11:51 / 05.09.2017\nАкадемик В.Воҳидов номидаги Республика иxтисослаштирилган xирургия марказининг операцион мажмуалари ҳавони 99,9 фоизгача стериль ҳолатга келтириш тизими билан таъминланди. Бундай тизим юртимиз тиббиётида биринчи марта қўлланилмоқда, деб хабар берди Соғлиқни сақлаш вазирлиги ахборот хизмати.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев тиббиёт соҳасини ривожлантиришга доимий эътибор қаратиб келмоқда. Қисқа вақт ичида давлат раҳбари томонидан соғлиқни сақлаш тизими ҳолати ва унинг ривожланиш истиқболлари юзасидан тўрт марта йиғилиш ўтказилгани ҳам бунинг яққол исботидир. Ушбу йиғилишларнинг ҳар бирида ихтисослаштирилган тиббий хизматни ривожлантириш, бу йўналишга замонавий техника ва технологияларни олиб кириш ва даволашнинг энг илғор усулларини амалиётга татбиқ этиш масалас ҳам муҳокама қилиниб, унга ечим изланди.\nЖорий йилнинг 20 июнида Президентнинг “Ўзбекистон Республикаси аҳолисига 2017 — 2021 йилларда ихтисослаштирилган тиббий ёрдам кўрсатишни янада ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори қабул қилингани эса бу борадаги вазифаларни бажаришда муҳим асос бўлмоқда.\nУшбу қарор доирасида ҳамда давлат раҳбари Шавкат Мирзиёевнинг бевосита ташаббуси билан академик В.Воҳидов номидаги Республика иxтисослаштирилган xирургия марказининг барча операцион мажмуалари Европа стандартлари талаблари асосида қайтадан реконструкция қилинди. Бу эзгу мақсад учун давлат бюджетидан 12 миллиард сўм маблағ ажратилди.\nПрезидент ташаббуси ва бевосита кўрсатмалари билан олиб борилаётган ихтисослаштирилган тиббий ёрдам кўрсатиш сифатини тубдан яхшилашга қаратилган тизимли ислоҳотлар бугун ўзининг илк меваларини бермоқда. Яъни бу тизим операциядан кейинги асоратларнинг олдини олиш ҳисобига беморларнинг ҳаёт сифатини яхшилаш ва умрини узайтиришга, фуқароларнинг шифо истаб узоқ хориж давлатларига сафар қилиши каби ҳолатларга барҳам беришга хизмат қилиши шубҳасиз.\nКелажакда Ўзбекистондаги бошқа даволаш муассаларига ҳам ушбу тизим жорий этилиши кўзда тутилган. Айни пайтда уларнинг қурилиш лойиҳаларига ўзгартиришлар киритилмоқда.


19:31 / 19.08.2016\nАҚШнинг Apple компанияси ўзининг фирма дўконлари тармоғида ребрендинг ўтказишга қарор қилди. У, дўконлар номидан Store сўзини олиб ташлайдиган бўлди, деб хабар қилмоқда MacRumors ўз манбаларига таянган ҳолда.\nШу пайтга қадар, айрим интернет-дўконларнинг номи ўзгаргани хабар қилинмоқда. Хусусан, Valley Fair’даги Apple Store дўкони Apple Valley Fair деб номланган бўлса, Apple The Grove шунчаки The Grove деб аталадиган бўлган.\nНашр, буни янги савдо майдонлари очилиши билан боғлаган. Масалан, Сан-Францисконинг Юнион-сквер майдонидаги дўкон ҳар доим Apple Union Square деб аталган.\nApple чакана савдо дўконларидаги ходимларини ўз режаларидан огоҳлантирган. Унга кўра, ребрендинг янги савдо нуқталаридан бошланиши хабар қилинмоқда.\nApple Ирландияга 14 млрд евро тўлаб берди\n07:57 / 19.09.2018\nApple компанияси iPad ва iPhone учун янги iOS 12 операцион тизимини чиқарди


Кузда пиёз ва саримсоқ етиштириш бўйича тавсиялар - Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги\nКузда пиёз ва саримсоқ етиштириш бўйича тавсиялар\nМамлакатимизда бошпиёз майдони ва ҳосили жиҳатидан помидордан кейинги ўринда туради. Унинг сабзавот экинлари орасидаги улуши 23–24 %, ялпи маҳсулот бўйича 18–19 % ва ҳосилдорлига ўртача гектаридан 35–40 тоннани ташкил қилади. Ҳар йили 48–50 минг гектар майдонда пиёз етиштирилади, шундан 30–35 фоизиэртапишар пиёз навлардир.\nПиёз ва саримсоқ етиштириш учун механик таркиби енгил, қумоқ, бегона ўтлардан тоза бўз тупроқлар танланади. Пиёздан юқори ҳосил олишда оч тусли бўз тупроқли, шунингдек, дарё соҳилларидаги лойқа ўтирган, минерал моддаларга бой ва сув таъминоти яхши бўлган майдонлар ҳисобланади. Далани бегона ўтлардан тозаловчи картошка, карам, помидор, бақлажон, қалампир ва ғалладан бўшаган майдонлар мазкур экинларга мосдир. Танланган майдон ўтмишдош экин қолдиқлари ва бегона ўтлардан сифатли тозаланади, тупроқ\n28–30 см чуқурликда юмшатилади, катта кесаклар майдаланади, яхшилаб текисланади ва суғориш эгатлари олинади.\nЭкиладиган пиёз уруғи тоза, юқори унувчан, касалликлардан ҳоли, бутун бўлиши зарур. Саримсоқнинг уруғлиги касаллик ва зараркунандалар билан зарарланмаган, ўртача катталикдаги сифатли ва йирик паллалилари танлаб олинади.\nЭрта кузги муддатда экиш учун пиёзни маҳаллий шароитда яратилган эртапишар Сумбула, Оқ дур, чет элнинг Ғ1 дурагайларидан Сибирь, Манас, Халсидон каби эртапишар навлар, саримсоқнинг Майский ВИР, Южний фиолетовий ва Чидамли навларини экиш тавсия этилади.\nПиёз икки хил усулда, яъни кўчат усулда ва уруғини сепиш йўли билан етиштирилади. Ёзги-кузги муддатда шимолий вилоятларда 15 август–1 сентябрь, бошқа вилоятларда 15 август–10 сентябргача уруғи сепилади. Пиёз уруғи бир гектар майдонга 12–14 кг. гача сарфланади. Ернинг нишабига қараб қатор ораларини 70–90 см. дан олиб, уч-тўрт қаторли усулда сепилади. Эгатлар оралиғи 70 см бўлганда (40+15+15)/3х8 см, 90 см бўлганда эса (45+15+15+15)/4х8см шаклда экилади.\nКўчат усулда етиштириладиган бўлса, пиёз уруғлари 10–15 августда ҳар гектар ҳисобига 3,5–4,0 кг 1,8–2,0 сотих майдонга сепилиб, 35–40 кунлик бўлганда юқоридаги схема бўйича экилади.\nСаримсоқ паллалари 3–4 қаторли лента усулда ((50+10+10)/2) х6–8 см схемада экиш мақсадга мувофиқдир. Уруғ ерга 1,5–2 см чуқурликка кўмилади.\nКузги муддатда экилган пиёз ва саримсоқни тўлиқ ва сифатли ундириб олиш учун уруғ ва ундириш сувлари берилади. Суғоришлар ҳар 3–4 кунда ўтказилиб ўсимликлар тўлиқ майсалашгача давом этади. Пиёз ниҳолларининг бўйи 5–6 см бўлганда бегона ўтлардан тозалаб, суғорилади. Шунда ниҳоллар\n8–12 см бўлиб қишлашга киради.\nБаҳорда пиёз ниҳолари ягана қилинади ва ўсимликлар боғлам кўк пиёз ҳолатида истеъмолга чиқарилади. Эрта кузги пиёз етиштиришнинг ўзига хос хусусиятидан яна бири бу парваришлашда баҳорда шакллана бошлаган “карнайларни” – гулпояни ўз вақтида синдиришдир. Бу тадбирни кечиктириш пиёзбошининг майдалашиб, ҳосилдорлигини пасайишига сабаб бўлади.\nКўчат усулда етиштириладиган бўлса, пиёз уруғлари 2–2,5 сотих майдонга сепилиб, 1,5–2 см қалинликда яхши чириган гўнг билан мульчаланади ва захлатиб суғорилади. Намлик етарли бўлса 8–10 кунда пиёз уруғлари униб чиқади. Ниҳоллар униб чиққандан сўнг тупроқ намлигига қараб суғорилади ва бегона ўтлардан тозалаб, нимжон ёки касалланган ниҳоллар юлиб ташланади. 1 м2 майдонга 15–16 кундан кейин озуқа: 10 л сувга 5 г азотли, 4 г фосфорли, 2 г калий ўғитлари эритилиб, устидан берилади. 30–35 кунлик кўчатлар далага олиб чиқиб 70 ёки 90 см.ли эгатларга 3–4 қаторли лентасимон усулда, ўсимликлар орасини 7–8 см қилиб экилади.\nПиёз патак илдизли сабзавот бўлиб, илдиз системаси асосан тупроқнинг устки қисмига яқин жойлашади. Шунинг учун экин ернинг устки қисмида асосий озиқа элементлари кўп бўлишини талаб қилади. Бўз тупроқларда ҳар 10 сотих ерга ўртача 30,0 кг азот, 22,0 кг фосфор ва 9,0 кг калий бериш керак. Ўтлоқи, ўтлоқи-ботқоқ тупроқларда эса 25,0 кг азот, 20,0 кг фосфор, 8,0 кг калий солинади. Шўрланган, тупроқ бонитети паст бўлган ўтлоқи тақир, тақир тупроқларда пиёз етиштирилганда 32,0 кг азот, 22,0 кг фосфор ва 10,0 кг калий берилиши мақсадга мувофиқ .\nУруғ униб чиқаётган ва пиёз боши шаклланаётган даврда экиннинг сувга талаби кучаяди. Ўсув даврининг охири ва пиёз бошлари етилган пайтда талаби бир оз камаяди. Сизот сув чуқур бўз тупроқли ерларда кўкламнинг охири ва ёзнинг бошларида пиёз ҳар 7–10 кунда суғорилади. Июннинг иккинчи ярмидан бошлаб, яъни пиёзбошининг ўсиши тўхтагандан кейин 12–14 кун оралатиб икки марта суғорилади ва йиғиб-териб олишга бир ой қолганда суғориш тўхтатилади. Сизот сув чуқур жойлашган бўз тупроқли ерларда қишга яқин ва кўкламда пиёзни ўсув даврида 11–13 марта, сизот сув яқин бўлган участкаларда 7–9 марта суғорилади.\nПиёз пашшаси, тамаки трипси, кузги тунлам ва бошқа зараркунандаларга қарши курашда 10 сотихга препаратлардан 10 фоизли ДВА-три эм.к. дан 40 мл, 10 фоизли Талстар эм.к. дан 30–40 мл, 20 фоизли Конфидор эм.к. дан 25–30 мл, сохта ун шудринг, илдиз чириш, мозаика, сарғайиш, бўғин чириш касаллигига қарши 1 фоизли Бордо суюқлиги (мис сульфати бўйича 6–8 кг/га) билан ишлов берилади, 10–15 кунда қайта ишлов ўтказилади. Бунда 10 фоизли Топаз эм.к. ни 12,5–15,0 мл ёки Курзат Р (200–250 г) препаратини 60 литр сувга аралаштириб пуркаш тавсия қилинади.\nКузда пиёз ва саримсоқ экиш учун авваламбор экиш материаллари яъни нав биологияси бўйича танлаш керак. Қайси мақсадда етиштиришга қараб экиш муддатлари, схемаси, усуллари ва парваришлаш чора-тадбирлари ўз вақтида ҳамда сифатли ўтказилса кўзланган ҳосилга эришилади.


Оқ пакетчалар — уларнинг ичида нима бор?\nОқ пакетчалар — уларнинг ичида нима...\n15.04.2018 14:52 0 3475\nНима бу? Керакли нарсами, зарарли эмасми?..\nИчига шаффоф митти шарчалар солинган бу оқ пакетчалар ҳаммамизга таниш: янги пойабзал, электротехника буюмлари сотиб олганимизда кўпинча қутисининг ичидан чиқади. Нима бу? Керакли нарсами, зарарли эмасми?\nБу — кремний диоксиди (SiO2), уни силикагел ҳам дейишади. Ўша оқ пакетчалардаги сувда эримайдиган гранулалар (шарчалар) ўзига нам тортиш хусусиятига эга. Шу хусусияти учун ҳам улар намликка чидамсиз нарсалар, масалан, оёқкийимларнинг қутиларига солиб қўйилади.\nСиликагелли пакетчалар(СП)ни ташлаб юборишга шошилманг, уларни яна ишлатсангиз бўлади. Масалан, қуйидагича:\nКумуш тақинчоқлар ва идишларни асраш учун\nКумуш олтингугурт билан келишмайди: «сариқ кукун»нинг ҳаводаги бирикмалари билан реакцияга киришаверганидан қорайиб кетади. Силикагелли пакетчаларни кумуш тақинчоқларингиз ёки идишларингиз турган қутига солиб қўйсангиз кифоя, қорайишидан хавотирланмасангиз ҳам бўлаверади.\nПойабзал ва сумкаларни қуритиш учун\nШаррос ёмғирда оёқкийим, ҳатто сумка ҳам намланиб кетиши турган гап. Уйига кириши билан кўплар уларни иссиқроқ жойга қўйиб тез қуритишга уринади. Бу унчалик ҳам тўғри йўл эмас, иссиқ ҳаво чармни емиради, камига сувнинг доғлари қолиши мумкин. Яхшиси, чарм буюмларни артиб-тозалаб, ичига СПдан бир нечтасини солиб қўйсангиз, намлик аста-секин сўрилиб кетади.\nСпорт сумкасидаги ёқимсиз ҳидларни йўқотиш учун\nСпорт билан шуғулланувчиларга бу манзара бегонамас: ҳар машғулотдан кейин терга ботган кийимлар жойланавергач, сумка ёқимсиз ҳид чиқарадиган бўлиб қолади. Буни йўқ қилишда ҳам силикагел ёрдамга келади. Уйга қайтиб, сумкангизни дарҳол кийимлардан бўшатинг ва бир нечта пакетчасини солиб қўйинг — муаммо ҳал!\nЭлектротехникани асраш учун\nҲар куни ишлатмайдиган электротехникани салқин жойда, имкон қадар силикагелли пакетчалар жойланган қутида сақлаган маъқул. Шунда бу қурилмаларга намлик хавф солмайди.\nАйрим саёҳатга чиқувчилар ўзлари билан керакли дори-дармонни ҳам олиб юришади. Нам ҳаво уларга зарар еткказмаслиги учун дори қутисига бир-иккита СП солиб қўйиш керак.\nКийимларни асраш учун\nКўп кийилмайдиган кийимлар, масалан, сандиққа ташлаб қўйилганларидан кўпинча нохуш ҳид келиб қолади. Бу намликдан. Бунинг ҳам давосини силикагелдан излайверинг.\nМашина салонини намликдан ҳимоя қилишда\nАвтомобиллардан ҳам намлик туфайли нохуш ҳид чиқиши мумкин. Буни йўқотиш учун бир нечта пакетча етарли эмас, дўконларда сотиладиган силикагелдан бир килочасини сотиб олишингиз керак, шунда машина салони ҳам қуруқ сақланади, ҳам димоқни ёрадиган ҳидлардан қутуласиз.\nФотосуратлар ва ҳужжатларни сақлашда\nЭски фотосуратларингиз ва ҳужжатларингизнинг ёнига бир нечта силикагелли пакетни қўйиб қўйсангиз, уларни сарғайиб кетишдан асрайди.\nКремний диоксиди озиқ-овқат қўшимчаси, бироқ бу уни овқатга ишлатаверинг дегани эмас. Қолаверса, таркибига қўшилган бошқа моддалар заҳарли бўлиши мумкин. Силикагел фақат пакетчасида тураркан, ҳеч қандай хавф туғдирмайди.\nЖамият 14/05, 23:55


Сирожиддин Саййид. Сариосиё осмонлари (1988) - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотҚайта қуриш даври матбуотиСирожиддин Саййид. Сариосиё осмонлари (1988)\n1965 йилнинг 25 май тонги.\nМактабдаги анъана бўйича ҳар йили ёзги таътилдан олдин бошланғич синфларни экскурсияга олиб чиқишарди. Манзил — қўшни боғдорчилик совхозининг қишлоғимиздан бир чақирим юқорида, канал бўйига жойлашган қуюқ дарахтзори. Биз — биринчи синфни битирганлар учун илк қаникул, илк экскурсия. Олисдаги дарахтзор — илк ўрмонимиз. Ўшандан бошлаб «таътил», «экскурсия» бизнинг энг севимли сўзларимизга, қувончимиз-у орзиқтиргувчи байрамимизга айланди. Дарслар узундан-узоқ эди, катта танаффуслар бир зумда тугарди. Уйларимизда узун соқолларини селкиллатиб буваларимиз узун-узун эртаклар сўйларди, бостирма остида онаси йўқолган бузоқ узоқ-узоқ мўрарди, бўзларди. Йўллар олис эди, сувлар узоқ-узоқларга оқарди. Болалик — чексизликлар даври. Бунда ҳамма нарса бепоён. Борлиқ туганмас. Нуқтада кенгликлар ястаниб ётибди бунда. Шодлик чегарасиз, тасаввур булғанмаган. Ана шу беҳудуд, интиҳосиз олам қаршисида, бепоён осмон остида биз — биринчи синфни битирганлар экскурсияга борамиз, деб шайланиб турибмиз.\nҲанузгача ёдимда: муаллимимиз қора кўзойнак таққан эди. Унинг ойнагида тизилишиб турган ўқувчилар, далалар-у олис адирлар ва тиниқ осмон кўзгудагидай акс этарди. Осмон қора кўзойнакда ҳам тиниқ, мусаффо эди унда.\nҲаммамиз бирови кўксига ноғора осиб олган, яна бирови дастасига зарҳал попукли алвон тақилган горнни кўз-кўз қилаётгандай тутиб турган икки нафар мағрур пионерга қарардик. Алвон галстуклари ҳилпирар, улар командирлардай тутарди ўзини. Муаллимнинг ишораси билан пионерлар ишга киришди. Олисларга чорлагувчи, кўнгилни тоғдай кўтаргувчи дадил, ўктам садо янгради (бу садонинг «Пионерлар марши» эканини кеййнчалик пионер бўлгандан сўнг билдик). Шу кўтаринки садо остида биз — биринчи синфни битирганлар умримизнинг биринчи экскурсиясига отландик… Тепамизда — қайғусиз осмон, теграмизда кўм-кўк кенгликлар, ортда — қишлоғимизнинг ям-яшил тераклари сокин чайқалади, олдда — ям-яшил ўрмон — боряпмиз.\nОлам ям-яшил, келажагимиз ҳам, ҳаётимиз ҳам шу марш сингари дадил ва мардона бўлишига қатъий ишониб боряпмиз.\n…У осмонлар бир кун келиб тушга айланишини, гўдак хаёлимизни афсунлар этган, чорлаган, порлаган беғубор дунё қачонлардир чиппакка чиқишини ўйлаганмидик ҳеч?!\nЎн йилдан бери тушларимга бир дарё киради.\nАрмон тунларида ёдим адирлари қовжирайди. Гўё ҳозир жондан аланга тегиб ёниб кетадигандай.\nҲавода ҳаво йўқ.\nҚайлардадир адирлар ортида учган юлдузлар сувга тушиб вишиллайди.\nТошлар жазирамадан тарвузлар янглиғ тарс ёрилади.\nШаршаралар қоялар бўйида елпиғичлардай осиғлиқ.\nТепалардан «ДАРЁ-о-о» деган садо келади. Бу садо қоядан-қояга урилиб, булутдай тарқалади, сўнгра, АЙРО-ОВга айланади-ю дараларга тушиб кетади.\nИккинчи сўзни илғамасликка ҳаракат қиламан. Жудоликни тан олгим келмайди. Ичимда «дарё-ов» дейману заргор кўрпани бошга тортаман. Мавжлар шиносид кўзларим кетади. Шунда тушларимга дарё киради. Ўша дарё.\nСув остида тошлар чинниси ярқирайди. Сув тоза, ҳаво тоза, дунё беғубор. Синфдошим билан зангор сашдатдан баҳраманд бўлиб сузиб юрибмиз. Соҳилнинг илиқ қумлари ўз тафти билан танимизга ҳузур бағишлайди. Қишлоғимизга қараймиз. Тераклари кўм-кўк, мажнунтоллари кокил тарайди, ўриклари қуримаган, новвот узумлари войишлардан ошиб-тошиб ётибди. Шу соғлом салтанатда биз — унинг фарзандлари ҳам соғлом, тетик.\nБу туш энди иккй дунёда ҳам ўнгидан келмайди. Балиқнинг тириклиги сув билан бўлган каби менинг тириклигим энди шу туш билан.\nҲар кеча дарёга киргандай ўринга кираман. Тўшак сойдай сокин. Кўрпа мавжлардай жимирлайди.\nДарё мени шундай муттасил таъқиб этади. У баъзан кўм-кўк ит мисоли остонамизда бош уриб ётади. Кетмайди. Баъзан деразада пайдо бўлади у. Тўлқинлари ойналарга урилиб, зор-зор чайқалади. Балконларни чангаллаб, баланд иморатга осилиб олган, деразадан қараётган дарёни кўрганмисиз ҳеч?\nМактаб, муаллимлардан ташқари табиат ҳам тарбиялайди бизни. Сув, Ҳаво, Қуёш — болаликнинг беминнат тарбиячилари. Ўтлоқлар — очиқ синфхонамиз, вижирлаб учаётган қалдирғочлар — кўнглимиз имлолари, ўрикларнинг тошқин-тошқин гуллари — руҳимиз алифбоси. Тиниқ жилғалар бизга сабоқ берди, жайрон шамоллар сурур илмини ўргатди, ялангоёқ чангитганларимиз — тупроқ кўчалар тафти дилимиз лавҳига меҳру эътиқод вазифасини дарж этди.\nБолалигида дарёси борнинг кўнгли бир умр дарёлар бўлгуси!\nБолалигида дарёси йўқнинг, ўтлоғи, тупроқ кўчасию беғубор осмони йўқнинг…\nБолалар табиатдан мунтазам баҳраманд бўлиб ўсмоғи керак. Бунинг учун энг аввал Табиатнинг ўзи керак. Бунинг эса ўз табиий шарт-шароитлари бор: тоза ҳаво, тоза сув, чимзорлар-у боғ-роғлар. Ўз навбатида болаларни табиатнинг табиий тарбиясидан бебаҳра қолдиргувчи сунъий тўсиқлар мавжуд.\nБиз тўртта темир беланчакни осиб «Ҳамма яхши нарсалар — болаларга» дедик, аслида эса… ирмоқлари, оҳанрабо соҳиллар-у зангори кўллар, зумрад ўтлоқлар-у тоза ҳавогача — барчасини болалардан тортиб олдик. Уларни Табиат деб аталгувчи мўътабар муаллимдан айириб қўйдик. «Қачон одам бўласанлар!!» — дея маломатлар қилдик, лекин ўзларини пайдар-пай пахтага ҳайдадик. «Сентябрь» сўзи мактаб доскаларида кеч кузгача мўлтираб қолаверди.\nДарё энди йўқ, дарё йўқ, дарё бошқа қайтмайди, дарёни бошқа кўрмайман! Армон соҳилига ўша дарё чиқариб ташлаган улкан дарахтнинг қуруқ баҳайбат илдизидирман гўё мен. Ҳар ҳолда ўзимга Шундай туюлади. Яна ким билсин. Жудоликни эса тан олгим келмайди.\nЎша, муаллимнинг қора кўзойнагида болалик жаҳонимиз акс этган тонгдан буён йигирма уч йил ўтибди. Бизни илк бор бағрига чорлаган яшил дарахтзордан энди ном-нишон ҳам қолмаган. У дарахтзор кейин мактабни битиргунимизча — ўн йил давомида бизнинг севимли гўшамизга айланди. Паноҳимиз эди у бизнинг. Уйдан аразласак ҳам, севинсак ҳам шу ерга келардик: Катта асфальт йўлдан оппоққина автобуслар оппоққина болакайларни лагерларга олиб кетарди, биз уларга, уларнинг оққина кўйлакларига ҳавас қилардик, лекин барибир ўз «ўрмонимизга» ошиқардик. Канал сувидай тез ўтгувчи уч ойлик ёзги каникулнинг кўп қисмини ана шу «яшил синфхона» да ўтказардик. Қушлар шу қадар кўп эдики, гўё ҳар япроқда биттадан қуш ўтиргандай, қушлар эмас, миллион япроқлар бараварига тинимсиз чуғурлар эди гўё. Мактаб гербарийсида йўқ ўсимликлар, гиёҳларни шунда учратардик, дарахтлар қуюқ шовулларди, майсалар шивирларди. Кейин ўзимиз ҳам шу яшил оламда қанот чиқарган паррандалардай учиб кетдик: кимдир жанубга, кимдир тақдир шимолига.\nКейин дарахтзор ҳам буткул кесиб ташланди.\nМана энди, синфдошлар қисматлардан бўшаб, онда-сонда йиғилиб қолганимизда гап даставвал ўша дарахтзордан бошланади: «Эсингдами!..», «Эсингдами!..», «Эсингдами!..» Ҳаммамиз дардли бир орзиқиш билан яшил дунёмизни эслаймиз.\nУ дарахтзор бизга нима берди?\nЭнди билсам Ватан туйғуси қалбларимизда шунда жо бўлган экан. Дилларимиздаги боқий боғлар шунда кўкарган экан. Бир умрлик соғинчимиз, меҳру эътиқодимиз томирлари шу дарахтларнинг илдизлари ила туташ экан.\nЭнди эса болалигида дарахтзори йўқ, болаларни, аниқроғи — дарахтзорлари пахтазорга айлантирилган болаларни кўриб жон ўртанади…\nСинфдошим билан кўкаламзорда чалқанча ётиб, соатлаб термулганларимиз тиниқ осмон — болаликнинг энг тиниқ хотираси. Олисдаги тоғлар булутлар яктагини бошига ёпган. Теграмизда қўзичоқлар дикирлайди. Қуёш беминнатгина нур сочади. Оламда кўклам ҳиди, тирилиш, тароват нафаси. Осмон беқиёс даражада тоза, бундай осмон остида фақат осмон бўлиб, осмон бўлиб яшагинг келар.\nКейин йиллар ўтиб англадикки: имонларни ғубор қопласа — осмонлар қораяр экан.\nИнсонларни имон тарк этса — осмонлар қораяр экан.\nЮрт пешволари калтабин бўлса, умр майдонларида улуснинг шаъни-шавкати қолиб, ўз нафси, иззат-обрўси учун креслоларда кўпкари сурса — осмонлар қораяр экан.\nЎттиз йил даладан чиқмай, устихони пайкаллар аро чириган, умри, инсоний орзу — ҳаваслари ғўзапояга айланган сувчининг энг тансиқ таоми нон-у чой бўлсаю, ўғлини уйлантиришга пули — жамғармаси бўлмаса, осмонлар қораяр экан!\nСариосиёда салкам икки юз минг киши шу осмон остида яшайди. Салкам икки юз минг жуфт кўз ҳар кеча осмонга қарайди: Нима қиламиз энди!\nОсмон энди самовот эмас — саволот.\nБу осмонда юлдузлар хира, ой ҳам сариқ касалига чалингандай нимжон. Етти пуштига ризқ берган, она юрт деган тушунчани жон-жонига сингдирган, меҳру эътиқод уруғларини кўкартирган азалий ҳовли-жойини ташлаб, тоза ҳаво сўроғинда саҳролар сари манзил-макон излаб кетганларнинг, дарвозалардаги қулфларнинг, ўт босган остоналарнинг надоматли саволидир бу осмон. Бу осмондан шабнамлар эмас, оғу ёғади ҳар тун, ҳар кеча.\nОдамзод инсоний тимсоллари билан ҳам одамзоддир.\nУнинг боқийлиги тимсолларда янада абадийроқдир.\nНомлар ҳам тимсол. Меҳру ифтихор, аждодлар, насллар тимсоли.\n«Дашнобод» ҳам кўҳна тимсоллардан бири. Асрлар шамоли метин қояларни силиққина тарашлагани каби бу номни ҳам ўз «тешаси» ила «сийпалаб» ўтди, яъни уни «Даштиноввот» деган серқирра сўздан силлиқ «Дашнобод»га айлантирди.\nРус императорлиги Жуғрофий жамиятининг кўрсатмасига мувофиқ 1879 йилда Санкт-Петербургда чоп этилган «Амударё ёқалаб» тўпламида шундай сўзларни ўқиймиз.\n«Даштиноввот дарёнинг номи унинг соҳилида жойлашган фаровон қишлоқ Даштиноввот номидан олинган. Бу қишлоқ ўзининг ажойиб анорлари билан маълум ва машҳурдир».\nМактабда муаллимимиз фахр билан сўйларди: «Дашнобод анори «СССР Қизил китобига» киритилган».\nБунда у «СССР»га алоҳида урғу берардики, биз ҳам бундан алоҳида фахр туярдик. Яъники боғимиздаги шу қирмизи анорлар, ҳар кун кўраверганимиздан парво қилмай қўйганимиз шу оддий анорлар районмас, область ва ё республика ҳам эмас, нақ СССРнинг «Қизил китоб»ига киритилган-а!\nУлар менга ҳамиша нимагадир ғамгин, мискин бир ҳолатларни эслатарди. Анор гуллари ҳам не учундир хандон эмас, уларда қандайдир ҳазинлик, изтироб ниҳондай туюлаверарди. Ва бу туюлишлар кун келиб, не ажабки, амалда ўзини намоён этди. Адабиёт ўқитувчимиз шеър ўқирди, мен анграяр эдим, ўқитувчи шеър ўқирди. Синфхонамиз алвон рангга бўялди, ўқитувчи шеър ўқирди, синфдош қизларнинг чеҳралари анор, улар жилмайса, табассум ўрнига ақиқ анор доналари ситилиб кетадигандай: ўқитувчи шеър ўқирди, доскада эса оқ бўр билан катта-катта ҳарфларда ёзилган «АНОР» сўзи қизғиш тусга кирган, ўқитувчи шеър ўқийди, мен деразага қарайман — ойналар ол, ташқари дунё қирмизи, мактаб ҳовлиси алвон, анор гулларидай мискин қизалоқлар — мактабдошларим — кейин йиллар ўтиб пахтазорларда саратон оташида анор пахтазорларда, саратон оташида анор юзларини куйдиргувчи, сўлдиргувчи бенаво анорларим!\nЎқитувчи ҳамон шеър ўқийди:\nБул на гумбаздур эшиги, туйнугидин йўқ нишон\nНеча гулгун пок қизлар манзил айлабдур макон.\nЮзларида парда тортуғлиқ, турарлар бағри қон.\nБир келсам Лабиобдаги тоғам бир лаган анор чиқарди дастурхонга. Чойнакдай-чойнакдай анорлар. Бирин-кетин сўяди. «Қондан» асар ҳам йўқ. Ҳаммасининг бағри доғ — қоп-қора. Бир лаган бағри доғ анор. Бир лаган бағри доғ анор! Қайси асрнинг қайси бағри қон шоираси шеърга соларкин бу бағридоғларни!..\nАбдусаттор — менинг синфдошим…\nАлпомишдай отаси бор эди Абдусатторнинг — энди йўқ. Отаси борида Абдусатторнинг бошида чинор шовулларди — энди чинор йўқ, бошида бўронлар қарсиллайди Абдусатторнинг.\nАбдусатторнинг ҳам кўнглини кўтарадиган, одамшакл жонзотлар орасида хор-зор қилдирмайдиган онаси бор эди, ёронлар! Энди йўқ. Онаси борида Абдусатторнинг бошида қуёши бор эди, бу қуёш бир куни уюмгина сассиз оқ булутга айландию одамларнинг елкаси узра жимгина юзиб кетди. Қайтмас бўлиб кетди! Абдусаттор қолди бошда суронлари билан.\nАбдусатторнинг икки акаси бўлган бир пайтлар, уруш йиллари оч қолиб ўлган. Абдусаттор уларни кўрмаган. Лекин баъзан армон қилади: «Акаларим тирик бўлганда…»\nАбдусаттор ҳаммасига чидади.\nТупроққа, лойга беланиб ишлади.\nҚоришмага қоришиб тер тўкди Абдусаттор.\nУйланди. Қарз-ҳавола қилиб уй қурди, Абдусатторнинг уйи Абдуназарникидай ҳашаматли эмас, лекин бу Абдусатторнинг уйи, ўз уйи.\nАбдусатторнинг дунёдан орттирган дунёси — бола-чақаси. Улар олти нафар. Қизлари ҳам, ўғиллари ҳам худди Абдусатторнинг ўзи. Хотини ҳам ўзидай заҳматкаш. Кечқурунлари, унчалик тўкин бўлмаган дастурхон устида эр-хотин ният қилишади: «Насиб бўлса уй битса, қарзлардан қутулсак, болаларга тўй қиламиз».\nДунёда ниятлар жувонмарг кетмасин экан.\nЁ, фалак, бу қандай мотам?!\nҲовлисида аза: «Абдусатторнинг хотини ўлибди. Қорнида ҳомиласи билан». Қизчалари ҳайрон, олазарак одамларга қарашади. «Ота нея йийлаяпсиз!…» Ўғилчалари ҳали ҳеч нарсани билмайди, улар қум устида ёнғоқ ўйнаб ўтирибди. Одамлар шивирлайди: «Абдусатторга қийин бўлди». «Абдусатторга қийин бўлди». «Абдусатторга қийин»…\nБекинмачоқ ўйнаб юрган пайтларимизда қийин бўлишини билганмидинг, Абдусаттор!\n«Хотинимни сариғ билан алюмин ўлдирди».\n«Акаларим ўрнида мен туғилсам, акаларим ўрнида очдан мен ўлиб кетсам бўлмасмиди!!»\n— Йиғлама, жўра! Кўргулик экан.\nМен қандайин дўст бўлдимки, мушкул кунингда кам-кўстингга ишлатарсан, деб чўнтагингга ўн-ўн беш сўм пул солиб қўёлмадим. Мен қандайин дўст бўлдимки, сенга ўқишинг керак деб тазйиқ ўтказмадим, диплом — ҳеч бўлмаганда такаббурлар орасида қимтинмай яшашингга қўл келарди, мен бу ишни қилмадим, шунчалар паст кетдимки, нуқул ўзим ўқидим, дунё илмини фақат ўзимники деб билдим ва сен бир кун айтингки: «Жўра, сен катта одам, биз фақирларга ким қўйибди… Кўксимда бир нарса чирт этиб узилгандай бўлди, мен яна кетдим — ўша шаҳримга, шаҳримдаги ўша «баланд» курсимга!…\nМай ойининг охирларида, ишхонада, салқин, ойнаванд кабинетда шаҳрим ва дунёйим йўқотган тиниқ осмонларни қўмсаб ўтирар эдим, телефон жиринглади. Кўтардим. Садо бердим.\n— Ака-а, — деган бир мусофир овоз келди, овоз эгасининг телефонда гапиришга қийналаётгани, ўзини ноқулай сезаётгани билиниб турарди, танидим — жияним Ғолиб. Тошкент аэропортидан қўнғироқ қилаётган экан, аэропортда нима қилиб юрганини сўрасам:\n— Армияга кетяпман, —деб жавоб берди. Етиб бордим.\nОфтобда куйган, қорайган, пастаккина бир бола. Ўнни битирганига бир йил ўтган бўлса-да, ўсмир деб аташга тил бормайди. Ўсмаган. Мен салқин кабинетда соғиниб ўтирган тиниқ осмонлардан келган элчи эди гўё у. Бироқ «элчи»нинг кўриниши ҳам, бўй-басти ҳам мени қониқтирмади. У ҳарбийга кетаётган, билаклари бўлиқ, қадди-қомати келишган шоввоз йигитга эмас, мурғаккина болага ўхшарди кўпроқ. Сўнг жўралари йиғилишди. Ўн-ўн беш чоғли бола. Ҳаммаси Сариосиёдан экан, ҳаммаси бир-бирига ўхшаш. Бўйлари паст. Уларга қараб эзилиб кетдим. Булар — мени парқу булутларию оппоқ тонглари билан йўргаклаган, марварид ёмғирларию биллур шаб-намлари ила умрим-руҳимни оқ ювиб, оқ ўстирган осмонларнинг эмас, бошқа дунёнинг бошқа осмонлари остида «катта бўлган» бошқа болалари эди. Булар бутифоснинг, заҳил, бетоб тупроқ, чиркин сувлар-у, заҳарланган ҳавонинг болалари эди. Қуёшнинг алюмин заводи тутунларидан заҳарланган нурларини шимиб «улғайган» фарзандлари эди булар. Булар рус тилини яхши билмайди, булар мактабда рус тилини ўрганишдан кўра пахта парваришига, пахта теримига кўпроқ вақт кетказганлар, улар билмайдиларки, бу йигитчаларнинг қонидан энди Алпомишлар шиддати эмас, бутифос ҳиди келади, шунинг учун Ўзбекистондан ҳарбийга чақирилганларнинг аксарияти икки йилдан сўнг «Ватаннинг содиқ аскари» бўлиб эмас, балки «Ватаннинг содиқ ғишт терувчиси» бўлиб қайтади. Шунинг учун Марказий телевидениенинг «Совет Иттифоқига хизмат қиламан» курсатувида кўпинча ўзбек йигити кўрсатилмайди. Гўё бу диёрдан ҳеч ким армияга кетмаган, гўёки бу диёрнинг болалари ҳеч нарсага ярамайди…\nБолалар бир соатгина бўлса ҳам Тошкентни кўрсин, бу баҳонада ул-бул тановул қилиб олсин деган мақсадда рухсат сўраш учун йўлбошчисини изладим. Қиличдай бир лейтенант экан. «Ярим соатдан кейин учамиз, — деди — Владивостокка». Кейин сўраб-суриштирди. Кимлигим, нима иш қилишим. Яна сўрадики, «Нега бу болалар бунчалик абгор!». «Алюмин заводи бор, — дедим, — шунинг касофати». Бир болаларга, бир менга, бир болаларга қаради, менга айтдики: «Ничего, икки йилдан сўнг ҳаммаси одам бўлиб келади»…\nЛейтенантнинг бу тасаллисидан озроқ ранжиган бўлсамда, ичимда ўйлар эдим: майли, икки йил ўша ёқларда алюмин заводидан узоқроқда юргани маъқул, ҳеч бўлмаганда тоза ҳаво беминнат-ку…\nБу ёқда эса…\nБу ёқда яна куз, яна ёмғир, яна оқ олтин… Болалар яна далаларда. Ожиз имлолардай пайкалларга сочилган болалар. Жиян укасига хат ёзади: «Ўқи, кўпроқ ўқи. Айниқса рус тилини яхшилаб ўрган…»\nУкаси ҳозирча пахта теришни яхшилаб ўрганяпти. Она тилини ўрганишга фурсати бўлмаган ука қандай қилиб рус тилини ўргансин?…\nМактабда ўқиб юрган йилларимда бир шиорни жуда ёмон кўрардим, Яъни: «Тўхта! Бугун сен қанча пахта тердинг!» Шиор эмас, симёғочга осилган болға эди гўё бу, кўчадан юриб бораётганингда «тўқ» этиб пешонангга уриларди. Гўёки сен тўхтаган билан хирмонга бир нима қўшиладигандай. Гўёки шу билан колхозинг пахта планини бажарадигандай. Республиканинг қайси бурчагига борманг, бундай шиорлар ҳозир ҳам кўчалар, бинолар манглайини қашқа қилиб турибди. Биз пахтадан кўра шундай бетайин, бемаъни шиорларни кўпроқ «етиштирдик» шекилли, шиор осилмаган жойлар қолмади.\nОсмонлар ҳақида гапираман деб кўп сўзларим тупроқ бўлди, дардларим туфроғий бўлди. Қадимгилар «Ҳар бало келса кўкдан келур» деб бекорга айтишмаган. Ҳозирнинг ўзида бу «бало»нинг биргина «Узун» ўрмон хўжалигига келтирган зарари салкам 3 миллион сўмликни ташкил этади. Жони тошдан дарахтлардан бири — арчанинг ривожи 55 фоизга пасайди. Арчанингки аҳволи бу экан, одамзодни — хотин-қизларни, йигитлар, чақалоқларни қўяверинг!— Бу водийда алюминий заводи бунёд бўлгандан бери атмосфера ҳавосини муҳофаза қилиш бўйича СССР қонуни мунтазам бузилиб келинмоқда ва бунинг ягона гуноҳкори — СССР Рангли металлургия министрлигидир. Рус адиби Валентин Распутин айтгандай: «Баъзи министрликларнинг она заминда иш юритиш усулини фақатгина мустамлака сиёсати билан қиёслаш мумкин». Биз мустамлака эмасмиз, қардошлармиз, дарддошлармиз, лекин шундай ўйламаслигимиз ва шундай ўйлашимиз учун, келинг, сарфлашни ҳам бирга қилганимиздай асрашни ҳам биргалашиб кўрайлик, ўйлайлик, чорасини топайлик. Тупроқни-ку истаган кўйга солдик. Менделеев тирик бўлганда, бу тупроқнинг таркибини текшириб, жадвалини икки маротаба кенгайтирган бўларди, аммо, бундан сираям мамнун бўлмасди, ёқиб юборарди ўша жадвални! Осмонни асраш керак энди. Булутларга булутлигини, ёмғирларга ёмғирлигини, ҳавога ҳаволигини қайтариш керак. Осмонлар остида эл яшаяпти, элнинг болалари яшаяпти. Элнинг болалари — келажакнинг болалари.\n“Ёш ленинчи” газетаси, 1988 йил 3 декабрь\n← Аввалги Аввалги Раҳмон Қўчқор. ХХ асрнинг энг яхши асарлари\nКейинги → Кейинги: Исмоил Бекжон. Бобурийлар маданиятига оид манба


13:10 09.10.2018 Ҳавола олиш\nЎзбекистонда биринчи атом электр станциясини қуриш тўғрисидаги қарор мамлакат аҳолисини барқарор нархлардаги электр энергияси билан таъминлаш ҳамда аҳоли фаровонлиги ва иқтисодий ўсишни таъминлаш мақсадида қабул қилинган\nТОШКЕНТ, 9 окт - Sputnik. Тошкент шаҳрида Росатом давлат корпорацияси ва Атом энергияси бўйича Халқаро агентлик (АЭХА) вакиллари ҳамкорлигида Ўзбекистон мутахассислари учун қўшма семинар ўтказилди, деб хабар бермоқда Sputnik Ўзбекистон мухбири.\nРоссия ҳукумати Ўзбекистонда атом электр станциясини қуриш лойиҳасини маъқуллади\nТадбирда Ўзбекистонда қурилиши режалаштирилган биринчи АЭСнинг интерактив лойиҳаси намойиш қилинди.\nРеспубликада биринчи атом электр станциясини қуриш қарори аҳоли фаровонлигини ошириш йўлида, ҳамда иқтисодий ўсишни таъминлаш мақсадида қабул қилинган. Хусусан, АЭС қурилиши келажакда Ўзбекистон аҳолисини барқарор нархдаги электр энергияси билан таъминлашга омил бўлади.\nЖаҳон тажрибаси шуни кўрсатадики, самарадорлик ва хавфсизликка замонавий ёндашувларни ҳисобга олган ҳолда, АЭС иши аҳолининг турмуш даражаси, иқтисодиётининг барқарор ривожланиши, мамлакатнинг илмий, техник ва кадрлар салоҳиятини ўсишига сезиларли ҳисса қўшади.\nУшбу режаларни амалга ошириш мақсадида, 2018 йилнинг 7 сентябр куни Москвада Ўзбекистон ва Россия ўртасида Россия лойиҳаси бўйича АЭС қуришда ҳамкорлик тўғрисида ҳукуматлараро битим имзоланди.\nЎзбекистондаги биринчи атом электр станцияси қурилиши Навоий ва Бухоро вилоятлари чегараси яқинидаги Тўдакўл сувомбори яқинида қурилади.\n14:00 Абдулазиз Камилов “Марказий Осиё + Япония” видеоконференциясида иштирок этади\n13:48 Трамп АҚШ ва бутун дунё манфаати учун Германиядан қўшин олиб чиқмоқда\n13:35 Ўзбекистон авиакомпанияси Қирғизистонга парвозларни тиклашни таклиф қилди\n13:11 Лукашенкони биринчи бўлиб Хитой етакчиси табриклади\n12:52 Доллар, евро яна кўтарилди


Жамият Дунё Футбол Мутолаа Жиноят Савол-жавоб Шоу-бизнес Hi-tech Lady Саломатлик Мозийдан садо Ҳидоят сари Италияда рўй берган темирйўл ҳалокатида 27 киши ҳалок бўлди\t13:46, 13 июль\tИталия жанубида юз берган темирйўл ҳалокати оқибатида қурбонлар сони 27 нафарга етди, дея хабар берди “Vesti.ru” нашри.\nИкки поезд тўқнашиши оқибатида 50дан ортиқ йўловчи тан жароҳати олиб, касалхонага тушган. Ҳалокат 12 июль куни Бари шаҳри атрофида рўй берган. Қидирув ишлари давом этмоқда. Қутқарувчилар мажақланган вагонларни кесиб очмоқдалар, бир неча одам бедарак йўқолган деб ҳисобланмоқда. Фалокат юз берган жойга Италия бош вазири Маттео Ренци етиб келиб, жабрланганларнинг, ҳалок бўлганларнинг яқинларига таъзия изҳор қилди.\nҲалокат юз беришига икки нарса сабаб қилиб кўрсатилмоқда, биринчиси автоматиканинг ишдан чиқиши бўлса, иккинчиси инсон омили деб тахмин қилинмоқда. Терговчилар оғир тан жароҳати олса-да, омон қолган машинистнинг кўрсатмаларини кутмоқда.


10 кунда 1500дан ортиқ чет эллик Ўзбекистонга кириш учун ариза берди: Энг кўп мурожаат Хитойдан - Халқ сўзи\n09:38 26 Июль 2018 Жамият\nФото: DNA News Agency\n25 июль ҳолатига кўра Ўзбекистонга кириш электрон визасини олиш учун мурожаат қилган хориж фуқаролари сони 1555 нафарга етди. Бу ҳақда ЎзА Бош вазир ўринбосари Азиз Абдуҳакимовга таяниб хабар берди.\nҚайд қилинишича, ўтган 10 кун ичида дунёнинг 41 давлатидан Ўзбекистонга кириш электрон визасини олиш учун мурожаат қилинган. Улардан 1095 кишига электрон визалар тақдим этилган. 460 мурожаат эса кўриб чиқилмоқда. Электрон виза сўраб мурожаат этганларнинг 1062 нафари эркак, 493 нафари аёллардир. Ҳеч кимга рад жавоби берилмади.\nЎзбекистонга энг кўп қизиқиш билдираётганлар сафида ҳамон Хитой фуқаролари етакчилик қилмоқда. E-VISA олиш учун мурожаат этган хитойликлар сони 295 нафарни ташкил этади. Иккинчи ўринда АҚШ фуқаролари бўлиб, улар томонидан 216 та сўровнома тўлдирилган. Шунингдек, Буюк Британия (176 нафар), Ҳиндистон (154) ва Франция (100) фуқаролари бу рўйхатда кўпчиликни ташкил этади. Ўтган ҳафтада Испания фуқароларидан тушган мурожаатлар сони ҳам сезиларли даражада ошган бўлиб, уларнинг сони ҳозирда 70 тага етди.


Императив-29. Ширин тил билан рўзғор тебратганлар ҳақида « O'zbekiston ERK Demokratik Partiyasi\n24 May 2021 - 17:46\n(Шоир ва сиёсатчи Муҳаммад Солиҳнинг “Императив” аудиокитобининг 28-қисми. Матнни муаллифнинг ўзи ўқиган. Давоми бор.)\nХалқ шоирлари миллат ҳақида қайғурар экан, ТВ лардан чиқиб, Шароф Рашидов “иккинчи она тилимиз” деб эълон қилгани рус тилининг шаҳарларда ўзбек тилини сиқиб чиқараётгани ҳақида эмас, балки Ўзбекистонда ширин тил билан суҳбатлашиш кераклиги ҳақида ваъз ўқир эди. Ўзбек тилининг нақадар ширин тил эканини бутун дунёга намойиш этайлик, дея ҳайқирарди бу ширинлик шайдолари:\nМенда ёмон сўзнинг ўзи йўқ.\nКун кўраман, боқаман рўзғор\nТил масаласи Мустақиллик эълон килинганидан кейин автоматик равишда кун тартибидан тушади деб ўйлагандик, бундан амин ҳам эдик ҳатто. Акси бўлиб чиқди: махсус қонун қабул этилганига қарамай, диктатор даврининг гизли тўсиқлари сабаб ўзбек тили давлат тили кўтарилиши керак бўлган биринчи мавқега кўтарила олмади…\nДиктатор ўлиб ўрнига ҳокимиятга келган унинг шогирди даврида эса, баттар пастга тушиб кета бошлади. Бугун мамлакатда рус тилининг мавқеини янада кучайтириш ҳаракати бошланиб, Москвага яхши кўринишнинг жирканч бир усули топилди.\n(«Олис табассум сояси», 1986)\nТилимизни хўрлаб келаётган бу диктаторлар ҳокимиятини оёқда мустаҳакам тутиб турган муҳим факторлардан бири яна ўша ҳол – ҳақсизлик қаршисида мум тишлаган зиёли қатламининг қўрқоқлиги.\nБир мисол: фэйсбук саҳифасида биттаси рус ёзувчиси Фозил Искандарнинг «ҳикмат»ли сўзини қўйибди: «Инсон ахлоқли бўлиши керак. Бу ҳар қандай шартда ва ҳар қандай ҳокимият даврида мумкин. Аҳлоқлилик қаҳрамонлик талаб қилмайди. У аблаҳликка шерик бўлмасликни тақозо қилади холос». Яхши гап.\nБиз Диктатура (1989-2014) режими даврида режимнинг бизга қилган аблаҳликларини кузатиб турган, аммо аблаҳликка шерик бўлмаган дўстлардан «шерик бўлмаганлари учун» миннатдор қолдик.\nДемак, аблаҳликка шериклик қилмасликнинг ўзигина етмайди. Инсон аблаҳликни тўхтатишга ҳаракат қилиши керак: кучи етса, қўли билан, етмаса, тили билан, уни ҳам қилолмаса, ичида қарши чиқиши керак аблаҳликка.\nБизнинг Axлоқимиз шуни тақозо этади.\nМунисим, пахтадан бошингни кўтар Кун ботди, келди бош кўтармоққа пайт! Чўлни қувавериб, ўзинг ҳам, дилбар, Чўлга қувғин бўлдинг, етар, уйга қайт.\nПахтани терасан… ватанга бериб, Донг қотиб ухлайсан, фақат ухлайсан Уйқунгда ётасан қучоғинг кериб, Қайси саодатни бундай йўқлайсан?!\nБулар кесак эмас, эмасдир харсанг, Булар – ўғилларинг, айтаяпман-ку. Ҳар бири, сен агар кўзингни очсанг, Кўзларин юммоққа тайёрдир мангу!..\nБундан ҳам соддароқ, бундан ҳам баттар\nТун ташбеҳлари», 1988\nНаинки, яра Ҳатто Халқ кичик!\n*Бу сатр китобда нашриёт тарафидан «Фақат қалам бор қўлингда» деб ўзгартилган.\n«Тунги ташбеҳлар» 1988\nҲақиқатан ҳам, шеърда ифодалангани каби дардимиз чуқур эди, аммо у мазмунсиз, монотон бир дард эди. Балки, бу Шайбоний қурган сўнгги Марказлашган Давлат йиқилгандан кейин бошланган вайроналик дарди эди.\nДушманга қарши жиҳод руҳининг ўлиши дарди. Ҳеч қутулаолмаганимиз, бир неча юз йиллик жаҳолат дарди эди.


Гендер тенглик: эҳтиёжми ёки ҳашамат? - xabar.uz\n27.08.2019 17:02 0 2304\nЯқинда Сенат «Хотин-қизлар ва эркаклар учун тенг ҳуқуқ ҳамда имкониятлар кафолатлари тўғрисида»ги Қонунни маъқуллади. Халқ орасида «гендер тенглик қонуни» дейилаётган ушбу муҳим ҳужжат борасида қуйида айрим мулоҳазаларни баён этамиз.\nГендер тенглик мавзуси кўтарилганда «позитив дискриминация» деган тушунча кўп тилга олиняпти ва муҳокама қилинмоқда. Бу масала юзасидан айрим тушунтиришларга эҳтиёж борлиги маълум бўлмоқда.\nКимдир бизга бундай «чала тенглик», «гибрид дискриминация» нега керак дейиши мумкин. Трампнинг позитив дискриминацияга қарши қилаётган ишларини мисол келтиришади баъзилар. Бошқа жамиятларни билмадим-ку, аммо анъанавий ўзбек жамиятида позитив дискриминацияга катта эҳтиёж мавжуд. Чунки аёлларимизнинг таълим олиши, илм билан шуғулланиши ва ижтимоий фаоллигини рағбатлантиришга эҳтиёж катта. Қолаверса, жамиятимизда аёллар зиммасига ортилган маиший мажбуриятлар юки ҳам оғир.\n«Ҳам ота, ҳам она бола туғилиши муносабати билан ҳақ тўланадиган таътил олиш ҳуқуқига эга. Болага қараш бўйича таътилнинг давомийлиги ота-онанинг ихтиёрига кўра улар ўртасида тақсимланиши мумкин, бунда ота-она таътилдан қисмларга бўлган ҳолда фойдаланишлари мумкин».\nГендер тенглик тўғрисидаги қонун ижтимоий-сиёсий соҳаларда аёлларнинг ролини ошириш учун замин яратади. Ҳозирда жамиятимизда «илғор аёл» образи тобора хиралашиб бормоқда. Бутун мамлакат бўйлаб биронта аёл ҳоким йўқ, олий таълим муассасаларидан фақат биттасида аёл киши ректорлик қилмоқда, аёл вазирлар ва вазир ўринбосарлари бармоқ билан санарли, аёл элчиларимиз умуман йўқ (ҳатто урушдан энди чиққан Афғонистоннинг ҳам хорижда 5 нафар аёл элчиси бор).\nЖамият 12/01, 11:30


Qalampir.uz - Ўзбекистонда илк қор ёғди!\nЎзбекистонда илк қор ёғди!\n08:31, 30.09.2017 Бу қизиқ\nФарғона довонида қор ёғиб, автомобиль йўллари сирпанчиқ ҳолатга келишга ҳам улгурган.\nАввал хабар берганимиздек, сентябрь ойининг сўнгги кунлари ва октябрнинг илк кунида Поволже ва Қозоғистон орқали Москва вилоятида ҳосил бўлган нам, совуқ ҳаво массаси кириб келмоқда. Шу сабаб Ўзбекистонда ҳаво ҳарорати кескин тушиб кетди. Шунингдек, икки кундирки айрим ҳудудларда, хусусан, Тошкент шаҳрида ҳам ёмғир тинмади.\n29 сентябрь куни эса кечаси Ўзбекистонда илк қор ҳам ёққан. Таҳририятимизга етказилган маълумотларга кўра, Фарғона довонида қор ёғиб, автомобиль йўллари сирпанчиқ ҳолатга келишга ҳам улгурган. Ҳаво ҳарорати ҳам совуқ эканлиги маълум қилинди.\nШу куни интернет орқали бир неча фотосуратлар тарқалди. Уларда Тошкент ва Жиззах вилоятларида ҳам қор кузатилгани акс этган. Ангрен шаҳрида дарахтлар, биноларнинг томи ва автомобилларнинг усти қор билан қопланган.\nЎзбекистонга қўшни бўлган Қозоғистон Республикасида шу вақтгача бир неча вилоятларда қор ёғишга улгурди. Синоптиклар дам олиш кунлари ҳам ҳарорат паст бўлишини башорат қилишган.\n30 сентябрдан Тошкент шаҳрида яна қуёш чарақлашни бошлади, илиқ ҳаво ҳукмронлик қилмоқда. Келаси ҳафтада эса яна ёмғир ёғиши кутилмоқда. Бироқ ҳарорат 0 даражагача тушиб кетмаслиги аниқ.\nТеглар:Қор Ёмғир Ўзбекистон Об-ҳаво\n17:31, 15.12.2018 1 307\n16:16, 15.12.2018 12 248\n10:27, 15.12.2018 2 422\n11:33, 14.12.2018 1 601\n10:23, 14.12.2018 1 858


ҚАНОАТ ИНСОН УЧУН ФАЗИЛАТ — Zamaxshariy.uz\n12 июня, 2018 admin Без рубрики\nЧунки Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) ўзлари ҳамда оилалари учун содда ва камтарона ҳаёт тарзини ихтиёр қилганлар. У зотнинг бундай қилиши тўкин ҳаёт кечириш имкониятлари йўқлигидан ёки ноилож қолганларидан эмас, балки фақирона кун кўришни афзал билганларидандир.\nРасулулллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг завжаи мутоҳҳаралари ҳам сабр ва қаноатлиликда бошқаларга ўрнак бўлганлар.\nПайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай марҳамат қилганлар: “Эҳтиёжидан ортмайдиган ризққа эга бўлиб, Аллоҳ берган ана шу ризққа қаноат қилиб яшаган мусулмон киши батаҳқиқ нажот топибди” (Имом Муслим ривояти). Бошқа бир ҳадиси шарифда: “Ҳақиқий бойлик мол-мулкнинг кўплигида эмас, балки нафснинг тўқлигидадир” (Муттафақун алайҳ), дейилади. Демак, хотинлар ўз эрларидан, фарзандлар ота-оналаридан уларнинг тоқатидан ортиқ нарсани талаб қилмасликлари, балки борига қаноат қилиб, шукрли, сабрли бўлишлари зарур, анашундагина инсон бахтиёр бўлади, оилалар ҳам, жамиятимиз ҳам обод бўлади.\nNext Post:Хоразм вилояти Умра зиёратчилари Саудия Арабистонидан ватанга қайтиб келишди


Аллергиядан қаерда даволаниш мумкин? — Фарғона шифокори\nРеспублика ихтисослаштирилган аллергология маркази магистранти Жасур Давлатов билан суҳбат уюштирилди.\n— Бугунги кунда ҳатто туманлардаги кўп тармоқли поликлиникаларда аллерголог штати бор. Кўп жойларда менимча номутахассислар ишламоқда. Бу борада, яъни кадрлар билан таъминот масаласида қандай янгиликлар бор?\n— Кадрлар масаласида янгиликлар бор. 2019-2020 ўқув йилидан бошлаб аллергология ва клиник иммунология бўйича магистратура йўналиши очилди. Шунингдек, клиник ординатура учун квоталар сони оширилди (ординатура аввалдан бўлган). Врачлар малакасини ошириш институти ва Республика аллергология маркази ҳамкорлигида аллерголог бўлиб ишлашни истаган шифокорлар учун ўқув курслар ташкил этилган. Лекин шунга қарамасдан ҳалигача Республикада аллерголог мутахассисларга талаб юқорилигича қолмоқда. «Дефицит»га барҳам бериш учун вақт керак, менимча. Мутахассис йўқлиги сабаб ҳам жойларда бошқа соҳа мутахассислари аллерголог вазифасида ишлашмоқда.\n—Ушбу мутахассисликни учун магистратура ва ординатура қайси муассасаларда бор?\n— Тошкент тиббиёт академияси ва Тошкент педиатрия тиббиёт институтида магистратура, Тошкент тиббиёт академияси ва Республика илмий ихтисослаштирилган аллергология марказида ординатура бўйича ўқишлар бор. Бундан ташқари ушбу муассасаларда бирламчи мутахассисликка эга врачлар учун квалификацияни ўзгартириш курслари бор. Курс давомийлиги бирламчи мутаҳассислик турига боғлиқ.\n—Соҳа мутахассислар ўта етишмайдиган соҳа саналади. Бу соҳа мутаҳассисларига қандайдир бошқа соҳалардан кўра афзалликлар борми?\n— Алоҳида афзаллик менимча бўш иш ўринлари (ставкалар) кўплиги. Шифокорлар орасида рақобат муҳити ҳам деярли бўлмаган. Аллергологмисан, тамом иш тайёр. Яна билмадим, бошқа имтиёзни кўрмадим.\n—Бугунги кунда мутаҳассислик учун онлайн дарслар бошланган экан. Унинг учун қаерга ҳужжат топшириш лозим?\n— Республика аллергология марказига мурожаат қилиш керак. Дарслар 30-апрелдан бошланади дейишган эди. Бу ҳақда маълумот, онлайн дарсларга йўлланмани ишлаётган муассасангиз кадрлар бўйича мутаҳассисидан олишингиз мумкин.\n—Аллергик касалликларга бир қанча текширув усуллари бор. Турли синамалар. Республикада ташхис учун қаерларда, қандай усуллардан фойдаланиш мумкин. Яъни битта аллергик ринитнинг сабабини аниқлаш учун Тошкентга бориш талаб этиладими ёки Вилоятларда имкон борми? Бу каби синамаларни туманлардан ташкиллаш режаси борми?\n— Тўғри, Тошкент шаҳрида имкониятлар кўп, лекин вилоятларда ҳам диагностика муаммоси яхшиланяпти. 2 та асосий муаммо бор: Аллергенлар ва аллергенлар билан ишловчи мутахассислар. Юқорида айтганимдек, мутахассислар сони кўпаяверса бўлгани. Аллерген керак деган аллерголог аллергенлар билан таъминади. Лекин шунга қарамасдан, вилоятларда аллергик касалликларга ташхис қўйиш ва даволаш имкониятига эга ҳусусий сектордаги клиникалар борлиги сир эмас.\n—Демак жойларда давлат муассасаларида ташҳис ва даволаниш билан боғлиқ муаммолар бор. Яъни бу ишлар вилоятларда амалга оширилмайди. Шундайми?\n— Йўқ. Бутунлай йўқ эмас. Айрим жойларда бор, айримларида йўқ. Бу ҳам кадрлар билан боғлиқ муаммоларга боғланган. Асосий муаммо диагностик аллергенларни сақлашда. Уларни узоқ сақлаб бўлмайди. Табиийки мутаҳассис йўқ жойга буларни бергандан фойда йўқ. Кадрлар етарли бўлганида бу муаммолар ҳам ўз-ўзидан ечимини топади.\n—Республикада даволаш бўйича қандай усуллар қўлланилмоқда. Иммунотерапия, аллерговакцинация кабилар ўтказиладими? Аллерговакцинация узоқ давом этадиган жараён. Ҳатто йилларга чўзилиши мумкин. Бу усул доимий Тошкентга боришни талаб этмайдими? Жойларда ўтказиладими?\n— АСИТ (аллерген специфик иммуно терапия) усули Ўзбекистонда ўтказилади. Ҳоҳиши бор беморлар албатта бу усулда даволаниши мумкин. АСИТ асосан касаллик ремиссия даврида ўтказилади. Масалан, касаллиги баҳор ёки кузда қўзийдиган беморлар қиш фаслида вакцина қилинади. Бу жараённинг 1 курси 2,5-3 ой давом этади. Ётиб даволаниш талаб этилмайди. Кўпчилик беморлар Тошкентга келиб вакцинасини тайёрлатиб олишади ва ундан фойдаланиш тўғрисида маълумотлар олиб вилоятига қайтиб кетишади. Бу 1 кунда битадиган жараён. Ҳолати ҳақида телефон орқали шифокори билан гаплашиб туришади. Бундан ташқари вакцинани таблетка шакллари мавжуд. Уй шароитида АСИТ қилинганда ҳар эҳтимолга қарши уйида бўлиши мумкин бўлган шошилинч тиббий ёрдам дорилари (антигистаминлар, ГКСлар) бўлиши керак.\nСуҳбатдош шифокор Хуршид Якубжонов\n← Фарғонада Жамоат саломатлиги ва профилактик тиббиёт институти ташкил этилади\nТиббиёт ҳодимларига имтиёзлар бериш вақти келмади(ми)? →\n22.07.2020 fsh.uz 85\n25.09.2016 fsh.uz 1 075\n26.08.2019 fsh.uz 844\n03.10.2020 fsh.uz 116\n04.03.2020 fsh.uz 3 042


СОДДАЛИККА СОЛИШ ҲАМ ЭВИ БИЛАН-ДА, ҲОКИМ БУВА... — Ishonch Gazetasi\nПрезидентимиз томонидан тадбиркорларга алоҳида эътибор кўрсатилиб, фаолиятига юқори баҳо берилмоқда. Лекин… Наманган шаҳар ҳокими ва унинг ўринбосари қонунга зид ҳаракатлар қилмоқда. Наманган шаҳар, Оромгоҳ кўчаси 5-уйда жойлашган «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» масъулияти чекланган жамиятидан келиб тушган шикоят аризаси юзасидан Тоштемир Худойқулов олиб борган журналист суриштируви натижаси асосида тайёрланган маълумотлар асосидаги мақола мутасаддиларни сергак торттирса ажаб эмас.\nТаҳририятимизга Наманган шаҳар, Оромгоҳ кўчаси 5-уйда жойлашган «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» масъулияти чекланган жамиятидан шикоят аризаси келиб тушди. Унда баён қилинишича, шаҳар ҳокими ва унинг ўринбосари жамиятга тегишли бўлган, қонуний ҳисобланган 49 фоиз улушни, яъни 242 миллион 547 минг 363 сўм пулни ҳар хил йўллар билан тан олмай, қонунга зид ҳаракатлар қилмоқда, бу жамиятни муассисликдан четлаштирмоқчи…\nУшбу шикоятда келтирилган фактларга ишониб-ишонмай Наманган шаҳрига йўл олдик. Ахир, биринчи навбатда ҳокимлар тадбиркорни қўллаб-қувватлаши керак эмасми? Иш ўрни яратадиганлар айнан тадбиркорлар-ку. Яқинда Қашқадарё вилоятининг Яккабоғ туманида тадбиркор ва туман ҳокими ўринбосари ўртасида содир бўлган уятли воқеа бошқа ҳокимларга сабоқ бўлиши керак-ку.\nКўп бор таъкидланганидек, тадбиркор ўзининг бола-чақасидан қийиб, тўплаган пули, мол-мулкини янги иш ўрни очишга сарфлайди. Банкдан кредит олса, уни ҳам фоизи билан ўзи тўлайди. Унга ҳеч ким ҳар 15 кунда бюджетдан аванс ёки ойлик бермайди. Тадбиркор ўзини ўзи эплаши учун ҳузур-ҳаловатдан кечиб, бор имконияти ва маблағини сарфлаб, кеча-ю кундуз жонини жабборга бериб ишлайди, нафақат ўз оиласини, балки эл-юртни ҳам боқади.\nШу боисдан ҳам Президентимиз томонидан улар меҳнатига юқори баҳо берилмоқда: «Тадбиркор бу ҳақиқий фидойи инсон. Шахсан мен бундай инсонларни, иккитагина янги иш ўрни яратган тадбиркорни бошимга кўтаришга тайёрман»;\n«Тадбиркор йўлига қарши чиқиш давлат сиёсати, Президент сиёсатига қарши чиқишдир».\nШу каби ўй-фикрлар билан Наманган шаҳрига етиб келдик.\nШикоят аризада келтирилган телефон рақамига қўнғироқ қилдик. «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» масъулияти чекланган жамиятининг адвокати Лазизхўжа Турғунов гўшакни кўтарди. У аввало, жамиятни ташкил этган ва минглаб одамларни иш билан банд бўлишига, қанчалаб оилаларнинг фаравон ҳаёт кечиришига хизмати сингган инсон билан суҳбатлашиб кўришимни айтди.\n— Анча йиллардан бери қурилиш материаллари соҳасида тадбиркорлик қилиб келаман, — дейди Шамсиддин Ғовсиддинов. — Тўққиз-ўн йил олдин қурилиш материаллар дўконлари шаҳарнинг бир қанча жойларида бетартиб жойлашгани учун одамлар ўзларига керак бўлган қурилиш материалларининг бирини шаҳар марказидан олса, иккинчиси учун шаҳарнинг бошқа бир четига боришарди. Шунда мен «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» масъулияти чекланган жамиятига қарашли бўлган бино ва ер борлигини ҳисобга олиб қурилиш материаллари бозорини ташкил этишни мақсад қилиб, керакли ташкилотларга мурожаат қилдим.\n2009 йил 6 августда қабул қилинган «Наманган шаҳрини 2009-2012 йилларда ободонлаштириш ва ижтимоий инфратузилмасини ривожлантириш бўйича чора-тадбирлар Дастури тўғрисида»ги қарор туфайли ишларим юришиб кетди. Шаҳарда кенг кўламли қурилиш ишлари бошланганлиги сабабли, қурилиш материалларига эҳтиёж кескин оша бошлади. Шуни ҳисобга олиб, «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖ шаклида бозорни ташкил этдик. Вазирлар Маҳкамасининг қарорига мувофиқ бозорнинг Низом жамғармасидаги 51 фоизлик улуш жойлардаги маҳаллий ҳокимият органларига тегишли бўлиши лозим эди.\nШундан сўнг «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» масъулияти чекланган жамиятимизга тегишли бўлган 4.19 гектар ерни 2011 йилда Наманган шаҳар ҳокимлиги захира ер фондига бозор ташкил этиш учун топширдим. Ерни топширганимдан сўнг Наманган шаҳар ҳокимлиги ва «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ томонидан «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» савдо комплекси МЧЖ ташкил этилди ва унинг устав фонди қуйидагича тақсимланди: Наманган шаҳар ҳокимлиги — 4.19 гектар ер (252 миллион 447 минг 256 сўм), яъни 51 фоиз улуш билан, «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ бўш турган бино, 14,6 куб метр ёғоч (қиймати 17 миллион 543 минг 363 сўм) ва 750 минг килограмм цемент (қиймати 242 миллион 547 минг 363 сўм), яъни 49 фоиз улуш билан бозорнинг устав фонди шакллантирилди.\nШу тариқа ўзим орзу қилган қурилиш молларига ихтисослаштирилган бозорни ташкил этдим. Бозорда жойлашган беш юздан ортиқ савдо шохобчаларини ўзимнинг маблағим ҳисобига қуриб, тадбиркорлар савдо қилиши учун уларга текинга бердим. Улардан фақат ҳар ойда бир марта ижара ҳақини олиб, давлат ғазнасига ойига 500-540 миллион сўм топширардим. Энди ўзингиз ўйлаб кўринг, ҳар битта савдо шохобчасида биттадан тадбиркор бўладиган бўлса, тадбиркор ўзига ёрдамлашиш учун яна икки нафар ишчини ёнига олган. Шунда ўрта ҳисобда тадбиркорнинг ўзи билан уч нафар одам ишли бўлган. Энди 3 нафар ишли одамни мингга кўпайтирсак, уч минг нафарни ташкил этмоқда. Уч нафар ишли одамнинг оила аъзолари ўрта ҳисобда ўзи билан 4-5 нафарни ташкил этса, 10 мингдан ортиқ оиланинг бугун қора қозони қайнаб турибди. Мен нима демоқчиман, 4.19 гектар еримни ҳокимият ҳисобига ўтказиб, бозор ташкил этганим, одамларга фойдам текканидан фахрланаман…\nБироқ шунча қилган меҳнатимни Наманган шаҳар ҳокими Шавкат Абдуразақов ва унинг ўринбосари Улуғбек Холиқов саробга айлантирмоқчи бўлаётгани алам қилади. Улар мени қонуний ҳисобланган «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖдаги йиллик 49 фоиз улушимни тан олмасдан бекор қилиб, жамият таъсисчилигидан чиқариб юборишмоқчи. Улар мансаб ваколатидан фойдаланиб, бир қанча ишларни амалга оширишди. Икки йил олдин «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖга мен раҳбарлик қилган бўлсам, ҳозир эса ҳоким ва унинг ўринбосарининг одамлари раҳбарлик қилмоқда. Улар мени ўз айбини яширибди, деб ўйлашмасин, очиқ айтаман, 2016 йилнинг декабрида бозорларга текширувчилар келди. Шунда камомад чиқиб қолди. Камомад қаердан келиб чиққанлигини аниқлаш ва уни тўлаш билан боғлиқ ишлар билан овора бўлиб юрганимда Наманган шаҳар ҳокими бўлиб Шавкат Абдуразаков келибди. Чиққан камомадларни тўлаб, ишни ёпиб келсам, бозорда янги раҳбарият шакллантирилибди. Бунинг устига, жамиятимизнинг қонуний 49 фоиз улушини тан олмай, бизни таъсисчиликдан чиқариш бўйича анча ишларни ҳам амалга ошириб қўйибди. Шундан сўнг мен ва ўғлим, 2017 йилда «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖнинг раҳбарлигини ўғлим Анасхон Ғовсиддиновга топширгандим, қонуний улушимиз тан олинишини сўраб, Наманган туманлараро иқтисодий судига мурожаат қилдик. Суд ишни адолатли кўриб чиқиб, бизнинг фойдамизга қарор чиқариб берди.\nШунда ҳам ҳоким ва унинг ўринбосари, бозорнинг янги раҳбарияти ҳар хил важларни келтириб, вилоят иқтисодий судига мурожаат қилишибди. Суд эртага ўтказилиши белгиланган. Келишингиз суд бўлишига тўғри келибди. Сиз ҳам ушбу очиқ судда қатнашсангиз. Ким ҳақ, ким ноҳақ эканлигини суд жараёнида билиб олардингиз. Шундан сўнг суҳбатимизни давом эттирардик…\nЭртаси куни эрталаб вилоят иқтисодий судига етиб бордик. Наманган вилоят иқтисодий судининг судьяси Алишер Абдураҳмонов раислигида даъвогар — «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖнинг — жавобгар Наманган шаҳар ҳокимлиги, қўшимча жавобгар — «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖларнинг «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖнинг 28.06.2019 йилдаги умумий йиғилиш қарорини ҳақиқий эмас, деб топиш тўғрисидаги даъво аризасини ҳамда «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖни «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖ таъсисчилигидан чиқариш тўғрисидаги шикоятини кўриб чиқди.\nУшбу очиқ суд мажлисида қуйидагилар маълум бўлди:\nАниқланишича, Наманган шаҳар «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖ устав фонди 494.994.619 сўм миқдорида белгиланган бўлиб, шундан Наманган шаҳар ҳокимлиги 252.447.256 сўм (51 фоиз), «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ 242.547.363 сўм (49 фоиз) этиб тақсимланган. «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖ 2019 йил 28 июнь куни навбатдан ташқари йиғилиш ўтказиб, «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖни жамият таъсисчилигидан чиқариб юборган, «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» номи «Наманган барака қурилиш моллари савдо комплекси» МЧЖ деб ўзгартирилган. «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ мазкур қарордан норози бўлиб, суддан уни ҳақиқий эмас, деб топишни сўраб, даъво ариза киритган.\nЖавобгар — Наманган шаҳар ҳокимлиги судга қарши даъво ариза киритиб, «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ ўзининг хатти-ҳаракати билан «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖнинг фаолиятини қийинлаштириб қўйганлиги сабабли уни таъсисчилигидан чиқаришни сўраган.\nСуд томонларнинг важларини муҳокама қилиб, иш материалларини ўрганиб чиқиб, қуйидаги асосларга кўра даъво аризани қаноатлантирди, қарши даъво аризани рад этди.\nИш ҳужжатларидан кўринишича, Наманган шаҳар ҳокимлиги 2019 йил 17 май куни «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖга жамият устав фонди шакллантирилмаганлиги сабабли жамиятни қайтадан ташкил этиш, шаклланмаган улушни учинчи шахсларга ўтказиш тартибини белгилаш, ҳокимият томонидан киритилган улушни қайта баҳолаш ва бошқа ташкилий масалаларни кўриб чиқиш учун жамиятнинг навбатдан ташқари йиғилишини 20 июнда ўтказиш ҳақида талабнома юборган.\n«Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ 20 июнь куни соат 17:00 да ўтказилиши режалаштирилган таъсисчиларнинг навбатдан ташқари умумий йиғилишидан хабардор этилган.\nБелгиланган куни йиғилишда «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖнинг иштироки таъминланмаганлиги сабабли йиғилиш 28 июнга қолдирилган.\n«Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ 2019 йил 17 июнь куни 38-сонли хати билан «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖнинг йиғилиш кун тартибига жамият таъсисчилигидан чиқариб юбориш тўғрисидаги масаласи ноқонуний ва жамият манфаатларига зид бўлганлиги сабабли бу масалада келиша олмаслигини маълум қилиб, кун тартибига ғайриқонуний масалалар қўйилганлиги сабабли 2019 йил 28 июнь куни жамиятнинг навбатдан ташқари йиғилишига бормаган.\nБироқ йиғилиш ўтказилиб, «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ жамият таъсисчилигидан чиқариб юборилади, жамиятнинг номи «Наманган барака қурилиш моллари савдо комплекси» МЧЖ деб ўзгартирилади. Ҳокимиятнинг жамият уставидаги 4.19 га ер майдони қайта баҳоланади, «Наманган барака қурилиш моллари савдо комплекси» МЧЖнинг баланси тасдиқланиб, устав фонди 33.750.000.000 сўм қилиб белгиланади.\nСудда «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖнинг навбатдан ташқари йиғилиш қарори таъсисчи «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖнинг ҳуқуқ ва манфаатларини жиддий равишда бузганлиги, жамият Низоми ва амалдаги қонун талабларига зид равишда қабул қилинганлиги боис ҳақиқий эмас, деб топилган.\nНаманган шаҳар ҳокимлиги қарши даъво аризасида «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ ўзининг 49 фоиз улушини «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖ устав фондига киритмаганлиги, жамиятнинг навбатдан ташқари ўтказилган йиғилишларига келмаганлиги, бундан ташқари, ҳар хил идораларга ариза ва шикоят билан мурожаат қилиб, ўзининг ушбу хатти-ҳаракати билан «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖнинг фаолиятини қийинлаштираётганлиги учун уни жамият таъсисчилигидан чиқаришни сўраган.\n«Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖнинг «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖдаги 49 фоиз улуши борлиги таъсисчиларнинг 31.10.2011 йилдаги 2-сонли қарори, Наманган вилоят адлия бошқармасининг хулосаси, жамиятнинг гувоҳномаси, қарори, Наманган шаҳар Давлат хизматлари марказининг маълумоти, Наманган вилоят ДСБнинг хулосаси, Наманган шаҳар прокуратурасининг хати ва Наманган туманлараро иқтисодий судининг қонуний кучда бўлган ҳал қилув қарори билан ўз тасдиғини топган.\nНаманган туманлараро иқтисодий суди «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖ устав фондида 49 фоиз улуш тўлиқ шакллантирилганлиги инкор этиб бўлмайдиган асосли далиллар билан ўз тасдиғини топганлиги сабабли Наманган шаҳар ҳокимлигининг даъвосини рад этган. Мазкур ҳал қилув қарори бекор қилинмаган ва бугунги кунда қонуний кучда.\nШунингдек, вилоят иқтисодий суди Наманган шаҳар ҳокимлигининг «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖни «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдоси» МЧЖ таъсисчилигидан чиқариш тўғрисидаги даъво аризасини қаноатлантиришни ҳам рад этди.\nСуд якунланганидан сўнг шаҳар ҳокимининг фикри билан қизиқдик.\nУ масаладан хабари борлиги, ҳокимлик масъул ходимлари «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ ўзининг 49 фоизлик улушини шакллантирмаганини айтишгани ва ҳоким бу масалани қонуний йўл билан ҳал қилинишини ходимларга тушунтиргани, шу боис судда даъво ариза кўрилаётганини айтди.\n— Кеча бўлиб ўтган судда биз ҳам иштирок эдик. Судда «Ёғоч маҳсулотлари савдоси» МЧЖ «Ихтисослаштирилган қурилиш моллари савдо» МЧЖ устав фондидаги ўзининг 49 фоиз улушини тўлиқ шакллантирганлигини инкор этиб бўлмайдиган далиллар билан исботлаб берди ва суд унинг фойдасига қарор чиқарди. Бундан хабарингиз борми?\n— Бу ҳақда менга ҳеч ким хабар бермади. Суд олий орган ҳисобланади. Суднинг қарори келса, унинг ижроси сўзсиз таъминланади.\n— Агар кўнглингизга олмасангиз, яна бир савол берсак бўладими?\n— Бемалол, қўлдан келганча жавоб беришга ҳаракат қиламан.\n— Суднинг қарори келса, унинг ижроси сўзсиз таъминланади, дедингиз. Вилоят иқтисодий судидан олдин бу ишни туманлараро иқтисодий суди ҳам кўриб, МЧЖнинг фойдасига қарор чиқарган экан. Унинг ижроси нима сабабдан таъминланмай, вилоят иқтисодий судига мурожаат қилинди?\n— Туманлараро иқтисодий судидан сўнг масъул ходимларимиз бу ишни вилоятда кўришимиз лозим, қўлимизда бир-иккита асосли фактларимиз бор дейишди. Шундан сўнг вилоятда бу иш кўрилди.\n— Вилоят иқтисодий судининг қарори келган вақтда яна масъул ходимларингиз асосли фактларимиз бор дейишса, республика иқтисодий судига ҳам мурожаат қилинадими?\n— Сизга суҳбатимиз бошида ҳам айтдим, суднинг қарори келса, унинг ижроси таъминланади.\nШу каби савол-жавоблардан сўнг ҳоким билан суҳбатимиз ҳам якунланди ва сафаримиз сўнгида Шамсиддин ака билан яна учрашдик.\n— Вилоят суди қарорини тан олишса, майли эди, — деди у хўрсиниб. — Ёшим 70 дан ошаяпти. Судлашиб, вақтим, соғлиғим кетаётганига ачинаман. Ҳокимлик туманлараро иқтисодий суди қарорини тан олганида бу оворагарчиликлар бўлмасди. Лекин мақсад бизни четга чиқариб, ўзлари мулкка эгалик қилишмоқчи. Энди қариган чоғимда бу ташвишлар одамга оғирлик қилар экан. Кўпчилик яхши билади, бу бозорни қанча қийинчилик билан ташкил этганимни…\n— Мен бу бозорга биринчилардан бўлиб келганман, — дейди Сотволди Абдуллаев. — Ўшанда Шамсиддин ака менга ўзи қурган дўконлардан бирини берганди. Олдинига битта дўконни олиб ишлатдим. Секин-аста бошқа дўконларга ҳам тадбиркорларни жалб қила бошладик. Бора-бора дўконлар сони ҳам, тадбиркорларнинг сони ҳам кўпайди. Энг асосийси, аҳолини ўргатдик. Баъзи бир бозорлар бор, у ёққа аҳоли бормайди. Аҳоли бормаган жойда тадбиркорлик қилиб бўладими? Шу боисдан ҳам бу бозорни бозор қилгунча Шамсиддин ака қанча елиб-югурди. Бўлаётган ишлардан хабаримиз бор. Биз бир нарса дея олмаймиз. Бу катталарнинг иши. Аммо Шамсиддин ака бозорга раҳбарлик қилганида ҳамма жой тоза-ораста эди. Эндиги аҳволни қаранг, қайга боқманг, чиқиндига кўзингиз тушади. Савдо дўконлари орасидаги бетонлар кўчиб қолган, бозорнинг атрофидаги арча ва бошқа манзарали дарахтлар сувсизликдан қурий бошлаган. Ҳозирги раҳбарлар бунга эътибор бермаяпти. Чунки улар экиб, парвариш қилмаганда, жони ачимайди. Бозорни бозор бўлишида бир ғишт қўймаган улар…\nХизмат сафаридан қайтиб, кўп саволларга жавоб изладик.\nБу бозорни Шамсиддин ака ташкил этганини кўпчилик яхши билади. Унинг устав фондида 49 фоиз улуши борлиги қатор ҳужжатлар билан тасдиқланиб турибди. Бозор фаолиятини такомиллаштириш, тадбиркорларни қўллаб-қувватлаш ўрнига Наманган шаҳар ҳокимлиги нимани истаяпти? Нега йўқ жойдан муаммо ясаяпти? Шунчалик соддалик қилишяптими ёки бошқа нияти борми?\nБу саволларга тегишли идоралар аниқлик киритади, деб ўйлаймиз…\n2019 йил 13 август, 64-65-сон


Нукус гарнизонида ҳарбий хизматчилар тунги ва кундузги ўқ отиш машқларини бажаришди\n09:00 / 24.06.2019 4249\n«Дала ўқув майдонидаги амалий машқлар тунги шароитда ўқ отиш машғулотларидан бошланди. Пиёда босиб ўтилган узоқ масофа ҳарбий хизматчиларнинг жисмоний ва ахлоқий-руҳий ҳолатига таъсир кўрсатмади. Нишонлар тунда ҳам, кундузи ҳам бирдек яксон этилди.\nДала-ўқув машғулотлари давом этмоқда. Олдинда ҳали зенит қурилмаларидан амалий ўқ отиш машқлари кутмоқда», дейилади Шимоли-ғарбий ҳарбий округи матбуот хизмати хабарида.


Ҳакимов: «Журжевични фойдаси тегади» » Lochinlar.UZ\nLochinlar.UZ » Интервью » Ҳакимов: «Журжевични фойдаси тегади»\n- Шерзод, жамоада сизни қандай кутиб олишди? Ҳар ҳолда, сиз олдин “Навбаҳор”нинг ашаддий рақиби “Нефтчи”да ўйнагансиз...\n- Жамоада мени илиқ кутиб олишди. Умуман олганда, “Навбаҳор” мен учун бегона эмас ҳамда “водий дербилари”да наманганликларга қарши кўп маротаба майдонга тушганман. Энди янги клубимда бор маҳоратимни ишга солиб, “Навбаҳор” шарафини муносиб ҳимоя қилиш ниятидаман.\n- Тошкентдаги машғулотлар қандай ўтди ва Деян Журжевичнинг машғулотлари бошқа мураббийларникидан нимаси билан фарқ қилади? Унинг машғулотларида Европа ҳавоси сезилдими?\n- Деян Журжевич мамлакатимиз футболи учун бегона шахс эмас. Ушбу мутахассис олдин ҳам юртимизда, жумладан, “Пахтакор” клуби ва Ўзбекистон миллий терма жамоасида фаолият юритган. Жаноб Журжевич нафақат мураббий, балки, футбол инфратузилмалари бўйича ҳам яхши тажрибага эга мутахассис ҳисобланади. Албатта, у европалик мутахассис бўлганидан кейин, машғулотларида “қўҳна қитъа” ҳавоси сезилиши шубҳасиз. Деян Журжевичнинг “Навбаҳор” ҳамда Наманган футболига кўп фойдаси тегади, деб умид қиламан.\n- “Навбаҳор”нинг 1-даврадаги ўйинларини кузатдингизми ва бу ҳақда хулосаларингиз қандай?\n- Жамоа охирги йилларда ўз нуфузини анча тиклаб олди. Наманганга катта футбол ҳавоси қайтди, дейиш мумкин. Наманганликларнинг биринчи даврадаги натижаларига келсак, у пайтда мен бошқа клуб футболчиси эдим ҳамда собиқ мураббий Андрей Канчельскис қайд этган натижаларни мухокама қилмоқчи эмасман.\n- Сизнингча, бу йилги Coca Сola Суперлига баҳслари қандай ўтяпти?\n- Суперлигамиз йилдан - йилга кучайиб, савияси ошиб бормоқда. Бунга эса футболимизда юз бераётган ислоҳотлар ҳам туртки бўляпти. Жорий мавсум баҳслари эса олдинги йиллардагидан анча қизиқарли ва кескин курашлар остида кечмоқда. Барча жамоаларнинг кучи деярли тенг. Ҳар қандай клубга қарши ўйнаса бўлади.\n- Жорий мавсумда “Навбаҳор”нинг олдига юксак мақсад қўйилган. Сизнингча, буни амалга ошириш учун нималарга кўпроқ эътибор бериш лозим? Жамоанинг ҳозирги таркиби буни амалга оширишга қодирми?\n- Натижалар давомийлиги ўзимизга боғлиқ. Ҳозир таъкидлаганимдек, Coca Cola Суперлигада кучсиз рақиб йўқ. Ҳар қандай жамоа рақибига яхшигина муаммо туғдирмоқда. “Навбаҳор”да эса бу йил ижобий натижа қайд этиш учун барча нарса мавжуд. Мураббийлар штаби ва таркибдан кўнглим тўқ. Муҳими, барчамиз жипс бўлиб, ҳаракат қилсак бўлди. Шунда ўз мақсадимизга эришамиз.\n- Наманганлик мухлисларни чин маънода “Навбаҳор”нинг юраги дейиш мумкин. Уларнинг “лочинлар”ни уй ва сафар ўйинларида мунтазам қўллаб-қувватлаб туришларини алоҳида эътироф этиш мумкин. Ишқибозлар жамоамизни шундай қўллаб-қувватлашда давом этишсин. Биз эса фақат улар учун майдонга тушиб, ғалабаларимиз билан қувонч улашишга ҳаракат қиламиз.скачать dle 10.4фильмы бесплатно


Европалик кузатувчи: Ўзбекистондаги сайлов Беларусь сайловига ўхшайди\n01 июл 2022, Тошкент вақти: 19:34\nЕвропада хавфсизлик ва ҳамкорлик ташкилотининг Демократик институтлар ва инсон ҳуқуқлари бўйича бюроси делегацияси Ўзбекистонга келган.\nТашрифдан мақсад Ўзбекистонда ўтган йили бўлиб президентлик сайловини кузатиш бўйича ДИИҲБ миссиясининг якуний ҳисоботини тақдим этишдан иборат.\nПрезидентлик сайловини кузатиш бўйича ДИИҲБ миссиясининг Озодлик кўрган якуний ҳисоботида 24 октябрда ўтказилган сайловда сиёсий рақобат бўлмагани, сайлов иштирокчилари орасида мазмунли мулоқот етишмагани, сайлов куни жиддий процессуал қоидабузарликлар кузатилгани, овоз бериш, овозларни санаш ва якуний жараёнларда сайловнинг муҳим жиҳатларига эътибор берилмагани танқид қилинади.\n“Ҳеч қайси номзод Президентга қарши гапирмади ёки унинг сиёсатини танқид қилмади. Сайловолди тадбирларнинг ўтказиш аввалги тизими, ДИИҲБнинг аввалги тавсияларига мувофиқ тарзда, маҳаллий ҳокимиятни тадбирдан уч кун аввал огоҳлантириб қўйиш тартибига алмаштирилган.\nЕХҲТ мажбуриятларига зид равишда, амалдаги президентнинг президентлиги ва номзодлиги ўртасидаги чегара баъзида мавҳум бўлган, натижада амалдаги президентнинг ҳозирда эгаллаб турган лавозими унинг номзод сифатидаги сайловолди кампанияларида анча қўл келди”, - дейилади ЕХҲТ кузатув миссиясининг якуний ҳисоботида.\nКузатув миссияси ҳулосасида, шунингдек, сайловолди кампаниясида асосан ижтимоий-иқтисодий масалалар кўтарилгани,партияларнинг бирортаси амалдаги президент сиёсатига мухолиф сифатида ўзини тақдим қилмаган ҳамда ҳеч қайси партия унинг президентлик дастуридан жиддий фарқ қилувчи дастурни таклиф қилмаган.\nПольшалик Якуб Херолд Европада хавфсизлик ва ҳамкорлик ташкилотининг Демократик институтлар ва инсон ҳуқуқлари бўйича бюроси делегацияси таркибида Ўзбекистонга сайловларни кузатиш учун борган.\nУ Озодлик билан суҳбатда ўз кузатишлари билан ўртоқлашди.\n“Адолат” партиясидан номзод, тарғибот видеороликини кўрсатяпти, унда президент Мирзиёев бошқа давлат раҳбарлари, жумладан Путин билан бирга. Қанақа сайлов кампаниясики бу бир номзод ўз тарғибот роликида бошқа номзодни, яъни президент Мирзиёевни тарғиб қилса. Мен Украинада иккита сайловни, Беларусда иккита сайловни кузатдим. Ўзбекистондаги сайлов Беларусдагига ўхшаб кетади”, - дейди Херолд Озодлик билан суҳбатда.\nПолшалик кузатувчи Якуб Херолд Қорақалпоғистонда номзодлар учрашмоқда.\nЎзбекистонда президентлик сайловини кузатиш бўйича ДИИҲБ миссиясининг якуний ҳисоботида қатор ўзгаришларга қарамай, мамлакат қонунчилиги ҳамон демократик сайловлар борасидаги халқаро стандартларга ва ЕХҲТ мажбуриятларига,хусусан сайлов ҳуқуқи ҳамда уюшиш, йиғилиш ва фикр билдириш эркинликларини таъминлаш борасидаги мажбуриятларига тўлиқ мос келмаслиги айтилади.\nЕХҲТ мажбуриятларига кўра талаб этиладиган маслаҳатлашиш ёндашувига сайлов қонунчилигини ислоҳ этишда тўлиқ амал этилмаган.\n“Халқаро амалиётга зид равишда, сайлов куни сайлов участкаларида сайловчилар рўйхатига тегишли суд қарори ёки маъмурий тартибсиз сайловчиларни қўшиб қўйиш жуда кўп учради. Ушбу кенг кузатилган амалиёт бир неча бор овоз берилишига олиб келди ва сайловчилар рўйхатининг яхлитлигига раҳна солди.\n2021 йилда Адлия вазирлиги “Ҳақиқат ва Тараққиёт” социал-демократик партияси ҳамда “Халқ манфаатлари” демократик партиясини давлат рўйхатидан ўтказиш талабларини бажармагани учун рўйхатдан ўтказмаган”, - дейилади ЕХҲТ хулосасида.\nПольшалик кузатувчи Якуб Херолд Ўзбекистонда сайловлар олдидан бирорта янги сиёсий партия рўйхатдан ўтказилмаганини таъкидлайди.\n“Мен сайловни кузатиш жараёнида президентлик пойгасида кўпроқ номзод қатнашишни истаганини ўргандим. Лекин сайлов комиссияси уларни рўйхатга олмаган. Бу менга Беларусдаги парламент сайловини эслатди. Беларусда декларациядаги кичкина хато учун ҳеч қачон сайловда қатнашолмайсиз. Бу нотўғри аслида. Чин рақобат муҳитининг мавжуд эмаслиги ҳамда партияни рўйхатдан ўтказиш учун талабларнинг ўта юқорилиги ЕХҲТнинг 1990 йилги Копенгаген ҳужжати 3- ва 7.6-бандларига зид равишда сиёсий муҳитнинг плюралистик жиҳатига путур етказди”, - дейди , - дейди Херолд.\nЕХҲТ Ўзбекистонга қўйган тавсиялари орасида сайлов ҳуқуқларни чекламаслик, мустақил номзодларни сайловда иштирок этишини тақиқламаслик ва сайлов кампанияларни молиялаштиришда муқобил манбаларни жалб этишга рухсат бериш каби таклифларни кўрсатиш мумкин.\n"Бечора конституция". Мирзиёев таклифи умрбод президент ҳақидаги хавотирларни уйғотди\nЕХҲТ кузатувчиларининг якуний ҳисоботи Ўзбекистонда мамлакат конституциясига ўзгартиришларга старт берилган паллага тўғри келмоқда. Конституцияни ўзгартириш ташаббуси ўтган йили иккинчи ва жорий конституция бўйича охирги муддатга сайланган президент Шавкат Мирзиёевга оид. У ўзгартиришларни сайловчиларнинг талаби билан изоҳлаган.\nМамлакат ичкариси ва ташқарисида кўпчилик таҳлилчилар ўзгартиришлардан мақсад, Россия ва бошқа пост-совет давлатларида кузатилгани каби, амалдаги президентнинг муддатини узайтириш, деган фикрда.\nКонституциявий ислоҳот: "Ноллаштириш тажрибаси давом этади"\nАмалдаги Конституцияга мувофиқ, бир шахс 5 йилдан икки муддат президент лавозимини эгаллаши мумкин.Мирзиёевнинг ўзи 2026 йилдан кейинги режалари ҳақида гапирмаган. Айни пайтда, масалан, Қозоғистон президенти Қасим-Жомарт Тоқаевдан фарқли, икки муддат билан чекланишни ҳам ваъда қилмаган.\nМарказий Осиёда шакар учун бўлаëтган ур-йиқит сабаби нимада?\nOzodNazar: Романи учун ёзувчи устидан жиноят иши очилганига 5 йил бўлди\nЎзбек Моргенштерни: Шоу-бизнес олами менга қараб турибди!\nУкраинага босқин: 127- кун | Урушда 4731 нафар тинч аҳоли ҳалок бўлган\nOzodNazar. G7: Украинага қанча керак бўлса, шунча кўмак берамиз!\nРоссия ўзбек машиналарисиз қолди, Ўзбекистоннинг ўзида нархлар ошмоқда\nҲимоячидан “жиноятчи”га. Тошкентда уч адвокат аёл “жиноий шериклик”да гумонланмоқда\n“Чексиз ҳокимият хатарли” – АҚШ элчиси Ўзбекистонда конституция ўзгаришига муносабат билдирди\nКалтак еган келин, муштумзўр она ва "самосуд"лар. ЮНИСЕФ Ўзбекистондаги вазиятдан ташвишда


ҒАЗЗОЛИЙ ТАЪЛИМОТИДА ҲУСНИ ХУЛҚ\nКишилик жамияти тараққиётига назар ташлар эканмиз, унда фалсафанинг бош муаммоларидан бири инсон муаммоси эканлиги кўзга ташланади. Барча фалсафий таълимотларда инсоннинг тафаккури, онги, ўз-ўзини англаши, хулқ-атвори, жамиятда тутган ўрни, маънавияти ва бир қатор инсоний фазилатлари ўз ифодасини топган. Диний фалсафий таълимот бўлган тасаввуф фалсафаси инсонни таҳлил этиш ва уни том маънода ўрганиши билан алоҳида ўрин тутади. Тасаввуф асосан инсоннинг руҳий-маънавий баркамоллигига эътибор беради. Бу масалага атрофлича эътибор қаратадиган бўлсак, ҳаттоки бугунги кунда авж олган оммавий маданият ва глобаллашув жараёнларида ҳам инсоннинг руҳий-маънавий баркамоллиги ҳар қандай макон ва замонда унинг ўзи учун енгилмас қуролга айланади. Тасаввуф инсонни олий қадрият ва илоҳий хилқат тарзида ўрганади. Тасаввуф таълимотининг бир қатор намояндалари инсонни ҳар томонлама ўрганиб, унинг маънавий-руҳий покланиши, баркамоллиги ҳақида ўз қарашларини баён этганлар. Ана шундай намояндалардан бири тасаввуф таълимотида муҳим ўрин эгаллаган, тасаввуфнинг назариётчи олимларидан бўлган Абу Ҳомид Ғаззолийдир.\nМутафаккирнинг хулқ ҳақидаги таълимотига эътибор қаратишдан олдин хулқнинг маъно-моҳиятига тўхталадиган бўлсак, “ хулқ – инсоннинг маънавий қиёфаси ва фаолиятига хос бўлган ахлоқий тушунча” дейилганини ўқиймиз. Хулқ шахс ҳаёт тарзининг ўзига хослигини, унинг фаолиятида ахлоқий қадриятлар тамойиллари нечоғли ўзлаштирилганлиги, одоб меъёрлари қай тарзда амалий аҳамият касб этганлигини ва аксинча, одоб-ахлоққа зид бўлган хислатлар мавжудлигини кўрсатиб туради. Хулқ шахс ахлоқий фаолиятининг ўлчами, кўрсаткичидир. Шахснинг яхши ахлоқий фазилатлар билан суғорилган фаолият тарзи яхши хулқ намунаси бўлиб хизмат қилса, фаолиятида ахлоқий қадриятларга зид амалларнинг намоён бўлиши эса, ёмон хулққа мисол бўла олади. Инсон хулқи унинг маънавий-ахлоқий дунёсининг ўзига хос кўрсаткичи ҳисобланади. Шунингдек, маънавий-руҳий кечинмаларнинг инсон хулқи орқали намоён бўлиши кўп жиҳатдан мавжуд шахс таъсирида бўлган муҳитнинг ўзига хос тарзда шаклланишига ҳам таъсир кўрсатади. Шахс маънавий-руҳий кечинмалари айни вақтда унинг хулқи орқали амалий аҳамият касб этиб, ўзига хос бўлган фаолият меъёрларини шакллантиради. “Ахлоқ” сўзи луғавий маънода кишининг хулқ-атвори, феъли, қилиғи, одобини англатади. Тарихий манбаларда “ахлоқи ҳамида” ёки “ахлоқи ҳасана” атамасини учратамиз, бу яхши, мақтовга арзийдиган хулқ демакдир. Яна “ахлоқли” деган тушунча ҳам борки, бу “одобли” деганидир. “Хулқ” атамаси ҳам “одоб”га мазмундош. Алишер Навоий ёзадики: “ Гўзал кўнгилни очади, хунук ҳаётни ўкситади. Яхши хулқли гўзалдир ва у жаннат ҳуридир, ёмон табиатли хунукдир ва у дўзахбоб девдир”. Ғаззолий таълимотидаги хулқ масаласига эътибор қаратадиган бўлсак, “хулқ” ва “хулуқ” тушунчалари айни илдиздан, яъни иккаласи биргаликда қўлланувчи сўзлардир. Асос эътибори билан бири зоҳирий, иккинчиси ботиний, яъни инсоннинг ички дунёсига оиддир, дейди у. Масалан, “Фалончининг хулқи ва хулуқи гўзал” дейилса, унинг ички ва ташқи гўзаллиги тушунилади. “Хулуқ” “ҳулқ”нинг кўплик шакли бўлиб, ташқи туйғулар билан идрок қилинадиган шакл маъноларини билдиради. “ Хулқ” эса ботинга далолатдир ва инсоннинг ташқи кўринишида намоён бўлмайдиган омилдир. Унинг ҳақиқати инсоннинг ахлоқи, табиати ва амаллари билан майдонга чиқади. Инсон ташқи кўриниши билан аслида кимлигини қанчалик яширмасин, бир кун ички кўриниши албатта намоён бўлади. Инсон ташқи кўринишидан завқ олиш учун бир кўзгуга муҳтож бўлгани каби, ички оламини, феъл ва тамойилларини ўрганиш ва лозим кўрилган шаклда тарбиялаш учун ҳам бир авлиёнинг файз ва талқинларига, яъни, инсонларни тарбия қиладиган, ўзига-ўзини таништирадиган кўнгил кўзгусига муҳтождир. Қуръони каримнинг “Сод” сураси 71–72-оятларида Парвардигорнинг Ҳазрати Одамни яратгани, унга руҳидан киритгани баёни мавжудки, унда фаришталарга хитобан айтилган: “Албатта, мен Одамни лойдан яратгувчиман, вақтики, унинг вужудини ростлаб, ичига руҳимни дохил қилсам (киритсам), унга сажда қилган ҳолларингда йиқилинглар!” Оятдаги “ руҳимни дохил қилсам” иборасига эътибор қаратадиган бўлсак, мазкур оятда жасаднинг лой – тупроққа, латиф руҳнинг оламлар Парвардигорига мансублиги таъкидланяпти. Хулқ жасад ва руҳ ҳолатига боғлиқ.\n“Хулқ инсон танаси эҳтиёжлари асосида туғиладиган нафсда мустаҳкам ўрнашган ҳолат”, дейди Ғаззолий. Хулқ нафс, яъни жонга мустаҳкам ўрнашган ҳолат бўлиб, бу ҳолатдан ҳеч бир иккиланишларсиз, машаққатларсиз, ўй-фикрларга ҳожат сезилмасдан, осонгина феъллар содир бўлади. Агар бу ҳолатдан ақл ва шариатга мувофиқ мақталган чиройли феъллар содир бўлса, уни “ ҳусни хулқ” деб, агар зидди бўлса “ ёмон хулқ” деб номланади. Хулқ нафсда мустаҳкам ўрнашган ҳолат, дейилишини бундай изоҳлаш мумкин. Масалан, фақат эҳтиёж туғилган пайтдагина, яъни камдан-кам ҳолатда молини сарфлайдиган кишини сахий деб бўлмайди. Чунки бу ҳолат унинг нафсида доимий эмас. Шунинг учун у молини ихтиёрий суратда эмас, қандайдир ичкию ташқи босимлар остида, бошқа иложи қолмаганидан сарфлайди. Оғир хасталикка чалинса ёки яқини вафотидан сўнг эҳсон дастурхонига чорловчининг сахийлигини мақтайдиганлар ҳам бор. Қачонки киши молини қийналиб сарфласа ёки ғазаби келганида чираниб, ҳар хил ўй-фикр, иккиланишлар билан ўзини босса, бу ҳали унинг хулқида саховат пайдо бўлди дегани эмас. “Хулқ ҳақида тўлақонли тасаввур ҳосил қилиш учун тўрт нарсани назардан қочирмаслик керак”, дейди Ғаззолий. Биринчиси – яхши ва ёмон феъл. Иккинчиси – яхши ва ёмон феълни қилишга қодирлик. Учинчиси – яхши ва ёмон феълдан хабардорлик. Тўртинчиси – нафснинг ҳолати бўлиб, нафс доимо ё яхшиликка ёки ёмонликка мойил бўлади. “Илм, ғазаб, шаҳват ва бу қувватлар орасидаги адолат қувватининг гўзаллигисиз хулқ гўзал бўла олмайди”, дейди мутафаккир. Илм қувватининг гўзал ва манфаатли бўлиши – сўзларда тўғри ва ёлғоннинг, эътиқодда эса ҳақ ва ботилнинг, феълларда чиройли ва хунукнинг орасини осон ва енгил фарқлаш билан белгиланади. Илм қуввати соғлом бўлар экан, ундан ҳикмат мевалари ҳосил бўлади. Ҳикмат эса гўзал ахлоқнинг бошидир. Ҳикмат деганда нафснинг эътидол ҳолати назарда тутилади, шу ҳолат орқали ихтиёримизга боғлиқ феъллардаги хатони ўнглаш идрок қилинади. Ҳар қандай нарса ҳаддан ошса, сифат ўзгаради. Жумладан, ҳикматни ҳам беҳуда, бузуқ ғаразлар йўлида ишлатавериш, уни кераксиз нарсага айлантириб қўяди. Ҳикматга эътиборсизлик ахмоқликни келтириб чиқаради. Ўрталик ҳикматга хос фазилатдир. Ғазаб қувватининг гўзал ҳолати хоҳ у кучайсин, хоҳ пасайсин, ҳикмат тақозо қиладиган даражада бўлишидир. Шунингдек, шаҳват қуввати гўзал ва муносиб шаклда ҳикмат шиори остида, яъни шариат ва ақл кўрсатмаси доирасида бўлиш билан белгиланади. Адолат қуввати шаҳват ва ғазаб қувватини шариат ва ақл кўрсатмаси асосида ушлашдир. Адолат ҳам нафснинг кайфияти. Нафс ундан қувват олади. Ҳикмат тақозосига кўра, шу қувват нафақат ғазаб ва шаҳватни босиб туради, балки бошқаради ҳам. Ақл бамисоли йўл кўрсатувчи насиҳатгўй. Адолат эса ақл кўрсатмасини бажарувчи куч. Ғазаб бамисоли овчи ит. У тарбияга муҳтож. Шаҳват эса бамисоли овга миниладиган от. У баъзан ювош, баъзан қайсар. Кимда бу хислатлар мўътадил бўлса, демак унинг хулқи гўзал ҳисобланади. Инсонларнинг ўзига хос сифатлари мавжуд. Шулардан бири гўзал хулқ соҳиби бўлишдир. Ҳадиси шарифда айтиладики: “Мўъмин киши баъзи фаришталардан кўра афзалроқдир. Мўъмин киши Аллоҳ таоло учун муқаррабин фаришталардан ҳам кўра мукаррамроқдир”. Шубҳасиз, Аллоҳ таоло комил имон соҳибларини мукаррам қилади. Комил имонни эса гўзал хулқсиз тасаввур этиб бўлмайди. Фаришталарда нафс ва шаҳват бўлмаганидек, ҳирс, ҳасад каби иллатлар ҳам йўқ. Шу сабабли шайтон уларни йўлдан оздира олмайди. Бироқ, инсон бундай эмас. Инсонни бир тарафдан нафси, иккинчи тарафдан шаҳвати, ҳирси, учинчи тарафдан шайтон ва унинг измида бўлган мунофиқлар, ҳасадгўйлар қамраб олган. Улар билан бўлган курашда ғолиб чиққан банданинг мукофоти фаришталардан ҳам мукаррамроқ бўлишидир. Шунинг учун ҳам Аллоҳнинг хос бандалари фаришталарнинг авомидан афзалдир, дейилади. Ҳасан Басрий айтади: “Агар мўъминлар гуноҳ қилмасалар эди, само мулкидаги малоикалар каби учган бўлар эдилар”.\nИбн Арабий айтади: “Ҳақойиқи олам инсонга оиддир. Инсон оламдан фақат кичиклиги билан ажралиб туради. Бу олам асли икки қисмдан иборат бўлиб, бири камолотни қабул этмагани учун яратилгани бўйича қолган, бири эса камолотни қабул қилди ва бунда Ҳақнинг Жалол ва Жамол сифатлари тажаллий этади, шу боис Аллоҳ учун ҳар ҳолатда мукаррам ва афзалдир”.\nҲусни хулқ тўғрисидаги фикрлар силсиласига эътибор қаратадиган бўлсак, Ҳасан Басрий: “ Ҳусни хулқ – очиқ юзли, хайру саховатли бўлиш, озор беришдан тийилишдир”, дея таъриф берган. Воситий эса: “Эзгу хулқ дўстликни, ёмон хулқ душманликни келтириб чиқаради. Шу боис гўзал хулқ — хусуматлашмасликдир”, деб таъриф берган. Шоҳ Кирмоний: “Гўзал хулқ – озорлардан тийилиш ва машаққатларга сабр-тоқатдан иборат” эканлигини таъкидлайди. Саҳл Тустарий: “Гўзал хулқнинг энг қуйи даражаси – машаққатларни кўтариш, мукофотдан кечиш, золимга раҳм-шафқат қилиб, унга мағфират тилашдир”, дея таъкидлайдилар.\nАбу Ҳомид Ғаззолий: “Яхши хулқ мурсаллар саййидининг сифати, сиддиқлар амалининг афзали, муттақийлар меҳнатининг меваси, обидлар риёзатининг натижаси, янада тўғрироғи, яхши хулқ – диндорликнинг ярмидир”, дея таъриф беради.\nМутафаккир гўзал хулққа икки йўл билан эришилади, дейди. Биринчиси – илоҳий эҳсон билан. Бунда хулқ туғма бўлиб, ақл ва шариатга бўйсунган бўлади. Бундай инсонлар таълимсиз олим, ҳеч қандай тарбия олмасдан одобли бўладилар. Бунга пайғамбарларни мисол қилишимиз мумкин. Иккинчиси – қаттиқ меҳнат ва риёзат билан ҳосил бўладиган хулқ. Бунда инсон саховат хулқини ҳосил қилиши учун, сахийлар ҳаётини ўзлаштириши керак бўлади. Бу ҳолатда у нафсга юкланган бу меҳнат то табиатига сингиб, хулққа айлангунча сабр қилиши керак бўлади. Инсон дунё муҳаббатини қалбидан чиқариб, ўрнини Аллоҳ таолога муҳаббат билан тўлдирса, мана шу энг гўзал ахлоқ ҳисобланади. Мутафаккир гўзал хулқ белгилари ҳақида фикр юритиб: “гўзал хулқ – иймон, ёмон хулқ – нифоқ”, дейди. У гўзал хулқ сифатларига қуйидагиларни киритади: ҳаёли, озори кам, амали кўп, вазмин, сабрли, қаноатли, уятчан, меҳрибон бўлиш, шошқалоқ, кекдор, бахил, ҳасадгўй эмас, доимо юзлари очиқ, жилмайиб турадиган, диди нозик бўлиш. Мутафаккир гўзал хулқни тарбиялашда оила масаласига алоҳида аҳамият қаратади. Оилада ота-онанинг ўрни, уларнинг фарзанд олдидаги масъулияти каби масалаларни атрофлича таҳлил қилади. Агар бола оилада эътиборсиз қолдирилса, ёмонлик ичида ўсса, бадбахтликка юз тутиши ва охир-оқибат ҳалок бўлишини таъкидлайди. Шунингдек, кўп таом ейишнинг ёмонлиги, бу ҳайвонларга хос хусусият эканлиги, одобли бола таомни кам ейиши, таомнинг борига қаноат қилиши, таом танламаслик каби сифатлар болада гўзал хулқни шакллантиришда асосий омил бўлиб хизмат қилади. Болани тўкин-сочинлик ёки дабдабали ҳаётга рағбат уйғотадиганлар даврасига аралашиб қолишидан асраш лозим. “Қачонки болада чиройли хулқ, мақтовга арзигулик бир феъл содир бўлса, уни ҳурмат билан шарафламоқ, кўнглини қувонтирадиган нарса билан тақдирламоқ, кўпчилик орасида бу феълини изҳор этмоқ зарур”, дейди Ғаззолий.\nБола тарбиясида отанинг қатъияти, сўзидан қайтмаслиги муҳим аҳамиятга эга эканлиги таъкидланади. Мияси бутун бола ёшлик бебошликларини англай боргани сайин айни вояга етаётган пайтида айтилган бу сўзлар унга фойдали, шифобахш бўлиб, худди тошга ўйилган нақшдек, қалбида чуқур из қолдиради. Агар акси бўлса , бола ўйин-кулгуга берилади, номаъқул ишларга улфат тутинади, таомга очкўзлик, либос, зийнатга ружу, мақтанчоқлик каби иллатларга муҳаббат қўяди. Қалби ҳақни қабул қилмайдиган бўлиб қолади. Хулоса ўрнида шуни айтиш мумкинки, Ғаззолийнинг ҳусни хулқ ҳақидаги таълимоти Ўзбекистондаги барча миллат вакилларини тинч-тотув яшашини таъминлашда ҳамда баркамол авлодни тарбиялашда муҳим аҳамият касб этади.\nБухоро давлат университети аспиранти.\nФалсафа қомусий луғат. -Т.: Шарқ НМАК Бош таҳририяти, 2004. –Б. 446.  Абу Ҳомид Ғаззолий. Риёзатун-нафс ( Нафс тарбияси). -Т.: Мовароуннаҳр, 2006. –Б. 15.\n Ўша асар. –Б. 16. Абу Ҳомид Ғаззолий. Риёзатун-нафс ( Нафс тарбияси) . -Т.: Мовароуннаҳр, 2006 . –Б. 17.\n Ўша асар. –Б. 17.\n Аллоҳ таолога яқин, доимо суҳбатда бўлиб турувчи фаришталар.\n Абу Ҳомид Ғаззолий. Риёзатун - нафс ( Нафс тарбияси). -Т.: Мовароуннаҳр, 2006. –Б. 14.  Ўша асар. –Б. 6.\n Ўша асар. –Б. 55.\n Абу Ҳомид Ғаззолий. Риёзатун -нафс (Нафс тарбияси). -Т.: Мовароуннаҳр, 2006. -Б. 64.


Ўзбекистонни ўзгартирувчи ўнта тренд. Биринчи қисм: қишлоқ хўжалиги — Ishbilarmon.uz\n03/07/2019 0 та шарҳ\t256\nБутун дунё бўйича турли тармоқларда профессионал фаолият олиб бораётган етакчи мутахассислар билан биргаликда 2035 йилгача Ўзбекистонни ривожлантириш стратегияси концепцияси устида ишлаш давомида мен глобал чақириқлар ва уларни акс эттиришда технологик янгиликлар роли масаласи билан қизиқдим.\nТегишли адабиётни ўргандим, малакали мутахассислар билан суҳбатлашдим, натижада менда мамлакатимизда муваффақиятли жорий этиш мумкин бўлган истиқболли технологиялар юзасидан муайян тасаввур шаклланди.\n10 та мақоладан иборат туркумда Ўзбекистоннинг ижтимоий ҳаёт тарзи ва иқтисодиётига таъсир этадиган, янги иш жойларини яратишга ҳамда шаҳарлар ва минтақалар инфратузилмасини ўзгартиришга қодир, шаклланаётган трендлар тўғрисида сўз юритамиз. Ушбу трендлар мавжуд ижтимоий-иқтисодий вазифаларнинг муайян қисми ечимига айланади ва мамлакатимиз аҳолиси учун янги чақириқларни шакллантиради.\nБиринчи мақола. Қишлоқ хўжалигидаги трендлар\nДронлар – қишлоқ хўжалигида\nЎзбекистонда учиш дронлари тақиқланганлиги ва улардан фойдаланганлик учун жиноий жавобгарлик назарда тутилганлигига қарамай, қишлоқ хўжалиги келажаги дронлар ва учувчисиз бошқарув тизимлари билан белгиланади.\nЎзбекистоннинг ўсиб бораётган аҳолиси (2035 йилга бориб – 42,5 млн киши) тобора кўпроқ озиқ-овқат талаб қилмоқда. Мамлакат иқтисодий сиёсатида иқтисодий ривожланиш омили ўлароқ, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини экспорт қилиш кўриб чиқилмоқда. Ўз навбатида, дунё бозорлари қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари сифатига тобора янги ва янги талаблар қўймоқда.\nБинобарин, ўрта муддатли ва узоқ муддатли истиқболда қишлоқ хўжалигида учувчисиз учиш аппаратларидан фойдаланиш ривожланиш учун истиқболли йўналиш ҳисобланади.\nТехнологиялар ривожланиши ва жорий этилишининг ҳозирги босқичида дронлар ишлов бериладиган ерлар хариталарини электрон шаклда тузиши ва янгилаши, қишлоқ хўжалиги ерлари ҳисобга олинишини юритиши, экиладиган экинлар ҳолатини тезкор мониторинг қилиши, экинларни ва ҳосилни қўриқлаш ва ҳ.к. вазифаларни бажариши мумкин.\nЯқин ўн йилликда биз қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқариш босқичларини, сунъий интеллектни режалаштиришда ва назорат қилишда дронлардан кенг фойдаланиш гувоҳига айланамиз, уларнинг мустақил равишда бошқарилиши фермерлар учун экин майдонларидан энг муҳим маълумотлар олиш имконини беради. Фермер онлайн режимда ҳосилнинг ҳолати тўғрисида, ҳимоя моддалари билан ишлов бериладиган дала участкалари юзасидан маълумотлар олади, бу кимёвий препаратларни тежаш ва атроф-муҳитни ҳимоялаш имконини беради.\nСунъий интеллект ва ихтисослаштирилган алгоритмлар қишлоқ хўжалиги ерлари улкан майдонларида чала экилган ва ортиқча экилган участкалар ҳажмини, масофасини, ресурсларга бўлган эҳтиёжларни ҳисоблаб чиқиш имконини беради. Дронлар ёрдамида экинлар экилган майдоннинг исталган нуқтасига қисқа вақт оралиғида сув, ўғит ёки пестицидлар етказиб берилади. Агар одамга экинлар экилган муайян ерга ишлов бериш учун суткалар талаб қилинса, келажак дронлари буни 3-4 соат ичида уддалайди.\nБундан ташқари, ҳосилни мониторинг қилишда фермерларга далаларни айланиб чиқиш учун ёнилғи сарфлаш керак бўлмайди. Махсус дастурий таъминот ва экинзорларнинг юқори тиниқ суратлари ёрдамида сунъий интеллект ниҳоятда қисқа муддатларда вазиятни таҳлил қилиш мумкин.\nЎзбекистон қишлоқ хўжалигида мустақил равишда бошқариладиган учувчисиз тизимларнинг жорий этилиши ишлаб чиқариш самарадорлигини ва экинлар парваришланишини янги даражага кўтариш имконини беради, у билан бирга қўлланиладиган янги технологиялар эса қишлоқ хўжалигига жалб қилинган инсон капитали сифатига талабларни тубдан ўзгартиради. Яқин келгусида фермерлардан нафақат агрономия ва чорвачилик соҳасида, балки инновацион технологиялар ва биотехнологиялар соҳасида ҳам билимлар талаб қилинади.\nУшбу технология ривожланиши туфайли келгусида ўзбекистонлик фермерлар далаларда тобора камроқ ва офисларда тобора кўпроқ вақт ўтказадилар.\nДунёда қишлоқ хўжалиги учувчисиз учиш аппаратлари учун дастурий таъминот яратиш бўйича фаол иш олиб борилмоқда, масалан, Калифорния университетида RAPID автоматлаштирилган тизими – ирригацион тизим, пуркагичлар ва экинлар суғорилишига эҳтиёжларни баҳолаш имконини берадиган учувчисиз учиш аппаратларидан иборат мажмуа ишлаб чиқилмоқда.\n2019 йилда Янги Зеландия фермерлари подаларни ўтлатиш учун DJI Mavic 2 Enterprise учувчисиз учиш аппаратини ишга туширдилар: аппаратга борт радиокарнайи ўрнатилган бўлиб, ундан керакли пайтларда ит вовуллаши эшиттирилади. Дронлар молларга қўшимча стресс туғдирмаган ҳолда уларни бир жойдан бошқа жойга ҳайдаб ўтади.\nАгар 2016 йилда PWC таҳлилчилари қишлоқ хўжалигида дронлардан фойдаланиш бозорининг потенциал ҳажмини $32,4 млрд миқдорда баҳолаган бўлсалар, Bank of America Merill Lynch 2018 йилга келиб дунёда тижорат учувчисиз учиш аппаратлари бозори даромадларининг тахминан 80 фоизини қишлоқ хўжалиги таъминлаганлигини айтмоқда. Биргина АҚШда ушбу тармоқдаги иқтисодий фаоллик потенциал ҳажми 2015 йилдан 2025 йилгача $82 млрд миқдорда баҳоланмоқда.\nMarkets and Markets тадқиқотчилари фикрича, қишлоқ хўжалиги учувчисиз учиш аппаратлари бозорининг потенциал ўсиши 2022 йилга қадар йилига ўртача 30%ни ташкил этади.\nGoldman Sachs мутахассисларининг жорий йилдаги прогнозларига кўра, АҚШда яқин 5 йил ичида қишлоқ хўжалиги тармоғи фуқаролик учувчисиз учиш аппаратларидан фойдаланиш ҳажми бўйича дунёда иккинчи тармоққа айланади. IDTechEx таҳлилчилари фикрича, дунё қишлоқ хўжалиги учувчисиз учиш аппаратлари учун асосий бозорга айланади ва бозор ҳажми 2026 йилга келиб $460 млн.ни ташкил этади.\nҚишлоқ хўжалиги роботлари ва “ақлли тизимлар” аста-секин қуёш ва шамол энергиясига ўтади, сунъий интеллект, ёндош тармоқлар ривожланишини рағбатлантирган ҳолда, тобора кўпроқ вазифаларни ўзига олади. Ўзбекистон қишлоқ хўжалиги тармоғи жадал ривожланиши билан бирга, экология масалалари устувор аҳамиятга эга – зарарли ўғитлар ва ишлаб чиқариш технологиялари аста-секин атроф-муҳит учун хавфсиз турларига алмаштирилиши керак.\nЮқорида қайд этилган инновациялар Ўзбекистон агросаноат мажмуида иш жойлари қисқаришига олиб келиши эҳтимоли катта. Бироқ, шу билан бирга, ушбу саноатда янги юқори технологик касблар пайдо бўлишига ёрдам беради.\nБулар айнан қандай касблар экани ҳақида эса, қуйида сўз боради.\nАвтоматлаштирилган қишлоқ хўжалиги техникаси оператори\nУшбу касб 2020 йилгача пайдо бўлади.\nФермада автоматлаштирилган техника: датчиклар тизимлари, учувчисиз учиш аппаратлари ва агроботларни бошқарувчи мутахассис.\nИшлаб чиқариладиган маҳсулотнинг рақобатбардошлигини ва қишлоқ хўжалиги компанияси фаолиятининг иқтисодий самарадорлигини таъминлаш бўйича юқори малакали мутахассис, корхона фаолиятини бозор талаб ва эҳтиёжига мослаб йўналтиради. Шунингдек, корхонанинг иқтисодий таваккалчиликлари бошқаруви учун жавобгар бўлади. Ҳозирда бундай мутахассислар бир қатор олий ўқув муассасаларида тайёрланмоқда, бироқ уларга бўлган эҳтиёж меҳнат бозоридаги таклифдан юқоридир.\nУшбу касб 2020 йилдан сўнг пайдо бўлади.\nҚишлоқ хўжалигида ген-модификацияланган маҳсулотлардан фойдаланиш бўйича мутахассис; биотехнологик ютуқларни татбиқ қилиш ва белгиланган хоссаларга эга маҳсулотларни олиш билан шуғулланади. Ушбу мавзу атрофидаги жамоатчилик баҳс-мунозараларига қарамай, аксарият олимлар ген-модификацияланган организмлар (ГМО) хавфсизлиги тўғрисидаги фикрга асосланадилар. Шу туфайли улардан фойдаланиш мунтазам равишда ўсиб бормоқда: 2013 йилда дунёда экин майдонларининг 11 фоизидан кўпроғи ген-модификацияланган экинлар билан банд, АҚШда эса 91% соя, 88% пахта ва 85% маккажўхори генетик модификацияланган. Россияда 2014 йил 01 июлдан ГМ-уруғликларни рўйхатдан ўтказиш жараёни бошланган, ген-модификацияланган соянинг биринчи ҳосили эса 2016-2017 йилларда йиғиштириб олинган. Шундай қилиб, ушбу касбга талаб ошиши аниқ.\nЯнги технологияларни жорий этиш бўйича юқори малакали мутахассис, қишлоқ хўжалиги корхоналарини ахборотлаштириш ва автоматлаштириш билан шуғулланади.\nЙирик шаҳарлар осмонўпар иморатларида ва бинолар томларида агросаноат хўжаликларини жиҳозлаш ва уларга хизмат кўрсатиш мутахассиси. Вертикал фермалар – шаҳар чегарасида ўсимликларни етиштириш ва ҳайвонларни боқиб кўпайтириш имконини берадиган мустақил ва экологик иншоотлар – яқин келажак кун тартиби. Биринчи тижорат вертикал ферма 2012 йилда Сингапурда пайдо бўлган, ҳозирги вақтда эса Жанубий Корея, Хитой, БАА, АҚШ, Франция ва бошқа мамлакатларда осмонўпар агросаноат хўжаликларини ташкил қилиш режалаштирилмоқда.\nНавбатдаги мақолада биз келажак тиббиёти тўғрисида сўз юритамиз.\n«Буюк келажак» экспертлари кенгашининг\nистиқбол қишлоқ хўжалиги тренд\nАввалги мақола Солиқ Кодексининг дастлабки лойиҳаси эълон қилинди\nКейинги мақола Иш пайтида телефондан фойдаланишни тақиқлаш мумкинми?