text: मैसूरु नरसिंहचार् श्रीनिवासः इति तस्य पूर्णनाम। सः भारतीय समाजशास्त्रज्ञः आसीत् । मत व्यवस्या वैदेशीकरणं इत्यदि विषये प्रतिषेधं प्रकटयन् सामूह्परिष्कर्ता / समाजह्परिष्कर्ता अभवत्। संस्कृतवत्करणे प्रतिज्ञाबद्दः सामह्ज प्रवर्तकः च आसीत्।
  भारतीय समाजशास्त्रे तथा समाजयनरवंशशास्त्रे च तस्य योगदानं अमूल्यः एव । सः भारते प्रसिद्धंः नरवंशशास्त्रज्ञः तथा समाजशास्त्रेज्ञः च अासीत् इति तस्य चरमप्रसङ्गे उल्लिखितः। तस्मिन् विभागे तस्य योगदाने अतुल्यः,विभिन्नः च। द्वितीयलोकमहायुद्धस्य अन्तिमघट्टे पाठयपद्धतीरुपवत्करणे असामान्य धीरता प्रकटयन् सः पाठयविषये परिष्करणे समाजशास्त्रज्ञः इति रीत्या तस्य व्यक्तित्वं प्रकटितवान्। तदानीं आङ्गलसाम्राज्यत्व शासनाय (Hindu law) हिन्दुमतनियमस्य, आचार्चस्य च विशदीकरणाय अवकशं (Brahman) ब्रह्मण/पण्डिते निक्षिप्तः। साम्राज्यत्व कालघटटे ब्रह्मणाः पण्डिताः च आङ्गलसाम्राज्यत्व् शासनाय हिन्दु नियमस्य आचार्चस्य च व्यास्याताः अभवत। भारतीय समाजस्य साम्राज्यत्व पूर्वधारणः अमेरिक्काराज्ये तथा दक्षिणएष्यायां च संस्कृतपठनं समकालीन सम्भवान् समायोजितुं हेतुः अभवत। भारतीय समाजयव्यवस्था इत्यतः इन्डोलजियाः (Indology) सोष्योलज्याः च मिश्रितः। अमेरिक्काराज्ये तथा सर्वलोकेषु दक्षिण भारत ओधोगिक तेत्रेषु च विधमानेषु भारतीय समाज प्रति साम्राज्यत्वे निगमनाः संस्कृतपठन संयोजने आनयत्। भारतीय समाजशास्त्रं भारतचरित्रस्यां तथा समाजशास्त्रस्य च संयोजनं अविष्यत् इति सः अचिन्तयन्। तस्य विधार्थि वेदनं भारतीय समाजस्य उज्ज्वलमातृक अभवत्। तस्मिन् हिन्दुसमाजस्य धिषणापर असाधारण पाटवं प्राकटयन्। भारतीय नियमसामजिकानां मात्सर्ये मन व्यवस्थायां तस्य दर्शनपाटवं प्रसिद्धमेव। भारतीय समाजस्य समाजहयद्यटना साक्षात्कृत्य सः तत् जनातिपत्य राष्ट्रे एकः विभवः इति साक्ष्चरूपेण प्रादर्शयत्। साङ्कल्पितां सः अनिन्दत्। तस्य नीतिः, समत्वं, दारिद्रयनिर्माजनं आदि आशायाः अधः कृततलेषु अपि परीक्षणे कृत्वा प्रादर्शयत्। सः मतचिन्तां सामूहिकचिन्तारुपेण अदर्शयत्।
  आरोपणात्मक समीपनं स्वीकृृत्य पण्डिताः मन आरोपणे तस्य व्यक्तित्वं प्रादर्शयत् । तथापि ने आरोपणे कोऽपि विषये तस्य अभिप्रायं प्राकटयन् तस्य परस्परं बाधने इति ने परिशोधनां कुर्वन्ति । १९५० -तमे श्रीनिवसस्य लेखने विविध जातिबन्धघटनायां तस्य आरोपणानां दर्शन॓न मिरीक्शणं कुर्वन्ति । श्रीनिवासस्य लेखनेषु दृृश्यमानः स्थानत्वात्मकथा संस्कृतिकरणमेव इति दृश्यते । संसकृतीकरणे इत्यतः एक मनविभागे स्थित्वा अधिकार श्राण्यां तथा मनव्यवस्थां प्रति आरोपणे कर्तुम् च ते शक्नाः । नीच आरोपणानां तिरस्कारेण तथा उच्च आरोपणानां स्वांशीकरणं च तस्य लक्ष्यः । तत् सस्यभोजनसम्प्रदायं, वैट्कोलर् सेवनरेगं आदि विषयेषु अभिवृद्धिं प्राप्तुं प्रयोजनं करोति । प्रबल मनसिद्धान्तः एव तस्य सिद्धन्तः ।
  