অশ্ৰুসিক্ত এন্ড্ৰু ৱাইলছ মূক হৈ ৰোৱা মুহূৰ্তটো - এই সময়ত ᴾᴶᴹ\n12 May অশ্ৰুসিক্ত এন্ড্ৰু ৱাইলছ মূক হৈ ৰোৱা মুহূৰ্তটো\nPosted at 00:50h in গণিত, বিজ্ঞান-প্ৰযুক্তি\tby\tপংকজ জ্যোতি মহন্ত0Comments\n“Few results have as richamathematical history and as dramaticaproof as Fermat’s Last Theorem.”\n— The Abel Committee.\nপ্ৰায় ৩৫০ বছৰৰো অধিক কাল ধৰি গণিতৰ অলেখ তীক্ষ্ণধী ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ উপৰি নিজৰ নিজৰ শতিকাৰ স্বনামধন্য বহুকেইজন মহান গণিতজ্ঞৰ দ্বাৰাও অপ্ৰমাণিত হৈ থকা “ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়” (Fermat’s Last Theorem, চমুকৈ FLT)টো ১৯৯৪ চনত প্ৰমাণ কৰাৰ লগতে তাৰ দ্বাৰা সংখ্যাতত্ত্বৰ এক নতুন দিগন্তৰ সূচনা কৰা বাবে ছাৰ এন্ড্ৰু ৱাইলছক ২০১৬ চনৰ এবেল বঁটা প্ৰদান কৰা হ’ব বুলি যোৱা ১৫ মাৰ্চত ঘোষণা কৰা হৈছে। ২০০৩ চনৰপৰা প্ৰদান কৰা, গণিতৰ ন’বেল বঁটা ৰূপে পৰিচিত অতি সন্মানীয় এই বঁটাৰ অৰ্থমূল্য এতিয়া প্ৰায় পাঁচ কোটি টকা। বৰ্তমান অক্সফ’ৰ্ড বিশ্ববিদ্যালৰ গৱেষক-অধ্যাপক ৱাইলছক অহা ২৪ মে’ত বঁটাটি প্ৰদান কৰা হ’ব। বঁটাটি ঘোষণা কৰাৰ পাছত অক্সফ’ৰ্ডৰে প্ৰখ্যাত গণিতজ্ঞ, জনপ্ৰিয় লেখক, বিজ্ঞান-গণিত-ক’ডিং জনপ্ৰিয়কৰণৰ বিবিচিৰ বিভিন্ন অনুষ্ঠানত অংশ-লওঁতা, টেডৰ বক্তা তথা ৰয়েল ছচাইটিৰ এগৰাকী নৱনিৰ্বাচিত সদস্য মাৰ্কাছ ডু চুতয়ে এটা প্ৰবন্ধত লিখিছে যে “ইতিহাসৰ এনে কিছুমান নিৰ্দিষ্ট মুহূৰ্ত আছে যিটো ঘটাৰ কথা শুনোতে নিজে কি কৰি আছিল সেইটো প্ৰত্যেকেই মনত ৰাখে। ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো অৱশেষত এন্ড্ৰু ৱাইলছে প্ৰমাণ কৰা বুলি ১৯৯৩ চনত ওলোৱা ঘোষণাটো গাণিতীক সমাজখনৰ বাবে আছিল তেনে এটা মুহূৰ্ত।”\n১৯৯৩ চনৰ ২১ জুনৰ পৰা ২৩ জুনলৈ কেম্ব্ৰিজৰ “আইজাক নিউটন প্ৰতিষ্ঠান”ত এখন কনফাৰেন্সত এন্ড্ৰু ৱাইলছে “Modular Forms, Elliptic Curves, and Galois Representations” শীৰ্ষক এলানি বক্তৃতা প্ৰদান কৰিছিল। তাত উপস্থিত আছিল বিশ্বশ্ৰেষ্ঠ বহুকেইজন সংখ্যাতত্ত্ববিদ। তিনিদিনীয়া বক্তৃতালানিৰ অন্তিম দিনা প্ৰায় ২০ মিনিটৰ বক্তৃতা তথা ব্যাখ্যাৰ শেষত এটা অনুসিদ্ধান্ত হিচাপে ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো তেওঁ ব’ৰ্ডত লিখিলে আৰু শান্ত, ধীৰ স্বভাৱৰ গণিতজ্ঞজনে দৰ্শকৰ পিনে ঘূৰি চাই নম্ৰভাৱে জনালে— “I will stop here.”। যদিও সেই বক্তৃতাৰ দিনকেইটাত “ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো এন্ড্ৰু ৱাইলছে কাইলৈ/আজি প্ৰমাণ কৰিব” বুলি বুবু-বাবা ওলাইছিল, কিন্তু তেওঁ ব’ৰ্ডত প্ৰমেয়টো লিখাৰ লগে লগে দুশৰো অধিক গণিতজ্ঞ বহি থকা হলঘৰটো কাঁহ পৰি জিন গ’ল। আৰু পিছ মুহূৰ্ততে প্ৰচণ্ড হাতজাউৰিৰে গোটেই হলটো ৰজনজনাই উঠিল। পিছদিনা দ্যা নিউয়ৰ্ক টাইমছৰ প্ৰথম পৃষ্ঠাত বাতৰি ওলাল “At Last, Shout of ‘Eureka!’ in Age-Old Math Mystery”। Gap Inc. বুলি বৃহৎ এটা বস্ত্ৰ-ৰিটেইলাৰ কোম্পানীটো আগবাঢ়ি আহিল ৱাইলছক মডেলৰ হিচাপে ল’বলৈ। প্ৰমেয়টো সম্পৰ্কীয় মুকলি বক্তৃতাৰ বাবে কেইজনমান গণিতজ্ঞই ১২০০ ছীটৰ এটা চিনেমা-গৃহ ভাৰালৈ ল’লে; আৰু প্ৰতিটো টিকট ৫ ডলাৰ মূল্যৰ হোৱাৰ বিপৰীতে ব্লেকত টিকট বিক্ৰী যাবলৈ ধৰিলে ২৫ ডলাৰ মূল্যত। ডিচেম্বৰ মাহৰ শেষলৈ “পিপ’ল” আলোচনীখনৰ বছৰটোৰ ২৫জন আটাইতকৈ মনোজ্ঞ ব্যক্তিৰ তালিকাত মাইকেল জেকছন, অ’প্‌ৰা উইনফ্ৰে, টম হেংকছ, বিল ক্লিনটন-হিলাৰী ক্লিনটন আদিৰ লগতে এন্ড্ৰু ৱাইলছৰ নামো অন্তৰ্ভুক্ত হ’ল। মুঠতে এক আলোড়নৰ সৃষ্টি হ’ল…। কিন্তু সেই বক্তৃতাৰ পাছত ৱাইলছে যেতিয়া ২০০ পৃষ্ঠাৰ গৱেষণা-পত্ৰখন “Inventiones Mathematicae” নামৰ গৱেষণা-পত্ৰিকাখনলৈ প্ৰকাশৰ বাবে পঠালে, তেতিয়া সম্পাদকে সেইখন ছটা ভাগত ভগাই প্ৰতিটো ভাগ দুজন দুজন পুনৰীক্ষকক ভগাই দিলে আৰু তাৰে এজন আছিল নিক’লাছ কাৎজ। কাৎজে তেওঁৰ ভাগত পৰা অংশটো আনজন গণিতজ্ঞৰ সৈতে ৱাইলছৰ সহযোগত প্ৰায় দুমাহ ফঁহিয়াই চোৱাৰ পাছত আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালে এটা খুঁত ধৰা পৰিল। প্ৰকৃততে, সেইটো আছিল এটা সুৰুঙা যিটো পুৰা কৰিবলৈ পুনৰ নতুনকৈ কিছু কথা উদ্ভাৱনো কৰিব লাগিব। সেইখিনি আছিল ইমান বিমূৰ্ত যে তাক মাথোঁ অনুধাৱন কৰিবলৈকো সংখ্যাতত্ত্বৰ অতি বিচক্ষণ গণিতজ্ঞকেইজনৰো দুই-তিনিমাহ লাগি যাব পাৰে। কেইবা মাহো পাৰ হৈ গ’ল, সুৰুঙাটো ঠিক কৰাৰ যিমান চেষ্টা কৰা গ’ল সফল হোৱাৰ সম্ভাৱনা ক্ষীণেই হৈ থাকিল। সেয়া আছিল চেপা উত্তেজনাৰ দৰে পৰিস্থিতি— পূৰ্বৰ অলেখ প্ৰমাণৰ দৰেই এই প্ৰমাণো উচ্ছ্বাসৰ বেলুন ধুপ কৰাৰ দৰে হ’বগৈ নেকি? আটাইতকৈ অধিক সংখ্যক ভুল প্ৰমাণ প্ৰকাশ পোৱা প্ৰমেয় বুলিওতো ইয়াৰ পৰিচয় আছে! অৱশেষত ১৯৯৪ৰ চেপ্তেম্বৰৰ ১৯ তাৰিখে ৱাইলছে প্ৰমাণটো সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ সক্ষম হ’ল।\nপ্ৰায় ৩৫০ বছৰ ধৰি অলেখ মানুহৰ নিদ্ৰা হৰা এই প্ৰমেয়টোৰ লগত জড়িত হৈ আছে তিনিটা ৰোমাঞ্চকৰ কাহিনী—\n১) প্ৰমেয়টো প্ৰস্তাৱ কৰোঁতে পিয়েৰ দি ফাৰ্মাৰ কাহিনী,\n২) চাৰে তিনিটা শতিকা জুৰি মানৱ জাতিয়ে ইয়াক প্ৰমাণ কৰিবলৈ কৰা চেষ্টা আৰু তাৰ দ্বাৰা ক্ৰমে ক্ৰমে সংখ্যা-তত্ত্বৰ উৎকৰ্ষ সাধন হৈ অহাৰ কাহিনী,\n৩) এন্ড্ৰু ৱাইলছৰ কাহিনী।\nপাছৰ দুটা কাহিনীত ৰোমাঞ্চৰ উপৰি জড়িত হৈ আছে বহু হতাশা, অমানুসিক পৰিশ্ৰম আৰু মনক অহৰহ উদ্বেলিত কৰি ৰখা, এৰিম বুলিও এৰিব নোৱৰা সুতীব্ৰ অনুৰাগৰ কাহিনী।\nপিয়েৰ দি ফাৰ্মাৰ জন্ম হৈছিল সোতৰশ শতিকাৰ প্ৰথম দশকত ফ্ৰান্সৰ এটা আধ্যৱন্ত পৰিয়ালত। (মৃত্যু: ১৬৬৫)। তেওঁ আছিল আইনৰ ছাত্ৰ, ওকালতি আছিল তেওঁৰ পেছা আৰু চাকৰি জীৱনত খুৱ সোনকালেই তেওঁ পদোন্নতি লাভ কৰিছিল। সেই সময়ত ফ্ৰান্সত, আইনৰ লগত জড়িত ব্যক্তিসকলে মানুহৰ সংসৰ্গৰ পৰা প্ৰায় আঁতৰি থাকিব লগা হৈছিল। সেয়েহে ফাৰ্মাই আজৰি সময়বোৰত গণিত-চৰ্চা কৰিবলৈ লৈছিল। কিন্তু সেইখিনি প্ৰকাশৰ বাবে তেওঁ সামান্যও আগ্ৰহী নাছিল, কোনোবাই প্ৰকাশৰ কথা ক’লেও তেওঁ নাকচ কৰিছিল। মাথোঁ এবাৰ, তাকো বন্ধু এজনৰ কিতাপৰ পৰিশিষ্ট হিচাপেহে এটা লেখা প্ৰকাশ কৰিছিল। তেওঁৰ কেইবাজনো গণিতজ্ঞ বন্ধু আছিল। গাণিতীক কৰ্মসমূহ তেওঁ পঢ়া কিতাপৰ পৃষ্ঠাৰ কাষতে বা এখিলা-দুখিলা কাগজতে লিখি ৰাখিছিল নতুবা কেতিয়াবা সেই বন্ধুসকললৈ পত্ৰৰূপত প্ৰেৰণ কৰিছিল; আৰু সেইসমূহো আছিল অতি সংক্ষিপ্ত ব্যাখ্যাৰ বা একেবাৰেই সত্যাপনহীন ৰূপত। তেওঁৰ এনে কাৰ্যই বহু সময়ত অসুবিধাত পেলোৱা বাবে সেই বন্ধুসকলৰ কোনোবাই কোনোবাই কেতিয়াবা খঙতে তেওঁক ফোঁপযহী, কুলক্ষণীয়া আদি আখ্যাও দিছিল। কিন্তু তাৰেই তেওঁ গণিতৰ ভালেকেইটা শাখাত বহু অবিশ্বাস্য বৰঙণি আগবঢ়াই গ’ল। ছাৰ আইজাক নিউটনে (১৬৪৩-১৭২৭) তেওঁৰ কলন-গণিত উদ্ভাৱনৰ বুনিয়াদ বহু পৰিমাণে, একোটা বক্ৰৰ কোনো বিন্দুত অংকণ কৰা স্পৰ্শক সংক্ৰান্তীয় ফাৰ্মাৰ কৰ্মৰ পৰাই পাইছিল বুলি কৈ গৈছে। ব্লেইজ পাস্কেলে (১৬২৩-১৬৬২) সম্ভাৱিতা সম্পৰ্কত অভিমত বিচাৰি ফাৰ্মালৈ পত্ৰ লিখিছিল, আৰু তেওঁলোকৰ মাজত হোৱা মত বিনিময়ত বিদিত ব্যাখ্যাই সম্ভাৱিতা-তত্ত্বৰ ভেটি প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। স্থানাংক জ্যামিতিৰ পিতৃ-পুৰুষ বুলি অভিহিত ৰেণে ডেকাৰ্টো (১৫৯৬-১৬৫০) আছিল ফাৰ্মাৰ বন্ধু। ফাৰ্মাই নিজেও স্বতন্ত্ৰভাৱে স্থানাংক জ্যামিতিৰ বিকাশ সাধন কৰিছিল। কিন্তু ফাৰ্মাৰ কৰ্মখিনি জীৱনকালত প্ৰকাশ নোপোৱাত তেওঁতকৈ বহু পূৰ্বেই ডেকাৰ্টৰ কৰ্মখিনি প্ৰকাশ হৈ অধিক পৰিচিত হৈ পৰিছিল। তাৰোপৰি ফাৰ্মাৰ সেই কৰ্মখিনি আছিল অধিক উচ্চ পৰ্যায়ৰ। ফাৰ্মাই আলোকবিজ্ঞানৰো বহু উৎকৰ্য সাধন কৰিছিল। “Fermat’s Last Theorem”কে ধৰি গণিত তথা বিজ্ঞান সম্পৰ্কীয় কেইবাখনো জনপ্ৰিয় গ্ৰন্থৰ লেখক চাইমন সিঙে এটা প্ৰবন্ধত লিখিছে যে ফাৰ্মাই আমি বাস কৰা পৃথিৱীখনকেই সলনি কৰি পেলালে, কাৰণ বীমা কোম্পানীৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ষ্টক মাৰ্কেটলৈকে সকলোতে সম্ভাৱিতা-তত্ত্ব ব্যৱহাৰ কৰে আৰু স্থাপত্যবিদৰ পৰা আৰম্ভ কৰি নাছালৈকে সকলোৱে কলন-গণিত ব্যৱহাৰ কৰে। কিন্তু, এই সকলোখিনি অৱদানৰ উপৰি যিটো ভাগত ফাৰ্মাই তেওঁৰ শ্ৰেষ্ঠতম অৱদানখিনি আগবঢ়াইছিল সেই বিষয়টো হ’ল সংখ্যাতত্ত্ব। কোনো কোনোৱে তেওঁক আধুনিক সংখ্যাতত্ত্বৰ পিতৃপুৰুষ বুলিও অভিহিত কৰে।\nফাৰ্মাৰ এটা অভ্যাস আছিল; তেওঁ কিবা পৰ্যবেক্ষণ বা অনুমানৰ আগবঢ়াই লগতে কেতিয়াবা কেতিয়াবা লিখি থৈছিল— “মই এইটো আৰু এইটো প্ৰমাণ কৰিব পাৰোঁ, কিন্তু এতিয়া মই মেকুৰীক আহাৰ খুৱাবলৈ যাব লাগিব” বা “মই এই বিশেষ সমীকৰণটো সমাধান কৰিব পাৰোঁ, কিন্তু মই এতিয়া চুলি ধুবগৈ লাগিব”… ইত্যাদি। তেওঁ অ’ত-ত’ত লিখি থোৱা টুকুৰা-টুকুৰ টোকাবোৰত, তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত আনে এইবোৰ আৱিস্কাৰ কৰিছিল। ডায়’ফেণ্টাছৰ ‘এৰিথমেটিকা’ নামৰ গ্ৰন্থখনৰ এটা সংস্কৰণৰ এটা পৃষ্ঠাৰ কাষতো ফাৰ্মাই এনেকুৱা এটা কাণ্ডই কৰি থৈছিল।\nডায়’ফেণ্টাছক (জীৱনকাল: আনুমানিক ২০০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ পৰা ২৮৫ খ্ৰীষ্টাব্দ) বীজগণিতৰ জনক বুলি কোৱা হয়। তেওঁৰ এৰিথমেটিকাখন ১৩০টা “সমস্যা” সন্নিবিষ্ট ১৩টা খণ্ডৰ এখন গ্ৰন্থ। বৰ্তমান ইয়াৰ ৬টা খণ্ডহে পোৱা যায়। প্ৰায় ২৪০-২৫০ খ্ৰীষ্টাব্দমানত এইখন ৰচনা কৰা হৈছিল। গ্ৰন্থখনৰ এটা অংশত ডায়’ফেণ্টাছে পাইথাগোৰাছৰ প্ৰমেয়ৰ বিভিন্ন দিশৰ সম্পৰ্কে আলোচনা কৰিছিল। পাইথাগোৰাছৰ প্ৰমেয়টো হ’ল— সমকোণী ত্ৰিভূজৰ অতিভুজৰ বৰ্গ বাকী দুটা বাহুৰ বৰ্গৰ যোগফলৰ সমান। অৰ্থাৎ, এটা সমকোণী ত্ৰিভূজৰ অতিভূজৰ দৈৰ্ঘ্য z আৰু বাকী দুটা বাহুৰ দৈৰ্ঘ্য x আৰু y হ’লে x^2+y^2=z^2 হ’ব। এই ধৰ্মটো পাইথাগোৰাছৰ (খ্ৰীঃপূঃ ৫৭০ – খ্ৰীঃপূঃ ৪৯৫) বহু পূৰ্বে বেবিলনীয়সকলে, ভাৰতীয়সকলে আৰু আন আন স্থানৰ বহু গণিতজ্ঞইয়ো স্বতন্ত্ৰভাবে জানিছিল বুলি পোৱা যায়; কিন্তু পাইথাগোৰাছেই ইয়াৰ প্ৰথমটো প্ৰমাণ আগবঢ়োৱাৰ তথ্য পোৱা যায় বাবেই তাৰ কৃতিত্ব তেওঁলৈ যায়। বৰ্তমান অতি সহজেই হাজাৰৰো অধিক বিভিন্ন ধৰণেৰে এই উপপাদ্যৰ প্ৰমাণ আগবঢ়াব পাৰি। এৰিথমেটিকাৰ সেই অংশখিনিত ডায়’ফেণ্টাছে বিভিন্ন দিশ আলোচনা কৰাৰ লগতে বিশেষকৈ কৰিছিল কি, তেওঁ পাঠকক অশূন্য অখণ্ড সংখ্যাৰ বাবে x^2+y^2=z^2 সমীকৰণটোৰ সমাধানবোৰ উলিয়াবলৈ দিছিল। এই সমীকৰণটোকে পাইথাগোৰাছৰ সমীকৰণ বোলে। এই সমীকৰণটোৰ সাধাৰণ সমাধান এতিয়া হাইস্কুলীয়া বীজগণিতখিনি শিকিয়েই উলিয়াব পাৰি। ইয়াৰ এটা সমাধান হ’ল— 3, 4, 5। কাৰণ, 3^2+4^2=5^2। সেইদৰে, আন এটা সমাধান হ’ল— 5, 12, 13। কাৰণ, 5^2+12^2=13^2। এনেকুৱা একোটা সমাধানৰ জৰিয়তেই সমীকৰণটোৰ অসীম সংখ্যক সমাধান উলিয়াব পাৰি। উদাহৰণস্বৰূপে, 3, 4,5লৈ আমি পাম—\nগতিকে, aৰ বিভিন্ন অশূন্য অখণ্ড মান লৈ আমি ইয়াৰ পৰা 6, 8, 10 ; 9, 12, 15 ; 12, 16, 20… আদি অলেখ সমাধান পাম। পাইথাগোৰাছৰ সমীকৰণটো সিদ্ধ কৰা তিনিটা সংখ্যাক একেলগে পাইথাগোৰীয় ত্ৰয়ী বুলি কোৱা হয়।\nঅৱশ্যে তেতিয়া, আজিৰ আমাৰ এই ভাষাৰে আলোচনা কৰা হোৱা নাছিল। ডায়’ফেণ্টাছে “এটা বৰ্গক দুটা বৰ্গলৈ ভাগ কৰা” ধৰণে আলোচনা কৰিছিল। এইসমূহ অধ্যয়ন কৰি ফাৰ্মাই কেৱল দ্বিতীয় ঘাতৰ কথা নাভাবি উচ্চ ঘাতৰ কথা চিন্তা কৰিলে আৰু এৰিথমেটিকাৰ এটি পৃষ্ঠাৰ কাষত লিখিলে— “এটা ঘনকক দুটা ঘনকলৈ ভাগ কৰা সম্ভৱ নহয়, বা চতুৰ্থ ঘাতৰ ক্ষেত্ৰত বা সাধাৰণভাৱে দ্বিতীয় ঘাততকৈ ডাঙৰ যিকোনো ঘাতৰ ক্ষেত্ৰতে তেনেকুৱা দুটা ভাগ কৰা সম্ভৱ নহয়।” আৰু তাৰ লগতে তেওঁ লিখিলে গণিত জগতত আটাইতকৈ অধিক প্ৰতিধ্বনিত হোৱা সেই অদ্ভুত মন্তব্যটো— “মই ইয়াৰ এটা বিস্ময়কৰ প্ৰমাণ আৱিস্কাৰ কৰিছোঁ, কিন্তু এই কাষটো ইমান ঠেক যে সেইটো ইয়াত লিখিবলৈ নোজোৰে।”\nমূল লেটিন ভাষাত— “Cubum autem in duos cubos, aut quadratoquadratum in duos quadratoquadratos, et generaliter nullam in infinitum ultra quadratum potestatem in duos eiusdem nominis fas est dividere cuius rei demonstrationem mirabilem sane detexi. Hanc marginis exiguitas non caperet.”\nইংৰাজী অনুবাদত— “It is impossible to separateacube into two cubes, orafourth power into two fourth powers, or in general, any power higher than the second, into two like powers. I have discoveredatruly marvellous proof of this, which this margin is too narrow to contain.”\nসেই সমস্যাটোক অধুনিক ধৰণে প্ৰকাশ কৰিব পাৰি এইদৰে— x^n+y^n=z^n সমীকৰণটোৰ কোনো অখণ্ড সংখ্যাৰ সমাধান পোৱা নাযায় যদিহে n>2 আৰু xyz≠0।\nফাৰ্মাই সেইখিনি লিখিছিল ১৬৩৭ চনমানত। তেওঁৰ মৃত্যু পৰ্যন্ত সেইবোৰ কোনেও দেখা নাছিল। অপ্ৰকাশিত ৰূপত তেনেকৈয়ে থাকি গ’লে তেওঁৰ গোটেই কৰ্মখিনি এদিন হেৰাই যাব বুলি তেওঁৰ গুণগ্ৰাহীসকল চিন্তিত হৈছিল। পুতেক চেমুৱেলে তেওঁৰ টোকাবোৰ সংগ্ৰহ কৰি প্ৰকাশ কৰিবলৈ ঠিক কৰিলে। ১৬৭০ চনত পুতেকে যেতিয়া ডায়ফেণ্টাছৰ এৰিথমেটিকাখনৰ এটা সংস্কৰণ ফাৰ্মাৰ পৰ্যবেক্ষণসমূহৰ সৈতে নতুনকৈ প্ৰকাশ কৰে তেতিয়া এইটোও পোহৰলৈ আহিল। ফাৰ্মাৰ টোকাসমূহ অধ্যয়ন কৰি গণিতজ্ঞসকলে পিছৰ এটা শতিকামানৰ ভিতৰতে তেওঁৰ গোটেই অনুমান তথা প্ৰমেয়বোৰ ভুল-শুদ্ধ প্ৰমাণ কৰিবলৈ সক্ষম হ’ল; কিন্তু এই এটা মাথোঁ অনুমানেই প্ৰমাণ কৰিবলৈ বাকী ৰৈ গ’ল। ফাৰ্মাৰ অনুমান তথা প্ৰমেয়বোৰৰ প্ৰমাণ কৰিবলৈ বাকী ৰৈ যোৱা অন্তিমটো প্ৰমেয় হিচাপে এইটো “ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়” বুলি জনাজাত হৈ পৰিল। আৰু এই সমীকৰণটো ফাৰ্মাৰ সমীকৰণ বুলি পৰিচিত হৈ পৰিল। গণিতজ্ঞসকলৰ সমুখত ই অতি ডাঙৰ প্ৰত্যাহ্বানৰূপে ঠিয় দি উঠিল। বুজিবলৈ প্ৰশ্নটো অতি সহজ, অথচ এটা শতিকা পাৰ হৈ গৈছে যাৰ কোনো প্ৰমাণ ওলোৱা নাই; ইফালে সেইটো প্ৰমাণ কৰা বুলি ফাৰ্মাই লিখি থৈ গৈছে! এই কথাটোৱে মানুহক আৰু অধিক আগ্ৰহী কৰি তুলিলে। এটা এটাকৈ চাৰে তিনিটা শতিকা পাৰ হৈ গ’ল।\nসংখ্যাতত্ত্বৰ লগত জড়িত কেৱল এটা প্ৰমাণহে ফাৰ্মাই বিষদকৈ আগবঢ়াই থৈ গৈছিল, আৰু সেইটো আছিল— “সমকোণী ত্ৰিভূজৰ কালি এটা বৰ্গ-সংখ্যা হ’ব নোৱাৰে”। সেইটোও তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছতহে ডায়’ফেণ্টাছৰ এৰিথমেটিকাৰ কোনোবা এটা পৃষ্ঠাৰ কাষত টোকা হিচাপে পোৱা গৈছিল। এই প্ৰমাণে সংখ্যাতত্ত্বৰ বহু উৎকৰ্ষ সাধন কৰিব বুলিও ফাৰ্মাই বিশ্বাস কৰিছিল। এই প্ৰমাণটোৰ সহায়ত ফাৰ্মাৰ আন্তিম প্ৰমেয়টো n=4 ৰ বাবে প্ৰমাণ কৰিব পৰা গৈছিল।\n১৭৫৩ চনত অইলাৰে (১৭০৭-১৭৮৩) n=3 ৰ বাবে তেওঁ ইয়াক প্ৰমাণ আগবঢ়ালে, কিন্তু তাত এটা ভুল পোৱা গ’ল। ভুল ওলালেও তেওঁৰ পদ্ধতিয়ে অনুমানটো প্ৰমাণৰ দিশে এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পথ দেখুৱালে। পিছলৈ কাৰ্ল ফ্ৰীডৰিখ গাউছ (১৭৭৭-১৮৫৫), য়ুহান ডীৰিক্লে (১৮০৫-১৮৫৯), এৱন্‌ষ্ট কামাৰ (১৮১০-১৮৯৩) আদি গণিতজ্ঞইয়ো এই পদ্ধতি কামত খটুৱাইছিল। অইলাৰৰ পাছতে আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদানটো আগবঢ়ালে ছ’ফি জেৰমেইনে (১৭৭৬-১৮৩১)। তেওঁ n আৰু 2n+1 দুয়োটা মৌলিক সংখ্যা হোৱা সংখ্যাসমূহক লৈ অধ্যয়ন চলালে। (তেনে এটা সংখ্যাৰ উদাহৰণ হ’ল ৫। কাৰণ, ৫ মৌলিক, আৰু ২.৫+১ = ১১ ও এটা মৌলিক।) তেনে সংখ্যাৰ বাবে তেওঁ দেখুৱালে যে যদি x^n+y^n=z^n সমীকৰণটোৰ সমাধান থাকে, তেন্তে x, y, z ৰ কোনোবা এটা n ৰে হৰণ যাবই লাগিব। গতিকে ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো দুটা ভাগত ভাগ হৈ পৰিল—\n১) x, y, z ৰ কোনোটোৱেই n ৰে হৰণ নাযায়,\n২) x, y, z ৰ মাথোঁ এটা n ৰে হৰণ যায়।\n১৮২৫ চনমানত তেওঁ সেই মৌলিক সংখ্যাখিনিৰ বাবে প্ৰথম ভাগটো প্ৰমাণ কৰিলে।\nছ’ফি জেৰমেইনৰ জীৱন-কাহিনী গাণিতীক ইতিহাসেৰেই নহয়, সামাজিক ইতিহাসৰ মাজেৰে চালেও তেওঁ জীৱন-কাহিনীয়ে পাঠকৰ মন-মগজু আন্দোলিত কৰি তুলিব। তেওঁ বাস কৰিছিল কুসংস্কাৰেৰে আবৰা এক ভয়ানক যুগত! মহিলা হিচাপে তেওঁ কটাব লগা হৈছিল চূড়ান্ত “বৌদ্ধিক নিঃসংগতা”ৰে। গণিত অধ্যয়নত মহিলা জড়িত হোৱাটো তেতিয়া সেই সমাজত অকণো ভাল চকুৰে চোৱা নহৈছিল। দেউতাকৰ পুথিভড়ালত পোৱা “History of Mathematics” গ্ৰন্থখনত আৰ্কিমিডিছৰ মৃত্যু কাহিনীয়ে তেওঁক গণিতৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত কৰিলে— জ্যামিতিৰ এটা সমস্যাই যদি এজন মানুহক মৃত্যু মুখলৈ লৈ যাব পাৰে তেন্তে গণিত কেনে এটা আকৰ্ষণীয় বিষয় হ’ব! তেওঁ সংখ্যাতত্ত্ব, কলন গণিত অধ্যয়ন কৰা আৰম্ভ কৰিলে আৰু খুৱ সোনকালেই অইলাৰ আৰু নিউটনৰ কৰ্মৰাজী অধ্যয়ন কৰাত লাগিল। কিন্তু জীয়েকৰ অকস্মাতে গঢ়ি উঠা গণিত-প্ৰীতি দেখি আচৰিত হৈ মাক-দেউতাকে ধমকি দি তাৰ পৰা আঁতৰাই আনিবলৈ চেষ্টা চলালে। দেউতাকে মম, গৰম-কাপোৰ আদিও প্ৰায়ে কাঢ়ি ৰাখিবলৈ ধৰিলে! জেৰমেইন আছিল লাজকুৰীয়া, কিন্তু খুৱ দৃঢ়মনা। তেওঁ মনে মনে বিচনা-চাদৰ মেৰিয়াই পঢ়িবলৈ ল’লে। অৱশেষত মাক-দেউতাকৰ মন কুমলিল আৰু প্ৰতিটো পৰ্যায়তে দেউতাকে সহায় কৰিবলৈ ল’লে। কিন্তু ঘৰখনত গণিতৰ লগত জড়িত কোনোৱেই নাছিল বাবে গণিতজ্ঞৰ জগতখনত প্ৰৱেশ কৰাত বহু বছৰ ধৰি বাধা পৰিল, তাৰোপৰি শিক্ষকবিলাকেও তেওঁক সিমান গুৰুত্ব নিদিলে। গণিত-বিজ্ঞানৰ এটা উচ্চশিক্ষা প্ৰতিষ্ঠানৰ এজন ছাত্ৰই পৰিচালনা-সমিতিক একো নজনোৱাকৈ প্ৰতিষ্ঠানটো এৰি গুচি গৈছিল। সেয়েহে তেওঁৰ বাবে ন’ট্‌ছ, গৃহকাৰ্য আদি প্ৰতি সপ্তাহে ছপা হৈ আছিল। জেৰমেইনে সেইখিনি নিয়মিত সংগ্ৰহ কৰাৰ উপায় এটা পালে, আৰু সেই ছাত্ৰজনৰ নামতে প্ৰতি সপ্তাহে সপ্তাহে সমস্যাবোৰৰ উত্তৰ পঠাই থাকিবলৈ ধৰিলে। ইফালে সেইখিনিৰ পৰ্যবেক্ষক আছিল মহান গণিতজ্ঞ জোচেফ লুই লাগ্ৰাঞ্জ (১৭৩৬-১৮১৩), আৰু জেৰমেইনৰ উত্তৰখিনি আছিল প্ৰতিভাৰ এক সুস্পষ্ট চাপেৰে খুৱেই অভিনৱ। গতিকে, লাগ্ৰাঞ্জে “ছাত্ৰ”জনক লগ কৰিব নিবিচৰাকৈ থাকিব নোৱাৰিলে, আৰু তেতিয়াই জেৰমেইনে প্ৰকৃত পৰিচয় প্ৰকাশ কৰিবলৈ বাধ্য হ’ল…। জেৰমেইনৰ ইয়াৰ পিছৰ কাহিনী আৰু অধিক উদ্দীপক। যি নহওক, জেৰমেইনে ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়ৰ লগত জড়িত যিখিনি কাম কৰিলে তাৰ পৰৱৰ্তী কিছু কাম লাগ্ৰাঞ্জেও আগবঢ়ালে।\nইয়াৰ পৰৱৰ্তী অতিশয় গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদানটো আহিল কামাৰৰ পৰা। ১৮৫০ চনত তেওঁ এক বিশেষ শ্ৰেণীৰ মৌলিক সংখ্যাৰ বাবে প্ৰমেয়টো প্ৰমাণ কৰিলে। সেই মৌলিক সংখ্যাখিনিক Regular prime বুলি তেৱেঁই নামকৰণ কৰিলে।\nকামাৰৰ জীৱনকালৰ শেষৰ সময়খিনিতে এটা পৃথক ঘটনা সংঘটিত হ’ল। পল উলফস্কেল (১৮৫৬-১৯০৬) নামৰ এজন যুৱক আছিল এটা চহকী পৰিয়ালৰ সন্তান। চিকিৎসক হিচাপে জীৱিকা আৰম্ভ কৰিবলৈ লোৱা সময়তে এটা বেমাৰে দেখা দিয়াত তেওঁ বুজি পালে যে তেওঁ বেছি দিনলৈ চিকিৎসা সেৱা আগবঢ়াব নোৱাৰিব। সেয়েহে তেওঁ সেয়া বাদ দি গণিত অধ্যয়ন কৰিবলৈ মন মেলিলে, কাৰণ বিকলাংগ হৈ হুইল-ছেয়াৰত বহি থাকিব লগা হ’লেও তেওঁ গণিতৰ কাম কৰি থাকিব পাৰিব। উলফস্কেল কামাৰৰ পাঠদানতো ভাগ ল’বলৈ পালে, আৰু তেতিয়া তেসত্তৰ বছৰীয়া কামাৰৰ কৰ্ম আৰু উদ্যমেৰে অনুপ্ৰাণিত হৈ উলফস্কেল সংখ্যাতত্ত্বৰ প্ৰতি আগ্ৰহী হৈ উঠিল। স্বাভাৱিকভাৱেই তেওঁ ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়ৰ লগত পৰিচিত হ’ল। আৰু ইয়াক প্ৰমাণ কৰা প্ৰথমজন ব্যক্তিক পুৰস্কাৰ হিচাপে এক লাখ মাৰ্ক প্ৰদান কৰিবলৈ তেওঁৰ ইচ্ছা-পত্ৰত লিখি থৈ গ’ল। যি ধনৰ মূল্য তেতিয়া আছিল আজিৰ হিচাপত কেইবা কোটি টকা। বিভিন্ন উৎসত এই সম্পৰ্কীয় কিছু বেলেগ কাহিনীও পোৱা যায়— অশুষ্ঠতা আৰু প্ৰেমজনিত হতাশাত উলফস্কেলে আত্মহত্যাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল আৰু এদিন মাজনিশা মূৰত গুলিয়াই আত্মহত্যা কৰিব বুলি ঠিক কৰিছিল। সিদ্ধান্তটো লৈ তেওঁ নিজা পুথিভড়ালতে অশান্তিৰে কিবাকিবিত চকু ফুৰাই নিশা গভীৰ হৈ অহালৈ ৰৈ থাকিল। তেনেতে ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয় সম্পৰ্কীয় কামাৰৰ এখন গৱেষণা-পত্ৰত তেওঁৰ চকু ফুৰালে আৰু এটা খুঁতে দৃষ্টি কাঢ়ি লৈ গ’ল। তেওঁ সেইটো পৰীক্ষা কৰাত লাগিল। কেইবা ঘণ্টা পাৰ হৈ গ’ল। তেওঁ কাম কৰি থাকিল। আৰু অৱশেষত তেওঁ নিজৰে ভুল হোৱা বুলি গম পালে। কিন্তু ইতিমধ্যেই তেওঁৰ আত্মহত্যা কৰিম বুলি ঠিক কৰা সময় পাৰ হৈ গুচি গ’ল। বিফল হ’ল যদিও, প্ৰচেষ্টা আৰু গাণিতীক অপৰূপ সৌন্দৰ্যই তেওঁক জীৱনৰ প্ৰতি তীব্ৰভাৱে আকৰ্ষিত কৰি তুলিলে। লিখি থোৱা ইচ্ছা-পত্ৰখন তেওঁ হাতত তুলি ল’লে আৰু যিটো “সমস্যা”ই আত্মহত্যাৰ চিন্তা আঁতৰাই তেওঁক পুনৰ জীৱনৰ প্ৰতি আগ্ৰহী কৰি তুলিলে সেইটো সমাধান কৰোঁতালৈ এক লাখ মাৰ্ক ধনৰ পুৰস্কাৰ ঘোষণা কৰি ইচ্ছাপত্ৰখন সলনি কৰি পুনৰ লিখি পেলালে।\n১৯০৬ চনত উলফস্কেলৰ মৃত্যুৰ পাছত যেতিয়া পুৰস্কাৰটোৰ কথা ঘোষণা কৰা হ’ল, প্ৰমেয়টো আগতকৈয়ো অধিক বিখ্যাত হৈ উঠিল আৰু প্ৰমাণ কৰিবলৈ অধিক মানুহৰ ধাউটি বঢ়িবলৈ ধৰিলে। তাৰ পাছৰ এটা বছৰতে প্ৰেৰিত হ’ল ছশৰো অধিক প্ৰমাণ! লিমাৰিক, গল্প, বিভিন্ন ৰসিকতা আৰু ব্যংগতো “ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়” বিষয় হৈ উঠিল। নিউয়ৰ্ক চহৰৰ এইট্‌থ ষ্ট্ৰীট BMT চাবৱে ষ্টেচনত এটা গ্ৰাফিটি দেখা গ’ল—\n“x^n+y^n=z^n : কোনো সমাধান নাই।\nইয়াৰ এটা সাংঘাটিক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰমাণ মই আৱিষ্কাৰ কৰিছোঁ। কিন্তু মই এতিয়া এইটো লিখিব নোৱাৰোঁ, কাৰণ মোৰ ট্ৰেইন আহিছে।” \nএনে ৰসিকতাবোৰৰ লগত আনকি জড়িত হৈছিল গডফ্ৰে হেৰল্ড হাৰ্ডিৰ দৰে (ৰামানুজনৰ নামৰ লগত যুক্ত হৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে অতি চিনাকি) মহান গণিতজ্ঞও। হাৰ্ডি আছিল অজ্ঞেয়বাদী আৰু তেওঁ ভ্ৰমণ কৰিবলৈ বৰ ভয় কৰিছিল। এবাৰ তেওঁ আকাশীভ্ৰমণ কৰিবলগা হ’ল আৰু “মই ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টোৰ এটা প্ৰমাণ উলিয়াইছোঁ” বুলি টোকা এটা লিখি টেবুলত পেলাই থৈ গ’ল। প্ৰমাণটো জানিবলৈ আগ্ৰহত গোটেই কেম্ব্ৰিজত জোকাৰণি উঠিল। কিন্তু যেতিয়া হাৰ্ডি ঘূৰি আহিল, তেওঁ মাথোঁ ক’লে— “মই এজন প্ৰবঞ্চক বুলি ঈশ্বৰে প্ৰমাণ কৰিবৰ বাবে মোক জীৱন্তে ঘূৰাই আনিব বুলি নিশ্চিতি পাবলৈ মই এইটো লিখি থৈ গৈছিলোঁ।”\nএনেকুৱা ঘটনাও ঘটিছিল— এডমাণ্ড লাণ্ডাউ নামৰ সংখ্যাতত্ত্ববিদ গৰাকীয়ে তেওঁলৈ অহা প্ৰমাণবোৰৰ প্ৰেৰকজনক শুদ্ধাশুদ্ধ জনাবলৈ এখন ফৰ্ম প্ৰস্তুত কৰি লৈছিল। য’ত লিখা আছিল: “___নং পৃষ্ঠাৰ, ___নং শাৰীৰ পৰা ___নং শাৰীলৈ, আপুনি এটা ভুল বিচাৰি পাব।” এগৰাকী গণিতজ্ঞ তথা “Scientific American”ৰ স্তম্ভ-লেখক মাৰ্টিন গাৰ্ডনাৰে এখন পোষ্ট-কাৰ্ড ছপা কৰি ল’ব লগা হৈছিল যাতে পাঠকে তেওঁলোকৰ প্ৰমাণটো তেওঁক পৰীক্ষা কৰিবলৈ দিলে সেইখন আগবঢ়াই দি তেওঁ অসন্মতি প্ৰকাশ কৰিব পাৰে।\nদ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পাছৰ সময়খিনিত কম্পিউটাৰৰ ব্যৱহাৰৰে nৰ মান পাঁচশলৈকে প্ৰমেয়টো সত্য বুলি প্ৰমাণ কৰিব পৰা গ’ল। nৰ মান ক্ৰমে এহাজাৰ, দহ হাজাৰ কৰি আশীৰ দশকত পঁচিশ হাজাৰলৈকে প্ৰমাণ কৰিব পৰা গ’ল। কামাৰৰ কৰ্মসমূহক নিৰ্ভৰ কৰি, আধুনিক কম্পিউটাৰৰ অত্যাধুনিক গণনা-পদ্ধতিৰ সহায়ত ১৯৯৩ চনত nৰ মান চাৰি নিযুতলৈকে প্ৰমেয়টো সত্য বুলি প্ৰমাণ কৰা হ’ল। কিন্তু, এন্ড্ৰু ৱাইলছৰ ভাষাৰেই— “গণিতজ্ঞসকলে চাৰি নিযুত বা চাৰি অৰ্বুদলৈকে সামাধান নাই বুলি জানিলেই সন্তুষ্ট নহয়। তেওঁলোকে প্ৰকৃততে জানিব বিচাৰে যে অসীমলৈকে সমাধান নাই। আৰু সেইটোৰ বাবে আমাক এটা প্ৰমাণৰ দৰকাৰ হয়।”\nএইবোৰৰ মাজতেই আন এক দিশে ১৯৫৫ চনত আৰম্ভ হৈছিল এটি চৰ্চা। ১৯৪৯ চনত গ’ৰ’ চিমুৰা (১৯৩০-) নামৰ এজন ছাত্ৰই প্ৰৱেশ কৰিছিল ইউনিভাৰ্চিটি অব ট’কিঅ’ত। বিশ্বযুদ্ধৰ পাছত অধ্যাপকবিলাক যেন ক্লান্ত আৰু উৎসাহহীন হৈ পৰিছিল। আৰু তেতিয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে পৰস্পৰেই পৰস্পৰৰ বাবে সহায় আৰু অনুপ্ৰেৰণা হ’ব লগা হৈছিল। চিমুৰাই, ইউতাকা টানিয়ামাৰ (১৯২৭-১৯৫৮) সৈতে এক সহযোগীতা গঢ়ি তুলিলে। তেওঁলোকে অধ্যয়ন কৰিছিল এলিপ্টিক বক্ৰ আৰু “মডুলাৰ ফৰ্ম”ৰ বিষয়ে। গাণিতীক ক্ষেত্ৰত টানিয়ামা বৰ সতৰ্ক ছাত্ৰ নাছিল, তেওঁ বহুতো ভুল কৰিছিল, কিন্তু তেওঁৰ ভুলবিলাক আছিল শুদ্ধ দিশে, যিটো দিশে অৱশেষত শুদ্ধ উত্তৰ পোৱাত সহায় কৰিছিল। কিন্তু, ভুলবোৰৰ বাবে তেওঁ বিদ্ৰূপৰো মুখামুখি হৈছিল। ১৯৫৫ চনত এখন আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আলোচনা-চক্ৰত টানিয়ামাই কেইটামান সমস্যা উত্থাপন কৰিলে। আৰু তাৰ পৰাই টানিয়ামা আৰু চিমুৰাই এলিপ্টিক বক্ৰ আৰু মডুলাৰ ফৰ্ম সমতুল্য বুলি এটা অভিনৱ ধাৰণাৰ বিকাশ কৰিলে। যিটো পিছলৈ টানিয়ামা-চিমুৰা অনুমান বুলি জনাজাত হৈ পৰিল। ই অভিনৱ এই কাৰণেই, ই বাহ্যিকভাৱে পৰস্পৰৰ কোনো সংযোগ নথকা দুটা পৃথক পৃথক যেন লগা বস্তুক সমতুল্য বুলি অৱিস্কাৰ কৰিলে। তেতিয়া পিচে কোনেও অনুমান কৰিব পৰা নাছিল যে ই এদিন গৈ ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়ৰ প্ৰমাণতো জড়িত হৈ পৰিবগৈ। আৰু নিজ ধাৰণাৰ ইমান গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱসমূহ চাবলৈ নোপোৱাকৈ ১৯৫৮ ত টানিয়ামাই আত্মহত্যা কৰিলে। আৰু তেওঁ যিগৰাকী যুৱতীৰ সৈতে বিয়া পাতিবলৈ ঠিক কৰিছিল, যিয়েই নহওক কিয় সদায় যাৰ সৈতে একেলগে থকাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিছিল, তেৱোঁ তিনি সপ্তাহমানৰ পাছতে প্ৰিয়জনৰ পথ অনুসৰণ কৰি আত্মহত্যা কৰিলে।\n১৯৮৪ চনত গেৰহাৰ্ড ফ্ৰাই নামৰ গণিতজ্ঞজনে উত্থাপন কৰিলে যে যদি টানিয়ামা-চিমুৰা অনুমানটো শুদ্ধ হয়, তেন্তে তাৰ অনুষংগিক ফল হিচাপে ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো শুদ্ধ বুলি পোৱা যাব। ফ্ৰাইৰ ধাৰণাটো হ’ল— যদি ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো ভুল, অৰ্থাৎ যদি ফাৰ্মাৰ সমীকৰণটোৰ সমাধান থাকে তেন্তে এক বিশেষ শ্ৰেণীৰ এলিপ্টিক বক্ৰ পোৱা যাব যিখিনি মডুলাৰ নহয়। ইফালে টানিয়ামা-চিমুৰা অনুমানৰ মতে সকলো এলিপ্টিক বক্ৰই মডুলাৰ! দুবছৰৰ পাছতে, ফ্ৰাইৰ অনুমানটো শুদ্ধ বুলি কেন ৰিবেটে প্ৰমাণ কৰিলে!\n“Men of Mathematics”কে ধৰি গণিত বিষয়ক কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে কেইবাখনো কল্প-বৈজ্ঞানিক উপন্যাসৰ লেখক, কবি, গণিতজ্ঞ এৰিক টেম্পল বেলে (১৮৮৩-১৯৬০) (চমুকৈ, ই টি বেল বুলি তেওঁ অধিক পৰিচিত) ফাৰ্মাক অপেছাদাৰী গণিতজ্ঞসকলৰ যুৱৰাজ বুলি অভিহিত কৰিছিল। বেলৰ এই গ্ৰন্থখনে বহু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক গণিত অধ্যয়নৰ প্ৰতি, গণিতক পেছা হিচাপে লোৱাৰ প্ৰতি অনুপ্ৰাণিত কৰিছে। ইয়াৰ ভিতৰত জন নাশ্ব আৰু এন্ড্ৰু ৱাইলছো অন্যতম। ১০ বছৰ বয়সত ৱাইলছে এদিন স্থানীয় পুথিভড়াল এটাৰ গণিত শাখাটোত গ্ৰন্থ খুচৰি থাকোঁতে ই টি বেলৰে “The Last Problem” নামৰ গ্ৰন্থখন দেখা পালে। ৱাইলছে অতি সৰুৰে পৰা অংক কৰি ভাল পাইছিল; তাৰোপৰি বিদ্যালয়ত যেতিয়া তেওঁ এটা “সমস্যা” পাইছিল ঘৰলৈ আহি তাৰ পৰাই নিজাকৈ আন এটা “সমস্যা” গঢ়ি লৈ সেইটোৰো সমাধান উলিওৱাত লাগিছিল। “The Last Problem”, গোটেই গ্ৰন্থখনত কেৱল এটা “সমস্যা”ৰ কথাই আলোচনা কৰা হৈছিল; সেইটো হৈছে— ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়। দেখাত ইমানেই সহজ সমস্যা, যিটো দহ বছৰীয়া ৱাইলছেই বুজি পাইছে, অথচ তিনিশ বছৰ পাৰ হৈ গৈছে সেইটো কোনেও সমাধান কৰিব পৰা নাই, আনকি মানৱ ইতিহাসৰ সৰ্বকালৰ মহান গণিতজ্ঞৰ বহুজনৰ চেষ্টাইয়ো সমাধান দিয়া নাই— কথাবোৰে ৱাইলছক সমস্যাটোৰ প্ৰতি তীব্ৰভাৱে আকৰ্ষণ কৰিবলৈ ধাৰিলে। ৱাইলছ বাস কৰিছে ফাৰ্মাতকৈ তিনিটা শতিকা পাৰ হৈ ভৱিষ্যতৰ এখন জগতত। তেওঁৰ মনলৈ এক ধাৰণা আহিল, ফাৰ্মাই জীৱনকালত যিমান গণিত শিকিছে তাতকৈ বহু বেছি পৰিমাণৰ গণিত তেওঁ এই শৈষৱতেই জানিবলৈ পাইছে। সেয়েহে, ফাৰ্মাই তেতিয়াই কৰিছে বুলি কৈ যোৱা সমাধানটো নিজে উলিয়াবৰ বাবে ৱাইলছে প্ৰচেষ্টা চলালে। তেওঁ সপোন দেখিবলৈ ধৰিলে যে তেওঁ এইটো সমাধান কৰিব। কিন্তু কলেজ পোৱালৈ তেওঁ বুজি উঠিল যে ইতিমধ্যে ওঠৰ আৰু উনৈশ শতিকাত বহু ব্যক্তিয়ে সমস্যাটো চৰ্চা কৰিছে। তেওঁ সেই পদ্ধতিবোৰ অধ্যয়ন কৰাত লাগিল। ইফালে, কুৰি শতিকাতো সমস্যাটো সমাধান কৰিবলৈ বুলি যিবোৰ পদ্ধতি খটুৱাব লগা হৈ আছে সেইবোৰো শত বছৰ ধৰি চলি আহিছে। আৰু এইটোও কৈ দিব নোৱাৰি যে সেইসমূহে সমস্যাটোৰ গভীৰলৈ বুজাত সহায় কৰিছে। গতিকে এনে এটা সমস্যাৰ লগত জড়িত হোৱা মানেই বছৰ বছৰ ধৰি ফলাফলহীন ভাৱে পাৰ কৰি দিয়া! ৱাইলছক ইয়াৰ পৰা আঁতৰি আহিবলৈ বহুতে পৰামৰ্শ দিলে। ১৯৭৪ চনত কেম্ব্ৰিজৰ অধ্যাপক জন ক’ৎছৰ তত্ত্বাৱধানত তেওঁ গৱেষণা আৰম্ভ কৰিলে। ক’ৎছেও একেই পৰামৰ্শ দিলে। ৱাইলছে নিজেও সেই কথা উপলব্ধি কৰি সমস্যাটো নিলগাই থ’লে, কিন্তু সি সদায়েই তেওঁ মনত লাগি থাকিল। ১৯৮০ চনত ৱাইলছে ডক্টৰেট ডিগ্ৰী লাভ কৰে, আৰু ১৯৮১ত প্ৰিন্সটনৰ ইনষ্টিটিউট ফৰ এডভান্সড ষ্টাডিত এটা পদত নিযুক্ত হয়। ১৯৮২ চনত তেওঁ প্ৰিন্সটন বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপনা আৰম্ভ কৰে।\n১৯৮৬ চনৰ গ্ৰীষ্মকালৰ এটি গধুলি। ৱাইলছে বন্ধু এজনৰ ঘৰত চাহ খাই আছিল। কথাৰ মাজতে এনেই হঠাতে বন্ধুজনে ক’লে— কেন ৰিবেটে টানিয়ামা-চিমুৰা আৰু ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়ৰ মাজত এটা সংযোগ প্ৰমাণ কৰিছে। খবৰটো শুনাৰ লগে লগে ৱাইলছৰ সৰ্ব-শৰীৰ যেন এটি বিজুলি তৰংগই জোকাৰি গ’ল! সেই মুহূৰ্ততে তেওঁৰ জীৱনৰ ধাৰাই সলনি হ’বলৈ আৰম্ভ কৰিলে। ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো প্ৰমাণ কৰিবলৈ এতিয়া মাথোঁ ৱাইলছে এটা কামেই কৰিব লাগিব— টানিয়ামা-চিমুৰাৰ অনুমানটো প্ৰমাণ কৰিব লাগিব। যিহেতু টানিয়ামা-চিমুৰাৰ অনুমানটো হ’ল আধুনিক বীজগণিতৰ এটা সমস্যা, গতিকে ইয়াৰ প্ৰমাণৰ দিশে কৰা কামসমূহে সম্পূৰ্ণ প্ৰমাণটো সোনকালে হৈ নুঠালেও সেই কামখিনি পেছাদাৰী গণিতজ্ঞৰ জগতখনত বহু মূল্যৱান বুলি বিবেচিত হ’ব। এইটো হ’ল পেছাদাৰী জগতখনৰ এটা মূলসূঁতিৰ সমস্যা। গতিকে এনে এটা কামত জড়িত হ’লে উপহাস বা তেনেধৰণৰ কথা শুনা নাযাব। আনহাতে, ৱাইলছ হ’ল এলিপ্টিক বক্ৰ আৰু মডুলাৰ ফৰ্মৰ এজন বিশেষজ্ঞ। জন ক’ৎছৰ অধীনত তেওঁ ডক্টৰেট ডিগ্ৰীৰ বাবে গৱেষণা কৰিছিল এলিপ্টিক বক্ৰৰ বিষয়তে। গতিকে এইবাৰ, আশৈশৱৰ সপোনটো সাকাৰ কৰাৰ দিশে যাত্ৰাৰ পৰা ৱাইলছ থমকি ৰ’ব নুখুজিলে। কিন্তু, টানিয়ামা-চিমুৰাৰ অনুমানটো প্ৰমাণ কৰিবলৈ কেনেদৰে আগবাঢ়িব লাগিব সেয়া কোনেও নাজানে। তাৰ বাবে নিজেই সৃষ্টি কৰি ল’ব লাগিব সম্পূৰ্ণ নতুন পদ্ধতি।\nবহুতে ভাবিছিল টানিয়ামা-চিমুৰাৰ অনুমানটো প্ৰমাণ কৰিবলৈ প্ৰয়োজন হ’ব বহু যুগৰ। আনহাতে বহুতে ব্যংগও কৰিছিল— ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়ৰ প্ৰমাণৰ দিশত যিটো কথাই জড়িত হয় সেইটোৰেই ফলাফল সদায় শূন্য, গতিকে টানিয়ামা-চিমুৰা অনুমানেও একো দিবগৈ নোৱাৰে! কিন্তু সম্পূৰ্ণ নাটকীয় ব্যাখ্যাৰে যুগান্তকাৰী প্ৰমাণ লৈ মাথোঁ সাত বছৰৰ পাছতেই মঞ্চত প্ৰৱেশ কৰি দৃশ্যপট সলনি কৰি পেলাবলৈ যে কোনোবা আহি আছে সেই কথা কোনেও ততেই ধৰিব নোৱাৰিলে। কাৰণ, ৱাইলছে ল’লে এটা সাংঘাটিক সিদ্ধান্ত!\nফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়ৰ লগত জড়িত কাম বুলি গম পালেই সি সহজেই অলেখ মানুহৰ আগ্ৰহৰ বস্তুত পৰিণত হৈ পৰিব; আনৰ এনে আগ্ৰহে মনোযোগ কাঢ়ি নিলে বহু বছৰ পৰ্যন্ত কৰিবলৈ গৈ থকা এটা কামত, যিটো নেকি সম্পূৰ্ণ বিমূৰ্ত, তাত সম্পূৰ্ণ মন দিয়া সম্ভৱ হৈ থাকিব জানো? ৱাইলছে এটা বুদ্ধি খটুৱালে। সেই সময়তেই এটা গৱেষণাৰ ফলাফল প্ৰকাশ কৰিবলৈ তেওঁ সাজু হৈ আছিল। তেওঁ লগে লগেই, সেইটো সম্পূৰ্ণকৈ প্ৰকাশ নকৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈ ল’লে। সেই কামখিনিকে অংশ অংশ কৰি ছমাহ-সাত মাহৰ মূৰে মূৰে প্ৰকাশ কৰিবলৈ ঠিক কৰিলে। যাৰ দ্বাৰা সহকৰ্মীসকলে গম পাই থাকিব যে তেওঁ স্বাভাৱিকভাৱেই গৱেষণা কৰি আছে। ৱাইলছ হ’ল এনে এজন সাংঘাটিক সৃষ্টিশীল আৰু প্ৰচুৰ উৎপাদনক্ষম মানুহ যে ইতিমধ্যেই তেওঁ নতুন প্ৰজন্মৰ শ্ৰেষ্ঠ গণিতজ্ঞসকলৰ এজন বুলি খ্যাতি অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল; কিন্তু লাহে লাহে কামৰ অগ্ৰগতিৰে কনফাৰেন্স, চেমিনাৰ আদিত তেওঁৰ উপস্থিতি প্ৰায় শূন্য যেন হৈ পৰা বাবে বহুতো সহকৰ্মীয়ে ৱাইলছৰ প্ৰতিভা নিঃশেষ হৈ যোৱা বুলিও সন্দেহ কৰিবলৈ ধৰিলে, কোনোবাই ভাবিলে— ৱাইলছ খটম! ইফালে গোপনে তেওঁ চলাই থাকিল টানিয়ামা-চিমুৰা অনুমান প্ৰমাণ কৰাৰ সাধনা, যিটো কামৰ কথা কোনেও ঘুণাক্ষৰেও সন্দেহেই কৰিব নোৱাৰিলে। মাথোঁ পত্নী নাদাইহে জনিবলৈ পাইছিল— বিয়াৰ দুনিশামানৰ পাছত। নাদা নিজেও আছিল এগৰাকী তীক্ষধী ব্যক্তি, তেওঁ প্ৰিন্সটনৰে আণৱিক জীৱবিজ্ঞানৰ ডক্টৰেট। প্ৰমেয়টোৰ কথা তেওঁ আগতেই শুনিছিল, অৱশ্যে প্ৰমেয়টোৱে গণিতজ্ঞসকলক কেনেদৰে জোকাৰি আছিল সেয়া তেতিয়া তেওঁ ভালকৈ জনা নাছিল। ৱাইলছে সম্পূৰ্ণৰূপে মাথোঁ সমস্যাটো আৰু পৰিয়ালৰ মাজত সোমাই পৰিবলৈ সিদ্ধান্ত লৈছিল।\nযি নতুন বস্তু ৱাইলছে বিচাৰি উলিয়াব লগা হৈছিল, তেওঁ কৈছে— সেয়া ক’ৰ পৰা আহিছিল সেইটো ৰহস্য! পুৱা-গধুলি, অহৰহ সেই সমস্যাটোৱেই তেওঁৰ মগজুত ঘূৰি আছিল। যেতিয়া তেওঁ কঠিন মুহূৰ্তৰ মুখামুখি হৈছিল, য’ত পৰৱৰ্তী মুহূৰ্তত তেওঁ কোনটো ধৰণেৰে কামটোত আগবাঢ়ি এটা নতুন ধৰণ সৃষ্টি কৰি ল’ব লাগিব সেই কথা একেবাৰেই নাজানে, তেনে মুহূৰ্তত তেওঁ সাধাৰণতে প্ৰায়েই ওচৰৰ হ্ৰদটোৰ পিনে খোজ কাঢ়িবলৈ গৈছিল। সেইখিনি সময়ত তেওঁ কিছু শিথিলতা অনুভৱ কৰিছিল, কিন্তু সেয়া আছিল অৱচেতন মনক অধিক সক্ৰিয়তাৰে ক্ৰিয়া কৰিবলৈ দিয়া মুহূৰ্ত। ৱাইলছৰ ভাষাৰে, গোটেই কামটো আছিল এটা অন্ধকাৰ অপৰিচিত দালানৰ মাজেৰে যাত্ৰাৰ দৰে কথা— প্ৰথমে এটা কোঠালীত প্ৰৱেশ কৰি অন্ধকাৰত আচবাববোৰ খেপিয়াই খেপিয়াই চাই গম পোৱা গ’ল কোঠালীটো কেনেকুৱা, তাত কি কি আছে…, আৰু শেষত ছমাহৰ মূৰত অকস্মাতে লাইটৰ চুইছটো বিচাৰি পাই সেইটো অন কৰাৰ লগে লগে হঠাতে সকলোখিনি জাতিস্কাৰ হৈ উঠিল, গম পোৱা গ’ল প্ৰকৃততে কোন স্থানত উপনীত হৈছে…। তাৰ পাছত প্ৰৱেশ কৰিবলগীয়া হ’ল পৰৱৰ্তী অন্ধকাৰ কোঠালীটোত, পুনৰ আৰম্ভ হ’ল একেদৰেই অন্বেষণ…। ৱাইলছে জানিছিল, তেওঁ শুদ্ধ দিশেই গৈ আছে, কিন্তু তেওঁ লক্ষ্যত উপনীত নহ’বগৈয়ো পাৰে! কাৰণ, পৰৱৰ্তী স্তৰটোত তেওঁ যিটো পদ্ধতি খটুৱাব লাগিব সেইটো এনেকুৱাও হ’ব পাৰে যিটো উদ্ভাৱন কৰিবলৈ শত বছৰ লাগি যাব; “So even if I was on the right track, I could be living in the wrong century.”\nশেষৰ সময়ত ৱাইলছে দুজন সহকৰ্মী নিক কাৎজ (ওপৰত উল্লেখিত পুনৰীক্ষকজন) আৰু পিটাৰ চাৰনাকৰ সৈতে পৃথকে পৃথকে প্ৰমাণটোৰ সম্পৰ্কীয় আলোচনা কৰিছিল। দুয়োজনেই আছিল সংখ্যাতত্ত্বৰ পাৰদৰ্শী। আৰু ৱাইলছে বিশ্বাস কৰিছিল, তেওঁলোকে আনক কথাটো নজনাই। তেওঁলোকে সেই বিশ্বাস ৰাখিছিল। চাৰনাকে পিছত কৈছিল, কথাটো শুনাৰ পাছত তেওঁ আৱেগ-বিবশ যেন হৈ পৰিছিল, উত্তেজিত হৈ উঠিছিল, অশান্তিত সেইদিনা নিশা তেওঁ ভালকৈ শোৱাটোও কঠিন হৈ পৰিছিল।\nঅৱশেষত, সাত বছৰৰ মূৰত প্ৰমেয়টোৰ প্ৰমাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা বুলি ৱাইলছে বিশ্বাস কৰিলে। আৰু সেই সময়তেই কেম্ব্ৰিজৰ আইজাক নিউটন প্ৰতিষ্ঠানত জন ক’ৎছে এখন কনফাৰেন্স আয়োজন কৰিছিল। যি কেম্ব্ৰিজতে ৱাইলছে শৈষৱত প্ৰমেয়টো প্ৰমাণ কৰাৰ সপোন দেখিছিল, তাতেই তাৰ প্ৰমাণটো আগবঢ়োৱাৰ যথোপযুক্ত স্থান বুলি তেওঁ বিবেচনা কৰিলে। কনফাৰেন্সখনত উপস্থিত থকা এজন গণিতজ্ঞ বেৰী মেজৰ, যিজনেই পিছত ৱাইলছৰ গৱেষণা-পত্ৰখনৰ সম্পাদক আছিল আৰু ছভাগ কৰি পুনৰীক্ষকসকলক ভগাই দিছিল, তেওঁ তিনিবছৰৰ পাছত প্ৰসংগক্ৰমে কৈছিল— “I’d never seenalecture series in mathematics like that before. What was unique about those lectures were the glorious ideas, how many new ideas were presented, and the constancy of his dramatic build-up that was suspenseful until the end.”\nপ্ৰমাণটোৰ সুৰুঙাটোৰ কথা জনাৰ পাছত গৱেষণা-পত্ৰখনৰ ড্ৰাফ্ট এটা মুকলি কৰি দিলে সকলোৱে সেইটো দূৰ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিব পাৰিব বুলি বহুতে আহ্বান জনাইছিল। কিন্তু ৱাইলছে সেইটো নকৰিলে। ৱাইলছ পুনৰ একাগ্ৰচিত্ত হৈ পৰাৰ সময় সেয়া। কিন্তু একেসময়তে সেয়া আছিল লজ্জানত হ’বলৈ বাধ্য হোৱাৰো সময়। সুৰুঙাটো প্ৰকৃততে কি সেয়া কেৱল পুনৰীক্ষককেইজন আৰু ৱাইলছৰ কেইজনমান অতি বিশ্বাসী বন্ধুৱেহে জানিছিল। চাৰনাকে ৱাইলছক পৰামৰ্শ দিলে যে তেওঁ একেলগে কাম কৰিবলৈ পচণ্ড কৰা লগ এজন লৈ ল’লে ভাল হ’ব। ৱাইলছে তেওঁৰ এসময়ৰ গৱেষক-ছাত্ৰ ৰিচাৰ্ড টেইলৰৰ লগত যোগাযোগ কৰিলে, তেওঁ তেতিয়া এজন আগশাৰীৰ সংখ্যাতত্ত্ববিদ হিচাপে কেম্ব্ৰিজত আছিল। তাৰ পাছত এবছৰ পাৰ হৈ গ’ল, তেওঁলোকে যি কৰি আছে সেয়া যেন প্ৰমাণটোত খটুৱাব পৰা নাই, সম্পূৰ্ণ হৈ উঠা নাই প্ৰমাণটো। সহকৰ্মীসকলৰ অৱস্থা— ৱাইলছক কি বুলি কি সুধিব তাৰ যেন একো ভাষা নাই! কোনোবা এজনে কেতিয়াবা আন এজনক কৈছিল— “আজি পুৱা ৱাইলছক দেখিছিলোঁ”, আনজনে সুধিছিল— “তেওঁ হাঁহিছিলনে?” কোনোবাজনে উত্তৰ দিছিল— “অ’…., হাঁহিছিল; কিন্তু ইমান সুখী যেন লগা নাছিল”…। শেষত ৱাইলছে কামটো বাদ দিয়াটোকে ঠিক কৰিছিলে, কিন্তু ১৯৯৪ৰ ১৯ চেপ্তেম্বৰৰ দিনা তেওঁ প্ৰমাণটো সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ সক্ষম হ’ল। আৰু ১৯৯৫ৰ মে’ সংখ্যাৰ “Annals of Mathematics”ত সেয়া প্ৰকাশ পালে দুখন গৱেষণা-পত্ৰৰ ৰূপত। এখন ৱাইলছৰ, “Modular elliptic curves and Fermat’s Last Theorem”; আৰু আনখন “Ring theoretic properties of certain Hecke algebras”, টেইলৰৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে।\nপ্ৰশ্ন হয়: ফাৰ্মাই ৩৫০ বছৰৰ আগতে এই একেটা প্ৰমাণেই কৰিছিল নে? নাই, সেইটো সম্ভৱ নহয়। সেয়েহে কোনো কোনোৱে আশা কৰে: বেলেগ কিবা সহজ প্ৰমাণো কেতিয়াবা ওলাবগৈ পাৰে। আনহাতে এনেকুৱাও হ’ব পাৰে— ফাৰ্মাই কৰা প্ৰমাণটোত মাজতে ভুল হৈছিল যিটো তেওঁ গমেই নাপালে; কিন্তু অনুমানটোহে শুদ্ধ হৈ গ’ল!\nৱাইলছে টানিয়ামা-চিমুৰা অনুমানটো সম্পূৰ্ণ প্ৰমাণ কৰিবলগা হোৱা নাছিল, তেওঁ এক বিশেষ শ্ৰেণী এলিপ্টিক বক্ৰৰ বাবেহে প্ৰমাণ কৰিছিল, যিটো অংশ ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয় প্ৰমাণ কৰিবলৈ প্ৰয়োজন। ৱাইলছৰ ব্যাখ্যাৰ পথৰেই আগবাঢ়ি চাৰিবছৰমানৰ পাছত টেইলৰকে ধৰি কেইবাজনো গণিতজ্ঞই অনুমানটো সম্পূৰ্ণকৈ প্ৰমাণ কৰে।\nওপৰত উল্লেখ কৰা চাইমন সিঙে “Fermat’s Last Theorem” শীৰ্ষক গ্ৰন্থখন লিখাৰ পূৰ্বে ১৯৯৬ চনত একে নামৰে ৫০ মিনিটৰ এখন তথ্যচিত্ৰ পৰিচালনা কৰিছিল। যথেষ্ঠ জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰা তথ্যচিত্ৰখনে “শ্ৰেষ্ঠ তথ্যচিত্ৰ”ৰ BAFTA বঁটাকে ধৰি কেইবাটাও বঁটা লাভ কৰিছিল। পিছলৈ সেইখন “The Proof” নামেৰে পুনৰ্নামকৰণ কৰা হয়।\nতথ্যচিত্ৰখনত ৱাইলছৰ ত্ৰিশ বছৰীয়া অগাধ আসক্তি আৰু আঠ বছৰীয়া কৃচ্ছ্ৰসাধনাৰ কথা বৰ্ণিত হৈছে। তাতেই তেওঁ যেতিয়া সেই ১৯ চেপ্তেম্বৰৰ দিনটোৰ কথা বৰ্ণনা কৰিবলৈ লয়, অতি আৱেগিক হৈ উঠে বাৰে বাৰে। ইতিমধ্যে, কামটো এৰি দিম বুলি ভবাৰ পাছত যেতিয়া সেইদিনা তেওঁ আকৌ এবাৰৰ বাবে চাওঁ বুলি, বাৰে বাৰে জানিবলৈ চেষ্টা কৰিছে আচলতে সমস্যাটো হৈছে কি, কিয় সেইটোৱে কাম কৰা নাই . . ., তেনেতে হঠাতে, সম্পূৰ্ণ অবিশ্বাস্যভাবে এক অভাৱনীয় revelation লাভ কৰে তেওঁ . . .। সেই অনুভৱক বৰ্ণনা কৰিবলৈ লৈ দচকু সেমেকি উঠিছে ৱাইলছৰ। তেওঁ কৈছে— সেইটো তেওঁৰ কৰ্ম-জীৱনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ মুহূৰ্ত। কৈ পুনৰ আৱেগিক হৈ পৰিছে। আৱেগ নিয়ন্ত্ৰণ কৰি একো বৰ্ণাব নোৱাৰি মূক হৈ ৰৈছে বহু সময়। তেওঁ পুনৰ ক’বলৈ চেষ্টা কৰিছে— সেইয়া আছিল বৰ্ণনাতীত সৌন্দৰ্যপূৰ্ণ, অতিশয় সৰল আৰু সুষমাপূৰ্ণ যে ৱাইলছে বিশ্বাসেই কৰিব নোৱাৰি সেইদিনা তাতেই বিশ মিনিট ধৰি তধা লাগি ৰৈ আছিল। দিনত ডিপাৰ্টমেণ্টলৈ গৈ ঘূৰি আহি তেওঁ পুনৰ চালে, হয় সেইয়াই কাম কৰিছে। নিশা তেওঁ তাৰেই ওপৰতে শুই পৰিল। পিছদিনা পুনৰ পৰীক্ষা কৰি চালে, আৰু হয়, তেওঁৰ প্ৰমাণটো সম্পূৰ্ণ হ’ল, সন্তুষ্ট হৈ তেওঁ নাদাৰ ওচৰলৈ নামি গ’ল— “I’ve got it, I think I’ve got it, I’ve found it” . . . । তথ্যচিত্ৰখনৰ প্ৰথম মিনিটতো দেখুওৱা হয় ইয়াৰ কেইটিমান মুহূৰ্ত; য’ত তেওঁ ক’বলৈ লৈছে — “মই আকৌ কেতিয়াবা কৰিবলগীয়া কোনো কামেই পুনৰ . . .।” নাই, একো ক’ব নোৱাৰি আকৌ ৰৈ গ’ল তেওঁ, আৰু শেষত লাজৰ হাঁহি মাৰি “I’m sorry” বুলি কেমেৰাৰ পৰা মুখ আঁতৰাই লৈ গ’ল . . .।\nহেজাৰ কৰ্ষণৰ শেষতো অব্যক্ত হৈ থকা সেই ধাৰণা, যি এতিয়ালৈকে অহাই নাই, সি প্ৰগাঢ় ৰহস্যক ঢাঁহিমুহি ফালি হঠাৎ জাতিস্কাৰ হৈ উঠিল অবিশ্বাস্যভাৱে। অন্বেষণ আৰু হতাশাৰ অতল শূন্যৰ পৰা অকস্মাতে বোধপ্ৰাপ্তিৰ উচ্চতম শীখৰলৈ উঠি অহিছিল ৱাইলছ সেই মুহূৰ্তত। ই যেন সৃষ্টিশীলতাৰ সৈতে একত্ব হৈ পৰা এটি মুহূৰ্ত। যি সংলগ্নতা পুনৰ হেৰাই যাব ক্ষন্তেক মুহূৰ্তৰ পাছতে! মানুহৰ উদ্ভাৱণী ক্ষমতাক অনুধাৱন কৰা, অমল গাণিতীক সৌন্দৰ্য উপভোগ কৰা, এনে এটা সৃষ্টিশীল মুহূৰ্ত দুনাই নাহে বুলি অনুভৱ কৰিয়েই সেই মুহূৰ্তটো সুঁৱৰি ৱাইলছ আৱেগিক হৈ উঠিছিল নেকি?\nএতিয়া কাৰোবাৰ মনলৈ এটা প্ৰশ্ন আহিব পাৰে— “ইমান অহোপুৰুষাৰ্থৰ মূৰত ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়টো সত্য বুলি প্ৰমাণিত হ’ল বাৰু, কিন্তু তাৰ পৰা আমাৰ কিনো লাভ হ’ল? এটা ঘনকক দুটা ঘনকলৈ ভাগ কৰিব নোৱাৰি। বা দুটা ঘনক লগ লগাই এটা ঘনক পাব নোৱাৰি। বা উচ্চতম ঘাতৰ ক্ষেত্ৰতো কথাটো প্ৰযোজ্য বুলি আমি গম পালোঁ। কিন্তু তাৰ পৰা আমাৰ কি লাভ হ’ল?”\nএই প্ৰশ্নটোৰ অৰ্থ এনেকুৱাই নহয় জানোঁ— “সাগৰৰ তলীত যে কি কি জীৱ আছে তাক মানুহে অন্বেষণ চলাই, তাৰ পৰা আমাৰ কি লাভ হয়নো?” বা “এভাৰেষ্ট শৃংগটোত যে মানুহ উঠিলগৈ, ইমান বিপদ অতিক্ৰম কৰি, তাৰ পৰা আমাৰ কি লাভ হ’লনো?”\nএইয়া হ’ল, মানৱজাতিৰ কৌতুহল আৰু সত্য অন্বেষণৰ কাহিনী।\nকিন্তু ফাৰ্মাৰ অন্তিম প্ৰমেয়ৰ ক্ষেত্ৰত এতিয়া ইয়াৰ ফলাফল কেৱল বিমূৰ্ত বুলিয়েই কৈ থ’লে ভুল কৰা হ’ব। আজি পোনপটীয়াকৈ আখৰে আখৰে প্ৰমেয়টোৰ ব্যৱহাৰ নাই, কিন্তু তাৰ প্ৰমাণৰ দিশে ৩৫০ বছৰ ধৰি কৰি থকা কামখিনিয়ে যে গণিতৰ এটি শাখাক প্ৰাচুৰ্যময় কৰি তুলিলে, তাৰে বহু উপাদান আমি ব্যৱহাৰ কৰি আছোঁ আজি আমাৰ দৈনন্দিন জীৱনত। উদাহৰণস্বৰূপে, এই বিকাশৰ ফলতে সৃষ্ট আধুনিক বীজগণিত ব্যৱহাৰ কৰা হয় অনলাইন লেনদেন, ডিজিটেল তথ্য সৰবৰাহৰ নিৰাপত্তা ব্যৱস্থা ইত্যাদিত। আমি এটিএম কাৰ্ডৰ সহায়েৰে ধন উলিয়াওঁতে বা ডেবিট কাৰ্ডৰ সহায়ত বস্তু ক্ৰয় কৰোঁতে নিজৰ অজ্ঞাতেই সদায় সেইয়া ব্যৱহাৰ কৰি আছোঁ, যিখিনি আয়ত্ব কৰিব পৰা মানুহ গোটেই বিশ্বত হয়তো ২০০জনহে হ’ব, কিন্তু তাৰ ফল আমি পাই আছোঁ। আজি যিখিনি ব্যৱহাৰ হৈছে সেইখিনিও, অৰ্ধশত বছৰৰ পূৰ্বে অংকুৰণ ঘটা প্ৰাৰম্ভিক সময়ত, ভৱিষ্যতে কিবা কামত আহিবগৈ বুলি কোনেও ভাবিবই পৰা নাছিল। ইয়াৰ উপৰি ভৱিষ্যতে এদিন আখৰে আখৰেও প্ৰমেয়টো ব্যৱহাৰ হৈ যাবগৈয়ো পাৰে…। ৱাইলছেও আন এক প্ৰসংগত কৈছিল যে— এটা ভাল গাণিতিক সমস্যাৰ সজ্ঞাটো হ’ল সেই সমস্যাটোতকৈয়ো তাৰ সমাধানৰ দিশত সি কেনেধৰণৰ গাণিতীক বিষয়বস্তু উৎপন্ন কৰে সেইটোহে।\nপুনশ্চ : কেম্ব্ৰিজৰ অধ্যাপক, ৰয়েল ছচাইটিৰ সদস্য, যি জন ক’ৎছৰ অধীনত এন্ড্ৰু ৱাইলছে তেওঁৰ ডক্টৰেট ডিগ্ৰীৰ বাবে গৱেষণা কৰিছিল সেইগৰাকী ব্যক্তিৰ অধীনতে অসমৰ এজন ব্যক্তিয়েও ডক্টৰেট ডিগ্ৰী লৈছিল। তেওঁ হ’ল অনুপম শইকীয়া। কেইবছৰমান আগতে গণিত চ’ৰাৰ এটি সাক্ষাৎকাৰত তেওঁক সোধা হৈছিল— “ফাৰ্মাৰ অন্তিম উপপাদ্যটো প্ৰমাণ হোৱাৰ পাছত এটা সক্ষাৎকাৰত এন্ড্ৰু ৱাইলছক সোধা হৈছিল যে প্ৰমেয়টোৰ কোনো ব্যৱহাৰিক প্ৰয়োগ নাই, ই এটা কেৱল বিমূৰ্ত প্ৰশ্ন মাথোঁ, অথচ এনে এটা প্ৰমাণৰ বাবে মানুহে কিয় ইমান চেষ্টা কৰে? একেটা প্ৰশ্নৰে উত্তৰ আপুনি কি বুলি দিব বিচাৰে আৰু এই প্ৰমাণটো ব্যৱহাৰ কৰি বৰ্তমান কিবা নতুন দিশ আবিষ্কৃত হৈছে নেকি?”\nতেওঁ উত্তৰ দিছিল—\n“মোৰ মতে এয়া ভাল কথাই যে মানৱজাতিয়ে কেৱল ব্যৱহাৰিক প্ৰয়োগৰ কথা ভাবিয়েই সময় কটোৱা নাই। বহুতো মনীষীয়ে কেৱল সত্যৰ সন্ধান কৰে, গণিতৰেই হওক বা দৰ্শনৰে হওক। জ্ঞানৰ তৃষ্ণাই তেওঁলোকক আকুল কৰে, সত্যৰ সম্ভেদ নোপোৱালৈকে তেওঁলোক তৃপ্ত নহয়। জ্ঞানৰ পৰিধি বঢ়াবলৈ বিমূৰ্ত ধাৰণাৰ অতীৱ প্ৰয়োজন আছে। তদুপৰি বিমূৰ্তৰূপেৰে আৰম্ভ হোৱা বহুতো ধাৰণাৰে প্ৰায়োগিক দিশো পিছলৈ আবিষ্কাৰ হোৱাৰ উদাহৰণ বহুতেই আছে। ফাৰ্মাৰ প্ৰমেয়ৰ ব্যৱহাৰিক কোনো প্ৰয়োগ এতিয়ালৈকে ঘটা নাই, কিন্তু গণিত বিষয়টোৰ উত্তৰণত ইয়াৰ ভূমিকা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ।”\nদেৱদাস আৰু ৰিচাৰ্ড ফিলিপছ ফাইনমেন\nবিশ্ব পৰিৱেশ দিৱস আৰু হিয়া দিয়া নিয়া


সত্তা..... এক অবিৰত যাত্ৰা…..: March 2016\nদিল্লীৰ হোলি বৰ বেয়া পাওঁ। প্ৰায় দহ দিনমান আগৰ পৰা বেলুনত পানী বা ৰং মিহলি পানী ভৰাই ৰাষ্টাৰে চিনাকি-অচিনাকি যিয়েই যায় সকলো মানুহৰ গালৈ দলি মাৰে। গাত পানী ভৰ্তি বেলুন পৰাজনেহে বুজি পায় সেইটো আহি গাত লাগিলে কিমান চেংচেঙাই যায়। যন্ত্ৰণাখিনি কাটি কৰি থ'লেও বেলুনটো ফাটি যে কাপোৰ তিয়াই সেয়া আৰু বিৰক্তিকৰ। তাতে দিল্লীৰ উতনুৱাখিনিৰ লক্ষ্য আকৌ ছোৱালীবোৰ আৰু ছোৱালীৰ স্পৰ্শকাতৰ ঠাইবোৰ। যেন সেই ঠাইখিনিলৈ বেলুন এটা মাৰি ফুটাব পাৰিলেই জীৱনৰ লক্ষ্য পূৰ্ণ হয়, যেন বহুদিনীয়া হাবিয়াস পূৰ্ণ হয় সিহঁতৰ চকুৱে-মুখে সেই ভাব-ভংগী। মুঠৰ ওপৰত সিহঁতৰ বাবে ই এটা বিকৃত মানসিক প্ৰাপ্তি আৰু প্ৰশান্তি।\nমোৰ বান্ধবী আৰু মই প্ৰায়ে ভেলপুৰী খোৱা দোকানখনৰ মালিকজনৰ বয়স প্ৰায় ষাঠিৰ ওচৰা-ওচৰি। সদায় চাফা বগা কূৰ্তা-পায়জামা পিন্ধে। আজিও আমি তালৈ গৈ তেখেতক ভেলপুৰী দিবলৈ কৈ দুয়োজনীয়ে কথা পাতি আছিলোঁ। কথাৰ মাজত ওলাল আচলতে হোলি কোন দিনা? কালিলৈ নে পৰহিলৈ? ক'লোঁ, "কালিলৈ হোলিকা দহন।" আমাৰ কথা শুনি থকা তেখেতে লগে লগে মাত দিলে, "ৱো ভি বুৰি বাত হেয়।" আমি দুয়ো অবাক হৈ তেখেতৰ মুখলৈ চালোঁ। তেখেতে আকৌ ক'লে, "হোলিকা এক ফিমেল থী। ঔৰতকো জলানা অচ্ছি বাত নহী হেয়। হা, উচনে এক খতা কি থী। তো উচী কাৰণচে ইতনে চাল চে উচকো লোগ জলাতে আ ৰহে হে। তো অব বচ ভী কৰো। অউৰ কিতনা চজা দোগে উচে? ইতনে চাল চে তো জলতী আ ৰহী হে। অব চে বন্ধ হোনা চাহিয়ে।" আমি দুয়ো ভেলপুৰী লৈ ঘূৰি অহাৰ বাটত ক'লোঁ, "আধুনিক মনৰ মানুহ।"\nসমাজত নাৰীৰ স্থান কি? নাৰীৰ স্থান পুৰুষৰ ভৰিৰ তলুৱাত নে হৃদয়ত? নাৰী পুৰুষৰ ভৰিৰ জোতা নে কান্ধত কান্ধ মিলাই, খোজত খোজ মিলাই আগুৱাই যোৱা সহযাত্ৰী? সমাজত নাৰী সুৰক্ষিত নে? দেখাক দেখি এইবোৰ প্ৰশ্ন মনলৈ আহিলেও আজিৰ সময়ত নাৰীৰ স্থান যথেষ্ট ভাল। সচৰাচৰ অহা এটা অভিযোগ, পুৰুষে নাৰীক শোষণ কৰে। কিন্তু নাৰীয়েও নাৰীক শোষণ কৰে। পুৰুষে যদি পুৰুষ হৈ নাৰীৰ সুবিধা লয়, এনে কিছুমান নাৰীও আছে যিয়ে নিজে নাৰী হোৱাৰ সুবিধা লয়। কিছুমান এনে নাৰী আছে যিয়ে নিজে নাৰী হোৱাৰ বিনিময়ত স্বামী আৰু তেওঁৰ ঘৰখনৰ ওপৰত যৌতুক বিচৰাৰ মিছা অভিযোগ আনি আইনৰ সহায় লয়, টকা-পইচা সৰকায়। কিছুমান নাৰীয়ে নিজে নাৰী হোৱাৰ বিনিময়ত নিজৰ অভীষ্ট সিদ্ধি নহ'লে বা নিজৰ অভীষ্ট পূৰ্ণ কৰিবলৈ পুৰুষ সহকৰ্মী বা যিকোনো পুৰুষৰ ওপৰত যৌন নিৰ্যাতনৰ অভিযোগ দি দিব পাৰে। যি ক্ষেত্ৰত নাৰীয়ে নিজে নাৰী হোৱাৰ সুবিধা লয়, তাত পুৰুষৰ স্থান ক'ত?\nয'ত কিছুমান নাৰীয়ে নিজে নাৰী হোৱাৰ সুবিধা ল'য় তাতেই নাৰীক সন্মান যঁচা সেই ভেলপুৰী বেচা মানুহজনো আছে। য'ত ষাঠিৰ দেওনা গৰকা বা গৰকিবলৈ যোৱা মানুহগৰাকীয়ে হোলিকা নাৰী আছিল বাবেই হোলিকা দহন বন্ধ হোৱা উচিত বুলি কয় তাতেই আকৌ হোলিৰ নামত উদণ্ড যুৱকবোৰে ছোৱালীৰ স্পৰ্শকাতৰ ঠাইলৈ পানীৰে ভৰা বেলুন মাৰি অমানুষিক আনন্দত উত্ৰাৱল হয়।\nPosted by Mitali at 12:00 AM No comments:\nতেওঁৰ ডিঙিৰ কাষত লকলকাই থাকে\nবহুদিনৰ মৌনতা ভাঙি\nওলাই আহিব খোজে কথাবোৰ\nকথা চহকী দিনবোৰত\nতেওঁৰ মনৰ মানুহ তেওঁৰ কাষত নাছিল\nমানুহ থাকিলেও সময় নাছিল\nতেওঁ বিদ্ৰোহ কৰিছিল\nমানুহ আৰু সময়ৰ প্ৰতি\nহাতত নিচান লৈ তেওঁৰ মৌন সমদল\nসিদিনা মনৰ মানুহো আছিল\nআৰু সময়ো আছিল\nনাছিল কথা চহকী দিনবোৰ\nচিনাকি-অচিনাকি মুখবোৰৰ মাজত সদাব্যস্ত তেওঁ\nশংকাৰ ডাৱৰ কেতিয়াবা বৰষুণ হৈ নামে\nমুহূৰ্তৰ বিৰতিত বৰষুণবোৰো ভাপ হৈ উৰে\nকথাবোৰ লকলকাই থাকে\nলকলকাই থকা কথাৰে বাৰিষাৰ বান নামে\nচিনাকি-অচিনাকি মুখবোৰৰ মাজত\nতেওঁ নিজকে হেৰুৱাই পেলায়\nআৰু আমি বিচাৰি ফুৰোঁ তেওঁক\nতেওঁ ঘূৰি ফুৰা তেওঁৰ আপোন আমাৰ অচিন পৃথিৱীত\nআমাৰ খোজবোৰ কঁপি উঠে\nখোজে প্ৰতি পিচলি পৰাৰ ভয়\nকথা চহকী দিনবোৰ ঘূৰি আহে\nএইবাৰ মনৰ মানুহো আছিল\nকিন্তু আমাৰ বাবে নাছিল তেওঁ...\nPosted by Mitali at 12:16 AM No comments:\nমূল: खोल दो (উৰ্দু)\nছআদত হচন মণ্টো\nঅমৃতসৰৰ পৰা বিশেষ ৰেল গাড়ী দুপৰীয়া দুই বজাত চলিল আৰু আঠ ঘণ্টা পাছত মুগলপুৰাত উপস্থিত হ'ল৷ বাটতে বহুতো মানুহ হত্যা কৰা হ'ল৷ অনেকজন জখমী হ'ল আৰু কিছুমানে বাট হেৰুৱাই অবাটে গ’ল৷\nপুৱা দহ বজাত যেতিয়া কেম্পৰ শীতল মজিয়াত ছিৰাজুদ্দিনে চকু মেলি চাৰিওফালে পুৰুষ, মহিলা আৰু শিশুৰে ভৰা জনসমুদ্ৰ দেখিলে তেতিয়া তেওঁৰ বোধ শক্তি যেন আৰু হ্ৰাস পালে৷ বহু পৰলৈ তেওঁ একেথৰে গোমা আকাশখনলৈ চাই থাকিল৷ যদিও তেতিয়া কেম্পত হৈ-হাল্লা হৈ আছিল তথাপিও বৃদ্ধ ছিৰাজুদ্দিনৰ কাণ দুখন যেন বন্ধ হৈ সোপা মাৰি ধৰিছিল৷ তেওঁ একো শুনা পোৱা নাছিল৷ তেওঁক দেখিলে গভীৰ চিন্তাত মগন হৈ থকাৰ দৰে লাগে যদিও প্ৰকৃততে সেয়া নহয়৷ তেওঁৰ চুৰ্তি-বুদ্ধি, তৎ-ভৎ হেৰাই গৈছিল৷ তেওঁৰ সমগ্ৰ অস্তিত্ব যেন শূন্যত ওপঙি আছিল৷\nউদ্দেশ্যবিহীনভাবে গোমা আকাশখনলৈ চাই চাই ছিৰাজুদ্দিনৰ দৃষ্টি বেলিটোৰ ওপৰত নিবদ্ধ হ'ল৷ বেলিৰ প্ৰখৰ ৰশ্মি তেওঁৰ অস্তিত্বৰ সিৰাই সিৰাই সোমাই গ'ল আৰু তেওঁ উঠি বহিল৷ তেওঁৰ মগজুৰ ভিতৰত তড়িৎ গতিত ওপৰা-ওপৰিকৈ কেইবাখনো ছবি পাৰ হৈ গ'ল--- লুট-পাত, জুই, দৌৰা-ঢপৰা, ষ্টেশ্যন, গুলিয়া-গুলি, নিশা আৰু চকিনা... ছিৰাজুদ্দিন একে কোবে উঠি থিয় হ'ল আৰু পগলাৰ দৰে তেওঁ চাৰিওফালে বিয়পি পৰা জনসমুদ্ৰ ফালি চিৰাচিৰ কৰিবলৈ ধৰিলে৷\nসম্পূৰ্ণ তিনি ঘণ্টা তেওঁ "চকিনা-চকিনা" কৈ মাতি মাতি কেম্পৰ চুকে-কোণে বিচাৰি ঘূৰ্মুটিয়াই ফুৰিলে; কিন্তু তেওঁৰ একমাত্ৰ সন্তান, গাভৰু জীয়েক চকিনাৰ কোনো শুং-সূত্ৰ নোলাল৷ চাৰিওফালে এক হাহাকাৰময় পৰিবেশ বিৰাজ কৰিছিল৷ কোনোৱে নিজৰ সন্তানক বিচাৰি ফুৰিছে, কোনোৱে মাকক, কোনোৱে ঘৈণীয়েকক আৰু কোনোৱে জীয়েকক৷ ছিৰাজুদ্দিন দুখে-ভাগৰে জুৰুলি-জুপুৰি হৈ এফালে বহি পৰিল আৰু তেওঁৰ কাষৰ পৰা কেতিয়া আৰু ক'ত চকিনা এৰাএৰি হৈছিল মনত পেলাবলৈ চেষ্টা কৰিলে৷ কিন্তু মনত পেলাবলৈ গৈ মগজুটো চকিনাৰ মাকৰ নাড়ী-ভুৰু ওলোৱা নিথৰ শৰীৰটোৰ ওপৰত থৰ লাগি ৰ'ল৷ তাৰ আগলৈ তেওঁ আৰু একো ভাবিব নোৱাৰিলে৷\nচকিনাৰ মাকৰ মৃত্যু হৈছিল৷ তেওঁ ছিৰাজুদ্দিনৰ চকুৰ সমুখতে মৃত্যুৰ ওচৰত আত্মসমৰ্পণ কৰিছিল৷ কিন্তু তেতিয়া চকিনা ক'ত আছিল যেতিয়া মৃত্যু পথযাত্ৰী মাকে তাইৰ বিষয়ে কৈছিল, "মোক এৰি যোৱা৷ চকিনাক লৈ অনতিপলমে ইয়াৰ পৰা পলাই যোৱা৷"\nচকিনা তেওঁৰ লগতে আছিল৷ দুয়ো সুদা ভৰিৰে দৌৰি আছিল৷ চকিনাৰ দোপট্টাখন খহি পৰিছিল৷ সেইখন বুটলি ল'বলৈ তেওঁ ৰ'ব বিচাৰিছিল৷ চকিনাই চিঞৰি কৈছিল, "আব্বা, বাদ দিয়া!" কিন্তু তেওঁ দোপট্টাখন বুটলি লৈছিল৷... এইবোৰ ভাবি ভাবি তেওঁ নিজৰ কোট চোলাটোৰ ওফন্দি থকা জেপখনলৈ চালে আৰু তাত হাত সুমুৱাই দি এখন কাপোৰ উলিয়ালে৷ সেইখন চকিনাৰ দোপট্টাখনেই আছিল; কিন্তু চকিনা ক’ত আছিল?\nছিৰাজুদ্দিনে তেওঁৰ ভাগৰত অৱশ হৈ পৰা মগজুটোত খুব জোৰ দিলে, কিন্তু তেওঁ কোনোধৰণৰ সিদ্ধান্তত উপনীত হ'ব নোৱাৰিলে৷ তেওঁ চকিনাক নিজৰ সৈতে ষ্টেশ্যনলৈ লৈ আহিছিল নে? তাই তেওঁৰ সৈতে একেখন ৰেলতে আহিছিল নে? বাটত যেতিয়া ৰেল ৰখোৱা হৈছিল আৰু বিদ্ৰোহীবোৰ ভিতৰলৈ সোমাই আহিছিল তেতিয়া তাই মূৰ্ছা গৈছিল নেকি, যে সিহঁতে চকিনাক দাঙি লৈ গ'ল?\nছিৰাজুদ্দিনৰ মগজুত বহুতো প্ৰশ্ন আছিল, কিন্তু উত্তৰ হ'লে এটাও নাছিল৷ তেওঁক অনুকম্পাৰ দৰকাৰ হৈছিল, কিন্তু চাৰিওফালে আঁত হেৰাই জোঁট-পোত খাই থকা যিমানবোৰ মানুহ আছে, সকলোকে অনুকম্পাৰ প্ৰয়োজন হৈছিল৷ ছিৰাজুদ্দিনে কান্দিব বিচাৰিছিল, কিন্তু চকু দুটিয়ে তেওঁক সহযোগ নকৰিলে৷ অশ্ৰু ক'ত যে হেৰাই গৈছিল!\nছয় দিন পাছত যেতিয়া চেতনাই কোনোৰকম মূৰ দাঙি উঠিল তেতিয়া ছিৰাজুদ্দিনে তেওঁক সহায় কৰিবলৈ মান্তি হোৱা মানুহবোৰক লগ ধৰিলে৷ আঠজন যুৱক; সিহঁতৰ লগত ল'ৰী আছিল, বন্দুক আছিল৷ ছিৰাজুদ্দিনে সিহঁতক অজস্ৰ আশীৰ্বাদ দিলে আৰু চকিনাৰ চেহেৰাটো বৰ্ণনা কৰিবলৈ ধৰিলে--- উজ্জল বৰণৰ আৰু বৰ ধুনীয়া... মোৰ দৰে নহয়, গঢ়-গতি সাইলাখ মাকৰ দৰে... বয়স সোতৰৰ ওচৰে-পাজৰে৷... চকু দুটি ডাঙৰ ডাঙৰ... চুলিকোচা ক'লা, সোঁফালৰ গালখনত এটা ডাঙৰ তিল আছে... মোৰ একমাত্ৰ কন্যা৷ বিচাৰি আনা, খোদাই তোমালোকৰ মঙ্গল কৰিব৷\nস্বেচ্ছাসেৱী যুৱককেইজনে যদিহে তেওঁৰ জীয়েক জীয়াই আছে তেন্তে কিছুদিনৰ ভিতৰতে তেওঁৰ কাষ পাবহি বুলি সহানুভূতি সহকাৰে বৃদ্ধ ছিৰাজুদ্দিনক আশ্বাস দিলে৷ আঠোজন যুৱকে যৎপৰোনাস্তি প্ৰয়াস কৰিলে৷ হাতৰ মুঠিত জীউটো লৈ সিহঁত অমৃতসৰলৈ গ'ল৷ বহুতো পুৰুষ, মহিলা আৰু শিশুক উদ্ধাৰ কৰি তেওঁলোকক সুৰক্ষিত স্থানলৈ লৈ গ'ল৷ দহ দিন পাৰ হ'ল, কিন্তু তেওঁলোকে চকিনাক বিচাৰি নাপালে৷\nএদিন এইদৰে সাহাৰ্য কৰিবলৈ ল'ৰীত উঠি অমৃতসৰলৈ গৈ থাকোঁতে ছহৰৰাৰ ওচৰৰ ৰাস্তাত সিহঁতে এজনী ছোৱালী দেখা পালে৷ ল'ৰীৰ শব্দ শুনি তাই সন্ত্ৰস্ত হৈ দৌৰিবলৈ ধৰিলে৷ স্বেচ্ছাসেৱীহঁতে গাড়ীখন ৰখালে আৰু সকলোৱে তাইৰ পিছে পিছে দৌৰিবলৈ ধৰিলে৷ এখন খেতি পথাৰত সিহঁতে তাইক ধৰি পেলালে; দেখিলে যে বৰ ধুনীয়া ছোৱালী৷ সোঁফালৰ গালখনত এটা ডাঙৰ তিল আছিল৷ এজন যুৱকে তাইক ক'লে, "ভয় নাখাবা, তোমাৰ নাম চকিনা নেকি?" ছোৱালীজনীৰ মুখৰ বৰণ ভয়তে আৰু শেঁতা পৰি গ'ল৷ তাই এটা টু-শব্দও উচ্চাৰণ নকৰিলে৷ কিন্তু যেতিয়া আটাইকেইজন যুবকে তাইক প্ৰচুৰ পৰিমাণে সাহস-উৎসাহ দিলে তেতিয়া তাইৰ মনৰ শংকা দূৰ হ'ল আৰু তাই মানি ল'লে যে তায়েই ছিৰাজুদ্দিনৰ জীয়েক চকিনা৷ আঠোজন স্বেচ্ছাসেৱী যুবকে সকলোধৰণে চকিনাক সন্তুষ্ট কৰিলে৷ তাইক আহাৰ খাবলৈ দিলে, গাখীৰ খাবলৈ দিলে আৰু ল'ৰীত বহুৱাই ল'লে৷ এজনে নিজৰ কোট চোলাটো সোলোকাই তাইক দিলে; কাৰণ দোপট্টা নথকা বাবে তাই বৰ অস্বস্তিত পৰিছিল আৰু বাৰে বাৰে দুবাহুৰে তাইৰ বুকুখন ঢাকিবলৈ ব্যৰ্থ চেষ্টা কৰি আছিল৷\nকেইবাদিনো পাৰ হ'ল- ছিৰাজুদ্দিনে চকিনাৰ একো খবৰ নাপালে৷ তেওঁ প্ৰতিদিনে বিভিন্ন কেম্প আৰু কাৰ্যালয়লৈ তাঁত-বাতি কাঢ়ি থাকিল, কিন্তু ক'তো তেওঁৰ জীয়েকৰ খবৰ নাপালে৷ যিসকল স্বেচ্ছাসেৱী যুৱকে চকিনা জীয়াই থাকিলে কিছুদিনৰ ভিতৰত তাইক বিচাৰি উলিয়াব বুলি তেওঁক আশ্বাস দিছিল সিহঁতৰ সফলতা কামনা কৰি তেওঁ ৰাতি দুপৰলৈ প্ৰাৰ্থনা কৰি থাকিল৷\nএদিন ছিৰাজুদ্দিনে কেম্পত সেই স্বেচ্ছাসেৱী যুৱককেইজনক দেখিলে৷ সিহঁত ল'ৰীত বহি আছিল৷ ছিৰাজুদ্দিন দৌৰি-ঢাপৰি সিহঁতৰ ওচৰলৈ গ'ল৷ ল'ৰীখন ঠিক চলিবলৈ লোৱাৰ মুহূৰ্ততে তেওঁ সুধিলে, "বাচাহঁত, মোৰ চকিনাৰ কিবা খবৰ পালানে?" সকলোৱে সমস্বৰে কৈ উঠিল, "পাই যাম, পাই যাম৷"--- আৰু ল'ৰী চলি গুচি গ'ল৷ ছিৰাজুদ্দিনে আকৌ এবাৰ সেই যুৱককেইজনৰ সফলতাৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিলে আৰু তেওঁৰ মনটো এনেয়ে অলপ পাতল হোৱা যেন লাগিল৷\nসাজবেলা ছিৰাজুদ্দিন কেম্পৰ য'তে বহি আছিল প্ৰায় তাৰ ওচৰতে কিবা এটা গণ্ডগোল লগাৰ দৰে হ'ল৷ চাৰিজন মানুহে কিবা এটা তুলি লৈ আহি আছিল৷ তেওঁ খা-খবৰ লৈ উমান পালে যে ছোৱালী এজনী ৰেল লাইনৰ ওচৰত অচেতন হৈ পৰি আছিল৷ মানুহবোৰে তাইক তুলি আনিছে৷ ছিৰাজুদ্দিনে সিহঁতৰ পাছ ল'লে৷ মানুহবোৰে ছোৱালীজনী হাস্পাতালক সপি দি গুচি গ'ল৷\nকিছু সময় তেওঁ হাস্পাতালৰ বাহিৰত পুতি থোৱা কাঠৰ খুঁটাত আউজি থিয় হৈ থাকিল৷ তাৰপাছত লাহে লাহে ভিতৰলৈ সোমাই গ'ল৷ কোঠালিটোত কোনো নাছিল; মাথোঁ এখন ষ্ট্ৰেচাৰ, য'ত এটা শ পৰি আছিল৷ ছিৰাজুদ্দিন এখোজ-দুখোজকৈ সেইটোৰ ফালে আগবাঢ়িল৷ কোঠালিটো হঠাৎ আলোকিত হৈ উঠিল৷ ছিৰাজুদ্দিনে শটোৰ শেঁতা পৰা মুখখনত জিলিকি থকা তিলটো দেখিলে আৰু চিঞৰি উঠিল, "চকিনা!"\nযিজন ডাক্তৰে কোঠালিটো পোহৰাই তুলিছিল তেওঁ ছিৰাজুদ্দিনক সুধিলে, "কি হ'ল?"\nছিৰাজুদ্দিনৰ সেপ ঢোকা কণ্ঠৰ পৰা মাথোঁ ইমানেই ওলাল, "অ, মই... মই... এইৰ বাপেক৷"\nডাক্তৰজনে ষ্ট্ৰেচাৰত পৰি থকা শটোৰ নাড়ী পৰীক্ষা কৰিলে আৰু ছিৰাজুদ্দিনক ক'লে, "খিড়িকীখন খুলি দিয়া৷"\nচকিনাৰ নিৰ্জীৱ শৰীৰটোলৈ গতি আহিল৷ স্পন্দনহীন হাতেৰে তাই কঁকালত বন্ধা জৰীডালৰ গাঁঠি খুলিলে আৰু চেলোৱাৰটো তললৈ খহাই দিলে৷ বৃদ্ধ ছিৰাজুদ্দিন আনন্দত আত্মহাৰা হৈ চিঞৰি উঠিল, "জীয়াই আছে- মোৰ ছোৱালীজনী জীয়াই আছে?"\nডাক্তৰজন জ্বৰ ঘমা দি ঘামিবলৈ ধৰিলে৷\nPosted by Mitali at 10:35 PM No comments:


বিশুদ্ধ পানীৰ নামত খাব লগা হৈছে পিতনিৰ পানী । - Hourly Times\nAttention অসম চৰকাৰৰ সমাজ কল্যান বিভাগ\nAttention সোণাৰী বিধান সভা সমষ্টিৰ বিধায়ক মহোদয় ৷\nবিধায়ক মহোদয়ে মণত পেলাবনে সমষ্টি উন্নয়নৰ প্ৰাক-নিৰ্ব্বাচনী প্ৰতিশ্ৰুতি ?\nএই যে কৰ্দয্যময় পানীৰ নলাটো দেখিছে ? আপোনাৰ শুনিয়ে চকু কপালত উঠিব যে এইটো নলাৰ পানী খায়েই বছৰ বছৰ ধৰি জীৱন নিৰ্ব্বাহ কৰিছে এখন গাওঁৰ ৰাইজে ৷\nগাওঁখন কৈলাশপুৰ ৷ চৰাইদেউ জিলাৰ সোনাৰী বিধান সভা সমষ্টিৰ ১নং চৰাইপুঙত আছে এইখন গাওঁ ৷ গাওঁখনলৈ যাবলৈ নাই কোনো নিদিষ্ট বাট-পথ ৷ বাৰিষা একাঠু বোকা-পানীত খোজ দিয়ে যাতায়ত কৰিব লাগে গাওঁখনৰ কণ কণ ছাত্ৰ-ছাত্ৰী আৰু গাওঁবাসীয়ে ৷\nস্বাধীনোত্তৰ কালৰ প্ৰতিখন চৰকাৰ তথা বৰ্তমানৰ চৰকাৰেও, ঘৰে ঘৰে বিজুলি দিয়াৰ প্ৰতিশ্ৰুতিক নস্যাৎ কৰি গাওঁবাসীয়ে আজিকোপতি দেখা নেপালে বিজুলিৰ পোহৰ ৷ বৰ্তমান ক’ভিড কালৰ অন-লাইন শিক্ষা অঞ্চলটোৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে এক অলিক সপোনহে মাত্ৰ ৷\nস্বাধীনোত্তৰৰ সময়চোৱাত সমষ্টিটোত বিধায়ক হিচাবে নিৰ্ব্বাচিত হ’ল আৰু গ’ল বহুজন ৷ কিন্তু এই অঞ্চলটোৰহে উন্নয়ন নহ’ল ৷\nঅঞ্চলবাসীৰ দূৰ্দশাৰ কথা চিন্তা কৰিবলৈ সময় পাবনে বৰ্তমানৰ নৱ-নিৰ্ব্বাচিত সোনাৰী সমষ্টিৰ বিধায়ক ধৰ্মেশ্বৰ কোঁৱৰে ? সাৰ পাবনে অসম চৰকাৰৰ সমাজ কল্যান নামৰ বিভাগটোৱে ?\nঅঞ্চলবাসীৰ বাবে এইটো এটা লাখটকীয়া প্ৰশ্ন হৈ পৰিছে ৷\nসংবাদ দাতাঃতিলু লাহন ।


Download and installaunicode font (Click here to download), if your system does not support Assamese text. কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা অসমীয়া জাতি ডাঙৰ জাতিবাতৰি কাকতৰ জাননীবিষয় আৰু বিষয়াবৰবৰুৱাৰ 'ফটোগ্ৰাফ'চুমা বিজ্ঞানকাপ আৰু কাকতৰ কথোপকথনঢেকী-কবিঈশ্বৰচন্দ্ৰ বিদ্যাসাগৰকবিতামোৰ জন্ম-ৰহস্যপ্ৰত্নতত্ত্বৰাজেন্দ্ৰ লাল মিত্ৰসমাজিককৃপাবৰ বৰুৱাকৃপাবৰ বৰুৱাৰ ওভতনি উদ্বোধন অৱতাৰভাৰত-উদ্ধাৰআনন্দৰাম বৰুৱাৰ চমু জীৱন চৰিতবন্দে মাতৰমপাৰ্লেমেণ্টজগন্নাথ বৰুৱাএখন মুকলি চিঠিপুৱাৰ বৰগীতভুলটোপনি ভাঙনিবৰবৰুৱাৰ বৰ বক্তৃতাভাৰতবৰ্ষীয় জাতীয় সঙ্গীতঅশ্বাৰোহণ পৰ্ব্বঅসমীয়া ডেকাৰ প্ৰতি উপদেশটকৰুৰ দৌৰাত্ম্যবসন্তবাৰজন বিখ্যাত লোকৰ চমু জীৱন-চৰিত্ৰকবিতা দেৱীবৰবৰুৱাৰ সাহিত্যিক ৰহস্য কৃপাবৰ বৰুৱাৰ নতুন টোপোলা আনন্দৰাম বৰুৱাৰ চমু জীৱন চৰিত\n১৮৩১ শকৰ নিশ্চয় ভালেমান বছৰৰ আগেয়ে অসম দেশৰ অন্তৰ্গত গুৱাহাটীৰ উত্তৰ পাৰত পিছত বিখ্যাত হবলগীয়া কপালেৰে আনন্দৰাম বৰুৱাই পানীকেচুৱাতে জন্মগ্ৰহণ কৰে। তেওঁ জন্ম হোৱাৰ আগেয়ে সিপুৰীত এই কথা কেইটা থিৰাং কৰি লৈছিল যেন অনুমান হয়।--(১) ডাঙৰীয়া গৰ্গৰাম বৰুৱা সদৰামিনক তেওঁ বাপেক আৰু সদৰামিনৰ সহধৰ্ম্মিণী দুৰ্ল্লভেশ্বৰী বৰুৱানীক মাক মনোনীত কৰিব।(২) উল্লিখিত বৰুৱা বৰুৱানীৰ বৰবোপা জানকীৰাম আৰু মাজুবোপা পৰশুৰামৰ পিছত হে তেওঁ পৃথিৱীত প্ৰবেশ কৰি সৰুবোপাৰ পদ লব আৰু সৰু ভায়েক মণিৰামৰ মূৰত ভৰি দি তেওঁ উপজিব আৰু তাৰ পিছতহে মণিৰাম উপজিব পাৰিব।(৩) তেওঁক অসমীয়াৰ ভিতৰত প্ৰথম বি.এ. প্ৰথম বেৰিষ্টাৰ আৰু প্ৰথম চিভিলিয়ান পাতিব লাগিব।(৪) তেওঁ ছত্ৰিছ জাতৰ মানুহৰ হাতে ভাতে খাবলৈ তেওঁক ক্ষমতা দিব লাগিব আৰু সেই অন্ন খাই উঠি গামোছাৰে মুখ মছি সেই মুখেৰেই বেদ বেদাঙ্গাদি শাস্ত্ৰৰ শ্লোক মাতিবলৈ দিব লাগিব।(৫) ইংৰাজ গৱৰ্ণমেণ্টে তেওঁক হাকিমৰ বিষয়খন খাবলৈ দিব লাগিব আৰু সেই বিষয় তেওঁ খাই থাকোতেই তেওঁৰ ৩৯ বছৰ বয়সত, অসমীয়া মানুহৰ মুখ নেদেখাকৈ কলিকতাত বঙালীৰ মাজত পক্ষাহাত ৰোগত তেওঁক মাৰিবলৈ এৰি দিব লাগিব। আচৰিত কথা যে বৰুৱাদেৱে এই বন্ধৱস্তৰ চৰ্ত্তবোৰ অলপো লৰচৰ হবলৈ নিদিয়াকৈ উচল কৰি ললে। আনন্দৰাম বৰুৱাই পূৰ্ব্বজন্মৰ প্ৰাক্তনৰ ফলত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ মহলা বিলাকত টপাটপ উঠি গৈছিল। তেওঁৰ বুদ্ধিটো সৰুৰে পৰা ভোটা আছিল দেখি সৰ্বসাধাৰণ ল’ৰাবিলাকে যিবোৰ কাৰ্য্য কৰি যহ আৰ্জ্জে, তেওঁ সেইবোৰ কাৰ্য্য কৰিব নোৱাৰিছিল। যেনে—তেওঁ সিহঁতৰ দৰে মিছা মাতিব নোৱাৰিছিল; দন্দ কৰিব নেজানিছিল, কিলাকিলি কৰিব নোৱাৰিছিল। নপঢ়ি হৈ-গুদু খেলি ফুৰি সময় কটাব নোৱাৰিছিল। মাঘ মহীয়া মেজিলৈ লোকৰ বাৰীৰ কাঠ বাঁহ মনে মনে কাটি আনিব আৰু লোকৰ ঢেকীশালৰ পৰা ঢেকী চুৰকৈ আনিব নাজানিছিল। সৰুতে যেনেকৈ তেওঁ মিছা কথাৰ ফলা মুখস্থ কৰিব নোৱাৰিছিল ডাঙৰ হলতো সেই দৰে কোনোমতে সেই ফলা মুখস্থ কৰিব নোৱাৰিছিল নতুবা, তেওঁ বিলাতৰ পৰা চিভিলিয়ান হৈ উভতি আহিলত, মিছাকৈ পৰাচিত হব নোৱাৰি বাপেকক মনঃকষ্ট নিদিলেহেঁতেন; আৰু তেওঁৰ পিছৰ কালৰ চোকা বুধীয়া “বিলাত ফেৰ্ত্ত” সকলৰ দৰে “আমি বিলাতত টৌ খুটি মাৰিহে ভাত খাই আহিছোঁ”, বুলি ডাঠকৈ কৈ, পকা তেলত ভজা সৰিয়হশাকৰ খৰলিৰ দৰে সিজি অসমীয়া মানুহৰ জাতৰ পেটত সোমাই গলহেঁতেন। সৰহ নকওঁ তেওঁ তেওঁৰ ভোটা আৰু ঠৰঙা বুধিৰ নিমিত্তেই অসম এৰি দেশান্তৰী হবলগীয়াত পৰিছিল আৰু শেহত মৰিবৰ সময়ত বঙালৰ ঘৰত বঙালে মুখত দিয়া পানী এঢোকা গিলিহে প্ৰাণ পৰিত্যাগ কৰিবলগীয়াত পৰিছিল। আনন্দ বৰুৱাই সংস্কৃত ভাষাটো ভালকৈ খৰচি মাৰি শিকি লৈছিল আৰু সংস্কৃত অভিধান ব্যাকৰণ আৰু টীকা পুথি ৰচনা কৰিছিল। সেই পুথি বা কিতাপবোৰ আজিকালি অনাদৰত ভেকুৰা লাগি পৰি আছে বুলি মানুহে কোৱাকুই কৰা শুনা যায়। সংস্কৃত মৰা ভাষা। মৃতকৰ সৈতে কথা পতা যেনে, মৰা ভাষা শিকি তাৰে কিতাপ পত্ৰ লিখাও তেনে। গতিকেই আনন্দ বৰুৱাই সেই ভাষাটো ঘাটিমুটি সময় নষ্ট কৰি অনাহকতে জীৱনটো কটাব নালাগিছিল। মানুহৰ বুধিটোত যদি চোক নাথাকিল তেন্তে তাৰপৰা একো আশা কৰিব নোৱাৰি। “উষা” কাকতত চমুকৈ তেওঁৰ জীৱন-চৰিত ৰচোঁতাজনে লিখিছে যে, “বিলাতত থাকোঁতেই তেওঁ ফ্ৰানছ্ দেশৰ ভাষা এনে ভালকৈ শিকিছিল যে তেওঁৰ কথাবাৰ্ত্তা শুনি সেই দেশৰ মানুহেও তবধ মানিছিল।” জীৱন চৰিত লেখোঁতাই এই ফাঁকি কথাৰ দ্বাৰাই আনন্দ বৰুৱাৰ সুখ্যাতি কৰিবলৈ নে অখ্যাতি কৰিবলৈ গৈছে কব নোৱাৰোঁ, কিন্তু মই হলে কওঁ যে বৰুৱাদেওৰ ভোটা বুদ্ধিৰ ইও এটা জ্বলন্ত প্ৰমাণ। তেওঁ আছিল অসমীয়া, থাকিছিল ভাৰতবৰ্ষত আৰু বিষয় বাসনা খাই আছিল ইংৰাজ গৰৰ্ণমেণ্টৰ অথচ ভাষা শিকি শৰীৰ পাত কৰিছিল ফ্ৰান্সৰ। তেওঁ দিনৌ ফ্ৰেণ্ঞ্চ ভাষাৰে মাত নামাতিলে তেওঁৰ কোনটো কাম নচলাত পৰিছিল কোনোবাই কব পাৰে নে? ইয়াৰ পিছত অকাৰ্য্যত সময় নষ্টৰ উদাহৰণ বিচাৰি আৰু দূৰলৈ যাব লগিব নে? এই হিচাবে চাবলৈ গলে তোমালোকে বৰবৰুৱাকো হনলুলু আৰু হংকং দেশৰ ভাষা শিকিবলৈ পঠিয়াব পাৰা কাৰণ তাৰ দ্বাৰাই তোমলোকৰ কিজানি কিবা উপকাৰ হয়েই।আনন্দৰাম বৰুৱা খৰচীয়া লোক নাছিল। তেওঁৰ দেউতাক চহকী; তথাপি তেওঁ দেউতাকৰ হাতনি পেৰাত হাত নিদি নিজে পোৱা জলপানীৰ পৰা ৰূপ গোটাই বিলাতত পঢ়িশুনি ফুৰিচাকি আহিল। প্ৰবাদ আছে তেওঁ বিলাতৰপৰা ভাৰতলৈ উভতি আহোঁতে, জলপানীৰ পৰা সঁচা এমোনা ৰূপ লগত লৈ আহিছিল। ইয়াৰপৰাই ভালকৈ বুজি লোৱাঁ, বৰুৱা ডাঙৰীয়াৰ হাতৰ আঙুলিৰ মাজৰ বিন্ধাবোৰ কেনে পানী-নসৰকা আছিল। কিন্তু তেওঁৰ পিছৰ ডোখৰ কালত তেওঁৰ আঙুলিবোৰ সেৰেঙা হৈছিল। নতুবা তেওঁ অকলশৰীয়া মানুহ, তেওঁ পো নাই পোৱালি নাই, ঘৈণী নাই, শাহু নাই, এনে স্থলত তেওঁ এথৈলা ধন ভাঙি মুৰ্ছিদাবাদৰ বহৰমপুৰম ইমানটো ভব্য ঘৰ কিনি তাত বাস কৰি থাকিবৰ দিহা কৰিছিল কিয়? আনৰ কথাকে নকওঁ, সেইটো ঘৰৰ খোটালি কেইটাত বাহিৰে ভিতৰে চাকি লগাবলৈকে ৰাতিটোৱেপতি এখন তেলীশালে তেলৰ যোগান ধৰিহে কোনোমতে তৰণি পাব।বৰুৱাদেওৰ গাত বল আছিল; সেইদেখি তেওঁ অসমলৈ উভতি আহোঁতে জাহাজত যিটো খোঁটালিত আছিল তাত এজন য়ুৰোপীয় বলেৰে সোমাবলৈ যোৱাত্গ বৰুৱাদেৱে সেইজনক হেনো কিলাই দিলে। একিল খাই এবুধি চাপিলত সেইজনে বৰুৱাদেওৰ ওচৰলৈ আহি য়ুৰোপীয় ভাষাত বিং-বিং বাং-বাং কৰি কিবা ’এপলজি’ কৰি অৰ্থাত্ হেনো ক্ষমা মাগি ’হেণ্ডছেক’ কৰি গুচি গল।কিম্বদন্তি আছে যে আনন্দৰাম বৰুৱাই তেওঁৰ বয়সৰ আবেলি বেলিকা বেইত ঘূৰিবৰ মন কৰিছিল; আৰু সেই অভিপ্ৰায়ে এঠাই কি দুঠাইত ছোৱালী চাবলৈকো গৈছিল। অনুমান হয়, তেওঁ কালিদাসৰ শকুন্তলাৰ টীকা কৰি থাকোঁতে হঠাত্ মনত কিবা ভাবোদয় হৈহে তেনে কৰিছিল। নাইবা তেওঁৰ খানছামাই বজাৰ খৰচৰ পয়চা চুৰকৈ থাকোঁতে থাকোঁতে কোনোবা এদিন তেওঁৰ হাতত ধৰা পৰিলত, বৰলা ভাত গালৰ ওপৰত তেওঁৰ বেজাই লাগিহে তেওঁ সেই সঙ্কটময় খোজ চলাইছিল। অৱশ্যে মই মোৰ এই অনুমানৰ প্ৰমাণ দিব নোৱাৰোঁ। হব পাৰে গোটেই সঁচা, হব পাৰে সি গোটেই মিছা, অথবা হব পাৰে সি আদখিনি সঁচা, আদখিনি মিছা। এই কথা কিন্তু এখিনিতে মন কৰিবলৈ পাহৰিব নালাগে যে, সকলোকে সকলো কথাই নুশুজে। বৰুৱাদেৱেও এই ন কথা ”হাৱাপানী” “বৰ্দ্দাস্ত” কৰিব নোৱাৰিলে। নতুবা তেওঁ ইয়াৰ অলপ পিছতে ইহলোকৰপৰা পৰলোকলৈ পুলুকা মাৰিলে কিয়?আনন্দৰাম বৰুৱা শিৱসাগৰত হাকিম হৈ থাকোঁতে কোনো অসমীয়া মানুহৰ ঘৰলৈ তেওঁ নগৈছিল আৰু পৰাপক্ষত কোনো অসমীয়া মানুহও তেওঁৰ ঘৰলৈ নগৈছিল। বৰুৱাদেও হাকিম মানুহ, যাৰে তাৰে ঘৰলৈ তেওঁ গলে সেইসকলে তেওঁৰ ওপৰত কোনো সুবিধা লবলৈ বিচাৰিব পাৰে। সেইদেখি কাৰো ঘৰলৈ নগৈছিল। অসমীয়া ভাল মানুহ তেওঁৰ ঘৰলৈ নোযোৱাৰ কাৰণ,-- বৰুৱাদেৱে তেওঁলোকক তেওঁৰ ঘৰত পাই অপ্ৰস্তুত কৰি বিপদত পেলাবৰ দিহা কৰা সহজটো তেওঁৰ গাত আছিল। আমাৰ কথাৰ প্ৰমাণ ’উষাত’ ওলোৱা জীৱন-চৰিত্ৰৰ পৰাই দিওঁ—“তেওঁ শিৱসাগৰত থকাত, এদিন তেওঁৰ বঙলালৈ এজন দিহিঙৰ বৰসাজতোলা দেখা কৰিবলৈ গৈছিল। দুয়ো দুখন চকীত বহি কথাবাৰ্ত্তা পাতি আছিল, এনেতে ডেপুটী কমিছনাৰ কৰ্ণেল কেম্বেলকে আদি কৰি কেইজনমান চাহাব তেওঁ বঙলাত ওলালগৈ। চাহাব যোৱা দেখিয়েই সাজতোলাজন উঠিব খোজা দেখি বৰুৱাদেৱে তেওঁক কলে যে আপুনি স্বাধীন মানুহ, কেলৈ উঠিব; বহি থাকক। ইপিনে তেওঁৰ তাত সৰহ চকী নথকাত নিজৰখন চকী ডেপুটী কমিছনাৰক এৰি দি নিজে থিয় হৈ ৰল। কেইজনমান চাহাবক চকী অনাই দিয়ালে, কিন্তু আৰু চকী নোহোৱাত কেইজনমান চাহাব মেজত ভৰ দি থিয় দি থাকিল আৰু বহি থকা সাজতোলাজনৰ ফালে কেৰাহি কেৰাহিকৈ চাবলৈ ধৰিলে। সাজতোলাজন তাৰ পৰা উঠি লৰ মাৰিব পাৰিঅলে এতিয়া ৰক্ষা পৰে। কিন্তু বৰুৱাদেৱে চকুৰ ঠাৰেৰে সাহ দিয়াত যদিও তেওঁ বহি থাকি, ভয় ঘামি-জামি নগুৰশাস্তি হ’ল। চাহাবসকল গুচি যোৱাৰ পিছত সাজতোলাই বৰুৱাদেৱক “ডাঙৰীয়া, আপোনাৰ ইয়ালৈ অহা নহব” বুলি কৈ বিদায় ললে। মাহৰ মাৰ দেখি তিলে বেঁত মেলাৰ দৰে, বৰসাজতোলাৰ সেই দুৰ্দ্দশা দেখি, বৰুৱাদেৱে সৈতে সাক্ষাত্ কৰিবলৈ কুৰুংকাৰাং কৰা আন অসমীয়া ভদ্ৰলোকসকলে বেঁত মেলিয়েই ৰল।ওপৰত কোৱা জীৱ-চৰিতৰ পৰা আকৌ অলপ তুলি দিওঁ। “শিৱসাগৰত এছিষ্টেণ্ট কমিছনাৰ হৈ থকা সময়ত, কেৰ্ণেল কেম্বেল তাত ডেপুটী কমিছনাৰ আছিল আৰু লেফ্‌টেনেণ্ট এচিষ্টেণ্ট গ্ৰে কমিছনাৰ আছিল। পদত বৰুৱাদেও লেফ্‌টেনেণ্ট গ্ৰেৰ ওপৰত আছিল। সেইবাবে ডেপুটী কমিছনাৰ বাহিৰত থকাত বৰুৱাদেৱে গ্ৰে চাহাবৰ ওপৰত কিবা এটা দোষ ধৰি তেওঁৰ কৈফিয়ত্ খোজাত, তেওঁ সেই কথাত অপমান বোধ কৰি, ডেপুটী কমিছনাৰক জনোৱাত পিছৰ বাৰ ডেপুটী কমিছনাৰ চফৰলৈ যাওঁতে তেওঁ জিলাৰ ভাত বৰুৱাদেৱৰ গাত নিদি গ্ৰে চাহাবৰ গাত থৈ গ’ল। বৰুৱাদেৱে এই কথাত অপমান পাই গৰৱৰ্ণমেণ্টলৈ আবেদন কৰি বঙ্গদেশলৈ বদলি হৈ গুচি গল। তেতিয়াৰে পৰা আৰু অসম দেশলৈ উভতি নাহিল।” জীৱন-চৰিত লেখকে ওপৰত লেখা কথা কৈ এইটো সিদ্ধান্ত কৰিছে যে “তেওঁৰ প্ৰতি কথাতে তেওঁৰ মনৰ তেজ আৰু স্বাধীনতাৰ চিনাকি পোৱা যায়। তেওঁ অসম এৰি বঙ্গদেশলৈ যোৱাৰ কাৰণো এয়ে।” মই জীৱন-চৰিত লেখকৰ সিদ্ধান্তৰ পোষকতা কৰিব নোৱাৰি মনত বিষম পালোঁ। মোৰ সিদ্ধান্ত, কৰ্ণেল কেম্বেলে বৰুৱাদেৱে দুখ পাব বুলি মৰম কৰি জিলাৰ ভাবৰ বোজা কুমলীয়া বৰুৱাদেৱৰ গাত নিদি পৈণত গ্ৰে চাহাবক দিছিল। বৰুৱাদেৱে দয়ালু কেম্বেল চাহাবৰ দয়াৰ ভাব নুবুজি কেম্বেলে তেওঁক অপমান কৰাটো যেনহে বুজিলে আৰু সেউ বাবে ৰোহ পাতি অসমকে পৰিত্যাগ কৰিলে। ডাঙৰ লোকে পণ্ডিত লোকে আমি সৰু মানুহৰ দৰে পোন বাটেদি নাযায়, আৰু আমাৰ দৰে পোন পটিৰ কথা নুবুজি যে ওলোটা বুজে এইটোৱেই তাৰ প্ৰমাণ। সেইদেখিহে বোধকৰোঁ গীতাত লেখিছে, “যা নিশা সৰ্ব্বাভূতানাং তস্যাত্ জাগৰ্ত্তি সংযমী। যস্যাং জাগ্ৰতি ভূতানিসা নিশা পশ্যতো মুনেঃ।” অৰ্থাত্ সৰ্ব্বাসাধাৰণ লোকৰ পক্ষে যিটো ৰাতি, শ্ৰেষ্ঠসকলৰ পক্ষে সেইটো দিন। সকলো যেতিয়া সাৰে থাকে, তেওঁলোক তেতিয়া ফস্তি মাৰি শোৱে।আৰু এষাৰ কথা জীৱন-চৰিত লেখকৰ লেখাৰ পৰা তুলি দি সামৰণি মাৰিম—“তেওঁ অনেক দুখীয়া ল’ৰাক পঢ়াৰ খৰচ দি সহায় কৰিছিল আৰু মগনীয়া বিলাকক ভিক্ষা দি তেওঁ বৰ সুখ লাভ কৰিছিল।” দুখৰ বিষয় সেই দুখীয়া ল’ৰা আৰু মগনীয়াবোৰ অসমীয়া মানুহ নাছিল। বৰুৱাদেও বঙ্গদেশত থকা বাবে অসমীয়া দুখীয়া ল’ৰা আৰু মগনীয়াবিলাকে চুটি হাতেৰে তেওঁক ঢুকি নাপাইছিল। গতিকে অসমীয়াই তেওঁৰ সেই দানৰ পাত্ৰ হৈ তেওঁ পুণ্য উপাৰ্জ্জন কৰা কাৰ্য্যত তেওঁক সহায় কৰিব নোৱাৰিছিল।এইবোৰ যি হওক, বৰুৱাদেও অসম আইৰ সুপুত্ৰ আৰু সেই বাবে তেওঁ অসমীয়াৰ কুলৰ ভূষণ। তেওঁ পৃথিৱীৰ সকলো সভ্য দেশত অসমীয়াৰ মুখ পোহৰাইছিল আৰু সেই পোহৰ মুখ তেওঁ ঢুকাবৰ পৰা আকৌ এন্ধাৰ হল। অসম গছা আৰু তেওঁ চাকি আছিল। চাকিৰ পোহৰ দূৰলৈহে পৰে, গছাত নপৰে। গতিকে গছাই সেইবাবে দুখ নকৰি পোহৰ চাকিটোক যে সি তাৰ মূৰত তুলি লৈ আছিল, তাৰ বাবেই নিজক ধন্য মানিছে। আনন্দৰাম বৰুৱাৰ জীঅন অসমীয়াৰ আৰ্হি জীৱন। বৰবৰুৱাৰ অদৃষ্টৰ গুণে, ভাল গৰুৰ ঘিউত দানা পৰাদি তেওঁৰ মূৰৰ ঘিউত আনন্দ বৰুৱাৰ বুদ্ধিৰ নিচিনা বুদ্ধিৰ দানা নপৰিল। তেওঁ বৰ পুৰুষাৰ্থ কৰিও আনন্দ বৰুৱাৰ নিচিনা বুদ্ধিমান হব নোৱাৰিলে; কিন্তু উঠি অহা অসমীয়া ডেকা ল’ৰাৰ ভিতৰত যাৰ মগজুত তেনেকুৱা বুদ্ধিৰ দানা পৰিছে, সি নিৰাশ হবৰ কোনো কাৰণ বৰবৰুৱাই দেখা পোৱা নাই।


দেৱাঃ ন জানন্তি, কুতো মনুষ্যাঃ (অঞ্জল বৰা) - সাহিত্য ডট অৰ্গ\nদেৱাঃ ন জানন্তি, কুতো মনুষ্যাঃ\nঅৰ্দ্ধ আকাশ!! কথাষাৰ পাক-ঘূৰণি খাই অম্লানৰ মনৰ মাজত খেলি থাকিল ৷ জন্মৰে পৰা এতিয়ালৈকে সি দেখি আহিছে তাৰ ঘৰখনত মাক, বায়েক, বৌয়েক আৰু ভতিজীজনীৰ সৈতে গোটেই ঘৰখনৰ এক তৃতীয়াংশ আকাশ কেৱল মহিলাই ভৰি আছে৷ মতা মানুহ বুলিবলৈ তিনিটা দেউতাক, সি আৰু ককায়েক৷ দিনটোৰ ২৪ ঘণ্টাৰ বেছি সময় ঘৰখনৰ পৰা নিজৰ নিজৰ কামত আটাইকেইজন মতা মানুহ আঁতৰিয়েই থাকে৷ সেয়ে ঘৰখনৰ ভিতৰত কি ঘটে তাৰ আও-ভাও সিহঁতে ৰাতি পাই মানে তেতিয়ালৈ দেৰিয়েই হৈ যায়…!!\nএক তৃতীয়াংশ মহিলাই আগুৰি থকা তাৰ মৰমৰ ঘৰখন কিয় এদিন ঠান-বান হৈ ভাগি থাকিল… কিয় প্ৰতিজনী মহিলাৰ মাজত খং, অভিমানে আগুৰি ধৰিলে তাৰ অৰ্থ সি কোনো দিনে উলিয়াব পৰা নাই ৷ শইকীয়া-শইকীয়ানীয়ে চাকৰি কালতে পুতেকৰ পছন্দৰে ছোৱালীজনীক চাই-মেলি সামাজিকভাৱে বিয়া পাতি আনিছিল৷ অকলশৰীয়া মাকৰ অকলশৰীয়া ছোৱালী৷ তাৰ বহু দিনৰ আগতে একমাত্ৰ ছোৱালীজনীক বিয়া দি শইকীয়া-শইকীয়ানী আজৰিও হৈছিল৷ সকলো ঠিকেই চলি আছিল৷ কিন্তু শাহুৱেক আৰু বোৱাৰীয়েকৰ মনৰ সংঘাতে সিহঁতৰ সপোন যেন ঘৰখন ভাঙি ঠান-বান কৰি দিলে৷ অৰ্দ্ধআকাশে এখন পূৰ্ণআকাশক দুভাগ কৰি একেখন চোঁতালতে দুখন ঘৰ হিচাপে গঢ়ি তুলিলে৷ কিন্তু সেই আকাশৰ তলত থকা তিনিজন পুৰুষে আজিও একেলগে কথা পাতে, সুখ-দুখৰ অংশীদাৰ হয়৷ অংশীদাৰ নহয় মাথো একেটা ঘৰত থকা দুগৰাকী মহিলা৷ পৃথিৱীত এনে কিবা সমস্যা আছেনে যাক সমাধান কৰিব নোৱাৰি? শাহু-বোৱাৰীৰ সংঘাতৰ বাবে দোষ যাৰেই নাথাকক কিন্তু সেই সংঘাতে কিমান ঘৰ ঠান-বান কৰিছে, কিমান পুৰুষক পিতৃ-মাতৃৰ পৰা আঁতৰাই নিছে তাৰ হিচাপ কোনেও কেতিয়াও লোৱা নাই….!!\nনাৰীৰ মনবোৰ বাৰু সঁচাকৈ দেৱতাইও বুজিব নেৱাৰে নেকি? বেজবৰুৱাৰ ‘ভদৰী’ৰ কথা মনত আছেনে? বেজবৰুৱাই ভদৰীৰ মাজেৰে কেৱল চহা অসমীয়া তিৰোতাক বিশ্বৰ আগত পৰিচয় কৰায়েই দিয়া নাছিল৷ তেওঁৰ মাজত বিচাৰি পাইছিল এগৰাকী নাৰীৰ সৰলতা, ত্যাগ আৰু আত্মবলিদানৰ অনুপম গুণসমূহ৷ ডঃ হীৰেন গোহাঞিয়ে কৈছিল “ভদৰীক ভাৰতীয় হিন্দু নাৰীৰ সতীত্বৰ প্ৰতীক বুলি ভাবিলে ভুল হ’ব৷ সতীত্ব এটা অন্ধ-সংস্কাৰ; তাৰ মাজত ব্যক্তিত্বৰ সহৃদয় অভিব্যক্তি নাথাকিবও পাৰে৷ কিন্তু ভদৰীৰ অন্তৰত আমি পাইছোঁ গিৰিয়েক শিশুৰামৰ প্ৰতি গভীৰ আৰু গাঢ় ভালপোৱা৷ দৈনন্দিন জীৱনৰ ধোঁৱা আৰু ছাঁয়ে যাক ঢাকি ৰাখিছে মাত্ৰ৷” হয়৷ ‘ভদৰী’ক কেৱল সাহিত্যৰথীৰ অমৰ সৃষ্টি বুলিয়েই ক’ব নোৱাৰি৷ ভদৰীৰ সেই ত্যাগ, ভদৰীৰ প্ৰেম-ভালপোৱা, শ্ৰদ্ধা, সংস্কাৰ কোনো মানুহ নালাগে দেৱতাৰ বাবেও কোনোকালে বোধগম্য নহ’ব(দেৱাঃ ন জানন্তি, কুতো মনুষ্যাঃ)৷ কিন্তু ভদৰীৰ বিপৰীতে বেজবৰুৱাৰ আন এটা নাৰী চৰিত্ৰ পাতমুগী গল্পৰ “পাতমুগী”য়ে নাৰী মনস্তত্বৰ আন এক উজ্জ্বল দিশ বহন কৰিছে৷ গল্পটোৰ মাজত ‘পুৰুষ জাতিৰ প্ৰৱঞ্চনা’, নিষ্ঠুৰতা, আৰু দুৰ্বলতাৰ’ তিনিটা দিশ পাতমুগীৰ জৰিয়তে দেখুৱাবলৈ চেষ্টা কৰিছে৷ দুৰ্বলতা নাৰী-পুৰুষ সকলোৰে থাকে৷ গাভৰু বয়সতে স্বামী পৰিত্যক্তা পাতমুগীৰ মনত অন্য পুৰুষৰ প্ৰতি আকৰ্ষণ থকাটো স্বাভাৱিক৷ কিন্তু বয়স আৰু পৰিস্থিতিৰ প্ৰতি লক্ষ্য নাৰাখি আদিম বাসনাই মনত ভাৰাক্ৰান্ত কৰা পুৰুষ শ্ৰেণীটোৰ মনৰ লালসা দেখি পাতমুগী আচৰিত হৈছে৷ সেয়েহে ঔ টেঙা পাৰিবলৈ গৈ নামি আহোঁতে পাতমুগীৰ মুখত চকু পৰিয়েই আঢ়ৈকুৰি বয়সৰ সম্বন্ধীয়া দদায়েকৰ মনতো তাইৰ প্ৰতি উঠা দূৰ্বলতাৰ উমান তাই ধৰিব পাৰি আনন্দত জঁপিয়াই উঠিছে৷ নাৰীৰ এই আনন্দৰ বিষয়ে পাতমুগীৰ নিজৰ ভাষাত—“দদাই! মোৰ দোষ মৰিষণ কৰা৷ তিৰোতাৰ স্বভাৱৰ বিষয়ে মতা মানুহে কেতিয়াও ভালকৈ নাজানে আৰু জানিবও নোৱাৰে৷ মানুহে নজনাটোতো ঠিকেই? দেৱতায়ো নাজানে বুলি কয়৷ পুৰুষক হাতৰ মুঠিত ল’বলৈ পোৱাটোৱেই তিৰোতাৰ ডাঙৰ আশা৷ পুৰুষক জয় কৰাৰ আনন্দ তিৰোতাই লুকাব নোৱাৰে৷ তেহে সেই পুৰুষজন যেয়েই হওক৷” এয়া নাৰী মনস্তত্ত্বৰ সুন্দৰ প্ৰতিফলন৷ যাক পাতমুগীয়ে অকপটে স্বীকাৰ কৰিছে৷ এই স্বীকাৰত সত্যতা আছে আৰু এই সত্যতাৰ বাবেই নাৰী যুগ যুগ ধৰি পুৰুষৰ বাবে কৌতুহলৰ বিষয় হৈ আছে আৰু হৈ থাকিব৷\nনাৰী যদি ব্যতিক্ৰম নহয় তেন্তে নাৰীৰ বাবে এটা বিশেষ সংখ্যা কিয়? নাৰীৰ বাবে চিটীবাছত আসন সংৰক্ষণ কিয়? সংসদত আসন সংৰক্ষণ কিয়? প্ৰয়োজন আছে৷ কাৰণ ভাৰতীয় সভ্যতা, সংস্কৃতিত নাৰী সদায় পূজনীয় হৈ আহিছে৷ শক্তি ৰূপে, ধন-ঐশ্বৰ্যৰ গৰাকী ৰূপে আৰু বিদ্যাৰূপে নাৰী আমাৰ সমাজত সদায় পূজনীয়৷ সেয়ে নাৰীকলৈ সদায় আলোচনা হয়, সমালোচনা হয় আৰু যুগ যুগ ধৰি সৃষ্টি আৰু ধ্বংসৰ কাৰক হিচাপেও চিহ্নিত হৈ থাকে৷ নাৰী আৰু পুৰুষৰ সংঘাত আছিল, আছে আৰু থাকিব৷ যিদিনালৈকে নাৰীয়ে পুৰুষৰ মুক্ত বিচৰণৰ অবাধ স্বাধীনতাক অতিক্ৰম কৰিব নোৱাৰিব তেতিয়ালৈকে নাৰী আৰু পুৰুষৰ সংঘাত চলিয়েই থাকিব৷ কিন্তু এই সংঘাত প্ৰয়োজনীয়নে? ভগৱানে দুটা পৃথক দেহ-মনৰ গৰাকী কৰি নাৰী-পুৰুষক এনেই সৃষ্টি কৰিছেনে? মানুহ হিচাপে সম-অধিকাৰ নাৰী-পুৰুষে পাবই লাগিব৷ কিন্তু ঘৰ এখনক সুচাৰু ৰূপে চলাবলৈ, সমাজ এখনক আগবঢ়াই নিবলৈ নাৰী এগৰাকীক ভগৱানে এনে কিছুমান গুণৰ অধিকাৰী কৰি এই পৃথিৱীলৈ পঠিয়াইছে যিবিলাক পুৰুষৰ মাজত নাই৷ সেই অন্তৰ্নিহিত শক্তি আৰু গুণসমূহক নাৰীয়ে উপলব্ধি নকৰি কেৱল সম-অধিকাৰৰ প্ৰশ্নই “এক আছিল বুঢ়া-বুঢ়ী, নাছিল সিঁহতৰ ল’ৰা-লুৰি (ওলট-পালট)” কবিতাটোৰ দৰে এটা সময়ত বুজিবলৈ বাধ্য হ’ব যে- নাৰী আৰু পুৰুষ এজন মানুহৰ দুটা চকুৰ দৰে৷ এটা চকুৰ অবিহনেও মানুহ জীয়াই থাকিব পাৰিব কিন্তু মুখখনৰ গোটেই সৌন্দৰ্যটোৱেই নোহোৱা হৈ পৰিব৷\nনাৰীক লৈ বহু প্ৰবাদ-প্ৰৱচন, ডাকৰ বচন, ফকৰা-যোজনা সমাজত চলি আহিছে৷ “জী ভালেই জোৱাই ভাল”, “ছোৱালী আনিবা মাক ভাল, মাটি কিনিবা মাজ খাল”, “তিৰিৰ কপালে ধন, পুৰুষৰ কপালে জন”, “কটাৰি ধৰাবা শিলে, তিৰোতা বাবা কিলে”, “টিক বলধা ওলাই মাটি, মাক ভালে জীয়েক জাতি”, “পথে নাৰী বিবৰ্জিতা” “লাউ সদায় পাতৰ তল” ইত্যাদি অনেক কথা মানুহৰ মুখে মুখে চলি থাকে৷ কিন্তু কথাবোৰ ভবাৰ দৰে সহজ নহয়৷ কোনে কিয়, কি প্ৰসংগত এনেবোৰ প্ৰবচনৰ জন্ম দিলে তাক ক’ব নোৱাৰি৷ কিন্তু যুগ যুগ ধৰি এনে প্ৰবাদ-প্ৰৱচনবোৰৰ মাজত ক’ৰবাত নহয় ক’ৰবাত এটা অন্তৰ্নিহিত সত্য লুকাই আছে৷ সেই সত্যটোকো জীয়াই ৰাখিছে কেৱল নাৰীয়েই৷ আজি আমি সেই সত্য আধুনিক শিক্ষিত সমাজত মানিবলৈ বাধ্য নহয়৷ উচিতো নহয়৷ সেয়ে “নাৰী তুমি অৰ্দ্ধআকাশ”হৈ আমাৰ সমগ্ৰ জীৱন-প্ৰণালীৰ পঞ্চাশ শতাংশ আগুৰি আছে৷ কিন্তু নাৰীয়েই নাৰীৰ প্ৰধান শত্ৰু হৈ বৃহৎ নাৰীশক্তিক প্ৰতিপল প্ৰত্যাহ্বান জনাই আহিছে৷ পুৰুষ সেই প্ৰত্যাহ্বানৰ এটা অংশ মাত্ৰহে৷ নাৰীয়েই নাৰীক বেচিছে, কিনিছে, পৰ-পুৰুষৰ হাতত গতাই দিছে… নিজৰ ঘৰত কাম কৰা ফুল-কুমলীয়া ছোৱালীজনীৰ গাত গৰম পানী ঢালি দিছে, আকৌ কেতিয়াবা যৌতুকৰ বাবে জ্বলাই দিছে৷ নাৰীয়েই যদি নাৰীৰ সুৰক্ষাৰ দায়িত্ব নলয়… নিজৰ ঘৰখনতেই যদি নাৰী নাৰীৰ ওচৰত সুৰক্ষিত নহয় তেন্তে যুগ যুগ ধৰি চলি অহা পুৰুষতান্ত্ৰিক সমাজত নাৰীয়ে নিজৰ অধিকাৰ কেতিয়াও লাভ কৰিব নোৱাৰিব৷\nপুৰুষে নাৰীৰ মন বুজি নাপায়৷ কিন্তু নাৰীয়ে বাৰু কেতিয়াবা নাৰীৰ মন বুজিব পাৰিছেনে? এগৰাকী নাৰীয়ে নিজৰ পিতৃ-মাতৃক এৰি থৈ আন এখন নতুন ঘৰলৈ আছে৷ সকলো ঘৰৰে সংস্কাৰ, আদৱ-কায়দা, নীতি-নিয়ম বেলেগ বেলেগ৷ সেইবিলাক শিকিবলৈ বুজিবলৈ প্ৰত্যেক মানুহকে কিছু সময়ৰ প্ৰয়োজন৷ আকৌ নতুন ঠাই এখনলৈ আহোঁতে সেই ঠাইখনৰ নীতি-নিয়্ন মানি চলাতো প্ৰত্যেক মানুহৰে প্ৰধান দায়িত্ব৷ নিজৰখিনি আনৰ আগত জাপি দিবলৈ যাওতে আনৰখিনি গ্ৰহণ কৰাৰ ইচ্ছা আৰু শক্তি দুয়োটাই থাকিব লাগিব৷ কিন্তু শইকীয়ানী আৰু বোৱাৰীৰ মাজত সেই ইচ্ছা আৰু শক্তি কেতিয়াবাই নোহোৱা হৈ পৰিছিল৷ যাৰ বাবে বোৱাৰী হৈ এখন ঘৰলৈ অহা শইকীয়ানী শাহু হৈ নিজৰ মতত অচল হৈ ৰ’ল আৰু আনপিনে আধুনিক শিক্ষিতা বোৱাৰীয়েকে ৩০ বছৰ ধৰি মাকৰ আচলত সোমাই থকা এটা ল’ৰাক আৱেগিক অত্যাচাৰেৰে এটা বছৰৰ ভিতৰতে মাকৰ পৰা বহু দূৰলৈ লৈ গ’ল৷ ইয়াতেই নাৰীৰ জয় লুকাই আছে৷ (পুৰুষক হাতৰ মুঠিত ল’ব পৰাৰ জয়)৷ কিন্তু কোনো দিনে হয়তো বুজিবলৈ চেষ্টা নকৰিলে নিজৰ আপোন মানুহজনৰ মনৰ মাজত লুকাই থকা বিষাদবোধক৷ এতিয়া পুতেক, শহুৰেক আৰু অম্লানৰ কোনো কথাই দুটা নাৰী চৰিত্ৰক এক কৰিব নোৱাৰে৷ ভাগি যোৱা ঘৰখন হাজাৰ চেষ্টা কৰিও নকৈ গঢ়ি তুলিব নোৱাৰে ৷ কাৰণ নাৰী অৰ্দ্ধআকাশ !!


ভিতৰ আৰু বাহিৰ মূল- ৰবীন্দ্ৰ নাথ ঠাকুৰৰ ‘সদৰ ও অন্দৰ’ অনুবাদ - নয়নমণি হালৈ - সাহিত্য ডট অৰ্গ\nভিতৰ আৰু বাহিৰ মূল- ৰবীন্দ্ৰ নাথ ঠাকুৰৰ ‘সদৰ ও অন্দৰ’ অনুবাদ – নয়নমণি হালৈ\nবিপিনকিশোৰ ধনীঘৰত জন্ম পোৱা ল’ৰা, সেইকাৰণে সি খৰচ কৰিবলৈ শিকিলে যিমান, তাৰ আধাও কিন্তুু উপাৰ্জন কৰিবলৈ নিশিকিলে৷ আনকি যিটো ঘৰত তাৰ জন্ম, সেই ঘৰটোকো সি নিজৰ কৰি ৰাখিবলৈ সক্ষম নহ’ল৷ কিন্তুু সি দেখাই-শুনাই সুন্দৰ সুঠাম, গান, বাজনা এইবোৰত সিদ্ধহস্ত, সুকুমাৰ কলাত ৰাপ থকা তৰুণ যুৱক আছিল৷ মাত্ৰ জীৱনযাত্ৰাৰ ৰথখন চলিবলৈ যি বিপুল আয়োজন লাগে, সেইখিনি কৰাটো তাৰ আয়ত্তৰ বাহিৰত, গতিকে জগন্নাথৰ ৰথখনৰ দৰেই তাৰ ৰথখন অচল৷\nতাৰ বিপৰীতে ৰজা চিত্তৰঞ্জন আছিল সৌভাগ্যশালী৷ তেওঁ বহুদিনীয়া মোকৰ্দমা এটাৰ পৰাও বহু বিষয়-সম্পত্তিৰ অধিকাৰী হৈ বহুদিনীয়া চখ পূৰণ কৰি থিয়েটাৰ পাৰ্টি এটা খুলি বহিছে৷ হেন সময়তে তেওঁৰ লগালগি হ’ল বিপিনকিশোৰৰ সৈতে৷ বিপিনকিশোৰৰ দৰে ধুনীয়া চেহেৰাৰ, তাতে আকৌ গান লিখে, গান গায়, এনে মানুহ পায় তেওঁ মুগ্ধ হ’ল আৰু আদৰ-সাদৰ কৰি থিয়েটাৰ পাৰ্টিটোতে সোমাই লৈ কম সময়তে তাক ৰজাৰ অনুগামী কৰি তুলিলে৷\nৰজা বি.এ পাচ কৰা লোক৷ তাতে তেওঁৰ কোনোধৰণৰ উচ্ছৃঙ্খল স্বভাৱ নাই৷ ডাঙৰ মানুহৰ ঘৰত জন্মিও তেওঁ নিয়ম মতে চলে, সময়মতে খায়, সময়মতে শোৱে৷ কিন্তুু হঠাতে তেওঁৰ এটা নিচা হৈ পৰিল, সেয়া হ’ল বিপিনকিশোৰৰ সংগ৷ বিপিনকিশোৰৰ সংগত ৰজাই সকলো পাহৰি যায়৷ বিপিনৰ লগত গান, বাজনা, গীতিনাট্য এইবোৰ আলোচনা কৰি থাকোতে ৰাতি বাঢ়ি যায়, সাজি থোৱা ভাত চেচা পৰি যায়৷ ঘৰৰ লগুৱা লিকচৌৱে কোৱা-কুই আৰম্ভ কৰিলে বোলে, ‘ৰজাৰ নিস্কলংক গাত চেকা বুলিবলৈ এতিয়া এটাই, সেয়া হল এই বিপিনকিশোৰৰ প্ৰতি অতি আসক্তি’৷\nহেনদেখি ৰাণী বসন্তকুমাৰীয়ে এদিন গিৰিয়েকক তৰ্জন-গৰ্জন কৰি উঠিল বোলে, ‘ক’ৰ পৰা ধৰি অনা বান্দৰ এটাই আমাৰ সুখৰ সংসাৰ মাটি কৰিবলৈ ওলাইছে৷ সি দূৰ নোহোৱালৈ মোৰ শান্তি নাই৷ ’\nৰজাই তাৰ কম বয়সীয়া ঘৈণীয়েকৰ কথা শুনি মনে-মনে হাঁহে৷ ভাবে, ‘এই তিৰোতাবোৰো যে আৰু.. যাক ভাল পায়, কেবল তাকহে চিনি পায়৷ জগতত যে ভাল পাবলৈ আৰু কিমান গুণী পাত্ৰ আছে, সেইবোৰ কথা ইহতে একো নাজানে৷ যিটো মানুহে ইহতৰ কাণৰ কাষত কিবা দুইষাৰ মন্ত্ৰ পঢ়ি বিয়া কৰাই লৈ গুচি আহে, পৃথিৱীখনৰ য’ত মৰম-আদৰ আছে কেবল তাকহে দিব৷ গিৰিয়েকৰ ভাত খোৱা সময় আধাঘণ্টা পাৰ হ’লেই ইহতৰ হাহাকাৰ লাগি যায়, কিন্তুু যাৰ বাবে গিৰিয়েক চলি আছে, তাক দূৰ কৰি দিলে যে একমুঠা ভাত পাবলৈও হাহাকাৰ হ’ব, সেইবোৰ কথা হ’লে ক’ব নোৱাৰে’৷ তিৰোতা মানুহৰ এনেহেন বিবেচনাহীন কাম দূষণীয় হলেও কিন্তুু ঘৈণীয়েকৰ এই খং চিত্তৰঞ্জনৰ কাৰণে কিবা এটা স্ফুৰ্তিৰ কথা হৈ পৰিল৷ সি যেতিয়াই-তেতিয়াই ঘৈণীয়েকৰ ওচৰত বিপিনৰ গুণ-গান আৰম্ভ কৰি দিয়ে আৰু তাতে যে ঘৈণীয়েকৰ খঙ উঠে, সেয়া সি ভিতৰি প্ৰাণভৰি উপভোগ কৰে৷\nৰজা-ৰাণীৰ অন্দৰমহলৰ এই খেল কিন্তুু বেচেৰা বিপিনৰ বাবে বৰ সুবিধাজনক নহ’ল৷ ধনীঘৰৰ ভৃত্য, কৰ্মচাৰী আদিৰ বাবে স্বভাৱতেই মালিকৰ আশ্ৰিত আলহী ওপৰঞ্চি বোজাস্বৰূপ, তাতে স্বয়ং ৰাণী যিহেতু আলহীৰ পক্ষত নাই, গতিকে চাকৰ-নাকৰ সকলোৱে তাক গুৰুত্ব কমাই দি ভিতৰি-ভিতৰি উপেক্ষা কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিলে৷\nতাৰে এটা চাকৰ ‘পুটু’ক এদিন ৰাণীয়ে হুৰহুৰাই উঠিল, ‘তোক যে একো কামতেই দেখা নাপাও, গোটেই দিনটো তই কৰা কি’৷\nসিও উত্তৰ দিলে, ‘ৰজাই দেখোন সেই বিপিন বোলাটোৰ কামতেই মোক লগাই থৈ দিছে’৷\nৰাণীয়ে ক’লে: ‘ইচ, বিপিনটো কি ইয়াৰ নবাব ওলাইছে নেকি’৷\nতাৰে পিছদিনাৰ পৰাই পুটুৱে বিপিনৰ খোৱা-লোৱা বাচন একো চাফ-চিকুণ নকৰে, আনকি তাৰ খোৱা বস্তুত যে ঢাকোনখন দি থব লাগে, সেই কামটোকো সি নকৰে৷ উপাই নাপাই বেচেৰা বিপিনে নিজৰ খোৱা কাহী নিজে ধুই আনে, কেতিয়াবা ধুবলৈ এলাহ লাগিলে উপবাস দিয়ে৷ কিন্তুু ৰজাৰ ওচৰত এইবোৰ আপত্তি লৈ সি যাব নোখোজে৷ এইবোৰ অভিযোগ দি সি চাকৰ-নাকৰৰ দৰে মানুহৰ লগত কাজিয়া এখন চপাই লৈ নিজৰ আত্মসন্মান হেৰুৱাব নোখোজে৷ এনেকৈয়ে বিপিনৰ ভাগ্যই বাহিৰৰ পৰা আদৰ-সন্মান লৈ থাকিল যদিও অন্দৰমহলত অবজ্ঞাৰ সীমা নোহোৱা হ’ল৷\nএইফালে ‘সুভদ্ৰা হৰণ’ গীতিনাটকৰ ৰিহাৰ্চেল শেষ৷ ৰাজহাউলিৰ চোতালতে হব নাটকৰ অভিনয়৷ শ্ৰীকৃষ্ণৰ ভাওত স্বয়ং ৰজা আৰু অৰ্জুনৰ ভাওত আমাৰ এই বিপিন৷ আঃ অৰ্জুন নে অৰ্জুন৷ যেনে অৰ্জুনৰ মাত, তেনে অৰ্জুনৰ ৰূপ৷ দৰ্শক থৰ লাগিল৷ সকলোৰে মুখেৰে ওলাল কেবল দুটা শব্দ ‘ধন্য ধন্য’৷\nৰাতি শয়নকক্ষত ৰজাই ৰাণী বসন্তকুমাৰীক সোধে, ‘কেনে দেখিলা পিছে অভিনয়’৷\nৰাণীয়ে ক’লে, ‘বিপিনক অৰ্জুনৰ বেশত ইমান যে ধুনীয়া লাগিছিল৷ সি ল’ৰাটো চেহেৰাই-পাতিয়ে ভাল ঘৰৰ ল’ৰাৰ নিচিনাই, আৰু তাৰ মাতটোও যে ইম্মান মিঠা’৷\nৰজা: আৰু মোৰ চেহেৰা, মোৰ মাত এইবোৰত কি একো নাই?\nৰাণীয়ে ‘তোমাৰ কথা বেলেগ’ বুলি ক’লে যদিও মুখেৰে আকৌ বিপিনৰ অভিনয় প্ৰতিভাকেই বখানি থাকিল৷\nৰাণীৰ এই উত্‍সাহতকৈ বহু বেছি উত্‍সাহেৰে ৰজাই ৰাণীৰ আগত বিপিনৰ এনে প্ৰশংসা বহুবাৰ কৰি আহিছে, কিন্তুু এইমাত্ৰ ৰাণীৰ নিজ মুখেদি বিপিনৰ গুণগান শুনাৰ লগে-লগে তাৰ ভাব হ’ল যে, বিপিনৰ যিমানখিনি প্ৰতিভা, অবিবেচক মানুহবোৰে তাতকৈ বেছি প্ৰশংসা কৰি তাক বহুত ওপৰত উঠাই দিছে৷ তাৰ চেহেৰাই বা কি, তাৰ কন্ঠই বা কি বেলেগ! মাত্ৰ কিছুসময় আগলৈ এই মানুহজনীও অবিবেচক শ্ৰেণীৰ ভিতৰতে আছিল, হঠাত্ এইজনীৰো বিবেচনা জাগি উঠিল কেনেকৈ!\nপিছদিনাৰ পৰা কিন্তুু বিপিনৰ খোৱা-লোৱাৰ ব্যৱস্থা উন্নত হ’ল৷ বসন্তকুমাৰীয়ে ৰজাক ক’লে, ‘বিপিনক তলৰ সেই চাকৰ-নাকৰ থকা ঘৰটোত থাকিবলৈ দিয়াটো বৰ বেয়া কথা হৈছে৷ হাজাৰ হওক, সিও এটা সময়ত ভাল ঘৰৰ ল’ৰাই আছিল’৷ ৰজাই কেবল সংক্ষেপে ‘হ’ব’ বুলি কৈ কথাটো সামৰি থ’লে৷\nতাৰপিছত এদিন ৰাণীৰ পৰা অনুৰোধ আহিল, ‘শুনিছানে, কেঁচুৱাক ভাত মুখত দিয়াৰ দিনা আৰু এবাৰ যেন নাট্যাভিনয় অনুষ্ঠিত কৰা হয়’৷ ৰজাৰ যেন কথাটো কাণতেই নোসোমাল, তেনে দেখা গ’ল৷\nএদিন ৰজাৰ খঙ উঠিল, ই ‘পুটু’ই কাপোৰবোৰো ভালদৰে জাপি-জুপি নথয়৷ তাক দুইআষাৰমান গালি দিবলৈ লওতেই পুটুই মাত দিলে, ‘কি কৰিম, ৰাণীমাইৰ কথামতে মই দেখোন বিপিনৰ এইটো কৰা, সেইটো কৰা, বাচন ধোৱা এইবোৰ কৰোতেই যায়’৷ ৰাগে-খঙে ৰজাই কেবল ক’লে, ‘ইচ বিপিন কি ইয়াৰে নবাব ওলাইছে, সি কি নিজৰ বাচন নিজে ধুব নোৱাৰে’৷\nবিপিন যেন ‘পুনৰ্মূষিক ভবঃ’ সাধুটোৰ মুষিক হৈ পৰিল৷\nৰাণীয়ে এইবাৰ ৰজাক জোৰ দি ধৰিছে বোলে ‘বিপিনৰ লগত যেতিয়াই সংগীতৰ বৈঠক হয়, ৰাণীক যেন কাষৰ ঘৰৰ পৰ্দাৰ আড়ালৰ পৰা শুনি থাকিবলৈ দিয়া হয়৷ কাৰণ বিপিনৰ গান ৰাণীৰ বিৰাট ভাল লাগে’৷ ৰজাৰ পিছদিনাৰ পৰাই পূৰ্বৰ নিয়ম মতে সঠিক সময়ত আহাৰ, সঠিক সময়ত নিদ্ৰা আৰম্ভ হ’ল৷ গান বাজনা আৰু বন্ধ৷\nদুপৰীয়া সময়ত ৰজাই জমিদাৰী কাম-কাজবোৰ চোৱা-চিতা কৰে৷ এদিন পুৱাই পুৱাই অন্তেষপুৰত যায় দেখা পালে ৰাণীয়ে কিবা এখন হাতত লৈ পঢ়ি আছে৷ ৰজাই সুধিলে, ‘কি পঢ়ি আছা? ’ ৰাণী প্ৰথমে অলপ থতমত খালে, তাৰপিছত কলে, ‘বিপিনৰ গানৰ বহীটো আনি দুই এটা গান মূখস্থ কৰিব খুজিছো৷ তোমাৰতো আৰু গান বাজনাৰ চখ গুচিয়েই গ’ল’৷ গান বাজনাৰ চখটো নহোৱা কৰিবলৈ ৰাণীয়েই যে এদিন চেষ্টা চলাইছিল, সেইকথা আৰু ৰাণীক ৰজাই মনত কৰি নিদিলে৷\nতাৰ পিছদিনাই ৰজাই বিপিনক মাতি আনি বিদায় দিলে৷ ইয়াৰপিছত সি ক’ত যায়, কি কৰি পেটৰ ভাতমুঠা মোকলায় সেই কথা ৰজাই বিচাৰ কৰাৰ প্ৰয়োজন বোধ নকৰিলে৷\nদুখ কেবল সেইটোৱেই নহয়, ইতিমধ্যে বিপিনে যে ৰজাৰ লগত অকৃত্ৰিম অনুৰাগৰ এক বন্ধুত্ব গঢ়ি তুলিছিল, সেয়া যে দৰমহাৰ পইছাতকৈ বহুত বেচি দামৰ আছিল, সেই কথাও ৰাজাই নাভাবিলে৷ কি অপৰাধত হঠাত্ ৰজাৰ মনৰ পৰা সি ওলাই আহিবলগা হ’ল, সেই কথা সি বহু ভাবি ভাবিও উলিয়াব নোৱাৰিলে৷ অৱশেষত দীৰ্ঘনিশ্বাস পেলাই বন্ধুৰ সংসাৰৰ পৰা বন্ধুহীন বৃহত্ সংসাৰখনলৈ সি বাহিৰ হৈ আহিল৷ অহাৰ সময়ত তাৰ হাতত শেষ সম্বল হিচাপে দুইটকা আছিল৷ সি সেই দুইটকাটো ৰাজভৃত্য ‘পুটু’কে দি থৈ আহিল৷\n← মাৰ্ক টোৱেইনৰ পাঁচটি আৰ্শীবাদ – লম্বোদৰ গগৈ\n“সন্তাপ” (এক মিনিটৰ গল্প) – ডাঃ সমুজ্জ্বল ভৰদ্বাজ →


Fortune Cookies: এখন বিস্কুটে এগৰাকী মহিলাৰ জীৱন সলনি কৰি পেলালে ! চাকৰি হেৰুৱাই ভাগি পৰা মহিলাগৰাকী এতিয়া কোটিপতি...– News18 Assam\n»Fortune Cookies: এখন বিস্কুটে এগৰাকী মহিলাৰ জীৱন সলনি কৰি পেলালে ! চাকৰি হেৰুৱাই ভাগি পৰা মহিলাগৰাকী এতিয়া কোটিপতি...\nUpdated:September 27, 2021, 4:11 PM IST\nস্বামীয়ে আমাণ্ডাক সন্তুষ্ট কৰিবলৈ কুকিজৰ পেকেট এটা দিছিল। যেতিয়া তেওঁ এই কুকিবোৰ খুলিছিল, জীৱন সলনি হৈছিল। দৰাচলতে, ফৰ্চুন কুকিৰ (Fortune Cookies) সৈতে এটা টোকা লিখা হৈছিল - 'আপুনি আপোনাৰ ব্যৱসায়ত অসাধাৰণভাৱে সুখী হ'ব।' কিছুমান ভাগ্যৱান সংখ্যাৰ সৈতে, টোকাটোত ব্যৱসায়ৰ নামো আছিল য'ত তেওঁ সফল হ'ব পাৰে।\nLast Updated: September 27, 2021, 4:11 PM IST\nকেতিয়াবা আমি আমাৰ জীৱনত কি কৰিব লাগে নাজানো, কিন্তু আমাৰ চাৰিওফালৰ এটা ঘটনা এক ইংগিত হিচাপে আহে। যিজনে এই ইংগিত বুজি পায় তেওঁ জীৱনৰ দিশ নিৰ্ধাৰণ কৰে। আমাণ্ডা (Amanda) নামৰ এগৰাকী মহিলাৰ ক্ষেত্ৰতো একেই ঘটনা ঘটিছিল। যেতিয়া তেওঁৰ জীৱনত সময় আহিল যে তেওঁ আগবাঢ়ি যোৱাৰ পথ বুজিব নোৱাৰিলে, এটা বিস্কুটে (Fortune Cookies) তেওঁক পথ দেখুৱালে।\n@someonefromthe80s নামৰ টিকটক একাউণ্টৰ সৈতে তেওঁৰ কাহিনী ভাগ বতৰা কৰি আমাণ্ডাই প্ৰকাশ কৰে যে ফৰ্চুন কুকিয়ে তেওঁৰ জীৱনক নিৰ্দেশনা দিছিল আৰু এতিয়া কোটিপতি হৈ পৰিছে। যেতিয়া তেওঁ এটা সুন্দৰ বাৰ্তাৰ সৈতে কুকিটো পাইছিল, তেওঁৰ জীৱন দুফালে ধাৱমান হৈ আছিল। চাকৰিটো শেষ হ'ল আৰু তেওঁ বুজিব নোৱাৰিলে যে পৰৱৰ্তী সময়ত কি কৰিব লাগে। বিস্কুটটো হাতত অহাৰ পিছত, মহিলাগৰাকীয়ে তেওঁৰ জীৱন বিচাৰি পালে।\nস্বামীয়ে সুখী কৰিবলৈ উপহাৰ কৰিছিল কুকিজ\nদুটা সন্তানৰ মাতৃ আমাণ্ডাই কয় যে তেওঁ পাঁচ বছৰ আগতে চাকৰি হেৰুৱাইছিল আৰু ভাগি পৰিছিল। ইফালে, স্বামীয়ে তাইক সন্তুষ্ট কৰিবলৈ কুকিজৰ পেকেট এটা দিছিল। যেতিয়া ৩০ বছৰীয়া আমাণ্ডাই এই কুকিবোৰ খুলিছিল, জীৱন সলনি হৈছিল। দৰাচলতে, ফৰ্চুন কুকিৰ সৈতে এটা টোকা লিখা হৈছিল - 'আপুনি আপোনাৰ ব্যৱসায়ত অসাধাৰণভাৱে সুখী হ'ব।' কিছুমান ভাগ্যৱান সংখ্যাৰ সৈতে, টোকাটোত ব্যৱসায়ৰ নামো আছিল য'ত তেওঁ সফল হ'ব পাৰে।\nএই ধাৰণাই আমাণ্ডাৰ জীৱন সলনি কৰিলে\nএই বাৰ্তাটো চোৱাৰ পিছতহে আমাণ্ডাই ETSY shop খুলিছিল আৰু অভূতপূৰ্ব সফলতা অৰ্জন কৰিছিল। আমাণ্ডাৰ কাষ্টম-মেড বেনাৰবোৰ ভাইৰেল হৈছিল আৰু ইয়াৰ পৰা যথেষ্ট লাভান্বিত হৈছিল। আমাণ্ডা ৰাতিটোৰ ভিতৰতে কোটিপতি হৈ পৰিছিল আৰু এতিয়া তেওঁৰ কোম্পানী হৈছে ১২ মিলিয়ন ডলাৰৰ। আমাণ্ডাই এই কাহিনীটো টিকটকত ভাগ বতৰা কৰিছিল আৰু মানুহে ইয়াক ভাল পাইছিল। আমাণ্ডাই কৈছে যে বিশ্বাসৰ দ্বাৰা কৰা সকলোবোৰে সফলতা প্ৰদান কৰে।\nFirst published: September 27, 2021, 4:11 PM IST


FACT CHECK: এই ফটোখন ২০২১ৰ কুম্ভমেলাৰ নহয়! - Factcrescendo Assamese\nApril 19, 2021 January 28, 2022 Manjori BorkotokyLeaveaComment on FACT CHECK: এই ফটোখন ২০২১ৰ কুম্ভমেলাৰ নহয়!\nএকাংশ সাধুৰ এখন ফটো অসমৰ ছোচিয়েল মিডিয়াত ভাইৰেল হৈ পৰিছে এই দাবীৰে যে এই ফটোখন ২০২১চনৰ কুম্ভমেলাৰ, যি চলিত বৰ্ষত কোভিডৰ ভয়াৱহতাৰ মাজতো চৰ্চিত হৈছে। ফটোখনৰ সৈতে থকা কেপছনত লিখা হৈছে যে প্ৰয়োজনীয় মাস্ক তেওঁলোকৰ নাই আৰু মাস্ক গৈ তেওঁলোকৰ লেংটি হে হৈছেগৈ। লগতে সামাজিক দূৰত্ব ৰক্ষা নকৰাৰ বাবেও সমালোচিত হৈছে।\nতেনেকুৱা কিছুমান পোষ্ট এয়া:\nফেক্ট ক্ৰেছেণ্ডো অসমীয়াই জানিব পাৰিলো যে সেই ফটোখন ২০২১চনৰ কুম্ভমেলাৰ নহয়।\nকেইটামান প্ৰাসংগিক শব্দৰে কৰা ছাৰ্চ আৰু গুগল ৰিভাৰ্ছ ইমেজ ছাৰ্চ পদ্ধতিৰে কৰা সন্ধানত ২০১৩চনত প্ৰকাশিত এটা লেখাৰ লিংকলৈ আমাক লৈ গ’ল। সেই লেখাটোতো একেই ফটো আছিল।\nসেইবাবে এইটো নিশ্চিত হ’ল যে সেই ফটোখন ২০২১চনৰ নহয়,২০১৩চনৰ হে।\n২০১৯ চনত ডেইলী ও নামৰ ৱেবচাইটটোত কিছুমান ভাইৰেল পোষ্টত সংলগ্ন কৰা দ্বিতীয় ফটোখন প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।\nফেক্ট ক্ৰেছেণ্ডো মালায়ালমে শেহতীয়াভাৱে কৰা সত্যতা নিৰূপনত জানিব পৰা গ’ল যে সেই ফটোখন থৰ্জ বাৰ্জাৰ নামৰ ফটোগ্ৰাফাৰজনে তোলা।\nসেই সত্যতা নিৰূপনত উল্লেখ যে ফটোগ্ৰাফাৰজনে এটা ৱেবচাইটৰ এটা সাক্ষাৎকাৰৰ সৈতে সেই ফটোখন উল্লেখ কৰিছিল।\nএকেখন ফটোৱে ২০২০চনতো ভাইৰেল হৈ পৰিছিল ৰাম মন্দিৰৰ ভূমি পূজনৰ ফটো বুলি। ইয়াত ফেক্ট ক্ৰেছেণ্ডো তামিলে সেই দাবীক নস্যাৎ কৰি কৰা সত্যতা নিৰূপন।:\nগতিকে এইটো কথা নিশ্চিত হ’ল যে সেই ফটোখন ২০২১চনৰ কুম্ভমেলাৰ ফটো নহয়। সেইখন ২০১৩চনৰ ফটো,যেতিয়া মাস্ক বা সামাজিক দূৰত্ব জৰুৰী নাছিল। এইখন এক ভূৱা বাৰ্তাৰে শ্বেয়াৰ কৰি থকা হৈছে। যদি আমাৰ পাঠকসকলে তেনেকুৱা কোনো ফটো বা ভিডিঅ’ লাভ কৰে, যিটো স্বাভাৱিক নহয় যেন লাগে,তেনেহ’লে আমাৰ ২৪/৭ ফেক্টলাইন নম্বৰ +৯১ ৯০৪৯০৫৩৭৭০লৈ ইয়াৰ সত্যাসত্য নিৰূপনৰ বাবে প্ৰেৰণ কৰিব পাৰে।\nTitle:এই ফটোখন ২০২১ৰ কুম্ভমেলাৰ নহয়!\nNovember 4, 2020 March 12, 2022 Manjori Borkotoky\nDecember 24, 2020 March 12, 2022 Manjori Borkotoky


জলমগ্ন ৰাজপথত ঘঁৰিয়াল ওলোৱা ভিডিঅ'টো অসমৰ নহয়! - Factcrescendo Assamese\nমৌচুমী বায়ুৰ প্ৰভাৱত হোৱা নেৰানেপেৰা বৰষুণৰ ফলত অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত যোৱা কিছুদিন ধৰি বানপানীয়ে বিস্তৰ ক্ষতিসাধন কৰিছে। এনে সময়তে বানপানী সম্বন্ধীয় কেতবোৰ ভিডিঅ’ চ’চিয়েল মেডিয়াযোগে ভাইৰেল হৈছে।\nচ’চিয়েল মেডিয়াত ভাইৰেল হোৱা তেনে এটা বিশেষ ভিডিঅ’ আমি লক্ষ্য কৰিছিলোঁ। ভিডিঅ’টোত দেখা গৈছে যে বানপানীৰ মাজত জলমগ্ন ৰাজপথৰ ওপৰত এটা ঘঁৰিয়াল ওলাইছে আৰু এন ডি আৰ এফ (NDRF)ৰ কৰ্মীয়ে ঘঁৰিয়ালটো ধৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে। ভিডিঅ’টোত দাবী কৰা হৈছে যে এই ঘঁৰিয়ালটো দেখা গৈছে অসমৰ মংগলদৈত।\nআমি ফেক্ট ক্ৰেছেণ্ড অসমীয়াই এই সম্পৰ্কে অনুসন্ধান কৰাৰ সিদ্ধান্ত ল’লোঁ। অনুসন্ধানৰ পাছত আমি জানিব পাৰিলোঁ যে ভিডিঅ’টো অসমৰ মংগলদৈৰ নহয়।\nআমি প্ৰথমে ইনভিড-উই ভেৰিফাই এপ্প ব্যৱহাৰ কৰি ভাইৰেল ভিডিঅ’টো কীফ্ৰেমত বিভক্ত কৰিছিলোঁ আৰু গুগলত ৰিভাৰ্চ ইমেজ চাৰ্চ কৰিবলৈ কীফ্ৰেম ব্যৱহাৰ কৰি কিছু তথ্য পালোঁ।\nপ্ৰথমে আমি ফেচবুকত “চেনেল নৰ্মদা” (Channel Narmada) নামৰ পেজ এটাৰ পৰা ৭আগষ্ট ২০১৯ তাৰিখে আপলোড হোৱা ভিডিঅ’ এটা পালোঁ, য’ত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছিল যে ভিডিঅ’টো গুজৰাটৰ ৱদোদৰাৰ, আৰু সেই ভিডিঅ’টো বৰ্তমান ভাইৰেল হোৱা ভিডিঅ’ টোৰ স’তে একেই।\nতাৰপিছত আমি কীৱ’ৰ্ড ব্যৱহাৰ কৰি গুগল চাৰ্ছ কৰিলোঁ। তেতিয়া আমি এই সম্পৰ্কে কেইবাটাও নিউজ ৰিপ’ৰ্ট পালোঁ। “দ হিন্দু”ৰ ২৪ আগষ্ট, ২০১৯ তাৰিখৰ নিউজ ৰিপ’ৰ্টত কোৱা হৈছিল যে গুজৰাটৰ ৱদোদৰাত বন সংৰক্ষণ কৰ্মীসকলে বাৰিষা হোৱা বানপানীত জনবসতিপূৰ্ণ অঞ্চললৈ অহা বহুতো ঘঁৰিয়াল উদ্ধাৰ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে।\nঅনুগ্ৰহ কৰি ইয়াত পঢ়ক।\nইয়াৰ পিছত আৰু কেইটামান নিউজ ৰিপ’ৰ্ট আমি পালোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি ইয়াত, ইয়াত আৰু ইয়াত চাওক।\nইউটিউবত চাৰ্ছ কৰিও আমি এই সম্পৰ্কে কেইবাটাও ভিডিঅ’ পালোঁ য’ত স্পষ্টভাৱে উল্লেখ আছে যে ভিডিঅ’টো গুজৰাটৰ ৱদোদৰাৰ।\nইউটিউবত এন ডি টিভিয়ে আপলোড কৰা আন এটা ভিডিঅ’ দেখা গ’ল। তাতো স্পষ্টভাৱে উল্লেখ আছে যে ভিডিঅ’টো গুজৰাটৰ ৱদোদৰাৰ।\nগতিকে ইয়াৰদ্বাৰা ক’ব পাৰি যে ভাইৰেল ভিডিঅ’টো অসমৰ মংগলদৈৰ নহয় বৰং গুজৰাটৰ ৱদোদৰাৰহে আৰু তিনিবছৰ পুৰণি।\nঅসমৰ মংগলদৈৰ বুলি ভাইৰেল হোৱা ভিডিঅ’টো আচলতে গুজৰাটৰ ৱদোদৰাৰহে আৰু তিনিবছৰ পুৰণি।\nযদি আপুনি সন্দেহজনক অনুভৱ কৰা যিকোনো তথ্য, ৰেকৰ্ডিং, ফটো, ভিডিঅ’ প্ৰাপ্ত কৰে, সেইবোৰ আমাৰ হোৱাটছএপ নম্বৰলৈ ফৰৱাৰ্ড কৰক (+91 904 905 3770)। আমি তথ্যগত বিৱৰণ অনুসন্ধান আৰু প্ৰকাশ কৰিম। আমাৰ দৈনিক আপডেটবোৰো চাবস্ক্ৰাইব কৰক।\nTitle:জলমগ্ন ৰাজপথত ঘঁৰিয়াল ওলোৱা ভিডিঅ’টো অসমৰ নহয়!\nFact Check By: Debanjana Baishya\nTagged AssamCrocodileFact CrescendoFact Crescendo AssameseGujratMangaldoiVadodaraগুজৰাটঘঁৰিয়ালফেক্ট ক্ৰেচেণ্ড অসমীয়াবানপানীমংগলদৈৰাজপথ\nMarch 4, 2020 March 12, 2022 Manjori Borkotoky\nNovember 21, 2019 March 12, 2022 Manjori Borkotoky\nDecember 7, 2019 March 12, 2022 Manjori Borkotoky


আপুনি বুঢ়া হোৱাত পলম কৰি দিব নেকি খোজে নেকি? — Vikaspedia\nনে একেবাৰ বুঢ়া নোহোৱাকৈয়ে থাকিব খোজে?\nআমি যে বুঢ়া হওঁ আৰু মৰোঁ সেইটো এটা দৰকাৰী কথাও। অকল নতুন প্রজন্মৰ চাল-চলন, কথা-বতৰা, আচাৰ-ব্যৱহাৰ দেখি অতিষ্ঠ হৈ পৰা বাবেই আমাৰ নাটক সামৰাৰ প্রয়োজন নহয়, মানুহৰ (আৰু অন্য জীৱৰো) জীৱন শেষ হোৱাটো বিৱৰ্তনৰ ফালৰ পৰাও প্রয়োজনীয়।\nআমাৰ বয়োবৃদ্ধি আৰু মৃত্যু যে এৰাব নোৱৰা কথা সেই বিষয়ে বিৱৰ্তন বিষয়ৰ তাত্বিকসকলে এতিয়া ভালদৰে বুজি পাইছে। তেওঁলোকৰ মতে আমি বুঢ়া হোৱা আৰু মৰাৰ তিনিটা প্রধান কাৰণ আছে। সেইবোৰ হ’ল—\n(১) ভাল বস্তু বাছোতে অহা দুর্বলতা: এই ধাৰণাটো প্রথম আগবঢ়োৱা হৈছিল ১৯৫০ৰ দশকটোতে। এই তত্ত্ব মতে প্ৰাকৃতিক নিৰ্বাচন ডেকা মানুহৰ ক্ষেত্ৰত অধিক কার্যদক্ষ। আমাৰ দেহত কোষ বিভাজনৰ ভুল-ত্রুটি বা উৎপৰিৱৰ্তনৰ (mutations) ফলত হোৱা অনিষ্টকাৰী কোষবোৰ দেহৰ পৰা বাহিৰ কৰি দিয়া কামটোত ডেকা শৰীৰ এটা যিমান ভাল, বুঢ়া শৰীৰ এটা সিমান ভাল নহয়। তাৰ ফলত এনে কোষবোৰে বুঢ়া শৰীৰটোৰ অনিষ্ট কৰিবলৈ ধৰে।\n(২) একে দেহকোষৰে বেলেগ বেলেগ আচৰণ: শৰীৰৰ কোষ বিভাজনৰ সময়ত উৎপন্ন হোৱা নতুন গুণবিশিষ্ট কোষ কিছুমানে কম বয়সীয়া শৰীৰটোৰ উপকাৰ কৰিলেও, বয়সীয়া শৰীৰটোত অপকাৰহে কৰে। ফলত বুঢ়া হৈ অহাৰ লগে লগে জীৱনটোৰ অৱক্ষয়ো ঘটি গৈ থাকে।\n(৩) নতুন প্রজন্মৰ প্ৰতি প্রীতি: জীৱবোৰৰ শৰীৰত সীমিত পৰিমাণৰ হে শক্তি থকা বাবে পুৰণা শৰীৰ এটা মেৰামত কৰি থকাতকৈ নতুন প্রজন্মৰ জননৰ ওপৰতহে অধিক গুৰুত্ব (প্রাকৃতিকভাৱে) আহি পৰে। নতুন প্রজন্মৰ ফালে সম্পদ খৰচ কৰাৰ বা জমা কৰাৰ এই প্ৰবৃত্তিৰ বাবে পুৰণি দেহবোৰ উৱলি যাবলৈ ধৰে।\nঅমৰ হোৱাৰ অসুবিধা-\nকিন্তু সকলো জানি-শুনিও আপুনি অমৰ হ’ব খোজে নেকি ?\nসেইটো পিছে বৰ সুবিধাজনক কথা বুলিব নোৱাৰি। ভালদৰে কথাবোৰ গমি-পিটি চালে আপুনি "খাবহে ' খুজিব যেন লাগে। সেইবাবে অমৰ হোৱাৰ বৰ মাগিব খুজিছে যদি অলপ সাৱধান হওক। সদায় বা সুদীর্ঘদিন জীয়াই থাকিলে আপুনি যে অকল পৰিয়াল-পৰিজন, বন্ধু-বান্ধৱবিহীন জীৱন এটাহে কটাব লাগিব সেইটো নহয়, তাৰ লগতে আপুনি বাঢ়ি অহা বয়সৰ সমস্ত অসুবিধাৰো সন্মুখীন হ’ব লাগিব। ছাল শোটোৰা-শোটোৰ দিয়া বা গালে-মুখে বয়স নামৰ অসুৰ এটাই দিয়া আঁচোৰবোৰৰ কথাতে থাকিবই, তাৰ উপৰি আপোনাৰ শৰীৰ-মনত তেতিয়া বয়সৰ লগত অহা বহুতো ৰোগেও বাহ ল’ব।\nযিমানে বয়স হ'ব, সিমানেই আপোনাক কেন্সাৰ, হাৰ্টৰ অসুখ, এলঝেইমাৰৰ ৰোগ (সেই যে কথাবোৰ পাহৰি যোৱা আৰু মানুহক চিনি নোপোৱা হোৱা ৰোগ), আৰু অন্য বয়সৰ ৰোগে পীড়া কৰিবলৈ ধৰাৰ সম্ভাৱনা বাঢ়ি গৈ থাকিব। ইতিমধ্যে আমাৰ অসংক্রম্যতা তন্ত্ৰ দুর্বল হৈ অহা বাবে নানা সংক্রমণে আমাক আক্রমণ কৰিব। কাক বাৰু তেনে এক হাজাৰ হাজাৰ বছৰীয়া জীৱন লাগে?\nকিন্তু আপুনি যদি বৰ দীঘলীয়া জীৱন এটাও পালে আৰু শেষলৈকে সি স্বাস্থ্যৱান জীৱনো হৈ থাকিল। তেনে জীৱন বহুতকে লাগিব পাৰে। বিজ্ঞানীসকলে এনে জীৱনৰ বাবে দীৰ্ঘকালজুৰি চেষ্টা চলাই আহিছিল। এতিয়া তেওঁলোকে যেন তাৰ সন্ধান পাইছে।\nএই আবিষ্কাৰৰ পিছত এতিয়া এনে লোভনীয় সম্ভাবনা দেখা গৈছে যে আমি যেন বয়সৰ লগত জড়িত সকলো ৰোগকে একেটা টিলিকতে উৰুৱাই দিব পাৰিম। আমেৰিকাৰ কেলিফৰ্নিয়াৰ নভেটোৰ বাক ইনষ্টিটিউট অৱ ৰিছাৰ্চ অন এজিঙৰ গৱেষিকা জুডিথ কেম্পিছিয়ে (Judith campisi) কৈছে— ‘সেইটোৱেই সপোন আছিল। ই চিকিৎসা বিজ্ঞান চলোৱাৰ প্রক্রিয়াটোকে সলাই দিব যেন লাগি গৈছে’। এতিয়া এনে দেখা গৈছে যে হৃদপিণ্ডৰ ৰোগ, কেন্সাৰ বা পাহৰণিৰ ৰোগৰ বাবে বেলেগ বিশেষজ্ঞ চিকিৎসকৰ চিকিৎসা লোৱাৰ সলনি সোনকালেই এদিন ৰোগীয়ে একেজন মাত্র চিকিৎসকক দেখুৱাই এক সামগ্রিক চিকিৎসা ল’ব পাৰিব। আৰু চিকিৎসাই বা কিয় ল’ব লাগে, তেনে এক সামগ্রিক তন্ত্ৰৰে একেজন চিকিৎসকে মানুহজনক ৰোগে আক্রমণ কৰাৰ বিৰুদ্ধে প্রতিষেধক ব্যৱস্থাই দিব পাৰিব।\nকিন্তু এইবোৰ কথাৰ দাৰ্শনিক আৰু ব্যৱহাৰিক দিশো আছে। বয়োবৃদ্ধি কথাটো ৰোগ বুলি বিবেচনা কৰিব লাগেনে, আৰু তাক ঔষধ আৰু চিকিৎসাৰে নোহোৱা কৰি দিয়াৰ কথা ভাবিব লাগেনে? আমি যদি আমাৰ সু-স্বাস্থ্যৰ কালছোৱা বঢ়াই দিব পাৰোঁ, তেনেহ’লে আমি দীৰ্ঘদিন জীয়ায়ো থাকিম নেকি? তাৰ ফলত ব্যক্তি আৰু সমাজৰ ওপৰত কেনে ধৰণৰ প্ৰভাৱ পৰিব? আৰু তেনে সু-স্বাস্থ্যৰ পিছত আমাৰ এদিন কিহৰ বাবে মৃত্যু হ’ব ? নে দুৰ্ঘটনাত মৃত্যু হোৱাৰ বাহিৰে মৃত্যু হোৱাৰ কোনো কাৰণেই নাথাকিব?\nকোষৰ বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থা-\nএনে অসম্ভৱ যেন লগা অমৰত্ব বা প্রায়-অমৰত্বৰ বাবে মূল চাবিকাঠী হ'ল পুৰণা, ভাগি-ছিগি যোৱা কোষবোৰক লক্ষ্য কৰি লোৱাটো। আমাৰ নতুন অংগবোৰত আগৰ বিনষ্ট হোৱা চুবুৰীয়া কোষবোৰৰ ঠাইত বিভাজিত হোৱা নতুন কোষ ভৰি থাকে। কিন্তু প্রত্যেকটো কোষ মাত্ৰ কেইবাৰমানহে বিভাজিত হয়। তাৰ পিছত সেই কোষবোৰ মৰি নগৈ এক বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থা (Seinescence) প্রাপ্ত হ’ব পাৰে। তেতিয়া সেইবোৰ ডাঙৰ আৰু আগতকৈ চেপেটা হৈ পৰে আৰু সিহঁতৰ ভিতৰত ৰাসায়নিক পৰিৱর্তন হয়। কোষবোৰৰ বিপাকৰ সময়ত মুক্ত হোৱা প্ৰতিক্ৰিয়াশীল ৰসায়নযুক্ত মূলকৰ দ্বাৰা (Free radicals) বিনষ্ট কোষবোৰৰো সেই একে অৱস্থাই হয়। গৱেষিকা কেম্পিছিৰ মতে আমাৰ বয়স হৈ অহাৰ লগে লগে এনে বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থাপ্রাপ্ত কোষ শৰীৰটোত গোট খাবলৈ আৰম্ভ কৰে। "আমি চোৱা প্রত্যেক অংগতে আমি এই কোষবোৰ দেখা পাইছো।"\nকেইবছৰমান আগলৈকে গৱেষকসকলে এই কোষবোৰেনো কি কাম কৰে সেই বিষয়ে বিশেষ একো জনা নাছিল। এতিয়া তেওঁলোক নিশ্চিত হৈছে যে এই কোষবোৰে আমাৰ বয়োবৃদ্ধিত বিশেষ ভূমিকা গ্রহণ কৰে।\nএই বিশেষ বৃদ্ধিাৱস্থাপ্রাপ্ত কোষবোৰ বিভাজিত হ’ব নোৱাৰে যদিও সিহঁতে কিন্তু প্ৰচুৰ পৰিমাণে প্ৰ’টিন আৰু অন্য ৰসায়ন বাহিৰ উলিয়াই দিয়ে। এইবোৰে দেহৰ নানা ঠাই ফুলাই দিয়ে। সেইটো হ’ল শৰীৰ ৰোগৰোধী তন্ত্ৰ বা অসংক্ৰম্যতা তন্ত্ৰৰ সঁহাৰি। এই কামত স্বাস্থ্যৱান কোষো বিনষ্ট হয়।\nআমাৰ বয়স হৈ অহাৰ লগে লগে এনে বিশেষ বৃদ্ধৱস্থাপ্রাপ্ত কোষৰ সংখ্যা বাঢ়ি আহে। ফলত আমাৰ শৰীৰত স্ফীতি আৰু পোৰণ হোৱাটো এক সদায় হৈ থকা বা সদায় চলি থকা ৰোগ হৈ পৰে। বয়সৰ লগত সম্বন্ধ থকা প্রায় সকলো ৰোগৰে স্ফীতি আৰু পোৰণি লগৰীয়া যদিও, এতিয়া গৱেষকসকলে এই স্ফীতি আক পোৰণৰ গ্ল’ক’মা, মাংসপেশী নষ্ট হৈ যোৱা আৰু কেটাৰেক্টৰ লগতো সম্পর্ক বিচাৰি পাইছে। আনকি এলঝেইমাৰৰ ৰোগ, পাৰ্কিনছনৰ ৰোগ, অষ্টিঅ'প'ৰ'ছিছ, আৰ্থ্ৰাইটিছ, হৃদযন্ত্র বিকল হোৱা, উচ্চ ৰক্তচাপ, কেন্সাৰ আৰু হাঁওফাও, যকৃৎ, বৃক্ক আৰু ছালৰ ৰোগৰ লগতো স্ফীতি আৰু প্রদাহৰ সম্বন্ধ, বা তাৰ মূলতে থকা বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থাপ্রাপ্ত কোষৰ প্রভাৱ বিচাৰি পাইছে।\nসকলো অনৰ্থৰ মূল যদি এই বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থাপ্রাপ্ত কোষবোৰেই, তেনেহ’লে আমি সিহঁতৰ পৰা নিস্তাৰ বাবে বা সিহঁতক শৰীৰৰ পৰা বাহিৰ কৰি দিব বা নষ্ট কৰি পেলাব নোৱাৰোঁ নেকি? আমেৰিকাৰ (Darren Baker) ঠিক সেই কামটো কৰিবলৈয়ে আগবাঢ়িছে। তেওঁ আৰু তেওঁৰ সহযোগীসকলে নিগনিৰ কোষবোৰ এনে ধৰণে বিশেষ কৰি বা ইঞ্জিনিয়াৰিং কৰি লৈছে যে সেই বিশেষ বৃদ্ধাস্থাপ্রাপ্ত কোষবোৰত একোটা চিনাক্তকৰণ চিন পৰিছে আৰু তাৰ ফলত সেই কোষবোৰ ধ্বংস কৰি পেলাব পৰা হৈছে। এই কামৰ কাৰণে নির্দিষ্ট কোষ ধ্বংসকাৰী ঔষধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।\nমানুহৰ বয়োবৃদ্ধিৰ গতিৰোধক-\nগৱেষক দলটোৱে সেই নিগনিবোৰক তিনি সপ্তাহ বয়সৰ পৰা সেই ঔষধবোৰ দি দেখিছে যে সিহঁতৰ পিঠিত হোৱা কুঁজ আৰু চকুৰ কেটাৰেক্ট নোহোৱাকৈ ৰাখিব পাৰি। তদুপৰি সেই নিগনিবোৰ একে বয়সৰ অন্য নিগনিৰ তুলনাত কম বয়সীয়া যেন দেখা হৈ আছিল। সিহঁতৰ শৰীৰ অধিক বলিষ্ঠ যেন দেখা গৈছিল আৰু সিহঁতৰ ছাল টনটনীয়া, আৰু শোটেৰা-শোটোৰ নিদিয়া আছিল।\nবেকাৰৰ গৱেষক গোটটোৱে আনকি এইটোও লক্ষ্য কৰিলে যে ইতিমধ্যে বয়োবৃদ্ধিৰ লক্ষণ দেখুৱাবলৈ আৰম্ভ কৰা নিগনিৰ ক্ষেত্ৰতো এনে ঔষধ ব্যৱহাৰ কৰি ভাল ফল দেখা গৈছে।\nকিন্তু নিগনিৰ ক্ষেত্ৰত বয়োবৃদ্ধি মন্থৰ কৰি তোলাটো এটা কথা আৰু মানুহৰ ক্ষেত্রত বয়োবৃদ্ধি মন্থৰ কৰা বা একেবাৰে নোহোৱা কৰাটো আন এটা কথা। নিগনিৰ ক্ষেত্ৰত সিহঁতৰ বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থাপ্ৰাপ্ত কোষবোৰত চিনাক্তকৰণৰ চিহ্ন দিবৰ বাবে সিহঁতক ইঞ্জিনিয়াৰিং কৰি সাল-সলনি কৰি লোৱা হৈছিল। মানুহক তেনেদৰে ইঞ্জিনিয়াৰিং কৰি ল’ব নোৱাৰি।\nতেনেহ’লে অন্য কিবা উপায়ে মানুহৰ বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থাপ্রাপ্ত কোষবোৰ পুনৰ বিভাজনক্ষম কৰি ল’ব পৰা যায় নেকি ? সেই কামো এতিয়ালৈকে সম্ভৱ হৈ উঠা নাই।\nএতিয়ালৈকে বিজ্ঞানীসকলে এই কথাহে জানে যে বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থা কোষবোৰ আকৌ আগৰ দৰে বিভাজনক্ষম কৰি তুলিব নোৱাৰি। কোষৰ এই বিশেষ বৃদ্ধাৱস্থা পুনৰ ঘূৰাই নিব নোৱাৰা বা অপৰিৱৰ্তনীয় অৱস্থা।\nতেনেহ’লে আমাৰ বৃদ্ধাৱস্থা ৰোধ কৰিব বা ঘূৰাই নিব পৰাৰ কোনো সম্ভাৱনা নাই নেকি? বিজ্ঞানীসকলে এতিয়া তাৰ কিছু সম্ভাৱনা দেখা পাইছে।\nসেই কথা জানিবৰ বাবে আপুনি আৰু দুসপ্তাহ ৰ’ব লাগিব। কোনো কথা নাই, বিজ্ঞানীসকলে আপোনাৰ সেই দুসপ্তাহৰ বয়োবৃদ্ধিও ঘূৰাই দিব পাৰিবই যেন লাগে।


31NHৰ ওপৰেৰে বাগৰিছে পানী ! ভূটানৰ পৰা নামি অহা ঢলে সৃষ্টি কৰিছে জলপ্ৰলয়ৰ..– News18 assam\n31NHৰ ওপৰেৰে বাগৰিছে পানী ! ভূটানৰ পৰা নামি অহা ঢলে বঙাইগাঁৱত সৃষ্টি কৰিছে জলপ্ৰলয়ৰ...\nবঙাইগাঁৱত ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথৰে বাগৰিছে আই নৈৰ বাঢ়নী পানী ৷ কেইবাঠাইটো ৰাইজে শ্ৰমদানৰে মথাউৰি ৰক্ষাৰ অপ্ৰাণ চেষ্টা চলাইছে।\nLast Updated : August 14, 2021, 16:57 IST\nভূটানৰ পৰা নামি অহা ঢলে বঙাইগাঁৱত জলপ্ৰলয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে ৷ সিদলসতীত আই নৈৰ বাঢ়নী পানীয়ে ৩১ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথৰ ওপৰৰে বাগৰি যোৱা পৰিলক্ষিত হৈছে ৷ সম্প্ৰতি ৰাখালডুবিৰ পৰা টুলুঙীয়া সংযোগী পথছোৱাৰে বিপদজ্জনকভাৱে যান বাহন চলাচল কৰা পৰিলক্ষিত হৈছে । প্ৰশাসনে বানপানীৰ কবলত পৰা এই পথটোৰে গধুৰ যান বাহনৰ চলাচলত বাধা আৰোপ কৰিছে ৷\nইফালে, আই নৈৰ বাঢ়নী পানীয়ে বহু ঠাইত মথাউৰিলৈ সংকট কঢ়িয়াই আনিছে ৷ বিশেষকৈ হুৰামাৰা , জাৰাগুৰী আদিকে কৰি কেইবাঠাইত বানপানীয়ে মথাউৰি ছিঙি নিয়াৰ উপক্ৰম হৈছে ৷ স্থানীয় ৰাইজে বালিৰ বস্তা আদি পেলাই মথাউৰি ৰক্ষাৰ অপ্ৰাণ চেষ্টা চলোৱা পৰিলক্ষিত হৈছে ৷ আই নৈৰ জলপৃষ্ঠ ক্ৰমাৎ বৃদ্ধি পাই গৈ থকাৰ ফলত জিলাখনৰ বান পৰিস্থিতি অধিক অৱনতি ঘটাৰ আশংকা কৰা হৈছে ৷ ইফালে , জিলাখনৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বহু লোক জলবন্দী হৈ পৰিছে । বানপানীত আৱদ্ধ হৈ পৰা লোকসকলক এনডিআৰএফ বাহিনীয়ে উদ্ধাৰ অভিযান আৰম্ভ কৰিছে ৷ জিলাখনৰ শতাধিক গাঁও বানপানীৰ কবলত পৰাৰ ফলত নিৰাপদ স্থান বিচাৰি বানাক্ৰান্তই হাহাকাৰ কৰিব লগীয়া হৈছে ৷\nFirst published: August 14, 2021, 16:57 IST\n''আগন্তুক দিনত মহিলাই দখল কৰিব মুখ্যমন্ত্ৰীৰ আসন''- তেজপুৰত আঙুৰলতা ডেকাই ক'লে\nAssam State Highest Civilian Awards : প্ৰথম বাৰৰ বাবে প্ৰদান কৰা হ'ব ৰাজ্যৰ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক বঁটা, ৰতন টাটালৈ প্ৰথম সৰ্বোচ্চ বঁটা 'অসম বৈভৱ'\nVinod Dua: দেশৰ বিশিষ্ট সাংবাদিক বিনোদ দুৱাৰ মৃত্যু


দিখৌত নৌ সেনাক বিব্ৰত কৰি দুৰ্ভগীয়া গাড়ীখনৰ অৱস্থান নিৰ্ধাৰণ ২টুকুৰা চুম্বকৰ!\nগুৱাহাটী , September 5, 2018 11:30 pm\nউদ্ধাৰ হোৱা গাড়ীখন\nভাৰতীয় নে’ভিৰ চ’নাৰ (SONAR/ Sound Navigation And Ranging) প্ৰযুক্তিক বিব্ৰত কৰি দুৰ্ভগীয়া হৰেন বৰাৰ ডুব যোৱা গাড়ীখনৰ সন্ধান উলিয়াই উৎকণ্ঠিত অসমবাসীক সকাহ দিলে ডিব্ৰুগড়স্থিত ব্যৱসায়ী প্ৰতিষ্ঠানৰ দুটুকুৰা উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন চুম্বকে।\nযোৱা ১ ছেপ্তেম্বৰৰ সন্ধিয়া ৬ বজাৰ পৰা শিৱসাগৰ জিলাৰ ন দিছিয়ালত দিখৌ নৈত সন্ধানহীন হৈ আছিল হৰেন বৰাৰ পৰিয়ালটো।\nউদ্ধাৰ অভিযানত এচ ডি আৰ এফ আৰু এন ডি আৰ এফ দল বিফল হোৱাৰ পিছত ৱিশাখাপট্টনমৰ পৰা বিমানযোগে অনা হৈছিল নৌ সেনাৰ ৮জনীয়া এদল ডুবাৰু।\nদিখৌত গাড়ীখনৰ কোনো সন্ধান নোপোৱা নে’ভিৰ দলটোৱে ঘটনাথলীৰ ৩.৫ কি.মি. এলেকাৰ ভিতৰত গাড়ীখন আনকি নাই বুলিয়ে ঘোষণা কৰি দিলে।\nকিন্তু অসমৰ অগ্নি নিৰ্বাপন আৰু জৰুৰী সেৱাৰ বিষয়াই দুৰ্ভগীয়া গাড়ীখন বিচাৰি উলিয়াবলৈ বিকল্প চেষ্টা অব্যাহত ৰাখিলে।\nবিভাগটোৰ মাণ্ডলিক বিষয়া আৰ চি ভগতে নৰ্থ ইষ্ট নাও-ক জনাই যে মঙলবাৰে সন্ধিয়া তেওঁলোকে শক্তিশালী চুম্বক বিচাৰি অসম ডনবস্ক’ য়ুনিভাৰ্ছিটিৰ সহযোগী অধ্যাপক ড০ বিক্ৰমজিৎ কাকতীৰ সৈতে যোগাযোগ কৰে।\nএন এফ ৰে’লৱে’ত অভিযন্তা হিচাপে কাম কৰাৰ অভিজ্ঞতা থকা ড০ কাকতীয়ে বিষয়াসকলক লগে লগে ডিব্ৰুগড়ৰ অসম মেগনেট কোম্পানিৰ মালিক অশোক গাড়দিয়াৰ সৈতে যোগাযোগ কৰাৰ পৰামৰ্শ দিলে।\nঅসম মেগনেট কোম্পানিৰ মালিক অশোক গাড়দিয়া (ক’লা চোলা পৰিহিতজন)। ফট’ নৰ্থ ইষ্ট নাও।\nগাড়দিয়াই বদান্যতাৰে মঙলবাৰে সন্ধিয়াই অসম অগ্নিনিৰ্বাপন আৰু জৰুৰী সেৱাৰ হাতত তুলি দিলে দুটুকুৰা উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন চুম্বক- তাৰে এটুকুৰা আয়তাকৃতিৰ আৰু আনটুকুৰা ডিম্বাকৃতিৰ। প্ৰতিটুকুৰাৰ ওজন আছিল প্ৰায় ৩ কি.গ্ৰা.।\n‘আমি যিহেতু ঔদ্যোগিক কামৰ বাবে চুম্বক তৈয়াৰ কৰো, সেয়ে মই ভাবিলো এই দুটুকুৰাই অভিযানটোৰ বাবে যথেষ্ট হ’ব,’ নৰ্থ ইষ্ট নাও-ক ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা জনালে গাড়দিয়াই।\nসেই চুম্বক দুটুকুৰাৰ সহায়তে বুধবাৰে পুৱা পুনৰ উদ্ধাৰ অভিযান আৰম্ভ কৰিলে অভিযানকাৰী দলে।\nআৰু মাত্ৰ এঘণ্টাতকৈয়ো কম সময়তে দিখৌৰ ৩০ ফুট তলৰ বোকাত পোত খাই থকা অৱস্থাত সন্ধান পালে দুৰ্ভগীয়া বাহনখনৰ।\nলগে লগে এচ ডি আৰ এফৰ ডুবাৰুৱে পানীৰ তলত গৈ নিশ্চিত কৰিলে ঠিকেই সন্ধান দিছে চুম্বক দুটুকুৰাই!


Hima Das Injured: হেমষ্ট্ৰিঙৰ সমস্যাত ভুগিছে হিমা দাস, টকিঅ' অলিম্পিকলৈ যাব পাৰিবনে হিমাই? আছে আন দুই সুযোগ– News18 assam\nHima Das Injured: হেমষ্ট্ৰিঙৰ সমস্যাত ভুগিছে হিমা দাস, টকিঅ' অলিম্পিকলৈ যাব পাৰিবনে হিমাই? আছে আন দুই সুযোগ\nহিমা দাসে আঘাতৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় এথলেটিকছ মীটৰ মহিলাৰ ৪×১০০ মিটাৰৰ ফাইনেলত অংশ ল'ব নোৱাৰিলেও টকিঅ' অলিম্পিকলৈ যোগ্যতা অৰ্জনৰ দুটা সুযোগ আছে।\nLast Updated : June 28, 2021, 16:58 IST\n"ধিং এক্সপ্ৰেছ" হিমা দাস। ভাৰতবৰ্ষৰ তাৰকা এথলীট হিমা দাসে হেমষ্ট্ৰিঙৰ সমস্যাত ভুগিছে। সম্প্ৰতি পাঞ্জাৱৰ পাটিয়ালাত চলি থকা আন্তঃৰাজ্যিক এথলেটিকছৰ মহিলাৰ ১০০ মিটাৰ দৌৰত অংশ লোৱা হিমা দাসে প্ৰতিযোগিতাত ভাগ লৈ থাকোঁতেই পুনৰ হেমষ্ট্ৰিঙৰ সমস্যাত ভুগে। আঘাতপ্ৰাপ্ত হ'লেও ২৩ জুলাইৰ পৰা টকিঅ'ত আৰম্ভ হ'বলগীয়া অলিম্পিক গেমছত যাবলৈ এতিয়াও দুটা সুবিধা আছে হিমা দাসৰ সন্মুখত। ভাগ্যই লগ দিলে যোগ্যতা নিৰ্ণয়কাৰী খেলত নেখেলাকৈও টকিঅ' অলিম্পিকলৈ যাব পাৰে হিমা দাসে।\nআচৰিত যেন লাগিলেও এয়াই সঁচা। আঘাতপ্ৰাপ্ত হিমা দাসে মঙলবাৰৰ মহিলাৰ ৪×১০০ মিটাৰ দৌৰৰ ফাইনেলত অংশ ল'ব পাৰিবনে নাই সেই বিষয়টো পৰ্যবেক্ষণ কৰি আছে এইমছৰ জ্যেষ্ঠ চিকিৎসকৰ দলে। যদি হিমা দাসে আঘাতৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় এথলেটিকছ মীটৰ মহিলাৰ ৪×১০০ মিটাৰৰ ফাইনেলত অংশ ল'ব নোৱাৰে তথাপি নেখেলাকৈয়ে টকিঅ' অলিম্পিক গেমছলৈ যোগ্যতা অৰ্জনৰ দুটা সুযোগ আছে। প্ৰথমটো পোনপটীয়া সুযোগ হ'ল হিমা দাস, দুতি চান্দ, অৰ্চনা সুচেন্দ্ৰান, ধনলক্ষ্মী, হিমাশ্ৰী ৰয় আৰু ধনেশ্বৰী মুঠ ছয়গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ থকা ৰীলে দলটোৰ চাৰিগৰাকীয়ে মঙলবাৰৰ ৪×১০০ মিটাৰ ৰীলে দৌৰৰ ফাইনেলত অলিম্পিকৰ যোগ্যতা নিৰ্ণয়ৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় সময় ০০:৪৩:০৫ ছেকেণ্ডত দৌৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব পাৰিলেই হিমা দাস থকা ভাৰতীয় দলটো টকিঅ' অলিম্পিক গেমছলৈ যোগ্যতা অৰ্জন কৰিব।\nআনহাতে মঙলবাৰৰ ফাইনেলত যদি প্ৰয়োজনীয় সময় স্পৰ্শ কৰিব নোৱাৰে তেতিয়াও আন এটা সুযোগ থাকিব হিমা দাস থকা ভাৰতীয় দলৰ সন্মুখত। উল্লেখ্য যে পাটিয়ালাৰ চলিত আন্তঃৰাজ্যিক এথলেটিকছ মীটৰ মহিলাৰ ৪×১০০ মিটাৰ ৰীলে দৌৰৰ প্ৰাৰম্ভিক ৰাউণ্ডত ভাৰতীয় দলটোৱে ০০:৪৩:৫০ ছেকেণ্ড সময়েৰে ফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰিছিল। হিমা দাসৰ আঘাতে ভাৰতীয় মহিলা ৰীলে দলটোক কিছু চিন্তিত কৰিছে যদিও মঙলবাৰৰ ফাইনেলত মাইক্ৰো ৪৫ ছেকেন্ড আগুৱাই অলিম্পিক গেমছলৈ যোগ্যতা অৰ্জন কৰিব পাৰিব বুলি আশাবাদী হৈ আছে। এই পোনপটীয়া সুযোগৰো যদি সদ্ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰে তেতিয়া বিশ্ব ৰেংকিঙত ষোল্ল নম্বৰ স্থানত থকা ভাৰতীয় দলটোৱে নাইজেৰিয়াৰ মুখলৈ চাব লাগিব। নাইজেৰিয়া দলে যদি যোগ্যতা অৰ্জনত ব্যৰ্থ হয় তেন্তে হিমা দাস থকা ৰীলে দলটোৱে টকিঅ' অলিম্পিকলৈ যোগ্যতা অৰ্জন কৰিব।\nFirst published: June 28, 2021, 16:58 IST\nhima das. athleticsInjuryTokyo Olympics 2021


ৰক্ষা নাই আৰিয়ানৰ! পোহৰলৈ গোপন সত্য, সমীৰৰ বাবেই বিপদত পৰিছিল শ্বাহৰুখ… -\nHomeব্ৰেকিং নিউজৰক্ষা নাই আৰিয়ানৰ! পোহৰলৈ গোপন সত্য, সমীৰৰ বাবেই বিপদত পৰিছিল শ্বাহৰুখ…\nৰক্ষা নাই আৰিয়ানৰ! পোহৰলৈ গোপন সত্য, সমীৰৰ বাবেই বিপদত পৰিছিল শ্বাহৰুখ…\nনতুন দিল্লীঃ এটা নিশাৰ ভিতৰতে সলনি হ’ল আৰিয়ানৰ ভাগ্যদশা। আৰিয়ানক আটক কৰি শিৰোনাম দখল কৰিছিল সমীৰ ৱানখেডে। ২ অক্টোবৰত প্ৰমোদতৰীৰ ড্ৰাগছ পাৰ্টীৰ পৰা আৰিয়ানক আটক কৰা মূল নায়কজনেই আছিল সমীৰ ৱানখেডে। নাৰ্কোটিক্স কণ্ট্ৰোল ব্যুৰ’ৰ বিষয়া সমীৰ ৱানখেডে। সমীৰে মায়ানগৰীত ছদ্মবেশ ধৰিয়েই হাতেলোতে ধৰা পেলাইছিল বাদশ্বাহ পুত্ৰক। পৰৱৰ্তী সময়ৰ ঘটনাবোৰ এতিয়া সকলোৰে জ্ঞাত। কিন্তু ইয়াৰ মাজতে পোহৰলৈ আহিছে এক গোপন সত্য।\nকেবল আৰিয়ানেই নহয়,এটা দশক পূৰ্বে সমীৰৰ বাবে বিপদত পৰিছিল বলীউড কিং শ্বাহৰুখ খান। উল্লেখ্য যে, এটা দশক পূৰ্বে পৰিয়ালৰ সৈতে বিদেশৰ পৰা উভতিছিল শ্বাহৰুখ। কিন্তু বিমানবন্দৰত ভৰি থোৱাৰ লগে লগে আলৈ-আথানি হয় অভিনেতাজনৰ। বলীউডৰ ‘কিং’ক আটক কৰে আয়কৰ বিভাগে। সমীৰ তেতিয়া আয়কৰ বিভাগৰ ডেপুটী কালেক্টৰ আছিল। বিমানবন্দৰত শ্বাহৰুখক কেইবাঘণ্টা ধৰি সোধাপোছা কৰা হৈছিল। জানিবলৈ পোৱা মতে, শ্বাহৰুখ আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালে হ’লেণ্ড আৰু লণ্ডনৰ পৰা অতিৰিক্ত সামগ্ৰী ক্ৰয় কৰিছিল। তেওঁলোকে ২০ টা মোনা ভৰ্তি সামগ্ৰী লৈ আহিছিল বিদেশৰ পৰা। নিয়ম ভংগ কৰি পৰিত্ৰাণ পোৱা নাছিল শ্বাহৰুখে।\nএটা ভুলৰ বাবে ১.৫ লাখ টকাৰ জৰিমনা ভৰিবলগা হৈছিল শ্বাহৰুখে। স্মৰ্তব্য যে, এতিয়ালৈকে আৰিয়ানৰ বাবে কোনো বিশেষ ব্যৱস্থা কৰা হোৱা নাই। আন অভিযুক্তৰ দৰে নীৰৱে নিতালে কাৰাগাৰতে দিন অতিবাহিত কৰিছে বাদশ্বাহ পুত্ৰই। এক দশক পূৰ্বৰ সমীৰ আৰু এতিয়াৰ সমীৰৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য দেখিবলৈ পোৱা নাই। সলনি হৈছে মাথো স্থান আৰু কাল। যি সমীৰৰ হাতৰ পৰা খুদ শ্বাহৰুখ খানে সাৰি যোৱা নাছিল তেনেক্ষেত্ৰত আৰিয়ান কাণ্ডত নমনীয় স্থিতি গ্ৰহণ কৰাৰ সম্ভাৱনা প্ৰায় ক্ষীণ হৈ পৰিছে! শেহতীয়া তদণ্ডবোৰেই ইয়াৰ প্ৰমাণ…।\nPrevious articleকাৰাগাৰত দিন নাযায় ৰাতি নুপুৱায় আৰিয়ানৰ! উদ্বিগ্ন বলীউড বাদশ্বাহ, কি ক’লে চনু ছুডে?\nNext articleভয়ংকৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, শ্বহীদ পাঁচ সেনা জোৱান, এতিয়া চলি আছে সংঘৰ্ষ


নাটকৰ কথা, শিশুনাট আৰু আমাৰ অনুভৱ... ইত্যাদি (সমুদ্ৰ কাজল শইকীয়া) - সাহিত্য ডট অৰ্গ\nনাটকো লিখোঁ বুলিয়েই মেজত বহি কাগজ কলম উলিয়াই লিখা বস্তু নহয়। নাটক কৰা বস্তু। নাটক এটা হৈ উঠা বস্তু। এটা ঘটি যোৱা ঘটনা। একোটা পৰিবেশৰ তাগিদা লাগিব, পৰিবেশৰ সৈতে নিজে সাঙোৰ খাব লাগিব, নাটকখন কোনে কৰিব কিয় কৰিব কাৰ বাবে কৰিব সেইবোৰ বুজিব লাগিব তাৰ পিছতহে নাটকখন লিখা হৈ উঠিব। আকৌ নাটক এখন এবাৰ লিখা নহয়। বাৰে বাৰে লিখা হয়। এবাৰ আগতীয়াকৈ কল্পনাৰে। তাৰ পিছত তাৰ প্ৰায়োগিক দিশবোৰ চালি জাৰি চাই স্থানিক অভ্যাস চলি থকাৰ মাজত আকৌ এবাৰ লিখা হয়। নাটকখন এবাৰ মঞ্চস্থ হোৱাৰ পিছত ভুল ত্ৰুটিবোৰ চাই মেলি এবাৰ দুনাই লিখা হয়। মোটামুটি ভাবে ইমানেই ক’লোঁ। কিন্তু পদ্ধতিটো আৰু বেছি জটিল। যিমান বাৰেই নাটক এখন মঞ্চস্থ কৰা হয়, সিমানবাৰেই নাটকখন লিখা হৈ থাকে। আৰু অলপ দাৰ্শনিক ভাবে চাবলৈ গ’লে যিমানবোৰ দৰ্শকে যিমানবাৰ নাটকখন চায় সিমানবাৰেই নাটকখন নতুনকৈ লিখা হয়। কাৰণ প্ৰতিবাৰ কৰা একেখন নাটক আচলতে বেলেগ বেলেগ নাটক। এজন মানুহে আগতে চোৱা একেখন নাটক আচলতে দ্বিতীয়বাৰ এখন সম্পূৰ্ণ বেলেগ নাটক। তেনেহ’লে এখন নাটক যদি তিনিবাৰ মঞ্চস্থ হৈছে আৰু এশ মানুহে তিনিবাৰ চাইছে তেনেহ’লে সেয়া চিধা চিধি তিনি শ তিনিখন নাটক। আৰু অলপ জটিলতালৈ যাবলৈ যদি মন আছে তেনেহ’লে মনত পেলাওক অভিনেতা সকলে দৰ্শকৰ সামগ্ৰিক সত্বাক নিজৰ মাজতে ধাৰণ কৰে। গতিকে প্ৰতিজন অভিনেতাৰ মাজতে সেই সমগ্ৰ দৰ্শকৰ সংখ্যাক পূৰণ কৰক। একেটা কথাৰে ওলোটা দিশ এটা আছে। দৰ্শকৰ ইচ্ছা অনিচ্ছা ৰুচিবোধ ‘টেষ্ট’ আদিয়েহে অভিনেতাৰ ‘শৰীৰ’টো গঢ় দিয়ে। [“As an artifact the body constructs its viewers (and their expectations), while viewers’ expectations constructabody’s contours… ” Anuradha Kapur, “Actors Prepare”, Theatre India, National School of Drama’s Theatre Journal, May 2004, Number Nine, ed. by, K S Rajendran, pp. 8-9]\nগতিকে প্ৰতিজন দৰ্শকৰ হিচাপৰ লগত অভিনেতাৰ সংখ্যাবোৰো পূৰণ কৰক। এতিয়া গোটেইবোৰ পূৰণফল যোগ কৰক- কিমান হেজাৰ হ’লগৈ কিবা হিচাপ আছে নে? নাই। এই সংখ্যা অসীম অথবা পুণঃপৌণিক।\nপোণাদাই একাংক নাটৰ তালিকাখন বিচাৰোতে মন কৰিলোঁ যে মোৰ বেছিভাগ নাটকেই আচলতে শিশু নাট। ঠিক শিশু নাটো নহয়, চেমনীয়া নাট। শিশু বা চেমনীয়া নাট বুলিয়েনো কেনেকৈ কওঁ, যি সময়ত সেইবোৰ লিখা হৈছিল সেই সময়ত নিজৰ বয়সৰ ল’ৰা ছোৱালীৰ কাৰণেই লিখিছিলোঁ বা কৰিছিলোঁ, শিশুৰ বাবে বুলি তেনেকৈ ভাবি তো কৰা নাছিলোঁ। এইখিনিতেই শিশু নাট, শিশু সাহিত্য বা শিশু চলচ্চিত্ৰ আদিবোৰ কথাক লৈ আমাৰ অসুবিধাখিনি সোমাই আছে। শিশু নাট মানে কি? আচলতে শিশু উপযোগী নাট। শিশুৱে কৰিব পৰা নাট আৰু শিশু সকলৰ বাবে উপযোগী দৰ্শণ থকা নাট। তাৰমানে শিশুক উদ্দেশ্য কৰি ডাঙৰে লিখা নাট। গতিকে পাকে প্ৰকাৰে এইবোৰত ডাঙৰৰ কথাই সোমাই থাকে- মানে এজন ডাঙৰে শিশুক যেনেকৈ চাবলৈ বিচাৰে সেইখিনি। শিশুৰ মনস্তত্ব সেইবোৰত খুব কমেই হে থাকে।\nআমাৰ সমাজত নাৰী যেনেকৈ সংখ্যালঘূ, শিশুও তেনেকৈ সংখ্যালঘূ। জাতিগত সংখ্যালঘূ বা ধৰ্মীয় সংখ্যালঘূ সম্পৰ্কেতো আমি মাজে সময়ে কথা পাতোৱেই শিশু সংখ্যালঘূ সম্পৰ্কে কথাতো নাপাতোৱেই, আনকি নাজানোও যে তেওঁলোক সংখ্যালঘূ। মন কৰিবলগীয়া যে সংখ্যালঘূ কথাষাৰ সংখ্যাসূচক বিচাৰ বা নিৰ্ধাৰণ নহয়। এইখিনিতে গিলচ্ডিল্যুজে “কাফকাঃ টুৱাৰ্ডছ এ মাইনৰ লিটাৰেচাৰ” গ্ৰন্থত মাইনৰিটি সম্পৰ্কে লিখা কথাখিনি প্ৰণিধানযোগ্য। সংখ্যালঘূ বা মাইনৰিটি কথাষাৰৰ লগত যে সংখ্যাৰ কথাটো নাখাটে সেয়া বুজাবলৈ গৈয়েই তেওঁ ক’লে যে পুৰুষ খাটাংকৈয়ে সংখ্যাগৰিষ্ট বা মেজৰিটি, লাগিলে মহ, শিশু, নাৰী, কৃষ্ণবৰ্ণ, কৃষক, সমকামী আদিবোৰৰ তুলনাত সংখ্যাত তেওলোক তাকৰীয়াই নহওক কিয়। [ “it is obvious that ‘man’ holds the majority, even if he is less numerous than mosquitoes, children, women, blacks, peasants, homosexuals, etc. … Majority assumesastate of power and domination, not the other way around”. (Gilles Deleuze and Félix Guattari, Kafka: TowardsaMinor Literature (1975)]\nবাচৰ ছিটৰ পৰা শিশুক উঠাই দিয়া হয়, সভা সমিতিত আগশাৰীৰ আসন শিশুৱে নাপায়, ঘৰতো পৰতো কোনো সিদ্ধান্ত ল’বৰ পৰত শিশুৰ মতামত গ্ৰাহ্য নহয়। শিশুকাল সেয়েহে কাটে প্ৰচণ্ড লাঞ্ছনা গঞ্জনাৰ মাজেৰে। অপমান সহি সহি অব্যক্ত দুখভাৰ বুকুত বান্ধি লৈ শিশুমন এদিন নোহোৱা হৈ যায় ঠিক কেতিয়া কোনেও গমেই নাপায়।\nশিশুনাটৰ ক্ষেত্ৰতো একেটাই অবহেলার কাহিনী। ডাঙৰে নিৰ্ধাৰণ কৰি দিয়ে শিশুৰ নাট কেনেকুৱা হ’ব লাগে। কেনেকুৱা হ’ব লাগে? অলিখিত বিধান অনুসৰি (ঠায়ে ঠায়ে লিখিত ৰূপো আছে) এনেকুৱা-\n২/ হাবি জংঘল নহ’লে সপোনপুৰীৰ পৰী-অপেস্বৰী থাকিব লাগিব।\n৪/ বৈচিত্ৰ্ৰৰ মাজত ঐক্য দেখুৱাই ‘মেৰা ভাৰত মহান’ বুলি কৈ দিব পাৰিলেতো কথাই নাই।\n৫/ মাত-কথাবোৰ শুনিবলৈ শুৱলা আৰু মৰম লগা হ’ব লাগিব। তাৰ বাবে অতিনাটকীয় বা চুপাৰফিচিয়েল হোৱাত আপত্তি নাই। কিন্তু কোনো কাৰণতেই ‘শিশুত্ব’ হেৰুৱাব নেলাগিব।\n৬/ গোটেই নাটকখন ছন্দিত গদ্যত হ’লে ভাল। মনত ৰাখিব অসমীয়াত ছন্দ (আচলতে মিত্ৰাক্ষৰ) এতিয়া শিশুৰ একছেটিয়া সম্পদ।\nশিশু মন বুজি পোৱাটো এটা কঠিন কাৰবাৰ। আমি নিজে যেতিয়া শিশু আছিলোঁ তেতিয়া কিন্তু আমি ডাঙৰে আমাৰ কাৰণে কৰি দিয়াখিনি বেয়া পাইছিলোঁ। আজিৰ এই গোটেই আলোচনাখিনি আচলতে এটা শিশু মনৰেই আলোচনা বুলি ধৰি ল’ব পাৰি। নাটক এখনত যে জোৰ কৰি ‘মেছেজ’ এটা দিবলৈ যোৱাটো খুব জৰুৰী কথা এটা নহয় সেয়া আমি নিজে শিশু হৈ থাকোতেই বুজি উঠিছিলোঁ। সেয়েহে নিজে নিজৰ নাটক লিখি উলিয়াইছিলোঁ। নিজে লিখিছিলোঁ বাবেই সকলো সময়তে চৰিত্ৰবোৰ নিজৰ কাণসমনীয়া আছিল। নিজৰ যেন বহুত কিবা কিবি কথা ক’বলৈ আছিল। ঠিক কি কথা আছিল নুবুজিছিলোঁ, আজিলৈকে নাই বুজা, কিন্তু কিবা যেন কথা আছিল। মই সপ্তম মানত থাকোতে আমাৰ নাটকৰ অভিনেতাবোৰ আৰু সেইমতে চৰিত্ৰবোৰো সপ্তম মানৰে আছিল। হয়তো এয়া মোৰ সীমাবদ্ধতা আছিল যে অন্য বয়সৰ অন্য ঠাইৰ চৰিত্ৰ একোটা মই কল্পনা কৰিব পৰা নাছিলোঁ। মোৰ কল্পনাশক্তি কম, এতিয়াও কম, সেয়ে এতিয়াও নেদেখা, লগ নোপোৱা চৰিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ অপাৰগ। কিন্তু সেই সূত্ৰেই এটা ভাল ঘটনা ঘটিছিল। সেয়া হ’ল আমাৰ নাটকবোৰ সাঙ্ঘাতিক ধৰণেৰে বাস্তৱ-ধৰ্মী হৈ উঠিছিল। সুৰ লগাই বা বেলেগ ধৰণেৰে নাটকীয় ভাব একোটাৰে গদ গদ হৈ সংলাপ মাতিব লগীয়া নহৈছিল। কেতিয়াও মঞ্চৰ আঁৰৰ পৰা কোনেও ‘প্ৰম্পট’ কৰিবলগীয়া নহৈছিল। লাহে লাহে নেচাৰেলিজমৰ ভক্ত হৈ উঠিছিলোঁ।\nশিশুমনৰ যন্ত্ৰণাখিনিৰ কথা কওতে আৰু এটা কথা কোৱা উচিত। শিশুৰ স্তৰ পাৰ হৈ চেমনীয়া স্তৰলৈ অহাৰ লগে লগে অৱহেলা আৰু বঞ্ছনাৰ সেই যন্ত্ৰণাই অন্য এক ৰূপ লয়। কাৰণ এইখিন সময়ত শিশু হিচাপে পোৱা এধানি দুধানি গুৰুত্বখিনিও নোহোৱা হৈ যায়। এইখিন আটাইতকৈ দিশাহাৰা কাল। চেমনীয়া নাট্যকৰ্মীৰ দুৰ্ভোগ ভুক্তভূগীৰ বাহিৰে আনে নুবুজিব। এইখিনি সময়ত তেওঁলোক শিশুচ’ৰা, শিশু-অনুষ্ঠানবোৰৰ পৰা বহিষ্কৃত। বয়সৰ দোষতে তেওঁলোকে শিশুনাট প্ৰতিযোগিতাত অংশ ল’ব নোৱাৰিব। ডাঙৰৰ নাটকতো শ্ৰেষ্ঠ শিশু-শিল্পীৰ বাবে আছুটিয়াকৈ থোৱা (সংবিধানত থকা সংৰক্ষণ ব্যৱস্থাৰ দৰে) পুৰষ্কাৰটোৰ মুদা মৰিল। আনহাতে ডাঙৰৰ নাটক সমাৰোহবোৰত ভাগ ল’বলৈকো এতিয়া বহুকাল বাকী। এইখিনি সময়তে মেট্ৰিক নামেৰে জনাজাত বিপুল-দুঃস্বপ্ন-সম্ভৱা এক ৰাক্ষসী সন্মুখত ঠিয় দি থাকে। তাৰ বাবে ইমান দিনে শিশু বুলি গানৰ স্কুল, নাটকৰ কৰ্মশালা সকলোলৈ লৈ যোৱা অতি-উৎসাহী পিতৃ মাতৃবোৰেও খৰলুটি মাৰে।\n← ভাৰতত শিশু সাহিত্যৰ প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰত জাতীয় গ্ৰন্থ ন্যাসৰ ভূমিকা (প্ৰশান্ত কুমাৰ বৰা)\nসাধুকথা আৰু শিশুসাহিত্য (দ্বিজেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা) →\nআমাৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ড, সমান্তৰাল বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডবোৰ বা বহুবিশ্ব : ধনজিৎ কুমাৰ শৰ্মা\nAugust 14, 2012 March 10, 2021 2\nশিশু মনৰ সুন্দৰ প্ৰতিফলন ঘটিছে৷ শিশু নাটকৰ ক্ষেত্ৰত যিখিনি কথা লিখা হৈছে, শিশু সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰতে সেইবোৰ খাটে৷