శ్రీ పి.ఇంద్రారెడ్డి:- అధ్యక్షా, ఇప్పుడే మన గౌరవ సభ్యులందరు హైద్రాబాద్ నగరంలోని దుస్థితి ప్రభుత్వ దృష్టికి తీసుకురావడం జరిగింది.హైద్రాబాద్ మన రాష్ట్రానికి కేంద్రం అయిన నగరం.ఈ రోజు రోడ్ల పరిస్థితి ఒకసారి చూసినట్లయితే మనం నిత్యం ప్రయాణం చేస్తూ ఇబ్బందిపడే పరిస్థితి అర్థం అవుతుంది.గత తెలుగుదేశ ప్రభుత్వ హయాంలో కూడా హైద్రాబాద్ నగర అభివృద్ధి కోసం సముచితమైన వనరుల విషయంలో న్యాయం చేయలేదని కొందరు గౌరవ సభ్యులు చెప్పడం జరిగింది.ఒక్క మాటలో చెప్పాలంటే గతంలో హైద్రాబాద్ నగరంలో ఫిలిం డెవలప్మెంట్కు సంబంధించి ఏర్పాటు చేసిన కార్యక్రమంలో ఓవర్సీస్ డెవలప్మెంట్ కార్పొరేషన్తో చర్చించి కొంత రోడ్స్ వైడనింగ్ కార్యక్రమం చేపట్టడం జరిగింది.కాకపోతే దురదృష్టవశాత్తూ కార్పొరేషన్ ఎన్నికల తరువాత అభివృద్ధి కార్యక్రమాలకు ఆటంకం ఏర్పడింది.ప్రస్తుత పరిస్థితి ఒకసారి ఆలోచించినట్లయితే ఈ మధ్యకాలంలో ప్రభుత్వం ఒక 4 కోట్ల రూపాయలతో ఆర్ అండ్ బి శాఖ ద్వారా నేరుగా హైద్రాబాద్ నగరంలోని రోడ్ల కార్యక్రమం చేస్తామని చెప్పడం జరిగింది.నేను మంత్రివర్యులను కోరేది ఇక్కడ ప్రజాస్వామ్యయుతంగా ఎన్నుకున్న ఒక కార్పొరేషన్ వున్నది.కార్పొరేషన్ ద్వారా వారు చేయించాలని కోరుతున్నాను.ఎందుకంటే ఒకవేళ కార్పొరేషన్లో అవినీతి జరిగినా, అక్రమం జరిగినా ఇప్పుడు అమానుల్లాఖాన్ గారు చెప్పినట్టు విచారణ జరిపించాలి.అధికారులను ప్రజాప్రతినిధులను తప్పు చేసిన వాళ్ళను సస్పెండ్ చేసే అధికారం ప్రభుత్వానికి ఉన్నది.కానీ అనేక సంవత్సరాల తరువాత కార్పొరేషన్ ఎన్నికలు జరిగిన తరువాత ఒక ప్రజాస్వామ్య పద్ధతి ద్వారా ఎన్నుకున్న సంస్థ ఉండగా నేరుగా ఆర్ అండ్ బి శాఖ ద్వారా ఈ పనులు చేయించడం అనేది ఒక కంట్రాక్టరుకు కానీ లేక ఇరువురు వ్యక్తులకు గానీ మేలుగా ఉంటుంది గానీ మొత్తం ప్రజాస్వామ్యయుతంగా ఎన్నుకున్న కార్పొరేషన్ను అగౌరవ పరిచినట్లు వుంటుంది.ఈవిధంగా చేయకుండా మంత్రిగారు స్పష్టమైన ప్రకటన చేయాలి.నేరుగా సంస్థ మంజూరు చేసిన వనరుల ద్వారా చేయించాల్సిన అవసరమున్నదని కోరుతున్నాను.అదేవిధంగా హైద్రాబాద్ నగరానికి సంబంధించిన విషయంలో మనం మొదటి స్టేజ్ పట్టణాలకు ప్రపంచ బ్యాంక్ సహాయం కానీ, ఓవర్సీస్ డెవలప్మెంట్ కార్పొరేషన్ ద్వారా కానీ, కేంద్ర ప్రభుత్వం ద్వారా కానీ ఒక స్పష్టమైన ప్రాజెక్టును తయారుచేసుకుని గతంలో ప్రభుత్వం నిర్ణయాలు తీసుకోవడం జరిగింది.ఈ రోజు నూతన ప్రభుత్వం అధికారంలోకి వచ్చింది ఓవర్సీస్ డెవలప్మెంట్ కార్పొరేషన్ అధికారులతోటి, అదేవిధంగా వరల్డ్ బ్యాంక్ అధికారులతోటి వెంటనే ఒక 10 కోట్ల రూపాయలు హైద్రాబాద్ నగర రోడ్ల మరమ్మతు కోసం యివ్వవలసిందిగా నేను డిమాండ్ చేస్తున్నాను.డ్రైనేజ్ పరిస్థితి చూసినట్లయితే అసెంబ్లీ ముందే డ్రైనేజ్ ఏవిధంగా పారుతున్నదో వస్తూ వస్తూ మనం చూస్తున్నాము.అజమాయిషీ తప్పిన కార్పొరేషన్లో పనిచేయుచున్న అధికారులు ఏమాత్రం రెస్పాన్సిబులిటీ లేకుండా, బాధ్య విస్మరించి ప్రవర్తిస్తున్న పరిస్థితి ఉన్నది.దీని విషయంలో కూడా ప్రభుత్వం చర్య తీసుకుని హైద్రాబాద్ నగర రోడ్ల మరమ్మతు కోసం 10 కోట్ల రూపాయలు వెంటనే మంజూరు చేసి కార్పొరేషన్ స్థాయి సంఘాలను ఏర్పాటుచేసి, కార్పొరేషన్ స్థాయిలోనే ఈ కార్యక్రమాలను చేపట్టవలసిన అవసరం ఉన్నదని మనవిచేస్తూ సెలవు తీసుకుంటున్నాను.شری سید سجاد :- اسپیکر صاحب ، شہر حیدر آباد کے روٹس کے تعلق سے آپ کو توجہ دلانا چاہتا ہوں کہ آج کوئی بھی آدمی سیٹ پر محفوظ نہیں جا سکتا ۔بلدیہ کیلئے کوئی حکومت کی جانب سے گرانٹ نہیں مل رہی ہے ۔چیف منسٹر صاحب خودحیدرآباد سے تعلق رکھتے ہیں انکا حلقہ بھی شہر حیدرآباد ہی ہے لیکن شہر کی ترقی کیلئے توجہ نہیں دے رہے ہیں ۔میرے جو فاضل دوست ہیں انکا مضیہ ہضم نہیں ہوتا جب تک ہماری پارٹی پارٹی کا نام نہیں میں کھلا آپ کو یہ بتانا چاہتا ہوں کہ جو بھی بلدیہ میں پیسہ بچتا ہے کمشنر کو اختیارات ہیں کہ وہ اپنے طور پر ۲ لاکھ کا کام کروا سکتا ہے کسی منتخب نمائندوں کے مشورے کے بغیر مکمشنر اپنی من مانی کررہے ہیں ۔گورنمنٹ ہی او نکال کر دو ، دو لاکھ روی کا کام خود کمشنر کریوار ہے ہیں ۔اس لئے ہماری فاضل آمدنی نہیں ہے تو بھی آمدنی ہوتی ہے وہ بلدیہ کے عملہ کی تنخواہوں میں صرف ہو جاتی ہے اور انکے ٹی اے ڈی اے اورلا مبریز پر خرچ ہو جاتا ہے ۔بلدیہ کے سارے اختیارات چھین لیا گیا ہے ۔بلدیہ کو ایک بیوہ بنا کر رکھ دیا گیا ۔بلدیہ کو صرف جھاڑو دینے کیلئے رکھ دیا گیا ہے ۔بلدیہ سے کوئی کام نہیں ہو رہا ہے ۔چیف منسٹر صاحب سے درخواست کرتا ہوں کہ بلدیہ کو بجوا ایک ہزار کروڑ روپیے کی آمدنی ہے اس میں سے ۲۵ فیصد شہر حیدر آباد کی سڑکوں اور دوسری چیزوں پر خرچ کرنا چاہئے ۔یہ آندھرا پردیش کا صدر مقام ہے ۔یہاں پر جو بھی امیر پورٹ سے اتر کر حیدرآباد آتے ہیں یہاں دیکھ کر وہ شرمندہ ہو جاتے ہیں ۔چیف منسٹر صاحب شہر حیدرآباد کی ترقی کیلئے کسی سیاسی عید بھاؤ کے کام کریں ۔شہر کی ترقی کے لئے ہم سب ملکر کام کرینگے ۔రూలు-304 క్రింద ప్రభుత్వము దృష్టికి తీసుకువచ్చిన విషయములు'
کارپوریشن کے اندر ہماری پارٹی اقتدار میں ہے ہم عوام کی خدمت کرنا چاہتے ہیں ۔میں منسٹر صاحب ، چیف منسٹر صاحب سے درخواست کرتا ہوں کہ وہ بلدیہ کے لئے بجٹ
کا اعلان کریں ۔شہری ابراہیم بن عبداللہ مسقطی : ۔جناب اسپیکر صاحب ہماری پارٹی کے قائد مسٹر امان اللہ خان صاحب نے بلدیہ پر تفصیلی بحث کی ہے اور مسٹر پی نارون ریدی صاحب نے بھی تفصیلی روشنی ڈالی ہے ۔مسٹراسپیکر : _ بھینس حیدر آباد میں زیادہ گڑ بڑی کر رہے ہیں ۔شہری ابراہیم بن عب اللہ مسقفی : ۔بتیس تو گڑ بڑی کہ رہے ہیں ۔میری گذارش ہے کہ کم سے کم ان لوگوں کو شہر حیدرآبادسٹی سے دور ایک شیڈ بنا کر دیدیں تو اچھا ہوگا ۔وہ یقینا جانے کیلئے تیار ہیں ۔اسوقت شہر حیدرآباد کی روڈس اورڈرنیج کا کیا حال ہوگیا ہے ۔جدھر دیکھو سڑکوں میں گڑھے پڑے ہوئے ہیں ۔اور ہر طرف ڈرنیج میں سے پانی ابل رہا ہے شہر کی حالت بالکل خراب ہوگئی ہے اسمیں کوئی دو رائے ہیں ہوسکتی شہر حیدر آباد کے پورے روڈس اور خاص کر اولڈ سٹی کی حالت تو بالکل خراب ہو گئی ہے ۔ہر جگہ سے پانی ابل رہا ہے خاص کر میں چیف منسٹر صاحب سے درخواست کرتا ہوں کہ اولڈ سٹی کی ترقی کے لئے جو قلی قطب شاہ ارین ڈیولپمنٹ اتھارٹی بنائی گئی تھی ، اسکی ایک میٹینگ سابق حکومت تلگو دیشم نے رکھی تھی ۔اسکر جو بھی بجیٹ الاٹ کیا جاتا ہے اسکو حسب منشاء خرچ کیا جاتا ہے ۔اس اتھارٹی کو 4 کروڑ روپیہ الاٹ کیا گیا تھا ۔۲ کروڑ روپیہ قلی قطب شاہ کی بلڈنگ کیلئے ایک کروڑ پچاس لاکھ روپیہ ٹولیس و ہمین بنانے کے لئے اور ایک کروڑ بیس لاکھ روپیہ رنگ روڈ بنانے کے لیے الاٹ کر دیئے گئے بتائے یہ کہاں کا انصاف ہے ۔اور ڈسٹی کی ترقی کیلئے جو پیسہ دیا جاتا ہے وہ ایسا ہی خرچ کیا جا تا ہے ۔رسٹی کیسے ترقی کر دیگا یہاں کا کام کیسے ہوگا ۔جیل کی دیوار اونچا کرنیکے لئے کیونکہ جیل سے
తీసుకువచ్చిన విషయములు
قیدیاں بھاگ رہے ہیں اسکی دیوار اونچا کرنے کیلئے قلی قطب شاہ کا پیسہ لیا جارہا ہے ۔کیا پولیس اور جیل کا بجٹ نہیں ہے ؟یہاں پر کانگریس حکومت اقتدار پر آ کر تقریبا ۱۱۶۱۰ مہینہ ہوگئے ہیں قلی قطب شاہ کی ایک میٹنگ نہیں ہوئی ۔اس اتھارٹی کے جو انچا رج ہیں وہ من مانی کام کر رہے ہیں میں نے اس تعلق سے کئی لیٹر لکھا آج تک کوئی جواب نہیں آیا ۔حکومت کے جو بھی آفیسر کام کرانا چاہتے ہیں وہ کام ہو جاتا ہے ۔اولڈ سٹی کے اندرجہ اسٹیڈیم بنایا گیا ہے اسکا نام قلی قطب شاہ اسٹیڈیم ہے ایسا اسٹیڈیم ساری دنیا میں نہیں ہے ۔آپ کو معلوم ہونا چاہیئے کہ اسٹیڈیم جریبنایا جاتا ہے وہ عیوب اور شمال میں ہوتاہے لیکن یہاں کا اسٹیڈیم مشرق اور مغرب میں ہے ۔جو بھی مغرب سے کھیلتا ہے ان کھلاڑیوں پر سورج کی شعاعیں منہ پر پڑتی ہیں وہ ہار جاتا ہے اور جو بھی مشرق کی طرف سے کھیلتے ہیں ان کھلاڑیوں کے منہ پر سورج کی شعاعیں پڑتی ہیں ۔وہ بھی ہار جاتے ہیں ۔یہ تو اولڈ سٹی میں کام ہو رہا ہے ۔چارمینار سے جو روڈ کو بڑھایا جارہا ہے درمیان میں بلاک بنائے جارہے ہیں پھر روڈ چرڑی کرنے کا مقصد ہی ختم ہوگیا ۔پھر مٹرک کیسی چوڑی ہوگی ۔اولڈ سٹی کی ترقی کیلئے جو اتھارٹی بنائی گئی ہے اسمین یاقوت پورہ ، چار مینار ، چندرانی گریڈ ، مہاراج گنج اور کاروان کے ایم ایل ایز کی رائے لیں اور کام کروائیں قلی قطب شاہ سے منظوری لیکر شمس آباد تک پلاننگ کی جارہی ہے ۔اور ادھر حیات نگر تک اسکا پیسہ استعمال کیا جارہا ہے ۔یہ پیسہ کدھر کدھر استعمال ہو گا ۔جب ہم لیٹر دیتے ہیں تو کوئی کام نہیں ہو رہا ہے ۔اخباروں میں آیا کہ دین مدل کھلا رہنے کی وجہ سے ایک آدمی گرکر مر گیا ہے ۔ایسے کتنے لوگوں کو مار دینا چاہتے ہیں ۔میں چیف منسٹی سے گذارش کرتا ہوں کہ قلی قطب شاہ ارمین ڈیولپمنٹ اتھارٹی کی ایک میٹنگ رکھیں اور اس میں ہمیں بھی مدیرکریں ہم لوگ اس میں کیا کیا خامیاں میں بنائیں گے ۔آپ سٹی کی ترقی کیلئے سوچیں اور ہم بھی سٹی کی ترقی کیلئے آپ کے ساتھ ہیں ۔శ్రీమతి మేరీ రవీంద్రనాథ్ ( సికింద్రాబాద్):- అధ్యక్షా, మన జంటనగరాలలో రోడ్ల పరిస్థితి చాలా అధ్వాన్నంగా ఉంది.గత ఏడు ఏండ్లుగా రోడ్లు వేయకపోవడమేగాకుండా ఉన్న రోడ్లకు కూడా మరమ్మతులు జరుగనందున, రోడ్ల పరిస్థితి చాలా అధ్వాన్నంగా ఉంది.ఈ విషయంలో, గత ప్రభుత్వం ఉన్నప్పుడు ధర్నాలు కూడా చేయడం జరిగింది.మామూలు ప్రజానీకము యీ రోడ్లమీద వెళ్లడం ఎంతో కష్టంగా ఉంది.గర్భిణీ స్త్రీలు, వ్యాధులతో బాధపడుతున్నవారు, వృద్ధులకు యీ రోడ్ల మీద వెళ్లాలంటే ఎంతో కష్టంగా వుంటున్నదని మీ దృష్టికి తెస్తున్నాను, వారేకాదు, స్కూలు పిల్లలకు కూడా ఎంతో కష్టంగా వుంటున్నది.పాట్ హోల్స్ మీద కవర్స్ కూడా వుండడం లేదు.రోడ్లు ఆ విధమైన అధ్వాన్న పరిస్థితిలో వుంటే వెహికల్స్ పోయేది ఎట్లా?జంటనగరాలలో వెహికల్ ట్రాఫిక్ చాలా ఇంక్రీజ్ అయింది.అది దృష్టిలో పెట్టుకుని రోడ్లను వెంటనే మరమ్మతు చేయించాలి.వాటిని ఆర్ అండ్ బికి అయినా యిచ్చి చేయిస్తే బాగుంటుంది.ఎందుకంటే వెహికల్స్ పెరగడముతో ట్రాఫిక్ రద్దీ ఎక్కువ అయింది.దానివల్ల యాక్సిడెంట్స్ కూడా జరుగుతున్నాయి.యాక్సిడెంట్సుతో ప్రజలు ఎన్నో యిబ్బందులు పడుతున్నారు.ఎక్కడ చూసినా రోడ్లు బాగాలేని పరిస్థితి ఉంది.మరొక ప్రక్క డ్రైనేజ్ విషయం కూడా బాగా లేదు.ఈ సందర్భములో ప్రభుత్వ దృష్టికి ఒక విషయం తెస్తున్నాను.మొదట డ్రైనేజ్కు సంబంధించిన పనులు చేసిన తరువాత రోడ్లు వేస్తే బాగుంటుంది.ఎందుకంటే, రోడ్లు వేసిన తరువాత డ్రైనేజ్ పనుల కొరకు వాటిని త్రవ్వడం వల్ల అవి యథాతథంగా తయారవుతున్నాయి.అందుకని డ్రైనేజ్ పనులు పూర్తి చేసిన తరువాత- రెండు నెలల తరువాతరోడ్లు వేస్తే బాగుంటుంది.పోతే గ్యారంటీ యివ్వగలిగిన కాంట్రాక్టర్సుకు మాత్రమే వర్క్స్ యివ్వాలి.లేకపోతే రోడ్లు వేసిన తరువాత ఒక వర్షం పడితే అవి కొట్టుకుపోతున్నాయి.మినిస్టరుగారి దృష్టికి తెస్తున్నాను.గ్యారంటీ తీసుకున్న తరువాతనే కాంట్రాక్టర్లకు పనులు యివ్వాలి.రోడ్ల విషయములో గానీ డ్రైనేజ్ విషయములోగానీ గమనించవలసిన విషయం మరొకటి ఉంది.హైదరాబాదు మునిసిపల్ కార్పొరేషనులో ఒకరికి ఒకరికి మధ్యన కో ఆర్డినేషన్ లేకుండా ఉంది.రోడ్ల విషయంలో గానీ డ్రైనేజ్ విషయంలో గానీ, వాటర్ వర్క్సు విషయంలోగానీ కో ఆర్డినేషను లేకుండా ఎవరి పనులు వారు చేసుకుంటూ పోతున్నారు.వాటి అన్నింటినీ ఒకే గొడుగు క్రిందకు తెచ్చి పనులు చేయిస్తే బాగుంటుంది.పోతే స్పెషల్ ఫండ్సు యిస్తామని చీఫ్ మినిస్టరుగారు యిదివరలో ఎస్యూరెన్సు యిచ్చారు.అది దృష్టిలో పెట్టుకుని కనీసం 25 కోట్లు అయినా, ఎట్టి పరిస్థితులలోను జంటనగరాల కొరకు కేటాయించకపోతే ఈ పనులు
అన్నీ తక్షణమే చేయిస్తే బాగుంటుందని మినిస్టరు గారు దృష్టికి తెస్తున్నాను.వాటి కొరకు స్పెషల్ ఫండ్సు చీఫ్ మినిస్టరుగారు యిస్తారని ఆశిస్తూ సెలవు తీసుకుంటున్నాను.( శ్రీమతి కె.ప్రతిభా భారతి అధ్యక్ష స్థానములో ఉన్నారు)
శ్రీ ఎం.ఓంకార్ :- అధ్యక్షా, ఇప్పటివరకు గౌరవ సభ్యులు ఈ నగరంలో ఉన్నటువంటి రోడ్లు, డ్రెయినేజీ దుస్థితి గురించి చాలా వివరించారు.మన కళ్ళకు కట్టినట్టు కనిపిస్తూనే ఉన్నాయి.పెద్ద రోడ్లు 1500 కిలోమీటర్లు ఉంటే చిల్లర రోడ్లు సుమారుగా 1500 కిలోమీటర్ల వరకూ ఉన్నాయి.అంటే దాదాపు 3 వేల కిలోమీటర్ల రోడ్లు ఈ కార్పొరేషను ఏరియాలో ఉన్నాయి ని మనకు అర్ధం అవుతుంది.అట్లాగే ఈ డ్రెయినేజీ విషయానికి వచ్చేటప్పటికి 556 కిలో మీటర్ల దూరంలో ఇప్పటికీ డ్రెయినేజీ సిస్టం ఉంది కానీ ఇంకా స్లమ్ ఏరియాలోను, ఇతరత్రా సందులు, గొందులు అవన్నీ కలుపుకుంటే మరొక 400 కిలోమీటర్ల వరకు వీరు డ్రెయినేజీ సిస్టంను వేయవలసిన అవసరం ఉంది.అవి చేయవలసిన పనులు, వాటి దుస్థితి గురించి గౌరవ సభ్యులు చెప్పారు.అవన్నీ మనం కళ్ళతో చూస్తున్నాము.మా ఎం.ఎల్.ఎ క్వార్టర్సులో డ్రెయినేజీ సిస్టం అవుట్ ఆఫ్ ఆర్డరు అయిపోయింది.బషీర్బాగ్ చౌరస్తాలో కూడా రోడ్లు ఈ వేళ ఎంతో అధ్వాన్నంగా ఉన్నాయి.సందులు గొందులు అయితే చెప్పడానికి వీలు లేదు.పైగా ఈ డిపార్టుమెంట్సు మధ్య సమన్వయం ఉండడం లేదు.ఉదాహరణకు డ్రెయినేజీ వారు వస్తున్నారు.రోడ్లను త్రవ్విపోతున్నారు.పెద్ద గుంతలుగా ఉంటున్నాయి.వారు పూడ్చరు.నీళ్ళ నల్లాల కోసం త్రవ్వుతున్నారు, దానిని అట్లాగే వదులుతున్నారు.ఈ డిపార్టుమెంట్సు మధ్య సమన్వయం అనేది లేక ఇదంతా అవుతున్నది.వీటన్నింటి విషయంలో ఎంత డబ్బు ఖర్చు అవుతుంది, ఏమిటి అని ఈ ప్రభుత్వానికి స్పష్టమైన అవగాహన ఉందా?ఇది మొత్తం మునిసిపల్ కార్పొరేషను బాధ్యత అని దానిమీద వదిలివేయడం న్యాయంగా ఉండదు.రాష్ట్ర హెడ్క్వార్టర్సు కనుక రాష్ట్ర ప్రభుత్వం దీనిలో ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించవలసి ఉంటుంది.ఇప్పటికే కార్పొరేషను వారు రోడ్ల కోసం 15 కోట్ల వరకు డబ్బు అడిగారు.డ్రెయినేజీ కోసం అందులో లేదు.డ్రెయినేజీ గురించి ఇంకొక 15 కోట్ల రూపాయలు అయినా అవుతాయి.దాదాపు 30 కోట్ల రూపాయలకు తగ్గకుండా వెంటనే మీరు పెట్టుకుంటే డ్రెయినేజీ, రోడ్లు ఒక దారికి వస్తాయి.దీనికి ఎల్.ఐ.సి నుంచి కానీ వరల్డు బ్యాంకు నుంచి కానీ ప్రపంచంలోని ఇతర దేశాల సహాయం ఏమైనా ఉంటే దానిద్వారా కానీ అవన్నీ తీసుకొనడానికి ప్రయత్నం చేయండి.స్పెషల్ గ్రాంటు అయినా ఇచ్చి, స్పెషల్ ఎలాట్మెంటు అయినా