ଯେଉଁମାନେ ମୋ ବିରୁଦ୍ଧରେ ପାପ କରନ୍ତି ମୁଁ କିପରି କ୍ଷମା ଦେଇପାରିବି?\nପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ଭୁଲ୍ କରିଅଛନ୍ତି, ଅପମାନିତ କରିଅଛନ୍ତି ଏବଂ କିଛି ମାତ୍ରାରେ ପାପ କରିଅଛନ୍ତି । ଏପରି ଅପରାଧସବୁ ଘଟିଲେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟାନଙ୍କର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା କ'ଣ ହେବା ଉଚିତ୍ । ବାଇବଲ ଅନୁଯାୟୀ, ଆମ୍ଭେମାନେ କ୍ଷମା ଦେବାକୁ ପଡିବ । ଏଫିସୀୟ ୪ଃ୩୨ କୁହେ, "ଆଉ, ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ସଦୟ ହୁଅ, କୋମଳହୃଦୟ ହୁଅ, ପୁଣି ଈଶ୍ବର ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କଠାରେ ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କୁ ଯେପରି କ୍ଷମା କଲେ, ସେହିପରି ପରସ୍ପରକୁ କ୍ଷମା କର ।" ସେହିପରି ଭାବରେ, କଲସୀୟ ୩ଃ୧୩ କୁହେ, "ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ସହନଶୀଳ ହୁଅ, ଆଉ ଯଦି କାହାରି କାହାରି ବିରୁଦ୍ଧରେ କୌଣସି କଥା ଥାଏ, ତେବେ ଏକକୁ ଆରେକ କ୍ଷମା କର; ପ୍ରଭୁ ଯେପରି ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରିଅଛନ୍ତି, ତୁମ୍ଭେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି କର ।" ଏହି ଉଭୟ ପଦରେ ଥିବା ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟ ହେଉଛି, ଈଶ୍ବର ଯେପରି ଆମ୍ଭମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରିଅଛନ୍ତି (ଓ କରୁଅଛନ୍ତି) ସେହିପରି ଆମ୍ଭେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ କ୍ଷମା କରିବା । ଆମେ କାହିଁକି କ୍ଷମା ଦେଉ? କାରଣ ଆମ୍ଭମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା ଦିଆଯାଇଛି! ଅଥଚ, ଯେଉଁମାନେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟାନ ନୁହଁନ୍ତି, ସେମାନେ ଈଶ୍ବରଙ୍କ ଦ୍ବାରା କ୍ଷମାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇନାହାନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା ଦେବା ନିମନ୍ତେ ସେମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ନାହିଁ କିମ୍ବା ଇଛା ନାହିଁ ।\nକ୍ଷମାଶୀଳତା ସରଳ ହେବ ଯଦି କେହି ଆମ ନିକଟକୁ ଆସି ଦୁଃଖ ଏବଂ ଅନୁତାପ ସହ ଆମ୍ଭମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା ମାଗନ୍ତି । ବାଇବଲ କୁହେ ଯେ ଯେଉଁମାନେ ଆମ ବିରୁଦ୍ଧରେ ପାପ କରନ୍ତି, ବିନା ସର୍ତ୍ତରେ ଆମେ ସେମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା ଦେବା ଉଚିତ୍ । ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ କ୍ଷମା ଦେବା ନିମନ୍ତେ ବାରଣ କରିବା ଅସନ୍ତୋଷ ଭାବ, ତିକ୍ତତା ଏବଂ କ୍ରୋଧ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରେ ଯେଉଁ ସବୁ ଏକ ବାସ୍ତବ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟାନର ଚରିତ୍ର ନୁହେଁ । ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ, ଆମ୍ଭେମାନେ ଯେପରି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଅପରାଧସବୁ କ୍ଷମା କରିଅଛୁ ସେହିପରି ଆମ୍ଭମାନଙ୍କର ଅପରାଧସବୁ କ୍ଷମା କରିବା ନିମନ୍ତେ ଈଶ୍ବରଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁ (ମାଥିଉ ୬ଃ୧୨) । ମାଥିଉ ୬ଃ୧୪-୧୫ରେ ଯୀଶୁ କହିଲେ, "କାରଣ ଯେବେ ଲୋକମାନଙ୍କର ଅପରାଧସବୁ କ୍ଷମା କର, ତେବେ ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କର ସ୍ବର୍ଗସ୍ଥ ପିତା ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କ୍ଷମା କରିବେ; କିନ୍ତୁ ଯେବେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା ନ କର, ତେବେ ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କ ପିତା ମଧ୍ୟ ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କ ଅପରାଧସବୁ କ୍ଷମା କରିବେ ନାହିଁ ।" ଈଶ୍ବରଙ୍କ କ୍ଷମାଶୀଳତାର ଶାସ୍ତ୍ରାଂଶଗୁଡିକର ତଥ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟରେ, ମାଥିଉ ୬ଃ୧୪-୧୫ରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭବେ ବୁଝାଯାଇଛି ଯେ, ଯେଉଁ ଲୋକମାନେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରିବାକୁ ବାରଣ କରନ୍ତି ସେମାନେ ବାସ୍ତବରେ ନିଜନିଜଠାରେ ଈଶ୍ବରଙ୍କ କ୍ଷମାକୁ ଅନୁଭବ କରିନାହାନ୍ତି ।\nଆମେ ଈଶ୍ବରଙ୍କ ଆଜ୍ଞାଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରୁ ଯଦି ଗୋଟିଏ ଆଦେଶ ଅମାନ୍ୟ କରୁ, ଆମେ ତାଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ପାପ କରୁ । ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଅନ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ବିରୁଦ୍ଧରେ ପାପ କରୁ, ଆମେ ସେହି ଲୋକ ବିରୁଦ୍ଧରେ କେବଳ ଆମେ ପାପ କରୁନାହୁଁ କିନ୍ତୁ, ଆମେ ଈଶ୍ବରଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ପାପ କରୁ । ଈଶ୍ବର ଆମ୍ଭମାନଙ୍କୁ ଆମ୍ଭମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଅପରାଧରୁ କ୍ଷମା କରିବାର ବିଶାଳ ପରିସର ବିଷୟରେ ଯେତେବେଳେ ବିବେଚନା କରୁ, ଆମେ ହୃଦୟଙ୍ଗମ କରିପାରିବା ଯେ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କଠାରୁ ସେହି ଅନୁଗ୍ରହକୁ ଅଟକାଇ ରଖିବାର ଆମର କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ । ଯେକୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଆମ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯେତେ ପାପ କରିପାରିବେ ତା'ଠାରୁ ଆମେ ଅସୀମ ଭାବରେ ଈଶ୍ବରଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ପାପ କରିଅଛି । ଯଦି ଈଶ୍ବର ଆମ୍ଭମାନଙ୍କୁ ଏତେ ଅଧିକ ପରିମାଣରେ କ୍ଷମାଦାନ କରିଅଛନ୍ତି ଆମେ କାହିଁକି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଏତେ ଅଳ୍ପ ପରିମାଣରେ କ୍ଷମାଦାନ କରିବାକୁ ବାରଣ କରୁ? ମାଥିଉ ୧୮ଃ୨୩-୩୫ରେ ଥିବା ଯୀଶୁଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଏହି ସତ୍ୟତାର ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟାଖ୍ୟା । ଈଶ୍ବର ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରନ୍ତି ଯେ, ଆମେ ଯେତେବେଳେ ତାଙ୍କ କ୍ଷମା ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସୁ, ସେ ମୁକ୍ତ ଭାବରେ ଆମ୍ଭମାନଙ୍କୁ ଏହା ଦିଅନ୍ତି (୧ଯୋହନ ୧ଃ୯) । ଈଶ୍ବରଙ୍କ କ୍ଷମାଶୀଳତା ଯେପରି ସୀମାହୀନ (ଲୂକ ୧୭ଃ୩-୪) ଠିକ୍ ସେହିପରି ଆମେ ଦେଉଥିବା କ୍ଷମାରେ କୌଣସି ସୀମା ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ।
