Шифокор нега адабиётни билиши керак? – HURRIYAT\nШифокор нега адабиётни билиши керак?\n2 hafta oldin Behzod 618\nКуни кеча юртимизда таълимни назорат қилиш комиссияси институтимизга келди. Таълим сифатини ҳар бир йўналишларида текшириб танлов фанларига гал келганда институтимизда бошқа тиббиёт институтларидан фарқли равишда дарс жадвалида “Бадиий адабиётда тиббиёт” фанини кўрган текширувчи бу фанга қизиқиб кафедрага чиқдилар. Албатта, на Вазирлар Маҳкамаси, на Олий таълим қарор ва фармойишларида “қўйилсин!”, “ўқитилсин!” деб белгиланмаган фан ҳақида тушунчага эга бўлиб, унинг мақсад ва вазифаларига қизиққан комиссия аъзоси календарь режамизни кўргач ва биз билан суҳбатлашгач фаннинг зарурлигига асло шубҳа қолмади.\nҲақиқатдан “адабиёт атомдан кучли …”, деганда Абдулла Қаҳҳор минг бор ҳақ эдилар. Адабиёт йиғлатади, кулдиради, киноя қилади ва охир-оқибатда таъсир қилади. У бизларни ёмон бўлишга йўл қўймайди, у тўғри йўл танлашимизга ёрдам беради. Ушбу фанни дарс жадвалида кўришни орзу қилганимда менинг ҳаётимда бир савол чарх урар эди: “Биз бўлажак шифокорларимизни қандай бўлишини хоҳлаймиз?” Албатта билимли, албатта меҳрли, албатта ҳамдард. Фикримча, биз тавсия қилаётган дарс давомида ўтаётган соҳавий бадиий асарлар биз тарбиялаётган шифокорлар айнан шундай бўлиши йўлидаги энг катта кўмакчи ҳисобланади. Табобат отаси бўлмиш ибн Синонинг буюк табиблиги билан биргаликда шоир ва адиб бўлганлиги бунинг исботи.\nМаълумки, руҳшунос мутахассислар томонидан бадиий адабиёт инсонларни яхши фазилатлар билан бойита оладиган, атрофдагиларга нисбатан эътиборли ва меҳрли бўлишига ёрдам берадиган соҳа эканлигини исботловчи кўпгина тажрибалар ўтказилган. Уларда бадиий адабиёт кўпгина ғаройиботларни яратиш хусусиятига эга эканлиги ҳақида хулоса амалий жиҳатдан тасдиқланган.\nЖумладан, хайр-саховат ишларида иштирок этиш истаги, фаол фуқаролик позицияси, зўравонлик ҳиссининг камайиши ва ҳоказо.\nМаҳорат билан тасвирланган асар қаҳрамонлари бизни ушбу воқеа ичига чуқурроқ киришга мажбур қилади. Биз мутолаа жараёнида қаҳрамон аҳволи қандай экан, деб хаёлдан ўтказамиз ва маълум вазиятга тушган персонажнинг ўзини тутишини кузатамиз ва айнан шу вазиятда ўзимизни қандай тутишимиз мумкинлиги билан таққослаймиз. Ёки бу вазиятни идрок этиш муҳимлигини кўз олдимизга келтириб, истиқболдаги ҳаракатларимизни тасаввур қиламиз. Бу (бошқа инсон кўзи билан келажакни тасаввур қилиш) ўзгаларни тушуниш учун бажариладиган машқларни эслатади.\nШунинг учун канадалик руҳшунос Кит Оутли бадиий адабиётни: “Онгимизни машқ қилдирувчи тренажёр”, — деб атайди. Бадиий адабиёт мутолааси бош миямизнинг у ёки бу соҳасини фаоллаштиради. Мутолаа ёрдамида биз биров учун қайғуришни ўрганар эканмиз, бадиий адабиёт китобхонлари илмий-ҳужжатли асар китобхонларидан кўра яхшироқ ижтимоий кўникмага эга дея оламизми? Бир синовда иштирокчиларга шундай вазифа топширилади: ҳаммага иккитадан кўз ифодаланган суратлар берилади. Топшириқ эса тақдим этилган суратдаги кўз ифодаси ва юз мушакларидан китобхоннинг қандай ҳис-ҳаяжонга тушишини кузатишдан иборат. Китобхонларга танлаш учун бир неча вариантлар тақдим этилади: уялиш, айбдорлик ҳисси, хаёлпарастлик, хавфсираш. Бир қарашда, кўзлардаги фарқни аниқлаш қийин эмасдек туюлса-да, аммо бу вазифа анча мушкул кечади. Мазкур вазифа натижаси эса шундай якунланган: бадиий адабиётни кўпроқ ўқиганлар юқори натижага эришган.\nДемак, бадиий адабиётни кўп мутолаа қилувчиларнинг ижтимоий билим орттириш қобилиятлари ҳам юқори, яъни улар бошқалар нимани ҳис қилиб ўйлаётганликларини яхшироқ англашади. Руҳшунослар тажрибасига кўра, бадиий адабиёт мутолааси давомида мия фаоллигининг кучайиши инсонда бировлар нима ўйлаётгани ҳақида мулоҳаза юритганда фаоллашадиган соҳаларда рўй берар экан. Калифорния университетида роман мутолаа қилувчилар бошқаларнинг ҳис-туйғуларини яхши тушунишади, аммо бу уларни яхши фазилатлар эгасига айлантирадими ёки йўқми, деган саволга жавоб топиш учун тажриба ўтказилган. Бунда тадқиқотчилар ҳаммага таниш усулни қўллашган. Бехосдан бир нечта ручка ва қаламларни тушириб юборган киши бўласиз, сўнг сизга ёрдамга ким келишини кузатасиз. Ушбу топшириқда иштирок этувчилардан вазифани бажаришдан аввал бошқаларга ҳамдардлик даражасини белгиловчи саволларга жавоб беришни илтимос қилишади.\nКейин қисқа ҳикоя ўқилади ва бу ҳикоя уларга қандай таъсир қилганлиги ҳақида бир қатор саволлар берилади. Масалан, ўқиган роман қаҳрамонини қандай тасаввур қилади? Ҳикояни ўқиб тугатгач персонажлар ҳақида кўпроқ маълумотга эга бўлиш истаги борми? Эксперимент ташкилотчилари бошқа хонадан нимадир олиб келишмоқчи бўлишади ва шу онда 5–6 та ручкани бехосдан тушириб юборишар эди. Натижада, ҳикоядаги қаҳрамонга ҳамдард бўлиб, ҳаяжонга тушган китобхонлар ёрдамга шошилишар эди.\nАна шундай кўпгина тажрибалар ўтказган Европанинг етакчи мамлакатларидаги ОТМларининг тиббиёт факультетларида гуманитар модулларни киритаётганлиги бежиз эмас.\n“Бадиий адабиётда тиббиёт” ёки бошқача сўз билан соҳавий бадиий адабиётни 3 йилдан бери ўқитиб келмоқдамиз.\nҲар йили календарь режасидан тиббиётга алоқадор янги-янги асарлар ўрин олади. Бу асарлар ўзбек ва хорижий бадиий асарларнинг мумтоз намуналари ва соҳавий бадиий публицистикаси. О.Генрининг “Сўнгги япроқ”, “Ҳамдардлар” асарлари бемор учун касалликдан тузалишига ишонч қанчалик муҳим аҳамиятга эгалигини кўрсатади, ёки бир хил дард ҳатто душманларни ҳам дўстларга айлантириши мумкинлигини уқтиради. Н.Қиличевнинг “Балиқ ови”асарида бир боланинг вафот этганида оила аъзолари, шифокор қанчалик айбдор эканлиги ҳақида фикр юритишга мажбур қилса, Ш.Холмирзаевнинг “Бодом қишда гуллади” асари шифокор, ҳамшира, палатадагиларнинг гап-сўзлари, оддий ҳазили инсон саломатлигида қанчалик шифо берувчи ва бузғунчи роль ўйнаши мумкинлигидан сабоқ беради. Азиз Несиннинг тиббиётга бағишланган ҳажвий асарлари кинояли кулгу билан тиббиётдаги муаммоларнинг оғриқ нуқталарини фош этса, Дино Буццатининг “7 қават” ҳикояси инсоннинг бирор воқеани ўзига олиши саломатлигида қанчалик фожиавий намоён бўлишини таъкидлайди. Аслида бу асар ўта фалсафий. У ҳақида жуда-жуда кўп баҳслашиш мумкин. Бу инсоннинг ҳаёти энг юқори қаватдан пастки қаватгача аста-секин тушиб бориши ҳақидами ёки бошқами? С.Кингнинг “Чекишни ташланг корпорация”си соғлом турмуш тарзининг ғаройиб усулини қўллашни тавсия этса, М.Булгаковнинг “Ёш шифокор ёзувлари”да олий ўқув юртининг битирувчиси губерния шифохонасига бориб амалиётни мустақил бошлашининг турли ҳолатларини акс эттиради. Эркин Воҳидов, Абдулла Ориповнинг тиббиётга оид шеърларини ўқиб ҳам тиббий, ҳам маънавий билим, завқ оласиз. А.Куприннинг “Ажойиб шифокор”ини, Ф.Угловнинг “Жарроҳ юраги”, Генри Маршнинг “Зарар келтирма”, Ў.Ҳошимовнинг “Имон”, шифокор Жуманазар Бекназаровнинг асарларини ўқиганда шундай шифокорларга ҳавас қиласиз. Иззат Султоновнинг “Имон” драмасида тиббиёт илмидаги ўғрилик, кўчирмакашликнинг аянчли аҳволини кўрасиз. Н.Думбадзенинг “Абадият қонуни” романида эса анча муддат шифохонада ўтказган жараёнида шундай қонун яратади: инсон қалби унинг танасидан 100 баробар оғирроқ. Шунчалик оғир-ки, уни кўтаришга бир кишининг қуввати етмайди…\nШунинг учун биз инсонлар то тирик эканмиз бир-биримизга юракни тўхтаб қолишидан сақлашга ёрдам беришимиз зарур: сиз — меникини, мен — бошқаникини, у — учинчиникини ва ҳоказо чек-чегарасизликкача.\nБундай асарлар ва улардан баҳраманд бўлган тиббиётчи талабалар етук инсон фазилатларга эга кадр бўлиб чиқишидан хурсанд бўласиз.\nҲа, таниқли адиб Абдулла Қаҳҳор фикрини давом эттирсак, соҳавий бадиий адабиёт қувватини атомдан ҳам кучли, дейиш мумкин.\nҲа, бу курс бизни институтимиз раҳбарияти билан маслаҳат натижасида дарс жадвалидан жой олди. Аммо бу фанни дарс жадвалига қўйишда биз Президентимиз Ш.М.Мирзиёев томонидан жамиятимиз ёшлари истиқболини, уларнинг кенг дунёқарашга эга бўлишларини кўзлаб чиқарган “Китоб маҳсулотларини нашр этиш ва тарқатиш тизимини ривожлантириш, китоб мутолааси ва китобхонлик маданиятини ошириш ҳамда тарғиб қилиш бўйича комплекс чора-тадбирлар дастури тўғрисида”ги ҳужжатини асос қилиб олдик.\nҲар бир фанни образлар, ҳис-туйғулар орқали ўзлаштириш янада юқори натижа беради.\nБир гуруҳда “Сўнгги япроқ” асарида муаллиф зотилжамни золим қари чолга ўхшатганини ўқиб, талабаларга савол бердим: “Агар турли касалликларни ҳайвонларга ўхшатиш мумкин бўлса, қайси касалликни қайси ҳайвонга ўхшатар эдингиз?”\nШунда бир талаба “Саратон касаллигини илонга ўхшатар эдим”, – деди. “Нима учун? – деган саволга, –саратон ўз – ўзидан пайдо бўлмайди, кучли стресс, сиқилиш, дармондориларни, овқатларни нотўғри истеъмоли бу касалликни келтириб чиқаради. Илон ҳам тегмаган одамга тегмайди”, – деб жавоб қайтарди. Биз фанимизда сўз қудратининг мўъжизаларини кўрамиз. Русийзабон гуруҳлари кирганда “Врач” сўзи “врать” сўзидан олинган десак, алдаш керакми, деб таажжубланишади.\nЙўқ, алдаш керак эмас, авраш дегани. Демак, беморни дардидан чалғитиб, хаёлларини тузалиш томонга йўналтириш зарур.\nАгар тиббиёт инсоннинг танасини даволаса, адабиёт руҳиятига шифо беради.\nТиббиётчиларимиз катта билим захираси билан руҳиятни даволовчи сўз қудратига эга бўлсалар, бу давонинг даражаси ва таъсири янада ошиши табиий.\nМазкур курс бизда 36 соат 18та жуфт соат сифатида дарс жадвалларимиздан ўрин олган. Дарс жараёнида талабалар шифокорлик билимларини бошқача – бадиий сўз орқали қабул қилишади. Бу уларда касбий билим билан бирга инсонийлик, меҳр-шафқат, ҳамдардлик каби фазилатларини шакллантиради. Бир сўз билан айтганда қалб тарбияси билан шуғулланади.\nЎзбек тили ва адабиёти кафедраси мудири,\nЎзбекистонда хизмат кўрсатган ёшлар мураббийи\nPrevious Энг яхши жазо\nNext Телевидение: Талаб ва истаклар қачон инобатга олинади?


У журналистикани севарди – Jurnalist\nУ журналистикани севарди\nR S2020-08-03T16:16:53+05:003 Avgust, 2020|Умумий янгиликлар|\n2020 йил 2 август куни ўзбек журналистикасининг фидойи вакилларидан бири, таниқли журналист, Ўзбекистон Журналистлари ижодий уюшмаси аъзоси Рустам Ғаниев оламдан ўтди.\nРустам Ғаниев 1952 йили Жиззаҳ вилоятининг Ғаллаорол туманида таваллуд топди. Тошкент давлат университетининг (ҳозирда Ўзбекистон Миллий университети) журналистика факультетида таҳсил олди. Шу тариқа журналистика оламига кириб келди ва “Ўзбекистон” нашриёт матбаа ижод уйи, “Тошкент ҳақиқати” газетаси, Ўзбекистон Миллий телерадиокомпаниясининг “Ўзбекистон”, “Ёшлар” каби телерадиоканаллари, бошқа медиа тузилмалардаги қирқ йилдан зиёд меҳнат фаолиятини миллий журналистика ривожига бағишлади.\nУстоз ижодкорлардан бири 80-йилларда эрталаб таҳририятда кириб келиб, ишни шомда босмахонада газетанинг эртанги сонини ўқиш билан тугатадиган Рустамга “оллох ато этган талантнинг барчасини давлатнинг ишига сарфламасдан бадиий ижодга ўтишини” маслаҳат ҳам берган эди. Аммо у журналистикани севарди, бу унинг мутахассислиги эди, касбга содиқ қолди, қийналса ҳам ташлаб кетмади. Шоирликни эса тақдирига битилган, аллоҳ ато этган иноят деб билиб, шеър ёзишни ҳам давом этттирди. Қатор шеърий тўпламларини, таниқли хорижий шоирларнинг асарларидан қилган таржималарини мухлисларига тақдим этди.\nРустам Ғаниевдан кўплаб ижод маҳсуллари, бадиий ва журналистик асарлар қолди. Ҳамкасблари орасида у , айниқса инсонийлик фазилатлари – меҳнаткашлиги, камтарлиги, ҳалоллиги ва садоқати билан ажралиб турар, бу борада ёшлар учун ибрат намунаси эди.\nАллоҳ раҳматига олсин.\nОхирати обод бўлсин.\nЎзбекистон Журналистлари ижодий уюшмаси номидан Рустам Ғаниевнинг оила аъзолари, яқинларига чуқур таъзия билдирамиз ва сабр тилаймиз.


АЁЛ ИШ ЖОЙИДА. УНГА ҚАНДАЙ ИМТИЁЗЛАР БОР? – Сирдарё вилояти касаба уюшмалари ташкилотлари бирлашмаси Кенгаши\nХОДИМГА ТЕГИШЛИ ҲАҚЛАР УНДИРИЛДИ.\nКЎНГИЛНИ ОБОД ҚИЛИШДАН ЯХШИРОҚ ИШНИНГ ЎЗИ ЙЎҚ\nМАВСУМНИНГ ИЛК ТААССУРОТИ\n“SIRDARYO UNIVERSAL OYNA” МЧЖ КАСАБА УЮШМА ТАШКИЛОТИ ТУЗИЛДИ\nАЁЛ ИШ ЖОЙИДА. УНГА ҚАНДАЙ ИМТИЁЗЛАР БОР?\nСирдарё вилояти касаба уюшмалари ташкилотлари бирлашмасининг Хотин-қизлар комиссияси томонидан корхона, ташкилотларда меҳнат қилаётган хотин-қизлар учун яратилган шароитлар, жамоа шартномаларида улар учун кўзда тутилган қўшимча имтиёзларнинг бажарилиши доимий назоратга олинган.\n-Аёллар бандлигини таъминлаш, унинг ишлаш шароитини яхшилаш асосий масалаларимиздан биридир, -дейди вилоят касаба уюшмалари ташкилотлари бирлашмаси Хотин- қизлар комиссияси раиси Раъно Абдалимова. – Бу масала нафақат аёлнинг, балки унинг оиласи, фарзандлари манфаатлари билан алоқадорлиги жиҳатидан диққатлидир.\nЖамоа шартномаси -муҳофаза мезони\nЎзбек энерго АК Сирдарё ҳудудий электр тармоқлари АЖда ишловчи 1118 нафар ходимнинг 118 нафари хотин-қизлардир. 2014- 2016 йилларга мўлжалланган жамоа шартномасида аёллар учун қўшимча имтиёзлар кўзда тутилган бўлиб унинг намунавий бажарилишига эришилди. Ходимларнинг ишлаши, хусусан уларнинг дам олиш ҳамда аёллар гигиена хонаси тўғри ташкил этилган. Ходимлар, шунингдек, аёллар мавсумий кийим- бош билан тўлиқ таъминланган. Жамоа шартномасига асосан ҳомиладорлик ва туғиш таътилида бўлган аёлларга таътил пуллари бериш, байрамлар муносабати билан рағбатлантиришлар амалга оширилган.\nХодимларнинг 12 нафари 3 ёшга тўлмаган фарзанди бор аёллар учун белгиланган имтиёздан фойдаланишади. 16 ёшга тўлмаган ногирон фарзанди бор 2 нафар ходимлар учун ҳам қисқартирилган иш куни жорий этилган.\nБоёвут туманида жамиятга қарашли ташкил этилган ёрдамчи хўжалик ходимларни бепул сут билан таъминлаб турибди. Хўжаликда жами 80 бош қорамол парвариш қилинади. Зарарли меҳнат шароитида ишловчи ҳар бир ишчига эрталабдан 0,5 литр янги соғилган сут берилади, шунингдек, барча ишчи ходимларга жорий нархлардан 30 %лик чегирма билан тарқатилади. Бундан ташқари заррали иш жароитида меҳнат қилувчи ходимлар учун нафақага эрта чиқиш тартиби амал қилб келмоқда.\n-Бу йил аёл ходимлар йил Дастурига мувофиқ чуқурлаштирилган бепул тиббий кўрикдан ўтказилиши белгиланган, – дейди касаба уюшмаси раҳбари Шавкат Мирзабеков.- Бу аёлларимизнинг саломатликлари доим назоратда бўлишини, уларнинг унумли меҳнат қилиларини таъминлайди.\nЎтган йили аёл ходимларнинг 38 нафари “Нурафшон” санаториясида дам олган бўлсалар, тизимга қарашли даволаш профлакториясида 25 нафар хотин қизлар саломатликлари тикланишига эришилди.\n– “Меҳнатимдан қадр топдим”\nШу ўринда ташкилотда узоқ йиллардан буён меҳнат қилаётган ходимлар ҳақида ҳам ёзишимиз ўринли бўлади. Инженер муҳандислар Ҳафиза Пардаева, Лена Иванова, Озода Жуманова, Назира Тошбековаларнинг ҳар бирлари бу жамоада 20 йилдан буён меҳнат қилишмоқда.\n-Ишчиларимиз, айниқса, ишчи аёлларимизга ҳар тарафлама эътибор кучли, – дейди суҳбатимизга қўшилган ташкилот касаба уюшма аъзоси Лола Омонова. – Ўзим ҳам яқин 30 йил шу ерда меҳнат қилиб келаяпман.\nБу ёшгина аёлнинг корхонадаги умумий иш стажини эшитиб, очиғи, ҳайрон бўлдик, Лола опа кулиб, мактабни битирганданоқ шу ерга ишга келгани, кейинчалик, Ширин Энергетика коллежини тамомлаб чилангар бўлиб ишлаб қолганини гапириб берди. Опанинг юзу-кўзидан бахтлилиги, ишидан, ҳаётидан мамнунлиги кўриниб турарди. Дарвоқе, опа меҳнати ортидан қадр топганлардан. 2014 йилда соҳанинг “Энергетика фахрийси” унвони билан тақдирланди. Ташкилотда бундай мукофот эгалари сафида аёлларнинг кўплиги жамоага бўлган ҳавасимизни орттирди. Узоқ муддат бир жойда безимай, қобилиятни ошириб ишлаш учун, албатта, жамоа аҳиллиги, кўмаги муҳим саналади. Демак, ташкилотда ана шу жипслик, ўзаро ҳурмат мукаммал дея оламиз.\nБу ерда оилавий меҳнат қилаётганларни ҳам учратишимиз мумкин. Юқори кучланиш бўлими ишчилари Дилбар ва Фарҳод Исроиловлар, операторлар Насиба ва Хурсан Дюметовлар оилада ҳам, иш жараёнида ҳам бир- бирларини тушуниб меҳнат қилишаётгани бизни ҳаваслантирди.\nУзоқ йиллик меҳнат, ишдаги машаққатлар ёшлиги ва гўзаллигига таъсир этмаган, касбига ҳурмати, жамоасига тушган меҳри сўзларида маълум бўлган аёллар билан суҳбатлашарканмиз, муносиб иш шароити аёлни қийналмай ишлашига, ўз уйига айланиб ҳотиржамлик беришига амин бўлдик.\n← ЁШЛАРИМИЗ ҲУҚУҚИЙ БИЛИМЛАРИ МУСТАҲКАМЛАНМОҚДА\nФОЙДАЛИ БИЛИМЛАР БЕРИЛДИ (бутун жаҳон меҳнатни мухофаза қилиш кунига тадбир) →\n06.06.2016 sirdaryo ФУТБОЛИМИЗ ҒУНЧАЛАРИda fikr bildirishni o'chirish\n07.06.2016 sirdaryo ҒОЛИБЛАР АНИҚЛАНДИЛАРda fikr bildirishni o'chirish\nТИББИЁТ ХОДИМЛАРИ КУНИ МУНОСАБАТИ БИЛАН\n10.11.2018 sirdaryo ТИББИЁТ ХОДИМЛАРИ КУНИ МУНОСАБАТИ БИЛАНda fikr bildirishni o'chirish\nArxiv Oyni tanlash Iyun 2019 May 2019 Aprel 2019 Mart 2019 Fevral 2019 Yanvar 2019 Dekabr 2018 Noyabr 2018 Sentabr 2018 Avgust 2018 Iyul 2018 Iyun 2018 May 2018 Aprel 2018 Mart 2018 Fevral 2018 Yanvar 2018 Dekabr 2017 Noyabr 2017 Oktabr 2017 Sentabr 2017 Avgust 2017 Iyul 2017 Iyun 2017 May 2017 Aprel 2017 Mart 2017 Fevral 2017 Yanvar 2017 Dekabr 2016 Noyabr 2016 Oktabr 2016 Sentabr 2016 Avgust 2016 Iyul 2016 Iyun 2016 May 2016 Aprel 2016 Mart 2016 Fevral 2016 Yanvar 2016\n13.06.2019 sirdaryo ЁЗ ЎТМОҚДА-СОЗda fikr bildirishni o'chirish\nХабарингиз бор ёз мавсуми бошланди дегунча мактаб ўқувчилари табиат қўйнида ҳордиқ чиқаришни яхши кўрадилар. Бунга\n12.06.2019 sirdaryo ХОДИМГА ТЕГИШЛИ ҲАҚЛАР УНДИРИЛДИ.da fikr bildirishni o'chirish\n10.06.2019 sirdaryo КЎНГИЛНИ ОБОД ҚИЛИШДАН ЯХШИРОҚ ИШНИНГ ЎЗИ ЙЎҚda fikr bildirishni o'chirish\n08.06.2019 sirdaryo МАВСУМНИНГ ИЛК ТААССУРОТИda fikr bildirishni o'chirish


«Одамларни рози қилиш ва инсон қадрини тушунмаган раҳбарларга орамизда ўрин йўқ!» — Президент\n27 June, 2022, 06:01\nШавкат Мирзиёев маҳаллаларда ҳоким ёрдамчиларнинг фаолиятидаги оқсоқликларни танқид қилди. Бу ҳақда Президент раислигида ўтказилган маҳаллабай ишлаш тизими натижадорлигини ошириш ҳамда аҳоли бандлигини таъминлаш масалалари юзасидан видеоселекторда айтиб ўтилди.\n«Ҳали 40 фоиз маҳаллада ҳоким ёрдамчиларининг ишида натижа кўрингани йўқ… Шу билан бирга, жойлардаги айрим ҳоким ёрдамчилари "кредит, субсидия, ер олиб бераман", деб таъмагирлик қилаётгани ҳам жуда ачинарли ҳолатдир», — деди давлат раҳбари.\nМисол учун, Тўрақўрғон тумани "Шарқ" маҳалласидаги ҳоким ёрдамчиси имтиёзли кредитга тавсия бериш учун, «пора» олаётганда ушланиб, 5 йилга озодликдан маҳрум этилди.\n«Барча вилоят, туман ва шаҳар ҳокимлари, уларнинг биринчи ўринбосарлари, республика вакиллари, Убайдуллаев ва унинг қуйи тизими раҳбарларини қатъий огоҳлантираман. Одамларни рози қилиш ва инсон қадрини тушунмаган раҳбарларга орамизда ўрин йўқ», — деди давлат раҳбари.\nЭслатиб ўтамиз, апрель ойи ўрталарида Чуст тумани ҳокимининг чегара масалалари бўйича ёрдамчиси ва яна бир қатор шахслар фуқарога 5,3 гектар ерни ажратиб бериш эвазига 15 минг доллар талаб қилганликда гумонланаётгани ҳақида хабар берилган эди.


“Бавария”, ПСЖ, “Реал”, “Барселона” ва манчестерликлар. Дунёнинг энг қиммат клублари » Футбол янгиликлари 2021\nGoal24.uz » Жаҳон » “Бавария”, ПСЖ, “Реал”, “Барселона” ва манчестерликлар. Дунёнинг энг қиммат клублари\nҲар бир трансфер ойнаси ёпилганидан сўнг ҳисоб-китоб ишлари амалга оширилади. Бу ҳолатда у ёки бу клубнинг қанча пул сарфлягани ва қанча даромад кўргани ҳисоблаб чиқилади. Аммо барчага маълумки, харажатлар бошқа, натижалар бошқа. Одатда ўйинчиларнинг асл қиймати бир қанча омилларга қараб ҳисоблаб чиқилади, булар: ёш, статистика, амалдаги спорт формаси ва ҳоказолар. Шундан сўнг уларнинг ушбу маълумотлар фонида ҳар бир клуб таркибининг умумий қиймати ҳисобланади. Тўғри, рақамлар 100 фоиз аниқ бўлмаслиги мумкин, аммо улар имкон қадар яқинлаштирилган. Қуйида эса дунёнинг энг қиммат таркибга эга бўлган клублари ҳақида фикр юритилади.\n“Тоттенҳем” (таркибнинг қиймати – 738,6 миллион евро)\n“Шпорлар” камдан кам ҳолларда трансферларга жиддий пул сарфлайди. Жозе Моуринёнинг келиши билан эса жуда бир самовий маблағлар сарфланмаган бўлса-да, бу анъана йўққа чиқди. Эндиликда Лондон клубининг таркиби 738,6 миллион еврога баҳоланмоқда. Бироқ жамоада нархи 100 миллион евродан ошадиган биргина футболчи бор, у ҳам бўлса, Ҳарри Кейн.\n“Атлетико” (753,3 миллион евро)\n“Матрасчилар” доимо трансфер масалаларига эҳтиёткорлик билан ёндашган, айниқса, улар эркин агентларни умуман кўздан қочирмайди. Мисол тариқасида, кимсан Луис Суареснинг жамоага текинга қўшилганини келтириш мумкин. Уругвайлик ҳеч бўлмаганда яна икки мавсум юқори даражада ўйнаб бериши мумкин. “Атлетико”да улкан харидларни ҳам амалга ошириб туради, бунга эса Жоау Феликснинг 127 миллион еврога харид қилингани мисол қилиб келтириш мумкин. Ҳозирда Мадрид клубининг умумий таркиби 753,3 миллион еврога баҳоланади. Жамоанинг ўртача ёши 26 ёш. Дарвозабон Ян Облак эса “матрасчилар”нинг энг қиммат футболчиси. Словениялик посбоннинг трансфер нархи 90 миллион еврони ташкил қилади.\n“Манчестер Юнайтед” (799,9 миллион евро)\n“Манчестер Юнайтед”нинг трансфер сиёсати алоҳида бир мавзу бўла олади. Ҳозирда ҳамма “Юнайтед” раҳбариятини тезда жамоага қўшилиб, унинг етакчисига айланган Бруну Фернандешни сотиб олгани учун мақтамоқда. Аммо португалиялик келишидан олдин клубга келган янги ўйинчиларнинг аксарияти уларга сарфланган ва сарфланаётган пулларни тўлалигича оқлолмаётганди. Ҳозир “Манчестер Юнайтед”нинг таркиби деярли 800 миллион еврога баҳоланган. Албатта, манкунианликларнинг бу кўрсаткичи 1,5 ой ичида яна ошиши мумкин, чунки улар январ ойида бир қанча трансферларни режалаштирмоқда. Фернандеш, Маркус Решфорд ва Пол Погба ҳозирда “Олд Траффорд”нинг энг қиммат футболчилари ҳисобланади. Учаласининг ҳам трансфер қиймати 80 миллион еврога баҳоланган.\n“Челси” (839 млн евро)\n“Кўклар” ёзги трансфер бозорида жуда фаол бўлди. Жамоанинг ҳозирги таркиби 839 миллион еврога баҳоланган. Ҳозирда “Челси”нинг энг қиммат ўйинчиси Кай Ҳавертс ҳисобланади. Германияликнинг трансфер қиймати 81 миллион еврони ташкил қилади. Инглизлар уни худди шу нархга сотиб олган. Шу билан бирга Лондон клубида 50 миллион евро ва ундан ортиқ қийматга эга бўлган кўплаб футболчилар бор, Тимо Вернер, Кристиан Пулишич, Нголо Канте, Бен Чилуелл, шулар жумласидандир. Бундай таркибга эга жамоа эса барча турнирларда соврин учун курашиши керак.\n“Реал” (855 миллион евро)\n“Реал” аста-секин трансфер бозорида шунчаки пул сарфлайдиган клубдан ўз академиясидан фойда кўрадиган даражага кўтарилмоқда. “Қаймоқранглилар” учун Эден Азарга сарфланган 115 миллион евро етарли бўлди. Азарнинг нархида Мадридга келгач жиддий пасайиш кузатилди, тўғри, бунга пандемия ҳам таъсир ўтказди. Ҳозирда футболчининг трансфер нархи 60 миллион еврони ташкил қилади. “Реал”нинг умумий қиймати 855 миллион еврога баҳоланмоқда. Айни пайтда “қироллик клуби”нинг энг қиммат ўйинчиси, бу Тибо Куртуа.\nПСЖ (858,8 миллион евро)\nПандемия даврида ҳатто ПСЖ ҳам ўзига қиммат трансферларни раво кўрмади. Ёзда Мауро Икарди парижликларнинг энг қиммат хариди бўлди. Аргентиналик учун Париж клуби “камтарона” бўлган 50 миллион евро сарфлади. ПСЖнинг ҳозирги таркиби 858,8 миллион еврога тенг. Жамоанинг энг қиммат футболчиси эса Килиан Мбаппе. Франциялик футболчининг трансфер қиймати 180 миллион еврони ташкил қилади. Неймар эса (128 миллион евро) 2-ўринда. ПСЖнинг қолган футболчилари эса ҳозирча 100 миллионлик кўрсаткичга яқин ҳам келгани йўқ. Шунга қарамай, Франция чемпионлари дунёнинг энг қиммат жамоаларидан бири саналади.\n“Бавария” (876 млн евро)\nМюнхен клуби трансфер бозорида доимо тажовузкор ҳаракат қилиб келади. Агар “Бавария” кимни сотиб олишга жиддий киришса, демак у Мюнхенга келиши шарт. Шу билан бирга, “қизил машина” унчалик катта харидларни ҳам амалга оширмайди. “Бавария”нинг бутун таркиби 876 миллион еврога баҳоланмоқда. Мюнхен клубидаги энг қиммат футболчи эса Серж Гнабри. Вингернинг трансфер қиймати 90 миллион еврони ташкил қилади. Эътиборга молик жиҳати, жамоанинг бирор футболчиси 100 миллионлик кўрсаткичга яқинлашмайди. Лекин уларнинг аксариятининг нархи 60–70 миллион еврони ташкил қилади.\n“Барселона” (878,7 миллион евро)\nСўнгги йилларда “Барселона” футболчилар учун ортиқча ва катта пуллар сарфламоқда. Аммо уларнинг ҳаммаси ҳам Каталония клубига ўтганидан сўнг трансфер қийматини тезда йўқотмаяпти. Бундан ташқари, “кўк-анорранглилар” ҳали ҳам бир қанча эски тизим ўйинчиларини сақлаб қолган ва шу туфайли дунёнинг энг қиммат уч жамоасидан бири бўлиб турибди. Каталонияликларнинг ҳозирги таркиби 878,7 миллион еврога баҳоланган. Жамоанинг энг қиммат ўйинчиси, албатта, Лионел Мессидир. Аргентиналикнинг трансфер қиймати пасайган бўлса-да, аммо у ҳамон 100 миллон евролик довонни ушлаб турибди. Яқин бир икки йил ичида Ансу Фатининг Лео ўрнини эгаллаши кутилмоқда. Ушбу болакай аллақачон 80 миллион еврога баҳоланган. “Барселона” эса унинг товон пулини 400 миллион евро этиб белгилаган.\n“Манчестер Сити” (1,08 миллиард евро)\n“Манчестер Сити” трансферлар учун 1 миллиард евродан ортиқ маблағ сарфляган дунёдаги ягона клуб. “Шаҳарликлар”нинг ҳозирги таркиби 1,08 миллиард еврога баҳоланган. Ҳозирда “Манчестер Сити”нинг энг қиммат ўйинчиси Раҳим Стерлинг. Вингернинг трансфер қиймати 128 миллион еврони ташкил қилади. Иккинчи ўриндан эса Кевин де Брюйне (120 млн евро) ўрин олган. Клуб иккала футболчи учун ўз вақтида 135 миллион евро сарфляган.\n“Ливерпул” (1,08 миллиард евро)\nЮрген Клопп жамоасининг йилдан йилга бутун дунё бўйлаб мухлислари кўпайиб бормоқда. “Ливерпул” “Сити” каби трансферлар учун жуда кўп пул сарфламаса ҳам, иккала клубнинг умумий нархи бир хил. Бунда бутун бошли клуб тизимининг хизмати бор: скаутлар, академия ва мураббийлар штаби. Бир вақтлар “Ливерпул” Муҳаммад Салоҳ ва Садио Мане учун жами 83 миллион евро сарфляганди. Айнан мана шу икки футболчи ҳозир “қизиллар”нинг энг қиммат футболчилари ҳисобланади. Ушбу футболчиларнинг ҳар бири 120 миллион еврога баҳоланмоқда. Шунингдек, Трент Александер-Арнолднинг нархи ҳам 110 миллион еврони ташкил қилади. Ҳимоячига умуман ҳеч қандай сармоя қилинмаган, у академия битирувчиси ҳисобланади. Ҳозир “Ливерпул” дунёдаги энг қиммат таркибга эга, буни нафақат евролар, балки ўйин ҳам тасдиқламоқда.


2019 йилда иқтисодиётга солиқ юки камайди | NORMA.UZ\nМолия вазирлигининг Солиқ-божхона сиёсати ва даромадларни прогнозлаштириш департаменти ва Бюджет-солиқ тадқиқотлари институти Давлат бюджетининг 2019 йилда айрим солиқ гуруҳлари бўйича ижро этилишининг дастлабки якунларини чиқарди.\nМолия вазирлиги илк маротаба кенг жамоатчилик учун бундай ҳисоботни тақдим этди. Ҳам мутахассисларга, ҳам оддий фуқароларга мўлжалланган ушбу ҳисобот бюджетга пуллар қаердан келиб тушаётганлигини кўриш имконини беради.\nОператив маълумотларга кўра, 2019 йилда Давлат бюджети ва давлат мақсадли жамғармаларининг даромадлари 137 трлн сўмни (ЯИМга нисбатан 26,1%) ташкил этган, бу 2018 йилдагига қараганда 27% кўп. 2018 йилда даромадлар 108 трлн сўмни ёки ЯИМга нисбатан 26,5%ни ташкил этган. Шу тариқа, иқтисодиётга солиқ юки 0,4% камайган.\nМолия вазирлиги томонидан тақдим этилган маълумотлар даромадларни шакллантиришда қуйидаги тенденцияни ажратиш имконини беради:\nI. Билвосита солиқлар\nБилвосита солиқлар – ҚҚС, акциз солиғи ва божхона божининг келиб тушиши бюджет даромадларининг шаклланишида катта роль ўйнади. Жами улар 46,5 трлн миқдорида йиғилди, бу ўтган йилдаги даражадан 13% кўп. Бунда билвосита солиқларнинг бюджетнинг даромад қисмидаги улуши 2018 йилдаги 52%дан 2019 йилдаги 44%га тушди. Асосий сабаби – ҚҚСни қайтариш суммаси 2 баравардан кўп ошди ва 3,2 трлн сўмни ташкил этди. Бу давлат солиқнинг катта “нейтраллигини” таъминлаган ҳолда бизнес томонга муҳим қадам қўйганини билдиради.\nМолия вазирлиги томонидан айтилган ҚҚС бўйича муҳим ахборотни ажратамиз:\n1) ҚҚС бўйича жами тушум 37,1 трлн сўмни ташкил этиб, улардан 23,7 трлн сўм солиқ органлари томонидан ички хўжалик операцияларидан, 13,4 трлн сўм эса – божхона органлари томонидан импортдан йиғилди.\n2) Қўшилган қиймат солиғи тўловчилари сони 6,7 мингтадан 82 мингтагача ошди (1 декабрдаги ҳолатга кўра). Бунда 6,7 трлн сўм ёки солиқ органлари томонидан йиғиладиган ушбу солиқ бўйича тушумларнинг 29%и янги ҚҚС тўловчилар улушига тўғри келади. Бу ҚҚС бўйича тушумларнинг 71%ини йирик корхоналар беришини билдиради.\n3) 2020 йилда ҚҚС бўйича тушумлар 44,2 трлн сўм даражасида бўлиши (3,4 трлн сўм миқдорида ушбу солиқ бўйича қайтариладиган суммаларни ҳисобга олганда) ёки 30 фоизга ошиши прогноз қилинмоқда. Товарларни (хизматларни) реализация қилиш ҳажмларининг кутилаётган ўсиши, имтиёзларнинг бекор қилиниши, шунингдек электрон ҳисобварақ-фактуралар ҳамда тўловчилар ҳисобга оладиган суммаларни таҳлил қилиш кўринишидаги солиқ маъмуриятчилигининг янги шакллари ва усуллари жорий этилиши тушумлар ортишининг асосий омиллари булади.\nШу билан бир қаторда 2020 йил 1 январгача тақдим этилган солиқ ва божхона имтиёзларининг амал қилиши бекор қилинади. Тақдим этилган имтиёзларни янада мақбуллаштириш режалаштирилмоқда: қўшилган қиймат солиғи бўйича имтиёзлар фақат Ўзбекистон Республикасининг Солиқ кодекси билан тақдим этилади.\nБу – муҳим! Халқаро амалиётга кўра, кўп сонли имтиёзлар ва солиқ солишнинг умумий режимидан истиснолар солиқ имтиёзларидан фойдаланмайдиган иқтисодий фаолият қатнашчиларига нисбатан адолатлилик принципини бузади, сабаби муайян солиқ тўловчиларга тақдим этилган имтиёзли режим шубҳасиз бошқаларга қўшимча солиқ юки тушишини англатади. Имтиёзлар мавжуд бўлган бозорларда етарлича рақобат бўлмагани боис ишлаб чиқариладиган маҳсулотларнинг сифати пасаяди. Айрим корхоналарда боқимандалик кузатилса, бошқалари юқори фойда олади.\nКўп ҳолларда кам даромад олувчи уй хўжаликларини ҳимоя қилиш мақсадида имтиёзлар берилади. Бироқ кўп мамлакатлардаги амалиёт таҳлили бунинг аксини кўрсатади. Имтиёзларни тақдим этиш натижасида нархлар пасайса ҳам, аксарият ҳолларда юқори даромад олувчи уй хўжаликларида асосий маҳсулотлар, товарлар ва хизматларнинг истеъмоли ортади. Тақдим этилган имтиёзлардан асосан айнан улар наф кўрадилар. Бинобарин, солиқ базасидан чиқариб ташланган солиқнинг прогрессивлиги эмас, балки регрессивлиги ошиши кузатилади.\nШу билан бир қаторда ҚҚС бўйича имтиёзлар берилиши натижасида ишлаб чиқарувчилар ҚҚС ставкаларининг оширилишига ёхуд пасайтирилишига қараб ўз нархларига тузатиш киритишлари, бу билан пировард истеъмолчилар зиммасига тушадиган солиқ юкини камайтиришлари кутилади. Бироқ кўп мамлакатларда ўтказилган тадқиқотлар бунинг аксини кўрсатади. Уларнинг натижаларига кўра, аксарият ҳолларда нархлар пасаймаган, пасайган ҳолларда ҳам йил давомида аввалги даражага чиқиб олган.\nХВФ тадқиқотларининг кўрсатишича, имтиёзлар ҚҚСнинг нейтраллигига ва ишлаб чиқаришга оид қарорларнинг асл мақсадига путур етказади. ҚҚСдан озод қилинган маҳсулотларни ишлаб чиқарувчи корхоналар ўзини ўзи таъминлаш ва вертикал интеграция бўйича рағбатлантиришларга эга бўладилар. Имтиёзлар маҳаллий ишлаб чиқарувчиларга зарар етказиши мумкин, сабаби ресурсларни хориждан харид қилишни рағбатлантиради: кирувчи солиқни тўлаш мажбурияти маҳаллий ишлаб чиқариш зиммасига юклатилади, худди шундай импорт маҳсулотлар эса ундан озод қилинган. Яна бир мураккаблик шундаки, корхоналар солиқ солинадиган ва солиқ солинмайдиган маҳсулотларни ишлаб чиқаришлари мумкин, бу ҳисобга олинадиган солиқ суммасини аниқлаш учун харидлардан ҚҚСни тақсимлашга оид мураккаб қоидалар қўлланишини талаб этади.\n4. 2019 йилда ҚҚСни қайтариш суммаси 3,2 трлн сўмни ёки умумий ҚҚС тушумининг 8,7%ини ташкил этган (2018 йилда - 1,5 трлн сўм ёки 5,4%). ҚҚС тўловчилари сонининг ортиши қайтариш суммасининг кўпайишига олиб келган (экспорт қилувчилар товарларни (хизматларни) солиқ тўловчи контрагентларидан харид қиладилар).\nБунда солиқни қайтариш суммасининг ундирилган ҚҚС тушумлари суммасига нисбати (8,7%) бошқа мамлакатлар билан солиштирганда республикада нисбатан паст кўрсаткич ҳисобланади (бошқа мамлакатларда ушбу кўрсаткич ўртача 15-20%ни ташкил этади, айрим мамлакатларда эса 40 фоиздан ҳам ошади.\nАйни пайтда фақат экспорт қилувчиларга қайтарилиши мумкин. Солиқ кредитлари солиқ мажбуриятларидан ошадиган бошқа солиқ тўловчилар эса ушбу фарқни келгуси даврларга ўтказишга мажбурдирлар.\nУшбу муаммони ҳал қилиш учун:\n2020 йилдан эътиборан солиқ солинадиган маҳсулот ишлаб чиқариш учун фойдаланиладиган, сотиб олинган бинолар ва асосий воситалар бўйича ҚҚСни тўлиқ ҳисобга олиш таъминланади;\n2020 йил 1 июлдан эътиборан ҳисобланган солиқ суммасидан ҳисобга олинадиган ҚҚС суммасининг ошиб кетиши натижасида ҳосил бўлган солиқ суммаси қайтарилади.\nII. Бевосита солиқлар\nБевосита солиқларнинг аҳамияти ошди. Улар бўйича тушумлар - 31,7 трлн сўмни ташкил этди, бир йилда ўсиш - 2 баравардан ортиқ. Натижада, бюджетдаги улуши 19%дан 27%гача ўсди.\nБевосита солиқлардан даромадларнинг ошиши аввало жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғи бўйича тушумларнинг ошгани билан боғлиқ. Солиқ ставкаси икки баравардан кўп ошганига қарамай, ЖШДС бўйича тушумлар 6,4 трлн сўмдан 12,7 трлн сўмгача ошди.\nФойда солиғидан тушумлар деярли 5 баравар ўсди. 2019 йил якунларига кўра улар камида 16,4 трлн сўмни ташкил этади, гарчи бир йил олдин улар 3,3 трлн сўм миқдорида тушган бўлса ҳам. Қуйидагилар фойда солиғи бўйича тушумлар ошишининг асосий омиллари бўлди:\nкон-қазиб олиш компанияларининг янги солиқ тизимига ўтиши;\nайланмадан 3,2% миқдорида мажбурий ажратмалар бекор қилиниши сабабли йирик компаниялар фойдасининг ўсиши (2019 йил шароитларида 6 трлн сўмдан кўп);\nдавлат улушига эга бўлмаган солиқ тўловчилар учун ягона ижтимоий тўловнинг пасайтирилиши (25%дан 12%гача),\nсолиқни тўловчилар сонининг ортиши.\nФойда солиғи бўйича янги солиқ тўловчилар (41,2 минг корхона) ҳисобига даромадлар 1,6 трлн сўмни, яъни тушумлар умумий суммасининг тахминан 10%ини ташкил қилди. Нерезидентларга тўланадиган даромадлардан ташқари дивиденд шаклидаги даромадларга солиқ ставкасининг 10 фоиздан 5 фоизгача камайтирилиши (ҳам юридик шахслар, ҳам жисмоний шахслар бўйича), ушбу манба бўйича тушумларнинг камайишига олиб келмади. 2018 йилда тушумлар 616,1 млрд сўмни ташкил этган бўлса, 2019 йилда улар 838,7 млрд сўмни ташкил қилди.\nIII. Ресурс солиқлари ва мол-мулк солиғи.\n2019 йилда ресурс солиқлари ва мол-мулк солиғи бўйича даромадлар 19,7 трлн сўмни ташкил этди – ўсиш -1,5 баравар. Уларнинг бюджетга тушумлардаги улуши ўтган йилга нисбатан 16%дан 18%гача ошди.\nЮридик шахслардан олинадиган мол-мулк солиғининг 5 фоиздан 2 фоизгача пасайтирилиши тушумларнинг 1,9 трлн сўмдан 1 трлн сўмгача қисқаришини назарда тутган эди. Бироқ, солиқ базасининг ошганлиги (7 баравар) туфайли 2019 йилда мазкур солиқ бўйича даромад 1,6 трлн сўмни ташкил этди. Бунда янги солиқ тўловчилардан (55 705 та корхона) тушумлар қарийб 629 млрд сўмни ёки умумий тушумларнинг учдан бир қисмини ташкил қилди.\nЮридик шахслардан олинадиган ер солиғи тўловчилари сони 2018 йил билан солиштирганда 5,8 мартага ошди ва 74 707 та корхонани ташкил этди, солиқ тўловчилар доирасининг кенгайиши ҳисобига солиқ тушуми 298,4 млрд сўмга ошди.\nСув ресурсларидан фойдаланганлик учун солиқ бўйича бу рақам 14,8 марта ва 50 898 та корхонани ташкил қилди. Бу тушумларнинг 33,5 млрд сўмга ўсишини таъминлади.\nЕр қаъридан фойдаланганлик учун солиқ бўйича тушумлар 2019 йилда 4,2 трлн сўмга ошди ва 12,6 трлн сўмни ташкил этди.\nЯгона ер солиғи бўйича тушумлар 2019 йилда 273,1 млрд сўмни ташкил этди.\nМатериалда талай қизиқарли ахборотлар, шу жумладан аҳолининг легал даромадлари тузилмаси бўйича ахборот мавжуд. Айтайлик, масалан, 2,4% солиқ тўловчилар 2019 йилнинг январь ойида 5500,1 минг сўм ва ундан кўп ЖШДС солинадиган даромадга эга бўлди, ноябрь ойида эса – 4,3%.\nМолия вазирлиги шарҳи билан бу ерда батафсил танишиш мумкин.\nКичик бизнес ривожига нималар тўсқинлик қилмоқда?


Ҳукумат қарори билан “Мадад” ташкил топди. У аҳолига қандай мадад беради? | Qalampir.uz\nҲукумат қарори билан “Мадад” ташкил топди. У аҳолига қандай мадад беради?\nЖамият\t06 Сентябрь 2019 15:45 2033\nЎзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг “Адлия вазирлигининг таклифига асосан Аҳолига ҳуқуқий ахборотни етказиш ва юридик ёрдам кўрсатиш тизимини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори қабул қилинди.\nШунингдек, у қуйидаги вазифаларни амалга оширади:\n• фуқароларга онлайн режимда бепул ҳуқуқий маслаҳат беради;\n• ҳудудларда маслаҳат бюроларини ташкил этиш орқали фуқароларга доимий равишда бевосита бепул ҳуқуқий маслаҳат бериб боради;\n• ҳуқуқий маслаҳат беришга оид сўровларни таҳлил қилган ҳолда қонунчиликни такомиллаштириш юзасидан таклифлар ишлаб чиқади;\n• ҳуқуқий билимларини ижтимоий-сиёсий ўзгаришлар билан уйғун равишда ошириб бориш ишларига кўнгиллиларни жалб қилади.\nВазирлар Маҳкамаси қарори Мадад\n16 Февраль 16:50 37405\n15 Февраль 11:58 24739\n17 Февраль 00:17 22560\n16 Февраль 18:21 17937\n16 Февраль 17:51 17337


Икки ўйинда 8та гол (!!!) ёхуд "НБУ-Осиё"нинг мағлубиятларига нима сабаб? / CHAMPIONAT.asia\nИкки ўйинда 8та гол (!!!) ёхуд "НБУ-Осиё"нинг мағлубиятларига нима сабаб?\n15 авг 22:14\nБугун биринчи лиганинг иккинчи босқич, 2-тур ўйинлари бўлиб ўтди.\nТошкентнинг "НБУ-Осиё" жамоаси ўз майдонида Самарқанднинг "Регистон" клубини қабул қилди ва рақибига йирик, 1:4 ҳисобида имкониятни бой берди. Бу банкирларнинг иккинчи босқичдаги иккинчи мағлубиятдир. Ёдингизда бўлса керак, "НБУ-Осиё" бундан олдин ўз майдонида "Зарафшон-НЦЗ"га 0:4 ҳисобида ютқазиб қўйганди. Умумий айтганда, Мухтор Қурбонов жамоаси икки учрашувда ўз дарвозасидан 8та тўп ўтказиб юборди (!!!).\n"НБУ-Осиё" ўз майдонидаги мағлубиятларига нима сабаб бўлди? Бунга жавоб олиш мақсадида жамоа бош мураббийи Мухтор Қурбонов билан суҳбатлашдик.\n- Мухтор ака, бошқарувингиздаги жамоа бугун ҳам яна ўз майдонида йирик ҳисобда мағлубиятга учради. Кетма-кет икки ўйиндаги муваффақиятсиз ўйинларнинг боиси нимада деб ҳисоблайсиз?\n- Очиғи, ўзим ҳам бунга ҳайрон қоляпман. Шокка тушиб қолдим, тўғриси. Кетма-кет икки ўйиндаги омадсизлигимизга нима сабаб бўлганини тушуниб ета олмаяпман. Бошқача айтганда, муаммонинг илидизини топишга қийналяпман. Энди ўтказилган ўйинларни таҳлил қиламиз, камчиликларимиз устида ишлаб уларни бартараф этишга ҳаракат қиламиз. Бу- футбол. Унда ҳеч кимнинг истаги амалга ошавермайди. Мағлубиятдан ҳеч қайси жамоа кафолатланмаган.\n- Бугун дарвозага Аброр Каримов қўйдингиз. Асосий посбон Михаил Спиридиновнинг таркибга киритилмагани, аввалги турдаги мағлубият билан боғлиқми ёки ...?\n- Ҳа, албатта ўтган турда "Зарафшон-НЦЗ"га қарши кечган баҳсимизда Спиридинов қўпол хатоларга йўл қўйганди. Натижада унинг айби билан ўз дарвозамиздан иккита тўп ўтказиб юбордик. Шу боис бугун унга дам бериб, ёш посбон Аброр Каримовга ишонч билдирдим. Унда ўйнаш иштиёқ бор эди. Қолаверса унга ўйин амалиёти керак эди. Бундан ташқари "Регистон" таркиби асосан ёшлардан ташкил топган, шунинг учун кўпроқ ҳужумда ўйнаймиз деган мақсадда асосий таркибга Аброрни киритгандим. Афусуски, Каримов ҳам бугунги учрашувда ўз хатоси туфайли иккита гол олиб чиқди. Умумий айтганда, иккита ўйинда дарвозабонларимизнинг хатоси сабабли тўртта тўп ўтказиб юбордик.\n- Биринчи босқичда Шарқ минтақасида ўзини кўрсатишга эришган "НБУ-Осиё"нинг охирги икки турда қайд этган натижаси мухлисларни ажаблантирди. Нима деб ўйлайсиз, балки Ғарб жамоалари кучли ўйин кўрсатишаётгандир?\n- Йўқ, бундай демаган бўлардим. Бемалол айта оламанки, жамоамиз "Зарафшон-НЦЗ" ва "Регистон"дан кучли бўлса кучлики, асло кучсиз эмас! Лекин футболда кўп нарса омадга ҳам боғлиқ. Пешонада борини кўрамиз. Бошимизда шундай кунлар бор экан, начора.\n- Унда айтингчи, ушбу жамоаларга қарши кечган ўйинлардаги мағлубиятнинг асл сабаби нимада?\n- Шогирдларим ўз дарвозамиздан қисқа фурсат ичида кетма-кет тўп ўтказиб юборганидан сўнг, рухий ўрага тушиб қолишди. Уларни шундан кейин тайёрлаш қийин бўлмоқда. "Зарафшон-НЦЗ" билан ўйиннинг биринчи бўлимида учта тўп ўтказиб юборгандик. Бугун ҳам шундай бўлди. Йигитлар яратилган имкониятлардан фойдалана олишмаяпти.\n- Жамоангиз энди кейинги турларда "Спартак" ва "Машъал" меҳмони бўлади. Албатта олдинда "НБУ-Осиё"га яна ҳам қийин бўлади дейиш мумкин. Фикримизга қўшиласизми?\n- Ҳа осон бўмаслиги аниқ. Лекин бу футбол. Олдиндан мағлубиятни тан олмасдан, кейинги ўйинларда очко жамғаришга ҳаракат қиламиз. Умуман олганда, барча клуб билан барибир ўйнашимизга тўғри келади. Шу боис рақиб танлашга ҳаққимиз йўқ. Йўқотилган очколарни кейинги ўйинларда йиғишга ҳаракат қиламиз.


Бухорода korzinka.uz DISKONT ва FLO дўконлари ишга тушди\n16:45 / 11.09.2018\n7 сентябрь куни Бухоро шаҳри аҳолиси 2 та янги савдо ҳудудига эга бўлди. korzinka.uz DISKONT Бухоро – 2 супермаркети ҳамда FLO мультибренд пойабзаллар дўконининг очилиши яқин атрофдаги хонадонлар учун ҳақиқий байрамга айланди, десак муболаға бўлмайди.\nСупермаркет очилиш маросимида сўзга чиққан вилоят ҳокими Ўктам Барноев таъкидлаганидек, замонавий савдо ҳудудларининг ишга туширилиши аҳоли учун қулайлик яратибгина қолмасдан, савдо маданиятининг ошишига хизмат қилади. Келгусида маҳаллий аҳоли учун бунданда кўпроқ шароитлар яратилиши ваъда қилинди.\nШўх миллий тароналар, мазали ширинликлар ва қувноқ муҳит ҳамоҳанглигида ўтган очилишлар баробарида харидорлар маҳсулотларни ҳамёнбоп нархларда харид қилиш имкониятига эга бўлди. Эслатиб ўтамиз, бугунги кунда республика бўйича тармоқнинг жами 40 та дўконлари фаолият юритмоқда.\nБухоро шаҳридаги FLO пойабзаллар дўкони бренднинг Ўзбекистондаги иккинчи дўкони саналиб, унда Kinetix, Polaris, Torex, Butigo, Art Bella, Panama Club, US Polo Assn, Lumberjack, Dockers By Gerli, Garamond каби Туркия ва Европа брендларининг пойабзаллари тақдим этилган. 7,8,9 сентябрь кунлари очилиш муносабати билан 1+1 акцияси амал қилди. Бунда харидорлар 1 жуфт пойабзал харид қилиб, иккинчи жуфтини танлаб бепул олиш имкониятига эга бўлди.


ДЕПО ва Riviera Mall’да Magic Weekend\nЖамият 20:00 / 23.11.2021 4783\nНоябрь ойининг охири - бу Magic Weekend’да узоқ кутилган чегирмалар вақти. 26 дан 28 ноябргача бир вақтнинг ўзида пойтахтнинг иккита йирик савдо-кўнгилочар марказида Magic Weekend акцияси бўлиб ўтади, дея хабар бермоқда The Tower MMG бошқарув компанияси.\nMagic Weekend – бу халқаро «чёрная пятница» нинг маҳаллий аналоги бўлиб, унда дўконларда нархлар минимум нуқтасига тушади, чегирмалар эса 80% гача етади.\nФото: ДЕПО/Riviera Mall\nЯқинда очилган пойтахтнинг энг йирик савдо-кўнгилочар маркази ДЕПО Mall’да акция илк марта бўлади. Riviera Mall’да эса «сеҳрли жума» яхши анъанага айланиб улгурган ва қаторасига иккинчи йил бўлмоқда. Акция уч кун давом этади ва максимал миқдорда савдо нуқталарини қамраб олади. Тежамкорликни севувчилар барча керакли нарсаларни - кийим-кечакдан тортиб то техникагача арзонлаштирилган нархларда харид қилишлари мумкин. Шундай қилиб, шопоголиклар орасида машҳур бўлган Magic Friday акциясини Magic Weekend деб аташ ҳаққоний бўлади, ахир чегирмалар фақатгина жума куни билан чекланиб қолмайди, балки бутун дам олиш кунларида ҳам давом этади.\nЖума куни тонгдан Riviera Mall ва янги ДЕПО Mall’да жойлашган 100 дан ортиқ дўконлар арзонлаштирилган сотувларни амалга оширишади. Magic Weekend’да иккала савдо-кўнгилочар марказида ҳам филиаллари мавжуд бўлган Макро супермаркетлар тармоғи ҳам иштирок этади. Ретейлер турли маҳсулот гуруҳлари учун 20% дан бошлаб чегирмаларни тақдим этади.\nКийим-кечак, оёқ кийимлар ва аксессуарлар брендлари орасида маҳаллий брендлар билан бир қаторда Calvin Klein, Lacoste, Tommy Hilfiger, Levi’s, Liu•Jo, Mayoral, United Colors Of Benetton, U.S. Polo ASSN, Gant, Armani Exchange, Colin’s, Bata, Okaidi, Yves Rocher, Keally, LC Waikiki каби френчайзинг дўконлар ҳам нархларни туширади. Олдинда турган янги йил байрамларида шаҳар аҳолиси учун энг кераклиси, сифатли устки кийим, мавқейингизни белгилаб берувчи костюмлар, бежирим кўйлаклар, аёллар нафис либослари.\nФуд-кортда ҳам чегирмалар кутилмоқда. Баъзи брендлар менюга чегирмалар тақдим этса, бошқалари эса махсус «сеҳрли» сетлар тайёрлаб қўйишади.\nДЕПО Mall’да «орзуга эришиш учун олға» акцияси бўйича автомобиль ютиб олиш имконияти харидларингизга ёқимли бонус бўлади. Акцияда иштирок этиш учун 100 000 сўмдан ортиқ суммага харидни амалга ошириш ва чекни рўйхатдан ўтиш пештахтасида рўйхатдан ўтказиш зарур.\nАкция ташкилотчиси пухта ўйланмаган харидларнинг олдини олиш учун Magic Weekend’га тайёрланиш кераклигини маслаҳат бермоқда. Масалан, брендларнинг савдо-кўнгилочар марказининг ижтимоий тармоқлардаги саҳифаларида жойлаштирилган таклифларини ўрганиш, ундан сўнг ўзингиз учун энг фойдали акцияни танлаб олиш ва керакли харидлар рўйхатини тузиш.\nАкция шаҳарнинг турли қисмларида жойлашган икки савдо-кўнгилочар марказларида бўлиб ўтиши режалаштирилаётган shopping day’ни янада осонлаштиради. Чилонзор ва Учтепа туманлари аҳолисининг танлови ДЕПО Mall фойдасига бўлса, Олмазор ва Мирзо Улуғбек туманлари вакиллари эса Riviera Mall’ни маъқул кўришади.\nЧегирмалар миқдори ҳақидаги батафсил маълумот magicfriday.uz сайтида жойлаштирилади.\n08:11 / 01.12.2021 19197


Добавлено: 17.07.2017, 12:11\n– Оғзимдан нохуш ҳид келади. Онам стоматолог бўлгани боис бу тишларим билан боғлиқмаслигини аниқ биламан. Балки муаммо томоғимдадир деб лор шифокорига бордик. У томоғимни ювганидан кейин оғиздан ёқимсиз ҳид келиши тўхтади. Аммо бир ҳафтадан сўнг яна эски ҳолат бошланди. Шуни деб одамлар билан мулоқот қилишга қийналаман. Бу ёқимсизликдан қандай қилиб қутулиш мумкинми?\nС. А., Тошкент вилояти\n-Лор кўригидан ўтиб, сизда бодомча безларининг яллиғланиши, бурун-халқум касалликлари бор-йўқлигини атрофлича текширтириш керак. Бундан ташқари, гастроэнтеролог ва эндокринолог кўригидан ўтишни маслаҳат бераман. Чунки бу ҳолатга ошқозон ости бези, гастрит, холецистит каби касалликлар ҳамда ошқозонда сафро йиғилиши сабабчи бўлади. Оғиздан ацетон сингари ҳид келиши эса қандли диабет белгисидир. Шунинг учун тўлақонли тиббий текширувдан ўтишни тавсия қиламиз. Ошқозон-ичак тизими ва нафас йўлларини текширтириш ва даволашдан кейин бу муаммо сизни умуман безовта қилмайди. Оғиздаги ҳидни йўқотиш учун аччиқ тош ва водород пероксиди аралашмасидан оғизни чайқаш тавсия этилади.\n– Менда киста аниқлангач, чап тухумдонимни олиб ташлашди. Бунга ҳам мана 4 ой бўлди. Керакли муолажаларни олдим, ҳар ой мунтазам равишда фолликула ёрилиши УТТ текшируви орқали назорат қилинади. Аммо ҳомиладор бўлмаяпман. Буқоғим бордир деб эндокринолог кўригидан ўтдим, ҳеч нима аниқланмади. Нега бўйимда бўлмаётганини тушунмаяпман?..\nН.К., Фарғона вилояти\nСаволларга шифокор-гинеколог Нилуфар БЎСТОНОВА жавоб беради:\n– Муаммо турмуш ўртоғингизда бўлиши ҳам мумкин. Ҳар ҳолда операциядан кейин организм тикланиши учун маълум вақт ўтди. Маслаҳатим эр-хотин икингиз тўлақонли тиббий текширувдан ўтинг. Қўшимча равишда камқонликка қарши чоралар, хусусан қонда гемоглобинни кўтариш, буқоғингиз бўлмаса-да, таркибида йод ва фолий кислотаси бўлган витамин қўшимчалар қабул қилиш ҳамда инфекция ўчоқлари – чириган кариесли тишлар ҳамда ангина, гайморит, жинсий аъзолардаги яллиғланишни даволанг. Яна УТТ текширувида фолликула ҳажми 20 мм дан юқори бўлишига ҳам аҳамият бериш керак. Шундагина бу фолликула тухумҳужайрага айланиши мумкин.\n«ТОМОҒИМГА НИМАДИР ҚАДАЛАЯПТИ...»\n–Бир неча ойдан бери томоғимда нимадир тиқилиб тургандек бўлади. Ётганимда ҳам бўғилиб қоламан. Томоғим тез-тез оғрийди, муздек ичимлик ичсам, безовталик кучаяди. Бу нима бўлиши мумкин?\nО.Ж., Самарқанд вилояти\nСаволларга шифокор-терапевт Шаҳноза САИДОВА жавоб беради:\nОдам қаттиқ асабийлашганда, масъулиятли ҳолатдан чўчиганда томоққа нимадир тиқилгандек бўлади. Агар тез жазавага тушсангиз, балки гап шундадир. Яна томоқдаги нохуш белгилар буқоқ касаллигида кузатилади. Маслаҳатим, невропатолог ва эндокринолог кўригидан ўтинг.\n«ЭНСАМДА ОҒРИҚ БОР!»\nУч кундан бери бошим орқаси (энса) қисми билан оғрийди. Шу пайтда бурнимдан қон оқади, гапиришга қийналаман, уйқумда ҳам ҳаловат йўқ, буни устига тез чарчаб қолаяпман. Қайси шифокорга учрай?\nД. Э., Навойи вилояти\nШифокор-невролог кўригидан ўтишингиз керак. Бош мия МРТ текшируви зарур. Таҳлиллар сизда мия ички босими бор-йўқлигини аниқлаш учун олиб борилади. Барча текширувлар шифохона шароитида бажарилгани дуруст.\n«ОЁҒИМНИ БОСОЛМАЙ ҚОЛДИМ»\nМана бир ҳафтадан бери оёғимни тайинли босолмайман. Нима бўлганига ҳайронман. Бунгача оёқларимнинг товон қисмида кескин оғриқ сезардим. Бундан бир йил олдин миям чайқалганди, балки бу шунинг асоратидир? Қон босимим ҳам кўтарилган.\nСаволга тиббиёт фанлари номзоди, шифокор-невролог Шукрулла ЖАЛИЛОВ жавоб беради:\nБу белгилар бош мияда қон айланиши бузилганда, умуртқа бел қисмининг остеохондрози, оёқ томирлари касалилкларида кузатилади. Сиз шифокор-невролог ва томирли жарроҳ кўригидан ўтиб, тезроқ даволанишни бошлашингиз керак.


Фан ва технологиялар агентлиги бош директорининг 25 ёшли янги ўринбосари келажак режалари билан бўлишди\n20:49 / 03.07.2017\n3 июль куни Халқаро Пресс-клубда бўлиб ўтган навбатдаги йиғилишда ўзбек тилида сўзлашадиган робот ихтирочиси, 25 ёшли Олим Тўйчиев ўзининг келажак билан боғлиқ баъзи таклифларини киритди.\n1. Таълимдан кейинги таълим жараёни бор - докторантура. Докторантурадаги квоталар сони ўрганилаган ҳолда вазирликлар билан эмас, ишлаб чиқарувчи корхоналар билан биргаликда улардаги муаммоларни ўрганиш учун докторантларни жалб қилиш.\n2. Вилоятлар, шаҳарлар, туманлар, ишлаб чиқарувчи корхоналар кесимида ёш олимлар ҳамда стартап-лойиҳаларни қўллаб-қувватловчи бўлимлар очиб туриб, ёш олимлар билан ишлаш. Ёш олимлар деганда фақат бакалавр ё магистратурани тугаллаган ёшларгина эмас, балки келажакда ўзини илм-фанга бағишламоқчи бўлган ёшлар билан ишлаш.\n3. Минитехнопарклар ташкил этилади. Ёшлар минитехнопаркларда ишлашади ва бу ерда уларда инновацион бизнес бошлаш бўйича ғоялар пайдо бўлади. Шундан кейин коллежлар, олий таълим муассасаларига киришади - бизнес ғояларини давом эттириб, ҳаётдаги мақсадларини амалга ошира бошлашади.\nТаъкидлаш жоизки, Олим Тўйчиев куни кеча Президент Шавкат Мирзиёевнинг тавсияси билан Ўзбекистон Республикаси Фан ва технологиялар агентлиги бош директорининг ўринбосари этиб тайинланган эди.


“Ягона Россия” парламент сайловига тайёргарликни зўр бошлади\nРоссиянинг 14 вилоятида якшанба куни бўлиб ўтган маҳаллий қонунчилик органларига сайловнинг дастлабки натижалари бу сиёсий тадбирда кремлпараст партиялар қўли баланд келаётганидан дарак бермоқда.\nДастлабки маълумотларга кўра, сайловда кремлпараст “Ягона Россия” партияси ғолиб чиққан. Кўп овоз тўплаганлардан “Адолатли Россия” партияси ҳам гарчи ўзини мухолиф ҳисобласа-да, аслида Кремль қувватловидаги сиёсий гуруҳ экани айтилади.\n“Ягона Россия” партияси етакчиси Борис Гризлов якуний натижалар эълон қилинмаганига қарамай, ҳозирданоқ ғалабага шубҳа қилмаслигини айтди.\nАксар таҳлилчилар бу сайловни шу йил декабрга белгиланган парламент сайловига кўрилган тайёргарлик сифатида баҳоланмоқда.\nМухолифат вакиллари эса бу сайловдан норози. Мухолифат вакиллари таъкидича, асосий қисми Кремлга бўйсунадиган Россия оммавий ахборот воситаларида сайлов олдидан рус мухолифатига умуман ўрин берилмаган.\nРоссия коммунистик партияси лидери Геннадий Зюганов мамлакатда бу қадар номақбул сайлов бўлмаган эди, деб ҳисобламоқда.\n“Бу Давлат думаси ва Россия президентлигига сайлов олдидан ўтказилган асосий репетициядан бошқа нарса эмас. Биз параллел равишда бу сайловнинг ҳисобини олиб боряпмиз”, - деди Г.Зюганов.\nРоссиялик таҳлилчилар ва мухолифат вакиллари фикрича, путинпараст партияларни алқаётган Россия оммавий ахборот воситалари хизмати туфайли ҳозирги раҳбарият фойдасига ҳал бўлаётган бу сайлов мамлакат ҳаётига жиддий ўзгариш киритмайди.


27 февраль, 2019, 17:36\nТеглар:Ўзбекистон | Туркия\nАйни пайтда Туркияда йиғинни давом эттираётган Олимпия терма жамоаси аъзолари бугун назорат ўйинида майдонга тушишди.\nФутболчиларимиз "Истамбул Башакшеҳир" клубининг U-23 жамоасига қарши ўйин ўтказиб, 1:1 ҳисобида дуранг қайд этишди. Терма жамоамиз таркибида Ислом Қобилов пенальтидан гол киритишга муваффақ бўлган.\nБунгача вакилларимиз Испаниядаги йиғинда иштирок этиб, у ерда Швейцариянинг "Делемон" (2:2) ва Грузиянинг "Локомотив" (3:2) жамоаларига қарши иккита назорат учрашуви ўтказишганди. Туркиядаги йиғин 3 март кунигача давом этиши режалаштирилган.


4 oy oldin Behzod 254\nХитойлик адабиётшунос олим ва таржимон Тземин Итион Цай билан “Hurriyat” учун махсус\nТземин Итион Цай ҳақида:\nХитойлик адабиётшунос олим ва таржимон Тземин Итион Цай Хитой провинцияси Тайванда туғилган. У фан номзоди илмий даражасига эга, шунингдек, кимё муҳандислиги ва амалий математика бўйича магистр дипломлари соҳиби. У фан, муҳандислик ва адабиётга умумий ва ижобий қизиқишни сақлаб қолган ҳолда, кенг кўламли тажрибага эга олим ҳамда моҳир шоир, эссеист, романист, муҳаррир, таржимон, муҳандис, математик. Унинг адабий ижоди табиатни тасвирлаш, ҳис-туйғулар ва инсонийлик анатомияси, ёзув, график ёзув ва уларнинг ўзаро боғлиқликларига ихтисослашган. У ўз мамлакатида ўқув материалларини ишлаб чиқариш билан бирга, таълим тадқиқотларини амалга оширади. Кўплаб миллий адабий мукофотларга сазовор бўлган. Ижодий намуналари кўплаб антологияларда, 50 дан ортиқ мамлакатларда китоблар, журналлар ва газеталарда нашр этилган. Дунёнинг 20 дан ортиқ тилларга ўгирилган. У ҳозирда Тайвандаги Осиё университетининг профессори, “Ўқиш, ёзиш ва ўқитиш” академик журнали муҳаррири. Шунингдек, Тайвандаги Хитой тили ойлик журналининг кўп йиллардан бери ўз йўналишидаги саҳифаларини юритади.\nШерзод Комил Халил: Қадрли Тземин Итион Цай, келинг суҳбатимизни кўп асрлик тарихга ва буюк анъаналарга эга Хитой адабиётидан бошлайлик. Қадимги Хитой шеърияти, ўрта аср Хитой поэзияси ва бугунги Хитой шоирларини нима боғлайди? Сизнинг призмангизда бу жараён нималарда акс этади?\nТземин Итион Цай: Ўйлайманки бу жараён бошқа дунёлардаги қадимий цивилизациялардан катта фарқ қилмайди. Албатта мероснинг узоқ тарихга эга бўлиши ўзига хос шон-шуҳрат, ўзгача қувонч, лекин айни дамда ўзига хос юк ҳамдир. Бу ҳамма учун, ёзувчилар учун ҳам, файласуфлар учун ҳам, олимлар учун ҳам, рассомлар учун ҳам, умуман бирор нарсага эришмоқчи бўлган ҳар қандай инсон учун бир хил талаб. Минг йиллар давомида Хитой шеъриятининг эволюцияси ҳеч қандай кутилмаган ҳодисаларсиз кечди. У, шунингдек, нисбатан чекланмаган архаикликдан кўплаб чекловларга дучор бўлган метрик шеъриятга айланди. Айниқса, Танг ва Сонг сулолалари даврида адабиётимиз, ҳозирги замонда озодликка интилаётган янги шеърлар, янги поэзия умумэътироф этилгунга қадар, ҳақиқатан ҳам узоқ ва мураккаб эволюцияни бошидан кечирган.\nАлалхусус, мен бу жараённи шоҳиди бўлганимдан жуда бахтиёрман, лекин шундай бўлса-да, шахсан бундай вақт гирдобида қолишни хоҳламасдим. Бу қандайдир кераксиз ташвиш, албатта вақт орқага қайтмайди, янгилик эса анъаналарни бузмайди. Агар замонавий шоирнинг ижодий призмаси келажакни акс эттира олса, у ўтмишни тўлиқ, тўсиқсиз тушунтириш қобилиятига эга бўлади, зеро, бугунги кунимиз биз учун замонавий қалъа бўлса, ўтмиш унинг таянчи ва зарурий шартидир. Тўғри ва батафсил тавсиф беришим керак бўлса, мен буни фалсафа сифатида кўришни афзал кўраман. Шахсан мен шеър ёзишни ўзига хос маҳорат деб ҳисоблашга қўшилмайман, негаки бу ирқ, мавзу, минтақа ва мамлакатга қараб фарқ қилмайди. Демак, бу саволга фалсафий оҳангда жавоб беришга рухсат берсангиз, ижодкорларнинг барча ижодий ишлари, у шеърми, ё насрдаги романми, инсон табиатини таҳлил қилади деб умид қиламан.\nШерзод Комил Халил: Анъанавий Хитой насри, унинг бугуни ва истиқболини белгилаб берувчи омиллар ҳақида нима дея оласиз?\nТземин Итион Цай: Мен бу савол ортида қандай маъно ётишини тўлиқ тушуна олмаяпман, бунга асосий сабаб шуки, бир хил савол ва жавобларни миямда такроран инъикос этмайман. Зеро, шахсан мен узоқ вақт давомида анъанавий хитой маданияти ҳақидаги билимларни очкўз шимгич каби ўзлаштириш учун бутун ҳаётим кучини деярли тугатдим, лекин мен унинг келажаги ҳақида, ҳатто сиз диққат марказга тортишга ундаётган наср ҳақида қайғуришга бир сония ҳам сарфламадим. Мен атрофимга қарадим ва ўз фикримга риоя қилиш учун жуда кўп сабаблар борлигини аниқладим. Ҳеч ким келажак истиқболини аниқ айта олмайди, шунинг учун бу ҳақда ташвишланиш керак эмас. Чунки истиқбол йўл четидан поездга қўл силкитаётган гўзаллик сингари биздан олисда мавжуд бўлиб, вагоннинг йўналишини вагондаги йўловчилар эмас, жиловни ушлаб турган поездбон белгилайди.\nЎша насрнинг сизнинг эътиборингизни жалб қилишига сабаб, унинг Хитой адабиётидаги ўзига хослиги бўлиши мумкин, бу эса хитой адабиётининг дунёнинг бошқа мамлакатлари адабиёти тараққиётидан мустақил ҳолда деярли ўзига хос бегона қилиб қўйилганлиги бўлса керак деб ўйлайман. Менинг кўплаб маҳаллий ижодкор дўстларим бу ҳақда қулоғимга шипшийдилар. Менинг шахсий фикрим эса, уларга шундай янграйди: “Ғазабланадиган ҳеч нарса йўқ”. Бу нафақат яхши, балки давом эттиришга арзийдиган нарса. Шунинг учун Хитой адабиёти ўтган миллион йиллардаги каби, яна миллионлаб йиллар давомида порлашда давом этади.\nШерзод Комил Халил: Бугунги постмодерн маконда шеърият ва насрнинг омон қолиш имкониятлари қандай? Бу борада Хитойда адабиётга қандай эътибор қаратилмоқда? Китоб ва адабиёт омон қолиши мумкинми?\nТземин Итион Цай: Агар мен ҳозир тушунганимдек, сизнинг саволингиз китобнинг нашриёт форматига, масалан, жисмоний қоғоз ёки виртуал электрон форматга тегишли бўлса сизга Ораcле ёки Амазон хўжайинидан яхшироқ жавоб беришим мумкин. Лекин бу муаммонинг жиддийлигини мендан ҳам эртароқ англашингиз эҳтимолини ҳам инкор этмайман. Ҳа, 30 йилдан ортиқ адабиётшунослик фаолиятим давомида мен ҳам ўзимни сиздек ҳис қилганман, қариганимдан шогирдларим нафақат ёшдек, балки адабиётга ҳам кам эътибор қаратаётгандек туюлади. Айниқса, уларнинг нафис адабиётга нисбатан кўпинча ўта ҳиссий муносабати менда истеҳзо уйғотади. Аммо кейин ўйлайман, хўш, шундай бўлса нима бўлибди? Талабалик пайтларимизда ўқитувчиларимиз ҳам шундай муаммога дуч келишмаганмиди?! Замон ғилдираги ҳамма нарсани ўз билганича танлайди. 30 ёки 300 йил ҳеч нарсани ўзгартирмайди, айниқса бизнинг қўлимиздан бу борада нима ҳам келарди. Адабиёт қоғоздан қочиб, кейин йўқ бўлиб кетмайди барибир. Биз китобларга қандай таъриф берган бўлсак, адабиёт ҳам замон билан бирга ўзини-ўзи белгилайди. Менинг умидсиз некбинлигимга кулманг, мен ҳақиқатан ҳам шундай деб ўйлайман.\nШерзод Комил Халил: Тушунарли, нисбатан яқин минтақада жойлашган бўлсакда, Ўзбекистоннинг Хитой адабиёти билан тизимли адабий алоқаси йўқ. Биз Гао Синцзянь ва Мо Ян ҳақида озгина биламиз. Ўзбекистондаги “Жаҳон адабиёти” журналида Мо Яннинг “Мусаллас юрти” романи чоп этилди. Айтганча, мен шахсан ушбу муаллифнинг “Тушдан кейинги Пекин кузи” эссесини таржима қилганман. Албатта, бизда хитой тилини биладиганлар жуда кам. Таржималар рус ва инглиз тилларида мавжуд. Айтмоқчиманки, бизда замонавий хитой адабиётига, хусусан, насрига катта қизиқиш бор, лекин уни қондирадиган тизимимиз йўқ. Шахсан мен Москвада Гао Синцзянь ҳақидаги китобларни ҳатто рус тилида ҳам топишга қийналганман. Умуман, замонавий хитой насрига қандай қарайсиз, уни қандай талқин ва таҳлил қиласиз?\nТземин Итион Цай: Сизга тан олишим керакки, мен Ўзбекистон ёки рус адабиёти ҳақида сиз Хитой адабиёти ҳақида билганингиздан кўра кўпроқ билмайман. Гао Синцзянь ва Мо Янни тилга олганингиздан хурсандман. Гарчи мен уларни ўрганиш бўйича мутахассис бўлмасам-да, улар мамлакатимиздаги икки буюк замонавий ёзувчидир. Адабиёт бўйича Нобель мукофоти аураси остида улар Хитой адабиёти учун халқаро адабиётга йўл очгани бор гап. Йўлнинг ҳар доим икки томони бўлади. Халқаро адабиётга йўл дегани, бу Хитой адабиётига ҳам халқаро йўл демакдир. Бир кун келиб шу йўлда юриш насиб қилса, йўлнинг нариги томонида сизнинг дўстона юзингизни кўришни интиқлик билан кутаман. Йўлда қанча одам борлиги ёки туман қанчалик зич эканлиги эмас, балки бир-биримизга қанчалик яқин эканлигимиз ҳақида қайғуришимиз керак деб ўйлайман. Шахсан мен тоғ тепасида қандай гулларни кўришимга аҳамият бермайман. Мен учун шеърият, наср ва роман ўртасида фарқ йўқ, айниқса ижодга эътибор қаратсам бунга қараб ўтирмайман. Албатта, турли тиллар ўртасидаги таржима ҳар доим ўтиш қийин бўлган бўшлиқдаги кўприкдир. Айниқса, биз ҳаммамиз инглиз тилини умумий мулоқот тили деб билсак бу ерда она тилимиз роль ўйнамайди. Хитойда “этикнинг қичиши” деган мақол бор — бу ҳолатни тушунтириш учун икки баробар куч билан ярим натижага эришишни таърифлаш кифоя. Бу Ўзбекистон ва Хитой ўртасидаги муаммо эмас, бу адабий таржимоннинг йўқлиги муаммосидир. Мени сиздан яхшироқ таклифим бор деб ўйламайман, эҳтимол сиз ва мен ҳамкорликнинг биринчи жуфтлиги бўлсак ажаб эмас.\nШерзод Комил Халил: Жаноб Тземин Итион Цай, сизнингча ўзбек-хитой адабий ҳамкорлигининг истиқболлари қандай? Энг яхши ўзбек адибларининг асарларини Хитойнинг нуфузли нашрларида чоп этиш ва хитойлик ёзувчиларни Ўзбекистонда тарғиб қилиш учун қандай моделни таклиф қила оласиз?\nТземин Итион Цай: Менинг хитой тилида юритиладиган журналим бор. Бу ойлик адабий журнал бўлиб, ҳозиргача беш йилдан ортиқ вақт давомида нашр этиб келинмоқда. Дунёнинг турли давлатларидан келган шоирларнинг асарларини халқимизга ҳар ойда нашр этаман. Бу мен ҳозир ишлай оладиган энг аниқ йўналишдир, шунинг учун турли мамлакатлардан келган кўплаб шоирларни юртимиз халқи танийди ва мен бу ишни чекланган келажакда тўхтатиш ниятим йўқ. Умид қиламанки, адабий ҳамкорлигимиз учун бу сизга яхши бошланиш деб ўйлашга умид беради. Ҳар доим маҳаллий олим ва ёзувчилар билан суҳбатлашиш учун катта тажриба ва имкониятларга эга бўлдим. Шунга қарамай кўпинча уларнинг чет эл адабиётига қараган кўзларини ҳар доим ҳам кўра олмайман. Бу мени қилишим керак бўлган ва бизни кутаётган ишларни бошқаларга ишонтириш учун ҳали узоқ вақт ишлашимиз кераклигига ундайди. Дарвоқе, Хитой мақолида ҳам шундай дейилган: Агар мен дўзахга тушмасам, демак, кимгадир керакман.\nСиз учун, газетангиз ва мамлакатингиз учун энг яхши тилакларни билдириб қоламан дўстим.\nPrevious ХАЙРУЛЛА ҲАМИДОВ: “ЖУРНАЛИСТЛАР КЎПРОҚ ОҒИР КУНЛАР УЧУН ЯРАЛГАН ИНСОНЛАРДИР”\nNext Ватан тупроғи кўзга тўтиё


Олимлар иммунитетни саратон ҳужайрасини ўлдиришга мажбурловчи антитела ишлаб чиқишди\n11:47 / 22.05.2017\nАмерикалик олимлар иммун ҳужайраларга қўшилиб, уларни саратон ўсимталарига ҳужум қилишга мажбурлайдиган ғаройиб антитело ишлаб чиқишди. Science Immunology журналида чоп этилган мақолада шу ҳақда сўз борган.\n"Нейробиолог сифатида қачонлардир саратоннинг иммунтерапияси хусусида мақолани эълон қиламан, деб ўйламагандим. Биз аутоиммун касалликларнинг ривожланиши олдини олувчи ноёб Т-тўқималарни ўрганганимизда бизда янги ғоя пайдо бўлди. Унга кўра, агар саратон шу каби аутоиммун касалликларнинг ўзига хос зидди бўлса, унда биз ишланмаларимиздан иммун тизимини "ўчириб қўйиш" эмас, балки "ишга тушириш"да фойдаланишимиз мумкин", — деган Ҳарвард университети олими Ҳовард Уайнер.\nБугунги кун олимларининг фикрича, иммун тизими, одатда, саратоннинг илк ўсимталарига етарли кураша олади. Яъни, саратон ҳужайралари иммун тизими тўқималари томонидан ўраб олинган ҳолда бўлади. Ҳужайралар мустақил ҳаракатлана оладиган бўлганида метастаза юз беради ва иммун тизими қандайдир сабабга кўра, саратон тўқималарини кўрмайди ҳамда уларни йўқ қилишга уринмайди.\nБошқа жиҳатдан иммун ҳужайралар жуда кам ҳолларда саратон ўсимталарига кириб, уларни ичидан йўққ қилишга уринади. Бу ҳам биологлар ва шифокорларнинг муҳокамаларига сабаб бўлаётган мавзулардан биридир. Кўплаб олимларнинг фикрича, буни шундай тушунтириш мумкин: саратон ҳужайраси ўзига хос "ваҳима ишора"ларини ҳосил қилиб, иммунитетнинг асосий бошқарувчилари бўлган "Т-ҳужайралар"ига таъсир ўтказади ва бунинг натижасида иммунитетнинг бошқа ҳужайралари саратон ўсимтасига ҳужум қилишига йўл қўймайди.\nУайнернинг айтишича, унинг жамоаси бир неча йилдан бери склероз касаллик – аутоиммун хасталигини даволаш устида изланишлар олиб бормоқда. Ушбу касаллик ривожланишида иммун тизими ҳужайралари мия нейронларига ҳужум қилади. Олимлар эса бу ҳужайраларни мия тўқималарига ҳужум қилмасликка "ўргатишди".\nБиологлар сичқонлар билан тажриба ўтказиб аниқлашларича, соғлом кемирувчиларнинг миясида одатдагидан кўп ноёб Т-ҳужайралар бўлган. Бу ҳужайралар склерозга учраган сичқонларнинг миясида эмас, аксинча саратон ҳужайраларида кўплаб учрашига дуч келишган.\nБу кашфиёт Уайнер ва унинг ҳамкасбларини мияни иммунитет ҳужумидан ҳимоя қиладиган мазкур ҳужайралар иммун тизимининг бошқа ҳужайраларига саратон ўсимталари ичига киришга йўл қўймайди, деган хулосага келишларига асос бўлган. Улар бу фикрни Т-ҳужайралар фаоллигини сусайтирувчи антителоларни сичқонлар миясида қўллаб кўриш билан синашди.\nОлимлар, ушбу антителаларни иммун ҳужайраларига киритгач, уларнинг саратонга қарши фаоллиги сезиларли ўсганини қайд этишган. Бунинг натижасида Т-ҳужайраларининг лимфоцитларни якка ҳолдаги саратон ҳужайраларини йўқ қилишига имкон бермайдиган "ваҳима ишоралари"ни ишлаб чиқиш қобилияти тўсиб қўйилган.\nКейин, олимлар ушбу антителалар сичқонлардаги ўсимталарни йўқ қила олиш қобилиятини синаб кўришган. Кемирувчилар танасига саратон ўсимтаси қўйилгач, уларнинг қонига антитела киритилган ва у саратон ўсимталари ўсишига қандай таъсир қилишини кузатишган.\nТажрибанинг кўрсатишича, антитела, ҳақиқатдан ҳам иммун ҳужайраларига ўсимталар ичига киришига мажбур қилган. Шу билан ўсимталар ўсиши секинлашган ёки тўлиқ тўхтаган.\nУайнернинг таъкидлашича, Tilos Therapeutics компанияси ушбу кашфиётга қизиқиш билдирган. Аммо, тадқиқот ишлари яна бир неча йилни талаб қилади, шу боис бир-икки йилда саратонга қарши антитела ишлаб чиқарилишини кутиш нотўғри бўлади.\nтадқиқот Саратон антитела


Ғаройибот: Тушдаги 190 тош » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n30-08-2016 | 14:05\nZAMIN.UZ / LIFE STYLE / 30 Август 2016 года865\nБиз гоҳида тушларимизга аҳамият бермаймиз. Лекин вақт ўтиб кўрганларимиз бизга нималар ҳақидадир сўзлаганига амин бўламиз. Сурхондарёлик мухлисимиз Ситора Каримова ҳам худди шу билан боғлиқ воқеани ёзиб, бизга йўллабди, дейилади "Даракчи" нашрида.“Бу воқеа ўтган йили содир бўлганди. Уни ҳеч кимга айтмагандим. Бу йил тест имтиҳонлари жавоби чиқиши арафасида яна ёдимга тушди ва сизларга ёзиб юборишга жазм қилдим.Икки йил ўқишдан йиқилдим. Роса сиқилганим етмагандек, уйга келаётган совчилар ҳам юрагимни хун қиларди. Онамнинг гаплари эса ортиқча.— Икки йил кўнглингга қарадик. Ана, дугоналаринг тўй бўлиб, болали ҳам бўлди. Катта рўзғорнинг эгаси. Бешик қучоқлаб ўтирибди. Сен эса китоб қучоқлашдан бўшамайсан. Кўнглингга қараган ҳам шунча бўлар. Энди сўраб ҳам ўтирмайман! Дилимга ўтирганига узатаман-қўяман! — дейди ҳар гапининг бирида. Гап топиб бера олмайман. Ростдан ҳам улар икки йил ўқишга ҳужжат топиширишим учун изн беришди. Агар кириб кетсам, ўқитишга ҳам тайёр. Фақат... фақат мен бунинг уддасидан чиқа олмаяпман. Очиғи, биринчи йили шартнома асосида талаба бўлгандим. Ўзим ўқишдан воз кечдим. Ахир нима қиламан, уйдагиларга жабр қилиб? Шартнома пулини тўлашсинми, мени ўқитишсинми, ука ва сингилларимни боқишсинми, хаста бувимга дори олиб беришсинми?— Ўқимайман! Бюджетга кирсам ўқийман! Келаси йил албатта, бюджетга кираман! — дедим ишонч билан.Шартнома асосида талаба бўлганим ота-онамда ҳам менинг билимимга нисбатан ишонч уйғотди. Ўзимга жуда ишониб юбордимми ё дала ишларига кўп чалғидимми, дарсликларни кам такрорладим. Натижада иккинчи йили шартномага ҳам илинмасам денг.Кўзларимга ишонмадим. Йиғладим, сиқтадим. Уйдагилар ҳам сиқилди. Охири онам чорасини топгандек деди:— Бўлди, турмушга бераман! Жа ўқигинг келса, ана келин бўлган жойинг ўқитади. Шунақа шарт қўямиз! Мен эса оёқ тираб олдим. Онам шу даражада киришдики, охири отамга ялинишга мажбур бўлдим:— Отажон, шу йил яна бир марта ҳужжат топширай. Охирги имкониятни беринг. Онамга айтинг! Майли агар кирсам ҳам, кирмасам ҳам қандай қарор чиқариш сизларнинг ихтиёрингизда. Охирги марта ҳужжат топширишга, имтиҳонга киришга рухсат беринг...Отам кўнглимга қаради. Мен эса тинимсиз дарсликларни такрорладим. Орада касал бувимга ҳам ялиниб қўяман:— Буви, дуо қилинг! “Ўқишга кириб кетсин”, деб дуо ўқинг...Бувим узундан узоқ дуо қилади. Мен ихлос билан юзимга фотиҳа тортаман. Кейин яна ўқишга киришаман. Хуллас, ўша кутилган 1 август ҳам келди. Чўчибгина имтиҳонга кирдим. Тест саволларининг ҳаммаси таниш. Фақат негадир иккиланаман. Қўрқаман. Одам ҳадиқсираса, ўзига бўлган ишончи ҳам пасаявераркан. Барча жавобларни иккиланиш ва қўрқув билан белгиладим. Кейинги ўтган икки ҳафтадан ортиқ кунларнинг ҳар бири асрларга татиди мен учун. Жавоб чиқадиган фурсат яқинлашгани сари юрагим орқада тортади.“Эй Худойим, шартманда қилма!” дейман беихтиёр.Ана шундай кунларнинг бирида туш кўрибман. Тушимда баланд тоғ ёнига турганмишман. У тоққа олиб чиқадиган бир юз тўқсонта тош бор эмиш. Тошлар қиррали ва осилиб турганмиш. Шуларга осилиб-осилиб тепага чиқишим керак эмиш. — Жуда баланд-ку! — дебман рангим оқариб.— Чиқсанг чиқ! Бўлмаса, келган совчиларни қайтармайман, — дермиш онам.Охири чиқа бошлабман. Осилиб-осилиб, қўлларим толиб ҳар битта бошдан ушлаб тепага чиқардим. Шунақа чарчабманки...Бир юз тўқсонинчи тошга ҳам осилиб қарасам, яна уч-тўртта майда тошчалар бормиш. Улардан ҳатлаб-ҳатлаб ўтиб кетибман. Баланд тоғ чўққисида бошим айлангудек ҳолда, чиқа олганимдан юм-юм йиғлармишман...Уйғониб кетсам, ўнгимда ҳам терга ботиб йиғлаб ётибман...Эртасига яна шунга ўхшаш туш кўрибман. Ишонсангиз тушимда нақ бир юз тўқсонта тухумни беришиб, менга “Шуни ейишинг керак”, дермиш...Терга ботиб, йиғлаб шу тухумларнинг ҳаммасини еганмишман.Ишонасизми, шу икки тушни кўрганимдан икки кун ўтиб тест жавоблари чиқди. СМС хабар орқали натижани билишга уриндим. Келган жавобни кўриб эса кўзларимга ишонгмадим. Бир юз тўқсон балдан юқорироқ тўплаб бюджет асосида талаб бўлибман...Шукрки, иккинчи курсга ўтяпман. Лекин ўшандан буён ҳар куни кўрган тушимни эслашга, нимага ишора эканлигини топишга уринаман...КАМИНА оққа кўчирди


ИнтерФУТБОЛ :: Уйда мухлис қўллаяптими?\nУйда мухлис қўллаяптими?\nКўпчиликка маълумки, www.soccerway.com интернет порталида Осиёнинг айрим миллий биринчиликлари қатори Ўзбекистон Суперлигаси ҳақида ҳам маълумотлар бериб борилади. Уларнинг аксарияти статистик кўринишда бўлиб, футбол мутахассислари ҳар бирини алоҳида танишган ҳолда таҳлил қиладилар.\nЖорий йилги ўсиш сифатида ҳар бир клубнинг ўйинларни ўзига тегишли (ҳуқуқий жиҳатдан бўлмаса ҳам) стадионлардагина ўтказганини келтириш мумкин. Суперлигага ўтиш баҳслари эса бошқа ареналарда ўтказилган бўлса ҳам, элитадаги учрашувларни қабул қилган стадионлар сони кескин ўзгармаган. Маълумот ўрнида айтиш керакки, 2015 ва 2016 йилларда Олий лигада 16та клуб ўз мухлислари ва меҳмонларини жами 21та (ўтган йили ҳам шунча) стадионда кутиб олганди.\nБизнингча, айрим клублар (мисол учун, «Нефтчи» ва «Қўқон-1912» ёки «Насаф» ва «Машъал») бир стадионни олиб, қайта реконструкция қилиб, унда навбатма-навбат мухлисларни қабул қилишни йўлга қўйиши керак. Худдики, Миландаги «Сан-Сиро» ёки Мюнхендаги «Альянц Арена» каби. Бизнинг шароитда бундай тежамкорлик фақат плюс демакдир.\n«Навбаҳор» аренасида 17 март куни ўтган очилиш маросими Суперлиганинг ҳақиқий безагига айланди. Шу ўйинда шахсан иштирок этган инсон сифатида айтишим керакки, Наманганда футбол аҳли ҳақиқатан шинаванда. Шу фидойи мухлислар учун футбол майдони янада яхшиланса, нур устига аъло нур бўларди.\n«Бухоро» клуби сўнгги мавсумнинг финал қисмида ўта кучсиз ўйин намойиш қилган бўлсада, жамоанинг уй аренасида ўтказилган ўйинлар Суперлигадаги исталган клуб учун ўрнак бўлиши керак. Нега бошқа жойларда бундай бўлмаяпти? Чунки ҳамма ҳам ўз ишини профессионал даражада бажармаяпти. Стадионларга томошабин жалб этишнинг йўллари кўп. Лекин барибир, клуб совринли ўринлар учун курашиши лозим. «Навбаҳор», «Бухоро», «Металлург» ва «Сўғдиёна» ареналаридан бошқа ҳеч қаерда 30 фоиздан ортиқ (парадокс жойи шундаки, мавсумнинг энг сўнгги қисмини инобатга олганда) ўсишни кўрмаймиз. Пойтахтнинг уч етакчиси, чемпионлик учун курашадиган клублар («Пахтакор», «Бунёдкор» ва «Локомотив») ареналари кўп ҳолларда мухлисларсиз ҳувиллаб қолаётганига гувоҳ бўлдик. Тўғри, жорий йил пойтахтда бу борадаги кўрсаткичлар бирмунча ижобий тус олди.\n«Нефтчи» 2015 йили янги стадионга эга бўлганди. Лекин жамоа кўрсатаётган савияси паст ўйин туфайли кўп ҳолларда томошабинлар сони 7 минг нафарга ҳам етмаяпти. Нурсиз ўйинлар ва юксак хоҳиш танқислиги мухлисларни алдаб бўлмаслигини исботлаяпти.\nЧемпионимиз «Локомотив» аренасига ўртача 4264 нафар мухлис келган. Хўш, амалдаги чемпионга томошабинларни стадионга жалб қилиш борасида нима етишмаяпти? Ваҳоланки, «темирйўлчилар» ОЧЛ гуруҳ босқичи иштирокчиси ҳисобланишади. Таркиби терма жамоа аъзоларидан иборат бўлса, фақат стадион жойлашуви масаласида мухлисларда ўйчанлик бор. «Пахтакор» ишқибозлари эса 2018 йилги мавсумда аввалги йилларга нисбатан фаолроқ бўлишди. Бу эса Тошкентда ҳам футболни севадиганлар кўп эканлигига ишора.\nЖорий йил ўйинлар вақти тартибга солинди, маркетинг тадбирлари кучайтирилди. Суперлига ўзининг расмий ҳамкорига эга бўлди. Ваҳоланки, пойтахт клублари футбол ким учун ўйналишини унутиб қўйган давраларни ҳам кўрдик. Ўтказиладиган учрашувлар кенг жамоатчилик орасида реклама қилинмаётган ҳолатлар ҳам бор. Ўзбекистон кубоги финали клублар ўйинларни ташкиллаштиришга қандай ёндашиши кераклиги борасида ўзига хос намуна бўлиши керак. Бизнинг клублар лотерея каби воситалар ёрдамида мухлисларни жалб этишга ҳаракат қилишди, лекин бу фойда бермади. Янги реклама усулларини ишлаб чиқиш даркор. Бунинг учун керак бўлса, хориждан маркетингга ихтисослашган яхши консалтинг марказлари ёки таниқли футбол ареналари менежерларини жалб этиш лозим.\n«Бухоро»нинг натижаси ва кўрсатаётган ўйини, жамоа ўйинини томоша қилиш учун келаётган мухлислар ўртасидаги боғлиқликни тушунтира олмаймиз - ҳақиқий парадокс! Бири бирини инкор қилиб тураверади. Ваҳоланки, Улуғбек Бақоев бошчилигадаги жамоа молиявий муаммолар туфайли финал босқичида 6-ўриндан юқорига кўтарила олмади. Лекин фидойи мухлислар натижалар тушиб кетаверса ҳам, ойлаб ғалабалар келмаса ҳам, стадионга келаверишди. Аслида, бухоролик ишқибозлар бундан кўпроғига лойиқлар. Улар учун севимли жамоаси юқори ўринда бўлмаса ҳам, уйдаги баҳсларда мухлислар учун жон куйдириб, масъулиятни ҳис қилиб ўйнаши кифоя.\nСолиштириш деймизми ёки чин дилдан ҳавас қилишми, Эрон Про-лигасига ўзимизнинг Суперлигамизни боғлаб ўтсак. Янги бошланган мавсумда Эрон олий дивизионида 5та клубнинг ўйинларида 100-500 нафардан томошабин келган ҳоллар ҳам учради, лекин умумий ҳисобда мухлислар ташрифи бўйича 12 фоиз ўсишга эришилди. Битта ўйинга ўртача 12021 ишқибоз келмоқда. Чемпион «Персеполис» (Теҳрон) ўйинларига 15 мингдан 50 минггача томошабин ташриф буюрмоқда. Бу клубнинг ўртача кўрсаткичи 31938 нафарни ташкил этди. «Пайкон» эса ўйинларда ҳаттоки, 1,5 минг мухлис йиға олмаяпти. Саудия Арабистони Профессионал лигасида эса бу кўрсаткич 8702 нафарни, Корея Кей-лигасида 5381ни, Хитой Суперлигасида 24107ни, Япония Жей 1-лигасида 19064ни, Индонезия Лига 1да 10162ни ташкил этмоқда.\nPepsi Суперлига-2018 иштирокчилари уй учрашувидаги мухлислар сони\nМухлислар кўнгил очадиган жойлар кўп бўлса, футбол улар учун биринчи танлов бўлмай қолиши ҳам мумкин. Лекин Англия ва Германиядаги ареналарга қараб, бу фикр унчалик тўғри эмасдек туюлади. Стадионлар мухлислар чин дилдан маза қиладиган, кун бўйи жисмоний ва ақлий меҳнат билан банд бўлганлар учун ишдан сўнг ўзидаги негативларини чиқариб ташлайдиган, чин кўнгилдан роҳат оладиган маскан бўлиши керак!\nЕвропа ареналарида мухлисларнинг стадионга келиши учун бепул автотураргоҳлар ташкил этилади, клуб экипировкалари арзон нархда сотилади, сафар ўйинларига клуб президентлари чипта олишга кўмак беришади, чипталар нархи қиммат бўлиб кетган тақдирда мухлислар билан ҳисоблашилади, клубнинг кекса ва фидойи ишқибозларига эҳтиром кўрсатилади ва ҳоказо. Яна давом эттиришимиз ҳам мумкин, агар хоҳласангиз.\nСўнгги пайтларда бир тенденция кузатиляпти. Оммавийлик борасида футболга рақобат туғдиришга уринаётган спорт турлари ўзларининг марказлашувини Осиёга кўчиришмоқда. Албатта, бу ерда маркетинг кўлами асосий роль ўйнамоқда. Шундай шароитда ҳам Осиё жамоалари футболнинг мавқеини ушлаб қолиш учун курашмоқдалар. Япония ва Жанубий Кореяда футбол спорт мусобақалари орасида биринчи ўринда турмайди. «Кунчиқар юрт»да сўнгги пайтда фигурали учиш кўплаб мухлисларни жалб этаётган бўлса, корейсларда гольф, БААда Формула-1 баҳслари оммалашиб бормоқда. Лекин шундай бўлсада, миллионлар ўйинига ишқибозлар ташрифи бир маромда.\nСуперлигамизда ҳам шундай вазият юзага келиши учун клублар рақобатбардош ва сифатли, энг муҳими, кутилмаган (натижаси пастга қараб йўналтирилмаган) ўйин намойиш қилишлари керак. «№1» ёки «№2» клуб мухлислари ўйин қандай ҳисоб билан якунланиши ва нечта гол уришини ҳатто тахмин қила олмасликлари керак.\n2019 йилда янгидан куч йиғадиган Суперлига мухлисларни майдонга қайтариши лозим. Бунинг учун ўйинлар сони ортишидан ташқари, уларнинг аҳамияти ҳам ошиши мақсадга мувофиқ. Буни аввало, клубларнинг ўзлари чуқур ҳис этишлари даркор. Шу боис футбол раҳбарияти мусобақа формати ҳақида олдиндан бир қарорга келиши керак.\nКелгуси мавсум ўйлари. Айни дамда, ўтказилган текширув натижаларига кўра, фақат «Насаф», «Пахтакор» ва «Локомотив» клубларининг ареналари талаб даражасида ва улар уй учрашувларини ўз стадионларида бошлаши мумкин. Суперлигада қолган барча ареналара талабга жавоб бермайди ва ушбу стадионларда келгуси мавсум стартига қадар ижобий ҳолат кузатилмаса, уй учрашувларини бошқа ҳудудда ўтказишлари мумкин. Мухлисларни ҳам ўйлаш керак, менимча!\nP.S. Факт ўрнида. 2019 йилда очиладиган стадион - «Тоттенхэм Хотспур Стэдиум» (Лондон, Англия). Қайси жамоа ўйнайди: «Тоттенхэм». Сиғими: 62062 томошабин. Тахминий нархи: 750 млн. фунт-стерлинг.\n«Тоттенхэм»нинг эски стадиони «Уайт Харт Лейн» XIX асрда қурилган бўлиб, ўз бағрига 36 минг мухлисни сиғдирарди. Аммо жамоага ишқибозлик қилувчилар сони ортгач, одамлар эски аренага сиғмай қолишди. Сўнгги 5-6 йил ичида «шпорлар» АПЛ чемпионлиги учун жиддий курашишга қодир рақобатбардош жамоага айланди. Шу боис ҳозир янги стадионни барпо этиш ишлари олиб борилмоқда. Ушбу арена кейинги йил фойдаланишга топширилади. Маурисио Почеттино балким янгиликдан баҳра олган биринчи мураббий бўлиш мақсадида бошқа жамоаларга кетмаётгандир?!\nДовудхон АКРАМОВ тайёрлади


ЁТ ҒОЯЛАРГА ҚАРШИ КУРАШАЙЛИК — Zamaxshariy.uz\nЁТ ҒОЯЛАРГА ҚАРШИ КУРАШАЙЛИК\n24 февраля, 2020 admin Мақолалар\nМуқаддас Ислом динимизда яҳшиликка буюриш ва ёмонликдан қайтариш ҳар бир мусулмонга фарздир. Ҳадиси шарифда “Бирор ножўя иш қилинаётганини кўрсангиз, қўлингиз билан қайтаринг, бунга кучингиз етмаса, тилингиз билан қайтаринг. Бунга ҳам имкон топмасангиз, ҳеч бўлмаса, кўнглингизда у ишга норози бўлинг, бу эса имоннинг заифлигидандир”, дейилади.\nФитна-фасод гап-сўзларга нисбатан қалбан норозилик билан кифояланиш имони заифлик белгиси бўлса, кўриб-кўрмасликка, эшитиб-эшитмасликка олиш ҳақида нима дейиш мумкин?.. Одатда ўз тинчини ўйлаш, ортиқча ташвишдан қочиш истаги кишини шундай йўл тутишга ундайди. Виждонига, имонига қарши бориб бўлса ҳам кўрганларидан кўз юмади. Агар шу ҳолат кўлами кенгроқ бўлса, борингки, Ватан, миллат тақдирига дахлдор бўлса, шунда ҳам киши худбинона одатига содиқ қолса у ўз-ўзидан жуда оғир оқибатларга сабабчи бўлиб қолиши ҳеч гап эмас.\nМаълумотларга кўра, дунёда Исломни ниқоб қилиб олган 500 га яқин экстремистик гуруҳ ва ташкилотлар фаолият юритар экан. Ҳозирги кунда бутун дунёни ларзага солаётган ва муқаддас динимизни ёмонотлиқ қилишга уринаётган, ашаддий ваҳшийликлар қилаётган кимсаларнинг ишлари динимизга мутлақо тўғри келмайди.\nИслом инсонларни доимо тинчликка, бирдамликка, мусулмонлар бир-бири билан меҳр оқибатли бўлишга, ҳамжиҳатликка ва инсонларга нисбатан гўзал муомалада бўлишга ундайди. Уларни ҳеч қачон тинчликни бузишга, ноҳақ қон тўкишга, бошқаларга зулм қилишга буюрмайди. Пайғамбаримиз алайҳиссалом айтганлар: “Мусулмон шундай кишики, бошқалар унинг қўлидан ва тилидан саломат бўладилар”\nИмом Абу Довуд Абу Зарр розияллоҳу анҳудан ривоят қилган ҳадиси шарифда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Албатта, мендан кейин менинг умматимдан бир қавм бўлур. Улар Қуръонни қироат қилурлар. Аммо у халқумларидан нарига ўтмас. Улар диндан худди ўқ камондан чиққандек чиқурлар. Сўнгра унга қайтмаслар. Ана ўшалар одамларнинг ва ҳайвонларнинг энг ёмонидир. Улар Aллоҳнинг Китобига даъват қилурлар. Ҳолбуки, ўзларида ундан ҳеч нарса йўқ”, — деган муборак башоратлари ана ўша кимсалар учун эмасмикин?”, -деб ўйлайсан киши. Чунки улар ҳам ўзлари ўйлаганидек “Аллоҳнинг буйруғига” чақирмоқдаю, аммо Аллоҳнинг буйруғидан нақадар йироқдадирлар.\nБир куни Пайғамбар алайҳиссалом асҳоблари билан ўтирганларида ерга бир узун чизиқ чиздилар, унинг икки тарафига кичкина чизиқчалар чиздилар ва айтдиларки: “Мана бу узун чизиқ қиёматгача давом қиладиган менинг тўғри йўлимдир, мана бу калта чизиқлар эса янги пайдо бўладиган нотўғри йўллардир, ҳаргиз булардан эҳтиёт бўлинг, чунки бу йўлларни ҳар бирининг бошида шайтон бўлади”, дедилар.\nХулоса қиладиган бўлсак, бугунги кундаги тинчлигимизга раҳна солаётган ҳар хил тоифалар ўша тўғри йўлдан адашган фирқалар эканлиги очиқ ойдин кўриниб турибди.\nШунинг учун, ҳар биримиз бугунги кунда огоҳ бўлишимиз, келажак авлод тарбиясини қўлдан бой бермаслигимиз учун астойдил ҳаракат қилишимиз керак. Чунки, ёшлар бизнинг келажагимиз, озод ва обод ватанимизнинг ворисларидир. Юртимиз тинчлиги ва фаровон келажагига ўз ҳиссамизни қўшайлик, азиз юртдошлар!\nPrevious Post:ОИЛАНИ ИЖТИМОИЙ ИЛЛАТЛАРДАН АСРАЙЛИК\nNext Post:ЮРТИМИЗДА ОЛИБ БОРИЛАЁТГАН ИСЛОҲОТЛАР


ЖЧ-2018 қуръа ташлаш шоусига Иван Ургант бошловчилик қиладиHaqida.net\nHome Dunyo ЖЧ-2018 қуръа ташлаш шоусига Иван Ургант бошловчилик қилади\nРоссиялик телебошловчи ва актёр Иван Ургант 2018 йилги жаҳон чемпионати финал босқичига қуръа ташлаш шоусига бошловчилик қилади. Бу ҳақда ФИФА маълум қилди.\nҚуръа ташлаш шоуси 1 декабрда Тошкент вақти билан соати 20:00да Кремль саройида бошланади. Шоу Россиянинг Биринчи канали орқали намойиш қилинади. Унда шунингдек қўшиқчилар Алсу ва Лариса Долина қуръа ташлаш учун махсус ёзилган қўшиқлар ижро этишади.\nШоу режиссёри Феликс Михайловнинг айтишича, қуръа ташлашда ҳис-туйғулар кучи, кутиш ҳаяжони ва чемпионат мезбони сифатида Россиянинг чиройи намойиш қилинади. “Албатта биз дастлабки қуръа ташлашда биз томондан бошлаб берилган “орзу” мавзусини – парвоз қилиш орзуси, кучли бўлиш ва ғолиб бўлиш орзусини бу шоуда ҳам давом эттирамиз. Боланинг орзуси у ўсмирдан жаҳон футболи афсонасигача йўлни босиб ўтгандан кейин ҳақиқатга айланади. Шоу эпизодларидан бирида у ўтмишнинг буюк футболчилари: Лев Яшин,. Пеле, Марадонани учратади. Саҳнадаги ва залда ўтирган футбол ҳамда эстрада, жаз ва опера юлдузлари бизнинг шиор «Смотри, как сойдутся звезды» (Қара, юлдузлар қандай кесишади)ни тасдиқлашади”, деб айтган режиссёр.\nҚуръа ташлаш жараёнини собиқ инглиз футболчиси Гари Линекер ва россиялик журналист Мария Командная олиб боришади. Маросимда Россия футбол иттифоқи биринчи вице-президенти Никита Симонян ва аргентиналик Марадонна, италиялик Фабио Каннаваро, франциялик Лоран Блан, англиялик Гордон Бэнкс, бразилиялик Кафу, испан Карлес Пуйоль, уругвайлик Диего Форлан ва немис Мирослав Клозелар иштирок этадилар.


Эртадан яна бир янги телеканал ўз фаолиятини бошлайди. - Darakchi\nЖАМИЯТ 16.01.2022, 18:30\nПрезидентнинг 2021 йил 18 ноябрдаги «Тошкент вилояти телерадиоканалини ташкил этиш тўғрисида»ги қарори ижросига мувофиқ, Ўзбекистон миллий телерадиокомпанияси тизимида Тошкент вилояти телерадиоканали – «Nurafshon TV» ўз фаолиятини бошлайди. Бу ҳақда Тошкент вилояти ҳокимлиги Матбуот хизмати хабар қилмоқда.\nУнда ҳудуднинг ижтимоий-сиёсий, социал-иқтисодий ва маданий-маърифий ҳаётида рўй бераётган ислоҳотлар, фаровонлик, тараққиёт ва бунёдкорлик йўлида олиб борилаётган кенг кўламли ишлар ҳамда яратилган имкониятлар ҳақида туркум телелавҳалар берилади.\nШунингдек, ҳудуднинг тарихи, маданияти, санъати, адабиёти ва урф-одатлари, бой табиати, сўлим гўшалари ва туризм салоҳиятини акс эттирувчи, уларни ўрганиш, асраб-авайлаш ва кенг тарғиб қилишга йўналтирилган кўрсатув ва эшиттиришлар тайёрланади.\nШу билан бирга, давлат ва нодавлат телерадиокомпаниялар, ахборот агентликлари, шунингдек, халқаро ташкилотлар билан ахборот алмашиш бўйича самарали ҳамкорликни йўлга қўйилади.\nТелеканал расман эртага, 17 январь куни 9.00 дан ўз дастурларини бошлайди. Эфир сеткаси туну кун, 24 соат учун узлуксиз тарзда тузилган.


Бағридарё ўзбек қани?! » MUZAFFAR.UZ\nБағридарё ўзбек қани?!\n1988 йили Арманистоннинг Спитак ва Ленинакан шаҳарларида кучли зилзила бўлиб, юз минглаб одам ҳалок бўлди. Шунда арман ўғрилари соғ қолган эшиклар олдига ўз заҳирасидан озиқ-овқат, иссиқ кийим, кўрпа-тўшак қолдириб кетишади. Ашаддий жиноятчи каллакесарлар шаҳарни ўликлардан тозалаб, эрталабдан кечгача текинга гўрковлик қилишади.\nБизда-чи? Халқ бошига тушган кулфатдан фойдаланиб, саримсоқпиёзнинг ҳар килосини 65 минг (баъзи жойларда 85 минг) сўмдан пуллаётган муртадлар билан миллатдош бўлганингдан уялиб кетасан киши. Қўйлиқдаги “питак”да 30-40 минг сўмлик йўлга 400-500 минг сўм олаётган палидлар билан диндош бўлганингдан хижолат тортасан!\nИккинчи жаҳон уруши йилларида миллионлаб етим-есирларнинг бошини силаган бағридарё ўзбек қани?! Катта Фарғона каналини ҳашар йўли билан, ҳамма бир ёқадан бош чиқариб, 45 кунда қуриб ташлаган меҳнаткаш ўзбекнинг уруғи қуриб битганми?!\nШароф Бошбеков - Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси аъзоси, Ўзбекистонда хизмат кўрсатган маданият ходими, “Меҳнат шуҳрати” ордени соҳиби.\nЧоп этилган: 27-03-2020, 16:30\nКўрилган: 1 543\nҚаҳрамон ўзбек ўғлонларининг жасорати\nЧоп этилган: 11-03-2020, 19:41\nСоғинчинг дилимга берганда сайқал\nЧоп этилган: 6-05-2020, 04:42\nШароф Бошбековга табрик!\nЧоп этилган: 4-01-2020, 07:00\nЧоп этилган: 7-09-2020, 04:09


Sony "орзу-смартфони"ни тайёрламоқда - Terabayt.Uz\nSony "орзу-смартфони"ни тайёрламоқда\nСўнгги вақтларда Sony компаниясининг ялқовлиги унинг смартфонларидаги дизайнда ҳам яққол сезилиб турди. Аксарият смартфонлар ташқи кўринишидан бир-бирини, ҳатто "аждодлари"нинг дизайнини такрорлади. Яъни, бренд смартфонларининг дизайнида бирор юксалишни кўриш қийин бўлиб қолди. Японлар шу кунларда янгича услубга эга, смартфон бозорида фавқулодда кўринишдаги смартфон яратишга киришиб кетишган кўринишади.\nИнсайдерларнинг тарқатган янги маълумотларига кўра, Sony 6/8 Гб оператив хотира ҳамда 64/128 Гб доимий хотирага эга Snapdragon 845 базасида ишлайдиган кучли смартфон тайёрлаш билан банд. Ва, унинг дизайни тамомила бошқача бўлади.\nHi-Fi овоз технологияси, 20 Мп ҳамда 12 Мп камера модуллари иштирокидаги қўш сенсорли бош камера ҳам бу флагманнинг кучли жиҳатларидан бўлади. Бош камера видеони Slo-mo режимида ёза олади. Яъни, ҳар сониядаги кадр сони 960 тани ташкил қилади. Селфилар учун 13 мегапикселли камера модули масъул бўлади.\nАнъанага кўра, гаджет корпуси сув таъсирига бардошли бўлади. Янги флагман Android 8.0 Oreo операцион тизими бошқарувида фаолият кўрсатади. Шунингдек унинг дисплейи "японча стандарт"да, яъни 18:9 ўлчамли услубда бўлади.\n"Орзу-смартфони" ҳақида ҳозирча маълум жиҳатлар мана шулардан иборат. Ҳа, дарвоқе. нарх-наво масаласида, смартфоннинг $760 доллардан $1065 долларгача сотилиши тахмин қилинмоқда. Ҳозирча флагманнинг аниқ номи маълум эмас.\n#кучли смартфон #энг яхши смартфонлар


Миллат ғурурими ёки қўрқув ? « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\nМиллат ғурурими ёки қўрқув ?\n22 August 2013 - 11:45\nХақиқий ўтмиш тарихимизга бир назар ташлайдиган бўлсак хурматли ўқувчи қанчадан қанча жасур ва мард ота-боболаримиз фаровон хаёт учун халқ ва хақ йўлида жонларини фидо этганлар. Бугунги кунда халқимиз хақиқий ўтмиш тарихимиз тўғрисида тули маълумотларни умуман билишмайди ва билганида ҳам етарли даражада эмас, сабаби И.Каримовнинг бугунги кундаги диктатура сиёсий ва иктисодий режимига карши ва яна бир сабаби биз фуқароларни қорини ғамидан бош кутармаслигимиз учун ҳам шундай йўлдамиз.\nГарчи шундай бўлса ҳам бу режим барчанинг бирдек жонига теккан. Аммо баъзи оддий кимсалар бу режимдан манфаатдор бўлмасалар ҳам И.Каримов диктатура режимининг қўллаб-қувватловчи тарафдорлари ҳам орамизда талайгина топилади. Кўпгина фуқаролар билан сиёсат ва иктисод тўғрисида ҳамсухбат бўлган чоғимда шундай воқеага гувоҳ бўламан яъни уч тўрга бўлинган одамлар.\nБиринчиси дунёни сув босганда ўрдакга не ғам деганларидек қўл силтаб ўз хузур-халоватини уйлайдиган боқий бeғамлар.\nИккинчиси бугунги кундаги ижтимои хаётимиздаги диктатура режими қандай салбий оқибатларга олиб келаётганлигини кўра била туриб қўрқув ичра яшаётган одамлардир.\nУчинчиси бугунги 22 йиллик диктатура режимини онгсиз равишда қўллаб-қувватловчи баъзи фосик кимсалардир. Хозирги вақтда чет элларда мардикорлик килиб келаётган 60-70 фоиз ўзбек фуқаролари яъни кўпроқ ёшларимизни ташкил этмокдалар.\nХўш ана энди виждонан бир ўйлаб кўринг? Ахир шунча мардикорлар, ўзбек мардикорлари ватанимиздаги ишсизлик, оилаларимиздаги иқтисодий танглик сабаб асосан Россияга ва Қозоғистонга ўйнаб келиш учун бормаётган бўлсалар керак хойна-хой, яна баъзилар хонадон остоналаридан соғ-саломат ва тирик ҳолда кетишиб майиб-мажруҳ ва ўлиб қайтмоқда.\nМенимча ўзбек оилаларида чет элда мардикор бўлиб ишламаганлар камдан кам бўлсалар керак, борлари ҳам коррупциялашган давлат идораларида пора эвазига даромад топаётган оила боқувчиларидир. Хўш, биз қачон бундай яъни И.Каримов сиёсий ва иқтисодий режимига барҳам берамиз ва ёки ҳаммаси ўз-ўзидан бўлишини қачонгача кутиб яшаймиз?\nАхир биздан кейинги авлодларимизга қандай из қолдирамиз? Наҳотки мусулмон Ўзбек халқлари Миср халқлари ва бошқа халқлар каби ижтимоий хаётда ўз эркимиз, хақ-хуқуқимиз ва адолат учун курашмасак. Гохида шундай узоқ ўйлаб қоламан, асрлар давомида дунёни хар томонлама лол қолдирган бу миллат бир асрдан кўпроқ муддат аввалига чор Россияси ва сўнгра дахрий коммунистлар, бугун эса бир диктатура режимига қул бўлсак?\nУзоқ тарихга эга бўлган бу миллатимизнинг пойдевори ва кўзгуси бўлган биз ёшларни ўзининг диктатура режими билан мана шундай ахволга солган диктатор И.Каримов 19-июн куни Жиззах вилоятига сафари чогида ОАВ орқали ўзбек мардикорларини дангасалар дея атаганининг яна бир сабабларидан бири шундай. Ҳа эхтимол хақиқатдан ҳам ўзбек фуқаролари дангасалар, чунки Россия ва Қозоғистонда қул каби ватанимиздан, оилаларимиздан йироқда оғир мехнатнинг уддасидан чикамизу лекин ўзимизнинг хақ-хуқуқимизни, адолат барқарор топиши учун уддасидан чиқа олмаймиз.\nАхир ота-боболаримиз айтганидек бирлашган ўзади, бирлашмаган тўзади.\nХурматли ўкувчи, агар бу сўзларим кимларгадир оғир ботган бўлса узр, аммо бугунги кундаги ижтимоий хаётимизда муҳим ва катта рўл ўйнаётган ўта салбий сиёсий ва иктисодий режим бундан ҳам оғир эмасми? Хозирги вактда миллатимиз диний эътиқоди, эрки, шаъни, ор-номуси учун курашган қанчадан қанча биродарларимиз диктатор И.Каримов зиндонларида азобу уқубатларда қолмоқда-ку, нохақни хақ деб билмайлик. Бизларга туғри йўлни яъни халқ ва хақ учун курашга бел боғлаган ЎХҲ ва Эрк демократик партияси атрофида бир жону, бир тан бўлиб, миллатимиз шон-шухрати учун ғайрат қилайлик!


Ироқ ҲҲК Мўсул аҳолисига миллионлаб мактубларни ташлади\n08:31 / 23.12.2016\nИроқ ҳарбий-ҳаво кучлари Мўсул шаҳри аҳолисига далда бериш мақсадида 4 млн саҳифани ташлади. ИШИД жангарилари томонидан эгаллаб олинган шаҳарни қайтариб олиш учун Ироқ ва АҚШ етакчилигидаги халқаро коалиция ҳарбий амалиётларни давом эттирмоқда. Бу ҳақда АҚШ Марказий қўмондонлиги маълум қилди.\n«Мўсул шаҳри аҳолисига ҳамдардлик ва қўллаб-қувватлаш сўзлари битилган мактублар Ироқнинг бошқа ҳудудларидаги фуқаролари томонидан битилган. Ушбу ташаббус икки йилдан ортиқроқ вақтдан бери ИШИД томонидан эгаллаб олинган Мўсул аҳолиси яккаланиб қолмагани, уларни унутишмагани ҳамда Ироқнинг барча аҳолиси шаҳар билан қайта бирлашишни кутаётганини англатади», — дейилади Америка қўмондонлиги хабарида.\nУшбу кампания октябрь ойи ўрталарида бошланган эди. Ироқ аҳолиси турли далда бўлувчи мактубларни юборишган ва улар 4 млн нусхагача кўпайтирилган.\nТаъкидланишича, Мўсулни озод қилиш бўйича ҳарбий амалиёт икки ойдан кўпроқ вақтдан бери давом этмоқда.\nАҚШ Ироқ ИШИД Мўсул


Чучук момом – чучмўмам менинг\nБолалигимдан бир жойда тек ўтиролмаслигим боис, ота-онам мени кўпинча меҳрибон ва жафокаш аммамгагина ишониб топшириб кетар экан. Аммам раҳматли улар ишдан келгунича қора терга тушиб, мени бағриларидан бўшатмай ўтираркан.\nЧунки сал бўшашсалар, кўзини шамғалат қилиб, қочиб қоларканман. Аммам бояқиш қўшни болаларга айттириб, мени тутбоғданми, суви қуриб қолган анҳор бўйиданми топтириб келарканлар.\nАммамнинг исми Тожинисо бўлиб, ёшлигида жуда хушрўй эди, дейишади. У ўн олти ёшга тўлганда чечак касалига чалиниб, икки кўзининг қорачиқлари оқиб тушган экан. Ўзининг айтишича, маҳалладаги отинойида савод чиқарган, ҳуснихати жуда ҳам чиройли, хотираси кучли бўлган. Кўзи ожиз эса-да Қуръон сураларини қироат билан ёдлар, чилдирма чалиб, лапарлар айтганда, одамни ўзига ром қилиб қўярди. Эртак, чўпчак, ривоятларнинг кони эди, раҳматли!\nЖаннати аммам ногирон бўлишига қарамай орасталикни, тозаликни хуш кўрар, покиза ва меҳнатсевар аёл эдилар. Тим қора сочларидан доим атир совуннинг ҳиди келиб турарди, байрам, ҳайит кунларида иккита қилиб ўрилган сочларининг учига чўлпилар тақиб оларди. Қулоғидаги тилла зираги ҳам қуёш нурида ярақлаб, унга ажиб гўзаллик бахш этар эди.\nЭсимни танибманки, аммажонимнинг ҳаётдан бирор марта нолиганини, бировни қарғагани ёки уришганини эслолмайман.\nБаланд бўйли, қотмадан келган аммажоним гавдасини ҳамиша тик тутиб юрардилар. Унинг бу дунёга келиб, бор топгани укаларининг фарзандлари эди. Шуларни оқ ювиб, оқ тараб парвариш қиларди. Кичкинтойларни доимо опичлаб оларди. Болаларнинг орасида энг шўхи ва сўз уқмайдигани мен бўлсам керак. Чунки ота-онам шанба, якшанба кунлари болалар боғчаси ишламаслиги боис мени уйда қолдиришга мажбур бўларди. Ўшанда аммам мени иложи бўлса, хонага қамаб, устимдан қулфлаб ёки маҳкам қучоқлаб ўтирганча эртак-чўпчакларини бошларди:\nОлти қизнинг онаси,\n– Э-э-э, уни биламан, бошқасини айтинг, – дейман эркаланиб.\nУнда Чучук момо – Чучмўмани айтиб бераман, – дейди у мени бағрига янада маҳкамроқ босиб:\n– Қадим-қадим замонда, олисда эмас, яқинда, худди ўша қир-адирларда Чучук момо исмли ёлғиз кампир яшаган экан. У доимо яшил кўйлак кийиб, кўк рўмол ўраб юраркан.\nЁшлигида у жуда чиройли бўлган экан. Чунки олтмишдан ошиб, етмишга етса ҳам қундуздай қошлари, қайрилма киприклари, лаби устидаги холи унинг ёшлигида жуда гўзал қиз бўлганидан дарак бериб тураркан. Чучук момонинг тили ҳам чучук экан. Қўшни болалар кампирнинг уйидан чиқишмас, унинг сут-қатиғини ичиб, тандирда ёпган нонини еб, катта бўлишаркан. Чучук момо бир вақтлар фарзандли бўлган экану, лекин ҳаммаси оғир касаликка чалиниб, вафот этган – бечора ўн учта фарзанд кўриб, ҳаммасини Оллоҳнинг иродаси билан ер қўйнига топширибди. Чоли ҳам жуда мўмин, беозор, қўй оғзидан чўп олмаган, каттаю кичикни сизлаб гапирадиган киши бўлган экан.\nУ ҳам ёлғиз қолдириб, Чучук момодан рози-ризолик сўрай-сўрай, бандаликни бажо келтирибди. Момо чолидан кейин ўзига ўхшамай қолибди. Ҳардамхаёл бўлиб, бир нуқтага тикилиб ўтирадиган одат чиқарибди. Ахийри хасталаниб, боши ёстиққа тегибди. Қўни-қўшнилар, айниқса, болалар ташвишда экан.\nЧучук момо туш кўрибди. Чоли ҳадеб уни имлаб чақирармиш. Момо эса кўзларига ёш олиб, болаларини кўргиси келаётганини айтармиш.\nЭртаси эрталаб момо барвақт ўрнидан турибдию муздек булоқ сувида ювинибди, оппоқ кўйлагини кийибди ва қиблага қараб, Яратган эгамга нола қилибди:\n– Эй, Оллоҳим, ўзинг берган ўн уч болани ўзинг қайтариб олдинг. Мана, бир умр фарзанд доғида куйиб, адойи тамом бўлдим. Лекин бирор марта сендан нолиганим йўқ. Ҳаётимда учраган ҳар қандай қийинчиликни мана шу шўр пешанамдан, аччиқ қисматимдан кўрдим. Ҳар битта боламни ерга кўмганимда вужудимдан дудлар чиқиб, юрагим жаҳаннам ўтида ёнди. Шунда ҳам сенга ширк келтирмаганман. Энди, мана, Азроил қаршимда турибди. Вақти-соатим тугаганга ўхшайди. Ўлсам, “онамлаб” тепамда йиғлайдиган қизларим ҳам йўқ. Белига белбоғ бойлаб кўмадиган ўғилларимдан айрилганман. Катта ўғлим тирик бўлганида элликдан ошган бўларди, қандоқ қилай, фарзандларимга она бўлиш бахти менга насиб қилмади.\nШу пайт узоқ тоғлар ортидан ваҳий келибди:\n– Сўнгги тилагингни бажо келтираман. Кўзинг очиғида бир кунгагина болаларингни қайтараман. Улар сени сўнгги йўлга кузатиб қўйишади.\nЧучук момо севиниб кетиб, дебди:\n– Мен ўлгандан кейин ҳам уларни ер юзида қолдирсанг бўлмайдими?\nАхир сенинг караминг кенг, тирик чоғимда фарзандларимнинг дийдорига тўёлмадим. Энди уларнинг жони яна узилишини ҳеч ҳам истамайман!\nТоғлар ортидан садо келмабди.\nЧучук момо икки ракат намозини ўқиб, эшикни қия очиб қўйибди. Унинг кўзи илинибди. Бир вақт қараса, тепасида оқ яктак кийган чоли ва ўғил-қизлари юрганмиш. Момо ўрнидан турибдию дарров катта ўғлини танибди. Чунки унинг қошининг тепасида нўхотдек холи бор экан-да.\nФарзандлари оналари билан қучоқлашиб кўришибди. Ўғил-қизлари жуда келишган бўлиб, жаннатларда вояга етишган экан. Онаизор болаларига қараб бирам қувонибдики, уларни ҳеч бағридан бўшатгиси келмас экан. Вақти қазоси яқинлашаётган момо яна Оллоҳга илтижо қилибди:\n– Эй, Худойим, болаларимга раҳм қилгин, уларни омон қолдир!\n– Шунда Оллоҳнинг Чучук момога раҳми келиб, у бандаликни бажо келтиргач, барча маъракалари ўтгач, болаларини Чучмўмага айлантирибди.\nУнинг гул косаси рангини Чучук момонинг рўмолидан, пояси ва узун нозик баргларини яшил кўйлагидан олган экан. Шу-шу болаларини ўлимга қиймаган онаизорнинг фарзандлари ҳар баҳорда ер юзида қулф уриб очиларкан.\n– Қизим, оппоғим, сен ҳам Чучмўмани кўрганда уни кўзингга суртиб, эл-юртга, яқинларингга омонлик тила, – деб тугатарди эртагини аммажоним оғир тин олганча. Сўнг маъюс тортиб қолар эдилар.\nЭнди ўйлаб қарасам, суюкли ёрсиз, фарзандсиз ўтган аммажоним қалбининг тубидаги армонларини ўзи эртакка айлантириб айтган эканлар.\nБу чўпчак ҳамон қулоғимда жаранглайди. Унинг бу каби эртак, афсоналари ҳақиқатдан йироқ бўлсада, қалбимда эзгуликка, яхшиликка, қора кучларнинг, албатта, мағлуб бўлишига умид, ишонч уйғотарди. Ёшим элликка яқинлашсада, ҳамон аммажонимнинг ўша эртаклари оғушида яшайман, уларни қўмсайман.\nБалки ҳув ўша қирларда ҳар баҳорда очиладиган лола, лолақизғалдоқ, чучмўма, бинафшалар у дунёлик бўлиб кетган яқинларимиз, ота-оналаримиз пок руҳларининг рамзий тимсолларидир. Улар биз, тирикларни бир бора кўриш, эл-юртга омонлик тилаш учун янгиланиш фаслида Она замин кўксини ёриб чиқадигандир. Яна ким билсин?!\nСаодат МЎМИНБОЙ қизи, 2018-03-20, 11:08 195