L.A.Bill No.IX, a Bill to amend the Hyderabad Abkari Act, 1316 F.اس طرح اسے اگر مہینے میں دس مردبہ جرمانہ ہو بھی جاۓ تو اسکے 15 روبیے خرج ہونگے - بہ سدرہ روسے ماہانہ ایسے نہیں ھی جو اسکی خلاف ورزی کی مناسب سزا سمجھے جائس ۔ظاھر ھے لاری والے معلوم رکہکر ہی ناجائز سراب لحائسگے ۔ہم دیکھتے ۔ہس کہ کافی سراب دوری سے ہا رے سہر میں آتی ہے ۔یہ سراب زہر ملا ہوا ہونے کی وجہ سے نقصان دہ بھی ہو ہے اور عوام کو کافی نقصان ہوتا ہے ۔یہ لوگ جوری کرے کرے اپنے عادی ہوگئے ہیں کہ زہر دینے کی بھی وہ پروا نہیں کرے بہت بری بات ہے ۔جیسے ایک آنربیل ممبر نے کہا کہ رشوب اگر کوئی بڑا آدمی لے تو وہ نذرانہ ہے اور اگر لیڈر لیتا ہے تو چندہ کہلاتا ہے ۔یہ بھی اسی قسم کی جوری ھے ۔اسکی سزا ھوں جاھئے ۔اگر کسی چار بھائیوں کی ایک لاری ہو اور بہ خلاف ورزی میں ضبط ہو جاۓ تو بہ لازمی نہیں کہ پورا خاندان پریشان ہو جاۓ  ہارا مقصد بریشان کرنا نہیں ہے ۔ہم چاہے ہیں کہ چوری بند کریں ۔اگر کوئی سرپرست خاندان چور ہواور اسکی وجہ سے ملک کو تکلیف ہوتی ہو اور اسکے قصور کی وجہ سے اس کا خاندان تکلیف میں آجاۓ تو یہ کوئی بری باب نہ ہوگی ۔اس خاندان کو تکلیف سے وگی ۔اس خاندان کو تکلیف سے بچانے کے لئے اگر ہم چوریوں کو رائح رکھیں تو اس سے ملک کا کسعدر نقصان ہوگا ۔اگر ہم فانون بنائیں اور اس اسٹمنٹ کی مظوری دیدبی نو ظاہر ہے لاری والے یا بنڈی والے اپنی مواری کلالوں کو کبھی ناجائز استعمال کے لئے نہیں دینگے وہ خود گھبرائینگے کہ کہیں انکی گاڑی ضبط نہ ہو جاۓ ۔سرے خیال میں اس بری چیز کو روکنے کے لئے زیادہ سے زیادہ سخت قانون آنا چاہئے ۔ھارا ملک ابھی ابھی آزاد ہوا ہے ۔لوگوں کو اپنے حقوق کے ساتھ دوسروں کے حقوق کا بھی احساس ھونا چاھئے ۔جن لوگوں کو اس کا احساس نہیں ہے انکی اصلاح کی جانی چاہئے اور ظاہر ہے یہ کام لڈو یا بیڑے کھلا کر اور سلاکر نہیں ہوسکا ۔اسکے لئے تو سخت ڈنڈے کی ضرورت ہے ۔منسٹر صاحب نے اسی غرض سے مسودہ قانون نرمیم پینس کیا ہے مجھے یقین ہے کہ ہاؤس اس بر توجہ دیگر ضرور منظور کریگا ۔یہ ہارے آنے والی نسلوں کے لئے بھی فائدہ مند چیز ہے ۔۔۔اتنا کہنے ھوۓ میں اپنی تقریر ختم کرتی ہوں ۔స్పీకరు మహాశయా,
ఈ బిల్లు దొంగతనంగా మత్తు పదార్థములను ఒకచోటి నుంచి మరియొక చోటికి చేరవేయ డానికి ఉపయోగపడు రవాణాయంత్రాలు ఏవైతే యున్నాయో, వాటిని జప్తు చేయటం కొరకు ఆ కారణంగా ఎడ్ల మీదగానీ, గౌను అసలు చట్టంలో సవరణ చేర్చటం కొరకు తేబడింది.బండ్లమీదగాని లారీలమీద గాని మరేదానిమీదగాని ఒక చోటినుండి మరియొక చోటికి జేర పేయబడుతున్న యెడల వాటిని జప్తు చేసే సమస్య ఇపుడు వచ్చింది.ఇది ప్రజలకు నష్టదాయక చట్ట విరుద్ధముగా మత్తుపదార్థము వాడుకను ప్రోత్స మని ప్రతిపక్షము వారు అంటున్నారు.హించడానికి మీరు దీన్ని వ్యతిరేకిస్తున్నారని" ప్రభుత్వపక్షంవారు వాదిస్తున్నారు.కొని
L.A.Bill No.IX, a Bill to amend the Hyderabad Abhan Act, 1316 F.ప్రతిపక్షము తరఫున నేను స్పష్టపరచేదేమంటే దొంగతనంగాగాని పదార్థములను వాడటం వ్యతిరేకించే వారిలో మొట్టమొదటివారము మేమేననేది తెలుసుకొని విమర్శించడం బాగుంటుంది " మేము ఏవిధంగాను మత్తు పదార్ధముల వాడుకను ప్రోత్సహించే వారము కాము.అందరవు దేశాన్ని సాంఘికంగా అభివృద్ధి పరచుటకు పోరాడాము.ప్రభుత్వ పక్షానికి చెందిన కొందరు మేము భుజాలు భుజాలు కలిపి ప్రజలకు నష్టముచేసే పద్ధతులను నాశనము చేయడానికి పోరాడాము.మాకు ఎడ్ల వాండ్లమీదగాని, లారీల వాళ్ళమీదగాని ప్రత్యే కంగా జాలిలేదు కాని అధికార పక్షంవారు తాంవాళ్ళమీద శతృత్వంతో వాళ్ళు బద్మాషులని గాని ఒకరు చేసిన నేడము ఎంత అంటున్నారు.అనునది వారి వాదనతో స్పష్ట పడుతుంది.వరకు దిగ జారుతోందంటే మొత్తము అతని సమిష్టి కుటుంబము సఫర్ ( Suffer) కావడం జరుగుతోంది.ఎవరైతే నేరము చేశారో వారిని శిక్షించడము న్యాయముగాని వానికి సంబం ధించిన ప్రతి వారిని శిక్షించడము న్యాయమని ఏ కానూనులో వ్రాసివుందో నేను చూడలేదు
ఒక ప్రక్కన వారే ఒప్పుకుంటున్నారు.దొంగతనం లంచగొండి రూపంలో ఉండనీయండీ
ఇతర రూపములలో ఉండనీయండి.దానిని నిర్మూలించవలసిన అవసరం మన నెత్తిమీద ఉందని అంటున్నారు.ఈ శాఖ మంత్రిగారే ఒప్పుకున్నారు.మనకు పెద్ద ఎత్తున ఆదాయము తెచ్చిపెట్టేది ఈ శాఖేనని, దీనిలో లంచగొండితనం కూడా అది దామాషానా అనగా చాలా ఎక్కువగా ఉండడం తప్పనిసరి కావున విమర్శించవలసిన అవసరం ఏమీలేదని వారు చెప్పడం జరిగింది అయితే మనం ఒక భౌనూనును తీసుకుపోయి, లంచగొండితనం జీర్ణించుకుపోయిన అధికారులకు ఎప్ప జెబుతున్నాము.ఏదైనా సరే దేశాన్ని అభివృద్ధి పరుస్తుందంటే నాకేమీ అభ్యంతరంలేదు గాని వాళ్ళు దానిద్వారా ప్రజలను దోచుకుంటారు.ఇది లేకుండానే ఇంతకుముందే వారు ఎన్నో ద్రోహాలు చేస్తున్నారు.అటువంటప్పుడు మళ్ళీ ఇంకొక కానూనును వాళ్ళ చేతుల్లో పెట్టి " అబ్బాయీ, ఇదివరకు ఏదైతే సంపాదించుకొన్నది ఉన్నదో అది మీ భావి జీవితాన్ని బాగు చేసుకునేందుకు చౌలకపోతే దీని ద్వారా ఇంకా ఆర్జించండి" అని చెబుతూవున్నాము అన్న మాట.మద్రాసులో, బొంబాయిలో, మరికొన్ని రాష్ట్రములలో మద్యపాన నిషేధం అమలుజ రిగింది.ఆ తరువాత అక్కడ జరుగుతున్న పోరాటాలు పత్రికలలో రెగ్యులర్ ( Regular) గా చూస్తూ నే ఉన్నాము.నిషేధం కాగితాలమీద జరిగింది.గాని అక్కడ త్రాగేవారికి అడ్డు రావడంలేదు దానినల్ల ప్రొహిబీషన్ ఆఫీసర్ల( Prohibition officers) జేబులు నింపుకోవడమే జరుగుతోంది అనాదిగా మన సమాజంలో జీర్ణించుకుపోయిన ఈ త్రాగుడును ప్రబోధము ద్వారా దూరము చేయ కుండాచట్టాల ద్వారా మాన్ప ప్రయత్నించినట్లయితే దేశంలో మంచిని తీసుకురాకపోగా చెడ్డతనాన్ని మాత్రమే ఎక్కువ చేసిన వాళ్ళమవుతాను.అందుచే ప్రజలలో ఈ మద్యపాన నిషేధ ప్రబోధాన్ని విఠీవిగా చేయవలసిన బాధ్యత వనవేశాద వుంది.ఆడి తేకుండా ఒక్కసారిగా ఇలాంటి చట్టాలను తెచ్చి ప్రజలను దోచు కోచడదు పేజీ జీర్ణించుకుపోయిన అధికారులకు ఇంకా ప్రజలను దోచుకొన మనీ ఒప్పచెప్పడం పంటకోతరం అసలే ప్రజలు కూతికి గుడ్డకు తల్లాడుతూంటే ఇంకా వాళ్ళను సేమం గ్రామాల్లో నిత్యము ప్రజలతో తిరుగుతూ వారు