9 Июл 2019 4824\nОлий Мажлис Қонунчилик палатаси спикери ўринбосари Борий Алихонов бошчилигидаги бир гуруҳ депутатлар Жиззах вилояти Фориш туманидаги Тузонкўл кўли яқинидаги атом станциясини қуриш учун танланган майдонга ташриф буюрди. Тадбирда «Ўзатом» ва «Росатом» агентликлари мутахассислари, ОАВ вакиллари иштирок этдилар.\nТашрифдан мақсад - АЭСни қуриш учун майдонда олиб борилаётган изланишлар билан танишишдир. Яқинда Олий Мажлис Қонунчилик палатаси томонидан «Атом энергиясидан тинч мақсадларда фойдаланиш тўғрисида»ги қонун лойиҳаси қабул қилинди, бу Ўзбекистонда атом энергетикасини яратишнинг ҳуқуқий асосини таъминлайди ва АЭС каби ноёб объектни қуриш ва ундан фойдаланиш хавфсизлигини таъминлаш ҳамда эксплуатация қилиш ҳуқуқини беради.\n- Депутатларимиз аллақачон Нововоронежск АЭСи (Россия), Токай АЭСи (Япония) ва Пакш АЭСи (Венгрия)да бўлиб қайтишди ва шу боис Фориш туманида ишлар қандай кетаётганини ўз кўзлари билан кўришни истадилар, - дейди Б.Алихонов. - Ишлар кўлами, албатта, бизда катта таассурот қолдирди ва келгусида ҳам ишларнинг кетиши билан танишиб боришни режалаштирмоқдамиз. Ахир, энг муҳими, бу технологиялар фуқароларнинг соғлиғига ва атроф-муҳитга зарар етказмаслиги лозим.\nАйни пайтда, тадқиқот ишларининг фақат биринчи босқичи якунига етган. Техникалар олиб келинган ва техник лойиҳани янада пухтароқ таъминлаш талаб этиладиган иккинчиси бошланади.\n- Мазкур босқичда геологик кесмалар қурилади, ҳар бир бино маркази остидан юз метр чуқурликдаги қудуқлар бурғиланади, кенрлар (қудуқлардан олинадиган жинслар намуналари – муаллиф изоҳи.) олинади, зичлиги, мустаҳкамлиги ва турли физик хусусиятлари текширилади, - дейди «Росатом» давлат корпорацияси Инжиниринг дивизиони техник сиёсати бўйича қўшма лойиҳа институти вице-президенти Андрей Кучумов. – Бу АЭСни бевосита лойиҳалаш учун дастлабки маълумотлардир.\n- «Росатом» томонидан Ўзбекистонга тақдим этилган ССЭР-1200 (сув-сувли энергетик реактор – ВВЭР - водо-водяной энергетический реактор) қурилмаси лойиҳаси нафақат Россия федерал нормалари, атом энергиясидан фойдаланиш бўйича стандартлар ва талабларни, балки МАГАТЭ тавсияларини, Европа эксплуатация қилувчи ташкилотларининг ва Ғарбий Европа ядровий хавфсизликни тартибга солиш органлари ассоциациясининг талабларини ҳам ҳисобга олган ҳолда ишлаб чиқилган. АЭСнинг фаол ва пассив хавфсизлик тизимларининг комбинациялаштирилиши радиация материалларининг ташқи муҳитга чиқиши эҳтимолини бутунлай бартараф этиш имконини беради, объектнинг ҳар қандай кутилмаган вазиятларга бардошлилигини таъминлайди. Бу дунёдаги энг мукаммал ва хавфсиз лойиҳа, биз Россияда уни муваффақиятли синовдан ўтказганмиз ва энди ушбу тажрибани Ўзбекистонга ишонч билан таклиф қила оламиз, - дея таъкидлайди А.Кучумов.\nАЭСни жойлаштириш учун жой танлаш муҳандислик қидирувларининг биринчи босқичи Қурилишда муҳандислик қидирувлари Ўзбекистон геоахборот ва шаҳарсозлик кадастри лойиҳа илмий-текшириш институти – «ЎзГАШКЛИТИ» ДУК томонидан амалга оширилган. Иккинчи босқичга «Ўзбекгидрогеология» ДУК жалб этилган бўлиб, унинг вазифаси ер қаърини комплекс геологик ўрганиш, гидрогеологик ҳамда қурилиш эҳтиёжларини муҳандислик-геологик жиҳатдан таъминлашдан иборат. Олдинда ҳали учинчи ва тўртинчи босқичлар: бошқа институт ва маҳкамаларни жалб этган ҳолда муҳандислик-гидрометеорология ва муҳандислик-экологик қидирувларини амалга ошириш.\nБундай юқори технологик иншоотларни қуришда қўлланиладиган мезонлар жуда жиддий. Шу боис қидирув ишларида ишлатиладиган ускуналар ўта замонавий – бу таҳлил қилиш учун юқори сифатли материал олиш имконини беради. Геодезия ишларини бажариш учун уч ўлчамдаги кенг кўламли тасвирни яратадиган дронлардан фойдаланилади. Лойиҳа барча технологик талабларга жавоб бериши, барча синовлардан ўтиши керак ва шундан сўнггина майдоннинг ўзига ва АЭСни қуриш учун лицензия берилади.\n- МАГАТЭ Ўзбекистон билан ядро энергетикасини ривожлантиришда ҳамкорликка тайёр эканини тасдиқлади, дастурни қўллаб-қувватлашини маълум қилди ва ушбу миллий лойиҳани амалга оширишда давлатнинг ролини алоҳида таъкидлади, - дейди Энергетика вазирининг биринчи ўринбосари, «Ўзатом» агентлиги бош директори Жўрабек Мирзамаҳмудов.\nКелажакдаги АЭСнинг муваффақиятли қурилиши ва фаолиятининг муҳим омили кадрларни тайёрлаш тизими ҳисобланади. Президентимизнинг 2018 йил 20 июлдаги «Тошкент шаҳрида «ММФИ» миллий тадқиқот ядро университети» федерал давлат автоном олий таълим муассасасининг филиалини ташкил этиш ва унинг фаолиятини ташкиллаштириш тўғрисида»ги қарори қабул қилинди. Жорий ўқув йилидан бошлаб университет биринчи 100 нафар талабани тўрт йўналиш бўйича ўқишга қабул қилади: ядро энергетикаси ва иссиқлик физикаси; ядро физикаси ва технологиялари; иссиқлик энергетикаси ва иссиқлик техникаси; электр энергетикаси ва электротехника. Бундан ташқари, 56 киши «ММФИ» МТЯУда аллақачон ўқитилмоқда, 30 таси эса жорий йилда ушбу нуфузли муассасанинг бакалавриат ва магистратурасига танланади.\nМайдондан 2,5 км масофада (жой аллақачон аниқланган, аммо қидирувчиларнинг фикрини тасдиқлаш учун қўшимча тадқиқотлар керак) Тузонкўл кўли жойлашган. Майдоннинг ўзи географик жиҳатдан туман марказидан 21 километр, пойтахтдан 175 километр масофада.\nРеспубликада белгиланган атом электр станциясини қуриш ва фойдаланишга топшириш нафақат миллий фан-техника модернизациясига кучли туртки бериши, балки Фориш тумани ва бутун мамлакатнинг иқтисодий ривожланиши учун зарур шарт-шароит яратади.\nАниқроғи, бу электр энергияси ишлаб чиқариш. Икки блок қурилишидан йилига 18-18,5 миллиард кВт/соат даражасида барқарор электр энергияси билан таъминлаш режалаштирилган. Қурилиш даврида саккиз мингга яқин мутахассис, шунингдек, бошқа тегишли тармоқлар: хизмат кўрсатиш, транспорт, озиқ-овқат таъминоти жалб этилади. Қурилиш якунига етгач, 2,5 мингдан кўпроқ малакали ходимлар АЭСда иш билан таъминланади. Бу, асосан, махсус дастурлар бўйича ўқитилган маҳаллий аҳоли бўлади. Бундан ташқари, АЭС атрофида ўз инфратузилмасига, замонавий автомобиль ва темир йўлларига эга атомчилар шаҳарчаси қад ростлайди. Буларнинг барчаси минтақанинг умумий иқтисодий ривожланишига хизмат қилади. Оддий мисол: Европада АЭСни қуриш учун сарфланган бир доллар бутун мамлакат иқтисодиётини яхшилашга беш доллар бўлиб қайтади.\nДепутатларнинг Форишдаги 18-санъат мактабида жамоатчилик билан ўтказган йиғилишида ҳам шу ҳақда сўз борди. Туманнинг келажаги муҳокама қилинди. Аҳолидан жуда кўплаб саволлар тушди. Биринчи навбатда улар хавфсизлик ва иш билан таъминланиш, туман аҳолиси учун таълим даражасини ошириш ва инфратузилмани ривожлантириш билан қизиқишди. Депутатлар, «ЎзГАШКЛИТИ» ДУК ва «Росатом» вакиллари саволларга тўлиқ жавоб бердилар. Улар яна маҳаллий аҳолининг лойиҳада иштирок этиши, қурилажак объектнинг туман қишлоқ хўжалиги ва экологиясига ва бошқа кўп нарсаларга таъсир қиладими-йўқми қизиқиш билдирдилар.\n«Правда Востока» газетасининг 2019 йил 9 июлдаги 136-сонида «Депутатский десант на строительной площадке будущей АЭС» сарлавҳаси билан нашр этилган.


Онам пенсияда бўлса-да, ишлайди. У ишдан бўшаш тўғрисида ариза ёзди, бироқ иш берувчи уни имзолашдан бош тортиб, у 2 ҳафта ишлаб бериши керак деган важ кўрсатди. Агар ишлаётган пенсионер бир томонлама тартибда меҳнат шартномасини бекор қилишга қарор қилса, уни ушлаб қолиш ҳуқуқига эгами?\n– Меҳнат шартномасини ходимнинг ташаббусига кўра (ўз хоҳиши билан) бекор қилиш тартиби Меҳнат кодексининг 99-моддаси билан белгиланган. Унга кўра ходим меҳнат шартномасини 2 ҳафта олдин иш берувчини ёзма равишда огоҳлантириб, бекор қилишга ҳақлидир (МКнинг 99-моддаси биринчи қисми). Ходим билан иш берувчи ўртасидаги келишувга биноан меҳнат шартномаси огоҳлантириш муддати тугамасдан олдин ҳам бекор қилиниши мумкин (МКнинг 99-моддаси иккинчи қисми). Агар бундай келишув бўлмаса, ишдан бўшаётган шахс меҳнат шартномасини бекор қилиш тўғрисида огоҳлантириш муддатида ишлаб бериши керак. Муддат тугаганидан кейин у ишни тугатишга ҳақли.\nУшбу қоидадан истиснолар бор. Меҳнат шартномасини ходимнинг ташаббуси билан бекор қилиш ҳақидаги ариза у ўз ишини давом эттиришининг имкони йўқлиги (ўқув юртига қабул қилинганлиги, пенсияга чиққанлиги, сайлаб қўйиладиган лавозимга сайланганлиги ва бошқа ҳоллар) билан боғлиқ бўлса, иш берувчи меҳнат шартномасини ходим илтимос қилган муддатда бекор қилиши керак (МКнинг 99-моддаси бешинчи қисми). Шу сабабли онангиз аризада ишдан бўшаш сабаби – пенсияга чиқишни кўрсатиши керак. Меҳнат шартномаси бекор қилинган куни иш берувчи ходимга унинг меҳнат дафтарчасини ва меҳнат шартномасининг бекор қилиниши ҳақидаги буйруқнинг нусхасини бериши (МКнинг 108-моддаси) ва у билан меҳнат шартномасини унда кўрсатилган муддатда бекор қилиши шарт.\nШуни эслатиш лозимки, ушбу талабларни бажармаслик меҳнат тўғрисидаги қонун ҳужжатларининг бузилиши деб баҳоланади ва Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 49-моддасида назарда тутилган жавобгарликка – мансабдор шахсларга ЭКИҲнинг 2 бараваридан 5 бараваригача миқдорда жарима солишга сабаб бўлади.\n2016-08-16 10:52:13, Гость_шерзод :\nмоддий жавобгар шахс пенсияга чикса (масалан прораб) кейин моддий жавобгар шахс булиб ишлаши мумкинми шу тугрисида батафсил маълумот берсангиз


Asus Zenbook 3 — Apple MacBook'нинг янги рақобатчиси\n18:15 / 31.05.2016\nComputex 2016 кўргазмасида Asus компанияси янги флагманли ZenBook 3 ультрабукини намойиш этди. Мазкур қурилма Apple MacBook’нинг асосий рақобатчиси, дея эътироф этилмоқда. Тайван компаниясининг мазкур ультрабук корпуси аэрокосмик тоифали алюминий қотишмадан тайёрланган бўлиб, қалинлиги 11.9 мм ва оғирлиги 910 граммни ташкил этади, Apple макбукники эса -13.1 мм ва 920 грамм.\nБироқ Asus асосий эътиборни янги қурилманинг яхши ишлаш жараёнига қаратган. ASUS ZenBook 3да Corning Gorilla Glass 4 ҳимояланган ойнага эга (экран юза панели майдонининг 82 фоиз қисмини ташкил этади) 12.5 дюймли FullHD-дисплейи, USB Type-C порти, тўртта динамикали Harman Kardon, тўлиқ ҳажмли клавиатура ва Windows Hello функциясини кўтара олувчи бармоқ изи сканери мавжуд. Автоном иш вақти - 9 соат.\n40 Вт*ч сиғимли аккумулятор тез зарядлаш техникасини кўтара олади ва 49 дақиқа ичида 60 фоизгача қувват олади. Янги ультрабук уч хил ранг ва уч хил версияда бўлади. Асосий версияда Intel Core i5 процессори, 4 ГБ оператив хотира ва 256 ГБли SSD-драйв ўрнатилган бўлиб, 999 долларга баҳоланмоқда. Asus Zenbook 3 (512 ГБ SSD) нархи эса - 1499 доллар. Intel Core i7 процессори, 16 ГБ оператив хотира ва 1 ТБ SSDга эга энг яхши модель нархи 1999 долларни ташкил этади. Сотувг


КАТТАЛИКЛАР » Metrologiya » Referat » Referat | Haqida\nAsosiy / ReferatMetrologiya КАТТАЛИКЛАР\nFayl hajmi 18,42 kB\n1. Катталиклар турлари\n2. Физик катталиклар. Атамалар ва таърифлар\n3. Шкалалар, уларнинг турлари ва узига хос хусусиятлари\n4. Катталикнинг улчамлиги хакида\nМетрология фани физик катталиклар кийматларини улчаш, аниклаш билан шугулланади.\nБарча катталиклар икки турга ажратиш мумкин (2- расм):\n- реал катталиклар;\n- идеал катталиклар.\n2- расм. Катталиклар турлари\nИдеал катталиклар математика сохасига тегишли. Метрология фани улар билан шугулланмайди. Идеал катталикларга математик катталиклар киради. Уларнинг кийматларини математик усуллар билан аниклаш мумкин. Маълум шароитларда хисоблаш натижалари хатоликларга эга булмайди. Аммо реал катталикларни улчашда хатоликлар келиб чикиши табиийдир.\nУз навбатида реал катталиклар физикавий ва нофизикавий катталикларга булинади.\nНофизикавий катталиклар (масалан, …) бирликларини аниклаб булмаслиги саббабли, улар балл тизимлари, хисоб коэффициентлари ва х.к. лар билан бахоланади. Ушбу катталикларни уз амалиётларида ижтимоий фанлар, яъни философия, социология, экономика, психология каби фанлар куллайдилар. Нофизикавий катталикларни бахолашда субъектив факторларнинг таъсир этганлиги туфайли улар хам худди идеал катталиклар каби метрология сохасига тегишли эмасдирлар.\nМетрология фан сифатида физик катталиклар билан шугулланади. Улар улчанадиган (узунлик, масса, харорат, ва х.к. ) ва бахоланадиган (минералланинг каттиклиги, чойнинг таъми ва х.к.) катталикларга булинадилар (2- расм). Улчанадиган физик катталиклар уз бирликларига эга. Кандайдир сабабларга кура бирликлари аникланмаган катталикларни бахоланадиган физик катталиклар дейилади.\n2.\tФизик катталиклар. Атамалар ва таърифлар\nФизика (грекча phuses - табиат) табиат ходисалари, материя хоссалари ва тузилиши хамда унинг харакат конунларини урганади. Хар кайси физик объекти шу объектга хос хар хил физик катталиклар билан тавсифланиши мумкин.\nФизик катталик (физическая величина) – физик объект (физик тизим, объект ёки жараён) нинг хоссаларидан бирининг тавсифи. Ушбу тавсиф сифат жихатдан купгина физик объктларга нисбатан умумий булиб, микдор жихатдан хар бир объект учун хусусийдир. Одатда, физик куринишдаги материал объект бир канча физик катталиклар микдорлари билан тавсифланади. Масалан, идеал газнинг асосий термодинамик тавсифлари газ босими, унинг энергияси ва энтропияси улчаниб аникланади. Куйилган масаланинг мохиятига кура тизим хоссаларининг хилма-хил тавсифларидан шунакаси танланадики, ушбу тавсиф хар жихатдан масалани тулик кониктирадиган булиши керак. Масалан, кандайдир тизимни космосга чикариш учун керак буладиган энергияни хисоблашда, унинг массаси билан кизикишади. Шунинг учун бу холда масса энг мухим физик катталик хисобланади. Курилаётган физик объектнинг ихтиёрий бир хоссасини микдорий тавсифи булиб унинг улчами хизмат килади.\nФизик катталик улчами (размер физической величины) – аник материал объект, тизим, ходиса ёки жараёнга хос физик катталикнинг микдорий муаянлиги. Масалан, хар кандай жисм маълум массага эга, шунинг учун жисмларни массаси буйича фарклаш мумкин, яъни бизни кизиктирадиган физик катталикни унинг улчами буйича фарклаш мумкин. А ва В жисмларни бахолашда, масалан улар узунлиги ёки узунлиги улчами билан бир биридан фарк килишини тасдиклашимиз мумкин (масалан, А > В). Янада аникрок натижани ушбу предметларни узунлигини улчашдан кейин олиш мумкин. Купинчалик «физик катталик улчами» суз бирикмасида «улчам» сузи туширилиб колдирилади ёки уни «физик катталик киймати» суз бирикмаси билан алмаштирилади.\nФизик катталик киймати (значение физической величины) – физик катталик улчамининг (унинг учун кабул килинган бирликда) кандайдир сон куринишидаги бахоси. Физик катталик кийматини уни улчаш натижасида ёки улчашнинг асосий тенгламаси буйича хисоб – китоб килиш йули билан аникланади:\nQ = n [Q],\nбунда Q – физик катталик киймати;\nn - кабул килинган бирликда физик катталикнинг соний киймати;\n[Q] – улчаш учун танланган бирлик.\nТанланган бирликнинг учамига кура физик катталикнинг соний киймати хам узгаради, лекин ушбу катталикнинг улчами бир хиллигича колади.\n1. Шкаласи булинмасининг киймати 1 г ли цифрблатли тарозида жисм массаси улчанганда куйидаги натижалар олинди: 15,5; 15,7; ва 15,6 г. Бу натижалар массанинг кийматини билдиради.\n2. Узунликнинг хар хил бирликлари – метр, сантиметр, миллиметр кулланилганда кадайдир жисмнинг 2 м га силжиши киймати l нинг ифодаси куйидагига тенг: l = 2 м = 200 см = 2000 мм.\nМетрологияда «физик катталик» суз бирикмаси урнига кискача «катталик» атамаси ишлатилади. Шунинг учун бундан кейин «катталик» деганда факат физик катталикни тушинамиз лозим. Айрим холларда «катталик» атамаси урнига «параметр», «сифат курсаткичи», «тавсиф (характеристика)» деган атамалар кулланишига дуч келамиз. Ушбу атамаларнинг барчаси мохиятан катталикни ифодалайди.\n3.\tШкалалар, уларнинг турлари ва узига хос хусусиятлари\nУлчанадиган катталикнинг улчами унинг микдорий тавсифи хисобланади. Физикавий ёки нофизикавий катталик улчами тугрисида маълумот олиш хар кандай улчашнинг мазмуни ташкил этади.\nФизик катталиклар улчамлари шкалалар ёрдамида улчаниши ёки бахоланиши мумкин.\nШкала – бу берилган катталикнинг тартибга солинган, уни улчаш учун илк асос булиб хизмат киладиган кийматлари мажмуи.\nФизик обеъктлар хоссаларнинг намоён булиш хилларига кура улчаш шкалалари бешта асосий турга булинадилар:\n1.\tТавсифлар шкалалари;\n2.\tРанг (даража) лар шкалалари;\n3.\tОраликлар шкалалари (айирмалар шкалалари);\n4.\tНисбатлар шкалалари;\n5.\tАбсолют шкалалар.\nТавсифлар шкалаларида нол ва катталик бирлиги тушунчалари булмайди. Купинчалик бундай шкалалар билан инсон сезги органлари ёрдамида аникланадиган хоссалар билан тавсифланади, масалан ранглар атласи ёки хидларнинг эксперт бахоси.\nРанг (даража)лар шкалалари ёрдамида катталик улчанмайди, балки у олдиндан танланган коидалар буйича бахоланади. Масалан, минераллар каттиклигини аниклаш учун кулланиладиган Моос шкаласи унта таянч минералларнинг шартли ракамларидан иборат: 1- талк, 2- гипс, 3- калций, 4- флюорит, 5- апатит, 6- ортоклаз, 7- кварц, 8- топаз, 9- корунд, 10- олмос. Синовдан утказиладиган материал каттиклиги таянч минерал колдирган изга кура бахоланади.\nТурли календарлар буйича йил хисоби, Фарнгейт ва Целсий харорат шкалалари айирмали шкалаларга мисол була оладилар. Уларда нол келишилган холда кабул килинади. Масалан, Целсий шкаласида хисоб боши килиб музнинг эриш харорати кабул килинган.\nЮкорида куриб чикилган шалалари орасида нисбатлар шкалалари энг мукаммал хисобланади. Чунки улар нафакат катталик бирлигига, балки табиий нолга хам эга. Q катталик уламини тенглама билан ифодалаш мумкин\nМасалан, масса, узунлик, Келвин шкаласи билан богланган термодинамик харорат, электр токи кучи, электр кучланганлик ва х.к. шкалалари. Абсолют шкалалар нисбатлар шкалаларининг барча аломатларини камраб олган, улар улчамсиз катталик бирлигига эга булган шкалалардир (кучайтириш ёки камайтириш коиффициентлари, ясси ёки фазовий бурчак ва х.к. лар шкалалари).\n4.\tКатталикнинг улчамлиги хакида\nУлчанадиган катталик сифат буйича намоён булиши ва микдор буйича аникланиши мумкин. Шунинг учун метрологияда улчамлик ва улчам тушунчалари киритилган.\nУлчанадиган катталикларнинг сифати буйича фаркларини уларнинг улчамлигида куришимиз мумкин. ИСО стандартига мувофик катталик улчамлилиги dim (dimension of quantity - катталик улчамлиги) символи оркали белгиланади. Физик катталиклар, масалан узунлик, масса хамда вакт улчамлиги тегишлича бош харфлар билан белгиланади:\ndiml = L (Lehgth - узунлик); dim m = M (Mass - масса); dim T = T (Time - вакт).\nХосилавий катталикларнинг улчамлиги асосий физик катталикларнинг даражали бир хадлари оркали ифодаланади:\n[Q] = La · Mb · Tg,\nбунда, L, M, T – мос равишда асосий физик катталикларининг улчамлиги;\na, b, g – улчамлик курситкичлари (асосий катталикларининг даража курсаткилари).\nМисол. Ньтоннинг иккинчи конунига кура куч F = ma булса, бунда тезланиш a = v/t, у холда dim F = dim m· dim a = ML/T2 = LMT2 .\nШундай килиб, улчамлик бу – берилган катталикнинг асосий физик катталиклар билан богликлигини курсаткичли куп хад шаклда курсатадиган ифода.\nКатталик бирлиги (единица величины) деб, таъриф буйича соний киймати 1 га тенг килиб олинган катталик тушнилади.\nБир талай катталиклар бирликларини бирлик эталонлари кайта хосил киладилар. Тарихдан маълумки, даставвал узунликни, майдон, хажим, масса ва вактни улчаш учун мулжалланган физик катталик бирликлари пайдо булган. Бу бирликлар улчамлари хар-хил мамлактда бир-биридан фарк килган. Савдо-сотикнинг кенгайиши, илм-техниканинг ривожланиши борасида катталиклар бирликлари сони ортиб борганлиги, уларни бирхиллаштиришга (унификациялаш) хамда бирликлар тизимини яртиш эхтиёжини тугдирди.\n18 асрда Францияда улчовларнинг метрик тизими таклиф этилди. Кейинчалик катталиклар бирликлари хакаро бирликлар тизими (SI) асосида тартибга солинди. Катталик бирликлари тизимга кирувчи ва тизимдан ташкри бирликларга булинади. Уз навбатида бирликлар ихтиёрий олинган асосий (метр, килограмм, секунда ва х.к.) ва катталиклари узаро богланган, тенгламалар асосида тузилган хосилавий (нъютон, жоул ва х.к.) бирликларга булинадилар.\nХалкаро бирликлар тизими\nХалкаро бирликлар тизими 1980 йили улчовлар ва огирликлар буйича Х1 Бош конференциясида кабул килинган булиб, бу тизим SI (Systeme Internation) Халкаро бирликлар тизими деб юритилади. SI тизими мамлакатимизда 1982 йилдан бошлаб жорий этила бошланган. 2004 йилда катталик биликларига оид Oz DSt 8.012:2004 (Узбекистон Республикасининг уллчашлар бирлилигани таъминлаш давлат тизими. Катталиклар бирликлари) стандарти) кабул килинган.\nSI тизими куйидаги афзалликларга эга:\n1.\tУнинг универсаллиги, яъни Фан ва техниканинг барча сохаларини камраб олади;\n2.\tПропорционаллик коиффициентларидан таркиб топмаган тенламалардан тузилган хосилавий бирликларнинг узаро мувофиклиги.\nХакаро бирликлар тизимининг асосий бирликлари (Oz DSt 8.012:2004) 1- жадвалда кетирилган.\nSI нинг асосий бирликлари\nНоми\tУлчамлиги\tНоми\tБелгиси\tТаърифи\nSI буйича\tРусча\nУзунлик\tL\tметр\tM\tМ\tМетр бу ёруглик 1/299792458 s вакторалигида босиб утадиган масофа\nМасса\tM\tКило-грамм\tKg\tКг\tКилограмм бу масса бирлиги булиб халкаро килограмм-прототипининг массасига тенг\nВакт\tT\tсекунд\tS\tС\tСекунд бу цезий-133 атоми асосий холатининг икки ута нозик сатхлари орасидаги бир-бирига утишига мувофик келадиган нурланишнинг 9192631770 давридир\nЭлектр токи (эле-тр токи кучи\tI\tампер\tA\tА\tАмпер бу вакуумда бир-биридан 1m ораликда жойлашган, чексиз узун, ута кичик думалок кундаланг кесимли икки параллел тугри чизикли утказгичлардан ток утганда утказгичнинг хар 1m узунлигида 2·10-7 N га тенг узаро таъсир кучини хосил кила оладиган узгармас ток кучи\nТермодинамик харорат\tΘ\tкелвин\tK\tК\tКелвин бу термодинамик харорат бирлиги булиб у сувнингучланма нуктаси термодинамик хароратининг 1/273,16 кисмига тенг\nМода микдори\tN\tмол Mol\tМол\tМол бу массаси 0,012 kg булган углерод-12 канча булса, уз таркибига шунча элементларни олган тизимнинг микдоридир.Молнинг тадбик этишда элементлари гурухланган булиши лозим ва улар атом, ион, электрон ва бошка заррачалар гурухларидан иборат булиши мумкин\nЁруглик кучи\tJ\tкандела\tCd\tКд\tКандела бу берилганйналишда 540·1012 Hz частотали монохраматик нурланишни таркатувчи ва шу йуналишда энергетик ёруглик кучи 1/683 W|sr ни ташкил этувчи манбанинг ёруглик кучидир\nДастлабки учта асосий бирликлар - метр, килограмм, секунда (1- жадвал) механик хусусиятига эга булган барча бирликларни мувофиклаштирадиган хосилавий бирликларни, колганлари , яъни электр токи кучи, термодинамик харорат, модда микдори ва ёруглик кучи бирликлари механик бирликларга мувофик булмаган хосилавий бирликларни тузиш имкониятини тугдиради: ампер - электр ва магнит катталиклари келвин – харорат, кандела – ёруглик ва мол – молекуляр физика хамда кимё сохаларида.\nКандайдир катталик микдорини куп марта ортиклиги ёки кичиклигини ифодалаш учун карали ва улушли бирликлар кулланилади. SI да карали ва улушли бирликлар (вакт бирлигидан ташкари) 10n га купайтириш оркали тузилган, бунда n – мусбат ёки манфий сон (2- жадвал).\nSI нинг ун карали ва улушли бирликларинг номлари ва хосил килиш учун фойдаланиладиган купайтувчи ва олд кушимчалар\nАмалда SI бирликлари илм ва техниканинг барча сохаларини камраб олади. Аммо бу бирликлар билан бир кторда амалий жихатдан мухимлиги туфайли тизимдан ташкари бирликлар хам кулланилади (3- жадвал).\nSI бирликлари билан бир каторда кулланилищга рухсат этилган айрим тизимдан ташкари бирликлар\nБирликлар белгиларини ёзиш коидалари\nУлуаш амалиётида кулланиладига бошка бирликлар тизимлари\n1.\tИсматуллаев П.Р., Максудов А.Н., Абдуллаев А.Х., Ахмедов Б.М, Аъзамов А.А. Метрология, стандартлаштириш ва сертификатлаштириш. Тошкент, «Узбекистон», 2001.\n2.\t«Метрология тўғрисида»ги Узбекистон Республикасининг қонуни (28.12.1993 й. №1004-Х11).\n3.\tАбдувалиев А.А. и др.Основы стандартизации, сертификации, метрологии и управления качеством продукции Ташкент, 2002.\n4.\tКим К.К. и др. Метрология, стандартизация, сертификация и электроизмерительная техника. Москва – Санкт Пертербург, «Питер», 2006.\nTeglar: физик катталиклар катталик билан бирликлар бирликлари асосий мумкин шкалалари буйича Физик тизими масса киймати катталикнинг улчами унинг улчаш Масалан булиб\nРадиоактивлик. Радиоактив емирилиш қонуни. Альф-емирилиш. Альфа-емири ...\nБиомеханика фани ва унинг ривожланиши


Ишхонасини тунаётган ходим қўлга тушди\n11.10.2020 21:07 0 3621\n2020 йил 10 октябрь куни келиб тушган тезкор маълумотга асосан Тошкент минтақаси темир йўл транспортида ХТБ Тўқимачи бекати ХТБ ходимлари томонидан тезкор тадбир ўтказилган. Бу ҳақда Транспортда ХТББ Ахборот хизмати хабар берди.\nИшхонасидан 63 кг рангли металл ўғирлаб чиқиб кетаётган шахс қўлга олинди.\nТадбир давомида «Ўзбекистон темир йўллари» АЖга қарашли ВЧД-2 корхонасининг Жанубий дарвозаси 3-чиқиш жойидан ушбу корхона ишчиси жами 63 кг бўлган мис рангли металлни корхона ташқарисига олиб чиқиб кетаётганида ушланди.\n1992 йил Тошкент шаҳрида туғилган, Тошкент шаҳар Яшнобод туманида яшовчи Х.Б. ўғирламоқчи бўлган буюмларни «Ўзбекистон темир йўллари» АЖ ВЧД-2 корхонасига тегишли бўлган электр мотоциклнинг тагига яшириб қўйган.\nҲозирда мазкур ҳолат юзасидан дастлабки тергов-олди суриштирув ишлари олиб борилмоқда.\nўғрилик Ўзбекистон темир йўллари рангли металл\nҲуқуқ 16/11, 23:33\n14 миллионлик мол ўғриси қўлга тушди


Добавлено: 22.04.2016, 15:40\nAdMe.ru нашри сиз учун қобилияти ва тинимсиз меҳнатлари эвази машҳур бўлган инсонлар ҳақида ҳикоя қилади.\nОмадли актриса номига эришгунча Женнифер Энистон курьер, официантка бўлиб ишлаган, ҳамда бир қанча бродвей постановкаларида қатнашган. У илк телевизион ролини 1990 йилда қўлга киритди. Кейин даҳшатли фильмда суратга тушди, аммо унинг бу роли танқидга учради, матбуот уни жуда қоралади. Бундан ҳафсаласи пир бўлган Женнифер актрисаликни ташламоқчи бўлди, аммо худди шу пайтда у “Дўстлар” сериалидаги бош қаҳрамонлардан бири ролига тасдиқланади. Шундан кейин у муваффақият чўққисига чиқади.


Ёшларимиз "Бухоро"га ютқазишди\n"Пахтакор" ёшлар жамоаси 5-турда "Бухоро"дан сафарда 0:2 ҳисобида енгилди.\nБиринчи бўлим мезбонларнинг ташаббуси остида ўтди ва улар икки вазиятдан унумли фойдаланишди. Дастлаб Олимов ҳимоячилар хатосидан сўнг яқин масофадан зарба йўллаб, ҳисобни очди. 42-дақиқада Муҳиддинов пенальтини аниқ амалга оширди.\nИккинчи бўлимда жамоамиз бир неча қулай имкониятларни юзага келтирди, аммо улардан самара чиқаришни ёшларимиз уддалай олишмади. Шу тариқа "Пахтакор" ёшлари мавсумдаги иккинчи мағлубиятни тан олишди.\n"Бухоро": Турсунбоев (Насимов, 46), Шодмонов (Рамазонов, 78), Зайниддинов (Темуров, 67), Жўраев, Умуров (Сатторов, 69), Муҳиддинов, Очилов, Олимов (Наврўзов, 87), Қурбонов (Ҳотамов, 83), Жумаев, Бозоров (Каримов, 85).\n"Пахтакор": Ҳамроев, Алижонов (Салимов, 66), Азмиддинов, И.Йўлдошев (Иб.Йўлдошев, 60), Эркинов (Эргашев, 66), Саидазимов (Абдураҳмонов, 83), Собиржонов (Жўраев, 71), Маҳмудҳожиев, Синдаров (Иминов, 46), Асқаров, Аҳмадов.\nОгоҳлантиришлар: Саидазимов, 49. Абдураҳмонов, 90.


Kutubxona - Shukur Xolmirzayev. Qumrilar (hikoya) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Shukur Xolmirzayev. Qumrilar (hikoya) / Kiril\nАсар номи Қумрилар (ҳикоя)\nҚамоқдан келган пайтларим эди. Ишлаб юрган мактабимга йўлатишмади. Иккинчи класс шофёрлик правам ҳам бор эди, ҳарбийда олгандим. Пўлат пучуққа учрашгандим, — гаражда диспетчер эди, — «Жўражон, беш юз сўм бермасанг, мошин ололмайсан» деди. Менда сариқ чақаям йўқ. Пучуқ кўп гапираверган эди, «Асли мени эмас, сени қамашлари керак эди» дедим. Тўғри-да, мен бир аҳмоқлик билан қўлга тушдим-тушдим. Лекин номардлик билан эмас, бировнинг ҳақига хиёнат қилиш билан эмас. Шунчаки ўғли дарсга хоҳлаган пайтида келадиган милисага қаттиқ гапирганим учун. Ўзи — участковой, ҳаммани сен-сенлар эди. Сал гапирсангиз, «Обориб тиқиб қўяман» дер эди. Мениям оғзимдан ёмон гап чиқиб кетганда: «Ўғлинг сендан ибрат олаяпти?» У-бу... Э, бу — одамнинг ёмони-ёмон бўларкан. Иккитаси бир бўлиб акт битишса, ман-ман деганингиз ҳам бас келолмас экан.\nЎшанда шундай эди-да. Ҳозир-ку, хайрият, улар ҳам ўйлаб иш қиладиган бўлиб қолган.\nХуллас, Термизда Олим жўрам бор экан! Шунинг олдига бордим. «Жўра, кун ўтмай қолди. Бир иш топиб бермасанг, чатоқ», дедим. Ана у — одам. Инсон. Ё менга синфдошлик қилдими, С. раёнида бир ошнаси бор экан. РАПО деган ташкилотнинг бошлиғи экан. Шунга қўнғироқ қилди. Уям бунинг гапини икки қилмас экан, мени чақирди. С.га бордим.\nБиласиз, у — тоғлик жой, шағал карерлари кўп. Бирига юборар деб ўйлаган эдим, йўқ, домотдихга юборди. Раённинг одамларига мўлжаллаб қурилган экан. Тоғнинг этагида. Кўп хушҳаво жой. Директори бизни фаррош қилиб олди. Шунгаям шукр дедим. Қамоқда бунақа ишларни қилавериб ўрганиб кетган эдим... Лекин қаёкдан келганим қулоғига етган экан: «Тек юрасан, тек ишлайсан. Безорилик қилмайсан. Қилсанг — ўша куни думингни тугаман», — деди. «Хўп», — дедим. Бошқа нима дейман?\nФамилияси — Қорёғдиев эди. Лекин ўзи қоп-қора, кўзлари ўйнаб чиққан, тағин қулоғи оғир одам эди. Қачон қараманг, идора олдига чиқиб, сигарет чекиб турарди.\nХуллас, иш бошладик. Саҳар туриб ер супураман, полизда ишлаш, кейин сув тараш, гулларнинг остини чопиш. Э, директорнинг машинасини ҳам ювиш менинг бўйнимда эди. Лекин барибир хурсандман. Тўқсон сўм маош белгиланган.\nФаррошлик қилаётганимнинг учинчи ойи эди, шекилли, сизга айтмоқчи бўлганим жуфтни кўрдим. Дарвозадан кириб келишди. Бир-бирига ярашган. Қизнинг исми — Қўйсиной, йигитнинг исми — Эшвой экан.\nБуни кейин билдим.\nБир куни бассейннинг сувини чиқариб, тозалаётган эдим, шу йигит — Эшвой ҳовуз лабига келиб:\n— Ҳорманг, — деди.\n— Бор бўлинг, меҳмон, — дедим.\n— Ҳа, лойқа босиб кетипти. Кечқурун тоза сув қўямиз. Эрталаб бемалол чўмилишингиз мумкин.\n— Эрталабгача тўлиб қоладими?\nЭнсам қотиб, унга қарадим. Зериккан. Бир эрмакка муҳтож. Бунинг устига, қандайдир сиқилгандек кўринди. «Ажаб, — дедим. — Ёнида шундай жонони туриб, бу зерикса!» Ўзиям чарчаган эдим, нарвондан чиқиб, зинага ўтирдим. Қўлим лой эди, Эшвойга костюмимни кўрсатиб:\n— Киссада сигарет бор. Битта олинг, ошна, — дедим. У ҳозиржавоблик билан айтганимни қилди. Афтига зеҳн солдим. Бинойидай йигит. Уст-бошиям дуруст. Бошида сомон шляпа, эгнида мундай — йўл-йўл оқ кўйлак. Галстуги бор. Туфлисиям ялтираб турибди. Э, жуда башанг. Зиёли-да!\nБечора гугуртниям чақиб тутди. Сигаретани тута-тиб ўтириб, гапга солдим.\n— Уқитувчиман. Ҳинд тилидан дарс бераман, — деди.\nТавба! «Бродяга» филми туфайли... ҳинд тили факултетига кираман деб Тошкешта бориб, тарих-адабиёт факултетига кирган эдим. «Низомий»га-да! (Университетнинг шарқ тиллар факултетига ҳужжат қабул қилиш тугаган экан).\n— Э, чалакаллега! — дедим. — Бахтли экансиз... Маош қанча?\n— Яқинда ўқитувчиларнинг маоши кўпаяди деган гап бор. Лекин ҳозиргисиям етади, — деди.\nЯхши йигит экан, мен сизга айтсам. Қаноат яхши-да! Мана, ҳозир ўқитувчиларнинг ҳам ойлиги кўпайиб кетди. Қишлоқ хўжалигига бораман — аграном бўламан деганлар ҳам ўзини муаллимликка уряпти. Кейин у:\n— Сизам ҳинд тилини биласизми? — деди. Мен кулдим.\n— Билишим мумкин эди...\n— Узр, энди, — деб чайналди.\nКўриб турибсиз, содда йигит экан. Менга ёқиб қолди. Ҳозир ҳам шу фикрдаман: унақанги содда, покиза йигитлар кам учрайди. Биз ҳам энди ўзимизча яшаб, уни-буни кўрдик, ҳар хил одам билан танишдик-да!\n— Янга нима иш қиладилар? — дедим.\nИшонинг-ишонманг, оғзимга тикилиб қолди. Кейин қўрқибгина, мўлтирабгина:\n— Қанақа янга, ака? — деди.\n— Янга-да! — дедим. — Бирга келган йўлдошингиз!\n— Э-э. — Унинг биқинида санчиқ тургандек нафаси ичига тушиб кетди. Кейин денг, қизариб-бўзариб илжайди. Бунақанги чучмал илжайишни кўрмаганман. Сўнг худди ёш боладек тирноғини қимирчилаб, бошини сарак-сарак қилди. — Йўқ-йўқ, — деди-да, атрофга ҳадиксираб қараб олди. Кейин дадилланиб, яна: — Йўқ, — деди. Ундан кейин бўлса менга шундай интиқ-интизорлик билан боқдики, келганидан буён менга «ишқи тушиб» доғимда куйиб юргандай.\n— Нима бўлди? — дедим. — Аптингиз тез ўзгарар экан. Артис бўлсангиз, гапиришингизга ҳожат қолмасди.\n— Йўғ-э, нега артист бўлар эканман. Унинг учун талант керак. Менда эса, йўқ...\nМенинг яна энсам қота бошлади. Бу йигитни жуда устамон, гап чалғитишга устаси фаранг, ёхуд содда-муғомбир деб ўйлаш мумкин эди. Лекин қиёфасида шундай самимият, тағин аллақандай бир мискинлик борки, унинг кифтини силагинг, «Нима дардинг бор, ука?» дегинг келади.\nУнинг ёши мендан катта бўлса — катта, кичик эмасди.\n— Бўлмаса яқинроқ танишайлик, жўра, — дедим. Бу ёғига исмимни айтмоқчи эдим, унинг кўзлари ал-лақандай чақнаб-очилиб кетиб:\nМенам шунинг учун келиб эдим, ака, — деди. Деди-да, бу ёғига гап бермади: — Сиз ўтган куни анави трамплиндан сувга ташладингиз. Калла билан. Кейин анча вақт йўқолиб кетиб, анави ердан чиқдингиз... Биз Қўйсиной билан мана бу ўрикнинг остида турган эдик. Ҳамма ҳайрон бўлди сизга. Кейин дирек-торнинг машинасини кавлаштириб, кўп тариллатдингиз. Кейин ҳе адоқларга ҳайдаб бориб келдингиз. Жуда тез ҳайдар экансиз. Ундан кейин интелегентча кийиниб, анави ерда руслар билан бемалол кулишиб...\nҚарасам, у мени роса кузаттан. Менинг бўлса парвойимга келмаган.\nЭнди камтарликни қўйиб, гапнинг бўларини айтсам, бир йигитдан кам жойимиз йўқ-да! Биз ҳам уч йил бурун олий маълумотли муаллим эдик...\nБу Эшвой жўрамиз менинг кутубхонага кириб, китоб варақлашимниям кузатган экан. Қайси куни иккита дам олувчи ичиб, шовқин кўтарди. У қилдим — бўлмади, бу қилдим — бўлмади. Қоровулнинг хотини туғиб, уйига кетган эди. Охири пиёнларни боплаб каравотга боғлаб ташладим.\nМулла Эшвой шуниям кўрган экан. Хуллас, биз унинг «кузатув объекти»га айланиб қолган эканмиз.\n— Намунча қизиқиб қолмасангиз? — дедим.\n— Қизиқаман, ака, — деди у. Сиз бошқача одамсиз... Бизни хонага бир кирмайсизми, қўлингиз бўшаса... Сал гурунг қилардик. Мени сиздан сўрайдиган маслаҳатим бор! — деб юзимга тикилди.\nУнинг ҳақиқатан ҳам сўрайдиган гапи борлигига ишондим.\n— Бўпти. Мана шу лойқани тўплай. Анави ерларни ювай. Машина келсин. Кейин, — дедим. Ахлат ташигич машина лойқа аралаш сувни тортиб олиши керак эди.\nЙигит хурсанд бўлиб кетди.\nИшни бир ёкди қилиб, ювинаётган эдим, яна пайдо бўлди. Ҳарқалай, бировнинг уйига тузукроқ бўлиб кирган маъқул. Бугунги энг муҳим ишим битган эди. Билярдхонага кириб кийиндим. Илгари қоровулхонада ётардим. Қорёғдиевга чаққонлигам ёқиб қолганми, «Бу ер тор экан. Билярдхонада ётиб юр», деган эди. Кўпдан бери билярднинг столиям, кийлари ҳам дабдала бўлган, синиқ-мийриқ стол-стуллар қалашиб ётган шу хонада турардим. «Интелегенча» кийиниб чиқсам, жаноблари кутиб турибди.\nМен сизга айтсам, бу йигитнинг дидиям яхши экан. Ҳалигидай гапларига ўхшаш — сал чучмалроғ-у, майли-да. Ўртача хоналардан бири эди — унинг номери. Каравотни иккита қилиб, икки киши ётсаям бўладиган ҳужра. Деразага сариқ парда тутилган. Стол, стул, тумбочка, икки кресло. Одатдаги — бошқа хоналарда бор анжом бу ердаям бор эди. Лекин нима десам экан, антиқа эди-да!\nКиришим билан димоғимга чучмўманинг ҳиди урилди. Май ойи эди, чучмўмалар хазон бўлган пайт, «Қаердан топипти?» деб қарасам, дераза токчасида, шарбат қуйиладиган графинда бир даста бўтакўз турибди денг. Худди чучмўмага ўхшайди. Жуда ғалати гул-да! Ўзи кечроқ гуллайди, боғнинг адокдарида бор эди. Графиннинг тагида денг қариқизнинг каттакон япроғи ям-яшил бўлиб ётибди. Тумбочканинг устида кичкина япон магнитофони.\nДиван олдидаги уч оёкди столчада талай қоқмевалар: чақилган ёнғоқ, бир ҳовуч туршак, бир ҳовуч қора кишмиш. Яна тўртта бодринг билан тўртта помидор — булар ўзимизнинг теплитсадан чиққан.\n— Ў, маишат қилар эканмиз-да! — дедим. Эшвой титрабгина сўради:\n— Ичасизми? Бирон нарса топайми?\n— Раҳмат. Ичмайман, — дедим.\n— Менам ичмайман, — деди у.\nКреслоларга ўтирдик. Менга бир нима етишмаётгандек туюла бошлади. «Ҳа, бу ёлғиз тураркан-да...» деган мулоҳаза экан. Буни англаб... у билан келган жонон «янга» эмаслигига ишондим.\nАна шунда ёстиқ устида — каравот қошига суяб қўйилган суратни кўриб қолдим. Ўша жонон эди. Лекин палтода. Ёқаси оппоқ — сувсар тери бўлса керак. Бошида денг оққина жун рўмол. Рўмол билан кулча юзини шундай ўраб олганки, тушмагурнинг юзи шу рўмол ичидан ноз билан чиқиб, гўё «Ёмон қарасанг, яшириниб оламан» дегандай. Каравот қошига суяниб худди биз томонга қараб турибди.\n— У, — дедим. — Энди билдим. Севгилингиз экан-да у хоним?\nЭшвой шошиб қолиб, қимирлаб олиб:\n— Ҳа, йўқ. Э, шундай... — деди-да, бирдан бошини эгиб, хам бўлиб олди.\nТушундим: дарди бор, севги дарди... Табиб — табиб эмас, бошидан ўтказган — табиб, дейдилар. Биз Ҳам энди бу дарднинг табиби бўлиб кўрганмиз-да. Ҳа, мактабдалик чоғлардаёқ ошиқи беқарор бўлиб, бир гўзалнинг исмини қорларга ёзиб юрганмиз. Унинг кўзига ташланай деб, қор кураб турган курагимизни отиб юбориб, томлардан сакраганмиз. Аксига олиб, қўрқиб кетиб, қарғаб берганлар.\nМен ўзим болаликдан сал қитмирроқ бўлиб ўсдимми, билмайман, баъзан шафқатсиз бўлиб кетган вақтларим бор. Тўғри, текканга тегиб, тегмаганга кесак отадиганлардан эмасдим. Бироқ шу — ноҳақликни кўрсам, чидолмасдим-да. Шунинг учун мактабдан (яна мактаб!) ҳайдалишимгаям оз қолган. Бир дарсга кечикиб келганим учун домла қаторасига учта «икки»ни босган эди! Ҳа, кечикиб кепсан, деб хулқимни муҳокама қил, «химия»дан икки қўйиб ўтирибди. Э, тутуним чиқиб кетган. Аёл ўқитувчи эди, эрининг пиёнисталигиниям юзига солганман.\nҚизлар масаласига келсак, кейинчалик уларга сал тепадан қарайдиган бўлган эдим. Бу — хато, албатта. Лекин нима қилай? Бирига пойи-патак бўлиб нима топдим? Ўзи, сирасини айтсам, қиз халқи, хотин халқи сал мағрурроқ йигитларни маъқул кўришар экан. Пушкин ҳам айтган-ку, «Аёлдан қанча узоқлашсанг, у сенга шунча яқинлашади», деб. Албатта, гап бундаям эмас-у, феъл-да... Тағин бу томонини ҳам яширмайман. Институтдаям бир-иккитаси билан таниш-билиш бўлган эдик. Суҳбат қурган эдик. Гапнинг хулосасини айтсам, бу йўрикда қамоқ менга хийла таълим берган эди. Дийдам қотиб кетдими, нима бало, озодликка чиққанимда, кўплар, хотин-қизларам кўзимга қилча кўринмасди. Лекин яна такрорлайман: буям — хато... Чунки сал вақт ўтмай, ҳаммасидан ўзим паст ва нодон эканимга иқрор бўлганман.\nҲа, чекиниш бас, энди.\n— Дўстим, сиз ошиқу беқарорсиз! Шу тўғрида маслаҳат сўрамоқчимисиз? — дедим.\nУ менга ҳайрат билан қараб қолди. Худдики «Қандай донишманд одамсизки, қалбимни дарҳол билдингиз?» дегандай. Албатга, бундай нигоҳлардан керилмай бўлмайди.\n— Айтаверинг, дўстим, — деб қора кишмишдан олдим. Худди «уч қора»дек. Қаёқдан топган бу бола? — Қулоғим сизда, биродар.\n— Шу, мен, мен шу кишини... яхши кўраман, — деб суратга қаради-да, бип-бинойи йигит йиғлаб юборди. Ҳа, йиғлаб, бошини эгиб қолди. Худди онасидан ноҳақ калтак егандай елкалари силкиниб-силкиниб кетади.\nМен ишондим! Эшвой қизни чиндан ҳам яхши кўрар экан. Сизга тағин бир гапни айтай: бунақа севадиганлар ҳозир ҳар қадамда учрайвермайди. Эҳ-ҳе, қизнинг афтидан кўра, муҳаббатдан кўра, унинг ота-онасини танлайдиган йигитлар ҳам сероб бўлиб қолган. Билмадим, қизлар, йигитлар ҳисоб-китобли бўлаяптими, ишқилиб, бунақаси кам-кам!\nТағин, бу — ўқитувчи!\n— Эшвой! Бошингизни кўтаринг, дўстим! — дедим. — Қиз учун йиғлаш — эркак кишига ярашмайди!\n— Э, йўқ-йўқ-э, — деб тўлғанди у. — Ҳеч бўлмайди... — У кўзёшлари орасидан менга бокди. — Шуни деб келдим... Имтиҳонни олдим-у, бу ёққа жўнадим... Кетаётганини эшитиб эдим...\n— Бирга келдиларинг-ку?\n— Ҳа-да! Унга ҳамроҳ бўлдим-да. Бир укаси бизда ўқир эди. Домкултурага бориб ўтираман энди, деб қолди. Нимага десам, бу киши — Қўйсиной бу ёққа дам олгани чиқаётган эканлар. Ўзлари... маданият уйининг директори-да.\n— У кишиям институтни битирганми?\n— Ҳа Маданият институтини битирганлар. Яхши битирган. Қизил диплом билан.\n— Тошкентда танишганмисизлар? Э, бир жойданга ўхшайсизлар, чоғимда!\n— Ҳа, шу ерданмиз. Қўшни мактабда ўқиганлар. Тошкентгаям бирга борган эдик... Ман Ҳиндистонга кетишим керак эди... Шу кишини деб қолдим. Ҳеч бўлмади...\n— А-а, у кишининг муносабатлари қалай энди? — деб сўрадим. Кишмиш жуда мазали экан.\n— У киши... — Эшвой тек қолди. Бирпас қўллари қовуштирилган ҳайкалга ўхшаб турди-да, бикинида яна ҳалиги санчиқ тургандай қаттиқ қимирлади.\nЭшвой пешонасига бир шапати урди-да, эшикка егудек бўлиб қараб:\n— Мен ўзим бўлмасам керак, — деди.\n— Нимага? Тушунмадим гапингизни?\nУ хўрсиниб жимиди. Кейин чўнтагидан тоза, оппоқ рўмолча олиб, кўзларини артди. Қандайдир жиддийлашиб, ниманингдир хаёли билан тез-тез бош ирғади. Кейин хўрсиниб олиб, яна жим қолди.\n— Э, гапирингда-э, — дедим.\n— Бўшсиз дейди! — Юзимга тик қаради. — Тушундингизми? Бу дегани... йигит эмассиз дегани.., деб тушуниш ҳам мумкин. — У лабларини қатгиқ қимтиб олди. Юзи яна титраб кетди. — Нима қилай? Шундай тарбия топган бўлсам... Бировга қўл кўтармаганман. Қайтамга ҳамма вақт елкамни қисиб юрганман...\n— Ҳа-а, —дедим мен масаланинг мағзига етгандай. — Ундай бўлса, ўйлаб кўриш керак экан. — Лекин нимани ўйлашни билмасдим. — Кўзингизни артинг, дўстим. Э, эркак киши... — Ўзим ҳам хўрсиниб юбордим. — Кишининг бошига мундан катта савдоларам тушиши мумкин!\n— Мен у киши учун ҳар қандай ишга... қийинчиликка тайёр эдим. Ҳозирам шундай... Бир қўпол, ғалати йигитлар бор... Қўйсиной баъзан ўшалардан ўрнак олмайсизми, деб қолади... — Унинг кўзи тағин ёшланди. — Қаранг-а!\n— Айтдим-ку, уларда... ҳалигидай йигитликми, йигитга хос фазилатларми, кўп эмиш...\n— А-а. — Мен унинг дардини энди тушунган эдим. Лекин энди дармон масаласи бор.\nМен уни қайдан топаман?\nЎша куни Эшвойнинг олдидан чиққандан кейин узоқ ўйладим. Шу йигитга ёрдам бергим келарди-да. Нима қилай? Ўйлай-ўйлай, унга ғашим ҳам келиб кетди. Хокисорлиги, «қизи» айтганидек, «бўш-баёв»лиги жинимни кўзғади. Бироқ тан олиш керак, унга қандайдир ҳавас билан ҳам қарардим. Ахир ўзим ундай эмасман-да.\nГапнинг қисқаси, мен у йигитга ёрдам беришни... қизга қандайдир таъсир этиш, бу хокисор, олийжаноб ошиқнинг фазилатлари нақадар ноёб эканини кўрсатиш, балки исботлаш, бунинг учун... бунинг учун яна бир нималар қилиш керак, деган хулосага келдим. Кўриб турибсиз, хулосам ҳали пишмаган, шунга қарамай Эшвойни эртаси тутиб, қизи билан мени таништиришини сўрамоқчи бўлдим. Лекин буям ноқулай эди: боланинг кўнглига, ким билади, қандай гаплар келади. Шунинг учун қизни бир оз вақт кузатиш ва иложи бўлса бир-икки оғиз гаплашишга қасд қилдим.\nАна шунда денг, оқшом маҳали Эшвой қоровулхонага ҳовлиқиб келиб қолди.\n— Ҳа, ука, — деб чиқдим.\nУ бошини эгиб, қандайдир ҳазинлик, яна кинояга ўхшаш бир ҳолатлар бутун қиёфасида акс этганча турди-да, бурнида кулиб:\n— Тавба, — деди.\n— Қулоғим сизда!\n— Ҳе, қизиқ... Бугун ҳали... денг, сизни мақтаб қолдилар, — деди энди чеҳраси ғалати бир тарзда очилиб. У бу ишдан хурсандми, ғашми — билиб бўлмас эди. Лекин қаттиқ ҳаяжонда! — Ҳа, ака, мақтаб қолдилар, — энди йиғлайман деб туриб кулган кишининг тўлғокди оҳангида давом этди: — Ўша мен сизга айтган нарсаларни айтдилар. Сувга сакраганингиз борми, анави икки пиёнистани ётқизиб қўйганингиз борми... «Сиз шундай қилоласизми? Ҳечам қилолмайсиз-да», — дейдилар. Мен ҳайронман. — У қандайдир жиддийлашди. — Ҳар кимнинг ўз вазифаси бўлади, масалан, сизнинг ҳам, тўғрими, ака? Спортчининг ҳам...\n— Албатта, албатта, — дедим. — Мен, масалан, ҳинд тилидан дарс беролмас эдим.\n— Балли. Раҳмат. Шундайки, мен ҳам...\n— Фаррошлик қилолмайсиз. У қийналиб кулимсиради.\n— Детдомда қилганмиз. Етимхонада... ер супурар эдик. Девор урар эдик...\nМен унга ачиниб кетдим: демак, бу йигит етим ўсган... «Нега бунга азоб беради, а, у? Бошида тожи борми! Уни деб чет элга боришдан қолипти. Энди бориб ялинсаям юборишмас... Уни... Сени деб ўқитувчилик қилиб юрипти! Фалон сўмга қаноат қилиб... Шошма, қандоқ одамсан ўзи? Болаликдан севар экан сени! Мундай йигитни... дорига топиб бўлмайди. Нимангга ишонасан? — Э, тоза қизишиб кетган эдим. Гўё у жонон билан олишардим. — Ўзингизам сал демаса, қари қиз бўлиб қопсиз, хоним! Эрта-индин бозорингиз касод бўлиб, хотин қўйган ўрта яшар кишигаям тегишга жон дейдиган бўп қоласиз... Ё шунчалик мағрурмисиз? Шошманг...»\nНазаримда, қизнинг бошқа йигити бор-у, Эшвойни лақиллатиб юргандай туюлди.\nКейин бу гапга чиппа-чин ишониб қолдим: «Бошқача бўлиши мумкин эмас!»\n— Эшвой жўра, — дедим. — Мен сиздан катта эмасман. Келинг, жўралашамиз.\n— Э, йўғ-э...\n— Э, тузук туринг-э! Минғирламанг... Кечирасиз, бу яхши одат эмас. Нимадан ҳайиқасиз?.. Мард бўлинг-э! Одам бир марта дунёга келади. Кўкракни кериб юрмайсизми!\nМен шунақа қилиб сайрар эдим. У менга сезиларли ҳурмат билан, айни чоқда «Бу гапингизни биламан, тушунаман, ака» дегандай бир камтарона хайрихоҳлик билан эшитарди.\nНима демоқчи эканимни унутиб қўйдимда:\n— Келинг, бир ўтиришайлик. Биздан нима кетди! — дедим. — Хоҳласангиз, мен ташкил қиламан. Лекин пулим йўқ.\n— О, о, о! — худди бир ерига қайноқ сув қуйилиб кетди-ю, мендан кўра у кўпроқ азоб чеккандек тус олди. — Менда бор... Узим... Нега шундай дейсиз? Пул...\n— Бўпти. Эртага кечки пайт.\n— Э, эртага суриб нима қиласиз? — деди у. — Шу оқшом... Мана, бирон соатдан кейин. Мен у кишини таклиф қилсам, хонамга келадилар...\n— Олам гулистон! — Лекин ичимда: «Тавба, — дедим. — Хонасига келибам лақиллатиб ўтирса керак».\n— Соат, соат...\n— Еттидан кейин, — деди. — Меҳмонам келмайди. Келсаям қабул қилмаймиз. Сестра хозяйкалар кетиб бўлади.\n— Бўлмасам, ярим соат қопти.\nУ илиққина илжайиб, тез қайтиб кетди.\nМен унинг нима қилишини ўзимча тасаввур этардим: шошилади, нималарнидир тушириб юборади. Анави суратни нима қилар экан? Ўша ерда тургани маъқул.... Қиз халқига таъсир этади. «Мени севар экан», дейди. «Расмимга қаноат қилиб юрган экан, бечора», — дейди.\nХонага кирсам, хоним тўрдаги креслода ўтирган экан. Ёнбошдаги креслодан Эшвой ирғиб турди. Албатта, ўзаро келишганимизни билдирмай:\n— Э, келинг-келинг, меҳмон ака, — деди. Сўнг шошиб, мени таништирди: — Шу ерда ишлайдилар... — Қизга тикилиб қолди-да:\n— Кўргансиз-ку, — деб қўшимча қилди. — Исмлари Холиёр.\nМен ҳам энди рол ўйнашим керак эди.\n— Бемавруд кириб қолмадимми? — дедим. — Кечирасизлар... Одам зерикади. Сизлар бу ерда — энг зиёли одамлар. Бошқаларнинг кўпи — колхозформа...\nШу нарсани алоҳида қайд этишим керакки, Қўйсиной бугун мен ҳақимда Эшвойга гап очгани, тахминан мақтагани ҳолда, туйқус кириб келишим, шубҳасиз, унда ғалати бир фикр уйғотганини тусмолладим. Яъни, назаримда, қиз: «Мен буни мақтаганим учун чақирди», деб ўйларди.\nДемак, бизнинг ўзаро битишувимиз ҳам унга маълум бўлса керак.\nЭнди, яна бир муҳим гап: Қўйсин немис қизлари киядиган шахматнусха оқ-қора кўйлакда, калта енги қаппайиб турар...\nҚойил! Оналар бор-да, шунақасиниям туғиб қўйишади... Юзи — кулчагина, сочини елкасига тегар даражада кестирган экан, ёйиб қўйибди. Қандайдир Италия қизларига ўхшаб кетадими-э. Лекин оғзидаги олдинги учта тиши тилла экан.\n— Келинг, — деди.\nШундай дейиши билан овози анча ўктам, дадил эканини сездим. Ҳарқалай, йигитлар ҳақида, йўғ-э, «ҳақиқий йигит» ҳақида ҳалигидай дейишлари бежизга ўхшамайди.\nЛекин мен ўзимни ундан ҳам дадил, ўктам, ҳатто бир оз чапанироқ тутишим керак эди. Нима учундир бу қиз билан гаплашишга ўзимни тайёрлар эканман, шундай тутишни маъқул кўрган эдим. Қолаверса, Эшвойдек йигитга азоб бериб юрган бу такаббур — ғалати, бечора йигитни камситиб юрган шаддод хонимга нисбатан кўнглимда аллақандай бир адоват ҳам уйғонган эдики, ҳеч нарсани ўйламай хонага кириб келганимдаям ўзимни ҳали айтганимдек тутиб кетган бўлардим.\nКечирасиз, тағин битта нозик масала: мен энди уни Эшвойга оғдириш ёки дўстимнинг қимматли фазилатларини бирон-бир тариқада кўрсатишниям унутаёзгандим.\nУндан қандайдир ўч олиш, иложи бўлса, унинг ўзини камситиш истаги туғилган эди.\nБу истак эса менинг ҳалиги... аёл зотига баланддан қарашдек ёмон одатимга мос тушарди.\n— Хўш, ўтирибсизларми? — дедим-да, шартта диванга чўка қолдим. Лекин қурғурнинг пружинаси ишдан чиққан экан, чинданам чўкиб кетдим. Узингиз яхши биласиз, рақибингиз баландроқ ерда ўтирган бўлса, у билан мунозара қилиш анча оғирлашади. Зеро, ўша баландлик ҳам уни кўтариб, гапларига салмоқ бағишлаб туради. Шунинг учун айрим амалдорлар атай стол бошига яланг стул қўйиб ўтиришадики, қаршисида креслоларга чўкиб ўтирганларга тепадан қарай олади. Қолаверса, қуруқ стулда ўтириш билан ўзларининг «камтар»лигини намойиш ҳам қиладилар. Ҳа-а, буям бир гап-да... — Эҳ, — деб ўрнимдан турдим. — Эшвой дўстим, айтмайсизми диваним чатоқ деб? Янгисидан келтириб қўярдик!\nҚўйсин Эшвойга таънаомуз бир қаради-ю, дарҳол кўзини олди. Чамаси, у бу ерда... менга қизиқарди.\n— Балки бу ёққа ўтирарсиз? — деб креслоси су-янчиқларидан ушлади.\n— Йўқ-йўқ, — деб аланглагандим, тумбочка қошида турган яланг стулга кўзим тушди. — Дўстим, ўшани олворинг, — дедим.\nКаловланиб қолган Эшвой:\n— Э-э, сиз, мана... — деб қандайдир сурилиб, креслосини мен томонга итарди. Кейин кўтариб қўйди. Кейин стулни олиб, таппа ўтирди-да, қатъий илтижо қилди: — Марҳамат, ака...\nМен ортиқча мулозамат қилишни лозим топмай, креслога чўкдим. Хайрият, ҳалигидай чўкиб кетмадим.\nҚўйсин мени Эшвойга мақтаган бўлса, демак, мени ундан устун қўяди. Демакки, шундай одам — мен кириб келган эканман, ундан ўзимга нисбатан анчагина дилдорликлар, ҳатто хушомад, қандайдир фахрланишни англатадиган муомала-муносабатлар кутишга ҳақлиманми?\nБироқ, у... йўқ, ундан бу нарсаларнинг зиғирчаси сезилмасди. Ҳарқалай ҳозиргача сезилмади. Кириб келдим, ўрнидан қўзғалмади ҳисоб...\nЖойим ноқулай эди, дарҳол жойини бўшатиб бермади.\nТағин чеҳрасида кинояомуз ифода бор.\nБу нимадан деб ўйлайсиз?\nЭшвой билан ўзаро битишганимизни англаб қолганиданми?\nУ ҳолда, аксинча... Эшвойга мени яна-да кўз-кўз қилиш, ўзининг «асл йигитлар»га қўядиган талабини янада намойиш этиш учун ҳам менга боягидек илиқ-иссиқ, жозибали мезбоннавозлик кўрсатиши керакмасми?\nХуллас... тағин, хуллас деяман, ана шундай қарама-қарши фикрлар калламдан кечди.\nБироқ ҳали айтганимдек хатти-ҳаракат, гап-сўз бобида «қайтиш» йўқ энди.\n— Қани, дастурхонга қаранглар! — дедим. О, бу кишмишни! Ана шу «учқора» бўлса, космонавтлар ейдиган кишмиш!\nҚўйсин айтди бу гапни. Ялт этиб қарадим. Яна... энди очиқ киноя қиларди.\n— Оламиз, раҳмат, — дедим. — Лекин таом эгаси билан ширин! Қани, Эшвой?.. Ё, кечирасизлар, чинданам бемавруд кириб қолдимми? — Ниҳоят, шундай дейишга мажбур бўлдим.\nАхир гап-гапга қовушиши керак-да.\n— Биз еб ўтирибмиз, — деди Қўйсин.\n— Кечирасиз, сиз ўзи нима касб қиласиз? — дедим Қўйсинга дангал.\nҚўйсин Эшвойга беозоргина қаради.\n— Айтмадингизми? Эшвойнинг калласи қаёқда!\n— Нимани? — деди.\n— Э, бу кишидан сўраманг! — деб гапнинг очиғига ўтдим. — Бу киши сизнинг ишқингизда девона бўлиб, ҳозир еган овқатиниям унутиб қўядиган бўп қопти. — Ғашим келиб кетди. Бемалол сигарета олиб тутатдим. — Кечирасиз, чекмасам ўтиролмайман.\n— Яхши одат.\n— Хўш, — дедим. — Бу, домкултурада ишлар оғирми дейман? Дам олишга чиқибсиз?\n— Ишлар сиз ўйлаганчалик енгил эмас, — деди у. — Иккинчидан, отпускага чиқдим. — Сўнг табассум қилди. — Курорт, санаторий, Қрим, Кавказ бўйларига боришга бизнинг қурбимиз етмайди. Ана шунинг учун узоқдаги қуйруқдан яқиндаги ўпка яхши деб, шу ерга чиқа қолдик. Энди тушундиларми?\nМен сал гангиб қолдим. Унинг гапларида оғир жойлар ҳам бор эди. Лекин у жуда бемалол айтди. Иккинчидан, мен ўзим унга нисбатан адоват билан келганим ҳолда, унинг менга қандайдир адовати бордек туюла бошлади.\nБу — нимадан?\nЎйласанг, бош айланиб кетади.\nЯхшиси, ўйламай суҳбатнинг оқимига қараб кетаверишни маъқул топдим.\n— Тушунарли, — дедим. — Чунки домкултуралар сердаромад жой эмас. Штатингиз ҳам унчалик кўп бўлмаса керакки, битта-иккита ўлик жоннинг маошини олиш мумкин бўлса!\nУнинг кўзларида дув этиб ўт чиққандек бўлди.\n— Қанақа «ўлик жон»? — деди.\n— Ҳарқалай, Гоголнинг «ўлик жонлари»ни кўзда тутмаяпман, — дедим.\n— Тушундим, — деди у. — Ўзингиз нима касб қиласиз?\n— Бу масала аён-ку?\n— Йўқ, сиз... уборшитсага ўхшамайсиз?— деди.\nБир сесканиб кетдим.\n— Эй, хоним, менга қаранг, — дедим. — Кўриб турибсиз, бу ерга бежиз кирмадим.\n— Албатта, — деди у.\n— Балки, мақсадимниям биларсиз?\n— Бўлмасам, мен бутунасича айтай.\n— Нега бу йигитга азоб берасиз?\nАна шундай қилиб, мақсадни айтиб юбордим. Ўзи мақсадим шумиди? Йўқ-йўқ! Бу — индаллоси.\n— Сизнинг нима ишингиз бор? — деди у. Тавба, хотиржамгина айтди. Сал аччиқланса бўларди-ку?\nДамим ичимга тушиб, ҳароратни кўтармоқчи бўлдим.\n— Нега ишим бўлмасин? Бундай йигитни яна қаердан топасиз? — «Бор-э!» дёб давом этдим. — Бу инсон-ку! Бунақаси топилмайди, мен сизга айтсам... Масалан, мен қўполлик қилишим мумкин. Бировга азоб беришим мумкин... Лекин бу одам мусичагаям озор етказмайди!\nҚўйсин унга қаради-да:\n— Шундайми? — деди. Қизиқ, башарасида жилла илиқлик пайдо бўлди. Маъносини тушунолмадим: киноямиди?\nГангиб-гарангсиб, дам унга, дам менга қараб ўтирган Эшвой:\n— Э, йўқ, мен... Бу киши мени мақтаб юбордилар... — деди. Кейин қип-қизариб кетиб, менга қаради. — Ака, нима кераги бор шу гапларнинг? Мен... менда камчиликлар тўлиб ётипти. Уни... мана, Қўйсинойнинг ўзлариям яхши биладилар. Тўғри, у камчиликлар менга боғлиқ эмас. Лекин шундай...\n— Э, кўп мижтовланманг-э! — бу гапни айтиб юборгандан кейин сал пушаймон едим. Ахир, уни сўкиш-да бу... — Кечирасиз, — деб гапимни тузатдим. — Камтарлик ҳам эви билан, дўстим. — Кейин яна Қўйсинга мурожаат қилдим: — Хўш, хоним афанди? — Шунда унинг кўзларидан яна ўт чақнади-ю, мен шодланиб кетдим. Энди бутунасига ҳужумга ўтдим: — Мен сезиб юрибман, — дедим. — Сиз бу содда йигитни оёқ ости қиляпсиз!\nТавба, унда ҳеч кутилмаган ҳолат юз берди. Чуқур ҳайрат билан Эшвойга қаради.\nЭшвой қурмағур эса, яна менга қарши келди:\n— Қачон, қачон мени оёқости қилиптилар? Нега шундай дейсиз, Холиёр ака? — деди.\n— Мен буни сездим. — Кўзимни юмиб қўполикка, балки муттаҳамликка ўтдим. — Сездим... — Яна нимадир дейишим керак. Қуриб кетгур, тилимга гап келмади.\n—Бас, бас, — деди шунда Эшвой. — Бу гапларни қўяйлик... Менда ҳиндча музика бор...\n— Эшитмайман, — дедим. — Мен — шу масаланинг тагига етишим керак. Чунки буни... бурчим деб биламан! Ҳа, Қўйсиной, бўлари гап шу!\nҚўйсин бирдан чуқургина хўрсинди. Сўнг кўзимга тик қараб:\n— Сиз бунинг сабабини нимада деб ўйлайсиз? — деди.\n— Бу кишига... дейлик, сиз айтгандақа, муомаламни. Ахир, бу киши сизга айтган-ку?\n— А-а, уними? — Ҳа..\n— Сизга очиғини айтайми?\nУ тек қолди. Айтмади. Назаримда, бутун вужуди қулоққа айланди. Энди асл гапни айтиш вақти келган эди. Секин Эшвойга қарадим: бу гапни у қандай қабул қилар экан?\nУ боёқиш жим.\n— Менимча... — дедим.\n— Сизнинг бошқа йигитингиз бор.\nО, назаримда зилзила бўлди. Уй силкиниб кетди. Эшвой ғалати қимирлаб, тўлғаниб, аланглаб қолди. Қўйсин... унга нима бўлди? У ҳам Эшвойга ялт этиб қаради, кейин бошини эгди, лабини қимтиди. Сўнг чуқур нафас олди.\nБиласизми, одамлар ғала-ғовур қилганда, шовқиндан гангиб қоласиз-ку баъзан? Баъзан эса, мана шундай сўзсиз талваса, кўзларнинг ола-кула бўлишлари, юракларнинг гупиллаб уриши, хуллас, мана шунақа ҳолатдан ҳам киши гангиб қолиши мумкинлигини шунда сездим.\nБиотокларда гап бор деганлари рост.\n— Чиқиб кетинг.\nНиҳоят, Қўйсиннинг гапини эшитдим. Юрагим шувиллаб кетди.\n— Чиқиб кетинг деяпман!\nҚўйсин, ишонасизми, ўрнидан ярим туриб кетган эди. Нима қилишим керак? Индамай чиқиб кетсам... Йўқ, мен бунақа ҳолда ютқазган бўламан.\nҚолаверса, мен унга асл гапни... энг асосли гапни айтдим. Эшвойга қарасам, бошини эгиб қолган.\n— Чиқмайман, — дедим.\n— Ўтиринг, кўп ҳовлиқманг... Э, тўғри гапни айтсанг ҳам ёқмайсан.\n— Бўлмасам мен чиқиб кетаман! — дея Қўйсин ўрнидан буткул турди.\nЭшвой... э, бечора! Шошиб, ҳовлиқиб қолди-ку! Яхпш кўриш ҳам бир машаққат экан-да!\n— Йўқ-йўқ, сиз ўтиринг, Қўйсиной, — деди у ва менга... менга қаради. — Ака, чиқинг...\n— Чиқинг. Ҳайронман.\n— Эсингиз жойидами? — дедим.\n— Эсим жойида! — деб бақириб юборса бўладими. — Чиқинг дегандан кейин чиқинг-да, ахир!.. Нима? Нимага, бу кишига дўқ қиласиз? — Тавбангдан кетай. Хуруж қилиб, кўзлари ёшовраб менга юзланиб олди. Назаримда, мени кўрмас эди. — Нега бу кишини ҳақорат қиласиз? Нега?\n— Қачон? Қачон? — дедим.\n— Сизнинг йигитингиз бор... У-бу... Бу ҳақорат эмасми, ахир! Чиқинг, ака!\n— Э, бечора! — шундай деб юборганимни қулоғим эшитди-ю, тасаввур қиласизми, башарамга би-ир шапалоқ келиб тушди: бу ёғи планимда йўқ эди. Эшвойга қараб анграйиб қолдим. — Ҳе, жўра?\n— Мен жўрангиз эмасман!\nВоҳ! Яна тушди ўша шапалоқ. Ўлгурнинг қўли қаттиқ эканми, ё буни кутмаганимданми, кўзим олди қорайиб кетди. Энди мени ҳеч нарса тутиб қололмасди.\nБироқ шунда... бирдан калла ишлаб қолди-да, азизим! Ҳа, калла ишлади.\nНима қилдинг дейсизми?\nМен қилишим керак бўлган ишни, умуман, қилиб бўлган, яъни, Эшвойга катта яхшилик қилган эдим!\nАхир, у мени урди! Ҳозир қўйиб берсам яна уради!.. Бу билан у Қўйсинга нимани кўрсатади? Йўқ, исбот қилади? Ахир, қизнинг ундан талаби нима эди?\nАна шунинг учун:\n— Э, безори экан-ку бу? Бунинг қўлидан одам ўлдиришам келади! — дедим. — Юмшоқ супурги деб юрсам...\n— Ўлдирама-ан! — Эшвой чинданам менга ташланди. Чамамда, кимлардандир, балки Қўйсиндан ҳам олиш керак бўлган аламини мендан олмоқчи... шуни олмоқда эди.\nВақтни бой бермай, қочиб чиқдим.\nЭртаси чошгохдарда уларни боғ адоғидаги йўлкада кўрдим. Қумрилардек бўлиб — ку-кулашиб юришарди. Шундай қизғин гурунг билан банддарки, теплитсанинг биқинида турибман-у, мени кўришмади.\nШу билан ҳикоям тамом бўлдими? Йўқ. Давоми бор.\nУ шундан иборатки, Эшвойжон билан Қўйсиной эрталаб Қорёғдиевнинг кабинетига .кириб, мен ҳакда нима дейишган бўлса, дейишган экан. Тушдан кейин ўртоқ директор бизни чақирдилар. Тикка турғизиб қўйиб, шундай «тахтага олдилар»ки, қани, бир гапдан тўхтатиб бўлса. Гапирган биланам фойдаси йўқ эди.\nКар эшитганини қўймайди, деганлар-ку. Ўзиникини маъқуллаб, бизни «безори»га чиқарди.\n«Бировнинг хонасига бостириб кирган» — биз, «ҳақорат қилган» — биз.\nОхири: «Мен нима деган эдим сенга? Орамиз очиқ бўлди, ука. Буғгалтерияга кир...» деди.\nИшонасизми, учаласи бирлашиб, устимдан акт тузишганда, нима бўларди?\nЎшанда яна қамалиб кетишим ҳеч гапмас эди.\nҚолаверса, кейин... Қорёғдиевга масаланинг моҳиятини айтиб бергач, у менга ажойиб характеристика ёзиб берди.\nЛекин мен хафа эмасман.\nАксинча, уларнинг бир-бирини синашига сабабчи бўлганимдан хурсандман.\nДарвоқе, ҳозир Қўйсиной област санъат бошқармасида ишлаяпти. Эшвой — «Афғонистон билан Алоқа қилиш Дўстлик жамияти»да. Ўша юртга бир-икки марта бориб ҳам кепти. Ҳинд тилига яқин лаҳжада гаплашадиган қабила бор экан.\nКамина яна Омон-Инсон ёрдамида эски мактабимдаман...\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Shukur_Xolmirzayev._Qumrilar_(hikoya)_/_Kiril&oldid=13238" dan olindi


Инсон шаъни - олий қадрият. Шу боисдан давлатимизда олиб борилаётган барча саъй-ҳаракатлар, ислоҳотлар марказида шахс ва унинг манфаатлари туради. Инсон манфаатлари, ҳуқуқ ва эркинликлари ҳимоясини таъминлаш давлат сиёсатининг бош мезонларидан биридир. Албатта, бу каби эзгу тамоил ҳаётимизда ўз ифодасини топмоқда.\nАллоҳ таоло барча мавжудотлар ичида инсон ардоқ ва мукаррам қилиб яратган. Уни Ўзи яратган барча жонзотлардан афзал қилган. Парвардигор одамзотга бутун борлиқни бўйсундириб қўйган, ҳатто фаришталарини ҳам Одамга таъзимга буюрган. Аллоҳ таоло каломи шарифда шундай дейди: яъни:\n“Дарҳақиқат, (Биз Одам фарзандларини (азиз ва) мукаррам қилдик ва уларни қуруқлик ва денгизга (от-улов ва кемаларга) миндириб қўйдик ҳамда уларга пок нарсалардан ризқ бердик ва уларни Ўзимиз яратган кўп жонзотлардан афзал қилиб қўйдик”. “(Исро сураси 70-оят).\nШуни алоҳида қайд этиш лозимки, юртимизда амалга оширилган барча ислоҳотларнинг туб замирида, аввало инсон манфаати, унинг қадр-қиммати, ҳақ-ҳуқуқи олий қадрият сифатида эътироф этиб келинаётгани, мамлакатимизнинг энг катта бойлиги бунёдкор ва бағрикенг халқимиз эканлиги тушунчаси мужассамдир.\nИнсон ҳуқуқлари ва эркинликларининг дахлсизлиги асосий Қомусимиз, қонунлар ва бошқа меъёрий ҳужжатларда кафолатланади. Жумладан, Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 13-моддасига мувофиқ, Ўзбекистон Республикасида демократия умуминсоний принципларга асосланади, унга кўра инсон, унинг ҳаёти, эркинлиги, шаъни, қадр-қиммати ва бошқа дахлсиз ҳуқуқлари олий қадрият ҳисобланади.\nПайғамбаримиз Муҳаммад (с.а.в.) ҳадисларида мўмин кишининг сифатида ҳақида марҳамат қилиб айтганлар, “Мўмин киши Аллоҳ таоло наздида фаришталардан ҳам мукаррам ва афзалдир”. (Байҳақий ривояти).\nХабарингиз бор, Ўзбекистон илк бор БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бўйича Кенгашига аъзо бўлди. Бу эса турган гапки, юртимизнинг дунё ҳамжамиятида ўзига хос ўрин эгаллаётганидан далолатдир. Албатта, сўнги 4 йил мобайнида бизнинг мамлакатимиз энг муҳим мақсадга эришди. Ватанимизнинг халқаро имиджи ўзгарди. Халқаро обрў ва халқаро имиджни яратиш ўз-ўзидан бўлмайди. Ўтган давр мобайнида Ўзбекистоннинг кўп томонлама халқаро алоқалари сифат жиҳатдан янги босқичга кўтарилди. Халқаро майдонда, жумладан, БМТнинг энг юқори минбаридан Ўзбекистон бугун дунёни ташвишга солаётган долзарб масалалар бўйича нафақат муносабат билдирувчи, балки уларнинг ечимлари бўйича аниқ таклиф бераётган, кун тартиби борасида ўз мавқеига эга давлат сифатида ўзини намоён қилди.\nЎзбекистоннинг БМТ Инсон ҳуқуқлари бўйича Кенгашига сайланиши Ватанимиз мавқеини янада кучайтириб, обрўсини янада ошишга сабаб бўлди.\nШу кеча-кундузда диний соҳада ҳам вазият тубдан ўзгариб бормоқда. Жумладан, Сэм Браунбэк – АҚШнинг халқаро диний эркинлик бўйича фавқулодда элчиси ва бошқа кўплаб таниқли хорижий сиёсатчилар Ўзбекистон диний эркинликни таъминлаш йўлидаги ўзгаришлари билан бошқа мамлакатлар учун намуна ва модель бўлиши мумкин, дея эътироф этишди.\nЁмонликка яхшилик билан жавоб қайтариш динимизда энг афзал амаллардан бири ҳисобланади. Аллоҳ таоло Қуръони каримнинг “Шуаро” сурасининг 40-оятида шундай марҳамат қилди: яъни: “(ҳар қандай) ёмонликнинг жазоси худди ўзига ўхшаган ёмонликдир (яъни ҳар бир ёмонликнинг ўзига яраша жазоси борлир). Энди ким (интиқом олишга қодир бўлгани ҳолда) авф қилиб (ўртани) тузатса, бас унинг ажри Аллоҳнинг зиммасидадир”. Шунингдек, “Фусуллат” сурасининг 34-оятида яъни:\n“Яхшилик билан ёмонлик баробар бўлмас. Сиз (ҳар қандай ёмонликни) энг гўзал (муомила) билан даф этинг. (Шунда) банагоҳ сиз билан ўрталарингизда адоват бўлган кимса қайноқ-содиқ дўстдек бўлиб қолур”.\nАлбатта, ёмонликка яхшилик билан жавоб қайтариш фақат сабр-тоқат, икки дунёда ҳам улуғ насибага эга бўлган ва бўладиган кишиларнинг феълидир.\nДарҳақиқат, озодликдан марҳум қилинган кишилар авф этилиши улар учун катта имкониятдир. Энд улар ўз қилмишларидан пушаймон бўлиб, кейинги ҳаёт йўлида ватани, халқи ва президентига содиқ бўлишга аҳд этишяпти. Шунингдек, бу ерда энг асосийси, улар ўзининг аввалги танлаган йўли диндан адаштирувчи эканликларини англаб етганлигидир.\nИнсон ҳуқуқлари давримизнинг энг долзарб масалаларидан биридир. Ҳар қандай мамлакатнинг демократик хусусиятларини кўрсатувчи шартлардан бири ҳам инсон ҳуқуқ ва эркинликларининг таъминланиши учун қандай шарт-шароитлар яратилгани билан белгиланади.\nҚадим асарларимизда инсон ва унинг шаънию аъмолини улуғловчи битикларни кўрамиз. Бугунги кунда ҳам инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш соҳасида қатор ижобий ишлар амалга оширилмоқда.\nМиробод туман масжидларида фаолият юритувчи имом хатиблар томонидан Конституция ва қонунларда мустаҳкамланган инсон ҳуқуқ ва эркинликларини юртимизда яшаётган ҳар бир фуқаронинг ҳуқуқи ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш борасида тарғибот ва ташвиқот ишларини олиб бормоқда.\nИнсоният тараққиёти, халқларнинг фаровонлиги ва равнақи чинакамига умуминсоний қадриятларнинг қарор топиши, демократик принципларнинг амалга оширилиши, жамиятни ҳаракатга келтирувчи кучларга ишончнинг мустаҳкамланиши билан боғлиқдир.\nМустақилликка эришилгандан кейин Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси қабул қилинди. Бош қомусимиз эркинлик, ижтимоий адолат, миллий давлатчилик, қадриятларни тиклаш каби эзгу орзуларни ўзида мужассамлаштирди.\nБахтимиз қомуси бўлган Конституция нормаларида нафақат инсоннинг асосий ҳуқуқ ва мажбуриятлари, балки уларни таъминлаш бўйича давлат идораларининг мажбуриятлари ҳам ўз ифодасини топган.\nАйни вақтда истиқлол биздан зиммамизга олган ҳалқаро мажбуриятларга риоя этиш ва уларни бажаришни, Бирлашган Миллатлар ташкилоти Низоми талаблари ҳамда ҳалқаро ҳуқуқнинг умумэътироф этилган нормаларига қатъий амал қилиб яшаш масъулиятини юклайди.\nШунга кўра, мамлакатимизда инсон ҳуқуқларига риоя этилиши бўйича миллий мониторинг тизимини янада ривожлантириш ва мустаҳкамлашга қаратилган чора-тадбирлар ишлаб чиқилиб бу борада амалий қадам қўйилган.\nКези келганда шуни алоҳида таъкидлаш жоизки, диний эркинликлар туфайли туманда фаолият юритувчи масжидларнинг имом хатиблари ва бош имомнинг шахсий ташаббуси билан инсон ва ҳуқуқлари ҳамда мажбуриятлари ҳақида жойларда тарғибот ва тушунтириш ишлари жадаллик билан олиб борилмоқда.\nХусусан, туман имом хатиби томонидан тегишли идоралар билан ҳамкорликда авф этилган ва ижтимоий кўмакка муҳтож бўлган оила вакилларига ҳар тарафлама амалий ёрдам бериляпти. Жумладан, уларга ҳаётини ва рўзғорини тиклаб олишлари учун керакли рўзғор анжомлари олиб берилди. Шунингдек, уларнинг бандлиги, тадбиркорлик учун сармоя масаласи, соғлигини тиклаш каби савобли ишларни мунатазам равишда амалга ошириб келишмоқда. Энг асосийси, авф этилган инсонлар давлатимиз томонидан ҳар доим ҳам эътиборда. Албатта, бу каби ишларни амалга оширишда мутасаддилар ўзларининг қалбларига қулоқ тутган ҳолда, том маънода инсонийлик ва эзгулик тамойилларига асосланиб фаолият кўрсатмоқда. Бу эса улар учун дастурий амаллардан биридир.\nЎтган давр мобайнида бир қанча ҳуқуқий ҳужжатлар қабул қилинди. Уларда аввало, инсон ҳақ-ҳуқуқлари ва эркинликлари ҳимояси биринчи ўринга қўйилган.\nИнсон ҳуқуқлари соҳасидаги давлат институтлари амалий фаолиятининг мавқеи охир-оқибатда инсон ҳуқуқлари соҳасидаги парламент, идоравий, прокурор ва суд назоратининг самарадорлиги даражаси билан белгиланади.\nЎзбекистон Республикаси фуқароларининг диний соҳадаги эркинликларига ҳам кенг йўл очилди. Масжидларимиз ўз фаолиятини қайта тиклади. Ва янги масжидлар ҳам қурилиб, диндошларимизга тақдим этилмоқда. Диний асарларимиз қайта нашр этилиб, аҳолига тақдим этилмоқда.\nКонституция ва қонунлар билан мустаҳкамланган инсоннинг ҳуқуқ ва эркинликларини ҳимоя қилишни таъминлаш, фуқаролик жамияти институтларини ҳар томонлама ривожланмоқда. Юртдошларимизнинг ҳуқуқий саводхонлигини мустаҳкамлаш, инсон ҳуқуқ ва эркинликларини ҳимоя қилишда адвокатлик тузилмаларини роли оширилмоқда.\nАлбатта, ҳар қандай ҳуқуқий давлатда инсон ҳуқуқлари, эркинликлари ва бурчларини ҳимоя қилиш, буни Конституция ва қонунларда кафолатлаш муҳим ўрин эгаллайди.Сирасини айтганда, юртимизда фуқаролари ҳақ-ҳуқуқлари давлатимиз томонидан тўла кафолатланган.\nМиробод тумани бош имоми\nДругие материалы в этой категории: « Аллоҳ ва Унинг Росулидан юз ўгит I 17-ўгит: Ёмон гумондан четланинг!\tБир савол сўрасам: Қариндошим берган гувоҳлигим сабабли қамалди. Бу ишим учун гуноҳкор бўламан-ми? »


Жамият 15:00 / 06.02.2019 21256\nЦивилизация ачинарли ҳолатга тушиб қолгани сабаблардан бири – таълим тизимидир. Инсоният жар ёқасидан узоқлашиши учун таълимни моҳиятан ўзгартириш керак бўляпти. Аммо, соҳа бировнинг амрини кутмасдан, ўз-ўзидан ўзгариш арафасида турибди.\nБир марта эшитгандан...\nҲеч кимдан сўрамасдан...\nТекширишлар миянинг дунёдаги энг мукаммал ҳисоблаш машинаси мақомини мустаҳкамлади – бор-йўғи 20 ватт қувват сарфлаб, бизнинг нерв тизимимиз ҳозирги суперкомпьютерлар учун имконсиз бўлган ахборотлар массиви билан ишлайди. Фаразан, бундай компьютер яратилган ҳолда у битта катта шаҳар сарфлайдиган қувватни талаб қилади. Олимлар эндиликда мияга «қараб» юқори эффектив ҳисоблаш машиналарини яратиш ҳақида ўйлашмоқда.\nМия зўриқишига эса бошқа омиллар – чигалларни еча олмаслик, асабийлашиш, хусусан, ахборотни тушуниб ололмаслик натижасида юз берадиган асабийлашиш сабаб бўлади. Инчунун, таълим жараёни сифатсиз бўлса, оғзаки дарсни бола тушуниб етолмаса ҳам мия зўриқиши содир бўлади. Бундай талофатдан қочиш учун, қимматли аъзо бўлмиш мияни муҳофаза қилиш учун бола организми ҳимоя воситасини – эътиборни жамламаслик воситасини қўллайди. Шундай экан, болаларда дарсни тингламаслик ҳолатини кузатсангиз, бу уларнинг бебошлигидан эмас – улар мияларини зўриқишдан – тушунарсиз дарсдан ҳимоя қиляптилар. Мия зўриқиши эмоционал ва психологик ҳолат билан боғлиқ, дейишади олимлар.


ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ОЛИЙ СУДИОҚЛОВ — ЮЗИ ЁРУҒЛИК, БАҒРИКЕНГЛИК ВА ШУКРОНАЛИККА САБАБ БЎЛАЁТГАН ХАЙРЛИ АМАЛ from\nОҚЛОВ — ЮЗИ ЁРУҒЛИК, БАҒРИКЕНГЛИК ВА ШУКРОНАЛИККА САБАБ БЎЛАЁТГАН ХАЙРЛИ АМАЛ\nШахсга нисбатан айблов эълон қилинса-ю, агар у туҳмат бўлса, бундан оғир мусибат йўқ. Чунки инсонни айбсиз айбдор бўлиш руҳан бир эзса, ўзини оқлагунча исбот-далил келтириб, буни тан олдиргунча яна бир эзилади.\nҲаётда ўз номи, шаънини оқлагунча йилларини, умрини бой берганлар бўлгани ҳақида ўйлаб кўрсак, оқлов нечоғлик муҳим тушунча эканини яхши англаймиз.\nНоҳақ айбланса-ю, «майли, менга фарқи йўқ, яшайвераман», дейдиган одамни топиб бўлмайди. Чунки бу ор-номус, шаън билан боғлиқ ва ҳеч бир кимса бунга асло тоқат қила олмайди. Шунинг учун ҳам инсон шаъни наинки энг нозик, балки энг улуғ тушунча.\nИнсон шаъни — Ватан шаъни каби юксак тушунчалар билан бирлаша оладиган, юртга қалқон бўла оладиган жасорат манбаи ҳамдир. Бундай шаън учун кўксини қалқон қилган марду майдонларимиз ўтгани тарихдан маълум.\nТинч замонда ҳам одамлар шаън учун курашиб яшайдилар. Чунки турмушда турли сабаблар билан ноқулай вазиятларга тушиб қолаётган, билиб-билмай айбсиз айбдорга айланаётганлар ҳам учраб туради.\nШундай шахсларнинг оқланиши эса, уларнинг ҳаётга бўлган умиди, ишончи қайта туғилишидир. Бу эса, албатта, суд орқали рўёбга чиқарилади.\nЭътибор берилса, 2017 йилгача судларда оқлов ҳукми чиқариш деярли бўлмаган.\nБугунги кунга келиб эса, судларда оқлов ҳукми чиқариш оддий ҳолга айланиб бормоқда. Муҳими, бу одамларда адолатга бўлган ишончни янада мустаҳкамламоқда.\nКаттақўрғонлик ўқитувчи Муҳайё Носирова ҳам ўз номини оқлаш учун бир йил курашди. Судланган пайтида бу аёл Каттақўрғон шаҳар халқ таълими мудири вазифасида ишлаган. Айбланишига сабаб эса, унинг 2010-2017 йилларда Каттақўрғон шаҳридаги 11-ихтисослаштирилган умумтаълим мактаби директори лавозимида ишлаган пайтида рўй берган айрим воқеалар сабаб бўлган. Гап шундаки, у мактаб мулки ҳисобланган электропеч, музлаткич ва газпечини шаҳардаги нодавлат таълим муассасасига вақтинча фойдаланиш учун берган. Бундан ташқари унга мактаб хўжалик ишлари бўйича директор ўринбосари К. Аминов билан тил бириктириб, мансаб мавқеидан фойдаланиб, аслида ишламаган шахсларга ойлик маоши ёзиб, пулини ўзлаштириш айби ҳам қўйилган.\nМ. Носирова назорат тартибида берган шикоятида қуйи судларда иш бўйича исботланиши лозим бўлган ҳолатлар ҳар томонлама холисона текширилмаганини маълум қилган. Мактабга Япония гранти асосида ажратилган жиҳозларни вақтинчалик нодавлат таълим муассасасига фойдаланишга бергани, бироқ ўрнига шу турдаги жиҳозларни келтириб қўйгани, бу ҳолда мулк сақланиб турганини билдирган. Лекин бу талон-торож, деб асоссиз равишда баҳолангани, шунингдек, унга мактабда ишламаган шахслар номига иш ҳақи ёзиб давлат мулкини ўзлаштирганлик бўйича ҳам ноҳақ айблов қўйилганини қайд этган. Аслида айбловда кўрсатилган шахслар мактабда аввалдан ишлаб келган ва иш ҳақларини ўзлари олган.\nЎзбекистон Республикаси Олий суди Жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъатининг видеоконференцалоқа режимидаги очиқ суд мажлисида эса, суд қарорларининг М. Носировага оид қисми бекор қилиниб, иш бўйича унинг қилмишида жиноят таркиби бўлмагани муносабати билан у айбсиз, деб топилди.\nОқланган М. Носировага ўзига етказилган мулкий зиённи қоплаш ҳамда маънавий ва бошқа зиён оқибатларини бартараф қилиш юзасидан судга мурожаат этиш ҳуқуқига эга эканлиги тушунтирилди.\nАлбатта, бу осон бўлмади. Бир йил давомида судма-суд юриш, ҳамкасбларнинг турли гап-сўзлари, яқинлар, қўшнилар олдидаги ноқулайлик… Булар арзимас ҳолатлар эмас, балки одамни адо қилишга олиб борадиган сабаблардир. Айниқса, иродасиз кишилар бу ҳолга тушса, руҳан синиши ҳеч гап эмас. Бироқ қаҳрамонимиз номи оқлангунча курашди ва бунга эришди.\nОқланиш — бу чинакам қувонч, юзи ёруғлик… Қувонарлиси, кейинги уч йилда 1 минг 705 нафар инсон бунга мушарраф бўлди. Аниқроқ айтганда, 2017 йилда 262 нафар, 2018 йил 867 нафар шахс оқланган бўлса, жорий йил 9 ойида судлар томонидан 576 нафар шахс оқланди. Бу шунча инсонларнинг ҳаётга бўлган умиди, ишончи қайта туғилганини англатади. Бу шунча оилада бағрибутунлик, шукроналикка сабаб бўлаётган хайрли воқеликдир.\nмехмонлар – 212


Ҳар бир ҳудудда уй-жой қурилиш кластерлари ташкил этилади - Халқ сўзи\n17:28 02 Декабрь 2021 Сиёсат\nЙиғилишда ҳар бир ҳудудда уй-жой қурилиш кластерлари ташкил этилиши маълум қилинди. Ушбу кластерларда хом ашёдан тортиб тайёр маҳсулотгача ишлаб чиқариш занжири, лойиҳалаштириш, замонавий техника ва малакали мутахассислари бор қурилиш ташкилоти, сифатни назорат қилиш лабораторияси бўлиши шарт.\nКелгуси йилда уй-жой қурилиш кластерларини қўллаб-қувватлаш учун 150 миллион доллар ресурс жалб қилишга кўрсатма берилди.\nШунингдек, мавжуд хом ашё ёки йирик корхоналар атрофида қурилиш материаллари кластерларини ташкил этиш зарурлиги қайд этилди.\nОлдинроқ, 2022 йилда 29 та «Янги Ўзбекистон» массиви қурилиши ва ипотека бозорида қурилаётган уй-жойлар сони талабга нисбатан анча камлиги ҳақида хабар берган эдик.\nБундан ташқари, эндиликда ипотека кредитини олишда қариндош бўлмаган фуқароларнинг кафил бўлишига рухсат бериладиган бўлди.


“Йигит овловчи” ўқитувчининг бу сафар омади келмади\n14:46 / 18.03.2016\nСирдарё вилояти, Гулистон шаҳридаги коллежлардан бирида ўқитувчи бўлиб ишлайдиган Жумагул (исмлар ўзгартирилган) кунлардан бирида Маҳталбек исмли йигит билан танишади. Унга ўзини Севара деб таништиради. Унинг бойвучча эканлигини англаб етган қиз, йигитни лаққа туширишни ният қилади.\nКунлардан бир куни унга бир рақам бериб, “Бу опамнинг рақамлари, менга қўнғироқ қилишингиздан қўрқаман. Эрим билиб қолиши мумкин”, дейди.\nБир неча кун ўтиб Маҳталбек Жумагул берган рақамга қўнғироқ қилади. Аммо гўшакни эркак киши кўтаради, қизни сўраган йигитни боплаб сўкиб беради. Орадан бир пас ўтиб, Жумагул йигитга қўнғироқ қилиб, тезда учрашишлари лозимлигини айтади.\nУлар учрашишгач, қиз йигитга “бекор ҳалиги рақамга қўнғироқ қилибсиз, опамнинг қайнотаси кўтарибди. Опамнинг эри чет элда, ўғлига қўнғироқ қилиб, хотининг ўйнаш топибди, уйдан ҳайдайман деяпти. Масалани ҳал қилиш учун 400 доллар берасиз”, деб айтади.\nЙигит пул беришдан бош тортади. Қиз агар унга пул бермаса, уйига бориб жанжал қилишини, уни зўрлаганини милицияга хабар беришини айтиб қўрқитади. Маҳталбек вазиятни вақтида тушуниб етиб, ички ишлар ходимларига мурожаат қилади.\nЖумагулнинг қилмиши жиноят ишлари бўйича Гулистон шаҳар судида кўриб чиқилиб, тегишли жазо тайинланди.


Японлар АЭСда фойдаланилган сувни океанга оқизишмоқчи | Interpress.uz\nБош саҳифаЯнгиликларЖаҳонЯпонлар АЭСда фойдаланилган сувни океанга оқизишмоқчи\nЯпонлар АЭСда фойдаланилган сувни океанга оқизишмоқчи\n09:58 | 15-04-2021\nЯпония “Фукусима-1” атом электр станциясида фойдаланилган сувларни океанга оқизишини маълум қилди. Бу қарорни АҚШ маъқуллади, Хитой ва Корея эса тиш-тирноғи билан қарши.\nҚайд этилишича, “Фукусима-1” АЭСни эксплуатациядан чиқаришга бир неча ўн йиллар талаб этилади. Шу боисдан, япон ҳукумати 2 йилдан сўнг радиофаол моддалардан тозаланган сувларни океанга оқизиш хусусида қарор қабул қилди. Чунки, 2022 йилга бориб махсус сақлагичлар тўлиб бўлади ва сувни океанга оқизишдан бошқа чора йўқ.\nТокионинг ушбу қарори дунёда турлича акс-садо берди. Вашингтон Япония бу ҳаракат билан атроф-муҳитга зарар етказмаслигига ишонишини таъкидлаган бўлса, Пекин бунинг аксини айтмоқда. Сеул эса радиофаол сувни тозалаш жараёни ҳақидаги маълумотларни ошкор этишни сўраяпти.\nЯпон Бош вазири Есихидэ “Фукусима-1” сувини океанга оқизиш энг тўғри қарор эканини маълум қилиб, сув таркибидаги тритий халқаро меъёрлардагидан 40 марта кам эканини, уни ҳатто ичиш мумкинлигини таъкидлади. Шунга кўра, ҳукумат Тинч океанига оқизиладиган сувни радиофаол эмас, тозаланган сув деб аташ мақсадга мувофиқлигини билдирди.


Асосий Адиб ва жамият ЖУМАНИЁЗ ЖАББОРОВ (1930-2010)\nЖуманиёз Жабборов 1930 йили Қашқадарё вилояти Косон туманидаги Пўлоти қишлоғида дунёга келди. Ўрта Осиё Давлат университетида, Москвадаги Олий Адабиёт курсида таҳсил олди.\n“Шарқ юлдузи” журналида бўлим мудири (1953-1962), “Гулхан” журналининг бош муҳаррири (1962-1964), ҳозирги “Ўзбекистон овози” газетасининг адабиёт ва санъат бўлимининг мудири, бош муҳаррир ўринбосари (1964-1976), Ғафур Ғулом номидаги адабиёт ва санъат нашриётида директор (1981-1985), Ўзбекистон Давлат мукофотлари қўмитасида масъул котиб (1990-2010) вазифаларида хизмат қилди.\nЖуманиёз Жабборовнинг илк тўплами “Ватанимни куйлайман” 1953 йилда нашр этилди. Шундан сўнг унинг “Баҳор нафаси” (1956), “Гулшан” (1957), “Мақсад йўлида” (1958), “Тоғлар садоси” (1961), “Она ер қўшиғи” (1962), “Субҳидам хаёллари” (1964), шунингдек, “Эътиқод”, “Ажиб дунё севги дунёси”, “Севгим самоси”, “Муҳаббат чоғи” сингари ўттизга яқин шеърий тўпламлари, ўнлаб достонлари чоп этилди. Драматург сифатида “Ўжарлар” (1971), “Йиллар ўтиб” (1975), “Тўйдан олдин томоша” (1979), “Чўл чақмоғи”, “Жон қўшнилар”, “Зиёфат”, “Нексия” сингари қатор саҳна асарлари мамлакатимиз театрларида, Қозоғистон, Қирғизистон, Тожикистонда муваффақиятли намойиш этилди. Булардан ташқари у Фирдавсийнинг “Шоҳнома” асари ҳамда А.Қодирийнинг “Ўткан кунлар” романи асосида мусиқали драма яратди.\nШоирнинг Ватан ва мустақиллик мавзусидаги дилбар қўшиқлари Ватанимизнинг Наврўз ва Мустақиллик байрамларида баланд пардаларда янгради. 2009 йилда хассос шоир “Ягонасан, муқаддас Ватан” қўшиқлар танловининг ғолиби бўлди. Ж.Жабборов таржимон сифатида Лермонтов, Байрон ва Фирдавсий асарларини она тилимизга ўгирди.\nЖуманиёз Жабборов адабиётимиз олдидаги хизматлари учун “Ўзбекистонда хизмат кўрсатган санъат арбоби”, “Ўзбекистон Республикаси халқ шоири” унвонлари, “Шуҳрат” медали билан мукофотланган.


Тожик муҳожирлари ТНТни маҳкамага беришди - BBC O'zbek\nImage caption Россиянинг йирик шаҳарларида хорижий меҳнат муҳожирларига нисбатан ўта салбий фикр шаклланган\nРоссиядаги "Тожикистон меҳнат муҳожирлари ҳаракати" Москванинг ТНТ телеканали тайёрлаган "Наша Раша" кўрсатуви ва бадиий фильми намоишини тўхтатишни сўраб, мамлакат прокуратурасига мурожаат қилишди.\nТашкилот раҳбарларига кўра, ТНТ телеканалининг меҳнат муҳожирлари ҳаётига бағишланган кўрсатувлари Марказий Осиёлик меҳнат муҳожирларини масхара ва ёмон отлиқ қилишга қаратилган.\nТНТ расмийлари телеканалга қўйилган айбловлар асоссиз эканини айтишади.\nРоссиядаги тожик жамоаси фаолларига кўра, ТНТ телеканалининг "Наша Раша" кўрсатуви ва бу кўрсатув асосида тайёрланган "Яйца судьбы", яъни "Тақдир тухумлари" фильми нафақат Тожикистонликлар, балки бутун Марказий Осиёлик муҳожирларни бадном қилишга қаратилган.\nРоссиядаги "Тожикистон меҳнат муҳожирлари ҳаракати" раҳбари Каромат Шарипов фикрича, Россия прокуратураси "Наша раша" кўрсатувларига таъқиқ киритиши лозим.\nБу кўрсатувлар фақат меҳнат муҳожирларига қарши қаратилмаган. Бу - тожик халқига қилинган ахлоқий қатлиом, деб ҳисоблайман.\n"Бу кўрсатувлар фақат меҳнат муҳожирларига қарши қаратилмаган. Бу - тожик халқига қилинган ахлоқий қатлиом, деб ҳисоблайман. Ушбу барномга Тожикистон ҳукумати билдирган нота норозилигига қарамасдан тожик халқини ҳақоратлаш бир неча йидлан буён давом этмоқда. "Наша раша" барномалари Россияда тожикистонлик муҳожирлар тартибсизлигларига туртки бўлиши мумкин. Бунинг олдини олиш учун Россия ҳукумати муҳожирларни қораловчи бу телеканал барномаларига таъқиқ киритиши лозим," дейди Каромат Шарипов.\nТожикистонлик меҳнат муҳожирлари ҳам "Наша Раша" барномаларидан норози эканликларини билдиришади.\nТНТ телеканали расмийлари қўйилган айбловлар "асоссиз," деган фикрдалар.\n"Наша Раша" кўрсатувлари қаҳрамонларининг бирор миллатга тегишли эканликлари кўрсатилмагани айтилади.\nМуаммо бу ерда тожик диаспораси раҳбарларининг россияликлар менталитетини тушунмасликларида, деб ўйлайман\nМосквалик ёзувчи Ольга Славникованинг фикрича, Россиядаги тожик диаспораси лидерларининг "Наша Раша" кўрсатувларига нисбатан норозиликлари унчалик тўғри эмас.\n"Муаммо бу ерда тожик диаспораси раҳбарларининг россияликлар менталитетини тушунмасликларида, деб ўйлайман. Аслида олганда "Наша Раша" кўрсатувлари кўрсатувлари қаҳрамонлари Равшан ва Жамшуд россияликларнинг севимли қаҳрамонларига айланган. Албатта, муҳожирлар жуда кулгили тасвирланган, лекин шу қаторда улар ақлли ва уддабуро кўрсатилган," дейди ёзувчи Ольга Славникова.\nРоссия телеканаллари орасида ТНТ телеканали унчалик машҳур эмас. Лекин телеканалнинг "Наша раша" кўрсатуви Россияда юқори рейтингли кўрсатувлар сафида туради.\nБош қаҳрамонлар - Равшан ва Жамшуд ролларининг ижрочилари - Михаил Галустян и Валерий Магдаш Россия телевидение юлдузларига айланган.


МДҲда ҳам ҳали мавжуд бўлмаган ноёб темир йўл техникаси Ўзбекистонга келтирилди - Darakchi\nМДҲда ҳам ҳали мавжуд бўлмаган ноёб темир йўл техникаси Ўзбекистонга келтирилди\nЖАМИЯТ 13.02.2020, 11:33\n«Ўзбекистон темир йўллари» акциядорлик жамияти томонидан МДҲ мамлакатлари орасида ягона саналадиган ва Германиянинг «KIROW ARDEL GmbH» заводида ишлаб чиқарилган MULTI TASKER KRC 1200UZ номли сўнги русумдаги кўп тармоқли кўтарма механизм (кран) сотиб олинди. Бу ҳақда “Ўзбекистон темир йўллари” Ахборот-таҳлилий медиа маркази хабар берди.\nУшбу техника қисмларга бўлиниб темир йўл орқали Полша, Беларус, Россия ва Қозоғистон давлатлари орқали Лейптсигдан Тошкентга келтирилди.\nМазкур кўтарма механизм «Тўқимачи» станцияси ҳудудидаги «Тиклаш поезди» корхонасида германиялик ва ўзимизнинг темирйўлчи мутахассислар томонидан 7 кун давомида йиғилиб, белгиланган тартибда дастлабки синовдан ўтказилди. Барча синов натижаларига кўра краннинг техник кўрсаткичлари белгиланган талабларга тўлиқ жавоб берди. Шундан сўнг янги механизм «Қўқон минтақавий темир йўл узели» унитар корхонаси тасарруфидаги «Тиклаш поезди» корхонасига етказилди.\n– Тармоқ тасарруфидаги 13 та «Тиклаш поезди» корхонаси мамлакатимиз темир йўлларининг тоғли ва чўл зоналарида жойлашган бўлиб, темир йўл тизимида содир бўлиши мумкин фавқулодда ҳолатларда хизмат кўрсатишга кечаю-кундуз тайёр туради, – дейди «Ўзбекистон темир йўллари» АЖнинг Техник ва технологик назорати бошқармаси бошлиғининг кўтарма иншоотлар бўйича муовини Ҳасан Матиев. – Бунинг учун корхоналар тажрибали мутахассислар ва замонавий техникалар билан тўлиқ таъминланмоқда. Германиядан келтирилган кўтарма механизми ҳам участка йўлларидаги носозликларни бартараф этиб, содир бўлиши мумкин бўлган авария ҳолатларини қисқа фурсатда бартараф этишда жуда қўл келади. Ушбу замонавий техника «Қўқон минтақавий темир йўл узели» унитар корхонаси ҳудудидаги участка йўллари учун фойдаланилиб, Қўқон «Тиклаш поезди» корхонаси балансида бўлади.\nБугунги кунда темир йўллари мавжуд бўлган хар қандай мамлакат учун бу каби илғор техникага талаб бор. Чунки, ушбу ноёб техника қулайлиги ва афзаллиги, фавқулодда ҳолатларда содир бўлган авария ҳолатларини қисқа фурсатда бартараф этиш имконини беради. Мазкур замонавий механизм Ангрен – Поп йўналишидаги 19,2 километрлик темир йўл туннели хавфсизлиги учун фойдаланилиши ҳамда«Қўқон минтақавий темир йўл узели» унитар корхонаси ҳудудларидаги темир йўл линияларидги авария ҳолатларини бартараф этишга, тоғли ҳудудларда, чўл зоналарида ишлашга мўлжалланган.\nМутахассисларнинг айтишича, мазкур кран мамлакатимиз темир йўлларидаги мавжуд кўтарма механизмларга қараганда жойларда ўрнатилиши жиҳатидан 2 баробар кам вақт олади. Мисол учун эски техникаларни ўрнатиш ва ишлатиш учун 1 соат вақт кетган бўлса, ушбу замонавий техникани ўрнатиш ишлари узоғи билан 30 дақиқани талаб этади. Барча жиҳозлар электронлаштирилган бўлиб, техника фаолияти, кўтарма жараёнининг кечиши ва ҳатто кўтарилаётган юк оғирлигини мониторда кўрсатилади. Шу билан бирга ўз ўқи атрофида 360 градусга айланиб, мўлжалланган юкларни керакли ҳолатга қўйиш хусусиятига эга. Яна бир муҳим жиҳат, аввалги кранларнинг фаол ишлаши учун 380 В электр энергияси талаб этиларди. Янгиси эса дизель ёнилғисида ўт олдирилгач, барча қурилмалар гидравлик хусусиятга эга ва кўтарма ишларини 24 В электр энергияси билан амалга оширади. Замонавий техника электровозларга улангач, соатига 100 километргача тезликда ҳаракатланишга мўлжалланган. Бу эса фавқулодда ҳолатларда кўтарма механизмни авария содир бўлган ҳудудга зудлик билан етказиш имкониятини беради.\nМазкур замонавий техникадан фойдаланиш учун Қўқон тиклаш поездининг 6 нафар мутахассиси Германия давлатида 10 кун мобайнида малака ошириб қайтди. Шартнома келишувига кўра 2 йил давомида ушбу техникага германиялик мутахассислар томонидан бепул сервиз хизмат кўрсатилади. Кўтарма механизм Қўқон тиклаш поезди корхонасига етгазилгач, Германиядан келган 4 нафар мутахассис ушбу техникадан фойдаланадиган кран машинистларига қўшимча ўқув-машғулотлари ўтказишди. Яна бир эътиборга молик жиҳат: ушбу техника нафақат Марказий Осиё мамлакатлари темир йўлларида балки, Мустақил Давлатлар Ҳамдўстлиги давлатлари орасида ҳам биринчи бўлиб Ўзбекистон темир йўлларида фойдаланмоқда.


Белосалик® лосьон – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Белосалик® лосьон\nБЕЛОСАЛИК® лосьон/BELOSALIC® lotion\nХПН ёки гуруҳланган номи\nБетаметазон + Салицил кислотаси\nСиртга қўллаш учун 1 г эритма қуйидагиларни сақлайди:\nфаол модда: бетаметазон дипропионати шаклида – 0,64 мг (0,064%), бу 0,500 мг бетаметазонга тўғри келади ва салицил кислотаси – 20 мг (2%);\nёрдамчи моддалар: динатрий эдетати – 0,300 мг, гипромеллоза 4000 СпЗ – 5,000 мг, натрий гидроксиди – 5,000 мг, изопропанол -392,000 мг, сув – 577,060 мг.\nТиниқ, рангсиз, қовушқоқ изопропанол ҳидли эритма.\nМаҳаллий қўллаш учун глюкокортикоид + кератолитик восита.\nАТХ коди: [D07XC01]\nБелосалик® лосьон яллиғланишга қарши, қичишишга қарши, шишга қарши, аллергияга қарши, антипролифератив, иммунодепрессив, кератолитик, микробларга қарши, замбуруғларга қарши таъсирга эга.\nБетаметазон дипропионати – яллиғланишга қарши, аллергияга қарши, қичишишга қарши ва томирларни торайтирувчи таъсир кўрсатувчи синтетик глюкокортикоиддир (ГКС). Тери юзасига қўйилганида томирларни торайтиради, қичишишни йўқотади, яллиғланиш медиаторларининг (эозинофиллар ва семиз хужайралардан), 1 ва 2 интерлейкинларни, гамма-интерферонни (лимфоцитлар ва макрофаглардан) ажралиб чиқишини пасайтиради, гиалуронидаза фаоллигини тормозлайди ва томирлар деворининг ўтказувчанлигини пасайтиради. Хужайра цитоплазмасида специфик рецепторлар билан ўзаро таъсир қилади, хужайра самараларини белгиловчи оқсиллар, шу жумладан липокортинни хосил бўлишини индукция қилувчи мРНК синтезини рағбатлантиради. Липокортин фосфолипаза А2 ни сусайтиради, арахидон кислотасини ажралиб чиқишини, эндопеникислар, простагландинлар, лейкотриенларнинг (яллиғланиш, аллергия ва бошқа патологик жараёнлар ривожланишига ёрдам берувчи) биосинтезини блоклайди.\nСалицил кислотаси кератолитик таъсири ҳисобига шикастланиш соҳасини тангачалардан тозалайди, бетаметазонни терига сингишига ёрдам беради, бактериал ва замбуруғли инфекция ривожланишини олдини олиб, терида кислотали муҳитни тутиб туради.\nГиперкератоз ва кепакланиш билан бирга кечувчи, кортикостероид даволашга сезувчан нимўткир ва сурункали дерматозларни – псориаз, бошнинг сочли қисмини себореяли дерматити, асбестсимон темиратки, себорея, нейродерматит, бошнинг сочли қисмида жойлашган қизил ясси темиратки, экзема, ихтиоз, терининг дисгидрозини даволашда қўлланади.\nБетаметазон, салицил кислотаси ёки препаратнинг ҳар қандай компонентларидан бирига ўта юқори сезувчанлик, терининг вирусли инфекциялари, очиқ жароҳатлар, трофик яралар, розацеа, оддий хуснбузар, розацеа, сувчечак, сифилиснинг тери кўринишлари, тери туберкулёзи, олти ойликкача бўлган болаларда қўллаш мумкин эмас.\nБелосалик® лосьонини ҳомиладорларда маҳаллий қўллашга, она учун тахмин қилинган фойда ҳомила учун хавфдан юқори бўлган холдагина йўл қўйилади. Бундай холларда препаратни қўллаш қисқа муддатли ва тери қопламасининг катта бўлмаган соҳалари билан чекланган бўлиши керак.\nБелосалик® лосьон препаратини эмизиш даврида қатъий кўрсатмалар бўйича қўллаш мумкин, лекин бунда препаратни эмизиш олдидан сут бези терисига қўйиш мумкин эмас.\nБелосалик лосьон қулай узунроқ пуркагич-учли ёрдамида бош терисининг соч билан қопланган шикастланган сохаларига суткада икки марта пуркалади. Баъзи ҳолатларда бир марта қўллаш етарли.\nПуркаш олдидан флаконни силкитиш, вертикал холатда тутиш, сўнгра учликнинг учини терининг соч билан қопланган шикастланган соҳасига келтириш ва кўрсатгич бармоқ билан пуркагичга таянчгача босиш керак. Бош терисининг шикастланган соҳаларига керакли миқдорда пуркашлар ўтказиш керак.\nДаволаш курсининг давомийлиги индивидуал равишда, ва одатда, касалликнинг асосий симптомлари йўқолгунича ўтказилади, лекин одатда 3-4 хафта билан чекланади. Давомлироқ даволаш курсининг зарурати бўлганда препаратни камроқ, масалан, кунора ишлатиш тавсия этилади.\nБелосалик® лосьон суткада икки марта қўлланади. Лосьоннинг бир неча томчиси пахта тампон ёки қўл бармоқлари билан тери юзаси бўйлаб, бироз ишқалаб биртекис тақсимланади. Айрим холларда бир марта ишлатиш етарли бўлади. Даволаш давомийлиги одатда, 3-4 хафталар билан чекланади.\nДавомлироқ даволаш курсининг зарурати бўлганда препаратни камроқ, масалан, кунора ишлатиш ёки мутахассис билан маслаҳатлашиш тавсия этилади.\nБелосалик® лосьонни эҳтиёткорлик билан ва максимал қисқа муддатда олти ойликдан бошлаб болаларга буюриш мумкин.\nНожўя кўринишлари, одатда, кучсиз ифодаланган характерга эга. Тери қопламалари томонидан: ўта юқори сезувчанлик реакцияси (қичишиш, ачишиш ёки қизариш), анкесимон ўзгаришлар, гипопигментация, стриялар, терини атрофияси, гипертрихоз, терининг иккиламчи инфекциялари.\nДавомли узлуксиз назоратсиз ва терининг катта сохаларида қўллаганда: телеангиоэктазиялар, ГКС ёки салицилатларнинг ножўя таъсирларини тизимли кўринишлари.\nЎта юқори сезувчанлик реакцияси ёки ножўя кўринишлар пайдо бўлган холда даволашни бекор қилиш ва шифокорга мурожаат қилиш керак.\nСимптомлари: ножўя самараларининг тизимли кўринишлари.\nДаволаш: препаратни бекор қилиш ва симптоматик даволаш.\nБошқа дори воситалари билан клиник ишончли ўзаро таъсири аниқланмаган. Сиртга қўллаш учун этанол сақловчи косметик ва дерматологик воситалар ёки яққол қуритувчи самарага эга тиббий совунни бир вақтда ишлатиш, терининг таъсирланишини чақириши мумкин.\nБелосалик® лосьони фақат сиртга қўллаш учун мўлжалланган.\nКўзларга ва шиллиқ қаватларга тушишидан, шунингдек препаратни аногенитал сохасида қўллашдан сақланиш керак.\nЗарурати бўлган ҳоллардан ташқари, препаратни окклюзион боғлов остида қўллаш тавсия этилмайди. Терида замбуруғли ёки бактериал микрофлора ривожланганида, қўшимча антибактериал ёки замбуруғларга қарши воситаларни қўллаш керак.\nБелосалик® лосьон препарати сиртга қўллаш учун эритма шаклида, айниқса бошнинг сочли қисми терисида ишлатиш учун қулай. Эритма тери юзаси бўйлаб енгил тақсимланади, сочларни ёпиштирмайди ва қурутмайди, кўринадиган излар қолдирмайди, терига совутувчи таъсир кўрсатади.\nБелосалик® лосьон препаратини транспорт воситаларини ва механизмларни бошқариш қобилиятига нохуш таъсири хақида маълумотлар мавжуд эмас.\nСиртга қўллаш учун эритма.\n50 мл ва 100 мл дан препарат паст зичликдаги полиэтилен буралувчи тиқин билан бекитилган, томчилагичли юқори зичликдаги полиэтилен флаконда. Тиқин биринчи очиш назорати учун халқага эга. Флакон қўллаш бўйича йўриқномаси билан бирга картон қутига жойланади.\n20 мл, 50 мл ва 100 мл дан препарат пурковчи помпа механизм ва ҳимоя пластик қалпоқча билан юқори зичликдаги полиэтилен флаконда. 1 флакон пластик пуркагич-учлик ва қўллаш бўйича йўриқномаси билан бирга картон қутига жойланган.\n25оС дан юқори бўлмаган хароратда.