ଯଦି ଜୀବନର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସତ୍ୟ ବିଷୟରେ କହିବୁ ତେବେ ମୃତ୍ୟୁ ନାମ ଆସିବ । ମୃତ୍ୟୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଜୀବନର ସତ୍ୟ ଅଟେ । ଏଥିପାଇଁ କୁହାଯାଇଥାଏ ଯେ ଜିଏ ଜନ୍ମ ନେଉଛି ସେ ଦିନେ ନା ଦିନେ ମାରିବ ମଧ୍ୟ । ତାର ଜୀବନ ନିଶ୍ଚିତ ମୃତ୍ୟୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବ । ଏହି ସତ୍ୟତା ପାଖରୁ କେହିବି ମୁଂହ ଫେରାଇ ପାରିବେ ନାହିଁ ଏବଂ କେହି ବର୍ତ୍ତି ପାରିବେ ନାହିଁ ମଧ୍ୟ । ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏହାର ସାମ୍ନା କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ । ବାସ୍ତବରେ ଯେକୌଣସି ଲୋକର ଜୀବନର ଶେଷ ମୋଡ଼ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥାଏ । ପୁଣି ତାହା ମଣିଷ ରୂପରେ ହେଉ କିମ୍ବା ପଶୁ ରୂପରେ ହେଉ । ପୁଣି କିଛି ଲୋକ ଏହି ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଅବଗତ ଯେ ଯେତେବେଳେ ରାସ୍ତାରେ ଶବଯାତ୍ରା ବାହାରିଥାଏ ତାହାକୁ ଦେଖି ଆମକୁ କିଛି ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ ଯାହାକି ଆମ ପାଇଁ ନିଶ୍ଚିତ ଠିକ୍ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇପାରେ । ବାସ୍ତବରେ ଯଦି ଆପଣ ତାହା କରି ନିଅନ୍ତି ତେବେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିର ଆତ୍ମା ଆପଣଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରିଥାଏ ଏବଂ ଆପଣଙ୍କର ଅଟକି ରହିଥିବା କାମ ମଧ୍ୟ ତୁରନ୍ତ ହୋଇଯାଏ । ତେଣୁ ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଯେ ଏପରି କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ରହିଛି ଯାହା ଆମକୁ ଶବଯାତ୍ରା କୁ ଦେଖି କରିନେବା ଉଚିତ୍ ।
କହିରଖୁଛୁ ଯେ ଆପଣ ରାସ୍ତାରେ ଯାଉଥିବା ସମୟରେ କୌଣସି ଶବଯାତ୍ରା ଦେଖାଯାଏ, ତେବେ ସର୍ବପ୍ରଥମେ ଦୁଇ ହାତ ଯୋଡ଼ି ତାହାକୁ ପ୍ରଣାମ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ଶିବ ଶିବ ନାମର ଉଚ୍ଚାରଣ ମଧ୍ୟ କରନ୍ତୁ । ପ୍ରକୃତରେ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଏପରି କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇ ଯାଇଥିବ ଯିଏ ସେହି ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରନ୍ତି ସେ ନିଜ ସହିତ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିର ଦୁଃଖ କଷ୍ଟ ମଧ୍ୟ ସାଥିରେ ନେଇ ଚାଲି ଯାଇଥାଏ ।
ପୁଣି ମୃତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ଶିବ ଉଚ୍ଚାରଣ ଯାହାର ଅର୍ଥ ତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତି ମିଳିଯାଏ । ଏହା କିଛି ଛୋଟ ଛୋଟ ନିୟମ ଉପାୟ ଅଟେ, ଯାହାକୁ କରି ଆମକୁ ଲାଭ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ ଏବଂ ମୃତ ବ୍ୟକ୍ତିର ଆତ୍ମାକୁ ମଧ୍ୟ ଶାନ୍ତି ମିଳି ପାରିବ । କିନ୍ତୁ ମନୁସ୍ମୃତିରେ ଏପରି କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର ଶବଯାତ୍ରା ବାହାରୁଛି ତେବେ ରାସ୍ତାରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଗାଁ ପଡ଼ିବା ଉଚିତ୍ । ପୁଣି ପୁରାଣରେ ଏପରି କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଯେଉଁ ମଣିଷ ବ୍ରାହ୍ମଣର ଅର୍ଥି କି କାନ୍ଧ ଦେଇଥାଏ, ତାକୁ ଜୀବନର ପ୍ରତି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଏକ ଯଜ୍ଞ ସମାନ ପୁଣ୍ୟ ମିଳିଥାଏ ।
ପ୍ରକୃତରେ ହିନ୍ଦୁ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଏପରି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଇଛି ଯେ ଯଦି କେହିବି ବ୍ରାହ୍ମଣ ବ୍ୟକ୍ତି ଅନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣର ଅର୍ଥି କୁ ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ଏବଂ ପଇସା ପାଇଁ କାନ୍ଧ ଦେଇଥାଏ ତେବେ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ବ୍ୟକ୍ତି ୧୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଯାଏ । ପୁଣି ଶବଯାତ୍ରା କୁ ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ ସେହି ସ୍ଥାନରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇ ଭଗବାନଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିର ଆତ୍ମାର ସଦ୍ଗତି ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବା ଉଚିତ୍ । ଆପଣଙ୍କୁ କହିରଖୁଛୁ ଯେ ଧାର୍ମିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ବ୍ୟତୀତ ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଶବଯାତ୍ରା କୁ ଦେଖିବା ଶୁଭ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି । ବାସ୍ତବରେ ଏହି ମାନ୍ୟତା ଅଛି ଯେ ଯଦି କେହି ଶବଯାତ୍ରାକୁ ଦେଖି ବି ନିଅନ୍ତି, ତେବେ ତାର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବାରେ ଲାଗିଥାଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ମଧ୍ୟ ଦୂର ହୋଇ ଯାଇଥାଏ ।
