మనదేశం తరఫున represent చేయటానికి నన్ను I.L O కు పంపారు.అక్కడకు వచ్చిన దేశాల రిపోర్టులను చూస్తే మన దేశపరిస్థితి ఎలా వున్నదో బాగా అర్థమవుతుంది.నేను లండన్ విషయం చెబుతాను.మామూలు పనిచేసే వారికి- అంటే పొరపని, కూలిపని చేసేవానికి అక్కడ రెండు పౌనుల జీతము వుంది.2 పౌనులు అంటే 28 రూపాయలకు సమానం అవుతుంది.లండన్ లో
కనీస వేతనం 28 రూపాయలు వుంటే, మన ఆంధ్రప్రదేశ్లో ఒక్క రూపాయి వుంది.స్త్రీకి కానీ, పురుషునికి గాని అక్కడ ప్రతి ఒక్కరికి 28 రూపాయలు దొరుకుతుంది.ఇక్కడ ప్రతివానికి ఒక్క రూపాయి దొరికే అదృష్టం కూడ లేదు.మినిమమ్ వేజ్ కమిటీ రిపోర్టు సబ్ మిట్ చేసి, ఒక్క సంవత్సరమైనా ఇంతవరకూ వెల్లడి చేయలేదు.దానిని వెల్లడి చేయకపోవటం అన్యాయమని చేస్తున్నాను.ప్రభుత్వపతం నుండి లేబర్ మంత్రిగారు కాని, ముఖ్యమంత్రిగారు కాని, పబ్లిక్ సెక్టార్ ప్రైవేటు సెక్టారులలో వుండే ఆఫీసర్లుకాని కార్మికు లే అన్యాయం చేస్తూ వుంటారని, సిరపూర్ లో ఏ గడబిడ జరిగినా కార్మికులే చేశారని ఎప్పుడూ కార్మికరంగంనే బదలామ్ చేసే ప్రయత్నం చేస్తూ వుంటా రని నేను గట్టిగా మనవిచేయ దలచుకొన్నాను.పబ్లిక్ సెక్టార్ లో ఎంతమంది ఆఫీసర్లు కార్మికులకు అన్యాయం చేసేవారున్నారో నేను list ఇవ్వగలను.ఏ విధంగా కార్మికులపై చార్జి ఫ్రేమ్ చేసి, డిసిప్లినరి యాక్షన్ తీసికొంటారో అదేవిధంగా ఆఫీసర్లపై కూడ చర్య తీసికొంటారా?అని అడుగుతున్నాను.తున్నాను, ఆంధ్రప్రదేశ్ లో వుండే కీ ఇండస్ట్రీస్ - సిర్ పూర్ పేపర్ మిల్స్ కాని, సర్ సిల్క్ కాని, ఆల్విన్స్ గాని ప్రభుత్వానికి 55% షేర్స్ వుండే ఇండస్ట్రీస్ ను బిర్లాకు అమ్మేసిన చార్జి ప్రభుత్వంపైన వుంది.ఒక ప్రక్క ఇండస్ట్రీస్ నన్ను నేషన లైజ్ చేస్తామని అంటూ, మరోప్రక్క బిర్లాలకు ఇస్తున్నారు.అది ఎంత అన్యా యమో పబ్లిక్ ఎక్కౌంట్స్ కమిటీవారు తెలియజేశారు.ఆల్విన్ ఫ్యాక్టరీని వాపసు తీసికోవాలి.దాని production 4 లక్షలు ఉన్నది, ఇప్పుడు 30 లక్షలు నెలకు అయింది.2 కోట్లకు పైగా వున్న profit ను 1 లక్షా 53 వేలకే చూపి బోనస్ లకు వీలుగా చేయటానికి ప్రయత్నిస్తున్నారు.వాటికి సంబంధించి ఒక కమిటీ వేసి ఎక్కౌంట్స్ చెక్ చేయించి ఎక్కువ ప్రాఫిట్ ను బట్టి కార్మికులకు బోనస్ ఇవ్వాలి.Participation of Management విషయంలో ప్రభుత్వం ఒక పాలసీ నిర్ణయించింది.అయినా ప్రతి సంవత్సరము కొంత improvement వుండాలి కదా !పబ్లిక్ సెక్టార్లో కార్మిక నాయకులకు representation ఇచ్చారా అని అడుగుతున్నాను.Participation of Management విషయములో ప్రభు త్వంనిర్ణయించిన policy public sector లో implement కావటం లేదు.ఇక Labour Policy గురించి కొన్ని విషయాలను చెప్పాలి ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయానికి సంబంధించి Pay Committee Report ను అమలుజరప లేదు.అడిగి తే అది ఎటానమస్ బాడి అంటారు.ప్రైవేటు సెక్టారులోని ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలోని 2 వేలమంది employees కు Pay Committee Report ఎప్పుడు implement చేస్తారో చెప్పాలని కోరుతున్నాను.నేను యూనివర్శిటీ అథారిటిస్ ను అడిగితే వారు ' మీ ఫైనాన్స్ మినిస్టర్ గార్కి చెప్పండి.మాకు ఇచ్చే grants ఎక్కువ చేయటం లేదు.వారు grant ఎక్కువ చేస్తే మేము తప్పకుండా ఇస్తాము' అని అంటున్నారు.ఆ report ను implement చేసే బాధ్యత మంత్రివర్గంపై పుందని మనవి చేస్తున్నాను.ఈ విషయం ముఖ్య మంత్రిగారు ఫైనాన్స్ మినిష్టర్ గార్కి చెప్పాలని కోరుతున్నాను.ఇక - హైద రాబాదులో 20 వేలమంది రిక్షా డ్రైవర్లు వున్నారు.రిక్షాలను క్రమేపీ తగ్గించాలని Government of India policy కావచ్చు.భారత దేశంలో అన్నిటిలోక న్నా U.P.లో ఎక్కువ రిక్షాలు వున్నాయి.అక్కడ తక్కువ చేయాలని Govt of India Labour Department చెబుతున్నా నిరుద్యోగం ఎక్కువగా వుంది.కనుక ఎట్లా తగ్గిస్తామని వారు చెప్పినదానిని refer చేశారు.కాని ఇక్కడ మన I.G.P.గారు అమలు జరపాలని ప్రయత్నం చేస్తున్నాడు.ముందు వారి అందరకూ ఉద్యోగాలు చూపి ఆ పిదప తగ్గించండి.నేను ఆ రిక్షాడ్రైవర్ల సంఘానికి అధ్యక్షుడుగా వున్నాను.ముందు వారికి ఉద్యోగాలు చూపిన తరువాత రిక్షాలను తొలగించవలిసినదని మనవి చేస్తున్నారు.Bank employers విషయం వున్నది.వారిలో ఏ dispute వచ్చినా ట్రిబ్యునల్ కే refer చేస్తారు.Apex Bank Society విషయంలో ప్రభుత్వ పాలసీ ప్రకారం కాదయ్యా - ట్రిబ్యునల్ నిర్ణయం ప్రకారం నడుస్తున్నామని ఎంత చెప్పినా వినక రీజినల్ కమిటి అధ్యక్షుడైన అచ్యుతరెడ్డిగారు హైకోర్టుకు వెళ్ళి కార్మికులకు వ్యతిరేకంగా stay orders తీసుకు వచ్చారు.అది తీసుకు వచ్చి 6 నెలలైనా ఇంతవరకూ ఏ నిర్ణయమూ చేయలేదు.ఏది న్యాయమో చానిని అమలు చేయాలని ఎడ్వొకేట్ జనరల్కు మన ప్రభుత్వం తెలియ చేయాలని కోరుతున్నాను.బొంబాయి హైకోర్టు ఎవార్డ్స్ అనేకం వున్నాయి.వాటిని ఇక్కడకూడా implement చేయాలని కోరుతూ ఇంతటితో సెలవు తీసికొంటున్నాను.شری ٹی ۔انجیا ۔۔میڈم اسپیکر ۔اسپیکر ۔دس منٹ میں آپ کو اسپیچ ختم کرنا چاہئے ۔ڈپٹی ۔شری ٹی ۔انجیا  یہ کیسے ہو گا ۔آج مزدوروں کے ڈیمانڈس پر مزدوروں کے نمائندوں کا صرف دس منٹ میں تقر پر ختم کرنا بڑی ناممکن بات ہے ۔پہر بھی اتنے ہی وقت میں مین چند باتیں منسٹر صاحب کے سامنے لانا چاہتا ہوں ۔اس نوبت پر جبکہ ہم تہرڈ فائیو ایر پلان شروع کرنے والے ہیں ہمیں یہ دیکھنا ھے کہ ہمارے پاس پروڈکشن میں کتنا اضافہ ہوا ۔کار خانوں میں مزدور گذشتہ دو پلانس کے تحت پروڈکشن میں کتنا اضافہ کرتے رہے ہیں اسکے متعلق ہر روز اخباروں اور پلاننگ رپو رٹس میں ہم یہ دیکھتے رہے ہیں سمنٹ ، کو ئلہ ، اوہا وغیرہ کے پروڈکشن میں کتنا اضافہ ہوا .لیکن اس کے ساتہہ ساتہہ مزدوروں کی تنخواہوں میں کتنا اضافہ کیا گیا اسکے فیگرس ہماری نظر سے نہیں گذرتے ۔اس سے صاف معلوم ہو تا ہے کہ آج ہم مزدوروں سے برابر کام لے رہے ہیں لیکن جب انکی تنخواہوں کا سوال آتا ہے تو منیمم و یجس کمیٹی یا کوئی اور کمیٹی قائم کرنے کے لئے تیار نہیں ہیں ۔ابھی جیسا کہ ر پنکٹ سوامی صاحب نے بتلا یا تنخواہوں کے سوال پر آخر میں عثمانیہ یونیو رسٹی ور کرس کو ھڑتال کرنا پڑ رہا ہے تو یہ کہا جا رہا ہے کہ بہ استرالک اللیکل ہوگی اور اسکی ذمہ داری آپ پر ہو گی ہر وقت یہ کہا جاتا ہے کہ اسٹرائک اللیکل ہوگی اور یہ بھی تسلی دیجاتی ہے .کہ ہم مزدوروں کی تنخواہوں کے بارے میں بہت سی کمیٹیاں بٹھا رہے ہیں اور انکے مسائل کو حل کرنے کی کوشش کی جا رہی ہے ۔اس میں شک نہیں کہ ہمار کے منسٹر صاحب دلچسپی لے رہے ہیں لیکن ہمارا لیبر ڈپارٹمنٹ ایک پوسٹل ڈپارٹمنٹ بنا ہوا ہے ۔اگر اس وقت چیف منسیر صاحب ، انڈسٹریز منسٹر صاحب ، ہوم منسٹر صاحب اور پی ۔ڈبلیو منسٹر صاحب ہاوز میں مو جود رہتے تو اچہا ہو تا کیو نکہ پنہہ سب منسٹرس کا تعلق پبلک سکٹر اور مزدوروں سے ھے ہم دیکھتے ہیں کہ بحب کو ئی کیس لیبر ڈپارٹمنٹ کو جانا ہے اړ نہ وہ کیس کی سماعت کرتے ہیں اور نہ وہ فیصلہ کا امپلیمنٹیشن تر کرتے ہین ۔تو کیا نیبر ڈپارٹمنٹ کا کام خطوط پہنچانا ہے ۔دوسری بات مجھے امہ کہتی ہے کہ ہمارے لیبر منسٹر صاحب فرما رہے مز دور وں کیلئے کوڈ آف ڈسپلن ہونا چاہئے ۔اسکے لئے ایک کمیٹی بھی بٹھائی گئی ہے ۔ہمارا یہ کہنا ہے کہ تمام مزدوروں کے لئے کوڈ آف ڈسپیلن لانا ہے تو پورے مزدوروں کو ایجو کیش الونس ملنا چاہئے ۔منسٹر صاحب سے یہ پوچھنا چاہتا ہوں کہ جب ہمارے پاس ایجوکیشن کمپلسری کی گئی ہے تو کیا ورکرس کی سہولت کیلئے بھی کو ئی سسٹم نکالا گیا ۔اس بجٹ میں تو ایسی کوئی اسکیم کیلئے گنجائش نہیں ۔رکھی گئی کوڈ آف ڈسپلن نافذ کرنے سے پہلے انکو تعلیمی سہولتیں ملنی چاہئیں اور اس غرض سے انہین ایجوکیشن الونس ملنا چاہئے
اس کے بعد مجھے یہ کہنا ہے کہ ٹرابیونل میں کیسس رفر کرنے کیلئے کافی دقتیں ہیں ۔چاہے وہ نظام آباد کا کیس ہو یا ویزاک پٹنم کا ۔اسکے لئے حیدر آباد کر لیبر منسٹر صاحب اور لیبر کمشنر صاحب سے ملنا پڑتا ھے چندوں کے ذریعہ سے تھوڑے سے فنڈس جمع کرنے میں اسکو حیدر آباد میں قیام