«На адпачынак на Багамах я не зарабіў!» - Салiдарнасць\nЯгор Марціновіч, «Наша Нiва»\n«На адпачынак на Багамах я не зарабіў!»\nМінскі праграміст паўгода замяняў Нацбанк — вызначаў курс даляра цэлай краіны. Ягоны сайт не губляе папулярнасці і цяпер.\nХто найбольш паўплываў на развіццё эканомікі за год? Годную кандыдатуру знайсці складана. Былы кіраўнік Нацбанка Пятро Пракаповіч пасля нявыкананых абяцанняў утрымаць рубель канчаткова выпаў з лукашэнкаўскай абоймы, здабыўшы статус ганаровага пенсіянера. Яго наступніца Надзея Ермакова запомнілася хіба сваімі шчырымі інтэрв’ю, пасля якіх курс рубля падаў удвая хутчэй, чым раней. А віцэ-прэм’ер Сяргей Румас, які сваімі смелымі заявамі ад вясны даваў надзею прыхільнікам рынку, так і не здолеў перахапіць ініцыятыву ў вызначэнні эканамічнага курсу краіны.\nНа іх фоне сапраўднай «Асобай года» выглядае мінскі студэнт, стваральнік жартаўлівага сайта Пракапові.ч, які імкліва ўзляцеў на вяршыні беларускага інтэрнэту. Ад красавіка да верасня краіна жыла па ягоным курсе, а не па лічбах Нацбанка. Таямнічы праграміст, які дагэтуль не раскрывае свайго імя, пагадзіўся адказаць на пытанні «НН», умоўна назваўшыся «Пятром Пятровічам».\n«Можна было б адкрываць такі сайт у Венесуэле»\n«Наша Ніва»: Як з’явілася ідэя віртуальнага абменніка і ці было адразу разуменне, што сайт стане настолькі папулярным?\nПятро Пятровіч: Ідэя ўзнікла, калі я праглядаў напачатку вясны допісы сяброў у сацыяльных сетках. Там было шмат прапановаў набыць ці прадаць даляры па курсу, адрознаму ад абменнікаў, дзе валюты ўжо не было. Вось я і вырашыў стварыць для такіх аперацый асобную пляцоўку.\nДа таго ж, хоць я і праграміст, па асноўнай спецыяльнасці я займаюся трохі іншымі рэчамі. Мне было цікава паглядзець, якія тэхнічныя магчымасці ёсць у стваральнікаў сайтаў і як можна хутка зрабіць нешта сваё. Я думаў, што праект бу-дзе забаўкай на колькі дзен, і не мог сабе нават уявіць, што хоць нехта вырашыць абменьваць праз яго рэальныя грошы.\n«НН»: Колькі чалавек працуе ў камандзе?\nПП: Калі ўсё гэта пачыналася, усім займаўся я адзін. Зараз, дзякуй Богу, знайшліся людзі, якія дапамагаюць. Без іх падтрымкі я б нічога не змог дасягнуць. У камандзе працуе да пяці чалавек, некаторыя добраахвотна, а рэдактары навінаў — за грошы. Час ад часу прыцягваем фрылансераў для дапамогі па тэхнічнай частцы.\n«НН»: Ці стаў праект камерцыйным і ці прынёс хоць трохі прыбытку стваральнікам?\nПП: Праект, натуральна, некамерцыйны. Нашая пазіцыя такая, што людзі мусяць мець доступ да такіх сэрвісаў бясплатна. Але вядома ж, грошы не нашкодзілі б. Да нас раней заходзілі да 100 тысяч унікальных наведнікаў за суткі, зараз каля трыццаці тысяч. Гэта вялікая аўдыторыя, і каб плённа працаваць з ёй, неабходныя інвестыцыі. Даходы з рэкламы невялікія, усё ідзе на аплату рэдактарам і за серверы, казаць пра нейкі прыбытак не даводзіцца. Беларускія бізнэсоўцы баяцца размяшчацца ў нас нават бясплатна, хоць нашая пляцоўка іх і прываблівае. А вось «Белсат», напрыклад, пэўны час рэкламаваўся, і яны потым адзначылі, што сярод усіх беларускіх сайтаў ад нас да іх прыйшло найбольш людзей.\n«НН»: І ўсё ж, вашая нелегальнасць — гэта плюс ці мінус для раскруткі сайта?\nПП: Тут палка аб двух канцах. З аднаго боку, мы засяродзілі на сабе ўсю аўдыторыю такіх фінансавых сэрвісаў. Паколькі наш сайт грунтуецца на чыстай ідэі, тэхнічная рэалізацыя была вельмі простая. Калі б не пераслед Генпракуратуры, канкурэнты, той жа Tut.by, адбілі б у нас большасць наведвальнікаў, бо ў іх значна лепшыя магчымасці для развіцця. З іншага боку, нягледзячы на вялікую аўдыторыю, мы не ў стане яе манетызаваць. І не толькі для адпачынку на Багамах асабіста для мяне, але і для магчымасці зняць офіс, плаціць людзям нармальны заробак і, урэшце, мець сайт, лепшы за цяперашні.\n«НН»: Якія перспектывы ў сайта, калі неабходнасць у віртуальным абмене даляраў адпала? І што, на вашую думку, усё яшчэ шукаюць на Пракапові.ч’ы тыя 15—20 тысяч чалавек, што заходзяць на яго штодзень?\nПП: Да нас ўсё яшчэ заходзяць людзі, якія чытаюць навіны, шмат каму падабаецца, як мы фармуем стужку і якія каментары пад навінамі пакідаюцца. Што да абмену грошай, то ў іншых краінах таксама існуюць падобныя праблемы. Напрыклад, у Венесуэле, у некаторых азіяцкіх краінах СНД. Можна было б туды пашырацца. Але каб пашырацца, трэба мець час і інвестыцыі, а ў мяне зараз няма ні таго, ні іншага. Бачанне, канцэпцыя — гэта ёсць, але асабліва не хочацца выходзіць на міжпланетны ўзровень праз магчымыя праблемы з заканадаўствам.\nВінавацілі ў супрацы з КДБ і амерыканцамі адначасова\n«НН»: Мала хто ў свеце верыць, што некалькі месяцаў краіна фактычна жыла па курсе, які ананімны чалавек выстаўляў у інтэрнэце. Шмат у каго была спакуса ўплываць на яго ў сваіх інтарэсах. Ці былі прапановы ад бізнесменаў ці чыноўнікаў змяніць курс за пэўную ўзнагароду?\nПП: Былі хіба што спробы мяняць курс пры дапамозе шматлікіх фіктыўных абвестак. Ну і, натуральна, абвінавачанні. Ад супрацы з КДБ да працы на Дзярждэп, Масад і Нацыянальны банк Афганістана адначасова. І калі з першым мы даволі паспяхова змагаліся, ужываючы розныя метады аналізу інфармацыі, то на другое проста не зважалі ці, наадварот, смяяліся ўголас. Увогуле, ці не асноўнай мэтай пры стварэнні сайта быў лёгкі здзек з уладаў — глядзіце, маўляў, першы ў свеце электронны пункт наяўнага абмену. А першы ў свеце не таму, што мы самыя прасунутыя, а таму, што больш нідзе такі цуд непатрэбны.\nЯ таксама лічу, што гэта абсалютна ненармальна, калі ананім выстаўляе штодня курс для ўсёй краіны — а гэта ж насамрэч было так. І аб’ёмы ў нас смешныя былі: праз нас праходзіў недзе 1% звычайнага валютнага абароту. Таму я спрабаваў усімі магчымымі спосабамі дабіцца таго, каб сітуацыя выправілася, паказаць абсурднасць таго, што адбываецца, вярнуць валютнае рэгуляванне ў нармальнае рэчышча. Хто ведае, можа, калі б не гэты сайт, улады б і далей зацягвалі з вяртаннем валюты ў абменнікі.\n«НН»: Яшчэ з вясны вашай дзейнасцю зацікавілася пракуратура. Ці ўдалося хоць нейкім дзяржаўным структурам вылічыць вас?\nПП: Аніякіх кантактаў з супрацоўнікамі Генпракуратуры ці іншых дзяржустаноў я не меў. Ці вылічылі яны мяне, не ведаю. Я не хакер, не шпіён, не надта стараўся заблытаць сляды. Мо і вылічылі, ды вырашылі не чапаць. Зрэшты, тых, хто ведае, што я гэтым займаюся, мала — сям’я і некаторыя сябры.\nПятро Пятровіч зажыў сваім жыццём\n«НН»: Што павінна адбыцца, каб грамадскасць даведалася сапраўднае імя «Пятра Пятровіча»?\nПП: Адкрываць сваё імя я не хачу. Перадусім, я лічу, што канцэпцыя прыцягнення персанажа Пятра Пятровіча, якая праходзіць праз увесь сайт, — нашае найвялікшае і найлепшае адкрыццё. Пятро Пятровіч — класны дзядзька, якому давяраюць і які жыве ўжо сваім асобным жыццём. А хто гэта ў рэальнасці — ці то паспяховы банкір, ці то пенсіянер-чыгуначнік, ці то ўчарашні выпускнік каледжа міліцыі, — няважна.\n«НН»: У Расіі героем інтэрнэт-супольнасці стаў блогер Навальны. Цяпер многія прапануюць яму кандыдатам у прэзідэнты. Вы хацелі б у будучыні заняцца грамадскай дзейнасцю, калі ўлічыць, што статус «стваральнік Пракапові.ч’а» адразу ж дасць вялікую пазнавальнасць?\nПП: Ісці ў публічную палітыку ці грамадскую дзейнасць я не хачу. Апроч імя — дый тое спрэчна, ці дапаможа яно, — патрэбна нешта іншае, чаго ў мяне няма. Каб была ідэя, якая б дапамагла людзей разварушыць, і план па яе дасягненні, я б ёй падзяліўся. Але, здаецца, што адной ідэі мала, трэба павольна рухацца, развіваць грамадзянскую супольнасць і прывучаць людзей думаць. А палітыкі з’явяцца, проста на ўсё свой час. Я думаю, што і ад імя Пятра Пятровіча можна рабіць грамадства трошкі лепшым. У Расіі крыху прасцей з гэтым, там пакуль што менш заціснутыя гайкі, але і там, бадай, адзін Навальны і ёсць з адметных асобаў, якія нечага дасягнулі, якіх ведаюць, якімі ганарацца і якія здольныя весці за сабой людзей.\n«Першы ў свеце электронны пункт віртуальнага абмену валюты». Створаны ў пачатку красавіка, каб сабраць аб’явы аб куплі і продажы валюты. Курсам, які з’яўляўся на сайце, карысталася ўся краіна. Пракуратура абмежавала доступ да яго, аднак не пазбавіла папулярнасці. З выхадам Беларусі на адзіны курс даляра перастаў адыгрываць сваю ролю. Цяпер – навінны партал.


За два дні датэрміновага галасавання яўка выбаршчыкаў на выбарах Прэзідэнта Беларусі склала 12,75 працэнта. Такая інфармацыя размешчана на сайце ЦВК, паведамляе БЕЛТА.\nПаводле даных Цэнтральнай камісіі, у Брэсцкай вобласці прагаласавалі 11,26 працэнта выбаршчыкаў ад агульнай колькасці ўключаных у спісы па рэгіёне. У Віцебскай вобласці яўка склала 12,16 працэнта, у Гомельскай — 16,44 працэнта, у Гродзенскай — 10,01 працэнта.\nУ Мінскай вобласці на выбарчыя ўчасткі за два дні датэрміновага галасавання прыйшлі 12,61 працэнта выбаршчыкаў, у Магілёўскай — 14,61 працэнта, у Мінску — 11,73 працэнта.\nАгульная колькасць выбаршчыкаў, уключаных у спісы, складае 6 836 585 чалавек.\nДатэрміновае галасаванне на выбарах стартавала 4 жніўня і прадоўжыцца па 8 жніўня ўключна.


Twitter Пятра Парашэнкі\nРаней яго размясцілі ў Сафіі Кіеўскай, але дакумент паедзе ў Турцыю, бо яго падпісалі не ўсе чальцы Святога Сіноду Канстантынопальскага патрыярхату.\n«У бліжэйшыя дні ён вернецца ў Стамбул у Канстанцінопальскі патрыярхат, бо цяпер ён падпісаны толькі Сусветным патрыярхам. Потым там павінны быць подпісы ўсіх чальцоў Сусветнага Святога Сіноду патрыярхату», – заявіў кіраўнік дэпартамента па справах рэлігіяў і нацыянальнасцяў Міністэрства культуры Украіны Андрэй Юраш.\nПаводле Юраша, Сінод адбудзецца праз два дні, пасля падпісання Томас вернуць ва Украіну назаўсёды.\nТомас урачыста падпісалі 5 студзеня ў святыні Святога Георгія ў Стамбуле. Патрыярх Канстанцінопальскі Варфаламей уручыў зверхніку Праваслаўнай царквы Украіны Епіфанію і прэзідэнту Украіны Пятру Парашэнку дазвол на аўтакефалію. Паводле прэзідэнта Украіны, гэта падзея стане ў гісторыі побач з хрышчэннем 988 года і абвяшчэннем незалежнасці Украіны.\nАўтакефалія – гэта незалежная ад іншых царква, якая мае прызнаную за ёй тэрыторыю, дзе не маюць права дзейнічаць іншыя цэрквы. У адрозненне ад аўтаномных цэркваў, яна не з’яўляецца часткай – іерархічна ці адміністрацыйна – іншай царквы і мае свайго ўласнага зверхніка з тытулам патрыярха, архіепіскапа ці мітрапаліта. Пры гэтым усе аўтакефальныя цэрквы звязаныя між сабой літургічна.\nПраваслаўная Царква Украіны была ўтвораная 15 снежня 2018 года на ўстаноўчым саборы ў Кіеўскай Сафіі. Яе заснавалі епіскапы былых некананічных Украінскай праваслаўнай царквы Кіеўскага патрыярхату, Украінскай аўтакефальнай праваслаўнай царквы, а таксама два епіскапы Украінскай праваслаўнай царквы Маскоўскага патрыярхату. З моманту ўтварэння царквы да яе ўжо далучыліся каля 40 парафіяў УПЦ Маскоўскага патрыярхату, перадусім у Заходняй Украіне.\nУ чаргу па Томас цяпер стаяць Малдова і Беларусь\nТэгі: Парашэнка, Томас, Украіна, украінская царква, УПЦ


Крэдытная карта пад нізкія стаўкі\nПрапануем скарыстацца ўсімі выгаднымі перавагамі, якія прадастаўляюць сучасныя крэдытныя карткі. Гэта больш чым зручны інструмент для здзяйснення пакупак у рознічных гандлёвых пунктах і аплаты паслуг. У сучаснай рэальнасці крэдытная картка дазваляе хутка атрымаць крэдыт нават пры недастатковасцi грашовых сродкаў на банкаўскім рахунку (паслуга авердрафт).\nАсноўнай перавагай такога спосабу атрымання крэдыту з'яўляецца выкарыстанне крэдыту без неабходнасці прадастаўлення справаздачы банку аб мэтах расходу прадастаўляемых грашовых сродкаў. Разам з тым, прадугледжана магчымасць перыядычнага аднаўлення крэдыту (з улікам устаноўленай банкам максімальнай сумы крэдытнай лініі) пасля своечасовага пагашэння.\nКрэдытная картка Беларусбанка\nАкрамя ўсіх пераваг крэдытнай карткі, карта растэрміноўкі «Магніт» прадастаўляе яшчэ магчымасць:\nкарыстацца выгаднымі ўмовамі растэрміноўкі плацяжоў за пакупкі (да 12 месяцаў) у арганізацыях-партнёрах, разлічваючыся пры гэтым авердрафтнымі сродкамі;\nатрымліваць мані-бэк на карту да 12%, здзяйсняючы пакупкі ў арганізацыях-партнёрах Банка за кошт уласных сродкаў;\nкарыстацца авердрафтам на працягу 6 месяцаў у любой кропцы свету і аплачваць тавары ў 6 плацяжоў пад нізкую стаўку.


У Мінску сёння пройдзе акцыя ў памяць пра зніклых апазіцыянераў\nhttps://spring96.org/be/news/24716 2008 2008-09-16T10:30:06+0300 2008-09-16T10:30:06+0300 1970-01-01T03:00:00+0300 be\nАкцыя ў памяць пра зніклых апазіцыянераў Віктара Ганчара і Анатоля Красоўскага пройдзе сёння, 16 верасня, на Кастрычніцкай плошчы Мінску. Пачатак у 18 гадзінаў. Як інфармуе "Хартыя-97", людзі маюць намер выйсці на плошчу з партрэтамі апанентаў улады, якія зніклі без вестак. Сярод іншых, у акцыі прымуць удзел дэмакратычныя кандыдаты ў дэпутаты.\nНагадаем, першы віцэ-спікер Вярхоўнага Савета Беларусі 13-га склікання, старшыня Цэнтрвыбаркаму Віктар Ганчар бясследна знік ў Мінску вечарам 16 верасня 1999 года. Разам з ім знік і яго сябар, бізнэсмен Анатоль Красоўскі. Яшчэ ў траўні 1999-га знік без вестак генерал Юрый Захаранка, а летам 2000-га - аператар ОРТ Дзмітрый Завадскі. Пра лёс гэтых людзей дагэтуль нічога невядома.\nПра неабходнасць высветліць лёс беларускіх апазіцыянераў неаднаразова заяўляла міжнародная супольнасць. Патрабаванне раскрыць праўду пра іх знікненне ўтрымліваецца ў рэзалюцыях Камісіі ААН па правах чалавека, Парламенцкіх асамблей Савета Еўропы і АБСЕ. Ужо тры гады ў Беларусі і ў замежжы праходзяць акцыі салідарнасці са сваякамі зніклых і рэпрэсаванымі беларусамі.\n16.09.2008 Тэгі: акцыі, зьніклыя


Галоўная ➠ Артыкулы ➠ Эксклюзіўныя наліўныя 3д падлогі\nАпублікавана 25.04.2017 14:34\nПры дапамозе сучасных тэхналогій у галіне будаўніцтва дызайнеры інтэр'ераў могуць ўвасабляць свае самыя неверагодныя ідэі. Адной з такіх тэхналогій з'яўляецца ўжо паспеўшыя здабыць папулярнасць у свеце 3Д падлогі.\nНаліўны падлогу 3Д - гэта ўнікальны варыянт падлогавых пакрыццяў. Іх ужываюць пры аздабленні розных тыпаў памяшканняў: кабінеты, рэстараны, кватэры.\nШто такое наліўны падлогу 3Д? Гладкая падстава ўсім падлозе забяспечвае самовыравнивающаяся сухая сцяжка падлогі Кнауф кошт. Потым наносіцца накід. Яго можна намаляваць без дапамогі іншых, да прыкладу, декорируя кавалкамі каменя альбо манетамі, альбо выкарыстоўваць фоташпалеры. Каб надаць падлозе зносаўстойлівасць і трываласць, накід зверху пакрываецца празрыстым двухкампанентным палімераў.\nКалі той застывае, на гатовае падлогавае пакрыццё, наносіцца пласт абароны лаку.\nГалоўнымі плюсамі 3Д падлог з'яўляецца іх даўгавечнасць, і эксклюзіўны накід на цалкам гладкай паверхні. Яны не слізгаюць, не таксічныя, не гаручыя, і могуць выкарыстоўвацца з сістэмамі абагравання.\nАле варта такі дэкаратыўны падлогу нятанна, а яго ўстаноўка просіць асаблівых спазнанняў. Калі не хвацка прыгатаваць паверхню да мантажу, самая малая выпукласць можа папсаваць працу. Да таго ж накід можа абрыдне.


Увага: Аўтары трох найцікавейшых пытаньняў атрымаюць кнігі з аўтографам. Не забывайце пазначаць свой адрас электроннай пошты, каб мы змаглі паведаміць вам, калі вы выйграеце кнігу з аўтографам.\n[ 11/03/2004 09:40 ]\nСп. Арлоў, дык з чаго вы сьмяецеся, калі на двары дыктатура? Янка Варанец, Кракаў\nСп. Варанец, я зыходжу з таго, што сьмех умацоўвае ня толькі імунітэт чалавека, але й імунітэт грамадзтва. Сьмех можа быць магутнай зброяй. Калі з дыктатара сьмяюцца адзінкі, на іх почасту заводзяць крымінальныя справы. Каля сьмяяцца пачынаюць мільёны – дні дыктатара зьлічаныя.\n[ 11/03/2004 11:55 ]\nВы ўжо даказалі, што можаце добра пісаць у жанры кароткага апавяданьня, але ці можаце вы напісаць раман? І ці хочаце вы напісаць раман? Калі так, то на якую-б ён быў тэму? Уладзімер\nКалі напішу, то на гэтае пытаньне - ці змагу? – давядзецца адказваць Вам разам з астатнімі чытачамі. Бо зусім ня ўсё тое, што аўтар лічыць раманам, такім насамрэч зьяўляецца. Некалі, за савецкім часам, калі былі гарантаваныя ганарары, у нашай літаратуры расквітнела мода на “раманныя” дылёгіі, трылёгіі ды іншыя ... лёгіі. Аддаў належнае гэтай модзе і сёй-той з народных пісьменьнікаў. Афіцыйная крытыка іхнюю прадукцыю называла “эпапеямі”, чытачы – больш трапна – “апупеямі”.\nЯ, да прыкладу, лічу, што Міхась Стральцоў адным сваім апавяданьнем “Смаленьне вепрука” зрабіў для нашай літаратуры нязьмерна больш за Івана Чыгрынава зь ягонаю ў свой час шырока разрэклямаванаю ды экранізаванаю трылёгіяй “Плач перапёлкі”, якую цяпер усё радзей згадваюць, а чытаюць яшчэ меней.\nАпрача таго, вельмі часта не пісьменьнік выбірае тэму, а тэма пісьменьніка. Тое самае, мне здаецца, бывае з жанрамі. Калі раман выбера мяне, то ён будзе пра... Не, я чалавек прымхлівы, а таму лепей прамаўчу.\n[ 11/03/2004 12:27 ]\nСп. Арлоў, як вы ставіцеся да беларусаў, якія не гавораць па-беларуску? Як вы ставіцеся да перакладаў вашых твораў на рускую -- ці задавальняе вас якасьць, ці яны нешта страчваюць? Ілона Васільчанка, Мінск\nДа беларусаў, якія не гавораць па-беларуску, стаўлюся як да тых, хто калі-небудзь загаворыць. Нягледзячы на розныя перашкоды і забароны ў мяне бывае шмат сустрэчаў з чытачамі, пераважна маладымі – студэнтамі, старшаклясьнікамі – і практычна на кожнай такой сустрэчы я атрымліваю пытаньні кшталту “Як загаварыць па-беларуску?” або “Як пераадолець псыхалягічны бар’ер і загаварыць па-беларуску ў незнаёмым асяродзьдзі?”\nШто да перакладаў на расейскую мову, дык даволі часта я мушу займацца гэтым сам. Асабліва пасьля таго, як маскоўскія “знаўцы” нашае мовы, рыхтуючы кнігу маіх аповесьцяў і апавяданьняў для аднаго тамтэйшага выдавецтва, не змаргнуўшы вокам, пераклалі “запалкі” як “зажігалкі”, а напрыклад, “кажанаваты шляхціч” як “шляхціч, похожій на летучую мышь”. Дзякуй Богу, што тэксты прыслалі на аўтарызацыю.\n[ 11/03/2004 13:38 ]\nСп. Арлоў, заўсёды чакаю на вашыя новыя кнігі. Скажыце, колькі замежных моваў вы ведаеце, і які параілі б вывучыць людзям, які хочуць займацца гісторыяй Беларусі? Марыя Мамчыц, Берасьцейская вобласьць, Каменец\nДзякуй, спадарыня Марыя! Цяпер, патрапіўшы ў Камянец, буду грэцца думкаю, што тут жыве мая верная чытачка.\nМаё веданьне замежных моваў пакуль што наўрад ці можа служыць узорам для перайманьня. Я чытаю па-польску і па-ўкраінску (з гэтых моваў даводзілася і перакладаць), раз-пораз зазіраючы ў слоўнік – па-ангельску. На мове Шэкспіра магу доўга размаўляць з памежнікамі й мытнікамі (так было аднойчы, калі ў ангельскім порце Рамсгэйт мяне палічылі тэрарыстам з IRA), але прачытаць лекцыю з гісторыі Беларусі, на жаль, яшчэ няздольны.\nКалі Вы зьбіраецеся займацца нашай гісторыяй, раю вывучыць найперш польскую. Як Вы здагадваецеся, не зашкодзіць і ангельская. Напрыклад, каб не чакаючы беларускага перакладу, прачытаць выдадзенае нядаўна ў ЗША дасьледаваньне амэрыканскага гісторыка Т.Снайдэра “The Reconstruction of Nations. Poland, Ukraine, Lithuania, Belarus. 1569-1999.” Натхняючы Вас, згадаю назвы некаторых разьдзелаў: “The Grand Duchy of Lithuania (1569-1863)”, “ Lithuania! My Fatherland! (1863-1914)”, “The First World War and the Wilno Guestion (1914 –1939)”. Паверце, некаторыя старонкі кнігі Снайдэра вы будзеце чытаць з значна большай цікавасьцю за дэтэктыўны раман.\n[ 11/03/2004 15:01 ]\nСогласитесь, господин Орлов, что по-русски ваши книги прочитало бы в сотни раз больше людей и, не сключено, что они стали бы патриотами Беларуси -- вам не кажется, что вы читаете проповедь для хора, как говорят на Западе? Джойс прославил Дублин совсем не на ирландском языке. Генадий Алёшин, Витебск\nМае кнігі ня раз выходзілі ў перакладзе на расейскую – і напісаныя ў сааўтарстве з Г.Сагановічам “Дзесяць вякоў беларускай гісторыі”, і “Таямніцы полацкай гісторыі”, і зборнік прозы “Пока не погасла свеча”. Я ведаю людзей, для якіх сапраўды якраз расейскамоўныя вэрсіі маіх кнігаў сталі “мастком” да самаідэнтыфікацыі. У нечым Вы, Генадзь, напэўна, маеце рацыю. Але я гляджу на сьвет беларускімі вачыма. У мяне беларускае сьветабачаньне, сьветаразуменьне й сьветаўяўленьне. Ні на якой іншай мове пісаць свае кнігі я проста не магу. (Магчыма, якраз таму яны і вартыя перакладу на іншыя мовы?) Перафразаваўшы Альбэра Камю, я магу сказаць: “Што б ні здарылася, я ведаю, што ў мяне ёсьць Радзіма – беларуская мова”.\nНу а наконт пытаньня “казані для хору”... “Хор” гэты нязьмерна большы, чым Вам ( а часам і мне самому) ўяўляецца. Каб было іначай, не выходзілі б трыма беларускамоўнымі выданьнямі і мае “Таямніцы...” і “Дзесяць вякоў...” Толькі што зьявілася чацьвертае выданьне кніжкі “Адкуль наш род”.\nДарэчы, першы 15-тысячны беларускі наклад “Таямніцаў...” быў у свой час прададзены за тры месяцы, а 5-тысячны расейскі разыходзіўся цэлы год. Відаць, гэта прыемнае сьведчаньне таго, што расейскамоўныя беларусы ня супраць чытаньня па-беларуску. Выдаўцы маёй кнігі “Краіна Беларусь” мелі намер усьлед за беларускім накладам рыхтаваць расейскі, але цяпер, зрабіўшы маркетынгавае дасьледаваньне, схіляюцца да думкі пра дадатковы выпуск беларускае вэрсіі.\nМне ўяўляецца, што любы жыхар Беларусі здольны чытаць цікавую яму літаратуру (напрыклад, гістарычную) па-беларуску (няхай і зьвяртаючыся раз-пораз да слоўніка). Таму, спадар Алёшын, Вашая думка пра тое, што па-руску мае кнігі прачытала б “у сотні разоў больш людзей” (Вы ж гаворыце, як я разумею, пра нашую краіну), якія маглі б стаць патрыётамі, выглядае вельмі дыскусыйна.\n[ 11/03/2004 16:26 ]\nЦі паедзеце вы ў эміграцыю? Чаму? Аліна\nКалі б я зьбіраўся, ужо даўно зьехаў бы. Я не выключаю магчымасьці пажыць нейкі час у замежжы, каб, апрача ўсяго іншага досьведу, больш выразна ўбачыць Беларусь і нашае месца ў сучасным сьвеце. Але назусім пакінуць сваю краіну... Гэта выключана. Хіба толькі па этапу. Спадзяюся, да такога ня дойдзе.\n[ 11/03/2004 16:59 ]\nХто вам падабаецца з маладых пісьменьнікаў? Аксана\nАндрэй Хадановіч, Віктар Жыбуль, Вера Бурлак (якой я раіў бы адмовіцца ад недарэчнага псэўданіму – Джэці), Вальжына Морт, Глеб Лабадзенка... Сьпіс можна доўжыць. Я згадаў толькі тых, каго слухаў днямі на паэтычнай вечарыне, прысьвечанай выхаду кнігі А.Хадановіча “Лісты з-пад коўдры”. (Кніга, дарэчы, яшчэ да беларускага выданьня, пасьпела выйсьці ў перакладзе на ўкраінскую.) Мне імпануюць ня толькі літаратурны талент, але і энэргетыка, унутраная свабода гэтай генэрацыі 20-30-ці гадовых. На згаданай вечарыне ў менскім Доме літаратара якраз яны – і не ўпершыню – сабралі перапоўненую залю і трымалі яе тры з паловаю гадзіны.\nКалісьці я нават натхніўся і напісаў верш “Мне прысьніўся Хадановіч”, у якім, напэўна, адлюстраваліся мае спадзяваньні на ўсіх маладых пісьменьнікаў, творчасьць якіх мне даспадобы.\nЗаклапочаны, як Брут...\n[ 11/03/2004 20:26 ]\nСкажыце калi ласка, як Вы характэрызуеце сучасны стан беларускага грамадства? Дзякуй.\nГрамадзтва стамілася ад беспэрспэктыўнасьці існаваньня пры рэжыме, зацікаўленым адно ў захаваньні сваёй улады. Лукашэнкава незалежніцкая рыторыка апошніх месяцаў таксама скіраваная выключна на гэта. Беларусь чакае пераменаў, але актыўна за іх змагацца пакуль не гатовая.\n[ 11/03/2004 21:39 ]\nРаскажыце,калі ласка, пра сваё матэрыяльнае становішча. Дзякую.\nЯ шчасьлівы, што справа, якой займаюся, дазваляе мне зарабляць ня толькі на хлеб і віно, але і на падарожжы па сьвеце, якія ў маёй гіерархіі жыцьцёвых каштоўнасьцяў заўсёды займалі высокае месца (можа, з тае прычыны, што частка маёй крыві – цыганская).\n[ 12/03/2004 13:50 ]\nCп. Арлоў, ці ня лічыце вы, што гвалт мог бы паспрыяць лепшай будучыні Беларусі -- пад гвалтам я маю на ўвазе і паўстаньні, і тэракты, і снайпера. Мікола Будзяк.\nСпадар Будзяк, скажыце шчыра, а самі Вы ўжо гатовыя да паўстаньняў, тэрактаў або ролі снайпэра? Ці шмат такіх людзей сярод Вашых сяброў і знаёмых?\nВы, відавочна, маеце на ўвазе тое, што мірным шляхам разьвітацца з уладаю цяперашні “беларускі” рэжым ня згодны. Хацелася б, вядома, памыліцца, але і “аксамітавая рэвалюцыя” (чэскі варыянт), і “рэвалюцыя ружаў” (грузінскі) – сцэнары не для нас.\nТэракты і стрэлы снайпэраў (як і паўстаньні) у сучаснай Беларусі я лічу малаверагоднымі. Ня тая ў нашых сёньняшніх суайчыньнікаў мэнтальнасьць. Якім чынам адбудзецца пераход улады ў іншыя рукі? Лічу даволі верагодным “палацавы” пераварот. ( Магчыма, з удзелам “маскоўскіх таварышаў”, прынамсі пры іхняй згодзе.)\nПакуль што большасьць з нас яшчэ няздатная супрацьстаяць штодзённаму гвалту над самімі намі і нашымі дзецьмі. Прыкладаў – безьліч. Калі не лічыць сытуацыі зь Беларускім гуманітарным ліцэем, толькі адзінкі змагаліся зь пераводам тысячаў беларускіх школаў і клясаў на расейскую мову. Штосьці я ня чуў пра масавыя пратэсты бацькоў супраць таго, што іхных сыноў і дачок цяпер цэлымі школамі заганяюць у піянэры і БРСМ...\n[ 12/03/2004 14:13 ]\nХто зь беларускіх пісьменьнікаў ці паэтаў, пасьля сьмерці Васіля Быкава, мог бы прэтэндаваць на Нобэлеўскую прэмію? Ігар Сасім, бабруйск\nСьвятлана Алексіевіч. Рыгор Барадулін. Алесь Разанаў (пералічваю паводле альфабэту).\n[ 12/03/2004 18:16 ]\nСп. Арлоў, ці падабаюцца вам рыжыя дзяўчаты? І.С.\nВы інтрыгуеце. Я згодны: рыжыя валасы – гэта файна. Але што Вы прапануеце ў камплекце зь імі?\n[ 12/03/2004 18:57 ]\nЧаму вы застаецеся ў сталінскім саюзе пісьменьнікаў? Ларыса Геніюш у гэты калгас не ўступала. Ян Зарубін, Менск\nЯ быў добра знаёмы з Ларысай Геніюш і ведаю, што яна ня мела нічога супраць Саюзу пісьменьнікаў. Пра гэта сьведчыць і ейны неаднаразовы ўдзел у пісьменьніцкіх зьездах у якасьці ганаровае госьці. Іншая рэч, што ўлада ставіла ўмоваю яе ўступленьня ў Саюз прыняцьце савецкага грамадзянства, на што спн. Ларыса пайсьці не магла.\nЯк вядома, на божай пасьцелі прэзыдэнт Рады БНР Васіль Захарка прызначыў яе сакратаром Беларускай Народнай Рэспублікі. Геніюш назаўсёды засталася грамадзянкай БНР.\nСябрамі СП былі Ўладзімер Караткевіч і – да апошніх дзён – Васіль Быкаў. Нядаўна ганаровымі сябрамі саюзу сталі нашыя замежныя калегі Янка Запруднік, Кастусь Акула, Вітаўт Кіпель. Сваю згоду яны патлумачылі тым, што сёньняшні СПБ – адна зь нешматлікіх арганізацыяў, якая пасьлядоўна бароніць беларускую мову і культуру.\nСяброўства ў сучасным Саюзе пісьменьніка , як Вы, магчыма, здагадваецеся, аніякіх прывілеяў і выгодаў ( апрача адчуваньня прафэсійнай салідарнасьці) не дае. Якая ўва ўлады “любоў” да “сталінскага”, як Вы пішаце, СП, добра вядома.\n[ 13/03/2004 03:18 ]\nУладзь, як ты лiчыш, цi пастаў напрыканец той час, калі павінны быць болей рашучыя дзеяньні ў апазыцыі? Зь лiку гледзішча твайго як гiсторыка, простай людзiны й зьвычайнага настаўнiка Маiсеенка Генадзь\nГенадзь, я згодны з Вашымі спадзяваньнямі на большую рашучасьць апазыцыі. Дай Бог, каб яна, дзеля пачатку, нарэшце аб’ядналася.\n[ 14/03/2004 13:34 ]\nPryvitanne! Uladzia,tci ne zauvazjyu ty, padarozjni-thajutjy u Thase, takuju z'javu, kali z thasam slovy perastajutc adpavia-datc pershapathatkovym svaim znathenniam i toe, shto raney bylo neprymal-nym dlia marali, zaraz stala normay, ale vyznathaetcca tymizj slovami? Kali tak, dyk tci mozjash rastlumathytc mehanizm getay z'javy? Ne hathu bytc nahabnym, ale mne velmi kartcitc zadatc jashthe adno pytanne. Shto ty adrazu adthuvaesh, kali thuesh slova "Gliabalizatcyja"? Z tcioplay udziathnastcu, bo ne magu znaystci adpavedna-ga vyznathennia - Liavon.\nДарагі Лявон! Вядома, я заўважыў гэтую зьяву. Пра яе мэханізм, спадзяюся, мы пагаворым пры сустрэчы, бо гаворка доўгая. Што да глябалізацыі, дык калі я чую гэтае слова, заўсёды задумваюся, як мы ў варунках яе наступу будзем захоўваць сваю беларускую тоеснасьць.\n[ 15/03/2004 12:15 ]\nШаноўны спадар Арлоў, Мне, як прадстаўніку акцёрскай дынастыі, было б вельмі цікава пачуць Вашае меркаваньне: што трэба зрабіць, каб нашая беларуская інтэлігенцыя думала па-беларуску ў прамым і ў пераносным сэнсе слова? Як выкараніць з усьведамленьня многіх вучоных, творчых дзеячоў, настаўнікаў думку аб тым, што "мы без России ничто, нам без неё никуда, мы один народ"? Ці павінна гэтая зьмена менталітэту адбывацца сама па сабе, або патрэбен пэўны цывілізаваны прымус? Дзякуй за адказ, С павагай, Даніла Ўладамірскі\nТак, на жаль, пагрозьліва вялікая частка нашай інтэлігенцыі – у выніку 200-гадовага знаходжаньня Беларусі ў царскай, а затым бальшавіцкай імпэрыі – па-ранейшаму (часам не задумваючыся пра гэта альбо нават так ня лічачы), застаецца ў расейскацэнтрычным полі сьветаўспрыманьня .\nНеяк на канцэрце шанаванага мною этна-гурту “Троіца” ягоны кіраўнік Іван Кірчук, перш чым засьпяваць народную рэкруцкую песьню, на добрай беларускай мове патлумачыў публіцы, што ў часы Пятра І нашы рэкруты служылі ўсё жыцьцё. Між тым беларусы тады жылі не ў Расеі, а ў ВКЛ, дзе войска камплектавалася на прафэсійнай аснове і рэкруцкіх набораў проста не існавала. Песьня ж нарадзілася значна пазьней, калі Беларусь трапіла ў кіпцюры дзьвюхгаловага расейскага арла і нашы продкі зрабіліся гарматным мясам у захопніцкіх царскіх паходах.\nА чаго вартыя заявы некаторых прарасейскіх палітыкаў пра тое, што без дапамогі матухны-Расеі мы, гаротныя, ня вызваліліся б ад мангола-татарскага прыгнёту (якога на беларускіх землях ніколі не было.)\nЯ, магчыма, не скажу для Вас нічога новага, калі паўтару: лёгіка нацыянальнага мысьленьня фіксуецца ў роднай мове і сілкуецца гістарычнай памяцьцю.\nВы пішаце пра “цывілізаваны прымус”. Можна выказацца больш карэктна: адпаведная дзяржаўная палітыка, накіраваная на аднаўленьне гістарычнай (а значыць – нацыянальнай) сьвядомасьці, на разбурэньне імпэрскіх мітаў, ліквідацыю комплексу нацыянальнай непаўнавартасьці. Сёньняшняя ўлада ня проста не займаецца гэтым, а наадварот – рэанімуе згаданыя зацухмоленыя міты й стэрэатыпы. Адзін з красамоўных прыкладаў – “новы” падручнік гісторыі Беларусі, напісаны Я.Трашчанком, які некалі вучыў студэнта А.Лукашэнку.\nАднак насуперак дэнацыяналізацыі і русіфікацыі, узьведзеным у ранг дзяржаўнай палітыкі, грамадзтва пакутліва, але няўхільна вызваляецца ад посткаляніяльных комплексаў. ( Я думаю, Вы й самі заўважаеце шмат сьведчаньняў гэтага.) Можа, якраз таму рэжым пачаў клапаціцца пра “дзяржаўную ідэялёгію”?\n[ 15/03/2004 12:48 ]\nСп. Уладзімір, якая вашая дзясятка беларускіх пісьменьнікаў усіх часоў? Уладзіслава Бягун, Міёры\nФранцішак Скарына, Ян Баршчэўскі, Францішак Багушэвіч, Янка Купала, Якуб Колас, Максім Багдановіч, Максім Гарэцкі, Уладзімер Караткевіч, Натальля Арсеньнева, Васіль Быкаў.\n[ 15/03/2004 16:54 ]\nГн. Орлов, не могли б вы назвать в историческом плане предшественников г-на Лукашенко во главе Беларуси, то есть подобных ему деятелей? Владимир Корбут, Брест\nПэўныя аналёгіі можна знайсьці з нашым апошнім вялікім князем і каралём Станіславам Аўгустам Панятоўскім. Тады таксама адбывалася свайго роду “інтэграцыя” з Расеяй, што скончылася падзеламі Рэчы Паспалітай і інкарпарацыяй беларускіх земляў; а Панятоўскі з манарха ператварыўся ў вязьня. Будзьма спадзявацца, што поўнай аналёгіі не атрымаецца.\n[ 15/03/2004 18:02 ]\nУзгадайце, калі ласка, які вам зрабілі самы нестандартны (а можа, абсурдны) падарунак на Дзень Волі? І які самы незабыўны падарунак вы самі зрабілі на гэтае сьвята (сябрам, Беларусі, чытачам...)?\nНа Дзень Волі ў 1990-м у сьвяточным выпуску тады яшчэ нелегальнай газэты “Свабода” зьявілася маё эсэ “Незалежнасьць – гэта...”, якое потым друкавалася й перакладалася безьліч разоў у самых розных выданьнях. (Апафеозам была публікацыя, здаецца ў 1993-м, у газэце “Піянер Беларусі”.)\nСамы нестандартны падарунак мне самому?.. Некалькі разоў меў вялікія шанцы сьвяткаваць Дзень Волі ў пастарунку, але шчасьліва пазьбегнуў гэтае магчымасьці.(З другога боку, пазбавіўся цікавага досьведу.) Відаць, самы адмысловы падарунак яшчэ наперадзе.\nА самым вялікім падарункам станецца, вядома, абвяшчэньне Дня Волі дзяржаўным сьвятам.\n[ 15/03/2004 19:03 ]\nСпадар Уладзімір! Ці хацелі б Вы нешта скарэктаваць у Вашым эсэ "Незалежнасьць - гэта...". Калі так, то - чаму, калі не - таксама - чаму? Дзякую.\nРэдагаваньне ўласных твораў, каб прывесьці іх у адпаведнасьць з сучасным момантам, лічу справай несумленнай. Мне хочацца, каб гэтае эсэ нарэшце страціла сваю актуальнасьць і трапіла ў архіў.\n[ 15/03/2004 20:28 ]\nВашыя творы густоўны аздоблены эротыкай. А як Вы ставіцеся да "нетрадыцыйных" формаў каханьня?\nЯ чалавек вельмі талерантны, але ж ня будзем забываць, што насельніцтва краіны штогод скарачаецца на некалькі дзесяткаў тысяч...\n[ 15/03/2004 20:33 ]\nДзень добры, сп.Арлоў! Калі ласка, адкажыце на маё пытаньне. У "Маша і мядзьведзі" Вы разважаеце пра рэінкарнацыю. Уявіце, што Вы за гэта адказны. Хто сталі б першымі трыма чалавекамі, якіх Вы рэаркарнавалі, і ў каго б яны пертварыліся?\nВы прыслалі вельмі цікавае пытаньне. Кандыдатуры вымалёўваюцца, але калі дазволіце, я ня буду сьпяшацца з адказам, каб потым напісаць своеасаблівы постскрыптум да свайго апавяданьня.\n[ 16/03/2004 20:10 ]\nЦі праўда тое, што напісаў С.Навумчык пра вашыя зь ім прыгоды і як Вы навогул ацэньваеце такія публікацыі. Чаму пра Вас не пішуць нармальна.\nНя ведаю, пра якую з публікацый Сяргея Навумчыка Вы пытаецеся (ён пісаў пра маю сьціплую пэрсону не адзін раз), але я – адназначна – за свабоду творчасьці. А яшчэ згадаў зараз Сальвадора Далі. Той аднойчы прызнаўся, што хацеў бы, каб пра яго пісалі кожны дзень, і што ён згодны нават на тое, каб пісалі добра.\n[ 17/03/2004 00:00 ]\nЦі хацелі б Вы, напрыклад, спаткаць таго ж самага Калугіна ізноў, толькі ўжо на беразе Атлянтычнага акіяну ці Мэксыканскай затокі?\nМожа, і хацеў бы, але толькі не ў якасьці эмігранта (маю на ўвазе сябе).\n[ 17/03/2004 00:03 ]\nСамі палякі мувяць, што ня могуць дагаварыцца на цьвярозаю паміж сабой. А як беларусы, ці могуць?\nЯк вядома, цьвярозае ўспрыманьне рэчаіснасьці толькі адно з магчымых. Антычныя аўтары паведамлялі, што старажытныя германцы наогул усе важныя справы абмяркоўвалі двойчы – на цьвярозую галаву і – ніштавата ўзяўшы.\nШто датычыць беларусаў, дык мноству галоваў, каб скарыстацца з прыкладу германцаў, спачатку трэба канчаткова працьверазець і ўбачыць, дзе яны апынуліся.\n[ 17/03/2004 00:12 ]\nШаноўны спадар Уладзімер! Ад часу, калі стала зразумела, што дзейны кіраўнік дзяржавы "раз і назаўсёды", шмат хто пісаў эсэі на тэму "Калі б я быў прэзідэнтам". З гэтага маё пытаньне: ці ж будзеце вы, як гісторык, адно адраджаць помнікі даўніны ды зьмяняць мэтоды вывучэньня гісторыі ў школе. Ці, зноў жа, як гісторык, зьвернецеся да досьведу найлепшый часоў нашай краіны -- каб змадэляваць іх у сучаснасьці. Цікава было б ведаць, якую ролю ў гэтым выпадку вы прадугледжваеце за Полацакам -- што, на вашу, трэба там зрабіць (аднавіць, арганізаваць...). Загадзя дзякуй! Раман Тумашык, Менск\nХачу ўдакладніць: я лічу сябе не прафэсійным гісторыкам, які часам забаўляецца літаратурай, а прафэсійным пісьменьнікам з гістарычнай адукацыяй. Адсюль вынікаюць і крыху іншыя задачы.\nЯ даволі скептычна стаўлюся да астролягаў, але мне падабаецца прароцтва полацкага “зьвяздара” 16 ст. Васіля Нямчына, якое цяпер паўтарае Павал Глоба – пра тое, што ў 21 ст. мой родны Полацак стане духоўнай, а затым, магчыма, і адміністрацыйнай сталіцай Беларусі.\nПолацак – магутнае “радовішча” пасыянарнай энэргіі. Ён даў нам і сьвету выдатных асобаў у шмат разоў болей за любы іншы беларускі горад. Калісьці я прапанаваў тэрмін “полацкі мэнталітэт”. Маё абгрунтаваньне падмацаваў сваім аднайменным вершам Рыгор Барадулін:\nЁсьць полацкі мэнталітэт – Ад Еўфрасіньні, ад Скарыны...\nБольш разгорнуты адказ можна знайсьці ў маёй кнізе “Таямніцы полацкай гісторыі”.\n[ 17/03/2004 17:02 ]\nШаноўны Уладзімер! Былі часы Полацкага княства; Полаччына славутая многімі выбітнымі людзьмі. Ці ёсць, на Ваш погляд, сёння месца такім паняццям, як Беларусь полацкая і полацкія беларусы? Ці маюць адрозненне наша з Вамі "малая" радзіма і нашы з Вамі землякі ад астатняй Беларусі і іншых беларусаў?\nАдказваючы на папярэдняе пытаньне, я аб’яднаў яго з Вашым, бо яны ўзаемадапаўняльныя. Пачытайце мае “Таямніцы...”\n[ 17/03/2004 17:54 ]\nNad chym vy pracujecie? Ci majecie vy spis temau, herojaj ci siuzetau, jakija b vy chacieli napisac sam? Ci mahli b vy padzialicca idejami z inszymi - moza, nechta napisau by? Viktar Veczar, Viciebsk\nТакога сьпісу я ня маю. Складаць яго - справа досыць наіўная. Літаратурны працэс ня любіць быць кіраваным. Нават калі кіраваць спрабуеш самім сабой.\nНад чым працую? Пішу эсэ, якое мае рабочы загаловак “Назаву цябе Зінаіда, або Мёртвыя не пацеюць”. Пра што яно – не скажу, каб было цікавей.\nЯкімі ідэямі хацеў бы падзяліцца зь іншымі? У нашай літаратуры дагэтуль няма прыстойнай фантастыкі... Калі з Генадзем Сагановічам мы пісалі “Дзесяць вякоў беларускай гісторыі”, дык гаварылі пра дзесяткі асобаў, вартых гістарычных раманаў – Леў Сапега, Ян Кароль Хацкевіч, Якуб Ясінскі, Эмілія Плятэр, Ахіл Банольдзі...\n[ 17/03/2004 18:57 ]\nShanouny Spadar! Adkazyce kali laska, jakoe u Vas samae lubimae mesca u Polacku. Juras z Polacka.\nВерхні Замак. Мару, што ў хуткім часе там зьявіцца конны помнік Усяславу Чарадзею.\n[ 17/03/2004 20:14 ]\nСпадар Ул.Арлоў! Ці хочаце ВЫ стаць прэзыдэнтам Беларусі! З павагай, Алесь\nНе хачу. І ўвогуле лічу, што для Беларусі лепей было б стаць парлямэнцкай рэспублікай.\n[ 17/03/2004 22:13 ]\nДобры дзень паважаны Ўладзімер. Зараз яшчэ 17-ае сакавіка, а Вы напэўна будзеце гэта чытаць у сьвяточны Дзень Волі. Дык вось пытаньне, у вашай аповесьці “Ордэн белай мышы” распавядаецца пра незвычайную краіну ў якой існуе адзін манарх, адзін напэўна супрацоўнік КДБ і іншыя, галоўнае ж дзяржаўныя дзеячы-). Дык вось пытаньне: ці здольны беларускі народ, на Вашую асабістую думку, выступіць увасабленьнем вобразу пісьменніка, які не жадае бачыць на сябе ганебны ордэн белай мышы\nСёньня яшчэ няздольны, як ня здольныя адмовіцца ад спакусы і шмат якія нашыя творцы.\n[ 17/03/2004 22:15 ]\n2 частка :-) Бо на гэты час, як мы ўсё на жаль бачым, вельмі шмат людзей згаджаюцца насіць гэты знак прымітыўнасьці...:-( І другое пытаньне: Як Вы лічыце, што павінен рабіць малады чалавек, каб не зьнікнуць пад цяжарам краіны дзе ён нарадзіўся, краіны дзе існуе “адзін кароль, адзін прэм’ер, адзін шэф службы бяспекі,...” З Вялікай павагай да майстра беларускага слова Шаснаццацігадовы патрыёт Януш Вожык. ( Вельмі калючы да ўлады ).\nКаб не загінуць пад гэтым цяжарам, малады чалавек мусіць разумець, што ўлада – гэта яшчэ не краіна. Ён мусіць ведаць, што да яго тут жылі тысячы і тысячы людзей, для каго Радзіма і яе свабода былі найвышэйшымі каштоўнасьцямі, за якія вельмі часта даводзілася аддаваць жыцьцё. Малады чалавек мусіць ведаць, што ў ягонай краіны – эўрапейская гісторыя, а гэта – своеасаблівы пропуск у эўрапейскую будучыню. Малады чалавек мусіць адчуваць сваю асабістую адказнасьць за захаваньне спадчыны продкаў – мовы, непаўторнай культуры, безь якіх народ згубіць сваю гістарычную пэрспэктыву. Але Вы, Януш, - я ўпэўнены – ужо адчуваеце гэтую адказнасьць, ужо ствараеце разам зь сябрамі вакол сябе выспу той Беларусі, пра якую мы марым. Пройдзе час і архіпэляг такіх выспаў і выспачак ператворыцца ў мацярык.\n[ 18/03/2004 11:35 ]\n18 сакавiка 2004 г. Пытаннi паважанаму спадару Арлову. 1). На якой мове было справаводства на землях сённяшней Украины ў часы Литоўскага статута ? I чаму зарас беларуская i ўкраiнская мовы падобныя i адрознiваюцца адна ад другой адначасова ? 2). «Древняя Русь», «Киевская Русь» - былi такiя дзяржаўныя ўтварэннi цi гэта прыдумка навукоўцаў i пiсьменнiкаў ? I дарэчы: пра якую «Русь» iдзе гаворка ў «Слове аб палку Iгаровым» - «О Русь (цi: «О русская земля»... ? Дакладна ня памятую), ты уже за холмом» ? Як гэта ўсё стасуецца з iснаваннем «Вялiкага Князтва Лiтоўскага, Рускага, Жамаiцкага i (пасля Вунii) Польскага» ? Дзякуй i жыве Беларусь ! Ўладлен з Мюнхена.\nЯк Вы ведаеце, украінскія землі да Люблінскай вуніі 1569г. былі часткаю ВКЛ, а дзяржаўнай моваю Вялікага Княства служыла старабеларуская (якая, зрэшты, была вельмі блізкай да тагачаснай украінскай).\nШто да назваў “Древняя Русь”.”Кіевская Русь”, то яны ў летапісах, як назвы дзяржаваў не сустракаюцца.\nНазва “Русь” у розныя часы мела розны сэнс: была палітонімам, этнонімам, мэтаэтнонімам, абазначала тэрыторыі, якія лякалізаваліся за сотні, а часам і тысячы кілямэтраў адна ад адной. Упершыню ж тэрмін “Русь” зафіксаваны ў 839 г., калі група варагаў-скандынаваў назвала сябе пры двары германскага імпэратара пасламі “кагана Русі”. Больш падрабязна пра гэта вы можаце даведацца з артыкулу “Русь” у Беларускай энцыкляпэдыі або Энцыкляпэдыі гісторыі Беларусі.\nУ “Слове пра паход Ігаравы” пад “Русьсю” разумеецца зямля, населеная славянамі, якая межавала з абшарамі, занятымі качэўнікамі.\nГаворачы пра сярэднявечча, гісторыкі часам карыстаюцца тэрмінамі “Русь Маскоўская” і “Русь Літоўская”. Апошняя – ня што іншае, як Вялікае Княства Літоўскае, ядром якога былі славянскія (беларускія) землі, а дзяржаўнай мовай, як вы ведаеце, беларуская.\nЗноў жа хачу пераадрасаваць Вас да адпаведных артыкулаў у энцыкляпэдыях . Там Вы знойдзеце й бібліяграфію па гэтай праблеме.\n[ 18/03/2004 17:42 ]\nJaki svoj tvor vy lichycie niadachaj? Paval Kashkan, Wroclaw\nГэты твор называецца “Прадаецца машына часу”, але я яго не друкаваў.\n[ 18/03/2004 22:05 ]\nДобры дзень паважаны Ўладзімір Аляксеевіч. Вось праходзячы па Менскім вуліцам, зазіраючы ў вочы людзей, у мяне склалася нейкае ўражаньне, што Беларускі народ як тая бутэлька якой адарвалі дно, усё, што ў яе трапляе праходзіць цераз і зьнікае, дык вось ў які час ці якое стагоддзе прыблізна на вашую асабістую думку беларусы страцілі гэтае дно ? дзяквуючы якому шматлікія краіны сьвету зьбіраюць сваю гісторыю, і яна нікуды не зьнікае...А мы ўсё жадаем штосьці падкласьці пад нашую бутэльку народнасьці каб хоць нешта засталося і калі мы гэта робім, толькі што прымацаванае днішча зрывае зноў... Шаснаццацігадовы патрыёт Януш Вожык.\nУ 16ст. Мы перажылі самую страшную ў нашай гісторыі вайну (1654-1667г.г.) з Маскоўскай дзяржавай. У тым крывавым патопе Беларусь страціла больш за палову свайго жыхарства. Гэта была жудасная дэмаграфічная, эканамічная, культурная катастрофа. Гарады былі разрабаваныя і спаленыя (багаты і шматлюдны Мсьціслаў, да прыкладу, царскія стральцы амаль цалкам выразалі, не шкадуючы ні старых, ні немаўлятаў). Некалькі сотняў тысяч беларусаў – найперш людзей адукаваных, майстравітых – захопнікі перасялілі ў Расею. Беларусь амаль што страціла сваю эліту...\nМенавіта ў той катастрофе я бачу прычыну шмат якіх нашых сучасных нацыянальных няшчасьцяў.\n[ 19/03/2004 17:27 ]\nДобры дзень, Уладзімер Аляксеевіч!!! Хачу задаць Вам наступнае пытанне: "Як Вы расцэньваеце становішча беларускай мовы ў нашай краіне і як, на Ваш погляд, можна яго палепшыць" Дзякую. Андрэй. Студэнт.\nСтановішча, безумоўна, складанае, але зусім не катастрафічнае. Нягледзячы на палітыку русыфікацыі, якую праводзіць рэжым, у масавай сьвядомасьці ўжо даўно адбыўся ў стаўленьні да мовы кардынальны зрух. Калі ў 1970-я гады я быў студэнтам, беларуская мова менскім абываталем успрымалася як адзнака неадукаванасьці й вясковасьці, цяпер – наадварот – як сьведчаньне адукаванасьці, далучанасьці да навукі або творчых прафэсіяў ці, прынамсі, да апазыцыі.\nКаб палепшыць сытуацыю з мовай, раю Вам найперш пасьлядоўна ёю карыстацца і пашыраць сваё беларускамоўнае асяродзьдзе. А там зьменіцца рэжым, і на зьмену дэнацыяналізацыі абавязкова прыйдзе палітыка падтрымкі мовы, перад якой дзяржава моцна вінаватая.\n[ 19/03/2004 18:03 ]\nЯкі ваш любімы палітычны анэкдот? А.П.\nВедаеце, мне калісьці спадабаўся анэкдот, расказаны на сустрэчы адным маім чытачом – простым дзядзькам з Калінкавічаў.\nЕдзе Лукашэнка на свае ўлюбёныя “Дажынкі”, а беларусы ўсьцяж дарогі крычаць яму: “Да жынкі! Да жынкі!”\n[ 19/03/2004 18:57 ]\nDarahi Uladzimir! Adkul vy znachodzicie moc i silu pisac takija vialikija tvory?\nЯ ведаю, што ў мяне ёсьць тысячы чытачоў. Бяз гэтага веданьня было б нязьмерна цяжэй.\n[ 19/03/2004 19:17 ]\nВiтаю Вас шаноуны спадар Уладзiмeр ! Дзякуй Вам за Вашую руплiвую працу для Беларусi. З вялiкай пашанай захоуваю Вашую кнiгу з аутографам.... Сiл i поспехам Вам! Пытаньнне: Цi лiчыце Вы, што найперш беларусам бракуе салiдарнасьцi, а таксама самаахвярнасьцi дзеля змаганьня за Беларусь ? Якая галоуная рыса важная для змаганьня за Беларусь Валеры Грыцук нястомны змагар за Беларусь\nДзякуй і Вам. Спадзяюся, што маю кнігу з аўтографам Вы ня толькі захоўваеце, але й чытаеце. Так, беларусам вельмі бракуе якасьцяў, пра якія Вы пішаце. Нам трэба вучыцца заўсёды бараніць сваё: мову, гісторыю, беларускую школу, нашых выбітных творцаў...\n[ 20/03/2004 12:21 ]\nВорагі не дачакаюцца.\n[ 20/03/2004 21:19 ]\nСп. Арлоў, з Днем Волі Вас.\nВас – таксама. Мы яшчэ дажывем да таго, калі гэты дзень будзе нашым галоўным дзяржаўным сьвятам.\n[ 20/03/2004 22:20 ]\nВіншую Вас, Уладзімер Аляксеевіч,з Днём Волі. Да Арлова-Вандроўніка: чаму б Вам не зьвярнуцца да "белтураў" ды дапрацаваць тэксты экскурсіяў,каб былі яны менавіта для беларуса,а не жыхара ўсходняе імпэрыі?(На пытаньне паўплывала кніга"Адкусі галаву вароне:)Ці плянуеце выдаваць "Галерэю "Кліо"?Які твор Вы гатовы перачытваць бясконца?Ці разглядалі Вы ідэю выдаць сваі дзеньнікі.Якая мэлёдыя павінна быць гімнам нашае Радзімы?Арлову-Філёзафу: што для Вас асабіста-"быць БЕЛАРУСАМ"?На разьвітаньне жадаю Вам ранкам напрыканцы сакавіка прачнуцца ў Вольным Краі. Жыве Беларусь.Аўген,Менск\nДзякуй за цэлы букет цікавых пытаньняў.\nУ газэце “Турізм і отдых” ужо друкаваліся мае нататкі пра беларускія мясьціны Дрэздэну, Міляну й Амстэрдаму.\n“Галерэя Кліо” часткова выдадзеная на аўдыёкасэце й CD - перадачы пра паўстанцаў 1794, 1831 і 1863г.г. У плянах выпуск новага дыску – “Паўстанцы ІІ”\nБясконца гатовы перачытваць навэлы аргентынца Борхеса.\nПакуль што ідэя публікацыі дзёньнікаў мяне палохае.\nШто да мэлёдыі гімну, дык мне даспадобы славуты палянэз М.К. Агінскага. Але я мару пра геніяльную мэлёдыю, якую створыць сучасны беларускі кампазытар, які пасьпеў падыхаць паветрам свабоды.\nКалісьці Янка Брыль афарыстычна сказаў: Я беларус, гэтаксама, як я – мужчына”. Магу падпісацца пад гэтымі словамі.\n[ 20/03/2004 23:43 ]\nСпадар Арлоў, як Вы ацэньваеце сёньняшні стан гістарычных забудоў беларускіх гарадоў? Андрэй\nКалі мне было дзесяць гадоў, на вачах у нас, полацкіх хлапчукоў, быў узарваны сабор сьв. Стафана – выдатны помнік віленскага барока. На яго месцы збудавалі вусьцішны 9-павярховік, вядомы цяпер як, “дом з вушамі”. Праз шмат гадоў ва ўспамінах савецкага дысыдэнта генэрала Грыгарэнкі я прачытаў, што якраз у Полацку на саборы Стафана і ў Віцебску на славутай царкве Зьвеставаньня ўлада адпрацоўвала новую, “больш перадавую мэтодыку зносу культавых будынкаў”.\nГістарычнае асяродзьдзе нашых гарадоў мэтадычна зьнішчалася. Як Вы разумееце, гэта было часткаю палітыкі дэнацыяналізацыі, зьнішчэньня гістарычнай памяці беларусаў. Савецкая ўлада працягвала тое, што пачала царская. Згадайма хаця б лёс Менскай ратушы. Яе аднаўленьне сталася для мяне , як і для шмат каго, сапраўдным сьвятам. Ужо не здаецца зусім фантастычнай і ідэя аднаўленьня сабору сьв. Стэфана. Але найперш трэба ўратаваць і захаваць тыя помнікі, што дайшлі да нас.\n[ 22/03/2004 16:32 ]\nУ гiсторыi Беларусi зьявiлась зашмат супрацiунiкау з розных краiнау - асаблiва вылучаюцца Расея, Польша ды Летува. У сецiве сустракаецца нават найноушы iх назоу "томасабаранускаусы". Цi есць у Вас план супрацьдзеяння iм?. Xander.\nУ сеціве можна сустрэць нават выклікі на двубоі, якія атрымліваюць некаторыя нашы сучасныя аўтары ад апанэнтаў зь Летувы. Яны нэрвуюцца, бо вельмі часта ня маюць у дыскусіі з намі аргумэнтаў, а карыстаюцца мітамі. Напрыклад, у пытаньні пра мову статутаў ВКЛ і наогул мову вялікакняскае канцылярыі. Але, я мяркую, што найперш мы мусім пераконваць і адукоўваць не летувісаў, палякаў або расейцаў, а – сваіх суграмадзянаў, для многіх зь якіх гісторыя краіны па-ранейшаму - terra incognita.\n[ 23/03/2004 06:48 ]\nПаважаны спадар Уладзімер, з Вашага гледзішча ці мела апраўданьне і лягічнае тлумачэньне супрацоўніцтва беларускіх нацыянальных дзеячоў з фашыстоўскімі забойцамі ў часе Другой Сусьветнай вайны, тым болей , што досьвед першай нямецкай акупацыі 1918 года ня стаўся для беларусаў збавіцельскім? Дый увогуле ці быў шанец замацаваньня БНР на беларускай зямлі? Дзякую за адказы! СА СЬВЯТАМ ВОЛІ! Кастусь Лашкевіч, Менск\nУ беларускіх дзеячаў у часе той вайны , напэўна, не было выбару. Разьлічваць на супрацоўніцтва з сталінскімі забойцамі не выпадала. Нагадаю, што толькі 29 кастрычніка 1937 году ў Курапатах былі расстраляныя больш за дваццаць беларускіх літаратараў. Такое вось атрымлівалася супрацоўніцтва з так званай роднай уладаю. Зразумела, што ніякай лепшай будучыні для Беларусі ад фашыстаў чакаць не выпадала. Але пад акупацыяй у неверагодна цяжкіх умовах удавалася ўсё ж працаваць на беларускую ідэю. Паспрабуем уявіць сябе ў тых варунках.\n[ 23/03/2004 22:33 ]\nДзе вы сьвяткавалі Дзень БНР у мінулым? Зь якога году вы пачалі адзначаць яго? Ці нармальна сьвяткаваць Дзень Волі у Празе? Калі, на вашу думку, мы будзем сьвяткаваць яго ў Менску як усеагульнае сьвята?\nДзень Волі адзначаю ад сярэдзіны 1980-х. Пачаў гэта рабіць яшчэ ў сваім родным Полацку, дзе тады жыў. Цяпер сьвяткую пераважна ў Менску. Выпадала рабіць гэта ў Лёндане, Вільні... Цяпер вось у Празе. Гэта найпрыгажэйшы з гарадоў, дзе я бываў. Для мяне ён лепшы за Парыж. Апрача ўсяго астатняга, гэта горад Скарыны, Ларысы Геніюш. Тут дарагія нам магілы прэзыдэнтаў БНР Пётры Крэчэўскага і Васіля Захаркі.\n[ 23/03/2004 23:02 ]\nШаноўны пане Ўладзімер! Ці падзяляеце Вы погляды на вялізарную ролю варагаў пры заснаваньні першых княстваў на тэрыторыі Беларусі? Калі так, дык чаму пра гэта не гаворыцца ў кнізе "Краіна Беларусь"? Калі не падзяляеце, таксама - чаму? Дзьмітры Вінчэўскі\nЯ б ня стаў казаць пра велізарную ролю. Тым больш, адзінай думкі пра тое, быў Рагвалод (першы вядомы зь летапісаў полацкі князь) варагам або не – гісторыкі дагэтуль ня маюць. Свае важкія аргумэнты ёсьць у кожнага.\n[ 24/03/2004 16:33 ]\nУважаемый Уладзімер Арлоў! Существовал ли в ВКЛ аналог «Тайного приказа» и какие операции проводила данная спецслужба, чтобы отстоять независимость? Порекомендуйте, что можно почитать на эту тему.\nРаю Вам зьвярнуцца да гісторыка Генадзя Сагановіча.\n[ 24/03/2004 20:34 ]\nчто Вы можете сказать о тех людях, которые не знают кто такой Владимир Орлов?\nСпадзяюся, што я яшчэ маю час на тое, каб яны даведаліся, хто гэта.\n[ 24/03/2004 20:36 ]\nКакая награда за Ваше творчество является для Вас наиболее важной?\nНапэўна, прэмія імя Ўладзімера Караткевіча, якую я атрымаў у 1995 годзе за кнігу "Рандэву на манеўрах". Нажаль, выдавецтва "Мастацкая літаратура" ўжо даўно гэтую прэмію не прысуджае.\n[ 24/03/2004 20:49 ]\nСп.Арлоў - тыповы прадстаўнік пазітыўнага канфармізму на нацыянальнай глебе. Як і ваша "Пытаньне тыдня: Ці павінен Дзень Волі 25 сакавіка адзначацца ў Беларусі як дзяржаўнае сьвята?" - наіўная гульня, стылёва больш уласьцівая якойсьці "Чырвонай змене". Выглядае бяздарна.\nА Вам, напэўна, больш падабаюцца гульні ў стылі "Советской Б."? Дарэчы, "Чырвонай зьмены" як газэты ўжо даўно не існуе.\n[ 25/03/2004 02:52 ]\nЧым вы займаліся калі вам было 20-25 і што б вы парайілі людзям такога ўзросту?\nЯ вучыўся на гістарычным факультэце БДУ, але быў ня самым старанным студэнтам. Праўда, і нацыянальную гісторыю нам у той час, па сутнасьці, не выкладалі. Каб атрымаць залік у прафэсара Лаўрэнція Абэцэдарскага, які быў загадчыкам катэдры гісторыі Беларусі, часам дастаткова было, да прыкладу, прасьпяваць на ягоную замову "Інтэрнацыянал", альбо адказаць на пытаньне "якую руку ўзьняў угору Ўладзімер Ільіч на тагачаснай плошчы Леніна?"\nАле ў Леніна, дарэчы, можна знайсьці й слушныя парады. Напрыклад, "вучыцца, вучыцца і яшчэ раз вучыцца". Тым больш, у вас нязьмерна шырэйшыя магчымасьці. Прынамсі, ня трэба канспэктаваць працы клясыкаў марксызму-ленінізму, чым мы мусілі займацца ўсе пяць унівэрсытэцкіх гадоў.\n[ 25/03/2004 10:32 ]\nШто рабіць, калі тваё каханьне-любоў(да мужчыны або да Радзімы) застаецца без адказу?\nСамае страшнае ня тое, калі табе не адказваюць узаемнасьцю, а тое, калі сам нікога не кахаеш.\n[ 25/03/2004 10:47 ]\nSpadar Uladzimir! Pryjemna sustrecca z Wami chacia u taki sposab. Niadauna pajawiusia moj padrucznik, u jaki ukluczyu ja Wasz tekst pra nezaleznasć. Sustreusia jon z zacikaulennem wuczniau naszaha biełaruskaha liceja u Hajnaucy. Żadaju Wam plonnaj pracy i mnoha zdarouja. Jan Karczewski\nСпадар Карчэўскі, я, вядома, мару пра той час, калі згаданы Вамі тэкст цалкам страціць сваю надзённасьць. Дзякуй Вам і шчырыя віншаваньні з Днём Волі ўсім, хто сьвяткуе яго ў Гайнаўцы!\n[ 25/03/2004 11:08 ]\nПрэзыдэнт Лукашэнка, говорачы пра ідэалягічную работу, адзначыў што БНР была абвешчана ва ўмовах акупацыі немцамі. Ва ўспамінах Грышкевіча ўсебеларускі кангрэс разагналі бальшавікі. Чыя праўда?\nПершы Ўсебеларускі кангрэс сапраўды разагналі бальшавікі, аб чым сьведчыць безьліч гістарычных дакумэнтаў.\nПочему среди беларускоязычных такое негативное отношение к православию? Сп. Уладзимер, что Вы на этот счет думаете? Наталька Базылевич\nЯ б не рабіў такой катэгарычнай высновы. Але безумоўна зьяўляюся прыхільнікам аўтакефаліі Беларускай праваслаўнай царквы. Пакуль што, як вядома, БПЦ кіруецца з Масквы, што ня можа выклікаць вялікага энтузіязму прыхільнікаў беларускай незалежнасьці.\n[ 25/03/2004 11:27 ]\nSa sviatam! Budzce pravidcam i skazhyce -- jakoj Vy bachyce Belarus' praz 20 hadou? M.S.\nБачу Беларусь у складзе Эўрапейскага Зьвязу.\n[ 25/03/2004 11:29 ]\nСпадар Уладзімер, ці плянуеце Вы апрацоўваць глебу савецкай спадчыны? Марыя Сахарчук, Берасьце\nКалі Вы маеце на ўвазе працяг кнігі "Дзесяць вякоў беларускай гісторыі", дык такія думкі раз-пораз мяне наведваюць. Магчымым маім сааўтарам я марыў бы бачыць у такім разе доктара гісторыі Захара Шыбеку.\n[ 25/03/2004 11:34 ]\nШаноўны спадар Арлоў, ці плянуюцца ў бліжэйшы час паездкі ў якія-небудзь заходнеэўрапэйскія краіны? Дзякуй вялікі за ўсё! З найлепшымі вітаньнямі і пажаданьнямі, хросны сын\nДарагі Максім (думаю, што гэта Вы), сардэчна віншую Вас з Днём Волі. Цяпер я ў Чэхіі, якая празь месяц будзе часткаю аб'яднанай Эўропы. Але паколькі Беларусі да гэтага яшчэ далекавата, інфармацыю аб плянаваных паездках у адкрытым эфіры падаваць не мэтазгодна. Дзякуй Вам за тое, што робіце для Беларусі!\nДобрае раніцы Сп. Арлоў! Ці плануеце Вы напісаць твор пра сёньняшняе становішча ў беларускім грамацтве: звычайных людзей, якія вымушаны цярпець Лукашэнку (як на нейкую працяглую хваробу) і ў якой ёсьць неабходныя "лекі". Руслан Баранчык\nСпадар Баранчык, мне здаецца, што Вам было б цікава пачытаць маё апавяданьне "Ордэн Белай Мышы", якое дало назву адной з апошніх маіх кніжак. Нейкім дзівам кніга гэтая выйшла ў дзяржаўным выдавецтве, а таму вы яшчэ магчыма знойдзеце яе ў кнігарнях.\n[ 25/03/2004 11:39 ]\nСп. Арлоў, ці верыце Вы ў Няўхільны Прагрэс? Як бы Вы вызначылі сэнс слова "прагрэсіўны", асабліва азіраючыся на эпоху ад Рэнесанса да нашых дзён? Калі апошнія 500 год сілкуюцца ад "адраджэння антычнасці", дык ці можна ўявіць у будучыні (і якой далёкай?) Адраджэнне Сярэднявечча ? Алесь Белы, Менск\nДля мяне відавочным зьяўляецца толькі навукова-тэхнічны прагрэс. Маральнага прагрэсу, на маю думку, не існуе. Чалавек з часоў старажытных цывілізацыяў не зьмяніўся. Проста матрыца гісторыі ўдрукоўвае адныя і тыя ж сытуацыі ў розныя эпохі.\nНа працягу некалькіх стагодзьдзяў наша нацыя церпіць паразы, усьцяж не ў стане абараніць сваю незалежнасьць: на першым этапе ад палякаў, зь якімі ўваліліся ў згубную Унію, на другім - ад расейцаў, якія анэксавалі і вынішчалі нас дзеля мэтаў сваёй імпэрыіі. Ужо ўсе народы, што мелі нешчасьлівы ў мінулым супольны з намі лёс, выбіліся на палітычную і дзяржаўную незалежнасьць, а беларусы ўсё шчэмяцца да акупантаў. Калі ласка, ці не маглі б Вы, спадар Арлоў, коратка назваць галоўныя на Ваш пагляд, УНУТРАНЫЯ прычыны нашай несамастойнасьці, якія дзейнічаюць ад мінулага да сёньняшняга часу?\nУ сёньняшні сьвяточны дзень найперш хочацца сказаць пра тое, што беларусам хапіла моцы зноў стаць дзяржаўным народам. Усё пазнаецца ў параўнаньні. Калі я быў студэнтам БДУ (1970-ыя гады), прыхільнікаў нашай незалежнасьці ў Беларусі было ў найлепшым выпадку некалькі сотняў. Цяпер іх мільёны. Паводле дадзеных апошніх сацыялягічных апытаньняў з стратаю Беларусьсю сваёй незалежнасьці гатовыя зьмірыцца толькі 5-7% грамадзянаў.\n[ 25/03/2004 11:46 ]\nSp. Arlou, jakija vashyja try lepshyja knihi, jakimi vy hanarycesia? Volha Sitko, Baranavichy\nМне здаецца, атрымалася кніга прозы "Ордэн Белай Мышы", якая ішла да чытача з рознымі прыгодамі. Мне грэе душу кніга "Краіна Беларусь. Ілюстраваная гісторыя", да якой я напісаў тэкст. А найбольшую колькасьць чытачоў і, відаць, найбольшы ўплыў маюць напісаныя мною разам з Генадзем Сагановічам "Дзесяць вякоў беларускай гісторыі", якія нядаўна выйшлі чацьвертым выданьнем.\n[ 25/03/2004 11:52 ]\nЦі ёсьць такі, адзіны для ўсіх беларусаў, літаратурны твор,які б мог зноў запаліць у сэрцы зьніч надзеі і веры за будычыню Беларусі?Гаворка не пра мяне. Андрэй Шэлегаў,Варшава\nДарагі Андрэй, мне зусім не здаецца, што гэтыя надзея і вера ў нашых сэрцах згасьлі. Днямі я перачытваў сваё эсэ "Незалежнасьць - гэта..." і пераканаўся, што значную частку шляху да нашай свабоды мы ўжо прайшлі. Адолеем і рэшту.\n[ 25/03/2004 11:53 ]\nСп. Арлоў, як пісьменьнік Вы маеце нядрэнны поспех. У вас ёсьць сваё кола чытачоў. Але, як я разумею, каб такі посьпех быў, трэба каб аўтар ня быў занадта падобны да сваіх чытачоў і ня надта адрозьніваўся. Пытаньне такое. Ці не зьбіраецеся Вы зьмяніць свой стыль зьнянацку, шокава? Ці не зьяўялецца гэта неабходным? Лявон\nНапэўна, мне дапамагае тое, што я, як казаў некалі Іосіф Бродзкі, "граю на розных фартэп'янах". Але ў прынцыпе "шокавая тэрапія" можа быць і ў літаратуры.\n[ 25/03/2004 12:00 ]\nСпадар Арлоў, наколькі сур'ёзнай і станоўчай для нашага грамадзтва Вы бачыце ролю беларускамоўнага рок-н-ролу? Вольскі й Корань - гэта літаратура? Дзякуй. Сяргей, Менск\nБачу гэтую ролю безумоўна вельмі сур'ёзнай і станоўчай. Напрыклад, мой мабільнік грае мэлёдыю "Паветранага шара". Вольскі і Корань - неад'емная частка сучаснай беларускай культуры.\n[ 25/03/2004 12:05 ]\nСп. Уладзімер, якая назва нашай краіны была б больш для Вас любай: Беларусь ці Вялікалітва? З апошняй ў нас, напэўна, было б меньш праблемаў з самаідэнтыфікацыяй у сусьветнай гісторыі?Андрэй Шэлегаў, Варшава\nШто да сусьветнай гісторыі, вы маеце рацыю. Але трэба зыходзіць з рэальнасьці. Наша краіна адрадзіла сваю дзяржаўнасьць як Беларусь.\n[ 25/03/2004 12:29 ]\nУсім дзякуй за пытаньні. Зараз Уладзімер Арлоў вызначыць тры найбольш цікавыя пытаньні.\nУ конкурсе пытаньняў я вызначыў бы: пытаньні Данілы Ўладамірскага (danilavlad at inbox.ru), пытаньне Міколы Будзяка і пытаньне пра рэінкарнацыю (horki at studenty.org). Аўтары гэтых пытаньняў атрымаюць кнігі з аўтографамі, калі затэлефануюць нам на Свабоду ў Менску: 229-22-71.\nШанцы атрымаць прызы мелі таксама аўтары пытаньняў пра цудоўных рыжых дзяўчат і пра беларускі рок-н-рол, але, нажаль, пытаньні былі ананімныя.\nЯшчэ раз віншую ўсіх з Днём Волі. Жыве Беларусь.


Вандалы покуролесили в Гервятах\nГлавная→Новости→Новости→Вандалы покуролесили в Гервятах\nВандалы покуролесили в Гервятах\n22:37 / 04.01.2019\nУсе – і дарослыя, і дзеці – з нецярплівасцю чакаюць Ражаства, плануюць, з кім і як сустрэнуць гэтае свята, якія падарункі падораць і атрымаюць…\nАле здараецца, што радасны і святочны настрой бывае азмрочаны ўжо на другі дзень пасля свята. Так было і ў мяне, калі ранкам 26 снежня, ідучы на работу, убачыў, у што ператварылася прыгожая, дагледжаная тэрыторыя Гервяцкай амбулаторыі ўрача агульнай практыкі. Такое ўражанне, што тут была не калядная, а Варфаламееўская ноч!\nНапэўна, нехта спіша ўсё на калядныя традыцыі – маўляў, заўсёды моладзь у калядную ноч “забаўлялася”, здымаючы вароты і закрываючы шклом каміны ў хатах. Але давайце разбярэмся: адкуль пайшла гэтая традыцыя? Некалі гаспадары, чакаючы калядоўшчыкаў і жадаючы, каб яны прыйшлі і павіншавалі сям’ю з Ражаством, адчынялі веснічкі і вароты. А калядоўшчыкі, калі бачылі, што ў некага вароты зачынены – значыць, гаспадар гасцей не чакае і не запрашае, скупы, мусіць, чалавек – здымалі ў такога вароты і адносілі на суседскі панадворак. Але ніхто нічога не біў, не трушчыў, не руйнаваў!\nУсе мы хочам жыць, як у Еўропе і наракаем, што не кожны можа туды паехаць. Але ж можна зрабіць так, як у Еўропе, і ў сябе дома – у сваім родным горадзе, вёсцы, краіне. Для гэтага дастаткова паводзіць сябе цывілізавана, як еўрапейскі чалавек, а не як дзікун з пячоры…\nзагадчык Гервяцкай амбулаторыі ўрача агульнай практыкі


Гарадзенскі біскуп: Ідзіце адважна па шляхах нашай Айчыны - Хартыя'97 :: Навіны з Беларусі - Беларускія навіны - Рэспубліка Беларусь - Мінск\nХартыя_ 22 траўня 2022, Нядзеля, 14:14\nГарадзенскія рыма-каталіцкія іерархі звярнуліся з велікодным віншаваннем.\nСёлета праваслаўныя, каталікі, грэка-каталікі і пратэстанты адзначаюць Вялікдзень адначасова. Апошні раз гэтая царкоўная дата супадала ў прадстаўнікоў усіх хрысціянскіх канфесій у 2010 годзе, перадае «Радыё Рацыя».\nЗ велікодным віншаваннем звяртаюцца гарадзенскія рыма-каталіцкія іерархі. Ардынарый Гарадзенскай дыяцэзіі, яго эксцэленцыя біскуп Аляксандар Кашкевіч у сваім звароце да людзей нагадвае пра тое, што Уваскрэсенне Хрыстовае паказала праўду нашага жыцця і бязмежную любоў Хрыста да чалавека.\n– Гэта тая самая любоў, якая была нам аб’яўлена на дрэве крыжа, сёння прамаўляе да нас ля пустога гроба. Дзейсніцца цуд уваскрэсення, як піша святы Павел: «Калі ж мы памерлі з Хрыстом, то верым, што і жыць будзем з ім, ведаючы, што Хрыстос, які ўстаў з мёртвых, ужо не памірае. Смерць ужо не мае над ім улады».\nУваскрослы Хрыстос заўсёды з намі. У кожнай справе. У хваробе, мучаніцтве, радасці нараджэння і смерці. Пра гэта кажа дапаможны біскуп Гарадзенскай дыяцэзіі Язэп Станеўскі ў сваім звароце.\n– Ідзіце адважна па шляхах нашай Айчыны, каб сустрэць другога чалавека. А ў другім чалавеку – Хрыста. Каб параіць і дапамагчы. Каб прабачыць і зразумець. Каб чыніць дабро. Не бойцеся чыніць дабра. Дабро заўсёды ў выніку пераадольвае зло. Са святам вас, дарагія браты і сёстры! Хрыстос уваскрос! Сапраўды ўваскрос! Алілуя.\nЯго эксцэленцыя біскуп Язэп Станеўскі нагадаў у сваім віншаванні пра важны юбілей, які хрысціяне ўсяго свету сёлета адзначаюць: стагоддзе аб’яўлення Маці Божай у Фаціме.\n13:45 Падрыў партызанамі кіраўніка «адміністрацыі» акупантаў у Энэргадары пацвердзілі афіцыйна\n15.05 Хрыста Грозеў агучыў сцэнары перавароту ў РФ і смерці Пуціна 59,716\n15.05 Империя просит пощады 59,262\n19.05 «Хутка вы ўзрадуецеся, што не прадалі зараз сваю тысячу даляраў» 55,884


Ад палітвязня Васьковіча другі месяц няма лістоў - Хартыя'97 :: Навіны з Беларусі - Беларускія навіны - Рэспубліка Беларусь - Мінск\nХартыя_ 1 лiпеня 2022, Пятніца, 7:03\n«Апошні ліст я атрымала 29 сакавіка. У ім ўнук паведаміў, што да яго пачалі даходзіць лісты і не толькі ад блізкіх сваякоў. Да яго таксама дайшла перадача ад родных, лёс якой доўгі час быў невядомы», - адзначыла бабуля палітычнага вязня.\n«Вось ужо другі месяц я чакаю ад яго ліст. Наколькі мне вядома, іншым сваякам таксама нічога не прыходзіла. Я нават не ведаю, што здарылася. Можа быць, яго неяк ахавалі ад сувязі з вонкавым светам, гэта значыць папросту пакаралі», - лічыць Тамара Васьковіч.\n28.06 Пуцін упершыню зразумеў, што асуджаны на паразу 74,110\n29.06 NATO жорстка звярнулася да рэжыму Лукашэнкі 70,296\n26.06 Уначы Пуцін тэрмінова прыбыў у Крэмль 65,826\n27.06 «Забіраем пашпарты і едзем дадому - цярпення не стае» 57,030


23 верасень 2015, 20:03\n72% пэўна зьбіраюцца, яшчэ 14,2% хутчэй пойдуць, а 3,3% беларусаў ня ведаюць пра выбары, сьцьвярджаюць аўтары дасьледаваньня.\nІнфармацыйна-аналітычны цэнтар і Інстытут сацыялёгіі Нацыянальнай акадэміі навук апублікавалі вынікі сацыялягічнага дасьледаваньня, паводле якіх больш за 86% беларусаў зьбіраюцца пайсьці на прэзыдэнцкія выбары.\nУ прыватнасьці, паводле дасьледаваньня, 72% беларусаў пэўна зьбіраюцца пайсьці на выбары, яшчэ 14,2% адказалі на пытаньне пра ўдзел у выбарах «хутчэй так». Гараджане больш актыўныя: на выбары зьбіраюцца пайсьці 91,2% гарадзкіх жыхароў і 84,1% сельскіх. Больш на выбары хочуць старэйшыя: ва ўзросьце 18–29 год на выбары зьбіраюцца ісьці 79,8% беларусаў, 30–59 год — 87,5%, 60 год і больш — 91,2%. Пра тое, што выбары пройдуць 11 кастрычніка, ня ведаюць 3,3% насельніцтва.\nГэтым вынікам ня раіць верыць палітоляг Павал Вусаў:\n«Іншай лічбы я не чакаў ад прадзяржаўных сацыёлягаў, — кажа Вусаў. — На працягу ўсіх гэтых гадоў калі даваліся дадзеныя з боку афіцыйных сацыялягічных цэнтраў, заўсёды яўка складала каля 90%, ніколі не было меней. Па-першае, улады намагаюцца легітымізаваць сам працэс выбараў, да якога вельмі вялікі скепсіс з боку розных удзельнікаў гэтай кампаніі, у тым ліку з боку грамадзтва. Каб усяліць у грамадзтва думку, што яно зьбіраецца браць удзел у выбарах, даюць такія лічбы.\nКампанія байкоту, якую распачала частка апазыцыі, можа паўплываць на сытуацыю, панізіць яўку. Не да значнай меншасьці, бо частка беларусаў усё роўна брала б удзел у выбарах. Але да не такой колькасьці, якую хочуць паказаць улады. Чакаць, што беларускія ўлады зьменшаць „свой“ адсотак, было б памылкова».\nУ чэрвені НІСЭПД рабіў дасьледаваньне, паводле якога 71,7% беларусаў пэўна зьбіраліся ці хутчэй зьбіраліся пайсьці на выбары. Больш сьвежых зьвестак ад НІСЭПД няма. Ці можна верыць у 71,7%, пытаем у Паўла Вусава:\n«Цяжка ўвогуле нешта аб’ектыўна казаць адносна сацыялягічных дасьледаваньняў у Беларусі. Шмат прэтэнзіяў было і да лічбаў, якія падае Манаеў (сузаснавальнік НІСЭДП. — РС). Я думаю, што на выбары былі б гатовыя пайсьці трошкі больш за 50%. Але пытаньне для ўладаў ня ў тым, каб выбары адбыліся, каб на іх прыйшлі 50 плюс 1 адсотак, а каб атрымаць абсалютны максымум падтрымкі ад гэтых выбараў. А для гэтага трэба, каб 90% грамадзян прыйшлі на выбары.\nАмаль усе аўтарытарныя рэжымы на постсавецкай прасторы выкарыстоўваюць такія лічбы. На выбары прыходзіць 90%, за дзейнага прэзыдэнта галасуюць каля 90%. За Лукашэнку будзе 80%, як заўсёды.\nАле пра нейкі навуковы падыход да таго, што адбываецца ў Беларусі, казаць немагчыма. Па-першае, у нас забароненыя сацыялягічныя дасьледаваньні, калі няма дазволу з боку ўладаў. Па-другое, чакаць, што праўладныя цэнтры будуць праводзіць нейкія аб’ектыўныя дасьледаваньні, памылкова».\nПаводле афіцыйных зьвестак, на беларускіх выбарах-2010 яўка склала 90,65% выбарцаў, Лукашэнка набраў 79,65% галасоў.\nНа апошніх на сёньня выбарах у Расеі ў 2012 годзе Пуціну далі 71,31% галасоў (яўка 65,34%), ва Ўкраіне ў 2014-м за Парашэнку прагаласавалі 54,7% (яўка 60,29%), а ў Польшчы ў 2015-м за пераможцу, Анджэя Дуду, у другім туры прагаласавалі 51,55% выбарцаў (яўка 55,34%).\nУ 2012 годзе на выбарах у Туркмэністане дзейны прэзыдэнт Бэрдымухамэдаў набраў 97,14% галасоў (яўка 96,28%), на выбарах у Казахстане, якія прайшлі ў 2015 годзе, Назарбаеў, паводле афіцыйных зьвестак, набраў 97,75% (яўка 95,22%), на выбарах-2015 ва Ўзбэкістане Карымаў набраў 90,76% (яўка 91,08%).\nПаводле афіцыйных сацыёлягаў, Лукашэнку давярае 76,6% насельніцтва


06.08.2019 170 berezinskaya_panorama Комментариев нет\nПа аператыўнай інфармацыі райсельгасхарчу на 5 жніўня ў раёне ўбрана 1202 гектары ка ласавых, або 70,5% да плана. Намалочана 25282 тоны збожжа. Па тэмпах уборкі лідзіруюць ААТ “Брадзец”, філіялы “Ома” і “Арэшкавічы”. Самай высокай ураджайнасці на гэтую дату дасягнуў філіял “Арэшкавічы” – 32 цэнтнеры з гектара. Другое і трэцяе месцы займаюць сельгасфіліял “АграМАЗ” і ААТ “Пагосцкі”, дзе атрымана адпаведна па 25 і 24,6 цэнтнера з гектара. У цэлым па раёне збожжавыя культуры далі ўраджайнасць 21 цэнтнер з гектара.\nПершае месца заняў камбайнавы экіпаж з ААТ “Пагосцкі” ў складзе Юрыя Канстанцінавіча Гомана і Міхаіла Мікалаевіча Салаўя, які на камбайне КЗС-1218 убраў 713,7 гектара і намалаціў, з улікам рапсу, 1235,7 тоны зерня.\nДругое месца заняў камбайнавы экіпаж з ААТ “Пагосцкі” ў складзе Міхаіла Рыгоравіча Собаля і Віктара Данілавіча Дзюка, які на камбайне КЗС-1218 убраў 450,5 гектара і намалаціў, з улікам рапсу, 875,5 тоны зерня.\nТрэцяе месца заняў камбайнавы экіпаж з ААТ “Пагосцкі” ў складзе Андрэя Васільевіча Жукоўскага і Васіля Андрэевіча Жукоўскага, які на камбайне КЗС-1218 убраў 310,1 гектара і намалаціў, з улікам рапсу, 858 тон зерня.\nПершае месца заняў вадзіцель ААТ “Пагосцкі” Міхаіл Валер’евіч Маркоўскі, які на аўтамабілі МАЗ-65101 перавёз, з улікам рапсу, 1449,3 тоны зерня.\nДругое месца заняў вадзіцель ААТ “Пагосцкі” Міхаіл Мікалаевіч Салавей, які на аўтамабілі ГАЗ-53 перавёз, з улікам рапсу, 1304,2 тоны.\nТрэцяе месца заняў вадзіцель сельгасфіліяла “Здравушка-агра” Аляксандр Віктаравіч Жукоўскі, які на аўтамабілі МАЗ-555142 перавёз, з улікам рапсу, 1162,9 тоны зерня.\nПершае месца занялі машыністы ЗСК-40Ш ААТ “Брадзец” Аляксей Уладзі-міравіч Юнец і Уладзімір Мікалаевіч Казюка, якія высушылі з пачатку ўборкі 1673 тоны зерня.\nДругое месца заняў аператар ЗСК-15 ААТ “Першамайскі” Рыгор Леанідавіч Жаўняровіч, які высушыў з пачатку ўборкі 897 тон зерня.\nТрэцяе месца занялі аператары ЗСК-40 ААТ “Бярэзінскі райаграсэрвіс” Дзмітрый Сяргеевіч Халецкі, Сяргей Іванавіч Чаган, Дзяніс Генадзьевіч Навумаў і Аляксей Іванавіч Калбаска, якія высушылі з пачатку ўборкі 840 тон зерня.\nўзначальвае камбайнавы экіпаж з ААТ “Брадзец” у складзе Генадзя Генадзьевіча Целюка і Уладзіслава Уладзіміравіча Корыка, які на камбайне КЗС-1218 убраў 278,6 гектара і намалаціў, з улікам рапсу, 572,7 тоны зерня; сярод вадзіцеляў на адвозцы зерня лідзіруе Уладзімір Уладзіміравіч Цішкевіч з фі-ліяла “Здравушка-агра”, які на аўтамабілі МАЗ-555605 перавёз, з улікам рапсу, 1000,6 тоны зерня.\n← График проведения комплексных медицинских осмотров в сельских ЛПО в августе\nУ кожнага жніва свой водар. Які ён для былой першай у раёне памочніцы камбайнера? →


Catholic.by - XXIV Міжнародныя Кірыла-Мяфодзьеўскія чытанні адбудуцца ў Мінску\n23.05.2018 19:12 Catholic.by\nШтогадовыя Кірыла-Мяфодзьеўскія чытанні — форум, які на працягу ўжо больш чым 20 гадоў аб’ядноўвае спецыялістаў і навукоўцаў з краін блізкага і далёкага замежжа, што працуюць у галіне багаслоўя, гісторыі, філасофіі, культуралогіі і рэлігіязнаўства. Гэтая канферэнцыя з’яўляецца, такім чынам, унікальнай пляцоўкай для абмеркавання навуковых працаў, пошукаў у сферы гуманітарных ведаў, абмеркавання праблем міжкультурнага і міжканфесійнага дыялогу, хрысціянскай духоўнасці і яе значэння для сучаснага свету. У гэтым годзе на яе запрошаны больш за 100 удзельнікаў, сярод якіх навукоўцы з краін СНД і далёкага замежжа.\nАрганізатарамі Кірыла-Мяфодзьеўскіх чытанняў выступаюць Міжнароднае грамадскае аб’яднанне «Хрысціянскі адукацыйны цэнтр імя святых Мяфодзія і Кірыла», Інстытут тэалогіі імя святых Мяфодзія і Кірыла Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт культуры і мастацтваў, Мінская духоўная акадэмія імя свяціцеля Кірыла Тураўскага. Правядзенне чытанняў праходзіць пры падтрымцы Мінгарвыканкама, Беларускага Экзархату, Міністэрства культуры і Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь.\nАдкрыццё Кірыла-Мяфодзьеўскіх чытанняў адбудзецца 29 мая ў 14.30 у канферэнц-зале Мінскай гарадской ратушы (Плошча Свабоды, 2). У цырымоніі адкрыцця і пленарным пасяджэнні прымуць удзел Патрыяршы Экзарх усяе Беларусі Мітрапаліт Мінскі і Заслаўскі Павел, Мітрапаліт Мінска-Магілёўскі арцыбіскуп Тадэвуш Кандрусевіч, прадстаўнікі органаў дзяржаўнага кіравання, міністэрстваў і ведамстваў, навуковых установаў Беларусі, рэктары ВНУ, прадстаўнікі дыпламатычнага корпусу.\nУ межах адкрыцця чытанняў адбудзецца першы фестываль харавога спеву «Спяваюць дзеці — спявае горад!», які арганізуе Мінскі гарадскі інстытут развіцця адукацыі. У фестывалі прымуць удзел хоры 16 установаў агульнай сярэдняй адукацыі Мінска, а таксама хор Мінскай духоўнай акадэміі.\nДругі дзень працы канферэнцыі пачнецца з пленарнага пасяджэння ў актавай зале Мінскай духоўнай акадэміі (вул. Зыбіцкая, 27), пасля чаго чытанні працягнуцца ў фармаце наступных секцый:\nСекцыя 1. Біблія ў жыцці грамадства;\nСекцыя 2. Багаслоўе культуры;\nСекцыя 3. Культура этнаканфесійнага добрасуседства;\nСекцыя 4. Актуальныя пытанні гісторыі Беларускай Праваслаўнай Царквы;\nСекцыя 5. Да 5-годдзя прыняцця афіцыйнай пазіцыі Рускай Праваслаўнай Царквы па актуальных праблемах экалогіі;\nСекцыя 6. Хрысціянскія каштоўнасці і фарміраванне сацыяльнай рыначнай гаспадаркі;\nСекцыя 7. Хрысціянскія каштоўнасці ў сістэме адукацыі.\nНа заканчэнне канферэнцыі пройдуць круглыя сталы: «Сучасная рэлігійнасць: паралельнасць інтэгруючых і дэзінтэгруючых працэсаў у грамадстве» ў Інстытуце тэалогіі БДУ і «Духоўнасць, маральнасць традыцыі. Хрысціянскія каштоўнасці ў сістэме адукацыі» ў Мінскай духоўнай акадэміі.\nКантактная асоба для СМІ:\n+375 33 696 99 41 Алена Сяргееўна Пацеева\nАбноўлена 23.05.2018 19:18


Рамонт у кватэры - вялікае выпрабаванне для малых\nЗ чым толькі не параўноўваюць рамонт: і з пажарам, і з патопам. Але цяжка выстаяць перад спакусай змяніць сваю кватэру, зрабіўшы яе больш камфортнай і ўтульнай. Аднак любыя рамонтныя работы нязменна парушаюць звыклы лад жыцця, а часам і ўвогуле ператвараюцца ў сапраўднае выпрабаванне. Далёка не кожная сям’я мае магчымасць часова пажыць у іншым месцы. А што рабіць з маленькімі дзецьмі, арганізм якіх асабліва адчувальны да такіх стрэсавых сітуацый?\nУрач-педыятр Аліна Шарамецьева раіць пачаць рамонт з памяшкання, найбольш аддаленага ад таго месца, дзе спіць малое:\n— У такім выпадку да моманту, калі справа дойдзе да гэтага пакоя, дзіця ўжо злёгку прывыкне і да пахаў, і да шуму, якія непазбежна суправаджаюць рамонт. І не будзе рэагаваць на іх востра.\nУдзень, калі ў кватэры стаіць грукат, можна больш часу праводзіць з малым на свежым паветры або адправіцца ў госці. Бо для дзяцей небяспечна дыхаць пылам, які накрывае густым воблакам усё вакол, калі зрываюць старыя шпалеры, рэжуць керамічную плітку, штрабуюць сцены або свідруюць у іх нейкія адтуліны. Да таго ж занадта моцныя гукі могуць напалохаць дзіця. Таму перш чым прыступаць да тых ці іншых работ, паспрабуйце псіхалагічна настроіць малое на тое, што будзе адбывацца ў кватэры ў бліжэйшы час.\nА калі трэба будзе фарбаваць сцены або вокны, клеіць шпалеры, у гэты дзень лепш наогул пераначаваць у сваякоў ці знаёмых. Як правіла, да раніцы падобныя пахі страчваюць сваю з’едлівасць і насычанасць, а то і зусім знікаюць (многія сучасныя фарбы хутка сохнуць і практычна не маюць паху).\nГалоўнае правіла такога рамонту — выбар бяспечных будаўнічых матэрыялаў, асабліва для дзіцячых пакояў.\nПерад многімі бацькамі часта стаіць пытанне: сцены афарбоўваць ці абклейваць шпалерамі? Афарбоўка — найбольш практычны варыянт. Тым больш калі ў доме падрастае юны мастак. Але выбіраць варта ўстойлівыя фарбы, каб можна было лёгка выдаліць са сцен калякі-малякі, якія раптам з’явіліся. Прычым фарбы павінны быць не толькі высакаякаснымі, але і, пажадана, без паху.\nСпыніўшы выбар на шпалерах, майце на ўвазе, што для дзіцячага пакоя лепш за ўсё падыдуць папяровыя або флізелінавыя. А вось любімы многімі за практычнасць вініл пакіньце для іншых пакояў.\nКлей, фарбу, шпалеры і ўсё астатняе, што неабходна для рамонту, зачыняйце ў іншым пакоі, каб дзіця не дабралася да будаўнічых матэрыялаў.\nДаволі часта бацькі аддаюць перавагу афарбоўцы дзіцячага пакоя ў яркія кідкія тоны — сіні, жоўты, аранжавы колеры. Аднак для душэўнага спакою дзіцяці падыдуць адценні нейтральных тонаў. А яркія ноткі можна будзе дадаць, дэкарыруючы пакой. І не выбірайце шпалеры з дробным малюнкам, каб у дзяцей не мітусілася ў вачах. Гэта, як сцвярджаюць дактары-афтальмолагі, негатыўна адбіваецца на зроку.\nТое ж самае тычыцца і столяў — не варта рабіць іх занадта яркімі. Пазбягайце стварэння на столі складаных шматузроўневых кампазіцый. І не перашчыруйце з дзіцячай тэматыкай — тое, што добра для малога, наўрад ці падыдзе нават другакласніку. Дзеці растуць хутка, аднак не ў кожнай сям’і атрымліваецца ладзіць рамонт хоць бы раз у пяць гадоў.\nНемалаважны нюанс — асвятленне. Тут можна ўсталяваць падвесныя або ўбудаваныя свяцільні. У рабочай зоне, дзе будзе стаяць пісьмовы стол дзіцяці, прыйдзецца падумаць пра дадатковую падсветку, каб нават увечары яно магло пачытаць або зрабіць урокі. І калі мы кажам пра электрычнасць, паспрабуйце прадугледзець варыянты размяшчэння разетак, каб ваша дзіця было максімальна застрахавана ад паражэння токам. Устанаўлівайце ў дзіцячым пакоі разеткі, у якіх ёсць спецыяльныя шторкі-фільтры.\nЦяпер многія абсталёўваюць у дзіцячым пакоі спартыўныя куткі. Але зноў-такі яны павінны быць бяспечнымі і надзейнымі.\nПажадана таксама мець у дзіцячым пакоі ўвільгатняльнік паветра, таму варта прадугледзець, дзе ён будзе ўстаноўлены. Лепш трымаць яго далей ад ложка, раяць спецыялісты.\nАсаблівую ўвагу надайце дзвярам у дзіцячы пакой — яны павінны быць глухімі. Устаўкі са шкла ці іншага матэрыялу небяспечныя для дзіцяці, якое не заўсёды можа ацаніць гэта, выбягаючы з пакоя і з сілай пляскаючы дзвярыма. Да таго ж глухія дзверы абароняць вашае дзіця ад шуму ў доме.