Кўп учрайдиган саволларга жавоблар » Навоий вилояти қишлоқ ва сув хўжалиги бошқармаси\nБош саҳифа » Меъёрий ҳужжатлар » Давлат дастурлари » Кўп учрайдиган саволларга жавоблар\n2-02-2017, 15:24 | Меъёрий ҳужжатлар / Давлат дастурлари\nИНТЕНСИВ БОҒ ҲАҚИДА НИМА БИЛАСИЗ\nПрезидентимиз раҳнамолигида қишлоқ хўжалигини ислоҳ қилиш, айниқса, фермерлик ҳаракатини ривожлантириш борасида амалга оширилаётган изчил ислоҳотлар одамларда ерга, мулкка бўлган муносабатни тубдан ўзгартирди.\nЕр билан тиллашиб, унга меҳр бериб, табиат инъомларининг қадрига етиб яшашнинг завқини ҳамма бирдек ҳис этмайди. Донишманд Суқротнинг «Энг улуғ табиб — меҳнатдир» деган ибораси замиридаги ҳақиқатни англамоқ учун киши аллома бўлиши шарт эмас. Негаки, она ердан меҳрини аямай меҳнат қилган киши бу ҳикматни теран тушунади. Минглаб ороллардан иборат бўлган Японияда тупроқ ташиб, денгиз сувини қуритиб, бир парчагина ер пайдо қилаётган ёки баланд иморатлар томида «деҳқончилик» қилишга мажбур бўлинаётган бир дамда, табиат сийлаган серқуёш Ўзбекистонда бир қанча қишлоқ хўжалиги янгиликлари рўй бермоқда. Соҳа ривожида кундан-кунга янгиланишлар, ислоҳотлар бўй кўрсатмоқда. Бир сўз билан айтганда, ер ўзининг ҳақиқий эгаларини топмоқдаки, буни боғдорчилик соҳасида фаолияти намуна бўлаётган фермерларимиз, миришкор боғбонларимиз мисолида ҳам кўришимиз мумкин.\nФермерларга яратилаётган кенг имкониятлар уларни янада кўпроқ меҳнат қилишга, изланиш ва янгиликлар яратишга ундамоқда. Қишлоқ хўжалигининг асосий бўғинларидан бири боғдорчиликни ривожлантириш, ҳосилдорликни ошириш, аҳолининг мева-сабзавот, узум ва полиз маҳсулотларига бўлган эҳтиёжини таъминлашга қаратилган чора-тадбирлар туфайли мевали боғлардан мўл ҳосил олинаётгани ҳам ана шу эътибор ва ғамхўрлик самарасидир.\nДавлатимиз раҳбарининг 2006 йил 9 январдаги «Мева-сабзавотчилик ва узумчилик соҳасида иқтисодий ислоҳотларни чуқурлаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Фармони соҳани ривожлантириш, замонавий усулларни кенг жорий этиш, боғбонларнинг илғор тажрибасини оммалаштиришда янги имкониятлар яратди. Мазкур ҳужжат асосида мева-сабзавот ва узумчиликка ихтисослашган фермер хўжаликлари учун қатор имтиёзлар жорий этилгани фермерларда мулкка эгалик ҳиссини кучайтириб, илғор тажрибаларни кенг оммалаштириш ва озиқ-овқат маҳсулотлари етиштиришни кўпайтиришга хизмат қилмоқда.\nМамлакатимизда бугунги кунда 14 минг 500 гектарга яқин майдонда интенсив боғлар барпо этилган. Ушбу боғларнинг афзаллиги тез ҳосилга кириши, меваси мўл ва сифатли бўлишидир.\n— Меваларнинг янги навларини яратиш, маҳаллий ва интродукция қилинган навларни ўрганиш билан бирга, боғларда тежамкор технологияларни жорий этиш мақсадида хориждан 400 минг дона уруғли меваларнинг пакана ва ярим пакана пайвандтаглари келтирилди, — дейди академик М.Мирзаев номидаги боғдорчилик, узумчилик ва виночилик илмий-тадқиқот институти директори, қишлоқ хўжалик фанлари доктори Шермуҳаммад Асадов. — Мазкур пайвандтаглар институт филиаллари ва тажриба хўжаликларида ташкил этилган махсус кўчатхоналарда парваришланмоқда. Институт тизимидаги хўжаликларда 3,5 миллион туп узум, интенсив боғлар учун пакана ва ярим пакана 3 миллион тупга яқин олма кўчати етиштирилаётир.\nТошкент вилояти Зангиота туманидаги «Миришкор Сайфиддинова Хонзода» фермер хўжалиги раҳбари Заҳриддин Сайфиддинов пайвандлаш орқали янги нав яратиш, кўчат ва мева етиштириш борасида катта тажриба тўплаган. Дастлаб ўзининг мўъжазгина томорқасида боғдорчилик қилган боғбон 2007 йили 6 гектар майдонда фермер хўжалиги ташкил этди. Бугунги кунда хўжалик 115 гектар майдонда ғаллачилик, боғдорчилик, гулчилик ва кўчатчилик билан шуғулланмоқда. 20 гектар майдонда ташкил этилган интенсив боғда олманинг лигол нави парвариш қилинаётир. Фермер жорий йилда интенсив боғдан 150 тоннадан зиёд олма териб олди. Даромад ҳисобидан хўжалик учун зарур ҳайдов трактори ва экскаватор харид қилди.\nҚўли очиқнинг йўли очиқ, деган ҳикматга амал қилган фермер туманда ўтказиладиган турли хайр-саховат тадбирларига ҳомийлик қилиб, бунёдкорлик ва ободонлаштириш ишларига муносиб ҳисса қўшмоқда. Ўтган йилги даромаддан болалар спортини ривожлантиришга 10 миллион сўмлик ёрдам кўрсатган фермер байрам кунлари кам таъминланган, боқувчисини йўқотган оилалар, ногиронлар ва ёлғиз кексаларни моддий қўллаб-қувватлашни канда қилмайди.\n— Ниҳол баравж ўсиши учун кўчат экилган майдондаги қатор оралари эрта баҳорда 40-45 сантиметр чуқурликда ҳайдалиб, тупроғи майдаланади, — дейди фермер. — Шундан сўнг ҳар туп кўчат атрофига 200 граммдан азотли ва фосфорли ўғит сепилиб, тупроғи юмшатилади. Бу юмушлар намликни меъёрида сақлашга ёрдам беради. Куз-қиш даврида кўчатларга шакл бериш, буташ ва ўғитлар билан озиқлантириб бориш ҳам муҳим тадбирлардан.\nМамлакатимизда барпо этилаётган янги боғлар нафақат меваси, балки табиий яшилликни, атроф-муҳит мусаффолигини асрашга хизмат қилиши билан ҳам аҳамиятлидир. Юртимизда боғлар қанча кўпайса, дастурхонимиз ҳам шунча тўкин, нарх-наво арзон бўлади. Энг муҳими, фарзандларимиз табиий маҳсулот истеъмол қилади, бу уларнинг соғлом ва бақувват бўлиб ўсишида асосий омиллардан биридир\nТарихга назар ташлайдиган бўлсак, 1989 йилда, яъни собиқ Иттифоқ давридаёқ, юртимизда қишлоқ аҳолисини ижтимоий ҳимоя қилиш, уларнинг даромадларини ошириш ва мамлакат аҳолисини озиқ-овқат маҳсулотлари билан таъминлаш мақсадида аҳолига томорқа бериш тўғрисидаги қарор қабул қилинган эди.\nБугун шиддат билан ўзгараётган дунёда озиқ-овқат маҳсулотлари баҳоси ортиб бораётган, сув тошқини, қурғоқчилик каби табиат инжиқликлари оқибатида айрим мамлакатлар қишлоқ хўжалигига катта зарар етаётган, озиқ-овқат маҳсулотларининг баҳоси 40-50 фоизга ошиши башорат қилинаётган, умуман олганда, дунё озиқ-овқат балансида бир қатор номутаносибликлар юзага келаётган бир шароитда Юртбошимиз томонидан ўша пайтдаёқ нақадар узоқни кўзлаб қарор қабул қилинганлигига ҳар биримиз амин бўлаяпмиз. Мазкур йирик ижтимоий-иқтисодий лойиҳа мамлакатимизда ерни унга ишлов берадиган эгасига бериш ва маҳсулотларни кўпайтириш йўлидаги илк қадамлардан бири эди. Натижада республикамизда 1,5 млн. оила томорқа участкаларини кенгайтириш, 500 мингдан ортиқ оила эса янги томорқа ери олиш имкониятига эга бўлган. Демак, жами 2 миллиондан ортиқ оила, яъни ўртача 10 млн. дан зиёд қишлоқ аҳолисининг ижтимоий-иқтисодий муаммоси ўз вақтида ижобий ҳал этилган эди.\nБугунга келиб, олиб борилган изчил ислоҳотлар натижасида пахта майдонлари 1,3 млн. гектаргача қисқартирилди, ғалла майдонлари 1,1 млн. гектарга етказилди. Пахтадан бўшаган ерларда янги боғ ва узумзорлар барпо этила бошланди, сабзавот, полиз ва озуқа экинларининг майдонлари кенгайди.\n— Интенсив боғларда асосан олма кўчатлари кўп экилади, — дейди чинозлик боғбон-фермер Салим Обидхўжаев. — Сабаби олма тез ҳосилга киради, гектарига кўчат сони 2000-2500 донадан экилади. Ҳосилдорлик юқори бўлади. Бунда экилаётган олма навлари пайвандтагга пайванд қилиниб, кўчатзорларда кўпайтирилиб, экилади. Интенсив мевали боғларда экилаётган олма кўчатларининг асосий навлари давлат реестрига киритилган Голден Делишес, Старкримсон, Ренет Симиренко ва бошқалардир. Ўзимизнинг саккиз гектарлик интенсив боғимизда ҳам шу навлардан экилган. Пакана пайвандтагда ўстирилаётган олма навлари иккинчи йилдан ҳосил бера бошлайди ҳамда тўртинчи, бешинчи йилдан гектар ҳисобига 40-60 тонна мева олинади.\nПакана пайвандтагдаги олма кўчатининг бир тупи 20-25 килограммгача ҳосил беради, 18-20 йил яшайди. Ярим пакана пайвандтагда ўстириладиган олма кўчатларининг бир тупи 45-50 кило ва ундан ҳам кўп ҳосил беради. 1 гектардан 30-40 тоннагача ҳосил олиш мумкин. Бундай мевали боғларнинг ҳар бир гектаридан 50-70 центнергача олма олишга эришилади. Ушбу кўчатларнинг илдизлари тупроқ устига яқин жойлашган ва сувга талабчан. Шу боис тупроқда намлик меъёрида бўлиши керак. Бунинг учун улар томчилатиб суғориш тизимига ўтказилса, кўчатлар яхши ўсиб, тез ривожланади. Бу соҳада яна бир аҳамиятли жиҳатни эътибордан соқит қилмаслик лозим. Томчилатиб суғориш тизими қўлланганда нисбатан 30-40 фоизгача кам сув сарфланади, минерал ўғитлар 50 фоизгача иқтисод қилинади.\nОлманинг «Малика», «Қизил тарам олма», «Нафис», нокнинг «Сари гўзал», «Салом-2», «Тўёна», шафтолининг «Муяссар», ўрикнинг «Боборажабий», «Оқ қантак», қулупнайнинг «Редгоунлет», «Ўзбекистон гўзали», қорағатнинг «Сиюма», «Ирода», гилоснинг «Баҳор», узумнинг «Кишмиш сўғдиёна», «Кишмиш теракли», «Самарқанд» каби навлари ҳосилдорлиги, тезпишарлиги туфайли фермерларга маъқул келмоқда.\nБугун мамлакатда етиштирилаётган мева-сабзавот маҳсулотлари АҚШ, Германия, Ҳиндистон, Бирлашган Араб Амирликлари, Жанубий Корея, Туркия ва МДҲ мамлакатларига кенг экспорт қилинмоқда.\nУЗУМ ҲАҚИДА НИМА БИЛАСИЗ?\nУзумчилик нафақат республикамиз қишлоқ хўжалигининг энг қадимий ва сердаромад тармоғи, балки миришкор халқимизнинг севган касб-корларидан бири ҳисобланади. Шунинг учун ҳам ўлкамизда етиштирилган узум навлари чиройли ташқи кўриниши, серширалиги, хуштаъмлиги билан дунёга машҳурдир.\nЮртимиз ҳўл мевалар етиштириш билан бир қаторда қуруқ мева ва майиз етиштиришда жаҳон миқёсида етакчилик қилади.\nЎзбекистон Давлат реестрига мувофиқ бугунги кунда республикамиз ҳудудида қуйидаги узум навлари экишга тавсия этилган:\nАлеатико, Андижонча қора, Гўзал қора, Баян ширей, Жанжал қора, Каттақўрғон, Оқ кишмиш, Кишмиш Ботир, Кишмиш ВИР, Пушти кишмиш, Хушрўй кишмиш, Қора кишмиш, Май қораси, Морастел, Александрия мускати, Венгрия мускати, Ўзбекистон мускати, Нимранг, Олтиндай, Паркент, Эртаги Шредер, Рангдор, Рислинг, Ризамат ота, Ркацители, Саперави, Сояки, Султоний, Китоб Сурхоки, Пушти Тойифи, Тарнов, Тошкентча, Қизил хурмоли, Оқ ҳусайни.\nТокларнинг яхши ўсиши, ҳосилдорлиги ерни сифатли ишлашга боғлиқ.\nБунда ёш боғ қатор ораларига чопиқ қилинадиган экинлар экиш яхши натижа беради. Тупроқ донадорлиги, унинг унумдорлигини оширишда боғ қатор ораларига кўкат ўғит (сидерат) экиш мақсадга мувофиқдир.\nҲосилдор боғлар тупроғи кузда 25-30 см. чуқурликда шудгорланади. Шудгор эрта баҳорда дискли боронада бороналанади. Шахсий томорқа боғларида эса дарахт атрофи, туп оралари чуқур қилиб чопилади.\nШудгор эрта баҳорда бороналанмаса, тупроқ намининг бир қисми тезда буғланиб, намлик захираси камаяди. Ўсув даврида боғлар тупроғи вақти-вақти билан юмшатиб турилади, бегона ўтлардан тозаланади. Баҳорда қатор оралари ҳайдаб қўйилган бўлса, дарахтлар гуллаганидан сўнг (апрель-май ойларида) культивация қилинади. Тупроқ қаттиқлашиб, ўт босиб кетган бўлса, бороналаш билан бирга, чизель бостирилади.\nЁз давомида боғ қатор ва туп ораларининг тупроғи 10-12 см. чуқурликда икки-тўрт марта юмшатилади. Бу иш август охирларига бориб, тўхтатилади.\nЁш боғлардаги, шунингдек, тош-шағалли ва ер ости сувлари яқин бўлган ерларга экилган дарахтлар илдизи, асосан, тупроқнинг юза қатламига жойлашган бўлади. Шунинг учун бундай ерлар юзароқ ҳайдалади ёки чопилади. Катта ёшдаги дарахтларнинг асосий илдизлари танадан анча йироқроқ ва чуқурроқда бўлганлиги сабабли қатор оралари чуқурроқ ҳайдалади ёки чопилади. Ҳар бир суғоришдан сўнг ер етилгач, боғ қаторлари ва туп оралари юмшатилади. Кузда боғларга ўғит солиниб, сўнг ҳайдаб қўйилади. Эрта баҳорда ер етилиши билан боғ қатор ва дарахт тупи оралари чопиб юмшатилади. Суғориш учун эгатлар олинади.\nБоғларга дармон — ўғитлаш\nБоғларни ўғитлаш ўсимлик озиқланишини тартибга солишдаги энг муҳим тадбирлардан бўлиб, боғлардан мўл ва сифатли ҳосил етиштиришнинг асосий омилларидан бири ҳисобланади. Мева дарахтлари бир жойда 40-50 йил ва ундан ҳам кўпроқ яшаб, мева беради, тупроқдаги озиқ моддаларнинг кўпчилигини ўзлаштиради. Тажрибаларда аниқланишича, тупроқда озиқ моддаларнинг етишмаслиги натижасида ўсимликлар яхши ривожланмайди, барглари майдалашиб, оқиш рангга киради, мевалари сифатсиз бўлади, ҳосил кескин камаяди. Ўсимликнинг ташқи белгиларига қараб, унинг қайси озиқ моддаларга талабчанлигини аниқлаш мумкин. Масалан, азот етишмаганида ўсимлик секин ўсади, барглари capғиш тус олади. Фосфор камлигида ўсимлик заифлашади, барглари бужмайган тусга киради. Калий кам бўлса, ўсимлик турли касалликларга тез чалинади, баргларида куйганга ўхшаш жигарранг доғлар пайдо бўлади. Кальций етишмовчилигида, баргларда қўнғир доғлар ҳосил бўлади. Темир танқислигида, барглар сарғаяди, хлороз рўй беради. Руҳ етишмаса, дарахт майда барглилик касаллигига учрайди.\nҲар қандай ўсимлик, айниқса, мева дарахтлари ҳаётида азот, фосфор, калий элементлари жуда катта роль ўйнайди. Уларсиз ўсимликнинг ҳаёт кечириши қийин, албатта. Тупроқда бу элементлар керагидан ҳам кўп, аммо аксарият қисми ўсимлик ўзлаштира оладиган ҳолда эмас. Шунинг учун ҳам тупроқни органик ва минерал ўғитлар билан бойитиб, бу моддаларнинг тупроқдаги захирасини ошириш лозим.\nБоғнинг нормал ривожланишида ўғитнинг қайси вақтда солиниши муҳим аҳамиятга эга. Ўғит, асосан, куз ва баҳорда солинади. Кузда асосий ўғит (гўнг, фосфор, калий) ерни ҳайдаш ёки чопишдан олдин, азотли ўғитлар эса, асосан, баҳорда ёки ўсув даврида солинади. Ўсимликлар ўсув даврининг биринчи ярмида, айниқса, азотли ўғитга, иккинчи ярмида эса фосфорли ва калийли ўғитларга талабчан бўлади. Асосий ўғитлашдан ташқари, ўсув даврида дарахтларни қўшимча озиқлантириш лозим. Биринчи озиқлантириш дарахтлар гуллашидан илгари ўтказилиб, асосий ўғитлашдаги ўғитлар миқдорининг ярми солинади, қолган ярми гуллаганидан кейин ҳамда мева куртаклари шаклланаётган даврда — иккинчи ва учинчи озиқлантиришда солинади. Биринчи озиқлантиришда, асосан, азотли ўғит, иккинчи ва учинчи озиқлантиришда фосфорли ва калийли ўғитлар солинади. Ўғитлар баравар сочиб солиниши керак, акс ҳолда концентрланган эритмаси кўпайиб, илдизга шикаст етказиши мумкин. Азотли ўғитлар сувда яхши эрувчанлиги туфайли 10-12 см. фосфорли ва калийли ўғитлар сувда ёмон эрувчанлиги туфайли камида 25-30 см. чуқурликда солинади.\nСуғориш, асосан, икки муддатда ўтказилади.\nНам тўплаш мақсадида кеч кузда ёки қишда яхоб берилади. Бунинг натижасида тупроқдаги нам захираси кўпаяди, илдизни сувсизланиб қолишдан, совуқ уришдан сақлайди, эрта баҳорда мева дарахтларининг нормал ривожланишига шароит яратади. Яхоб тупроқнинг 1-1,5 метргача бўлган қатлами намга тўйингунича берилиши керак. Қишки суғориш декабрь-февраль ойлари ичида икки марта ўтказилади.\nЎзбекистон шароитида ўсув даврида ҳосилга кирган боғлар тўрт-олти марта, ёш боғлар саккиз-ўн икки марта, тош-шағалли ерларда эса 20 мартагача суғорилади.\nҲосилга кирган боғлар гуллашдан олдин (апрель ойида) бир марта, гуллашдан кейин (май ойида) бир марта, меваларнинг тўкилиш вақтида (июнь ойида) бир марта, новдаларнинг жадал ўсиши ҳамда гул куртакларининг шакл-ланаётган даври (июль ойи)да икки марта, август ойида бир марта ҳамда кузги-қишки навларнинг пишиши олдидан (сентябрь бошларида) бир марта суғорилади.\nҲосилга кирган боғларни шу тартибда суғориш мева дарахтларининг бутун ўсув даврида ҳамма ҳаётий жараёнларнинг нормал кечишини ҳамда мўл ҳосилини таъминлайди. Боғ қишда қондириб суғорилган ҳамда куз бошларида ёғингарчилик бўлса, апрель ойида ва сентябрь бошларида суғорилмаслиги ҳам мумкин. Ёш боғлар эса тез-тез суғориб турилади. Биринчи сув баҳорда, куртаклар уйғона бошлаганда берилиб, қолганлари ҳар 15-20 кунда, июнь-август ойларида ҳар 10-15 кунда бериб борилади.\nУзум бир ерда 50-60 йил ва ундан ҳам кўпроқ муддат ўсиб, ҳосил бериб туради. Шунинг учун узумзор барпо қилишда худди бошқа тур боғлардаги каби барча агротехника талабларига каттиқ риоя қилиш зарур.\nУзумзор ери суғориш сувлари бемалол оқиб келиши учун 4-8 даража қия, яъни ҳар 1000 метрда 4-8 даража чамасида бир томонга сал қия бўлиши керак. Қиялиги 8-10 даражадан ортиқ бўлган ерларда узум қаторлари шу қияликка қараб турлича жойланади. Қиялик 10 даражадан, яъни ҳар 1000 метр масофада 10 метрдан ошса, бундай жойларда узумзорлар зинапоя шаклида барпо қилинади. Аммо атрофи дарахт ва тепаликлар билан ўралган, яъни ичида совуқ ҳаво туриб қоладиган участкаларда узумзор барпо этилмаслиги керак.\nТок ҳар хил тупроқли ерларга тез мослаша ва ҳатто бошқа экинлар учун ярамайдиган ерларда ҳам ўсиб, ҳосил қилавериш хусусиятига эга. Бу ўсимлик тоғ ёнбағирлари, сершағал жойлар ҳамда ер ости суви юза жойлашган дарё соҳилларига ҳам экилади.\nАммо узум унумдор, текис бўз тупроқ ва ўтлоқ ерларда мўл ҳосил беради.\nУзумдан мўл ҳосил олиш учун бу ўсимликка сув билан яхши таъминланган участка ажратилиши керак. Тоғ этаги ва тоғлик туманларда токзорлар мумкин қадар булоқ яқинидаги участкаларда ўстирилиши зарур. Бундай жойларда, яхшиси, ерларни машина ёрдамида суғориш ишини ташкил қилиш керак. Агар ер ости суви юза (0,5-1 метрдан юза) жойлашган бўлса, энг аввал зовур қазиш йўли билан бу сувлар чуқурлаштирилади.\nШўрхок ерларга (масалан, Бухоро вилоятида) барпо қилинган узумзор бирмунча яхши (гектаридан 14-15 т.дан) ҳосил бериб туради. Шўрхок ерларда: Бишти, Оқ тойифи, Пушти тойифи, Оқ ва қора шивилғони, Нимранг, Қизил хурмой, Саперави, Рислинг, Ркацители, Мускат венгерский (венгер Мускати), Баян-ширей, Тавквери ва бошқа навлар экилса, яхши ўсиб, мўл ҳосил қилиб туради.\nЕр ости суви юза бўлган жойларга Столовое вино ва қисман Шампан виноси қилинадиган узум навлари экилади. Ташишга унча ярамайдиган навларни бундай ерларга экиш тавсия этилмайди. Бу хилдаги ерларнинг озроқ қисмига яқин орадаги аҳолини таъминлаш учун хўраки навлар экилади. Аммо ер ости суви август ойида пасайиб кетадиган жойларда барча навларни ўстириш мумкин.\nКўчат ўтказиш ва ерни тайёрлаш қалинлиги\nУнумдор ерларга тупи кучли ўсадиган навлар сийракроқ (ҳар гектарга камроқ сонда) экилади. Узумзор ерини ишлашда техникалардан максимал фойдаланиш зарурлигини эътиборга олиб, узум қатор оралари 2,5-3 метр қилинади. Аммо республикамизнинг шимолий туманлари (Хоразм вилоятида ва Қорақалпоғистонда) узумларни қишда тупроқка қалинроқ кўмишга тўғри келади, шунинг учун бу ерлардаги ток қаторларининг ораси 3 метр қилинади. Қияликка экилган узум қатор ораларини ишлашда машина сурилиб кетиб, ўсимликни шикастламаслиги учун ҳамда узумни қалпоқли симли сўритокда ўстириш мақсадида қатор оралари 3 метрдан олинади.\nУзум кўчати кўкламда экиладиган бўлганда токзорга айлантириладиган ер кузда, кузда экиладиган бўлса, кўкламда ёки ёзда плантаж омочида чуқур ҳайдалади. Ёзда ҳайдашда ер серкесак бўлса, ҳайдаш билан кетма-кет борона босилади, акс ҳолда ер нами тез кўтарилиб кетади.\nТупроқ ости қаттиқ шағал ёки берч қаватдан иборат бўлган участкаларда плантаж омочи билан ҳайдашдан олдин ер 50-70 см. оралатиб чуқур юмшатиб чиқилади.\nУзумдан барвақт ва доимо мўл ҳосил олишнинг асосий шартларидан бири албатта, узумзор қилинадиган ерни ўз вақтида яхшилаб тайёрлаш, чунончи, ерни тўнка ва буталар ҳамда йирик токлардан тозалаш, яхшилаб текислаш, қияликларни зинапоя шаклига киритиш, ерни ўғитлаб, унумдорлигини ошириш ва яхшилаб ҳайдашдан иборатдир.\nАйниқса, шўрхок тупроқли майдонларни пухталик билан текислаш талаб этилади. Бундай ерларни аввало ҳар гектарига 2000-6000 кубометр сув сарфлаб, шўрини ювишга тўғри келади.\nУзум навлари ва парвариши\nУзумнинг тўрт мингга яқин нави маълум бўлиб, шундан 400 га яқини мамлакатимизда ўстирилади.\nУзум кўчати ниҳол ўтқазилгандан кейин узумзор тупроғи доимо юмшоқ ҳолда ва бегона ўтлардан тоза туриши керак. Бунинг учун кўклам ва ёз ойларида қатор оралари уч-тўрт марта культивация қилинади ёки ағдармай ҳайдалади, қатордаги туп оралари икки-уч марта чопилади. Кузда қатор оралари ағдармасдан 28-30 см. чуқурликда шудгорлаб қўйилади. Узум ўтказилишининг биринчи йилида узумзор, ерининг баланд-пастлигига қараб, икки ёқлама (узунасига ва кўндалангига) культиваторда ишлаб чиқилади.\nТок қатор ораларидан полиз экинлари ва эртаги картошка экиб фойдаланиш ҳам мумкин. Бу экинлар ёш ниҳолларга ҳалал бермаслиги учун улар ток қаторидан 0,5 метр кўчириб экилади. Қатор ораларидаги экинларни суғориш сентябргача тўхтатилиши зарур, шундагина ток новдалари совуқ тушгунча яхши пишиб улгуради. Узумлар қатор ораларига экилган экинлардан қатъи назар, алоҳида парвариш қилинади.\nТок экилишининг биринчи йили узумзор 8-10 марта апрель ойида бир-икки, май ва июнда икки марта, июлда икки-уч ва августда икки бор суғорилади. Бундан ташқари, ноябрь-февраль давомида узумзорга бир-икки марта сув берилади.\nНамли ерда узумзорлар қўлда ёки гидробур воситаси билан бир-икки марта суғорилади. Суғоришдан кейин узумзор ери юмшатилади.\nСувли ерлардаги икки-уч ёшли узумлар ўсув даврида тўрт-олти марта суғорилади. Бундан ташқари, куз-қиш даврида бир-икки марта сув берилади. Ер ости суви юза жойлашган участкаларда суғориш сони, шунингдек, ҳар галги суғоришда бериладиган сув нормаси (ер ости сувининг канчалик юза жойланишига қараб) турлича бўлади. Сершағал ерлардаги узумзор дастлабки ва кейинги икки йилда бўз тупроқли ерлардагига қараганда кўп марта суғорилади, лекин бунда ҳар галги суғоришда бериладиган сув нормаси камайтирилади.\nҲар галги суғоришдан кейин суғориш эгатлари юмшатиб чиқилади.\nУзумларни зараркунанда ва касалликлардан сақлаш учун профилактик тадбирлар кўрилади. Ёш узумлар қиш совуғидан шикастланмаслиги учун октябрнинг охирида кўмилади. Бу узумлар дастлабки икки йилда кўкламда кесилади. Узумлар кўмилгандан кейин текшириб чиқиб, уларни совуқ уришдан сақлаш чоралари кўрилади, чунки узум ёш вақтида совуққа нисбатан чидамсиз бўлади.\nУзум тупларини ўстириш тизими\nУзумни дарахтларда ўстириш. Бу жуда қадимий усул бўлиб, Сурхондарё вилоятининг (Денов, Шўрчи ва Китоб туманларидаги) тоғли жойлардаги қишлоқларида учрайди. Бунда узум тупи ёнига дарахт экилиб, узум шу дарахт устига чиқариб юборилади. Бундай узумлар қиш тушиш олдидан кўмилмайди, кўкламда новдаси барг ёзиш вақтида кесилади. Узумни бу усулда ўстириш ариқ бўйларида ўстирилаётган якка дарахтлар бўлган тақдирдагина қўлланилиши мумкин. Бунда парвариш иши энг кам бўлгани ҳолда анча яхши ҳосил олинади.\nБу усулнинг камчилиги: узум новдаларини парвариш қилиш қийинлашади, новдалари жуда қалинлашиб кетиши натижасида замбуруғ касаллиги кўп пайдо бўлади, ҳосилининг сифати пасаяди ва уни узиб олиш қийинлашади.\nУзумни кузда кесишда фақат заиф ўсган ва хом новдалари олиб ташланади. Бу узумлар шу ҳолда кўмилади. Узум апрель-май ойлари охирида кесилади. Бунда барча заиф ва ҳосилсиз новдалар олиб ташланади. Узумни бу хилда ўстиришда ҳар бир тупда кўп сондаги куртакка эга бўлган анчагина новдалар қолдирилганидан ҳосил мўл бўлади. Масалан, Самарқанд туманида Оқ шивилғони нави кўпгина участкаларда ерда ўстирилади. Натижада ҳар йили 20-22 тоннадан ҳосил олиб турилади.\nУзум дарахтини тирговичсиз ўстириш. Токни бу хилда ўстириш усули Сурхондарё вилоятининг жанубий туманларида учраб туради. Бу усулда ҳар гектарда 2000 тагача ток ўстирилади. Бунда тиргович талаб қилинмайди, лекин узумзорни ишлашда механизациядан фойдаланиш қийинлашади. Бу усул томорқа участкаларида ток кўмилмайдиган бўлганидагина қўлланиши мумкин.\nТокни ишкомда ўстириш. Узумни бу хилда ўстириш усули Тошкент, Фарғона ва Андижон вилоятларида кўп тарқалган. Бунда узум қаторларининг ораси 3,5-5,5 метр ва қатордаги туп ораси 2-4 метр қилинади. Эски узумзорларда қатор ораси 5 метр ва туп ораси 3 метр бўлган узумларни ҳам учратиш мумкин. Бунда гектарига 660 туп ток экилади ва ток тупи шахмат тартиб билан жойланади.\nТокни — "воиш" усулида сўрида ўстириш. Бунда узум горизонтал ва нишаб сўриларда ўстирилади. Узумни нишаб сўрида ўстириш усули Самарқанд вилоятида кўп тарқалган. Бунда узум тупи қия қилиб қурилган нарвонсимон сўрига олинади. Бундан ташқари, ярим горизонтал сўри ҳам бўлади, бунда узум ердан 0,5-0,7 метр баландликкача алоҳида тиргакда тикка кўтарилиб, сўнгра қиялаштирилади.\nГоризонтал сўри Фарғона водийсида кўп қўлланилади. Бунда узум қатори бўйлаб ҳар 3,5-4 метр жойга 2 метрлик бақувват устунлар ўрнатилади. Бу устунларнинг юқори томони пишиқ багазлар билан бирлаштирилиб, чор бурчак сўри ҳосил этилади. Мана шу багазлар устига узунаси ва кўндалангига ингичкароқ багаз қўйиб боғланади. Узум тупининг занги 2 метргача баландликда тик ўстирилиб, сўнгра унинг маданг ва новдалари сўри устига таралади. Узумни бу хилдаги сўрида ўстириш усули ток қишда кўмилмайдиган ва хўраки нав узумлар етиштириладиган жойларда қўлланилади. Бу хил сўрининг камчилиги шундан иборатки, кўп миқдорда ёғоч сарф бўлади, узум зараркунанда ва касалликлар билан кўпроқ зарарланади, узумзорни ишлашда механизациядан фойдаланиш қийинлашади.\nPaғa (кул тушиш касаллиги). Бу замбуруғ келтириб чиқарадиган касалликлардан бири бўлиб, ёш узум новдаларини, узум бошлари чўпини (бандини), ғужуми ва ёш баргларни шикастлайди. Шикастланган узум новдаларида қорамтир, ёйилган доғ пайдо бўлади, кузга бориб бу улар қизғиш тусга киради. Бундай новда ривожланмайди, келгуси йили ҳосили кам бўлади. Узум бошларидаги шингиллар яхши ривожланмай, чирий бошлайди, ғужумларда унсимон ғyбop пайдо бўлади, натижада унинг ўсиши тўхтаб, қурийди ёки кечроқ шикастланган бўлса, ёрилиб, сасий бошлайди. Узумзорда ҳаво сернам ва дим бўлса, бу касаллик кучайиб кетади. Paғa касаллиги замбуруғлари бир йиллик узум новдаларида қишлайди. Бу замбуруғ кўкламдан узум гуллагунча спора ҳосил қилади. Paғa бир йилда икки марта — кўкламда ва кузда кўпайиши аниқлаган. Касалланган узум тупларидан экиш учун новда тайёрлашга йўл қўйилмайди.\nКураш чоралари. Узум тупларини симли сўритокка кўтариб ўстириш керак. Хомток қилиш ишларини ўз вақтида пухталик билан ўтказиш, узумзорни қишда тўйдириб суғориш, аммо ёзда сувлашни камайтириш зарур. Узум гуллашига бир ҳафта қолганда икки ҳисса оҳак кукунига бир ҳисса олтингутурт кукуни аралаштириб чангланади ёки 0,5 даражали оҳак-олтингугурт қайнатмаси ва ёки 10 л. сувга 100 г. коллоид олтингутурт қўшиб тайёрланган 1 фоизли суспензия пуркалади. Узум гуллашининг охирида унга олтингугурт кукуни чангланади. Касаллик мавжуд бўлганда 10-15 кун оралатиб яна учинчи ва тўртинчи марта олтингугурт кукуни чангланади.\nДоғли антрокноз касаллиги. Бу касалликни замбуруғ келтириб чиқаради; у билан узумнинг новдаси, барги ва ғужумлари шикастланади. Зарарланган жойлари қорамтир ҳошияли доғлар билан қопланади. Касаллик кучайиб кетганда бу доғлар ўзаро бир-бирига қўшилади. Баргдаги доғ қуриб, унинг ўрнида тешик ҳосил бўлади. ўужумлардаги доғ қорамтир ҳошияли бўлиб кейинчалик қуриб қолади. Узум новдалари қораяди, қурийди ва синади. Бу касаллик кўкламдан то ёз ўрталаригача пайдо бўлади. Касалланган узум туплари уч-тўрт йил ичида қуриб қолиши мумкин. Касаллик салқин ва серёғин об-ҳавода ва узум туплари қалинлашиб кетганда кучаяди.\nКураш чоралари. Узумнинг касалланган новдалари кесилиб, ёқилади. Кузда узум тупларини кўмиш олдидан касалланган новдаларга темир купоросининг 6-8 фоизли эритмаси (10 л сувга 600-800 г купорос қўшиб тайёрланган эритма) ёки 0,5 даражали оҳак-олтингугурт қайнатмаси ва ёки 10 л сувга 800 г карболинеум қўшиб тайёрланган 8 фоизли эмульсия пуркалади. Кўкламда узумларга шўра чиқариш олдидан 1 фоизли бордо суюқлиги пуркалади ёки янги оширилган оҳак аралаштирилган олтингугурт кукуни чангланади. Ёмғир ёғиш даврларида (июнгача) узумларни бу хилда дорилаш иши ҳар 10 кунда такрорланади.\nЯшил мўғол (церкоспориоз) касаллиги. Бу билан узум новдаси ва барглари шикастланади. Май-июнь ойларида узум баргининг орқа томонида яшилсимон яхлит ғуборлар пайдо бўлади. Баргда сарғиш-қўнғир тўгарак доғ, ост томонида яшилсимон доғ пайдо бўлади. Бундай барглар барвақт тўкилиб кетади. Узум новдаларида эса доғнинг остидаги тўқималар қорайиб қурийди.\nКураш чоралари. Кўкламда узумда касаллик пайдо бўлгандан кейин уларга 0,5 даражали оҳак-олтингугурт қайнатмаси пуркалади ёки оҳак аралаштирилган олтингугурт кукуни чангланади. Агар касаллик кучайиб кетган бўлса, чанглашни 12-15 кун оралатиб бир-икки марта такрорлаш лозим. Тўкилган барглар йиғилиб, ёқилади.\nАлбатта, узумзор барпо қилиш борасида катта тажрибага эгамиз. Аждодларимиз минг йиллардан буён ушбу мевани етиштириб келишади. Биз юқорида тилга олинган узум ҳақида билганларимиз узумзор яратишни ният қилган фермерларга фойдаси тегади деган умиддамиз.\nМаълумотни таҳрирлади: info - 3-02-2017, 17:02\nҚишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигида муҳим масалаларга бағишланган\nЖорий йил 25 августда Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлигида...\n04.10.2014 Истиқлол берган истиқбол\nИстиқлол берган истиқбол Шу кунларда шаҳару...\nЖаҳон тажрибаларида минерал ўғитлар сарфи\nЖаҳон тажрибаларида минерал ўғитлар сарфи қандай? Бу саволга...\nХар бир фукаро мурожаати конунда урнатилган тартибда куриб чикилади ва жавоб...


Ўқитувчи бемор онаси туфайли дарсдан кетиб қолган ўқувчисини урмоқда (видео) » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nБугун ижтимоий тармоқларда ўқувчи ўқитувчи томонидан оёқ кийими билан дўппосланиши тасвирланган видео тарқалди.\nМаълум бўлишича, Урганч шаҳридаги Автомобиль ва йўллар касб-ҳунар коллежида юз берган воқеа деб номланган видеода ўқитувчи ва ўқувчининг исми фамилиялари келтирилмаган. Бироқ, ундаги суҳбатдан ўқитувчи кимё ва биологиядан дарс бериши, ўқувчи эса 1-курс талабаси Шерзод экани, онаси бетоблигини баҳона қилиб, дарсдан кетиб қолгани, ўқитувчи эса уни шу туфайли жазолаганини англаш мумкин.\nЎқитувчи ва ўқувчи ўртасидаги суҳбатдан тахминан мана шу тарзда кечган.\nЎқитувчи: «Кеча мен шундай сиқилдим, (кетаман деб) менга айтсанг бўлардику?»\nЎқувчи: «Кеча сизни изладим, ҳеч қаердан тополмадим, кейин...»\nЎқитувчи: «Менга айтсанг бўладику, онам касал десанг, мен тушунаманку?»\nЎқувчи: «Тушуниб турибсиз, кеча ҳам онамнинг аҳволи ёмон эди».\n(Ўқитувчи оёқ кийими билан уради)\nЎқувчи: «Мени тўғри тушунинг, онам касал дедимку?».\nЎқитувчи: «Мен тушуняпман, ҳатто бўлим бошлиғига айтганман, группада шундай бола бор, онаси касал, ҳар доим онаси «боламни қўллаб-қувватланг» деб айтади (ўқитувчи оёқ кийими билан уради). Сен менга нега айтмай кетдинг».\n(Ўқитувчи оёқ кийими билан уради).\nЎқитувчи: «Отанг қаерда?».\nЎқитувчи: «Сени ўқитмайман, бугуноқ йўқотаман».\nЎқувчи: «Кейинги йил бошқа группага ўтаман» (ўқитувчи оёқ кийими билан уради).\nЎқитувчи: «Сени бошқа гуруҳга ўтказмайман, жинни бўлибсан, мен шу ерда ишласам, сени бошқа гуруҳга ўтказаманми? Сени ўзингни йўқотаман. Менга азоб бериб, бошқа группага ўтмоқчимисан. Қараб тур, сени курсда қолдираман, кимёдан қолдираман, биология ҳам ўзимники, ундан ҳам қолдираман. (Ўқитувчи оёқ кийими билан уради). Шерзод, сени қолдириб юбораман! (Ўқитувчи оёқ кийими билан уради). Бошқа группага ўтармиш... Қаердан чиқди бу гап? (ўқитувчи қўли билан уради). Мен шу ерда ишласам, сени бошқа группага ўтказмайман, документингни олиб, (ҳайдаб) юбораман. (Буни аввало) мендан сўрайдилар, бошқа группага ўтиш учун приказ чиқиши керак. Курсдан курсга ўтмади деган гап - 1-курсни тугатмади деган гап» (Ўқитувчи оёқ кийими билан уради).\nЎқувчи: «Қўлингизни тортинг, уйимдагилар ҳам мени бундай урмаган»\nЎқитувчи: «Уйингдагилар қандай уради сени айт, мен ҳам сени шундай ураман»\nЎқувчи: «Уйимдагилар мени урмаган» (Ўқитувчи сочидан тортиб, оёқ кийими билан уради).\nЎқувчи: «Қўлингизни тортинг домла»\nЎқитувчи: «Мен ураман сени, бундан олдинги кун нега дарсдан қочдинг»\nЎқувчи: «Қочмадим домла»\nЎқитувчи: «Ундан олдинги кун, шанба куни қаерга кетдинг?».\nБош саҳифа » Жамият » Ўқитувчи бемор онаси туфайли дарсдан кетиб қолган ўқувчисини урмоқда (видео)\n13:06 Ўзбекистонда ўқитувчи ўз ўқувчисини аёвсиз калтаклади (видео)\n06:30 Коллежнинг директори ҳам ўқитувчиси ҳам ёлғончими? (Видео)\n21:16 Ўқувчининг пешонасига “аҳмоқ” деб ёзган ўқитувчи текширилади\n22:35 Видео: Ўқитувчи аёл ўқувчиларни калтаклади\n08:57 Давомат пастлиги сабаб 23 та таълим муассасаси раҳбарларига чора кўрилди


Мурувватда имомлар ибрат кўрсатмоқда - zarnews.uz\nМуборак Рамазон ойи давом этаётган шу кунларда Самарқанд шаҳар “Хўжа Абду Дарун” жоме масжиди жамоаси ва саховатли кишилар Самарқанд шаҳридаги 1-Меҳрибонлик уйига бориб, тарбияланувчилардан ҳол сўради. Уларни Рамазон билан қутлаб, бу ойнинг шукуҳи ва фазилати ҳақида сўзлаб бердилар. Муассаса тарбияланувчиларига озиқ-овқат маҳсулотлари ҳамда икки юздан зиёд бадиий ва илмий китоблар туҳфа қилинди.\n– Етимларга яхши қараш ҳар бир жамиятдаги ижтимоий тенгликнинг муҳим омилларидан бири, – дейди “Хўжа Абду Дарун” жоме масжиди имом хатиби З.Маҳмудов. – Уларга таом, кийим-кечак, таълим-тарбия бериш ўзига тўқларнинг зиммасидаги бурчдир. Шунинг учун ҳам Исломда бу масалага алоҳида эътибор берилган. Қуръони Каримда етимнинг ҳақига хиёнат қилмаслик, унга мурувватли бўлиш ҳақида бир қанча оятлар бор. Ушбу муборак кунларда халқимиз бунинг аҳамиятини теран англаб етса, нафақат савоб амалларимиз кўпаяди, балки бу жамият учун ҳам ниҳоятда фойдали иш бўлади.\n"Хўжа нисбатдор" жоме масжидида ҳам муборак Рамазон ойида айнан шундай ишларни ташкил этиш мақсадида "Саховат карвони" хайрия қутиси ташкил этилибди. Хайриядан тушган пуллар муҳтожларга, кам таъминланган оилаларга ёрдам тариқасида берилади.\nТеглар: Рамазон ойи


Ҳукумат қарори билан Халқ таълими вазирлиги тўғрисидаги низом тасдиқланди.\nЖорий йилнинг 18 февраль куни Халқ таълими вазири ўринбосари Сарвар Бобохўжаев Финляндия делегациясини қабул қилди.\nХалқ таълими вазирлиги ҳамда Адлия вазирлиги томонидан ҳуқуқий тарғибот бўйича тадбир ташкил этилди\nХалқ таълими вазирлигида соҳа фаолиятига доир қабул қилинган қонунлар моҳияти, таълим соҳасида фаолият юритаётган педагог ва ходимлар учун яратиб берган имтиёзларни тушунтириш борасида тадбир ташкил этилди.\nХТВ Тошкент шаҳрида илк бора ўтказиладиган EPAM INSIDER анжуманини қўллаб-қувватлади. Мазкур лойиҳа келгусида юртимиз ёшлари учун ахборот технологиялари соҳасида иш топиш имконини беради.\nХалқ таълими вазирлиги томонидан Заҳириддин Муҳаммад Бобур таваллудининг 536 йиллиги муносабати билан барча таълим муассасаларда маънавий-маърифий тадбирлар ташкил этилди.\nХалқ таълим вазирлиги Ўзбекистон футбол ассоциацияси билан ҳамкорликда умумий ўрта таълим мактабларининг 2005-2007 йилларда туғилган ўқувчилари ўртасида мини-футбол бўйича “ЎФА КУБОГИ” мусобақаси ташкил этилди.


Янгича дунё тартиботи – nurullohuz.com\nЯнгича дунё тартиботи\nБу йилги "Евровидение" танлови натижаси Ғарб ахлоқсизликда нақадар тубанлашиб бораётганини, ўзлари билан чегараланмай, у ахлоқсизликни дунёга ҳам ёйишга тиришаётганини кўрсатди. Энг ачинарлиси — у воқеанинг халқимиз орасидаги муҳокамасидан бугун бизнинг мусулмон жамиятимиз ҳам жиддий касал экани билиниб қолди. Кўр кўзларимизни очар, дайди шамоллар таъсирида ҳар ёқларга сочилиб кетган эсларимизни йиғиб олишга ёрдам берар деган ниятда бир ўрис тадқиқотчисининг ижтимоий тармоқларда ёйилган мақоласини ўрис тилида кўчириб босган эдим. Кўплар уни ўзбекчага ҳам ўгириш кераклигини исрор билан сўрай бошлашди. Махсус фанний мақола бўлгани учун уни ўзбекчага ўгириш қийин эди, албатта. Қўлимдан келганича, бир оз эркин таржима қилдим.\nБу ишларнинг технологияси жуда оддий. Ҳозир қўлимиздан келганича бунинг сирини очишга ҳаракат қиламиз.\nБу ишда бизга “Ўвертўн туйнуги” (Окно Овертона)2 ёрдам беради. Бу ҳақида эшитган борми?\nБу босқичда одамхўрлик мавзусини оммалаштириш учун уни тарихийми, афсонавийми, иложи бўлса, биронта замонавийми машҳур шахс номига боғлаб, шов-шув кўтарилади.\nАнтропофилия мавзуси ёппасига янгиликлар ва токшоуларга кириб боради. Энди одамларни киноларда, қўшиқ матнлари ва видеоклипларда ея бошлашади.\nБу хил олиб қочишларни машҳур токшоуларнинг шўрвасига маза киритадиган тузга ўхшатса бўлади:\n“Биз ҳозир сизларга фожиали севги тарихини ҳикоя қилиб берамиз. Йигит қизни емоқчи бўлди! Қиз эса, ўзини севимли кишисига егиздиргиси келди, бор-йўғи шу! Биз ким бўлибмиз, уларни қоралаймиз?! Балки уларнинг бу иши айни севгидир, муҳаббатдир! Севгининг йўлини тўсиб чиқишга кимнинг ҳаққи бор?!”\nКўтларнинг очиқликка чиқиши, қонун ҳимояси остига олиниши худди мана шу тариқа амалга ошган эди (энди улар ўзларини “гей” деб аташларини талаб қилишмоқда)!\n(2-сидан бошқа изоҳлар каминаники.)


«САЗА» – жеке раўажланыў ҳәм шаңарақ журналы\nБАСЛЫҚ ПЕНЕН ҚАРЫМ-ҚАТНАС ҚАҒЫЙДАЛАРЫ\nКөпшилик адамлар баслығы менен қарым-қатнас қағыйдаларын билмегенлиги ушын да жумыс орнында бир қанша машқалаларға дусласады. Ҳәттеки, жумысын да таслап кетеди яки қуўылады. Тийкарында, басшы менен қарым-қатнастың да биз әмел етиўимиз керек болған өзине тән қағыйдалары бар. Егер буған әмел етпесең, өзиңниң қыйналатуғының анық.\nГейде мәмлекетлик мәкемелерде ислеўши айырым адамлар басшысына «Баслық болса… өзине!» сыпатында мүнәсибетте болады. Және олар «Жумыс – мәмлекеттики. Маған жумысты берип қойған мәмлекет. Баслық не маған топыла береди? Мен баратуғын жерине бараман. Ҳақыйқатлық мен тәрепте» ямаса «Бизиң баслық меннен әдеўир киши. Ол мендей болып билмейди» киби ойларға берилип, баслығын писент еткиси келмейди. Әлбетте, бул – сайыз көз-қарастың ақыбети.\nОбновлено 31.03.2018 19:24\nЕгер ҳаял ер адамға бойсынбаса...\nЗаманагөй данышпан менен репортер ҳаял арасында болып өткен сәўбеттен…\n– Сиз «Ҳаял адам ер адамға бойсыныўы керек» деп дәлиллемекшисиз, солай ма?\n– Аўа, бул тәбийғый нәрсе емес пе?! Күйеўиниң алдында ҳаялы, әкесиниң алдында қызы бойсыныўшы инсан болып есапланады.\n– Егер ҳаялы күйеўине бойсыныўдан бас тартса, не нәрсе жүз береди?\nОбновлено 31.03.2018 19:19\nӨмириңди өзгертетуғын даналықлар\nӘдеп-икрамлы кийинетуғын ҳаял күйеўин бузылыўдан сақлайды.\nБатпақлықта жасайтуғын қурбақаға теңиз туўралы айтпай-ақ қой. Бәри бир исенбейди.\nТийкарында, бизлер дурыс ис-ҳәрекет етиўди билемиз. Бирақ, сол жолды тутыў қыйын.\nАта-аналар перзентлериндеги қәте-кемшиликлерди көрип, «Буларды олар кимнен үйренген?» деп ҳайран болысады, қыйналады. Тийкарында, ата-аналардың өзлери аңламай перзентлериниң жүрегине жаман иллетлердиң туқымын шашады ҳәм усы туқымлардан гүнә дарақлары өседи. Сонлықтан, егерде ата-аналар перзентлериниң мийримли ҳәм бәркамал инсанлар болып жетисиўин қәлесе – олар дәслеп өзлери әдеп-икрамлы болыўды үйрениўи тийис.\nОбновлено 31.03.2018 19:15\nӨМИР ЖОЛЫҢА ПӘНДИЎ-НӘСИЯТЛАР\nҲАЯЛДЫ ТЫҢЛАЎ КЕРЕК ПЕ?\nКөпшилигиңиз мына гәпти еситкен болсаңыз керек: «Ҳаялыңды тыңла, бирақ айтқанын керисинше исле». Тийкарында, бул сөзди дурыс түсинип билиўимиз керек. Яғный, бул гәп айырым жағдайларға ғана қарата айтылған. Мәселен, ҳаялың сениң алдыңа қандай да бир мақсет қойса, оның айтқанын тыңлама, яғный ер адам ҳаялының емес, ал өзиниң мақсетлерине жетисиўи тийис. Бирақ, бул ҳаялыңның ҳеш қашан айтқанын ислеме дегени емес. Егер ҳаялың «Маған қызыл көйлек алып бер» десе, сен оған қарасын алып берсең, дурыс бола ма?\nЕр адам өмирлик мақсетин өзи белгилеўи керек, ол ҳаялының сценарийинде болмаўы лазым. Қашан «Ҳаялыңды тыңла, бирақ айтқанын керисинше исле» көрсетпеси надурыс? Сен өз алдыңа мақсет қойсаң, ал ҳаялың саған сол мақсетке ерисиўиңде жол-жоба көрсетсе, оған әлбетте әмел ет. Өйткени, ер адам жүз берип атырған жағдайды ҳаялдай болып анық көре алмайды. Соның ушын да, ер адамның ең жақсы кеңесгөйи – оның ҳаялы. Демек, ҳаял адамды қашан тыңлаў керек екен? Алдыңа мақсет қоярда емес, ал оған ерисиў процесинде. Усыны умытпаң!\nОбновлено 31.03.2018 19:12\nСАЗА журналының №3 (96) - саны\nОбновлено 31.03.2018 18:59\nӨзиңнен жетик инсан менен дослас. Қыйналасаң, бирақ өсесең.\n– Қалайынша сизиң талабыңыз келисе береди? Сиз қай тәризде көп нәрселерге үлгересиз ҳәм барлық қубылысларға унамлы көзқараста бола аласыз?\n– Мен ҳеш ким менен таласып-тартыспайман.\n– Бирақ, бул мүмкин емес-ғой!\n– Мүмкин емес болса, мүмкин емес...\nОбновлено 03.03.2018 16:50\nОны қатты қушақлап ал!\nЖәнжеллестиңиз, бақырыстыңыз, бир-бириңизди кемситтиңиз. Ҳаялыңыз сизге ғәзепленип тур ҳәм кетип қалыўға таярланбақта. Бирақ, ҳеш қашан оның кетиўине жол қоймаң. Изине жетип алың да, өзиңизге қаратың ҳәм қатты қушақлаң. Ол қарсылық билдиреди, қушағыңыздан шығыўға ҳәрекет етеди, жаман сөзлер айтады, урысады, жылайды – сонда да қатты қушақлап, сөйлеместен тура бериң. Өзиңиздеги ашыў-ғәзеп, өкпе-гийне ҳәм көкирекликти жеңиўге ҳәрекет етиң. Умытпаң, тийкарында ол сизиң ҳеш қашан жибермегениңизди, өзиниң сизге қәдирли, керекли инсан екенлигин билиўди қәлейди.\nЖәне қайталайман, оның кетип қалыўына ҳеш қашан жол қойма. Дурыс, ол биринши кеткенинде ертеңине айланып келиўи мүмкин, буннан кейингисинде болса, қайтыўына үмитленбең.\nҲаял адам тәбийғый түрде физикалық жақтан әззи, ал руўхый жақтан биз ойлағаннан да әдеўир күшли. Олар исенеди ҳәм күтеди, күтеди ҳәм исенеди. Олардың күши мине усында.\nОбновлено 03.03.2018 16:35\nОбновлено 03.03.2018 16:19\nУшырасыў 22-март/саат 17:00\nОбновлено 03.03.2018 16:16\nСАЗА журналының №2 (95) - саны\nОбновлено 03.03.2018 16:13\nБети 6 бетлер 51


Шавкат Мирзиёев сиёсий портретига шарҳ - 19.07.2017, Sputnik Ўзбекистон\nЎзбекистон раҳбарининг 60 йиллик юбилейи арафасида Sputnik муаллифларидан бири Шавкат Мирзиёев сиёсий портретини тақдим этди. Шунингдек, у Россия ҳамда Ғарб... 19.07.2017, Sputnik Ўзбекистон\n18:15 19.07.2017 (янгиланди: 15:46 01.04.2021)\nЎзбекистон раҳбарининг 60 йиллик юбилейи арафасида Sputnik муаллифларидан бири Шавкат Мирзиёев сиёсий портретини тақдим этди. Шунингдек, у Россия ҳамда Ғарб Мирзиёевга нисбатан қандай муносабатда эканлигини таҳлил қилди\nИгорь Николайчук — халқаро хавфсизлик соҳаси бўйича эксперт, махсус медиаметрик тадқиқотлар Маркази.\nЎзбек халқи ҳақида улар табиатан моҳир мунозарачи, деб айтиш мумкин. Уларда "Эскисиз янги, ёмонсиз яхши бўлмайди" деган мақол бор, менга жуда ёқади.\n12 Ноябр 2016, 19:07\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев, агар унинг ушбу масъулиятли ва машаққатли (кесатиқсиз) фаолиятидан келиб чиқиб баҳо берадиган бўлсак, бу халқ ҳикматини у ўзи учун яхши бир сиёсий тамойил қилиб олган, дейиш мумкин. Чуқур ўйлаб қарайдиган бўлсак, бугунги кунда амалга оширилаётган самарали, аммо эҳтиёткорона ислоҳотларнинг маҳсули ҳам ана шунда (бу ҳақиқатда жуда зарур бўлган ўзгаришлар десак, тўғрироқ бўлур эди).\nШу билан бирга инкор этиб бўлмас бир тушунча борки — сиёсий жараёнларни идеал амалга ошириш — бу ушалмас орзу. Аммо бу умидсизликка тушишга сабаб бўла олмайди. Дарвоқе, хориж шарҳловчилари Ўзбекистон президентининг нафақат табассуми, балки унинг қарор қабул қилишига таъсир кўрсатадиган сезгирлигини ҳам қайд этадилар. Шу билан бирга Мирзиёев ҳамиша ўз хатоларини тан олади ва уларни тузатади.\nЖурналистикадаги сиёсий портрет жанри мураккаб ҳисобланади. Шарқона анъаналарга кўра, муаллиф кафти тиллага тўлиши ёки қамчи еб қолиши ҳам мумкин.\nШавкат Миромонович эса ўзининг 60 ёшида ўзига ҳайкал қўймоқчи эмаслиги сезилмоқда. Бу албатта, мақтовга лойиқ, аммо ғарблик "портретчилар" учун айрим ижодий ноқулайликлар яратади.\nУлар шунга мос муҳитни пойлашади — уларга ўз харамига эга, елпиғич тутган мулозимлар қуршовидаги голливудча шарқ мустабиди ёки замонавий тарғибот бозорида энг харидоргир "тоталитар етакчи"ни тасвирлаш учун баҳона керак. Бу "Марказий Осиё"дан яна нимани ҳам кутиш мумкин?!\nШавкат Мирзиёевни Кремлда тантанали қабул қилишди\n5 Апрел 2017, 15:35\nБу ерда бир ҳақиқатни айтиш жоизки, минтақа мавзусида қалам тебратадиган холис чет эллик экспертлар Мирзиёевни замонавий сиёсатчи деб аталишга лойиқлигини тан олишди.\nЎзбекистон президенти Марказий Осиё раҳбарлари орасида маҳаллий диний элитадан ўзини масофада сақловчи ягона раҳбар бўлса керак.\nБошқача қилиб айтганда, у диндорларни сиёсатга аралаштирмайди ва халқ урф-одатларини диний расм-русумлар билан адаштирмайди. Очиғини айтиш керак, масалан америкаликларга бу ёқади. "Сотқин Америка журналистлари" ҳақида нималар дейилишидан қатъий назар, Мирзиёевнинг кўпхотинликка қарши кураш бўйича қонунчиликни такомиллаштириш борасидаги ташаббуси Америка матбуотида холисона ёритилди. Мирзиёев муносиб баҳоланди.\nБу ерда яна бир яширин хавф, бошқача айтганда, танганинг иккинчи томони бор. Шавкат Мирзиёевни ғарблик манфаатпарастлар танишлари учун уни либерал йўналишдаги ислоҳотчи сифатида кўрсатиш, яъни "ўзбек Горбачеви"га айлантириш керак. Очиғини тан оламан, "қайта қуриш" деган сўзни эшитсам қўлим валидолга югуради. Ўйлайманки, фақат мендагина бундай бўлмайди. Шу боис бу ёрлиқ тезроқ олиб ташланишини чин дилдан истайман.\nУмуман олганда, Ўзбекистон президентида шахсий либерал-ислоҳотчиликка интилиш хусусияти йўқлиги ҳозирданоқ тан олиняпти. Глобалистлар яхши усул ўйлаб топишди: Мирзиёев ҳеч қандай ислоҳотчи эмас, бироқ мамлакат Каримов даврида айниқса иқтисодий жиҳатдан самарасиз бошқарилган, шу боис янги раҳбар Чикагоча услубда ислоҳотлар ўтказиши шарт. Бунинг учун эса биринчи навбатда ички сиёсатни эркинлаштириш даркор. Шавкат Миромонович, инсон ҳуқуқлари ҳимоячилари ва коррупцияга қарши кураш бўйича профессионал ҳаваскорларга эшикларни ланг очинг. Мана, бу борада ижобий белгилар ҳам бор.\nЎзбекистон ҳукумати Human Rights Watch ходимлари мамлакатда иш бошлашига рухсат беришга тайёрлигини билдирди. Тошкентга ВВС журналистлари ҳам қайтмоқда. Бироқ радикал либерализм тарафдорларига бу ҳам кам. Шу ўринда совет шоири Николай Олейниковнинг "Ношукр ҳиссадор" шеъри ёдга тушади. Шеърда шакар ва совун олган ҳиссадор балиқ ва ун ҳам қўшиб беришларини талаб қилганлиги ифодаланади.\nЭнди мамлакатга БМТнинг қийноқлар масалалари бўйича махсус маърузачиларни киритиш, фуқаролик жамият фаолларини озодликка қўйиб юбориш керак (бу ерда аввало 2005 йилда Андижонда бўлган қонли қирғинлар сабабчилари назарда тутилмоқда). Умуман олганда, Ўзбекистонда инсон ҳуқуқлари борасида мураккаб вазият юзага келган.\nХайрихоҳлик руҳидаги журналистлар Мирзиёев "кўплаб масалаларга янгича қарамоқда", "европаликларнинг нигоҳида инсон ҳуқуқлари бўйича мулоқотлар тикламоқда" деган фикрларга эҳтиёткорлик билан ишора қилишмоқда.\nБўлмаган гап! – деган жавоб янграмоқда либерализм тарафдорларидан. Уларнинг фикрича буларнинг барчаси режалар ҳақида баёнотлар, холос. Бунинг устига шуни ҳам унутмаслик керакки, у Каримов режимининг тарбияланувчиси, демак у ўзгармайди. Ва энг асосийси, "фитначилар" даврани бошқариб бормоқда. Миллий хавфсизлик хизматининг фуқаролик ташаббуслари ва кадрлар устидан назорати сақланиб турибди. Рустам Иноятов (МХХ раҳбари) президентга бўғма илон ўз ўлжасига қарагандек қарамоқда. Ҳақиқий миллий хавфсизлик учун уларнинг ҳар бири алоҳида қафасларга ажратилса эди.\nЎзбекистон раҳбари фаолиятининг айрим томонлари борки, улар ҳақида чет эл оммавий ахборот воситаларига таянмасдан гапиришни хоҳлардик. Бу албатта, Россия — Ўзбекистон муносабатларининг ҳолати ва ривожланиш истиқболларидир.\n9 Декабр 2016, 15:10\nБугунги кунда аксарият россиялик мутахассисларнинг фикрича, Ўзбекистон ҳукмрон элиталари қуйидаги геосиёсий тақсимотни инобатга олишга мажбур: Россия билан гуманитар ва ҳарбий соҳада алоқалар устуворлиги, Хитой Халқ Республикасининг иқтисодий соҳада етакчилиги, Россия ва Хитойнинг сиёсий соҳадаги динамик мувозанати. Менимча бундай ҳолат барчани қониқтириши керак. Айтганча, Мирзиеёв даврида Москва ва Тошкент ўртасидаги ҳарбий ҳамкорлик илгариги раҳбарият давридагидан кўра янгича тус олди. Россия ҳукумати ўзбек армиясини минтақадаги энг қудратли ва жанговар армияга айлантири истагини қўллаб-қувватлади. Афғонистондаги нотинч вазиятни ҳисобга олган ҳолда бу Россияни тўлиқ қониқтиради.\nЛекин бу ерда Ўзбекистон раҳбарияти олдида истиқболни белгиловчи бир масала юзага келмоқда: Россияни "кетувчи", Хитойни эса "юқорилаётган" давлат сифатида кўриш мумкин. Ва икки томонлама муносабатлар шу асосда қурилади. Бу ерда Ўзбекистон раҳбарида танлаш майдони мавжуд.\nБалки адашаётгандирман, ҳозирча Шавкат Мирзиёев Россия минтақада кўплаб объектив омиллар орқали тушунтириш мумкин бўлган қонуний манфаатларга эга эканлигини билдирмоқда. Яъни, Россиянинг ҳеч қаерга кетиш нияти йўқ.\nХуллас, ўзбеклар айтмоқчи қимирлаган қир ошар. Ўзбекистон Республикаси президенти сифатида Шавкат Миромонович Мирзиёев ўзининг биринчи довонига кўтарилмоқда. У ҳаракатда. Унинг сиёсий йўли равон бўлсин, ҳеч қачон адашмасин! Умри узоқ бўлсин.\nМуаллиф фикри таҳририят нуқтаи-назаридан фарқланиши мумкин.


Аҳмадинажодга Эрон президенти лавозими учун курашишга рухсат берилмади\n07:56 / 21.04.2017\nЭроннинг собиқ президенти Маҳмуд Аҳмадинажодга яна президентлик курсиси учун курашишга рухсат берилмади. Эронда сайловларни ўтказиш бўйича штаб Эрон президенти лавозими учун курашадиган номзодлар рўйхатини чоп этди. Бу рўйхат 6 кишидан иборат, бироқ унга Аҳмадинажоднинг номзоди киритилмади.\nНавбатдаги президентлик сайловларида Мустафо Ага Мирсалим, Исҳоқ Жаҳонгирий, Ҳасан Руҳоний, Иброҳим Раисий, Муҳаммад Бағир Ғолиб ва Мустафо Ҳошими Тоба иштирок этадиган бўлдилар.\nНомзодларни таркибига олий шиа диний бошқармаси вакиллари ва ислом ҳуқуқшунослари кирувчи Эроннинг кузатув кенгаши кўриб чиқди ва тасдиқлади.\nЭслатиб ўтамиз, Аҳмадинажод 2005-2013 йиллар давомида Эрон президенти бўлган. У консерватив ва аксиламериканча сиёсат юргазган, Россия ва араб давлатлари билан алоқаларни мустаҳкамлашни қўллаб-қувватлаган.\nАввалроқ Эроннинг олий диний раҳнамоси оятуллоҳ Али Ҳаменеий Аҳмадинажодга жорий сайловларда иштирок этмасликни тавсия қилганди.\nЭрон тарихидаги 12-сондаги президентлик сайловлари 19 май куни бўлиб ўтади.\nЭрон конституцияси кўра, кетма-кет уч муддат президент лавозимини эгаллаш тақиқланган.\nЭрон президентлик сайловлари Маҳмуд Аҳмадинажод


ФИФАнинг янги президенти Инфантино номи офшор можаросида тилга олингани маълум бўлди\nФИФАнинг янги президенти Жанни Инфантино номи офшор ҳисоб рақамлар ҳақидаги маълумотлар келтирилган "Панама ҳужжатлари"да эслатиб ўтилган.\nИнфантино имзоси УЕФА ҳамда эквадорлик Уго ва Мариано Жинкислар ўртасида телетрансляция ҳуқуқларини сотиш бўйича шартномалардан бирида тургани маълум бўлди. Жинкислар спорт маркетинги соҳасида коррупция ва ФИФАдаги коррупцион можарога алоқадорликлари ўрнатилган. Жинкислар ҳуқуқни сотиб олгач, уни асл нархидан 3 баробар қимматроққа сотганлар.\nУЕФА матбуот хизматида маълум қилинишича, шартнома энг яхши нархларни таклиф қилганлар билан тендер асосида тузилган ва бу ҳуқуқларни харид қилганлар улар билан кейинчалик нима қилишлари ташкилотга тааллуқли эмас.\n"Шартнома Жанни Инфантино томонидан у УЕФАнинг директорларидан бири бўлганда ва бундай ҳужжатларга имзо қўйишга ҳуқуқи бўлганда имзоланган. Шартномада, шунингдек, яна бир УЕФА директорининг имзоси турибди – бу одатий тартибот", дейилмоқда УЕФА баёнотида.\nАввалроқ ФИФАнинг ахлоқ бўйича ҳуқуқшуноси жумладан Жинкислар сабабли ички терговга тушгани маълум бўлганди. Офшор операциялар ҳақидаги ҳужжатларда, шунингдек, Лионель Месси ва УЕФАнинг собиқ президенти Мишель Платини номлари ҳам тилга олинган.


Талабага форма керак(ми)?\nМен бу йил Тошкент давлат иқтисодиёт университетининг иқтисодиётда ахборот тизимлари факультети талабаси бўлдим. Ҳаммадан ота-онам хурсанд. Аслида программист бўлишни мақсад қилгандим. Танлаган уч олий таълим даргоҳидан шуниси насиб этди. Ота-онам хурсандлигининг боиси ҳам шунда, агар илгаригидек бир йўналишга ҳужжат топшириб, ўқишга кириш лозим бўлганида “йиқилишим” мумкин эди. Онам ҳали ўқишга ҳужжат топширмасимдан яхши ниятлар билан оқ кўйлак, қора шим, галстук олиб қўйди. Тўққиз йил мактабда, уч йил академик лицейда ўқига бўлсам, ҳар йилги одат. Насиб этиб, ўқишга чиқдим. Биздан илк талаб қилингани ҳам форма ва интизом. Бу ҳол эриш туюлмади. Чунки форма масаласи феълимизга сингдириб юборилган. Айниқса, лицейда ўқиганимизда эрталаб эшик олдида қишлик кийимларимиз ичидан кўйлагимизнинг оқ ёқаси билан галстукни кўрсатиб кириш шарт эди. Уйимдагилар ҳам тартиб бир хил бўлиши формадан бошланади деб ҳисоблайди. Лекин ёшларда ўз ёқтирган либосини кийишга, кўркам кўринишга мойиллик бўлиши табиий ҳол. Бу менинг ёшимдагиларда ҳам бор ҳолат.\nУниверситетда учинчи ой ўқиётган бўлсам, бу ердаги шароитга, ички интизомга ўргандим. Уйда эса бир гап. Эрталаб, форма кий, галстук тақ. Лекин кутилмаганда ўтган ҳафта университетимизнинг янги ректори Қўнғиротбой Шарипов талабалар билан учрашувга галстуксиз келди ва шу ҳафтани галстуксиз ҳафта деб эълон қилди. Буни биз талабалар таълим тизимидаги улкан янгилик деб қабул қилдик. Дарсдан чиқибоқ ишга кетаётган талабаларни кўп кузатганман. Галстукни ечиб, сумкасига ёки чўнтагига жойлайди. Галстук кўп тақилганидан эмас, олиб юрилганидан эскириб кетади. Кейин талабанинг ёмон кўрган матоҳига айланади. Бошқаларга билмадим. Мен учун шундай.\nГалстукни ҳам тақадиган кунлар, байрамлар бор. Биз эса биринчи синфдан бошлаб, бўйнимизга осилган матоҳдан чарчаган эканмиз. Биз мустақиллик болаларимиз, деб кўп айтамиз. Ота-онам мустамлака даврида мактаб ўқувчилари қизил рангдаги галстук тақишга мажбур экани ҳақида айтишган. Мустақиллик фарзандларини ранги бошқа галстукка ўтказишдан нима наф. Агар жамиятда табақалашувни йўқотиш учун форма талаб қилинса, болалар формадан бошқа буюмлари билан ҳам ўзларини ажратиб олишаверади. Хуллас, галстуксиз ҳафтани ўтказдик. Дам олиш куни ижтимоий тармоқларда Тошкент давлат иқтисодиёт университети талабаларига форма бекор қилингани ва беш кунлик ўқув ташкил этилгани тўғрисида хабар тарқалди. Душанба куни илк бор ўзим истаган кийимда (лекин барибир сипо) ўқишга отланар эканман, устозлар тўхтатиб, форма сўрашидан ҳадик ва хавотирда эдим. Йўқ, ҳаммаси жойида. Барибир тўқсон фоиз талабаларда форма бор экан. Мендаги ҳадик уларда ҳам бўлган, шекилли.\nШу ўринда яна бир гап. Биз талабаликка тайёрланар эканмиз, инглиз тилини пухта ўргандик. Ўқув курсларида чет элдаги талабалар ҳақида билиб олдик. Бизнинг уларга ҳавасимиз келган жойи ҳам талабалар исталган кийимида дарсда ўтириши эди. Кейин биз ўзимиз ҳам қайси давлатнинг талабалари ҳаётини ўргансак, бир хил – формасиз эканига ҳайрон бўлардик. (Очиғи ҳавасимиз келарди). Бир хиллик одамни зериктиради баъзан. Айниқса, менинг ёшимдагилар учун.\nБиз барибир ўзбек хонадонида вояга етганмиз. Либос масаласи эркин бўлгани билан кўчага хос турли оҳанжомалар киймаймиз. Ота-онам зиёли бўлгани боис оилада этика биринчи ўринда туради. Бу кийиниш, юриш-туриш ва бошқа масалаларда ҳам. Айни пайтда бошқа олий ўқув юртларида ўқиётган ўртоғларим, тенгдошларим бизга ҳавас қилаётганини айтишмоқда. Биз эса оддий кийимда ўқишга боряпмиз. Яшасин, мустақиллик ёшлари!


17:18 26 Сентябр 2020\n17:34 11.10.2019 (Янгиланган 17:45 11.10.2019) Ҳавола олиш\nЎзбекистон, Тожикистон, Қирғизистон президентлари Марказий Осиёда экстремистик ғоялар тарқалиши масаласини кўтаришди.\nТОШКЕНТ, 11 окт – Sputnik. МДҲ давлат раҳбарлари саммитида Ўзбекистон, Тожикистон ва Қирғизистон президентлари Марказий Осиёда экстремистик ғоялар тарқалиши масаласини кўтаришди, деб хабар қилди БЕЛТА нашри.\nЎзбекистон 2020 йилда МДҲда раислик қилади\nБиринчи бўлиб сўзга чиққан Тожикистон президенти Эмомали Раҳмон ўз нутқида Марказий Осиё давлатларидаги ички хавфларга алоҳида эътибор қаратди.\n“Бу экстремистик мафкуранинг тарқалиши, шунингдек, Яқин Шарқдаги ҳарбий операциялар зоналаридан МДҲ давлат фуқаролари қайтиши ҳисобига таҳдид мавжуд”, - деди Тожикистон етакчиси.\nТожикистон президенти Афғонистондаги вазиятга алоҳида эътибор қаратди.\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев терроризм таҳдиди чегараларни ювиб ташламоқда деб айтди. Терроризм, экстремизм, уюшган жиноятчилик ва наркотрафикка самарали қарши туриш учун давлатлар ўртасида яқин ҳамкорлик зарур.\n“Бугун Афғонистонда рўй бераётган барча воқеалар бизни жуда ташвишлантиради. “Демократик” сайловлар қандай якун топиши ва бу бизга қандай натижаларни олиб келиши ташвишлантиради”, - деди Мирзиёев.\nҚирғизистон президенти Сооранбай Жээнбеков ҳамкасбларини қўллаб-қувватлади.\nСуриядаги ҳарбий амалиётда бир нафар турк аскари ҳалок бўлди\n“Бундай вазиятда МДҲ давлатлари хавфсизлик соҳасидаги ҳамкорликни кучайтириш зарур. Айниқса, чегара хавфсизлиги ва уни ҳимоя қилиш соҳасидаги ҳамкорлик муҳим аҳамиятга эга”, - деб таъкидлади Қирғизистон етакчиси.\nҚирғизистон президенти МДҲ мамлакатлари махсус хизматлари ҳамкорлигини кенгайтириш ва такомиллаштиришни таклиф қилди.\nРоссия президенти Владимир Путин бу таҳдидга янги хавфни қўшиш мумкинлигини таъкидлади. У Суриянинг шимолий-шарқидан Туркия ҳарбий операцияси натижасида курдлар томонидан ушлаб турилган жангарилар қочиши мумкинлигини айтди.


ЎзА - Умримизни ёритувчи нур\nУмримизни ёритувчи нур\n23.05.2018 15:20 Чоп этиш версияси\n– Ўғлим мендан кўра синф раҳбарининг гапларига кўпроқ қулоқ солади-я, – ажабланиб сўзлаб қолди Зулфия опа. – Уйга берган топшириқларини битта ҳам қўймай бажариши билан бирга мактабга мобиль телефон олиб бормаслик, ножўя сўзларни айтмаслик, доим озода юриш сингари кўплаб йўл-йўриқларига ҳам сўзсиз амал қилади.\n– Демак, устози наинки ўз фани бўйича, балки болаларга тўғри ва ижобий таъсир ўтказиш, уларнинг кўнглига йўл топа олиш бўйича ҳам моҳир мураббий экан. Бундан фақат суюнишимиз керак. Фарзандимизнинг ўқитувчисидан ёлчибмиз, – деб уни қувватлади турмуш ўртоғи.\nБолалар мисоли беғубор кўзгу. Катталарнинг қандайлиги, жажжиларнинг ҳуқуқ ва манфаатларига нечоғли ҳурмат билан қараши, самимий ёки аксинча муомаласи, меҳр ва эътибори уларнинг катталарга, айниқса, педагогларга бўлган муносабатида ўз аксини топади.\nБугунги шиддатли глобаллашув даври ёш авлод феъл-атвори, хулқи, дунёқараши, атрофни идрок этишига ҳам ўзининг салбий таъсирини ўтказмади, десак янглишган бўламиз. Болаларнинг шўх, шиддатли, ҳозиржавоб, бетоқатлиги ҳам рост. Азалдан ўқитувчилик, устозлик мартабаси улуғ саналган халқимизда бугунги кунда болаларнинг айрим ҳолларда ўқитувчига нисбатан беписанд, баъзан бетгачопар муносабатидан ҳам сира кўз юмиб бўлмайди.\nШулар ҳақида ўйласам, устоз адиб Озод Шарафиддиновнинг "Ижодни англаш бахти" китобида келтирилган ҳаётий ҳикоялар кўз ўнгимда гавдаланаверади. Ўқувчиларнинг ўқитувчи олдида, айниқса, ишга янги келган мураббий кўз ўнгида ўзларини бир кўрсатиб қўйишга бўлган интилишлари, дарсни бузишга уринишлари, асоссиз тўполон ва шўхликлари, дарсдан "қуён" бўлишлари ғоят ҳаётий, оддий, ишонарли тарзда ифодаланганки, ўзимизнинг ўқувчилик давридаги шу каби ранг-баранг "ҳангомалар" беихтиёр ёдга тушаверади. Демак, замон чархи қандай айланмасин, болалар эса ҳамиша шўх, қайсар, қулоқсиз. Оддий, одмигина, камтар, лекин инсонийлик бурчига, касбига, виждонига содиқ ўқитувчилар болаларнинг меҳрини қозонишга, уларга билим билан бирга, энг аввало, одамийликдан сабоқ берган устозлар ўқувчиларда турли фанларга қизиқтириш билан бирга ҳаётга бўлган муносабатининг тўғри шаклланишига муҳим пойдевор яратган.\nБугун-чи, бугун ўқитувчи ва ўқувчи муносабати қандай шаклланган? Бунда ота-оналарнинг ўрни қандай?\n– Болалар ёлғонни, сохталикни, иккиюзламачиликни, қўрс муомалани сира ёқтирмайди, – дейди пойтахтимизнинг Юнусобод туманидаги 313-мактаб ўқитувчиси Наргиза Исломова. – Шу сабабли улар билан ростгўй, хушмуомала ва айни дамда худди катталар каби жиддий муносабатда бўлиш мақсадга мувофиқ. Айнан ўқитувчининг қиёфасида уларнинг кўз ўнгида жамиятдаги одамлар намоён бўлади. Боланинг келгусида қандай касб танлаши, қандай инсон бўлиб камолга етиши аксарият ҳолларда ўқитувчига ҳам боғлиқ. Айрим ҳолларда ота-оналар кундалик иш-юмушлар, турли ташвишлар билан бўлиб бола тарбиясини фақат мактабга, ўқитувчига ташлаб қўйганидан ҳам кўз юмиб бўлмайди. Ахир таълимдан ташқари пайтда, оила шароитида ўқувчилар ота-оналари назоратида бўлиши керак эмасми?! Боланинг мактабга, ўқишга, устозга бўлган муносабатини тўғри шакллантиришда ота-оналар ҳам ўқитувчилардан кам роль ўйнамайди.\nПсихологларнинг фикрича, педагогга қўйиладиган асосий ва ўзгармас талаблар болаларга бўлган меҳр, ўзи ишлайдиган соҳа бўйича махсус билим, кенг фикрлай олиш, педагогик интуиция, юқори савияда ривожланган тафаккур, чуқур билим, маданият ва яхши хулққа эга бўлиш, болаларни ўқитиш ва тарбиялашнинг турли услубларидан моҳирона фойдалана олишни билишдан иборат. Бу хусусиятлар педагогнинг ўз устида тинмай ишлаши туфайли шаклланади. Ўқитувчи ва тарбиячиларнинг кўплиги сир эмас, бироқ бу касбни юксак даражада, муваффақият билан адо этиш мушкул иш. Педагог учун қўшимча, лекин нисбатан турғун талаблар қаторига киришувчанлик, яхши маънодаги артистлик, шодон хулқ, яхши дид-фаросат ва бошқаларни киритиш мумкин. Бу хусусиятлар энг асосий ўринда турмаса-да, аммо ўқитувчи фаолияти учун катта ёрдам беради.\n– Баъзан ўқитувчи ва ўқувчи ўртасидаги муносабатлар кўнгилсиз тус олганига гувоҳ бўлиш мумкин, – дейди Раҳимжон Қодиров. – Менинг уч фарзандим мактабга боради. Уларни мактабга кузатиш ва кутиб олиш жараёнида ғалати ҳолатга гувоҳ бўлганман. Айрим ўқувчилар бугунги фаровон ҳаётни, дориломон кунларни, яратиб берилаётган кенг имконият ва имтиёзларни худди ўз-ўзидан пайдо бўлганидек, шунчаки осмондан тайёр ҳолда тушганидек қабул қилади. Бу эса ёшларда атроф-муҳитга, кенг имкониятларга, мустақиллик неъматларига нисбатан беписандлик, бефарқлик, очиқроқ айтганда ношукурлик, масъулиятсизлик кайфиятларини юзага келтираётгани жуда афсусланарли. Болаларга билим олиш йўлидаги кенг имкониятлар, устозни ҳурматлашга оид кўникмаларни сингдиришда ота-оналар ҳам масъулдирлар.\n– Бугун бола билан муомалада бўлишда унга жазо бериш ёки қўпол муносабатда бўлиш, турли руҳий зарбалар бериш мутлақо ярамайди, – дейди пойтахтимизнинг Шайхонтоҳур туманидаги "Янгиобод" маҳалла фуқаролар йиғини раиси Манзурахон Валиева. – Ўқувчи билан муносабатда бугунги кун янгича ёндашувни талаб этмоқда. Болани койиш, уни кўпчилик ичида изза қилиш, уялтириш яхши натижаларга олиб келмайди. Унинг ўрнига болани нима қийнаяпти, нима учун ўқувчи ёмон ўзлаштиряпти, унинг онгида, хаёлида нималар кечаётганини, ўйлантираётган муаммоларини самимий тарзда аниқлаш, кўнглига йўл топа билиш муҳим аҳамият касб этади. Сир эмаски, ота-оналар ҳам турли ҳою-ҳаваслар, манманликка бўйсундирилган орзуларни деб ўз фарзанди тарбиясига беэътиборроқ бўлиб қолган. Маҳалламизда ёшлар тарбиясида турли нохушликларга йўл қўймаслик, ўқитувчи ва ўқувчи ўртасидаги муносабатлар тарозисини тўғри шакллантиришга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Шу мақсадда ҳудудимиздаги 13-умумий ўрта таълим мактаби билан узвий ҳамкорлик йўлга қўйилган. Бу эса тарбияси мураккаб болалар билан ишлашда педагогларга яқин кўмачи бўлиш, ёшлар маънавиятини тўғри шакллантиришда ғоят қўл келмоқда.\nЁш авлоднинг таълим-тарбиясига мамлакатимизда давлат сиёсатининг устувор йўналиши сифатида эътибор қаратилмоқда. Ўқитувчи бу борадаги масъулиятни вазифаларни адо этишда етакчи ўрин эгаллаши шубҳасиз. Шу сабабли юртимизда ўқитувчиларни ҳар жиҳатдан қўллаб-қувватлаш, уларнинг самарали меҳнат қилиши учун етарли шароитларни яратишга алоҳида эътибор берилмоқда. Бу эса барча ўқитувчилардан ўз касбига сидқидилдан, янада кўпроқ фидойилик ва жонкуярлик билан ёндашишни талаб этмоқда. Зеро, моҳир, жонкуяр устозларнинг ўгит ва сабоқлари барчамизнинг ҳаёт йўлларимизни умрбод нурафшон этиши шубҳасиз!\nНазокат Усмонова, ЎзА


СПОРТЧИЛАРИМИЗ АШХОБОДДАН ҚАЙТИШДИ - Ўзбекистон овози газетаси\nСПОРТЧИЛАРИМИЗ АШХОБОДДАН ҚАЙТИШДИ\nАшхобод шаҳрида бўлиб ўтган Ёпиқ иншоотларда ва жанг санъатлари бўйича V Осиё ўйинларида иштирок этган спортчиларимиз Ислом Каримов номидаги Тошкент халқаро аэропортида кенг жамоатчилик, спорт мухлислари ҳамда оммавий ахборот воситалари ходимлари томонидан тантанали равишда кутиб олинди.\n— Мусобақада туркман кураши беллашувларида биринчи, белбоғли кураш бўйича иккинчи, қирғизларнинг олиш курашида учинчи ўринни олдим, — дейди Ўзбекистон терма жамоаси аъзоси Илҳом Машарипов. — Беллашувларда Туркманистон ва Қирғизистон спортчилари бизга асосий рақобатчи бўлди. Совринли ўринларни эгаллаш учун жамоамиз билан кучли тайёргарлик кўрган эдик ва натижаларимиз ҳам шунга яраша бўлди. Эришган ютуқларимда мураббийларимнинг ҳиссаси катта. Шу боис Жамолиддин Бозоров ҳамда Муҳиддин Ашуровга миннатдорчилик билдираман. Келаётган байрам билан устозларимни ва мураббийларимни чин қалбимдан табриклайман.\n— Ўғлим Осиё ўйинларида совринли ўринларни эгаллаб келганидан хурсандман, — дейди Файзулло Умматовнинг онаси Дилором Эшиева. — Олти ёшлигида кураш билан шуғуллана бошлаганди. Дастлабки медалини 7 ёшида қўлга киритди. Неча йиллик меҳнатларидан сўнг, ютуқларга эришди. Ўн карра Ўзбекистон чемпиони бўлди. Хорижда бўлиб ўтган мусобақада биринчи марта иштирок этди. Осиё ўйинларига кетишдан аввал «онажон», мусобақадан сизга албатта медаль олиб келаман», деб ваъда берган эди. Бугун у ниятига эришди, — медалга сазовор бўлди. Бундан кейин янада юқори ўринларни эгаллашини тилаб қоламан.\n— Осиё ўйинларида Белбоғли кураш ассоциацияси номидан 10 нафар спортчимиз 6 йўналиш бўйича курашди, — дейди Ўзбекистон белбоғли кураш ассоциацияси бош котиби Носир Азизов. — 2 олтин, 4 кумуш, 17 бронза, жами 23 медални қўлга киритдик. Ўзбекистон учун илк олтин медални белбоғли кураш бўйича Манзура Мўйдинова олиб берди. Натижаларимиздан кўнглимиз тўлди. Насиб бўлса, ноябрь ойида катталар ўртасида Ўзбекистон кубоги бўлиб ўтади. У ерда терма жамоа учун муносиб номзодларни саралаб олиб, кейинги мусобқаларда натижамизни янада яхшилашга ҳаракат қиламиз.\n— Осиё ўйинларида кўп рақибларни кўрдим, улар билан жанг вақтида хато-камчиликларимни билиб олдим, тажрибам ошди, — дейди кикбоксинг бўйича кумуш медаль соҳиби Жавоҳир Элбоев. — Кейинги мусобақаларда олтин медаль олишга ҳаракат қиламан. Бизга ватандошларимиз ва спорт мухлисларининг эътибори жуда катта куч берди. Ҳар бир жангдан сўнг, мухлисларни олқишларини, табрикларини эшитиб, кучимизга куч қўшилди. Бизни қўллаб-қувватлаб турган мухлисларга миннатдорчилик билдираман.\n— Осиё ўйинларида кучли ва ёш спортчилар иштирок этди, — дейди самбо бўйича олтин медаль соҳиби Неъмат Ёқубов. — Мусобақада Ўзбекистон норасмий умумжамоа ҳисобида бешинчи ўринни эгаллади. Бу биз учун катта шараф ва мазкур натижамизни яхшилашга ҳаракат қиламиз.\n— Мезбонлар Осиё ўйинларига юқори савияда тайёргарлик кўришган экан, — дейди Жисмоний тарбия ва спорт давлат қўмитаси матбуот хизмати раҳбари Мирзаҳаким Тўхтамирзаев. — Олимпия шаҳарчасида спортчилар, мураббийлар, ҳакамлар, меҳмонлар, томошабинлар учун қулай шароит яратиб берилди. Мусобақалар давомида ареналар томошабинлар билан тўла бўлди. Яна бир диққатга сазовор жиҳат шуки, спорт иншоотлари махсус режа асосида бир-бирига яқин қилиб қурилган экан. Теннис мусобақасини томоша қилиб чиқсангиз, 100 қадам нарида сузиш ҳавзаси, кичик баскетбол майдони уларнинг ўртасида жойлашган. Бу мусобақалар бўлаётган комплексларга вақт йўқотмасдан, тез етиб боришга имкон яратди. Осиё ўйинларини 750 дан ортиқ журналист ёритиб борди. Салкам икки ҳафта давомида Туркманистон телевидениеси фақат Осиё ўйинлари билан яшади. Спортчилар бир-бирига дўст бўлди. Бу мусобақанинг таассуротлари уларни бир умр тарк этмайди, деб ўйлайман.


ССВ Қозоғистон вакцинаси 9 ойлик вақтинча рўйхатдан ўтди\nҚозоғистоннинг KazCOVID-in вакцинаси 31 декабрда вақтинча рўйхатдан ўтди. Бу ҳақда 13 январь куни бўлиб ўтган брифингда Соғлиқни сақлаш вазирлиги Тиббиёт ва фармацевтика назорати қўмитаси раиси ўринбосари вазифасини бажарувчи Нурлйбек Асйлбеков маълум қилди.\n- Соғлиқни сақлаш вазирлиги барча вакциналарни тайёр бўлишига қаратилган масалалар устида ишламоқда. Аммо ҳақиқатларни инобатга олган ҳолда, бугун биз ўзимизнинг ички вакцинамизга ва «Спутник V» га кўпроқ тайёрмиз. Бугунги кундан бошлаб вақтинча рўйхатдан ўтиш маҳаллий KazCOVID-in вакцинасига топширилди. Вақтинчалик рўйхатдан ўтиш 31 декабрь куни 9 ойга расмийлаштирилди, — деди Асйлбеков.\nУ вакцинацияга тайёргарлик жуда фаол кетаётгани, шунингдек, шприцларни тайёрлаш, логистика ва сақлаш масалалари ҳақида гапирди.\n- Энди SK-Pharmacia вакциналарни кенг миқёсда жойлаштириш мумкин бўлган тўртта марказни тайёрлади. Соғлиқни сақлаш бўлимлари ва «SK-Pharmacia» омборлари ўртасидаги алоқалар ишлаб чиқилди, ҳозирда вакциналарни сақлаш ва ташиш бўйича тўлиқ услубий тавсиялар ишлаб чиқилмоқда. Ҳозир шприцлар захиралари тайёрланди — вакциналарнинг дозалари учун эмлашнинг ўша ҳажмлари учун ва келажакда бу жараён давом этади, — деди Асйлбеков.\nМаърузачи чет элда ишлаб чиқарилган вакциналарни рўйхатдан ўтказиш истиқболлари ҳақида ҳам гапирди.\n- Биз ҳозиргина Pfizer ва Modernaни хорижий компаниялардаги ҳамкасблар билан муҳокама қилдик. Биз уларни таклиф қиламиз. Қозоғистон Республикаси қонунчилиги — соғлиқни сақлаш ва соғлиқни сақлаш тизими тўғрисидаги кодекс ва дори воситаларини рўйхатдан ўтказиш ва экспертизадан ўтказиш қоидалари 70 кунгача рўйхатдан ўтишни тезлаштиришга имкон беради. Миллий экспертиза маркази ҳужжатларни текшириш ва таҳлил қилиш устида ишлашга тайёр. Ушбу маълумотлар ушбу компанияларга етказилган ва бу масала музокаралар босқичида, — деди Асйлбеков.\nРоссиянинг «Спутник V» вакцинасида, унга кўра, ҳозирда тайёргарлик ишлари олиб борилмоқда ва тегишли рўйхатга олиш ҳужжати топширилиши керак. Бундан ташқари, режалаштирилган жадвалга мувофиқ тест натижалари ижобий бўлса, февраль ойининг охирига қадар эмлаш учун вакциналар партияси кутилмоқда.\nҒарбда энг машҳурлари ҳозирда учта эмлаш — fizerP / BioTech, Moderna ва AstraZeneca томонидан Оксфорд вакциналари. Клиник синовларнинг кейинги босқичларида Pfizer / BioTech ва Moderna компанияларидан вакциналар 90 фоиздан юқори самарадорлигини кўрсатди. АстраЗенеcа вакцинасининг сўнгги синов натижалари 70 фоиз самарадорлигини кўрсатди. Хитойнинг Sinopharm компанияси томонидан ишлаб чиқарилган яна бир коронавирусга қарши эмлаш 79 фоиздан сал кўпроқ самарадор эканлиги исботланди. Россия Спутник V COVID-19 вакцинасини маъқуллаган биринчи мамлакат бўлди, аммо халқаро илмий ҳамжамиятнинг аксарияти рўйхатга олиш механизмининг шаффофлигини шубҳа остига қўйдилар. Шунга қарамай, 2020 йил ноябрь ойида Кремль матбуот хизмати Қозоғистон ва Россия раҳбарлари COVID-19 га қарши вакцинани биргаликда ишлаб чиқаришни муҳокама қилганликлари ҳақида хабар беришди. Кейинчалик, Қозоғистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги Россия вакцинаси Қарағанда ишлаб чиқарилишини эълон қилди.\nҚозоғистон ҳукумати аҳолини маҳаллий вакцина билан эмлашни устувор вазифа деб билади.\nБрифингда, шунингдек, 11 январь куни 3000 кўнгиллиларга эмлаш ишлари тугатилгани айтилган. Энди улар, Асйлбековнинг сўзларига кўра, тадқиқотчилар назорати остида. Ва бошқа кўнгиллилар кутилмайди. Илгари, расмийларнинг фикрига кўра, клиникадан олдинги синовларнинг иккинчи босқичида КазCОВИД-ин коронавирусига қарши Қозоғистон вакцинаси 96 фоиз самарадорлигини кўрсатди.


Ўзбекистонлик дўстдан жавоб ёки "яшасин яланғоч ашулачилар!" - BBC O'zbek\nImage caption Бу Лола Йўлдошева...\nАссалому алайкум, дўстим, мактублар учун раҳмат, бир эмас, бир неча мактуб йўллабсан, энди мен ҳам бир замондошинг сифатида жавоб ёзишга қарор қилдим.\nАввалига, сенинг мактубларингга қолдирилган изоҳлар орасидан биттаси менга жуда ёмон таъсир қилганини айтсам, ўқувчилардан бири “ёзганингиз билан бирор нарса ўзгармайди, фойдаси йўқ”, дебди.\nЭҳтимол фойдаси бўлмас, ростдан, жамият уч-тўртта мактуб билан ўзгариб қолмайди, аммо шу мактублар нималаргадир туртки беради деган умид, очиғини айтсам, сенда ҳам, менда ҳам ҳали бери сўнадиган кўринмайди.\nОҳ, бу мавзуга тил текизмаган одам қолмади, зиёли дегани билан ўтирсанг ҳам соатлаб “миллийлик”, “маънавият”, “буюк тарих” ҳақида...бир эзилиб, бир куюниб, бир шу замонага қараб ваъзхонлик қилишади.\nБир ойча аввал шунақа давраларнинг бирига тушиб қолдим, энди Лола билан Райҳондан бошлашганида шартта “ақлли” телефонимни олдимда, “Гулнора Каримова” деб расмлар қидирувига бердим! Ана чиқиб келди расмлар, мана чиқиб келди, ишон, расмларни кўриб, ўтирганларнинг орасида бир нафари қизариб ҳам кетди! Кейин телефон қўлма-қўл бўлди, энг кулгилиси зиёлинамолардан бири “энди, буёғи сиёсат...” деб қолса бўладими?!\nImage caption Бу эса Гулнора Каримова\nНимага сиёсат бўлади? Оғиз кўпиртирилаётган “миллий қадрият”лардан президентнинг қизи устунми?\nБошқа бир зиёли эса бирдан ўрнидан турди. Дўқ-пўписа билан менга қарата, “манга қаранг, президентимиз қизи бўлса ҳам танобини тортиб қўйдими, қўйди, қамаб ҳам қўйдими, қўйди, бир ота бўлса, шунча бўлар! Ҳаммамизга ўрнак бўлдилар”, деди.\nИшқилиб, енгилдим. Алам қилгани эса, бутун мамлакатда бугун ашулачининг иштону куйлагидан бошқа мавзу, бошқа муаммо йўқ. Ҳа, айтганча, бор яна бир муаммо, Кореянинг сериали яхшими, Ўзбекистонникими деган муаммо...Ётволиб баҳс қилинади бу масалада!\nАммо биласанми нима, дўстим, маладес Лола, Райҳона, Манзура, Нилуфар, Муниса ва Юлдуз!\nЗиёлилар қалами, виждони ва тили билан қилмаган жиҳодни шулар қилсин!\nЎзбекистонни темир пардалар ортида сақлаётган, халқни “ҳашар”, коррупция ва адолатсизлик билан эзаётган ҳукумат ва ҳукуматпараст бир ҳовуч зиёлиларга қарши ярим яланғоч бўлса ҳам, шу ашулачилар Инқилоб бўлсин!\nImage caption Бу Ўзбекистон эмас, аммо...\nАраб диёрида баҳорий ва собиқ иттифоқда рангли инқилоблар бўлса...Ўзбекистонда ашулачиларнинг “яланғочлар инқилоби” бўлсин! Ҳарна инқилоб, ҳарна ўзгариш...Ўзбекистонда ҳам FEMEN издошлари чиқиб қолар?!\nЭҳтимол ўшанда ... ҳеч қурса Россиянинг “Орел и решка” деган кўрсатуви ижодкорлари Тошкенту Самарқандни кезишса, ҳали ҳам ЕТМИШИНЧИ ЙИЛЛАРДАГИ ШЎРОЛАР замонасига тушиб қолганларидан нолимаслар! Мазах қилмаслар!\nСен Ғарбнинг таълим тизимини мақтайсан, мен эса бутун Ўзбекистоннинг таълим тизими ҳақида иккита сўз айтаман, қолгани ўзингга маълум, хуллас мана ўша икки сўз:\nImage caption Бу эса Ўзбекистоннинг пахтаси!..\nПрезидентнинг «Ўзбекистон - келажаги порлоқ давлат” деган арзон шиорининг келажаги ҳам ана шу икки сўз билан қоронғулашиб қолгандай...\nШу икки сўз ҳақида гапираман деган зиёлини кундуз куни шам ёқиб тополмайсан!\nАна шунақа гаплар, омон бўл, дўстим!\nO‘zbekistonlik talaba maktubi: "Bu yerda menga insonday munosabat qilishdi..."


16:01 / 16.12.2020 1463 pdf Ўқиш режими + -\nИмом Аҳмад ибн Ҳанбал ривоят қилган ҳадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Ер юзида уламолар худди еру сувнинг қоронғулигида йўл топишга ёрдам берувчи йўлчи юлдузга ўхшайди. Юлдузлар ғойиб бўлганда йўловчилар адаша бошлайдилар», дея марҳамат қилганлар.\nҲадиси шарифда таърифи келган ана шундай йўлчи юлдузлардан бири билан қисқача танишсак.\nАбу Жаъфар Муҳаммад ибн Жарир Табарийнинг тафсир китоблари ичида энг мўътабарларидан саналувчи «Тафсири Табарий» асари ва «Мусулмон тарихчилигининг отаси» унвонига сазовор этган «Тарихи Табарий» номи билан машҳур асарлари орқали танимаган илм толиблари кам топилади.\n839 йилда ҳозирги Эроннинг тарихий вилояти Табаристон таваллуд топган Абу Жаъфар раҳимаҳуллоҳ ўзининг ёшлиги ҳақида сўзлаб: «Етти ёшимда Қуръони Каримни ёд олдим. Саккиз ёшга тўлганимда, таровеҳ намозларида инсонларга намоз ўқиб берар эдим. Тўққиз ёшга тўлганимда эса, ҳадис ёза бошладим» деган эканлар.\nБўлажак олим 12 ёшида илм йўлида сафар қилган. Кўплаб илм марказларида бўлиб, таниқли уламолардан дарс олган.\nБир неча йиллик илмий сафарлардан сўнг 870 йили Мисрдан Бағдодга келган олим кейинги 50 йиллик ҳаёти давомида ўта баракали ва сермазмун илмий фаолият олиб борган.\nЎзини бутунлай таълим ва илмга бағишлагани сабабидан замондошлари ва кейинги авлодларнинг юксак эътирофи ва таҳсинига сазовор бўлган.\nИмом Абу Бакр Хатиб ўзининг «Тарихи Бағдод» китобида шундай ёзади: «Абу Жаъфар Муҳаммад ибн Жарир Табарий... шундай олим эдики, сўзлари ҳукм ўрнида қабул қилинарди, унинг раъйига мурожаат қилишарди. У ўз асрида ҳеч ким муваффақ бўлмаган даражада илм олди ва уларни ёзди. У Қуръони каримни тўла ёд олган, қироат турларининг барчасини чуқур ўзлаштирган, уларнинг маъноларини теран ўрганган олим эди. У ҳадис илмида ҳам беназир бўлиб, саҳобалар, тобеинларнинг ҳаётлари, ҳақида ҳам ҳаммадан яхшироқ билар эди».\nИмом Табарий юксак эътирофларга сабаб бўлган «Тафсир»ини етти йил давомида шогирдларига айтиб туриб ёздирган. Хатиб Бағдодий шундай дейди: «Али ибн Убайдуллоҳ Симсимийдан эшитдимки, ибн Жарир Табарий қирқ йил давомида ҳар куни қирқ варақдан асар ёзган».\nТабарий тарих, фиқҳ ва тафсир ва қироат илмларидан ташқари араб шеърияти, наҳв, математика ва тиббиёт илмларини ҳам яхши ўзлаштирган. У зот вақтини жуда ҳам тартибли равишда илм олиш ва таълим беришга тақсимлаб, шунга қатъий амал қилган.\nХатиб Бағдодий ривоят қилади: «Абу Жаъфар Табарий бир куни ўз шогирдларига айтди: «Тафсир ўқишни ҳохлайсизларми, ёзиб берайми?»-деди. Улар: «Қанча варақ бўлади?» –деб сўрашди. У киши: «Ўттиз минг саҳифа бўлса керак…» - деб, жавоб берди. Шунда шогирдлари: «Китобни охирига етмасдан умримиз тугаб қолади-ку!» -деб, жавоб бердилар. Сўнг Абу Жаъфар Табарий китобни уч минг саҳифага қисқартириб, таълиф қилди.\nСўнгра шогирдларидан: «Одам алайҳиссаломдан бизнинг вақтмизгача бўлган олам тарихини ёзиб берайми»-деб, сўради. Улар: «Неча саҳифа бўлади?»-деб, сўрашди. Абу Жаъфар тафсир китобининг ададича миқдорни айтган эди, шогирдлари ҳам худди ўшандай жавоб қайтаришди. Шунда Абу Жаъфар: «Инна лиллаҳи! Одамларда ҳиммат камайиб кетибди.» –деб, тафсирни қисқартирган миқдорда қисқартириб ёзди».\nМуфассир, фақиҳ, муҳаддис ва тарихчи олим ибн Жарир Табарий 86 ёшида Бағдодда вафот этган.\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг: «Кимга илм талаб қилиб турган ҳолида ажали келса, у билан пайғамбарларнинг ўртасида фақат пайғамбарлик бўлади, холос», (Имом Термизий ривояти) деган муборак сўзлари ҳаётининг сўнгигача ўзини илмга бағишлаган олимлар ҳақида айтилган бўлса керак, Валлоҳу аълам.\nМанбалар асосида Бобур Аҳмад тайёрлади\nШахзод 23:37 / 16.12.2020\nАссалому алайкум ! Алҳамдулиллаҳ, алҳамдулиллаҳ, алҳамдулиллаҳ жуда ҳам менинг эътиборимни тортган жойи " ҳиммат " ҳақида гапиргани бўлди. Аллоҳим насиб қилса олийҳиммат инсон бўлишликка ҳаракат қиламан. У кишидан Аллоҳ рози бўлсин !\n13:30 / 16.12.2020 2637\nАллоҳнинг Китоби яхшироқ\n08:00 / 17.12.2020 1447\n2796 14:51 / 08.01.2018\n2521 17:42 / 11.01.2018\n3633 14:48 / 14.04.2018\n3353 11:23 / 03.05.2018


Туркиядаги ҳарбийларнинг давлат тўнтаришига бир йил тўлди » Новости Узбекистана сегодня: nuz.uz\nНовости Узбекистана → Жахонда → Туркиядаги ҳарбийларнинг давлат тўнтаришига бир йил тўлди\n15-07-2017 18:03 0 479 Рейтинг2 Чоп этиш\nТуркиядаги ҳарбийларнинг давлат тўнтаришига бир йил тўлди\n14 июль куни Туркия Республикасининг Тошкентдаги элчихонаси Туркия ҳарбийларининг давлат тўнтаришига уриниши бостирилганига бир йил тўлиши муносабати билан ўша қонли ҳодисалар бўйича баёнот берди.\nБаёнотга кўра, ўтган йилнинг 15 июль куни Туркия қуролли кучларининг бир гуруҳ ҳарбийлари бир вақтнинг ўзида Анқара ва Истанбул шаҳарларида тўнтаришини амалга оширишга уринган.\nМаълум бўлишича, ҳарбийлар Истанбулда Бўғозичи ва Фотиҳ Султон Меҳмет кўприклари, Отатурк номидаги аэропорт ва вилоят ички ишлар бошқармасини эгаллаб, Анқарада Миллий хавфсизлик ташкилоти, Ички ишлар бош бошқармаси ва Гўлбоши полиция махсус хизмат маркази каби стратегик идораларга бомбали хужумлар уюштиришган. Бундан ташқари, мамлакат тарихида биринчи марта президент девони, бош вазир девони ва Туркия парламентига самолётлардан ўқ ёғдирилган.\nТўнтариш ҳаракати бошлангандан кейин бироз вақт ўтиб, Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдоған телевидение орқали жонли эфирда туркия халқигаа мурожаат билан чиққан. Президент ўз мурожаатида тўнтариш ҳаракатини Туркия қуролли кучлари ичига кириб олган террорчиларнинг хужуми эканлигини маълум қилган эди.\nПрезидент Эрдўған ўз мурожаатида халқини «демократия ва миллий иродасини ҳимоя қилиш учун» кўчаларга чиқиб, бу террористик ҳакаратга қарши туришга чақирган. Туркиянинг барча вилоятларида юз минглаб халқ тўнтаришчиларга тўсқинлик қилиш учун кўчаларга чиққан.\nОқибатда тўнтаришга қарши чиққан оддий халқ ва ҳарбийлар ўртасида қонли тўқнашувлар юз берган. Туркия ҳукумати маълум қилишича, мазкур тўқнашувларда 250 киши ҳалок бўлган ва 2 мингдан ортиқ одам жароҳат олган.\nТуркия ҳукумати амалга ошмай қолган тўнтариш учун жавобгарликни Фатҳуллоҳ Гулен бошчилигидаги ташкилот зиммасига юклаган. Тўнтаришдан сўнг ҳарбийлар ва давлат идоралари хизматчиларидан бир қанчаси террорчи ташкилотга аъзолиги учун ҳибсга олинган.


"Бухоро"ни "Нурафшон"га қайтарайлик / CHAMPIONAT.asia\n"Бухоро"ни "Нурафшон"га қайтарайлик\n08 дек 23:11\nБу жамоанинг барча мухлислари талаби. Жамоамиз ҳозирда жуда қийин аҳволда. Сабаби жуда оддий.\nБиринчидан, жамоа ичида таниш билишчилик биринчи ўринга чиққан. Агамуродовдан тортиб барча жамоа ходимлари фақатгина ўзига таниш бўлган футболчилардан фойдаланиб келмоқда эди. Оддий мисол Евгений Кочневнинг якунига етган мавсумда бир неча бор таркибдан ўрин олгани, масхарабоз Ботир Носировни таркибга жалб қилиниши. Энди навбат Гессга келди. Яна ўша таниш билишчилик давом этади шекилли. Александр Востриковнинг жамога келиши мумкинлигини ўзи бунга бир ишора. Бизга бу футболчи керакми ўзи? Агамуродов бир йиллик жамоа тузиб жамоа келажагини инқирозга учратиб кетгани етар. Бизга камида жамоага 5 йиллик шартномага имзо чекиб, ўйнаб берадиган, шундан кейин ҳам фақатгина Европа клубларига йўл олиши мумкин бўлган футболчилар керак. Бақоев, Сергиенко, Захаров, Шарипов, Тошевлар керак бизга.\nГапни очиғини айтадиган бўлсак мақсадсиз жамоага мухлислик қилишдан зерикдик.\nБу йил раҳбарият бор эътиборни маҳаллий футболчиларга қаратишини айтяпти. Бу дегани яна 9-10 ўринларда юрамиз дегани. Мухлисларга жамоани 60% маҳаллий бухоролик футболчилар, 40% ўзбекистонлик ёш истедодли футболчилар керак. Менимча легионерлар ҳозирча шартмас. Чунки савияли лигионерлар олишга жамоа на селекция хизматига, на молиявий салоҳиятга ега. Фақатгина Квесиешвили қайтса хурсанд бўлардик. Ягона энг самарали йўл "Нурафшон" йўлидан бориб ички селекцияни кучайтириш, иложи бўлса жамоа мухлислари ҳаққи ҳурмати жамоа номини "Нурафшон"га ўзгартириш.\nБиз бир гуруҳ мухлислар 2014 йилги "Нурафшон" таркибини орзу қилиб тузиб чиқяпмиз. Бизнингча клуб раҳбариятиниг бу жамоани тузишга шароити бемалол етади.\nВилоят ҳокими Эсанов Муҳиддин Турдиевичдан ушбу футболчиларни харид қилиб, жамоа номини "Нурафшон"га ўзгартиришни илтимос қилиб сўраб қоламиз.\n2014 йил "Нурафшон" жамоаси таркиби (Мухлислар орзуси)\nДарвозабонлар: Сардор Қобулжонов, Фаррух Турдиалиев, Виктор Мочалов\nҲимоячилар: Бобур Омонов, Абдуқаҳҳор Ҳожиакбаров, Тоҳиржон Шамсиддинов, Георги Квесиешвили, Сардор Рахмонов, Миржалол Қурбонов, Илья Ильин, Сергей Ивлев.\nЯрим ҳимоячилар: Азизбек Муротов, Алишер Саноев, Алишер Маҳмудов, Отабек Валижонов, Шаҳзод Сулаймонов, Жамшид Ҳасанов, Санжар Шораҳмедов, Сухроб Неъматов, Нозимжон Умуров, Миршахоб Раҳимов, Сухроб Қобилов, Давлатбек Ёрбеков, Мухаммаджон Абдуллаев, Абдумутталиб Абдуллаев, Шавкат Саломов.\nҲужумчилар: Фирдавс Асадов, Баҳодир Пардаев, Баҳриддин Вахобов, Акобир Тўраев, Темурхўжа Абдухолиқов, Руслан Саноев, Улуғбек Бақоев.\nИзоҳ: Ушбу футболчилар билан беш йиллик шартнома тузилса, 2 йилдан кейин медаллар учун курашса бўлади.\nЖамоанинг 43 нафар содиқ мухлислари номидан.


Ҳужжат топшириш енгиллашди » Жиззах вилояти ҳокимлиги расмий ахборот сайти\nЖиззах вилояти ҳокимлиги » Янгиликлар » Ҳужжат топшириш енгиллашди\n24 июнь 2019 йил\nЗамон билан ҳамнафас бўлиш бугунги кун талаби ҳисобланади.\nСабаби, юртимизда, жаҳонда бўлаётган воқеа ҳодиса, янгиликларни ўз вақтида билиб олиш учун изланиш, кузатиб бориш зарур. Узоққа кетмайликда мамлакатимизда олиб борилаётган ислоҳотларга назар ташлайлик. Айни вақтда қизғин мунозара ва бахсларга сабаб бўлган Олий таълим муассасаларига абитуриентларнинг ҳужжат топшириш жараёнларини мисол қилиб оладиган бўлсак. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019 йил 14 майдаги “Олий таълим муассасаларига тест синовлари орқали қабул қилиш тизимини такомиллаштириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги ПҚ-4319-сон қарори ҳамда 2019/2020 ўқув йили қабулидан бошлаб Ўзбекистон Республикаси таълим муассасаларига ўқишга қабул қилиш бўйича Давлат комиссияси томонидан белгиланадиган давлат олий таълим муассасаларига бакалавриатга ўқишга кириш учун абитуриентлар Давлат хизматлари марказлари ёки Ўзбекистон Республикаси Ягона интерактив давлат хизматлари портали орқали мурожаат қиладилар. Қайд этиб ўтиш лозимки бу абитуриентлар учун яна бир катта қулайлик ҳамда бир қанча имтиёзларни яратиб берди.\nДХА вилоят бошқармаси бошлиғи


«Манчестер Сити» дербида Маҳрез ва де Брейненинг дубллари эвазига «Манчестер Юнайтед»ни йирик ҳисобда таслим этди, «Ливерпуль» «Сити»ни таъқиб қилишда давом этади.\nҲаверц — Тухелнинг снайпери\nБёрнли – Челси 0:4\nГоллар: 0:1 – 47 Жеймс, 0:2 – 52 Ҳавертц, 0:3 – 55 Ҳавертц, 0:4 – 69 Пулишич.\nБернли – Поуп, Робертс, Тарковски, Коллинз, Тэйлор, Леннон, Вествуд, Браунхилл, Родригес (Корне, 63), Вегорст (Барнс, 78), Макнил.\nЧелси – Менди, Жеймс (Ковачич, 70), Тиаго Силва, Рюдигер, Чалоба, Сауль, Жоржиньо, Канте (Лофтус-Чик, 70), Пулишич, Маунт (Вернер, 78), Ҳавертц.\n«Челси» клуб янги раҳбар қўлига ўтиши ҳақидаги хабарлар фонида «Бёрнли» меҳмони бўлди ва ўйинни жуда камтарлик билан бошлади. Тухель шогирдлари танаффусга қадар камида икки гол ўтказиб юбориши мумкин эди. Эпизодлардан бирида Менди тўпга чиқишда ишончсиз ҳаракат қилди, лекин мезбонлар футболчиси қулай вазиятдан бўш қолган дарвозани ишғол этолмади. Бошқа вазиятда Тиагу Силва чемпионатда учинчи бор тўпни дарвоза чизиғи устида тўхтатди. АПЛда ушбу 37 ёшли бразилияликка етадигани йўқ.\nАммо ўйиннинг иккинчи қисми «Челси» сценарийси бўйича кечди, Жеймс эса штатдаги форвардларга дарс берди. Ўнг қанотда тўпни қабул қилиб олган ҳимоячи рақиб ҳимоячиларини бир неча финт билан доғда қолдирди ва тўпни узоқ устун томон аниқ йўналтирди. Мезбонлар ўзига келиб улгурмасидан Ҳаверц яна икки аниқ зарб билан ўйин тақдирини ҳал қилди. Томас Тухел даврида жамоанинг энг кўп гол урган футболчиси (13 гол) бўлиб турган Ҳаверцнинг ўйиндаги иккинчи голига оқшом қаҳрамонларидан бири Жеймс ассистентлик қилди.\nЛиверпуль — Вест Ҳэм 1:0\nГол: Мане (27).\nЛиверпуль — Алиссон, Александер-Арнольд, Конате, ван Дейк, Робертсон, Фабиньо, Ҳендерсон, Кейта (Милнер, 90), Диас (Жонс, 90+6), Салоҳ (Жота, 79), Мане.\nВест Ҳэм — Фабьянски, Доусон, Зума, Крэссуэлл, Жонсон, Боуэн (Бинраҳма, 54), Влашич (Нобл, 61), Соучек, Лансини, Форналс, Антонио.\nОгоҳлантиришлар: Доусон (31), Жота (89).\n«Вест Ҳэм» кўп вақт кучли тўртликдаги ўрнини сақлаб турди, аммо Дэвид Мойес жамоасининг захира ўриндиғи катта эмас ва бундай ҳолатда юқори поғоналарни сақлаб қолиш қийинлашади. Бу ҳафта ўртасида Англия кубоги доирасидаги ўйинда ҳам билинди, лондонликлар «Саутҳемптон»га ютқазиб, турнирни тарк этишди.\n«Ливерпуль»га қарши туриш янада мураккаб эди, жамоа ҳимояда янада сергаклик билан ҳаракатланиши талаб этиларди. Аммо бу Александр-Арнольд учун муаммо туғдирмади. У жарима майдони ичида тўпни эгаллагач, барча зарба беришини кутганида тўпни дарвозабон ҳудудида турган Манега етказиб берди ва ҳисоб очилди. Шу тариқа ушбу ҳимоячи ўзининг шахсий рекордини янгилади, жорий мавсумда барча турнирлар доирасидаги голли паслари сонини 16 тага етказди.\nАлександр Арнольд барчасига улгурди, рақиб ҳудудида вазиятни кескинлаштиришга ҳам, ўз жамоаси ҳимоясида ҳам катта иш бажарди. Танаффус арафасида яккама-якка ҳолатга чиқиб борган Влашич тўпни Алиссоннинг устидан ошириб ташлаганида, айнан у тўпни дарвоза чизиғидан қайтариб юборди. Иккинчи бўлимда эса у марказий ҳимояга ёрдамга етиб келиб, ақл бовар қилмас подкатни амалга оширди ва Лансинининг ҳаракатларини йўққа чиқарди. «Ливерпуль» қийинчилик билан ғалабани ва чемпионлик пойгасидаги интригани сақлаб қолди.\n«Арсенал» кўтарилишда давом этди\nУотфорд – Арсенал 2:3\nГоллар: 0:1 – 5 Эдегор, 1:1 – 11 Эрнандес, 1:2 – 30 Сака, 1:3 – 52 Мартинелли, 2:3 – 87 Сиссоко.\nУотфорд – Фостер, Фемения, Кэткарт, Самир, Камара, Сиссоко, Клеверли (Калу, 89), Луза (Кайембе, 64), Эрнандес, Деннис, Жоао Педро.\nАрсенал – Рэмсдейл, Соареш, Габриэл, Уайт, Тирни, Джака, Парти, Эдегор (Холдинг, 90), Ляказетт (Нкетиа, 80), Мартинелли (Пепе, 73), Сака.\nОгоҳлантиришлар: Соареш (58).\n«Арсенал» тур якунларига кўра максимум натижага эришган жамоа бўлди. Биринчидан, «канонирлар»да шанба кунги ўйинларда ютқазган «Вест Ҳэм»ни қувиб ўтиш имкони юзага келганди. Иккинчидан, «МЮ» Манчестер дербисида муваффақиятсизликка учраса, кучли тўртликка кириши мумкин эди. Аммо бунинг учун лигада жон сақлаб қолиш учун курашаётган «Уотфорд»ни енгиш талаб этиларди.\nАгар илк дақиқалардаёқ тўпни дарвозага жойлаган Деннисда офсайд қайд этилмаганда, «асаларилар» ўйин бошидаёқ ҳисобда олдинга чиқиб олган бўларди. Рой Ҳожсон «Уотфорд» футболчиларини қандай тайёрлагани ўйин мобайнида кўриниб турди ва меҳмонларнинг Сака ва Одегар ижросидаги голидан кейинги қувончи узоққа чўзилмади - Кучо Эрнандес «қайчи» услубидаги зарбаси билан ҳисобни тенглаштирди. Лекин бўлим давомида Сака барибир савия борасидаги фарқни кўрсатиб қўйди. У рақиб жарима майдони яқинида тўпни олиб қўйиб ҳужум бошлади, Ляказетт унга товони билан тўпни қайтариб бергач, узоқ масофадан кучли ва аниқ зарба йўллади.\nМартинелли номига ёзилган учинчи голда ҳам оқшом қаҳрамони иштирок этди — Сака қанотдан тезлик билан аутни амалга ошириб бошлаган ҳужум якунида Ляказетт бразилиялик форвардни қулай вазиятга чиқарди. Аммо Сиссоко ҳисобни қисқартиргач, ўйин охиригача лондонлик мухлислар ҳаяжонда ушлаб турилди, ҳакамнинг ўйин якунлангани ҳақидаги ҳуштаги чалингач эса Микель Артета жамоаси билан Чемпионлар лигаси ҳудудига қайтди. «Арсенал» асосий рақобатчилари «МЮ» ва «Вест Ҳэм»дан учта кам ўйин ўтказган ва орадаги фарқ янада йириклашиши мумкин.\n«Манчестер Сити» чемпионлик пойгасида яна «Ливерпуль»дан ўзиб кетди.\nГоллар: де Брюйне (5, 28), Маҳрез (68, 90+1) — Санчо (22).\nМанчестер Сити — Эдерсон, Уокер, Лапорт, Стоунз, Канселу, Родри, де Брюйне (Гундўған, 80), Бернарду, Грилиш, Маҳрез, Фоден.\nМанчестер Юнайтед — Де Хеа, Ван-Биссака, Магуайр, Линделёф, Теллес, Фред, Мактоминей, Погба (Рэшфорд, 64), Фернандеш, Санчо, Эланга (Лингард, 64).\nОгоҳлантириш: Магуайр (63).\nБир ойдан кўпроқ вақт олдин «Ливерпуль» устози Юрген Клопп шундай деганди: «Соврин учун курашиш ҳақида гапиришнинг мавриди эмас. Биз ҳозир «Манчестер Сити»ни чиранишга мажбур қиладиган ҳолатдамиз деб ўйламайман». Ўшанда унинг жамоаси Англиянинг амалдаги чемпионларидан 9 очко ортда қолаётганди, аммо ўтган вақт давомида «Ливерпуль» тезлик олди ва рақибга яқинлашди - Гвардиола шогирдлари январь ойи охирида «Саутҳемптон» билан дуранг ўйнади (1:1), февралда «Тоттенҳэм»га ютқазди (2:3). «Ливерпуль» эса янги йил бошидан буён АПЛ ўйинларида очко йўқотмаяпти.\nМанчестер дербиси арафасида соврин учун асосий икки давогар турнир жадвалида деярли тенг ҳолатда эди — ўйинлар сони бир хил бўлган ҳолатда «Ливерпуль» «Сити»дан фақат уч очко ортда қолаётганди.\nЭнди эса чемпионлик пойгасида кўп масалага 10 апрель куни, «Манчестер Сити» «Ливерпуль»ни қабул қилганида ойдинлик киритилиши маълум бўлмоқда. Аммо, ўзаро учрашувга қадар мерсисайдликлар чемпионат етакчиси очко йўқотишига умид қилиши керак бўлади. Шу туфайли якшанба кунги ўйинда жамоа мухлислари азалий рақиб — «Манчестер Юнайтед»га мухлислик қилишди.\nРальф Рангник жамоасида жиддий кадрлар муаммоси юзага келган. Варан ва Шоуда ковид аниқланган, севгилиси билан можаро туфайли Гринвуд ҳамон таркибга қайтарилмаган, Кавани ва Криштиану Роналдуда жароҳат бор. Португалиялик футболчи йўқлиги қоғозда жуда катта йўқотиш бўлиб кўринади, аммо у биринчи даврадаги дербида ўзини кўрсата олмаган, қолаверса 2022 йил бошидан буён атиги бир гол урган.\nКавани ва Криштиану йўқлигида Рангник Рэшфордни тушириши мумкин эди, аммо германиялик мутахассис Гвардиола каби тактика танлашга қарор қилди ва ўйинни бирорта номинал ҳужумчисиз бошлади. Лекин таркиблар эълон қилинганида марказий форвард ролини Эланга бажариши маълум эди — 19 ёшли швед жорий мавсумда ушбу позицияда ўйнаб кўрган.\nСхема бўйича турли вариантлар бор эди: масалан, 4-3-2-1 (арча) ёки 4-4-2 (майдон марказидаги ромб). Аммо Рангник Бруну Фернандешни «алдамчи тўққизлик» сифатида ўйнатиб, 4-2-3-1 схемасини танлашга қарор қилди. Аммо бу ғоя иш берди дейиш қийин — португалиялик яримҳимоячи кўп ҳолларда орқароқдан очилди. Шу билан бирга у тўпсиз ҳолатларда олдинроқдан жой олган Погба билан яхши прессинг қилди.\nГвардиола таркибда сюрпризлар қилмади. «Сити» ҳужумида барча ўз позицияларида ҳаракатланди, Де Брюйне эса яккахон ижрочи ролида. Бельгиялик футболчи биринчи бўлимдаёқ дублни расмийлаштирди, аммо у бу билан чекланмади — у ўйин охиригача барча йўналишларда фаоллик кўрсатиб ҳужумлар уюштирди.\n«МЮ»да Эланга ва Ван-Биссака қаноти очиқчасига кучсиз ўйнади. Де Брюйненинг икки голи ҳам шу томондан амалга оширилди.\nЛекин «Юнайтед» ўйинини ҳам умидсиз деб атаб бўлмасди. Меҳмонлар ҳам қанотлардан фаол фойдаланишди, фақат «Сити» ихчам ҳимояланди ва ўз жарима майдони ичида рақибга иш қолдирмади. Санчонинг голи — истисно. Англиялик футболчи собиқ жамоаси дарвозасига урган голини нишонламади.\nСанчонинг голи Де Брюйненинг икки аниқ зарбаси оралиғида рўй берди, аммо «Сити» биринчи бўлимда яна голлар уриши мумкин эди — Де Хеа бир неча бор қутқарди.\n«МЮ»нинг тор-мор этилиши\nЎйиндан олдин Гвардиола Рангникни мақтаган ва уни «гегенпрессинг отаси» деб алқаганди. Бу лақаб янги эмас — ушбу мутахассис доимо фаол қарши прессинг тимсоли сифатида қаралади. Аммо «МЮ» ҳозирча Ральф давридаги «Ҳоффенҳайм» ва «Лейпциг» каби кучли прессинг билан ўйнай олмаяпти.\nГвардиола эса Рангникнинг ғоялари бутунлай бошқача футбол ўйнашга ўргатилган жамоага қарши ишламаслигини намойиш этиб берди. Иккинчи бўлимда «МЮ»нинг ўйинида кучайиш бўлмади, немис мутахассиснинг ниманидир ўзгартиришга бўлган уринишлари беҳуда кетди — у Лингард ва Рэшфордни майдонга чиқарди, аммо олдинги чизиқдаги Фернандешни ўйиндан олди. Аммо бу ўзгаришлар «Юнайтед» ўйинини кучайтирмади.\n«Сити» эса ўйинини кучайтиришига ҳожат йўқ эди. Учинчи гол урилиши учун бурчак зарбаси белгиланиши етарли бўлди ва Де Брюйне жарима майдонига кириб келаётган Маҳрезни идеал пас билан таъминлади.\n«МЮ» йирик ҳисобда ютқазишга лойиқ даражада ёмон ўйнамади. Аммо «Сити» вазиятлардан фойдаланишда ажойиб ҳаракат қилди. Қўшимча дақиқаларда Маҳрез Де Хеани яна бир бор тўпни дарвозадан олиб чиқишга мажбур қилди, видеотакрордан кейин жазоирлик футболчи офсайдда бўлмагани қайд этилиб, гол инобатга олинди.\n4:1 — «Сити» «Ливерпуль»га ҳеч қандай босим ҳис қилмаётганини кўрсатди. «МЮ» эса яна очкосиз қолди ва турнир жадвалида Чемпионлар лигасига йўлланма берувчи ўриндан тушиб кетди.


Банан ёки сут маҳсулотлари орқали коронавирус юқадими?\n- Коронавирус озиқ-овқат, мева-сабзавот ёки гўшт маҳсулотлари орқали юқмайди, – дейди Коронавирусга қарши кураш штаби аъзоси Ҳабибулло Оқилов. –Фақатгина харид қилган маҳсулотингизнинг сақланиш муддатига эътибор қилинг. Пашша ёки чивиндан юқиши ҳам ҳозирга қадар кузатилмаган.\nАйни вақтда егуликларни уйга етказиб бериш оммалашди. Шу боис айтиш керакки, озиқ-овқатни тайёрлашда бевосита банд бўлган фуқароларда, албатта тиббий дафтарча бўлиш керак. Қадоқланган ҳолда етказиб беришда иштирок этаётган ҳайдовчи ёки курьердан бу талаб этилмайди.\nХонадонларни вирусдан ҳимоя қилишда уйларни хлор билан тозалаб туриш, яхши самара беради.\nЮртимизда коронавирусга чалинганларни текшириш учун занжир реакциясидан фойдаланилгани учун таҳлилларнинг натижаси чиқиши учун 6-8 соат вақт керак бўлади.\nКўриб турибсиз, ҳозирда бу инфекциядан тузалаётганлар сони ортиб бормоқда. Биз айни вақтда хитойлик ҳамкасбларимизнинг тажрибасини ўрганиб чиқдик. Ва бугун биз тузалганларнинг қон зардобидан фойдаланишга тайёрмиз.\nБироқ бунга эҳтиёж бўлгани йўқ. Эришаётган натижаларимизга эса карантиннинг вақтида бошлангани ва тартиб асосида бўлаётгани.