ti.\n9 Nikodemas cun a sawn ih a hnenah, «Ziangtin cuih thilpawl cu a cang thei ding?» tiah a ti.\n10 Jesu in a sawn ih a hnenah, «Nangmah cu Israel-mipawlih zirhtu na si lo maw, cuih thilpawl na theih lo? 11 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, kan theih mi kan sim ih, kan hmuh mi kan theihter, cule nannih in kan thutheihpinak cu nan cohlang lo. 12 Leitlun thilpawl ka lo sim ih nan zum lo asile, vanram thuhlapawl ka lo sim ah cun, ziangtin so nan zum thei ding? 13 Vanram ihsin a rung ṭumtu vanram ih a um mi Minung Fapa siarlo, zohman vanram ih kai an um lo. 14 Cule Mosi in ramṭhing ah rul a tar bangin, Minung Fapa khal tar a si ve ding. 15 Cutin zokhal amah a zumtu cu siathlorál loin kumkhaw nunnak a neihnak ding hrang sawnah a si. 16 Ziangahtile Pathian in leitlun mipawl a duhdawtzia cu a Fapa neihsŭn a pe, cutin zokhal Fapa a zumtu cu a siathlorál lo ding ih, kumkhaw nunnak a nei sawn ding.\n17 Ziangahtile leitlun mipawl thiamlo coter dingah Pathian in leitlun ah a Fapa a thlah a si lo, cuhnakin amah thawngin leitlun mipawl rundam an si theinak dingah a si sawn.\n18 «Amah a zumtu cu thiamlo coter a si lo, asinan a zumlotu cu thiamlo coter a si zo, ziangruangahtile Pathian Fapa neihsŭn hmin a zum lo a si. 19 Cule thiamlo coternak cu hihi a si, leitlun ah tleu a ra thleng zo ih, mi in tleu hnakin thim an duh sawn, ziangruangahtile an thil ti mipawl a ṭhat lo ruangah a si. 20 Ziangahtile zokhal thil ṭhalo a tuahtu cun tleu a hua ih, a thil ti mipawl lăngter a silonak dingah tleu ah a ra lo. 21 Asinan thutak nunpitu cu a thil ti mipawl Pathian hmaiih tuah a si ti lăngter a si theinak dingah, tleu ah a ra a si,» tiah a ti.\nBaptisma Petu John in Jesu a Khaisâng\n22 Cuih thilpawl hnuah Jesu le a dungthluntupawl cu Judia peng ah an feh. Cu tawkah an hnenah Jesu cu a cām ih, baptisma mi a pe. 23 Salim khaw kiang Aenon ah ti tampi a um ruangah, John khal in baptisma a pe rero. Cule mi an ra ih, baptisma an co. 24 Ziangahtile John cu thawngthlak a si hrih lo.\n25 Cun John-ih dungthluntu hrekkhat le Jew-pawl kha thianfaiawknak thu ah elawk an thăwk. 26 Cule John hnenah an feh ih a hnenah, «Rabbi, Jordan tiva ralkhat ih na hnenih a rak umtu a thuhla na rak theihter mi pa khan, zoh hnik, baptisma mi a pe rero, mi hmuahhmuah a hnenah an feh rero a si,» tiah an ti.\n27 John in a sawn ih, «Van ihsin pek a si lo ahcun, mi in zianghman a ngah thei lo. 28 ‹Kei cu Khrih ka si lo,› asinan, ‹Pathian in amai hlanah i thlah a si,› tiih ka sim mi kha nanmah rori hi i theihpitu nan si. 29 Mo neitu cu mo neitupa a si, asinan mo neitupaih rualpa, dingih a aw ngaitu cun mo neitupaih aw a theih ruangah lungawiaipuang zetin a um. Curuangah hi ka aipuannak hi a tlamtling a si. 30 Anih cu a ropi deuhdeuh ding, asinan kei cu ka ṭumsuk deuhdeuh ding.\n31 «Tlun lam ihsin a ratu cu ziang hmuahhmuah tlunah a um; leitlun ih mi cu leitlun mi a si ih, leitlun thu a sim. Vanram ihsin a ra mi cu ziang hmuahhmuah tlunah a um. 32 Anih cun a hmuh zo mi le a theih zo mi thu a theihter, asinan zohman in a thutheihter mi cu an pawm lo. 33 A thutheihter mi a cohlangtu cun Pathian cu a dik a si tiah nĕmhngehnak tacik a khĕn. 34 Ziangahtile Pathian ih thlah mi cun Pathian kamsuakthu a phuang, ziangahtile Pathian in cu pa hnenah a Thlarau cu leitek um loin a pe. 35 Pa in Fapa cu a duhdaw ih, a kut ah thil hmuahhmuah a pe thluh zo. 36 Fapa a zumtu in kumkhaw nunnak a nei, cule Fapa a zumlotu cun nunnak a hmu lo ding, Pathian thinlingnak a parah a um ringring sawn a si,» tiah a ti.\nJesu le Samaria Nunau\n1 Curuangah John hnakin Jesu in dungthluntu tamsawn a tuah ih, baptisma a pe tamsawn ti Farasipawl in hna in an thei ti Bawipa in a theih tikah 2 (amah Jesu rori cun baptisma a pe lo nân, a dungthluntupawl in an pe sawn), 3 Jesu in Judia peng a fehsan ih, Galili peng ah a fehsal. 4 Cule Samaria peng a paltlăng tengteng a ṭul.\n5 Cule Jakob in a fapa Joseph hnenih a rak pek dah mi hmunram kiangih um, Samaria peng ih khaw pakhat Saikar an ti mi cu a thleng. 6 Cu tawkah Jakob-ih tikhur a um. Jesu cu a khualtlawnnak ruangah a bāng tuk ih tikhur kiangah a to. A tikcucān cu asun nazi hleihnih hrawng a si.\n4:6a sun nazi hleihnih: Hebru nazi paruk.\n7 Samaria nunau pakhat cu ti khai dingin a ra. Jesu in a hnenah, «Ka in dingah ti i pe aw,» tiah a ti. 8 Ziangahtile a dungthluntupawl cu rawl lei dingah khaw sungah an rak fehhlo zo.\n9 Cun Samaria nunaunu in a hnenah, «Nang cu Jew-mi na si ih, kei cu Samaria nunau ka si. Ziangtin saw in ding ti i dil?» tiah a ti. Jew-pawl cu Samaria-mipawl thawn pehtlaihawknak an neih lo ruangah cutiih a tinak a si.\n10 Jesu in a sawn ih a hnenah, «Pathian thilpek le, ‹Ka in dingah ti i pe aw,› tiih a lo titupa hi zo a si ti thei cila cu, amah cu na rak dil zo ding ih, na hnenah nunnak ti a lo pe zo ding nân,» tiah a ti.\n11 Nunaunu in a hnenah, «Bawipa, ti khainak ding zianghman na nei lo ih, tikhur le a thûk fawn si, khuitawk ihsin himi nunnak ti cu na neih? 12 Tikhur in petu kan pa Jakob hnakin nang cu na ropisawn maw si? Amah le a fapapawl le a sumhnámpawl cu himi ihsin ti an in,» tiah a ti.\n13 Jesu in a sawn ih a hnenah, «Zokhal hih tidai a intu cu a ti a hâlsal ding. 14 Asinan zokhal a hnenih ka pek ding mi ti a intu cu a ti a hâl dah nawn lo ding. Ka pek ding mi ti cu a sungah kumkhaw nunnak tiangin a pûtsuak ringring mi tihna nung ah a cang sawn ding,» tiah a ti.\n15 Nunaunu in a hnenah, «Bawipa, ka ti a hāllonak dingah le hi tawkah ti khaiin ka ratsal nawn lonak dingah, cuih ti cu i pe aw,» tiah a ti.\n16 Jesu in a hnenah, «Feh aw, na pasal va kota awla, hi tawkah ra kirsal aw,» tiah a ti.\n17 Nunaunu in a sawn ih, «Pasal ka nei lo,» tiah a ti. Jesu in a hnenah, « ‹Pasal ka nei lo,› na ti mi cu thudik a si, 18 ziangahtile pasal panga na nei zo ih, atu ih na neih mi pa hi na pasal a si lo; cumi cu dik zetin na rel a si,» tiah a ti.\n19 Nunaunu in a sâng ih a hnenah, «Bawipa, nangmah cu profet na si ti ka lo thei. 20 Kan pupápawl cun hi tlang parah Pathian an bia ih, nannih Jew-pawl cun mi in Pathian an biaknak ding hmun cu Jerusalem a si ding nan ti,» tiah a ti.\n21 Jesu in a hnenah, «Nunau, i zum aw, hi tlang par le Jerusalem ih Pa nan biak lo ding cān a thleng leh ding. 22 Nannih cun nan theih lo mi nan bia, kannih cun kan biak mi kan thei, ziangahtile rundamnak cu Jew-pawl ta a si. 23 A diktakih a betupawl in Pa cu thlarau le a taktakih an biak cān a thleng ding, cucu tuih cān hi a si; ziangahtile Pa in amah betu dingah cuvek mipawl cu a hawl. 24 Pathian cu Thlarau a si ih, a betupawl in thlarau le a taktakin an be tengteng ding a si,» tiah a ti.\n25 Nunaunu in a hnenah, «Khrih an ti mi, Messiah a ra ding ti ka thei. Amah a rat tikah, thil hmuahhmuah in sim ding,» tiah a ti.\n26 Jesu in a hnenah, «A lo be rero tu keimah hi amah cu ka si,» tiah a ti.\nFâng an Thar Zo\n27 Cu laifangah a dungthluntupawl an ra thleng ih, nunaunu thawi an biakawk rero cu an mang a bang. Asinan, «Ziang na duh?» tiin simaw, «Ziangah hi nu na bia?» tiin simaw zohman in an ti lo.\n28 Cule cu nu cu a tibel a tan ta ih, khaw sungah a feh, cule mipi a va sim. 29 «Ra uh, ka thil tuah zo mi hmuahhmuah i sim thluh theitupa hi ra zoh hnik uh. Cu pa cu Khrih a si ko lo maw?» tiah a ti. 30 Cun khaw sung ihsin an suak ih, Jesu hnenah an feh.\n31 Cu laifangah dungthluntupawl in, «Rabbi, rawl ei aw,» tiah an ngen.\n32 Asinan anih in an hnenah, «Nan theih lo mi rawl ei ding ka nei,» tiah a ti.\n33 Curuangah dungthluntupawl cu, «A hrangah mi in rawl ei ding an rak keng zo teh a si pei maw?» tiah pakhat le pakhat an tiaw.\n34 Jesu in an hnenah, «I thlahtupaih duh zawng tuah le a hnaṭuan ṭhehsuak ding hi ka rawl a si. 35 Nannih in, ‹Thlairawl khawmnak dingah thla li a duh hrih lai,› nan ti a si lo maw? Zoh hnik uh, ka lo sim a si, cuan uhla, lópawl khi zoh hnik uh, khawm cu in thlairawl an thar zo! 36 A tuhtu le a attu lungawiaipuangih an umtlang theinak dingah, fâng attu cun a hlawhman a ngah ih, kumkhaw nunnak tiang thlairah a khawm. 37 Ziangahtile, ‹Mi pakhat in a tuh ih, a dang pakhat in a at,› tiih an sim mi cu a dik a si. 38 Nan ṭuanlonak ih fâng at dingin ka lo thlah; mi dang in hna an ṭuan ih, an ṭuan cia mi ah nannih nan lut,» tiah a ti.\n39 Cule nunaunu in, «Ka thil tuah zo mi hmuahhmuah i sim thluh,» tiih a theihtertu nunaunuih ṭawngkam ruangah, cuih khua ih Samaria-mi mi tampi in Jesu an zum. 40 Samaria-mipawl Jesu hnenih an feh tikah, an hnenih cām dingin an ngen. Cule an hnenah ni hnih a câm. 41 A kamsuakthu ruangah mi tamsin in an zum.\n42 Cun annih in nunaunu hnenah, «Nangmai sim mi ruangah si loin kanmah rori in kan hna ih kan theih zo ruangah, atu ah kan zum a si, amah cu leitlun Rundamtu, Khrih rori a si ti kan thei,» tiah an ti.\nGalili-mipawl in Jesu an Cohlang\n43 Cule ni hnih hnuah Jesu cu, cutawk ihsin a fehsuak ih, Galili peng ah a feh. 44 Ziangahtile Jesu amah rori in, profet cu amai khua ah upat a hlawh lo tiah a theihter. 45 Galili a thlen tikah Galili-mipawl in amah cu an cohlang, Galili-mipawl khal puai ah an rak feh ve ih, cutawk Jerusalem puai laiih Jesu ih thil tuah mi hmuahhmuah an rak hmuh zo ruangah a si.\nBawi Pakhat Fapa Damternak\n46 Cule Jesu cu tidai sabitzu ih a canternak hmun Galili peng Kana khua ah a thlengsal. Cuih cān ah, bawi pakhat a um ih, a fapa cu Kapernaum khua ah a nâ. 47 Cu pa in Jesu cu Judia peng ihsin Galili peng ah a ra ti hna ih a theih tikah, a hnenah a feh ih, a fapa a thih zikte ruangah cu pa cun a fapa hnenih rung ih damter dingin Jesu cu a ngen.\n48 Cun Jesu in a hnenah, «Hminsinnakpawl le mangbangzapawl hmu hlah uhla, nan zum hrimhrim lo ding,» tiah a ti.\n49 Cuih bawi cun a hnenah, «Bawipa, ka fapate a thih hlanah rung aw!» tiah a ti.\n50 Jesu in a hnenah, «Va tlung aw, na fapa a nung a si,» tiah a ti. Cule cu pa cun Jesu in a hnenih a sim mi kamsuakthu cu a zum ih a tlung. 51 A vung feh rero laiah, a siahhlawhpawl in an rak hmuak ih, «Na fapa a nung a si!» tiah an sim.\n52 Cun anih in a fapa ziang tikcucān ah a damdeuh ti thu a sut hai. Cule annih in a hnenah, «Mizan asunhnu nazi pakhat ah a khawsiknat a reh,» tiah an ti.\n4:52a sunhnu nazi pakhat: Hebru nazi pasarih.\n53 Cuih cān cu Jesu in, «Na fapa a nung a si,» tiih a rak ti cānte kha a si ti a pa cun a thei. Cule amah rori le a sungkua hmuahhmuah in Jesu an zum.\n54 Himi cu Judia peng ihsin Galili peng ih Jesu a feh hnuih a vei hnihnak hminsinnak a tuah lehsal mi a si.\nJesu in Sabbath Ni ah Mi a Damter\n1 Cumi hnuah Jew-pawlih puai pakhat a um ih, Jesu cu Jerusalem ah a hung so. 2 Jerusalem khua ih tuu kăwtka kiangah tili pakhat a um ih, cumi cun deubûk panga a nei. Cuih tili cu aHebru ṭawng in, ‹Bethesda,› tiah an ti. 3 Cuih deubûkpawl ah cun ti căng ding hngakin midamlo, mitcaw, kebái le zeng pawl mi tampi an it reirei. 4 Ziangahtile a cāncānah vancungmi cu cuih tili sungah a rung ṭum ih ti kha a hnînter ṭheu; vancungmi in ti a hninter hnuih, zokhal ti sungih a lut hmaisabiktu cu ziang vek nathri a neih khalle a dam. 5 Cuih hmun ah kum 38 sung nat a tuar mi pa pakhat a rak um. 6 Cutawk ih a ih kha Jesu in a hmuh tikah, cuih hmun ah kum reipi rak um zo mi a si ti a thei. Jesu in a hnenah, «Tidam na duh maw?» tiah a ti.\n5:2a Hebru ṭawng: Luke 23:38 simfiangnak zoh aw.\n7 Minapa in a hnenah, «Bawipa, ti a hnin tikah tili sungih rettu ding ka nei lo; ka feh sungah mi dang in in rak ṭum khelh ringring,» tiah a sawn.\n8 Jesu in a hnenah, «Ding awla, na ihphah lain feh aw,» tiah a ti.\n9 Cule cu pa cu hmakhatteah tidamin a um, a ihphah a la ih a feh. Cuih ni cu Sabbath ni a si. 10 Curuangah tidam mipa hnenah Jew-pawl in, «Tuihsun hi Sabbath ni a si ih, na ihphah na thiar a thiang lo,» tiah an ti.\n11 Anih in an hnenah, «I damtertupa in, ‹Na ihphah la awla, feh aw,› i ti,» tiah a sawn hai.\n12 Cun annih in a hnenah, « ‹Na ihphah la awla, feh aw,› a lo titu cu zo a si?» tiah an sut. 13 Asinan cuih hmun ah mipi an tam ruangah le Jesu a fehhlo zo ruangah damter mi pa cun zo a si ti a thei lo.\n14 Cuihhnu ah cu pa cu Jesu in temple kulh sungah a hmu ih, a hnenah, «Ngai hnik, tidam na si zo. Na parih thil ṭhalo sinsin a thlenlonak dingah va sual nawn hlah,» tiah a ti. 15 Cu pa cu a fehsuak ih amah damtertu cu Jesu a si tiah Jew-pawl a sim.\n16 Cuih thilpawl cu Sabbath ni ih a tuah ruangah, Jew-pawl in Jesu cu an tiduhdah ih thah theidān ding lamzin an hawl. 17 Asinan Jesu in an hnenah, «Atu tiang ka Pa cu hna a ṭuan ih, kei khal ka ṭuan ve,» tiah a sawn hai. 18 Curuangah anih cun Sabbath ni a pahbăl lawng si loin, Pathian cu amai Pa ah retin amah le amah Pathian thawn tlukawih a tuahawk ruangah, Jew-pawl in a thahdān ding lamzin an hawl sinsin.\n19 Cun Jesu in a sawn hai ih an hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, Pa ih tuah mi a hmuh mi siarlo, Fapa hin amah tein zianghman a tuah thei lo; ziangahtile Pa in a tuah mi pauhpauh cu, cutivekcun Fapa khal in a tuah ve a si. 20 Ziangahtile Pa in Fapa hi a duhdaw ih, amah rori ih tuah mi thil hmuahhmuah cu a hmuh, nan mang a băngnak dingah, hipawl hnakih thil ti ropisawn a hmuh lai ding. 21 Ziangahtile Pa in mithipawl a thoter ih, nunnak a pek hai bangin, Fapa khal in a duh mi hnenah nunnak a pe. 22 Ziangahtile Pa in zohman thu a ṭhen lo, Fapa hnenah thuṭhennak hmuahhmuah cu a hlan thluh zo sawn a si, 23 cutin mi hmuahhmuah in Pa an upat bangin Fapa khal an upat ding a si. Fapa a upat lo tu cun a thlahtu a Pa khal a upat lo.\n24 «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, ka kamsuakthu a thei ih, i thlahtu a zumtu cun kumkhaw nunnak a nei ih, thuṭhennak a táwng lo ding, thihnak ihsin nunnak ah a lut sawn a si. 25 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, mithipawl in Pathian Fapa aw an theih ding cān a thleng ding, cuih cān cu atu hi a si, cule a theitupawl cu an nung ding. 26 Ziangahtile Pa in amah teih nun a neih bangin, Fapa hnen khalah amah teih nun neih theinak ding a pe, 27 cule anih cu Minung Fapa a si ruangah, thuṭhen dingih thuneihnak khal a pe zo.\n28 Cumi ah mangbang hlah uh, ziangahtile a cān a thleng ding. Cuih cān ah cun thlān sungih a um mipawl hmuahhmuah in a aw an thei ding. 29 Cule thil ṭha a tuahtupawl cu nunnak ih hruaitu thawhsalnak ah le thil ṭhalo a tuahtupawl cu thuṭhennak ih hruaitu thawhsalnak ah thlān sung ihsin an ra suak ding. 30 Keimai thu in zianghman ka tuah thei lo. Hna ih ka theihdān vekin thu ka ṭhen, cule keimai duhnak ka hawl lo ih, i thlahtu ka Paih duhnak ka hawl sawn ruangah ka thuṭhen mi cu a dik a si.\nBaptisma Petu John-ih Theihpinak\n31 «Ka thuhla keimah tein rel ningla, ka thurel mi cu diklo ih pawm a si ding. 32 Mi dang pakhat in keimai thuhla a theihter ih, cuih ka thuhla a theihter mi cu a dik a si ti ka thei.\n33 Nannih in John hnenah mi nan thlah ih, John in thutak a theihter. 34 Asinan minung hnenin theihpinak ka co lo, rundam nan sinak dingah hi thilpawl hi ka rel sawn a si. 35 John cu a alh mi le a êng mi meito a si, a tleu ah cān tawite sung lungawiaipuangih um nan duh.\n36 Asinan John-ih theihpitu hnakih ropisawn theihpitu ka nei. Pa in ka ṭuan ṭheh dingah i pek mi ka ṭuan mipawl rori hin, Pa in i thlah ti a theihter. 37 Cule i thlahtu ka Pa in ka thuhla a theihter zo. Ziang tik hmanah a aw nan thei lo ih, a pianhmang khal nan hmu lo. 38 Cule a thlah mi nan zum lo ruangah, a kamsuakthu khal nanmah ah a um ringring lo.\n39 «Cathianghlim sungah kumkhaw nunnak a um tiih nan ruah ruangah, Cathianghlim ngan mi ṭha zetin nan hawl ciamco; cucu ka thuhla theihtertu a si. 40 Asinan nunnak nan neihnak dingah ka hnenih rat nan duh lo.\n41 «Minung hnen ihsin upatnak ka cohlang lo. 42 Asinan nanmah ah Pathian duhdawtnak nan nei lo ti ka lo thei. 43 Ka Paih hmin in ka ra ih, nannih in in cohlang lo; mi dang cu amai hmin in ra sehla, nan rak cohlang ding. 44 Nannih pakhat le pakhat hnen ihsin upatnak cohlangawtăwntu le Pathian hnen lawng ihsin a ra mi upatnak hawl lo tu cun ziangtin nan zum thei ding?\n45 «Pa hnenah kei in sual ka lo puh ding tiah ruat hlah uh; sual lo puhtu mi pakhat a um, cucu nan rinsan mi Mosi a si. 46 Ziangahtile Mosi nan zum asile, kei khal in zum ding; ziangahtile Mosi in ka thuhla a ngan. 47 Asinan a ngan mi nan zum lo asile, ziangtin ka kamsuakthupawl cu nan zum thei ding?» tiah a ti.\nMat 14:13-21; Mar 6:30-44; Luk 9:10-17\n1 Hi thilpawl hnuah Jesu cu aṬaiberias Tili an ti mi, Galili Tili khat lam ralah a va feh. 2 Cun midamlopawl parih a rak tuah mi hminsinnakpawl kha an hmuh ruangah, mipi in amah an thlun. 3 Cule Jesu cu tlang parah a hung kai ih, cu tawkah a dungthluntupawl thawn an totlang. 4 Jew-pawlih puai, Lanta Puai cu a nâi thlang.\n6:1a Ṭaiberias Tili: Ṭaiberias khawpi kap lam Galili Tili a si.\n5 Cule Jesu cu khua a cuan ih a hnen lam panin mipi ra luihlo kha a hmuh tikah, Filip hnenah, «Hipawl ih ei dingah sang khuiah kan lei ding?» tiah a ti. 6 Asinan cumi cu Filip hniksaknak ih a ṭawng mi a si, ziangahtile a tuah ding mi cu amah in a thei.\n7 Filip in a hnenah, «Mi pakhat in málte ciar co ding hmanah dinari paisa 200 man sang in a daih lo ding,» tiah a sawn.\n8 A dungthluntu lakih pakhat, Simon Peter-ih naupa Andru in Jesu hnenah, 9 «Barli sangvut sang hlawm nga le nga fate pum hnih neitu nauhakpate hi tawkah a um, asinan hi tluk minung tampi hrangah ziang a si tham cuang ding?» tiah a ti.\n10 Cun Jesu in, «Mipi kha toter hnik uh,» tiah a ti. Cuih hmun ah hrampi tampi a um. Cule mipi cu an to, an zaten patling 5000 hrawng an si. 11 Cule Jesu in sang hlawmpawl cu a la ih, lungawi thu a sim hnuah, dungthluntupawl hnenah a zem. Cule dungthluntupawl in cutawk ih a to mipawl hnenah an zemsin. Cuvek thothoin nga khal cu mipi duh zât in an zem.\n12 An khawh hnuah Jesu in a dungthluntupawl hnenah, «Zianghman hlorál lak men lo dingin, hlah mi nepnawi cu sarkhawm uh,» tiah a ti. 13 Curuangah barli sangvut sang hlawm nga ihsin an hlah mi nepnawi cu an sarkhawm ih, kho hleihnih a khat.\n14 Cun mipi in Jesu ih tuah mi hminsinnak an hmuh tikah, «Lei tlunih a ra ding mi profet cu hi pa hi a si rori,» tiah an ti.\n15 An ra ding ih hranhramin siangpahrang siter dingah in ra hruai ding ti Jesu in a theih ruangah, tlang parah amah te lawng a fehsal.\nTi parah Jesu a Feh\nMat 14:22-33; Mar 6:45-56\n16 Cule khua a sim tikah, a dungthluntupawl cu tili ah an vung suk. 17 Cule lăwng sungah an lut ih, tili fehtlăngin Kapernaum khaw lam panin an feh. Khua a thim zo nân, Jesu cu an hnenah a ra thleng hrih lo. 18 Cun thlipi nasazetin a hrang ih tilet a tho ciamco. 19 Cule peng thum peng li hrawng an hei hlau hnuah, tili parah an lăwng lam panih Jesu a rat rero kha an hmu ih, an ṭih. 20 Asinan anih in an hnenah, «Keimah sokhaw ka si; ṭih hlah uh,» tiah a ti. 21 Cun lăwng sungah Jesu cu lungawi zetin an toter ih, hmakhatteah an lăwng khal an fehnak ding ram ah a thleng lohli.\n22 A thaisun ah, tili khat lam ralih a ding mi mipi in a dungthluntupawl an luhnak siarlo cu tawkah a dang lăwng fate a um lo ti le Jesu cu a dungthluntupawl thawn lăwng fate in a feh lo, a dungthluntupawl lawng an feh ti kha an thei. 23 Asinan Bawipa in lungawi thu a sim hnuih sang an eikhawmnak hmun kiang, aṬaiberias khaw lam ihsin a dang lăwng fatepawl an ra thleng. 24 Mipi in Jesu le a dungthluntupawl kha cu tawkah an um lo ti an hmuh ruangah, cuih lăwngpawl sungah an lut ih, Jesu hawl dingin Kapernaum khua ah an feh.\n6:23a Ṭaiberias: Ṭaiberias khawpi kap lam Galili Tili a si.\n25 Jesu cu tili khat lam ralih an hmuh tikah, annih in a hnenah, «Rabbi, ziang tikah so hitawk ih na rat?» tiah an ti.\n26 Jesu in a sawn hai ih an hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, hminsinnakpawl nan hmuh ruangah si loin, sang nan ei ih nan puar ruangah in hawl a si sawn. 27 A siatrál thei mi rawl hrangah hna ṭuan hlah uh, cuhnakin Minung Fapa in a lo pek ding mi kumkhaw nunnak tiangih a daih mi rawl hrangah ṭuan sawn uh. Ziangruangahtile Minung Fapa parah Pa Pathian in a tacik a khĕn zo,» tiah a ti.\n28 Cun annih in a hnenah, «Pathian hna kan ṭuan theinak dingah ziang kan tuah ding?» tiah an ti.\n29 Jesu in a sawn hai ih an hnenah, «Pathian hnaṭuan ti mi cu a thlah mi pa zum hi a si,» tiah a ti.\n30 Curuangah annih in a hnenah, «Cumi cu kan hmu ih, nangmah kan lo zumnak dingah ziang hminsinnak in hmuh ding? Ziang hna so na tuah ding? 31 ‹An ei dingah van ihsin sang a pek hai,› tiih ngan vek khan, kan pupápawl cun ramṭhing ah manna an ei a si,» tiah an ti.\n32 Cun Jesu in an hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, Mosi in van sang a lo pe lo, asinan ka Pa cun van sang ngaingai a lo pe a si. 33 Ziangahtile Pathian sang cu van ihsin a rung mi a si ih, leitlun mipawl hnenah nunnak a pe,» tiah a ti.\n34 Cun annih in a hnenah, «Bawipa cuih sang cu in pe ringring ṭheu aw,» tiah an ti.\n35 Cule Jesu in an hnenah, «Keimah cu nunnak sang ka si. Ka hnenih a ratu cu a ril a râwng dah hrimhrim lo ding ih, keimah i zumtu cu ziang tik khalah a ti a hâl dah hrimhrim lo ding. 36 Asinan nan hnenah ka lo sim, nannih khal in in hmu zo nân in zum lo. 37 Ka Pa in ka hnenih in pek mi hmuahhmuah cu ka hnenah an ra ding. Cule ka hnenih ratu cu ka dawisuak hrimhrim lo ding. 38 Ziangahtile keimai duh zawng tuah dingah si loin, i thlahtupaih duh zawng tuah ding sawnah, van ihsin ka rung ṭum a si. 39 I thlahtu ka Paih duhzawng cu hihi a si, i pek mipawl hmuahhmuah pakhat hman hloter loin, ni netabikih anmah ka thawhter ding hi a si. 40 Cule Fapa a hmutu le a zumtu kip in kumkhaw nunnak an neih ding le ni netabikih anmah ka thawhter ding cu, i thlahtupaih duh zawng a si,» tiah a ti.\n41 Jesu in, «Kei cu van ihsin a ra mi sang ka si,» a ti ruangah, Jew-pawl cu amai thuhla ah an phunzai ruri. 42 Cule annih in, «Hi pa cu Joseph fapa Jesu, a nu le a pa kan theih mi kha a si lo maw? Ziangtin, ‹Van ihsin ka rung ṭum,› tiah a ti thei,» tiah an ti.\n43 Curuangah Jesu in a sawn hai ih an hnenah, «Nan lakah phun rero hlah uh. 44 I thlahtu Pa in a hip lo ah cun, ka hnenah zohman an ra thei lo, cule ni netabikah amah cu ka thoter ding. 45 Profetpawlih cazual sungah,\n‹An zaten Pathian in a zirh ding,›\nPa hnen ihsin hna ih a rak theitu le a rak zirngahtu cu ka hnenah a ra. 46 Zohman in Pa an hmu dah lo, Pathian hnen ihsin a ratu lawngin Pa a hmu a si. 47 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, keimah i zumtu cun kumkhaw nunnak a nei. 48 Keimah hi nunnak sang ka si. 49 Nan pupápawl cu ramṭhing ah manna an ei ih, an thi. 50 Himi hi van ihsi a rung ṭum mi sang a si, cumi cu mi in an ei ding ih, an thi lo ding. 51 Kei cu van ihsi a rung ṭum mi sang nung ka si. Zokhal hi sang a ei asile, kumkhuain a nung ding. Cule ka pek ding mi sang cu leitlun mipawl nunnak an ngah theinak ding hrangih ka pek mi ka titsa hi a si,» tiah a ti.\n52 Curuangah Jew-pawl in, «Kan ei dingah a titsa cu ziangtin in pe thei ding?» tiah pakhat le pakhat an êlaw.\n53 Cun Jesu in an hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, Minung Fapaih titsa nan ei lo ih a thisen nan in lo a si ahcun, nanmah tein nunnak nan nei lo. 54 Zokhal ka titsa a ei ih, ka thisen a intu cun kumkhaw nunnak a nei, cule ni netabikah amah cu ka thoter ding. 55 Ziangahtile ka titsa cu rawl ngaingai a si ih, ka thisen khal in ding taktak a si. 56 Ka titsa a ei ih, ka thisen a intu cu, keimah ah a um ringring ih, kei khal amah ah ka um ringring. 57 A nung mi Pa in i thlah ih, Pa zarih nung ka si vekin, keimah i eitu cu, keimah zarin a nung ve ding. 58 Himi hi van ihsi a ra mi sang a si. Nan pupápawl in manna an rak ei ih, an thih vek kha a si lo. Hi sang a eitu cu kumkhuain a nung ding,» tiah a ti.\n59 Hi thilpawl cu Kapernaum khua sinakok ih thu a zirh laiih a sim mipawl an si.\nKumkhaw Nunnak Thu\n60 Curuangah a dungthluntu tampi in hna in cuih thu an theih tikah, «Hih thu cu thu har a si, zo in a theithiam thei ding?» tiah an ti.\n61 Jesu in cumi thu ah a dungthluntupawl an phunzai ti a theih tikah, an hnenah, «Himi in a lo bahter maw si? 62 Minung Fapa hi a hlanih a rak umnak hmun ih a kaisoh hmu si ula, ziang nan bang pei? 63 Nunnak petu cu Thlarau a si, taksa cu zianghman a ṭhahnem lo. Nan hnenih ka sim mi kamsuakthupawl hi thlarau a si ih, nunnak khal a si. 64 Asinan nanmah lakah mi hrekkhat cun nan zum lo,» tiah a ti. Jesu in a tir ihsin a zumlotu cu zo an si ti le zo in a phiarsawm ding ti a theih ruangah cutiih a tinak a si. 65 Cule anih in, «Curuangah ka lo sim a si, ka Pa in a hnenah ti theinak a pek lo ah cun, zohman ka hnenah an ra thei lo ding,» tiah a ti.\n66 Cuih cān thăwkin, a dungthluntu tampi cu an kir ih, amah an thlun nawn lo.\n67 Cun Jesu in a dungthluntu hleihnih pawl hnenah, «Nannih teh fehhlo nan duh maw?» tiah a ti hai.\n68 Cule Simon Peter in a hnenah, «Bawipa, zo hnenah so kan feh ding? Nang in kumkhaw nunnak kamsuakthupawl na nei. 69 Nangmah cu Khrih, a nung mi Pathian Fapa na si ti kan lo zum zo ih, kan lo thei zo,» tiah a sawn.\n70 Jesu in an hnenah, «Nannih dungthluntu hleihnih pawl hi ka lo hril mi nan si lo maw? Asinan nan lakih pakhat cu Diabol a si,» tiah a sawn hai.\n71 Simon-ih fapa, aJudas Iskariot thuhla a simnak a si, ziangahtile anih cu dungthluntu hleihnih lakih pakhat amah phiarsawmtu ding pa a si.\n6:71a Judas Iskariot: Kariot khawmi Judas tinak.\nA Naulepawl in Jesu an Zum Lo\n1 Hih thilpawl hnuah Jesu cu Galili peng a hrut vivo. aJew-pawl in amah that dingin an hawl ruangah, Judia peng hrut cu a duh lo. 2 Cuih cān ah Jew-pawlih Bûkte Puai cu a nâi thlang. 3 Curuangah a naupalepawl in a hnenah, «Na dungthluntupawl in na tuah mi thilpawl an hmuhnak dingah hi hmun hi suahsan awla, Judia peng ah feh aw. 4 Ziangahtile mipi ih theih mi si a duhtu zohman in athupten thil zianghman a tuah dah kêl lo. Hi thilpawl na tuah asile cu, leitlun mipawl hnenah nangmah le nangmah langawter hmen!» tiah an ti. 5 Ziangahtile a naupalepawl hman in amah an zum lo.\n7:1a Jew-pawl: Judia peng ih um mi Jew-pawl.\n6 Cun Jesu in an hnenah, «Ka cān a ra thleng hrih lo, asinan nannihih cān cu a remcâng ringring. 7 Leitlun mipawl in an lo hua thei lo, asinan kei cu in hua, an thil ti mipawl a ṭha lo a si tiih ka theihter ruangah a si. 8 Hi puai ah cun va feh uh. Ka cān a kim hrih lo ruangah, kei cu hi puai ah ka feh hrih lo ding,» tiah a ti hai.\n9 An hnenih cuih thilpawl a sim hnuah, Jesu cu Galili ah a tāng ta. 10 Asinan a naupalepawl puai ih an feh hnuah, anih khal puai ah cun langhngan loin, athupten a feh ve. 11 Cun Jew-pawl in puai ah amah cu an hawl, «Amah cu khuiah a um?» tiah an ti.\n12 Cule mipi cu amai thuhla ah an phunzai supso. Mi hrekkhat in, «Anih cu miṭha a si,» an ti.\nMi dangpawl in, «Miṭha a si lo, mipi a fehpêngter,» tiah an ti. 13 Sikhalsehla Jew-pawl an ṭih ruangah zohman in a thuhla cu langhnganin an rel lo.\n14 Puai cān laifang hrawngah Jesu cu temple kulh sungah a hung so ih, thu a zirh. 15 Jew-pawl cu Jesu parah an mang a bang zet, cule, «Ziangtin so hi pa hin zir loin, ca a siar thei?» tiah an ti.\n16 Jesu in a sawn hai ih an hnenah, «Ka zirh mi hi keimai ta a si lo, i thlahtuih ta a si. 17 Mi zokhal i thlahtuih duh zawng tuah a duh asile, ka zirhnak cu Pathian hnen ihsin maw, keimai palung in ka sim ti a thei ding. 18 Mai palungsuak mi thu a simtu cun amah le amah sunlawihawk a duh; asinan a thlahtu sunlawih a duhtu cu midik a si ih, amah ah dingfellonak a um lo. 19 Mosi in Dān a lo pe ko nain, nanmah lakah pakhat hman in Dān nan thlun lo a si lo maw? Ziangah that dingin in hawl?» tiah a ti hai.\n20 Mipi in an sawn ih, «Khawsia na nei a si, zo in so that dingin a lo hawl?» tiah an ti.\n21 Jesu in a sawn hai ih an hnenah, «Hna pakhat ka ṭuan ih, nan zaten nan mang a bang. 22 Mosi in nan hnenah serh zim tán dingin thu a lo pe ih, Sabbath ni ah mipa serh zim nan tán. Asinan serh zim tannak cu Mosi hnen ihsin a si lo ih, pupápawl hnen ihsin a si sawn. 23 Sabbath ni ah mi in serh zim an tan a si khalle Mosi Dān a pahbăl si lo ah cun, Sabbath ni ah mi pakhat dam verver ko ka tuah ruangah ziangah ka parah nan thin a heng? 24 A lăngdānin thuṭhen hlah uh, dingfelnak thuṭhennak in thuṭhen sawn uh,» tiah a ti.\nKhrih a Si Thei Pei Maw?\n25 Jerusalem ihsin mi hrekkhat in, «Himi hi that dingih an hawl mi pa kha a si lo maw? 26 Asinan zoh hnik uh! Anih cun ralṭha zetin thu a sim rero ih, a hnenah zianghman an ṭawng lo. Hruaitupawl in hi pa hi Khrih taktak a si tiah an theingah ngaingai teh a si pei maw aw? 27 Sikhalsehla khuitawkin hi pa a ra ti kan thei fawn. Asinan Khrih a rat tikah cun, zohman in khuitawkin a ra ti an thei lo ding,» tiah an ti.\n28 Cun Jesu in temple kulh sungih thu a zirh laiah a au ih, «Keimah cu in thei ih, khuitawk ihsin ka ra ti khal nan thei; keimai palung in ka ra lo, asinan i thlahtu cu a dik a si, amah cu nan thei lo. 29 Asinan kei cun amah cu ka thei, ziangahtile keimah cu amah hnen ihsi ra ka si ih, amah in i thlah,» tiah a ti.\n30 Curuangah amah kaihdān ding lamzin an hawl; asinan amai cān a thlen hrih lo ruangah, zohman in amah cu an kai lo. 31 Cule mipi sung ihsin mi tampi in amah an zum ih, «Khrih a rat tikah, hi pa ih hminsinnak a tuah mipawl hnakin tamdeuh a tuah cuang pei maw?» tiah an ti.\nJesu le Biaknaksakhua Hruaitupawl\n32 Jesu-ih thuhla ah mipi an phunzai ruri ti Farasipawl in hna in an thei, cule amah kai dingah Farasipawl le puithiam sângpawl in temple kiltupawl an hei thlah.\n33 Cun Jesu in an hnenah, «Nan hnenah málte sung ka um hrih ding, cule i thlahtu hnenah ka feh ding. 34 In hawl ding ih in hmu lo ding, cule ka umnak hmun ah nan ra thei lo ding,» tiah a ti.\n35 Cun Jew-pawl cu anmah le anmah lakah, «Kan hmuh theilonak ding hmun khuitawkah so feh a tum? Grikmipawl zirh dingin Grikmipawl lakih um ram dangih Jew-pawl hnenih feh teh a tum a si pei maw? 36 ‹In hawl ding ih in hmu lo ding, cule ka umnak ding hmun ah nan ra thei lo ding,› a ti mi hi ziang a tinak a si pei?» tiah an tiaw.\n37 Ni ropi a si mi puai ni netabikah, Jesu cu a ding ih a au, «Zokhal a ti a hāl asile, ka hnenah ra sehla in seh. 38 Keimah i zumtu cu Cathianghlim ih a sim vekin, ‹A sungril ihsin a nung mi tiva a luangsuak ding,› » tiah a ti. 39 Asinan himi cu amah zumtupawl ih an co cing ding mi, Thlarau thu a sim mi a si; ziangahtile Jesu cu sunlawih a si hrih lo ruangah, Thlarau Thianghlim cu pek a si hrih lo.\nIsrael Mipi an Ṭhenaw\n40 Curuangah mipi lak ihsin mi tampi in cuih ṭawngkam an theih tikah, «Hi pa cu profet a si rori,» tiah an ti.\n41 Mi dangpawl in, «Hi pa hi Khrih a si,» an ti.\nAsinan a dangpawl in, «Galili ihsin Khrih cu a ra suak ding maw? 42 Cathianghlim in Khrih cu David cithlah ihsin a ra ding ih, David a rak um dahnak Bethlehem khua in a ra ding, tiah a ti a si lo maw?» tiah an ti.\n43 Cule amai ruangah mipi lakah ṭhenawknak a um. 44 Mi hrek in amah cu kaih an duh, asinan zohman in amah cu an kai lo.\n45 Cun temple kiltupawl cu puithiam sângpawl le Farasipawl hnenah an kirsal. Cule annih in temple kiltupawl hnenah, «Ziangah so amah cu nan rak hruai lo?» tiah an ti.\n46 Temple kiltupawl in, «Zohman in hi pa vekin thu an sim dah lo,» tiah an let.\n47 Cun Farasipawl in an hnenah, «Nannih khal a lo bum zo maw si? 48 Hruaitupawl lakah le Farasipawl lakah pakhat tal in amah an zum maw? 49 Asinan Dān thei lo, hi mipi cu camsiat mi an si,» tiah an sawn.\n50 Zan ih Jesu hnenih a fehtu, Nikodemas khal kha anmah Farasipawl lakih mi pakhat a si. 51 Anih in an hnenah, «Kan Dān in mi pakhat amai kamsuak thu thei hmaisa ta lo le ziang a tuah ti thei hmaisa ta loin, thu a ṭhen dah kēl maw si?» tiah a ti.\n52 Annih in an sawn ih a hnenah, «Nangmah teh Galili peng-mi na si maw si? Hawlin zoh hnik hman, ziangahtile Galili ihsin profet a suak lo ti na hmu ding,» tiah an ti.\n53 Cule mi kip anmai inn cio ah an tlung.\nJesu le Uirenu\n1 Olif Tlang ah Jesu a feh. 2 Khawvan zawngah Jesu cu temple kulh sungah a fehsal ih, a hnenah mi hmuahhmuah an ra; cule a to ih thu a zirh hai. 3 Cun Dānzirhtupawl le Farasipawl in a uiret lai an kaih mi nunau pakhat a hnenah an rak hruai ih, a laiah an ret. 4 Cule annih in Jesu hnenah, «Zirhtupa, hi nu hi a uiret lai rori ih kaih mi a si. 5 Dān sungah hivek mi cu lung ih dengthat dingin, Mosi in thu in pe. Asinan nang in teh ziangtin na ti?» tiah an ti.\n6 Hitiih an suhnak cu Jesu kha sual an puh theinak dingah an hniksak a si. Asinan Jesu cu an ṭawng mi thei lo vekin a kûn ih, a kutzung in leilung ah ca a ngan. 7 Thu an suhpeh rero thotho ruangah, Jesu cu a hun dĭngaw ih an hnenah, «Nan lakih sual nei lo tu in a hmaisabikah nunaunu cu lungto in deng seh,» tiah a ti.\n8 Cule a kûnsal ih, leilung ah ca a ngansal lala. 9 Cun hna in cuih thu an theih tikah, an sia le ṭha theihnak in thilsual an tuahzia a theihter hai ih, upabik ihsin nautabik tiang pakhat hnu pakhat an suak. Jesu amah lawng a tang ih, nunaunu cu a laiah a ding. 10 Jesu a hun dĭngawk tikah, nunaunu lawng a hmu. Cule a hnenah, «Nunau, sual a lo puhtupawl kha khuiah so an um? Zohman in thiamlo an lo coter lo maw?» tiah a ti.\n11 Nunaunu in, «Bawipa zohman in thiamlo in coter lo,» tiah a ti. Cule Jesu in a hnenah, «Kei khal in thiamlo ka lo coter lo, feh awla, va sual nawn hlah,» tiah a ti.\n12 Cun Jesu in mipi hnenah, «Keimah cu leitlun tleu ka si. Keimah i thluntu cu thim ah a feh dah lo ding ih, nunnak tleu a nei sawn ding,» tiah a ti.\n13 Curuangah Farasipawl in a hnenah, «Nangmai thu nangmah in na theihter; na theihter mi thu cu a dik lo,» tiah an ti.\n14 Jesu in a sawn hai ih an hnenah, «Keimai thu cu keimah in theihter khal ningla, ka theihter mi thu cu a dik a si, ziangahtile khuitawkin ka ra ti le khuitawkah ka feh ding ti ka thei. Asinan nannih cun khuitawkin ka ra ih, khuitawkah ka feh ding ti nan thei lo. 15 Nannih cun minung dān in thu nan ṭhen, kei cun zohman thu ka ṭhen lo. 16 Cule thu ka ṭhen asile, ka thuṭhen mi cu a dik a si, ziangahtile keimah lawng ka si lo ih, i thlahtu ka Pa thawn kan si sawn a si. 17 Nan Dān sung khalah theihpitu pahnih an um asile, a dik a si tiah ngan a si. 18 Keimah cu keimai thutheihtertu ka si ih, i thlahtu ka Pa khal in ka thu a theihter ve a si,» tiah a ti.\n19 Cun annih in a hnenah, «Na Pa cu khuiah a um?» tiah an ti.\nCule Jesu in, «Nannih in keimah siseh, ka Pa khal siseh nan thei lo. Keimah in thei uhla cu, ka Pa khal nan rak thei zo ding,» tiah a sawn hai.\n20 Hi ṭawngkampawl Jesu in temple kulh sungih a rel tikah, amah cu thawhhlawm retnak pindan hmaiah a um. Amai cān a thlen hrih lo ruangah zohman in an kai lo.\nJesu in a Thih ding Thu a Rel\n21 Cun Jesu in an hnenah, «Ka fehhlo ding ih, nannih in in hawl ding, cule nan sualnak ah nan thi ding. Ka fehnak ding hmun ah nan ra thei ve lo ding,» tiah a tisal.\n22 Cutikah Jew-pawl in, «Anih in, ‹Ka fehnak hmun ah nan ra thei lo ding,› tiah in ti mi hi, amah le amah a thataw ding a si pei maw?» tiah an ti.\n23 Cule anih in an hnenah, «Nannih cu thuai lam mi nan si; kei cu tlun lam mi ka si. Nannih cu leitlun mi nan si ih, kei cu hi leitlun mi ka si lo. 24 Curuangah nan sualpawl ah nan thi ding tiah nan hnenah ka lo sim a si; ziangahtile keimah cu amah ka si ti nan zum lo asile, nan sualpawl ah nan thi ding,» tiah a ti.\n25 Cun annih in a hnenah, «Zo na si?» tiah an ti.\nCule Jesu in an hnenah, «Keimah cu a tir ihsin nan hnenih ka lo sim vek cekci kha ka si. 26 Nanmai thuhla ah rel ding le thuṭhen ding tampi ka nei, asinan keimah i thlahtu cu midik a si; cule amai hnen ihsin ka theih mi thilpawl cu leitlun mipawl hnenah ka sim,» tiah a ti.\n27 Paih thuhla an hnenih a sim mi cu an theithiam lo. 28 Cun Jesu in an hnenah, «Nannih in Minung Fapa nan thlai hnuah, keimah cu amah ka si ti nan thei ding. Cule keimai palung in zianghman ka tuah lo ih, ka Pa ih i zirh vekin cuih thilpawl cu ka sim sawn a si ti nan thei ding. 29 Cule keimah i thlahtu cu ka hnenah a um. Amai lunghmui zawng thilpawl ka tuah ringring ruangah, Pa cun keimah lawngin i tân lo,» tiah a ti.\n30 Cuih ṭawngkampawl a sim tikah, mi tampi in amah an zum.\nThutak in a lo Luatter Ding\n31 Cun Jesu in amah zumtu Jew-pawl hnenah, «Ka kamsuakthu ih nan um ringring asile, ka dungthluntu taktak nan si ding. 32 Cule thutak nan thei ding ih, thutak cun a lo luatter ding,» tiah a ti hai.\n33 Annih in, «Kannih cu Abraham cithlah kan si, zo-ih sál hmanah kan tāng dah lo. Ziangtin saw, ‹Nan luat ding,› na ti thei?» tiah an sawn.\n34 Jesu in an hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, zokhal sual a tuahtu cu sualih sál a si. 35 Sál cu inn ah kumkhua a um ringring lo, asinan Fapa cu kumkhuain a um ringring. 36 Curuangah Fapa in a lo luatter asile, nan luat ngaingai ding. 37 Abraham cithlah nan si ti ka lo thei, asinan nan sungah ka kamsuakthu in hmunram a neih lo ruangah that dingin in hawl a si. 38 Ka Pa hnenih ka hmuh mi ka sim a si, nannih cun nan pa hnenih nan hmuh mi nan tuah,» tiah a sawn hai.\n39 Annih in an let ih a hnenah, «Kan pa cu Abraham a si,» tiah an ti.\nJesu in an hnenah, «Nanmah cu Abraham tesinfa nan si le, Abraham ih tuah mi nan tuah ve ding a si. 40 Keimah cu Pathian hnen ihsin ka theih mi thutak nan hnenih lo simtupa ka si, asinan atu ah nannih cun thah in duh. Abraham cun cuvekin a tuah lo. 41 Nannih cu nan pa ih tuah mi nan tuah a si,» tiah a ti hai.\nCun annih in a hnenah, «Kannih cu nunau-mipa sualnak ih hrin mi kan si lo; Pa pakhat Pathian kan nei a si,» tiah an ti.\n42 Jesu in an hnenah, «Pathian cu nan Pa asile, keimah in rak duhdaw ding, ziangahtile kei cu Pathian hnen ihsin ka ra suak ih, leitlun ah ka ra a si. Keimai thuneihnak in ka ra lo, anih in i thlah sawn a si. 43 Ziangahso ka sim mi hi nan theihthiam lo? Ka kamsuakthu nan ngaithlak thei lo ruangah a si. 44 Nannih cu nan pa Diabol-ih ta nan si ih, nan paih câkhiarnak tuah nan duh. Anih cu a thăwk ihsin laithat a si ih, thutak ah a ding lo, ziangruangahtile amah ah thutak a um lo. Thuphan a rel tikah, amai sinak vekin a rel, ziangahtile anih cu thuphan pertu le thuphanih pa a si. 45 Asinan thutak ka sim ruangah nannih cun keimah in zum lo. 46 Nanmah lakah zo tal in ka sualnak in theihter thei maw? Cule thutak ka sim asile, ziangahso in zum lo? 47 Pathian-ih ta cun Pathian kamsuakthupawl a ngaithla; Pathian-ih ta nan si lo ruangah, nannih cun nan ngaithla lo,» tiah a ti.\nAbraham hlanah Jesu\n48 Cun Jew-pawl in Jesu cu an sawn ih, «Nang cu Samaria-mi, khawsia nei na si kan lo ti hi kan tidik a si lo maw?» tiah an ti.\n49 Jesu in, «Khawsia ka nei lo, cuhnakin ka Pa ka cawimawi sawn a si, nannih cun in cawimawi ve lo. 50 Cule keimai ropitnak ding ka hawl lo; mi pakhat in ka ropitnak ding a hawl ih, amah cu thuṭhentu a si. 51 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, zokhal ka kamsuakthu a thlun asile, thihnak a hmu dah hrimhrim lo ding,» tiah a sâng.\n52 Cun Jew-pawl in Jesu hnenah, «Tu cun khawsia na nei ti kan lo thei! Abraham le profetpawl cu an thi zo; cule nang in, ‹Zokhal in ka kamsuakthu a thlun asile, thihnak a tep dah hrimhrim lo ding,› tiah na ti. 53 Nang cu a thi zo mi kan pa Abraham hnakin na ropisawn maw si? Profetpawl khal an thi zo. Zo ah so nangmah le nangmah na tuahawk?» tiah an ti.\n54 Jesu in, «Keimah le keimah ka cawimawiawk asile, cawimawi ka sinak cu zianghmanlo a si. Ka Pa cu keimah i cawimawitu a si, nannih in amah cu kan Pathian a si tiah nan ti. 55 Nannih in amah cu nan thei lo, asinan kei cun amah cu ka thei. ‹Amah cu ka thei lo,› ka ti asile, nanmah vekin kei khal thuphan per ka si ding; asinan amah cu ka thei ih a kamsuakthu ka thlun. 56 Nan pa Abraham cu ka ni hmu dingah a ai a puang zet, cule a hmungah ih a lung a awi,» tiah a sâng hai.\n57 Cun Jew-pawl in a hnenah, «Nang cu kum 50 hman na kim hrih lo ih, Abraham cu na hmu dah zo maw si?» tiah an ti.\n58 Jesu in an hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, Abraham um hlanah ka rak um zo,» tiah a ti. 59 Cun amah dēng dingah lungto an sar; asinan Jesu cu a thupaw ih, temple kulh sungin an lak ihsin a suak ih, a fehhlo.\nJesu in Suahkeh Mitcawpa a Damter\n1 Jesu cu cutiih a feh rero laiah, suahkeh mitcawpa pakhat a hmu. 2 Cule a dungthluntupawl in a hnenah, «Rabbi, hi pa in sual a tuah ruangah maw, a nu le paih sual ruangah saw a suah ihsin a mit a câwt?» tiah an sut.\n3 Jesu in, «Hi paih sual ruangah a si lo ih, a nu le paih sual ruang khalah a si lo, amah ah Pathian hnaṭuanpawl lăngter a sinak dingah a si sawn. 4 Sun a si laiah i thlahtuih hna ka ṭuan tengteng a ṭul; zohman hna an ṭuan thei lo cān, zan a thleng ding. 5 Leitlun ih ka um sung cu, keimah hi leitlun mipawlih tleu ka si,» tiah a ti.\n6 Cuih thupawl a rel hnuah, leilung ah a cil a phui ih, a cil in leibêk a tuah, cule cuih leibêk cu mitcawpaih mit ah a măn. 7 Cule mitcawpa hnenah, «Feh awla, Siloam tili ah na mit va khawlh aw,» tiah a ti.\nSiloam ih sullam cu ‹Thlah› tinak a si. Cu pa cu a feh ih a va khawlh, cule khawhmu in a tlungkir.\n8 Curuangah cutawk ih cu pa mitcaw ih a rak hmu dahtu le a innhnenpawl in, «Hi pa cu tohmun ih kutdawhpa kha a si lo maw?» tiah an ti.\n9 Mi hrekkhat in, «Amah hi a si ko,» tiah an ti.\nAsinan mi dangpawl in, «Amah hi kha pa a bang men,» tiah an ti.\nMitcawpa in, «Keimah hi amah kha ka si ko,» tiah a ti.\n10 Curuangah annih in a hnenah, «Ziangtin na mit a vang?» tiah an ti.\n11 Anih in a let ih, «Jesu an ti mi pa in leibêk a tuah ih ka mit ah in măn, cule ka hnenah, ‹Siloam tili ah feh awla, na mit va khawlh aw,› tiah i ti. Ka va feh ih ka khawlh tikah, khua ka hmu thei,» tiah a ti.\n12 Cun annih in, «Cu pa cu khuitawkah a um?» tiah an ti.\nAnih in, «Ka thei lo,» tiah a ti.\nFarasipawl le Mitcaw Dampa\n13 Annih in hi hlanih mitcaw dah pa cu Farasipawl hnenah an hruai. 14 Jesu in leibêk tuah tahratih, a mit a vanter ni cu Sabbath ni a si. 15 Cun Farasipawl khal in cu pa cu thu an sutsal. «Ziangtin khua na hmu thei?» tiah an ti. Cule anih in an hnenah, «Anih in ka mit ah leibêk i măn, cule ka khawlh ih khua ka hmu,» tiah a ti.\n16 Curuangah Farasi-mi mi hrekkhat in, «Hi pa cu Sabbath ni a ulh lo ruangah, Pathian hnen ihsi ra mi a si lo,» tiah an ti.\nA dangpawl in, «Hivek hminsinnakpawl cu misual cun ziangtin a tuah thei ding?» tiah an ti. Cule anmai lakah ṭhenawknak a um.\n17 Mitcawpa hnenah cun, «Na mit a lo vanter ruangah hin amah cu, ziangtin na ruat?» tiah an tisal. Anih in, «Anih cu profet a si,» tiah a ti.\n18 Asinan Jew-pawl in mit ra vâng paih nu le pa an kawh hlan sung cu a mit a rak caw dah ih a mit a vangsal a si ti amai thuhla cu an zum lo. 19 Cule annih in an hnenah, «Hi pa hi nan fapa, a suah ihsi mitcaw nan ti mi pa kha a si maw? Ziangtin atu ah khua a hmu thei?» tiah an sut.\n20 A nu le pa in an hnenah, «Hi pa hi kan fapa, a suah ihsi mitcaw a si ti khal kan thei. 21 Asinan atu ah ziangtin khua a hmu thei ti le zo in a mit a vângter ti kan thei lo. Upa a si ve thlang, amah sut uh. Amai thuhla cu amah in a rel ding,» tiah an sawn.\n22 Jew-pawl an ṭih ruangah a nu le a pa in cuih thilpawl an ṭawngnak a si, ziangahtile Jew-pawl cun zokhal Jesu cu Khrih a si tiih a pawm asile, sinakok sung ihsin kan dawisuak ding tiah lungkimtlangnak an nei zo. 23 Cumi ruangah a nu le a pa in, «Upa a si ve thlang, amah sut uh,» tiah an tinak a si.\n24 Cun hi hlanih a mit a rak caw dah pa cu a vei hnihnak an kosal ih, a hnenah, «Pathian thangṭhat aw! Hi pa cu misual a si ti kan thei,» tiah an ti.\n25 Anih in a sawn hai ih, «Misual a si le si lo ka thei lo. Thil pakhat ka thei: mitcaw ka rak si dah ih, atu ah khua ka hmu,» tiah a ti.\n26 Cun annih in a hnenah, «Anih in na parah ziang a tuah? Ziangtin na mit a lo vângter?» tiah an sutsal.\n27 Anih in an hnenah, «Ka lo sim zo nân, nan rak ngaithla lo. Ziangahso theihsal nan duh? Nannih khal hi Paih dungthluntu si ve nan duh maw si?» tiah a sawn hai.\n28 Cun annih in amah cu an zăwkzet ih, «Nangmah cu hi Paih dungthluntu na si, kannih cu Mosi dungthluntu kan si. 29 Pathian in Mosi a bia ti kan thei; asinan hi pa cu khuitawk ihsin a ra ti kan thei lo,» tiah an ti.\n30 Cu pa cun a sawn hai ih an hnenah, «Ziangah so, khuitawk ihsin a ra ti nan theih lo hi mangbangza thil cu a si, anih in ka mit a vângter fawn si! 31 Atu ah Pathian in misualpawlih aw a ngai lo, asinan zokhal Pathian a bia ih a duh zawng a tuah asile, Pathian in cu pa cu a ngaithla a si ti kan thei. 32 Leilung um thăwk ihsin suahkeh mitcaw zohman in a mit an vângter ti theih a si dah lo. 33 Hi pa hi Pathian hnen ihsin a si lo ahcun, zianghman a tuah thei lo ding,» tiah a ti.\n34 Annih in an sawn ih a hnenah, «Nang cu sual pumhlum ih suak na si ih, nang in thu in zirh ve ding maw si?» tiah an ti. Cule cu pa cu lengah an dawisuak.\nThlarau Lam Mitcaw\n35 Jesu in cu pa cu lengah an dawisuak ti a thei, cule cu pa a va tawn tikah, a hnenah, «Pathian Fapa na zum maw?» tiah a ti.\n36 Anih in a sawn ih, «Bawipa, amah ka zumnak dingah, cu pa cu zo a si?» tiah a ti.\n37 Cule Jesu in a hnenah, «Amah cu na hmu zo, a lo be rero tu hi a si,» tiah a ti.\n38 Cun anih in, «Bawipa, ka zum a si!» tiah a ti. Cule Jesu hmaiah a băwkkhup.\n39 Cule Jesu in, «Khawhmu lo pawl in khua an hmuhnak dingah le khawhmupawl an mit a câwtnak dingah, hi leitlun ah thuṭhen dingin ka ra a si,» tiah a ti.\n40 Jesu hnenih um Farasi-mi mi hrekkhat in cuih ṭawngkampawl an theih tikah, a hnenah, «Kannih teh mitcaw maw kan si ve?» tiah an ti.\n41 Jesu in an hnenah, «Mitcaw rak si uhla cu, sual nan nei lo ding; asinan atu ah, ‹Khua kan hmu a si,› tiah nan ti. Curuangah nan sualnak cu a tāng lai a si.\n1 «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, tuu hruang sungah sângka ihsin si loin, hmun dang sawn ihsi a kailuttu cu, fifir le suamhmang a si. 2 Asinan sângka ihsin a luttu cu tuukhāltu a si. 3 Sângka kiltu in a hrangah sângka a ăwnsak ih, tuupawl in a aw an thei. Amai tuupawl cu an hmin ciar in a ko hai ih, lengah a hruaisuak hai. 4 Cule amai tuupawl a suah hai tikah amah cu an hmaiah a feh; a aw an theihthiam ruangah tuupawl in amah cu an thlun. 5 Mi dangpi cu an thlun hrimhrim lo ding, anih cu an tlansan sawn ding, ziangahtile mi dangpawlih aw cu an theithiam lo,» tiah a ti.\n6 Jesu in hi tahṭhimnak thu hi an hnenah a sim, asinan an hnenih a sim mi thilpawl cu an theithiam lo.\n7 Cun Jesu in an hnenah, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, keimah cu tuupawlih sângka ka si. 8 Ka hlanih a ratu hmuahhmuah cu fifir le suamhmang an si, asinan tuupawl in an aw an thei lo. 9 Keimah cu sângka ka si. Zokhal keimah ihsin hruang sungih a luh a si ahcun, rundam a si ding. Anih cu a lut a suak ding ih, tlimno a hmu ding. 10 Fifir cu ru ding, that ding le siatsuah ding lawngah a ra. Kei cu nun an neih ih, nun luangliam an neih theinak dingah ka ra a si.\n11 «Keimah cu tuukhāl ṭha ka si. Tuukhāl ṭha cun tuupawl hrangah a nunnak a pe. 12 Asinan tuukhāltu a si lo mi, tuu neitu si lo, sancawp cun cinghnia a rat kha a hmuh tikah, tuupawl cu a tān ta ih a tlân. Cule cinghnia in tuupawl cu a deh ih a ṭekdarhter ṭheh. 13 Sancawp mi cu sancawp a si ruangah tuupawl a ngaihsak lo ih, a tlansan men.\n14 «Keimah cu tuukhāl ṭha ka si, ka tuupawl cu ka thei hai ih, annih in kei khal in thei ve. 15 Pa in keimah i theih vekin, kei khal in Pa cu ka thei ve. Tuupawl hrangah ka nun ka pe. 16 Cule himi tuu hruang sungih um lo mi tuu dang ka nei lai; cupawl khal ka hruailuh hai tengteng a ṭul. Annih in ka aw an thei ding, cule tuukhāl pakhat hnuaiih tuu run pakhat ah an cang ding. 17 Ka lâksal dingah ka nunnak ka pek ruangah, ka Pa in i duhdawt. 18 Zohman in ka hnen ihsin ka nunnak an la lo, keimah rori in ka pe sawn a si. Ka nunnak pek ding le lâksal ding thuneihnak ka nei. Cuih thupek cu ka Pa hnen ihsin ka ngah,» tiah a ti.\n19 Cuih ṭawngpawl ruangah, Jew-pawl lakah ṭhenawknak a umsal. 20 Cule an lakih mi tampi in, «Anih cu khawsia a nei ih a â a si. Ziangahso amah cu nan ngaithlak?» tiah an ti.\n21 Mi dangpawl in, «Hi ṭawngkampawl hi khawse nei miih ṭawng an si lo. Khawsia in mitcawpawlih mit a vângter thei ding maw?» tiah an ti.\nTuukhāltu cun a Tuupawl a Thei\n22 Jerusalem ah ahlănawknak puai a um ih, cucu thlatâng cān a si. 23 Cule Jesu cu temple kulh sungih Solomon-ih hulhliap ah a tawivâk rero. 24 Cun Jew-pawl in Jesu cu an ra kulh ih, a hnenah, «Ziangtik tiang awlăwksăwng ko in tuah ding? Nangmah cu Khrih na si le, fiangten in sim lawlaw aw,» tiah an ti.\n10:22a hlănawknak puai: Jew-pawlih kum tin puaipawl le a dang puaipawl simfiangnak zoh aw.\n25 Jesu in, «Ka lo sim ih, nan rak zum lo. Ka Paih hmin ih ka tuah mipawl in ka thuhla cu an theihter a si. 26 Nan hnenih ka lo sim zo vekin, nannih cu ka tuu run lak ihta nan si lo ruangah, nan zum lo a si. 27 Ka tuupawl cun ka aw an thei ih, kei khal in anmah cu ka thei hai. Cule annih in keimah in thlun. 28 Cule an hnenah kumkhaw nunnak ka pe, an hlorál dah hrimhrim lo ding ih, zohman in ka kut sung ihta in lawng dah fawn lo ding. 29 Anmahpawl ka hnenih i petu ka Pa cu ziang hmuahhmuah hnakin a ropisawn; zohman in ka paih kut sung ihta an lawng thei lo ding. 30 Ka Pa le kei cu pumkhat kan si,» tiah a sawn hai.\nLungto in Jesu Dēn an Tum\n31 Cun lungto in Jesu deng dingin, Jew-pawl in lungto an sarsal. 32 Jesu in an hnenah, «Ka Pa hnen ihsin hnaṭuan ṭha tampi ka lo hmuh zo. Cupawl lak ihsin khui mi bik ruangah so lungto ih in dēn ding?» tiah a sawn hai.\n33 Jew-pawl in an sawn ih, «Hnaṭuan ṭha ruangah lungto ih lo dēn kan tumnak a si lo, Pathian na thangsiat le nang cu milai si ve na cingin, nangmah le nangmah Pathian ih na tuahawk ruang sawnah a si,» tiah an ti.\n34 Jesu in an hnenah, « ‹Nannih cu pathianpawl nan si tiah ka lo ti,› tiah nan Dān sungah ngan a si lo maw? 35 Pathian kamsuakthu an hnenih thleng mipawl hman pathianpawl tiih a kawh a si ahcun, Cathianghlim cu ṭhiatbăl theih a si si lo. 36 ‹Keimah cu Pathian Fapa ka si,› tiih ka ti ruangah maw, Pa in a serhhran mi le leitlun ih a thlah mi cu, ‹Nang, Pathian thangsiatpa,› in ti? 37 Ka Paih hna ka ṭuan lo asile, in zum hlah uh. 38 Asinan ka ṭuan asile, keimah in zum lo hmanah ka hnaṭuan mipawl tal zum uh. Cutiih nan zum asile, Pa cu keimah ah a um ih, Fapa khal Pa ah a um a si ti nan thei ding ih nan zum ding,» tiah a sawn hai.\n39 Curuangah amah kaih theinak ding lamzin an hawlsal, asinan an kut ihsin a tlânsuak.\n40 Cule Jordan tiva ralkhat lam, John in baptisma a pek hmaisakbiknak hmun ah a fehsal ih, cu tawkah a câm. 41 Cun mi tampi a hnenah an ra ih, «John in hminsinnak zianghman a tuah lo, asinan John in hi paih thuhla a sim mi hmuahhmuah cu a dik a si,» tiah an ti.\n42 Cule cu tawkah mi tampi in amah cu an zum.\n1 Bethany khawmi Lazaras an ti mi pa cu a nâ, cuih khua cu Mary le a unu Martha teih umnak a si. 2 Cuih Mary cu, hriak rimhmui Bawipa hnih ih a sám ih a ke hnulsaktu kha a si, a ṭapa Lazaras cu a dam lo. 3 Curuangah a farnulepawl in Jesu hnenah thu an hei cah ih, «Bawipa, ngai hnik, na duhdawt mi pa a dam lo sokhaw,» tiah an ti.\n4 Jesu in cumi a theih tikah, «Cuih natnak cu thihnak dingah a si lo, Pathian sunlawinak ding hrangah a si sawn. Himi ihsin Pathian Fapa cu sunlawihin a um ding,» tiah a ti.\n5 Jesu in Martha le a naunu Mary le Lazaras te cu a duhdaw hai. 6 Jesu in Lazaras a nâ ti a theih tikah, a umnak hmun kēl ah ni hnih a cam ta. 7 Cuihhnu ah a dungthluntupawl hnenah, «Judia peng ah fehsal uhsi,» tiah a ti.\n8 A dungthluntupawl cun a hnenah, «Rabbi, kan dung rei lo teah Jew-pawl in lungto ih lo deng dingin an lo hawl ih, cu tawkah na va fehsal ding maw?» tiah an ti.\n9 Jesu in, «Ni khat ah nazi hleihnih sung khawvâng a um a si lo maw? Zokhal sunvâng ih a feh ah cun, hi leitlun tleu a hmuh ruangah a bah lo. 10 Asinan mi pakhat cu zan ih a feh asile, amah ih tleu a um lo ruangah a bah a si,» tiah a ti.\n11 Cuih thilpawl a sim hnuah, an hnenah, «Kan rual Lazaras cu a itthat, cuti sikhalsehla amah va ṭhang dingah ka feh a si,» tiah a ti.\n12 Cun a dungthluntupawl in, «Bawipa, a itthat asile, a damṭha leh ko ding,» tiah an ti.\n13 Sikhalsehla Jesu in Lazaras-ih thih thu a sim, asinan a dungthluntupawl in itthat ih a cawlh thu a sim a si hmang tiah an ruat.\n14 Cun Jesu in an hnenah, «Lazaras cu a thi a si. 15 Cule nan zumnak dingah nanmai hrangah cutawk ih ka rak um lo cu ka lung a awi. Sikhalsehla a hnenah feh ko uhsi,» tiah fiangten a sim hai.\n16 Cun Thomas in a rualpi dungthluntupawl hnenah, «A zawngih thi dingin feh ve uhsi,» tiah a ti.\nThomas cu aDiduma tiih an kawh mi a si.\n11:16a Diduma: Grik ṭawng in faphir tinak a si.\nThawhsalnak le Nunnak Jesu\n17 Jesu a va thlen tikah, Lazaras cu thlān sungah ni li a rak um zo ti a thei. 18 Bethany cu Jerusalem khaw kiangte peng hnih hrawngah a um. 19 Cule an ṭapa thuhla ah anmah hnem dingin Jew-mi mi tampi in Martha le Mary kiangkapih um mi nunaupawl an ra fĭn. 20 Cun Martha in Jesu a ra ti a theih leveten, a va feh ih amah cu a hmuak, asinan Mary cu inn sungah a to ringring.\n21 Cun Martha in Jesu hnenah, «Bawipa, hi tawkah rak um ta cila cu, ka ṭapa hi a thi lo ding. 22 Asinan atu rori khalah Pathian na dil mi pauhpauh cu, Pathian in a lo pe ding ti ka thei,» tiah a ti.\n23 Jesu in a hnenah, «Na ṭapa cu a thosal ding,» tiah a ti.\n24 Martha in a hnenah, «Ni netabik thawhsalnak ni ah a thosal ding ti ka thei,» tiah a ti.\n25 Jesu in a hnenah, «Keimah cu thawhsalnak le nunnak ka si. Keimah i zumtu cu, thi khal sehla, a nung ding. 26 Cule zokhal nungdamih keimah i zumtu cu a thi dah hrimhrim lo ding. Cucu na zum maw?» tiah a ti.\n27 Martha in a hnenah, «A si, Bawipa, nang cu leitlun ih a ra ding mi, Pathian Fapa, Khrih na si ti ka lo zum,» tiah a ti.\nJesu a Ṭap\n28 Cule cuih thilpawl a rel hnuah, Martha cu a feh ih, a naunu Mary kha athupten a ko, cule a hnenah, «Zirhtupa a ra thleng ih a lo ko a si,» tiah a ti.\n29 Mary in cumi a theih leveten, zamrang zetin a tho ih a hnenah a feh. 30 Cuih cān ah Jesu cu khua a ra thleng hrih lo, Martha ih a va hmuahnak hmun ah a um hrih lai. 31 Mary zawngih inn sungih a umtu le amah hnemtu Jew-pawl in Mary zamrang zetin a ding ih a fehsuak ti an hmuh tikah, an hei thlun. «Thlān ah ṭap dingin a feh a si hi,» tiah an ti.\n32 Cun Mary cu Jesu umnak hmun a va thleng ih, amah a hmuh tikah, a ke hramah a băwk ih a hnenah, «Bawipa, hi tawkah rak um ta cila cu, ka ṭapa hi a thi lo ding nân,» tiah a ti.\n33 Jesu in Mary le amah rak thluntu Jew-pawl an ṭah ciamco a hmuh tikah, a thin a na zet ih a riah a sia. 34 Cule, «A ruak cu khuiah nan ret?» tiah a ti.\nAnnih in a hnenah, «Bawipa, ra awla, zoh aw,» tiah an ti.\n35 Jesu a ṭap. 36 Cun Jew-pawl in, «Zoh uh, Lazaras cu a va rak duhdaw lawmmam ve,» tiah an ti.\n37 Cule mi hrekkhat in, «Hi pa hin mitcawpawlih mit a vângter thei, Lazaras thi lo dingin teh a tuah thei lo maw si?» tiah an ti.\n38 Cun Jesu cu thlān a thlen tikah, a lung sungin riahsiain a hrûmsal. Thlān cu pûk a si ih, a kâ cu lungto in an khar. 39 Jesu in, «Lungto kha ṭhawn uh,» tiah a ti.\nMithipaih farnu Martha in a hnenah, «Bawipa, a thu zo ding, ziangahtile a thihnak ni li lai a rei zo,» tiah a ti.\n40 Jesu in a hnenah, «Na zum ah cun Pathian ropitnak na hmu ding ka lo ti a si lo maw?» tiah a ti.\n41 Cun mithi an retnak hmun ihsin lungto cu an ṭhawn. Cule Jesu cu tlun lam a zoh ih, «Ka Pa, i ngaithlak ṭheu ruangah lungawi thu ka lo sim. 42 Cule nang in i ngaithla ṭheu a si ti ka thei, asinan hitawk ih ding mipi in nang in i thlah a si ti an zumnak dingah, hi thu hi ka sim a si,» tiah a ti.\n43 Cuih thilpawl a sim ṭheh tikah, aw ring zetin, «Lazaras ra suak aw!» tiah a au. 44 Cule mithipa cu a kut le a ke ruak tuamnak puan thawi tuamawpiin le a hmai cu hmai hnulnak puante ih tuamawin a ra suak.\nJesu in an hnenah, «Phelh uhla, fehter uh,» tiah a ti.\n45 Cun Mary hnenih a ratu Jew-mipawl lakih mi tampi in Jesu ih tuah mi thilpawl an hmu ih, amah cu an zum. 46 Asinan mi hrekkhat cu Farasipawl hnenah an feh ih, Jesu ih tuah mi thilpawl cu an va sim. 47 Cun puithiam sângpawl le Farasipawl cu athuṭhen dingin an to ih, «Ziangtin kan tuah ding? Ziangahtile hi pa in hminsinnak tampi a tuah. 48 Hitiih kan thlah men asile, mi hmuahhmuah in amah an zum ding, cule Rom-mipawl an ra ding ih, kan ram le kan miphun an lahlo ding,» tiah an ti.\n11:47a thuṭhen: Sanhedrin an to tinak a si; Jerusalem ih um Jew-pawlih thuṭhennak sang bik, member 71 nei mi a si.\n49 Cule an lakih mi pakhat Kaiafas, cuih kum ih puithiam lubik a si lai mi in, an hnenah, «Zianghman nan thei lo. 50 Jew miphun hmuahhmuah hlohral hnakin mi pakhat mipi hrangih thih cu kan hrangah a ṭhasawn a si ti khal nan ruat fawn lo,» tiah a ti.\n51 Cuih thu cu amai lungsuakih a sim mi a si lo, cuih kum ah puithiam lubik a si ih, Jew miphunpawl hrangih Jesu a thih ding thu a rak phuang cia sawn hi a si. 52 Jew miphun hrang lawngah si loin, a ṭekdarh mi Pathian fātepawl pumkhat si dingih hruaikhawm ding thu khal a phuang a si.\n53 Cun cuih ni ihsi thăwkin Jesu that dingah thu an relkhawm. 54 Curuangah Jesu cu Jew-pawl lakah langhnganin a vâksuak nawn lo; cuih hmun ihsin ramṭhing kiangih a um mi khawte Efraim an ti mi ah a feh riangri ih, cu tawkah a dungthluntupawl hnenah a câm.\n55 Cule Jew-pawlih Lanta Puai cu a nâi thlang ih, Lanta Puai hlanah mi tampi cu anmah le anmah thianfaiaw dingin, an khawte ihsin Jerusalem ah an fehso. 56 Cun Jesu cu an hawl ih, «Ziangtin nan ruat, anih hi puai tuahnak ah teh a ra ngai pei maw?» tiah temple kulh sungah dingin pakhat le pakhat an tiaw. 57 Puithiam sângpawl le Farasipawl in amah an kaih theinak dingah a umnak theitu pauh in a rel pei, tiah thupek an suah.\nMat 26:6-16; Mar 14:3-9\n1 Cun Lanta Puai hlan ni ruk ah Jesu cu Bethany khua ah a feh, cu tawkah mithi zo, a thawhter mi pa Lazaras kha a um. 2 Cu tawkah Jesu hrangah zanriah an timtuah, Martha in tuang a tim ih, Lazaras cu amah cabuai a hilpitupawl lakih pakhat a si ve. 3 Cun Mary in a mankhung zet mi hriak rimhmui aspaiknard blitra khat a la ih, Jesu-ih ke ah a culh, cule a ke cu a sám in a hnulsak. Cule cuih inn cu hriak rimhmui rim in a khat.\n12:3a spaiknard: Nard kung ihsi an tuah mi hriak rimhmui.\n12:3b litra: Grik ṭawng a si ih no khat hnakin málte a tam.\n4 Cun Jesu dungthluntupawl lakih pakhat amah phiarsawm cingtu ding, Simon fapa, aJudas Iskariot in, 5 «Ziangah so hi hriak rimhmui cu dinari 300 ah zuarin, a tangka cu mifarahpawl an pek lo?» tiah a ti. 6 Cutiih a ti cu mifarahpawl zawn a ruah ruangah a si lo, amah cu fifir a si ih, paisa kuang kiltu a si; cule paisa kuang sungih ret mipawl a lâk ṭheu ruangah a si sawn.\n12:4a Judas Iskariot: 6:71 simfiangnak zoh aw.\n7 Cun Jesu in, «Um ko seh, hi nu in keimah in vui ding ni hrangah hriak rimhmui cu a rak retṭha a si. 8 Ziangahtile mifarahpawl cu nan hnenah an um ringring ding, asinan kei cu nan hnenah ka um ringring lo ding,» tiah a ti.\nLazaras Thah an Tum\n9 Cun Jew-mi mi tamtak in Bethany ah Jesu a um ti an thei, cule Jesu ruang lawngah si loin, mithi lak ihsin a kaihthawh mi Lazaras khal hmu ve dingah cu tawkah an va feh. 10 Asinan puithiam sângpawl cu Lazaras khal that ve dingin thu an relkhawm. 11 Lazaras ruangah Jew-mi mi tampi in an fehsan ih, Jesu an zum.\n12 A thaisun ah puai zawh dingih ra, mipi tampi in Jerusalem ah Jesu a ra ti hna in an thei ih, 13 ṭhulhfau hnah an khiak, cule amah hmuak dingah an feh.\n«Hosana! Bawipaih hmin ih ra cu mi thlawsuak a si!\nIsrael Siangpahrang cu!»\ntiah an au.\n14 Cun Jesu in lāknote a táwng ih, a parah a to.\n15 Cumi cu,\n«Zion fanu, ṭih hlah,\nNgai hnik, na Siangpahrang cu lākfāno parah toin a rat khi!»\n16 Cuih thilpawl cu a thăwk ah cun a dungthluntupawl in an theithiam lo; asinan Jesu sunlawihih a um hnuah, amai thuhla cu, cuvekin ngan a si ti le cuih thilpawl cu a parah an tuah a si ti an vun máng.\n17 Curuangah thlān sung ihsin Lazaras a kawhsuak lai le mithi lak ihsin a thawhter laiih a hnenih um mipi in an theihpinak thu an phuang. 18 Cumi ruangah mipi khal in amah cu an ra táwng, ziangruangahtile hi hminsinnak hi a tuah a si tiah an thei. 19 Curuangah Farasipawl cu pakhat le pakhat, «Zianghman nan tisuak thei lozia hi nan thei maw? Zoh hnik uh, leitlun mi hmuahhmuah in a dung an thlun thluh zo hi,» tiah an tiaw.\nJesu in a Thih ding Thu a Phuang\n20 Pathian be dingin puai ih a fehsopawl lakah, Grikmi mi hrekkhat an tel. 21 Cun Galili peng, Bethsaida khawmi Filip hnenah an feh ih, «Bawipa, Jesu hmuh kan duh,» tiah an ngen. 22 Filip cu a feh ih, Andru a sim, cule Andru le Filip in Jesu an simsin.\n23 Asinan Jesu in a sawn hai ih, «Minung Fapa hi sunlawihih a um cān a thleng zo. 24 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, sangvut fáng cu leilung ah a tlak ih a thih ta lo ah cun, amah kēltein a um; asinan a thih a si ahcun, rah tampi a suah. 25 A nunnak a duhdawtu cun a nunnak a hloh ding, cule hi leitlun ih a nunnak a huatu cun kumkhaw nunnak hrangah a nunnak a kilhim ding. 26 Zokhal keimah i rian asile, i thlun seh; cule ka siahhlawh cu ka umnak ah a um ve ding a si. Zokhal keimah i riantu cu, Pa in a cawimawi ding.\n27 «Atu hi ka thinlung a buai, ziangso ka sim ding? ‹Ka Pa, himi cān ihsin i humhim aw,› ka ti ding maw? Asinan tuih cān ah himi hrangih ra ka si fawn. 28 Ka Pa, na hmin sunlawih aw,» tiah a ti.\nCule van ihsin aw a rung thang ih, «Ka hmin cu ka sunlawih zo ih, ka sunlawihsal leh ding,» tiah a ti.\n29 A kiangih mipi dingpawl in cumi cu an thei ih, «Khawpi a ri,» tiah an ti.\nMi dangpawl in, «Vancungmi in a run bia,» tiah an ti.\n30 Jesu in a let ih an hnenah, «Keimai ruangah si loin, nanmai ruang sawnah cuih aw cu a rung thleng a si. 31 Atu ah leitlun minungpawl hi thuṭhen an si, atu ah hi leitlun uktu cu hlăwnsuak a si ding. 32 Cule kei cu leilung ihsin khaikān ka si tikah, mi hmuahhmuah ka hnenah ka hip ding,» tiah a ti hai. 33 Cutiih a sim tikah, ziangti vekin a thi ding ti a lăngternak a si.\n34 Mipi in, «Dān cazual sung ihsin Khrih cu kumkhuain a um tlaitluan ding tiah hna in kan rak thei, cule nang in ziangtin, ‹Minung Fapa cu an khaikâng ding?› tiah na ti thei. Hih Minung Fapa cu zo so a si?» tiah an sawn.\n35 Cun Jesu in an hnenah, «Tleu cu nan hnenah cān tawite sung lawng a um. Tleu nan neih laiah thim in a lo manlonak dingah, tleu ah feh uh. Thim ih a fehtu cun khuitawkah a feh ti a thei lo. 36 Tleu nan neih laiah tleu fāte nan si theinak dingah, tleu cu zum uh,» tiah a ti.\nCuih thilpawl a sim ṭheh hnuah Jesu cu a fehhlo ih, an hnen ihsin a relh.\nJew-pawl in an Zum Lo\n37 An hmaiah hminsinnak tampi a tuah ko nân, amah cu an zum cuang lo. 38 Cumi cu profet Isaiah in,\n«Bawipa, zo in so kan thuthan mi a zum?\nCule zo hnenah so Bawipaih bân lăngter a si?»\ntiih a rak phuan mi a ṭawngkam a kim theinak dingah a si.\n39 Curuangah Isaiah thotho in,\n40 «Amah in an mit a câwtter ih, an thinlung a ruhter.\nAn mit ih an hmuhlonak dingah le an thinlung ih an theihthiamlonak dingah cucu a tuah a si.\nCuti a si lo ahcun, an hawikir ding ih,\nKa tidam hai pang ding,»\ntiah a simsal. Curuangah an rak zum thei lo.\n41 Isaiah in Bawipaih ropitnak a hmuh ruangah hi thilpawl hi a rel ih, a thuhla khal a phuang.\n42 Sikhalsehla hruaitupawl lak ihsin mi tampi in Jesu cu an zum. Asinan Farasipawl in sinakok sung ihsin in dawisuak pang ding ti an phan ruangah, Jesu an zum thu cu langhnganin an phuang ngam lo. 43 Ziangahtile annih cun Pathian ih lăwm hnakin, minung ih lăwm an duh sawn.\nJesu Leitlun Rundamtu\n44 Cun Jesu cu a ausuak ih, «Keimah i zumtu cu keimah i zum si loin, i thlahtu a zum sawn a si. 45 Cule keimah i hmutu cun i thlahtu a hmu a si. 46 Keimah i zumtu zokhal thim ih a tānlonak dingah, leitlun ah tleu vekin ka ra zo.\n47 «Cule zokhal ka kamsuakthupawl a thei ih a zum lo asile, thu ka ṭhensak lo, ziangahtile leitlun mipawl thuṭhen dingah ka ra lo, leitlun mipawl rundam dingah ka ra sawn a si. 48 I hnáwng ih ka kamsuakthupawl a cohlang lo tu cu, thuṭhensaktu a nei. Ka phuan mi kamsuakthu in ni netabikah amah cu thu a ṭhen ding. 49 Ziangahtile keimai palungsuak thu ka sim lo. I thlahtu ka Pa in ka sim ding mi le ka phuan ding mi thu i pe sawn a si. 50 Cule a thupek cu kumkhaw nunnak a si ti ka thei. Curuangah ka sim mi pauhpauh cu Pa ih i sim vek cekci in, ka phuang a si,» tiah a ti.\nJesu in Dungthluntupawlih Ke a Khawlhsak\n1 Lanta Puai hlanah Jesu in hi leitlun suahsan ih, Pa hnenih a feh tikcucān a thleng zo ti a thei. Leitlun ih amai ta a si mipawl cu a rak duhdaw hai ih, a cemnet tiangin a duhdaw hai.\n2 Cule zanriah an ei laiah, Diabol in Simon fapa, aJudas Iskariot thinlung ah Jesu phiarsawm dingin hna a rak ṭuan zo. 3 Jesu in Pa in a kut ah thil ziangkim a pek thluh zozia le amah cu Pathian hnen ihsin a ra ti le Pathian hnenah a feh thlang ding ti a theih ruangah, 4 zanriah an einak ihsin a tho ih a sinfen a hlît, hnulawknak puan a la ih a tâi ah a vĕl. 5 Cuihhnu ah, cawhtawlh sungah tidai a thle ih, dungthluntupawlih ke khawlh a thăwk, cule a tâi ih a vĕl mi puante in a hnulsak hai.\n13:2a Judas Iskariot: 6:71 simfiangnak zoh aw.\n6 Simon Peter hnen a thlen tikah, Peter in, a hnenah, «Bawipa, nang in, ka ke i khawlh ding maw?» tiah a ti.\n7 Jesu in a sawn ih a hnenah, «Ka tuah mi hi atu ah cun na theithiam lo, asinan nehhnu ah na thei leh ding,» tiah a ti.\n8 Peter in a hnenah, «Ka ke cu ziang tik hmanah na khawlh hrimhrim lo ding,» tiah a ti.\nJesu in, «Ka lo khawlh lo asile, ka hnenah zianghman covo na nei lo ding,» tiah a sawn.\n9 Simon Peter in a hnenah, «Bawipa, ka ke lawng si loin, ka lu le ka kutpawl khal khawlh lawlaw aw,» tiah a ti.\n10 Jesu in a hnenah, «Ti a khawlhaw zotu cu a ke siarlo khawlh a ṭul lo, anih cu a fai ṭheh a si; nannih cu nan fai, asinan nan zate cun nan fai thluh lo,» tiah a ti.\n11 Ziangahtile Jesu in zo in i phiarsawm ding ti a thei; curuangah, «Nan zaten nan fai thluh lo,» tiah a ti.\n12 Cun an ke a khawlhsak ṭheh hnuah, a sinfen a hruh ih a tosal, an hnenah, «Nan parih ka thil tuah mi hi nan theithiam maw? 13 Nannih in Zirhtupa tiin le Bawipa tiin in ko, cucu ka sinak a si ruangah nan tiṭha a si. 14 Cun kei, nan Bawipa le nan Zirhtupa in nan ke ka lo khawlh asile, nannih khal in pakhat le pakhat nan ke nan khawlhsakawk ding cu a mawi a si. 15 Ziangahtile nan hnenih ka tuah mi vekin, nan tuah ve dingah zohṭhim ding ka lo pe zo. 16 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, siahhlawh cu a pu hnakin a ropisawn lo ih, a thlahtu hnakin thlah mi a ropisawn fawn lo. 17 Hi thilpawl nan theih ih nan tuah asile, mithlawsuak nan si.\n18 «Nan zate thuhla ka sim a si lo. Ka hril mi cu ka thei; asinan,\n‹Keimah thawi sang a eitlangtu in keimah dokalhin a kedil a khai zo,›\nti mi Cathianghlim a famkimnak dingah a si.\n19 Cumi a thlen hlanah atu ihsin ka lo sim cia, cumi a thlen tikah, keimah cu amah ka si ti nan zumnak dingah a si. 20 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, ka thlah mi a cohlangtu cun keimah i cohlang a si; cule keimah i cohlangtu cun, keimah i thlahtu khal a cohlang,» tiah a ti.\nJesu in Phiarsawm a Si ding Thu a Phuang\n21 Jesu in cuih thilpawl a sim hnuah, a thinlung a buai ih, «Thungaiin, thungaiin ka lo sim, nan lakih mi pakhat in i phiarsawm ding,» tiah a theihter ih a sim hai.\n22 Cun a dungthluntupawl cu pakhat le pakhat an zohaw ih, a tisăn mi zo a si pei tiah an awlăwk a săwng. 23 A dungthluntu lakih mi pakhat, Jesu ih a duhdawt mi cun Jesu-ih ṭâng a hngauhsan. 24 A sim mi cu zo a si tiih sut dingah Simon Peter in cu pa cu theihthiamnak a hei pe.\n25 Cun Jesu ṭâng hngauhsantupa in a hnenah, «Bawipa, cu pa cu zo a si?» tiah a ti.\n26 Jesu in, «Khēng sungah sang phel ka hnim ding ih, ka pek mi pa hi a si,» tiah a let. Cule Jesu in sang phel a hnim hnuah Simon fapa aJudas Iskariot hnenah a pek. 27 Judas in cuih sang phel a lâk hnuah, a sungah Setan a lut. Cun Jesu in a hnenah, «Na tuah ding mi cu zamrangten tuah aw,» tiah a ti.\n13:26a Judas Iskariot: 6:71 simfiangnak zoh aw.\n28 Asinan cabuai hiltu zohman in ziangruangah Judas hnenah cutin a sim ti an thei lo. 29 Ziangahtile Judas cu paisa bawm kiltu a si ruangah dungthluntu hrekkhat cun Jesu in, «Puai hrangih kan ṭul mipawl lei aw,» a ti, asilole mifarahpawl thil va pek a fial si hmang tiah an ruat. 30 Judas cu sang phel a cohlan hnuah, lengah a suak lohli; cucu zan a si.\n31 Cule Judas leng a suah hnuah, Jesu in, «Atu ah Minung Fapa cu sunlawih a si zo ih, amah ah Pathian in sunlawihnak a co zo. 32 Amah ah Pathian in sunlawihnak a co zo asile, Pathian khal in anih cu amah ah a sunlawih ding ih, a sunlawih vurvo ding.\n33 «Fahniangletla, rei lo te sung lawng nan hnenah ka um ding. Nannih in in hawl ding ih, Jew-pawl hnenih, ‹Ka fehnak hmun ah nan ra thei lo ding,› ka ti hai vek khan nannih hnen khalah cuvek thothoin atu ah ka lo sim a si.\n34 «Pakhat le pakhat nan duhdawtawknak dingah nan hnenah thupek thar ka lo pe a si. Kei ih ka lo duhdawt vekin, nannih khal pakhat le pakhat duhdaw aw uh. 35 Pakhat le pakhat tlunah duhdawtnak nan neih a si ahcun, himi in mi hmuahhmuah in ka dungthluntu nan si ti an lo thei ding.\nJesu in Peter ih a Phatsan ding Thu a Phuang\nMat 26:30-35; Mar 14:26-31; Luk 22:31-34\n36 Simon Peter in a hnenah, «Bawipa, khuitawkah na feh ding?» tiah a ti.\nJesu in a hnenah, «Ka fehnak dingah nang in atu ah cun i thlun thei hrih lo, asinan nehhnu ah i thlun leh ding,» tiah a sawn.\n37 Peter in a hnenah, «Bawipa, ziangahso atu ih ka lo thlun thei lo? Na hrangah ka nunnak ka thāp ding a si,» tiah a ti.\n38 Jesu in a hnenah, «Na nunnak cu ka hrangah na thāp ngaingai pei maw? Thungaiin, thungaiin ka lo sim, vei thum tiang i phatsan hlanlo, ar a khuang hrimhrim lo ding.\nLamzin, Thutak le Nunnak\n1 «Nan thinhar hlah seh; Pathian nan zum, kei khal i zum uh. 2 Ka paih inn ah cēnnak hmun tampi a um; rak um lo si sehla, ka lo sim zo ding. Nan hrangah hmun timtuah dingah ka feh ding. 3 Cule ka feh ih nan hrangah hmun ka timtuah asile, ka rasal ding ih ka hnenah ka lo hruai ding, cutin ka umnak ah nan um ve ding. 4 Cule khuitawkah ka feh ding ti nan thei ih, a lamzin khal nan thei,» tiah a sâng.\n5 Thomas in a hnenah, «Bawipa, na fehnak ding hmun kan thei lo, ziangtin saw cuih zin cu kan theih thei ding?» tiah a ti.\n6 Jesu in a hnenah, «Keimah hi lamzin, thutak le nunnak ka si. Keimah ihsi lo cun zohman Pa hnenah an thleng lo.\n7 «Keimah in thei zo uhla cu, ka Pa khal nan thei zo ding; atu ihsi thăwkin amah cu nan thei ih, nan hmu zo,» tiah a ti.\n8 Filip in a hnenah, «Bawipa, Pa cu in hmuh aw, cule cumi cu kan hrangah a tawk ding,» tiah a ti.\n9 Jesu in a hnenah, «Filip, nan hnenah hi tluk cān rei ka um zo ih, nang in in rak thei hrih lo maw si? Keimah i hmutu cun Pa a hmu; ziangtin, ‹Pa cu in hmuh aw,› na ti thei? 10 Keimah cu Pa ah ka um ih, Pa cu keimah ah a um ti na zum lo maw si? Nan hnenih ka phuan mi kamsuakthupawl hi keimai palung ih sim ka si lo; keimah ih cêng Pa ih hnaṭuan an si sawn. 11 Keimah cu Pa ah ka um ih, Pa cu keimah ah a um ti kha zum uh, culole ka thil tuah mipawl ruang talah i zum uh. 12 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, keimah i zumtu cu ka thil tuah mipawl a tuah ve ding; ka Pa hnenih ka feh ruangah hipawl hnakih nasasawn khal a tuah ding. 13 Cule ka hmin ih nan dil mi pauhpauh cu, Fapa ah Pa sunlawih a sinak dingah ka tuah ding. 14 Ka hmin in ziangkhal nan dil asile, cumi cu ka tuah ding.\nBawmtu dang Tiamkamnak\n15 «In duhdaw asile, ka thupekpawl thlun uh. 16 Cule Pa ka ngen ding ih, anih in nan hnenih kumkhua um dingah, a dang Bawmtu a run lo pe ding. 17 Amah cu thutak Thlarau a si, amah cu leitlun mipawl in an hmu lo ih an theih fawn lo ruangah amah cu leitlun mipawl in an cohlang thei lo. Asinan amah cu nan hnenah a cêng ih, nan sung khalih a cēn ding ruangah amah cu nan thei. 18 Nu le pa nei lo bangin ka lo tân ta lo ding; nan hnenah ka ra leh ding. 19 Rei lo teah leitlun mipawl in in hmu nawn lo ding, asinan nannih cun in hmu ding. Ka nun ruangah nannih khal nan nung ve ding. 20 Cuih ni ah keimah cu ka Pa ah ka um ti le nannih cu keimah ah nan um ih, kei cu nanmah ah ka um ti nan thei ding. 21 Ka thupekpawl a nei ih a thluntu cu keimah i duhdawtu a si. Keimah i duhdawtu cu ka Pa in a duhdaw ding, cule kei khal in amah cu ka duhdaw ve ding ih, a hnenah keimah rori ka langawter ding,» tiah a ti.\n22 Iskariot a si lo mi, Judas in Jesu hnenah, «Bawipa, ziangtin so leitlun mipawl hnenah si lo ih, kan hnenih nangmah le nangmah na langawkter ding?» tiah a ti.\n23 Jesu in a sawn ih a hnenah, «Zokhal keimah i duhdaw asile, ka kamsuakthu a thlun ding. Cule ka Pa in anih cu a duhdaw ding ih, a hnenah kan ra ding, cule a hnenah umhmun kan khuar ding. 24 Keimah i duhdaw lo tu cun ka kamsuakthupawl a thlun lo; nan theih mi kamsuakthu hi keimai ta a si lo, i thlahtu ka paih ta a si sawn.\n25 «Nan hnenih ka um laiah hi thilpawl cu ka lo sim zo. 26 Asinan ka hmin in Pa in a run thlah ding mi Bawmtu, Thlarau Thianghlim in thil hmuahhmuah a lo zirh ding ih, ka lo sim zo mi thu hmuahhmuah khal a lo mángter thluh ding. 27 Nan hnenah hnangamdaihnak ka lo tăn ta, keimai hnangamdaihnak ka lo pe; leitlun in hnangamdaihnak a pek vekin ka lo pe lo. Nan thinlung buai hlah seh, a ṭih khal ṭih hlah uh.\n28 «Nannih in, ‹Ka feh ding ih nan hnenah ka rasal ding,› tiih nan hnenih ka ti mi cu nan thei. In duhdaw asile, ‹Pa hnenah ka feh ding,› ka ti mi hi lungawiaipuangin nan um ding, ziangruangahtile ka Pa cu keimah hnakin a ropisawn. 29 Cule cumi a thlen tikih nan zum theinak dingah, atu ah a thlen hlan ihsin ka lo sim cia a si. 30 Nan hnenah thu tampi ka sim nawn lo ding, ziangahtile hi leitlun uktupa a ra lai rero, anih cun keimah ah neih mi zianghman a nei lo. 31 Asinan leitlun mipawl in Pa ka duhdaw ti le Pa in thu i pek vekin ka tuah ti an theihnak dingah a si. Tho uh, hitawk ihsin feh uhsi.\nSabit Hri le a Hnge\n1 «Keimah cu sabit hri ngaingai ka si ih, ka Pa cu hmuan tuahtu a si. 2 Keimah ih rah a rah lo mi hngeṭêk kip cu anih in a hlăwnhlo, cule a rah mi hngeṭêk kip in rah tamsin a rah theinak dingah a thianfai. 3 Nannih cu nan hnenih ka sim zo mi kamsuakthu hmangin thenfai nan si zo. 4 Keimah ah um ringring uhla, kei khal nanmah ah ka um ringring ding. A hnge cu sabit hri ih a um ringring lo asile, rah a rah thei lo bangin, keimah ih nan um ringring lo asile, nannih khal rah nan rah thei lo ding.\n5 «Keimah cu sabit hri ka si, nannih cu a hnge nan si. Keimah ah a um ringring ih amah ah ka um ringring asile, rah tampi a rah; ziangahtile keimah tel loin zianghman nan tuah thei lo. 6 Zokhal keimah ih a um ringring lo asile, hnge bangtukin hlăwn a si ding ih a ro ding; cule mi in an khawm ding ih meisa sungah an hlăwn ding, cule an kāng ding. 7 Keimah ah nan um ringring ih, ka kamsuakthupawl nanmah ih a um ringring asile, nan duh mi nan dil ding ih, cumi cu tisak nan si ding. 8 Rah tampi nan rah mi hin ka Pa a sunlawih, cutin ka dungthluntu nan si ding.\n9 «Pa in i duhdawt vekin, kei khal in ka lo duhdawt ve; ka duhdawtnak ah um ringring uh. 10 Ka paih thupekpawl ka thlun ih a duhdawtnak ih ka um ringring vekin ka thupekpawl nan thlun asile, ka duhdawtnak ah nan um ringring ding. 11 Ka aipuannak nanmah ih a um ringring nak dingah le nan aipuannak a famkimnak dingah, nan hnenah hi thilpawl hi ka rak lo sim a si. 12 Ka thupek cu hihi a si, ka lo duhdawt vekin pakhat le pakhat duhdaw aw uh. 13 Mi pakhat in a rualpipawl hrangih a nunnak a liam hnakih ropisawn duhdawtnak zohman in an nei lo. 14 Thu ka lo pek mi hmuahhmuah nan tuah asile, nannih cu ka rualpi nan si ding. 15 Siahhlawh tiah ka lo ko nawn lo, ziangahtile siahhlawh cun a pu in ziang a tuah ti a thei lo; cuhnakin rualpi tiah ka lo ko hai sawn a si, ziangahtile ka Pa hnen ihsin ka theih mi thil hmuahhmuah cu nan hnenah ka lo theihter zo. 16 Nannih in in hril lo, keimah sawnin nan feh ih rah nan suahnak dingah le nan rah a um ringring nak dingah le ka hmin in Pa hnenih nan dil mi pauhpauh anih in a lo peknak dingah ka lo hril ih ka lo ruat hai a si. 17 Pakhat le pakhat nan duhdawtawknak dingah hi thilpawl hi thu ka lo pe a si.\nZumtu le Leitlun Mipawl\n18 «Leitlun mipawl in an lo huat asile, an lo huat hlanah keimah in hua zo ti thei uh. 19 Leitlun ta si uhla cu leitlun mipawl in anmai minungpawl cu an duhdaw ding. Asinan nannih cu leitlun ta nan si lo, leitlun mipawl lak ihsin ka lo hril zo ruangah, leitlun mipawl in an lo hua a si. 20 ‹Siahhlawh cu a pu hnakin a ropisawn lo,› tiih ka lo sim mi kamsuakthu kha cîng ringring uh. Kei in tiduhdah a si ahcun, nannih khal an lo tiduhdah ding. Ka kamsuakthu an thlun asile, nan ṭawngkam khal an thlun ve ding. 21 Asinan ka hmin ruangah hi thil hmuahhmuah hi nan parah an tuah leh ding, ziangruangahtile annih in keimah i thlahtu an thei lo. 22 An hnenah ra loin thusim lo ningla, sual an nei lo ding, asinan atu ah cun an sual thu ah puhmawh ding an nei lo. 23 Keimah i huatu cun, ka Pa khal a hua a si. 24 An lakah zohman ih an tuah dah lo mi hna ṭuan lo ningla cu, sual an nei lo ding; asinan atu ah cun keimah le ka Pa cu in hmu zo ih, a huat khal in hua zo. 25 ‹Săn um lopiin in hua,› tiih an Dān cazual sungih ngan mi kamsuakthu a famkim theinak dingah in hua a si.\nThlarau Thianghlim Hnaṭuan\n26 «Asinan Pa hnen ihsin nan hnenih ka run thlah ding mi Bawmtu a rat tikah, keimai thu a theihter ding, anih cu Pa hnen ihsi suak mi thutak Thlarau a si. 27 Cule a thăwk ihsin nannih cu ka hnenih nan um ruangah, nannih khal in ka thu nan theihter ve ding.\n1 «Nan bahlonak dingah hi thilpawl hi ka lo sim cia a si. 2 Sinakok lengah an lo dawisuak ding; a si, nanmah a lo thattu pauhpauh in Pathian hna ka ṭuan tiih a ruahawk cān a ra thleng ding. 3 Cule Pa siseh, keimah siseh in theih lo ruangah, hi thilpawl cu nan parah an tuah ding. 4 A cān a ra thlen tikah, cuih thilpawl cu nan hnenih ka lo sim cia zo mi a si ti nan cinkennak dingah, hi thilpawl hi nan hnenah ka lo sim. Nan hnenih ka um ruangah, hi thilpawl cu a thăwk ah ka lo sim lo.\n5 «Asinan atu cu i thlahtu hnenah ka feh ding, cule zohman in, ‹Khuiah na feh ding?› tiah in sut lo. 6 Asinan hih thilpawl nan hnenih ka sim zo ruangah, riahsiatnak in nan thinlung a lo luahkhat. 7 Sikhalsehla thungaiin ka lo sim, ‹Ka feh ding cu nan hrangah a ṭha; ziangahtile ka feh lo asile, nan hnenah Bawmtu a rung lo ding, asinan ka feh asile amah cu nan hnenah ka thlah ding. 8 Cule amah a rat tikah, leitlun mipawl sual thu, dingfelnak thu le thuṭhennak thu a theifiangter hai ding. 9 Keimah in zum lo ruangah, sual thu a theifiangter hai ding. 10 Ka Pa hnenah ka feh ding ih in hmuh nawn lo ding ruangah, anih in dingfelnak thu a theifiangter ding. 11 Hi leitlun uktupa thuṭhensak a si zo ruangah, thuṭhennak thu a theifiangter ding.\n12 «Nan hnenah thil tampi sim ding ka nei lai hrih, asinan nannih in atu ah cun nan tlin hrih lo. 13 Sikhalsehla thutak Thlarau a rung thlen tikah, anih in thutak hmuahhmuah ah a lo hruai ding; ziangahtile amai palungsuakin thu a sim lo ding, a theih mi thu a lo sim sawn ding ih, nan hnenah thil ra thleng ding mipawl a phuang ding. 14 Anih cun keimah i sunlawih ding, ziangahtile anih cun ka ta a la ding ih, nan hnenah a thăn ding. 15 Paih neih mi thil hmuahhmuah cu ka ta a si. Curuangah, ‹Thlarau cun ka ta cu a la ding ih, nan hnenah a phuang ding,› ka tinak a si.\n16 «Rei lo teah in hmu nawn lo ding; cule rei lo te hnuah in hmusal leh ding, ziangruangahtile Pa hnenah ka feh ding,» tiah Jesu in a ti.\n17 Cun a dungthluntu hrekkhat in, «Anih in, ‹Rei lo te hnuah in hmu nawn lo ding ih, rei lo te hnuah in hmusal leh ding›; ‹Ziangruangahtile Pa hnenah ka feh ding,› tiih in ti mi hi a tican ziang a si pei?» tiah pakhat le pakhat an tiaw.\n18 Curuangah annih in, « ‹Rei lo teah,› a ti mi hi ziang a si? A ti duhsăn kan thei lo,» tiah an ti.\n19 Jesu in amah thusuh an duh ti a thei ih, an hnenah, « ‹Rei lo teah in hmu nawn lo ding ih, rei lo te hnuah in hmusal leh ding,› ka ti mi thu ah pakhat le pakhat nan sutaw rero maw si? 20 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, nannih cu nan ṭap nan râk ding nain, leitlun mipawl cu lungawiaipuangin an um ding; nannih cu nan riah a se ding, asinan nan riahsiatnak cu aipuannak ah a cang ding. 21 Nunau in fahrinnat a tuar tikah, a riah a sia. Asinan nau a hrin ṭheh tikah cun a ānhainak cu a cîng nawn lo. Ziangahtile leitlun ah fāte a hringngah zo ih a aipuan ruangah a si. 22 Curuangah nannih khal atu ah nan riah a sia; asinan ka lo hmusal leh ding ih, nan thinlung cu lungawiaipuangin a um ding, cule nan aipuannak cu nan hnen ihsin zohman in an lo laksak lo ding.\n23 «Cule cuih ni ah zianghman in dil lo ding. Thungaiin, thungaiin ka lo sim, ka hmin in Pa hnenih nan dil mi pauhpauh cu, anih in a lo pe ding. 24 Atu tiangah ka hmin in thil zianghman nan dil dah lo. Nan aipuannak a famkimnak dingah dil uhla nan ngah ding.\nJesu in Leitlun a Neh Zo\n25 «Cuih thilpawl cu nan hnenah tahṭhimnak in ka lo sim; asinan nan hnenih tahṭhimnak ih ka sim lo cān a thleng ding, asinan paih thu cu nan hnenah fiang zetin ka phuang ding. 26 Cuih ni ah ka hmin in nan dil ding, cule nan hrangah Pa hnenah ka dil ding ka lo ti lo; 27 ziangahtile keimah in duhdaw ih, Pathian hnen ihsin ka ra ti nan zum ruangah, Pa amah rori in a lo duhdaw hai a si. 28 Pa hnen ihsin ka ra suak ih, leitlun ah ka ra. Leitlun tân tain, Pa hnenah ka fehsal ding,» tiah a ti.\n29 A dungthluntupawl in a hnenah, «Zoh hnik, atu cun tlăng zetin thu na rel, tahṭhimnak na hmang lo! 30 Tu cun ziang hmuahhmuah na thei ti kan thei, zohman in thu an lo suh a ṭul nawn lo. Cumi in Pathian hnen ihsi ra suak na si ti kan zum,» tiah an ti.\n31 Jesu in an hnenah, «Atu ah in zum maw? 32 Ngai hnik uh, a cān a ra thleng rero, a si, atu ah a ra thleng zo. Cuih cān ah cun mi kip mai umnak cio ah nan ṭekdarh ding ih, keimah lawng in tân ding. Pa cu ka hnenih a um ruangah keimah lawng ka si cuangce lo.\n33 «Keimah ah hnangamdaihnak nan neihnak dingah nan hnenah hi thilpawl hi ka lo sim a si. Leitlun ah harsatnak nan nei ding, asinan ṭih hlah uh, kei in leitlun ka neh zo,» tiah a sawn hai.\nAmai hrangah Jesu Thla a Cam\n1 Jesu in hih kamsuakthupawl hi a sim ih, van lam a zoh. Cule, «Ka Pa, a tikcu a thleng zo. Na Fapa in a lo sunlawih theinak dingah, na Fapa hi sunlawih aw. 2 A hnenih na pek mipawl hmuahhmuah hnenah kumkhaw nunnak a peknak dingah, anih cu mi hmuahhmuah tlunih thuneihnak na pe. 3 Cule nang Pathian dik pakhat lawng le na thlah mi Jesu Khrih theih hi, kumkhaw nunnak cu a si. 4 Leilung tlunah ka lo sunlawih zo. Ṭuan dingih i pek mi hna ka ṭuan ṭheh zo. 5 Cule atu ah maw ka Pa, leilung a um hlanih na hnenih ka neih mi sunlawinak khan na hnenah i sunlawih aw.\nA Dungthluntupawl hrangah Jesu Thla a Cam\n6 «Leitlun mipawl lak ihsin ka hnenih in pek mipawl hnenah na hmin ka langter. Annih cu nangmai ta an si ih, ka hnenah in pe zo, cule annih in na kamsuakthu an thlun. 7 Ka hnenih in pek mi thil hmuahhmuah hi nangmai hnen ihsin a si ti an thei zo. 8 Ziangahtile nangmah in ka hnenih in pek mi kamsuakthu hmuahhmuah cu an hnenah ka pe ih, an cohlang; cule na hnen ihsin ra suak ka si ti an thei taktak ih, nang in i thlah ti khal an zum.\n9 «Anmai hrangah thla ka cam. Leitlun mipawl hrangah thla ka cam lo, ka hnenih in pek zo mipawl hrangah thla ka cam sawn a si, ziangahtile annih cu nangmai ta an si. 10 Cule ka ta hmuahhmuah hi na ta an si ih, na ta cu ka ta an si, cule anmah ah sunlawih ka si zo. 11 Leitlun ah ka um nawn lo ding, asinan annih cu leitlun ah an um hrih ding, kei cu na hnenah ka ra ding. Thianghlim ka Pa, ka hnenih in pek zo mipawl hi kanmah vekih pumkhat an si venak dingah, na hmin in kil hai aw. 12 Leitlun ah anmah hnenih ka um laiah annih cu na hmin in ka kil hai a si, ka hnenih in pek zo mipawl cu ka kil hai ih, Cathianghlim a famkim theinak dingah siatralnak fapa siarlo, pakhat hman an hlorál lo.\n13 «Cule atu cun na hnenah ka ra thlang ding, ka aipuannak anmah ih a famkimnak dingah, hi thilpawl hi leitlun ah ka sim a si. 14 Na kamsuakthu cu an hnenah ka pe hai zo; cule kei cu leitlun ta ka si lo vekin, annih khal leitlun ta an si lo ruangah, leitlun mipawl in anmah cu an hua. 15 Leitlun ihsin lasuak hai aw tiah thla ka cam lo, miṭha lopa lak ihsin kil hai aw tiah thla ka cam sawn a si. 16 Kei cu leitlun ta ka si lo vekin, annih khal leitlun ta an si lo. 17 Na thutak in thiangter hai aw. Na kamsuakthu cu thutak a si. 18 Nang in leitlun ih i thlah vekin, kei khal in leitlun ah anmah cu ka thlah ve hai. 19 Cule anmah cu thutak ih tithianhlim an sinak dingah, anmai ruangah keimah le keimah ka tithianghlimaw a si.\nZumtu Zate hrangah Jesu Thla a Cam\n20 «Anmai hrang lawngah thla ka cam lo, an ṭawngkam hmangin keimah i zumtu dingpawl hrang khalah thla ka cam. 21 Ka Pa, nang keimah ah na um ih, kei nangmah ih ka um vekin, an zaten pumkhat an sinak dingah le kanmah ah pumkhat an sinak ding hrang khalah siseh, leitlun mipawl in nang in i thlah ti an zumnak dingah thla ka cam. 22 Cule pumkhat kan si vekin, annih khal pumkhat an si venak dingah, ka hnenih i pek mi sunlawinak kha an hnenah ka pe hai. 23 Pumkhat ih tuah famkim an sinak dingah le nang in i thlah ih, in duhdawt vekin annih khal na duhdaw ve hai ti leitlun mipawl in an theihnak dingah, kei cu anmah ah ka um ih, nang cu keimah ah na um.\n24 «Ka Pa, ka hnenih i pek mipawl in i pek mi ropitnak an hmuhnak dingah, ka umnak hmun ih an um ve ding ka duh; ziangahtile leilung sēm hlan ihsin nang cun i duhdaw zo.\n25 «Maw a dingfel mi ka Pa! Leitlun mipawl in an lo thei lo, asinan kei cun ka lo thei; cule hipawl hin nang in i thlah ti an thei. 26 Cule nang in kei i duhdawtnak duhdawtnak kha, anmah ih a umnak dingah le keimah kha anmah ih ka umnak dingah, an hnenah na hmin cu ka thăn zo ih, ka thăn vivo lai ding,» tiah a ti.\nMat 26:47-56; Mar 14:43-52; Luk 22:47-53\n1 Jesu cu hi kamsuakthupawl a sim hnuah, a dungthluntupawl thawn khaw sung ihsin hmuan umnak Kidron Tivate ralah a feh, cule amah le a dungthluntupawl cu cuih hmuan sungah an lut.\n2 Cule cuih hmun cu Jesu le a dungthluntupawl an feh ṭheu nak a si ruangah, Jesu phiarsawmtu Judas khal in cuih hmun cu a thei ve. 3 Cun Judas cun puithiam sângpawl le Farasipawl hnen ihsin aralkap bur khat le temple kiltupawl a ngah hnuah, cu tawkah meifarpawl, meitopawl le hriamhreipawl thawn an ra.\n18:3a ralkap bur khat: Rom ralkap legion khat ṭhen hra ih ṭhen khat a si ih, ralkap 600 hrawng an um.\n4 Curuangah Jesu in a parih thleng ding mi thil hmuahhmuah cu a thei, hmaiah a va feh ih an hnenah, «Zo nan hawl?» tiah a ti hai.\n5 Annih in, «Nazareth Jesu,» tiah an sawn.\nJesu in an hnenah, «Keimah hi ka si,» tiah a ti. Cule a phiarsawmtu Judas khal anmah zawngah a rak ding ve. 6 An hnenih, «Keimah hi ka si,» a ti tikah, dung lamah an sīp ih leilung ah an tlu.\n7 Cun Jesu in, «Zo nan hawl?» tiah a sut hai lala.\nCule annih in, «Nazareth Jesu,» tiah an ti.\n8 Jesu in, «Keimah hi ka si, tiah ka lo ti zo. Curuangah keimah in hawl asile, hipawl hi tlungter uh,» tiah a ti. 9 «Ka hnenih i pek mipawl pakhat hman ka hloh lo,» tiih a rak ti mi a kim theinak dingah, cutiih a tinak a si.\n10 Cun Simon Peter in a neih mi ralnâm cu a zûksuak ih, puithiam lubikih siahhlawh cu a sat, cule a vawrh lam hna a sahthlak. Cuih siahhlawhih hmin cu Malkas a si.\n11 Jesu in Peter hnenah, «Na ralnâm kha a kawm sungah thun aw. Ka Pa ih i pek mi no cu ka in tengteng a ṭul a si lo maw?» tiah a ti.\nPuithiam Lubik hmaiah Jesu\nMat 26:57; Mar 14:53; Luk 22:54\n12 Cun aralkap bur khat le ralbawi le Jew-pawlih temple kiltupawl in Jesu cu an kai ih an ṭem. 13 Cule a hmaisabikah Annas hnenah an fehpi, ziangahtile Annas cu cuih kum ih puithiam lubik a ṭuantu, Kaiafas nupi-ih pa a si. 14 Kaiafas cu mipi hrangah mi pakhat thih cu a ṭhasawn a si, tiih Jew-pawl ruahnak petu a si.\n18:12a ralkap bur khat: Câng 3 simfiangnak zoh aw.\nMat 26:69-75; Mar 14:66-72; Luk 22:54-62\n15 Cule Simon Peter le a dang dungthluntu pakhat in Jesu kha an thlun. Cuih dungthluntu cu puithiam lubik ih mitheih a si ih, puithiam lubikih inn tual ah Jesu hnenah a lut. 16 Asinan Peter cu sângka kiang lengah a ding. Cun puithiam lubik ih a rak theih mi cuih dungthluntu cu lengah a va suak ih, sângka kiltu siahhlawhnu cu a bia, cule Peter cu a sungah a hruailut.\n17 Cun sângka kiltu siahhlawhnu in Peter hnenah, «Nang khal hi Paih dungthluntu lakih mi na si ve ko lo maw?» tiah a ti. Peter in, «Ka si lo,» tiah a ti.\n18 Khua a daih ruangah siahhlawhpawl le temple kiltupawl cu meihol in meisa an muah ih, cu tawkah an ding, cule meisa an ai. Peter khal cu an hnenah dingin meisa a ai ve.\nPuithiam Lubik Annas in Jesu Thu a Sut\nMat 26:59-68; Mar 14:55-65; Luk 22:66-71\n19 Puithiam lubik in Jesu cu a dungthluntupawlih thu le a zirh mi thupawl a sut.\n20 Jesu in, «Leitlun mipawl hnenah langhnganin thu ka sim. Jew-pawl an tawnkhawmawk ṭheu nak sinakok le temple kulh sungah ka zirh ringring a thupin ziang thu hman ka sim dah lo. 21 Ziangah thu i sut? Ka thusim hna ih theitupawl kha sut aw. Ngai hnik, annih in ka sim mi an theithiam ṭheh ko,» tiah a sawn.\n22 Cule cuih thilpawl a sim tikah, a kiangih a ding mi temple kiltupawl lakih pakhat in Jesu cu, «Cuvekin puithiam lubik na sawn ngam maw si?» a ti ih, a kut zaphak in a beng.\n23 Jesu in a hnenah, «A ṭha lo mi ka ṭawng asile, a ṭha lo mi cu theihter aw; a dik asile, ziangah i beng?» tiah a sawn.\n24 Cun Jesu cu an ṭem hnuah, Annas in puithiam lubik Kaiafas hnenah a kuat.\nPeter in a Phatsâl\n25 Cu laiah Simon Peter cu dingin meisa a rak ai. Cule annih in a hnenah, «Nang khal a dungthluntupawl lakih pakhat na si ve ko lo maw?» tiah an ti.\nPeter in, «Ka si lo,» tiah a phat.\n26 Puithiam lubikih siahhlawhpawl lakih pakhat, Peter in a hna a sahtan mi paih sungkhatpa in, «Hi pa thawn hmuan sungah ka lo hmu a si lo maw?» tiah a ti. 27 Peter in a phatsâl lala; cuveten ar a khuang.\nPilat hmaiah Jesu\nMat 27:1-2, 11-20; Mar 15:1-5; Luk 23:1\n28 Cun zingpit teah Jesu cu Kaiafas hnen ihsin praetorium sungah an hruai. Asinan anmah taktak praetorium sungah cun an lut lo, culole an bawrhhlawh pang ding, ziangahtile annih cu Lanta Puai rawl ei ding an si. 29 Pilat cu an hnenah a va suak ih, «Hi pa dokalhin sualpuh ding thu ziang nan keng?» tiah a ti.\n30 Annih in an sawn ih, «Hi pa hi thil ṭhalo tuahtu si lo sehla, na hnenah kan rak thlĕn lo ding,» tiah an ti.\n31 Cun Pilat in an hnenah, «Amah cu hruai uhla, nan Dān bangtukin amah cu thuṭhen uh,» tiah a ti hai.\nCuruangah Jew-pawl in a hnenah, «Mi thah cu aDān in in siang lo,» tiah an ti. 32 Jesu in ziangvekin a thi ding ti a sim mi thu a kimnak dingah a si.\n18:31a Dān: Rom cuzah siannak lo cun mi thah sian a si lo.\n33 Cun Pilat cu praetorium sungah a lutsal ih, Jesu a ko. Jesu hnenah, «Jew-pawlih Siangpahrang na si maw?» tiah a ti.\n34 Jesu in, «Hi thu i suh mi hi nangmai palung in a si maw, mi dang in ka thuhla an lo sim mi saw a si?» tiah a sawn.\n35 Pilat in, «Kei cu Jew-mi maw ka si? Nangmai mipawl le puithiam sângpawl in nangmah cu ka hnenah an lo thlĕn. Ziangso na rak tuah ih?» tiah a sâng.\n36 Jesu in, «Ka lalram cu hi leitlun ta a si lo. Ka lalram cu hi leitlun ta si sehla, Jew-pawl hnenih thlĕn ka silonak dingah, ka siahhlawhpawl in an do ding; asinan ka lalram cu hitawk hmun ihsin a si lo,» tiah a sâng.\n37 Curuangah Pilat in a hnenah, «Cuti asile siangpahrang maw na si?» tiah a ti.\nJesu in, «Na ti vekin siangpahrang ka si ko. Himi hrangah ka suak ih, thutak theihter dingah leitlun ah ka ra a si. Thutak ta a si mi pauhpauh cun ka aw an thei,» tiah a sawn.\n38 Pilat in a hnenah, «Thutak cu ziang a si?» tiah a ti. Cumi a suh hnuah, Pilat cu Jew-pawl hnenah a va suaksal ih, an hnenah, «A parah mawhsualnak zianghman ka hmu lo.\nJesu Khengbĕt dingin Pilat in Thu a Ṭhen\n39 «Asinan Lanta Puai ah mi pakhat nan hnenih lo thlahsak dingin dān nan nei. Curuangah Jew-pawlih Siangpahrang hi nan hnenah thlah ningla nan duh maw?» tiah a ti hai.\n40 Cun an zaten an ausal ih, «Hi pa cu si hlah seh, Barabbas si sawn seh,» tiah an ti. Barabbas cu suamhmang a si.\n1 Cule Pilat in Jesu cu a hruai ih, a vuakter hai. 2 Cun ralkappawl in hling ih phiar mi lukhum a lu ah an khumter ih, kâwrfual sendup an hruhter. 3 «Jew-pawlih Siangpahrang, salam kan lo pe,» tiah an ti ih an beng.\n4 Pilat cu a va suaksal ih an hnenah, «Ngai hnik uh, a parah mawhsualnak zianghman ka hmu lo ti nan theihnak dingah, nan hnenah ka rak hruai,» tiah a ti.\n5 Cun Jesu cu hling lukhum khumin le kâwrfual sendup hruhin a ra suak. Pilat in an hnenah, «Zoh hnik uh, hi pa hi!» tiah a ti.\n6 Puithiam sângpawl le temple kiltupawl in an hmuh tikah, an au ih, «Khengbĕt aw, khengbĕt aw!» tiah an ti.\nPilat in an hnenah, «Amah cu nanmah in hruai uhla, khengbĕt uh, ziangahtile amah ah mawhsualnak zianghman ka hmu lo,» tiah a ti.\n7 Jew-pawl in, «Dān kan nei ih, kan Dān vekin anih cu thitlak a si ziangruangahtile amah le amah Pathian Fapa ah a tuahaw,» tiah an sawn.\n8 Pilat in cuih thu a theih tikah, a ṭih sinsin. 9 Pilat cu praetorium sungah a lutsal ih, Jesu hnenah, «Khui tawk ihsin na si?» tiah a ti. Asinan Jesu in a sawn lo.\n10 Cun Pilat in a hnenah, «I sawn lo ding maw? Nangmah lo khengbĕt ding le lo suah ding thupek theinak thuneihnak ka nei ti na thei lo maw?» tiah a ti.\n11 Jesu in, «Tlun lam ihsin pek na si lo ah cun, ka tlunah thuneihnak zianghman na nei thei lo. Curuangah na hnenih i thlĕntupa cu sual nasasin a nei a si,» tiah a sâng.\n12 Cuihsi cun Pilat in Jesu suah theinak ding lamzin a hawl, asinan Jew-pawl cu an au ih, «Hi pa na suah asile aKaisar-ih rualpi na si lo ding. Zokhal siangpahrang ka si a tiawtu cu Kaisar dokalhin a ṭawng a si,» tiah an ti.\n19:12a Kaisar: Rom siangpahrang kawhnak hmin a si.\n13 Curuangah Pilat in cuih ṭawngkam a theih tikah, Jesu cu lengah a hruaisuak ih, ‹Lungphahzial› an ti mi hmun ih, thuṭhennak tokham parah a to. Cuih hmun cu aHebru ṭawng in ‹bGabbatha› an ti. 14 Cule cuih ni cu Lanta Puai hrangih timlamawk ni a si ih, czing nazi paruk hrawngah Pilat in Jew-pawl hnenah, «Zoh hnik uh, nan Siangpahrang hi!» tiah a ti.\n19:13a Hebru ṭawng: Luke 23:38 simfiangnak zoh aw.\n19:13b Gabbatha: Aramik ṭawng a si ih, a sullam cekci theih a si hrih lo. Hmun sângter tinak a si men thei.\n19:14c zing nazi paruk: Rom nazi a si ih atui kan hman mi nazi hi a si.\n15 Asinan annih in, «Amah cu lahlo aw, lahlo aw! Khengbĕt aw!» tiah an au ciamco.\nPilat in an hnenah, «Nan Siangpahrang cu ka khengbĕt ding maw?» tiah a ti hai.\nPuithiam sângpawl in, «Kaisar siarlo siangpahrang dang kan nei lo,» tiah an sawn.\n16 Cun Pilat in an hnenah Jesu cu khengbĕt dingin a pe hai. Cule ralkappawl in Jesu cu an la ih, an hruai.\nMat 27:32-44; Mar 15:21-32; Luk 23:26-43\n17 Cule a khraws pu-in Jesu cu ‹Lu Ruh Hmun› an ti mi lamah a feh, cuih hmun cu aHebru ṭawng in ‹Golgotha› an ti. 18 Cu tawkah Jesu cu an khengbĕt, khat lamah pakhat, khat lamah pakhat amah zawngah mi pahnih an khengbĕt ih, Jesu cu a laiah a si. 19 Pilat in catar a ngan ih, khraws parah a tar. Cuih ca a ngan mi cu,\n19:17a Hebru ṭawng: Luke 23:38 simfiangnak zoh aw.\n«NAZARETH JESU, JEW-PAWLIH SIANGPAHRANG,»\ntiin a si.\n20 Cun Jesu an khĕnbetnak hmun cu khawpi ihsin a nai ruangah, Jew-mi mi tampi in cuih catar cu an siar, aHebru ṭawng, Latin ṭawng le Grik ṭawng ih ngan a si.\n19:20a Hebru ṭawng: Luke 23:39 simfiangnak zoh aw.\n21 Cun Jew-pawlih puithiam sângpawl in Pilat hnenah, « ‹Jew-pawlih Siangpahrang,› tin ngan hlah, ‹Anih in, «Jew-pawlih Siangpahrang ka si,» a ti,› tiah ngan sawn aw,» tiah an ti.\n22 Pilat in, «Ka ngan zo mi cu, ka ngan zo mi a si mai,» tiah a sâng hai.\n23 Cun ralkappawl in Jesu an khĕnbet hnuah, a sinfen an lâk ih, ralkap pakhat ciar hrangah ṭhen li ah an ṭhen. A kâwrfual sunghruh lawng a tâng, cuih kâwrfual cu ṭhit lo mi a pum in a tahih tah mi a si.\n24 Curuangah annih in, «A sinfen cu thlek hlah uhsi, zo in a co pei ti theihnak ah camcawhfung kan zûk sawn pei,» tiah pakhat le pakhat an tiaw. Cumi cu Cathianghlim sungah,\n«Anmah lakah ka sinfen an rak ṭhenaw ih,\nKa hnipuan hrangah camcawhfung an zûk,»\na ti mi a kim theinak dingah a si.\nCuruangah hi thilpawl cu ralkappawl in an tuah a si.\n25 Cule Jesu-ih khraws kiangah a nu, a nuih naunu, Kleopas nupi Mary le Mary Magdalin tla an ding. 26 Jesu in a nu le a duhdawt mi dungthluntupa cutawk ih an din kha a hmuh tikah, a nu hnenah, «Nunau, zoh hnik na fapa kha!» tiah a ti. 27 Cun a dungthluntupa hnenah, «Zoh hnik na nu kha!» tiah a ti. Cuih cān ihsin cuih dungthluntupa in cu nu cu amai inn ah a hruai.\nMat 27:45-56; Mar 15:33-41; Luk 23:44-49\n28 Cumi hnuah, Jesu in atu cun thil hmuahhmuah ṭhehfel a si zo ti a thei ih, Cathianghlim a kim theinak dingah, «Ka ti a hâl!» tiah a ti. 29 Cu tawkah sabitzu thûr ih khat bêl a um; cuih sabitzu thûr sungah atihawp an hnim ih hissop fung zimah an ṭawn, cule a kâ ah an hun ret. 30 Jesu in sabitzu thûr a teh hnuah, «Ṭheh a si zo!» tiah a ti. Cule a lu a kûn ih, a thlarau a thlah.\n19:29a tihawp: Grik ṭawng cun spoggos ti a si ih, tifinriat sung um rannung a si, nasazetih ti hawp thei, ruh zangzet nei a si.\nJesu-ih Hnak an Dawt\n31 Cuih ni cu Sabbath ni hrangih timlamawk ni a si. Cuih aSabbath ni cu ni ropi a si. Curuangah an ruangpawl cu Sabbath ni ah khraws parih tān an silonak dingah an khĕnbet mipawlih ke khiak dingin le lathla dingin Jew-pawl in Pilat hnenah an dil. 32 Cun ralkappawl an ra ih, Jesu thawi an khĕnbettlang mi pakhat paih ke cu an khiak ih, a dang pakhat ih ke khal an khiak. 33 Asinan Jesu hnen an thlen tikah, a thi zo ti an hmu ih a ke an khiak lo. 34 Asinan ralkappawl lakih pakhat in Jesu-ih hnak kha a feipi in a hun dawt ih, hmakhatteah thisen le ti a suak. 35 Cule cumi a hmutu in hi thu cu a theihter, a theihter mi thu hi a dik a si; nan zum theinak dingah a theihter mi thu cu a dik a si ti a thei. 36 Ziangahtile Cathianghlim sungih,\n19:31a Sabbath ni ropi: Hih ṭum Sabbath hi thilnu telh lo sang puai thawn a tawnawk kum ah cumi puai-ih a ni hmasabik kha ni ropi an ti mi a si.\n«A ruh pakhat hman khiah a si lo ding,»\ntiih ngan mi a kim theinak dingah, cuih thilpawl cu tuah a si.\n37 Cule Cathianghlim sung hmun dang ah, «An dawh mi pa cu an zoh ding,» tiin a um.\nMat 27:57-61; Mar 15:42-47; Luk 23:50-56\n38 Himi hnuah, Arimathia khawmi Joseph, Jew-pawl ṭih ruangih a thupteih Jesu dungthlungtu a si mi in, Jesu-ih ruang lathla dingin Pilat a va dil; cule Pilat in a rak siang. Curuangah anih cu a ra ih Jesu-ih ruang cu a lathla. 39 Cule hi hlanih Jesu hnenah zan ih a rak feh dahtu Nikodemas khal a ra ve ih mura le aloe rawi mi alitra 100 hrawng rit a run keng. 40 Cun Jesu-ih ruang cu an la ih Jew-pawl phumawkdān vekin, rimhmui hriak thawn puan nem páte in an tuam. 41 Jesu an khĕnbetnak hmun ah hmuan pakhat a um ih, cuih hmuan ah mithi ruang an phum dah hrih lonak thlān thar pakhat a um. 42 Jew-pawlih btimlamawk ni a si ruangah le thlān a nai ruangah Jesu-ih ruang cu, cuih thlān ah an phum.\n19:39a litra: Grik ṭawng a si ih litra khat cu no khat hnakin málte a tam.\n19:42b timlamawk ni: Sabbath ni hrangih timlamawk ni, tlawngkai ni nga ni a si.\nMat 28:1-10; Mar 16:1-8; Luk 24:1-12\n1 Zarh khat ih a ni khatnak, khua a thim hrih laiah Mary Magdalin cu zingpit teah, thlān ah a va feh ih, lungto cu thlān ihsin ṭhawnaw cia-in a va hmu. 2 Cun anih cu a tlân ih, Simon Peter le Jesu ih a duhdawt mi a dang dungthluntu pakhat hnenah a feh ih an hnenah, «Bawipa cu thlān ihsin an la zo, khuitawkah an hlum ti kan thei lo,» tiah a ti.\n3 Curuangah Peter le cuih dungthluntu dang cu an păwksuak ih, thlān ah an feh. 4 Cule an pahnih in an tlântlang ih, a dang dungthluntu cu Peter hnakin tlan a cahdeuh ruangah thlān ah a rak thleng hmaisa. 5 Cule a vung kûn ih a bih tikah, cutawk ih um puan nem páte cu a vun hmu; asinan thlān sungah cun a lut lo. 6 Cun a hnuah Simon Peter cu a ra thleng. Thlān sungah a lut ih, cutawk ih um puan nem páte le, 7 a lu tuamnak puante cu puan nem pátepawl thawn hmunkhatah um loin, zualawin hmun dangih um cu a hmu. 8 Cun thlān ih thleng hmaisatu a dang dungthluntu khal a sungah a lut ve, cule a hmu ih a zum. 9 Ziangahtile mithi lak ihsin a thosal ding ti mi Cathianghlim cu an theithiam hrih lo. 10 Cun dungthluntupawl cu anmai umnak hmun ah an tlungsal.\nMary Magdalin hnenah Jesu a Lang\n11 Asinan Mary cu thlān lengah dingin a ṭap rero, ṭap phahin a kûn ih, thlān sung cu a vun bih. 12 Cule vancungmi pahnih hnipuan var hruhin, Jesu ruang an rak ret dahnak ah a lu lamah pakhat, a ke lamah pakhat toin a vun hmu.\n13 Cun annih in a hnenah, «Nunau, ziangah saw na ṭah rero?» tiah an ti.\nAnih in an hnenah, «Ka Bawipa an lakhlo ruangah ka ṭap, khuitawkah an hlum ti ka thei lo,» tiah a ti. 14 Cutiih a ti hnuah, Mary cu a heraw ih, cu tawkah Jesu cu dingin a hmu, asinan Jesu a si ti a thei lo.\n15 Jesu in a hnenah, «Nunau, ziangah saw na ṭah rero? Zo so na hawl?» tiah a sut.\nMary in anih cu hmuan kiltu ah a ruat ih, a hnenah, «Bawipa, nangmah in amah cu na rak lahlo asile, na hlumnak hmun i sim awla, ka la ding,» tiah a ti.\n16 Jesu in a hnenah, «Mary!» tiah a ti.\nMary cu a her ih a hnenah, «aRabboni,» tiah a ti. A sullam cu ‹Zirhtu› tinak a si.\n20:16a Rabboni: Aramik ṭawng a si. Zirthtu tinak a si.\n17 Jesu in a hnenah, «I pawmbĕt hlah, ziangahtile ka Pa hnenah ka feh hrih lo; ka unaupawl hnenah va feh sawn awla, ‹Ka Pa le nan Pa, ka Pathian le nan Pathian hnenah ka kaiso ding,› a ti, tiah va sim hai aw,» tiah a ti.\n18 Mary Magdalin cu a feh ih, dungthluntupawl hnenah Bawipa a hmuh thu le cuih thilpawl cu Bawipa in a hnenih a sim mi a si thu a sim hai.\n19 Cun cuih ni thotho, zarh khat ih a ni khatnak zan lamah, Jew-pawl an ṭih ruangah dungthluntupawl cu hmunkhatih an umkhawmnak sângka an khar, Jesu a ra thleng ih an lakah a ding, cule an hnenah, «Nan hnenah hnangamdaihnak um seh,» tiah a ti.\n20 Cumi a ṭawng ṭheh hnuah, a kut le a hnak a hmuh hai. Cun Bawipa an hmuh tikah, dungthluntupawl cu an lung a awi zet.\n21 Cule Jesu in an hnenah, «Nan hnenah hnangamdaihnak um seh! Ka Pa in kei i thlah vekin, nannih khal ka lo thlah ve a si,» tiah a tisal. 22 Cule cumi a ṭawng ṭheh hnuah, an parah a thaw a thawt ih, an hnenah, «Thlarau Thianghlim co uh. 23 Zo-ih sualpawl khal nan ngaidam mi cu, ngaidam a si ding; Zo-ih sualpawl khal nan ngaidam lo mi cu, ngaidam a si lo ding,» tiah a ti.\nJesu le Thomas\n24 Asinan dungthluntu hleihnih lakih pakhat a si mi ‹aDiduma› an ti mi, Thomas cu Jesu a rat laiah an hnenah a rak um lo. 25 A dang dungthluntupawl in a hnenah, «Bawipa kan hmu zo,» tiah an rak ti.\n20:24a Diduma: 11:16 simfiangnak zoh aw.\nCutikah Thomas in an hnenah, «A kut ah tlawngkhen ih an khennak hmasi ka hmu ih, tlawngkhen ih an khennak hmasi ah ka kutzung ka ret ih a hnak kha ka kut in ka tham lo ah cun, ka zum hrimhrim lo ding,» tiah a ti.\n26 Ni riat hnuah a dungthluntupawl cu inn sungah an umsal, Thomas khal cu an zawngah a um. Sângka an khar ko nân, Jesu cu a ra thleng ih an lakah a ding. Cule, «Nan hnenah hnangamdaihnak um seh!» tiah a ti.\n27 Cun Thomas hnenah, «Na kutzung in thâm awla, ka kutpawl hi zoh hnik; cule na kut suah awla, ka hnak hi thâm aw. Zum loin um hlah, zum aw,» tiah a ti.\n28 Cule Thomas in a sawn ih a hnenah, «Ka Bawipa le ka Pathian!» tiah a ti.\n29 Jesu in a hnenah, «Thomas, i hmuh ruangah na zum. Hmu lo ih, a zumtu cu mithlawsuak an si,» tiah a ti.\nThuthangṭha John-ih Tumtah\n30 Cule thungaiten hih cazual sungih ngan lo mi a dang hminsinnak tampi a dungthluntupawl hmaika-ah Jesu in a rak tuah. 31 Asinan Jesu cu Khrih, Pathian Fapa a si ti nan zumnak dingah le nan zum tikah a hmin in nunnak nan neihnak dingah hipawl hi ngan an si.\nDungthluntu Mi Pasarih hnenah Jesu a Lang\n1 Cuih thilpawl hnuah Jesu cu aṬaiberias Tili kiangah a dungthluntupawl hnenah a lăngawtersal, a langawkterdān cu hitin a si: 2 Simon Peter, ‹bDiduma› tiih an kawh mi Thomas, Galili peng Kana khawmi Nathanael, Zebedi-ih fapapawl le a dungthluntu a dang pahnih te cu hmunkhatah an um. 3 Simon Peter in an hnenah, «Kei cu nga kai ah ka feh ding,» tiah a ti. Annih in a hnenah, «Kannih khal na zawngah kan feh ve ding,» tiah an ti. An fehsuak ih, lăwng sungah an lut lohli. Cuih zan ah cun zianghman an kai lo.\n21:1a Ṭaiberias Tili: Ṭaiberias khawpi kap lam Galili tili a si.\n21:2b Diduma: 11:16 simfiangnak zoh aw.\n4 Zing a thlen tikah, Jesu cu ti kapah a ding; asinan dungthluntupawl in Jesu a si ti an rak thei lo. 5 Cun Jesu in an hnenah, «Falenuh, ei ding ziang tal nan nei maw?» tiah a ti hai.\nAnnih in, «Nei lo,» tiah an sawn.\n6 Cule an hnenah, «Nan sûr kha lăwng vawrh lamah vawrh hnik uh, cule nga nan ngah ding,» tiah a ti. Cule an sûr cu an hei vawrh ih, nga a tam tuk ruangah an sûr an dir thei lo.\n7 Curuangah Jesu ih duhdawt mi dungthluntu in Peter hnenah, «Bawipa sokhaw a si!» tiah a ti. Simon Peter in Bawipa a si ti a theih tikah, a sinfen lengta a rak phawih ruangah a sinfen lengta kha a hruh ih, tili sungah a dawp lohli. 8 Asinan dungthluntu dangpawl cu khawmual ihsin hla lo api 300 hrawngah an um, sûr in nga dir phah rero in lăwng fate in an ra. 9 Cun khawmual an hung thlen tikah, meihol ling le a parih em mi nga le sang an hmu.\n21:8a pi 300: Grik ah pekhon (dawng) 200.\n10 Jesu in an hnenah, «Atu teih nan kaih mi nga hrekkhat kha rak keng uh,» tiah a ti.\n11 Simon Peter cu a feh ih, nga tûmzet zet 153 thawi a khat mi sûr cu lei parah a dirsuak; nga a tam zet ko nân, sûr cu a tlek lo. 12 Jesu in an hnenah, «Ra uh, thawhhlam ra ei uh,» tiah a ti. Bawipa a si ti an theih ruangah dungthluntu zohman in, «Zo na si?» tiah an sut ngam lo. 13 Jesu cu a va feh ih, sang a la ih anmah a pe hai, cuvek thothoin ngasa khal cu a pe hai.\n14 Pathian in mithi lak ihsin Jesu a thawhter hnuah hihi a dungthluntupawl hnenih a langawkternak a vei thumnak a si.\nJesu in Peter a Tungdingsal\n15 An ei ṭheh hnuah, Jesu in Simon Peter hnenah, «Jonah fapa Simon, hipawl hnakin i duhdaw sawn maw?» tiah a ti.\nSimon in a hnenah, «A si, Bawipa, ka lo duhdaw ti na thei,» tiah a ti.\nJesu in a hnenah, «Ka tuufa nopawl câwm aw,» tiah a ti.\n16 Jesu in a vei hnihnak a hnenah, «Jonah fapa Simon, i duhdaw maw?» tiah a ti.\nSimon in a hnenah, «A si, Bawipa, ka lo duhdaw ti na thei ko,» tiah a ti.\nJesu in a hnenah, «Ka tuupawl khāl aw,» tiah a ti.\n17 A vei thumnak Jesu in a hnenah, «Jonah fapa, Simon, i duhdaw maw?» tiah a ti. Jesu in vei thum tiang rori a hnenah, «I duhdaw maw?» a ti ruangah, Peter cu a thin a nâ.\nCule Jesu hnenah, «Bawipa, ziangkim na thei, ka lo duhdawtzia khal na thei ko,» tiah a ti.\nJesu in a hnenah, «Ka tuupawl câwm aw. 18 Thungaiin, thungaiin ka lo sim, na no laiah cun nangmah le nangmah na tâi na ṭawnaw ih, na duhnak kip ah na feh; asinan na upat tikah cun, na kut na phar ding ih, mi dang in na tâi an lo ṭawn ding, cule na feh duhlonak hmun ah an lo hruai ding,» tiah a ti.\n19 Hih thu a sim mi in ziang vek thihnak in Peter in Pathian a sunlawih ding ti a langter. Jesu in cuih thu a hnenih a sim hnuah, «I thlun aw,» tiah a ti.\nJesu le a Duhdawt Mi Dungthluntu\n20 Cun Peter cu a her ih, Jesu ih duhdawt mi dungthluntu in an dung ihsin a thlun kha a hmu, cu pa cu zanriah an ei laiih Jesu-ih ṭâng hngauhsan tahratih, «Bawipa, a lo phiarsawmtu ding cu zo a si?» tiih Jesu suttupa kha a si. 21 Peter in cu pa a hmuh tikah, Jesu hnenah, «Bawipa, hi pa teh?» tiah a ti.\n22 Jesu in a hnenah, «Ka ratsal tiang tāng dingih ka duh mi a si ahteh, na hrangah a pawinak ziang a um? Nang cun i thlun aw,» tiah a ti.\n23 Cun cuih ṭawngkam cu cuih dungthluntu cu a thi lo ding tiah unaupawl lakah a thang. Sikhalsehla Jesu in, «Cu pa cu a thi lo ding,» tiah a ti lo. «Ka rat tiang tang dingih ka duh mi a si ahteh, na hrangah a pawinak ziang a um?» a ti a si.\n24 Cuih dungthluntu cu hi thilpawl theihtertu le ngantu hi a si; cule a thu theihter mi cu a dik a si ti kan thei.\n25 Cule Jesu ih a tuah mi a dang tampi a um hrih lai, pakhat hnu pakhat ngan vivo sehla, ngan mi cazualpawl cu leitlun pumpi ah hin a tlem lo ding tiah ka ruat. Amen.