Қайнонам ёмонми ёки мен?! - 4 Июня 2019 - Блог - WWW.SHERLAR.ORG - SMS SHERLAR, SEVGI SHERLARI, YANGI\nГлавная » 2019 » Июнь » 4 » Қайнонам ёмонми ёки мен?!\n— Бу ҳаётда, оилаларда қайнона-келин масаласи ҳеч қачон тугамаса керак. Бугун мен ҳам турмушимдаги айни мана шу мавзу ҳақида гапириб бермоқчиман. Газетанинг ҳар сонида берилаётган турли қисматлар ҳақида ўқиб, баъзан юрагим эзилади. Лекин гоҳида гўёки ўзимга бир дардкаш топиб олгандай бироз енгил тортаман. Назаримда, инсон зоти бошқаларнинг кечинмалари, изтироблари ҳақида билгач, бу синовли дунёда ҳамманинг бир ташвиши бор эканини тушуниб етади. Ва ўзининг муаммоларини бир четга суриб, ундан-да қийинроқ вазиятда қолган инсонларнинг дардига шерик бўлади, шукр қилишни ўрганади. Мен ҳам ҳаётимдан нолиб, оҳ-воҳ чекмоқчи эмасман. Шунчаки, ичимдаги гапларни айтмасам… Шу сабаб мени тўғри тушунасизлар, қўлингиздан келганича маслаҳат берасизлар, деган умиддаман…\nҲозир яшаб турган хонадонимга келин бўлиб тушганимга яқинда етти йил бўлади. Мана шу етти йил ичида қайнонамдан, очиғи, тўйиб бўлдим. Дастлаб, янги келинлик чоғимда қайнонамни яхши кўрардим, меҳр билан бағримга босиб юзидан ўпиб қўйишни канда қилмасдим. Аммо ҳозир нима қилиб бўлса ҳам бу аёлдан айро яшаш орзум. Ҳозир бу сатрларимни ўқиётган бошқа қайноналар мени бераҳм, оқибатсиз, энг ёмон келин ролида кўраётган бўлса ҳайратланмайман. Чунки дардимни кимгадир айтсам, дарров ўзимдан айб қидиришади, қайнонамнинг кўнглига йўл топа олмаётганимни рўкач қилишади. Бироқ қайнонамнинг кўнглига ҳатто болалари ҳам йўл топа олмаса, мен додимни кимга айтай?! Ҳаммаси биринчи фарзандимга ҳомиладор бўлганимдан сўнг бошланди. Табиийки, ҳомиладорлик одатий ҳаёт тарзига таъсир кўрсатади. Гормонлар сабаб асабийлашганим, турли таомлар егим келгани эсимда. Лекин бу айб эмас-ку?!\n— Ҳадеб кўчанинг овқатини буюртма қилмай, уйдаги овқатни есангиз нима қилади?!\nҚайнонамнинг бу гапидан аввалига жуда қаттиқ хафа бўлиб, йиғлагандим. Лекин нима қилай, уй овқатини ҳеч кўнглим тортмас, бошқоронғилигим кучли бўлгани учун танлаб-танлаб овқатланганман. Бир неча кун қайнонамнинг жаҳли чиқмасин, деб фақат нон ва мева еб юрдим. Охири бўлмади, яна эримга айтиб, кўчадан овқат олиб келтира бошладим.\n— Шу кўнглингиз жуда нозик экан-да, келинпошша, — деди қайнонам овқатланиб ўтирганимда ёнимга келиб. — Яна болам бечорани қийнаб, фалон пуллик нарсалар опкелтиряпсизми?!\n— Ойижон, ўзлари ҳам кўриб турибди, тўрт-беш кун оч қолиб кетганимни, — дедим хўрлигим келиб. — Ахир озгина тушунсангиз бўлади-ку, уйдаги овқатни еёлмаяпман.\n— Биз ҳам ҳомиладор бўлганмиз, учтани туғиб, катта қилиб қўйганмиз…\n— Ўғлингиз яхши топса, фарзандига озгина сарф қилса…\nБу гапдан кейин келинлик ҳаётимда биринчи жанжал кўтарилган. То кўнглим беҳузур бўлиши ўтиб кетгунча қайнонам еяётган ҳар бир овқатимни гапираверди. Ҳаттоки эрим бечора онасининг гапидан қўрқиб, кечқурун ул-бул нарсаларни беркитиб олиб келар, мен эса шоша-пиша еб олардим. Мана шу кунларимни эсласам, келинларни ўғритомоққа чиқаришлари асабимни бузади. Агар қайноналар томоғингизга кираётган луқманинг ҳам ҳисобини сўрамаганида эди, келинлар ҳам ўғритомоқлик қилмасди. «Келин эмас, қиз оляпман», дея аввалига тилларидан бол томади. Қайси она қизининг еб-ичишига нисбатан шу қадар пастлик қила олади? Ҳомиладор аёлнинг баъзи қайноналар учун заррача қадри йўқлигини ана ўшанда тушуниб етганман. Вақт ўтиб қайнонамнинг овқат қизғанадиган феъли бошқа характерлари олдида ҳеч нарса эмаслигини тушуниб етдим. Ёши катталарнинг кўнглини топиш осон эмаслигини, қайноналар келинининг ишидан мудом қониқмаслигини жуда яхши билардим. Аммо менинг қайнонамчалик ошириб юборадиган аёл ҳеч қаерда топилмаса керак. Айниқса, меҳмондорчилик пайтида асаб толаларимни шу қадар кемирардики!..\n— Ия, қатиқни нега бу пиёлага солдингиз? Бошқасига солинг.\n— Ия, кўп солиб юбордингиз, бир қошиғини олиб ташланг.\n— Хўп, ойижон!\n— Энди камайиб кетди, яна бир қошиқ солинг.\n— Йўқ, йўқ, пиёланинг четига чиқиб кетди, бошқа идишга солинг.\n— Ия, қаймоғи қатиқнинг юзида турсин.\nСочиқларнинг қандай тахланиши, идишларнинг жойлашуви, бир чимдим тузнинг ошиб кетиши, хуллас, энг майда деталларгача қайнонамнинг айтгани-айтган, дегани-деган. Мен мана шу майда нарсалар ортидан чиқадиган катта жанжаллардан чунонам тўйиб кетганимдан сўнгги пайтлар фақат тинчлантирувчи дори ичиб юрибман. Эҳтимол, кимдир «Қайнонанинг келинга ўргатиши табиий ҳол», дейиши мумкин. Қўшиламан, биз кичиклар билмаганимизни қайноналаримиздан ўрганамиз. Аммо бу қадар майдалашиш… Келин ҳам темирдан эмас, уни эговлагандай ҳамма нарсани ўргатавериш, асаблари устида дутор чалгандай минғир-синғирлар билан эзавериш тўғрими? Биламан, гапларим жуда кескин. Аммо мен ортиқ сабр қила олмаслигимни тушуниб етяпман. Қайнонам уй ишларида, еб-ичишда мени қийнаши бу ҳали ҳаммаси эмас эди…\nТурмушимизнинг илк йилларидаёқ эримни мендан рашк қиларди. Дастлаб эрим менга «Ойимнинг менга муҳаббати бошқача, қўявер, аҳамият берма», деди. Янги келин-куёвни ҳеч ёлғиз қолдиришни истамайдиган қайноналарни оз бўлса-да, «Шунча йил боқиб ўстирган ўғлини қизғанади-да!» дея тушуниш мумкиндир, эҳтимол. Лекин уч ой ёз ўғлини «Каравотда бирга чақчақлашиб ётамиз», деб, хотинининг ёнига киргазмайдиган онанинг бу ҳаракатини англаш, қабул қилиш мумкинми?! Менга нисбатан қилинган бу ҳаракатни қайнонамнинг мени ёмон кўришидан бошқа нарса деб изоҳлай олмайман. Ва шу ўринда ўзининг ёшлигини, эри билан муҳаббатини унутган қайноналарга бироз инсоф сўрардим. Ахир нима учун ўз ўғиллари келинлари билан яхши муносабатда бўлишини баъзи худбин қайноналар хоҳламайди? Мана шу келин фарзанди билан бутун умр яшашини, бир-бирига ҳамдард ва суянчиқ бўлишини наҳот ўйлашмайди?..\nОрадан етти йил ўтибдики, қайнонам мен билан эрим ўртасида ўтиради. Бошқа аёлларга ўхшаб, ўз эримга эркалик қилишга ҳам қўрқаман. Эрим билан бир-биримизга озгина кулиб қарасак борми, қандайдир баҳона билан жанжал кўтарилади.\n— Болаларни олиб, қаергадир борайлик, уйда юрагим сиқилди, — дейман умид билан эримга.\n— Ойимга ёқмайди, биласан-ку! — дейди у ҳам ночор.\n— Хўш, унда қачон оилавий қаергадир борамиз?! Янги келинлигимда-ку, «Одамлар гапиради», деб бирга айланишга бормасдик. Ҳозир болаларимизни ҳам хиёбонга олиб боришга ҳақимиз йўқми?\n— Менга нима дейсан, ойимдан сўра. Биласан-ку, хафа бўлиб олади…\nМенга ақалли битта одам тушунтириб бера оладими? Нима учун бизда келинлар эри билан сайрга чиқиши глобал даражадаги муаммо? Ҳамманинг ҳам оиласида айни шу ҳолат дея олмайман, албатта. Аммо аксарият ўзбек йигитлари аёлини хурсанд қилишини қайноналар «бурнидан ип ўтказиб олишган», дея баҳолашади. Мана шу майда нарсалар шахсан менинг ҳаётимга, асабларимга нақадар катта таъсир ўтказаётганини нариги хонада ухлаб ётган қайнонам тушунармикин? Алоҳида чиқиб кетиш мен учун шунчаки ушалмас орзу. Сабаби, эрим яккаю ягона ўғил фарзанд. Бутун умр мана шу аёл билан яшашни ўйласам, ҳаттоки эрим билан ажрашгим келади. Аммо уни жуда яхши кўраман. Аслида, эрим ҳам жабрдийда. Мен билан онасининг ўртасида ҳар сафар вазиятни юмшатишга уринаверади. Гоҳ менга, гоҳ қайнонамга кулиб, ҳадялар улашаётган, жанжалдан кейинги вазиятни юмшатаётган эримнинг бу ҳолига раҳмим келади. У ҳам нима қилсин, бири волидаси, яна бири севикли рафиқаси.\nМен қайнонасини чиқиштирмайдиган келинлар тоифасига кирмайман. Агар баъзи келинларга ўхшаб пухта-пишиқ бўлганимда эди, онасига қарши эримни аллақачон қайраган, билганимдан қолмай, безларча юрган бўлардим. Бундай ишларга виждоним йўл қўймагани учун ҳам тинчлантирадиган дори ичиб, бурчак-бурчакда йиғлаб юрибман. Менга кўп нарса керак эмас, Худога шукр, ҳамма нарсам бор, соғломман. Фақат қайнонам мени тинч қўйиши, менга душмандай қарамаслигини хоҳлайман, холос. Шунча йиллар давомида унинг кўнглини олишга кўп уриндим, натижа йўқ. Менга маслаҳат беринг, нима қилишим керак ўзи? Қайнонамнинг кўнглига қандай йўл топай?\nКатегория: HIKOYALAR TO'PLAMI / ХИКОЯЛАР ТУПЛАМИ | Просмотров: 34 | Добавил: sherlarorg | Рейтинг: 0.0/0


Комплигам В® | medu.uz - Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Комплигам В®\nПрепаратнинг савдо номи: Комплигам В®\nТаъсир этувчи модда (ХПН): поливитаминлар\n1 ампула (2 мл) қуйдагиларни сақлайди:\nфаол моддалар: тиамин гидрохлориди —100 мг, пиридоксин гидрохлориди —100 мг, цианокобаламин — 1 мг, лидокаин гидрохлориди — 20 мг.\nВ гуруҳи нейротроп витаминлари нервлар ва ҳаракат аппаратининг яллиғланиш ва дегенератив касалликларига ижобий таъсир кўрсатади. Улар танқислик ҳолатларини йўқотиш учун қўлланадилар, юқори дозаларида эса анальгетик хусусиятларга эга, қон оқимини кучайишига ёрдам беради, нерв тизимининг ишини ва қон яратиш жараёнларини (В12 витамин) нормаллаштиради. Тиамин (В1) нерв тўқимасидаги алмашинув жараёнларида, ҳал қилувчи аҳамиятга эга бўлган карбонсувларнинг алмашинуви жараёнларида, шунингдек Кребс циклида кейинги ТПФ (тиамин пирофосфат) ва АТФ (аденозин трифосфат) синтезида асосий роль ўйнайди. Пиридоксин (В6) оқсилларининг метаболизмида ва хусусан карбонсувлар ва ёғларнинг метаболизмида иштирок этади. Иккала витаминларнинг (В1, В6) физиологик функцияси нерв, нерв-мушак ва юрак-томир тизимларига ижобий таъсири билан намоён бўладиган бир бирига потенцияловчи таъсиридир.\nЛидокаин анастезиянинг барча турларини чақирувчи маҳаллий оғриқсизлантирувчи восита.\nМушак ичига юборилганидан кейин тиамин инъекция жойидан тез сўрилади ва қонга тушади (50 мг доза биринчи куни юборилганида 15 минут ўтгач 484 нг/мл) ва организмда нотекис тақсимланади – унинг миқдори лейкоцитларда 15%, эритроцитлар 75% ва қон плазмасида 10%. Организмда витаминнинг аҳамиятли заҳиралари йўқлиги туфайли, у организмга ҳар куни кириши керак. Тиамин гематоэнцефалик ва йўлдош тўсиқлари орқали ўтади, она сутида аниқланади. Тиамин сийдик билан альфа фазада – 0,15 соат ўтгач, бета фазада – 1 соат ўтгач ва терминал фазада – 2 кун давомида чиқарилади. Асосий метаболитлари тиамин карбон кислотаси, пирамин ва айрим номаълум метаболитларидир. Барча витаминлар ичида организмда энг кам миқдорларда тиамин сақланади. Катта одам организми тахминан 30 мг тиамин сақлайди. 80% тиамин пирофосфати, 10% тиамин трифосфати кўринишида ва қолган миқдори тиамин монофосфати кўринишида. Мушак ичига юборилганидан кейин пиридоксин тез қон хавзасига сўрилади ва СН2ОН гуруҳини 5-нчи ҳолатида фосфорланганидан кейин коэнзим ролини бажариб организмда тақсимланади.\nВитаминнинг тахминан 80% қон плазмаси оқсиллари билан боғланади. Пиридоксин бутун организм бўйлаб тақсимланади, йўлдош орқали ўтади, она сутида аниқланади. Жигарда деполланади ва 4-пиридоксин кислотасигача оксидланади, у сийдик билан, сўрилганидан кейин максимум 2-5 соат ўтгач чиқарилади. Одам организмида 40-159 мг В6 витамин сақланади, унинг ҳар кунги элиминациясини тезлиги 2,2-2,4% ўрнини тўлдирилиши тезлигида тахминан 1,7-3,6 мг ни ташкил қилади.\n– нейропатиялар ва полинейропатиялар (диабетик, алкоголли ва бошқалар);\n– неврит ва полиневрит, шу жумладан ретробульбар неврит;\n– периферик парезлар, шу жумладан юз нервини;\n– невралгия, шу жумладан уч шохли нервни ва қовурғалараро нервларни;\n– оғриқ синдромини (илдизли, миалгия);\n– тунги мушак тиришишлари, айниқса катта ёш гуруҳи шахсларда;\n– плекоспатиялар, ганглионитлар (ўраб олувчи герпесни ҳам қўшиб);\n– умуртқа поғонаси остеохондрозининг неврологик кўринишлари (радикулопатия, люмбоишалгия, мушак-тоник синдромлар);\n– препаратнинг компонентларидан ҳар қандайига юқори сезувчанлик;\n– декомпенсацияланган сурункали юрак етишмовчилигининг оғир ва ўткир шакллари;\n– болалик ёши (текширишларнинг йўқлиги туфайли).\nПиридоксин леводопа билан бир вақтда буюрилмайди, чунки охиргисининг таъсири сусаяди.\nПрепаратнинг таркибида лидокаиннинг борлигини эътиборга олиб, қўшимча адреналин ёки норадреналин ишлатилган ҳолда, юракка ножўя таъсирини кучайиши мумкин. Маҳаллий анестезияловчи воситаларнинг дозаси ошириб юборилган ҳолда қўшимча адреналин ва норадреналин қўллаш мумкин эмас.\nҚўллаш тавсия қилинмайди.\nПрепарат болалар ололмайдиган жойда сақлансин ва яроқлилик муддати ўтгач ишлатилмасин\nЁруғликдан ҳимояловчи шиша ампулаларда 2 мл дан. Поливинилхлорид плёнка ва алюмин фольга ёки фольгасиз контур уяли ўрамларга 5 ампуладан жойланади. 1 ёки 2 контур уяли ўрамлар қўллаш бўйича йўриқномаси билан бирга картон қутига жойланади.


Сўз уммонидаги гавҳарлар\nHome icon Бош саҳифа»Ўзбек адабиёти»Мумтоз адабиёт»Навоийхонлик»Сўз уммонидаги гавҳарлар\nАлишер Навоийнинг тили, сўз бойлиги тўғрисида мақола ёзиш осон эмас. Навоийнинг лисоний олами шу қадар улкан ва беҳудуд уммонки, мутахассис ҳар қанча қунт ва изчиллик билан ҳаракат қилмасин, уни бутунисича қамраб ололмайди,\nШоир асарларининг тили бўйича олиб борилган, нашр этилган илмий тадқиқотлар, бу масала юзасидан туркийшуносликда қарор топган назарий қарашлар, адибнинг «Муҳокамат-ул-луғатайн» рисоласида ва бошқа асарларида ифодаланган фикр-мулоҳазалар Навоий лисоний оламининг умумий ва муҳим нуқталарини тавсифлашга ёрдам беради.\nАлишер Навоий ижодини ўрганиш, унинг сирли лисоний олами билан танишиш жумҳуриятимиз мактабларининг қуйи синфларида бошланиши ҳар жиҳатдан тўғри ва ўринли удумдир. Мен ҳам Навоий шеърларини дастлаб мактабда ўқиганман. Илк бора шоирнинг қайси шеърларини ўқиганим ҳозир эсимда йўқ. Лекин шу шеърлардан олган мунгли, ёруғ, енгил таассуротларимни, мисраларнинг тотли мусиқасини, қофияларнинг оҳангини, сўзларнинг сеҳрини эслайман.\nКейинчалик Алишер Навоийнинг бошқа шеърларини, насрий асарларини ўқидим, унинг диний, тарихий, фалсафий-таълимий рисолаларини ўргандим, мутахассис сифатида адибнинг тил ҳақидаги фикр-қарашларини тадқиқ этдим. Буюк шоир тасаввуримда бутун қудрати, салобати билан тажассум топа борди.\nАлишер Навоий — бутун туркий олам, жаҳон адабиётида бетакрор сиймо. Унинг мероси, шоирнинг ўз таъбири билан айтганда мусаннафоти, фикр-қарашлари барча кишилар учун азиз ва мўътабар. Навоий мероси, айниқса, биз учун қимматли.\nАлишер Навоий ўзбек маданияти, адабиёти, тили, ижтимоий фикри тарихида бениҳоя катта ўрин тутади. Унинг ижоди туркий халқларнинг ватанпарварлик ҳаракати кучайган бир шароитда камрл топди. Навоий ўзбек адабиётини намуна адабиёт — классик адабиёт даражасига кўтарди. Унинг номи Шарқнинг Фирдавсий, Низомий, Жомий каби улуғ адиблари қаторида туради. Санъат-кор ўзбек адабиётини мана шу даҳолар яратган буюк адабиёт даражасига олиб чиқди.\nАлишер Навоий даврида туркий шоирларн.инг кўпчилиги форс тилида ижод қилар эди. Бу шоирлар ўз она тилидан кўра форс тилида ижод қилишни афзал кўришининг сабабини Навоий ишонарли далиллар билан кўрсатиб берди. Бу сабаблардан бири форс тилида ёзиш одат, анъанага айланганлиги бўлса, иккинчиси — форс тилининг енгиллиги, деб хулоса чиқаради шоир. Форс тилининг енгиллиги дейилганда унинг сайқалланганлиги кўзда тутилади. Бу тил қаршисида ишлов берилмаган, шеърхонлик оқшомларида қўлланмайдиган, тўғрироғи, жуда кам қўлланиладиган, кундалик сўзлашув эҳтиёжларига хизмат қиладиган туркий тил шоирларнинг кўзига, ҳеч шубҳасиз, оғир, шеъриятдек нозик санъатга яроқсизга ўхшаб кўринар эди.\n«Муҳокамат-ул-луғатайн» асарида ўзи тўғрисида гапириб, Алишер Навоий шеър ёзишни форс тилида бошлаганини айтади. Лекин тушуниш ёшига етиб, туркий тил ҳақида фикр юритиш эҳтиёжи туғилгач, унинг кўз ўнгида зебу зийнатлари сон-саноқсиз ўн саккиз минг оламдан ортиқ олам намоён бўлгани, фазилат ва етукликда чек-чагараси бўлмаган тўққиз фалакдан ортиқ фалак кўргани, дур ва гуллари юлдузлардан равшанроқ хазина ва гулшан учратгани, аммо бу оламга ҳеч кимнинг қадами етмагани ва қўли тегмагани ҳақида ёзади.\nАлишер Навоий туркий адабий тилни (эски ўзбек адабий тилини) тараққий эттириш, уни кўпчиликка манзур қилиш, бу тилни шеърият дунёсига тан олдириш қанчалик қийин ва машаққатли иш эканини яхши тушунди. Бунинг учун ўша даврда Мовароуннаҳр ва Хуросонда ҳукмрон бўлган форс тилидаги адабиётга мазмун ва бадиий қиймат томонларидан тенг адабиёт яратиш зарур эди. Навоий бу улуғ вазифани тўла-тўкис амалга оширишга муваффақ бўлди.\nШуни айтиш керакки, туркий ва форсий тилларнинг ўзаро муносабати ҳақида Навоий ўзининг қатор асарларида фикр юритди. Масалан, «Ҳайрат-ул-аброр» достонида шоир форс эли ўз она тилларида ёзилган асарларни ўқишдан хурсандлиги, туркийлар ҳам ана шундай бойликдан баҳраманд бўлишга лойиқ эканлиги, «Лайли ва Мажнун» асарининг охирида бу ривоятни туркча ҳикоя қилганлиги, туркийлар орасида хуштаъб, соф идрокли одамлар кўп эканлиги ҳақида ёзади. «Муҳокамат-ул-луғатайн» асарида туркий ва форсийнинг ифода қудрати бир-бирига қиёсланади, Бундай далилларга қараб Алишер Навоийни бутун умри давомида қизиқтирган, ўйлашга мажбур қилган лисоний муаммо — туркий ва форсий тилларнинг бир-бирига муносабати, туркий тилнинг ифода қудрати форсий тилнинг таъсирчанлигидан кам эмаслигини исботлашга интилишдан иборат бўлган экан, деган хаёлга бориш мумкин. Алишер Навоий асарлари тили билан, Навоийнинг лисоний қарашлари билан шуғулланган олимларнинг кўпчилиги ҳақиқатан ҳам шу йўсинда фикр юритиб, масалани икки тил баҳси билан чеклашга ҳаракат қилдилар. Ҳолбуки, Навоий даврида Мовароуннаҳр ва Хуросондаги лисоний муаммолар доираси икки тил баҳсига нисбатан беқиёс даражада кенг ва чуқур эди.\nАлишер Навоий асарлари тилининг ўзига хос қиёфаси ва тарихдаги ўрни тўғрисида фикр юритар эканмиз, ўша даврда ҳукм сурган тил вазияти ва унинг Навоий тилига таъсири ҳам тазйиқи масаласини четлаб ўтиб бўлмайди.\nНавоий замонида Мовароуннаҳр ва Хуросонда бу ҳодиса ғоят мураккаб бўлганлигини кўрсатувчи далиллар кўп. Уларни Навоий асарларида ҳам учратамиз. «Муҳокамат-ул-луғатайн»да ўша даврда кенг тарқалган тўрт тил тўғрисида фикр юритилади. Булардан биринчиси араб тили бўлиб, шоирнинг таъкидлашича, фасоҳат ойини (равонлик, гўзаллик тарзи) ва балоғат тазйини (етуклик зийнатлари)да буюк ва ҳайратомуздир. Шу билан бир қаторда, Қуръони каримнинг, пайғамбар ҳадисларининг, буюк авлиё ва машойихлар ўгит-насиҳатларининг мана шу тилда ёзилганлиги ҳам муҳим қадрият сифатида айрича таъкидланади.\nБу тилни мана шундай юксак баҳолаган ва қадрлаган Навоий ўз асарларида арабча сўз ва ибораларни кўплаб ишлатаверган ва буни табиий ҳол деб билган. Ўз асарларига ном қўйишда ҳам анъанага мувофиқ арабча сўз ва ифодалардан фойдаланган. Бундан англашиладики, ижод жараёнида Навоий ҳал қилган лисоний муаммолардан бири — бошқа тиллардан сўз олиш муаммоси — биринчи навбатда араб тилига алоқадор бўлган. Бунда, ҳеч шубҳасиз, шоирнинг Қуръон тилини мукаммал билганлиги (унинг арабча луғат тузганлиги маълум) катта ўрин тутган.\n«Муҳокамат-ул-луғатайн»да зикр этилган тиллардан учтаси туркий, форсий ва ҳиндий тил бўлиб, булар ҳам асл ва мўътабар тиллар сифатида тавсифланади.\nНавоий замонида Мовароуннаҳр ва Хуросонда форсийнинг мавқеи баланд бўлгани, туркийда ижод қилган адиблар ундан андоза олгани учун, бу тилдан туркийга сўз ўзлаштиришга ҳеч ким монелик қилмаган. Ҳозирги тилимиз билан эски ўзбек адабий тили орасидаги фарқлар кўп жиҳатдан Навоий даврида, ундан олдин ва ундан кейинги асрларда араб ва форс тилларидан олинган сўз ва иборалар ҳаддан ташқари кўпайиб кетганлиги билан изоҳланади. Ўз вақтида Абулғози Баҳодирхон ҳам бунга эътибор қилган эди. «Биздин бурун туркий тарих айтқанлар, — деб ёзган эди у, — арабий лафзларини қўшуб турурлар ва форсийни ҳам қўшуб турурлар... ўзларининг ҳунарларин ва устодлиқларини халқға маълум қилмоқ учун. Биз мунларнинг ҳеч қайсисини қилмадуқ анинг учунким, бу китобни ўқуғувчи ва тинглағучи албатта турк бўлғуси турур, бас, туркларга туркона айтмак керак, то уларнинг барчаси фаҳм қилғайлар бизнинг айтқан сўзимизни».\nАраб ва форс тилларидан олинган сўзларнинг кўпайиб кетганлигига, уларга тақлидан тузилган жумла ва ибораларга қараб, ҳозирги ўзбек тили эски ўзбек адабий тилининг тадрижий давоми эмас, деб исботлашга уринишлар бўлди. Бундай талқин тарафдорлари ҳозир ҳам бор.\nАлишер Навоийнинг бевосита иштироки ва мадади билан классик тил даражасига кўтарилган туркий адабий тил қатор манбаларда чиғатой тили, Ўрта Осиё туркийси каби номлар билан аталгани маълум.\nЧингизхоннинг иккинчи ўғлининг исми бўлган Чиғатой истилоҳи чиғатойилар сулоласи (1242— 1370) даврида Мовароуннаҳрда яшаган туркий ва туркийлашган қабила ва элатлар ҳамда уларнинг тили, темурийлар даврида юқори нуқтага кўтарилган туркий адабий тил ва туркий адабиёт ифода-си сифатида қўлланади. Бутун бир халқнинг маънавий хазинасини якка шахс номи билан аташ мумкин эмас. Хорижий туркийшуносликда (баъзан ўзимизда ҳам) қўлланиб келаётган чиғатой истилоҳи англатадиган тил билан бугунги тилимиз айни бир тилнинг турли босқичларими ёки бошқа-бошқа нарсаларми — мана шу масала устида фикр юритиш муҳимроқдир.\nТемурийлар сулоласининг сўнгги йирик вакилларидан бўлмиш Ҳусайн Бойқаро вафотидан кейин Шайбонийхон бошчилигидаги кўчманчи ўзбеклар Мовароуннаҳрни, Хуросонни, сўнгра Хоразмни забт этиб, темурийлар ҳокимиятига барҳам берди. Олимларнинг таъкидлашича, юз берган тарихий воқеанинг нозик нуқтаси шундаки, номлари айтилган жойларда сиёсий ҳокимият, тўғрироғи, ҳоким сулола ўзгарди-ю, лекин маданий муҳит, тил, адабиёт, санъат жиддий ўзгаришга учрамади. Ҳокимият тепасига келган шайбонийлар, кўчманчи ўзбеклар темурийлар даврида юксак тараққий этган, чиғатой номи билан атаб келинган лисоний, адабий, маданий анъаналарнинг бевосита ворислари сифатида майдонга чиқдилар. Янги сиёсий муҳит таъсирида чиғатой истилоҳи ўрнига аста-секин ўзбек истилоҳи қўллана бошлади.\nДемак, чиғатой ва ўзбек истилоҳлари билдирадиган лисоний, адабий ва маданий анъаналар бири иккинчисини ҳеч қачон рад этган эмас, улар бир йўналишдаги, бир кўринишдаги анъана-ларнинг турлича номларидир. Бу мулоҳазалар қадимги тилимизни эски ўзбек адабий тили деган ном билан аташ ҳар жиҳатдан тўғри ва асосли эканлигини кўрсатади.\nАлишер Навоийнинг ўзбек адабий тили тарихидаги ўрнини аниқроқ тасаввур қилиш учун туркийшуносликда кўпдан буён давом этиб келаётган яна бир илмий баҳсга тўхтаб ўтишга тўғри келади. Бу — Навоий тили, Навоий даври туркий адабий тилининг этник-лисоний замини ҳақидаги илмий баҳс.\nҚатор олимлар — булар орасида В. В. Радлов, Ф. Е. Корш каби таниқли туркийшунослар бор — чиғатой тилини қорахонийлар даври китобий-адабий тилининг давоми сифатида талқин этдилар. Бу талқинда жон бор, албатта. Лекин Навоий тилини қорахонийлар даври тилининг давомидангина иборат дейиш, ҳақиқатга тўғри келмайди.\nБу муаммони адолатли ҳал қилиш учун Навоий замонида Мовароуннаҳр ва Хуросонда яшаган туркий аҳолининг мавқеи, маърифий даражаси ва таркиби ҳақидаги манбаларга мурожаат қилиш лозим. Навоий даврида Мовароуннаҳр ва Хуросонда туркий аҳолининг мавқеи жуда юқори бўлганини кўрсатувчи далиллар кўп. Сиёсий ҳокимият туркийлар (темурийлар) қўлида бўлганлиги ҳам шундан далолат беради. Иккинчи томондан, туркийлар яйлов, қишлоқ ва шаҳарларда етакчи, кўп ҳолларда асосий ёки бутун аҳолини ташкил этарди. Бобур ўзининг «Бобурнома» асарида Андижон тўғрисида гапириб, унинг аҳолиси туркийлар бўлганлигини айтади. Андижон «Эли туркдир, — деб ёзади Бобур. — Шаҳр ва бозорисида турки билмас киши йўқтур».\nНавоий даврида Мовароуннаҳр ва Хуросонда яшаган туркий аҳолининг саводхонлик даражаси ва маданий-маърифий савияси қандай бўлганлиги ҳали махсус ўрганилгани йўқ. Лекин мавжуд маълумотларга таяниб, бу ҳақда маълум хулосаларга келиш мумкин. Алишер Навоийнинг қатор асарларида туркий аҳолининг шоир ва олимлари, билимдон ва ғазалхон вакиллари тўғрисида қимматли маълумотлар бор. Е. Э. Бертельс ўзининг тадқиқотларида юксак маърифатли бутун-бутун туркий оилалар ҳақида ёзади. Бу маълумотларга туркигўй шоирлар ва шеър ҳаваскорлари томонидан тез-тез ўтказиб турилган ғазалхонлик оқшомлари ҳақидаги маълумотларни қўшсак, Навоий даврида туркий аҳолининг саводхонлик даражаси, маданий-маърифий савияси юксак бўлган, туркий зиёлилар тўлақонлик, қизғин ақлий ва маданий-маърифий ҳаёт кечирган, деган хулосага келиш қийин эмас. Бу маданий-маърифий муҳит, туркий зиёлилар фаолияти ва нутқи, олий ҳокимиятнинг хайрихоҳлиги Навоий ижодий фаолиятига, унинг асарлари тилига жиддий таъсир этган омиллардан бўлганини тўла ишонч билан айтиш мумкин.\nНавоий даври туркий адабий тилининг этник-лисоний замини ҳақидаги масаланинг яна бир томони бор. Туркий тилнинг ифода қудратини намойиш қилиш учун «Муҳокамат-ул-луғатайн» асарида келтирилган 100 та феълнинг бир қанчаси Навоий асарлари тилида ҳам, бошқа манбалар-да ҳам учрамади. Бу далил Навоий халқнинг жонли тилига жиддий қизиқиш ва ҳурмат билан қараганидан, халқ тили бойликларини тинимсиз ўргангани, тўплагани ва улардан фойдаланганидан далолат беради. Навоий тилининг этник-лисоний замини ҳақида гапирганда, адабий-китобий анъана, туркий зиёлилар нутқи, шуларга ўхшаш бошқа омиллар билан бир қаторда шоирни қуршаган туркий халқ ва қабилалар, қавмлар тилини, Навоий асрида Мовароуннаҳр ва Хуросондаги ирқий ҳамда шевага хос манзарани эътибордан соқит қилиш мумкин эмас.\nБу масала дастлаб Навоий асарларида тилга олинган. «Муҳокамат-ул-луғатайн»да етти иқлимнинг ҳар бирида неча мамлакат ва вилоят борлиги, ҳар қайси мамлакатда қанча шаҳар, қасаба (қишлоқ), кент мавжудлиги, бу жойларда, даштларда, оролларда, дарё соҳилларида турли улус ва қабилалар яшаши айтилиб, «ҳар жамоат алфози (нутқи, сўзлари) ўзгаларидин ва ҳар гуруҳ иборати (иборалари, матни) ёналаридин мутағаййир (фарқли) ва бир неча хусусият била мутаммайиздурки (айрича) ўзгаларда йўқтур» дейилади. Бу ўринда Алишер Навоий турли оила тилларидан кўра туркий тиллар, туркий лаҳжа ва шевалар тўғрисида гапираётганини пайқаш қийин эмас. Навоийнинг бошқа асарларида, хусусан «Мажолис-ул-нафоис»да хоразмийча туркий тил ифодаси ишлатилгани ҳам шундан далолат беради.\n«Муҳокамат-ул-луғатайн» асарида умумий тарзда зикр этилган улус, қабила, жамоат ва гуруҳларнинг қайси қабила, уруғ, халққа мансублиги очиқ кўрсатилмаган. Лекил Навоий асарлари тилининг этник-лисоний таҳлили бу масалага ойдинлик киритишга ёрдам беради. Тадқиқотлар кўрсатдики, Навоий асарларида қорлуқ унсурлари билан бир қаторда ўғиз ва қипчоқ унсурлари ҳам сезиларли миқдорда учрайди. Бу фикр Навоий сиёсий вазиятига ҳам тўғри келади. Темурийлар давлатларида қорлуқлар билан бир қаторда ўғизларнинг етакчи ўрин тутганини, вақт ўтиши билан қипчоқлар таъсирининг ошиб борганини кўрсатувчи далиллар кўп.\nАлишер Навоий даҳосининг қудрати шунда намоён бўлдики, у мана шу турли тил, лаҳжа ва шеваларда гапирувчи туркий аҳоли учун бирдан-бир тўғри лисоний ечим топа олди. Лаҳжалардан бирини танлаб, ўзини бошқа лаҳжа ва шевалардан чеклаш йўлидан бормади. Шоирнинг ўз таъбири билан айтганда, турк назмида алам тортиб (байроқ кўтариб, юриш қилиб) мамлакатни (турк оламини) бутунлигича, тўлалигича забт этишга, якқалам қилишга (бир хил гапирадиган, бир адабий тилда сўзлайдиган қилишга) жазм этди ва бунга муваффақ бўлди, Шунинг учун ҳам қатор шарқшу-нос ва туркийшунос олимлар бу адабий тилни Ўрта Осиё туркий адабий тили сифатида талқин этдилар.\nНавоий тилининг ҳозирги ўзбек адабий тилига муносабатини ҳал қилишда адабий-лисоний анъаналар, яъни ёзма манбалар билан бир қаторда икки даврнинг этник-диалектологик вазиятла-рини бир-бирига қиёслаш катта аҳамиятга эга. Агар биз Навоий асарлари тилида кучли адабий-китобий анъана, араб ва форс тилларининг таъсири билан бир қаторда қорлуқ, ўғиз ва қипчоқ лаҳжаларининг излари очиқ-ойдин мавжуд эканини, бу лаҳжалар ҳозирги ўзбек тилининг таркибий қисмлари эканини ҳисобга олсак, бу хусусда икки хил фикр юритишга ўрин қолмайди. Алишер Навоийнинг бевосита иштироки ва ҳомийлигида классик адабий тил даражасига кўтарилган туркий адабий тил билан ҳозирги адабий тил айни бир тилнинг турли босқичларидир.\nЭски ўзбек адабий тили, хусусан Навоий тили халқимиз ижодий қудратининг бебаҳо маҳсулидир. У ҳозирги адабий тилимиз шаклланишида замин ва таянч манба бўлди. Шу билан бир қатор-да, эски ўзбек адабий тили, жумладан Навоий тили, бу тилда ёзилган ва сақланиб келаётган ада-бий, тарихий, илмий ва бошқа манбалар халқимиз учун битмас-туганмас маънавий хазинадирк Бу хазинадан оладиган руҳий озуқамиз бугунги ва келгуси ақлий-маънавий ҳаётимизнинг тўлақонли ва соғлом кечишига ёрдам беради.\nНавоий лисоний оламининг биз учун қиммати ва аҳамияти мана шунда.\nЎзФА мухбир аъзоси, филология фанлари доктори, профессор


Вазир Агриппина Шин раҳбарлигидаги Мактабгача таълим вазирлиги мутахассисларидан иборат ишчи комиссия ҳудуддаги мактабгача таълим тизимини мониторинг қилиш мақсадида Хоразм вилоятига етиб келди. – Бош саҳифа\nБош саҳифа / Ахборот хизмати / Янгиликлар / Вазир Агриппина Шин раҳбарлигидаги Мактабгача таълим вазирлиги мутахассисларидан иборат ишчи комиссия ҳудуддаги мактабгача таълим тизимини мониторинг қилиш мақсадида Хоразм вилоятига етиб келди.\nВазир Агриппина Шин раҳбарлигидаги Мактабгача таълим вазирлиги мутахассисларидан иборат ишчи комиссия ҳудуддаги мактабгача таълим тизимини мониторинг қилиш мақсадида Хоразм вилоятига етиб келди.\nТашриф буюриш режалаштирилган объектлар ичида биринчиси – Хива педагогика коллежи бўлди. Тез орада 400 болакай учун МТТ сифатида ўз фаолиятини бошлайдиган коллежда кенг қамровли реконструкция, бинолардан бирини капитал таъмирлаш ишлари олиб бориляпти. Коллеж ҳудудининг бўш қисмида 120 нафар бола учун модулли МТТ қад рослайди.\nАгриппина Шин коллежга ташрифи чоғида коллеж талабалари билан мулоқот қилди. Россия фуқароси Мавжуда Муратова ўз келажагини айнан мактабгача таълимда кўраётганини айтар экан, кичик ёшданоқ болаларга муносиб таълим беришни хоҳлаётганини билдирди.\nФазилат Раматова – Туркманистондан келган кўплаб талаба ёшлардан бири. Фазилатнинг айтишича, унга бу ер жуда ёққан, барча шароитлар муҳайё қилинган, завқ билан таълим олмоқда.\nМониторинг якунлангач, бинолар ҳамда уларнинг атрофини реконструкция қилиш ва таъмирлаш бўйича қарор қабул қилинди. Коллеж негизида мактабгача таълим йўналишлари бўйича кластер, шунингдек, МТТ педагогларининг малакасини ошириш бўйича курслар ташкил этилади.\nИшчи комиссиянинг навбатдаги манзили умумий типдаги 300 ўринга мўлжалланган МТТда реконструкция қилинаётган ихтисослаштирилган МТТ бўлди. Бу ерда ҳозирги вақтда қурилиш ишлари олиб борилмоқда. Бинони шу йилнинг ёзида фойдаланишга топшириш режалаштирилган.\nМТТнинг катта ҳудуди ҳам болалар учун ҳам педагогик таркиб учун кенг қамровли тадбирлар ўтказиш имконини беради. Таълим бериш ва фаолиятини олиб боришда Польша технологияси элементлари қўлланилади. Бино реконструкцияси Мактабгача таълимни ривожлантириш жамғармаси маблағлари ҳисобидан амалга оширилмоқда.


Тавҳид ақидаси: Худосиз фирқалар ва жоҳилий ҳизбларга аъзо бўлиш ҳукми\nСаҳобий бўлинг: Чўғни чангаллаганлар (2)\nБуюк имомларга қаратилган маломатларни бартараф этиш (12)\nМусулмон ҳаётига кинофильмларнинг таъсири\nҲаром амаллар: Бировнинг ерини тортиб олиш\nBy Исмоил Муҳаммад Яъқуб on\t 02/23/2019 АҚИДА ТАВҲИД АҚИДАСИ\n1. Коммунистик, секуляр (илмоний-дунёвийлик) каби динсиз партия ва фирқаларга кириш Исломдан қайтиб, муртад бўлишдир. Агар бу фирқаларга аъзо бўлган одам Исломни даъво қилса, у иши катта мунофиқлик бўлади. Зеро, мунофиқлар зоҳиран Исломга мансуб саналиб, ботинда кофирлар билан биргадир. Аллоҳ таоло улар ҳақида айтади:\n«Иймон келтирган зотларга йўлиққанларида: “Биз ҳам иймон келтирдик”, дейдилар. Ўзларининг шайтонлари (бошлиқлари) билан холи қолганда эса: “Биз, албатта, сизлар билан биргамиз, фақат (уларнинг устидан) кулмоқдамиз, холос”, дейишади» (Бақара сураси, 14).\nЯна айтади: «Улар (яъни мунофиқлар) сизларга кўз тикиб турадилар. Агар сизларга Аллоҳ томонидан фатҳу зафар бўлса: “Биз ҳам сизлар билан бир диндамиз-ку”, дейдилар. Агар ғалаба кофирларга насиб бўлса: “Биз сизлардан устун бўлган ва сизларни мўминлардан ҳимоя қилган эмасмидик?” дейишади» (Нисо сураси, 141).\nБу алдоқчи мунофиқларнинг икки юзи бўлади. Бир юзи билан мўминларга, иккинчи юзи билан кофир дўстларига боқишади. Уларнинг иккита тили бўлади. Биттасини мусулмонлар зоҳирига қараб қабул қилаверадилар, иккинчиси эса уларнинг яширин сирларини фош қилади: «Иймон келтирган зотларга йўлиққанларида: “Биз ҳам иймон келтирдик”, дейдилар. Ўзларининг шайтонлари (бошлиқлари) билан ҳоли қолганда эса: “Биз албатта сизлар билан биргамиз, фақат (уларнинг устидан) кулмоқдамиз, холос”, дейишади» (Бақара сураси, 14). Китобу Суннатдан – уларнинг аҳлини масхаралаб ва менсимасдан – юз ўгиришди, кўпайгани сари ёмонлик ва мутакаббирликни зиёда қиладиган илмлари билан мағрурланиб, Аллоҳ ва Расулининг ҳукмига бўйсунишдан бош тортишди. Аллоҳ ва Расулининг сўзларини маҳкам ушлаган кишиларни кўришса, уларнинг устидан кулишади: «Аллоҳ уларнинг устидан кулади ва ўз туғёнларида адашиб-улоқиб юришларини давомли қилади» (Бақара сураси, 15). Ҳолбуки, Аллоҳ таоло мўминлар сафига қўшилишга буюрган: «Эй мўминлар, Аллоҳдан қўрқингиз ва иймонларида ростгўй бўлган зотлар билан бирга бўлингиз!» (Тавба сураси, 119).\nБу динсиз фирқалар бир-бири билан курашиб ўтади, улар ботилга асосланган. Масалан, шуюийлар (коммунистлар) яратувчининг борлигини инкор қилишади ва самовий динларга қарши курашади. Ким ақидасиз яшашни раво кўрса, бирламчи ақлий ҳақиқатларни инкор қилса, у ақлини ишлатмайдиган нодон бўлади. Илмонийлар (дунёвийлик тарафдорлари) динларни инкор қилишади ва бу ҳаётда фақат ҳайвонларча яшашдан бошқа ғояси бўлмаган моддиятга (материалистик фалсафага) суянишади. Капиталистларнинг эса ҳалолдан бўладими, ҳаромдан бўладими, қайси томондан бўлса ҳам, мол-дунё жамғаришдан бошқа ташвиши бўлмайди. Уларда камбағалларга нисбатан меҳр-шафқат деган нарса йўқ. Иқтисодлари рибо (судхўрлик) асосига қурилган. Рибо эса Аллоҳ ва Расулига қарши кураш, давлат ва шахсларнинг емирилиши, қашшоқ халқларнинг қонларини сўриш демакдир. Заррача иймони бор одам у ёқда турсин, қайси ақли расо инсон бундай ақлсиз, динсиз, ҳаётда интиладиган ва курашадиган бирор ғояси бўлмаган тузумда яшашга рози бўлади?! Аслида бу тузумлар мусулмонлар диёрига уларнинг кўпидан саҳиҳ дин кўтарилгани, йўлсизлик устида тарбияланиб, қарамликда яшашгани боис кириб келган.\n2. Жоҳилий, миллий, ирқий ҳизб ва фирқаларга аъзо бўлиш ҳам куфр ҳамда Ислом динидан қайтиб, муртад бўлиш саналади. Чунки Ислом миллий-ирқий таассубларни, жоҳилий чақириқларни рад этади. Аллоҳ таоло айтади: «Эй инсонлар, дарҳақиқат Биз сизларни бир эркак (Одам) ва бир аёл (Ҳаво)дан яратдик ҳамда бир-бирларингиз билан танишишинглар (дўст-биродар бўлишинглар) учун сизларни (турли-туман) халқлар ва қабила-элатлар қилиб қўйдик. Сизларнинг Аллоҳ наздидаги энг ҳурматлигингиз тақволироғингиздир» (Ҳужурот сураси, 13).\nНабий соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: «Ким асабиятга (таассубга) чақирса, у биздан эмас. Ким асабият учун жанг қилса, у биздан эмас. Ким асабият учун ғазабланса, у биздан эмас».\nЯна дедилар: «Аллоҳ сизлардан жоҳилият таассубини ва ота-боболар билан мақтанишни кетказди. Энди киши фақат тақводор мўмин ёки бадбахт фожир бўлади. Инсонлар Одам фарзандларидир, Одам эса тупроқдан яралган. Арабнинг ажам устида ҳеч қандай афзаллиги йўқ, фақат тақво билангина (афзал бўлиши мумкин)».\nБундай тоифачиликлар мусулмонларни бўлиб ташлайди. Ҳолбуки, Аллоҳ таоло бирликка, яхшилик ва тақво устида ўзаро ёрдамлашишга буюрган, бўлиниш ва ихтилофга берилишдан қайтарган. Аллоҳ таоло айтади: «Барчангиз Аллоҳнинг арқонига (Қуръонга) боғланинг ва бўлинманг! Аллоҳнинг сизларга берган неъматини эсланг: бир-бирингизга душман бўлган пайтингизда дилларингизни ошно қилиб қўйди ва сизлар Унинг неъмати сабаб биродарларга айландингиз…» (Оли Имрон сураси, 103).\nАллоҳ таоло бизлардан фақат битта ҳизб бўлишимизни истайди. Нажотга эришувчи бу ҳизб – Аллоҳнинг ҳизбидир.\nАбул Ҳасан Надвий шундай ёзади: «Европанинг сиёсий ва маданий истилосига учраганидан сўнг Ислом олами қон-қариндошлик, жинсий ва миллий-ирқий таассубчиликларга бўйсуна бошлади, уларни илмий асосланган масала, муқаррар ҳақиқат, қочиб қутулиш имконсиз бўлган воқелик деб ишона бошлади, мусулмон халқлар Ислом таг-томири билан қуритган таассубчиликни яна қайта тирилтиришга, унинг расм-русумларини тиклашга, Исломдан олдинги даврлардаги миллий-ирқий анъаналари билан фахрланишга ғайритабиий суратда интила бошлади. Ваҳоланки, айни шу нарсани Ислом жоҳилият деб номлаган, Аллоҳ таоло мусулмонларга ундан қутулиш неъматини инъом қилган ва бу неъматнинг шукрини адо этишга ундаган эди.\nТабиийки, мўмин киши узоқ ё яқин даврлар илгари ўтган жоҳилиятни фақат нафрат, ёмон кўриш, жирканиш ва сесканиш билан эслайди. Қамоқ азобларига дучор бўлиб, ундан эндигина қутулиб чиққан одам маҳбуслик даврида чеккан азоб-уқубатлари ва тортган хўрликларини титроқларсиз эслай оладими, ахир?! Узоқ вақт оғир дард чекиб, ҳаётдан бутунлай умиди узилган одам касаллигидан тузалиб кетгач, ўтган кунларини ранги ўзгармай, кўнгли бузилмай хотирлай оладими, ахир?!»\nБу тоифачиликларни Аллоҳнинг шариатидан юз ўгирган, Унинг динидан тонган кимсалар учун Аллоҳ юборган азоб деб билмоқ керак. Аллоҳ таоло айтади: «Айтинг: У сизларга устингиздан ё оёқларингиз остидан азоб юборишга, ёки сизларни гуруҳ-гуруҳ қилиб аралаштириб юбориб (жангу жадалларда) айримларингизга айримларингизнинг зарарини тотдириб қўйишга қодир бўлган зотдир» (Анъом сураси, 65).\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтганлар: «Модомики, раҳбарлари Аллоҳнинг Китоби билан ҳукм қилмас экан, Аллоҳ уларни бир-бирларига азоб тотдирадиган қилиб қўяди».\nҲизб ва тоифаларга таассуб қилиш, худди яҳудларда бўлганидек, бошқалардаги ҳақдан юз ўгиришга сабаб бўлади. Аллоҳ таоло улар ҳақида шундай дейди: “Қачон уларга: «Аллоҳ нозил қилган нарсага иймон келтиринг», дейилса, «Биз ўзимизга нозил қилинган нарсага иймон келтирамиз», дейдилар ва ундан кейин келган ўзларидаги нарсани (Тавротни) тасдиқ этувчи ҳақ (китоб)га кофир бўладилар” (Бақара сураси, 91).\nОта-боболарининг йўлига кўр-кўрона эргашиб, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам келтирган ҳақдан юз ўгирган жоҳилият аҳлининг ҳолати ҳам айни шундай бўлган эди: «Қачон (мушрикларга): “Аллоҳ нозил қилган ҳукмларга бўйсунинг”, дейилса, улар: “Йўқ, биз оталаримизни қандай йўлда топган бўлсак, ўшанга эргашамиз”, дейишади» (Бақара сураси, 170).\nБу тоифачилар ўз фирқаларини Аллоҳ бутун башариятга марҳамат қилиб юборган Исломнинг ўрнига қўйишни истайдилар.\n Термизий ва бошқалар ривояти.\n Абул Ҳасан Надвий, «Риддатун ва ла Аба Бакр лаҳа» рисоласидан.\nAvvalgi maqolaҚабристонга оид ҳукмлар: Муқаддима (9)\nKeyingi maqola Аллоҳнинг исм ва сифатлари: Ҳалим исмининг маъноси (2)


Хайрулла Ҳамидов - Мундиаллар хотираси - Zamin.uz\nХайрулла Ҳамидов - Мундиаллар хотираси\nЖаҳон чемпионатидан бир йил сўнг туғилганман. Немисларнинг элитага қайтган мусобақаси. Голландия деган юртнинг отилиб, катта саҳнага чиққан дамлари эди. Албатта, бу воқеаларни биз кейин видеоларда кўрганмиз. Оталаримиз яхши эслашади.\nИлк томоша қилганим Марадонага аталган мундиал бўлган. 11 ёш эдим. Аргентина жаҳон чемпиони бўлган, худди туғилишимдан бир йил олдинги Германияга ўхшаб буюклар сафидан ўрин олган эди.\n1990 йилги жаҳон чемпионати ақлимни таниган пайтларим бўлгани учунми ё ростан ҳам катта жамоалар кўп бўлганиданми, жуда шиддатли ўтгани ёдимда. Германия Аргентинадан қасос олганди. Туғилишимдан сал олдин элитага қайтган Германия ақлимни таниганимда улғайган Аргентинани, хусусан, унинг етакчисини йиғлатган эди.\n1994 йил. Университетда ўқийман. Газетада мусаҳҳиҳ бўлиб ишлайман. Илк хабарсифат мақолаларим футболга оид ёзилганига ўша мундиал сабабчи. Роберто Баджо сиймоси шунинг учун ҳам кўз ўнгимда ўта катта юлдуз бўлиб қолгандир. Балки.\nАср охиридаги жаҳон чемпионати финали ҳам шундоқ кўз ўнгимда. Сабаби, айнан ўша куни журналистика факультетида диплом ишимни ҳимоя қилгандим ва ўз нутқимни «бугун финал бўлади» деб бошлагандим. Зидан ўша куни футбол элитасига киришини билмасдим, очиғи. Бразилия қўрқинчли эди жуда. Балки диплом ишимни ҳимоя қилаётган пайтимда Роналдонинг ўша заҳарланажак овқатини еяётган пайтига тўғри келгандир. Балки.\n2002 йилги мундиал менинг шарҳловчилик фаолиятимдаги муҳим бурилиш эди. Финални Мирзаҳаким акам билан шарҳлаганман. Ёлғондакам Германияга мухлис бўлиб бошлаганман (чунки немислар юриб келган сетка томонидаги ўйинларнинг кўпи менинг чекимга тушганди), бироқ Роналдо гол ургач, уялмасдан устоз шарҳловчининг гапини ҳам «юлиб» олганим эсимда. (Шу одатим ҳалигача бор)\n2006 йилги мундиал ҳам ўз воқеотлари билан хотирам тўридан жой олган. Телевидениедан кетганману, аммо мундиал ўйинларига чақиртирилган эдим. Ғалати ҳолат-а, шу мусобақа тугайди ва ТВда бошқа ишламайман. Недир кемтик бўлиб турарди ўйинларни кўрарканман. Учинчи ўрин учун баҳсни шарҳлагандим охирги марта. Швайнштайгер шундан бери кўзимга ғалати кўринади.\n2010. Финални Қизилтепада кўрганман. Илк куним эди.\n2014. Финални яна ўша ерда кўрдим. Лекин кетиш арафасида турганимни билардим. Бу ҳис худди 2006 йили эринибгина ўйинлар тугашини истамай шарҳлаганимга ўхшарди, фақат акс ҳолида – тезроқ тугайқолса эди бу турнир, дердим. Мундиал ҳам тез тугади, муддат ҳам.\n2018 йилги ЖЧга ҳам етиб келдик. Энди икки хил тасаввур: агар ЖАРдаги ва Бразилиядаги жаҳон чемпионати билан солиштирилганда, роҳатланиб кузатаман. Бундан-да завқли онлар йўқ, деб. Аср аввалидаги мундиаллар ила таққосланса, шарҳловчи бўлиб мундиални томошабин бўлиб кузатиш бироз аламли туйғу. Барибир мен биринчи таққосни танлайман ва завқланишга қарор қиламан.\nМен бу сабримнинг эвазига бошқа мукофот кутаман: 2022 йилги турнирда терма жамоамизни илк маротаба ана шу фестивалда кўриш! Фарқи йўқ, шарҳловчи бўлибми, томошабин бўлибми, фақат оилам бағрида, дўстлар даврасида бўлгани.\nЭслаб кўрингчи, жаҳон чемпионатлари сизнинг ҳаётингизга ҳам шундай, бўлак-бўлак туйғулар изини ташлаб кетгандир балки.\n16-07-2015, 17:41, Спорт\n6-03-2015, 12:15, Спорт\n1-03-2015, 16:56, Спорт\n1-12-2014, 23:22, Спорт


Кобулдаги портлаш оқибатида 31 киши ҳалок...\n22.04.2018 15:31 0 1179\nФото: «Bradenton Herald»\nАфғонистон пойтахти Кобул шаҳридаги сайловчиларни рўйхатга олиш биноси олдида бомба портлади. Бу ҳақда «РИА Новости» хабар бермоқда.\n«Tolonews» телеканалининг Афғонистон соғлиқни сақлаш вазири Воҳид Мажруқнинг баёнотига таяниб берган хабарига кўра, портлаш оқибатида 31 киши ҳалок бўлган. Жароҳатланган кишилардан 50 нафари шифохоналарга жойлаштирилган.\nҲукумат қурбонлар сони ортишидан ташвишда.


«Толибон» Панжширга ҳужум қилди - EFFECT.UZ\n. 22:59 | 30.08.2021\n“Толибон” ҳаракати ўзининг назоратида бўлмаган ягона вилоят Панжширга ҳужум қилди. Бу ҳақда Sputnik Афғонистон хабар бермоқда.\nМаълум бўлишича, тўқнашув Шатал базаси ҳудудида тахминан бир соат олдин содир бўлган. Айтилишича, “Толибон” аллақачон 5 жангарини йўқ қилган ва битта юк машинасини портлатган. Қаршилик фронти жангчиларининг йўқотишлари ҳақида маълумот йўқ. Қисқа қиролли тўқнашувлардан кейин толиблар орқага чекинишди.\nТаъкидлаб ўтиш жоиз, ушбу вилоятда “Толибон” радикал гуруҳига қарши қўшин тўплаётган Аҳмадшоҳ Массуднинг ўғли Аҳмад Масъуд аввалроқ шундай деган эди:\n“Толибон”га қаршилик бошланди, мен отамнинг изидан бораман. Панжшир – Афғонистоннинг охирги озодлик таянчи. “Биз уни ҳимоя қиламиз. Панжширда отамдан бери сақланаётган қурол ва ўқ-дорилар бор. Афғонистонликларнинг баъзилари Толибонга қарши қаршилик кўрсатиш учун Панжширга келишган” – Масъуд.\nМаълумот ўрнида, август ойининг биринчи ўн кунлигида Толибон Афғонистондаги ҳукумат кучларига қарши ҳужумини кучайтирди. Мамлакатдаги майдони ва аҳолиси жиҳатидан энг кичик вилоятлардан бири толибларнинг назорати остида бўлмаган Кобулнинг шимоли –шарқидаги ягона вилоят – Панжшир ҳисобланади.


Аллоҳнинг шундай бандалари борки… – oliymahad.uz\nАллоҳнинг шундай бандалари борки…\nДОКТОР МУҲАММАД РОТИБ НОБУЛСИЙДАН БИР ҲАДИС ШАРҲИ\n(Фазилатли Шайх, Доктор Муҳаммад Ротиб Наблусийнинг 08. 01. 1998- йили, “Жомеул Аҳмадий“ номли масжидида ҳаётий мисоллар ила ажойиб ва гўзал шарҳланган ҳадис дарсини эътиборингизга қисқача ҳавола қиламиз):\nОламлар Роббиси Аллоҳга ҳамд бўлсин, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламга дуруду саломларимиз бўлсин.\nИбн Умар разияллоҳу анҳумодан ривоят қилинади. Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): “Аллоҳнинг шундай бандалари борки, уларни одамларнинг эҳтиёжларига хослаб қўйган. Одамлар (шахсий) эҳтиёжларини қондириш учун уларнинг ҳузурларига талпинадилар. Ана ўшалар, Қиёмат куни Аллоҳнинг азобида омонда бўлувчилардир!“, деганлар. (Ибн Аббосга бир мавқуф ривоятда: “Одамлар (шахсий) эҳтиёжларини қондириш ва ўз(қалб)ларига сурур истаб“) уларнинг ҳузурларига талпинадилар. Ана ўшалар, Қиёмат куни Аллоҳнинг азобида омонда бўлувчилардир!“, деганлар (Табароний ривояти).\nШунга яқин маъноли бошқа бир ҳадисда бундай дейилган:\nАбдуллоҳ ибн Умар розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади. Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай деганлар: ”Аллоҳнинг шундай қавм(банда)лари борки, уларни бандаларнинг манфаатлари (ўз қўлидаги неъматларни одамларга манфаат етказиш йўлида сарфлашлари) учун неъматларга хослаган (айнан уларга бошқалардан кўра кўпроқ неъмат: бой-бадавлатлик, кенг имкониятлар берган)дир. Улар у(неъматлар)ни (одамлар манфаати учун) сарфлар эканлар, Аллоҳ у(неъматлар)ни уларнинг қўлида турғизур. Қачонки уни (одамлар манфаати йўлида сарфлашни) ман қилар эканлар, у(неъматлари)ни улардан тортиб олур ва бошқаларга ўтказур! (Ибн Абу Дунё ривояти).\nАллоҳ бир бандани яхши кўрса, унга одамларнинг эҳтиёжини туширур. Сиз Аллоҳ суядиган инсонларданмисиз ёки У ёқтирмайдиганларданми эканингизни билиб олишингиз мумкин. Одамлар эҳтиёжларини қондириш умидида эшигингизни кўп тақиллатса, ҳамманинг шу маънода кўзлаган одами бўлсангиз, улар сизда яхшиликни кўрсалар, орзу-умидларини сиз туфайли амалга ошади деб ишонишса, сиздан туҳфа ва ҳадялар кутишса, демак, Сиз Аллоҳ суйган бандалар қаторидасиз!..\nАммо одамлар сиздан юз ўгирсалар, атрофингиздан қочсалар, сиздан бир яхшилик чиқишидан ноумид бўлсалар, сиз ҳисоботларидан тушириб юборган бўлсалар, сизни барча мол-дунё ва лаззатларингиз ила тарк этсалар, билинки, сиз Аллоҳ азза ва жалла суймайдиган инсонлардан экансиз. Бу инсон бошқалар учун ўзини фидо қилади, буниси бошқаларни ўзига қул қилиш билан овора! Иккисининг орасида жуда ҳам катта фарқ бор.\nПайғамбарлар бор-будларини одамларга бериб, ўзларига ҳеч нарса қолдирмаганлар-у, бироқ Аллоҳнинг розилигини олганлар! Муштумзўр кимсалар ҳамма нарсани ўзлариники қилишга уриниб, бировга бирор нарса берган эмаслар. Одамлар ўзи у ёки бу каби бўладилар.\nМенинг кўп айтадиган бир гапим бор: Пайғамбарлар ўз комилликлари ила қалбларга эга бўлганлар. Муштумзўрлар қувватлари ила бўйинларга эга бўла олганлар холос. Сиз хоҳланг, пайғамбарга, хоҳланг, муштумзўрга тобе-эргашувчи бўлинг! Муштумзўрга эргашсангиз, ўз манфаатларингизни амалга ошириш учун куч-қувватингизни сарфлайсиз. Пайғамбар йўлини тутсангиз, қалблар сизга талпиниши учун пайғамбар сизга буюрган камолот йўлларини ҳаётингизга татбиқ қиласиз…\n“Аллоҳнинг шундай бандалари борки, уларни одамларнинг эҳтиёжларига хослаб қўйган…”\nБир йигит ҳақида эшитиб қолдим. У ширинлик, озиқ-овқат цехи очган экан. Шунчалик харидорлари кўп эканки, шу соҳада биринчи рақамли устоз даражасига деярли, чиқиб улгурибди. Хўп, яхши. Одамларнинг уни маҳсулотига бунчалик қизиқишининг сири нимада? Бу харидоргир товарнинг нима сирли жойи бор экан? Бунча катта даромад кўришнинг сири нимада?\nУ йигитнинг отаси бор экан. Отасининг ҳам алоҳида тижорат растаси бўлиб, унда ўғли ишлаб чиқарадиган ширинликларни сотар экан. Йигит отасининг бу растасига тақдим қиладиган барча товарни ҳисоблаб ўтирмай, отасига: “Бу товарни сотинг ва пулини ўзингизга олаверинг“, дер экан. У ака-ука, опа-сингилларига ҳам беҳисоб ҳадя ва моддий ёрдамлар берар экан. Яқинларига ҳам шу даражада сила-и раҳм қилиб, хайр-эҳсонлар берар эканки, киримининг ярмидан кўпини атрофидагиларга бериб юборар экан. Бир сафар уни койиб: “Сени тушуниб бўлмаяпти, ҳаддан зиёд кўп хайр-эҳсон қиляпсан. Бироз ўзингни ўнглаб, у ёқ-бу ёғинга қараб, ҳисобли иш қил. Бас, етар энди шунча қилганинг. Ҳар бир нарсанинг ҳам меъёри бор”, дебди баъзилар. Шунда у: “Агар мен бу хайр-эҳсонлардан қўлимни тортиб, тўхталсам, Аллоҳ бу имкониятни, мол-давлатни мендан бошқага ўтказиб қўяди. Йўқ, қўйинг, шу имконият ва бойликлар ўзимда қолсин, мен яна муҳтожларга бераверай”, деб жавоб берган экан… Ана, бунинг сири қаерда эканини кўрдингизми?\nҲаёт йўлида берсангиз, Аллоҳ ҳам сизга берур, инфоқ-эҳсон қилсангиз, Аллоҳ ҳам сизга инфоқ қилур, ён-атрофингиздагиларга инфоқ қилсангиз, Аллоҳ бошқаларнинг ризқини ҳам сизнинг қўлингизга бериб(сизни уларга тақсимлаб берувчи қилиб) қўюр, аммо бахиллик қилсангиз, уни сиздан олиб, бошқага берур!..\nБу фикрни теранроқ тушунишга ёрдам берувчи яна бир ҳаётий мисол:\nДамашқлик бир бой-бадавлат, донги кетган оила: уйи гўё санъат асари… ички, ташқи ҳовли… ер ости қават-подвал, ўрта этаж-биринчи, юқори қават-иккинчи этаж… шу уйда бир лимон дарахти бор экан. У ҳар мавсумда тўрт юз-беш юз атрофида мева берар экан. Маҳалладаги ҳамма шу хонадонга келиб: “Бир дона лимон беринг“, деб сўраверар, уй бекаси яхши аёл, ҳамиша уларга лимон бераверар, бирор кишини қуруқ қўл билан қайтармас экан. У табаррук ёшли очиққўл хотин бир кун вафот этиб, келини уйнинг ёлғиз бекаси бўлиб қолибди. У лимон сўраб чиққан биринчи одамгаёқ: “Бизда лимон йўқ“, деган жавобни берибди… кўп ўтмай ҳалиги лимон қуриб қолибди!..\nБу воқеа, берсангиз, Аллоҳ ҳам сизга беришига, ман қилсангиз, сиздан ҳам ман қилишига, ёрдам қўлини чўзсангиз, сизга ҳам ёрдам берувчи зот бор экани, ҳеч кимга ёрдам бермасангиз, сизга ҳам бирорта одам ҳаргиз ёрдам бермаслиги, раҳм қилсангиз, сизга раҳм қилувчи борлиги, раҳм қилмасангиз,сизга ҳам ҳеч ким ёрдам бермаслигига ёрқин мисолдир!..\nМен бир ажнабий журналда уч оғиз сўздан иборат бир мақола ўқиган эдим. Шу сўз ёзилгану, саҳифанинг қолган қисми бўл қолдирилган:\n“Бахтли бўлишни истасанг, бошқаларни бахтли қилгин!..“\nДарҳақиқат, азиз биродарлар!\nМол-дунё ҳам бир кун ёқмай қолади. Еб-ичишдан ҳам зерикилади. Хотиндан ҳам малолланиб қолинади. Сафар-у-меҳмонхона ҳам жонга тегади. Ҳар хил тантана ва маросимлардан ҳам охири юрак безиб кетади. Лекин ҳеч қачон яхши ишдан зерикиш, чарчаш бўлмайди. Одамларнинг хизматини қилувчилар энг бахтли инсонлардир! Қўлида давлат борида муҳтожларга берувчилар ҳақиқий бахтиёр кишилардир!\nҚўлингиздан атаганингизни ола туриб: “Бу одамнинг бир кунлик кирими бир миллион, икки миллион бўлса – ҳар давлатда ўз пул бирлигида бир кунда шунча пул топувчилар бор – кечки овқатда нима ер экан?“ – дейдиганлар бор. Озгина гўшт ейди-да… кирим чек-чегарасиз бўлса-да, еб-ичиш ҳам, барча неъматлар ҳам чеклангандир. Қорин бироз егуликка тўяди…\n– Ўғлим, қаерга кетяпсан?\n– Отамнинг руҳи учун маст бўлгунча тўйиб ичгани…\nОтаси унга юз миллионлаб пуллар қолдирган. Ярамас-фосиқ ўғил отасининг руҳи учун спиртли ичимликка бўкиб, маст бўлишга кетмоқда. Ўзи нодонлар мол-дунёни тўплайдилар-у, Аллоҳ йўлида хайр-эҳсон қилмаслар. Дунёдан ўтишгач, зурриётлари улар қолдирган мол-давлатларини маъсияту-гуноҳ ишларга сарфлайдилар, улар эса қабрларида ўша Аллоҳ йўлида сарфлашдан қочиб, болаларига қолдирган мол-мулклари азобини тортадилар! Болалари эса ўша пуллар эвазига беармон ўйнаб кулиб, ҳузур-ҳаловатдалар!..\nШунинг учун тириклик чоғингизда инфоқ-эҳсон қилган бир тангангиз, ўлганингиздан сўнг инфоқ қилинадиган минг тангадан афзал ва яхшироқ!…\n(Доктор Муҳаммад Ротиб Наблусий ҳафизаҳуллоҳнинг шарҳларини қисқартмаси шу жойда ниҳоясига етди).\nТаржимон: “Ҳадис ва ислом тарихи фанлари” кафедраси мудири\n602900cookie-checkАллоҳнинг шундай бандалари борки…no\nОлдингиЎзбекистон Президентининг ташаббуси жаҳон ҳамжамияти томонидан бир овоздан қўллаб-қувватландиКейингиПрофессор ва талаба\nОдамлани эхтиежи Нима хидоят,сиротдан утиш,сояда туриш,китобни унг томондан олиш…бровлани бахтли килиш,бахт Нима жаннатга тушиш,Аллохни розилигини топпиш…илтимос хадисларни тулик тушунтирайлик булар ахлисунна валжмоа олимлари…бу шахсий фкрим хато булсин узур .Роббим мени кечир диний илмим йук булатуриб махмадоналик кидим…


PressReader - Qishloq Hayoti (Village Life): 2017-11-14 - САМИМИЙ МУЛОҚОТ, МАНФААТЛИ ҲАМКОРЛИК, АҲИЛ ҚЎШНИЧИЛИК МУНОСАБАТЛАРИНИ МУСТАҲКАМЛАШ ЙЎЛИДА\nQishloq Hayoti (Village Life) - 2017-11-14 - Первая Страница -\nХалқаро ташкилотлар ва хорижий давлатлар вакиллари Президентимиз Шавкат Мирзиёевнинг конференцияда сўзлаган нутқида билдирилган фикрлар, илгари сурилган та- шаббусларнинг амалга оширилиши Марказий Осиёда тинчлик, хавфсизлик ва барқарорликни мустаҳкамлаш, минтақа давлатлари тараққиётига хизмат қилишини таъкидлади.\n– Марказий Осиё давлатлари бугунги кунда ўзаро ҳамда МДҲ, ШҲТ каби халқаро тузилмалар доирасида кўп томонлама ҳамкорлик қилиб келмоқда, – дейди МДҲ Ижроия қўмитаси раиси – Ижрочи котиби Сергей Лебедев.\n– Бу минтақада хавфсизлик ва барқарорликни мустаҳкамлаш, мамлакатлар иқтисодиёти ривожига ҳисса қўшмоқда. Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев илгари сурган ташаббус – Марказий Осиё давлатлари раҳбарларининг доимий маслаҳатлашувларини йўлга қўйиш эса бу алоқаларни янада кенг кўламда давом эттириш ва ривожлантириш имконини беради. Самарқандда ўтказилган мазкур халқаро конференция бу борада муҳим қадам бўлди, дейиш мумкин. Икки кун давомида минтақа давлатлари ташқи ишлар вазирлари, халқаро ташкилотлар вакиллари биргаликда Марказий Осиёда тинчлик ва барқарорликни мустаҳкамлаш, транзит-логистика тармоғини кенгайтириш, сув ва энергетика ресурсларидан самарали фойдаланиш, умумий хавф ва таҳдидларга қарши биргаликда курашиш масалаларини атрофлича муҳокама этди. Бу, албатта, минтақа давлатларининг тарихан қарор топган қардошлик алоқаларини янада мустаҳкамлаш ва истиқболли мақсадлари рўёбга чиқишига ёрдам беради.\n– Марказий Осиё давлатлари ўз мустақил тараққиёт йўлига эга, – дейди АҚШ давлат котибининг Афғонистон ва Марказий Осиё бўйича ёрдамчиси ўринбосари Генри Эншер. – Қисқа фурсат – 25 йил ичида бу давлатлар жаҳон ҳамжамиятида ўз ўрнини топиб, ривожланиш сари дадил одимламоқда. Ушбу мамлакатларнинг Марказий Осиёда тинчлик-барқарорликни сақлаш, глобал муаммоларга қарши биргаликда курашишга интилаётгани ғоят қувонарли.\nБу борада Ўзбекистон Президенти томонидан Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Бош Ассамблеясининг 72-сессиясида ҳамда мазкур конференцияда билдирилган ташаббус ва ғоялар алоҳида аҳамиятга эга. Икки кун давомида минтақа давлатлари ташқи ишлар вазирлари ва бошқа сиёсий, иқтисодий доиралар вакиллари мазкур ташаббусларни фаол қўллаб-қувватлади.\nҒолиб ҲАСАНОВ, ЎзА мухбири.


“Саломатлик ойлиги” доирасида спорт-соғломлаштириш тадбирлари ташкил этилмоқда | O'zLiDeP\n“Саломатлик ойлиги” доирасида спорт-соғломлаштириш тадбирлари ташкил этилмоқда\nАндижон вилоятида эълон қилинган “Саломатлик ойлиги” доирасида спорт-соғломлаштириш тадбирлари давом этмоқда. Хусусан, O’zLiDeP Андижон вилоят Кенгаши раиси, ногиронлиги бўлган болалар Қўрғонтепа “Мурувват уйи” директори, халқ депутатлари вилоят кенгаши депутати Хуршидахон Халилова ташаббуси билан айни тадбирлар партия вилоят, шаҳар, туман Кенгашларида, тадбиркорлик субъектларида ташкил этилмоқда.\nНавбатдаги спорт тадбирлари ногиронлиги бўлган болалар Қўрғонтепа “Мурувват” уйида бўлиб ўтди. “Мустақилликнинг 30 йиллигига соғлом турмуш тарзи билан борамиз!” шиори остида ташкиллаштирилаётган эрталабки бадантарбия машқлари бу гал “Саломатлик учун 5000 қадам”, “Мусиқий гимнастика” ҳамда “Нафас машқлари”га уланиб кетди.\n- Мазкур бадантарбия машқларини аҳолига намуна сифатида доимий ташкил этишни режалаштирганмиз, - дейди муассаса директори Х.Халилова. – Партия Аёллар қанотининг фаол аъзолари бўлган ходимларимиз ташаббуси билан қатор янгидан-янги спорт машғулотлари билан шуғулланишни йўлга қўйдик. Эрта тонгдан муассаса жамоаси, соат 10 дан бошлаб эса имконияти бор тарбияланувчилар билан очиқ ҳавода спорт ўйинларини ўтказамиз. Бу эса соғлом турмуш тарзини кенг татбиқ этишда, соғломлаштириш ишлари қулоч ёйишида муҳим аҳамият касб этмоқда.\nТашкил этилаётган бундай спорт тадбирлари соғлик гарови эканлиги намунасидир.


Каримбой билан хизматкор | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Ўзбек халқ оғзаки ижодиЎзбек халқ эртаклариКаримбой билан хизматкор\nҚадим замонда, Ўзган томонда, Каримбой деган бадавлат киши ўтган экан. Кунлардан бир кун, Каримбой ўз хизматкорига:\n— Шу ҳўкиз қўшга ярамай қолди, бозорга олиб бориб сотиб кел, — дебди.\nХизматкор ҳўкизни етаклаб бозорга бораётганда бир дарахтдаги сассиқпопушак “поп-поп” дебди.\n— Ҳа, ука, ҳўкиз оласанми? — дебди хизматкор. Попушак ўзича бир нималар деб яна популлабди. Хизматкор:\n— Икки юз тангами, пулини қачон берасан, эртагами? — дебди-да, ҳўкизни дарахтга бойлаб, эгасининг олдига қайтиб келибди. Каримбой хизматкордан: “Ҳўкизнинг пули қани?” деб сўрабди.\n— Ҳўкизни насияга сотдим, пулини эртага олиб келаман, — дебди.\n— Кимга сотдинг? — дебди бой.\n— Бир маллапўшга сотдим, — дебди.\nХизматкор эрта билан туриб ҳалиги дарахт ёнига келиб қараса, ҳўкиз ҳам йўқ, маллапўш ҳам йўқ, дарахт устида ёлғиз бир кўкқарға ўтирибди. Хизматкор бориб: ”Ҳўкизнинг пули қани?” — дебди. Қарға “қағ-қағ“, дебди.\n— Ҳў, сен ҳўкизнинг пулини бермайсанми? Кеча келганимда эгнингда малла тўн бор эди. Бугун эгнингга пўстин, бошингга телпак кийгансан, ҳўкизнинг пулини бермайсанми? — деб қўлини кўтарган экан, қарға қўрқиб, қағиллаб учиб кетибди.\nХизматкор этагини белбоғига қистириб, қарғанинг орқасидан қувиб кетибди. Қарға учиб бориб бир жардаги уясига кириб кетибди. Хизматкор: “Ҳўкизнинг пулини бер!” деб уясига қўлини тиқибди. Қарға уясидан чиқмабди. Хизматкор пичоғини олиб бир чеккадан уяни кавлай бошлабди, пичоқ бир нарсага тегиб жаранглаб кетибди. Қараса, бир хум тилла, шунда у “Ҳўкизнинг пулини ундирдим”, деб бир халта келтириб, тиллани олиб кетибди.\n← Аввалги Аввалги Ботир\nКейинги → Кейинги: Балиқчи бола


Солиқ тўловчилар тўғрисидаги маълумотларни учинчи шахсларга тақдим этишнинг ҳуқуқий асоси яратилди — Soliq plus / Налоги плюс\n22 июня, 2020 SOLIQ PLUS ЯНГИЛИКЛАР\nЯнги таҳрирдаги Солиқ кодексига асосан, солиқ сири ҳисобланмайдиган маълумотлар таркиби кенгайтирилди.\nЯъни, аввалги Солиқ кодексида келтирилган солиқ сирини ташкил этмайдиган маълумотлар таркибига:\n1) солиқ тўловчилар томонидан қўлланиладиган солиқ режимлари ва қўшилган қиймат солиғини тўловчилар сифатида ҳисобга қўйилганлик тўғрисидаги маълумотлар;\n2) тўланган солиқларнинг ва солиқ қарзининг суммалари ҳақидаги маълумотлар;\n3) юридик шахснинг иштирокчилари тўғрисидаги маълумотлар;\n4) ходимларнинг рўйхатдаги ўртача сони тўғрисидаги маълумотлар;\n5) молиявий ҳисобот маълумотлари бўйича даромадлар ва харажатлар суммалари тўғрисидаги маълумотлар қўшимча сифатида қўшилди.\nЎз навбатида солиқ сирини ташкил этмайдиган очиқ маълумотлар таркиби кенгайди.\nАмалиётда учинчи шахслар томонидан солиқ тўловчилар тўғрисидаги маълумотларни олиш юзасидан солиқ органларига кўплаб мурожаатлар келиб тушади.\nАлбатта солиқ сири ҳисобланган солиқ тўловчининг маълумотларини ошкор этилиши мумкин эмас.\nМазкур қарор билан “Солиқ тўловчилар тўғрисида ҳисоб маълумотларини юритиш, бу маълумотларни учинчи шахсларга тақдим этиш, шунингдек солиқ тўловчиларнинг айрим тоифалари учун маълумотлар таркибини шакллантириш тартиби тўғрисида”ги низом тасдиқланди.\nХусусан, ички ишлар органларидан олинган паспорт маълумотлари, кўчмас мулкка бўлган ҳуқуқни давлат рўйхатидан ўтказувчи органлардан олинган тегишли ҳудудда жойлашган ер участкаси ва бошқа кўчмас мулк, унинг мулкдорлари (эгалари) тўғрисидаги маълумотлар, нотариуслардан олинган кўчмас мулк олди-сотди шартномалари, мол-мулк ижараси шартномалари тасдиқланганлиги ва ижара ҳақи миқдори, меросга эгалик қилиш ҳуқуқи тўғрисидаги гувоҳномалар берилганлиги ҳамда ҳадя этиш шартномалари нотариал тарзда тасдиқланганлиги ҳақидаги маълумотлар шулар жумласидандир.\nШунингдек, солиқ тўловчи тўғрисидаги солиқ сири ҳисобланмайдиган, яъни очиқ маълумотлар таркиби ҳам аниқ белгилаб қўйилди. Буларга:\n► солиқ тўловчининг идентификация рақами (СТИР) тўғрисидаги маълумотлар;\n► солиқ тўғрисидаги қонун ҳужжатларининг бузилишлари ва бу қоидабузарликлар учун жавобгарлик чоралари тўғрисидаги маълумотлар;\n► солиқ тўловчилар томонидан қўлланиладиган солиқ режимлари ва қўшилган қиймат солиғини тўловчилар сифатида ҳисобга қўйилганлик тўғрисидаги маълумотлар;\n► тўланган солиқларнинг ва солиқ қарзининг суммалари ҳақидаги маълумотлар;\n► юридик шахснинг иштирокчилари тўғрисидаги маълумотлар;\n► ходимларнинг рўйхатдаги ўртача сони тўғрисидаги маълумотлар;\n► молиявий ҳисобот маълумотлари бўйича даромадлар ва харажатлар суммалари тўғрисидаги маълумотлар киради.\nСолиқ тўловчилар тўғрисидаги ҳисоб маълумотларини судларга, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга ҳамда республика давлат бошқаруви органларига тақдим этиш Давлат солиқ қўмитаси билан ўзаро электрон ахборот алмашиш бўйича тузилган битимлар асосида ахборот хавфсизлиги талабларига риоя қилган ҳолда электрон тарзда амалга оширилиши белгилаб қўйилди.\nАлбатта бунда солиқ тўловчилар тўғрисидаги маълумотлардан фақат улардан фойдаланишга рухсат берилган мансабдор шахслар томонидан фойдаланиш имконияти яратилади.\nҚонун ҳужжатларида назарда тутилган ҳолларда тижорат ташкилотларига ҳам солиқ тўловчилар тўғрисидаги ҳисоб маълумотлари ахборот хавфсизлиги талабларига риоя қилган ҳолда тақдим этилиши мумкинлиги белгиланди.\nБунда солиқ сирини ташкил этувчи маълумотларни тақдим этиш фақат солиқ тўловчининг розилиги билан амалга оширилади.\nМасалан, жисмоний шахс кредит олиш учун тижорат банкига борди дейлик. Албатта тижорат банки жисмоний шахсдан охирги 12 ой давомида олган даромади тўғрисидаги маълумотномани тасдиқланган ҳолда олиб келишни ва (СТИР)ни тақдим этишни сўрайди.\nБироқ энди бу бошқача бўлиши ҳам мумкин. Қандай дейсизми? Агар жисмоний шахс рози бўлса тижорат банки солиқ органи билан тузилган шартнома асосида электрон тарзда фуқаронинг паспорт маълумотлари орқали солиқ органидан охирги 12 ой давомида олган жами даромади ва СТИРи бўйича маълумотларни электрон тарзда олиши мумкин.\nБу ўз навбатида ортиқча ҳужжатбозликка чек қўйиб, жисмоний шахснинг вақтини тежайди. Албатта, бу ҳолатда солиқ органлари томонидан тижорат банкининг ахборот хавфсизлиги қоидаларига тўлиқ амал қилиши назорат қилинади.\nЯна бир муҳим масала бу со лиқ тўловчиларда контрагент лар билан шартнома тузишда— турли хил саволларнинг туғилишидир. Шартнома тузишда ушбу корхона солиқ органида ҳисобга олинганми, ўз мажбуриятларини муддатида бажарадими, ҚҚС тўловчиси ҳисобланадими ва бошқа шунга ўхшаш саволлар солиқ тўловчиларни қийнайди.\nЧунки контрагентлар ҳақида тўлиқ маълумотга эга бўлиш солиқ тўловчининг кейинги ишлаб чиқариш, иш ва хизматлар кўрсатиш фаолиятида муҳим аҳамият касб этади.\nШу боисдан Низомда солиқ тўловчига ўзининг контрагентларини танлаш чоғида уларнинг солиқ органларида солиқ тўловчи сифатида ҳисобга қўйилганлиги тўғрисидаги ҳамда солиқ сирини ташкил этмайдиган маълумотларни шахсий кабинет орқали реал вақт режимида олиши мумкинлиги белгиланди.\nБир сўз билан айтганда, ушбу қарор нормалари, ҳам солиқ тўловчиларнинг манфаатларига ҳамда давлат органлари ва ташкилотларга давлат хизматларини кўрсатишда хизмат қилиши табиий.\nДавлат солиқ қўмитаси бошқарма бошлиғи ўринбосари.\nTags: солиқ сириСолиқ тўловчиянги солиқ кодекси


Ерик Утембаев: Шарқ халқларининг энг гўзал байрами - Ўзбекистон овози газетаси\nЕрик Утембаев: Шарқ халқларининг энг гўзал байрами\nҚозоғистон Ўзбекистоннинг яқин қўшниси ва ишончли ҳамкоридир. Мамлакатларимиз ўртасидаги ўзаро ҳурмат, ишонч ва манфаатдорликка асосланган ҳамкорлик изчил ривожланмоқда.\nҚозоғистон Республикасининг Ўзбекистондаги Фавқулодда ва мухтор элчиси Ерик Утембаев ЎзА мухбирига интервью берди.\n– Жаноб элчи, суҳбатимиз баҳор ва янгиланиш байрами – Наврўз арафасида ўтмоқда. Ушбу айёмнинг Ўзбекистон ва Қозоғистон халқлари ҳаётидаги аҳамияти ҳақида сўзлаб берсангиз.\n– Наврўз – Шарқ халқларининг энг эъзозли, энг гўзал байрамидир. Халқларимиз учун умумий бўлган бу айём Қозоғистон, Ўзбекистон, Қирғизистон, Туркманистон, Озарбайжон ва Тожикистонда расман байрам куни, деб эълон қилинган.\nНаврўз қарийб беш минг йиллик тарихга эга қадимий байрамдир. Одатда, бу кунда низолар тўхтатилган. Оқсоқолларимиз ундан бир-бирига адовати, гина-кудурати бўлган томонларни яраштиришда фойдаланган. Наврўзда арғимчоқ – алтибакан учиш каби халқ ўйинлари, полвонлар, оқинлар беллашуви, айтишувлар, от пойгалари, болалар ўйинлари ва бошқа тадбирлар ўтказилган. Шарқона янги йил ҳисобланган ушбу байрамни бугунги кунда ҳам Қозоғистон ва қардош Ўзбекистонда яшаётган барча миллат ва элат вакиллари биргаликда кенг нишонлайди.\nМаълумки, БМТ Бош ассамблеясининг 2010 йил 19 февраль куни ўтказилган 64-сессиясида 21 мартни Халқаро Наврўз куни, деб эълон қилиш тўғрисида резолюция қабул қилинган.\n22 мартга ўтар кечаси Қозоғистон халқи Наврўз келишини кутади ва у "шукроналик кечаси" деб аталади. Анъанага кўра, шу куни оқсоқоллар элимиз, юртимиз тинчлигини, нурафшон кунлар кўп бўлишини, тўкин-сочинлик, фаровонлик бардавомлигини, барча ёвузликлар барҳам топиши, аждодларимиз руҳи ҳамиша мададкор бўлиб, ҳар бир уйда тинчлик-тотувлик ҳукм суришини тилаб, дуо қилади.\nХалқларимиз Наврўзда амалга оширилган эзгу ишлар, байрам шукуҳи йил бўйи давом этишига ишонади. Шу боис байрам кунлари одамлар бир-бирининг қарзидан кечади, гина-кудуратлар унутилади, аҳил-иноқ яшашга чақирилади. Ривоятларга кўра, байрам куни уйга ким биринчи бўлиб келиши муҳимдир. Негаки, янги йилда келадиган бу меҳмон самимий, хушчақчақ, ҳурмат-эътиборли ва энг муҳими, қадами қутлуғ бўлиши лозим.\nҚозоғистонда Наврўз байрами тантаналари 22 мартда бошланади. Шу куни хонадонларда албатта оқ рангли, яъни сутли таомлар пиширилади. Умуман, оқ ранг ниятлар поклиги рамзидир.\nЕтти саноғи ҳам Наврўзнинг муқаддас белгисидир. Байрам кунлари етти хонадонга кирилади, тинчлик-омонлик ва авлодлар бардавомлигини тилаб, дуо қилинади. Байрам дастурхонига етти хил таом тортилади.\nҚозоқларда шу куни Наврўз гўжаси энг асосий таом ҳисобланади. Бу таом етти масаллиқ – сув, қуритилган гўшт, туз, ёғ, ёрма, кўкат ва қатиқдан тайёрланади. Ушбу таомни еган кишига йил давомида омад кулиб боқади, соғлом, оиласи тотув бўлади. Ўзбекистонда шу кунлари дошқозонларда тонггача сумалак қайнайди. Одамлар ўйин-кулги қилиб, Янги йил кириб келишини кутади.\nЎзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев 28 февраль куни “2017 йилги Наврўз умумхалқ байрамига тайёргарлик кўриш ва уни ўтказиш тўғрисида”ги қарорни имзолади. Ушбу ҳужжатга мувофиқ кўмакка муҳтож инсонларга ёрдам бериш ва уларни қўллаб-қувватлаш, ёши улуғ инсонларни эъзозлаш ва ғамхўрлик кўрсатиш, ҳудудларни ободонлаштириш ва кўкаламзорлаштириш бўйича кенг кўламли ишларни амалга ошириш, миллати, тили ва динидан қатъи назар, Ўзбекистон халқининг энг ардоқли байрами – Наврўз руҳи ва фалсафасида ўз аксини топган меҳр-мурувват, аҳиллик ва тотувликни янада мустаҳкамлаш кўзда тутилган.\nШубҳасиз, Ўзбекистон заминида Наврўзнинг кенг нишонланиши Марказий Осиё халқлари дўстлигининг мустаҳкамлиги ва барқарорлигидан далолатдир. Бундан буён ҳам халқларимиз фаровонлиги йўлида кенг кўламли ишларни амалга оширишимиз зарур.\n– Ўзбекистон ва Қозоғистон ўртасидаги муносабатларнинг бугунги ҳолати ва истиқболлари ҳақида фикрингизни билдирсангиз.\n– Табиий ресурсларга бой Марказий Осиё минтақаси жаҳонда ҳамиша катта қизиқиш уйғотиб келган. Қозоғистон Президенти Нурсултон Назарбоев ҳар доим "Биз қозоқлар ва ўзбеклар – битта халқмиз" деб таъкидлайди. Бу ерда гап икки халқнинг азалдан қондош ва қардошлиги, урф-одат ва анъаналари муштараклиги, бир оила бўлиб ёнма-ён яшаб келгани ҳақида бормоқда. Биз аждодларимиз анъаналарини давом эттириб келмоқдамиз. Бизни бирлаштириб турган бу анъаналар бугунги кунда янада бойимоқда.\nҚозоғистондан Ўзбекистонга асосан буғдой, жавдар, ун, темир ёки ишлов берилмаган пўлат таркибий қисмлари, руда ва руҳ концентратлари, алюминий экспорт қилинади.\nЎзбекистондан Қозоғистонга табиий газ, автомобиллар, мева-сабзавот ва бошқа кўплаб маҳсулотлар етказиб берилмоқда.\nПрезидентлар Нурсултон Назарбоев ва Шавкат Мирзиёевнинг 2016 йил сентябрь ойидаги учрашувида йиллик товар айирбошлаш ҳажмини 5 миллиард АҚШ долларига етказишга келишиб олинди.\n– Мамлакатларимиз ҳамкорлигининг устувор йўналишлари ҳақида ҳам тўхталиб ўтсангиз.\n– Қозоғистон ва Ўзбекистон давлатларимиз ўртасида муносабатлар ўрнатилгандан буён икки томонлама серқирра ҳамкорликнинг барча масалалари юзасидан ҳамфикр бўлиб келмоқда. Бу борада мамлакатларимизнинг товар айирбошлаш ҳажмини ошириш ва уларнинг турини кўпайтириш, манфаатдор компаниялар ва ишбилармон доиралар ўртасида узоқ муддатли ҳамда манфаатли алоқаларни йўлга қўйишга кўмаклашиш, икки давлат ҳудудида Қозоғистон ва Ўзбекистон корхоналари фаолиятини қўллаб-қувватлашга доир мувофиқлаштирилган чора-тадбирлар ишлаб чиқиш мўлжалланаётгани бунинг ёрқин мисолидир.\nСавдо-иқтисодий ҳамкорлик икки томонлама муносабатларда ҳамиша устувор масала бўлган. 2016 йил якунларига кўра, икки давлат ўртасидаги товар айирбошлаш ҳажми 2 миллиард долларни ташкил этди.\nЎзбекистонда қозоғистонлик шериклар иштирокида ташкил этилган 230 дан ортиқ корхона фаолият кўрсатмоқда. Шу йил 22-23 февраль кунлари бўлиб ўтган Ҳукуматлараро комиссия мажлисида аввало, савдо, инвестициявий-технологик ва транспорт-коммуникация соҳаларида аниқ лойиҳалар ишлаб чиқиш ҳамда амалга ошириш орқали икки мамлакат ўртасидаги ҳамкорликни янада ривожлантириш муҳимлиги таъкидланди. Айниқса, икки давлат ҳудудлари ўртасида яқин алоқалар ўрнатиш ва уни янада мустаҳкамлаш зарурлиги алоҳида қайд этилди. Бу савдо ва маданий алоқаларни янада ривожлантириш учун кенг имкониятлар яратади.\nИкки давлат эркин иқтисодий зоналари ўртасида ҳамкорлик ўрнатишга доир инвестиция лойиҳаларини амалга ошириш, транспорт коммуникацияларини ривожлантириш, мамлакатларимиз ҳудудлари орқали юк ва йўловчи ташиш, транзит ҳажмини ошириш муҳим масалалар сирасига киради. Шунингдек, ҳудудлараро ҳамкорликни амалга оширишда қўшма корхоналар, чегарадош ҳудудларда савдо марказлари, саноат ва қишлоқ хўжалиги кластерлари ташкил этиш каби самарали шакллардан фойдаланилади.\nТуризм, ижтимоий-иқтисодий ва маданий-гуманитар соҳаларда ҳам ҳамкорлигимиз кенгаймоқда.\nҚозоғистон билан Ўзбекистон бугун нафақат стратегик муносабатлар, балки кенг кўламли ҳамкорлик, бир-бирини чуқур ҳурмат қилиш ва биргаликда ҳаракат қилишга тайёрликка асосланган шериклик муносабатларини намойиш қилмоқда. Барча минтақавий ва халқаро масалалар бўйича фикр ва ёндашувлар муштараклиги, икки томонлама муносабатларни кенгайтириш бўйича қатъийлик Қозоғистон – Ўзбекистон ҳамкорлигининг ўзига хос хусусиятлари ҳисобланади.\n– Наврўз байрами муносабати билан Ўзбекистон халқига тилакларингиз.\n– Қардош Ўзбекистон халқини Наврўз айёми билан самимий табриклайман. Ушбу баҳор кунларида табиат, ер ва барча тирик мавжудот уйғонади. Шарқ халқларининг энг гўзал байрами бўлган Наврўз тинчлик, бирдамлик, эзгулик ва бахт-саодат айёмидир. Буюк Ўзбекистон халқига тинчлик-осойишталик ва фаровонлик тилайман. 2017 йил Ўзбекистон ва унинг халқи учун тараққиёт ва юксалиш йили бўлсин!


Эртага ҳаво ҳарорати 40 даражагача кўтарилади | Qalampir.uz\nЭртага ҳаво ҳарорати 40 даражагача кўтарилади\nБу қизиқ\t07 Июль 17:29 3802\nГидрометеорология хизмати эртага, 8 июль куни Ўзбекистонда қандай об-ҳаво кузатилишини маълум қилди.\nТошкент шаҳрида ҳаво бироз булутли бўлади, вақти-вақти билан ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 3-8 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 20-22°, кундузи 36-38° бўлади.\nҚорақалпоғистон Республикаси ва Хоразм вилояти ҳаво бироз булутли бўлади, баъзи жойларда ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7-12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 18-23°, кундузи 34-39° бўлади.\nБухоро ва Навоий вилоятларида ҳаво бироз булутли бўлади, баъзи жойларда ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7-12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 19-24°, кундузи 35-40° бўлади.\nҚашқадарё ва Сурхондарё вилоятларида ҳаво бироз булутли бўлади, баъзи жойларда ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7-12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 19-24°, кундузи 35-40° бўлади.\nАндижон, Наманган, Фарғона вилоятларида ҳаво бироз булутли бўлади, баъзи жойларда ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 5-10 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 15-20°, кундузи 32-37° бўлади.\nРеспубликанинг тоғли ҳудудларида ҳаво бироз булутли бўлади, баъзи жойларда ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 7-12 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 10-15°, кундузи 22-27° бўлади.\n22 Ноябрь 14:37 43544\n22 Ноябрь 20:11 32704\n21 Ноябрь 23:18 25649\n22 Ноябрь 17:55 24728\n21 Ноябрь 13:15 19489


19:00Элдор Шомуродов дастхати туширилган футбол тўпини ютиб олинг! 0 19:00ПСЖ — МЮ. Сайтимиз ходимлари учрашув натижасини тахмин қилишди 19 18:31Карикатура: ПСЖ - "Манчестер Юнайтед" ўйинида кимнинг ғолиб бўлишини тахмин қилмоқдасиз? 12 18:10"Тоттенхэм" Сонга янги шартнома таклиф қилади 7 17:48Пирло "Ювентус"га "Реал" ярим ҳимоячисини таклиф қилмоқчи 5 17:26Ўзбекистон терма жамоаси нега 6 ноябрь куни йиғилади? 17 17:26Неймарнинг янги ҳомийси Puma унга янги бутсаларни тақдим этди 1 17:11Омар Моманидан карикатура: Бугун ЕЧЛ старт олади 2 17:03Биласизми? "Навбаҳор"нинг ғалабасиз серияси 10тага етди 28 17:02"Ливерпуль" ван Дейкка ўринбосар топди 6 16:40Карикатура. Клопп: "Биз ван Дейкни яхши рафиқа эрини қамоқдан қайтишини кутгандек кутамиз" 14 16:33ЕЧЛ: МЮ Парижда, "Юве" Киевда, "Боруссия" Римда меҳмон бўлса, "Барса" ўз уйида ўйнайди (превью) 7 16:14Рамос "Реал"нинг машғулотини ўтказиб юборди ва катта эҳтимол билан "Шахтёр"га қарши баҳсда майдонга тушмайди 0 15:50Olamsport: Хабибнинг энг кучли футболчилар рейтинги, Гэтжига қарши жанг учун қанча гонорар олиши ва бошқа хабарлар 0 15:38Карикатура: Пикфорд "Ливерпуль"ни асосий ўйинчисидан айирди 1\nАбдусамад Дўрмонов: "Футболда ҳамма нарса бўлиши мумкин" 4\nПро лига. "Нефтчи" "Истиқлол"ни мағлуб этди 21\nПро лига. Бугун Фарғона дербиси бўлади 7\nАбдусамад Дўрмонов: "Ёш футболчилар бундай ўйинлар орқали ўсишга эришади" 8\nПро лига. Турнинг марказий тўқнашувида "Шўртан" Фарғонада "Нефтчи"ни таслим қилди 44\nСергей Лушчан "Зомин" стадионини кўриб ҳавасим келди. Аввалги майдонга менимча "картошка экишарди" 11\n“Шахтёр Д”нинг 18 нафар вакилида коронавирус аниқланди 0


hidoyat.uz – “Мовароуннаҳр” нашриётининг сайти - “Аллоҳ кенг феъл, кетмас давлат берсин”\n“Аллоҳ кенг феъл, кетмас давлат берсин”\nКексаларимизнинг бундай дуо қилишлари бежиз эмас. Зеро, кенгфеъллик ҳам кишининг адолати ва камолотидан дарак беради. “Кенг феълли” деганда воқеа-ҳодисаларга нисбатан бефарқлик ёки беғамлик эмас, балки кишининг ён-атрофдагиларнинг ҳолати, кечинмаларини инсон сифатида тушуниб етиши ва кечиримлилик тушунилади. Бундай фазилат эгаси беҳудага ғазабланиб, дилозорлик қилмайди. Бўлар-бўлмасга ғазабланиб, атрофдагиларга заҳрини сочавериш ҳам дилозорликнинг бир кўринишидир.\nРасули акрам (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг олдиларига бир киши келиб: “Менга насиҳат қилинг”, деди. У зот (алайҳиссалом): “Ғазабланма”, дедилар. Уч қайта насиҳат қилишларини сўраганида ҳам шу сўзни такрорладилар (Имом Бухорий ва Имом Термизий ривояти).\nКўп кўнгилсизликлар ғазабланиш ва жаҳл оқибатида келиб чиқади. Ҳатто танамиздаги турли касалликлар ҳам ана шу асаббузарлик ва тушкунликлардан бошланиши, ривожланиши мумкин. Атрофга назар солсак, бир зумлик жаҳл устида қилинган иш, айтилган сўз заҳрини бир умр тотиб яшаётганларни кўрамиз. Шунинг учун ҳам киши ғазабини жиловлай билиши лозим. Жаҳлининг ақлидан ғолиб келишига йўл қўймайдиган, ўзини боса оладиган кишилар маънан кучли, жаҳлига эрк берадиганлар эса руҳан ожиз кишилардир.\nҲаётий тажрибалардан маълумки, ғазабга ғазаб билан жавоб қайтариш жаҳолатнинг аланга олишига, кўнгилсизлик келиб чиқишига сабаб бўлади: қишлоқда икки қўшни сув талашиб, бири-биридан баланд келиб, тортишув жанжалга айланади. Жаҳл устида бир-бирларининг иззат-нафсларига тегадилар, муштлашадилар. Жанжал шу даражага етадики, ёши катта қўшни кичикроғининг бошига болта билан уриб, унинг ўлимига сабабчи бўлди. Натижада, бир оилада уч норасида етим қолди, иккинчи қўшни эса узоқ йилга қамоққа ҳукм этилди. Бир муддатлик жаҳолат алангаси икки кишининг гулдай ҳаётини маҳв этди, оила аъзоларига ҳам фалокат келтирди.\nАллоҳ таоло огоҳлантиради: “Эй одам фарзанди, ғазаб келганда Мени ёдингга олгилки, Мен ҳам сени ғазабим келганда ёдга олурман” (Ҳадиси қудсий). Бундан англашиладики, ғазабини ичига ютган киши нажот топади.\nАҳмад Яссавий ўз ҳикматларида: “Тупроқ бўлгил, олам сени босиб ўтсин”, деб ёзганлар. Бу байт моҳиятини англамоқ учун инсоннинг азал аждоди Одам Ато тупроқдан яратилганини эслаш кифоя. Зеро, унинг авлодлари ҳам жаҳолат ва кибрдан йироқ, камтар ва ҳалим, раҳмдил ва кечиримли, оғир ва босиқ бўлмоқликлари жоиздир. Шундагина гўзал амаллар қила олмоғимиз, бандалик шарафига муносиб ибратли умр кечиришимиз мумкин бўлади, иншоаллоҳ.


Зеленскийга «биринчи зарба» Путин ДХР ва ЛХРда яшовчиларга Россия паспорти беришни соддалаштирди 1-12-2021, 00:05 | Zamin.uz\n20:33 / 24.04.2019\nРоссия президенти Владимир Путин Украина шарқидаги тан олинмаган «Донецк халқ республикаси» ва тан олинмаган «Луганск халқ республикаси» ҳудудида истиқомат қилувчиларга Россия фуқаролигини бериш жараёнини соддалаштириш тўғрисидаги фармонини имзолади.\nҲужжат 24 апрель кунидан кучга киради. Бу фармон Донецк ва Луганск областларида доимий рўйхатдан ўтиб яшовчилар учун тааллуқли.\nБундан аввалроқ, ОАВда Кремлдагилар ДХР ва ЛХР ҳудудларида яшовчи аҳолига паспортлар тарқатишга тайёрланаётгани тўғрисида хабарлар тарқалганди.\nАпрель ойи ўрталарида бундай ҳужжат аллақачон тайёрлиги ва президент имзосини кутаётгани тўғрисида маълум қилинганди. Ҳужжат матни Украинадаги президентлик сайловларининг иккинчи туридан кейин эълон қилиниши кутилаётганди.\nЎтган якшанба куни Украинада президентлик сайловларининг иккинчи тури ўтказилди ва унда амалдаги президент Петро Порошенко Владимир Зеленскийга ютқазди, у яқин вақтлар ичида ваколатларини топширади.\nПутин фармонида Луганск ва Донецкнинг алоҳида ҳудудларида яшовчиларидан Россия фуқаролигига қабул қилиш бўйича йўлланган мурожаатлар 3 ойдан кўп бўлмаган муддат ичида кўриб чиқилиши белгиланган.\n2019 йил мартида Россияда «Фуқаролик ҳақида» қонунига ўзгартиришлар киритилганди. Унга кўра, президент Россия паспортини соддалаштирилган тартибда олиши мумкин бўлган хорижликлар ва фуқаролиги йўқ шахсларнинг тоифаларини белгилаш ҳуқуқига эга бўлганди.\nСоддалаштирилган тартибга кўра, Россия паспортини турли мажбуриятлар ва имтиҳонларсиз бериш назарда тутилади, бу ҳолатда мурожаатчига Россия ҳудудида камида 5 йил яшаганлик талаби қўйилмайди. Бундай тартибда паспорт олиш учун ариза ва шахсни тасдиқловчи ҳужжатларни тақдим этишнинг ўзи кифоя қилади.\nБундан олдинроқ «Коммерсант» Россиянинг ЛХР ва ДХР билан чегарадош ҳудудларида «фуқароларни қабул қилиш учун барча зарур инфратузилмалар муҳайё қилингани» тўғрисида хабар тарқатганди.\nВладимир Путин 2017 йилда Россия Донбассдаги ўз-ўзини бошқарувчи республикалар томонидан қабул қилинган ҳужжатлар тан олиниши ҳақидаги фармонини имзолаганди.\n2019 йилнинг 1 январь ҳолатига кўра, ДХР ҳудудида истиқомат қилувчи аҳоли сони 2,28 миллион кишини ташкил қилган, ЛХРда эса 1,45 миллион киши яшамоқда. Украина шарқидаги айирмачилар томонидан тузилган бу республикалар БМТ томонидан ҳам, унга аъзо бошқа давлатлар томонидан ҳам тан олинмаган. “Замин” янгиликларини “Telegram”да кузатиб боринг\nЯнгиликлар » Дунё » Зеленскийга «биринчи зарба»: Путин ДХР ва ЛХРда яшовчиларга Россия паспорти беришни соддалаштирди


Билгил, мўминлардан баъзи тоифаларнинг дўзахга кириши ҳақ. Албатта Оллоҳ таоло бундай мўминларга нисбатан пайғамбарлар ва сиддиқларнинг шафоатини қабул қилади. Умматнинг уламоси ва солиҳ кишилари, умуман, Оллоҳ таоло даргоҳида мартаба ва чиройли муомалага сазовор ҳар бир банда ўзининг аҳли, яқинлари, дўстлари, танишларига шафоат қилиши мумкин.\nЭй инсон! Шафоат қилинишга муносиб даражада бўлиш иштиёқи асло кўнглингни тарк этмасин. Ҳеч қачон ҳеч кимни камситма. Чунки, Оллоҳ таоло Ўзининг дўстлигини бандалари ичига яширган. Сен қайдан биласан, балки кўзларинг назарга илмаётган киши Оллоҳнинг дўстидир?!\nЭй инсон! Бирорта гуноҳни кичик санама.Чунки, Оллоҳ таоло ғазабини гуноҳлар ичига яширган. Сен қайдан биласан, балки Оллоҳнинг ғазаби сен арзимас деб билган ўша гуноҳ ичра яшириндир.\nЭй инсон! Бирорта ибодатни кичкина деб билма. Чунки, Оллоҳ таоло Ўз розилигини тоати ичига яширган. Қаердан биласан, балки сен ҳақир санаётган ибодатда Оллоҳнинг розилиги бордир. Майли, у бир яхши сўз ёки яхши ният ёхуд шунга ўхшаш ибодатлар бўлсин.\nҚуръони карим ва ҳадисларда шафоатнинг ҳақлиги хусусида далиллар кўп. Оллоҳ таоло айтади:\n«Яқинда Парвардигорингиз сизга (шундай неъматлар) ато этурки, сиз (у илоҳий марҳаматлардан) рози бўлурсиз» (Ваз-Зуҳа, 5-оят).\nАмр ибн Ос ривоят қилади: «Расуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам Иброҳим алайҳиссаломнинг сўзларини тиловат қилдилар:\n«Парвардигорим, у бутлар кўпдан-кўп одамларни йўлдан оздирдилар, Бас, ким менга эргашса, ана ўша мендандир (яъни, менинг динимдадир). Ким менга исён қилса, яна Ўзинг мағфиратли, меҳрибонсан (яъни, ундай кимсаларни ҳам ҳақ йўлга ҳидоят қилишга қодирсан) (Иброҳим, 36-оят).\nИсо алайҳиссаломнинг сўзларини тиловат қилдилар:\n«Агар уларни азобласанг, улар сенинг ожиз бандаларинг...» (Моида, 118-оят).\nСўнгра қўлларини кўтариб, «умматим, умматим» – дея йиғладилар. Шунда Оллоҳ таоло: – Эй Жибрил, Муҳаммаднинг ҳузурига бор, сўра-чи, унинг йиғисига нима сабаб бўлди?\nЖибрил алайҳиссалом Расулуллоҳнинг ҳузурларига келиб, йиғи сабабини сўради, Расулуллоҳ айтдилар... (Аслида Оллоҳ бу сабабни яхши билгувчидир. Лекин Пайғамбарига хушхабар бериш ва Ўзига аён бошқа ҳикматларга кўра фариштаси Жаброил орқали ҳабиби Муҳаммаддан аҳвол сўради).\nКейин Оллоҳ таоло деди: «Эй Жибрил, Муҳаммаднинг ҳузурига бор ва унга: – Биз сизни умматингиздан рози қиламиз ва ўзингизга ҳам ёмонлик бўлмайди – деб етказ» (Муслим ривояти).\nРасулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «Менга мендан олдингиларга берилмаган бешта нарса берилди: бир ойлик масофада бўлганим ҳолда душманимга қўрқув солиб, ғалаба қозондим; мендан олдин ҳеч бир пайғамбарга ҳалол қилинмаган ўлжа олиш менга ҳалол қилинди; ер юзи мен учун масжид, тупроғи покловчи қилинди (токи умматимдан қайси киши намоз вақтига етса, борган ерида намозини ўқисин); менга шафоат берилди; ҳар бир пайғамбар фақат ўз қавмига пайғамбар қилиб жўнатилди, мен бутун инсониятга пайғамбар қилиб жўнатилдим» (муттафақун алайҳ).\nРасули акрам шундай дедилар: «Фахр қилмаган ҳолда айтаман, Қиёмат куни мен пайғамбарларнинг имоми, уларнинг хатиби ва шафоатчиси бўламан» (Термизий, Ибн Можа ривояти).\nПайғамбар алайҳиссалом айтдилар: «Мен Одам фарзандларининг саййидиман. Мақтаниш эмас, мен қабрдан энг аввал чиққувчи, энг аввал шафоат қилувчи ва энг аввал шафоат қилинувчиман. «Ливаул Ҳамд» (ҳамд байроғи) менинг қўлимда бўлади. Одам алайҳиссалом ва ундан сўнг келганлар мана шу туғ остида тўпланади» (Термизий ва Ибн Можа ривояти).\nРасулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам шундай дедилар: «Ҳар бир пайғамбарнинг мустажоб дуоси бор. Мен бу дуомни Қиёмат куни умматимнинг шафоати учун асрашни хоҳлайман» (муттафақун алайҳ).\nИбн Аббос Пайғамбар алайҳиссаломнинг шундай деганларини ривоят қилади: «Пайғамбарлар учун олтиндан минбарлар қурилади, улар ана шу минбарларда ўтирадилар. Мен эса «жаннатга киритишса, мендан сўнг умматим қолиб кетади» деган хавфда минбарга ўтирмасдан, Раббим ҳузурида тик тураман ва: «Ё Раббий, умматим» дейман. Шунда улуғ ва қудратли Зот:\n– Эй Муҳаммад! Умматингга нима қилишимни хоҳлайсан? – сўрайди.\n– Раббим, уларнинг ҳисобини тез қил, мен шафоат этай, дейман Раббимга. Менга жаҳаннамга жўнатилган кишиларнинг ҳужжати берилади. Шунда жаҳаннам қўриқчиси Молик: «Эй Муҳаммад, дўзах Раббингнинг ғазабидан қўрқиб, умматингдан бирор кишини жаҳаннамда қолдирмади» (Табароний ривояти).\nПайғамбар алайҳиссалом айтадилар: «Қиёмат куни ер юзидаги тош ва қумлардан ҳам кўпроқ кишини шафоат қиламан» (Аҳмад ва Табароний ривояти).\nАбу Ҳурайра ҳикоя қилади: «Пайғамбар алайҳиссаломга гўшт келтиришди. Расулуллоҳ қўйнинг қўл(олд сони)ни яхши кўрардилар. Ундан узиб едилар. Сўнгра шундай дедилар: «Мен Қиёмат кунида пайғамбарларнинг саййиди бўламан. Бунинг сабабини биласизми? Оллоҳ аввалгилару охиргиларни бир тепаликка тўплайди. Улар нидо қилувчининг овозини эшитадилар, кўзлар уларни кўради, қуёш уларга яқинлашади. Одамлар ғам ва қайғудан тоқат қилиб бўлмас даражага етадилар. Шунда одамлар бир-бирига: «Бошингизга не савдолар тушганини англамаяпсиз, сиз учун Раббингиз ҳузурига шафоат сўраб борадиган кишини кўрмаяпмисиз?!» – деб қолишади.\nУлар Одам алайҳиссаломнинг олдига бориб: – Сен бутун инсониятнинг отасисан. Оллоҳ таоло сени яратди ва жон ато қилди. Фаришталарга буюрди, улар сенга сажда қилдилар. Аҳволимизга қара, ҳолимиз хароб, Парвардигоринг ҳузурида биз учун шафоат тила, – дейишади. Одам алайҳиссалом уларга дейди: – Раббим бугун шундай ғазабдаки, на аввал, на кейин бундай ғазабни кўрмаганман. Парвардигорим мени дарахтга яқинлашишдан қайтарган эди, итоат қилмадим... ўзимни ўйлаяпман, ўзимни! Яхшиси, мендан бошқасининг олдига боринглар, Нуҳ алайҳиссаломнинг олдига боринглар.\nУлар Нуҳ алайҳиссаломнинг олдига келадилар ва: – Эй Нуҳ! Сен ер юзида энг аввалги пайғамбарлардансан. Оллоҳ сени «абдун шакур (шукрли банда) деб номлаган. Аҳволимизга бир қара, Парвардигоринг ҳузурида биз учун шафоат тила, – дейишади. Шунда Нуҳ алайҳиссалом: «Бугун Раббимнинг ғазаби қаттиқ. На олдин, на кейин У Зотнинг бу даражада ғазабланганини кўрмаганман. Оллоҳ менга дуо қилиш неъматини берди, мен эса қавмимни дуоибад қилдим. Энди ўзимнинг шафоатимни ўйлаяпман, ўзимнинг! Мендан бошқасининг олдига боринглар, Иброҳим Халилуллоҳнинг олдига боринглар.\nУлар Иброҳим Халилуллоҳнинг олдига боришади ва: – Сен Оллоҳнинг пайғамбари ва халили – дўстисан. Аҳволимизга қара, оғир кунларга қолдик. Раббингнинг ҳузурида биз учун шафоат тила, – дейишади. Шунда Иброҳим алайҳиссалом уларга дейди: – Раббим бугун шу қадар ғазабдаки, ҳеч қачон бундай ғазабланмаган ва бундан кейин ҳам ғазабланмайди. Мен уч марта ёлғон гапирдим, дея уларни эслатади, энди эса ўзимнинг шафоат қилинишимни ўйлаяпман, ўзимнинг! Мендан бошқасининг олдига боринглар, Мусо алайҳиссаломнинг олдига боринглар!\nМусо алайҳиссаломнинг олдига бориб: – Эй Мусо! Сен Оллоҳнинг расулисан. Сен Оллоҳнинг элчиси бўлганинг учун, Оллоҳ билан сўзлашганинг учун ҳам одамлардан афзалсан. Аҳволимизга бир қара, Раббинг ҳузурида бизнинг шафоат қилинишимизни сўра! – дейишади.\nМусо алайҳиссалом дейди: – Бугун Раббим шу даражада дарғазабки, ҳеч қачон бундай бўлмаган ва бўлмайди ҳам. Мен ўлдириш буюрилмаган жонни ўлдирдим, ўзимнинг шафоатимни тилайман, ўзимнинг..! Мендан бошқасининг олдига боринглар, Ийсо алайҳиссаломнинг олдига боринглар!\nУлар Ийсо алайҳиссаломнинг олдига бориб: – Эй Ийсо! Сен Оллоҳнинг расули ва Оллоҳнинг Марямга етказган сўзи ҳамда Унинг томонидан бўлган руҳ соҳибисан, бешикдалингдаёқ одамлар билан гаплашгансан. Бизга бир қара, ҳолимиз хароб. Раббинг ҳузурида бизнинг шафоат қилинишимизни сўра, – дейишади.\nШунда Ийсо алайҳиссалом: – Ҳеч қачон Раббим бугунгидек ғазабланмаган ва бундан кейин ҳам ғазабланмайди, – дея биронта гуноҳини эслатмасданоқ, – ўзимнинг шафоатимни тилайман, ўзимнинг! – дейди. Кейин айтади: – Мендан бошқасининг олдига боринглар, Муҳаммад алайҳиссаломнинг олдига боринглар!\nУлар менинг олдимга келиб, дейишади: – Эй Муҳаммад! Сен Оллоҳнинг расули, пайғамбарларнинг охиргисисан. Оллоҳ сенинг олдинги ва кейинги гуноҳларингни мағфират қилган. Ҳолимиз хароб, Раббинг ҳузурида бизни шафоат эт...\nШунда мен Аршнинг остига бориб, Раббимга сажда қилган ҳолда йиқиламан. Кейин Оллоҳ таоло ҳали ҳеч кимга изҳор этмаган энг гўзал мақтов ва саноларни менга билдиради: – Эй Муҳаммад, бошингни кўтар, сўра, сўраганинг берилади, шафоат эт, шафоатинг қабул қилинади.\nБошимни саждадан кўтариб: – Умматим, умматим, ё Раббий, дейман.\n«Эй Муҳаммад, – дейди Парвардигорим, – умматингдан беҳисоб кишини жаннатнинг ўнг томондаги эшикларидан киритаман...»\nКейин Пайғамбар алайҳиссалом: – Нафсим измида бўлган Зотга қасамки, жаннатнинг иккала эшиги орасидаги масофа Макка ва Ҳумайр ёки Макка ва Бусра ораси қадар кенгдир, – дейди...» (муттафақун алайҳ).\nБу Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва салламнинг шафоатларидир. Шунингдек, бу умматнинг олим ва солиҳ кишилари ҳам шафоат қилишга ҳақли бўладилар. Пайғамбаримиз айтадилар: «Умматимдан бир кишининг шафоати билан Рабиъа ва Музир қабристонидагилардан ҳам кўпроқ кишилар жаннатга киради» (Термизий, Ибн Можа, Ҳоким ривояти).\nРасули акрам дедилар: «Бир кишига: – Тур, эй фалончи, шафоат қил, – дейилади. У киши туриб, қабиласини, аҳли байтини, бир ё икки кишини амали миқдорида шафоат этади» (Термизий ривояти).\nАнас ибн Молик Пайғамбар алайҳиссаломдан ривоят қилади: «Қиёмат куни жаннат аҳлидан бўлган бир киши дўзах аҳлига кўринади. Шунда дўзах аҳлидан бўлган бир киши уни чақириб:\n– Эй фалончи, мени танидингми? – дейди.\n– Йўқ, Оллоҳ ҳаққи, сени таниёлмаяпман, жавоб қилади унга жаннатий киши.\n– Дунё ҳаётида ёнимдан ўтиб кетаётиб, бир қултум сув сўраган эдинг. Сув бериб, чанқоғингни босган эдим.\n– Энди танидим.\n– Шу яхшилигим ҳаққи, Парвардигоринг ҳузурида менга шафоат тила.\nШунда бу жаннатий Оллоҳ таолога илтижо билан дейди: «Мен дўзах аҳлига кўринганимда бир киши: – Мени танийсанми?» – деди. Мен уни таниёлмаётганимни айтдим. У менга: – Дунёда сув сўраган пайтингда сени сувга қондирган кишиман, Раббингдан мен учун шафоат тила, – деди. Эй Раббим, у кишига мени шафоатчи қил.\nОллоҳ таоло дўзахий киши учун сўралган бу шафоатни қабул қилди ва уни дўзахдан чиқаришга амр этди. Бас, у жаҳаннамдан халос қилинди». (Дайламий ривояти).\nАнас ибн Молик Пайғамбар алайҳиссаломдан шундай ривоят қилади: «Қайта тирилиш куни қабрдан энг аввал чиқадиган инсон менман. Парвардигор ҳузурига бораётганларида уларнинг хотиби – сўзловчиси ҳам менман. Умидсизликка тушганларида уларга хушхабар берувчи ҳам менман. Ўша куни «ҳамд туғи» менинг қўлимда бўлади. Фахрланиш эмас, Раббимга Одам фарзандлари ичида энг ҳурматлиси ҳам мен бўламан» (Термизий ривояти).\nРасулуллоҳ салллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «Мен улуғ ва қудратли Раббимнинг ҳузурида тураман. Жаннат кийимларидан бирини кийаман. Кейин Аршнинг, мендан бошқаси турмайдиган, ўнг томонидаги мақомни эгаллайман» (Термизий ривояти).\nИбн Аббос розийаллоҳу анҳума деди: «Расулуллоҳ саҳобаларидан бир гуруҳи сарвари оламни кутиб ўтиришган эди. Расулуллоҳ чиқдилар, уларга яқинлашдилар, уларнинг шундай мазмунда суҳбалашаётганини эшитдилар:\n– Ажабо! Улуғ ва қудратли Оллоҳ Ўзи яратган инсон, Иброҳимни Ўзига халил – дўст қилди.\n– Мусо алайҳиссаломнинг Яратувчи Зот билан сўзлашганига нима дейсизлар?!\n– Ийсо алайҳиссалом Оллоҳнинг сўзи ва У Зот томонидан бўлган руҳ соҳибидир!\n– Оллоҳ Одам алайҳиссаломни танлади!..\nРасулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам уларга салом бердилар ва шундай дедилар: – Сўзларингизни тингладим. Иброҳим алайҳиссаломнинг Оллоҳнинг халили эканлиги сизни ҳайратлантиряпти. Ҳа, Мусо Оллоҳ билан сирлашди, Ийсо Оллоҳ томонидан бўлган руҳ ва Унинг сўзидир. Ҳа, Оллоҳ таоло Одамни танлади.\nОгоҳ бўлинг, мен Оллоҳнинг ҳабибиман. Фахрланиш эмас, Қиёмат кунида ҳамд байроғини кўтарувчи менман. Фахрланиш эмас, Қиёмат кунида энг аввал шафоат қилувчи ва энг аввал шафоат қилинувчиман. Фахрланиш эмас, жаннат эшигининг халқасини энг биринчи ушловчи менман. Оллоҳ менга жаннатини очади. Мен ва мен билан бирга фақир мўминлар у ерга киради. Фахрланиш эмас, мен аввалгилару охиргиларнинг энг ҳурматлисиман, ҳа, бу фахрланиш эмас» (Термизий ривояти).


10:12 04 Декабрь 2018 1014\nБадавий араб болалари одатларича Пайғамбаримиз ҳам тўрт яшар чоғларида эмакдош бола билан бирга қўй, эчки, қўзиларни боқиб юришар эди. Бир куни эмакдош ўғил югурган ҳолда йиғлаб келиб хабар бердиким: — Укам Муҳаммадни оқ кийим кийган икки одам келиб ушлаб олди ва уни ерга ётқизиб, кўксини ёриб қўйди, — деди. Ҳалима эри билан бу даҳшатли хабарни эшитиб, хушлари бошларидан учди. Фарёд-фиғон қилишиб чопишиб бордилар, кўрдиларким ранглари ўчган, вужудлари ўзгарган ҳолда турибдилар. Дарров қучоқларига олишиб:\n— Оқ либослар кийган одам сифатида икки киши келди, мени ётқизиб, кўксимни ёрдилар, ичимга қўл солиб юрагимни чиқазиб, уни тилдилар, ундан қора қонни оқизиб ташлаб, бир жом кавсар суви билан кўп ювиб чайқадилар. «Мана, сендаги шайтон насибаси кетди, энди сенга шайтон йўл тополмайдур», деб яна қайтадан кўксимни тикишиб қўйиб, ғойиб бўлдилар, — дедилар. Қарасалар кўксиларида ёрганнинг нишонаси қолиб, изи кўриниб турибдир. Бечора Ҳалима\nхотун эри билан бу кароматнинг ҳақиқатига тушунмай, бу ишнинг Худо тарафидин бўлганига ақллари етмай, кўнгилларига турли хаёллар келиб, кўп қўрқунчликлар тушди. Бу иш жин-шайтонлар қасдидин бўлдими, деб гумон қилишди. Ўзлари Пайғамбаримиздин ажрашишларига сира тоқатлари бўлмаса ҳам, бу ҳодисадин қўрқиб, ночор Пайғамбаримизни оналари Оминага келтириб топширдилар.\n— Бу болам Муҳаммад бўйимга битгандин бошлаб, ғойибдин кўп ишорат-башоратлар кўриб келганман. Бу боланинг шарофатини билдириш учун туғут кечасида неча турли каромат ишлар бўлиб ўтгандир. Энди бундоғ улуғ хосиятларга эга бўлган фарзандим Муҳаммадга ҳеч қачон жин-шайтонлар яқинлашолмайдилар, — деб Ҳалимага ҳурмат кўрсатиб, рухсат қилдилар. Шу чоғда Пайғамбаримиз тўртга тўлиб, бешга қадам қўйган эдилар. Мана бу воқеа Пайғамбаримизга ёш болалик вақтларида бўлган мўжизаларнинг бирисидур. Буни «Шаққи Садр» дейдурлар.\nБундан сўнгра Пайғамбаримизнинг оналари ҳазрати Омина: «Мадинага бориб, боламга отаси Абдуллоҳ қабрини зиёрат қилдирай ва ҳам у жойдаги тоғалари билан кўриштириб келай», деб Мадина сафарига ният қилиб, йўлга чиқди. Бу сафарда Умму Айман деган Абдуллоҳдин мерос қолган чўрилари ҳамроҳ эди. Бир неча кун йўл юришиб, саломат Мадинага етишдилар. Макка шаҳри билан Мадина оралиғИ туя юришида ўн-ўн икки кунлик йўлдур. Тоға қабиласи ичида бир неча кун меҳмонликда бўлишди. Мақсад ўталгандин сўнгра яна Маккага қайтдилар. Макка ва Мадина шаҳарлари орасидаги Абво деган жойга келганида оналари Оминада бетоблик пайдо бўлди ва шу жойда ажал етиб, эндигина беш ёшга кирган фарзандларини додаклари\n(чўрилари) Умму Айманга топшириб, ёш жувонлик ҳолда вафот этди. Мана шу жойга келганда, икки тоғ орасида меҳрибон оналаридан ҳам ажраб, ота-онасиз етим бўлиб, додаклари Умму Айман қўлида қолдилар. Сўнгра бу жойдин қўзғалиб, Маккага келгандин кейин боболари Абдулмутталиб зиёда меҳрибонлик кўрсатиб, ўз тарбиятига олди. Шу билан боболарининг қўлида ёшлари саккизга етди. Бу чоғда Абдулмутталибнинг ёши юздин ошган эди. «Ҳар бир туғилган киши — ўлимдир охирги иши» дегандек, бу киши ҳам ажали яқинлашиб, бетоблик тўшагида ётди. Ўн бир ўғил, олти қизлари бор эди. Уларни ёстиқ устига чақириб, васият қилди:\n— Ўғлим Муҳаммад онасидин ёшлигида етим қолди, энди мендин ҳам ажраш вақти яқинлашди. Ўз ўрнимда Абу Толибни вакил қилдим, — деди. Сўнгра унга қараб айтди:\n— эй Абу Толиб, сен ўзинг камбағал одамсан ва ҳам ёш болаларинг кўпдур, шундоқ бўлса ҳам ўғлим Муҳаммадни сенга топширдим, чунки сен юмшоқ кўнгиллик, мулойим сўзлик, улуғ ҳикматлик кишидурсан ва ҳам Муҳаммад\n— оғанг Абдуллоҳнинг ўғлидур, мана шунинг учун ҳам Муҳаммадни сенга топширдим,— деб фоний дунёдин ўтди.\nTags: чоғлари , Пайғамбаримизнинг , ёшлик


Ўтмишдан мерос чолғу асбоблар. — O'zbekiston Amaliy San'at Muzeyi\nЎрта Осиё халқлари орасида чолғу асбобларнинг карнай, сурнай, най қўшнай; зарб билан чалинадиган созлар — ноғора, чилдирма; торли созлар — ғижжак, чанг, рубобб, уд, дутор, танбур, сато кенг тарқалишига асосий сабаблардан бири ҳам бу – маданиятнинг юксак даражада бўлганлиги, ҳунармандчиликнинг ривожланганганлигидандир. Ўзбек миллий мусиқа маданияти, шу жумладан мақомлар айни шу чолғулар воситасида яратилиб, неча асрлар оша бизга етиб келган. Мусиқий санъатнинг, хусусан, чолғу асбобларининг ривожланишига аввало ҳалқ оғзаки ижоди, мавсумий байрамларнинг кўплиги ҳам асосий туртки бўлган. Масалан ҳозирги кунга қадар ишлатилиб келаётган турли чолғу асбоблар: ноғора, карнай, най, хуштак кабилар ўтмишда маълум бир жанг, ов, зироат каби мавсумларда кенг ишлатилган. Мусиқий асбоблар рақс ижроси билан ҳам боғлиқ бўлган. Қадимий созларни санаб ўтарканмиз, аксарият замонамиз созандалари томонидан қўллаб келинаётган созлар узоқ ўтмишдан бизга меросдир. Қадимий торли созлардан бири – Уд ҳисобланади. Уд- шарқ халқлари орасида энг кўп тарқалган чолғу асбоблардандир. Уд созини эрамизнинг 1-асрига оид Айритом, Халчаён архелогик деворий фреска топилмаларида кўришимиз мумкин. Сознинг қадимийлигига жуда кўплаб топилмалар: нумизматика тангалари, кулолчиликдаги тасвирлар ҳам исбот бўла олади. Мелодий 930-йили зарб этилган кумуш тангаларда Уд чалаётган ҳалифа тасвирини учратиш мумкин. Эрамизнинг 1-асрига оид Афрасиёб фреска безакларида эса Уд чалаётган соззанда фигуралар ҳам жуда эътиборлидир. Бу қадимий сўғд сози эканлигига, мусиқий чолғу санъати ривож топганлигидан далолат беради. Ушбу Уд сози севимли бўлиб кўплаб шарқ ва хаттоки ғарб халқлари орасида кенг тарқалганлиги шубҳасиздир. Уд ғарб мамлакатларига француз тилида — Luth, испан тилида- Laud, немис тилида – Laute номи билан кириб борган. Сўғд сози – уд, қадимда бар-бат (ўрдак шаклини эслатганлиги учун шу ном билан аталган) номи билан ҳам машҳур бўлган. Маҳмуд Қошғарий ушбу созни туркий халқлар орасида кенг тарқалганлиги ҳусусида батафсил маълумот бериб ўтган.


Эроннинг америка санкцияларига жавоби: АҚШни пушаймон қилдирамиз\n05:41 26 Апрел 2019\n13:02 05.11.2018 Ҳавола олиш\nВашингтоннинг Теҳронга қарши санкциялари қайта кучга кирди. Бу галги санкциялар асосан нефт эскпортини қамраб олган\nТОШКЕНТ, 5 ноя — Sputnik. Эрон президенти Ҳасан Роҳоний Press TV телеканали эфирида Эрон америка санкцияларини айланиб ўтиб, АҚШни "пушаймон қилдириши" ҳақида баёнот қилди.\n"Бирлик ва ҳамкорликдаги ҳатти ҳаракатлар билан биз... санкцияларни айланиб ўтамиз, биз АҚШни пушаймон қилишга мажбур этамиз, биз чет эл инвестицияларини мамлакатга жалб қиламиз... Биз иқтисодий тараққиёт йўлини янгилаймиз", - деди Руҳоний. РИА Новости хабарига асосан.\nРоссия, Ҳиндистон ва Эрон Суэц каналига муқобил йўналиш очади


Мустақил Ўзбекистон асосчиси хотирасига юксак эҳтиром\nМустақил Ўзбекистон асосчиси хотирасига ...\nБугун эрта тонгдан Самарқанд шаҳри Биринчи Президентимиз, буюк давлат ва сиёсат арбоби Ислом Каримов хотирасига ҳурмат билдириш учун ошиқаётган юртдошларимиз билан гавжум.\nСамарқанд вилояти божхона бошқармаси раҳбарияти бошчилигида бир гуруҳ божхоначилар ҳам юртимиз мустақиллигига тамал тошини қўйган, халқимизнинг фаровон ва эркин яшашлари учун замин яратган Ислом Каримов ҳайкали пойига гулчамбар қўйишди.\nДарҳақиқат, Биринчи Президентимизнинг Ўзбекистон халқи учун қилган меҳнатларини ҳеч нарса билан ўлчаб бўлмайди. У киши халқимизнинг эркин яшаши учун курашдилар, юрт тинчлиги, фаровонлиги йўлида фидойилик кўрсатдилар.\nБиринчи Президентимиз мустақилликнинг илк йилларида мамлакатни оғир иқтисодий шароитдан олиб чиқди. Ислом Каримов серқирра сиёсий фаолияти, олижаноб инсоний фазилатлари билан Ватанимиз тарихида ўчмас из қолдирди.\nБуюклар ўлмайди, улар инсонлар қалбида мангу яшайди, дейишади. Биринчи Президентимиз ҳам халқимиз юрагида яшайди, Ислом Каримовнинг фидойилик, мардлик, ватанпарварлик, инсонийлик, адолатпарварлик каби олижаноб фазилатлари барчамиз учун ибрат намунаси бўлиб қолади. Халқимиз Буюк Йўлбошчимизнинг мамлакатимиз равнақи йўлидаги хизматларини ҳеч қачон унутмайди.


"Хабиб Гэтжини мағлуб этса, вазнини ўзгартиради" / Olamsport.com\n11 июн 10:01\n"Хабиб Гэтжини мағлуб этса, вазнини ўзгартиради"\nТеглар : Конор МакгрегорХабиб НурмагомедовЖастин Гэтжи\nЕнгил вазн тоифасида UFC чемпиони Хабиб Нурмагомедов Жастин Гэтжига қарши жангдан сўнг катта эҳтимол билан вазнини ўзгартиради.\nБу ҳақида унинг менежери Али Абдел-Азиз хабар берди. Унинг сўзларига кўра, Хабиб Конор Макгрегор билан жанг ўтказишни истамаяпти.\n"Жастин Гэтжи Тони Фергюсонни мағлуб этганидан кейин мен Хабибга шундай дедим: "Ростини айтаман: Гэтжидан кўра Макгрегор билан жанг ўтказсак, кўпроқ пул ишлаб оласан. Хабибнинг жавоби эса шундай бўлганди: "Ота-онам менга яхши тарбия беришган. Оилам ва спортдаги обрўйим менга пулдан устун".\nШундан келиб чиқиб айтишим мумкинки, Хабиб Жастинни мағлуб этганидан сўнг Конор билан жанг қилмаслик учун ҳам ярим енгил вазн тоифасига ўтади. Мен уни яна Макгрегор билан жанг қилишга мажбурлай олмайман. Унга қўшимча 20 ёки 30 миллион евро керак эмас. Шу сабабли ҳам Хабиб Конорга яна бир бор имконият беради деб ўйламайман", - дея Абдел-Азизнинг сўзларини келтирмоқда ESPN.