ЛегионерУз. 5 тур давом этган муваффақиятсизликдан кейин Темурхўжа Абдухолиқов жамоаси зафар қучди / CHAMPIONAT.asia\nЛегионерУз. 5 тур давом этган муваффақиятсизликдан кейин Темурхўжа Абдухолиқов жамоаси зафар қучди\nҚатар Юлдузлар Лигасининг 14-тур беллашувлари старт олди ва у ҳамюртимиз Темурхўжа Абдухолиқов тўп сурадиган клубга омад келтирди.\n“Ас-Сайлия” мавсумни яхши бошлаган бўлса-да, кейинроқ омадсизлик гирдобига тушиб қолди. Кетма-кет 5 тур давомида тунислик Сами Трабелси бошқараётган жамоа ғолиб чиқа олмади. Айниқса, сўнгги турда Хави тўп сурадиган “Ас-Садд”нинг 6 та гол уриши, ҳаммасидан ўтиб тушди.\nАбдухолиқов айтганидек, душанба куни натижа жиддий таҳлил қилиб чиқилган. Кеча — 26 январь куни “Ас-Сайлия” турнир жадвалида сўнгги ўринни эгаллаб турган “Ал-Марҳия” клубини қабул қилиб, 4:1 ҳисобида зафар қучди.\nМазкур рақибдан “Ас-Сайлия” максимум очко ишлаб олди. Томонларнинг биринчи давра ўйинида 5:2 ҳисоби қайд этилганди. Навбатдаги турни “Ас-Сайлия” футболчилари “Ал-Ҳарайтият” клубига қарши ўтказади. Демак, 1 февраль куни Қатарда “ўзбек дербиси”га гувоҳ бўламиз.\nАбдухолиқов кечаги беллашувнинг 93-дақиқасида бошқа бир футболчига алмаштирилди. Бу шунчаки ўйин вақтини чўзиш учун амалга оширилган ўзгаришдек кўринади. Бироқ 3 та гол фарқи билан олдинда бораётган жамоага вақтни чўзиш нега керак бўлганини тушуниш қийин.\nАбдухолиқов “Ас-Сайлия” сафига ўтган мавсумнинг ярмида борган бўлиб, 1,5 йиллик шартнома тузганди. Ўша мавсум у майдонда жами 900 дақиқа ўйнади ва 7 та гол урди. Бу йил эса дақиқалари сони мингдан ошиб кетди, голлар сони яна 7 та.\nКеча 90 дақиқа тўп сурганидан келиб чиқилса, футболчи жамоасига фойда келтирган. Ахир “Ас-Сайлия” сермаҳсул ўйин кўрсатди. Ҳозир битта савол бор: “Ас-Сайлия” Абдухолиқовга янги шартнома таклиф қиладими ёки йўқ? Айни пайтда клуб раҳбарият талаб қилган ўринни эгаллаб турибди. Гол уриш борасида ўзбекистонлик ҳужумчи 10 та тўп киритган жамоадоши Вагнер Рибейродан кейин иккинчи бўлиб турибди.\nБугун Турсунов жамоасида юқорироқ ўринга кўтарилиб олиш учун имконият бор. Бунинг учун “Ал-Хор” таслим этилиши керак. Бу “Ал-Ҳарайтият”ни турнир жадвалида 7-ўринга олиб чиқиши мумкин. Томонларнинг 1-давра ўйинида 1:1 ҳисоби қайд этилган бўлиб, Турсунов 84-дақиқада алмаштирилган, шундан кейингина жамоаси 90-дақиқада гол ўтказиб юбориб, ғалабани қўлдан чиқарганди.


Рамазондан унумли фойдаланиб қолиш | Azon.uz - Ахборот-таҳлилий портал\n22:40 15.05.2018 559\nМуборак Рамазон ойидан имконимиз даражасида фойдаланиб, катта ажр-савоб олиб қолиш ҳаракатида бўлишимиз керак. Афсуски, кўп инсонларга Рамазон ойининг келиб-кетишидан заррача аҳамият йўқ. Бу улуғ ойдан саноқли кишиларгина унумли фойдаланиб қолишни билади.\nУстозларимиз бизга Рамазон ойи йил бўйи давом этадигандек яшаш кераклигини маслаҳат беришади. Бу мақомни Рамазонни рисоладагидек ўтказиш йўли билангина қўлга киритиш мумкин. Айтганларимиз қуруқ гап бўлиб қолмаслиги учун барчага фойда берган 9 нарса ҳақида тўҳталиб ўтамиз.\n1. Тийилиш ва ўзини назорат қилиш\nКўпчиликка маълумки, Рамазон ойида инсон саҳардан шомгача емоқ, ичмоқ ва жинсий ғаризаларини қондириш каби ишлардан сақланмоғи лозим. Шу билан бир қаторда одам ўзини каттиқ назорат қилиши ҳам керак. Аллоҳнинг ғазабини келтирадиган амаллардан тийилиши ва эзгу амалларни бажариши лозиму лобуддир. Шунинг муқобилида бу ой учун аниқ режалар тузиш керакки, кундалик ҳаёт ижобий тарафга ўзгариб борсин. Мисол учун эрталаб саҳарликка турасиз ва таҳажжуд намозини адо этасиз, шу вақтда имкон бўлса, Қуръон тиловат қиласиз. Сўнг саҳарликни еб, бомдодни адо этасиз, Қуръон ўқийсиз, зикр ва дуолар қиласиз. Агар зарурат бўлса, бир оз дам оласиз. Кўзланган мақсад шуки, тартибли тузилган режа асосида ойни ўтказиш лозим.\nАллоҳ бизларни фақат ва фақат Ўзигагина ибодат қилиш учун яратди. Рамазон ойи Роббимизнинг бизни яратишдан мақсади бўлмиш Ўзигагина ибодат қилиш учун берилган имкониятдир. Бу ерда ибодат турлари ва даражалари ҳақида гапирмоқчи эмасман, уларнинг ҳаммаси машҳур ҳамда китоблардан топса бўлади. Рамазон Қуръон нозил бўлган ойлиги сабабли аксарият вақтимиз Қуръон тиловати ва тадаббурига йўналтирилган бўлиши керак. Агар имконият бўлса, Қуръони Каримнинг ҳаммасини ўқиб чиқинг. Қуръонни тафсири билан бирга тафаккур ва тадаббур билан мутолаа қилсангиз, яна ҳам яхши. Агар Қуръонни бошидан охиригача ўқий олмасангиз, лоақал, 30-порани, унга ҳам қодир бўлмасангиз, Ясин, Мулк, Каҳф, Воқеа, Сажда каби сураларни тиловат қилинг.\n3. Ўзингизни ҳақиқий мусулмон сифатида кўринг\nБу ойнинг кунлари давомида очлик ва ташналикни ҳис қилиш масаласида ҳамма мусулмонларнинг фикрлари бир хил. Бошқа бир инсоннинг тутган рўзаси эвазига ҳам ажр олиш имкони бор. Ҳадисда айтилишича, ким рўзадорни едириб-ичирса, унга рўза тутган одамнинг ажрича савоб ёзилади. Аллоҳ берган неъматга рози бўлиш ҳам инсон ўзининг Ислом умматининг ажралмас қисми эканига яққол далилдир. Рамазонни рисоладагидек ўтказишлари учун атрофимиздагиларга жуда ҳам оз миқдорда ёрдам берамиз. Ён-атрофингизга назар солинг – қанчадан-қанча муҳтожлар бор, ёрдам беришнинг қайси кўриниши бўлса ҳам, ҳаракатингизни қилиб қолинг.\n4. Фидокорлик ва тиришқоқлик\nРамазон – нафс билан курашиш ва қурбат ҳосил қилиш ойидир. Аллоҳ бу ойда вақтимизни, соғлигимизни, мулкимизни ва бор вужудимизни холис Ўзининг ризолиги йўлида ишлатишимизни хоҳлайди. Йил давомида одатда бирор-бир дунёвий манфаатлар учун яшаймиз, наҳотки бутун бошли ойни Яратувчимиз ризолиги учун сарф қила олмасак? Дунё ҳаётида жуда кўп нарсаларсиз яшасак бўлади. Лекин шу қурбон қилинган нарсалар эвазига Аллоҳ бизга ҳам бу дунёда, ҳам охиратда катта мукофотларни ҳозирлаб қўйган.\nБизга Аллоҳ бу ой давомида дуоларимизни қабул қилиши айтилган. Бор муҳтожликларимизни Ундан ёлвориб сўрамаслигимиз – бу бизнинг катта йўқотишимиздир. Аллоҳга илтижони биринчи ўринга қўйинг. Ўз эҳтиёжларингиз, оилангиз эҳтиёжлари, жамият ва уммат эҳтиёжларини сўраб дуолар қилинг. Дунё ва охират яхшиликларини сўранг. Дуо ҳақида гап кетганда бир нарсани доим ёдда тутинг: дуода нафақат бизга керакли бирор-бир нарса, ҳимоя, ёрдамни сўраш эмас, балки Аллоҳ буюргани учун ҳам дуо қилишимиз керак. Аллоҳга суюкли баъзи нарсалар борки, улардан биттаси – Аллоҳнинг бандаси сўраган нарсага ижобат қилишидир.\n6. Яхши жамоатлар билан бирга бўлинг\nРамазон – солиҳ ва эзгу амалларни кўпайтириб, ножоиз амалларни имкон даражасида камайтириш ойидир. Солиҳ кишилар даврасида бўлиш шу мақсадга етишишнинг бир йўли ҳисобланади. Энг камида амал қилувчи диндорлар жамоасида гуноҳлардан тийилиб, Аллоҳга кўпроқ ибодат қиласиз. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам у кишининг қўлларидан ушлаб: «Эй Абу Ҳурайра, ҳаромдан сақлан, инсонларнинг ибодатлиси бўласан», деганлар.\nБундай жамоат билан бўлишнинг энг кам нафи шуки, сиз Аллоҳга ўз амалларингиз билан қурбат ҳосил қилишингиз мумкин. Бундан яхши яна нима бўлиши мумкин?\n7. Шукр қилишлик\nБерилган ажрга рози бўлиш ажрни кўпайтиришнинг сири ҳисобланади. Бу йил ва кейинги йил ажр-савобларига эришиш учун бу йилни ғанимат билиб, қадрига етиш керак. Борига шукр қилувчи бўлинг, ҳаттоки арзимас, ўзи бўлиши керак бўлган нарсаларга ҳам. Алҳамдулиллаҳ, бизнинг иймонимиз, Ислом динимиз бор, биз энг яхши умматмиз. Бизга нозил қилинган нарсаларнинг энг улуғи Қуръон берилган. Аллоҳ бизни жуда кўп неъматлар билан ризқлантирди. Рамазон – У Зот ато қилган раҳматлардан биттаси. Бу ойнинг қадрига етиш, ажр ҳосил қилиш, тақво сифатини ўзимизда пайдо этиш учун Аллоҳ буюрганидек ўтказишимиз даркор.\n8. Суннатга амал қилиш\nАгар сиз кимнидир севсангиз, унга тааллуқли барча нарсаларни ҳам яхши кўрасиз. Муҳаббатнинг бу тури Аллоҳ Ўз ҳабиби Расулимиз соллаллоҳу алайҳи васаллам мисолларида бўлишини ирода қилди. Набий алайҳиссалом – Аллоҳнинг суюкли бандалари, агар биз у кишининг суннатларини иҳё қилиб эргашсак, у зотга ўхшашга ҳаракат қилсак, албатта, биз ҳам Аллоҳнинг суюкли бандалари бўлишимизда шубҳа йўқ. Хусусан, Рамазон рўзасини Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам буюрганларидек тутишга ҳаракат қилинг, чунки бу энг тўғри йўлдир.\n9. Собитқадамлик (динда, иймонда)\nИмом Жунайд Бағдодий раҳимаҳуллоҳ айтадилар: «Динда собитқадамлик каромат соҳиби бўлишдан афзалдир».\nРамазоннинг илк кунларида ўзингизни толиқтириб, кўп уринтирманг, ўзингиз учун мўътадил кун тартибини тузиб олинг ва бунда давомий бўлинг. Аллоҳга энг суюкли амаллар зоҳирида кичик кўринса-да, лекин давомли бўлганидир.\nСолиҳ амалларни бажаришга ва маъсият, гуноҳлардан сақланишга қодир қилиб қўйгани учун Аллоҳга шукр қилишимиз шарт. Динда собитқадам қилиб қўйгани учун Аллоҳга доим шукрда бўлишимиз керак. Улуғ олимлардан бири шундай деган экан: «Ким умр бўйи худди Рамазондек яшаса, ўлим ҳам унга (рўзадор учун бўлгани каби) Ойдек келади».\nХулоса қилиб, Аллоҳдан қилган амалларимизни қабул этишини ва гуноҳларимизни мағфират қилишини сўраб қоламиз. Омийн!


Самарқанд туризм салоҳиятининг кўпи билан 5 фоизидан фойдаланаяпмиз — Азиз Абдуҳакимов – Газета.uz\nLotinchada 20 апрель 2021, 12:16 Жамият\nПрезидент Шавкат Мирзиёевнинг 15−16 апрель кунилари Самарқандга ташрифи давомида вилоятни бешта йўналиш бўйича, жумладан туризм соҳаси ҳам ривожлантирилишини таъкидлаган эди. Шу қаторда, Самарқанд халқаро аэропорти сентябргача ўз фаолиятини бошлаши, йилига 1,5 млн кишига хизмат кўрсатиши айтилди. Давлат раҳбарига унинг лойиҳаси ҳам тақдим этилди.\nБундан ташқари, вилоятнинг зиёрат туризмини янада ривожлантириш мақсадида Имом ал-Бухорий зиёратгоҳи қайтадан бунёд этилмоқда (фото). Қолаверса, Самарқанд туманидаги эшкак эшиш канали бўйида 8 та меҳмонхона, карвонсарой, дам олиш масканлари ва халқаро Конгресс-холлни ўзи ичига олган туризм маркази 2022 йилга қадар қуриб битказилиши айтилди.\nШундан келиб чиқиб, журналистлар билан суҳбат давомида бош вазир ўринбосари, туризм ва спорт вазири Азиз Абдуҳакимов хорижлик туристларни жалб қилиш борасида қандай ишлар амалга оширилаётгани ҳақида гапирди.\n«Ҳозирги кунда биз Самарқанд салоҳиятининг [туризм салоҳияти назарда тутилмоқда — таҳр.] кўпи билан 5 фоизидан фойдаланяпмиз. Самарқанд халқаро аэропорти орқали 2021 йилда 165 минг йўловчи келиши кутилмоқда. Солиштириб кўрадиган бўлсак, Ўш ва Чимкент аэропортлари орқали йилига камида 1,3−1,4 млн йўловчи ўтади. Бу албатта Самарқанд салоҳиятини оча олмаганимиздан ҳам далолат», — деди у.\nМазкур халқаро аэропортга очиқ осмон мақоми берилиши маълум қилинди.\n«Самарқанд халқаро аэропортига очиқ осмон мақоми берилмоқда. Бу билан кўплаб авиакомпаниялар тўғридан-тўғри учиб келиши мумкин бўлади. Авваламбор, барча йирик авиакомпанияларга мурожаат қилиб, бу ердаги имкониятларнинг тақдимотларини ўтказдик. Ҳозирнинг ўзида 15 та авиакомпания Самарқандга парвозларни амалга оширишга тайёрлигини билдирмоқда», — дея таъкидлади вазир.\nУ Ўзбекистон туризмининг асосий мижози араб мамлакатлари фуқаролари эканини қайд этиб, бунинг сабабини тушунтирди.\n«Европа ёки бошқа ривожланган мамлакатларнинг аҳолиси йилига бир-икки маротаба сайёҳатга чиқади. Лекин араб мамлакатлари фуқароларининг даромадлари баланд, Қувайт, Уммон, Баҳрайн ва Қатар давлатларида фуқаролар кўпроқ оилавий саёҳатни ёқтиришади. Бу — ҳаражат кўпроқ қилишади ва узоқроқ қолишади дегани. Улар керак бўлса, ҳар ой чет элга чиқишга ўрганган. Биз буни ўша давлатлардаги элчихоналаримиз орқали чуқур таҳлил қилганимизда, улар бизга жуда ҳам мос келадиган меҳмонлар эканлигини тушуниб етдик», — деди Азиз Абдуҳакимов.\nУнинг қўшимча қилишича, президент туризм ва спорт вазири ҳамда транспорт вазирига бюрократиясиз қисқа муддатда самолётларга қўниш ва учишга рухсат бериш бўйича соддалаштирилган тизимни яратиш топшириғини берган. Қолаверса, аэропортда ёқилғи ва хизмат кўрсатиш нархларини арзонлаштириш зарурлигига эътибор қаратилган.\nТуризм ва спорт вазири журналистларнинг Uzbekistan Airways миллий авиакомпаниясининг парвоз нахрлари арзонлашиши ёки йўқлиги борасидаги саволига очиқ осмон ташкил қилиниши эвазига, барчага тенг имконият яратилишини айтди.\n«Мисол учун Истанбулдан Чимкентга учиб келиш 260 доллар, бизга бўлса 450 доллар. Қарийб 200 доллар фарқ. Албатта, биз рақобатдош бўла олмаймиз. Ҳозир энди Самарқанд халқаро аэропорти очилса, нархлар тушади. Бу бозор, биз ҳаммага имконият бермоқчимиз. Очиқ осмон бу — ҳамма авиакомпаниялар аэропортга келиб қўниши мумкин дегани. Уларнинг қатнови иккитомонлама бўлади, демакки бизникилар уларнинг хизматидан ҳам фойдалана олади», — деди у.\nАзиз Абдуҳакимовнинг таъкидлашича, «биргина Flydubai лоукостери Самарқандга амалга оширадиган авиақатновларини янада кўпайтиришни сўрамоқда».\nАввалроқ, Самарқанд аэропорти юлдузлар ва сайёраларни изловчи буюк астроном Мирзо Улуғбекнинг ишларидан илҳомланиб яратилаётгани ҳақида ёзган эдик. Янги терминал дизайни китоб шаклида бўлиб, юқоридан қараганда унинг устида юлдузлар туркуми акс этган. Қолаверса, у ишга тушгач соатига 1000 нафаргача йўловчига хизмат кўрсатиши кутилмоқда.\n#туризм ва спорт вазири\nСамарқанддаги туризм маркази 2022 йилда фойдаланишга топширилади 15 апрель 2021, 21:23


Toshkent islom universiteti - Устозга эҳтиром (Азиз устозимиз Равшан Воҳидовичга бағишланади)\nУстоз Равшан милодидан,\nХурсанд кўнгиллар бунда жам.\nТилак, изҳорлар узилмай,\nТабассум бирла айтурлар:\n“Икки дунё саодати\nСизни тарк этмасин ҳеч дам!”\nМайин шаббодалар дилга,\nГўзал завқ-шавқ олиб келди.\nГўё олам табрикламиш,\nҚувончини кўриб баҳам.\nКимки соддадил, пок ният,\nПарвози яшиндек елди.\nУстозни эъзозлар барча,\nҲатто ҳуру малоик ҳам.\nBu hafta\t 3005\nBu oy\t 57310\nHammasi bo'lib\t 268182


"Оғабий" китоби, Кенгисбой Каримов\nАсарда ХIХ аср қорақалпоқ халқи ҳаётидан лавҳалар бадиий тасвирланади. Бош қаҳрамон – Эрежеб Қулчи бий ўғли Оғабий тарихий шахс бўлиб, ўз халқининг эркин ва озод ҳаёти учун гоҳо қўшнилар билан дипломатик муносабатлар олиб борган, гоҳо жангу жадалларда от сурган. Унинг номи қорақалпоқ халқи юрагида баҳодир ва донишманд йўлбошчи сифатида абадий қолган.\nМутолаа давомида ўқувчилар қорақалпоқ халқининг тарихи, миллий урф-одатлари, бепоён чўлларнинг сўлим ва бешафқат табиати, ўсимлик ва ҳайвонот дунёси ҳақидаги қизиқарли ҳамда янги маълумотларни билиб олади.\nРоманни қорақалпоқ тилидан Қорақалпоғистон халқ шоири Рустам Мусурмон таржима қилган. Муҳаррир Санжар Турсунов.\nЭйнштейн билан иблисвачча


.::Китоблар дунёси - «Арабча ўқишни ўрганамиз»\nМаҳсулот коди: KH181\nАзизлар, араб тилида ўқишни ўрганишга ният қилган экансиз, сизга ушбу хайрли ишда ёрдам беришни мақсад қилдик.\nЎзбек халқининг узоқ йиллик тарихи, маданияти ва маънавияти араб ёзуви билан боғлиқ. Аждодларимиз қаламига мансуб кўплаб маънавий ёдгорликлар шу тилда битилган. Уларни илмий нуқтаи назардан ўрганиш, тадқиқ этиш ва бугунги ёш авлодга тақдим этиш долзарб ва хайрли ишлардандир.\nЎқишни ўрганаётган фарзандларимизга табассум билан боқиш, уларга меҳрибон бўлиш, қаттиқ гапирмаслик, жеркимаслик, қўл кўтармасликни одат қилайлик. Болаларга юмшоқлик, меҳрибонлик билан муомала қилайлик. Зеҳни ўткир, тиришқоқ бола билан заиф, сустроқ болани ажратмаслик, уларни дўстларининг олдида койимаслик лозим.\nҲазрат Алишер Навоий айтганларидек, битта ҳарф ўргатиш учун сарфланган меҳнат баҳосини «минг ганж» билан ҳам адо этиш мушкул. Шундай шарафли ва машаққатли хизмат олдида турган Сиз азиз ота-оналар ва устозларга сабр-тоқат, куч-қувват тилаймиз.\nАраб ҳарфлари Қуръон ҳарфлари бўлгани учун бу китобни эҳтиром қилишингизни, покиза жойда сақлашингизни сўраймиз.\nҚўлингиздаги мазкур китоб бўлажак мутахассислар ҳамда араб тилида ўқиш ва ёзишни мустақил ўрганмоқчи бўлганлар учун ёрдамчи манба бўлади деб умид қиламиз.\nНоми: «Арабча ўқишни ўрганамиз»\nҲажми: 92 бет\nTags:\tараб тили\n«Бошланғич араб адабий тили»(Шифоҳия)\n«Бошланғич араб адабий тили»(Шифоҳия) (Оғзаки дарслар 1-2- қисмлар) МУҚАД..\n«Араб алифбоси. Ёзиш ва ўқиш дафтари» Мустақиллик йилларида иқтисодий —..


Лола опа биз билан бўлган суҳбатини узоқ давом эттира олмади. Биз ҳам унинг тоби йўқлиги боис, ортиқча саволлар беришни эп кўрмадик, дейилади "Кун" нашрида.\nАйни дамда хонанданинг тоққа кетганлигини аниқладик ва у билан боғланишга уриндик. Хонанданинг телефон рақами ўчирилган. Айни дамда у билан бирга тоғда дам олаётган яқин дўстларидан бири Санжар Абдуюсупов билан боғланганимизда эса, у: Ҳозир Русланнинг аҳволи анча яхшилиги, кайфиятини имкон қадар кўтаришга, уни чалғитишга ҳаракат қилаётганлигини айтди.


“Толибон” тўй маросимларини ўтказишнинг янги қоидаларини жорий қилди | Qalampir.uz\n“Толибон” тўй маросимларини ўтказишнинг янги қоидаларини жорий қилди\nОлам\t07 Октябрь 18:42 45124\n“Толибон” Афғонистонда тўй маросимларини ўтказишнинг янги қоидаларини жорий қилди. Унга кўра, эндиликда тўйларда жонли мусиқа айтиш тақиқланади. Эркак ва аёллар турли залларда байрам қилади. Бу ҳақда Афғонистон халқаро ташкилоти хабар бермоқда.\nҚайд этилишича, янги қоидалар Аёллар ишлари вазирлиги ўрнига тузилган Ислом йўналиши вазирлиги томонидан тўйлар учун меҳмонхона ассоциацияси вакиллари билан учрашувда белгилаб берилган.\nЯнги қоидаларга кўра, энди эркак ва аёллар турли залларда байрам қилади. Шунингдек, улар биргаликда рақсга тушиши ва мусобақаларда қатнашиши мумкин эмас. Бундан ташқари, тантаналарда спиртли ичимликлар тақиқланган, аёллар учун мўлжалланган залга фақат қариндош эркаклар кириши мумкин, халос.\n“Кеча биз толиблар билан учрашув ўтказдик. Улар меҳмонхоналарда тўй маросимларини ўтказишни чеклади. “Толибон” қўйган чеклов сабаб меҳмонхоналар хароб бўлиши аниқ”, дейди учрашувда қатнашган меҳмонхона эгаси.\nОдатда, Афғонистондаги тўйлар жонли мусиқаларсиз ўтмаган. Аксарият афғонлар шу орқали пул топган. Аммо янги қоидалар уларни иқтисодий томондан анча қийнаб қўйиши мумкин.\n“Тўйларда жонли мусиқа айтиш Афғонистондаги кўплаб ёш қўшиқчилар ва мусиқачилар учун даромад манбаи бўлган. Энди улар молиявий қийинчиликларга дуч келиши муқаррар”, дейди меҳмонхона раҳбарларидан бири.\nЭслатиб ўтамиз, АҚШнинг Афғонистонда 20 йил давом этган ҳарбий операцияси Президент Жо Байден даврига келиб якунланди. АҚШ қўшинлари жорий йилнинг 31 август куни мамлакатни тарк этди. Бу вақтга қадар НАТОга аъзо мамлакатлар ҳам ўз ҳарбий қўшинларини Афғонистондан олиб чиқиб кетди. Ушбу жараён якунланмасидан “Толибон” ҳаракати пойтахт Қобулни қаршиликсиз эгаллаб олди. Президент Ғани мамлакатни тарк этди. 19 август кунига келиб толиблар Афғонистон Ислом Амирлиги тузилганини эълон қилди.\nЖорий йилнинг 6 сентябрь куни эса “Толибон”га бўйсунмай турган ягона вилоят – Панжшер эгаллангач, 7 сентябрь куни ҳаракат раҳбарлари муваққат ҳукуматни шакллантирди.\n28 Октябрь 19:02 24881\n28 Октябрь 13:39 22708\n28 Октябрь 08:42 21156\n27 Октябрь 22:29 20513


Ўзбекистонда COVID-19 билан касалланганлар сони 44 мингдан ошди - 08.09.2020, Sputnik Ўзбекистон\nЎзбекистонда COVID-19 билан касалланганлар сони 44 мингдан ошди\nТун давомида аниқланган касаллар сони бўйича пойтахт (+111) етакчилик қилди. Шунингдек, икки киши коронавирусдан вафот этиб, қурбонлари сони 356 кишини ташкил... 08.09.2020, Sputnik Ўзбекистон\n11:11 08.09.2020 (янгиланди: 11:17 08.09.2020)\n© Sputnik / Григорий Сысоев / Фотобанкка ўтишТестирование россиян на наличие антител к COVID-19 в Москве\nТун давомида аниқланган касаллар сони бўйича пойтахт (+111) етакчилик қилди. Шунингдек, икки киши коронавирусдан вафот этиб, қурбонлари сони 356 кишини ташкил этмоқда.\nТОШКЕНТ, 8 сен — Sputnik. Ўзбекистонда ўтган тун давомида яна 132 кишида коронавирис аниқланди. Беморларнинг умумий сони 44 107 нафарга етди. Бу ҳақда Соғлиқни сақлаш вазирлиги хабар қилмоқда.\nЯнги касалланганларнинг 111 нафари Тошкент шаҳрида, 9 нафари Бухоро вилоятида, 6 нафари Наманган вилоятида, 5 нафари Тошкент вилоятида ҳамда 1 нафари Сурхондарё вилоятида фуқаролар орасида аниқланган.\n7 Сентябр 2020, 15:40\nШу билан бирга, Учтепа туманида яшаган 72 ёшли И.К. (эркак) ҳамда Ангрен шаҳрида яшаган 56 ёшли Р.Е. (аёл), жами 2 нафар коронавирусга чалинган бемор вафот этди. Қурбонлар сони 356 нафарга етган.\nШу пайтга қадар 41 594 нафар коронавирус инфекциясига чалинган фуқаролар (94 фоиз) соғайган.\nҲозирда мамлакатда 2157 нафар бемор даволанмоқда. Улардан 430 нафари оғир, 224 нафари эса ўта оғир аҳволда.\nБутун дунё бўйлаб COVID-19 юқтириб олганлар сони 27,4 миллиондан ошиб кетган. Уларybyu 19,5 миллиондан зиёди шифо топган. 897 минг нафарга яқин киши вирус қурбонига айланган.


Android’da batareyani kalibrlash - Yoshlar.com\nAndroid’da batareyani kalibrlash\nAndroid платформасида ишловчи смартфон ва планшетларни бир неча марта қувватлантириш ва қуввати тугаши циклларидан кейин қурилманинг батареясини калибрлаш зарурати юзага келиши мумкин. Аммо бу борада битта нозик жиҳат борки, уни қуйида кўриб чиқамиз.\nБатареяни калибрлаб бўлмайди!\nГарчи мобиль технологияларнинг кўплаб «билағон»лари интернетда Android қурилмаларнинг батареясини калибрлаш ҳақида турли мақолалар чоп этиб, маслаҳатлар бериб келишаётган бўлса-да, бу жараённинг ҳеч қандай амалий аҳамияти йўқ. Смартфоннинг дастурий қисмини калибрлаш бўлса – бошқа гап.\nБатареяни калибрлаш ҳақидаги бу каби қарашлар олдинги авлод батареялари давридан қолган. Яъни, аввалги телефонларда қўлланилган никель-металлгидридли (Ni-Mh) ва никель-кадмийли (Ni-Cd) аккумуляторларда хотира эффекти деган нарса бўлган. Ҳозирги гаджетларга эса литий-ионли аккумуляторлар ўрнатилган ва уларда мазкур муаммо умуман йўқ.\nОдатда аккумулятордаги қувват қолдиғи фоизларда, соат ёки дақиқаларда ифодаланади. Аммо вақт ўтиши билан бу кўрсаткичларнинг долзарблиги йўқолади. Ҳамма гап шундаки, батарея қувватининг кўп қисмини айни мана шу жараёнга жавоб берувчи дастурий қисм ишлатиб қўяди.\nБунақа англашилмовчиликни бартараф этишнинг йўли жуда осон. Шунчаки, ойда бир марта қурилмани то батареянинг қуввати тўлиқ тугаб, ўчиб қолгунча ишлатасиз – олам гулистон! Кейин эса гаджетингизни то батареяси тўлгунича узмасдан қувватлантирсангиз – янада яхши.


Ҳарорат 73 ни кўрсатди (ми?) - Hidoyat.uz\nАсосий саҳифа Мақолалар Ҳарорат 73 ни кўрсатди (ми?)\nЧоп этилди Avgust 4, 2019 Ҳарорат 73 ни кўрсатди (ми?)da fikr bildirishni o'chirish\nИнсон табиати – қизиқ. Баъзан бировдан эшитган нарсасига дарҳол ишонади-қўяди. Уни суриштириб кўрмайди, тўғри ёки нотўғрилигини ўйлаб ҳам ўтирмайди. Айниқса, бугунги кунда ижтимоий тармоқлар орқали тарқатилаётган нохолис ахборотлар, турли уйдирма ва бўҳтонлар, миш-мишлар ғийбатчиларнинг тегирмонига сув қуяётгани кундай равшан.\nИжтимоий тармоқларда “Ҳаво ҳарорати 63 даражага етди”, кейинчалик “73 даражага чиқибди”, деган миш-мишларга кўпчилигимиз ишондик. Тўғрими? Аслида, мусулмон киши бирор масалада иштибоҳга тушса: «Фалончи нима дебди, писмадончи нима қилибди?» демасдан, Қуръони карим ва ҳадиси шариф таълимотига асосланиши керак.\nАллоҳ таоло: «Эй мўминлар! Агар сизларга бирор фосиқ кимса хабар келтирса, сизлар (ҳақиқий аҳволни) билмаган ҳолингизда бирор қавмга азият етказиб қўйиб, (кейин) қилган ишларингизга пушаймон бўлмаслигингиз учун (у хабарни) аниқлаб (текшириб) кўрингиз!» (Ҳужурот сураси, 6-оят), деб марҳамат қилади.\nМуғийра ибн Шуъба розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Аллоҳ таоло миш-мишлар тарқатиш, кўп савол бериш ва мол-дунёни беҳуда сарфлаш каби ишларни ёмон кўради”, дедилар» (Имом Бухорий ривояти).\nСўфи Оллоёр бобомиз бежиз:\nКўра қўйма набийнинг қилмишини»,\nЖамиятда ғийбат, бўҳтон, ёлғончилик каби иллатларнинг илдиз отиши ишончсизлик, ҳатто адоват ва нафратни юзага келтириши мумкин. Тўғрилигига аниқ ишонмай туриб миш-миш тарқатиш бўҳтон саналади. Бўҳтон эса гуноҳи кабирадир.\nМусулмон олимлари дунёга совға қилган ихтиролар – Фазодаги ибодат


БХСР ва Туркия ўртасидаги ўзаро алоқалар\nБиринчи жаҳон уруши тугаганидан сўнг Шарқ дунёсида миллий озодлик ва мустақиллик учун курашлар авж олди. Маълумки, Туркия (Усмонийлар салтанати) Германия томонидан уруш ҳаракатларига кириб, Учлар иттифоқи енгилганидан сўнг ўз миллий бирлигини йўқотиш хавфи остида қолди. Ҳатто мамлакат пойтахти Истамбулни Англия эгаллаб олди. 1918 йил охиридан Туркиядаги озодлик курашига туркий халқларнинг буюк фарзанди Мустафо Камол Пошо бошчилик қилиб, 1920-1923 йилларда у тузган «Анқара муваққат ҳукумати» мустамлакачиларни (асосан Англия ва Италия ҳарбий кучлари) она-Ватан тупроғидан ҳайдаб чиқарди.\nТуркияда сиёсий воқеалар кескин кечаётган бир даврда БХСР (1920-1924) ўзининг фаол ички ва ташқи сиёсатини юритаётган эди. Бухоро Республикасининг истиқболли режасида хорижий мамлакатлар билан дўстона дипломатик, иқтисодий, маданий ҳамкорликни йўлга қўйиш ва ривожлантириш масаласига алоҳида эътибор қаратилди. Аввало, асрий-анъанавий алоқаларда бўлган Туркия билан ҳамкорлик муносабатларига киришилди. Умуман ХХ аср бошларида Туркия «ёш турклари» билан Бухоро жадидлари ўртасида дўстона, маърифий-маданий алоқалар ўрнатилганди. Бухоролик жадидлар Туркияда нашр қилинган «Сиратул мустақим» («Тўғри йўл») журналини ўқиб борган. Ундаги мақолаларда кўтарилган масалалар омма орасида кенг тарғиб қилинган. Буюк адиб Садриддин Айний (1878-1954 йиллар) ушбу журнални ўқиб «парламент» атамасининг моҳиятини англагани ҳақида фикр билдирганди. Узоқ вақт Европа мамлакатлари ва Туркияда яшаган асли бухоролик кейинчалик сибирлик ўзбек бўлиб қолган Абдурашид Абдураҳим жадидчилик ҳаракатида биринчи марта миллий, маданий, сиёсий мустақиллик масаласини кун тартибига қўйганди.\nБухоро жадидларидан Абдурауф Фитрат, Абдулвоҳид Мунзим, Ҳамидхўжа Меҳри, У. Пўлатхўжаевлар 1908-1910 йилларда Туркияга таҳсил олиш учун боришган эди.\n1910 йилда Туркияда А. Фитратнинг (1886-1938 йиллар) «Сайҳа» шеърий тўплами, «Мунозара» ва «Ҳинд сайёҳи» каби фалсафий асарлари ёзилганди. «Мухтасари тарихи ислом» («Исломнинг қисқача тарихи») китоби ҳам ушбу мамлакатда дунё юзини кўрганди. А.Фитрат асарларининг асосий ғояси-Туркистон ҳозир турғунликда, Оврўпага эргашиб иқтисодий ислоҳотлар ўтказиши керак, ундан намуна олиши керак.\n«Туркистонликлар биринчи жаҳон уруши йиллари арафасида ва уруш даврида Туркияга қардошлик ёрдамини кўрсатиш мақсадида маблағ ҳам тўплаганлар.. 1913 йил 13 апрелда 28000 сўм миқдорида Туркия учун «Хайрия» тўпланади»-деб ёзилади манбалардан бирида.\nЯнги тарихий вазиятда, ҳақиқатдан ҳам БХСР ташкил топган 1920 йилда Туркия сиёсий ҳаётида истиқлол учун кураш авж олганди. Туркий халқларнинг асл ватани бўлган Туркистонда Туркиядаги тарихий жараёнларни эътибор билан кузатиб бориш, туркларни имкон қадар маънавий-моддий жиҳатдан қўллаб-қувватлаш йўлини танланиши табиий ҳол эди. Юқорида қайд қилинганидек, биринчи жаҳон урушидан мағлуб бўлиб чиққан Туркия 1920 йил 10 августда Париж яқинидаги Севр шаҳарчасида Антанта давлатлари билан имзоланган шартномага кўра, амалда ярим мустамлакага айлантирилди. Франция ва Англия ўртасида тақсимланган Усмонийлар салтанати фақатгина Кичик Осиё ярим ороли ҳамда Истамбул билан чекланишга мажбур бўлди. Истамбул инглиз истилочилари томонидан эгалланиб, прогрессив кучлар Анқарада Мустафо Камол раислигида «Янги Анқара муваққат ҳукумати»ни тузиб озодлик ва мустақиллик учун кураш майдонига кирадилар. Антанта давлатлари, айниқса, Англиянинг қўллаб-қувватлаши билан юнонлар «Буюк Греция» давлатини тузиш байроғи остида турклар шаҳри Измирни истило қиладилар.\nҲаёт – мамот жангига кирган «Анқара хукумати» ва унинг йулбошчиси Мустафо Камол ҳақида «Бухоро ахбори»: «1921 йил 16 июлда турклар Мустафо Камол пошо бошчилигида бутун фронт буйича юнонларга қарши қатъий ва умумий ҳаракатлар бошлағонлар. Шул вақтда турклар душмоннинг 3-4 баробар кўп бўлғон кучларига қарши қатъият билан курашиб, улар ҳужумини тўхтатурлар. Яшасин ўзларининг қаҳрамонлик ва ғайратлари орқасинда Европа таҳликасига (Юнонистон ва Англияга) қарши туриб ғарб майдонида умумий ғалаба қозониб, ўз ватанларини мудофаа қилғон турк аскарлари!» деб ёзганди.\nТуркия ва юнон урушлари икки йил (1920-1922) давом этиб, 1922 йил 9 сентябрь Муддания жангида турклар ҳал қилувчи ғалабага эришди ва Измирдан юнонларни ҳайдаб чиқарди. «Анқара ҳукумати» қўшинлари Мустафо Камол пошо раҳбарлигида турк шаҳарлари ҳисобланган Бурса, Ардахон, Иғдир, Эскишаҳарларни ҳам эгалладилар.\nТуркларнинг адолатли урушдаги муваффақияти ҳақида: «Ниҳоят турклар ўз озодликлари йўлида ҳаракат қилиб, зарба бердилар. Ўзларининг озодлиги учун бутун ислом дунёси Англия ва унинг мамлакатлари билан муқаддас урушга киришдилар. Турклар озодлик байроғини баланд кўтариб, ўз истиқлолларини қўлга киритмишлар» - деб ёзилади маълумотлардан бирида.\n«Анқара ҳукумати»нинг озодлик учун кураши Бухорода муҳим диққат марказда бўлган. Туркия ҳукумати 1921 йил 16 мартида РСФСР билан дипломатик ва ҳамкорлик шартномасини имзолайди. Совет ҳукуматининг мутассадилари В. И. Ленин, Чичерин, Караханлардан Мустафо Камол пошонинг Москвадаги вакили Бекир Самибей молиявий ёрдам сўрайди. Совет даври тарихий адабиётларида 1920 йил сентябрдан 1922 йил май ойига қадар Совет ҳукумати учун оғир ва машаққатли йиллар бўлиб, Мустафо Камол ҳукуматига БХСР ҳукуматида аввал молия нозири, кейин эса Марказий Ижроия Қўмита Раиси лавозимида ишлаган Усмонхўжа Пўлатхўжаев (1878-1986 йиллар) шахсий жамғармасидан 100 млн. олтин маблағ билан моддий ёрдам кўрсатган. Ушбу маблағнинг асосий қисми Москвада сақлаб қолиниб, 10|1 улушигина Онатўли (Туркияга) юборилган. Турк тарихчи олимлардан Меҳмет Сарой 1990 йилда Истамбулда чоп эттирган «Отатуркнинг совет сиёсати» номли китобида: «Советларнинг Туркияга ёрдами тўлиқ бўлмасада, аммо ўша пайтда миллий озодлик ҳаракати ғалабасида муҳим роль ўйнаган»-деб ёзади. Усмонхўжа Пўлатхўжаев муҳожирликка кетганидан сўнг 1922-1923 йилларда Мустафо Камол пошо билан мулоқотда бўлган. Туркиянинг бўлажак президенти унга ўз ҳукумати органларида ишлашни таклиф этган.\nУ. Пўлатхўжаев унга Туркистон тарихи, маданияти қўлёзма асарларини тадқиқ қилиш масалалари билан шуғулланишини айтган. Шундан кейин Туркия ҳукумати томонидан ватандошимизга Мустафо Камол бўйруғи билан умрининг охиригача катта миқдорда нафақа тайинланади. У. Пўлатхўжаев вафотидан кейин бу нафақа турмуш ўртоғига бериб турилган.\nБухоро халқи турк-юнон уруши майдонида турклар қўли баланд келганлиги муносабатила шодлик ва хурсандчилик билан 1922 йил 12 октябрда митинг ва намойишлар ўтказган. Уларда давлат раҳбарлари, ислом пешволари, оддий меҳнаткаш аҳоли, мактаб ўқувчилари ва мадраса талабалари иштирок қилишган. Турк шаҳидларининг руҳига хатми Қуръон қилиниб, мотамона куйлар чалинган. Бу тадбирларда БХСР Халк Нозирлар Шўроси муваққат раиси Ато Хўжа, БХСР Марказий Ижроия Қўмитаси раисининг биринчи муовини Аминов, маориф нозири Қори Йўлдош Пўлатов, ҳатто, Россиянинг Бухородаги вакили Фонштейн ҳам нутқ сўзлаган. Ўша куни кечга яқин митингда иштирок қилганлар. Бухоро халқидан Туркия ҳукумати номига табрик телеграммаси тайёрлаб юборишади. Телеграммадан: «Душмонни тор-мор қилиб буюк майдон муҳорабадаги Туркиянинг матлубини ҳал этиб, ушбу порлоқ тарихий ғалабангизни, уч миллион нуфузинда бўлғон ва икки йилдан буён сизни жаҳонгир сармоядорларни енгишингизни тилоғон Бухоро халқи номидан самимийликдан табрик этадур, олқишларла ушбу шодлигингизга шерик бўламиз. Сизнинг ғалабангиз муносабати билан бутун Бухоро аҳолиси ва инқилобий шўролар ҳукумати 12 октябрда ўзининг маъмурлари, зиёлилари, талабалари билан буюк бир митинг тартибила ўтказди. Аҳолимизнинг руҳли шодлиги максади ила Бухоронинг «Масжиди Калони»да хатми Қуръон ўқилиб, шаҳидларнинг руҳига ҳадя этди.\nБХШЖ туркларнинг порлоқ натижаларини, Истамбул ҳукумати қатъиятингизни бутун ҳаяжон ва интизор этмакдадур.\nЯшасин туркларнинг ғалабаси!\nҚаҳр ўлсун, мағлуб ўлсун, ғарбнинг сарватдор жаҳонгирлари!» каби сатрларни ўқиймиз.\nИкки ҳукумат ўртасидаги дипломатик алоқалар эса анча олдинроқ, 1920 йилнинг қишидаёқ бошланган эди. Бу йўналишда ташаббус «Анқара муваққат ҳукумати» томонидан бошланиб, 1920 йил БХСР ҳукумати ташкил топганидан 4 ой ўтар-ўтмас М. Камолнинг ҳукумати БХСРга биринчи бўлиб ўзининг элчиларини юборади. Бухорода биринчи бўлиб хорижий мамлакатлардан Туркия элчихонаси иш бошлайди. Мустафо Камол юборган Туркия элчилари гуруҳига Ғолиб пошо бошчилик қилган. Анқара ҳукуматининг Бухоро Республикасидаги элчихонаси биринчи котиби, таниқли турк ёзувчиси Рушен Ашраф бўлганди\n1922 йилнинг март ойида Бухоро Республикасидан Мустафо Камол пошо ҳукуматини расмий суратда таниш ва ўзаро муносабатлар ўрнатиш учун Маҳмуд Назар хамда Маҳмуд Ражаб афандилар бошчилигида бухоролик вакиллар Анқарага ташриф буюришади. Бухоро ҳайъатини расмий суратда «Муваккат Анкара ҳукумати» ташқи ишлар вазирининг муовини Зиёдбек ҳамда хорижий ишлар вакили Юсуф Камолбеклар кутиб оладилар. Турк тарихчиси Меҳмет Саройнинг маълумотича, Маҳмуд Назар хамда Маҳмуд Ражаблар бир пайтлар Истамбулда таҳсил олишган. Меҳмет Саройнинг ёзишича, улар элчилик вазифасини уддалаб, ортга қайтганларида рус айғоқчилари (большевиклар) томонидан хоинона ўлдирилганлар.\nБХСРнинг фавқулотда сиёсий вакиллари шарафига зиёфат уюштирилиб, унда Мустафо Камол пошо ҳам шахсан иштирок этган. «Бухоро ахбори» газетасида Туркия ҳукумати бошлиғи Мустафо Камол ҳамда Бухоро вакили Махмуд Назар афанди нутқлари тўла ҳолда келтирилган. Мустафо Камол нутқида: «Диндош ва қондош Бухоро халқининг орзусини юзага чиқариши учун бу қардош миллатга ўзимнинг фотиҳамни бераман» ,-деган фикри баён қилинган.\nБухоро ҳайъати вакиллари Мустафо Камол пошога ҳурмат ва эҳтиром рамзи сифатида юртимиздан олиб борилган олтин дастали қилич, Амир Темур замонида кўчирилган Қуръони Каримнинг нодир нусхаларидан бирини, ҳамда Туркия халк аскарлари учун Бухоро тасвири туширилган нишонлар такдим этади.\nҲозир ушбу буюмлар Туркия Буюк миллат мажлиси (парламенти) биносидаги музейнинг асори-атиқалари қаторидан жой олган.\nТуркияда озодлик йўлида турк зобит ва аскарларигина эмас, хотин-қизлар, болалар ҳам каҳрамонона кураш олиб бораётганлиги, истиқлол олий неъмат эканлиги Бухоро халқи томонидан чуқур идрок қилинган. Муҳими шуки, ўз мустақиллиги йўлида кураш олиб бораётган Бухоро Республикаси ҳарбий ва моддий жиҳатдан Туркияга ёрдам беролмаса ҳам, унинг озодлигини бутун вужуди билан қўллаб-қувватлаётганлиги аниқ эди.\nТуркияга олиб борилган совғалар орасида юқорида қайд қилинган, шахсан Мустафо Камол пошога аталган олтин дастали қилич билан бирга бир сира кўрк (бухороча сарупо) ва яна икки қиличнинг топширилиши юқоридаги фикримиз тўғрилигини тўла исботлайди. Мустафо Камолга ва унинг шонли ғозий (ғолиб) армиясига аталган қиличлар жасоратга чорлаб, порлоқ ғалабага қадар руҳан тетик бўлишга даъват қилиши ўз-ўзидан аён эди. Икки қиличдан бири қаҳрамон Исмат пошога ҳадя этилган. Юнонлар истило қилган Измирни озод қилишда алоҳида жасорат кўрсатган ва шаҳарга душман мудофаасини биринчи бўлиб ёриб кирган отлиқ қўшин зобити Шерифбейга Бухородан юборилган учинчи қилич насиб этади. Уни Мустафо Камолнинг ўзи Шерифбей белига тақиб қўйган . Мустафо Камол ушбу совғаларни Бухоро вакилларидан қабул қилиб олар экан, аждодлари юрти Туркистонга эътиқоди юксаклигини ўз нутқида ошкор этиб миннатдорчилик туйғуларини баён қилади. Эҳтимолки, ўша оғир дамларда беш миллионли бухороликларнинг маънавий қўллаб-қувватлаши Мустафо Камолни Туркия озодлиги курашидаги қатъиятига бир қадар мадад бергандир. Зероки, у аждодлар юрти Туркистонга, яъни илдизга умид кўзлари билан қараган. Чунки илдиз кўкартувчи, яшнатувчи ва юксакликка элтувчи, илҳом берувчи омилдир. Бежиз бу улуғ инсон «биз ҳам Туркистоннинг жужуқларимиз (болаларимиз)» демагандир.\n«Бухоро ахбори» газетаси «Шарк дунёси» рукни остида Туркиянинг истиқлол йўлидаги ғалабаларидан илҳомланганлиги билан боғлиқ бўлган мақолалар эълон қилади. Мақолалардан бирида: «Европа жаҳонгирларининг ҳаракатига маҳкум этилганлиги учун Эрон, Афғонистон, Усмонли(Туркия), Арабистон, Туркистон, Бухоро, Хоразм ва ислом ўлкалари бир-бирлари билан ҳамсоя бўлғонлари ҳолда мустақил бир иттиҳод (иттифоқ) вужудга келтириб, ўзларининг истиқлолиятларини муҳофаза қилиб биладурлар. Агарда бу ҳукуматлар орасинда иттифоқ вужудга келса, ул вақтда фақат ислом оламининг эмас, балки бутун Шарқ миллатининг Ғарбий Европа занжири асоратидан халос бўлиши муқаррар» ,-каби сатрларни ўқиймиз.\nТуркиянинг Англия сингари қудратли давлатларга қарши Ватан мустақиллиги ва ҳимояси учун кураши газетада жасорат баробар баҳоланиб, унга маънавий ва моддий ёрдам беришга даъват қилувчи талайгина мақолалар бор. 1921-1922 йилларда Бухоро ҳукумати камолчилар инқилоби ғалабаси учун ҳам моддий, ҳам маънавий ёрдам берганлиги билан боғлиқ маълумотлар мавжуд.\nМуҳожир ўзбеклар билан шахсий мулоқотлардан Истамбул инглизлар қўлига ўтган бир даврда (1920 йил) юртдошларимиз Анқарага, яъни Мустафо Камол ҳукумати ва ҳарбий қисмлари учун бу шаҳар орқали яширин равишда моддий ва ҳарбий мадад сифатида озиқ-овқат ва қурол-яроғ юбориб, Туркия истиқлолига муносиб ҳисса қўшганликлари ҳам бизга маълум.\n«Бухоро ахбори»да «Инқилобий Туркияга ёрдам керак» мақоласи босилиб: «Биз Туркияни озодлик йўлида кураш майдонига кириб, 200-300 кишилик аскарий фирқаларда қўмондонлик қилган турк хотинларини ҳам муҳорабада кўрдик... Туркия халқининг биздан бошқа дўстлари ва хайриҳоҳлари йўқдур, Туркияга ёрдам кўрсатмак ва шунинг билан турк халқига руҳ бермак бизнинг қарзимиздур» , деб ёзилади.\nГазетада Туркия миллий мустақиллигини тўла таъминлаш йўлида ҳар қандай қурбонлар беришга тайёр эканлиги, халқаро анжуманларда ўз иззат-нафсини ҳимоя қилаётганлиги билан боғлиқ фикр-мулоҳазаларга бой мақолалар эълон қилинган. Туркиянинг сиёсий, иктисодий, маданий ҳаёти билан боғлиқ хабарларга салмоқли ўрин ажратилган. Жумладан, «Шарқ дунёсида Туркия: Миллат Мажлисига кимлар сайланди?», «Туркия-Польша шартномаси», «Туркияда Албания ҳайъати», «Туркияда янги Америка ширкати», «Туркияда Миллий Мажлис очилди», «Туркия ҳукуматининг Шимолий Америка Жумҳуриятига мурожаати», «Туркия-Арманистон муносабатлари», «Истамбул бўшатилди», «Туркияга мутахассисларни жалб қилиш», «Туркия урушга қарор берган» , каби ўнлаб хабар ва мақолалар мавжуд.\n«Бухоро ахбори»да Туркия Республикасиннинг биринчи президенти, камолчилар инқилобининг ташкилотчиси ва раҳбари, йирик давлат арбоби, ХХ аср буюк шахслари қаторидан муносиб ўрин олган Мустафо Камол пошо (1881-1938, 1923-1938) шахсияти ҳамда фаолиятига боғлиқ бир қатор мақолалар чоп этилган. Ҳатто «Озод Бухоро» газетасининг 11(224)-сонида Мустафо Камолнинг киёфаси акс эттирилган. Газета билан танишар эканмиз, «Инқилобий турк аскарларининг бошлиғи қаҳрамон - Камол пошо», «Мустафо Камол-Миллат Мажлиси раиси», «Мустафо Камол пошо- Жумҳурраис», «Мустафо Камол пошо ва совет раҳбарлари» , каби йирик мақолаларда бу шахснинг ҳаёт йўли, сиёсий фаолияти, ҳарбий қўмондонлик маҳорати, Туркистонга муносабати атрофлича баён қилинади. Бу эса Туркиядаги ижтимоий-сиёсий жараёнларнинг Бухоро Республикаси матбуоти орқали батафсил ёритилиши билан боғлиқ.\n«Ҳозирда,-дейилади газетада,- Камол пошо турк халқи тарафидан эътироф этилган бошлиқ ва Туркия халқининг қимматли раҳбаридур... Шуни ҳам айтмоқ керакдурким, асрлар бўйича бир-бирига катта душмон булиб яшағон Русия ва Туркия муносабатлари ҳозирда Камол пошо сиёсати соясинда ижобийдур».\nБу ўринда Россия ва Туркиянинг XVII-XIX асрларда ўзаро душманлик кайфиятидаги муносабатларидаги асрий қарама-қаршиликлар, ҳудудий можароларни бартараф қила олган, ўз мамлакати манфаати йўлида рақиб билан ҳам тил топиша оладиган дипломат, давлат арбоби сифатида Мустафо Камолга юқори баҳо берилганлигини идрок қилиш қийин эмас.\nГазета мақолаларидан бирида: «Мустафо Камол пошо насл жиҳатидан бир майда ҳунарманднинг боласи бўлиб, ёши 52 теграсиндадур (атрофидадир)» ,деб ёзилган маълумотни ўқиймиз. Аслида бу ҳақиқатдан йироқроқ бўлиб, Мустафо Камол 1881 йил 10 ноябрда Юнонистоннинг Салоника шаҳрида таваллуд топган. Отаси Али Ризо Афанди ўрмон маҳсулотлари савдоси билан шуғулланган, кейинчалик божхона чиновниги лавозимида ишлаган. Онаси Зубайдахоним Файзуллоҳ Оқа кизи ҳам бадавлат оиланинг фарзанди бўлган. Мустафо Камолнинг асл исми Мустафо бўлиб, Камол деган номни ўта қобилиятли бўлганлиги учун унга 14 ёшида мактабдаги математика ўқитувчиси берган. Демак, Мустафо Камол биринчидан, ҳунарманд оиласида дунёга келган эмас, иккинчидан эса, газетада таъкидланганидек, 1922 йилда 52 ёшда эмас, балки 41 ёшда бўлган. Холбуки, Мустафо Камол Отатурк вафот этганида, яъни 1938 йилда 57 ёшида бўлган.\nМустафо Камол Отатурк жасур ва бошлаган ишини охирига етказадиган шахс эди. У Туркия истиқлолини ярим йўлда қолишини истамаган, ҳарбийларга хос қатъиятли киши бўлганлиги ҳам манбаларда қайта-қайта таъкидланади. «Биз ортиқ қурбонлар бера олмаймиз, имтиёзли музокараларнинг давом этиши бизнинг миллий шаънимизга нуқсон келтирадур. Туркия асоратга қараганда урушни ортиқ кўрадур ҳамда шуни давом эттирмоқ учун Туркия сўнгги қонига қадар урушга қарор қилди», деб ёзилади «Мустафо Камолнинг баёноти»да. Бу ўринда токим Лозанна конференцияси (Швейцария, 1923 йил 24 июл)га қадар Туркия мустақиллигини тўла тан олмаслик учун ҳаракат қилаётган Англия, Франция вакилларига ватанпарвар раҳбарнинг муносиб жавобининг гувоҳи бўламиз.\nТарих гувоҳлигича, фақатгина Лозанна конференциясида Антанта давлатлари Туркиянинг мустақиллигини тан олиб, нотенг шартномаларни бекор қилишга мажбур бўлишган эди.\nТуркиянинг муносиб йўлбошчиси ва давлат раҳбари Мустафо Камол Отатурк шахсияти «Бухоро ахбори»да фаолият олиб борган ижодкор мухбирларнинг ҳам диққатини тортган. Газетанинг 1922 йил 19 октябридаги 103-сонида Мустафо Камол пошони олқишлаб «Минглар яша!» ғазали босилган. Мазкур ғазалнинг муаллифи Х.Олмош бўлиб, унинг ғазалидан:\n«Эй, фидоий Камол пошо\nАскарингла минглар яша-минглар яша!» каби сатрларни ўқиймиз.\n«Бухоро ахбори» газетаси Туркия ва Бухоро ҳамкорлик, қардошлик алоқалари ХХ аср 20-йилларида ривожланганлиги, янги поғонага кўтарилганлиги ҳақида маълумот берувчи қимматли манбалардан биридир. У ҳақиқатдан ҳам «Шарқ дунёси ва Бухоро Республикаси» тарихий тадқиқот муаммосини келажакда ҳал қилиш манбаларидан бири бўла олади. Камол пошо шахсияти масаласига келсак, айни унинг ҳаётлигида туркий халқлар орасидаги ҳурмат-эҳтироми қандай бўлса, ҳозирда ҳам ундан баланддир.\nМустафо Камол бошчилигида турк халқи ғалабага эришди. Шарк дунёсида биринчи бўлиб Туркияда республика тартиби ўрнатилди. Камолчилар таълимоти ўзини оқлади ва ҳақли суратда 1934 йилдан эътиборан турк халқи ўз йўлбошчисига Отатурк (Турклар отаси) унвонини берди.\nХХ аср буюк шахслари қаторидан Мустафо Камол номи мустаҳкам ўрин олди. Мустафо Камол Отатурк билан Бухоро Республикаси вакиллари учрашган тарихий санадан ҳам юз йилликнинг 4-чораги ўтиб бормоқда. Туркия халқи Отатурк номини абадийлаштириш учун унинг жасади қўйилган пойтахт Анқарада этнография музейини ташкил қилишган. Музейда Мустафо Камол Отатурк ҳаёт йўли ва фаолияти билан боғлик юзлаб асори-атиқалар, буюмлар, китоб ва нашрлар, ҳарбий кийим, қурол-яроғ кабилар қўйилган. Улар орасида бухороликлар томонидан Туркия раҳбарига ҳадя қилинган нишонлар ва буюмлар ҳам бор. Бу эса халқларимиз ўртасидаги синовдан ўтган мустаҳкам қавм-қариндошчилик, олтин сингари зангламас дўстона алоқаларнинг умрбоқийлигидан далолатдир.\nРеспубликамиз истиқлолга эришган дастлабки кунларда Мустафо Камол васиятига содиқ бўлган камолчиликнинг 6-босқичида ривожланиш йўлидан кетаётган Туркия ва унинг марҳум президенти Турғут Озал юртимиз келажагига ишонч билан қаради ва бизни 1991 йил 16 декабрда расмий жиҳатдан биринчи бўлиб тан олган давлат ҳам Туркия Республикаси бўлди.\nТуркия Республикаси шаклланмаган, «Анқара ҳукумати» мавжуд бўлган йилларда бу юрт мустақил бўлишига ишонч билан қараган Бухоро ҳукумати кўрсатган қатъият ва ишончни салкам бир асрча вақт ўтганидан сўнг Туркия ҳам Ўзбекистон келажаги олдида масъуллигини англаши табиий эди.\nҲозирда халқаро муносабатлар зиддиятли, мураккабликларга тўла, хуллас, қандай бўлишидан қатъий назар Ўзбекистон жаҳон ҳамжамиятида ўз ўрни, мавқеи ва салоҳиятига эга бўлган мамлакатдир.\nТурклар йўлбошчиси ва раҳнамоси шахси билан боғлиқ масалага баҳо берганда эса президентимиз И.Каримовнинг «Мустафо Камол Отатурк нафақат қардош турк халқининг, балки барча туркий халқларнинг буюк фарзанди ва ифтихоридир»,-деган фикрлари айни ҳақиқатдир.


Метокард SR – Meducate.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Метокард SR\nПрепаратнинг савдо номи: Метокард SR\nТаъсир этувчи модда (ХПН): метопролол сукцинати\nДори шакли: ажралиб чиқиши узайтирилган таблеткалар.\nМетокард SR, 23,75 мг: ҳар бир таблетка 23,75 мг метопролол сукцинати сақлайди, бу\n25 мг метопролол тартратига тўғри келади.\nМетокард SR, 47,5 мг: ҳар бир таблетка 47,5 мг метопролол сукцинати сақлайди, бу 50 мг метопролол тартратига тўғри келади.\nМетокард SR, 95 мг: ҳар бир таблетка 95 мг метопролол сукцинати сақлайди, бу 100 мг метопролол тартратига тўғри келади.\nМетокард SR, 190 мг: ҳар бир таблетка 190 мг метопролол сукцинати сақлайди, бу 200 мг метопролол тартратига тўғри келади.\nЁрдамчи моддалар: микрокристалл целлюлоза, метилцеллюлоза 15 mPa.s, маккажўхори крахмали, глицерол, этилцеллюлоза 100 mPa.s, магний стеарати; қобиғи: Sepifilm® LP 770 White таркиб билан – микрокристалл целлюлоза, гипромеллоза 6/15 mPa.s, стеарин кислотаси, титан диоксиди (К 171).\nМетокард SR, 23,75 мг: оқ, овал, икки томонлама қавариқ, қобиқ билан қопланган, ўлчамлари тахминан 9 га 5 мм, икки томонида бўлувчи рискали таблеткалар.\nМетокард SR, 47,5 мг: оқ, овал, икки томонлама қавариқ, қобиқ билан қопланган, ўлчамлари тахминан 11 га 6 мм, икки томонида бўлувчи рискали таблеткалар.\nМетокард SR, 95 мг: оқ, овал, икки томонлама қавариқ, қобиқ билан қопланган, ўлчамлари тахминан 16 га 8 мм, икки томонида бўлувчи рискали таблеткалар.\nМетокард SR, 190 мг: оқ, овал, икки томонлама қавариқ, қобиқ билан қопланган, ўлчамлари тахминан 19 га 10 мм, икки томонида бўлувчи рискали таблеткалар.\nТаблеткаларни икки тенг бўлакларга бўлиш мумкин.\nФармакотерапевтик гурухи: селектив бета-адреноблокаторлар.\nМетопролол селектив бета1-адреноблокатор ҳисобланади, яъни бета2-адреноблокаторларни блоклаш учун талаб этиладиганга қараганда аҳамиятли пастроқ дозаларда юракнинг бета1-адренорецепторларини блоклайди.\nМетопролол фақат аҳамиятсиз мембраналарни барқарорлаштирувчи таъсир кўрсатади ва антагонистик самара кўрсатмайди.\nМетопролол юракка катехоламинларнинг (айниқса жисмоний ёки руҳий стресс холида ажралаб чиқадиган) рағбатлантирувчи самарасини пасайтиради ёки блоклайди. Метопролол тахикардияни, юракдан отилиб чиқаётган қон хажми ва қисқарувчанлигини пасайтиради, шунингдек артериал босимни пасайтиради.\nАжралиб чиқиши узайтирилган метопролол сукцинати таблеткаларининг плазмадаги концентрацияси ва самараси (бета1-адренорецепторларни блоклаши), бета1-адренорецепторларнинг селектив блокаторларининг классик таблеткаланган шакллари ишлатилгандагига қараганда, куннинг маълум даври давомида бир хил тақсимланади.\nПлазмадаги концентрацияси барқарорлиги туфайли, бета1-адренорецепторларга нисбатан клиник танланишлиги, бета1-адренорецепторларнинг селектив блокаторларининг классик таблеткаланган шакллари қўллангандагига қараганда яхши. Максимал концентрациялари билан боғлиқ бўлган нохуш самаралар (масалан, брадикардия ёки оёқ-қўллардаги кучсизлик) хавфи ҳам минимал.\nЎпканинг обструктив касаллигининг симптомлари бўлган пациентларда зарурати бўлганда метопрололни бета2-адренорецепторларнинг агонистлари билан бир вақтда қўллаш мумкин.\nПерорал доза қабул қилгандан кейин метопролол тўлиқ сўрилади. Метопрололни яққол тизимолди метаболизми туфайли, бир марталик перорал дозанинг биокираолишлиги тахминан 50%. Ажралиб чиқиши узайтирилган таблеткаларнинг биокираолишлиги одатдаги таблеткаларга қараганда тахминан 20-30% га паст, лекин бу аҳамиятли клиник самара кўрсатмайди, чунки AUC (пульс) кўрсатгичлари оддий таблеткалар қабул қилгандагига ўҳшаш. Метопрололнинг фақат катта бўлмаган қисми (тахминан 5-10%) плазма оқсиллари билан боғланади.\nДавомли таъсирга эга бўлган метопролол сукцинатининг ҳар бир таблеткаси, назоратли ажралиб чиқадиган кўпсонли гранулалар кўринишида метопролол сукцинати сақлайди. Ҳар бир гранула полимер қопламага эга, у метопрололнинг ажралиб чиқиши тезлигини бошқаради.\nАжралиб чиқиши узайтирилган таблеткалар тез эрийди ва назоратли ажралиб чиқишга эга гранулалар меъда-ичак йўлларида тарқалади, у ерда улардан 20 соат давомида узлуксиз метопролол ажралиб чиқади. Бир кундалик доза қабул қилгандан кейин метопрололнинг плазмадаги максимал концентрациялари, минимал концентрациялардан тахминан икки марта юқори даражаларга эришади.\nМетопролол жигарда оксидланиш йўли билан метаболизмга учрайди. Маълум бўлган уч асосий метаболитини клиник аҳамиятли бета1-блокловчи таъсир кўрсатмаслиги аниқланган.\nМетопролол биринчи навбатда, лекин фақатгина эмас, жигарнинг цитохром (CYP) 2D6 ферменти билан метаболизмга учрайди. CYP 2D6 генини полиморфизми туфайли, метаболизмининг жадаллиги турли одамларда турлича бўлади. Метаболик потенциали паст (тахминан 7-8%) бўлган шахсларда плазмада, метаболик потенциали юқори бўлган шахсларга қараганда плазмада юқорироқ концентрацияси ва секинроқ элиминацияси аниқланади. Лекин турли одамларда плазмадаги концентрацияси барқарор ва такрорланувчи бўлади.\nПерорал дозанинг 95% кўпроғи организмдан сийдик билан чиқарилади. Дозанинг тахминан 5% ўзгармаган холда чиқарилади, якка холларда 30% га етади. Метопрололнинг плазмадан ярим чиқарилиш даври 3,5 соатни ташкил қилади (интервал 1-9 соат) Умумий клиренси тахминан минутига 1 л ни ташкил қилади.\nМетопрололнинг кекса одамлардаги фармакокинетикаси ёшроқ популяциядаги шундайлардан аҳамиятли фарқ қилмайди. Буйрак етишмовчилиги бўлган пациентларда метопрололнинг тизимли биокираолишлиги ва элиминацияси нормага мувофиқ келади. Лекин метаболитларининг чиқарилиши, нормага қараганда секинроқ юз беради. Калавалар фильтрацияси минутига 5 мл дан кам бўлган пациентларда метаболитларнинг аҳамиятли тўпланиши кузатилган. Метаболитларининг тўпланиши метопрололнинг бета1-блокловчи таъсирини кучайтирмайди.\nЖигар циррози бўлган пациентларда метопрололнинг биокираолишлигини ошиши ва умумий клиренсни пасайиши кузатилиши мумкин. Лекин экспозициясини ошиши фақат жигар функциясининг оғир бузилишлари ёки портокавал анастомози бўлган пациентларда клиник аҳамиятлидир. Портокавал анастомози бўлган пацентларда умумий клиренси тахминан минутига 0,3 л, ва AUC қиймати соғлом шахсларга қараганда тахминан олти марта юқори.\nГипертензияли 6-17 ёшли болаларда метопрололнинг фармакокинетик профили илгари таърифланган катталардагига ўхшаш. Тана вазнини ошиши перорал қўлланганда метопрололнинг тахминий клиренсини (CL/F) пропорционал ошишини чақиради.\nАритмия, хусусан суправентрикуляр тахикардия.\nЮрак-қон томир касалликларидан ўлимни ва миокард инфарктининг ўткир босқичидан кейин такрорий инфарктни пасайтириш мақсадида профилактик даволаш.\nЮрак фаолиятини функционал бузилишлари чақирган юрак уриши.\nМигренни олдини олиш.\nБарқарор симптоматик юрак етишмовчилиги (NYHA га мувофиқ II-IV синфи, чап қоринчадан отилиб чиқаётган қон хажмининг < 40%), юрак етишмовчилигини даволашнинг бошқа усуллари билан бирга.\n6 ёшдан 18 ёшгача бўлган болалар ва ўсмирлар\nМетокард SR таблеткаларини суткада бир марта эрталаб қабул қилиш керак. Таблеткаларни бутунлигича ёки бўлиб ютиш керак. Уларни чайнаш ёки майдалаш мумкин эмас. Таблеткаларни сув билан (камида ярим стакан) ичиш керак.\nДозани қуйидаги тавсияларга мувофиқ белгилаш керак:\nАртериал гипертензия (АГ)\n47,5 мг метопролол сукцинати бу 50 мг метопролол тартратига тўғри келади) суткада бир марта енгил ёки ўртача АГ ли пациентлар учун. Зарурати бўлганда дозани суткада 95-\n190 мг (бу 100-200 мг метопролол тартратига тўғри келади) метопролол сукцинатигача оширилиши мумкин ёки даволаш тартибига бошқа антигипертензив восита қўшилиши мумкин.\n95-190 мг метопролол сукцинати (бу 100-200 мг метопролол тартратига тўғри келади) суткада бир марта. Зарурати бўлганда даволаш тартибига юрак ишемик касаллигини даволаш учун бошқа дори воситалари қўшилиши мумкин.\n95-190 мг метопролол сукцинати (бу 100-200 мг метопролол тартратига тўғри келади) суткада бир марта.\nМиокард инфарктидан кейин профилактик даволаш\n180 мг метопролол сукцинати (бу 200 мг метопролол тартратига тўғри келади) суткада бир марта.\nЮрак фаолиятининг функционал бузилишлари чақирган юрак уришини тезлашиши\n95 мг метопролол сукцинати (бу 100 мг метопролол тартратига тўғри келади) суткада бир марта. Зарурати бўлган холда доза 190 мг метопролол сукцинатигача (бу 200 мг метопролол тартратига тўғри келади) оширилиши мумкин.\nМигренни олдини олиш\nБарқарор симптоматик юрак етишмовчилиги\nБарқарор симптоматик юрак етишмовчилиги бўлган пациентларда, улар бунинг муносабати билан бошқа дори воситаларини қабул қиладилар, метопролол сукцинатининг дозаси индивидуал равишда белгиланади. NYHA га мувофиқ II-IV синфи юрак етишмовчилиги бўлган пациентлар учун тавсия этиладиган бошланғич доза, биринчи хафта давомида суткада бир марта 11,88 мг метопролол сукцинатини ташкил қилади (бу 12,5 мг метопролол тартратига тўғри келади). Иккинчи хафта давомида ҳар куни доза 23,75 мг метопролол сукцинатигача оширилиши мумкин (бу 25 мг метопролол тартратига тўғри келади). NYHA га мувофиқ II синфи юрак етишмовчилиги бўлган пациентлар учун тавсия этиладиган бошланғич доза биринчи икки хафта давомида суткада бир марта\n23,75 мг метопролол сукцинатини ташкил қилади (бу 25 мг метопролол тартратига тўғри келади). Биринчи икки хафта ўтгач дозани икки марта ошириш тавсия этилади. Дозани ҳар икки хафта ўтгач ҳар куни 190 мг гача метопролол сукцинатига (бу 200 мг метопролол тартратига тўғри келади) ёки максимал ўзлаштирилувчи дозага эришилгунча ошириш керак. Давомли даволашда мақсадли доза ҳар куни 190 мг метопролол сукцинатини ташкил қилиши (бу 200 мг метопролол тартратига тўғри келади) ёки максимал ўзлаштирилувчи дозага етиши керак. Даволовчи шифокорни барқарор симптоматик юрак етишмовчилигини даволаш тажрибасига эга бўлиши тавсия этилади. Дозани ҳар бир оширишдан кейин пациентнинг холатини синчиклаб текшириш керак. Артериал босим пасайган холда, бошқа бир вақтда қўлланаётган препаратнинг дозасини пасайтириш зарурати пайдо бўлиши мумкин. Артериал босимни пасайиши метопрололни узоқ муддатли қўллаш учун тўсиқ бўлиши шарт эмас, лекин пациентнинг ҳолати барқарорлашгунича дозани пасайтириш керак бўлади.\nОғир жигар етишмовчилиги бўлган пациентларда, масалан, портокавал анастомози бўлган пациентларни даволашда, дозани пасайтириш тавсия этилади.\n80 ёшдан катта пациентларда қўллаш бўйича мувофиқ маълумотлар йўқ. Доза оширилганда эҳтиёткорликнинг алоҳида чораларини кўриш керак.\nГипертензияси бўлган ≥ 6 ёшли пациентларда тавсия этиладиган бошланғич доза суткада бир марта тана вазнига 0,48 мг/кг метопролол сукцинатини ташкил қилади (бу тана вазнига 0,5 мг/кг метопролол тартратига тўғри келади). Юбориладиган охирги мг даги доза тана вазнига мг/кг да хисобланган дозага максимал яқинлаштирилган бўлиши керак. Тана вазнига 0,48 мг/кг дозага реакция қилмайдиган пациентларда, метопролол сукцинатини тана вазнига 0,95 мг/кг дозагача ошириш мумкин (бу тана вазнига 1,0 мг/кг метопролол тартратига тўғри келади), бунда максимал доза тана вазнига 47,5 мг/кг метопролол сукцинатидан (бу 50 мг метопролол тартратига тўғри келади). Тана вазнига 0,95 мг/кг дозага реакция қилмайдиган пациентларда, метопролол сукцинатини тана вазнига 1,9 мг/кг дозагача ошириш мумкин (бу тана вазнига 2,0 мг/кг метопролол тартратига тўғри келади). Болалар ва ўсмирларда меторполол сукцинатини 190 мг дан кўпроқ бир марталик суткалик дозасини (бу 200 мг метапролол тартратига тўғри келади) ўрганилмаган.\n6 ёшгача бўлган болаларда препаратни қўллашнинг самарадорлиги ва хавфсизлиги ўрганилмаган. Метокард SR ни бу ёш гуруҳида қўллаш тавсия этилмайди.\nҚуйида келтирилган ножўя реакциялар клиник тадқиқотлар давомида ёки клиник амалиёт вақтида кузатилган ва асосан, таблеткалардаги метопролол тартратига тааллуқлидир. Кўпчилик холларда метопрололни қўллаш билан сабаб алоқаси тасдиқланмаган.\nНожўя таъсирлар пайдо бўлиш тез-тезлигини қуйдагича аниқлаш қабул қилинган: жуда тез-тез (≥ 1/10), тез-тез (≥ 1/100 дан < 1/10 гача), тез-тез эмас (≥ 1/1000 дан < 1/100 гача), кам ҳолларда (≥ 1/10000 дан < 1/1000 гача), жуда кам ҳолларда (< 1/1000 гача), тез-тезлиги номаълум (бор бўлган маълумотлар асосида аниқлаш мумкин эмас). Пайдо бўлишининг тез-тезлиги бўйича ножўя таъсирлари ҳар бир гуруҳда уларнинг оғирлигини камайиш тартибига мувофиқ кўрсатилган.\nЖуда кам ҳолларда: тромбоцитопения, лейкопения.\nКам ҳолларда: яширин қандли диабетнинг кўринишлари.\nТез-тез эмас: тана вазнини ошиши.\nТез-тез эмас: депрессия, диққатни жамлашни пасайиши, уйқучанлик ёки уйқусизлик, дахшатли туш кўришлар.\nКам ҳолларда: асабийлик, танглик.\nЖуда кам ҳолларда: хотирани йўқолишлари, хотирани ёмонлашиши, онгни чалкашиши, галлюцинациялар, шахсиятлик ўзгаришлар (масалан, кайфиятни алмашиниши).\nНерв тизими томонидан бузилишлар.\nТез-тез: бош айланиши, бош оғриғи.\nТез-тез эмас: парестезиялар.\nКам ҳолларда: кўришни бузилиши, кўзларни қуруқлиги ёки таъсирланиши, конъюнктивит\nЭшитиш аъзоси томонидан бузилишлар ва лабиринтли бузилишлар\nЖуда кам ҳолларда: қулоқларда шовқин, эшитишни бузилиши\nТез-тез: брадикардия, мувозанатни постурал бузилишлари (жуда кам холларда хушдан кетиш билан бирга кечувчи), юрак уришини тезлашиши\nТез-тез эмас: юрак етишмовчилиги симптомларини ўткинчи зўрайиши, биринчи даражали атриовентрикуляр блокада, перикардда оғриқлар\nКам ҳолларда: юрак функционал бузилишлари, юрак ритмини бузилиши, юракни ўтказувчанлигини бузилиши.\nЖуда тез-тез: артериал босимни яққол пасайиши ва ортостатик гипотензия, жуда кам холларда хушдан кетиш билан.\nТез-тез: қўл ва оёқ кафтларини совуқлиги\nЖуда кам ҳолларда: периферик қон айланишини олдинги оғир бузилишлари бўлган пациентларда гангрена, ўзгариб турувчи оқсоқлик ёки Рейно синдромини зўрайиши.\nТез-тез: юкламада нафасни қийинлашиши\nТез-тез эмас: бронхоспазм\nКам ҳолларда: ринит\nТез-тез: кўнгил айниши, қорин оғриғи, диарея, қабзиятлар\nКам ҳолларда: оғизни қуриши\nЖуда кам ҳолларда: таъмни бузилиши\nКам ҳолларда: жигарнинг функционал синамаларининг нонормал натижалари\nТез-тез эмас: тошма (псориазсимон тошма ва терининг дистрофик ўзгаришлари), гипергидроз\nКам ҳолларда: сочларни тўкилиши\nЖуда кам ҳолларда: фотосенсибилизация билан боғлиқ бўлган реакциялар, псориазни зўрайиши, псориаз пайдо бўлиши, терида псориазсимон ўзгаришлар.\nТез-тез эмас: мушак тиришишлари\nЖуда кам ҳолларда: артралгия, мушакларни бўшашиши\nКам ҳолларда: импотенция ва бошқа жинсий бузилишлар, жинсий олатни фибробластик индурацияси (Пейрони касаллиги)\nЖуда кам ҳолларда: чарчоқлик\nТез-тез эмас: шиш\nМетопролол сукцинати, бошқа бета-адреноблокаторлар ёки препаратнинг ёрдамчи моддаларидан биронтасига ўта юқори сезувчанлик.\nII ва III даражали атриовентрикуляр блокада.\nЮрак етишмовчилиги (ўпкаларни шиши, пасайган қон оқими ёки гипотензия), у бўйича даволаш ўтказилмаган, ва миокарднинг қисқарувчанлик фаолиятини оширувчи препаратларни (бета-рецепторларнинг антагонистлари) узлуксиз ёки вақти-вақти билан қўллаш.\nНамоён бўлаётган ва клиник аҳамиятли синусли брадикардия (юрак қисқаришлар тез-тезлиги < 50/мин)\nСинус тугуни кучсизлиги синдроми.\nПериферик артерияларнинг оғир касалликлари.\nАртериал гипотензия (систолик босим < 90 мм сим. уст.).\nОғир бронхиал астма ёки ўпканинг сурункали обструктив касаллиги (ЎСОК).\nФеохромоцитома, у бўйича даволаш ўтказилмаган.\nМАО ингибиторларини ёндош қўллаш (МАО-В ингибиторларидан ташқари).\nМетопрололни юрак қисқаришлар тез-тезлиги < 45 зарб/мин, PQ интервали > 0,24 секунд ёки систолик артериал босим < 100 мм сим. уст. бўлган, ўткир миокард инфаркти гумон қилинган пациентларга буюриш мумкин эмас. Бундан ташқари, метопрололни юрак етишмовчилиги ва систолик артериал босими вақти-вақти билан 100 мм сим. уст. Пастга тушадиган пациентларда қўллаш мумкин эмас (даволашни бошлаш олдидан текшириш кўрсатилган).\nВерапамил ёки дилтиазем тури кальций каналларининг блокаторларини ёки бошқа антиаритмик воситаларни (масалан, дизопирамидни) ёндош вена ичига юбориш мумкин эмас (истисно: жадал даволаш бўлими).\nАгар бошқа бета-адреноблокаторлар (масалан, кўз томчилари) ёки МАО ингибиторлари билан параллел, симпатик тугунларни блокловчи воситаларни қўллаш амалга оширилаётган бўлса, пациентнинг ҳолатини синчиклаб назорат қилиш керак.\nАгар клонидин билан ёндош даволаш тўхтатилса, бета-адреноблокаторларни қўллаш бир неча кун олдин бекор қилиниши керак.\nМетопролол ва верапамил ёки дилтиазем каби кальций каналларининг блокаторлари, ёки антиаритмик воситалар бирга қўлланганда пациентда манфий инотроп ва хронотроп самараларнинг ҳар қандай шакллари пайдо бўлишини назорат қилиш керак. Бета-адреноблокаторларни қабул қилаётган пациентларда, верапамил каби кальций каналларининг блокаторларини вена ичига юбориш мумкин эмас.\nI синф антиаритмик препаратлар. I синф антиаритмик препаратлар ва бета-адреноблокаторларнинг блокаторлари қўшимча манфий инотроп самаралар кўрсатади, улар чап қоринча функцияси паст бўлган пациентларда жиддий нохуш гемодинамик кўринишлар чақириши мумкин. Синус тугуни кучсизлиги синдроми ва АВ ўтказилишнинг патологик бузилишлари холида, бундай мажмуадан ҳам сақланиш керак. Ўзаро таъсир дизопирамид учун жуда кенг таърифланган.\nБета-адреноблокаторлар ва ингаляция қилинувчи анестетикларни қабул қилаётган пациентларда, юрак қисқаришлар тез-тезлигига бета-адреноблокаторларнинг самараси ошиши мумкин.\nМетопролол бир вақтда қабул қилинаётган, артериал босимни пасайтирувчи препаратларнинг таъсирини кучайтириши мумкин.\nМетопролол ва норадреналин, адреналин ёки бошқа симпатомиметикларни бир вақтда қўллаганда артериал босим аҳамиятли ошиши мумкин.\nМетопролол, резерпин, альфа-метилдопа, клонидин, гуанфацин ва юрак гликозидлари бир вақтда қўлланган ҳолда, юрак қисқаришлар тез-тезлиги ва юракни ўтказувчанлигини аҳамиятли пасайиши мумкин.\nБир вақтда бошқа бета-адренергик антагонистларни (масалан, тимололли кўз томчилари) олаётган пациентлар, синчков шифокор назорати остида бўлишлари керак.\nМетопролол гипогликемия симптомларини, хусусан тахикардияни енгиллаштириши мумкин. Бета-рецепторларнинг блокаторлари II қандли диабетининг II типи бўлган пациентларда инсулиннинг ажралиб чиқишини ингибиция қилиши мумкин. Мунтазам қонда қанднинг миқдорини ўлчаш ва мувофиқ тарзда антидиабетик даволашга тузатиш киритиш керак (инсулин ва перорал диабетга қарши парепаратлар).\nИндометацин ва простагландинлар синтезининг бошқа ингибиторларини бир вақтда қўллаш, бета-адреноблокаторларнинг антигипертензив самарасини пасайтириши мумкин.\nМаълум вазиятларда адреналин бета-адреноблокаторлар билан даволанаётган пациентларга юборилади, кардиоселектив бета-адреноблокаторлар, носелектив бета-адреноблокаторларга нисбатан, артериал босимни бошқарилишига аҳамиятли кам таъсир кўрсатади.\nБета-адреноблокаторларни қабул қилаётган пациентлардаги анафилактик реакцияларни даволашда адреналиннинг самараси, сусайтирилиши мумкин.\nФармакокинетик ўзаро таъсир\nФерментларни индукция қилувчи ёки ингибиция қилувчи препаратлар, метапрололнинг плазмадаги концентрациясига таъсир кўрсатиши мумкин. Рифампицин метопрололнинг метаболизмини ошириши ва шу билан унинг қондаги даражасини камайтириши мумкин, шу вақтнинг ўзида циметидин, алкоголь ва гидралазин плазмада метопрололнинг концентрациясини ошириши мумкин. Метопролол биринчи навбатда, лекин фақат у билан эмас, жигар цитохром (CYP 2D6) билан метаболизмга учрайди. CYP 2D6 га ингибиция қилувчи таъсир кўрсатувчи моддалар, масалан, пароксетин, флуоксетин ва сертралин, дифенгидрамин, гидроксихлорохин, целекоксиб, тербинафин, нейролептиклар (масалан, хлорпромазин, трифлюпромазин, хлорпротиксен) каби серотонинни қайта қамраб олинишини ингибиторлари (СҚҚОИ) ва шунингдек эҳтимол пропафенон, метопрололнинг плазма концентрациясини ошириши мумкин.\nАмиодарон ва хинидинни (антиаритмик препаратлар) CYP 2D6 га ингибиция қилувчи таъсири таърифланган.\nМетопролол бошқа дори препаратларнинг (масалан, лидокаиннинг) клиренсини камайтириши мумкин.\nБронхиал астмаси бўлган пациентларда бета-адреноблокаторларни қўллаш, эҳтиёткорлик билан амалга оширилиши керак. Агар бронхиал астмаси бўлган пациент бета2—рецепторларнинг агонистини (таблетка кўринишида ёки ингаляция йўли билан) қўллаётган бўлса, метопролол билан даволаш қўлланганда, бета2—рецепторларнинг агонистининг дозасини назорат қилиш ва зарурати бўлган холда ошириш керак. Ажралиб чиқиши узайтирилган метопролол таблеткалари бета2-рецепторларга, селектив бета1-адренорецепторларнинг одатдаги таблеткаланган шаклларига қараганда камроқ даражада таъсир қилади.\nМетопролол қандли диабетни даволаш самарасини пасайтириши ва гипогликемия симптомларини ниқоблаши мумкин. Метопролол ажралиб чиқиши узайтирилган таблеткалар шаклида ишлатилганда, селектив бета1-адреноблокаторларнинг оддий таблеткалари ишлатилгандагига қараганда углеводлар алмашинувини бузилиши ёки гипогликемиянинг симптомларини ниқобланишини хавфи паст, ва носелектив бета-адреноблокаторлар ишлатилгандагига қараганда аҳамиятли паст.\nКам холларда метопролол билан даволаш туфайли АВ ўтказувчанликни бузилиши ёмонлаштириши мумкин (атриовентрикуляр блокада кузатилиши мумкин).\nМетопролол ўзининг антигипертензив самараси туфайли, периферик қон томирларнинг бузилишлари симптомларини ёмонлаштириши мумкин.\nФеохромацитомаси бўлган пациентларга метопролол буюрилганда, метопролол билан даволашни бошлашгача ва даволаш вақтида альфа-адреноблокаторларни қўллаш керак.\nМетопролол тиреотоксикоз симптомларини ниқоблаши мумкин.\nОперация олдидан анестезиологни, пациентни бета-адреноблокаторларни қабул қилаётганидан хабардор қилиш керак. Жарроҳлик муолажа ўтказиш вақтида бета-адреноблокаторни бекор қилиш тавсия этилмайди.\nБета адреноблокаторлар билан даволашни тўсатдан тўхтатиш мумкин эмас. Агар даволаш тўхтатилиши керак бўлса, уни иложи борича аста-секин, камида икки хафта вақт давомида амалга ошириш керак, бунда доза аста-секин энг паст дозали, яъни 11,875 мг метопролол сукцинати (бу 12,5 мг метопролол тартратига тўғри келади) ажралиб чиқиши узайтирилган таблеткаларни ярим дозасини ташкил қилувчи энг паст дозага эришгунча икки марта қисқартирилади. Охирги дозани даволаш тўлиқ бекор қилингунча камида тўрт кун давомида қабул қилиш керак. Агар пациентда бирон-бир нохуш симптомлар пайдо бўлса, дозани секинроқ пасайтириш лозим. Бета-адреноблокаторларни бирдан бекор қилиш юрак етишмовчилигини ёмонлаштириши ва миокард инфаркти ва тўсатдан ўлим хавфини ошириши мумкин.\nБошқа бета-адреноблокаторлар каби метопролол, шунингдек аллергенларга сезувчанликни хам, анафилактик реакциялар хавфини ҳам ошириши мумкин.\nБета-адреноблокаторларни қабул қилаётган пациентларни адреналин билан даволаш, ҳамма вақт ҳам кутилган терапевтик самара бермайди.\nБета-адреноблокаторлар псориазни ёмонлаштириши мумкин.\nПринцметалл стенокардияси бўлган пациентларда селектив β1-адреноблокаторларни эҳтиёткорлик билан қўллаш керак.\nХозирги вақтда юрак етишмовчилиги ва қуйидаги хавф омиллари бўлган пациентларда метопрололни ишлатиш бўйича етарли маълумотлар йўқ:\nНостабил юрак етишмовчилиги (NYHA га мувофиқ IV синфи).\nЎткир миокард инфаркти ёки олдинги 28 кун давомида ностабил стенокардия.\nЖигар функциясини бузилиши.\n80 ёшдан катталар.\n40 ёшгача бўлганлар.\nКлапан аппаратининг гемодинамик аҳамиятли касалликлари.\nОперация вақтида ёки юракда метопролол сукцинати билан даволашгача охирги тўрт ойда бажарилган операциядан кейин.\nҲомиладорлик вақтида аёлларда метопрололни қўллашга тааллуқли яхши назоратли тадқиқотлар бўлмаганлигини хисобга олиб, препаратни ҳомиладорлик вақтида фақат агар она учун фойда, эмбрион/хомила учун хавфда юқори бўлганда буюриш керак.\nБета-адреноблокаторлар ёндош перфузиясини камайтиради ва ҳомиланинг ўлимини ва муддатидан олдинги туғуруқни чақиради. Енгил ёки ўртача артериал гипертензияси бўлган аёлларда давомли даволашдан кейин, она қорнида ривожланишни кечикиши кузатилган. Мавжуд бўлган маълумотлар бўйича, бета-адреноблокаторлар давомли туғуруқ ва ҳомила ва янги туғилган болада брадикардия чақириши мумкин. Шунингдек янги туғилган болаларда гипогликемия, артериал гипотензия, билирубинемияни ошиши ва гипоксияга тормозланган жавоб хақида хабарлар ҳам бор. Туғуруқнинг режаланган санасидан 48-72 соат олдини метопролол билан даволашни тўхтатиш керак. Агар бунинг иложи бўлмаса, унда туғуруқдан кейин 48-72 соатлар давомида янги туғилган болани бета-адренорецепторларни блокланишининг белгилари ва симптомларига (масалан, юрак ва ўпкаси томонидан асоратларга) кузатиш олиб бориш керак.\nБета-адреноблокаторлар ҳайвонларда потенциал тератоген таъсир намойиш қилмаганлар, лекин киндик тасмасида қон оқимини пасайтирган, ўсишни кечикишини, суякланишни пасайишини ва хомила ўлими сони ва туғуруқдан кейинги ўлимни ошишини чақирган.\nМетопрололнинг кўкрак сутидаги концентрацияси она плазмасидагига қараганда тахминан уч марта юқори. Шунга қарамасдан, дори препаратининг терапевтик дозалари қўлланганидан кейин эмизикли бола учун нохуш самаралар хавфи юқори эмас (метаболик потенциали паст бўлган шахслардан ташқари), эмизикли чақалоқларни бета рецепторларнинг блокланишини белгилари мавжудлигига кузатув олиб бориш керак\nМетопролол сукцинати автотранспорт воситаларини бошқариш ва механизмлар билан ишлаш қобилиятига аҳамиятисиз ёки ўртача таъсир кўрсатади.\nПациент автотранспорт воситаларини бошқариш ва механизмлар билан ишлаш олдидан унинг холатига метопролол қандай таъсир қилишига эътибор бериши керак, чунки метопролол билан даволаш вақтида бош айланиши ва чарчоқлик пайдо бўлиши мумкин. Алкоголь бир вақтда қабул қилганда ёки бошқа дори препаратга ўтгандан кейин бу самаралар кучайиши мумкин.\nПрепаратни яроқлилик муддати ўтгандан кейин қўллаш мумкин эмас ва болалар ололмайдиган жойда сақлаш керак.\nМетопрололнинг дозасини ошириб юборилиши оғир артериал гипотензияга, синусли брадикардияга, атриовентрикуляр блокадага, юрак етишмовчилигига, кардиоген шокка, юракни тўхташига, бронхоспазмга, онгни йўқолишига (хатто комага), кўнгил айниши, қусиш ёки цианозга олиб келиши мумкин.\nБир вақтда алкоголь, гипотензив воситалар, хинидин ёки барбитуратлар қабул қилганда симптомлари ёмонлашиши мумкин.\nДозани ошириб юборилишининг биринчи симптомлари дори препарати қабул қилингандан кейин 20 минутдан то 2 соатгача вақт давомида пайдо бўлади.\nФаоллаштирилган кўмир, зарурати бўлганда меъдани ювиш. Оғир артериал гипотензия, брадикардия ёки юрак етишмовчилиги хавфида бета1-адренорецепторларнинг агонистини (масалан, преналтерол) кутилган самарага эришгунча вена ичига 2-5 минутли интерваллар билан ёки узлуксиз инфузия кўринишида юбориш керак. Агар бета1-адренорецепторларнинг селектив агонисти бўлмаса, допамин қўллаш мумкин. Шунингдек адашган нервни блоклаш учун атропин сульфатни (0,5-2,0 мг вена ичига) юбориш мумкин. Агар кутилган самарага эришилмаса, бошқа симпатомиметик, масалан, добутамин ёки норадреналин ишлатилиши мумкин.\nПациентга шунингдек 1-10 мг глюкагон юбориш мумкин. Кардиостимулятор қўллаш керак бўлиши мумкин. Пациентда бронхоспазмни олдини олиш учун бета2-адренорецепторларнинг агонистини вена ичига юбориш мумкин.\nДиққат! Дозанни ошириб юборилишини даволаш учун керак бўлган дозалар, одатда ишлатиладиган терапевтик дозалардан анча юқори бўлади, чунки бета-адренорецепторлар бета–блокаторлар томонидан блокланган.\n28 таблеткадан ПВХ/ПЭ/ПВДХ плёнкали ва алюмин фольгали блистерда қўллаш бўйича йўриқномаси билан бирга картон қутига жойланган.\nҚуруқ, ёруғликдан химояланган жойда, 250 С дан юқори бўлмаган ҳароратида сақлансин.\nМетоклопрамид таблеткалар15.04.2018Кейинги мақола


Канада ғарбидаги кема ҳалокати сабаб уч киши ҳалок бўлди, тўққиз киши қутқарилди\nКанаданинг Тофино шаҳридан унча узоқ бўлмаган ерда кема ҳалокатга учради. Натижада уч киши ҳалок бўлди, тўққиз нафари эса қутқариб қолинди. Бу ҳақда CBC телеканали маълум қилди.\nТофино тиббий ёрдам хизматининг маълум қилишича, уч нафар киши нобуд бўлган, тўрт киши касалхонага жўнатилган, беш йўловчига эса қирғоқнинг ўзида тиббий ёрдам кўрсатилган. Вилоятнинг қутқарув-мувофиқлаштирув маркази маълумотига кўра, кема ҳалокатга учраган пайт унинг бортида 27 нафар йўловчи бўлган. Шу боис бошқа йўловчи ҳамда экипаж аъзоларини излаш ишлари давом эттирилмоқда.\nCTV телеканалининг маълум қилишича, йўловчи ва экипаж аъзоларини излаш ишларига авиация жалб этилган. Қутқарув-мувофиқлаштирув марказининг маълум қилишича, қидирув ишларига икки самолёт ва бир вертолёт, шунингдек, Канада қирғоқ қўриқлов хизматининг икки кемаси жалб қилинган. Бундан ташқари, бу ишларга кўнгилли балиқчилар ва маҳаллий аҳолининг кемалари ҳам жалб этилган.


2019 йил Ўзбекистон солиқ сиёсатида туб ўзгаришлар бўлади — 21asr.uz\n2019 йил Ўзбекистон солиқ сиёсатида туб ўзгаришлар бўлади\nДарҳақиқат, шундай. Президентимизнинг 2018 йил 29 июндаги “Ўзбекистон Республикасининг солиқ сиёсатини такомиллаштириш концепцияси тўғрисида”ги фармонига асосан, 2019 йил 1 январдан бошлаб солиқ сиёсатида мутлақо янги тизим жорий этилади. Хўш, тизимда қандай янгилик, ўзгаришлар бўлиши кутилмоқда?\nЖиззах вилоят давлат солиқ бошқармаси бошлиғи Абдукарим ИШНАЗАРОВ бу ҳақда қуйидагиларни сўзлаб берди:\n– Солиқ солишнинг соддалаштирилган тартиблари давлат бюджети ва маҳаллий бюджетлар даромадларини ошириш, солиқ қонунчилигини соддалаштириш, инсофли солиқ тўловчиларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатлари ҳимоясини кучайтиришга қаратилгани билан аҳамиятлидир. Энди бевосита 2019 йил\n1 январдан солиқ тизимида кутилаётган ўзгаришлар ҳақида тўхталадиган бўлсак, солиқ ислоҳотлари концепциясига мувофиқ жисмоний шахслар даромадини солиққа тортишни такомиллаштириш мақсадида барча фуқаролар учун жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғининг ягона ставкаси 12 фоиз миқдорида жорий этилмоқда.\nМеҳнатга ҳақ тўлаш жамғармасига солиқ юкини камайтиришнинг яна бир тадбирларидан бири – ягона ижтимоий тўлов ставкаларининг 25 фоиздан 12 фоизгача камайтирилиши бўлди. Бу бюджет ташкилотлари ва давлат улуши 50 фоиздан юқори ташкилотлар учун татбиқ этилмайди. Натижада солиқ тўловчилар ихтиёрида қоладиган маблағлар 2,9 триллион сўмни ташкил қилади.\nФуқароларнинг меҳнатга ҳақ тўлаш туридаги даромадларидан фуқароларнинг бюджетдан ташқари пенсия жамғармасига суғурта бадаллари (ставкаси 8 фоиз) бекор қилинади.\nАйтайлик, мактабгача таълим муассасаси тарбиячисига 1 миллион 908 минг сўм иш ҳақи ҳисобланса, солиқлар ва тўловлар ушлаб қолинганидан сўнг 1 миллион 520 минг сўм қўлига олган. 2019 йилдан эса тарбиячи 1 миллион 680 минг сўм ойлик олишни бошлайди.\nФойда солиғи тўловчиларга солиқ юкини камайтириш, инвестициялар миқдорини ошириш учун қулай шарт-шароитлар яратиш мақсадида: тижорат банклари учун фойда солиғи ставкаси 22 фоиздан 20 фоизгача; корхона ва ташкилотлар учун 14 фоиздан 12 фоизгача; дивиденд ва фоиз кўринишидаги даромадлар учун 10 фоиздан 5 фоизгача камайтирилади. Бу эса солиқ тўловчилар ихтиёрида 582 миллиард сўм маблағ қолдириш имконини беради.\nЮридик шахсларнинг айланмаси (тушуми)дан ундириладиган давлат мақсадли жамғармаларига мажбурий ажратмалар бекор қилинмоқда. Бу ажратма 15 фоиз рентабеллик билан ишлайдиган корхона учун 21,3 фоизлик фойда солиғи билан тенгдир. Демак, фойда солиғи ставкаси билан бирга умумий солиқ юкининг камайиши қарийб 23,5 фоиздан иборат бўлади. Бунинг ҳисобига республика бўйича солиқ тўловчиларнинг кўрадиган фойдаси 5 триллион сўмдан ортиқни ташкил қилади.\nСолиқ солишнинг соддалаштирилган режимидаги солиқ тўловчиларга солиқ сиёсатини такомиллаштиришнинг салбий таъсирини камайтириш мақсадида юридик шахсларнинг мол-мулкига солинадиган солиқ ставкаси 5 фоиздан 2 фоизгача пасайтирилмоқда. Йиллик айланмаси 1 миллиард сўмгача бўлган микрофирма ва кичик корхоналар учун ягона солиқ тўлови ставкаси 5 фоиздан 4 фоизгача камайтирилмоқда. Яъни, ҳақиқатан ҳам, кичик корхона бўлган тўловчилар учун бир йиллик солиқ тўлови суммаси 10 миллион сўмгача камайиши мумкин.\nҲар бир туман (шаҳар)даги корхоналар вакиллари давлат солиқ инспекциясига таклиф этилиб, малакали мутахассислар томонидан махсус ўқув машғулотлари ўтказилади. Шунингдек, “Солиқ – сервис” давлат унитар корхонаси масъул ходимлари бухгалтерлари мавжуд бўлмаган хўжалик субъектларига электрон ҳисобварақ-фактураларини юритиш қоидаларини ўргатади.\nУмумбелгиланган режимда солиқ тўлашга ўтаётган ҳар бир корхонага ҳудудий давлат солиқ хизмати органларидан ходимлар бириктирилиб, биринчи маротаба топшириладиган ҳисоботлар ёки тўлдириладиган электрон ҳисобварақ-фактуралари биргаликда амалга оширилади ҳамда келгуси йил давомида бевосита амалий ёрдам кўрсатиб борилади.


Аксилтеррор - BBC News O'zbek\n...да чоп этилган 11:08 14 сентябр 202011:08 14 сентябр 2020\nДунё, янгиликлар ва таҳлил: Америкага ҳужум қилган Ал-Қоида қаерда?\nЖиҳодчи медиа мутахассиси, BBC Monitoring\nАҚШда 2001 йил 11 сентябрда уюштирилган террор ҳужумига ҳам 19 йил бўлди. Афғонистонда марказлашган, ҳужумни амалга оширган жиҳодчи гуруҳ - Ал-Қоида эса пароканда аҳволда ҳозир.\n...да чоп этилган 7:45 22 июл 20207:45 22 июл 2020\n...да чоп этилган 15:25 16 июл 202015:25 16 июл 2020\nАбдулрашид Дўстум Афғонистон тарихида биринчи ўзбек маршал бўлди\nАфғонистонлик ўзбек генерал Абдулрашид Дўстум мамлакат бутун тарихида маршал унвонини олган учинчи шахс бўлди. Афғонистон энг олий ҳарбий рутбаси тантанали маросимда унга топширилган. Ўзбекларга кўра, тадбирга президент, муовинлари келишмаган ва бу парда ортидаги тарангликни кўрсатади. Дўстум аксар ўзбеклар учун қаҳрамон, аммо уни зўравонликда айблайдиганлар ҳам бор.\n...да чоп этилган 21:37 15 июл 202021:37 15 июл 2020\nЎзбек-тожик чегарасидаги ҳужумчилар мақсади Ўзбекистон эдими?\nЎзбек-тожик чегарасидаги заставага ҳужум қилган 7 киши устидан ҳукм ўқилган. Улар 27 йилгача озодликдан маҳрум этилган. Баъзи таҳлилчилар мақсад Ўзбекистон бўлган дейишади. Айни пайтда, ҳужумчилардан бири 4 яшар гўдак бўлгани ҳақида айтилган.\n...да чоп этилган 19:10 24 июн 202019:10 24 июн 2020\nЎзбекистон: Телеграмдаги террорчилик - ИИВ 25 кишини ҳибсга олди, ижтимоий тармоқлардан огоҳлантирди\nБи-би-сининг Бош прокуратура ва ИИВдаги манбаларига кўра, пойтахтнинг беш тумани ва Тошкент вилоятида олиб борилган амалиётларга ДХХ бошчилик қилган. Қўлга олинган 25 нафар шахс Суриядаги асосан ўзбеклардан иборат "Тавҳид ва жиҳод катибаси" гуруҳи билан алоқаларда гумон қилинмоқда.\n...да чоп этилган 12:41 22 июн 202012:41 22 июн 2020\nБританияда уч кишини ўлдирган ливиялик махсус хизматлар назарида бўлган\nБританиянинг Рединг шаҳридаги паркда одамларга ҳужум қилиб уч кишини ўлдирган Хайри Саадаллаҳ ўтган йил махсус хизматларнинг назорати остида бўлгани маълум бўлди.\n...да чоп этилган 7:47 14 май 20207:47 14 май 2020\nАндижон: Каримов меросини Мирзиёев тафтиш қиладими?\nЎзбекистон ҳозирги раҳбарияти марҳум Ислом Каримов сиёсий мероси саналмиш Андижон қирғинини холис ва халқаро текширувга берадими? Андижон воқеаларини тафтиш қилиш Шавкат Мирзиёев ва Ўзбекистон учун нега муҳим? Видео.\n...да чоп этилган 14:21 5 март 202014:21 5 март 2020\nСурия, Россия ва Туркия: Путин ва Эрдўғон нимани муҳокама қилдилар?\nРоссия Президенти Владимир Путин ва Туркия Президенти Ражаб Тойиб Эрдўғон 5 март куни Кремлда учрашишга келишганлар. Улар Сурия Идлибидаги вазиятни муҳокама этишга қарор қилганлар. Охирги кунларда Москва билан Анқара бир-бирига қарши кескин баёнотлар билан чиққани боис музокаралар осон кечадиганга ўхшамайди.


NUR-SULTAN. Kazinform – Давлат раҳбари «2022-2024 йилларга мўлжалланган республика бюджети тўғрисида»ги Қозоғистон Республикаси Қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида Қозоғистон Республикаси Қонунини имзолади, деб хабар беради Kazinform Ақорда матбуот хизматига таяниб.\nҚР «Референдум тўғрисида»ги қонунига қандай ўзгаришлар киритилгани маълум бўлди\nNUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистон Республикасининг «Референдум тўғрисида»ги Қозоғистон Республикасининг Конституциявий қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги Қонуни қабул қилинди, деб хабар беради Kazinform.\nҚозоғистонда туркий тилли давлатлар билан ҳамкорликка бағишланган қонун қабул қилинди\nNUR-SULTAN. Kazinform – ҚР Парламенти Сенати «Қозоғистон ҳукумати ва Туркий тиллар академияси ўртасида Туркий тиллар академиясини жойлаштириш шартлари ва тартиби тўғрисидаги битимни ратификация қилиш тўғрисида»ги қонунни қабул қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистонда пенсия, пеня, солиқ ва бошқа тўловлар миқдори ўзгаради\nNUR-SULTAN. Кazinform - Қозоғистонда 1 ойлик ҳисоб-китоб кўрсаткичи (ОҲК) 3180 тенге бўлади. Бундай ўзгартириш «2022-2024-йилларга мўлжалланган республика бюджети тўғрисида»ги қонун лойиҳасида назарда тутилган, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистон Сенати халқаро ярашув битимлари тўғрисидаги БМТ Конвенциясини маъқуллади\nNUR-SULTAN. Kazinform – Қозоғистон Парламенти Сенати «Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг воситачилик йўли билан эришилган халқаро ярашув битимлари тўғрисидаги конвенциясини ратификация қилиш тўғрисида»ги Қонунни қабул қилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nҚозоғистон Президентига суиқасд уюштирмоқчи бўлган хорижий разведка агенти қўлга олинди – МХҚ\nNUR-SULTAN. Kazinform – 25 март куни Нур-Султанда ҚР Президенти ва қатор юқори лавозимли ҳукумат амалдорларига суиқасд уюштиришни режалаштирган «А» исмли хорижий разведка агенти қўлга олинди. Бу ҳақда Kazinform Миллий хавфсизлик қўмитаси матбуот хизматига таяниб хабар беради.\nХавфли чиқиндиларни ЕОИИ орқали трансчегаравий олиб ўтиш тўғрисидаги келишув ратификация қилинди\nNUR-SULTAN. Kazinform – Президент Қасим-Жомарт Тоқаев «Евроосиё иқтисодий иттифоқининг божхона ҳудуди орқали хавфли чиқиндиларни трансчегаравий олиб ўтиш тўғрисидаги битимни ратификация қилиш тўғрисида»ги Қозоғистон Республикаси Қонунини имзолади.\nҚР Сенати ЕОИИ умумий электр энергияси бозорини шакллантириш тўғрисидаги қонунни қабул қилди\nNUR-SULTAN. Kazinform - Қозоғистон Республикаси Парламенти Сенати депутатлари «2014 йил 29 майдаги Евроосиё иқтисодий иттифоқи тўғрисидаги шартномага ўзгартишлар киритиш тўғрисидаги протоколни ратификация қилиш тўғрисида»ги Евроосиё иқтисодий иттифоқи электр энергияси бозори тўғрисидаги Қозоғистон Республикаси қонунини қабул қилди, дея хабар беради Кazinform.\nҚозоғистон «Халқаро шартномалар тўғрисида»ги қонунига ўзгартиришлар киритди\nNUR-SULTAN. Kazinform - Президент Қасим-Жомарт Тоқаев «Халқаро шартномалар тўғрисида»ги Қозоғистон Республикаси Қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги Қозоғистон Республикаси Қонунини имзолади, деб хабар беради Kazinform.\nҚозоғистонда давлат божининг янги тури жорий этилди\nNUR-SULTAN. Кazinform - Қозоғистон Республикасининг Солиқ кодексига 2022 йил 1 январдан бошлаб Қозоғистон Республикасининг Маъмурий процедуравий-процессуал кодексига асосан ариза бериш учун давлат божининг янги тури жорий этилди. Бу ҳақда Молия вазирлигининг Давлат даромадлари қўмитаси хабар беради.\nҚозоғистонда Биринчи Президентга оид қонунчилик ўзгартирилади\nNUR-SULTAN. Кazinform - Сенаторлар давлат ташаббусларини Президент билан маслаҳатлашиш заруратини бекор қилишни таклиф этмоқда. Бу қоида бугун палатанинг ялпи мажлисида сенаторлар томонидан кўриб чиқилган «Биринчи Президент – Елбасы тўғрисида»ги Конституциявий Қонунда ёзилган, деб хабар беради Kazinform мухбири.


Маданият » Страница 9\nсана : 21-09-2018 / Видео, Маданият\nсана : 20-09-2018 / Видео, Маданият\nсана : 18-09-2018 / Маданият\nБугунги қаҳрамонимиз ўзбек киносида ўз мухлисларига эга истеъдодли актриса, гўзал чеҳра соҳибаси ҳамда энг асосийси, меҳрибон она. Унинг ижроси табиий ва сержило талқинларга бойлиги, нигоҳи жилвакорлиги билан бошқалардан алоҳида ажралиб туради.\n«Браво» жамоаси вакиллари: «Бизни тушунмаган мухлислар ҳам бўлди» (видео)\nсана : 18-09-2018 / Видео, Маданият\n«Браво» жамоаси вакилларидан Умид Умаров ҳамда Шаҳло Зоирова концерт таассуротлари билан ўртоқлашишди.\nШоу бизнес вакиллари ҳаётидан сўнгги лавҳалар (видео)\nҚуйида сизга ўзбек шоу бизнеси вакилларининг ҳаётидан ҳикоя қилувчи энг сўнгги суратларни ҳавола этамиз.\nАсал Шодиева янги бренд юлдузига айланди (видео)\nсана : 13-09-2018 / Видео, Маданият\nАктриса Асал Шодиева «Зар-зар» деб номланган янги заргарлик буюмларини фотосуратлар орқали тақдим этди.\nсана : 13-09-2018 / Маданият, Фото\n"SAHAR" гуруҳининг солисти Анвар Жўраев бўйдоқлик билан хайрлашди.\nАнча йиллардан буён кўринмай қолган Отабек Мадраҳимов: "Тан оламан, бизда ҳам хатолар бўлган!" (видео)\nсана : 12-09-2018 / Видео, Маданият\nОтабек Мадраҳимов, Тоҳир Содиқов, Абдулазиз Карим деярли бир даврда кўзга кўринган санъаткорлар ҳисобланишади.\nМанзура ўтмаган клипини қандай ўтказди? (видео)\nсана : 11-09-2018 / Видео, Маданият\n"Ўзбекконцерт” давлат муассасаси қошидаги қўшиқлар ва уларга ишланган видеоклиплар савиясини баҳолаш Бадиий Кенгашининг навбатдаги йиғилишидан «Ниҳол» мукофоти совриндори Манзура Йўлдошеванинг «Севиб адашдим» номли қўшиғига ишланган видеоклипи ўтмаган эди, деб ёзмоқда Hordiq.uz.\nсана : 10-09-2018 / Маданият, Фото


Барселонадаги террор ижрочиси отиб ўлдирилди\nПолиция террорчиликда гумонланган шахснинг фотосуратини эълон қилган эди.\nИспаниянинг Каталония вилояти маркази Барселонада террор ҳаракатини амалга оширган шахс отиб ўлдирилди.\nАввалроқ Барселона яқинида полиция худкуш камарини таққан одам отиб ўлдирилганини маълум қилинган эди. Кейинроқ отиб ўлдирилган шахс Барселонадаги 17 август кунги террор ижрочиси экани аниқланди.\n- Биз Барселонанинг Лас –Рамблас мавзесидаги террор ҳужумида айбдор одамни аниқладик. Аввал айтганимиздай, олиб борилган тергов натижасида полиция ҳужумчи 22 ёшли Юнес Абуяқуб бўлгани тўғрисида аниқ далил исботларга эга бўлди, -деди Каталония полицияси раҳбари Жоким Форн.\nХабарда айтилишича, Юнес Абуяқуб Марокаш ватандоши бўлган.\n17 август куни Барселона шаҳрида ҳужумчилар фургон машинасини одамлар устига ҳайдаб 13 кишини ўлдиришган ва юздан зиёд одамни яралаганди.\nБарселонадаги ҳужум учун масъулиятни "Ислом давлати" гуруҳуҳи ўз зиммасига олган.


Муҳаммад Аллоҳнинг Расулидир\nПайғмбаримиз (соллаллоҳу алайҳи васаллам)нинг муборак исмлари тўртинчи бор Фатҳ сурасининг сўнги ояти, 29-оятда келади. Аллоҳ таоло марҳамат қилиб айтади:\n«Муҳаммад Аллоҳнинг Расулидир, у билан бирга бўлганлар кофирларга шиддатли, ўзаро раҳмдилдирлар. Аллоҳдан фазл ва розилик тилаб рукуъ ва сажда қилган ҳолларини кўрасан. Уларнинг сиймоси сажда асаридан юзларида (балқийди). Ана ўша уларнинг Таврот ва Инжилдаги мисолларидир. Бу худди уруғини ёриб чиқиб, қувватланиб, йўғонлашиб, поясида тик туриб, деҳқонларни ажаблантирган бир экинга ўхшар. Кофирларнинг ғазабини қўзитиш учун. Аллоҳ улардан иймон келтириб ва солиҳ амалларни қилганларга мағфират ва улуғ ажрни ваъда қилди».\nБу ояти карима Муҳаммад (алайҳиссалом)нинг расуллик сифатларини таъкидлаш билан бошланмоқда.\n«Муҳаммад Аллоҳнинг Расулидир...»\nМаълумки, мушрик ва кофирлар бу сифатларни инкор қилган эдилар. Уларнинг вакили Суҳайл ибн Амр, мазкур сура тафсири аввалида айтилганидек, Пайғамбар (алайҳиссалом) сулҳ матнини имло қилаётганларида, матндан «Аллоҳнинг Расули» деган иборани ўзгартиришларини қатъий талаб қилиб туриб олган эди. «Биз сенинг Аллоҳнинг Расули эканингни тан олганимизда бу ишларни қилмас эдик» деган маънода гап қилган эди. Ояти карима мушрикларнинг мана шу қайсарликларига қақшатқич зарба бермоқда. Мўмин-мусулмонларнинг яхши сифатлари кўп, аммо ушбу оятда уларнинг вакиллари бўлмиш саҳобаи киромларнинг баъзи сифатлари махсус васф қилинмоқда:\n«... у билан бирга бўлганлар кофирларга шиддатли, ўзаро раҳмдилдирлар».\nСаҳобаи киромларнинг фазлларини зоҳир этиш учун келтирилган ушбу сифат ҳар бир мўминнинг ҳам сифати бўлиши лозим. Саҳобалар, оталари ёки болалари кофирлар сафида бўлсалар, уларга қарши ҳам қаттиққўл бўлганлар. Аммо ким бўлишидан қатъи назар, мусулмонга меҳрибон бўлишган.\n«... Аллоҳдан фазл ва розилик тилаб рукуъ ва сажда қилган ҳолларини кўрасан...»\nУларнинг асосий сифатларидан бири – ҳамма ишни Аллоҳнинг фазли ва розилиги учун қилишлари. Бошқа бирор тараф ёки шахснинг розилиги деб Аллоҳнинг розилигини четга сурмайдилар. Шунинг учун фазлу марҳаматни ҳам фақат ягона Аллоҳнинг Ўзидан кутадилар.\nЯна бир сифатлари,\n«рукуъ ва сажда қилган ҳолларини кўрасан».\nУлар доим рукуъ ва сажда ҳолатида, яъни ибодат ҳолатида бўладилар. Мўмин-мусулмон шахснинг, хоссатан, оятда мадҳлари келаётган саҳобаи киромларнинг барча ҳаётлари ибодатдан иборатдир. Лекин шундай бўлса ҳам, банданинг Аллоҳга энг яқин бўладиган пайти – рукуъ ва сажда пайтининг оятда зикр қилиниши бежиз эмас. Ояти каримадаги тавсифдан улар худди доимо рукуъ ва саждада тургандек тасаввур пайдо бўлади.\n«Уларнинг сиймоси сажда асаридан юзларида (балқийди).»\nЯъни ибодатнинг асари юзларидан билиниб туради. Бу оддий ҳақиқат бўлиб, ибодатли, пок, тақводор инсонларнинг юзларидан иймон нури ёғилиб туришини ҳар бир мулоҳазали, кўзи очиқ киши кўра олади.\nПайғамбаримиздан қилинган ривоятлардан бирида: «Кимнинг кечасида намози кўпайса, кундузи юзи чиройли бўлади», дейилган. Саҳобаи киромлар бу борада ҳаммага ўрнак бўлганлар.\n«Ана ўша, уларнинг Таврот ва Инжилдаги мисолларидир».\nУшбу ояти каримадан маълум бўладики, саҳобаи киромларнинг сифатлари аввалги илоҳий китоблар Таврот ва Инжилда ҳам зикр қилинган. Маълумки, ҳозирда яҳудийларнинг қўлларидаги Таврот Мусо (алайҳиссалом)га Аллоҳ таолодан туширилган ҳақиқий Таврот эмас, балки бузилиб, ростидан ёлғони, тўғрисидан нотўғриси кўп ҳолатга келган бир китобдир. Инжил ҳақида ҳам худди шу нарсани айтиш мумкин. Шундай бўлса-да, уламоларимиз бу икки китобнинг ҳозирги нусхаларидан ҳам мазкур ояти каримани тасдиқловчи матнларни топишган. Биз ўрганаётган ояти каримада эса ҳақиқий, ҳеч бузилмаган илоҳий васф келган, у ҳам бўлса:\n«Бу худди уруғини ёриб чиқиб, қувватланиб, йўғонлашиб, поясида тик туриб, деҳқонларни ажаблантирган бир экинга ўхшар».\nУшбу зарбулмасал ила Аллоҳ таоло Ислом динининг бошланиши, ўсиши, улғайишини баён қилмоқда. Чунки Муҳаммад (алайҳиссалом) ёлғиз ўзлари бошлаган даъватни саҳобаи киромлар қўллаб-қувватладилар ва шу тарзда, худди қобиғини ёриб чиққан уруғ аста-секин ривожланиб, деҳқоннинг кўзини қувонтирадиган ўсимликка айлангани сингари, Ислом ҳам Пайғамбаримиз бошчиликларидаги саҳобалар жамиятида ўсиб кўзни қувонтириб борди.\nЛекин бу ҳолат кофирларнинг ғазабини қўзитар эди. Шунинг учун ҳам ояти каримада\n«Кофирларнинг ғазабини қўзитиш учун», деган ибора келди. Ушбу маънодан келиб чиқадики, саҳобалардан ғазаби қўзиган, уларни беҳурмат қилганлар кофирлар қаторига қўшилар эканлар. Оятдаги шунчалик иззат-икром устига Аллоҳ таоло саҳобаи киромларга яна мағфират ва улуғ ажрларни ҳам ваъда қилмоқда:\n«Аллоҳ улардан иймон келтириб ва солиҳ амалларни қилганларга мағфират ва улуғ ажрларни ваъда қилди».\nАлбатта, Аллоҳнинг ваъдаси ҳақ, У Зот Ўз ваъдасига асло хилоф қилмайди. Саҳобалар – улуғ инсонлар. Пайғамбаримизнинг суҳбатларини топишдан ҳам улуғроқ бахт борми дунёда?! Шунинг учун ҳам ҳар бир мусулмон саҳобаи киромларнинг ҳурматларини ўрнига қўйиши лозим. Уларга нисбатан беодоблик қилишга ҳеч кимнинг ҳаққи йўқ. Пайғамбаримиз Муҳаммад (алайҳиссалом) ҳадиси шарифларидан бирида: «Саҳобаларимни сўкманглар, менинг нафсим қўлида бўлган Зот билан қасамки, агар бирортангиз Уҳуд тоғидек олтин нафақа қилсангиз ҳам, уларнинг биттасининг бир муддига (оғирлик ўлчови) тўғри келмайди», деганлар.\nАллоҳ субҳанаҳу ва таоло барчамизни саҳобаи киромлардан ўрнак олиб, уларни ҳурматлаб яшашга муяссар қилсин.


Бектемир туманида 16 киши устидан суд бошланди\nТошкент шаҳар Бектемир тумани Жиноят ишлар бўйича суди 5 сентябр куни диний экстремизмда айбланаётган тошкентлик 16 киши устидан суд жараёнини бошлади.\nСудланувчилар Ўзбекистон Жиноят Кодексининг 244-моддаси “Диний экстремистик, сепаратистик, фундаменталистик ёки бошқа тақиқланган ташкилотлар тузиш, уларга раҳбарлик қилиш, уларда иштирок этиш” ҳамда 216-моддаси “Ғайриқонуний жамоат бирлашмалари ва диний ташкилотлар фаолиятида қатнашишга ундаш”да айбланмоқда.\nТошкент шаҳри Жиноят ишлари бўйича Бектемир туман судида бошланган маҳкамани мустақил ҳуқуқ ҳимоячилари ташаббус гуруҳи раҳбари Суръат Икромов кузатмоқда.\nИнсон ҳуқуқи фаолининг Озодликка айтишича, Тошкентнинг Олмазор ва Шайхонтоҳур туманларида яшаган, ёши 25-30 оралиғида бўлган 16 киши жорий йилнинг май-июнь ойларида ҳибсга олинган:\n- Мен суд жараёнини ўзим кузатяпман. Бугун суд бошланди. Бордик. Суд ёпиқ тарзда ўтмоқда. Суд залига уларнинг қариндошлари ҳам киритилмаган. Судланувчиларнинг яқинлари билан гаплашдим. Уларнинг айтишларича, бу йигитлар аввалига жуда кичик айбловлар, майда безорилик, милиция ходимларига бўйсунмаслик айблари билан ҳибсга олиниб, 15 суткага қамалган. Кейин буларга тўқилган диний айбловлар тақалган,- дейди Суръат Икромов.\nИнсон ҳуқуқи фаолига кўра, Тошкент шаҳар ички ишлар бошқармасининг тергов изоляторидаги сўроқ давомида судланувчиларга нисбатан қийноқлар қўлланилганини уларнинг яқинлари иддао қилмоқда:\n- Буларнинг бирортасида ўзлари ёки яқинлари ёллаган адвокатлар йўқ. Ҳамма адвокатлар давлат томонидан қўйилган. Айблов хулосаси ҳам бирорта судланувчига берилмаган. Судланувчиларнинг яқинлари нима бўлаётганидан ҳайрон. Улар терговчи билан учрашиш ёки адвокатлардан холис информация олиш ҳуқуқидан маҳрум этилган,- дейди Суръат Икромов.\nМустақил ҳуқуқ ҳимоячилари ташаббус гуруҳи берган маълумотга кўра, 2012 йилнинг январ ойидан Тошкент шаҳри ва вилояти, Бухоро, Фарғона шаҳри ҳамда Сурхондарё, Қашқадарё вилоятларида милиция ва миллий хавфсизлик хизмати ходимлари томонидан бир қанча рейдлар ўтказилиб, жуда кўп ёшлар “диний экстремизмда” айбланиб ҳибсга олинган.\nТашаббус гуруҳи маълумотларига кўра, бу йил диний айбловлар билан ғайриқонуний ҳибс қилинган ва қамоқ жазосига ҳукм қилинганлар сони 264 нафарни ташкил қилади.\nМосквадаги “Мемориал” ташкилоти маълумотига кўра, айни пайтда Ўзбекистон қамоқхоналарида беш мингдан ортиқ диний ва сиёсий айблов билан қамалган маҳкумлар жазо муддатини ўтамоқда.


23 August 2017 - 11:04\n16 февралда Тошкентда юз берган портлашларга «ЭРК» Партиясининг муносабатини биз эълон қилган эдик. Ҳатто ўз халқига террор ўтказаётган давлатга қарши ҳам террор билан жавоб беришни оқлаш мумкин эмаслигини айтгандик. «ЭРК» Партиясининг ҳам, менинг ҳам, Обидхон қорининг ёки унинг қариндошларининг ҳам, қамоққа олинган ёзувчи Мамадали Маҳмуд ва менинг укам Рашид Бекжонларнинг ҳам бу портлашларга ҳеч қандай алоқаси йўқлигини Ўзбекистон ҳукумати яхши билади. Билади-ю, фурсатни бой беришни истамайди.\nЎз мухолифларини айблаш учун бундан ҳам қулайроқ фурсат қачон келади яна? Ва шу қора ният билан ўзига салгина мухолиф бўлган ким бўлса, ҳаммасини ёппасига, ҳеч бир исботсиз, далилсиз ва ҳужжатсиз жиноятчига чиқарди.\n«Огоҳликка даъват» мақоласига келсак, шу қадар тутуриқсиз иддаолар қиладики, биринчи қарашда портлашни уюштирганларни ҳукумат топгиси келмаяпти ёки буни ўзи уюштирган, деган фикр туғилади.\nЛекин чуқурроқ ўйлаб кўрилса, мақолани мақсадсиз ёзилган, деб бўлмайди. Мақоланинг мақсади 16 февралда ҳалок бўлган бегуноҳ одамлар ҳақида қайғуриш ёки портлаш сабабчиларини фош қилиш эмас, балки яқинлашиб келаётган Парламент сайловларини режим учун максимал даражада қулай қилиш, унинг муҳтамал рақибларини пассивлаштириш, энг яхшиси, уларни сайловдан умуман четлаштириш.\nБунинг синалган йўли бор. Буни амалга ошириш учун мухолифатни қонун ташқарисидаги куч, уни машруъ (легитим) бўлмаган ташкилот сифатида кўрсатиш керак. Уни «террорист» қилиб кўрсатиш энг эффектив йўл, бу усул 1994 йилги сайловларда қўлланилди ва режим ўзини қўғирчоқ Парламентини тузиб олди. «Нима қилиб бўлса ҳам мухолифатни сайловда қатнаштирмаслик керак, нариёғи осон». Ҳукумат шундай деб ўйлайди ва бу ўйларини амалга ошириш учун у бутун Ўзбекистон бўйлаб ҳаракатга кечди.\nМаълумки, Ўрта Осиёда ва унинг маркази саналган Ўзбекистонда озми-кўпми манфаати бўлган Ғарб давлатлари бу ўлкадаги воқеаларни диққат билан кузатмоқдалар. Ишонинг, Ғарбда ҳам худди биз каби Ўзбекистондаги бу таранг ижтимоий-сиёсий вазиятни қандай қилиб юмшатиш, бу мустабид бошқарувни қандай қилиб демократик чизиғига яқинлаштириш мумкинлиги ҳақида бош қотираётган инсонлар бор. Албатта, Ўзбекистондаги режим лаганбардорлари мени «ғарбдан умид қилаяпти», дея айблашлари мумкин. Аммо улар шуни билишлари керакки, Ғарб давлатлари ўзи билан алоқа қилаётган ўлкаларнинг ҳам иложи борича ўзи каби демократик бўлишини истайди. Буни биз ўзбеклар учун эмас, ўзлари учун истайдилар. Чунки фақат демократик ўлкадагина эркин ахборот олиш, эркин борди-келди қилиш мумкин. Ва шундай ўлкадагина истиқрорли сиёсат, демак истиқрорли иқтисод бўлиши мумкин. Шундай истиқрорли иқтисодга соҳиб ўлкагина ўз сармоячиларига кафолат берса, сармоячилар бу кафолатга ишонишлари мумкин. Фақат шундай ўлка билан ҳамкорлик қилиш хавфсиз ва фойдали улар учун.\nШу боис йил охирида ўтиши керак бўлган Парламент сайловлари фақат Ўзбекистон ҳукумати ва Ўзбекистон мухолифатини эмас, балки бу ўлкада манфаати бор бошқа давлатларни ҳам ўйлантираётгани табиий бир ҳолдир. Масалан, феврал ойининг бошида Американинг Миллий Демократия Институти вакиллари ўзбек мухолифати билан учрашиб, бўлажак сайловлар ҳақида фикр алмашдилар. Феврал ойининг ўртасида Ўзбекистон мухолифати Оврупо Хавфсизлик ва Ҳамкорлик Ташкилоти масъуллари билан учрашди. Бу учрашувнинг мавзуси ҳам келаётган Парламент сайловлари бўлди. Қизиғи шундаки, бу учрашувда мухолифат вакиллари ҳукуматнинг бу сафар ҳам сайловни мухолифатсиз ўтказиш учун ҳаракат қилаётганини айтганди. Айнан шундай бўлаяпти. «Халқ сўзи»да босилган «Огоҳликка даъват» мақоласи Ғарб давлатларининг мухолифатни сайловларга қатнаштириш тўғрисидаги келадиган таклифларини рад қилиш учун шоша-пиша, талваса ичида ҳозирланаётган ташвиқот дебочасидир.\nМақоланинг ёзилиш маҳорати унинг мақсадига лойиқ эмас. Мақсад қанчалик сиёсий ва режим учун қанчалик муҳим бўлмасин, мақола ўз муаллифининг фикрлаш миқёси торлигидан, примитив савияда қолиб кетган. Президент Каримовни кўкларга кўтариб, унинг рақибини кўча сўзлари билан ҳақорат қилиш на муаллифга, на Президентга обрў келтиради. Ва энг муҳими, ёлғон сўзни қандай оҳангда айтсанг айт, унинг ёлғонлиги билиниб тураверади.\nЁлғонни нимага ўрасанг ўра, у худди қора сиёҳ каби ўртага чиқаверади. “Огоҳликка даъват” мақоласи шундай қоп-қора ёлғондир.\nЁлғон мақола муаллифнинг исмидан бошланади. Асадулло Ҳақназар деган бир журналист йўқ. Бу бир ёлғон, унинг орқасида ўз туҳматлари учун бир кун жавоб беришдан қўрқиб қалтираётган бир шўрлик турибди. Бу одам мени қўрқоқликда айблайди. Мен ҳеч қачон «жасурман» деб кўкрагимга урганим йўқ.\nАммо, Оллоҳга шукурлар бўлсинки, у менга ватанда ҳам, ватан ташқарисида ҳам золимга, «золимсан», деб айтишни насиб қилди. Яна Унга шукрлар бўлсинки, у мени сўзимни айтмоқ учун исмимни яшириш даражасига тушишдан қутқарди.\nКаминага ниқоб кийган муаллифларнинг хуружлари янгилик эмас. Ўтган йил «Нарзулло Қосимов» деган ниқоб остида чиққан бир шахс «Мустақиллик курашлар даври» деб аталган китоб ёзиб, унда худди Асадулло услубида менга ҳақоратлар ёғдирганди.\nАйтишларича, бу ниқоб ўз хизматлари учун Президент саройига ишга олинганмиш. Балки «Асадулло» ўша «Нарзулло»дир, балки у эмасдир, мен ҳозир буни ўйлаётганим йўқ. Мен зулмнинг табиати, зулмнинг анатомияси ҳақида ўйлаяпман. Унинг шу қадар примитив, калтабин зеҳниятларга таянган ҳолда, шу қадар кучли бўлиши мумкинлигининг сири нимада эканлигини ўйлаяпман.\nНиқоббой яна Муҳаммад Солиҳ уч марта уйланган, деб ёзади. Мен икки марта уйланганман ва буни китобимда очиқ ёзганман, ҳеч қачон яширмаганман. Биринчи оилам ва фарзандларим билан орамизда ҳеч қачон ихтилоф бўлмаган. Хўш, бунинг ва менинг намоз қилишимнинг 16 февралдаги портлашларга нима алоқаси бор?\nУмуман, бировнинг шахсий ҳаётини ковлаштириш қайси аҳлоққа тўғри келади?\nЧунки сиз ҳам бир гуноҳкор қулсиз. Бировга туҳмат қилиш гуноҳларнинг энг ёмонидир. Сиз менга туҳмат қилмоқдасиз. Сиз бу туҳматни буйруқ билан қилаяпсиз, аммо бу сиздан масъулиятни соқит қилмайди.\nОллоҳга ямин қиламан, менинг қўлим қонга ботгани йўқ, қонга сизнинг ҳомийларингизнинг қўллари ботгандир. Ўзбекистонда дом-дараксиз йўқолиб кетаётган ва қамоқхоналарда уриб ўлдирилаётган инсонлар сон-саноқсиздир. Улар учун сизнинг ҳомийларингиз жавоб беражак. Менинг ва менинг қариндошларим ҳақида уйдираётган ифтиро ва туҳматлар менинг миллатимга ўтказилаётган зулм олдида ҳечдир. Сиз менга йўналтирган ҳар бир ҳақорат ва ҳар бир туҳмат учун жавоб бериб ўтиришни ўзимга эп кўрмадим.\nСизларни Оллоҳга ҳавола қилдим. Фақат сўзимни бир эски шеър билан битирмоқчиман, маъзур тутасизлар.\nМуҳаммад Солиҳнинг 2013 йилда Истанбулда чоп этилган “Туркистон шуури” номли китобидан. (185-190-саҳифалар)