William die Veroweraar - Wêreldgeskiedenis-ensiklopedie\ngepubliseer op 30 January 2019\nBeskikbaar in ander tale: Engels, Poolse, Frans, Turkse\nStandbeeld van William die Veroweraar\nWilliam die Veroweraar (ca. 1027-1087), ook bekend as William, Hertog van Normandië, het die Normandiese verowering van Engeland in 1066 gelei toe sy opposisie, Harold Godwinson, by die Slag van Hastings verslaan en gedood is. Hy is op Kersdag 1066 as koning William I van Engeland gekroon, en ná vyf jaar se meedoënlose veldslae teen rebelle en invallers was sy nuwe koninkryk beveilig.\nHy het sy bewind oor Normandië voortgesit en sy beleid van grondverspreiding onder die Normandiese elite het verseker dat die geskiedenis van Engeland en Frankryk oor die volgende paar eeue onlosmaaklik verbind sal wees. Vaardige diplomaat, talentvolle militêre bevelvoerder en gewetenlose opperheer, is William in 1087 te Caen, Normandië aan natuurlike oorsake dood. Sy graftombe is steeds in Caen.\nWilliam is ca. 1027 in Falaise, Normandië gebore. Hy was die buite-egtelike seun van hertog Robert I van Normandië (r. 1028-1035) en daarom word daar soms na hom as “William die Baster” verwys. William se moeder was Herleve van Falaise, dogter van ’n welgestelde handelaar in Rouen wat ook die pligte van ’n kamerheer teenoor die hertoëlike hof waargeneem het. William se halfbroers (hulle het dieselfde moeder gehad) was Odo van Bayeux, die biskop van Bayeux en toekomstige graaf van Kent, en Robert, die toekomstige graaf van Mortain. William is in 1053 (1050 volgens sommige bronne) met Mathilda (sterf 1083), dogter van die graaf van Vlaandere en niggie van Henry I van Frankryk (r. 1031-1060) getroud in ’n huwelik wat die ontluikende diplomatieke verhoudinge tussen die drie streke baie gerieflik verstewig het. Saam het hulle vier seuns en vier (of vyf) dogters gehad.\nIn sy kroniek uit die 11de eeu, Geskiedenis van William die Veroweraar beskryf William van Poitiers – ’n ingeligte maar ooglopende pro-Normandiese tydgenoot – die jong hertog in die volgende kleurryke terme:\nNou ten einde laas het die vreugdevolste en langversmagte blydskap aangebreek vir diegene veral wat na vrede en geregtigheid gehunker het. Ons hertog, reeds volwasse in bekwaamheid en liggaamlike krag indien nie jare nie, het die wapens van ridderskap opgeneem, waarna ’n trilling deur die hele Frankryk gerol het. Bewapen en berede, het hy geen gelyke in die hele Gallië gehad nie. Dit was ’n sig wat tegelykertyd sowel genotvol as vreesaanjaend was om hom sy perd te sien betoom, sy swaard aangegord, sy skild glinsterend, sy helm en sy lans ewe dreigend.\nDie beskrywing klink moontlik soos ’n lofrede maar dit is dalk van belang dat die seël van die hertog ’n ridder te perd was – die eerste sodanige embleem wat deur ’n Europese heerser gebruik is en wat daarna baie gekopieer sou word. Maar benewens militêre vaardighede het William ander talente gehad soos wat hy regdeur sy loopbaan ten toon sou stel. Die hertog was ’n puntenerige beplanner, ’n meester om politieke geleenthede vir maksimum voordeel aan te gryp en ’n vaardige administrateur. William was ook dol oor jag en die streng woudwette wat hy baie later in Engeland bekend sou stel, was deels daarop gemik om seker te maak dat sy geliefde herte nie deur stropers lastig geval word nie. William het ook ’n reputasie as bedrewe boogskutter gehad.\nMuntstuk van William die Veroweraar\nToe hertog Robert tydens ’n pelgrimstog in Klein-Asië oorlede is, het William in 1035 die hertog van Normandië geraak. Gelukkig vir William het sy vader reeds by sy baronne ’n eed van getrouheid teenoor sy seun as verkose erfgenaam verkry. Maar in werklikheid was William nog net ’n kind en daarom het ’n voog, Gilbert van Brionne, namens hom geheers. In 1040 het ’n burgeroorlog in Normandië uitgebreek toe Gilbert vermoor is en rebellebaronne hul eie grondgebied probeer uitbrei het – dikwels deur kastele te bou. Dit sou William sewe lange jare neem om sy hertogdom uit te sorteer maar minstens kon hy hom op invloedryke vriende beroep, veral die aartsbiskop van Rouen, William se oom Mauger en sy moeder se gesaghebbende man, Herluin de Conteville. In 1047, met die hulp van Henry I – wat die lewensnoodsaaklike handelsroetes deur Normandië, en die toekoms van een van sy leenmanne wou beskerm – het die rebelle ’n aansienlike nederlaag by Val-ès-Dunes naby Caen gely. Nog veldslae het gevolg, sowel as ’n paar belangrike beleëringe, onder meer ’n driejaarlange beleg van die kasteel van Brionne wat deur Guy van Boergondië beset is, wat op ’n sukses vir William uitgeloop het.\nWILLIAM HET ENIGE BESKIKBARE METODE GEBRUIK, INSLUITEND TERREUR EN VERMINKINGS, OM UITEINDELIK DIE MAGTIGSTE EDELMAN IN FRANKRYK TE RAAK.\nDie mag van die hertogdom het oor die volgende 20 jaar baie uitgebrei en alhoewel dit nie sonder ’n worsteling plaasgevind het nie, sou die jare van oorlog William help vorm om een van die mees formidabele militêre strateë en veldhere van die Middeleeue (sowel as een van die gelukkigstes) te word. William het op ’n volgehoue veldtog van oorlog en uitbreiding – veral teen sy ou mededingers Vlaandere en Anjou – vertrek. Hy het enige beskikbare metode gebruik, insluitend terreur en verminkings, sowel as gereëlde huwelike van politieke gerieflikheid vir sleutellede van sy binnesirkel, om uiteindelik die magtigste edelman in Frankryk te raak.\nWilliam was nou amper té invloedryk en in 1053 het die Franse koning gekies om die stryd vir die Normandiese hertog se oom, William van Arques, ’n rebellebaron, op te neem. Die hertog het egter die vyand se voorradekolom aangeval en sy oom was verplig om oor te gee. In 1054 moes Normandië met ywer verdedig word toe ’n Franse mag, op soek na wraak vir die gebeure van die vorige jaar, ’n inval geloods het. Die Franse leër is by Mortemer verslaan en in 1057 is hulle weereens by Varaville deur dieselfde vyand ’n bloedneus toegedien, met die uitslag hierdie keer nog meer beslissend as die vorige keer. By Varaville het koning Henry nouliks met sy lewe daarvan afgekom en met ’n rivier wat kant en wal gelê het en hom van die helfte van sy leër afgesonder het, was hy woedend maar kon hy niks doen om die slagting te verhoed wat gevolg het nie. William was onstuitbaar. In die jare wat gevolg het, het hy verskeie belangrike afhanklike state, onder meer die Kanaaleilande (ook bekend as Îles Normandes) en die hertogdomme Bretagne en Maine by sy hertogdom gevoeg. Dit, tesame met die dood van Henry van Frankryk en die feit dat sy jong seun onder die beskerming van sy skoonvader, Robert van Vlaandere, was, het beteken dat William se hertogdom teen sy bure beveilig was. Die hertog se ambisie kon nou die grense van Frankryk oorskry.\nWilliam het die troon van Engeland in die oog gehad maar aangesien hy tegnies gesproke steeds die koning van Frankryk se leenman was, kon hy nie sonder een of ander vooraf regverdiging en diplomasie tot die aanval oorgaan nie. Die Normandiese baronne moes ook oortuig word dat die inval van Engeland van waarde sal wees maar die belofte van grond, titels en rykdom het as voldoende motivering gedien.\nDie rede wat William aan die hand gedoen het om sy inval van Engeland te regverdig, was nogal sy aanspraak dat hy die regmatige koning van die land was. Hierdie aanspraak was gegrond in die hertog se verhouding met Edward die Belyer, koning van Engeland van 1042-1066. Graaf Richard I van Normandië was Edward se grootvader en William se oorgrootvader. William het aangevoer dat Edward, sonder enige kinders van sy eie, een maal aan William belowe het dat hy Edward se amptelike erfgenaam sou wees. Maar op sy sterfbed het Edward toe die Angel-Saksiese Harold Godwinson, ’n lid van die uiters invloedryke Godwine-familie en op daardie stadium die mees vooraanstaande militêre bevelvoerder in Engeland, as sy opvolger gekies.\nIn nog ’n kinkel in William se aanspraak (of minstens volgens Normandiese kroniekskrywers) het Harold in ca. 1064 ’n besoek aan Normandië afgelê waar hy deur graaf Guy van Ponthieu gevange geneem is en toe aan William oorhandig is. William het hom nuttig aangewend tydens sy gevegte om Conan, die graaf van Bretagne, te oormeester. ’n Voorwaarde van Harold se vrylating was dat Harold belowe om William se leenman te raak en die weg vir ’n inval te baan. William het dus verontreg gevoel toe Harold in Januarie 1066 as Harold II van Engeland gekroon is. Die Angel-Saksiese bronne betwis baie van hierdie storie maar dit was genoeg om ander Europese konings te oortuig dat William in ’n mate daarop geregtig was om Engeland in te val. Daarbenewens het William selfs die seëning van die pousdom ontvang wat al etlike jare lank haaks met Engeland se aartsbiskop van Canterbury was en ontken het dat hy enigsins op die rol geregtig was. Oortuig dat hy sowel reg as God aan sy kant het, het William noukeurig voorbereidings begin tref om die suide van Engeland in die somer van 1066 binne te val.\nDit moet genoem word dat William nogal gelukkig tydens sy inval van Engeland was aangesien sy vyand Harold II verplig was om net ’n paar weke voordat die Veroweraar voet aan land gesit het ’n ander inval – deur Harald Hardrada, die koning van Noorweë (ook bekend as Harold III, r. 1046-1066) – moes afweer. Op 25 September 1066 het Harold die Noorse koning by die Slag van Stamfordbrug naby York opgekeil en toe suidwaarts gemarsjeer om William se leër van 5 000-8 000 man, onder meer 1 000-2 000 kavallerie, die hoof te bied. Die twee leërs, waarskynlik ewe groot, het op 14 Oktober by Hastings slaags geraak. Met boogskutters en kavallerie teen Angel-Saksiese infanterie, het William geseëvier, en Harald het gesneuwel. Toe versterkings van Normandië opgedaag het, het William teen Londen opgeruk nadat hy eers vestings soos Romney, Dover, Winchester en Canterbury ingeneem het. Baie van die Angel-Saksiese adel sowel as die aartsbiskop van Canterbury het trou aan die nuwe koning gesweer wat op Kersdag 1066 in Westminster Abdy gekroon is.\nKaart van die Normandiese verowering van Engeland\nNoudat hy sowel William I van Engeland as hertog van Normandië was, moes die Veroweraar nog vyf jaar veg voordat Engeland heeltemal onderwerp is. Verskroeide-aardebeleide, die bou van honderde burgheuwel-en-binneplaaskastele, gevangesettings en verminkings by sleutelstede soos Exeter en York, die afslaan van twee mini-aanvalle vanaf Ierland deur Harold se seuns, die verplettering van ’n mag Deense rebelle in Oos-Anglië, sowel as die algehele herverspreiding van landgoedere in die hande van getroue Normandiërs het alles gehelp verseker dat William ten einde laas sy nuwe koninkryk beveilig het. Die kerk is geherstruktureer, met Normandiese biskoppe wat die keurbetrekkings gekry het, baie belangrike godsdienstige sentrums is nader aan stede geskuif en nuwe katedrale soos dié by Winchester, York en Canterbury is gebou.\nBewind ná die verowering\nWilliam het miskien vir homself ’n ryk nuwe koninkryk ingepalm maar hy het nie sy domein in Frankryk verwaarloos nie en het gereeld daarheen gereis, waartydens hy heerskappy oor Engeland aan sy halfbroer, Odo van Bayeux, graaf van Kent en sy goeie vriend, William FitzOsbern, graaf van Hereford, oorgelaat het. Trouens, William moes soms veg om sy grond in Frankryk te behou, veral in 1073 teen Fulk, graaf van Anjou. Philip I, koning van Frankryk (r. 1060-1108) het ook ambisieus aan William se hertogdom begin knibbel en het rebelle daarbinne, veral in Bretagne, ondersteun. In 1075 was daar ook ’n mislukte opstand in Engeland. Onder leiding van Ralph de Gael, is hierdie nietige sameswering in die kiem gesmoor sonder dat William eers Normandië hoef te verlaat het. Maar dit was steeds ’n aanduiding van die spanning inherent aan die balanstoertjie om sowel ’n koninkryk as ’n hertogdom te regeer met talle van die adel wat oorgretig was om hulle belange in een of albei die gebiede uit te brei.\nEn toe kom William se lang reeks militêre seges skielik tot ’n einde. In 1077 is die hertog naby Dol in Bretagne verslaan. Binne ’n jaar het nog ’n rebellie uitgebreek, hierdie keer aangevoer deur William se eie oudste seun Robert, wat gevoel het dat hy nie genoeg mag van sy eie gegee is nie. Philip van Frankryk het weereens die geleentheid aangegryp om die situasie te destabiliseer en het ’n kasteel – Gerberoi op die grens met Normandië – vir Robert gegee om as basis te gebruik. William het Gerberoi probeer beleër maar Robert blyk die krygsweë al te goed by sy vader te geleer het en William is in ’n veldslag verslaan. Gelukkig is William en Robert versoen, en die jonger man is in 1079 gestuur om strooptogte deur die Skotte in Northumbria hok te slaan.\nGroot Oordeelsdagboek (Great Domesday Book)\nOordeelsdagboek (Domesday Book)\nWilliam was nie net ’n blote krygsheer nie maar ook ’n vaardige administrateur. In 1086-7 het die koning gebied dat ’n omvattende opname van al die grondbesitters, eiendom, huurders en lyfeienes van Engeland gedoen en ’n rekord daarvan saamgestel word. Ná die wisseling van Angel-Saksiese na Normandiese elite en die massale herverspreiding van landgoedere, wou die koning waarskynlik weet wie wát in sy koninkryk besit. Die bevindinge van die opname is in ’n enkele dokument, die Oordeelsdagboek (Domesday Book) saamgevat. Eintlik was dit twee volumes want die kleiner een, Klein Oordeelsdag (Little Domesday) blyk ’n meer gedetailleerde rekord te wees wat nooit in die formaat van die groter volume, Groot Oordeelsdag (Great Domesday) saamgevat is nie. Dit is moontlik dat die Oordeelsdagboek saamgestel is sodat ’n nuwe belasting akkuraat gehef kon word en om seker te maak dat grondbesitters die korrekte feodale militêre diens lewer wat van hulle verwag is. Die rekord kon dan as nuttige instrument dien om uiteindelik vir ’n leër te betaal ten einde die bedreiging van ’n Deense inval van Engeland die hoof te bied wat in 1085 op hande blyk te gewees het. Die Oordeelsdagboek, die omvattendste opname wat ooit in ’n middeleeuse koninkryk onderneem is en uiters waardevolle insae bied in baie aspekte van die daaglikse lewe in middeleeuse Engeland, word vandag in die Nasionale Argief van die VK in Londen bewaar. Dit bly een van William se grootste prestasies.\nGelukkig vir William het die Deense inval nooit plaasgevind nie. Canute IV van Denemarke (r. 1080-1086) wat die inval beplan het, is vermoor as deel van ’n rebellie aangehits deur die belasting en boetes wat die koning gehef het om vir sy invalsvloot en leër te betaal. Terwyl William besig was om die dorp Mantes aan te val as vergelding vir hulle plundertogte in Normandië, het rampspoed vanuit die bloute toegeslaan. William het op 9 September 1087 aan ongesteldheid gesterf, moontlik weens ’n besering wat hy opgedoen het terwyl hy perdgery het en wat vererger is deur die vetsug wat hom in sy later jare geteister het. Hy is in Sint Stephen's-klooster in Caen begrawe wat hy self gebou het. Die begrafnis het egter nie sonder moeilikheid verloop nie: ’n Brand in aanliggende huise het die prosessie onderbreek; tydens die seremonie het ’n man uitgeroep dat die katedraal sonder vergoeding op sy vader se grond gebou is; en die sarkofaag was so klein dat die maag van die gesette lyk gebars het toe hulle dit probeer inprop het, sodat die hele katedraal met ’n galsterige reuk gevul is.\nVolgens een middeleeuse manuskrip het die koning se grafskrif soos volg gelees:\nWie oor die trotse Normandiërs geheers het, met sy ferm hand,\nhet die Bretagners bedwing, met sy wapens verslaan;\ndie krygers van Maine het hy met moed beteuel,\ngehoorsaam gehou aan sy reëls en reg.\nDie grote koning lê hier in hierdie kleine vaas,\nso klein ’n huisie wat diens doen vir ’n magtige heer.\nWilliam die Veroweraar te perd, Bayeux-muurbehangsel\nDie anti-Normandiese Angel-Saksiese Kroniek (inskrywing vir 1087) gee die volgende, miskien meer gebalanseerde samevatting van William se bewind:\nHierdie koning William waarvan ons praat, was ’n baie wyse man, en magtiger en meer edelagbaar en sterker as wat enige van sy voorgangers was. Hy was adellik teenoor die goeie mense wat God liefgehad het, en uitermate streng teen dié wat hulle teen sy wil verset het.\n(aangehaal in Allen Brown, 79)\nNá William se dood is sy Engelse koninkryk deur sy seun William II Rufus (r. 1087-1100) oorgeneem terwyl William se ander seun, Robert Curthose, die familiegrond in Normandië oorgeneem het. Albei heersers het gesukkel om hulle onderskeie domeine teen verdringers en ambisieuse edelmanne te beskerm. Engeland en Normandië sou eers in 1106 – ses jaar nadat Henry I (r. 1100-1135), nog ’n seun van William die Verower, aan bewind van Engeland gekom het – weer deur een monarg geregeer word.\nWilliam die Veroweraar het dus ’n veelbewoë lewe van min of meer nimmereindigende oorlogvoering en reis tussen Engeland en noordelike Frankryk gelei. Dit is moontlik, hetsy vir goed of sleg, in die daaropvolgende ineengeskakelde geskiedenis van die twee lande waarin William se nalatenskap die meeste inslag gevind het. Deur die twee bymekaar te voeg en die heersende elite te vermeng en handel besonder baie te laat toeneem, is die politieke en kulturele reperkussies van William se verowering van Engeland vir eeue daarna nog gevoel.\nCartwright, M. (2019, January 30). William die Veroweraar [William the Conqueror]. (E. Naudé, Vertaler). World History Encyclopedia. Opgehaal vanaf https://www.worldhistory.org/trans/af/1-16891/william-die-veroweraar/\nCartwright, Mark. "William die Veroweraar." Vertaal deur Eduan Naudé. World History Encyclopedia. Laas gewysig January 30, 2019. https://www.worldhistory.org/trans/af/1-16891/william-die-veroweraar/.\nCartwright, Mark. "William die Veroweraar." Vertaal deur Eduan Naudé. World History Encyclopedia. World History Encyclopedia, 30 Jan 2019. Web. 19 May 2022.\nGeskryf deur Mark Cartwright, gepubliseer op 30 January 2019 onder die volgende lisensie: Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike. Let asseblief daarop dat die inhoud met skakels vanaf hierdie bladsy moontlik verskillende lisensiebepalings kan hê.


The Rand Club: Die hart van die ou Goudstad | Maroela Media\nThe Rand Club: Die hart van die ou Goudstad\nDie voordeure van die Rand Club met 33 daarbo. (Foto: Verskaf)\nThe Rand Club hou nog altyd vir my ŉ bekoring in. So ŉ ou, misterieuse, soms kontroversiële gebou in die middel van Johannesburg se woelige middestad. Toe ek toevallig raaklees dat daar ŉ historiese toer van die klubhuis aangebied word, spring ek byna uit my vel. Ek spring wel op my foon en tref gou die reëlings – ons gaan op ŉ Vrydagaand dié eksklusiewe klub verken en boonop nog ŉ maaltyd geniet in die kroeg met die langste toonbank in Afrika!\nNadat ons deur die middestad se berugte verkeer geworstel het, kom ons by die statige gebou aan, waar ons parkeerplek vir ons regstaan. Ek voel baie belangrik en sukkel so bietjie om my waardig te gedra in my verpligte semiformele kleredrag, so hoog loop die opwinding. Vanaand kry ons ŉ minder bekende blik op Johannesburg – en daarom ook Suid-Afrika – se verlede.\nŉ Gebou vir groot gebeure en mense\nStandbeeld van Cecil John Rhodes. (Foto: Verskaf)\nDie goudstormloop wat in 1886 in volle vaart begin het, het die behoefte aan ŉ mansklub laat ontstaan. The Rand Club is in Oktober 1887 deur Cecil John Rhodes gestig – slegs ŉ jaar nadat die dorpie Johannesburg geproklameer is. Die eerste gebou was ŉ eenvoudige baksteen-en-grasdak-struktuur, maar dit was ŉ welkome toevlug van die elemente in die nuwe myndorp. Toe die gebou te klein word, is ŉ nuwe een in 1889 gebou, met ŉ ekstra verdieping. Ná die Anglo-Boereoorlog in Mei 1902 beëindig is, het die klublede besluit dat hulle ŉ beter klubgebou wil hê. In Desember 1904 is die gebou wat vandag nog daar staan, voltooi.\nOns sluit buite die gebou by ons toergroep aan. Ons is die enigste drie Afrikaanse mense in die groep, maar die Engelse gaste en toergids verwelkom ons hartlik. Die gebou troon voor ons op, met die nommer 33 bo die voordeur. Snaaks, want sy bure is nie 31 en 35 nie. Die toergids verduidelik dat die vroeë Vrymesselaars waarskynlik dié nommer laat aanbring het, omdat hulle die getal 33 as volmaak beskou.\nTwee bankies wat nes kerkbanke lyk, is in 1907 buite die voordeur staangemaak, sodat lede daar kon sit en die dorp se gewoel en werskaf dophou. Die oorspronklike bankies is ongelukkig tydens die mynwerkerstaking van 1913 vernietig, maar daar is presiese replikas gemaak – die einstes waarop mens vandag ook kan sit.\nOns betree die gebou en dit tref my dat baie belangrike mense voor my hier ingeloop het. Die klub en sy lede was deel van byna elke groot gebeurtenis wat die goudstad gevorm het. In Januarie 1896 is talle van die bekendste klublede in hegtenis geneem en later van hoogverraad aangekla weens die rol wat hulle gespeel het in die beplanning van die Jameson-inval teen president Paul Kruger se regering. In Mei 1913 is die klubhuis tydens die mynwerkerstaking beleër, en in April 1947 het die Britse koninklikes die klub besoek.\nDie koninklikes se besoek moes ŉ kopseer vir die klub gewees het, want vroue was sedert die stigting streng verbode. Hoe gemaak met ŉ koningin en prinses wat dié eksklusiewe drumpel wil oorsteek? Vir prinses Elizabeth is daar ŉ uitsondering op dié reël gemaak, sy is die eer gegun om die groot trappe te bestyg. Maar daarna is die reël weer streng toegepas, totdat dit in 1986 opgehef is – byna ŉ eeu nadat die klub gestig is!\nŉ Skatkis vol verrassings\nDie biblioteek van die Rand Club. (Foto: Verskaf)\nDie gebou se binnekant is steeds statig en spoggerig, al het die glans van vroeër effens verdof. Die swaar houtmeubels, dik matte en skilderye spreek van rykdom en klas. Net waar jy kyk, is die klub se kenteken aangebring – van die voordeur, mat en hysbak, tot die wynglase en servette. Ek verkyk my aan die brandglasvensters met uitbeeldings van sterretekens, bewonder die vleuelklavier in die een hoek.\nŉ Hoogtepunt is die biblioteek, met rakke vol boeke tot by die dak. Ek asem die geur van regte, egte boeke met behae in – geen tablet of rekenaarskerm kan dié reuk van kennis en verryking vervang nie! ŉ Leer staan gereed sodat jy die boonstes in die hande kan kry. Terug op die aarde kan jy jou in ŉ leergemakstoel tuismaak en jou in ’n boek verdiep.\nDie gebou bevat elemente en stelsels wat hul tyd ver vooruit was. Een so ŉ stelsel is die sentrale stofsuigstelsel, met die stofsuierkonneksiepunte wat vandag nog sigbaar is op elke vloer. Nog een is die hysbak, wat in 1904 ingebou is en tans die tweede oudste hysbak in die land is. Sy is indertyd Bettie gedoop – die enigste aanvaarde dame in dié klub. ŉ Rit in dié outydse masjien, wat nog met ŉ traliehek sluit, is weliswaar ietwat senutergend. Tog neem sy jou steeds getrou na die volgende verdieping, ten spyte van haar jare.\nŉ Wynkurkmasjien uit die jare toet wat in die kroeg uitgestal is, vang my oog. Ek staan verstom toe ek hoor hoe dié masjien die geheim van huiswyn, soos dit vir jare verkoop is, dig hou. Dit werk so: Ná ŉ gesellige aand in die kroeg is al die halwe bottels wyn bymekaar gemaak – rooiwyn en witwyn apart – en dan gemeng, weer in bottels gegooi en met die kurkmasjien toegemaak. Dié gemengde bottels is dan as “huiswyn” verkoop.\nOom Paul red The Rand Club (teësinnig)\nPaul Kruger se standbeeld wat Rand Club. (Foto: Verskaf)\nOm in die glorieryke jare lid van The Rand Club te word, was nie eenvoudig nie. ŉ Man moes eers benoem word, waarna die benoeming deur ses ander lede goedgekeur moes word. Sou een lid die benoeming afkeur, is die persoon wat jou benoem het, ook sommer uit die klub geskop! Dit was dus baie eksklusief en jy moes in die regte kringe beweeg om ŉ lid te word. Tog het die klub aan die beginjare baie lede gehad, maklik meer as 2 000. Vandag is daar net meer as 200 lede.\nStaatshoofde was outomaties lede van The Rand Club. Maar blykbaar het president Paul Kruger geen ooghare vir die plek gehad nie en nooit sy voete daar gesit nie – iets wat ek hom nie verkwalik nie – onder die omstandighede van sy tyd. Daarom is dit besonder amusant om te hoor dat hy, jare later, die klub van ondergang gered het.\nDie storie loop so: Daar was twee standbeelde wat by die ingang van die kroeg gestaan het – een van Cecil John Rhodes en een van Paul Kruger. Toe finansies die klub in die 2000’s ernstig begin knou, soveel so dat die klub gesluit is, besluit die lede om “Oom Paul” te verkoop. Sy standbeeld het net minder as R10 miljoen behaal. So het hy eiehandig gesorg dat die klub wat hy self geminag het, se deure vandag weer oop is.\nTeëspoed het die Klub egter getref toe ŉ groot vuur in 2005 enorme skade aan die klubhuis aangerig het, maar die grootste deel van die gebou, buiten die boonste twee verdiepings, is gelukkig gerestoureer.\nThe Rand Club se kleurvolle en dikwels dramatiese geskiedenis is verweef met die wel en weë van die wêreld se rykste goudvelde en sy mense. Vandag verteenwoordig The Rand Club die kontemporêre Suid-Afrikaanse gemeenskap en staan sy deure oop vir enige iemand wat sy etos deel.\n’n Stofsuierkonneksiepunt wat deel van die sentrale stofsuigstelsel was. (Foto: Verskaf)\nDie Rand Club het die langste kroeg in Afrika – meer as 60 m. (Foto: Verskaf)\nDie wynkurkmasjien. (Foto: Verskaf)\nDie bankies voor die gebou.(Foto: Verskaf)\nBesonderse brandglasvensters.(Foto: Verskaf)\n’n Gebouplan. (Foto: Verskaf)\nBettie, die tweede oudste hysbak in die land. (Foto: Verskaf)\nRand Club se beroemde trappe na bo. (Foto: Verskaf)\nRand Club se kenteken is oral sigbaar, hier op ‘n duursame servet. (Foto: Verskaf)\nOntvangs by die Rand Club. (Foto: Verskaf)\n’n Kuier in kleurvolle Calitzdorp\nNa tien jaar leef Gerrie Pretorius steeds sy reis


Die Kangogrotte, dist. Oudtshoorn – Afrikanergeskiedenis\nHierdie beroemde besienswaardigheid is geleë in die Kango, 29 km noord van Oudtshoorn. Die ingang is in die hang van ’n heuwel langs die Grobbelaarsrivier.\nDit word vandag algemeen aanvaar dat dié grotte in 1780 deur die veewagter van ’n sekere boer, Van Zyl van Doornrivier, tans Herold, ontdek is, terwyl hy in die Kango op soek was na verlore vee. Later is hy weer daarheen vergesel deur ’n skoolmeester en toe uiteindelik het Van Zyl met ag slawe en ’n lang tou daarheen gegaan om die “gat” te ondersoek. Dit is hoe die grootste saal in die grot dan ook vandag die Van Zylsaal heet. Dit is ongeveer twintig meter hoog en nagenoeg tagtig meter in deursnee.\nDie doolhof van grotte is ’n ware feëland. Met die pragtige stalaktietformasies daarin skep hulle ’n indruk van kolossale skoonheid. Massiewe stalaktiete hang van die hoë plafon en ontmoet hulle ooreenstemmende stalagmiete; oral hang daar groot rotsgordyne terwyl kleiner formasies en ontelbare flikkerings bekoring en keurigheid by die grootsheid en prag voeg. In die Kersuitgawe van die Cape Times, 1906, skryf C. Wyndham: “No penned description is capable of conveying an adequate idea of the magnificence and infinite variety of nature’s cunning and clever workmanship in this great subterranean abode of perpetual night, this profoundly dark home of the beautiful snow-white and cream crystal-calcite, formed into millions of different designs and images, stately and fantastic, gorgeous and grotesque, massive and delicate, by the filtration, through the superincumbent dolomite, of lime impregnated water falling slowly drop by drop, with infinite steadiness and infinite persistence through centuries of time …”\n’n Vername geoloog beskryf die grotte as volg: “Hierdie grotte is van die mooiste stalaktietgrotte ter wêreld. Die mure en dak … is besonder mooi weens die vorm en glans van die groot aantal stalaktiete wat daaraan vassit, terwyl die vloer gedeeltelik bestaan uit afvalstukke wat deur kalktuf en stalagmiet saamgekit is. Die hoofgrot is byna ’n kilometer lank, maar die gange is meer as drie km ver ondersoek.\nDie grotte het ontstaan deur erosie van die kalksteen deur ondergrondse water langs natuurlike splete in die rots. Die belangrikste kamers lê nagenoeg in ’n reguit lyn en is by die kruispunte van nate gevorm. Hulle kom langs ’n voormalige ondergrondse rivierstelsel voor. Water wat koolstofdioksied bevat, los kalksteen op, en die slote wat deur sulke water in die rots gevorm word, sou die neiging hê om hier en daar, weens dakinstortings in hoogte toe te neem – vandaar die ontstaan van ruime, wye kamers, deur smaller en laer gange met mekaar verbind. Die water het vervolgens hierdie lope verlaat en in ander wat laer was, gevloei. Die stalagmiete het ontstaan uit water wat uit krake en splete in die dak gesyfer en gedrup het; hulle groei baie langsaam aan”.\nBoesmanskilderye, wat ongelukkig nou uitgewis is, en klipwerktuie, wat naby die hoofingang van die grotte aangetref is, dui daarop dat hulle vroeër deur mense van die Steentydperk bewoon is.\nIn 1828 het die ou plaas “Combuis aan de Cango” in besit van Pieter van der Westhuizen gekom, maar die grotte is deur die regering uitgehou en die veldkornet van die Kango is toegelaat om toegangsgeld van besoekers te vra, en boetes op oortreders te lê. Die opbrengs van die grotte sou vir onderwysdoeleindes gebruik word.\nIn 1891 word daar ’n hek by die ingang opgerig. Herman van der Veen word die eerste opsigter en Van Wassenaar (wat sedert 1880 die grotte ondersoek het) word die eerste gids. Maar die aantal besoekers het min gebly tot 1897, toe daar vir die eerste keer ’n goeie pad na die grotte gebou is.\nIn 1921 het die Oudtshoornse stadsraad die beheer van die grotte oorgeneem. Sedert 1928 is dit elektries verlig en op sommige plekke word deur gekleurde beligting buitengewone effekte bereik. Daar is gedurig gidse in diens. Vir die gerief van besoekers was daar aanvanklik slegs ’n teekamer by die ingang. Tans is daar op die terras benede die ingang die allermodernste geriewe aangebring.\nDie Kangogrotte • George Thompson: Travels and Adventures in South Africa\nBron: Oberholster, J.J. 1972. Die Historiese Monumente van Suid-Afrika. Kaapstad: Die Kultuurstigting Rembrandt van Rijn, pp. 125-126.


Videokommentaar - Eenvoud en egalige beligting\nAdded by Igno van Niekerk on May 31, 2013 at 5:53am — No Comments\nVideokommentaar - Eenvoud en kreatiwiteit\nAdded by Igno van Niekerk on May 29, 2013 at 11:15pm — 3 Comments\nAdded by Henriette Visser on May 29, 2013 at 11:12am — No Comments\nVideokommentaar 6 Onthou die krag van hoeke, vorms wanneer jy abstrak gaan, en die belangrikheid van atmosfeer\nAdded by Igno van Niekerk on May 28, 2013 at 1:44pm — 1 Comment\nVideokommentaar 5 - Kyk na foto's met 'n ander perspektief\nAdded by Igno van Niekerk on May 28, 2013 at 6:10am — 1 Comment\n2DE SKOPPAN WERKSWINKEL - 35KM BUITE BFN.\nAdded by Lientjie Beyer on May 27, 2013 at 2:16pm — No Comments\nVideokommentaar 4 - RAW is kragtig en portrette kan stories vertel\nAdded by Igno van Niekerk on May 25, 2013 at 5:55pm — No Comments\nVideokommentaar 3: Atmosfeer maak saak.\nAdded by Igno van Niekerk on May 24, 2013 at 7:48am — 2 Comments\nNog videokommentaar - Vertel meer met minder...\nEk deel graag kommetaar oor nog 'n paar foto's. Onthou gerus dat die doel van die kommentaar is nie om fotograwe se moed te breek nie, eerder om wenke te gee en jou te help groei in jou fotografie.\nLewer ook gerus jou kommentaar en maak jou voorstelle by die comments onder aan hierdie…\nAdded by Igno van Niekerk on May 24, 2013 at 7:03am — No Comments\nAdded by Hennie Cronjé on May 23, 2013 at 6:12pm — No Comments\nGeforseerde Visuele Perspektief - Wat is dit? Hoe doen ons dit?Glo my dis baie pret!\nGeforseerde Visuele Perspektief - Wat is dit? Hoe doen ons dit? Glo my dis baie pret!\nHierdie vorm van fotografie word gebruik wanneer die fotograaf diepte perspektief gebruik en die kamera en onderwerpe so opstel dat dit in ‘n foto grooter, kleiner, smaller nader of verder vertoon as wat hulle werklik is. Dit is in werklikheid net manipulasie…\nAdded by Lientjie Beyer on May 20, 2013 at 10:00pm — 1 Comment\nKom ons kyk hoe werk video-wenke\nEk probeer bietjie iets nuuts. Ons het nie almal altyd tyd om te lees nie, en ek ondersoek nou die moontlikheid om 'n gereelde video-blog waar ons na so 5- 6 foto's kyk te maak. Hierdie is ons eerste ene, en ek sal baie graag julle terugvoer wil hoor. Verskoon dat ek op twee plekke in die video verskyn...ek sorteer nog die tegnologie uit en dit was 'n laaaang dag! Ek sal veral graag van die fotograwe wil hoor…\nAdded by Igno van Niekerk on May 16, 2013 at 10:15pm — 8 Comments\nHet jy dalk foto's van die vrouemonument?\nEk het die volgende versoek ontvang. Omdat ek absoluut mal is oor geskiedenis gee ek graag die inligting deur.\nDie Nasionale Vrouemonument in Bloemfontein vier in 2013 hul 100ste bestaansjaar. Die monument is simbool van die rol van vroue, versoening en hoop in Suid Afrika. Die Vrouemonument nooi jou uit om jou fotos en stories van die monument, terrein en tema…\nAdded by Igno van Niekerk on May 15, 2013 at 6:00pm — No Comments\nHoe hou ek net een kleur in Photoshop...\nAnnelize het my gevra hoe mens kan maak om net een kleur in Photoshop te hou. Die res van die foto moet swart-en-wit gemaak wordDaar is verskillende metodes, maar een van die maklikstes is om 'n Swart-en-wit adjustment layer te maak, dan seker te maak jy kies swart as die voorgrondkleur. Kies dan 'n brush. Klik op die layer-mask wat saam met die adjustment layer deur Photoshop gemaak is. Verf. As jy foute maak, verf met wit oor die foute. En kaboems... dit werk.…\nAdded by Igno van Niekerk on May 15, 2013 at 5:30pm — No Comments\nLoutjie - Pinnacle\nHello Loutjie. Ek gebruik al geruime tyd pinnacle. Het met 11 begin en nou het ek 15.Die program werk net goed in die begin en dan begin die program probleme gee sodat ek glad nie editing kan doen nie(lyk of daar amper iets soos 'n virusse is.) Soms gebeur dit dat hy hang. Huidig is die program onbruikbaar. My comp is 'n i 7 en 12 G ram. Sal so bly wees as jy my kan help, ek wil nie graag ander program gebruik.\nAdded by Elaine van Tonder on May 14, 2013 at 7:00pm — 2 Comments\nFotografie werkwinkel Skoppan inskrywings gesluit. Kyk uit vir volgende geleentheid:-)\nAdded by Lientjie Beyer on May 14, 2013 at 3:55pm — No Comments\nMoenie CHEESE gebruik nie... of moet ons?\nWaar in die wêreld het ons die eienaardige ding van “Say cheeze” geleer? Dis mos nou een manier om doodseker te maak dat die mense op jou foto’s onnatuurlik, en selfs ongemaklik voorkom. Een van die terreine waar mens die maklikste agterkom dat so ‘n opgestelde foto nie werk nie, is wanneer mens foto’s van kinders neem. Daardie aangeplakte glimlag, met oë wat soos die van ‘n vis ,glad nie saamglimlag nie werk net nie.\nAdded by Igno van Niekerk on May 14, 2013 at 8:30am — No Comments\nDie winter kruip sommer vinnig nader en elke aand bring die donker sy jassie sommer vroeer, maar hy maak die knope darem ook eers later in die oggend oop. Ek hoop julle kry MOOI foto's van die herfskleure (of ander kleure vir die in Nederland, Kuwait en ander plekke), al is dit dan ook net met die kamera van waardering.\nAdded by Igno van Niekerk on May 14, 2013 at 8:30am — 1 Comment\nEk sukkel ongelooflik met my pinnacle HD ultimate collection version 15 program en dit is nie by my rekenaar maar program self waar sal ek hulp of advies kan kry. Hoop iemand sal my kan help! xxx\nAdded by Elaine van Tonder on May 12, 2013 at 9:00pm — 4 Comments


2 mrt 2014 aan watter kant val jy, SlideSearchEngine.com\n2 mrt 2014 aan watter kant val jy\nInformation about 2 mrt 2014 aan watter kant val jy\nwoord beroep daar wees tevrede\nWoord na beroep Daar is wonderlike dinge oppad!! Heb 13:5 Julle gedrag moet vry van geldgierigheid wees. Wees tevrede met wat julle het, want Hy het gesê: Ek sal jou nooit begewe en jou nooit verlaat nie TOTALE VERANDERING!!!! Jes 29:17-24\nIsa 29:17-24 Sal dit nie nog ‘n baie kort rukkie duur dat die Líbanon in ‘n vrugteboord verander word, …die dowes Skrifwoorde hoor, … die oë van die blindes sien ….En die ootmoediges sal vreugde op vreugde smaak … die behoeftiges … sal juig in die Heilige van Israel, … Jakob sal nou nie meer beskaamd staan nie, en nou sal sy aangesig nie meer bleek word nie; … want as hy, as sy kinders die werk van my hande in sy midde sien, sal hulle … die Heilige van Jakob heilig en vir die God van Israel met ontsag vervul wees; …en hulle wat dwalende van gees is, sal insig verkry, en die murmureerders sal lering aanneem.\nJes 29:1-17 Wee Ariël, ... laat die feeste hulle kringloop volbring ... dan sal Ek Ariël benoud maak, en daar sal geklaag en geklag wees, ... En Ek sal in ‘n kring teen jou laer opslaan en jou met wagposte beleër en skanse teen jou oprig. ... En soos ‘n droom, ‘n naggesig, sal die menigte van al die nasies wees wat oorlog toe trek teen Ariël ...En soos ‘n hongerige droom dat hy eet, maar hy word wakker en—sy siel is leeg; .... só sal die menigte van al die nasies wees wat oorlog toe trek teen die berg Sion. ... Hulle is dronk, maar nie van wyn nie; hulle waggel, maar nie van sterk drank nie. Want die HERE het oor julle uitgegiet ‘n gees van diepe slaap, en Hy het julle oë toegesluit .... So het dan die gesig van al hierdie dinge vir julle geword soos die woorde van ‘n verseëlde boek wat hulle gee aan iemand wat kan lees, met die woorde\nLees dit tog! Maar hy sê: Ek kan nie, want dit is verseël. ... Omdat hierdie volk nader kom met hulle mond en My eer met hulle lippe, terwyl hulle hul hart ver van My hou, ... daarom sal Ek voortgaan om wonderlik te handel met hierdie volk ... en die wysheid van hulle wyse manne sal vergaan, en die verstand van hulle verstandige mense sal wegskuil. Wee hulle wat planne diep verberg vir die HERE, wie se werk in duisternis plaasvind; en hulle sê: Wie sien ons en wie ken ons? o Julle verkeerdheid! Of moet die pottebakker beskou word as klei, dat die maaksel van sy maker kan sê: Hy het my nie gemaak nie, ...\nAan watter kant van die Woord val jy? Deu 30:15, 19 Kyk, ek het jou vandag voorgehou die lewe en die geluk, en die dood en die ongeluk. .... Kies dan die lewe, dat jy kan lewe, jy en jou nageslag, Dalk vra jy: “wat van die koste? 2Kron 25:9 Maar Amásia sê aan die man van God: En wat moet met die honderd talente gemaak word wat ek aan die troepe van Israel gegee het? Die HERE kan u baie meer gee as dit.\nAfrikaans Huistaal/V2 2 DBE/Feb.–Mrt. 2014 ... 2 vra menigeen aan die verhoog se kant ... 3.2 Watter woord in kwatryn 10 dui aan dat die spreker nie deel ...\n2.2.2 Hoe sou jy die gradiënt wat jy in VRAAG 2.2 .1 ... Dui ook die afstand aan wat jy sal reis. Pad ... Geografie/V2 8 DBE/Feb.–Mrt. 2014\nMotiveer jou antwoordén skryf die boodskap neer wat jy vir die tieners van 2014 wil ... (Teks 2) aan om jou antwoord ... 13.2 Watter ironie is in ...\nVERVOER VERVOER - --- ONS VAL IN DIE PADONS VAL IN DIE ...\n... 1 Augustus 2014 GEDIGGIE ... 2. Voertuie wat vir ... hand, oog, oor aan dieselfde kant van die liggaam. Dit is egter nie altyd so nie.\nSTRUKTURE Graad 8 - Tegnologie - Home\nnet aan die een kant ondersteun. ... Watter tipe struktuur dit is, ... Hulpbronopdrag 2 Kan jy ‘n boek ondersteun met ‘n vel koerantpapier?\nPressReader - Goeie Huishouding: 2014-08-01 - LIEWE DANIEL ...\n... “Watter kant toe val ’n boom? Dit hang af na watter kant toe dit leun.” Dis reg, te danke aan die ... 2. Dit sal jou laat lag omdat jy sal weet ...\nTieroog Volume 5 van 2014 by SchoolAlert\nTieroog 5 - Nuusbrief van Hoërskool Tygerberg ... Issuu on Google+\nA S S E S S E R I N G S P R O G R A M H U I S T A A L 2014 ... 1.2 Op watter twee ... As generaal van 'n supermoondheid se weermag moet jy aan jou ...\nResepte | Kyknet\n2 Mrt 2014. Black Jack Tafel ... pere se sap 2 eetlepels droë hoenderaftreksel sout en peper na geur koppie kook water 1. ... te maak het jy die volgende ...


Wenk van die Week 21.02.2021 Lydenstyd – Dink Jeug\nWenk van die Week 21.02.2021 Lydenstyd\nLeesrooster teks: Genesis 9:8-17\nVerduidelik hierdie Sondag die kerkjaar, Lydenstyd en hoe gesinne dit prakties kan vier. Gebruik hulpmiddels soos ’n kruis, doringkroon, pers of rooi lap en pak dit uit soos jy die simbole verduidelik.\nSteek ook vooraf 7 kerse aan en blaas vandag die eerste kers uit (en elke Sondag hierna nog een meer).\nIndien jy die leesrooster teks preek (Genesis 9:8-17), kan jy na die Tuisblad kyk hoe om die teks en Lydenstyd met mekaar in verband te bring.\nMeer oor lydenstyd hier: https://dinkjeug.co.za/meer-oor-lydenstyd/\nMeer doen idees vir gesinne hier: https://dinkjeug.co.za/doen-idees-vir-lydenstyd-en-goeie-vrydag/\nLaai die kerkjaar kalender hier af: https://dinkjeug.co.za/kerkjaar-kalender/\nVandag is die eerste Sondag in Lydenstyd. Lydenstyd is ’n belangrike seisoen in ons kerkjaar. Kom ons herinner mekaar wat dit is terwyl ons die simbole uitpak…\nSewekandelaar (menora) – Lydenstyd begin met Aswoensdag (dit was verlede Woensdag 17 Februarie 2021) en duur 40 dae (Sondae word nie bygetel nie) tot en met Goeie Vrydag. Die sewekandelaar (menora) word gebruik om die tyd af te tel – een kers meer word elke Sondag doodgeblaas, en op Goeie Vrydag, die laaste kers. Julle kan by die huis enige 7 kerse gebruik en dit ook Sondae saam doen. Wanneer ons na die kerse kyk, onthou ons dat Jesus lyding ken en ook by ons (en ander) is wanneer ons swaarkry.\nKruis – In Lydenstyd word daar gefokus op die lyding van Jesus. Christene gebruik hierdie tyd om hulself voor te berei op Paasfees deur introspeksie en sondebelydenis te doen. Ou kerkgewoontes soos vas, stilte en gebed het Christene oor die eeue hiermee gehelp. Julle kan by die huis ook ’n kruis maak uit hout, draad, karton of 2 stokke en iewers uitstal, byvoorbeeld naby aan julle voordeur.\nPers / rooi lap – Die kleure van Lydenstyd is pers of wynrooi wat wys na Jesus se bloed en swart op Goeie Vrydag (swart is die kleur van rou en die dood).\nDoringkroon – Tradisioneel in die Katolieke tradisie het Christene van vleis en ander lekkernye gevas in hierdie tyd. Vandag sal Christene hulleself van iets ontsê (bv. sosiale media, sjokolade, koffie of ander dinge) om hulle te herinner om introspeksie te doen en te bid. Dalk wil jy ook iets kies om van te vas in hierdie tyd?\nNagmaal beker en bord – Die Nagmaal herinner ons dat Jesus altyd by ons is, ook as ons swaarkry. Daarom kan ons in hierdie tyd veral uitreik na mense in nood.\nGesels in die banke / tuis: (gebruik een of meer van die volgende vrae):\nWaaraan herinner Jesus se kruis jou?\nHoe wil jy/julle Lydenstyd vier?\nWaarvoor kan ek vir jou bid?\nBid – Bid vir mekaar asook mense wat julle ken wat siek is of swaarkry.\nVir ’n Kix kinderontmoeting oor Noag se ark: https://kixkinders.co.za/wp-content/uploads/2015/05/Ontmoeting-4-God-is-lief-vir-Noag.pdf\nVir ’n Kix kinderontmoeting oor die belofte aan Noag: https://kixkinders.co.za/wp-content/uploads/2015/05/Ontmoeting-5-God-se-spesiale-belofte.pdf\nVorige ArtikelWenk van die Week 28.02.2021 Doopherinnering\nVolgende ArtikelWenk van die Week 14.02.2021 Valentynsdag


Weskuskos (Afrikaans, Paperback, Updated ed): Ina Paarman: 9781868422807 | Books | Buy online in South Africa from Loot.co.za\nWeskuskos (Afrikaans, Paperback, Updated ed) Price: R142\nWeskuskos (Afrikaans, Paperback, Updated ed)\nList price R175 Price R142\nDiscovery Miles 1 420 You Save R33 (19%)\nWeskuskos bied ’n verskeidenheid eenvoudige, dog heerlike geregte, eie aan die Suid-Afrikaanse Kaapse Weskus, maar enersyds onlosmaaklik verweef met die geskiedenis en lewens van haar gemeenskappe. Toegevoeg tot die vanselfsprekende seekosgeregte, is nog smaaklikhede – van eenvoudige sop tot feestelike nageregte en verrassings vir ‘onweersdae’. Soos baie ander vissersgemeenskappe, werk pelagiese vissermanne aan die Suid-Afrikaanse Kaapse Weskus vir fabrieke en word slegs op kommissiebasis betaal. Aangesien visvang tot seisoene beperk is en mans normaalweg die broodwinners is, is armoede ’n algemene gesig.\nIn 1994 is ’n visvangkwota in Suid-Afrika ingestel om die visbedryf deur werkskepping en bemagtiging van eens gemarginaliseerdes, te hervorm. Vir Katie Prezens, Jane Solomon en haar suster, Suzanne, almal van Hopefield, was die kwotastelsel ’n uitkoms uit hul sukkelbestaan. In 1996 is die maatskappy vir die vroue en weduwees van pelagiese vissermanne, die Bergrivier Vissersvrouevereniging, geregistreer en het hulle om ’n kwota aansoek gedoen. Die kwota is toegestaan, maar weens ’n gebrek aan eie bote, moes ’n vismaatskappy namens hulle die kwota vul, waarvoor hulle dan ’n persentasie van die ‘vangs’ moes afstaan. Selfs met die klein inkomste, was hulle in staat om daardie geld in meer ekonomies-uitvoerbare projekte te stort. Die Bergrivier Vissersvrouevereniging bestaan uit lede van gebiede langs die Weskus wat verskeie strategiee aan die dag le om die volhoubaarheid van hul gemeenskap te bevorder. Weskuskos verteenwoordig een so ’n projek en word beskou as ’n manier om die geskiedenis van die mense van die Weskus aan te teken en hul trots en waardigheid aan hulle terug te gee. Ongelukkig is die maatskappy ontbind na die boek se eerste uitgawe. Oor geslagte heen was die Weskusmense bekend as ’n vissersgemeenskap, maar as gevolg van kommersialisering, staar hulle nou die einde van daardie tradisie in die gesig.\nLewe aan die Weskus is onherroeplik verander en selfs kreef wat eens armmanskos was, is nou so skaars en gesog dat dit as rooi goud bekend staan. Daarom bring die Bergrivier Vissersvrouevereniging, onder leiding van Ina Paarman, vir ons Weskuskos – ’n versameling resepte, sommige uit vervloe dae, wat so saam met die sout van see en traan ontwikkel is. Ingesluit is onvergeetlike seekos en watertand braai-en vleisgeregte, sop wat jou na kleintyd laat verlang en iets vir die dag van more, want die mense aan die Weskus ken ook swaarkry en weet om vooruit te beplan. ’n Unieke kookboek bied ons ’n kykie in die lewe van die mense aan die Kaapse Weskus soos hulle hulself sien.\nEditors: Ina Paarman\nDimensions: 294 x 212 x 14mm (L x W x T)


Lesse oor ontrouheid — Wagtoring – AANLYN BIBLIOTEEK\nip-1 hfst. 18 bl. 230-243\nLesse oor ontrouheid\n’n Beleërde stad\nVerslae oor die ramp\n’n Ontroue volk\n’n Selfsugtige bestuurder\nTwee simboliese penne\nDie misbruik van mag lei tot ’n verlies van gesag\n1. Hoe was die lewe dalk vir mense in ’n eertydse stad wat beleër is?\nSTEL jou voor hoe die lewe vir mense in ’n antieke stad was wat beleër is. Buite die mure is die vyand—sterk en genadeloos. Jy weet dat ander stede reeds voor hulle geval het. Nou is hulle vasbeslote om jou stad in te neem en te plunder en sy inwoners te verkrag en uit te moor. Die vyand se leër is veels te sterk om in ’n direkte geveg gekonfronteer te word, en jy hoop maar dat die stadsmure hulle buite sal hou. Wanneer jy oor die mure kyk, kan jy die beleëringstorings sien wat die vyand gebring het. Hulle het ook ander beleëringswerktuie wat groot klippe kan gooi om jou verdedigings te verpletter. Jy sien hulle stormramme en lere, hulle boogskutters en strydwaens, hulle hordes soldate. Wat ’n skrikwekkende gesig!\n2. Wanneer vind die beleg plaas wat in Jesaja hoofstuk 22 beskryf word?\n2 In Jesaja hoofstuk 22 lees ons van so ’n beleg—’n beleg teen Jerusalem. Wanneer vind dit plaas? Dit is moeilik om een spesifieke beleg uit te sonder waarin alles wat voorspel is, plaasgevind het. Die profesie is klaarblyklik ’n algemene beskrywing van al die kere dat Jerusalem beleër sal word, ’n algemene waarskuwing van wat voorlê.\n3. Hoe reageer Jerusalem se inwoners op die beleg wat Jesaja beskryf?\n3 Wat doen die inwoners van Jerusalem gedurende die beleg wat Jesaja beskryf? Roep hulle as God se verbondsvolk Jehovah aan om hulle te red? Nee, hulle openbaar ’n baie onverstandige gesindheid, een wat dikwels vandag aangetref word onder baie mense wat sê dat hulle God aanbid.\n4. (a) Wat is “die vallei van die visioen”, en waarom word dit so genoem? (b) Wat is die geestelike toestand van die inwoners van Jerusalem?\n4 In hoofstuk 21 van Jesaja is elkeen van die drie oordeelsboodskappe ingelei met die uitdrukking “Die uitspraak” (Je-saja 21:1, 11, 13). Hoofstuk 22 begin op dieselfde manier: “Die uitspraak oor die vallei van die visioen: Wat is dit dan met jou dat jy, almal in jou, op die dakke geklim het?” (Jesaja 22:1). “Die vallei van die visioen” verwys na Jerusalem. Al lê die stad op ’n hoogte, word dit die vallei genoem omdat dit deur hoër berge omring word. Dit word met “die visioen” geassosieer weens al die visioene en openbarings wat daar gegee is. Om hierdie rede moet die stad se inwoners op Jehovah se woorde let. Maar hulle het hom geïgnoreer en valse aanbidding begin beoefen. Die vyand wat die stad beleër, is ’n instrument van God se oordeel teen sy ongehoorsame volk.—Deuteronomium 28:45, 49, 50, 52.\n5. Waarom klim die volk heel waarskynlik op hulle dakke?\n5 Dit is interessant dat die inwoners van Jerusalem ‘almal op die dakke geklim het’. In die ou tyd was die dakke van die Israeliete se huise plat en het gesinne dikwels daar saamgekom. Jesaja sê nie waarom hulle dit nou doen nie, maar sy woorde dui aan dat hy dit afkeur. Hulle het moontlik op die dakke geklim om hulle valse gode aan te roep. Dit is hulle gebruik gedurende die jare voor die vernietiging van Jerusalem in 607 v.G.J.—Jeremia 19:13; Sefanja 1:5.\n6. (a) Watter toestande heers in Jerusalem? (b) Waarom is party uitgelate, maar wat lê voor?\n6 Jesaja gaan voort: “Jy was vol rumoer, ’n onstuimige stad, ’n uitgelate stad. Dié in jou wat omgebring is, is nie dié wat met die swaard omgebring is nie, ook nie dié wat in die oorlog gesterf het nie” (Jesaja 22:2). Menigtes het na die stad gestroom, en dit is vol rumoer. In die straat is mense luidrugtig en bevrees. Maar party is uitgelate, moontlik omdat hulle veilig voel of omdat hulle voel dat die gevaar sal verbygaan.* Maar dit is dwaas om nou uitgelate te wees. Baie in die stad gaan op ’n baie wreder manier sterf as deur die swaard. ’n Stad wat beleër word, word van eksterne voedselbronne afgesny. Die voedselvoorraad in die stad raak op. Honger mense en beknopte toestande lei tot epidemies. Baie in Jerusalem sal dus as gevolg van hongersnood en pessiektes sterf. Dit gebeur in 607 v.G.J. sowel as in 70 G.J.—2 Konings 25:3; Klaagliedere 4:9, 10.*\n7. Wat doen Jerusalem se heersers gedurende die beleg, en wat gebeur met hulle?\n7 W atter leiding gee Jerusalem se leiers gedurende hierdie krisis? Jesaja antwoord: “Al jou diktators het tegelyk gevlug. Sonder dat ’n boog nodig was, is hulle gevange geneem. Almal in jou wat gevind is, is saam gevange geneem. Hulle het ver weggevlug” (Jesaja 22:3). Die heersers en sterk manne hardloop weg en word dan gevang! Sonder dat daar eers ’n boog teen hulle gespan word, word hulle gevange geneem en weggelei. Dit gebeur in 607 v.G.J. Nadat Jerusalem se muur deurgebreek is, vlug koning Sedekia in die nag saam met sy sterk manne. Die vyand hoor hiervan, sit hulle agterna en haal hulle op die vlakte van Jerigo in. Die sterk manne spat uitmekaar. Sedekia word gevange geneem, verblind, met koperboeie gebind en na Babilon weggevoer (2 Konings 25:2-7). Wat ’n tragiese gevolg van sy ontrouheid!\n8. (a) Hoe reageer Jesaja op die profesie wat die ramp oor Jerusalem voorspel? (b) Wat sal in Jerusalem gebeur?\n8 Hierdie profesie tref Jesaja diep. Hy sê: “Wend julle blik van my af. Ek sal bitterlik huil. Julle moenie daarop aandring om my te vertroos oor die plundering van die dogter van my volk nie” (Jesaja 22:4). Jesaja het getreur oor die voorspelde lot van Moab en Babilon (Jesaja 16:11; 21:3). Nou is hy selfs meer verslae en hartseer wanneer hy aan die ramp dink wat oor sy eie volk gaan kom. Hy is ontroosbaar. Waarom? “Want dit is die dag van verwarring en van vertrapping en van ontsteltenis wat die Soewereine Heer, Jehovah van die leërs, in die vallei van die visioen het. Daar is die verwoester van die muur, en die geskreeu na die berg” (Jesaja 22:5). Absolute verwarring sal in Jerusalem heers. Mense sal paniekbevange en doelloos ronddwaal. Wanneer die vyand deur die stadsmure begin breek, sal daar ’n “geskreeu na die berg” wees. Beteken dit dat die stad se inwoners God in sy heilige tempel op die berg Moria sal aanroep? Moontlik. Maar met die oog op hulle ontrouheid beteken dit waarskynlik bloot dat hulle geskreeu van angs in die omliggende berge sal weerklink.\n9. Beskryf die leër wat Jerusalem bedreig.\n9 Watter soort vyand bedreig Jerusalem? Jesaja sê vir ons: “Elam het die pylkoker opgeneem, in die strydwa van die mens, met perde; en Kir het die skild ontbloot” (Jesaja 22:6). Die vyande is ten volle bewapen. Hulle het boogskutters met kokers vol pyle. Soldate kry hulle skilde gereed vir die oorlog. Daar is strydwaens en perde wat vir die stryd opgelei is. Die leër sluit soldate uit Elam in, wat noord lê van wat nou die Persiese Golf genoem word, en van Kir, wat moontlik naby Elam is. Die feit dat hierdie lande genoem word, toon van hoe ver die invallers gekom het. Dit toon ook dat daar moontlik Elamitiese boogskutters in die leër was wat Jerusalem in Hiskia se tyd bedreig het.\n10. Wat is ’n slegte teken vir die stad?\n10 Jesaja beskryf die situasie wat ontstaan: “Die beste van jou laagvlaktes sal vol strydwaens word, en die perde sal hulleself vir seker by die poort opstel, en die skerm van Juda sal weggeneem word” (Jesaja 22:7, 8a). Strydwaens en perde vul die vlaktes buite die stad Jerusalem en berei hulle voor om die poorte van die stad aan te val. Wat is “die skerm van Juda” wat weggeneem word? Dit is waarskynlik ’n poort van die stad, en as dit verower word, is dit ’n baie slegte teken vir die verdedigers.* Wanneer hierdie skerm weggeneem word, lê die stad oop voor sy aanvallers.\n11, 12. Watter verdedigingsmaatreëls tref die inwoners van Jerusalem?\n11 Jesaja gee nou aandag aan die verdedigingspogings van die volk. Hulle eerste gedagte—wapens! “Jy sal in dié dag na die wapenkamer van die huis van die woud kyk, en julle sal beslis die gate in die muur van die Stad van Dawid sien, want hulle sal baie wees. En julle sal die waters van die onderste dam opvang” (Jesaja 22:8b, 9). Wapens word in die wapenkamer van die huis van die woud opgeberg. Salomo het hierdie wapenkamer gebou. Aangesien dit van seders van die Libanon gebou is, het dit as “die Huis van die Libanonwoud” bekend gestaan (1 Konings 7:2-5). Gate in die muur word ondersoek. Water word opgevang—’n belangrike verdedigingsmaatreël. Die mense het water nodig om te lewe. Daarsonder kan ’n stad nie bly staan nie. Maar let op dat daar glad nie gesê word dat hulle op Jehovah steun vir verlossing nie. Hulle vertrou eerder op hulle eie krag. Mag ons nooit daardie fout maak nie!—Psalm 127:1.\n12 Wat kan aan die gate in die stadsmuur gedoen word? “Julle sal die huise van Jerusalem tel. Julle sal ook die huise afbreek om die muur ontoeganklik te maak” (Jesaja 22:10). Huise word ondersoek om te sien watter van hulle afgebreek kan word om materiaal te voorsien waarmee die gate herstel kan word. Dit is ’n poging om te keer dat die vyand volkome beheer van die muur kry.\n13. Hoe probeer die mense hulle watervoorraad verseker, maar aan wie dink hulle nie?\n13 “Julle sal ’n opvangdam tussen die twee mure vir die waters van die ou dam maak. En julle sal beslis nie na die Grootse Maker daarvan kyk nie, en die een wat dit lank gelede tot stand gebring het, sal julle beslis nie sien nie” (Jesaja 22:11). Die pogings om water op te vang, wat hier en in vers 9 beskryf word, herinner ons aan wat koning Hiskia gedoen het om die stad teen die invallende Assiriërs te beskerm (2 Kronieke 32:2-5). Maar die mense van die stad in hierdie profesie van Jesaja is heeltemal ontrou. Terwyl hulle aan die verdediging van die stad werk, dink hulle glad nie aan die Skepper soos Hiskia gedoen het nie.\n14. Watter onverstandige gesindheid heers onder die volk ondanks Jehovah se waarskuwingsboodskap?\n14 Jesaja gaan voort: “Die Soewereine Heer, Jehovah van die leërs, sal in dié dag gehuil en getreur en kaalhoofdigheid en omgording met saklinne vereis. Maar kyk! daar is verheuging en blydskap, beeste word doodgemaak en skape word geslag, vleis word geëet en wyn word gedrink: ‘Laat daar geëet en gedrink word, want môre sal ons sterf’” (Jesaja 22:12, 13). Die inwoners van Jerusalem toon geen berou oor hulle opstandigheid teen Jehovah nie. Hulle huil nie, sny nie hulle hare nie en dra ook nie saklinne as ’n teken van berou nie. As hulle dit gedoen het, sou Jehovah hulle waarskynlik die ellendes gespaar het wat oor hulle sou kom. Maar hulle gee hulle eerder aan sinlike genot oor. Dieselfde gesindheid heers vandag onder baie mense wat nie in God glo nie. Hulle het geen hoop nie—nie op ’n opstanding uit die dood of op lewe in die toekomstige Paradysaarde nie. Gevolglik lei hulle ’n selfsugtige lewe en sê: “Laat ons eet en drink, want môre gaan ons sterf” (1 Korintiërs 15:32). Hoe kortsigtig tog! As hulle maar net op Jehovah wou vertrou, sou hulle ’n blywende hoop hê!—Psalm 4:6-8; Spreuke 1:33.\n15. (a) Wat is Jehovah se oordeelsboodskap teen Jerusalem, en wie voltrek sy oordeel? (b) Waarom sal die Christendom se lot soortgelyk wees aan dié van Jerusalem?\n15 Die beleërde inwoners van Jerusalem sal nie weet wat veiligheid is nie. Jesaja sê: “Jehovah van die leërs het hom in my ore geopenbaar: ‘“Hierdie dwaling sal nie vir julle versoen word totdat julle sterf nie”, het die Soewereine Heer, Jehovah van die leërs, gesê’” (Jesaja 22:14). Weens die hardheid van die volk se harte sal daar geen vergifnis wees nie. Die dood sal beslis kom. Dit is ’n absolute sekerheid. Die Soewereine Heer, Jehovah van die leërs, het so gesê. Ter vervulling van Jesaja se profetiese woorde kom onheil twee maal oor ontroue Jerusalem. Dit word deur die leërs van Babilon en later deur dié van Rome vernietig. So sal ’n ramp ook oor die ontroue Christendom kom, wie se lidmate sê dat hulle God aanbid maar wat hom in werklikheid deur hulle dade verloën (Titus 1:16). Die sondes van die Christendom, tesame met dié van die wêreld se ander godsdienste wat God se regverdige weë minag, het “tot aan die hemel opgehoop”. Soos die dwaling van die afvallige Jerusalem, is hulle dwaling te erg om versoen te word.—Openbaring 18:5, 8, 21.\n16, 17. (a) Wie kry nou ’n waarskuwingsboodskap van Jehovah, en waarom? (b) Wat sal met Sebna gebeur weens sy hooghartige planne?\n16 Die profeet verskuif nou sy aandag van ’n ontroue volk na ’n ontroue persoon. Jesaja skryf: “Só het die Soewereine Heer, Jehovah van die leërs, gesê: ‘Kom, gaan in by hierdie bestuurder, by Sebna, wat oor die huis is: “Wat is hier van belang vir jou, en wie is hier van belang vir jou, dat jy hier vir jou ’n graf uitgekap het?” Op ’n hoogte kap hy sy graf uit; in ’n krans hol hy vir hom ’n woonplek uit.’”—Jesaja 22:15, 16.\n17 Sebna is ‘bestuurder oor die huis’, waarskynlik die huis van koning Hiskia. Hy het dus ’n invloedryke posisie, en is slegs ondergeskik aan die koning. Daar word baie van hom verwag (1 Korintiërs 4:2). En tog jaag Sebna heerlikheid vir homself na wanneer hy eintlik die nasie se belange eerste moet stel. Hy laat ’n pragtige graf—wat met dié van ’n koning vergelyk kan word—hoog teen ’n krans vir hom uitkap. Jehovah sien dit en inspireer Jesaja om die ontroue bestuurder te waarsku: “Kyk! Jehovah slinger jou neer met ’n geweldige slingering, o man, en gryp jou met geweld. Hy sal jou vir seker styf toerol, soos ’n bal vir ’n wye land. Daar sal jy sterf, en daar sal die strydwaens van jou heerlikheid die skandvlek van die huis van jou heer wees. En ek sal jou uit jou posisie wegstoot; en uit jou amptelike pos sal jy weggeruk word” (Jesaja 22:17-19). Weens sy egoïsme sal Sebna nie eers ’n gewone graf in Jerusalem hê nie. In plaas daarvan sal hy soos ’n bal geslinger word en in ’n verre land sterf. Dit bevat ’n waarskuwing vir almal wat gesag onder God se volk ontvang het. As ’n mens mag misbruik, sal dit tot die verlies van daardie gesag en moontlik tot verbanning lei.\n18. Wie sal in Sebna se plek gestel word, en wat beteken dit dat hierdie persoon Sebna se ampsgewaad en die sleutel van die huis van Dawid gegee word?\n18 Maar hoe sal Sebna uit sy posisie verwyder word? Jehovah verduidelik deur Jesaja: “In dié dag sal ek my kneg roep, naamlik Eljakim, die seun van Hilkia. En ek sal vir hom jou gewaad aantrek, en jou lyfband sal ek hom stewig ombind, en jou heerskappy sal ek in sy hand gee; en hy sal vir die inwoner van Jerusalem en vir die huis van Juda ’n vader word. En ek sal die sleutel van die huis van Dawid op sy skouer lê, en hy sal oopmaak sonder dat iemand sluit, en hy sal sluit sonder dat iemand oopmaak” (Jesaja 22:20-22). Eljakim sal Sebna vervang en sal die bestuurder se ampsgewaad sowel as die sleutel van die huis van Dawid gegee word. Die Bybel gebruik die woord “sleutel” as ’n simbool van gesag, heerskappy of mag. (Vergelyk Matteus 16:19.) In die ou tyd het ’n koning se raadgewer, aan wie die sleutels toevertrou is, soms algemene toesig gehad oor die koning se kamers en selfs besluit wie in die koning se diens aangestel sou word. (Vergelyk Openbaring 3:7, 8.) Die bestuurdersamp is dus baie belangrik, en daar word baie verwag van die een wat dit beklee (Lukas 12:48). Sebna is miskien bekwaam, maar omdat hy ontrou is, sal Jehovah iemand anders in sy plek stel.\n19, 20. (a) Hoe sal Eljakim ’n seën vir sy volk wees? (b) Wat sal met dié gebeur wat nog op Sebna staatmaak?\n19 Ten slotte gebruik Jehovah beeldspraak om te beskryf hoe die mag van Sebna na Eljakim oorgedra sal word. Hy sê: “‘Ek sal hom [Eljakim] inslaan soos ’n pen in ’n vaste plek, en hy sal ’n troon van heerlikheid vir die huis van sy vader word. En hulle sal al die heerlikheid van die huis van sy vader aan hom hang, die nakomelinge en die lote, al die klein houers, die bakvormige houers sowel as die groot kruikhouers. In dié dag’, is die woord van Jehovah van die leërs, ‘sal die pen [Sebna] wat in ’n vaste plek ingeslaan is, verwyder word, en dit sal afgekap word en val, en die vrag wat daaraan hang, sal afgesny word, want Jehovah het dit gespreek.’”—Jesaja 22:23-25.\n20 In hierdie verse is Eljakim die eerste pen. Hy sal “’n troon van heerlikheid” vir die huis van sy vader, Hilkia, word. Anders as Sebna sal hy nie sy vader se huis of reputasie oneer aandoen nie. Eljakim sal ’n blywende ondersteuning vir huishoudelike houers wees, dit wil sê vir ander wat in die koning se diens is (2 Timoteus 2:20, 21). Die tweede pen verwys egter na Sebna. Hoewel dit lyk of hy veilig is in sy posisie, sal hy verwyder word. Enigiemand wat nog op hom staatmaak, sal val.\n21. Wie is in die hedendaagse tyd soos Sebna vervang, waarom, en deur wie?\n21 Sebna se ondervinding herinner ons aan die feit dat diegene wat sê dat hulle God aanbid en diensvoorregte aanvaar dit moet gebruik om ander te dien en eer op Jehovah te bring. Hulle moet nie hulle posisie misbruik om hulleself te verryk of vir hulleself ’n vername plek te probeer kry nie. Ter toeligting: Die Christendom doen homself al lank as ’n aangestelde bestuurder voor, as die aardse verteenwoordiger van Jesus Christus. Maar net soos Sebna oneer op sy vader gebring het deur sy eie eer te soek, het die Christendom se leiers oneer op die Skepper gebring deur vir hulleself rykdom op te gaar en mag in te palm. Daarom het Jehovah die Christendom verwyder toe die tyd in 1918 aangebreek het dat die oordeel “by die huis van God” moes begin. ’n Ander bestuurder is geïdentifiseer—“die getroue bestuurder, die verstandige”—en is aangestel oor Jesus se aardse huishouding (1 Petrus 4:17; Lukas 12:42-44). Hierdie saamgestelde klas het getoon dat hulle waardig is om die koninklike “sleutel” van die huis van Dawid te ontvang. Soos ’n “pen” waarop ’n mens kan staatmaak, was dit ’n betroubare ondersteuning vir al die verskillende “houers”, gesalfde Christene met verskillende verantwoordelikhede wat daarop vertrou vir geestelike voedsel. Die “ander skape”, soos ‘die inwonende vreemdeling in die poorte’ van die eertydse Jerusalem, maak ook staat op hierdie “pen”, die hedendaagse Eljakim.—Johannes 10:16; Deuteronomium 5:14.\n22. (a) Waarom was dit die regte tyd om Sebna as bestuurder te vervang? (b) Waarom was dit in die hedendaagse tyd gepas om “die getroue bestuurder, die verstandige,” aan te stel?\n22 Eljakim het Sebna vervang toe Sanherib en sy leërs teen Jerusalem opgekom het. Net so is “die getroue bestuurder, die verstandige,” aangestel om te dien gedurende die tyd van die einde, wat ’n klimaks sal bereik wanneer Satan en sy magte ’n finale aanval op “die Israel van God” en hulle metgeselle, die ander skape, rig (Galasiërs 6:16). Soos in Hiskia se tyd sal daardie aanval die vernietiging van vyande van regverdigheid tot gevolg hê. Diegene wat op die “pen in ’n vaste plek”, die getroue bestuurder, steun, sal behoue bly, net soos getroue inwoners van Jerusalem die Assiriese inval van Juda oorleef het. Hoe verstandig is dit dus om nie aan die Christendom, die “pen” wat verwerp is, vas te kleef nie!\n23. Wat gebeur uiteindelik met Sebna, en wat kan ons hieruit leer?\n23 Wat gebeur met Sebna? Ons het geen verslag van die manier waarop die profesie oor hom, wat in Jesaja 22:18 opgeteken is, vervul is nie. Wanneer hy homself verhoog en dan verneder word, is hy soos die Christendom, maar miskien het hy uit die dissipline geleer. In hierdie opsig is hy baie anders as die Christendom. Wanneer die Assiriese Rabsake eis dat Jerusalem oorgee, lei Hiskia se nuwe bestuurder, Eljakim, die afvaardiging wat hom tegemoetgaan. Maar Sebna is as sekretaris van die koning aan sy sy. Sebna is blykbaar nog steeds in die diens van die koning (Jesaja 36:2, 22). Wat ’n goeie les vir diegene wat diensvoorregte in God se organisasie verloor! Dit is verstandig van hulle as hulle voortgaan om Jehovah te dien in watter hoedanigheid hy ook al toelaat, in plaas daarvan om bitter en haatdraend te word (Hebreërs 12:6). Deur dit te doen, sal hulle die ramp vermy wat oor die Christendom gaan kom. Hulle sal God se guns en seën tot in alle ewigheid geniet.\nIn 66 G.J. was baie Jode uitgelate toe die Romeinse leërs wat Jerusalem omsingel het, teruggetrek het.\nVolgens die eerste-eeuse geskiedskrywer Josefus was die hongersnood in 70 G.J. so erg in Jerusalem dat mense leer, gras en hooi geëet het. In een geval het ’n moeder haar eie seun gebraai en geëet.\n“Die skerm van Juda” kan ook na iets anders verwys wat die stad beskerm, soos die forte waar wapens geberg en soldate gehuisves word.\n[Prent op bladsy 231]\nWanneer Sedekia vlug, word hy gevange geneem en verblind\n[Prent op bladsy 232, 233]\nDie situasie lyk sleg vir Jode wat in Jerusalem vasgekeer is\nHiskia maak Eljakim “’n pen in ’n vaste plek”\nBaie van die Christendom se leiers het soos Sebna oneer op die Skepper gebring deur rykdom op te gaar\n[Prente op bladsy 242]\nIn die hedendaagse tyd is ’n “getroue bestuurder”-klas oor Jesus se huishouding aangestel


Doodstraf vir moordenaar op ys weens ‘geloofsgronde’ | Maroela Media\nRamirez se teregstelling is tydelik opgeskort. (Foto: Caroline Groussain/AFP)\nDie voltrekking van ŉ gevangene in Texas in die VSA se doodstraf Woensdagaand is op die nipper uitgestel nadat ŉ Amerikaanse hooggeregshof sy aansoek toegestaan het dat sy pastoor hom kan vashou terwyl hy sterf.\nRamirez word met ‘n dodelike inspuiting tereggestel.\n“Die aansoek vir ŉ uitstel van die vonnis word toegestaan,” het die hof bevind. Geen rede is verskaf nie, ŉ algemene gebruik in dringende aansoeke.\nJohn Ramirez (37) se vonnis sou Woensdagaand voltrek word nadat hy in 2004 tydens ŉ rooftog ŉ klerk in ŉ winkel doodgesteek het.\nSeth Kretzer, Ramirez se prokureur, het die hooggeregshof gevra om die vonnis uit te stel omdat die departement van justisie in Texas (TDCJ) nie wou toelaat dat Ramirez se Baptiste-pastoor, eerw. Dana Moore, hom vashou terwyl hy sterf nie. Hy mag ook nie hardop in die vertrek bid nie.\n“Die eerste probleem is dat eerw. Moore nie ingevolge die TDCJ se nuwe beleid sy hande tydens sy dood op Ramirez mag lê nie. Die tweede probleem is dat hy nie mag bid, praat, ŉ skriflesing doen, sy lippe beweeg of enigiets anders doen nie,” sê Kretzer.\n“Met ander woorde, Moore word verplig om in sy klein hoekie van die vertrek soos ŉ potplant te staan.”\nRamirez se regsverteenwoordiger sê indien Moore hardop bid, kan hy moontlik gevra word om die vertrek te verlaat en moontlik vervolg word.\n“Ramirez sal ter dood veroordeel word sonder die geestelike versorger wat ingevolge die grondwet vir hom gewaarborg word,” het hy gesê.\nDie gevangenisowerhede in Texas laat ŉ geestelike versorger tydens die voltrekking van die doodstraf in die vertrek toe. Hulle moet egter stil wees en mag nie aan ŉ gevangene raak nie.\n‘n Argieffoto van John Ramirez. (AFP/TEXAS DEPARTMENT OF CRIMINAL JUSTICE/HANDOUT)\nDie hooggeregshof gryp selde in om teregstellings te stop, maar het dit die afgelope ruk in sake gedoen waar gevangenes aangevoer het dat hulle reg op toegang tot ŉ geestelike versorger van hul ontneem word.\nIn Ramirez se geval is die aansoek toegestaan sonder dat die hof redes verskaf het en net gesê is hy sal die meriete van die saak in Oktober of November oorweeg.\nDie hof van Ramirez se saak gebruik om sy posisie oor die geloofsregte van ter dood veroordeelde gevangenes duidelik te maak.\nIn 2018 het die hof die aansoek van ŉ Moslem-gevangene van die hand gewys wat gevra het dat ŉ imam tydens sy teregstelling by hom is. Ná groot openbare woede daaroor is toestemming in ŉ soortgelyke aansoek aan ŉ gevangene gegee dat ŉ Boeddhiste-versorger saam met hom na die vertrek gaan waar hy tereggestel gaan word.\nVanjaar het die hof bevind die staat kan nie geestelike versorgers summier verbied om ter dood veroordeelde gevangenes by te staan nie.\nDie hof het gesê hy sal later vanjaar weer na Ramirez se aansoek kyk.\nVyf mense is vanjaar al in die VSA tereg gestel.\nEish, ons kort die doodstraf in ons Land. 10/10 vir Texas!!\nOns regstelsel is nie sonder foute nie, wat as n verkeerde persoon veroordeel word ?\nUitsteltaktiek deur Ramirez; die inspuiting kom gewis, net later . . .\nAs al die moordenaars in SA met inspuitings tereggestel word, sal dit lyk soos ‘n Covid stormloop.\nHy het geen regte nie. Hy het besluit om lewens te verwoes. Hy moet maar die gevolge daarvan dra sonder sy sogenaamde regte! Bring die doodstraf terug en ons sal baie minder hartseer beleef. Te veel regte vir mense wat ander mense nie die reg gun om te mag leef nie. Ek het zero simpatie met die monster!


Tofu en blomkoolkerrie met rys | Bezzia\nTofu en blomkoolkerrie met rys\nMaria vazquez | 06/04/2021 10:00 | Slaai en groente\nBy Bezzia hou ons elke keer van kerrie meer van, gebeur dieselfde met u? Die hoender- en patatkerrie wat ons tot drie jaar gelede met u gedeel het, is een van ons gunstelinge en ons het ons daarop gebaseer om dit te skep vegan weergawe: tofu en blomkoolkerrie.\nDie hoender is in hierdie weergawe vervang deur tofu en ander groente, benewens die patats, is ook in die resep opgeneem. In hierdie resep kerrie het niemand om dit te oorskadu nie. Hierdie keer het ons nie tamatie of enige ander bestanddeel bygevoeg wat die kleur of geur verander nie.\nDie van vandag is 'n sterk en volledige gereg, ideaal om as 'n enkele gereg te dien. Die voorbereiding daarvan is eenvoudig en duur u nie langer as 40 minute nie. My raad is dat u voordeel trek uit en genoeg maak vir twee dae. U kan dit dus die een dag saam met rys eet en die volgende dag vir aandete eet, en dit sal u dieselfde kos. Durf u dit probeer?\n1 Bestanddele vir 3\nBestanddele vir 3\n400 g. tofu, in blokkies gesny\n1/4 rooi soetrissie, gekap\n1/2 blomkool, in blommetjies\n1 patat, in blokkies gesny\n350 ml. klappermelk\n1/3 teelepels gemaalde komyn\n1 teelepel mieliestysel opgelos in 1/2 glas water\nBerei al die bestanddele voor.\nVerhit die twee eetlepels olie in 'n kastrol en soteer die gekruide tofu 8 minute of tot ligbruin. Sodra dit klaar is, haal dit uit die pan en reserveer.\nIn dieselfde olie Braai nou die ui en peper gedurende 5 minute.\ndan, Roer die blomkool en patat by, bedek die kasserol en laat dit 8-10 minute op matige hitte kook.\nNa 10 minute voeg die klappermelk by, speserye, mieliestysel en meng. Kook die geheel vir 5 tot 10 minute of totdat die patat sag is.\nSit die tofu en blomkoolkerrie saam met gaar rys voor.\nVolledige pad na artikel: Bezzia » Resepte » Slaai en groente » Tofu en blomkoolkerrie met rys\nPragtige en praktiese handmatige drup-koffiemakers\nNegatiewe gewoontes wat die paartjie kan beëindig


In en om die huis: Wildsvleispotjie\nVir 6 | Voorbereityd 30 minute\n1 kg wildsvleis, in blokkies van 4 cm gesny\n400 g salotte of klein uitjies, geskil\n1 koppie donker bier soos Darling Brewery se Black Mist\n40 g droë sampioene, fyn gekap\n1. Rol die vleisstukke in die meel en braai dit vinnig in sarsies (sodat dit nie stoom en vog trek nie) in warm olyfolie tot goudbruin. Gebruik ’n wye pan of ’n platboom-swartpot. Skep die vleis uit en hou dit eenkant. Braai die heel uie en heel knoffelhuisies met die suiker in dieselfde pot in nog ’n bietjie olie tot die uie plek plek ’n donker karamel kleur begin kry.\n2. Krap die uie in ’n prutpot (slowcooker) en voeg die vleis, bier, gedreineerde tamaties, worcester- en sojasous, tiemie, sampioene en aftreksel daarby. Of voeg alles terug in die potjie en bedek met foelie en ’n deksel.\n3. In ’n prutpot kook op laag vir 8 ure of hoog vir 4 ure. Oor louwarm kole prut stadig vir 90 minute. In die oond bak teen 150°C vir 90 minute of vir 7 ure teen 100°C.\n4. Bedien dadelik met rys


Geloof kan rasioneel verwoord word? - Prof. Jurie le Roux\nGeloof kan rasioneel verwoord word?\nDeur Prof. Jurie le Roux op 1 Julie 2013\nHierdie bydrae het oorspronklik verskyn op teo.co.za – Fakulteit Teologie, Universiteit van Pretoria. Deel 2 is hier te vinde.\nChristene moet hulle geloof redelik, rasioneel kan verwoord. Só meen 'n Nederlandse godsdiensfilosoof wat al amper 'n dekade gelede 'n boek hieroor geskryf het, maar wat steeds aktueel is (Stoker 2004). In die volgende uitgawes wil ons sy argument nader bekyk, bespreek en die waarde daarvan vir die Bybelwetenkappe en die daaglikse lewe probeer bepaal. Ter inleiding fokus ons vandag op die rede, die 'ratio' se gebruik in die vroeë kerk en gee 'n voorbeeld van 'n rasionele probeerslag om God se bestaan 'publiek' te bewys.\nWaarom 'n rasionele antwoord?\nOmdat ons tyd dit vra. Vir Stoker is dit belangrik want enersyds het die kerk (of Christelike godsdiens) se invloed verskraal en het sy plek in die samelewing piepklein geword. Andersyds is die Christendom se monopolie verbreek en is godsdienspluralisme 'n daaglikse werklikheid. Teen dié agtergrond meen Stoker dat ons ons geloof rasioneel in die openbare ruimte moet kan verduidelik (Stoker 2004:10).\nHoe moet 'n mens dit doen? Dit is nogal 'n uitdaging. Geloof kan eg wees en ons hele wese deursuur, maar hoe verantwoord 'n mens dit in die openbaar? Hoe verantwoord 'n mens dit redelik of rasioneel en nie emosioneel nie? En op so 'n manier dat dit in die openbare ruimte aanklank sal vind? 'n Mens moet dan waak teen 'n verskraling waarin geloof net sêmaar binne die N G Kerk-konteks sinmaak, maar nie elders nie. In dié geval is dit moeilik om met mense buite die eie-groep oor geloof of godsdiens te gesels (Stoker 2004:83).\nEn as ons probeer om dit redelik te verduidelik, staan ons maar net in die lang geloofstradisie vanaf die kerk se begin. 'Redelike geloof' was van die begin af onherroeplik deel van die Christelike geloof. In die vroeë kerk moes gelowiges hulle geloof rasioneel verduidelik anders het hulle gekwyn. Boonop het die eerste eeuse mens ook na redelike verduidelikings van die geloof gesmag.\nDie eerste eeue was uitdagend want wie was die groepie gelowiges wat na Pase voortbestaan en voortgeleef het? Was hulle 'n Joodse sekte of sommer net een van baie ander godsdiensgroepe? En toe het die mense baie oor hulle begin skinder. Allerlei stories oor die eienaardighede en eensydighede van die kerk het die rondte gedoen en dit het baie mense van die Christendom afgestoot.\nEn dan was daar ook nog sterk opponerende groepe wat vir groot spanning verantwoordelik was. Die gnostici was een so groep wat baie sterk was. Hulle het die klem op kennis ('gnosis') laat val. Dit was vir hulle belangriker as geloof want dit was 'n soort kennis wat 'n mens salig kon maak (vgl. Von Balthasar 1936 Jonas 1969; Van Oort:1995; Von Harnack:1990).\nIn dié konteks het die slimmes in die kerk met die rede teruggeveg. Die apologete byvoorbeeld het die kerk se identiteit redelik probeer verduidelik en dit was kernbelangrik vir hulle oorlewing. 'n Atheense filosoof, Aristides, het in 'n werk, wat net in Siries aan ons bekend is ('Vita Barlaâm et Joasaf') drie soorte godsvereerders onderskei. Daarmee wou hy die plek van die Christendom in die volkegeskiedenis verduidelik. Eers was daar volgens hom die tyd van die heidene (soos die Egiptenare, die Babiloniërs en die Grieke of Helleniste); toe het die tyd van die Jode gevolg en daarna die Christene. Interessant dat hy die Christene die 'derde geslag' noem. Mettergaan het dié uitdrukking oral ingang gevind. Justinus Martyr of Justinus die Martelaar weer was lief vir die filosofie en hy het dit gebruik om die Jode te oortuig dat hulle nie hulle eie boek (die Ou Testament) verstaan nie en Christus nie daarin kon vind nie (Drobner 1994:51-69).\nVir Hilarius was die rede onmisbaar (vgl. Drobner 1994:213-219). Dit was tog immers die rede wat hom tot meerdere (Skrif-) kennis van God gedryf het. Sy nadenke oor God het hom na nog meer insig laat verlang. Deur sy studie van die Skrif het hy God beter leer ken. In sy soeke het hy egter 'n belangrike ontdekking gemaak: God kan geensins volledig deur die rede geken word nie. Hoe meer hy probeer het des te meer het hy gefaal. God is net te oorweigend groot om Hom volledig te kon peil. En hierdie spanning het Hilarius voortdurend ervaar: sy rede het hom aangevuur, maar tog kon dit God nie volledig ken nie; hy het 'n voller kennis van God (en dit is tog 'n intellektuele handeling) begeer, maar telkens voor die rede se beperkthede gestuit (Borchardt 1966:45).\nEn dit was juis sy verwyt teen die Ariane: hulle het nie die beperktheid van die menslike rede verdiskonteer nie. Hulle teologie het geen skrome geken nie; hulle het te maklik oor die onkenbare gepraat; hulle het die eindigheid van die menslike denke nie in ag geneem nie; gevolglik het hulle die misterie van God te platvloers gemaak. Anders gestel: hulle het sommer so oor God gepraat asof 'n mens kan (vgl. Stoop 1970a:97-86).\nEn tog wou Hilarius oor God bly praat. Maar hoe dan as die rede so beperk is? Hilarius ontkom egter aan die probleem deur 'voorskrifte' vir die regte aanwending van die rede te formuleer. Eerstens, God moet nie deur ons rede vasvang word nie. Hy is totaal anders en kan deur die menslike rede nie omvat word nie. Hy kan net op 'n menslike wyse gevat en beskryf word. En dit is gebrekkig (vgl. Stoop 1982:130-131).\nTweedens, die mens moet sy eie denkarmoede verstaan. Om wysheid te bekom, moet die mens dwaas word. Bewuswording van hierdie menslike denkbroosheid kan 'n mens iets van God se grootheid laat verstaan. Anders gestel: menslike denke bereik slegs dan iets wanneer die eie eindigheid ervaar word (vgl. Stoop 1970b:58-67).\nMettergaan is die rede egter ook gebruik om die bestaan van God te bewys. Rene Descartes was hiervan 'n goeie voorbeeld.\nRene Descartes het gewonder hoe 'n mens tot soliede en vaste waarhede kan kom? Anders gestel: Hoe 'n mens die bestaan van God kon bewys? (Urmson 1985:245). Descartes se antwoord was so tipies van die rasionalisme: die rede. Volgens hom was die rede universeel aan alle mense, die allerbelangrikste element in die menslike natuur, die enigste weg tot sekerheid van kennis, die enigste wyse om reg en verkeerd, goed en sleg te onderskei (Urmson 1985b:245). Slegs deur middel van die rede kan 'n mens tot sekerhede kom.\nEn tog het twyfel 'n baie belangrike rol gespeel. Twyfel was die metode waarlangs hy absolute kennis wou bereik. En as alles betwyfel word, wat is dan die vastepunt? Op sy sintuie kon hy nie meer vertrou nie (Descartes 1967:21-22) en met die moontlikheid van 'n 'boosaardige geleigees' moes ook rekening gehou word (Descartes 1967:25).\nAl hierdie onsekerhede het egter tot die sekerheid van sy bestaan gelei (Descartes 1967:24). Hy moes tog bestaan om te twyfel of bedrieg te kon word. Al sou hy alles betwyfel, is daar een oortuiging wat vasstaan: Descartes bestaan. Elke keer wanneer ek twyfel, moet ek kan bestaan om te kan twyfel. Dit is onmoontlik om te twyfel dat ek bestaan. Telkens wanneer dit gebeur, bevestig dit net dat ek bestaan. So het Descartes dan sy vanselfsprekende eerste beginsel vasgestel: 'cogito ergo sum'.\nEn hierdie 'cogito' sluit baie dinge in: twyfel, verstaan, ontkenning, wil, ensovoorts. Omdat hy hierdie en nog baie ander dinge doen, bestaan hy. Al sou hy oor geen liggaam meer beskik nie of al is daar geen plek vir hom op die wêreld nie, is dit nog geen rede om aan te neem dat hy nie bestaan nie.\nDat Descartes uiteindelik by God uitkom, het 'n bepaalde noodwendigheid. Deel van die cogito is idees wat nie sonder oorsaak ontstaan het nie. Anders gestel: idees word veroorsaak en wys na realiteite heen. So byvoorbeeld is my idee van 'n boom deur 'n werklike boom veroorsaak en refereer dit ook na 'n boom daarbuite. So is dit ook met die bestaan van God gesteld: my idee van God is deur 'n realiteit genaamd 'God' veroorsaak.\nDescartes maak drie vanselfsprekende proposisies aangaande oorsaak: oorsaak en gevolg wys na dieselfde realiteit heen; niks kan uit niks voortkom nie; dit wat volmaak is, kan nie uit die onvolmaakte voortkom nie (Descartes 1967:35-48, veral 47-48). My siening van God as 'n volmaakte wese kan dus net voortgebring word deur iemand wat self volmaak is: 'God exists as the only possible cause of my idea of Him' (Lavine 1989:105).\nDescartes het met een mooi rasionele beweging die mens 'n denkende wese gemaak en God se bestaan rasioneel verwoord. Daar is iets besonder aan hierdie intellektuele beweging en tot vandag toe probeer mense hom navolg, maar veral sedert Kant het die onmoontlikheid van so 'n denkproses geblyk. Die rede kan God nie bewys nie want die rede se vermoë is beperk.\n'n Ander weg moes dus gevind word en dit is die waarde van Wessel Stoker se werk. Hy het 'n ander toegang gesoek en dit in die ervaring gevind.\nErvaring is iets algemeen. Dit omskryf die proses van ons omgang met die werklikheid of die wêreld. En ons gaan op verskillende maniere met die wêreld om. Deur die wetenskap, die tegniek, kuns, godsdiens, ensovoorts ontdek ons fasette van die werklikheid of wêreld en hierdie ontdekking kan ons 'ervaring' noem. Al hierdie ervaringe verskil ook van mekaar. Daar is 'n verskil tussen 'n natuurwetenskaplike se ervaring en dié van 'n gelowige wat bid. In die geval van religieuse ervaring gaan dit om die konfrontasie met God en sy openbaring of woorde. Wanneer iemand op die openbaring reageer, ontstaan 'n vetrouensrelasie en is daar sprake van 'n geloofservaring (Stoker 2004:23). En hierdie geloofservaring neem die hele mens se gevoel en gedrag in beslag.\nEn dít is waar Stoker met sy rasionele verwoording van die geloof wil begin. Hy stel in 'deurleefde geloof' belang en verstaan soos Tillich geloof as 'gegrepen zijn door wat ons onvoorwaardelijk aangaat' (Stoker 2004:24).\nBorchardt, C.F.A. 1966. Hilary of Poitier's role in the Arian struggle. 'S-Gravenhage, Martinus Nijhoff.\nDrobner, H.R. 1994. Lehrbuch der Patrologie. Freiburg: Herder.\nJonas, H. 1969. Het Gnosticisme. Utrecht: Spectrum.\nLavine, T.Z. 1989. From Socrates to Sartre. London: Bantam Books.\nStoker, W. 2004. Is geloven redelijk? Zoetermeer: Uitgeverij Meinema.\nStoop, J.A. 1970a. Geskiedsbewussyn en eksegese by Hilarius van Poitiers, Suid-Afrikaanse Historiese Joernaal II, 97-106.\nStoop, J.A. 1970b. Hilarius van Poitiers oor Adam en Christus, Theologia Evangelica III/2, 58-67.


Jy ontmoet selde 'n vrou wat met haar gewig tevrede sal wees: een lyk te dun, die ander is te vol, en die probleem van oorgewig styg baie meer dikwels. 'N Deel hiervan is om te blameer vir die moderne "sedentêre" lewenswyse, deels - die gebrek aan vrye tyd vir sport. Die tema van ons hedendaagse artikel is "die bestryding van vetsug by vroue."\nNietemin, jy hoef nie hierdie probleem liggies te hanteer nie. Oortollige gewig is 'n ernstige bedreiging nie net vir skoonheid nie, maar ook vir gesondheid, omdat oortollige gewig die liggaam swak maak, geneig is tot verskeie siektes, immuniteit verminder, die vate erg beïnvloed, en ook hierby - is die bron van komplekse, dit is sielkundige probleme. Enige dokter sal sê dat jy van oortollige gewig moet ontslae raak. Nietemin, in die liggaam het elke persoon 'n sekere persentasie vet, wat baie belangrike funksies verrig. Eerstens is vette deel van die sentrale senuweestelsel, beenmurg en ander strukture (dit is die sogenaamde strukturele vette). Tweedens, vet is 'n bron van energie. Dit sluit in ekstra vette - wat die liggaam "net in geval" stoor. Vroue het meer vet as manne spaar, sowat 3%. Vetopberging is "voordelig" vir die liggaam, want danksy kan 'n mens vir geruime tyd energie ontvang.\nNatuurlik, oormatige maerheid en vetsug het 'n negatiewe uitwerking op die liggaam. In laasgenoemde geval is die gevaar soos volg: in die eerste plek word vet op die maag, heupe, ens geplaas, en dan begin die vetlaag, wat rondom die interne organe geleë is, te verhoog. In 'n normale toestand beskerm dit die organe van gifstowwe, handhaaf hormonale balans, ens. Maar met sy toename word hierdie funksies oortree, en interne organe word ook bedreig. As gevolg van die verhoogde vrag, die hart en bloedvate ly, dyspnea verskyn, hartkloppings toeneem, druk kan toeneem; swak funksionering van die maag en ingewande; die algemene weerstand van die organisme tot infeksies verminder. Volgens mediese data is vol mense twee keer so geneig om te sterf van 'n hartaanval, en 3 keer so dikwels as 'n beroerte.\nIn latere stadiums, wanneer oortollige gewig verander in vetsug, kan daar lusteloosheid, hoofpyn, slaperigheid, verminderde doeltreffendheid en gemoedsverlies wees.\nAs 'n vrou haar dieet nie volg nie, lei 'n sittende lewenstyl, sal probleme met oortollige gewig jou nie laat wag nie. Na 25 jaar verminder metaboliese aktiwiteit gemiddeld met 7% gedurende elke 10 jaar, en as 'n reël lyk die oortollige gewig by vroue 35-40 jaar. Daarbenewens is dit op hierdie ouderdom dat vroue aktief betrokke is by huishoudelike werk, kinders, en hulle het nie tyd vir sport nie, en sommige glo gewoonlik dat die tyd vir liggaamlike opvoeding en aerobics verby is. Trouens, op enige ouderdom moet jy tyd vind om jouself, jou voorkoms en gesondheid te doen.\nDie eerste noodsaaklike voorwaarde is 'n goeie dieet en redelike matiging in kos. Nodig moet ontbyt eet, maar aandete moet lig wees, 2-3 uur voor slaaptyd. Dit is nodig om verbruik van meelprodukte te beperk, maar groente en vrugte is beter om meer te eet. Dit sal nie net help om gewig te verminder nie, maar sal ook die gesondheidstatus positief beïnvloed en die voorkoms verbeter.\nDie tweede voorwaarde waargeneem moet word, is gereelde oefening. Jy kan by die huis studeer, jy kan na die gimnasium gaan, dans, in die swembad. In die huidige reeks kan almal die beste opsie vir hulself kies. Fisieke oefening verhoog metabolisme, verhoog oksidatiewe prosesse van die liggaam, wat op sy beurt die ophoping van vet verminder. Daarbenewens word in die proses van opleiding spiere versterk, word die figuur meer geskik.\nNou kan jy baie effektiewe oefenkomplekse vir gewigsverlies vind. Hieronder is een van hulle. Dit kan tuis of tydens 'n middagete by die werk gedoen word. Geen spesiale toerusting word benodig nie - net 'n gewone stoel.\nStap die gewone stap - 35 sekondes, versnel - 35 sekondes, hardloop - 60 sekondes., Geleidelike oorgang na stadiger loop - 40 sekondes.\nOefeninge vir die spiere van die bene en boude (jy benodig 'n stoel).\nSit stadig op 'n stoel en vinnig opstaan - 14-16 keer.\nStaan voor die sitplek, gryp die rug. Sit jou voet op die stoel, staan op 'n stoel - 7-8 keer met elke voet op sy beurt.\nPlaas die stoel met 'n sitplek van jouself, steek jou rug, klim op jou tone en steek dan - 18-20 keer.\nOefeninge vir die spiere van die hande.\nPlaas twee stoele op 'n afstand van skouer breedte met die sitplekke teenoor mekaar. Stoot jou hande in die sitplekke, druk op - 6-8 keer.\nStap weg van die agterkant van die stoel. Hou jou rug reguit en plaas jou arms reguit op die stoel, kantel vorentoe en laer, die lente - 18-20 keer.\nOefeninge vir die spiere van die rug en die pers.\nSit op 'n stoel, nie op sy rug leun nie. Hou jou rug reguit, jou hande op jou middellyf. Leun vorentoe en raak die sokkies 12-14 keer aan.\nLig op jou maag op die sitplek, hou jou bene reguit, jou hande op jou middellyf. Buig en keer terug na die beginposisie - 8-12 keer.\nStaan regop, buig die regterbeen, maak 'n draai van die liggaam regs en lig effens, met die linker elmboog raak die regter knie. Herhaal dan alles in 'n ander rigting. Draai twis 12 keer in elke rigting.\nSit op die rand van die stoel, reguit bene uitmekaar gesny, hande op die rug van die kop. Maak sirkelvormige bewegings met die liggaam - 8 keer van links na regs, dan 8 keer in die teenoorgestelde rigting.\nJy sal goeie resultate behaal as jy bykom tot die gimnasium wat jy meer gaan stap, loop, sportseisoen (ski's, skaats, fietse, rolskaatse, ens.). Dit is nie maklik om te begin sukkel met oormatige gewig nie, jy het selfdissipline en deursettingsvermoë nodig, maar dit is die moeite werd, en jy sal self nie agterkom hoe jy die proses sal betree nie en begin daardeur geniet. Die belangrikste ding is om nie volheid te ontwikkel nie, begin vroegtydig op jou liggaam werk totdat jy nog nie oorgewig geword het nie en nie daarmee versoen het nie. Hou jou gewig, oefen gereeld, betrek jou familie en vriende, let op behoorlike voeding, kry nuttige gewoontes. Die beloning hiervoor sal 'n pragtige figuur, sterk gesondheid en gereelde komplimente wees van kennisse en vreemdelinge. nou weet jy dat die stryd teen vetsug by vroue - vir jou geen probleem nie!\nHoe om die rybroeke te verwyder?\nLiggaamsbeheer deur Pilates Stelsel\nDieet vir vinnige gewigsverlies\nOefen vir intensiewe gewigsverlies\nBiografie van die aktrise Ornella Muti\nMonica Bellucci: biografie en loopbaan\nSjokolade-koekie met room- en sjokolade-versiersel\nWatter toebehore om in 2018 te gee: Astroloë adviseer\nLente make-up: drie vroulike tendense-2017\nTartlets met ricotta en aarbeie\nVleis in Frans


Super 12-liga: Die berg baar toe ʼn muis - Maroela Media\nGardens het nog ʼn klipharde stryd op die Sentrale Sportveld op Uitenhage met 7-3 gewen, en sal steeds teen Oos-Londen Polisie in die eindstryd te staan kom. Hy het die nietig verklaarde halfeindstryd met 21-20 gewen.\nAl verskil is dat die toeskouers ʼn bonuswedstryd gesien het, en die twee spanne ʼn klompie ekstra hekgeld geïn het. ʼn Mens wonder selfs of laasgenoemde genoeg sal wees om die partye se regskoste te dra nadat die geskil ʼn draai in die hof gemaak het.\nNietemin, die sage is hopelik nou agter die rug en kan daar voorlopig weer op rugby gekonsentreer word.\nDis nie bekend wanneer die eindstryd plaasvind, en hoe verwikkelinge die rondomtaliewedstryd tussen Progress en Gardens in die reeks om die Oostelike Provinsie se Grootuitdaagbeker raak nie. Dié wedstryd is vir Saterdag in die Derrick Ferreirastadion op Uitenhage bepaal.\nSaterdag se ander Grootuitdaagwedstryde in Groep A is Trying Stars teen Windvogel (Alexandria), Crusaders teen Star of Hope (St Georgespark), en Suburban teen Despatch (Kleinskool).\nIn Groep B speel Sentraal teen die Nelson Mandela- Metropolitaanse Universiteit (NMMU) op Koeberg, Kruisfontein teen United Barbarians (Humansdorp-sportterrein), Spring Rose teen Harlequins (New Brighton-ovaal), en Park teen African Bombers (Londtpark).


Seks en die stogie: 'n meisie se gids vir sigare - Interessant\nSeks en die stogie: 'n meisiehandleiding vir sigare\nSigare is vir ouens, nie waar nie? Dink weer. Jeannie Mark steek op en deel haar gunstelinge, van vet Kubane tot potlood dun sigarille.\n'N Lang sigaarstokkie vol kwaliteit. Handafgewerk en saamgestel uit tabak van hoë gehalte. Soort van die Jimmy Choo van sigare.\nRomerig, gee smaak. Stel jou voor hierdie pragtige in die een hand, 'n brandewyn in die ander, en 'n dowwe verligte kroeg as 'n stel. Een woord: atmosfeer.\nDie naam alleen rol heerlik van die tong af, soortgelyk aan die moniker en metings van 'n Spaanse sokkerspeler. Hierdie sigaar, wat oorspronklik van die Dominikaanse Republiek afkomstig is, is glad en smaak soos sjokolade. Ag my.\nTatiana gegeurde sigare\nTatiana sigarille het 'n aristokratiese smaak. Verleidelike keuses ontlok nie net 'n rook nie, maar ook 'n ervaring. Mokka. Dolce. Swart amboise frambose met vanielje. 'N Fantastiese gewilde sigaar by vroue.\nOngelukkig is hierdie handelsmerk onlangs in Kanada gestaak; nêrens anders in die wêreld is daar egter oop seisoen nie.\nEen van die oudste sigare wat in die wêreld geproduseer is. Leon het 'n sigarillo-lyn wat die smaakknoppies aan die brand steek. Word beskryf as 'petite' en geniet 'n Caffe Coretto of Caffe Macchiato.\nHierdie skoonheid van 1969 is 'n dunner sigaar wat met die ouderdom verdiep, en is toegerus met 'n houtagtige en aardse smaak, beklemtoon met blomme. Klink soos 'n smerige parfuum eerder as 'n sigaar, nè?\nHierdie sigaar word genoem as huldeblyk aan die romantiese tragedie van Shakespeare. Hy hou 40 jaar lank die Europese mark oor die Europese mark. Dit word nou in die Dominikaanse Republiek vervaardig. 'N Volledige, pittige smaak - nie vir flou harte nie.\nHierdie sigaar is vervaardig uit die versiering van die gereelde produksie van La Aurora. 'N Enkele sigaar kos ongeveer $ 6,00. Dit is egter nie 'n geur van bodemvoer nie, maar medium. 'N Silky trek.\nKyk ook na Jeannie se stuk oor rook dwarsoor die wêreld. Rokers van 'n ander aard kan sewe koffiewinkels in Amsterdam besoek wat goed is om te besoek, asook interessante maniere om vrugte in 'n pyp te maak.\nKyk die video: Gesonde Seks Quickie - Man wat te vinnig kom\nSeks en die stogie: 'n meisiehandleiding vir sigare...