రూలు - 304 క్రింద ప్రభుత్వము దృష్టికి తీసుకువచ్చిన 27 ఆగస్టు, 199|639 విషయములు (2) హైదరాబాదు, సికింద్రాబాదు జంట నగరాలలో తాగునీటి కాలుష్యం గురించి -
Mr.Deputy Speaker:- Yes.I agree to take up it now itself.(2) హైదరాబాదు, సికింద్రాబాదు జంట నగరాలలో త్రాగునీటి కాలుష్యం గురించి
యం· కోదండరెడ్డి:- అధ్యకాల, ( ఉపసభాపతికి పొల్యూషను వాటరుతో నింపిన సీసాను చూపించుతూ) యిది చాలా ఇంపార్టెంటు ఇస్యూ దీని మీద ఈ రోజు చర్చ జరగాలి- వోస్టుపోను చేయకండి
మిస్టర్ డెప్యూటీ స్పీకర్:- ఎగో అవుతున్నాను.మాట్లాడండి కోదండరెడ్డి గారూ..శ్రీ యం· కోదండరెడ్డి అధ్యకాష్, ఈ పొల్యూషను వాటరు సమస్య జంట నగరాలలోనే కాదు, సిటీ పరిసర గ్రామాలలోనే త్రాగే నీరు కలుషితమైన నీరు నల్లాలు ద్వారా వస్తున్నాయి.దానికి మీరు సాక్ష్యముగా చూపించదలచుకుని హరినగరులో కుళాయిలోవచ్చిన నీరును - సీసాలో పట్ట్బినటువంటి సీరును మీకు పంపుతున్నాను.దానితో పాటుగా హెల్త్ అండ్ మెడికల్ డిపార్టుమెంటు లేబరేటరీ టెస్ట్ చేసి యిచ్చినటువంటి సర్టిఫికేట్ ను కూడా మీకు పంపుతున్నాను.( వీటిని ఉపసభాపతికి అందచేశారు) జంట నగరాలలో దాదాపు 50 సంవత్సరాల క్రితము వేసినటువంటి పైపు ల్నెన్సు ద్వారా ఈ రోజుకు వాటరు సపయి చేయడం జరుగుతున్నది.ఆ ప్నెపు లైనులు చిల్లులు పడి స్యూవేజ్ లైనులో కలవడం వలన మంచినీరు కలుషితమై ఆ వాటరు నల్లాల ద్వారా రావడం జరుగుతున్నది.అన్ని ప్రాంతాలలోను ఈ విధముగానే జరుగుతున్నది.జంటనగరాలలోను, పరిసర గ్రామాలలోను యిదే పరిస్థితి ఉంది.యిదే నీరు త్రాగడం జరుగుతున్నది.దురదృష్టవశాత్తూ, తెలిసో తెలియక ఈ నీరు త్రాగడం వలన అనారోగ్యానికి గురి అయి ఎంతోమంది గవర్నమెంటు ఆస్పత్ప్రులలోను, ప్రయివేటు ఆస్పత్రులలోను చేరి ట్రీట్మెంట్ తీసుకోవడం జరుగుతున్నది.గతములో ఎన్నో సార్లు ప్రభుత్వ దృష్టికి తీసుకుని రావడం జరిగింది.ఎన్నో సమావేశాలలో మాట్లాడడం జరిగింది.కాని ఎన్ని మారు చెప్పినా పెద్దగా పట్టించుకోలేదు.విధిలేని పరిస్థితులలో సభ దృష్టికి తీసుకుని రావడానికి 304 నోటీసు ద్వారా ప్రస్తావన చేయడం జరుగుతున్నది.జంటనగరాలలో సుమారు 40 లక్షల మంది ఈ కలుషితమైన వాటరు త్రాగుతున్నారు.రీమోడల్ చేస్తామని చెబుతున్నారు త్రాగే నీటి షెపు లైను, స్యూవేజ్ లైను రీమోడల్ చేయడానికి విదేశాల నుంచి డబ్బు తెప్పించుతామని చెబుతున్నారు.రెండు సంవత్సరాల నుంచి యివే మాటలు చెబుతున్నారు.ఒక అడుగు ముందుకుపోలేదు.తెల్లకాగితాలు నల్లగా చేయడమే తప్ప చేతలతో చేసి చూపించుదామనే ఉద్దేశ్యం ప్రభుత్వానికి లేదని మనవి చేస్తున్నాను.కలుషిత నీరు విషయం గురించి డిపార్టుమెంటు దృష్టికి తీసుకుని వచ్చినప్పుడు రీప్లేస్మెంట్ చేస్తామని చెప్పడం గాని యింతవరకు ఖచ్చితమైన రీప్లేస్మెంట్ చేయడం లేదు.ప్రభుత్వము ఒక నిర్దుష్టమైన కార్యక్రమము తీసుకుని ఇన్ని రోజులలో పూర్తి చేస్తామనే మాట ఈ సభాముఖంగా
రూలు - 304 క్రింద ప్రభుత్వము దృష్టికి తీసుకువచ్చిన విషయములు: (2) హైదరాబాదు, సికింద్రాబాదు జంట నగరాలలో త్రాగునీటి కాలుష్యం గురించి -
చెప్పాలని కోరుతున్నాను.మంత్రిగారు ఈ హౌస్ లో హామ్ యివ్వాలని కోరుతున్నాను - లేకపోతే మేము చెప్పే మాటలు ప్రజలు ఎంతకాలం ' వింటారు?అధ్యకాష్ తమరికి కూడా తెలుసు.మెడికల్ అండ్ హెల్త్ డిపారు, మెంటు వారు యిచ్చినటువంటి సర్టిఫికేట్ కూడా మీకు పంపిసొను మల్టీడ్ బిల్లింగ్సులో డ్రైనేజ్ కనెక్షను, వాటరు కనెక్షన్సు డిపార్టుమెంటుల అనుమతి లేకుండా తీసుకున్నారు.దాని వలన చాలా యిబ్బండులు పడుతున్నారు.కాబట్టి జంటనగర వాసులకు, పరిసర గ్రామాల వారికి కలుషితమైన నీరు కాకుండా పరిశుద్ధమైన నీరు అందచేస్తామని, వెంటనే చర్యలు చేపడుతున్నామని మంత్రిగారు ఈ సభాముఖంగా హామ్ యివ్వాలని కోరుతూ శలవు తీసుకుంటున్నాను.شری ابراہیم بن عبدالستقطی ( یاقوت پورہ ) :۔جناب اسپیکر صاحب ۔یہ جو پانی کا مسئلہ ہے شہر حیدرآباد اور سکندر آباد کا ۔سب میں زیادہ اولڈ سٹی بربادہوگیا ۔نئی مٹی کے تعلق سے ابھی مسٹر کوڈنڈا ریڈی صاحب نے کہاہے ۔ھر جگہ پر یہی حالت ہے ۔ٹیکری کے ذریعہ موسم گرما میں پانی سپلائی کیا جاتا تھا اب وہ ٹینکرس بھی بند کر دیئے گئے ۔سب سے پہلے ہمارے پاس کی جو پائپ لائین میں وہ تقریبا ایک سو سال پرانی ہے ۔وہ پائپ لاین کل کر بالکل خراب ہوگئی ہے ۔اسی لائین کے بازو سیوریج لائین بھی ہے ۔اسکے پانی کے پائپ لائین میں مل جارہاہے ۔اسلئے پوری جگہ پولیوش ہورہا ہے ۔پورے شہر کی نوبت ہی ہوگئی ہے ۔اس اسمبلی کے اندر پرانے شہر کی ترقی کے لئے بات چین ھوئی تھی ۔اسوقت ایم ڈی بھی موجود تھے ۔نظام کے زمانے کی دو اینچ تین انچ کی پائپ لائی گلیوں میں پائی سپلائی کرنیکے لئے ڈالی گئی تھی ۔اس شہر کی آبادی ، لاکھ ، ہلاکھ تھی اب شہر حیدرآباد کی آبادی ہلاک ہوگئی ہے جسکی وجہ سے یہ جو ا اور ان کی پائپ لائین بر ۱۰۰ سال پرانی ہے وہ بس نہیں ہورہی ہے ۔اور بالکل کل کر خراب ہوگئی ہے اسوقت چیف منشر اوریم ڈی صاحب نے وعدہ کیا تھا کہ مرایم ایل اے کے حلقہ میں ۲۰۲۰ بورویل ڈالے جائینگے اور یہ جو ۱۲ اور ان کی پائپ لائین ھے اسکو بدل دیا جائیگا ۔اس لائین کو بدل کر وایا اور ان کی پائپ لائن ڈالی جائیگی ۔لیکن آج تک پائپ لائین کو نہیں بدلا گیا ۔پانی کے پریشر کی حالت وہی پرانی ہے ۔آپ کہتے ہیں کہ پانی حمایت ساگر ، عثمان ساگر میں پانی کافی مقدار میں ہے ۔یہ تالابیں بھر جانیکی وجہ سے موسی ندی میں زاید پانی کو چھوڑا جارہا ہے یہ صحیح ہے کہ پانی چھوڑنے کی وجہ سے لوگ بہ کر مر جارہے ہیں ۔لیکن شہر حیدر آباد کے عوام کو پینے کا پانی نہیں مل رہا ہے ۔اولڈ سٹی میں لوگ اپنے گھروں میں ہم امنٹ کے گڑے کھود کر پانی استعمال کر رہے ہیں ۔پانی کا کوئی پریشر نہیں ہے ۔جوبی پانی آدھا ہے وہ بھی گندہ پانی آرمائے ۔پانی کے پریشر کی یہ حالت ھیکہ ایک بچہ کے پیشاب کی دھار اس پریشر سے زیادہ ہوتی ھے ۔جب پریشر کے تعلق سے شکایت کرتے ہیں تو لائن کاٹ دیجاتی ہے ۔پھران غریب لوگوں کو پانی نہیں ملتا ہے تعجب کی بات ہے کہ پہلے تو دو تین دن میں ایک مرتبہ پانیل رہا تھا لیکن اب پانی کافی مقدار میں مرنے کے باوجود بھی پانی نصیب نہیں ہورہا ہے ۔پرسوں ایک میٹنگ چیف منسٹر اور میونسپل منسٹر صاحب کے ساتھ ہوئی تھی اسمیں چیف منسٹر صاحب نے اعلان کیا کہ ۔ایم ایل اے کے حلقہ کے لئے ۲۰ لاکھ رویہ دیتے جائینگے ۔اسمیں سے پائیپ لائین ڈالنے کیلئے ہلاکھ روپے سیوریج بورڈ کو جارہے ہیں اور صرف ۱۵لاکھ روپئے میونسپل کارپوریشن کو جارہے ہیں ۔یہ وہ لاکھ رویے میوریج کے لئے دیئے ہیں ، اس سے صرف
రూలు - 304 క్రింద ప్రభుత్వము దృష్టికి తీసుకువచ్చిన విషయములు (2) హైదరాబాదు, సికింద్రాబాదు జంట నగరాలలో తాగునీటి కాలుష్యం గురించి.روگلیوں میں لائین بچھائی جائے تو ہ لاکھ روپئے ختم ہوجاتے ہیں ۔قلی قطب شاہ اربن ڈیولپمنٹ اتھارٹی کے پاس کوئی بجٹ نہیں ہے ۔میرویج بورڈ کیلئے مڈ کر ، عالمی بنک سے لون لانا ہے کہتے ہیں تب تک کوئی کام نہیں ہوسکتا ۔آخر یہ لون کب آئیگا ، دوکب اولڈ سٹی ڈیولپ ہوگی ۔ایسا معلوم ھوتاھیکہ میں صرف چکر دیا جارہا ہے ۔پانی ایک ایسی چیز ہے جو ہر انسان کیلئے ضروری ہے ۔پانی گندہ پلائی کرنے کی وجہ سے کئی اموات کررہے ہیں ۔اورکئی مقامات پر جھگڑے ہورہے ہیں ۔اولڈسٹی کے اندر ایک ہنگامہ مورھاھے ہو گھنٹے بھی پانی پریشر سے نہیں دیاجارہاہے ۔اولڈ سٹی میں پانی کا پریشرایا آرھا ھے جیسے ایک چھوٹے بچے کے پیشاب کی دھار ہوتی ہے ۔واٹروری اور سیوریج بورڈ کو ایک کر دیئے میں اور دونوں ڈپارٹمنٹ کے آفیسروں کو ملا دیئے ہیں ۔پہلے یہ ڈپارٹمنٹ الگ الگ تھے ۔ایم ڈی نے ایک تجربہ کی خاطر ان دو محکموں کو ایک جگہ کردینے میں ۔ڈرپنچ اور واٹر ورکس کو کام کیلئے جاتے ہیں تو آئیرس کہتے ہیں کہ یہ میرا امیرہا نہیں ھوتا فلاں آدمی کا ایریا ہے یہ کام میرا نہیں ہے ۔فلاں آدمی کا کام ہے ۔میں ہمیں یہی جواب ملتاہے ۔پہلے جب یہ دونوں محکمہ الگ الگ تھے کام آسانی سے ہونا تھا ۔اب آفیسرس ایکدوسرے پر ڈھکیل رہے ہیں جسکی وجہ سے کوئی کام نہیں ہورہا ہے ۔میونسپل میں ورکرس کی ضرورت ھے کلاس فور کی ضرورت ہے ۔آفیسرس کی ضرورت نہیں ہے ۔جو ورکرس کام کرتے ہیں وہ درجہ چہارم کے مرتے ہیں ۔انہیں بڑھانا چاہئے ۔منسٹر صاحب نے اپنے نوٹ میں لکھاہے کہ ہم تین الریار باھر مالک سے خرید رہے ہیں جس سے ڈرینیج صاف کرنے میں مدد ملیگی ۔یہ لاریاں اور ٹسٹی میں ایک دن بھی نہیں دکھائی دیں ۔یہ داریاں کہاں پر استعمال کی جا رہی ہیں ۔کیا یہ لاریاں منٹس کے گھروں کو صاف کرنے کیلئے استعمال ہورہی ہیں ؟میں تو نہیں معلوم ۔پرانے شہر میں موریاں ابل رہی ہیں ۔کوئی بھی آدمی پرانے شہر میں کوئی بھی گلی میں جاکر صاف کپڑوں سے واپس نہیں آسکتا ۔اسکے کپڑور پر گندہ پانی لگ جاتا ہے کیونکہ ہر گلی میں گندہ پانی ڈریچوں سے نکل کر بہہ رہا ہے ۔اور یہ پانی گھروں میں بھی گھس جارہا ہے ۔جب بھی واٹر ورکس کا آدمی پانی کے لئے وال کھولتا ہے تراس والی میں بھی گندہ پانی آجاتا ہے اور دھی پانی گھروں میں چلے جاتاھے ۔جسکی وجہ سے پولیشن پائی گھروں میں داخل ہو جان ہے ۔میں حکومت سے مطالبہ کرتا ہوں کہ جر دو تین انچ کی پائپ لائین ہے اسکو بدل دینا چاہیئے ۔سیوریج بورڈ اور واٹر ورکس کو الگ الگ کرنا ضروری ہے بیٹی کے اندر جابجا پائپ لائین تقریبا ۱۰سال سے پڑے مرتے ہیں ۔جہاں نما سے مدینہ بلڈنگ تک پائپ لائین ڈالنے کیلئے پائپ لاکر سٹرکوں پر ڈالیے ہیں جس پر کروڑہا روپے خرچ ہوئے ہیں ۔کروڑہا روپے زمین میں ڈالر ہے ہیں ۔لیکن آج تک چارمینار سے مدینہ بلڈنگ تک پائپ لائیں نہیں ڈال سکے ۔یہ پائپ لائن ڈالنے کیلئے حکومت کے پاس پیسے نہیں ہے ۔ابری سے کروٹھا روپیہ زمین کے اندرکالریئے ہیں ۔کوئی کام نہیں ہوا ۔میں نے سنا ھے کہ اس اسکیم کو اب بدل دیا جارہا ہے ۔اسوقت کے آفیسری اور منسٹریں ملکر کئی ہزار روپے کھا گئے ہیں ۔اب اس اسکیم کو بدلنے والے ہیں کیونکہ اب نئے مسٹرس اور آفیریں آگئے ہیں ۔یہ لوگ اس اسکیم کو دوسری طرف سے شروع کرنے والے ہیں ۔یہ اسکیم کئی کروڑ روسیوں سے بنائی گئی تھی ۔چارمینار سے مدینہ بلڈنگ تک پائپ لائین ڈال دیجائے تو یہ مسئلہ خود بخود ختم ہوجائیگا ۔اولڈ سٹی کی ترقی کے لئے چاھے مڑ کو با عالمی بنک سے لون لیں اور اولڈ سٹی میں کام کروائیں ۔مٹراسپیکر صاحب سب منسٹرس اور ایم ایل ایز شہر میں رہتے ہیں ۔کم سے کم پانی کو صاف لائیے گندہ پانی نے کی وجہ سے ہمارے بچے پیار ہو جا رہے ہیں ۔حکومت تو نگو ناپر کروڑہا روپے خرچ کر رہی ہے لیکن
రూలు - 304 క్రింద ప్రభుత్వము దృష్టికి తీసుకువచ్చిన విషయములు; (2) హైదరాబాదు, సికింద్రాబాదు జంట నగరాలలో తాగునీటి కాలుష్యం గురించి
یہاں پینے کے پانی کیلئے ہاروپئے بھی خرچ کرنے کیلئے تیارنہیں ہے ۔اسٹیٹ گورنمنٹ تکگونگا کا پانی مدراس کو دینے کیلئے کروڑ ہارویئے خرچ کر رہی ہے ۔کیا ریاستی حکومت حیدر آباد کیلئے پینے کے پانی پر کوئی بھی پیسہ خرچ کرنے کیلئے تیار نہیں ہے شہر حیدرآباد جو آندھرا پردیش کا کیپٹل سٹی ہے ۔یہاں پر سارے ہندوستان سے لوگ شہر حیدرآباد کو آتے ہیں ۔پنڈت جواہر لال نہرو نے کہا تھا کہ ہندوستان کادل شہر حیدرآباد ہے ۔یہ الفاظ خود پنڈت نہرو نے کہے تھے جس کے نام پر کانگریس حکومت کر رہی ہے ۔اب یہ دل جلکر راکھ ہو جا رہا ہے ۔میری حکومت سے گذارش ہے کہ اولڈسٹی میں جو نظام کے زمانے کی پائپ لائن ہے اسکو فوری بدل دینا چاہئیے ۔శ్రీ ఎం ఓంకార్ :- అధ్యక్నా, మంచినీటి కాలుష్యాన్ని గురించి గౌరవ సభ్యులు 20 చాలా వివరంగా చెప్పారు.అసలు దీనికి ప్రధానమైన కారణం.60 సంవత్సరాల క్రిందట ఏర్పడిన పైపులెను.అప్పుడు జనాభా 5 లక్షలు మాత్రమేవుండింది.ఇప్పుడు హైదరాబాదు పరిసర ప్రాంతాలలోని జనాభాను కలుపుకుంటే సుమారుగా 40 లక్షల వరకు పెరిగింది.మొత్తం షెపు లైను రిమోడల్ చేయాలని తలపెట్టి టాటా కన్సల్టింగ్ ఇంజినీర్లతో ప్రభుత్వము పరిశీలన చేసింది.293 కోట్ల రూపాయలు ఖర్చు అవుతుందని ఆ ఇంటినీరు అంచనా వేశారు.కానీ ఆ అంచనా ప్రకారం 292 కోటు, లేదా 300 కోట్లు రూపాయలు ఎక్కడనుండి తీసుకొని రావాలి?ఎప్పుడు తీసుకొని రావాలి.ఎపుడు ఈ పథకాన్ని పూర్తి చేయాలన్నది ఈ ప్రభుత్వానికి లేదు : పెగా అప్పుడప్పుడు అక్కడక్కడ 5 ప్రదేశాలలో తక్షణమే కాలుష్య నివారణ కోసము 67 కోట్ల ఖర్చతోటి ఒక పథకాన్ని వేసి, పంపించారు.అయితే ఆ పథకాన్ని 1997 నాటికి పూర్తి చేస్తామని అన్నారు.ఇంకా 5 సంవత్సరాలు 30 పీప్ వర్క్, పాచప్ తప్ప మొత్తం స్కీము లేదు.ఈ ప్రకారంచేస్తే, రానున్న 50 సంవత్సరాలు లేక 100 సంవత్సరాలకు ఈ హైదరాబాదు నగరం మంచినీటి సమస్య, పారిశుధ్య సమస్య పరిష్కారం అవుతుందా అని సందేహం కలుగుతోంది.ఇలాంటి పరిస్థితులలో ఏదో అక్కడక్కడ సేవరేజ్ ఏర్పాటు చేయడం కాని, మందులు వాడడం కాలుష్య నివారణ కొరకు అనడం, తాత్కాలిక చర్యలు తీసుకోవడం జరుగుతున్నాయే కాని దాని వల్ల పరిష్కారం కాదు పెగా ఎన్ని కేసులు నమోదు అయినాయి, ఏమిటి అనేది ముఖ్యంగా చూడకూడదు · కాగితం లెక్క ప్రకారం రోజుకు మూడు కేసులు చొప్పున 1990 జూల్నై నుంచి 91 మే వరకు 942 కేసులు వచ్చాయి అంటున్నారు.మీకు వచ్చిన దానిలో వెయ్యికి ఒక కేసు ప్రతి ఇంటికీ అదే, ప్రతీరోజూ అదే.ఎవరు వస్తారు, ఎవరు రిపోర్టు చేస్తారు కాబట్టి..నా రిక్వెస్ట్లు ఏమిటంటే ఈ 293 కోట్ల రూపాయలతో సమగ్ర పథకాన్ని ఏథయితే మీరు ఏర్పాటు చేయదలచుకొన్నారో దానికి కావలసిన డబ్బుతో కనీసం 5 సంవత్సరాలు అయినా దీనిని పూర్తి చేయడానికి తీవ్రమైన చర్యలు తీసుకోవాలి.అంతే తప్ప ఇంకొక మార్గం లేదు.జనాభాను కాపాడలేము.' రూలు - 304 క్రింద ప్రభుత్వము దృష్టికి తీసుకువచ్చిన 27 ఆగస్టు, 1991 643 విషయములు: (2) హైదరాబాదు, సికింద్రాబాదు జంట నగరాలలో త్రాగునీటి కాలుష్యం గురించి.శ్రీ టి బాల్రెడ్డి:- అధ్యకా ఈ జంటనగరాలలో కాలుష్యపు నీరు త్రాగడం అనేది ప్రజలకు ఒక అదృష్టమనుకొంటాను, దురదృష్టం కాదు.ఎందుచేతనంటే మరి మంచినీళ్లు దొరకవని మాకు తేలిపోయింది.గత ప్రభుత్వములో కూడా మంచి నీళ్లు తాపుతామని, కృష్ణనీరు తెస్తామని అన్నారు.' ఈ ప్రభుత్వం వచ్చింది.ఈ ప్రభుత్వం కూడా మొదలు పెడతాము అన్నది కాని ఇంతవరకు ఏమీ అనడం లేదు అంటే మంచినీళ్లు అనేవి దొరకవు అపరిశుభ్రమైన నీళ్లు అంటే కలుసితమైన నీళు త్రాగి బ్రతకండి జీవుడా అని చెపుతున్నారు.ప్రభుత్వానికి ఇప్పటికైనా చిత్తశుద్ధి ఉండాలి.ఈ అతిసార వ్యాధి వల్ల 1000 మందికి పైగా చనిపోయారు నీటిలో ఇక్కడ ఉన్నటువంటి హైదరాబాదు మెట్రో వాటర్ వర్క్స్ వారికి తెలియదా?సీటిలో, రోజుకి మూడు చొప్పున కంపయింట్స్ వస్తున్నాయని చెపుతున్నారు కానీ రోజుకి ఒక వ్యక్తి చనిపోతున్నాడు.నా నియోజకవర్గములో రెండు మూడు నెలల్లో చనిపోయిన వారి వివరాలు మేనేజింగ్ హైదరాబాదు మెటో వాటర్ వర్క్స్్సకి చెప్పడం జరిగింది, చూపించడం జరిగింది.అంటే ప్రతి ఇంటిలో కూడా కాలుష్యమైన నీళ్లు మనకు అగుపిస్తున్నాయిఎట్లా అంటే హైదరాబాదు మెటో వాటర్ వర్క్స్ రెండు పనులు చేపట్టింది.ఇంతవరకు కేవలం వారికి వాటర్ వర్క్స్ పని మాత్రమే ఉండేవి.ఇప్పుడు డ్రెయినేజ్ సిస్టమ్ కూడా వారు తీసుకున్నారు.అంటే డ్రెయినేజ్, వాటర్ తీసుకొని మంచిగా స్వచ్ఛమైన నీరు సరఫరా చేస్తారు, డ్రైయినేజ్ ఓవర్ ఫ్లో తగ్గిస్తారని అనుకున్నాము కానీ వారు డ్రైయినేజ్, వాటర్ వర్క్స్ లెన్స్ కలిపి నీళ్లు తాపుతున్నారు.దీనిని నివారించడానికి ప్రభుత్వం ఏమ చర్యలు తీసుకోవడం లేదు.మరి అక్కడ ఉన్నటువంటి మెటో వాటర్ వర్క్స్ వారు డబ్బు లేదని చెప్పుకుంటున్నారు.కేవలం ప్రపంచ బ్యాంకు ఇచ్చే డబ్బు, దానితోనే మేము చేస్తాము అంటున్నారు.1921లో డ్రెయినేజ్ స్క్రీమ్ ప్ర్రారంభం అయితే 1931లో డ్రెయినేజ్ సిస్టమ్ అనేది సుమారు 5 లక్షల మందికి తయారు అయింది అయితే ఈ వేళ 35, 40 లక్షల మంది జనాభా ఉన్నారు.దీనికి డూప్లికేట్ లెన్స్ వేయాలి.దీనికి సరిపోయేటటు వంటి వాటర్ షెప్ లైన్స్ వేయాలి.ఒకప్పుడు వేసినటువంటి టు ఇంచెస్ వాటర్ ష్నెప్ లైన్స్క ఈ వేళ ఎయిట్ ఇంచెస్ వేయవలసిన అవసరం వచ్చింది.రీమోడలింగ్ జరగడం లేదు.హైదరాబాదు మెటో వాటర్ వర్క్స్ మేము పట్టిన కుందేలీకి మూడే కాళ్లు అంటున్నారు.మేము చెపుతున్నాము ఈ డ్రెయినేజ్ వర్క్ సెపరేట్ చేయండి, వాటర్ వర్క్స్ సెపరేట్ చేయండని, దానికి ఉన్న సూపర్ వైజర్ తో సెపరేట్, పని తీసుకోండి.దీనికి ఉన్న సూపర్ వెజర్తో సెపరేట్ పని తీసుకోండని.రెండింటిని ఒకే దగ్గర కలిపేవరకు ఆ లెవెల్స్ ఇచ్చే పద్దతి ఆ సూపర్వైజరికి తెలియదు.అసలు డ్రెయినేజ్ సిస్టమ్ అనేది లెవెల్లో పోవాలి.వాటర్ లెవెల్లో లేకపోయినా నీళ్లు పోతాయి.అయితే దీనిని సక్రమంగా చేయడం లేదు.క్రింద మీద వేస్తున్నారు కాబట్టి డిపార్ట్మెంట్ అవకతవకలకు గురవుతోంది.దానిని సరిదీద్దమని మేము ఎంత చెప్పినా చెవిన పడడం లేదు.ముఖ్యంగా చెవినపడినా అది నమ్మే పరిస్థితి లేదు.మేము ఇచ్చిన సలహాలు వారు నమ్మాలి నిజముగా ఈవేళ మనము హైదరాబాదు గురించి గట్టిగా గర్వించదగిన విషయం.ఎందుకంటే అయిదు లక్షల మందికి ఏదయితే ప్లానింగ్ చేశారో అది ఈ వేళ 25, 30 లక్షల జనాభాకు పనికి వస్తోంది