ਓਧਾਈ : कल जब बिज़निस एडवाईज़री कमेटी की मीटिंग का नोटिस दिया गया था तो मुझे यह अफसोस से कहना पड़ रहा है कि प्रपोजीशन के मेम्बर ए से लेकर जैड तक कोई भी यहां मौजूद नहीं था और दफतर वाले सब ਸੀ ਡਰੇ ਵੀ ਨੀਂਦ ਜੀਵੁਂ ਸੀ ਚ ਸਿਯਾ ।( I am constrained to tell the House that yesterday when notice for the meeting of the Business Advisory Committee was to be circulated, none of the Opposition Members was present here and the office could not contact any one of them inspite of their best efforts.)
ਬਾਬੂ ਬਚਨ ਸਿੰਘ : ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਸਾਹਿਬਾ, ਜਿਹੜੀਆਂ behind the scene ਗਲਾਂ ਹਨ ਉਹ ਮੈਂ ਇਥੇ ਲਿਆਓਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ।ਲੇਕਨ ਹੁਣ ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ।ਕਲ੍ਹ ਮੈਨੂੰ ਇਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ ਸੀ ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿ ਕੇ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਬਿਹਤਰ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਅਜ ਵਾਸਤੇ ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿਤਾ ਜਾਵੇ ।ਪਰ ਜਦੋਂ ਗੌਰਨਮੈਂਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਰਨੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਰੀਪੋਰਟ ਨੈਚੁਰਲ ਸੀ ।ਇਹ ਗੱਲ ਆਪ ਦੇ ਨੋਟਿਸ ਵਿਚ ਆਈ ਹੈ ਕਿ ਨਹੀਂ ਆਈ ।ਤਧਾਲਾ : ਸੋਧੇ ਗੋਟਿਸ਼ ਸੇਂ ਧ ਕਾਰ ਵੀ ਬਾਝੀ ਧੀ ।( This had not come to my notice.)
ਬਾਬੂ ਬਚਨ ਸਿੰਘ : ਮੈਂ ਕਲ੍ਹ ਕਿਉਂਕਿ ਇਥੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਅਫਸੋਸ ਨਾਲ ਕਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਹਿਰੀਕ ਜੋ ਹੈ ਇਹ ਬੜੀ ਗਲਤ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜੋ ਸੇਲਜ਼ ਟੈਕਸ ਦਾ ਬਿਲ ਹੈ ਇਸ ਤੇ ਘਟੋ ਘਟ ਇਕ ਹਫਤਾ ਹੋਰ ਡਿਸਕਸ਼ਨ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਔਰ ਮੇਰੀ ਗੁਜ਼ਾਰਿਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਇਹ ਇਕ ਹਫਤਾ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਡਿਕਟੇਟਰਸ਼ਿਪ ਹੈ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਥੇ ਵੀ ਡਿਕਟੇਟਰ ਸ਼ਿਪ ਹੈ ਔਰ ਅਗਰ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਥੇ ਡਿਕਟੇਟਰਸ਼ਿਪ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਬਿਲ ਤੇ ਖੁਲ੍ਹੀ ਡਿਸਕਸ਼ਨ ਚਲਣ ਦੇਣ ।ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬੜਾ ਕੰਟਰੋਵਰਸਿਅਲ ਬਿਲ ਹਾਊਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਤੇ ਬਹਿਸ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਕਤ ਲਗੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਹਰ ਕਲਾਜ ਤੇ ਬਹਿਸ ਹੋਣੀ ਹੈ ।ਕਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਦਿਨ ਵਿਚ ਇਕ ਕਲਾਜ਼ ਪਾਸ ਹੋਈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬੜੀ ਕੰਟਰੋਵਰਸ਼ਿਆਲ ਸੀ ਔਰ ਤੁਸੀਂ ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਕਰਕੇ ਹਰ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਉਸ ਉਤੇ ਬੋਲਣ ਵਾਸਤੇ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ।ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਬਿਲ ਦੀਆਂ ਬਾਕੀ ਦੀਆਂ ਜੋ ਕਲਾਜ਼ਾਂ ਹਨ ਉਹ ਵੀ ਬੜੀਆ ਕਨਵਰਸ਼ਿਅਲ ਹਨ ।ਫਿਰ ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕਮਰਸ਼ਿਅਲ ਕਰਾਪਸ ਵਾਲਾ ਜਿਹੜਾ ਬਿਲ ਹੈ ਉਸ ਦਾ ਸਾਰਾ ਹਾਊਸ ਮੁਖਾਲਫ ਹੈ ਔਰ ਉਸ ਬਾਰੇ ਖੁਦ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਚੀਫ ਮਨਿਸਟਰ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਲਿਖ ਕੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਓ ।ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਹ ਬਜ਼ਿਦ ਹਨ ਔਰ ਗੌਰਮਿੰਟ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਤੁਲੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜੋ ਮੇਈਅਰ ਲੈ ਆਈ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰਾਉਣਾ ਹੈ ।[ ਬਾਬੂ ਬਚਨ ਸਿੰਘ]
ਫਿਰ ਇਸ ਦੇ ਅਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਅਹਿਮ ਮਸਲੇ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹਿਰੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੈ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਚੌਧਰੀ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅੱਜ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਕਾਲ ਅਟੈਨਸ਼ਨ ਮੋਸ਼ਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਹਾਊਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਦਿਲਾਇਆ ਹੈ ।ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਡਿਤ ਮੋਹਨ ਲਾਲ ਨੇ ਔਰ ਅਸੀਂ 14 ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਸਪੀਕਰ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਦਸਖਤ ਕਰ ਕੇ ਦਰਖਾਸਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਪਰੋਡਕਸ਼ਨ ਦੇ ਮਸਲੇ ਤੇ ਦਫਾ 84 ਥਲੇ ਇਕ ਦਿਨ ਲਈ ਬਹਿਸ ਕਰਨ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ।ਫਿਰ ਬਾਵਜੂਦ ਸਾਡੇ ਤਰਲੇ ਕਢਣ ਦੇ ਗੌਰਨਮੈਂਟ ਚੌਥੀ ਪੰਜ ਸਾਲਾ यल्लाह के घरिमा भैरा ठीं से ठी..मुख्य मंत्री : आएवायंट आफ आर्डर, मेडम |मेरी अर्ज़ यह है कि इस वक्त जनरल सेल्ज़ टैक्स एमेंडमेंट बिल पर बहस हो रही है और इस में चौथी पांच साला प्लान और नहरी पानी कहां से आ जाते हैं ।जिनके बारे में बाबू जी बोल रहे हैं ।इस लिए मैं आप से दरखास्त करता हूं कि आप इस बारे में रूलिंग दें और इस बहस को खत्म करें जो यह गैर मुतल्लिका कर रहे हैं ।चौधरी देवी लाल : नए प्वायंट आफ आर्डर, मेडम मुझे इस में बड़ा अफसोस है और मैं आपकी रूलिंग चाह रहा हूं कि हमारे चीफ मिनिस्टर साहिब को यह भी पता नहीं कि इस वक्त बाबू बचन सिंह बिजनेस एडवाइज़री कमेटी की रिपोर्ट पर बोल रहें हैं ।और सेल्ज़ टैक्स का यहां पर कोई सवाल ही नहीं है ।इस वक्त हाउस के सामने बिज़नेस ऐडवाईज़री कमेटी की रिपोर्ट है हाउस के सामने ।बाबू जी उस की मुखालिफत कर रहे हैं और चीफ मिनिस्टर साहिब फरमा रहे हैं कि वह बोल काहे पर रहे हैं ।वह चीफ मिनिस्टर हैं, लीडर आफ दी हाउस हैं अगर इनको इतना भी पता नहीं तो यह लीडर रहने के कैसे फिट हो सकते हैं इस बारे में मैं आपकी रूलिंग चाहता हूं ?उपाध्यक्षा : बाबू जी वाइंड अप करें ।बस अब यही बात ठीक है ।( The hon.Member Baboo Bachan Singh may please wind up his speech.)
ਬਾਬੂ ਬਚਨ ਸਿੰਘ : ਮੈਂ ਦਸ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਚੀਜਾਂ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਲਿਆ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ।ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਸਾਹਿਬਾ, ਕੋਈ ਹੀਰ ਗਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਕੋਈ ਰਾਮ ਕਿਸ਼ਨ ਜੀ ਵਰਗਾ ਸੁੱਤਾ ਸੁੱਤਾ ਜਾਗ ਕੇ ਕਹਿਣ ਲਗਾ प्टिर गेठ से ही लाटे ।( गमा)
डियटी प्रयोवत: उमों डां घडे मिश्रालय हाले घंटे ō ( The hon.Member is a very wise person.) ( पिल)
ਸਰਦਾਰ ਹਰਚੰਦ ਸਿੰਘ : ਇਹ ਸਤਰਿਆਂ ਬਹੁਤਰਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲਗ थष्टे उठ |ਪੀਲੀਭੀਤ ਇਹ ਹੀਰ ਸੁਣਨ ਹੀ ਗਏ ਸਨ ?Original with; Punjab Vidhan Sabha
ਬਾਬੂ ਬਚਨ ਸਿੰਘ : ਤੂੰ ਵੀ ਚਲ ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਵੀ ਸੁਣਾਊਂਗਾ
ਤੋਂ ਮੈਂ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਸਾਹਬਾ ਮੈਂ ਅਰਜ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਹਾਊਸ ਪਾਸੋਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਇਹ ਬਿਲ ਪਾਸ ਕਰਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ।ਹੋਰ ਵੀ ਬਿਲ ਹੈ ।ਉਸ ਬਾਰੇ ਹਾਲੇ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਕੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹਾਊਸ ਵਿਚ ਲਿਆਵਣਾ ਵੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ।ਫਿਰ ਜੋ ਮਿਲਾਂ ਨੂੰ ਰੁਪਿਆ ਦੇਣਾ ਸੀ ਉਸ ਤੇ ਵੀ ਸਰਦਾਰ ਦਰਬਾਰਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਜ਼ਾਇਆ ਕਰਾਇਆ ਸੀ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਬਹਿਸ ਡੈਰ ਕਰਾ ਲਈ ।ਹੁਣ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਫਿਰ ਉਹ ਲੈ ਆਉਣਗੇ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ।ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹੈ ।ਇਹ ਜੋ ਸੇਲਜ਼ ਟੈਕਸ ਦਾ ਬਿਲ ਹੈ ਇਸ ਤੇ ਘਟੋ ਘਟ 7 ਦਿਨ ਬਹਿਸ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ।ਅਗਰ ਕੈਸ਼ ਕਰਾਪਸ ਦੇ ਬਿਲ ਨੂੰ ਇਹ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲੈਣ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਅਸੀਂ ਜਲਦੀ ਖਤਮ ਕਰ ਦਈਏ ।ਡੈਫਰਡ ਬਿਲ ਨਾ ਆਉਣ ।ਚੌਥੀ ਪਲੈਨ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਹੋਵੇ, ਫਡ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਤੇ ਬਹਿਸ ਦਾ ਹਾਉਸ ਨੂੰ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇ ।ਤਿੰਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਬਹਿਸ ਨਹੀਂ ਖਤਮ ਹੋ ਸਕਦੀ !ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ : ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਰਾ ਰੂਲ ਤਾ ਪੜ੍ਹ ਲਉ ।ਕਿਸੇ ਮੋਸ਼ਨ ਤੇ 5 ਮਿਨਟ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਹਿਸ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਕੋਈ ਲਿਮਿਟ ਵੀ ਤਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਬੋਲਣ ਤੇ ( Let the hon.ember may read rule 37.No Member can speak for more than five minutes on such a motion.After all there is some limit to his speech.)
ਬਾਬੂ ਬਚਨ ਸਿੰਘ : ਮੈਨੂੰ ਇਕ ਮਿਨਟ ਕਲੈਰੀਫਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਉ।ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ : ਪੰਡਤ ਮੋਹਨ ਲਾਲ
श्री मोहन लाल ( बटाला) : डिप्टी स्पीकर साहिबा, मैं इस कन्वेनशन को जानता हूं कि बिजनेस एडवाइजरी कमेटी की युनानीमस रिपोर्ट पर बहुत कुछ नहीं कहा जा सकता ।अगर यह रिपोर्ट वाज़या होती तो मैं इस पर कुछ भी न कहता यह पांचवीं रिपोर्ट है और यह भी उतनी ही मोमल है जितनी कि पहली हमारे सामने आती रही है ।इस में दो बातें कहीं गई हैं ।एक तो यह कि 18 तारीख को नान- आफिशयल बिज़नेस की जगह पर आफिश्यल बिज़नेस होगा और 19 तारीख को नान आफिश्यल डे होगा ।इस से कुछ पता नहीं चलता कि सरकार के माइंड में है और बिजनैस ऐउविजरी कमेटी ने क्या फैसला किया है ।अभी सेल्ज़ टैक्स के बिल पर मैंटस की बहस जारी हैं ।एक बिल और आने वाला है ।मैं नहीं जानता कि वह आज खत्म होंगे या नहीं ।अगर नहीं होंगे तो उनके बारे में क्या पोजीशन होगी।आपने 18 तारीख को कुछ रिपोर्टस पर बहस रखी है, 19 को नान आफिशयल बिजनेस रखा है ।मगर जो बिजनेस बाकी रह जायगा उसका क्या बनेगा ।यह बात साफ नहीं है ।जब ऐडवाइजरी कमेटी की रिपोर्ट हाउस के सामने आए तो मैम्बरान को पता लगना चाहिए कि किस दिन को सैशन खत्म होगा ।पहले भी चार दफा हाउस के ऐउजर्न होने
[ श्री मोहन लाल ]
की बात होती रही है तो कुदरती तौर पर मैम्बरान के दिल में यह बात उठती है |उन की कुछ मुश्कलात हैं, कुछ ऐंगेजमैंट्स होती हैं ।इस लिये इस बात की आखिरी तौर पर वजाहत होनी चाहिए कि यह सैशन कब तक चलेगा, किस दिन खत्म होगा और अगर आज कोई बिल रह जाता है तो क्या उस को छोड़ दिया या फिर हाउस में लाया जायगा |अगर लाया जायगा तो किस दिन ।यह बहुत बड़ा लैकुना है इस रिपोर्ट में ।मैंने यह बात इस लिये आपके सामने रखी है ताकि यह साफ हो जाए |इस को एडाप्ट करने में मुझे रत्ती भर भी एतराज़ न होता अगर यह लकुना इस में न होता ।- Punjab Vidhan Sabha Digitized by;
चौधरी राम सरुप : आप इस को पढ़ लें इस में कहीं नहीं लिखा है कि 17 तारीख को क्या होगा या छुट्टी होगी ।उपाध्यक्षा : यह पहले तय हो चुका है ।( This has already been decided.)
चौधरी राम सरुप : कुछ तय नहीं हुआ, हमें कुछ नहीं पता ।परिवहन तथा निर्वाचन मन्त्री ( सरदार गुरदयाल सिंह ढिल्लों) : डिप्टी स्पीकर साहिबा, बिजनेस एडवाइज़री कमेटी की रिपोर्ट हाउस के सामने है जैसे कि यह पहले आती रही है ।उसने कुछ सर्जशन्ज दी हैं ।जब यह सैशन शुरू हुआ तो 22 सितम्बर तक इस को प्रपोजीशन की मर्जी से रखा गया ।उस के बाद जब कहा गया तो दो दिन और दिये गए....बाबू बचन सिंह : हम ने नहीं कहा ।परिवहन तथा निर्वाचन मन्त्री : बाबू कभी दखल नहीं दिया ।उस के बाद 25, 26 तारीख के दो दिन और रखे गए, फिर काम न खत्म हुआ तो तीन दिन और रखे मगर तब भी नहीं खत्म हुआ तो इस महीने के पहले हफ्ते में फिर रखा मगर फिर भी काम न खत्म हुआ तो 15, 16 तारीख को रखा ।आप को मालूम है कि दो दिन की बात थी ।मगर इस बिल पर इतने दिन लगे हैं ।इसी तरह से दूसरे बिल पर भी लगे थे ।जब देश में एमरजैंसी हो, पैसे को बचाने की जरूत होती है क्योंकि यह प्लैन और एमरजैंसी के लिये निकालना पड़ता है ।यह डिफीकल्ट टाइम होता है तो सब की कोआप्रेशन की ज़रूरत होती है ।यह बात गलत कही गई है कि यह बिल सरदार प्रताप सिंह के वक्त का था ।यह हो या वह मिनिस्टरी कांग्रेस की ही मिनिस्टरी है, कोई फरक नहीं है ।( हंसी ) ( विघन ) जो कुछ वह छोड़ गए हैं वह हमने इनहैरिट किया है।फिर यह व्यापारियों के साथ पूरी तरह बातचीत कर के उनकी तसल्ली करा के लाए हैं ।जिन पर इस ने लागू होना है उन की