Ва ўсім вінаваты калгаснік\nЛеанід Заяц, міністр сельскай гаспадаркі. Фота belta.by\nГэта меўся быць шараговы наганяй для магілёўскіх аграчыноўнікаў. Каб «чароўны выспятак» даляцеў «па вертыкалі» на самы ніз – ад старшыні калгасу ажно да даяркі і механізатара.\nМіністр сельскай гаспадаркі Леанід Заяц прыехаў на Магілёўшчыну, каб узяць удзел у дзіўным паводле формулы мерапрыместве, якое называюць семінарам-нарадаю. Падобныя міністэрскія візіты ў рэгіёны можна акрэсліць як «грандыёзный шухер», граныдёзнейшы за які – толькі візіт Аляксандра Лукашэнкі.\nГэтая субота для аграчыноўнікаў Магілёўшчыны не была надта прыемнаю. Па-першае, міністр сельскай гаспадаркі заявіў, што праграма развіцця жывёлагадоўлі ў рэгіёне за мінулую пяцігодку не проста нявыкананая, але – праваленая. Па-другое, патлумачыў, чаму гэтак адбылося.\nПаводле Зайца, прычыны правалу… «крыюцца ў кадрах»! Не ў «калгаснай» камандана-планавай сістэме, не ў тым, што ўся сельская гаспадарка даўно і беспрасветна сядзіць на іголцы датацыяў, якія ідуць на тое, каб купляць выключна «сваё». Ні пры чым тут сістэма, у якой без прыпісак не пратрымаецца ніводзін старшыня калгасу. Вінаваты ва ўсім – калгаснік!\n«У рэгіёне трэба па-добраму раззлавацца ўсім кадрам, пачынаючы са старшыні райвыканкаму да шараговага працаўніка, і ўзяцца за працу!» – грымеў міністр сельскай гаспадаркі.\nШто ж, займаць гэтую пасаду ў нашай краіне няпроста. І можа нават небяспечна, улічваючы, хто ў нас галоўны жывёлавод і хлебароб. І вось, Леанід Заяц тлумачыць, што прычына правалу такой дасканалай праграмы, якую склалі ў міністэрстве – людзі. Праграма была добрай, умовы ўсе стварылі – арганізацыйныя, фінансавыя, толькі і ведай што выконвай-перавыконвай. Але «народзец» ізноў падвёў.\n«Народзец» на Магілёўшчыне пачаў імкліва «псавацца» недзе ў 96-97 гг., калі сённяшні галоўны хлебароб краіны канчаткова ўладкаваўся ў прэзідэнцкім крэсле і абвесціў пра вяртанне ў светлае савецкае мінулае. Хто яшчэ памятае пра калгас «Світанак», які меў свае каўбасныя і малочныя цэхі, базу для адпачынку і нават уласны банк? «Новая старая» сістэма давяла агракомплекс да поўнай дэградацыі, а кіраўніка – Васіля Старавойтава – дык увогуле кінулі ў турму.\nЦяпер міністр быў зачараваны поспехамі СПК «Калгас «Радзіма», дзе пабываў адносна нядаўна. Гэтая гаспадарка працуе, як калісьці «Світанак», але не «дзякуючы«, а «насуперак». Ці разумее гэта спадар міністр? Ці ў Бялынічскім раёне ў калгасе «Радзіма» людзі з іншага цеста?\nШто будзе далей? Я ўпэўнены, што загад Леаніда Зайца «па-добраму раззлавацца ўсім кадрам» будзе пачуты і выкананы. Часткова. «Вярхушка» будзе рабіць разносы сваім падначаленым. Сярэдняе звяно кіраўнікоў, маючы шызафрэнічныя загады ды планы з аднаго боку і хворую рэальнасць з іншага – ляпіць прыпіскі ды «ганяць» шараговых працаўнікоў. А тыя будуць чуць па БТ абяцанні пра заробкі ў $ 500, плявацца ды цягнуць з калгасу хто што можа.\nЗагад «раззлавацца» будзе выкананы. А можа, міністр мае рацыю, гаворачы, хто вінаваты ў такіх правалах? Можа, вінаваты сапраўды – калгаснік? Адзінае, міністр не назваў ягонае імя.


Пляцоўка крэатыўнага росту\n18.09.2018 11:19 Актуальна, Апошнія запісы\nУ Беларусі будзе створаны Рэспубліканскі міжведамасны савет па развіцці дзяржаўнай маладзёжнай палітыкі. Пра гэта заявіла Таццяна Сіманоўская, намеснік начальніка галоўнага ўпраўлення выхаваўчай работы і маладзёжнай палітыкі Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь падчас прэс-канферэнцыі “Удасканаленне сістэмы падтрымкі адоранай, таленавітай і той, якая мае лідарскія якасці, моладзі”.\nДля ажыццяўлення маладзёжнай палітыкі ў Беларусі наладжана шырокая сістэма дзяржаўнай падтрымкі. Асноўным каардынатарам выступае Міністэрства адукацыі, але пры цесным узаемадзеянні з міністэрствамі культуры, аховы здароўя, працы і сацыяльнай абароны, унутраных спраў, інфармацыі і іншымі, а таксама з грамадскімі маладзёжнымі арганізацыямі (БРСМ, БРПА, БелАЮ, Лігай дабравольнай працы і іншымі) Рэспубліканскі міжведамасны савет па развіцці дзяржаўнай маладзёжнай палітыкі павінен будзе аб’яднаць усе іх намаганні. У савет увойдуць прадстаўнікі згаданых і іншых дзяржаўных органаў і грамадскіх аб’яднанняў, што дапаможа эфектыўней і хутчэй вырашаць пытанні, якія ўзнікаюць у маладзёжным асяроддзі.\nАкрамя таго, выпрацоўваецца стратэгія дзяржаўнай маладзёжнай палітыкі да 2030 года. Па словах Таццяны Анатольеўны Сіманоўскай, гэта будзе новы дакумент, у якім аб’яднаюцца ўсе асноўныя кірункі маладзёжнай палітыкі. Для гэтага цяпер фарміруецца рабочая група, у яе ўвойдуць маладыя людзі, а таксама вопытныя даследчыкі, аналітыкі, прадстаўнікі розных сфер дзейнасці: эканамісты, спецыялісты сістэмы адукацыі, навукі — для стратэгічнага выбудоўвання далейшых задач, каб моладзь адчувала ў сваёй краіне падтрымку і ўсе ўмовы атрымліваць адукацыю, ствараць сям’ю і працаваць.\nНе менш важна навучыць моладзь браць на сябе ініцыятыву, прымаць удзел у абмеркаванні важных для яе і дзяржавы ў цэлым пытанняў. Таму Міністэрства адукацыі развівае маладзёжны парламентарызм. Так, удзельнікі Рэспубліканскага каардынацыйнага савета маладзёжных парламентаў актыўна ўключаюцца ў работу па ўдасканаленні адукацыйнага працэсу, сустракаюцца з распрацоўшчыкамі падручнікаў, аналізуюць іх, уносяць свае прапановы, прымаюць уд зел у калегіях, што праводзяцца ў сістэме адукацыі.\nАктыўна працуе і Рэспубліканскі студэнцкі савет. Прадстаўнікі ўсіх УВА краіны рэгулярна сустракаюцца з міністрам адукацыі І.В.Карпенкам, абмяркоўваюць пытанні ўдасканалення сістэмы адукацыі, пытанні работы УВА, навуковай дзейнасці, уключаюцца ў распрацоўку вучэбных праграм і іх мадэрнізацыю, у вырашэнне сацыяльных праблем студэнтаў, пытанняў занятасці моладзі, у прыватнасці дзейнасці студатрадаў.\nУ Беларусі з мэтай выяўлення маладзёжных лідараў, іх падтрымкі праводзіцца шэраг мерапрыемстваў розных узроўняў. Найбольш буйнымі з іх з’яўляюцца “Студэнт года”, “Лідар года”, дзе моладзь прэзентуе сябе, свае праекты і інш.\nНе менш важна выяўленне і падтрымка адораных навучэнцаў. Сёння ў Беларусі каля 2 мільёнаў маладых людзей ад 14 да 31 года. З іх у банку даных адоранай моладзі — каля 6 тысяч маладых людзей. У банку даных таленавітай моладзі на май бягучага года — 693 чалавекі і 197 калектываў.\nВялікую ролю ў падтрымцы маладых талентаў, стварэнні спрыяльных умоў для раскрыцця і ўдасканальвання здольнасцей моладзі адыгрывае Міністэрства культуры Беларусі. Сістэма конкурсаў і фестываляў, якія праводзяцца з мэтай ранняга выяўлення юных талентаў, стварэння ўмоў для іх творчай рэалізацыі, уключае ў сябе правядзенне спаборніцтваў раённага, гарадскога, абласнога, рэспубліканскага і міжнароднага ўзроўняў. Напрыклад, у мінулым навучальным годзе прайшлі Міжнародны дзіцячы конкурс “Музыка надзеі”, Рэспубліканскі адкрыты конкурс вакалістаў імя С.Манюшкі, Рэспубліканскі адкрыты конкурс выканаўцаў фартэпіяннай музыкі і інш.\nПра самы магутны інструмент — алімпіядны рух па вучэбных прадметах сярод навучэнцаў агульнай сярэдняй адукацыі — расказала А.Р.Кудаярава, кансультант галоўнага ўпраўлення агульнай сярэдняй, дашкольнай і спецыяльнай адукацыі Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь.\n— Рэспубліканская алімпіяда па вучэбных прадметах — унікальны праект, у які ўключана на розных этапах больш за паўмільёна дзяцей і тысячы педагогаў, — зазначыла Анжэла Рычардаўна. — Так, у мінулым навучальным годзе толькі на першым, школьным, этапе алімпіяды прынялі ўдзел каля 600 тысяч навучэнцаў, на заключным — паўтары тысячы чалавек з усіх рэгіёнаў краіны. Па выніках рэспубліканскіх алімпіяд у нас штогод праводзяцца вучэбныя трэніровачныя зборы пераможцаў заключнага этапу рэспубліканскай алімпіяды па падрыхтоўцы да міжнародных алімпіяд па вучэбных прадметах. Штогод амаль усе нашы навучэнцы, якія прымаюць удзел у міжнародных алімпіядах, вяртаюцца з узнагародамі. Напрыклад, сёлета за мяжой нашу краіну прадстаўлялі 58 навучэнцаў, з іх 50 навучэнцаў прывезлі медалі: 5 залатых, 19 сярэбраных, 26 бронзавых.\nРабота з адоранымі навучэнцамі не заканчваецца і пасля іх выпуску са школы. Так, па даручэнні прэзідэнта, Міністэрства адукацыі стварае дзіцячы нацыянальны навукова-тэхнічны парк.\n— Гэта будзе першая структура ў нашай краіне, накіраваная на далейшую работу з адоранай і таленавітай моладдзю пасля школы, — адзначыла Т.А.Сіманоўская. — Акрамя таго, створаны ўмовы, каб нашы алімпіяднікі мелі сацыяльную падтрымку, гарантыі пры паступленні і пры атрыманні прафесійнай адукацыі — вышэйшай ці сярэдняй спецыяльнай. Яны маюць пераважнае права пры паступленні на розныя спецыяльнасці. Акрамя таго, нашы адораныя і таленавітыя маладыя людзі не губляюцца і ва ўстановах сярэдняй спецыяльнай і вышэйшай адукацыі. Там з гэтымі людзьмі працуюць, часта многія з іх уваходзяць у студэнцкія навуковыя таварыствы і працягваюць сваю работу па абраных профілях. Акрамя таго, дзяржава паклапацілася, каб маладыя людзі, якія ўключаны ў банкі даных таленавітай і адоранай моладзі, мелі сацыяльныя гарантыі. Напрыклад, тым, хто прыязджае з рэгіёнаў, без чаргі прадастаўляюцца інтэрнаты для пражывання.\nСёння ўсе намаганні зацікаўленых ведамстваў накіраваны на тое, каб суправаджаць таленавітых і адораных маладых людзей і пасля УВА, каб маладыя людзі не губляліся і маглі выкарыстоўваць свае ідэі, праяўляць таленты ўжо на прадпрыемствах. Пра меры іх матэрыяльнага заахвочвання расказала І.М.Адамовіч, начальнік аддзела канцэртна-фестывальных праектаў упраўлення мастацтваў Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь:\n— Вядома, што лаўрэаты прэзідэнцкага фонду могуць штогод, часам і два разы на год, атрымліваць прэміі, стыпендыі, гранд-прэміі і іншую матэрыяльную дапамогу. Акрамя таго, маладыя спецыялісты, якія ўключаны ў банкі даных адоранай і таленавітай моладзі і якія прыходзяць на новае месца працы, маюць магчымасць атрымліваць надбаўку да акладу ў памеры 50 працэнтаў. А для маладых спецыялістаў, якія працуюць у сферы культуры і атрымліваюць фінансаванне з рэспубліканскага бюджэту, у праграме дзеянняў, зацверджанай урадам, прадугледжваецца павелічэнне гэтай надбаўкі да 200 працэнтаў.\nмаладзёжная палітыкаМіністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусьпрэс-канферэнцыяРэспубліканскі міжведамасны савет


«Самасад»: Як зрабіць грамадскі парк у сваім раёне – CMDF\nМаленькія скверы на месцы пустак – мара гарадскіх актывістаў. У Кіеве экаактывісты аб’ядноўваюць раён вакол уласнаручна створанага саду. Ініцыятарка стварэння скверу Вольга Закрэўская распавядае пра тое, як і чаму яна змагаецца дзеля таго, каб ператварыць пустку ў адным з самых жывых раёнаў Кіева ў гарадскі сад, які стаў бы месцам адпачынку і сустрэч жыхароў.\n– Усё пачалося пасля Майдану, калі грамадства стала пасіянарным і гатовым да супрацоўніцтва. Увосень 2014 года я стварыла ў Facebook суполку «Падаляначка». Падол – гэта раён, дзе мы жывем. Суполка хутка сябе зарэкамендавала як менавіта жывая і актыўная. Дзякуючы суполцы людзі вельмі хутка аб’ядналіся.\nПаступова суполка стала вельмі дасведчанай. Людзі дзяліліся парадамі, абмяркоўвалі адно з адным розныя праблемы. Я вырашыла агучыць тут сваю даўнюю ідэю. Падчас падарожжаў я натхнілася грамадскімі садамі і прапанавала стварыць такі сад на пустцы каля метро. Потым апынулася, што пустка турбуе многіх жыхароў. Гэтая тэрыторыя па міжнароднай дамове здадзеная ў арэнду амбасадзе Расійскай Федэрацыі. Там планавалася будоўля, але мясцовыя былі супраць – і пустка засталася незабудаванай.\nУ часе абмеркавання прапанавалі ў якасці прыкладу Сады прынцэс у Берліне. На нашай пустцы не вельмі добрая зямля, нічога не расце, валяецца будаўнічае смецце. Нават калі мы ўсё прыбярэм – наўрад ці зможам там пасадзіць дрэвы. У Садах прынцэс былі падобныя ўмовы, і ў выніку самі сады – гэта проста скрыні з раслінамі, расстаўленыя па тэрыторыі. Нават калі нешта адбудзецца, іх можна будзе проста ўзяць і забраць з сабою, але ў іх ужо будуць расці гародніна і кветкі.\nМы не пыталі ніякіх афіцыйных дазволаў для саду. У нас ёсць багаты досвед не пытацца дазволу, а проста браць і рабіць – гэта ўжо нацыянальная традыцыя.\nДаведацца больш пра самасад можна па спасылцы


Зноў грамадзяне супраць Менскага гарвыканкаму\nhttp://spring96.org/be/news/23895 2008 2008-08-19T12:51:05+0300 2008-08-19T12:51:05+0300 1970-01-01T03:00:00+0300 be\nСёньня ў Маскоўскім судзе Менску пачнецца судовы працэс паводле пазову грамадзянаў, якія дамагаюцца вяртаньня льгот у карыстаньні грамадзкім транспартам.\nУ канцы чэрвеня група грамадзянаў падала ў Менскі гарвыканкам заяву аб правядзеньні сходу ініцыятыўнай групы, якія дабіваюцца вяртаньня льготы ў карыстаньні грамадзкім транспартам. Заяўнікі знайшлі ў горадзе тры пляцоўкі, дзе маглі б сабрацца, але чыноўнікі Менгарвыканкаму адмовілі ва ўсіх трох варыянтах, прычым без тлумачэньня дакладных прычын. Пра сёньняшні суд – Генадзь Фядыніч, адзін з аўтараў пазову:\n“Мы ведаем, як нашы суды судзяць, але мы ўпэўненыя ў тым, што сход свой правядзем. І хай улады гэта ведаюць. Тое, што зрабіла ўлада адносна пэнсіянэраў, студэнтаў і навучэнцаў, не вытрымлівае ніякай крытыкі”.\nПаводле Генадзя Фядыніча, пазбаўленьне льготы моцна ўдарыла па кішэнях пэнсіянэраў, студэнтаў, навучэнцаў і іх бацькоў. На праезд зь іх спаганяюць усё больш грошай, між тым прыбыткі не растуць, а наадварот – падаюць. “Плата за навучаньне для студэнтаў трывала падвышаецца”, – прыводзіць прыклад Генадзь Фядыніч. Калі ініцыятары заявілі пра намер зьбіраць подпісы за вяртаньне льготы, кажа прафсаюзны актывіст, сотні людзей выявілі жаданьне далучыцца да гэтай ініцыятывы. Менавіта тая актыўнасьць і спалохала чыноўнікаў гарвыканкаму, мяркуе Генадзь Фядыніч.\nУ Менгарвыканкаме рашуча абверглі меркаваньне, што гарадзкія ўлады нібыта стрымліваюць законныя ініцыятывы грамадзян. Кажа Алена Лёгкая, кіраўнік прэсавай службы:\n“Гарвыканкам зацікаўлены ў тым, каб людзі выказвалі свае меркаваньні і заўсёды ідзе насустрач насельніцтву. Але ёсьць парадак правядзеньня масавых мерапрыемстваў, ёсьць закон. Калі яго парушаюць, пытаньне вырашаецца ў судзе”.\nРазам з Генадзем Фядынічам інтарэсы ініцыятыўнай групы ў судзе будуць адстойваць Уладзімер Страх, Мікалай Пахабаў і Ігар Комлік. Яны вырашылі не наймаць адваката. “Два з нас маюць юрыдычную адукацыю”, – сказаў Генадзь Фядыніч.\nКалі суд стане на бок грамадзян, і Менгарвыканкам дазволіць правесьці ініцыятыўны сход, а потым ініцыятыўная група будзе зарэгістраваная ў Цэнтарвыбаркаме, у актывістаў будзе месяц, каб сабраць 50 тысяч подпісаў і ініцыяваць вяртаньне льготы на праезд праз парлямэнт. Гэтай льготы школьнікі, студэнты, навучэнцы і пэнсіянэры пазбавіліся ў сьнежні 2007-га году ў выніку прыняцьця адпаведнага закону. Вулічныя акцыі пратэстаў, якія праводзілі менскія студэнты, хутка былі спыненыя ўладамі.\n19.08.2008 Тэгі: суды, грамадства, заканадаўства


Фотафакт: на Веткаўшчыне зладзілі старажытны абрад "Колік віць"\n08:43 14 кастрычніка 2019\n15:59 08.06.2019 (абноўлена 16:39 08.06.2019) Атрымаць кароткую спасылку\nАбрад знікае і, магчыма, у хуткім часе ў беларусаў не будзе магчымасці паглядзець на яго ўжывую.\n"Колік віць " – гэта рэдкі варыянт старажытнага абрада, больш вядомага на Беларусі як "Ваджэнне і пахаванне Стралы". Напярэдадні ён прайшоў у вёсцы Прысна Веткаўскага раёна Гомельскай вобласці. Завітаў туды і карэспандэнт Sputnik.\nАбрад "Колік віць" на Веткаўшчыне\nАбрад "Ваджэнне і пахаванне Стралы" ў кожным беларускім рэгіёне мае свае асаблівасці. Звычайна яго ладзяць на Ушэсце – народнае свята на саракавы дзень пасля Вялікадня.\nАбавязковы элемент абраду – карагоды і адмысловыя стрэльныя песні. Іх спяваюць, каб вясновыя навальніцы з дажджамі і маланкамі не нашкодзілі людзям, а, наадварот, паспрыялі ў хуткім выспяванні ўраджаю.\nУ вёсцы Прысна засталося толькі тры захавальніцы абраду\nВаджэнне і пахаванне стралы па розных берагах Сожа адрозніваецца сваёй сімволікай і атрыбутыкай. На левым беразе галоўны сімвал свята – жалезная страла. Яна можа быць з манетак, пацерак і жаночых упрыгажэнняў, якія трэба закапаць у зямлю.\nТут колік не закапваюць, а кідаюць у ваду\nУ вёсцы Прысна замест жалезнай стралы выкарыстоўваецца драўляны колік. Маладыя дзяўчаты ўпрыгожваюць яго раслінамі і кветкамі. Раней колік упрыгожвалі цэлай вёскай, зараз засталося толькі тры захавальніцы абрада, таму пачынаецца ён каля пэўнай хаты.\nДа таго, калі колік патрапіць у ваду, гаспадыні імкнуцца адарваць ад яго некалькі лісточкаў і кветачак і аднесці на свой агарод, каб быў добрым ураджай\nЖанчыны і дзяўчаты водзяць карагоды, спяваюць песні, а мужчыны адносяць колік да ракі і кідаюць яго ў ваду. Заканчваецца святочнае шэсце вясёлым застоллем.\nГомельская вобласць, Беларусь, Традыцыі і абрады


Трагедыя ў Трасьцянцы: вачыма ахвяраў і катаў?\n08 ліпень 2014, 19:24\nБылая «фабрыка сьмерці» пад Менскам\nЧастка мэмарыяльнага комплексу на месцы масавага забойства ахвяраў нацызму падчас Другой усясьветнай вайны ў Трасьцянцы мае паўстаць да 9 траўня 2015 году. Так загадаў Аляксандар Лукашэнка, закладаючы капсулу на месцы будучага мэмарыялу.\nЗбудаваць мэмарыял каштуе 10 мільёнаў эўра. Грошы возьмуць зь менскага бюджэту. Ці гатовы горад выдаткаваць 10 мільёнаў эўра? І што ўжо зроблена на месцы будучага мэмарыялу?\nАдказаць на гэтыя пытаньні прадстаўнікі ўправаў ідэалёгіі і культуры Менгарвыканкаму адмовіліся.\nКіраўнік Міжнароднага адукацыйнага цэнтру імя Ёганэса Раў Віктар Балакіраў кажа, што працы нібыта вядуцца, і выказвае спадзяваньне, што іх завершаць у прызначаны тэрмін:\n«Пасьля закладкі каменя прайшоў месяц, і там штосьці робіцца: я там быў тыдзень таму, і бульдозэры там працуюць. І ўсе кажуць, што калі прэзыдэнт сказаў, то будзе зроблена».\nНацыстоўскі канцэнтрацыйны лягер у Трасьцянцы каля Менску быў адным з найбуйнейшых лягераў сьмерці ў Эўропе. Ён займаў 120 гектараў. Гісторыкі ня ведаюць дакладнай лічбы загінулых: паводле розных дасьледчыкаў, яна вагаецца ад 250 да 600 тысяч чалавек.\nІ калі польскі лягер сьмерці Асьвенцім вядомы на ўвесь сьвет, то на месцы беларускага Трасьцянца ў савецкія часы паўстаў гарадзкі сьметнік.\nВыправіць гэтую несправядлівасьць імкнуўся, сярод іншых, вядомы беларускі архітэктар Леанід Левін. Праект, створаны ягонай групай, мае стаць працягам мэмарыялу, кажа ягоная дачка, удзельніца групы распрацоўшчыкаў Галіна Левіна.\n«Распачынаў Леанід Мендэлевіч — гэта быў ягоны і боль і нэрв жыцьцёвы, каб у Трасьцянцы паўстаў мэмарыял. Цяпер ягоная працоўная група працягвае гэтую працу, але пакуль што з праектнай майстэрняй адпаведная дамова яшчэ не падпісаная. І, вядома, хацелася б, каб увесь гэты працэс праходзіў нашмат хутчэй. А тое, што там была створаная звалка і гэтае месца было аддадзенае забыцьцю, то з гэтага мы таксама павінны зрабіць высновы».\nЧастку мэмарыялу паводле архітэктурнага праекту Леаніда Левіна мае прафінансаваць нямецкая дабрачынная супольнасьць, якая ўжо выдзяляе на гэта мільён даляраў. Агулам трасьцянецкі комплекс будзе пазначаны трыма мэмарыяламі — на месцах, дзе закатавалі найбольш людзей.\nАле тэрміны ўзьвядзеньня мэмарыялу ня вызначаныя, кажа Віктар Балакіраў.\nЗрэшты, матэрыяльны бок будаўніцтва — яшчэ ня самая галоўная праблема. Аўтары ідэі ўшанаваньня памяці ахвяраў — зь беларускага боку і зь нямецкага — хочуць паказаць трагедыю з абодвух бакоў: вачыма і ахвяраў, і катаў. Аднак у Беларусі гэтую ідэю наўрад ці прымуць, асьцерагаецца спадар Балакіраў:\nАле паспрабуйце ў нас паказаць фатаграфію ката. Як да гэтага паставяцца людзі і асабліва вэтэраны? Адрынуць\n«Не галоўнае мэмарыял — мэмарыял не павінен быць пампэзным. Галоўнае — якая праца будзе весьціся пасьля яго адкрыцьця. Мы вядзем гаворку пра эўрапейскую культуру ваеннай памяці. Але гэтая культура ў нас і ў Нямеччыне розная: у нас гэта псыхалёгія пераможцаў, а ў іх — пераможаных. І вось у нас ёсьць ідэя, каб разам зь немцамі зрабіць выставу, прысьвечаную Трасьцянцу. Першая частка яе мае быць прысьвечаная ахвярам — вязьням лягераў і гета. А другая частка — паказаць біяграфіі і гісторыю тых, хто забіваў людзей. Як звычайныя людзі ставіліся катамі і масавымі забойцамі. Але паспрабуйце ў нас паказаць фатаграфію ката. Як да гэтага паставяцца людзі і асабліва вэтэраны? Адрынуць».\nПаводле спадара Балакірава, беларуска-нямецкая выстава, прысьвечаная Трасьцянцу, як і сам мэмарыяльны комплекс, мае стаць перасьцярогай, каб трагедыя масавага зьнішчэньня людзей больш ніколі не паўтарылася.\nМэмарыял у Трасьцянцы: грошы ёсьць, справы — няма


Якім паветрам мы дыхаем? Кожная шостая заўчасная сьмерць у сьвеце зьвязаная з забруджваньнем паветра і вады\n20 кастрычнік 2017, 16:35\nПаводле прафэсара зь Нью-Ёрку Філіпа Ландрыгана, 6,5 мільёна заўчасных сьмерцяў у сьвеце ў 2015 годзе была зьвязаная з брудным паветрам, прычына 1,8 мільёна заўчасных сыходаў з жыцьця — забруджаная вада, яшчэ 800 тысяч сьмерцяў зьвязаныя з забруджанымі працоўнымі месцамі. Артыкул пра дасьледаваньне, у якім браў удзел прафэсар Філіп Ландрыган, зьявіўся ў часопісе Lancet.\nПаводле дасьледчыкаў, усяго 9 мільёнаў заўчасных сьмерцяў, альбо кожная шостая, былі зьвязаныя з дрэннай экалёгіяй. Найгоршае ў сьвеце становішча з паветрам і вадой, паводле аўтараў артыкула, — у Банглядэш, Судане і Рэспубліцы Чад.\nА якім паветрам дыхаюць беларусы?\nПра якасьць паветра ў Беларусі расказала карэспандэнту Свабоды начальнік аддзелу маніторынгу атмасфэрнага паветра Белгідрамэту Багдана Казярук.\n— Вось сёньня ў мяне неспакойны дзень. Неспрыяльныя мэтэаралягічныя ўмовы — стаіць бязьветранае надвор’е — і мы накіравалі ўсім буйным прадпрыемствам папярэджаньне, каб яны рэгулявалі свае выкіды. На кожным заводзе распрацаваны комплекс мерапрыемстваў на такі выпадак — робяць захады ў залежнасьці ад спэцыфікі вытворчасьці, ад ступені неспрыяльнага надвор’я. Ёсьць яшчэ скрайняя ступень неспрыяльнасьці — гэта калі туман, калі слабыя вятры нізка над зямлёй.\n— А як складалася сытуацыя з надвор’ем цягам году?\n— Грашыць асабліва на надвор’е не выпадае. Год быў дажджлівы, зь перавагай моцных вятроў. То бок умовы надвор’я, якія складаліся сёлета, былі дастаткова спрыяльныя для забесьпячэньня нармальнай якасьці паветра. Так, былі пэўныя пэрыяды, калі ўзровень забруджваньня паветра павялічваўся.\nПрыкладам, сёньня такі пэрыяд — клясычны, калі на зыходзе бабінага лета няма ападкаў, няма ветру нават на вышыні 500 мэтраў. У такіх умовах адбываецца назапашваньне забруджваньня, але гэта не доўгатэрміновае забруджваньне.\nУ ранейшыя гады, у 2014, 2015, у нас былі смогавыя сытуацыі працяглыя і складаныя. Вось як у першай палове жніўня ў 2015, раней — у кастрычніку 2014 году. Апошнія два гады характарызаваліся адсутнасьцю такіх сытуацый. Хоць асобныя складаныя пэрыяды, працягласьцю 2-3 дні, усё ж фіксуюцца. Але нейкага хранічнага забруджваньня няма. У нас усё ж добрыя ўмовы, частая зьмена кліматычных працэсаў.\n— Якія рэгіёны Беларусі найбольш неспрыяльныя паводле якасьці паветра?\n— Такіх суцэльных рэгіёнаў няма, але ёсьць больш праблемныя гарады з праблемнымі гарадзкімі тэрыторыямі. Напрыклад, заходняя частка Гомля з вуліцай Барыкіна.\nУ Наваполацку ёсьць вуліца Маладзёжная. Часам пры неспрыяльным кірунку ветру туды даходзяць выкіды ў атмасфэру з нафтаперапрацоўчага заводу.\nУ сталіцы такі раён — дзе трактарны завод, або раён заводу ацяпляльнага абсталяваньня. У гэтым годзе там больш-менш стабільна, хоць на мінулым тыдні былі кароткачасовыя перавышэньні па аксыдзе вугляроду ў раёне МТЗ.\nУ Жлобіне ў пэрыяд без ападкаў узьнікае праблема забруджваньня паветра пылам — цьвёрдымі часьцінкамі. Гэта пры паўднёва-заходнім ветры ў горад прабіваюцца паветраныя масы ад мэталюргічнага заводу, хоць той і на значнай адлегласьці ад гораду.\nУ Магілёве бывае складаная сытуацыя, але вось трэці квартал быў спакойны надзіва. Там увесь горад акальцаваны прамзонамі, і пры любым кірунку ветру сытуацыя неспрыяльная.\nБываюць значныя праблемы з фэнолам, як і ва ўсіх вялікіх гарадах эўрапейскай часткі СНД — узровень фармальдэгіду падымаецца, калі назіраюцца рэкордна высокія тэмпэратуры паветра. Фармальдэгіду ў чыстым выглядзе выкідваецца мала, гэта другаснае рэчыва забруджваньня, ён утвараецца ў выніку фотахімічных рэакцый. То бок ніхто нібыта і не вінаваты, найперш вінавата надвор’е і прамысловая дзейнасьць чалавека.\n— А наколькі фармальдэгід небясьпечны?\n— Ды ўсе рэчывы небясьпечныя, за якімі мы сочым — мы вызначаем іх чатыры групы. Гэта можна прасачыць на сайце Белгідрамету. А небясьпека залежыць ад рознага, у тым ліку і ад таго, колькі часу чалавек знаходзіцца ў зоне гэтага паветра.\n— І які ваш прагноз на сытуацыю зь якасьцю паветра па выніках году?\n— Ведаеце, такога, каб сказаць, што ў нас усё палепшылася, ня будзе. Але і горш ня стала. Былі складаныя пэрыяды.\nПамятаецца — у канцы першай дэкады студзеня рэзка панізілася тэмпэратура паветра, моцныя маразы стаялі амаль тыдзень. У такіх умовах паветра павінна быць чысьцейшае, мы гэтак і прагназавалі. Але ў нас 9-10 студзеня людзі на ўскраінах гораду скардзіліся на дрэннае паветра.\nБольш за тое — гэтае забруджваньне ўцягвалася ў цэнтар гораду. Хоць вецер быў з поўначы, дзе няма прадпрыемстваў. Магчыма, гэта адбылося таму, што ў прыватным сэктары людзі больш палілі, ацяпляючы дамы, а паліва можа быць рознае.\nТое самае было ў канцы лютага: чакалі аднаго, а здарылася зусім іншае.\nЯшчэ цягам году былі скачкі забруджваньня ў канцы ліпеня — першай палове жніўня, калі нарэшце прыйшло сапраўднае лета. Гэтыя некалькі дзён сапраўднага лета сапсавалі нам усю карціну — інакш бы рапартавалі, што ў нас стала лепей з паветрам.\nТаму, пакуль год ня скончыўся, падводзіць вынікі рана.\nБольш за мільён беларусаў бярэ ваду з калодзежаў і сьвідравін. А там нітраты і жалеза


Разнавіднасці і падыходы да выбару полотенцесушителей з нержавеючай сталі | Інтэр'Ерныя Штучкі\nМногія ўпэўнены ў тым, што выбар полотенцесушителя - гэта задача простая і зразумелая для кожнага. Але на самой справе, прыйшоўшы ў краму, большасць пакупнікоў губляецца, так як разнастайнасць фірмаў, мадэляў і канфігурацый гэтага няхітрага прылады вельмі вяліка.\nСучасныя вытворцы сантэхнікі прапануюць найшырокі асартымент полотенцесушителей. Яны могуць быць абсалютна рознага тыпу, напрыклад вуглавымі або ў выглядзе лесвічкі. Аднак выкананы ўсе полотенцесушители з нержавеючай сталі, што дазваляе дамагчыся высокай устойлівасці да перамены тэмпературы.\nУ наш час можна сустрэць сушители для ручнікі не толькі вадзянога тыпу, як гэта было раней. Вытворцы прапануюць вялікі выбар электрычных прыбораў і прылад камбінаванага тыпу. Яны валодаюць побач пераваг, у ліку якіх прастата ўстаноўкі.\nВажна! Тым не менш, менавіта вадзяныя полотенцесушители з нержавеючай сталі карыстаюцца найбольшым попытам: яны абыходзяцца больш выгадна іншых, а іх выкарыстанне не патрабуе падачы электраэнергіі ў ванную.\nПолотенцесушитель з нержавеючай сталі ў інтэр'еры ваннай пакоі\nРасійскі або імпартны?\nКалі пакупнік вырашыў спыніць свой выбар на вадзяным полотенцесушителе з нержавеючай сталі, яму варта вызначыцца з фірмай. Цяпер на расійскім рынку прадстаўлена прадукцыя не толькі замежных кампаній, але і айчынных, якія прапануюць выдатныя прыборы для ваннай пакоі.\nВысоўны полотенцесушитель з нержавеючай сталь\nПры гэтым часцяком прадукцыя расійскіх брэндаў аказваецца больш якаснай і даўгавечнай. Больш за тое, менавіта такія агрэгаты аптымальна падыходзяць для нашай сістэмы водазабеспячэння. Таму падключыць падобны полотенцесушитель будзе прасцей. Для замежных часта даводзіцца выкарыстоўваць дадатковыя перахаднікі і іншыя прыстасаванні.\nВялікі полотенцесушитель для ваннай\nСпецыялісты рэкамендуюць арыентавацца не толькі на кошт і папулярнасць вытворцы, але і на якасць прадукцыі.\nАрыгінальная форма полотенцесушителя\nВажна! Полотенцесушитель павінен быць у першую чаргу надзейным і бяспечным. Аднымі з лепшых для дома лічацца бясшвовыя варыянты. Акрамя гэтага, падобнае прыстасаванне павінна дадаваць камфорт пры выкарыстанні ваннай пакоі.\nЯк правільна ўсталяваць полотенцесушитель\nКалі разглядаць расійскія і замежныя агрэгаты, можна адразу заўважыць некаторую розніцу ў памерах. Для замежных брэндаў лічыцца нормай выраб полотенцесушителей з дыяметрам да 0,75 цалі.\nРучнiкоў у выглядзе вешалак\nАле гэта вельмі мала, бо расейская сістэма водазабеспячэння часцей за ўсё прадугледжвае выкарыстанне труб больш аднаго цалі. Менавіта такі дыяметр прапануюць айчынныя фірмы, таму выкарыстанне іх прадукцыі будзе больш зручным.\nРучнiкоў у выглядзе змейкі\nПры выбары полотенцесушителя неабходна абавязкова звярнуць увагу на наяўнасць ахоўнага антыкаразійнага пласта. У расейскіх сушылак з гэтым праблем не бывае, а вось еўрапейскія вытворцы часта выпускаюць тавары з нержавеючай сталі без гэтага пакрыцця.\nПолотенцесушитель для ваннай\nУся справа ў тым, што ў Еўропе паветра ў вадаправоднай сістэме быць не павінна, а ў нашай наяўнасць актыўнага кіслароду ў вадзе лічыцца нормай. Таму замежныя сушители могуць хутка прыйсці ў непрыдатнасць.\nАрыгінальны дызайн полотенцесушителя\nЯк сярод замежных, так і сярод нашых кампаній асартымент полотенцесушителей проста велізарны. Нават у тым выпадку, калі пакупнік вызначыўся з тыпам канструкцыі і абраў для сваёй ваннай нержавейку, яму прыйдзецца падумаць над формай вырабаў. Яны могуць быць рознымі, але некаторыя варыянты будуць асабліва зручнымі ў выкарыстанні.\nАдным з іх з'яўляецца кутні вадзяной полотенцесушитель з нержавеючай сталі. Ён мацуецца ў вольным куце памяшкання, дзе маецца досыць вольнага месца. Для выкарыстання кутні паваротнай сушылкі патрабуецца нямала прасторы, таму яна падыдзе не для кожнай ваннай. У малагабарытных кватэрах, а асабліва ў сумешчаных санвузлах, будзе зручней выкарыстоўваць сушитель-лесвічку.\nПолотенцесушитель для стыльнай ваннай\nПры куплі паваротных полотенцесушителей варта памятаць пра тое, што яны павінны разгортвацца да 180 °. Таму вольнага месца павінна быць шмат. Гэта датычыцца і варыянтаў з палічкамі. З аднаго боку, яшчэ адна падстаўка ў ваннай не будзе лішняй. Але, калі месцы ў памяшканні зусім мала, не варта ўсталёўваць дадатковыя элементы.\nЎстаноўка і выкарыстанне полотенцесушителя\nПры выкарыстанні паваротных сушылак, а таксама варыянтаў з паліцамі, варта памятаць пра тое, што для іх максімальная нагрузка павінна быць невялікі. Часцей за ўсё вуглавыя ўстаноўкі вытрымліваюць да 5 кілаграмаў. Таму пры іх выкарыстанні трэба быць акуратнымі.\nРучнiкоў у ваннай для камфортнага выкарыстання\nЗвычайныя лесвічкі і ручнiкоў у форме літары S карыстаюцца найбольшым попытам у пакупнікоў. Яны займаюць мала месца, выдатна выглядаюць, а таксама добра выконваюць сваю асноўную функцыю: падаграваюць паветра ў памяшканні, пазбаўляюць ад падвышанай вільготнасці і сушаць рэчы.\nКласічны полотенцесушитель з нержавеючай сталі\nЛесвічкі часцяком можна сустрэць не толькі з нержавеючай сталі, але і з медзі, алюмінія або латуні. Але першыя найбольш запатрабаваныя, таму іх асартымент будзе самым высокім. Полотенцесушители з нержавейкі лічацца самымі надзейнымі. Іх трываласць вельмі высокая, такія агрэгаты могуць даваць цеплааддачу да 2000 Вт.\nЯк правільна сушыць ручнікі\nS- і М-вобразныя полотенцесушители часта вырабляюць бясшвоўнымі. Гэта дазваляе зрабіць канструкцыю досыць трывалай. Але іх памеры ў большасці выпадкаў не занадта вялікія, таму і цеплааддача не перавышае 500 Вт. Але для кампактнай ваннай пакоі гэта адзін з лепшых варыянтаў.\nЗвычайная канструкцыя полотенцесушителя\nПры выбары канструкцыі, якая выконвае ролю сушылкі, варта абавязкова звярнуць увагу на тып мацавання. Падобныя агрэгаты могуць ўсталёўвацца і на сцяну, і на падлогу. Таму ў першую чаргу трэба разабрацца з магчымасцямі сістэмы водазабеспячэння, а ўжо пасля рабіць канчатковы выбар на карысць таго ці іншага варыянту.\nМацаванне полотенцесушителя побач з ракавінай\nРэйтынг сучасных вытворцаў\nСярод папулярных мадэляў маюцца і айчынныя, і замежныя прапановы. Калі разглядаць рэйтынг полотенцесушителей замежных кампаній, то тут лідэрам будзе брэнд "Миглиор". Гэта італьянская фірма, якая вырабляе якасную, але досыць дарагую прадукцыю.\nПрактычны полотенцесушитель з нержавеючай сталі\nТым не менш у расійскіх пакупнікоў гэты брэнд карыстаецца вялікім попытам. Яго выбіраюць у першую чаргу за незвычайны дызайн, здольны падкрэсліць вартасці ваннай пакоі.\nСучасны полотенцесушитель для ваннай\nТаксама ў рэйтынгу папулярнасці замежных мадэляў варта адзначыць брэнд "Энэрджы". Гэта высакаякасныя полотенцесушители з нержавеючай сталі, якія можна набыць па даступнай кошту.\nВялікі ручнiкоў у ваннай пакоі\nРасійскія мадэлі абыходзяцца нашмат танней замежных. Таму многія выбіраюць прадукцыю такіх вытворцаў, як "Ніка", "Сунержа" і "Тругор".Апошні брэнд стаў карыстацца попытам не так даўно. Некаторы час таму "Тругор" выпускаў у асноўным парэнчы і рознага выгляду трымальнікі. Цяпер ён спецыялізуецца на вытворчасці якасных полотенцесушителей з нержавеючай сталі.\nНезвычайны полотенцесушитель ад замежнага вытворцы\nШматлікія пакупнікі рэкамендуюць прадукцыю кампаніі "Сунержа". Гэта адзін з лідэраў сярод расійскіх брэндаў. Прадукцыя фірмы не толькі якасная, але і разнастайная, таму кожны зможа знайсці падыходны для сябе варыянт і па цане, і па тыпу канструкцыі. Полотенцесушители "Сунержа" максімальна адаптаваны да расійскіх сістэмах водазабеспячэння.\nЯк правільна ўсталяваць ручнiкоў у ваннай\n← Як ажыццявіць падключэнне посудамыйнай машыны да вадаправода і каналізацыі?


Рэха вайны. Сын на ўсё жыццё запомніў растрэл бацькі… — Пружаны. Погода в Пружанах. Районные будни. Раённыя буднi\nРэха вайны. Сын на ўсё жыццё запомніў растрэл бацькі…\nДзевяцігадовы хлопчык бег з лесу ў вёску. Бег з апошніх сіл: гэта быў апошні шанец убачыць бацьку. Ён пабег туды, куды немцы зганялі мясцовых жыхароў паглядзець на расстрэл некалькіх чалавек. Хлопец не мог зразумець, як такое можа быць, што не стане яго бацькі? Як яны з матуляй і малодшым брацікам Міколкам будуць жыць без яго, дужага, добрага, роднага?..\nСталы мужчына стаяў з некалькімі аднавяскоўцамі насупраць панурага натоўпу, які сагналі немцы паглядзець на расстрэл. Немцы нешта балабонілі, крычалі. Ён глядзеў на хаціны, на дрэвы, на аблокі, якія нізка павіслі над вёскай, на ўсё тое, што любіў маляваць у вольны ад працы час.\nНапэўна, у апошнія мінуты жыццё прабягала ў яго перад вачыма. Памерла маці, а ён, будучы з бацькам у бежанстве падчас Першай Сусветнай вайны, маленькім хлопчыкам згубіўся на чыгуначным вакзале. Больш ніколі не ўбачыў свайго роднага бацьку. Дзіця ўзяў пад апеку і выгадаваў вайсковец, полк якога якраз знаходзіўся на тым вакзале. Дзяцінства хлопчык правёў, можна казаць,“сынам палка”, з прыёмным бацькам пабывалі на Далёкім Усходзе. Але ўвесь гэты час хлопчык памятаў, хто ён такі, памятаў сваё імя і прозвішча – Акім Адамчук.\nКалі стаў дарослым, Акім вярнуўся на сваю радзіму, пабудаваў хату, завёў сям’ю, працаваў. Нарадзіліся два сыны. Старэйшы Фёдар кемлівы, нядрэнна вучыўся і заўжды дапамагаў па гаспадарцы, пяцігадовы Міколка ўжо цягнуўся да алоўка і фарбаў, спрабуючы нешта маляваць… Як іх пакінуць? Смяротнае пакаранне чакала за тое, што быў старшынёй сельсавета. А ён толькі хацеў жыць са сваёй сям’ёю, працаваць на роднай зямлі, гадаваць сваіх дзяцей…\nАкім кінуў позірк на людзей, якіх сагналі гля-дзець на расстрэл. І раптам убачыў хударлявага хлопчыка, які ва ўсе вочы глядзеў на яго. Фёдар, сынок. Так многа не паспеў сказаць яму, не паспеў навучыць, а зараз трэба маўчаць, каб немцы не схапілі малога. Грымнулі стрэлы. Плячо апякло моцным болем, Акім пахіснуўся, але яшчэ ўстаяў на нагах, глядзеў на сына. Яшчэ стрэлы… Быццам пахіснуліся хаты і дрэвы, і аблокі ўпалі на зямлю…\nЁн паспеў прыбегчы да месца расстрэлу. Глядзеў на бацьку з нейкай надзеяй, хацелася крыкнуць: “Тата”, — але нібыта скамянеў, не мог гаварыць, не мог плакаць, нават зварухнуцца з месца. Першая куля трапіла бацьку ў плячо, але ён яшчэ стаяў і не адрываў позірк ад сына. Другая куля трапіла прама ў вока… Бацька нязграбна ўзмахнуў рукой, нібы хапаючыся за жыццё, і ўпаў.\nІшоў першы год вайны.\nФёдар з маці і малодшым братам зведалі яшчэ шмат гора: хаваліся ад немцаў, спазналі голад і холад, як і многія беларускія сем’і таго часу. Маці Аляксандра больш не выйшла замуж, сама падымала дзяцей, а Фёдар застаўся за старэйшага мужчыну ў хаце.\nМой дзядуля Фёдар Акімавіч пражыў доўгае жыццё, выгадаваў дзяцей, дачакаўся ўнукаў. Ужо незадоўга да сваёй смерці ён узгадваў, што самым цяжкім момантам у жыцці быў расстрэл бацькі. Яго ён яскрава памятаў, нібыта позірк бацькі запаў яму ў самае сэрца, а ў вачах засталіся водбліскі тых падаючых аблокаў…\nКолькі дзяцей ваеннага часу жылі і жывуць з гэтым позіркам вайны ў сэрцы…\nЧаму наварочваюцца слёзы, калі мы чуем аповеды, песні, успаміны пра вайну? Можа, мы плачам тымі слязьмі, што не выплакалі дзеці і жанчыны таго часу? І ўзгадваем, што ў Беларусі загінуў кожны трэці жыхар…\nПредыдущая записьВыхаванцы дзіцячых дамоў сямейнага тыпу і сацыяльна-педагагічнага цэнтра ў пасёлку Сонечны ў рамках экалагічнай акцыі пасадзілі дрэўцы\nСледующая записьПадрыхтавалі ТОП папулярных навін красавіка. А што чыталі вы?


Па шматлікіх просьбах калег прыводзім інфармацыю аб недарагіх гасцініцах, дзе ўдзельнікі кангрэса з іншых гарадоў і краін могуць размясціцца ў дні мерапрыемствы.\nДадзеная інфармацыя даведачная, не носіць рэкламнага характару, узятая адкрытых крыніц (сеткі Інтэрнэт) і не з’яўляецца публічнай афертай.\nВыявы прадастаўлены сервісам Яндэкс.Карты. Калі ласка, дачакайцеся загрузки малюнкаў\nЗнаходзіцца ў акадэмічным квартале – у непасрэднай блізкасці ад месцаў рэгістрацыі ўдзельнікаў кангрэса, адкрыцця, першага і заключнага пленарнага пасяджэння, а таксама канферэнцыі « Філасофскія веды ў навуцы і культуры ».\nВэб-сайт з цэнамі (у расійскіх рублях і еўра) – по данной ссылке.\nвул. Якуба Коласа, 35\nЗнаходзіцца ў 7-10 хвілінах хады ад Прэзідыума НАН Беларусі на паралельнай вуліцы. Усе мерапрыемствы, якія праходзяць у акадэмічным квартале, таксама даступныя пешшу.\nПрапануюцца нумары і месцы ў нумарах. Вэб-сайт з цэнамі – по данной ссылке.\nГасцініца спартыўна-аздараўленчага комплексу «Алімпійскі»\nпраспект Незалежнасці, 80А\nЗнаходзіцца ў 10-15 хвілінах хады ад Прэзідыума НАН Беларусі ўнутры суседняга квартала. Побач ўваход у Цэнтральны батанічны сад. Усе мерапрыемствы, якія праходзяць у акадэмічным квартале, таксама даступныя пешшу.\nПрапануюцца нумары і месцы ў нумарах. Вэб-старонка з цэнамі – по данной ссылке.\nвуліца Бабруйская, 4а\nЗнаходзіцца ў комплексе будынкаў, якія прымыкаюць да цэнтральнага чыгуначнага вакзала. Побач станцыя метро “Плошча Леніна”, якая знаходзіцца на той жа лініі, што і станцыя метро “Акадэмія навук”, а таксама ўсе транспартныя камунікацыі горада.\nПрапануюцца месцы ў нумарах і 1-2-мясцовыя нумары па цане ад 15 дал. У суткі. Вэб-старонка з цэнамі – по данной ссылке.\nвул. Адоеўскага, 52\nРазмешчана побач са станцыяй метро “Спартыўная”. Адносiцца да экономклассу з коштам пражывання ад 10 дал. у суткі. Геаграфічна бліжэй да факультэта філасофіі і сацыяльных навук БДУ, дзе пройдзе міжнародная навуковая канферэнцыя « Філасофія і цывілізацыйныя перспектывы постсучаснасці» (Адлегласць – тры прыпынкі метро да станцыі “Фрунзенская” на той жа лініі).\nВэб-старонка з кантактнымі дадзенымі – по данной ссылке.\nвул. Прытыцкага, 2\nРазмешчана паблізу станцыі метро “Пушкінская”. Торхзорачная гасцініца новай пабудовы, са сваім рэстаранам. Геаграфічна бліжэй да факультэта філасофіі і сацыяльных навук БДУ, дзе пройдзе міжнародная навуковая канферэнцыя «Філасофія і цывілізацыйныя перспектывы постсучаснасці» (Адлегласць – два прыпынкі метро да станцыі “Фрунзенская” на той жа лініі).\nВэб-сайт – по данной ссылке.


Канвертаваць Кыргызскіх самоў (KGS) і Даляраў ЗША (USD) : Калькулятар абменнага курсу\nКыргызскіх сомах (KGS) і Даляр ЗША (USD) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nГэта Кыргызскіх сомах і Даляр ЗША пераўтваральнік да цяперашняга часу з абменнымі курсамі з 17 ліпень 2018.\nКалі ласка, увядзіце суму, якую ў полі злева ад Кыргызскіх сомах. Выкарыстоўвайце "абмен валют", каб зрабіць Даляр ЗША валюты па змаўчанні. Націсніце на Даляраў ЗША або Кыргызскіх самоў канвертаваць паміж гэтай валютай і ўсімі іншымі валютамі.\nКыргызскіх сомах гэта валюта, у Кіргізія (KG, KGZ). Даляр ЗША гэта валюта, у Амерыканскае Самоа (AS, АНМ), Брытанскія Віргінскія выспы (В.Г., VGB, Брытанскія Віргінскія выспы), Сальвадор (С.В., SLV), Гуам (ДУ, ГУМ), Маршалавы выспы (MH, MHL), Мікранезія (Фэдэратыўныя Штаты Мікранэзіі, FM, FSM), Паўночныя Марыянскія астравы (MP, MNP), Палаў (PW, PLW), Пуэрта-Рыка (PR, PRI), Злучаныя Штаты (Злучаныя Штаты Амерыкі, ЗША, ЗША), Астравы Тэркс і Кайкас (МС, TCA), Віргінскія а-вы (VI, Вір), Тымор-Лешти, Эквадор (ЕС, ЭКЮ), Johnston Island, Мідўэй, і Wake Island. Даляр ЗША таксама вядомы як Амерыканскі долар, і Даляр ЗША. Сімвал USD можа быць запісаная $. Кыргызскіх сомах дзеліцца на 100 tyyn. Даляр ЗША дзеліцца на 100 cents. Абменнага курсу кыргызскіх сомах Апошняе абнаўленне 17 ліпень 2018 ад Yahoo Finance. Абменнага курсу Даляр ЗША Апошняе абнаўленне 16 ліпень 2018 ад Міжнародны валютны фонд. KGS каэфіцыент мае 5 ўважаецца лічбаў. USD каэфіцыент мае 6 ўважаецца лічбаў.


“Нарва – рака вобразаў” | БЕЛАРУСКАЕ РАДЫЁ РАЦЫЯ\nПад такім загалоўкам адкрылася фотавыстава Паўла Тадэйка ў Белавежскім асяродку культуры. Здымкі паказваюць прыгажосць нарваўскіх краявідаў. На іх часта з’яўляецца ровар як галоўны сродак перамяшчэння мясцовых люзей. Кажа аўтар:\n– Вядучы матыў – гэта ровар. І незалежна ад таго, ці ён для моладзі, каб перасоўвацца па горадзе, ці на вёсцы, дзе бабулі возяць бідоны з малаком. І гэты ровар усюды можна пабачыць на Падляшшы. Таму і была задума паказаць гэты ровар у розных сітуацыях.\nПавел Тадэйка, выкладчык Беластоцкай палітэхнікі, фатаграфію лічыць сваім галоўным хобі. Ягоныя здымкі можна знайсці ў альбоме “Колеры праваслаўя”, а таксама на сайце magiapodlasia.pl.\nВыставу “Нарва – рака вобразаў” у Белавежскім асяродку культуры можна наведаць да 12-га траўня.


70-гадовы юбілей заўтра адзначае Герой Сацыялістычнай Працы Алег Адольфавіч ВАЛАДЗЬКО\nБыць простым i здаровым на доўгiя гады\nОпубликовано: 15.07.2016 22:26:45\n70-гадовы юбілей заўтра адзначае Герой Сацыялістычнай Працы Алег Адольфавіч ВАЛАДЗЬКО, які больш за сорак гадоў кіраваў вядомым у рэспубліцы і за яе межамі калгасам імя Суворава (цяпер ААТ “Навасёлкі-Лучай”) Пастаўскага раёна. У трынаццаць гадоў прычэпшчыкам плуга працаваў у дзве змены. Час быў цяжкі і, каб выжыць, знайшоў сабе такі занятак пасляваенны падлетак. Зарабіў у калгасе чатырыста працадзён і атрымаў увосень 800 кілаграмаў збожжа. Працаваў механізатарам на палях, вучыўся, а потым і ўзначаліў калгас імя Суворава. Паступова мацнела эканоміка гаспадаркі, больш заможным станавілася жыццё хлебаробаў. На Усесаюзны п’едэстал гонару вывеў калектыў малады старшыня Алег Валадзько. У раслінаводстве і жывёлагадоўлі дасягнулі еўрапейскіх вытворчых паказчыкаў. Дзяржаўнымі ўзнагародамі адзначана руплівасць і старанне перадавікоў, а сам Алег Адольфавіч удастоены ганаровага звання Героя Сацыялістычнай Працы.\nУ АРСЕНАЛЕ дзяржаўных узнагарод заслужанага работніка сельскай гаспадаркі Алега Валадзько — два ордэны Леніна, ордэны Працоўнага Чырвонага Сцяга, Кастрычніцкай Рэвалюцыі і Дружбы народаў, шматлікія медалі і Ганаровыя граматы. За аўтабіяграфічную кнігу “Сын зямлі і неба” вясковы аўтар удастоены віцебскай абласной літаратурнай прэміі імя Пятруся Броўкі.\nМногае давялося перажыць за паўвека Алегу Адольфавічу і яго жонцы Зоі Іосіфаўне. Выхавалі дачок Эму і Святлану, далі ім вышэйшую медыцынскую адукацыю. Сёлета і ўнучка Кацярына атрымала дыплом урача і выйшла замуж.\nСялянскі дом Валадзькоў патанае ў зеляніне. Кожнае дрэўца ці кусцік сваімі рукамі саджалі і песцілі. Асабліва дарагі іх сэрцам стромкі дубок, што з кожным годам усё вышэй уздымаецца над падворкам і быццам гамоніць-шэпча пра мінулыя будні калгаснага старшыні.\nЯшчэ вёска патанала ў ранішняй дрымоце, а няўрымслівы кіраўнік гаспадаркі выязджаў на легкавіку з падворка і да першых сонечных промняў паспяваў аб’язджаць палі, аглядаць пасевы, наведваць ранішнюю дойку кароў і вяртацца ў кантору, дзе яго ўжо чакалі спецыялісты. Знаходзіў час Алег Адольфавіч і на дэпутацкую дзейнасць. Яго выбіралі ў Вярхоўны Савет рэспублікі і былога СССР.\nНа базе калгаса імя Суворава праводзіліся практычныя заняткі не толькі для кіраўнікоў і аграрных спецыялістаў былога Саюза, але і для прадстаўнікоў вышэйшага эшалона ўлады. Было чаму іх вучыць. Гаспадарка лідыравала ў рэспубліцы па эканамічных паказчыках. Старшыня Валадзько аб’ездзіў Амерыку, Японію, Заходнюю Еўропу, Ізраіль і іншыя краіны, дзе пераймаў усё найбольш прыемлемае і ўкараняў у сябе. Навінкамі дзяліўся з іншымі. У пастаўскіх гаспадароў стажыраваліся спецыялісты і кіраўнікі высокага ўзроўню. Кожны, нават самы незначны поспех запальваў старшыню на новыя справы. Толькі пачыналі на беларускіх палях высяваць яшчэ зусім малавядомы рапс, а ў калгасе імя Суворава ўжо запраўлялі трактары рапсавым палівам. Па 30 цэнтнераў з гектара намалочвалі насення гэтай культуры, а ў лепшыя гады атрымлівалі еўрапейскую ўраджайнасць. Выгаду мелі двайную – рапсавае масла прадавалі на замежным рынку і поўнілі калгасную казну, а спажыўным шротам паспяхова кармілі жывёлу. Атрымлівалі высокія ўраджаі збожжавых, кармавых і тэхнічных культур. Паспяхова развівалася і жывёлагадоўля. Пашыраліся вытворчая база і сацыяльная сфера. Паўставалі новыя фермы, узводзіліся жылыя дамы для калгаснікаў. На цэнтральнай сядзібе, у вёсцы Навасёлкі, адкрыліся ўчастковая бальніца з неабходным сучасным медыцынскім абсталяваннем, дзіцячы садок з плавальным басейнам, музычная школа, гасцініца. У суседняй вёсцы Лучай аднавілі касцёл. Такую багатую спадчыну пакінуў нашчадкам таленавіты кіраўнік.\nНа старонках нашай газеты на пытанне пра шчасце Алег Адольфавіч адказаў:\nВіншаваць юбіляра ў гэтыя выхадныя прыедуць у вёску Навасёлкі родныя, сябры, кіраўнікі Пастаўскага раёна і мясцовай гаспадаркі.


Могілкі пры мінскім вайсковым шпіталі на Доўгім Бродзе першапачаткова ўзніклі на іншым месцы. Яшчэ з 1840-х яны знаходзіліся ў раёне Шпітальнай і Правіянцкай вуліц (якія сёння носяць, адпаведна, імёны Фрунзэ і Захарава), прыкладна паміж іх скрыжаваннямі з Вайсковым і Бранявым завулкамі, непадалёк ад самога шпіталя, будынак якога цяпер займае Следчы камітэт. Новыя могілкі, вядомыя сёння як Вайсковыя, былі заснаваныя ў 1895 годзе на Даўгабродскай вуліцы (цяпер Казлова), а на месцы старых шпітальных могілак паўстала з часам гарадская забудова.\nНа Вайсковых могілках пры вуліцы Даўгабродскай да рэвалюцыі хавалі выключна праваслаўных — афіцэраў мінскага гарнізона і іх сваякоў. Да нашага часу з той пары захавалася толькі некалькі дзясяткаў надмагілляў. Пахаванні дарэвалюцыйнага перыяду збольшага сканцэнтраваныя вакол царквы Аляксандра Неўскага, збудаванай на могілках у 1898 годзе. З таго часу набажэнствы ў царкве адбываліся амаль без перапынку, за выняткам толькі 1939—1941 гадоў. Усярэдзіне на сценах храма можна пабачыць мемарыяльныя пліты з выбітымі на іх імёнамі 118 воінаў 119-га Каломенскага палка і 30-й артылерыйскай брыгады, якія загінулі на Расійска-турэцкай вайне 1877—1878 гадоў.\nЗрэшты, пасля рэвалюцыі Вайсковыя могілкі страцілі свой ранейшы статус і тут пачалі хаваць людзей самых розных заняткаў, незалежна ад веравызнання. Варта адзначыць, што непадалёк, літаральна за пару кварталаў, месціліся яшчэ адны старыя могілкі — Залатагорскія, пры касцёле Святога Роха. Цяпер пра тыя могілкі нагадваюць толькі пару дзясяткаў надмагілляў.\nМінчукі на Вайсковых могілках, пачатак ХХ стагоддзя. Фота: Wikimedia Commons.\nЗалатая Горка і Доўгі Брод\nУ міжваенныя гады ў гэтым раёне Мінска, які зваўся Залатой Горкай, жылі многія дзеячы беларускага нацыянальнага руху. Колішняя жыхарка гэтага раёна, дзяячка беларускай эміграцыі Зора Кіпель (дачка літаратара Лявона Савёнка і настаўніцы Апалоніі Раткевіч), цытуе ў сваіх успамінах матчыны запісы, з якіх вынікае, што тут жылі пісьменнікі Янка Купала і Якуб Колас (тут жа пазней і пахаваныя), Змітрок Бядуля (іменем якога тут названыя вуліца і плошча), першая выканаўца ролі Паўлінкі Паўліна Мядзёлка, аўтар гімна «Мы выйдзем шчыльнымі радамі» Макар Краўцоў, упарадкавальнік беларускага правапісу Язэп Лёсік, прэм’ер БНР Іван Серада, кіраўніца беларускіх сацыялістаў-рэвалюцыянераў Палута Бадунова, адзін з важакоў заходнебеларускай Грамады Ігнат Дварчанін, мегапапулярны драматург Францішак Аляхновіч, акцёр Купалаўскага Фларыян Ждановіч.\nНекаторыя вуліцы раёна і да сёння захавалі свае старыя, яшчэ дарэвалюцыйныя назвы: Берасцянская, Мар’еўская, Вайсковы, Бранявы, Горны завулкі… Але сапраўдны дух старых Залатой Горкі і Доўгага Броду адчуваецца ўжо толькі на Вайсковых могілках. Астатні раён, за выняткам Залатагорскага касцёла Святога Роха, змяніўся да непазнавальнасці, забудаваны сталінкамі і хрушчоўкамі, што паўсталі на месцы драўлянай забудовы, якая згарэла ад пажараў, выкліканых нямецкімі бамбёжкамі ў чэрвені 1941-га.\nПомнік, які паставіў па жонцы Якуб Колас. Фота Надзеі Бужан.\nАйцы БССР і іхні лёс\nЯшчэ ў міжваенныя гады Вайсковыя могілкі фактычна робяцца нацыянальным пантэонам Савецкай Беларусі — хоць афіцыйна такога статусу яны ніколі не мелі. Менавіта тут пачынаючы з 1920-х хаваюць усіх больш-менш заслужаных дзяржаўных, грамадскіх і культурных дзеячаў. Лік іх не надта вялікі — пераважная большасць даваеннай эліты БССР згінула падчас рэпрэсій 1930-х гадоў, і магілы іх невядомыя. Але і лёсы пахаваных на Вайсковых могілках часцей за ўсё абрываліся трагічна.\nПачалося з таго, што ў маі 1920 года, калі Мінск яшчэ быў у руках палякаў, дэфензіва (польская таемная паліцыя) выкрыла і расстраляла групу падпольшчыкаў-камуністаў. Іх пахавалі на Вайсковых могілках, непадалёк ад царквы, а неўзабаве, пасля таго, як у ліпені 1920-га Мінск заняла Чырвоная армія, тут паўстаў сціплы абеліск з зоркай і надпісам: «Магіла чырвоных партызан… расстрэляных белапалякамі 7-га мая 1920 г.» — і спіс з васьмі прозвішчаў.\nЗусім блізка ад магілы чырвоных партызан можна пабачыць надмагілле дзеяча Беларускай рэвалюцыйнай арганізацыі і Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі Арсеня Канчэўскага — ягоны старэйшы брат Ігнат быў вядомы пад псеўданімам Ігнат Абдзіраловіч як філосаф і аўтар эсэ «Адвечным шляхам». Ігнат Канчэўскі памёр ад хваробы ў 27 гадоў, не нашмат яго перажыў і Арсень — у жніўні 1931 года ў веку 29 гадоў ён патануў у Чорным моры.\nПры самым уваходзе на могілкі пахавалі першага прэзідэнта Беларускай акадэміі навук Усевалада Ігнатоўскага, які ў 1931-м быў абвешчаны «лідарам нацыянал-дэмакратычнай контррэвалюцыі» і застрэліўся, не сцярпеўшы такіх абвінавачанняў. У 40-я на магіле Ігнатоўскага складалі прысягу сябры створанага немцамі Саюза беларускай моладзі. Вось як узгадвае тыя падзеі будучы кіраўнік Беларускага інстытута навукі і мастацтва ў Нью-Ёрку, а тады хлапчук Вітаўт Кіпель: «25 сакавіка 1944 года на пляцы Волі была вялікая дэманстрацыя… А моладзь — чалавек 50 — пайшла на Вайсковыя могілкі, і там каля магілы Ігнатоўскага прымалі прысягу… Памятаю: быў барабан, быў гарніст, сцягі, штандары, здаецца, нават быў залп — усё выглядала тэатральна».\nАнтон Шукелойць, які за немцамі быў дырэктарам мінскага краязнаўчага музея, паводле сваіх абавязкаў займаўся і вывучэннем стану гарадскіх могілак: «На Вайсковых могілках пахаваны [пісьменнік] Эдуард Самуйлёнак. Ягоная магіла недалёка ад царквы. І яшчэ адна магіла была — ці не Чарвякова? На гэтых магілах не было ніякіх знакаў. У мяне ўзнікла думка паставіць крыжы на гэтыя магілы. Але ж то ўсё былі камуністы. Савёнак кажа: «Няважна, што камуністы. Па-першае, гэта хрышчоныя людзі, а па-другое — беларускія патрыёты. У тых умовах, у якіх яны жылі, яны, магчыма, не маглі інакш сябе паказаць. Так што стаў крыжы». І я паставіў крыжы».\nТак ці іначай, на магіле Аляксандра Чарвякова, якога ў міжваенныя гады называлі «беларускім прэзідэнтам», сёння стаіць ужо не крыж, а грунтоўны помнік — праўда, з надпісам па-руску. Паставілі яго ўжо праз дзесяцігоддзі па вайне. Жыццё Чарвякова, які ў 1924—1937 гадах фармальна стаяў на чале БССР, таксама абарвалася трагічна: абвінавачаны ў антысавецкай дзейнасці, ён застрэліўся ў чэрвені 1937 года, каб не трапіць у турму, дзе, ён тое ведаў, яго чакалі зверскія катаванні і смерць. Улады падманна абвясцілі, што самагубства Чарвякоў здзейсніў «на асабістай сямейнай глебе».\nА непадалёк ад Ігнатоўскага і Чарвякова — магіла чэкіста Язэпа Апанскага, намесніка прадстаўніка ОГПУ Беларусі. Апанскі загінуў у чэрвені 1927 года ў аварыі дрызіны на чыгунцы між Масюкоўшчынай і Ждановічамі. Здарэнне падалі як тэракт, і сем’і, чые зямельныя ўчасткі прылягалі да чыгункі на месцы аварыі, былі рэпрэсаваныя як датычныя да гібелі Апанскага. У Мінску арганізавалася дэманстрацыя, падчас якой натоўп ледзь не разграміў польскае консульства — вінаватымі ў гібелі высокапастаўленага чэкіста абвясцілі палякаў, хаця хадзіла пагалоска, што машыніст проста занадта разагнаўся. На помніку напісалі, што Апанскі з шафёрам загінулі «от руки контрреволюции».\nЛітаратары і рэпрэсаваныя\nБлізка ад царквы можна бачыць яшчэ некалькі даваенных помнікаў заслужаных для БССР дзеячаў, якіх абмінула хваля рэпрэсіяў — тут пахаваныя акадэмік-геолаг Мікалай Бліядуха, які займаўся даследаваннем карысных выкапняў Беларусі і памёр у 1935 годзе, і заслужаны артыст БССР Уладзімір Крыловіч, які памёр у 1937-м. А побач — магіла пісьменніка Эдуарда Самуйлёнка, які памёр у 1939 годзе. Са смерцю Самуйлёнка звязаная вусцішная гісторыя: літаратар Юрка Віцьбіч узгадваў, што адразу ж пасля пахавання цела пісьменніка нехта выцягнуў з дамавіны і зняў з яго гарнітур. Хто аказаўся злачынцам — чытайце ў артыкуле Змітра Дразда.\nЯшчэ адзін след памяці пра рэпрэсіі — непадалёк ад царквы магіла бацькі паэта Міхася Багуна, Фёдара Блошкіна. Сам Міхась Багун, арыштаваны ў лістападзе 1936-га, быў асуджаны на восем гадоў лагераў і памёр у 1938-м на перасыльным пункце. Кажуць, менавіта Міхасю Багуну належала ідэя назвы нефармальнага аб’яднання літаратараў у даваенным Мінску — Таварыства аматараў выпіць і закусіць (ТАВіЗ), у якое нібыта ўваходзіў пэўны час і Эдуард Самуйлёнак. У іншым куце могілак — згадка пра рэпрэсаванага святара: на магіле сваякоў — шыльда з іменем протаіерэя Паўла Гаховіча, рэпрэсаванага ў 1929 годзе.\nБольшасць літаратараў на Вайсковых пахаваныя на ўскрайку могілак, на горцы, што бліжэй да рага вуліц Казлова і Берасцянскай. Адна з першых — магіла паэта Паўлюка Труса, які памёр ад тыфу ў 1929-м у веку 25 гадоў. Былы ўдзельнік падполля ў мінскім гета Гірш Смоляр пісаў пасля вайны, што на магіле Паўлюка Труса збіраліся падпольшчыкі, каб адтуль сысці ўпотай у лес да партызан.\nА ў 1960-я, як узгадваў журналіст і літаратар Валянцін Тарас, «у госці да Паўлюка» любіў завітаць Міхась Стральцоў, які нават меў пры помніку хованку з усім неабходным да памінальнай чаркі: відэльцамі, нажом, адкрывачкай, сурвэткамі…\nЗрэшты, помнік тады стаяў яшчэ даваенны — пазней яго замянілі масіўнай стэлай з барэльефам паэта.\nМагілы Паўлюка Труса і Кузьмы Чорнага. Нашчадкі Чорнага (Мікалая Раманоўскага) прынеслі да помніка яго кнігу. Фота Надзеі Бужан.\nПобач з магілай Труса — паваенныя пахаванні: Кузьмы Чорнага, які памёр у толькі-толькі вызваленым Мінску ўвосень 1944-га ў 44 гады, і паэта-камуніста з Заходняй Беларусі Валянціна Таўлая, які быў намеснікам дырэктара Купалаўскага музея і памёр у 1946-м у 33 гады. Здароўе Кузьмы Чорнага падарвалі допыты ў сталінскім НКВД, а Таўлая — гады, праведзеныя ў польскай турме.\nТут жа ляжыць і першы старшыня Саюза пісьменнікаў і аўтар тэксту гімна БССР Міхась Клімковіч, які памёр у 1954-м, і памерлая ў тым самым годзе руская пісьменніца Вера Лютава, якая пражыла ў Мінску толькі апошнія дзесяць гадоў жыцця і ўзначальвала ў Саюзе пісьменнікаў БССР секцыю рускай літаратуры. Тым не менш надпіс на ейным помніку — па-беларуску.\nЗа «літаратарскай горкай» густа ідуць пахаванні перадваенных і ваенных гадоў. Хоць самая знакамітая магіла часоў вайны знаходзіцца ўсё-ткі не тут, а непадалёк ад царквы — там пахаваная Бянігна Луцэвіч з Валасевічаў, маці Янкі Купалы, якая памерла ў акупаваным Мінску 30 чэрвеня 1942 года, праз два дні пасля таго, як у Маскве трагічна загінуў ейны сын — у гэтым была свая містыка, яна ж не ведала, што здарылася па той бок лініі фронту. Бянігну Іванаўну пахавалі, з вялікай пашаны, бліжэй да цэнтра могілак і да магілы Купалавай цешчы, Эміліі Манэ-Станкевіч. На яе помніку словы Купалы: «Наўчыўся я слоў беларускіх ад маці…»\nАле большасць ваенных пахаванняў варта шукаць усё ж бліжэй да рага вуліц Казлова і Берасцянскай. У гэтым квадраце пахаваны і Герасім Якушка — перадваенны галоўны архітэктар Мінска, які пабудаваў, між іншага, жылы дом гарвыканкама (пр. Незалежнасці, 43), будынкі палітэхнікума (пр. Незалежнасці, 85) і школы № 4 (Чырвонаармейская, 11). У акупаваным Мінску Якушка памёр ад тыфу.\nАдна з загадак Вайсковых могілак, якая наўрад ці будзе разгаданая, — магіла лідара беларускіх нацыянал-сацыялістаў Фабіяна Акінчыца, які рыхтаваў прапагандыстаў для працы ў акупаванай Беларусі. Гэты адыёзны дзеяч у Мінску бываў толькі кароткімі наездамі, але менавіта тут яго напаткала гібель ад рук партызан — Акінчыца застрэлілі ў кватэры ягонага сябра, рэдактара «Беларускай газэты» Уладзіслава Казлоўскага (ён сам будзе забіты ў лістападзе таго ж года). Смяротны прысуд выканала 5 сакавіка 1943 года група на чале з журналістам Алесем Матусевічам. Акінчыц быў фігурай настолькі зненавіднай, што на ягоную смерць ніяк не адгукнулася нават тагачасная прэса, што выходзіла ў Мінску за немцамі. Магіла Акінчыца не была ніяк пазначаная, і пасля вайны ўсякі след па ёй згубіўся.\nПра стварэнне пранямецкага Саюза беларускай моладзі было абвешчана на ўрачыстым сходзе ў Мінскім гарадскім тэатры, зладжаным з нагоды другіх угодкаў «вызвалення Мінска ад бальшавікоў» 22 чэрвеня 1943 года. Увечары ж у тэатры паказвалі спектакль паводле п’есы Францішка Аляхновіча «Пан міністр», і неўзабаве пасля пачатку адбыўся выбух, у выніку якога загінулі 13 чалавек — у асноўным сталічная моладзь, — яшчэ каля сотні чалавек былі параненыя. Вядомыя імёны некалькіх ахвяр: Андрэй Братко, Яраслаў Кушаль (сын вайскоўца Франца Кушаля і паэткі Наталлі Арсенневай), Кастусь Мокат, Тамара Насеннік, Марыя Негіна, Марыя Сабалеўская, Леанід Слаўнін. Вядома таксама, што трох ахвяр не апазналі.\nАдразу ж пасля здарэння штаб партызанскага руху загадаў лічыць выбух правакацыяй немцаў, і толькі нядаўна былі адшуканыя дакументы і сведчанні, якія праліваюць святло на сапраўдную гісторыю гэтай трагедыі. Высветлілася, што выбух зладзілі ўсё ж партызаны з мэтай забіць Вільгельма Кубэ. Калі ж стала вядома, што Кубэ падчас выбуху ў тэатры не будзе, двое партызан паспрабавалі абясшкодзіць міну — але самі загінулі пры выбуху. Іх і пахавалі неапазнанымі разам з астатнімі ахвярамі тэракта 25 чэрвеня 1943 года на Вайсковых могілках. Доўгі час вядома было толькі, што магілы ахвяр выбуху былі на рагу вуліц Берасцянскай і Казлова, пры самым плоце ўздоўж апошняй. Толькі сёлета ўдалося высветліць, што на тым самым месцы, якое называлі сведкі, захавалася надмагілле прынамсі аднаго з палеглых у той дзень у тэатры — Леаніда Славіна (ці Слаўніна). А проста перад ягоным помнікам — брацкая магіла чатырох падпольшчыкаў, павешаных нацыстамі ў лістападзе 1943-га. Яшчэ адна ахвяра выбуху ў тэатры, Марыя Негіна, пахаваная разам са сваякамі ў іншай частцы могілак.\nА ўжо праз пару тыдняў пасля пахавання ахвяр выбуху, у пачатку ліпеня 1943-га, на Вайсковых могілках развітваліся з настаяцелем царквы Аляксандра Неўскага, айцом Іванам Кушнерам. Ён быў актыўным прыхільнікам беларускай аўтакефаліі, ратаваў яўрэйскіх дзяцей, а загінуў ад выбуху партызанскай міны на дарозе пад Ракавам. Пахавалі яго пры царкоўнай сцяне.\nАпошняе водгулле вайны\nПасля вызвалення Мінска ад нацыстаў на Вайсковых могілках пачынае стварацца мемарыял памяці савецкіх салдат і афіцэраў, якія загінулі ў баях за горад. З’яўляецца таксама ідэя стварэння на базе Вайсковых могілак нацыянальнага пантэону Беларусі — гэтай тэме быў прысвечаны, між іншага, артыкул Гірша Смоляра ў газеце «Літаратура і мастацтва» ад 20 траўня 1945 года. Былы падпольшчык прапаноўваў упарадкаваць магілы дзеячаў культуры, а таксама перапахаваць у Мінску памерлых на чужыне Янку Купалу, Максіма Багдановіча і Змітрака Бядулю. Як вядома, пазней перавезлі з Масквы ў Мінск толькі урну з прахам Янкі Купалы.\nЗдавалася, вайна з яе жахамі і нягодамі адышла. Але і вызвалены Мінск неўзабаве скаланула страшнае здарэнне, якое забрала нават больш жыццяў, чым выбух у тэатры ў 1943-м. У новай частцы могілак, пры рагу вуліц Казлова і Міхайлава, стаіць між пахаванняў савецкіх вайскоўцаў высокая стэла з чорнага граніту з выбітымі на ёй імёнамі трох дзясяткаў хлопцаў і дзяўчат. Гэта толькі невялікая частка ахвяраў загадкавага пажару на навагоднім балі 3 студзеня 1946 года ў клубе НКГБ на плошчы Свабоды ў Мінску.\nНа стэле з чорнага граніту выбіты імёны трох дзясяткаў хлопцаў і дзяўчат. Гэта толькі невялікая частка ахвяраў загадкавага пажару на навагоднім балі 3 студзеня 1946 года ў клубе НКГБ на плошчы Свабоды ў Мінску. Фота Надзеі Бужан.\nГісторыя таго балю ахінутая мноствам чутак. Казалі, нібыта запрашэнні на яго маглі атрымаць толькі выдатнікі і дзеці эліты, але насамрэч там апынуліся і даволі выпадковыя людзі. Распаўсюджваліся чуткі, што пажар здарыўся, бо ў будынку разам з клубам месціўся архіў нямецкіх спецслужбаў, і дыверсанты зладзілі падпал, каб зацерці сляды. Нехта нават сцвярджаў, нібы ўсе пажарныя машыны Мінска падчас трагедыі раз’ехаліся па лжывых выкліках у розныя канцы горада. Але гэта ўсё непраўдзіва. Зрэшты, у прэсе не было публікацый, што стала прычынай пажару і хто быў у ім вінаваты.\nШто могуць дадаць да гэтай гісторыі імёны на помніку? Вядома, што Алена Дземідовіч, імя якой выгравіравана трэцім зверху, насамрэч выжыла, яе запісалі ў спіс ахвяр памылкова. А Ала і Валя Чачнёвы, імёны якіх змешчаныя ў спісе ніжэй, насамрэч загінулі. Пра іх вядома з успамінаў таго самага Вітаўта Кіпеля, да якіх мы ўжо звярталіся ў гэтым тэксце. Гэтыя дзяўчаты наўрад ці мелі нейкае дачыненне да савецкай эліты — яны ўсе тры гады нацысцкай акупацыі перажылі ў Мінску, а іх бацька, праўдападобна, быў звязаны з партызанамі. Але Ала і Валя Чачнёвы зрабіліся ахвярамі страшнай трагедыі ўжо ў вызваленым горадзе.\nСярод людзей, пахаваных на Вайсковых могілках, вылучаецца таксама імя Рут Уолер, пахаванай у жніўні 1946-га на цэнтральнай алеі. Грамадзянка ЗША, яна працавала ў місіі ААН па дастаўцы гуманітарнай дапамогі. Памерла ў 25 гадоў, захварэўшы на запаленне лёгкіх, пасля таго як выратавала хлопчыкаў, што танулі ў возеры.\nСмерць маладой амерыканкі мела наступствы: пасля гэтага Штаты знялі з СССР эмбарга на ўвоз пеніцыліну і іншых антыбіётыкаў.\nМы не можам распавесці пра ўсе трагедыі, ахвяры якіх знайшлі свой апошні прытулак на Вайсковых могілках. Нават калі пералічыць толькі надмагіллі, на якіх месціцца надпіс «трагічна загінуў», — лік ідзе на дзясяткі. Кожная смерць — гэта трагедыя… Але галоўная трагедыя — лёс саміх Вайсковых могілак. Сёння стан амаль чатырох тысяч помнікаў лічыцца нездавальняючым, ім пагражае «добраўпарадкаванне», якое на мове камунальнікаў азначае знішчэнне арыгінальных помнікаў, страту інфармацыі пра пахаваных і замену надмагілляў на безаблічныя стандартныя «падгалоўнікі». Знікаюць старыя камяні, сціраецца памяць… Памяць, якая нам так патрэбная.


ГЕАГРАФІЯ БІЁЛАГА І ФІЛОЛАГА – Наша Слова штодзень\nГЕАГРАФІЯ БІЁЛАГА І ФІЛОЛАГА\n21 верасня 2021, 17:08 Выданні 5\nУ менскім выдавецтве “Белпрынт” пабачыла свет кніга “Тапонімы роднага краю і побыт яго насельнікаў”. Гэта вельмі ці-кавы пазнавальна-адукацыйны краязнаўчы нарыс пра мясціны Пухавіцкага раёна, у якіх адбываліся тыя ці іншыя гістарычныя падзеі. Аўтарамі адметнага выдання пра сваю малую радзіму сталі студэнтка біяфака БДУ Арына Клімовіч і былы выпускнік філфака ўніверсітэта, яе дзед, адстаўны міліцэйскі падпалкоўнік Станіслаў Іванавіч Крэпскі.\nКалі для ўнучкі гэта першая спроба пяра, дык на творчым ра-хунку цяперашняга выкладчыка дапрызыўнай падрыхтоўкі Менскага дзяржаўнага прафесійнага ліцэя № 7 будаўніцтва гэта ўжо шостая кніжка. Раней выйшлі з друку ягоныя кніжкі “Кросны жыцця”, “Вайсковыя прыгоды”, “Маня-Марыя”, “Зазірнуць за небасхіл” і “Ліквідатары”. Другая па ліку прысвечана светлай памяці дзеда аўтара, удзельніка грамадзянскай вайны на Беларусі Антося Варатніцкага. Апошняя з названых – ліквідацыі ў Хойніках наступстваў катастрофы на ЧАЭС, у якіх у ліпені 1986-га маёр Крэпскі прымаў самы актыўны ўдзел, а гэтаксама ягоным таварышам- саслужыўцам. У іх ліку – генерал-маёр Алег Уладзіміравіч Прылуцкі, які стаў аўтарам прадмовы да выдання.\nРоўна пяць гадоў таму выкладчыца беларускай мовы Менскай СШ № 23 прапанавала васьмікласніцы Арыне напісаць на гарадскі конкурс працу пад назвай “Тапаніміка”. Дзяўчына, продкі якой з пухавіцкай вёскі Раўчак, дзе жыве сёння прабабуля Надзея Сцяпанаўна, пагадзілася і прынялася за нялёгкую справу.\nПершым чытачом і крытыкам стаў дзядуля. Ён адразу ж заўважыў, што напісана ўсё энцыклапедычна суха, няма неабходнай жывінкі, больш шырокага аповеду пра ўзгаданыя мясціны, а менавіта – што і чаму адбылося ў часе паходжаннем назваў. У выніку вырашылі, што гэтыя мясціны павінны распавесці пра сябе вуснамі іх старых жыхароў. Акрамя сваякой і блізкіх знаёмых у іх ліку аказаліся прадстаўнікі аграгарадка “Пухавічы” Галіна Іванаўна Мароз, Ніна Пятроўна Лопан, Валянцін Радкевіч і Георгій Лінскі. У выніку з 11 старонак на аркушах А-4 нарыс павялічыўся да 50. Ды вось бяда – конкурс кудысьці знік… Аўтарка, вядома ж, шкадавала, што дарэмна патраціла гэтулькі часу. І тут пачула ад дзеда ягонае выратавальнае: “Не расстройвайся, не перажывай і не сумуй, зробім асобнае выданне, я прафінансую!”. Ведаючы пра тое, што Арына актыўна працягвае сваё даследаванне, яе запрасілі паўдзельнічаць у гарадскім конкурсе вучнёўскіх прац, па выніках якога прысудзілі прызавое месца. Станіслаў Іванавіч быў шчыра рады за ўнучку і так захапіўся працай, што не змог не далучыцца да яе сам. Пры гэтым вырашыў распавесці не толькі пра тапонімы роднага краю, але і пра побыт ягоных насельнікаў. Так з’явілася кніга, якая ад агульных намаганняў толькі выйграла. Аўтары натхнілі нас быць не Іванамі няпомнячымі, а быць тымі, хто ведае, хто і адкуль мы пайшлі, чаму так завёмся. Яны запрашаюць нас зазірнуць у далёкае мінулае, “адкапаць” свае карані і паказаць іх нашчадкам праз назвы лясоў і палёў, крыніц і ўзгоркаў, рэчак і балот, тых жа населеных пунктаў. Дзед з унучкай звяртаюць нашую ўвагу не толькі на паходжанне назваў буйных населеных пунктаў, рэк, азёр, пушчаў ды іншага, але і на больш дробныя аб’екты. Яны, як высвятляецца, былі ў свой час буйнымі, і не толькі ў сваіх памерах, але і ў гістарычных падзеях. З часам яны проста страцілі былое палітычнае, альбо культурнае значэнне. А там жа нарадзіліся многія знакамітыя землякі, якія тварылі гісторыю тых, іхніх часоў. На вялікі жаль, сёння гэтыя аб’екты апынуліся, падкрэсліваюць аўтары, на задворках жыцця і паціху выміраюць… Але памяць пра іх памерці не павінна.\nЗ кніжкі, пра якую гаворка, я ўпершыню з вялікім здзіўленнем даведаўся, што назва Пухавічаў пайшла ад назвы маёнтка князёў Пуховічаў. Згодна даследаванням аўтараў, уладальнікі пабудавалі ў 1504 годзе свой маёнтак такім чынам, каб з Усходу яго прыкрывала Свіслач, а з Поўдню – Цітаўка. Пасля тога, як тут пачаў сяліцца просты і няпросты люд, і ўтварылася вёска Пуховічы. У Пухавічы ж яна перайменавалася пад уздзеяннем рускай арфаграфіі. Націск перамясціўся, і літара “у” стала націскной. Браты Пуховічы, якія моцна сябравалі з панам Ваньковічам, падчас руска-шведскай вайны далі бой захопнікам і загінулі, як героі… Пасля іх мястэчкам валодалі ў розныя гістарычныя перыяды Ваньковічы, Ярашэвічы і Дамброўскія.\nУ сярэдневеччы Пуховічы падтрымлівалі водныя сувязі з Кіевам, Валынню, Паўночным Прычарнамор’ем, мелі прамыя стасункі з Прыбалтыкай. Гэта быў так званы шлях з “варагаў у грэкі”. Не, зусім невыпадкова старажытны населены пункт стаў улюбёным месцам прадпрымальнага і майстровага люду – яўрэяў. Менавіта яны “прыдалі некалі нязначнаму паселішчу ўсходніх славян рысы мястэчка. Праз пэўны час яўрэі сталі самай вялікай (пасля беларусаў) нацыянальнай групай. Цікава, што ў XIX стагоддзі, ды і па-сля адмены прыгоннага права амаль у кожнага пана быў свой “жыд”, які кіраваў гаспадаркай.\nМястэчка некалькі разоў знішчалася і зноўку адраджалася. Пасля вайны 1654-1667 гадоў тут налічвалася толькі… дзесяць дамоў. У 1865-м усю мясцовую шляхту, якая падтрымала паўстанне пад кіраўніцтвам Кастуся Каліноўскага, рэпрэсавалі.\nНедалёка ад Пухавічаў ёсць вёскі, паходжанне назваў якіх аўтарам удалося вызначыць, дзякуючы мясцовым жыхарам. Напрыклад, Зацітава Слабада знаходіцца за Цітаўкай, а назва Слабада – ад віду паселішча. Між іншым, праз вёску пралягаў Кацярынінскі шлях. Падчас яго актыўнага функцыянавання Аскіркі, Аўсянікі, Няпомнікі, іншыя тутэйшыя адпачкаваліся і стварылі сваю вёску Грабаўё. Яе назва паходзіць ад слова “граб”. Такіх дрэў навокал хапае. Дзядуля Станіслава Іванавіча расказваў унуку, што менавіта ў тых мясцінах рос такі магутны граб, крона якога накрывала… палову гектара. А вакол расло мноства яго маладых сыноў. Вёска вымерла як бесперспектыўная. Як жа я ненавіджу гэтае слова з часоў колішняга камуністычнага лідара Беларусі Машэрава! Божа, Божа, колькі ж у нас такіх сельскіх паселішчаў, з якіх усё некалі пачыналася і на вялікае шчасце майго пакалення нейкі час працягвалася! Трагічны лёс і шматлікіх дарог ды шырокіх шляхоў, што пралягаюць праз памятныя, незабыўныя мясціны… У 30-я гады мінулага стагоддя ў Грабоўі рэпрэсавалі 28 заможных гаспадароў, восем з якіх расстралялі. Цяпер у Зацітавай Слабадзе – пакінутыя дамы, зарослыя пустазеллем агароды, лецішчы з закратаванымі вокнамі.\nШто тычыцца паходжання найменняў іншых мясцін, то Беразянкай адну з вёсак назвалі з-за месца яе знаходжання на высокім правым баразе Свіслачы. А вось на нізкім (левым) яе беразе – Падбярэжжа. На гэтым жа беразе ракі, якая пачынаецца недалёка ад валожынскай вёскі Шапавалы, месціцца і Балачанка, дзе ў гаспадара Дзяткі любіў адпачываць Якуб Колас. Гэтае паселішча – у месцы ўпадзення ў Свіслач аднайменнай з ім рэчкі. На Балачанцы і вёска Балоча, назву якой тлумачыць, як разумееце, не трэба.\nЁсць на Пухаўшчыне вядомы лес Бойня. Позняй восенню 1812-га расійскія войскі разграмілі ў ім атрад адступаючых французаў, тут жа іх, дарэчы, і пахавалі. Таму і адпаведная назва крывавага лесу. За ім раскінулася поле пана Антонія Асоўскага, рэпрэсаванага за ўдзел у паўстанні Каліноўскага. Яго выслалі у сібірскі горад-астрог Омск. Нашчадкі, якія там аселі, наведалі ў 2020-м Пухавіцкі краязнаўчы музей-сядзібу свайго продка і падаравалі ўстанове грунтоўны фаліянт пра свой род. Дарэчы, Станіслаў Крэпскі, з якім мы ўжо шмат гадоў знаёмыя, расказаў мне ў мінулым красавіку, як у кастрычніку 2020-га разам з настаўнікам гісторыі Мар’інагорскай школы Барысам Ібрагімавічам Мухам ён абследаваў былы маёнтак. Аказалася, левае крыло сядзібы сярэдзіны XVIII стагоддзя – з дубу, а правае – з лістоўніцы. Прайшлі вякі, а гэтым пародам дрэў – усё не па чым! Прыкладам таму – і слупы з лістоўніцы ў Цітаўцы, на якія абапіралася частка млына. Стаяць яны, пачарнелыя, ў вадзе, і часу для іх не існуе. Вось была б гэткай моцнай і трывалай нашая агульная памяць! Дзед і ўнучка даказваюць сваёй адмысловай працай, што такой яна, усё ж, можа быць!\nЗ поўначы і захаду поле згаданага вышэй Асоўскага прытулілася да магутнага сасновага бору, таму ўладальнік і называў яго Баравое. Ад асноўных земляў яно знаходзілася далекавата, і было аддадзена ў арэнду. У выніку на гэтым месцы ўзнікла вёска Баравая. Пасля таго, як Асоўскі прыкупіў у пана Ёдкі яшчэ гектараў пяцьдзясят зямлі, ён назваў свой чарговы надзел Новым полем і гэтаксама аддаў яго арэндатарам. Баравая тым часам разрасталася, і тутэйшыя пачалі перасяляцца на Новае поле. На ягоным вольным пляцы яны пабудавалі вёску, якую назвалі Наваполле.\nПаўднёвей Баравой і Наваполля з’явілася ў даўнія часы родная вёска аўтараў краязнаўчага нарыса – Раўчак. Уздоўж яе “працякаў гаманлівы ручэй з невялікім грукатлівым, асабліва вясной, вадаспадам. Цяпер на ім месціцца даволі ладнае вадасховішча з карасямі, якое мясцовыя называюць Копанка”. Прыкладна за кіламетр ад Раўчака размясцілася ўзвышша, якое называюць Маяк. Тут знаходзіўся драўляны геадэзічны маяк. Ён спарахнеў і быў дэмантыраваны, але ж назву, падкрэсліваецца ў даследаванні, мяс-цовыя пакінулі. Праўда, зацітава-слабодцы і ўзвышша, з якога праглядваецца непаўторнае ўрочышча Блужскі Бор, і прылеглыя лясныя масівы называюць Барчакамі\nНовы сацыялістычны праект прадугледжваў у Раўчаку шырокую вуліцу, па абодва бакі якой размяшчаліся дамы. Асобна ад вёскі, пры лесе Ёдкаўшчына, прыцягвала вока сядзіба Астапа Александровіча па мянушцы Мунька. Таму гэтую гаспадарчую пабудову з садам і агародам і называлі Мунькаў Кут. А пры лесе Барок, пры дарозе, што кіравалася на суседнюю Катоўшчыну, знаходзілася сядзіба Тэклі Фурс, муж якой геройскі загінуў на мінулай вайне, падчас якой раён страціў 11328 сваіх жыхароў. У гонар былога гаспадара сяляне самі, без усялякага сельсавета, назвалі месца Фурсавым клінам…\nУрочышча Катоўшчына, высветлілі Арына і Станіслаў Іванавіч, належала некалі пану Катовічу з Пухавічаў і мела назву Катовішчына, якую люді спрасцілі. Так атрымалася і яшчэ ў адным выпадку. З назвы вёскі Маркаўшчызна выкінулі, для больш зручнага вымаўлення, адну шыпячую літару, у выніку атрымалася – Маркаўчызна.\nНа новым пляцы Раўчака прыцягвалі калісьці ўвагу землі такіх дбайных, багатых гаспадароў, як браты Міхась і Кастусь Казакі ды Марцін Масілевіч. Апошняга, як міраеда і класавага ворага, саслалі ў Заходнюю Сібір. Падчас Вялікай Айчыннай ён бесперашкодна вярнуўся дадому і да сваіх 104 гадоў даглядаў вялікую гаспа-дарку дачкі Броні, расказваючы ўнукам Антосю і Алёнцы пра свой лёс ды савецкую ўладу…\nШто тычыцца мясцовых дарог, то іх называлі па іх накірунку да населеных пунктаў: маш-чонаўская, восаўская, грабаўская, пухавіцкая, слабацкая, маркаўшчызнянская, раўчацкая. Па машчонаўскай і раўчацкай перавозілі сена, нарыхтаванае ў нянадта топ-кім балоце з сакавітымі духмянымі травамі Казлоў Рог. Каля Восава яно было шырокае, а далей, да Свіслачы, звужалася ў крывы клін, нагадваючы рог казла. Належала пры гэтым, тут нельга не рассмяяцца (!) пану Казелу. Завочна местачковыя клікалі яго казлом. Так і не зразумела: ці то за падабенства, ці то за прыналежнасць утварылася гэтая інтрыгуючая назва.\nЧас на месцы, вядома ж, не стаіць, і некаторыя назвы, заўважаюць даследчыкі, адыходзяць у нябыт. Мала хто ўжо ведае, дзе знаходзіліся Дземідовічаў сенакос, Доўнарава поле, Крапівішча, у якім быццам бы вынашвалі супраць калгасаў свае тэрарыстычныя планы кулакі Раўчацкія, Бараўскія, Навапольскія ды Грабаўскія…\nКніга Арыны Клімовіч і Станіслава Крэпскага не можа не ўражваць не толькі іхніх землякоў, але і тых беларусаў, якія, нягле-дзячы ні на што, працягваюць цікавіцца сваім сапраўдным мінулым шукаюць свае карані. Даследчая праца дзеда і ўнучкі заслугоўвае вялікай павагі і ўвагі з прычыны таго, што грунтуецца не толькі на частцы раней здабытых навукоўцамі фактах ды новых архіўных знаходках, але і на памяці тых, хто яшчэ жыве на сваёй малой радзіме.\nЗастаецца шчыра падзякаваць аўтарам за глыбокую даследчую дзейнасць, за тую велізарную і каштоўнейшую працу, якая даходліва, яскрава і душэўна адлюстроўвае розныя бакі жыцця і дзейнасці беларусаў, дапамагае нам вызначыць сваю самаіндэнтыфікацыю, заставацца адданымі роднай зямельцы людзьмі.


З мэтай арганізацыі эфектыўнага досуга, занятасці і аздараўлення навучэнцаў ў перыяд веснавых канікул на базе ўстановы адукацыі будзе арганізавана дзейнасць лагера з дзённым знаходжаннем дзяцей "Патрыёты малой радзімы"\nПаважаныя бацькі, педагогі, навучэнцы!\nУ нашай установе рэалізуецца праект\nЗ планам мерапрыемстваў па рэалізацыі праекта можна пазнаёміцца ТУТ\nУ марозны сонечны дзень 23 лютага ў нашай установе адукацыі праходзіла святкаванне Дня абаронцы Айчыны. Хлопчыкі з гэтай нагоды вырашылі паўдзельнічаць у спартландыі, якая павінна была выявіць наймацнейшых прадстаўнікоў мужской часткі нашых навучэнцаў. Самыя разнастайныя эстафеты, спартыўныя заданні і выпрабаванні праходзілі з удзелам заўзятараў, якія падтрымлівалі хлопцаў.\nШосты школьны дзень традыцыйна проходзіў у рамках абласной акцыі “Міншчына спартыўная. Зіма”, а таму пасля спартландыі ўсе жадаючыя змаглі паўдзельнічаць у лыжных гонках і вясёлых гульнях на свежым паветры.\nБацькоўскі сход 22 лютага 2019\n22 лютага 2019 а 16 гадзіне адбудзецца агульнашкольны бацькоўскі сход па пытаннях, звязаных з забеспячэннем бяспекі жыццядзейнасці вучняў. Запрашаем усіх бацькоў.\nАкцыя працягнецца з 20 лютага па 1 сакавіка. У гэтыя дні адбудуцца мэтанакіраваныя прафілактычныя мерапрыемствы па папярэджанні надзвычайных сітуацый, правапарушэнняў і злачынстваў, а таксама навучанне паводзінам ва ўмовах пажараў, аварый, аказанні першай медыцынскай дапамогі.\nЗімовыя забавы ў шосты дзень\nШосты школьны дзень 16 лютага для навучэнцаў школы быў даволі разнастайна напоўненым. Вучні 9 класа накіраваліся ў дзяржаўную ўстанову адукацыі “Гімназія г. Дзяржынска” дзеля ўдзелу ў раённым прафарыентацыйным мерапрыемстве “Выбар прафесіі – мая будучыня”. Малодшыя школьнікі праяўлялі свае творчыя здольнасці падчас удзелу ў Днях творчасці і спаборніцтваў пачатковай школы ў Дзяржынску. Вучань 9 класа Кандраценя Віктар адстойваў гонар школы на раённым фестывале афганскай і ваенна-патрыятычнай песні, які ладзіўся ў п. Энергетыкаў. А ва ўстанове адукацыі праходзілі самыя розныя мерапрыемствы, сярод якіх, канешне ж, мерапрыемствы акцыі “Міншчына спартыўная. Зіма”. Кожны вучань атрымаў магчымасць з карысцю для сябе і свайго здароўя правесці гэты цудоўны зімні дзень.\nЗ пачатку гэтага года ў Мінскай вобласці склалася даволі напружаная абстаноўка з пажарамі ў жыллёвым фондзе і гібеллю людзей на іх. Паводле аператыўных звестак, з 1 па 28 студзеня ў 119 пажарах загінулі ўжо 17 чалавек, адзін з іх – у Дзяржынскім раёне. У гэтай сувязі ў цэнтральным рэгіёне з 1 лютага праводзіцца месячнік пажарнай бяспекі. У яго рамках актывізуецца работа ўсіх суб'ектаў прафілактыкі, а асабліва – сельскіх выканкамаў і назіральных камісій, задача якіх – зноў праманіторыць ўвесь жыллёвы фонд з мэтай выяўлення і ліквідацыі фактаў парушэння правілаў пажарнай бяспекі. Галоўная мэта – дайсці да кожнага, бо на коне – чалавечыя жыцці.\nСпартыўная лютаўская субота\nШосты школьны дзень – гэта час для любімых заняткаў навучэнцаў, сярод якіх, безумоўна, важнае месца займае спорт. А дзякуючы таму, што ў нашай вобласці праходзіць акцыя “Міншчына спартыўная. Зіма”, кожная субота становіцца сапраўдным спартыўным святам. Як і заўсёды нашы вучні і вучаніцы атрымалі магчымасць весела бавіць час падчас катання на лыжах, удзелу ў зімовых эстафетах і гульнях на свежым марозным паветры. Вынік такой суботы відавочны – добры настрой і карысць для здароўя навучэнцаў.\n“Зімовы сюрпрыз для малят”\nВыхадныя для навучэнцаў нашай установы – гэта час для вясёлага, здаровага і карыснага адпачынка. Шосты школьны дзень 2 лютага праходзіў падчас традыцыйных зімовых забаў – катанне на лыжах, зімовыя эстафеты, гульні на свежым паветры. А разынкай спартыўнага свята стала лепка снежных фігур у дзіцячым садку ў рамках акцыі “Зімовы сюрпрыз для малят” . Хлопчыкі і дзяўчаты прадэманстравалі сваё творчае ўяўленне і атрымалі зарад бодрасці на доўгі час. Акцыя “Міншчына спартыўная” дазваляе кожнаму жадаючаму праводзіць выхадныя надзывычай карысна і пазітыўна.\n2 лютага 2019 года дзяржаўная ўстанова адукацыі "Скірмантаўскі вучэбна-педагагічны комплекс яслі-сад - сярэдняя школа" будзе шчыра рада вітаць сваіх выпускнікоў 1979, 1984, 1989, 1994, 1999, 2004, 2009, 2014, 2018 гадоў.\nПачатак - 17.00


Грамадскаму аб’яднанню “Экадом” адмовілі на судзе ў іску супраць “Вялес-Міт” – RH.by\n23 студзеня ў судзе Маладзечанскага раёна прынялі рашэнне па справе “Экадома” супраць “Вялес-Міт”. Суд не задаволіў патрабаванні эколагаў аб спыненні дзейнасці “Вялес-Міт” з-за таго, што яны не далі патрэбнай дакументацыі на незалежную экалагічную экспертызу па будаўніцтве двух свінакомплексаў у Маладзечанскім раёне.\n– Суд пагадзіўся з пазіцыяй адказчыка, што “Вялес-Міт” не мае належнага праекта свінакомплексаў, – гаворыць юрыст, які абараняў інтарэсы “Экадома”, Сяргей Магонаў. – Усе дакументы па будаўніцтве, якія тыя рыхтавалі да грамадскага абмеркавання, выявіліся недапрацаванымі і цяпер у іх уносяць змены.\nПасля дапрацоўкі зноў будзе ацэнены ўплыў праекта на навакольнае асяроддзе, а затым ён будзе перададзены на грамадскую экалагічную экспертызу – так абяцае заказчык, і без гэтага праект не пройдзе дзяржаўную экалагічную экспертызу.\nСяргей Магонаў сказаў, што пакуль невядома, калі дакументы будуць падрыхтаваныя, бо нават прадстаўнік «Вялес-Міт» не ведае гэтага.\nСуд спагнаў з “Экадома” як прайграўшага боку чатыры мільёны рублёў у якасці частковай кампенсацыі адказчыку.\nЗ улікам зменаў у праекце таксама павінна праводзіцца грамадскае абмеркаванне, але гэты момант у заканадаўстве не ўрэгуляваны. Праект могуць адразу перадаць на экалагічную экспертызу.\nЗаўтра прымуць канчатковае рашэнне па справе “Экадома” супраць “Вялес-Міт”\nПредыдущая статьяНа Валожынскім льнокамбінаце згарэла больш за 1000 тон ільнотрасты. Затрымалі падазраванага ў падпале\nСледующая статьяКанфіскавалі больш за тры з паловай кіламетры сетак


Мы расказваем вам, што можна ўбачыць у замку Шамбор | Навіны пра падарожжы\nСуса Гарсія | | Францыя, агульны\nЛ Замкі Луары - гэта ўстанова, калі гаворка ідзе пра падарожжы, паколькі ёсць маршруты, каб убачыць самае прыгожае, а таксама атрымаць асалоду ад гарадоў, якія мы сустракаем па дарозе. У гэтым выпадку мы пагаворым пра замак Шамбор, выдатны замак, які з'яўляецца адным з самых наведвальных на маршрутах замкаў даліны Луары. Гэты выдатны замак быў каралеўскай рэзідэнцыяй XNUMX стагоддзя, паляўнічым домікам і ўрачыстасцямі.\nДавайце паглядзім, што мы можам сустрэнецеся з намі ў неверагодным Шато дэ Шамбор і мы будзем ведаць што-небудзь пра гісторыю гэтага неверагоднага месца. Калі вы хочаце пракласці маршрут па даліне Луары, гэта адзін з замкаў, які павінен быць адным з асноў нашага шляху.\n1 Гісторыя замка Шамбор\n2 Даныя замка Шамбор\n3 Трыманец і падвойная лесвіца\n4 Шукайце саламандры\n5 Сады Шамбор\n6 Пакоі Шамбор\n7 Музей замка Шамбор\nГісторыя замка Шамбор\nПасля прыходу Францыска I да перамогі ў бітве пры Марыньяна ў 1515 г. ён вырашыў стварыць гэты вялікі замак. Гэты замак прызначаўся не для каралеўскай рэзідэнцыі, а для таго, каб быць сімвал улады, які стаў бы сведчаннем французскага Адраджэння. Гэты замак выкарыстоўваўся як паляўнічы і партыйны павільён, паколькі кароль пражываў у Замку Блуа і ў Амбозе. Яго першапачатковая архітэктура была разгледжана Даменіка ды Кортона, хоць потым яна змянілася. Існуе меркаванне, што Леанарда да Вінчы мог бы нават быць уцягнуты, бо апошнія тры гады жыцця ён правёў у Замку Кло-Люсэ. З 1981 года ён з'яўляецца аб'ектам Сусветнай спадчыны. Пасля Францыска I замак застаўся забытым, пакуль Людовік XIII не аддаў яго брату, які аднавіў яго.\nДаныя замка Шамбор\nГэты замак - сапраўды ўражлівае і дагледжанае месца. замак вельмі сіметрычны ў будаўніцтве і мае восем вежаў, больш за чатырыста пакояў, каля трохсот камінаў і 84 лесвіцы. Вылучаецца яшчэ тое, што замак акружаны больш чым пяццюдзесяццю квадратнымі кіламетрамі дрэў і лясоў. Неверагодныя сады - яшчэ адна рэч, якая звычайна прыцягвае ўвагу. Яго пакоі былі адноўлены, і ў іх вы можаце ўбачыць сотні старых прадметаў, якія з'яўляюцца сапраўднымі творамі мастацтва. Карацей, візіт, які здзіўляе памерамі і прыгажосцю ўсяго, што мы можам убачыць. Гэта месца таксама з'яўляецца прыродным запаведнікам дзікай фаўны і дзічыны, які распасціраецца на сотні гектараў, адкрытых для грамадскасці, каб яны маглі вывучыць сцежкі.\nТрыманец і падвойная лесвіца\nЁсць некаторыя рэчы ў дызайн гэтага замка вельмі своеасаблівы і асаблівы. Двойная спіральная лесвіца - каштоўнасць замка і была натхнёная Леанарда да Вінчы, сапраўдным геніем, які не перастае здзіўляць. Ёсць дзве лесвіцы, якія вядуць нас на падлогу замка. Яны ўяўляюць сабой дзве лесвіцы, якія перасякаюцца пры ўздыме, не пераходзячы фактычна, таму вы можаце прайсці тую ці іншую, не пераходзячы іх, каб дасягнуць вяршыні.\nУ дызайне замак мы можам убачыць мноства каменных разьбярства і адна з рэчаў, якую можна ўбачыць, - саламандра, жывёла, якая здавалася прадстаўнічай і важнай. Таму, калі вы хочаце захаваць падрабязнасці гэтай выдатнай працы, шукайце тых саламандраў, бо вы нават знойдзеце іх выразанымі ў камянях столі.\nУ гэтым замку таксама ёсць уражлівыя сады ў французскім стылі, дзе мы можам убачыць вытанчаны клопат пра дэталі і сіметрыю. Аднак гэты сад не заўсёды быў такім, бо ён быў адноўлены і запланаваны ў 2017 годзе. Сёння мы можам атрымліваць асалоду ад больш за 200 руж, сотні кустоў і метры травы. Гэтыя тыпова французскія сады часоў праўлення Людовіка XIV былі адноўлены і яшчэ больш павялічваюць каштоўнасць гэтага выдатнага замка, акружанага элегантнымі зялёнымі зонамі.\nГэты замак прадстаўляе эпоху Адраджэння ў Францыі і ў яго пакоях мы можам знайсці сапраўдныя творы мастацтва, таму што гэта сапраўды клапатлівае месца. У іх мы знаходзім выдатныя прыклады французскай абіўкі для тых, хто цікавіцца гэтай тэмай. Але мы таксама можам бачыць пакоі, у якіх спаў Людовік XIV. Унутры мы ўбачым, што гэта замак, дзе дагледжана апошняя дэталь з мноствам частак, якія маюць вялікае гістарычнае значэнне.\nМузей замка Шамбор\nУ гэтым замку мы таксама знаходзім а музей са шматлікімі старажытнымі творамі і прадметамі варта вывучыць. У ім мы можам убачыць завесы XNUMX-га стагоддзя, зброю Людовіка XV, габелен савонарскай вытворчасці і карціны такіх аўтараў, як Рыго, Міньяр ці Жырардэ, сярод іншых.\nПоўны шлях да артыкула: Навіны пра падарожжы » агульны » Замак Шамбор\nМаркескія выспы, рай\nСардэчна запрашаем у Самоа


Active Sitebuilder. Стварыце свой сайт за пару хвілін\nГалоўная »Аб кампанii »Навiны »Active Sitebuilder. Стварыце свой сайт за пару хвілін\nКампанія ActiveCloud рада паведаміць пра абнаўленне паслугі «Active SiteBuilder» – рашэння, якое дазваляе хутка стварыць свой персанальны сайт без дадатковых выдаткаў і спецыяльных навыкаў.\nКанструктар сайтаў SiteBuilder iснуе для таго, каб зрабіць працэс стварэння персанальнай старонкі ў інтэрнеце максімальна хуткім, простым і зручным. Работа з SiteBuilder не патрабуе спецыяльнай падрыхтоўкі і ведаў – канструктар мае інтуітыўна зразумелы інтэрфейс і падказкі, змяшчае вялікую колькасць гатовых шаблонаў і варыянтаў афармлення, арыентаваных на любыя напрамкі малога бізнесу. Вялікі выбар модуляў і дадатковых функцый дазваляе стварыць сайт практычна пад любыя задачы.\nУ паслугу «Active SiteBuilder» ад ActiveCloud уваходзіць не толькі сам канструктар, але і хостынг для размяшчэння сайта ў інтэрнеце. А пры заказе «Active SiteBuilder» на год кліент атрымлівае дамен .by у падарунак.\nНа сайце ActiveCloud вы зможаце стварыць свой уласны сайт у рэжыме анлайн-дэма, даведацца пра магчымасці канструктара і заказаць паслугу.\nДля ўсіх жадаючых кампанія ActiveCloud прапануе месяц бясплатнага карыстання «Active SiteBuilder». Для заказу паслугі на тэставы перыяд рэгістрацыя не патрабуецца – дастаткова аўтарызавацца праз сацыяльныя сеткі або электронную пошту.\nГлядзіце відэа па паслузе «SiteBuilder».


Беларускі Партызан :: За дзесяць год людзей сталага веку ў Беларусі стала болей на 14%\nЗа дзесяць год людзей сталага веку ў Беларусі стала болей на 14%\nЗа апошнія 10 год у Беларусі істотна паболела людзей сталага веку — на 245,5 тысячы чалавек ці на 14%.\nГэта як насельніцтва двух буйных райцэнтраў. Сярод гараджанаў доля такіх людзей цяпер складае 19% супраць 14% у 2007 годзе, а сярод вясковага — 28,2% супраць 27,9% дзесяць гадоў таму, перадае БелТА са спасылкай на дадзеныя Белстату.\nЛюдзьмі сталага веку лічацца асобы ва ўзросце ад 60 год. Іх колькасць узрастае ва ўсім свеце і Беларусь не выключэнне. На пачатак гэтага года ў краіне пражывала 1 мільён 996,7 тысячы людзей сталага веку — амаль кожны пяты жыхар Беларусі.\nСярод гэтай катэгорыі насельніцтва пераважаюць жанчыны — 64,6%. За дзесяць год істотна павялічылася чаканая працягласць жыцця ў людзей 60+ — яны сталі жыць долей у сярэднім на 4,7 года.\nЛюдзі трэцяга ўзросту сталі часцей заключаць шлюбы — летась налічылі 774 пары, дзе абодва сужэнцы былі старэйшыя за 60 год. Цяпер кожны пяты пенсіянер займаецца фізкультурай і спортам, прыкладна чвэрць сталых людзей карыстаецца інтэрнэтам.


У Берасці збіраюць грошы для маленькай Марыі Безняковай | БЕЛАРУСКАЕ РАДЫЁ РАЦЫЯ\nКрыху больш за дваццаць мільёнаў беларускіх рублёў сабралі ў Берасці на дабрачыннасць. Грошы былі ахвяраваныя ў рамках мерапрыемства да Дня моладзі “Горад свету” на лячэнне трохгадовай Марыі Безняковай.\nАдная з галоўных ініцыятараў збору сродкаў старшыня грамадскага аб’яднання “Сэрца – дзецям” Алена Прыходзька пераканая, што з дапамогаю грамадскай супольнасці ў дзяўчынкі ёсць шанец зноў стаць здаровай:\n– Вялікі дзякуй усім за ўдзел, за добрыя сэрцы. І хацелася б, каб людзі паступова пачалі пералічваць грошы на Машын рахунак. Паколькі было такое вялікае мерапрыемства і пакуль гэта ўсё яшчэ на слыху, хочацца, каб людзі адгукнуліся і дапамаглі дзяўчынцы.\nУсю неабходную інфармацыю для таго, каб дапамагчы дзяўчынцы, можна атрымаць на сайце http://mashulia.ucoz.ru.


«Дзе я — там усе, дзе ўсе — там і я». Як жывецца выхаванцам дзіцячага дома сямейнага тыпу ў Відзах? |\n«Дзе я — там усе, дзе ўсе — там і я». Як жывецца выхаванцам дзіцячага дома сямейнага тыпу ў Відзах?\nДумаю, бацькі са мной пагадзяцца, што выхаванне дзяцей — складаная і адказная справа. І як часам цяжка дастукацца да дзіцячага сэрца і закрануць патрэбныя струны душы, каб знайсці ўзаемапаразуменне з уласным сынам ці дачкой. А выхоўваць чужых дзяцей — сапраўды тытанічная праца.\nУжо пяць гадоў у Відзах існуе дом сямейнага тыпу, дзе яго гаспадыня і выхавальніца Святлана Дземіткевіч выхоўвае абдзеленых бацькоўскай любоўю і клопатам дзяцей. Усяго за гэты час жанчына прыняла ў дружную сям’ю каля 20 выхаванцаў. Адны знаходзіліся тут некалькі месяцаў, іншыя — некалькі гадоў, але жанчына памятае ўсіх, бо кожнаму з іх яна аддала часцінку свайго сэрца. Сёння ў дзіцячым доме сямейнага тыпу выхоўваюцца дзесяць дзетак ад трох да 14 гадоў.\nЗ нагоды першага юбілею разам з галоўным спецыялістам аддзела адукацыі, спорту і турызму райвыканкама Ірынай Аніська мы з падарункам завіталі да іх у госці.\nСтракатыя кветнікі, казачныя фігуркі ў розных куточках двара, дагледжаны агарод, упрыгожаная альтанка — усё сведчыць пра неабыякавасць і дбайнасць гаспадыні. Толькі адразу ўзнікае пытанне: калі ж яна паспявае стварыць і дагледзець такую прыгажосць?\nПачуліся радасныя галасы дзяцей, якія вярнуліся з дзіцячага сада і школы. Самыя малыя з воклічам «Мама!» падбеглі да Святланы Антонаўны, каб прытуліцца да яе. Старэйшыя больш стрымана павіталіся з гасцямі і заняліся сваімі справамі.\nЗа кубачкам духмянай гарбаты Святлана Дземіткевіч расказала пра жыццё сваёй вялікай сям’і. Зразумела, адзначыла субяседніца, дастукацца да дзіцяці, пакрыўджанага роднымі бацькамі, даволі цяжка. І толькі любоў і паразуменне могуць растапіць ільдзінку ў яго душы. Безумоўна, без цяжкасцей не абысціся, бо кожнае дзіця перажывае бяду па-свойму. Адно замыкаецца ў сабе, другое становіцца агрэсіўным, трэцяе — абыякавым. І да кожнага трэба падабраць запаветны ключык, прабіцца скрозь яршыстасць, недавер і напаіць гаючым эліксірам пяшчоты.\nСвятлана Дземіткевіч: «Да ўсіх дзетак трэба адносіцца як да родных і жыць адзінай дружнай сям’ёй».\nСа слязьмі на вачах узгадвае маці-выхавальніца першыя ночы ўжо сваіх дзяцей. Многія ў сне кідаліся ўбакі, ускрыквалі, плакалі. Усіх яна супакойвала, як маленькіх, калыхала ўсю ноч. Такі клопат, увага і сардэчная цеплыня дапамаглі пераадолець глухую сцяну і знайсці ўзаемапаразуменне з выхаванцамі.\n— Значную ўвагу, — працягвае размову Святлана Антонаўна, — надаём працоўнаму выхаванню, стараемся прывучыць дзяцей да самастойнасці. Зразумела, самым маленькім дапамагаем і мы, і старэйшыя. Усе яны вырастуць і выправяцца ў дарослае жыццё, таму павінны ўмець паклапаціцца пра сябе і іншых.\nУ кожным дзіцячым пакоі пануе парадак, адзенне акуратна складзена ў шафах, кнігі і падручнікі стаяць на паліцах, цацкі — у адведзеных месцах. Да мужчынскай работы хлопчыкаў прывучае сын Святланы Антонаўны Антон, які таксама з’яўляецца выхавальнікам у гэтай дружнай сям’і. Разам яны майструюць, рыхтуюць градкі пад пасадку, нацягваюць парнік, у вольны час гуляюць у футбол, іншыя цікавыя рухомыя гульні.\nЁсць у сям’і свае традыцыі. Кожную нядзелю ўсе абавязкова наведваюць касцёл, бо сувязь з Богам, лічыць С. Дземіткевіч, робіць чалавека добрым і спагадлівым. Пасля імшы накіроўваюцца ў мясцовую бібліятэку. Перад сном паўгадзіны ўсе чытаюць кнігі. Адзначаюць дні нараджэння, уласнымі рукамі рыхтуюць імянінніку падарункі.\nАдным словам, жыццё гэтай згуртаванай сям’і падпарадкавана закону: дзе я — там усе, дзе ўсе — там і я.\nБезумоўна, бывае, што хтосьці не паслухаецца, нешта не тое зробіць. Але ж такое з кожным дзіцём здараецца. А пабегаць, паскакаць усім хочацца — на тое і дзеці. ■\nПрацягваецца будаўніцтва тратуараў на вуліцы Юбілейнай


Сустрэча трохбаковай кантактнай групы па Ўкраіне ў Менску адмененая\n26 сьнежань 2014, 11:55\n26 сьнежня быў заплянаваны другі этап сустрэчы ў фармаце Украіна-Расея-АБСЕ, але ён не адбудзецца. Такую інфармацыю Радыё Свабода паведаміў прэс-сакратар МЗС Дзьмітры Мірончык. МЗС РБ пацьвярджае гатовасьць да правядзеньня чарговай сустрэчы, але яе дата залежыць толькі ад удзельнікаў перамоваў — паведаміў Дзьмітры Мірончык.\n24 сьнежня сустрэча ў Менску доўжылася амаль 5 гадзінаў, яе ўдзельнікі не далі камэнтароў журналістам. Пазьней стала вядома, што была дасягнутая дамоўленасьць пра абмен палоннымі ў фармаце «ўсіх на ўсіх». СБУ пацьвердзіла, што плянуецца абмяняць 150 украінскіх вайскоўцаў на 225 удзельнікаў сэпаратысцкіх фармаваньняў. Аднак інфармацыі пра хаду абмену палоннымі няма.\nАб правядзеньні ў Менску сустрэчаў кантактнай групы 24 і 26 сьнежня дамовіліся ў панядзелак кіраўнікі Ўкраіны, Францыі, Расеі і Нямеччыны. Першапачаткова было прынятае рашэньне, што перамовы пройдуць у закрытым для прэсы фармаце. Журналістам толькі паведамілі, што ў парадак дня ўключаныя чатыры пытаньні: аб асаблівым статусе Данбасу, адводзе цяжкага ўзбраеньня, абмене палоннымі і дастаўцы гуманітарнай дапамогі ў раён канфлікту.\nУ Менск прыбылі афіцыйны прадстаўнік дзейнага старшыні АБСЭ па пытаньнях ўрэгуляваньня сытуацыі ва Ўкраіне Адэльхэйд Тальявіні, экс-прэзыдэнт Украіны Леанід Кучма, амбасадар Расеі ва Ўкраіне Міхаіл Зурабаў, а таксама прадстаўнікі сэпаратыстаў з самаабвешчаных Луганскай і Данецкай «народных рэспублік» Уладзіслаў Дзейна і Дзяніс Пушылін.\nУдзельнікі менскіх перамоваў па Ўкраіне не захацелі размаўляць з прэсай\nМенскія перамовы. Без надзеі на посьпех


Галоўная ➠ Артыкулы і публікацыі ➠ Онлайн казино при регистрации бонус\nЕсли вас интересует онлайн казино при регистрации бонус, стоит заглянуть на этот сайт www.ruonlinecasinos.com вы найдете онлайн казино при регистрации бонус отличного качества.\nЯшчэ адной нагодай дазволіць гуляць у гульні казіно бясплатна стала разнастайнасць наяўных у спісах ігральных устаноў гульнявых слотаў. Бо аўтаматы могуць быць класічнага тыпу, у якіх максімум пяць лінеек для гульні, якія размешчаны на трох толькі барабанах. Таксама слот можа складацца з пяці барабанаў і пары дзясяткаў лінеек. Апошнія навінкі, акрамя ўсяго іншага, могуць ўключаць у сябе 50, а часам і ўсё 100 гульнявых ліній. Пры гэтым ўявіце, які памер стаўкі будзе на такіх гульнявых апаратах.\nСучасныя гульнявыя аўтаматы ў онлайн казіно имебт мноства бонусных раўндаў, адмысловых знакаў, а таксама дадатковых прымочак. Таму часам нават прафесіяналам спатрэбіцца бясплатны рэжым, каб уважліва вывучыць усе тонкасці таго ці іншага апарата. Акрамя таго, у аўтамата не заўсёды барабаны вертыкальна круцяцца. Так, ёсць аўтаматы, у якіх замест аднаго, ёсць пара гульнявых палёў. Такім, напрыклад, стаў слот Secret Sand Deluxe. Маюцца ў спісах онлайн казіно і такія слоты, у якіх гульнявыя сімвалы знішчаюцца, а замест іх зверху сыплюцца новыя абразкі. Яскравым прыкладам такога тыпу слотаў стаў гульнявой апарат Gonzo Quest. Так што, вялікі выбар гульнявых аўтаматаў проста абавязвае распрацоўшчыкаў ўбудоўваць у іх бясплатныя рэжымы.\nАсаблівасці і годнасці бясплатнай гульні\nБясплатная гульня ў онлайн казіно не абавязвае ўдзельніка ўважліва сачыць за сваім гульнявым лікам. Гэта мае і станоўчыя, і адмоўныя бакі. Адмоўным можа стаць той факт, што карыстальнік прывучыў не думаць падчас гульні, а, патрапіўшы ў гульню на рэальную валюту, дадзены фактар ??пагібельна адаб'ецца на колькасці сродкаў на рахунку карыстальніка. Станоўчым бокам з'яўляецца адсутнасць рызыкі прайграць свае крэўныя грошы. Гуляючы бясплатна, карыстальнік або проста цікава правядзе час, ці ж пройдзе падрыхтоўку да гульні на сапраўдныя грошы, вывучыўшы такім чынам асаблівасці правіл, характарыстыкі і асаблівасці слота. Акрамя таго, дэма-рэжым можа быць выкарыстаны для выпрацоўкі ўласнай стратэгіі вядзення гульні. Таксама можна будзе паэксперыментаваць з памерамі ставак і колькасцю ліній, якія ўдзельнічаюць у розыгрышах.\nПравёўшы рысу пад вышэйсказаным, можна дакладна сказаць, што бясплатныя гульні ў онлайн казіно бясспрэчна неабходныя. У першую чаргу, бясплатны рэжым дазваляе вывучыць правілы і асаблівасці слота, выпрацаваць сваю стратэгію, а таксама проста правесці прыемна час. Акрамя таго, дэма-рэжым ніколі не выкліча ў карыстальніка гульнявой залежнасці, паколькі сапраўдных грошай яму не спатрэбіцца. Кожнае буйное казіно прапануе не толькі бясплатную гульню. Часцяком, каб прыняць удзел у розыгрышах, не прыйдзецца нават рэгістравацца ў установе. Гэта вельмі карысная функцыя, паколькі, калі гулец не хоча пастаянна гуляць, а проста мае на мэце прабавіць гадзіну-два за гульнёй, яму не прыйдзецца марнаваць час на працэдуру рэгістрацыі. Выпрабаваўшы сябе ў бясплатнай гульні і ўбачыўшы, наколькі слот прыбытковы, ужо толькі тады гулец прымае рашэнне, станавіцца кліентам казіно ці не. Калі ж будзе прынята рашэнне стаць паўнапраўным кліентам казіно, праходзіцца рэгістрацыя, уносіцца першы дэпазіт, за які, дарэчы, практычна ў кожным ігральнай установе пакладзены бонус, і пачынае гульню на сапраўдную валюту. Можна нават пазмагацца за буйныя джэкпот.