text: MCQ Questions for Class 10 Sanskrit Chapter 3 व्यायामः सर्वदा पथ्यः with Answers - MCQ Books\nMCQ Questions for Class 10 Sanskrit Chapter 3 व्यायामः सर्वदा पथ्यः with Answers\nSeptember 28, 2021 April 8, 2021 by Taara\nDo you need some help in preparing for your upcoming Sanskrit exam? We've compiled a list of MCQ Questions for Class 10 Sanskrit with Answers to get you started with the subject, व्यायामः सर्वदा पथ्यः Class 10 MCQs Questions with Answers PDF. You can download NCERT MCQ Questions for Class 10 Sanskrit Chapter 3 व्यायामः सर्वदा पथ्यः with Answers Pdf free download, and learn how smart students prepare well ahead.\nव्यायामः सर्वदा पथ्यः Class 10 MCQs Questions with Answers\nThe Class 10 Sanskrit Chapter 3 MCQ with Answers is a great way for students to learn the fundamentals and prepare effectively. The content of MCQ of व्यायामः सर्वदा पथ्यः Class 10 with Answers is based on recent exam patterns, so you can be confident in your preparation!\nश्लोके क्रियापदम् किम्?\nAnswer: (घ) विमृदुनीयात्\n'परिश्रमः' इत्यर्थे किम् पदं प्रयुक्तम्?\nAnswer: (क) आयासः\n'शरीरायासजननं' इति पदस्य विशेष्यपदं किम्?\nAnswer: (ग) कर्म\n'आलस्य' इति पदस्य विलोमपदं किम्?\nAnswer: (ख) आयास\nकस्य आयासजननं कर्म व्यायामः कथ्यते?\nकिम् कृत्वा देहं विमृनीयात्?\nकीदृशं कर्म व्यायामः इति कथ्यते?\nAnswer: शरीरायासजननं कर्म व्यायामः कथ्यते।\nनचास्ति सदृशं तेन किञ्चित्स्थौल्यापकर्षणम्।\n'मित्राणि' इति पदस्य विलोमपदं किम्?\nAnswer: (ख) अरयः\n'तेन' इति सर्वनामपदं कस्मै प्रयुक्तम्?\nAnswer: (ख) व्यायामाय\n'दूरीकरणम्' इत्यर्थे किम् पदं प्रयुक्तम्?\nAnswer: (क) अपकर्षणम्\nश्लोके द्वितीये पंक्तौ क्रियापदम् किम्?\nAnswer: (ग) अर्दयन्ति\nकेन सदृशं किञ्चित् स्थौल्यापकर्षणं नास्ति?\nस्थौल्यस्य अपकर्षणम् केन भवति?\nAnswer: स्थौल्यस्य अपकर्षणम् व्यायामेन भवति।\n'संलग्नस्य' इत्यस्य पदस्य पर्यायपदं किम्?\nAnswer: (ख) अभिरतस्य\n'एनं' इति सर्वनामपदं कस्य कृते प्रयुक्तम्?\nAnswer: (क) व्यायामिनः\n'समधिरोहति' इति क्रियापदस्य कर्तृपदं किम्?\nAnswer: (ख) जरा\n'जरा' इति पदस्य विलोमपदं किम्?\nAnswer: (घ) यौवनम्\nकस्य मांसं स्थिरीभवति?\n'व्यायामिनम् वार्धक्यम् समधिरोहति' इति वाक्यं शुद्ध अशुद्धं वा?\nकस्य सकाशं जरा सहसा न समधिरोहति?\nAnswer: व्यायामिनः सकाशं जरा न समधिरोहति।\n'सर्पाः' इति पदस्य पर्यायपदम् किम्?\nAnswer: (क) उरगाः\n'युक्तम्' इति पदस्य विलोमपदं किम्?\nAnswer: (ग) हीनम्\n'उरगाः' इति कर्तृपदस्य कर्तृपदम् किम्?\nAnswer: (ग) उपसर्पन्ति\n........... असुन्दराः अपि सुन्दराः भवन्ति। रिक्तपूर्ति कुरुत।\nAnswer: (ख) व्यायामेन\nकस्य समीपे उरगाः न गच्छन्ति?\nव्यायामिनः समीपे के न गच्छन्ति?\nव्यायामः कैः हीनमपि नरम् सुदर्शनम् करोति?\nAnswer: व्यायामः वयोरूपगुणैः हीनमपि नरम् सुदर्शनं करोति।\nङ सर्वेष्वृतुष्वहरहः पुम्भिरात्महितैषिभिः।\n'आत्महितैषिभिः' इति पदस्य विशेष्यपदं किम्?\nAnswer: (क) पुम्भिः\n'प्रतिदिनम्' इत्यर्थे किम् पदं प्रयुक्तम्?\nAnswer: (ख) अहरहः\n'बलस्यार्धेन कर्तव्यो व्यायामः' अत्र क्रियापदं किम्?\nAnswer: (ग) कर्त्तव्यः\n'नारीभिः' इति पदस्य विलोमपदं किम्?\nAnswer: (ख) पुम्भिः\nकाभिः व्यायामः करणीयः?\nकियता बलेन व्यायामः करणीयः?\nपुरुषैः कदा व्यायामः करणीयः?\nAnswer: सर्वेषु ऋतुषु अहरहः पुम्भिः व्यायामः करणीयः।\nच हृदिस्थानास्थितो वायुर्यदा वक्त्रं प्रपद्यते।\n'मुखम्' इति पदस्य पर्यायपदं किम्?\nAnswer: (क) वक्त्रम्\n'प्रपद्यते' इति क्रियापदस्य कर्तृपदं किम्?\nAnswer: (ख) वायुः\n'हृदिस्थानास्थितो' इति पदस्य विशेष्यपदं किम्?\n'पूर्णस्य' इति पदस्य विपरीतार्थकम् पदं किम्?\nAnswer: (क) अर्धस्य\nवायुः कम् प्रपद्यते?\nकिम् कुर्वतो जन्तोः वायुः वक्त्रं प्रपद्यते?\nअर्धबलस्य लक्षणं किम्?\nAnswer: व्यायाम कुर्वतो जन्तोः हृदिस्थानास्थितो वायुः यदा वक्त्रम् प्रपद्यते तत् बलार्धस्य लक्षणम् अस्ति।\nअधोलिखितवाक्येषु स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत।\n(i) आत्महितैषिभिः व्यायामः क्रियते।\n(ii) व्यायामिनः समीपं अरयः न गच्छन्ति।\n(iii) परमं आरोग्यं व्यायामात् उपजायते।\n(iv) व्यायामिनं जरा न सहसा समधिरोहति।\n(v) गुणैः हीनमपि व्यायामः सुदर्शनं करोति।\n(vi) वयोबलशरीराणि समीक्ष्य व्यायामम् कुर्यात्।\n(i) काभिः व्यायामः क्रियते?\n(ii) कस्य समीपं अरयः न गच्छन्ति?\n(iii) परमं आरोग्यं कस्मात् उपजायते?\n(iv) व्यायामिनं का न सहसा समधिरोहति?\n(v) कैः हीनमपि व्यायामः सुदर्शनं करोति?\n(vi) कानि समीक्ष्य व्यायामम् कुर्यात्?\nनिम्नलिखितश्लोकानाम् अन्वयेषु मञ्जूषातः समुचितपदानि चित्वा लिखत\n(क) न चास्ति सदृशं तेन किञ्चित्स्थौल्यापकर्षणम्।\nअन्वयः- स्थौल्य (i) ............. सदृशं (ii) .............. न अस्ति। (iii) ................. मर्त्यम् च अरयः बलात् न (iv) ......................\nमञ्जूषा- अर्दयन्ति, अपकर्षणम्, किञ्चित्, व्यायामिनम्\nAnswer: स्थौल्य अपकर्षणम् तेन सदृशं किञ्चित् न अस्ति। व्यायामिनम् मर्त्यम् च अरयः बलात् न अर्दयन्ति।\n(ख) न चैनं सहसाक्रम्य जरा समधिरोहति।\nस्थिरीभवति मांसं च व्यायामाभिरतस्य च।\nअन्वयः- एनं च (i) .............. सहसा (ii) ............. न समधिरोहति। व्यायाम (iii) ................. मांस (iv) ......................\nमञ्जूषा- स्थिरीभवति, अभिरतस्य, जरा, आक्रम्य\nAnswer: एनं च जरा सहसा आक्रम्य न समधिरोहति। व्यायाम अभिरतस्य च मांस स्थिरीभवति।\n(ग) व्यायाम कुर्वतो नित्यं विरुद्धमपि भोजनम्।\nविदग्धमविदग्धं वा निर्दोषं परिपच्यते।।\nअन्वयः- (i).................... व्यायाम (ii) .................. विरुद्धम् विदग्धम् (iii) ............... भोजनम् (iv) .................. परिपच्यते।\nमञ्जूषा- निर्दोष, कुर्वतो, नित्यं, अविदग्धम्\nAnswer: नित्यं व्यायाम कुर्वतः विरुद्धम् विदग्धम् अविदग्धम् भोजनम् निर्दोषं परिपच्यते।\n(घ) हृदिस्थानास्थितो वायुर्यदा वक्त्रं प्रपद्यते।\nव्यायाम कुर्वतो जन्तोस्तद्बलार्धस्य लक्षणम्।।\nअन्वयः- यदा हृदिस्थान (i) ...................... वायुः (ii) .................... प्रपद्यते। तत् (iii) .................... कुर्वतो (iv) .................. बलार्धस्य लक्षणम्।\nमञ्जूषा- वक्त्रम्, आस्थितः, जन्तोः, व्यायामम्\nAnswer: यदा हृदिस्थान आस्थितः वायुः वक्त्रम् प्रपद्यते। तत् व्यायामम् कुर्वतो जन्तोः बलार्धस्य लक्षणम्।\nअधोलिखितश्लोकानाम् भावं विकल्पेभ्यः चित्वा लिखत\n(1) 'आरोग्यं चापि परमं व्यायामादुपजायते।'\nभावार्थः- श्रमजनितं (i) ................ पिपासा (ii) ............... शीतादीनां सहिष्णुता (iii) ................. स्वास्थ्यं च (iv) ................. एव उपजायते।\nमञ्जूषा- उत्तम, व्यायामात्, शैथिल्यम्, तापः\n(i) शैथिल्यम्, (ii) तापः, (iii) उत्तम, (iv) व्यायामात्\n(2) 'न चैनं सहसाक्रम्य जरा समधिरोहति।'\nभावार्थः- व्यायामिनः (i) ............. (ii) ...................... न आयाति यतः (iii) .................... संलग्नस्य जनस्य (iv) ................... स्थिरीभवति।\nमञ्जूषा- व्यायाम, मांस, सकाशं, वार्धक्यम्।\n(i) सकाशं, (ii) वार्धक्यम्, (iii) व्यायाम, (iv) मांसं\n(3) "विदग्धमविदग्धं वा निर्दोषं परिपच्यते।'\nभावार्थः- यदा मनुष्यः (i) ..................... व्यायामं करोति तदा (ii) .................... अपक्वम् विरुद्धम् चापि (iii) .................... सम्यक्पे ण पच्यते। किमपि (iv) ..................... न भवति।\nमञ्जूषा- दोष, भोजनं, सुपक्वम्, प्रतिदिनमेव\n(i) प्रतिदिनमेव, (ii) सुपक्वम्, (iii) भोजनं, (iv) दोषम्\n(4) वयोबलशरीराणि देशकालाशनानि च।\nसमीक्ष्य कुर्याद व्यायाममन्यथा रोगमाप्नुयात्॥\nभावार्थः- नरैः व्यायाम सर्वदा (i) ................. बलं शरीरं, देशकालं, (ii) ................. च समीक्ष्य एव (iii) ...................... अन्यथा (iv) ...................... प्राप्नुवन्ति।\nमञ्जूषा- करणीयम्, व्याधयः, भोजनं, आयुः\n(i) आयुः, (ii) भोजनं, (iii) करणीयम्, (iv) व्याधयः\nअधोलिखितानाम् रेखांकितपदानाम् शुद्धम् उत्तरम् चित्वा लिखत\nअरयः व्यायामिनं न अर्दयन्ति।\n(क) अर्दनं कुर्वन्ति\n(ख) आद्रम् कुर्वन्ति\n(ग) अर्धं कुर्वन्ति\n(घ) अयं यच्छन्ति\nAnswer: (क) अर्दनं कुर्वन्ति\nगात्राणां सुविभक्तता व्यायामेन संभवति।\nAnswer: (ख) शरीराणाम्\nवयोबलशरीराणि समीक्ष्य व्यायाम कुर्यात्।\nAnswer: (ग) आयुः\nव्यायामिनः सकाशं जरा न आयाति।\nAnswer: (घ) वार्धक्यम्।\nअरयः, यौवनं, दग्धम्, अपचयः, आलसः\nपदानि - विलोम पदानि\n(i) श्रमः - ...................\n(ii) उपचयः - ..................\n(iii) विदग्धम् - ...................\n(iv) जरा - ......................\n(v) मित्राणि - .................\nपदानि - विलोमशब्दाः\n(i) श्रमः - आलसः\n(ii) उपचयः - अपचयः\n(iii) विदग्धम् - दग्धम्\n(iv) जरा - यौवनम्\n(v) मित्राणि - अरयः\nWe hope you found this NCERT MCQ Questions for Class 10 Sanskrit Chapter 3 व्यायामः सर्वदा पथ्यः with Answers Pdf free download helpful. If you have any questions about CBSE Class 10 Sanskrit व्यायामः सर्वदा पथ्यः MCQs Multiple Choice Questions with Answers, please share them in the comment box below and we will get back to you at the earliest possible time.
  