କେନ୍ଦ୍ରାପଡା, ଅକ୍ଟୋବର ୫(ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ପ୍ରଥମେ କରୋନା ତା'ପରେ ବନ୍ୟା ଆଉ ଏବେ କାଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା ପୋକ ଯୋଗୁଁ କେନ୍ଦ୍ରାପଡା ଜିଲ୍ଲାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଚାଷୀମାନେ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି ।
ଏହି ସମସ୍ୟା ଜିଲ୍ଲାର ଗରଦପୁର, ରାଜନଗର, ମହାକାଳପଡ଼ା, ପଟ୍ଟାମୁଣ୍ଡାଇ, ରାଜକନିକା, ଆଳି, ଡେରାବିଶି, ରାଜନଗର ଆଦି ଅଞ୍ଚଳରେ ଗୁରୁତର ହୋଇପଡ଼ିଛି ।
କାରଣ ଏସବୁ ବ୍ଲକ୍ର କୃଷକମାନେ ନିଜ କ୍ଷେତକୁ କାଣ୍ଡବିନ୍ଧା ପୋକର ଆକ୍ରମଣରୁ ରକ୍ଷା କରି ପାରୁନାହାନ୍ତି ବୋଲି ଜିଲ୍ଲା କୃଷକ ସଭା ସଚିବ ଗୟାଧର ଧଳ କହିଛନ୍ତି ।
ଏ ନେଇ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ନିକଟରେ ବାରମ୍ବାର ଅଭିଯୋଗ କରାଯିବା ପରେ ବି ତାଙ୍କ ଠାରୁ କୌଣସି ସନ୍ତୋଷ ଜନକ ଉ ର ମିଳୁନଥିବାରୁ ଚାଷୀମାନେ ଦୁଃଖୀ ଅଛନ୍ତି ।
ଏନେଇ ଗ୍ରାମ୍ୟ କୃଷି ଅଧିକାରୀ (ଭିଏଡ୍ଲୁ୍ୟ) ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କୃଷି ଅଧିକାରୀଙ୍କଠାରେ ବାରମ୍ବାର ଅଭିଯୋଗ କରାଯାଇଥିଲେ ବି କୌଣସି ସନ୍ତୋଷଜନକ ଉତ୍ତର ମିଳିପାରିନାହିଁ ।
ଗରଦପୁର ବ୍ଲକର ଗ୍ରାମ୍ୟ କୃଷି ଅଧିକାରୀ ବିକାଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଜେନା କହିଛନ୍ତି, ଧାନଚାଷୀମାନେ ନିଜ ନିଜ କ୍ଷେତରେ କୀଟନାଶକ ସିଞ୍ଚନ କରି କାଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା ପୋକ ଦାଉରୁ ନିଜ ଶସ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରିପାରିବେ ।
କାଣ୍ଡବିନ୍ଧା ପୋକ ଧାନ କ୍ଷେତରେ ହେଲେ ତାହା ଶସ୍ୟର ଆରମ୍ଭରୁ ଏହ ପରିପକ୍ୱ ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଭିନ୍ନ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଏହାକୁ ନଷ୍ଟ କରିଥାଏ ।
କାଣ୍ଡବିନ୍ଧା ପୋକ ଗଛର ମୂଳରେ ଲାର୍ଭା ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ । ଏହା ଗଛର କାଣ୍ଡ ଦେଇ ନିଜର ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି । ସାଧାରଣତଃ ବନ୍ୟାଞ୍ଚଳ ବା ସନ୍ତସନ୍ତିଆ ଜାଗାରେ ଏହି ପୋକ ବେଶୀ ହୁଏ ।
ସେ ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି, ଆମେ ଏପରି କାଣ୍ଡବିନ୍ଧା ପୋକ ଆଗରୁ କେବେ ଦେଖିନୁ । ସେଥିପାଇଁ ଆମେ ଚିନ୍ତିତ । ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସରକାର କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ଚାଷୀଙ୍କୁ କ୍ଷତିପୂରଣ ଦେବା ଦରକାର ।
ସାଧାରଣତଃ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଜଣେ ଚାଷୀ ନିଜ ଚାଷର ୩୦ରୁ ୬୦ ପ୍ରତିଶତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ପୋକ ଓ କୀଟନାଶକ ପ୍ରୟୋଗ ଯୋଗୁଁ ହରାଇଥାଏ ।
ତେଣୁ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ ଉତ୍ପାଦିତ ଶସ୍ୟର ପରୀକ୍ଷା ନିରୀକ୍ଷା କରାଯିବା ଦରକାର ଓ ଉତ୍ତମ ଶସ୍ୟ ପରିଚାଳନା ହେବା ଦରକାର ।
ଏହା ଦେଲେ ହିଁ ଚାଷୀ ନିଜର କ୍ଷତିପୂରଣ ଭରଣ କରିପାରିବ ବୋଲି ଜିଲ୍ଲା କୃଷକ ନେତା ବିଧୁ ଭୂଷଣ ମହାପାତ୍ର କହିଛନ୍ତି ।
ଏ ବାବଦରେ ତେଣ୍ଡାକୁଡା ଗାଁର ଅଜିତ୍ ବେହେରା କହିଛନ୍ତି ମୋର ତିନି ଏକର ଜମିରେ ଫସଲ ପାଇଁ ମୁଁ ସମବାୟ ସମିତିରୁ ୩୦ ହଜାର ଟଙ୍କା ଋଣ ନେଇଥିଲି ।
କିନ୍ତୁ କାଣ୍ଡବିନ୍ଧା ପୋକ ସବୁ ଫସଲ ନଷ୍ଟ କରି ଦେଇଛି । ତେଣୁ ମୁଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଅସୁବିଧାରେ ପଡ଼ିଛି ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡା, ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୬ (ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ଓଡ଼ିଶା ଜୀବିକା ମିଶନ (ଓଏଲଏମ) ଓ ଏମଜିଏନଆରଇଜିଏ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ମୋ ଉପକାରୀ ବଗିଚା ଯୋଜନା ପ୍ରବାସୀ ଫେରନ୍ତାଙ୍କ ପାଇଁ ବରଦାନ ସାଜିଛି ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ଏବେ ସେମାନେ ଅମୃତଭଣ୍ଡା, ସଜନାଛୁଇଁ, କଦଳୀ ଭଳି ଫଳନ୍ତି ଗଛ ଓ ପନିପରିବା ଚାଷରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଅଛନ୍ତି ।
୧୪ ହଜାର ହିତାଧିକାରୀଙ୍କୁ ବିନା ମୂଲ୍ୟରେ ଅମୃତଭଣ୍ଡା, ସଜନା ଗଛ, ଫଳନ୍ତି ଗଛର ଚାରା, କଦଳୀ ପୁଆ, ପରିବା ମଞ୍ଜି ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି ।
ପ୍ରତି ହିତାଧିକାରୀ ଅନୁଯାୟୀ ୩୩ଦିନ ପାଇଁ ୧୦,୭୦୦ ଟଙ୍କା ମଜୁରୀ ପାଇବେ । ବର୍ଷକ ମଧ୍ୟରେ ଗଛଗୁଡ଼ିକ ଫଳିବ ।
ଜିଲ୍ଲା କୃଷି ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ସେମାନଙ୍କୁ ବୈଷୟିକ ସହାୟତା ଯୋଗାଇ ଦିଆଯିବ ।
ଖାଲି ସ୍ଥାନକୁ ପାକଶାଳା ବଗିଚାରେ ପରିଣତ କରିବା ପାଇଁ ଓଏଲଏମ ଓ ଏମଜିଏନଆରଇଜିଏ ଅନ୍ତର୍ଗତ ମୋ ବଗିଚା ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି ।
ନିଜ ନର୍ସରୀରୁ ଚାରା ଯୋଗାଇ ଦେବା ପାଇଁ ୧୪ଟି ମହିଳା ସ୍ୱୟଂ ସହାୟକ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି ।
ନିକଟରେ ହୋଇଥିବା ବନ୍ୟା ଯୋଗୁଁ ଆଳି, ରାଜକନିକା, ଡେରାବିଶି, ପଟ୍ଟାମୁଣ୍ଡାଇ ଓ ମହାକାଳପଡ଼ା ବ୍ଲକର ଅନେକ ବଗିଚା ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି ।
ଏହି ଯୋଜନାରେ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ଜୈବ ସାର ଯୋଗାଇ ଦିଆଯିବା ସହ ବାଡ଼ ବୁଜିବା ପାଇଁ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି ।
କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ନାମମାତ୍ର ଚାଷୀ ତଥା ପ୍ରବାସୀ ଫେରନ୍ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଯୋଜନାଟି ଖୁବ ଉପାଦେୟ ।
ଜଣେ ଚାଷୀ ନିଜର ୮ ଡେସିମିଲ ଜମିରେ ୧୪ ପ୍ରାକର ଫଳ ଓ ପନିପରିବା ଚାଷ କରିପାରବେ ବୋଲି ଓଡ଼ିଶା ଜୀବିକା ମିଶନର ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରବନ୍ଧକ ସତ୍ୟଭାମା ପ୍ରଧାନ କହିଛନ୍ତି ।
ଆମ ଗାଁର ପ୍ରାୟ ୨୦ ଯୁବକ ବଡ଼ ବଡ଼ ସହରରେ କାମ କରୁଥିଲେ । ହେଲେ ଲକଡାଉନ ଯୋଗୁଁ ସେମାନଙ୍କ ଚାକିରି ଚାଲିଗଲା ।
ଏବେ ଅଧିକାଂଶ ପ୍ରବାସୀ ଫେରନ୍ତା ଏମଜିଏନଆରଇଜିଏ ଅଧୀନରେ କାମ କରି ନିଜ ଖାଲି ଜାଗାକୁ ବଗିଚାରେ ପରିଣତ କରିବା ପାଇଁ ଖୁସିରେ ଲାଗି ପଡ଼ିଛନ୍ତି ବୋଲି ମହାକାଳପଡ଼ା ବଉଳାକଣି ଗାଁର ଭାସ୍କର ବେହେରା କହିଛନ୍ତି ।
ମୋ ଜମିରେ ଅମୃତଭଣ୍ଡା, ସଜନା ଗଛ ଓ ଅନ୍ୟ ଫଳନ୍ତି ଗଛ ଲଗାଇଛି । ଏଥିପାଇଁ ଏମଜିଏନଆରଇଜିଏରୁ ୩୩ ଦିନର ମଜୁରୀ ବାବଦରେ ୧୦ ହଜାର ୭ ଶହ ଟଙ୍କା ଓ ଅନ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ଖର୍ଚ୍ଚ ପାଇଛି ।
ଅଧିକାରୀମାନେ ମୋତେ ମାଗଣାରେ ଚାରା ଯୋଗାଇ ଦେଇଥିଲେ ବୋଲି ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ପାଇପ ମିସ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାମ କରୁଥିବା ବାରୁଆ ଗାଁର ନଳିନୀ ଜେନା କହିଛନ୍ତି ।
ଚାରି ମାସ ତଳେ କୋଭିଡ-୧୯ ଲକଡାଉନ ଯୋଗୁଁ ସେ ଗାଁକୁ ଫେରି ଆସିଥିଲେ ।
ନଳିନୀଙ୍କ ଭଳି ଅନେକେ ନିଜ ବଗିଚାରୁ ଘର ପାଇଁ ଫଳ, ପନିପରିବା ପାଇବା ସହ ରୋଜଗାର କରିବାକୁ ଆଶାବାଦୀ ଅଛନ୍ତି ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା, ଜୁଲାଇ ୨୪(ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ହୋଇଥିବା ଲଘୁଚାପ ଓ ଅମ୍ଫାନ୍ ଯୋଗୁଁ ଗତ ଏପ୍ରିଲ ଓ ମେ ମାସର ଭଲ ବର୍ଷା ହୋଇଛି ।
କିନ୍ତୁ ଜୁନ୍ ଓ ଜୁଲାଇ ମାସରେ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ମୌସୁମୀ ବାୟୁ ଦୁର୍ବଳ ସ୍ଥିତିରେ ଆସିଥିବା ଯୋଗୁଁ ବର୍ଷା ଭଲ ଭାବେ ହୋଇ ପାରିନି ।
ଜୁନ୍ ଓ ଜୁଲାଇ ମାସ ଚାଷ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ବର୍ଷା ଅଭାବରୁ ଏହା ଚାଷୀଙ୍କୁ ଚିନ୍ତାରେ ପକାଇଛି ।
ସାଧାରଣ ଭାବେ ଜୁନ୍ ଓ ଜୁଲାଇ ମାସରେ ଯେତିକି ପରିମାଣରେ ବର୍ଷା ହେବା କଥା ଚଳିତ ବର୍ଷ ଏହାର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ବର୍ଷା ହୋଇଛି । ଫଳରେ ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଚାଷୀମାନେ ଚିନ୍ତାରେ ।
ଏ ବାବଦରେ ଭରତପୁର ଗାଁର ଚାଷୀ ଜେନା କହିଛନ୍ତି, ବର୍ଷା କେବଳ ବର୍ଷା ଦିନିଆ ଫସଲ ପାଇଁ ଜରୁରି ନୁହେଁ ବରଂ ଏହା ସମଗ୍ର ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ ଓ ସବୁ ପ୍ରକାର ଚାଷ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ।
ବର୍ଷା ପାଣି ନଦୀ ଓ ପୋଖରୀରେ ଜମା ହୋଇ ରହିବା ସହ ଏହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଜଳସେଚନ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା ପାଇଁ ଏପ୍ରିଲ ମାସରେ ୩୩ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷା ଆବଶ୍ୟକ ହେଉଥିବା ବେଳେ ଚଳିତ ବର୍ଷ ୧୪୮ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷା ହୋଇଛି ।
ସମାନ ଭାବେ ମେ' ମାସରେ ଜିଲ୍ଲାକୁ ମାତ୍ର ୯୪ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷାର ଆବଶ୍ୟକତା ଥିବା ବେଳେ ୧୬୧ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷା ହୋଇଛି ।
ମାତ୍ର ଜୁନ୍ ଓ ଜୁଲାଇ ମାସରେ ବର୍ଷାର ଆବଶ୍ୟକତା ଥିବା ବେଳେ ଏହି ଦୁଇମାସରେ ଆବଶ୍ୟକତାଠାରୁ ଯଥେଷ୍ଟ କମ୍ ବର୍ଷା ହୋଇଛି । ଜୁନ୍ ମାସରେ ଜିଲ୍ଲାକୁ ୨୦୮ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷାର ଆବଶ୍ୟକତା ଥିବା ବେଳେ ମାତ୍ର ୧୫୦ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷା ହୋଇଛି ।
ସେହିପରି ଜୁଲାଇ ମାସରେ ୩୧୭ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷାର ଆବଶ୍ୟକତା ଥିବା ବେଳେ ମାତ୍ର ୧୧୧ ମିଲିଲିଟର ବର୍ଷା ହୋଇଛି ।
ସବୁବର୍ଷ ଅପେକ୍ଷା ଚଳିତ ବର୍ଷ ତିନି ଭାଗରୁ ଏକ ଭାଗ ମାତ୍ର ବର୍ଷା ହୋଇଛି ବୋଲି ଜିଲ୍ଲାର ଜରୁରି ଅଧିକାରୀ ସମ୍ବିତ ଶତପଥୀ କହିଛନ୍ତି ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ୧ ଲକ୍ଷ ୫୨ ହଜାର ହେକ୍ଟର ଚାଷ ଜମିଷର ଧାନ ଚାଷ କରାଯାଉଥିବା ବେଳେ ୯୫ ହଜାର ହେକ୍ଟର ଜମି ଜଳସେଚିତ ।
ପୁଣି ୯୫ ହଜାର ହେକ୍ଟର ଜଳସେଚିତ ଜମିରୁ ୪୬ ହଜାର ୭୨୩ ହେକ୍ଟର ଜମି କେନାଲ୍ ଦ୍ୱାରା ଜଳସେଚିତ ହୁଏ । ୪୦ ହଜାର ୭୮୬ ହେକ୍ଟର ଜମି ଉଠା ଜଳସେଚନ ଦ୍ୱାରା ସେଚିତ ହୋଇଥାଏ ।
ସେହିପରି ୮ ହଜାର ହେକ୍ଟର ଜମି ପୋଖରୀ ପାଣିରେ ସେଚିତ ହୋଇଥାଏ । ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ କେନାଲ ପାଶ୍ୱର୍ବର୍ତ୍ତୀ ଜମିର ଚାଷୀମାନେ କେନାଲରେ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପରିମାଣ ଜଳ ନଥିବାରୁ ଅସୁବିଧାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି ବୋଲି ଶ୍ରୀ ସିଂ କହିଛନ୍ତି ।
ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ବିଦୁ୍ୟତ ଯୋଗାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେଉଥିବାରୁ ଏହା ଚାଷୀଙ୍କ ସମସ୍ୟାକୁ ଦ୍ୱିଗୁଣ କରୁଛି । ବିଶେଷ କରି କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା, ପଟ୍ଟାମୁଣ୍ଡାଇ, ଜମ୍ବୁ ଓ ମାର୍ଶାଘାଇ ଅଞ୍ଚଳର ଚାଷୀମାନେ କେନାଲରେ ପାଣି ନଥିବାରୁ ଅସୁବିଧା ଭୋଗୁଛନ୍ତି ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା କୃଷି ଅଧିକାରୀ ଅଶୋକ ମହାସୁଆର କହିଛନ୍ତି, ଜୁନ୍ ଓ ଜୁଲାଇ ମାସରେ ଜିଲ୍ଲାରେ କମ୍ ବର୍ଷା ହୋଇଛି । ହେଲେ ପରିସ୍ଥିତି ଉଦବେଗ ଜନକ ନୁହେଁ । ଅଗଷ୍ଟ ମାସର ଭଲ ବର୍ଷା ଚାଷୀଙ୍କୁ ଧାନ ଚାଷରେ ସହାୟକ ହେବ ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା, ଏପ୍ରିଲ ୨୭(ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ରାଜ୍ୟରେ ଗତ ଦୁଇଦିନ ହେଲାଣି ହୋଇଥିବା ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁ ଏବେ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳର ଚାଷୀକୁଳ ଚିନ୍ତାରେ ।
ଜିଲ୍ଲାର ଚାଷୀମାନେ ଏହି ସମୟରେ ପନିପରିବା ଓ ମୁଗଚାଷ କରୁଥିବା ବେଳେ ଅଦିନିଆ ବର୍ଷା ଏସବୁକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେଇଛି ।
ଜିଲ୍ଲାର ମହାକାଳପଡ଼ା, ରାଜନଗର, ମାର୍ଶାଘାଇ, ଗରଦପୁର ବ୍ଲକ୍ ଆଦି ଅଞ୍ଚଳର ଅଧିକାଂଶ ଗାଁରେ ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁ ପନିପରିବା ଓ ମୁଗ ଫସଲ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବାର ଚାଷୀମାନେ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ।
ବିଶେଷ କରି ଶୁକ୍ରବାର ଓ ଶନିବାର ଦିନର ବର୍ଷା ଜିଲ୍ଲାରେ ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ଫସଲ ନଷ୍ଟ କରି ଦେଇଛି ।
କୃଷକ ନେତା ଉମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁ ହୋଇଥିବା ଫସଲ ନଷ୍ଟର ଆକଳନ କରି କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ଚାଷୀଙ୍କୁ ଉପଯୁକ୍ତ ମୂଲ୍ୟ ଦେବାକୁ ସରକାରଙ୍କୁ ଅପିଲ କରିଛନ୍ତି ।
ଗରଦପୁର ଗାଁର ମୁଗ ଚାଷୀ ହରମୋହନ ବେହରା କହିଛନ୍ତି ଅଦିନିଆ ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁ ମୁଗ ଫସଲ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି । ତେଣୁ ଏବେ କିପରି ଆମେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଋଣ ସୁଝିବା ତାହା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ।
କେବଳ ମୁଗ ନୁହେଁ ଜିଲ୍ଲାର ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ବାଇଗଣ, ବିଲାତି, ଭେଣ୍ଡି ଓ ପାନ ବରଜ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାପକ କ୍ଷତି ହୋଇଛି ।
ଆସନ୍ତା ଏକ ସପ୍ତାହ ଭିତରେ ଯଦି ଜମିରୁ ପାଣି ବାହାର କରାନଯାଏ ତେବେ ଫସଲ ଆହୁରି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ ବୋଲି ପଟ୍ଟାମୁଣ୍ଡାଇ ଅଞ୍ଚଳର ଚାଷୀ ସଂଗ୍ରାମ ଦାଶ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ।
ରାଜକନିକା ଅଞ୍ଚଳର ଚାଷୀ ମହାଦେବ ଦାଶ କହିଛନ୍ତି କେବଳ ଫସଲ ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି ତା ନୁହେଁ ଏବେ ମୁଗସବୁ ବର୍ଷା ପାଣିରେ ବତୁରି ହୋଇ ରହିବା ଦ୍ୱାରା ତା'ର ଗୁଣାତ୍ମକମାନ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ । ଫଳରେ ଗ୍ରାହକ ଏସବୁ କିଣିବାରେ ଆଗ୍ରହ ନେବେନି ।
ଏବେ ବର୍ଷାକୁ ନେଇ ପାଣିପାଗ ବିଭାଗର ପୂର୍ବାନୁମାନ ଚାଷୀଙ୍କୁ ବ୍ୟତିବ୍ୟସ୍ତ କରିଛି । ପାଣିପାଗ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ମିଳିଥିବା ସୂଚନା ଅନୁସାରେ ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ଏକ ଲଘୁଚାପ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି ।
ତେଣୁ ଏପ୍ରିଲ ୨୯ ତାରିଖ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ବର୍ଷାର ସମ୍ଭବାନା ଦେଖାଦେଇଛି ।
ଗୋଟିଏ ପଟେ ଦେଶବ୍ୟାପୀ ଲକ୍ ଡାଉନ୍ ଯୋଗୁଁ ଜିଲ୍ଲାର ଅଧିକାଂଶ ଚାଷୀ ନିଜ ଫସଲର ଉଚିତ ମୂଲ୍ୟ ପାଇ ପାରୁନଥିବା ବେଳେ ଗାଁ ଲୋକଙ୍କୁ କମ୍ ଦାମରେ ବିକ୍ରି କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ।
ପରିସ୍ଥିତି ଏପରି ହେଉଛି ଯେ ଜୀବଜନ୍ତୁଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ବି ଦେଇ ଦେଉଛନ୍ତି । ଅପରପକ୍ଷେ ଏବେ ରାଜ୍ୟରେ ଦେଖାଦେଉଥିବା ଅଦିନିଆ ବର୍ଷା ଚାଷୀଙ୍କ ବୋଝ ଉପରେ ନଳିତା ବିଡ଼ା ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେଉଛି ବୋଲି କେନ୍ଦ୍ରାପଡା ଅଞ୍ଚଳର ଚାଷୀ ମହମ୍ମଦ ସକିଲ କହିଛନ୍ତି ।
ପାନ ଚାଷୀ ଶଙ୍କର ମଣ୍ଡଳ କହିଛନ୍ତି ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁ ପାନ ବରଜ ସବୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି । ବର୍ଷା ଓ ପବନରେ ପାନ ଗଛସବୁ ଭାଙ୍ଗି ଯାଇଥିବା ବେଳେ ତା ଉପରେ ପାଣି ମାଡି ଯାଇଛି ।
ପ୍ରତିବର୍ଷ ବନ୍ୟା, ଅଦିନିଆ ବର୍ଷା ଓ ମରୁଡ଼ି ଯୋଗୁଁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଚାଷୀମାନେ ଫସଲ ନଷ୍ଟ ହାନିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥାନ୍ତି ।
ମାତ୍ର ସରକାର ସୀମିତ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରିଥାନ୍ତି ବୋଲି ଜିଲ୍ଲା କୃଷକ ସଭା ସଭାପତି ଗୟାଧର ଧଳ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ।
ଜିଲ୍ଲା ମୁଖ୍ୟ କୃଷି ଅଧିକାରୀ ଅଶୋକ ମହାସୁଆର କହିଛନ୍ତି ଜିଲ୍ଲାରେ ଅଦିନିଆ ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁ ହୋଇଥିବା କ୍ଷୟକ୍ଷତିର ଆକଳନ କରି ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଦେବାକୁ ମୁଁ ସମସ୍ତ ବ୍ଲକ୍ କୃଷି ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ନିଦେ୍ର୍ଦଶ ଦେଇଛି ।
ସମସ୍ତ କୃଷି ଅଧିକାରୀ କ୍ଷୟକ୍ଷତିର ଆକଳନ କରୁଛନ୍ତି । ରିପୋର୍ଟ ପାଇବା ପରେ ଆମେ ଏଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ନେବୁ ।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା, ଏପ୍ରିଲ ୨୬ (ଲୋକାଲ ୱାୟାର): କରୋନା ଭୂତାଣୁ ସଂକ୍ରମଣ ଭୟ ଓ ଦେଶବ୍ୟାପି ଲକ୍ ଡାଉନ ସତ୍ତ୍ୱେ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ବହୁ ଚାଷୀ ସାମାଜିକ ଦୂରତ୍ୱ ବଜାୟ ରଖି ରବିବାର ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟା ପାଳନ କରିଛନ୍ତି ।
ଏହି ଅବସରରେ କୃଷକମାନେ ଧରିତ୍ରୀ ମାତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରି ଅକ୍ଷି ମୁଠି ଅନୁକୂଳ କରିଥିଲେ । ଚାଷ ଉପକରଣ ଓ ବଳଦଙ୍କୁ ସଜାଇ ଥିଲେ ।
ଏହି ପର୍ବରେ ବଳଦଙ୍କୁ ପାଖ ନଦୀ କିମ୍ବା ପୋଖରୀରେ ଭଲ ଭାବେ ଗୋଧୋଇ ସେମାନଙ୍କ ସିଂଗରେ ରଙ୍ଗ ବୋଳାଯାଏ । ସେମାନଙ୍କ ଶରୀରରେ ରଙ୍ଗବେରଙ୍ଗର ଅଳଙ୍କାର ଓ ସୁନ୍ଦର କପଡା ପଡେ ।
ବଳଦଙ୍କୁ ସଜାଇ ଚାଷୀମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି ବୋଲି କହିଛନ୍ତି କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ାର ଚାଷୀ ବିଜୟ ଦାସ ।
ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟାରେ ବିହନ ବୁଣିବା ପରେ ଚାଷୀମାନେ ଭଲ ମୌସୁମୀ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତି । ରାଜ୍ୟର ଚାଷ ମୌସୁମୀ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିବାରୁ ଚାଷୀମାନେ ଏହି ଉତ୍ସବ ପାଳିବାକୁ ଭୁଲି ନଥାନ୍ତି ।
ତେବେ କରୋନା ଭୂତାଣୁ ସଂକ୍ରମଣ ଭୟ ଯୋଗୁଁ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ନିରାଡ଼ମ୍ବର ଭାବେ ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟା ପାଳନ ହୋଇଛି ବୋଲି ବରାହପୁରର ଗାଁର ଚାଷୀ ପବିତ୍ର ଜେନା କହିଛନ୍ତି ।
ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲାରେ ସଟ୍ ଡାଉନ ଚାଲିଥିବାରୁ ବହୁ ଚାଷୀ ଅକ୍ଷି ମୁଠି ଅନୁକୂଳ କରି ପାରିନାହାନ୍ତି ।
କେବଳ ଚାଷବାସ ନୁହେଁ ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟାରେ ଲୋକେ ଅନେକ ନୂଆ କାମ ମଧ୍ୟ ଅନୁକୂଳ କରିଥାନ୍ତି । ତେବେ ଏଥର ଲକ୍ ଡାଉନ ଯୋଗୁଁ ସବୁ ଫିକା ପଡ଼ିଯାଇଛି ।
ଭୁବନେଶ୍ୱର, ମାର୍ଚ୍ଚ ୨ (ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ପଶ୍ଚିମ ଓଡିଶାର ପାରମ୍ପରିକ ଧାନ ବିହନ ସଂରକ୍ଷଣକୁ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବେଶ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି । ସେଥିରୁ ଅନେକ କିସମ ଏବେ ବିଲୁପ୍ତିର ଦ୍ୱାର ଦେଶରେ ବୋଲି ଏକ ରିପୋର୍ଟରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ।
୨୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିବା ୧୦ ହଜାରରୁ ଅଧିକ କିସମର ବିହନ ଏବେ ଆଉ ରୁଆ ହେଉନାହିଁ । କେବଳ ୪ ଶହ କିସମ ବିହନ ରୁଆ ଯାଉଛି ।
ଗତ ଏକ ଦଶନ୍ଧି ହେଲା ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଜିଲ୍ଲାରେ କମ୍ ପରିମାଣର ବର୍ଷା ହେଉଛି । ପରିସଂଖ୍ୟାନରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି, ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜିଲ୍ଲାରେ ବାର୍ଷିକ ବୃଷ୍ଟିପାତ ହାର କମୁଛି ।
କେତେକ ଜିଲ୍ଲାରେ ବର୍ଷାଋତୁରେ ମଧ୍ୟ ବର୍ଷେ କିମ୍ବା ଦୁଇ ବର୍ଷ ବର୍ଷା ହେଉ ନଥିବାରୁ ଅଞ୍ଚଳର ଜଳବାୟୁ ସ୍ଥିତି ବିଗଡ଼ି ଗଲାଣି ।
ପରିସ୍ଥିତି ଏପରି ହେଲାଣି ଯେ ଚାଷବାସ ପାଇଁ ମୌସୁମୀ ବର୍ଷା ବଦଳରେ ଲଘୁଚାପ ବର୍ଷା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବାକୁ ପଡୁଛି ।
ଗ୍ରୀଷ୍ମଋତୁର ସମୟ ବଢୁଛି, ଶୀତ ଓ ମୌସୁମୀର ସମୟ କମୁଛି । କମ୍ ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁଁ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଜିଲ୍ଲାରେ ଭୂତଳ ଜଳସ୍ତର କମିବାରେ ଲାଗିଛି ।
ଫଳରେ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଅନେକଗୁଡ଼ିଏ ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଭୋଗୁଛନ୍ତି । ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କୃଷିକୁ ବେଶ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି ।
୨୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୦ ହଜାରରୁ ଅଧିକ କିସମର ଧାନ ପ୍ରଜାତି ଥିଲା । ହେଲେ ସମୟ ତଥା ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ଧାନ ବିହନ ପ୍ରଜାତିଗୁଡ଼ିକ ହ୍ରାସ ପାଇ ୪ ଶହରେ ପହଞ୍ଚିଛି ।
ସ୍ୱଳ୍ପ ବୃଷ୍ଟିପାତ ଅଞ୍ଚଳର ଅନେକ ଧାନ ବିହନ ପ୍ରତି ବିପଦ ପାଲଟିଛି । ସେଥିରୁ ଅନେକଗୁଡ଼ିଏ ଆଉ ଚାଷ ହେଉନାହିଁ । ରାଜ୍ୟରେ ଧାନ ଚାଷ ପେଣ୍ଠ ଭାବେ ପରିଚିତ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରୁ ଏବେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଜାତିର ଧାନ ବିହନ ଲୋପ ପାଇବାକୁ ବସିଲାଣି ।
ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଜନିତ ସ୍ଥିତି ଓ କମ୍ ବର୍ଷାରେ ଫଳୁଥିବା ଧାନ ବିହନ ଏବେ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଚାଷ ହେଉଛି ।
ରେକର୍ଡ ଅନୁଯାୟୀ ଜୁନ ମାସରେ ହେଉଥିବା ବର୍ଷା ଉପରେ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଚାଷ ନିର୍ଭରଶୀଳ । ଏହି ସମୟରେ ସ୍ୱଳ୍ପ ବୃଷ୍ଟି କିମ୍ବା ଅନାବୃଷ୍ଟି ଭଳି ପରିସ୍ଥିତି ଉପୁଜିଲେ ମରୁଡି ହୋଇଥାଏ ।
୧୮୫୦ ପରେ ସବୁଜ ଗୃହ ପ୍ରଭାବ ବଢିବାରେ ଲାଗିଥିଲା । ତେଣୁ ଦିନକୁ ଦିନ ବର୍ଷା କମି ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ମରୁଡି ପରିସ୍ଥିତି ଉପୁଜୁଛି ।
ଗତ ୫୦ ବର୍ଷରେ ପଶ୍ଚିମ ଓଡିଶାର ସବୁଜ ବଳୟ ୩୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ହ୍ରାସ ପାଇଛି ବୋଲି ବିଦେଶୀ ସଂସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା ଜାରି ରିପୋର୍ଟରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ।
ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଦ୍ରୁତ ଶିଳ୍ପାୟନ, ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଡିଜେଲ ଚାଳିତ ଗାଡ଼ିର ସଂଖ୍ୟାବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ଓଜୋନ ସ୍ତର କମୁଛି । ତେଣୁ ଏବେ ପ୍ରତି ୩୫ ବର୍ଷରେ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ସାଧାରଣ ତାପମାତ୍ରା ୧ରୁ ୨ ଡିଗ୍ରୀ ବଢୁଛି । ଏସବୁ କାରଣ ଯୋଗୁଁ ପାରମ୍ପରିକ କିସମର ଧାନ ବିହନ ଲୋପ ପାଇବା ସହ ପରିବା ଚାଷ କମୁଛି ।
ଭୁବନେଶ୍ବର, ଫେବ୍ରୁଆରି ୧୯ (ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ଚାଷୀଙ୍କମାନଙ୍କ ସହାୟତା ଲାଗି ପ୍ରଚଳିତ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ କାଳିଆ ଯୋଜନା ସହ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କିଷାନ ଯୋଜନାକୁ ମିଶାଇବାର କୌଣସି ପ୍ରସ୍ତାବ ନାହିଁ ବୋଲି ବୁଧବାର କୃଷିମନ୍ତ୍ରୀ ଅରୁଣ ସାହୁ ବିଧାନସଭାରେ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।
ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ଦୁଇ ଯୋଜନା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଚାଷୀ କାଳିଆ ଯୋଜନାରେ ସମୁଦାୟ ୪ ହଜାର ଓ ପ୍ରାଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଯୋଜନାରେ ୬ ହଜାର ଟଙ୍କା, ଏହିଭଳି ସମୁଦାୟ ୧୦ ହଜାର ଟଙ୍କା ସହାୟତା ପାଇବେ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କିଶାନ ଯୋଜନାରେ ହିତାଧିକାରୀ ତିନିଟି କିସ୍ତିରେ ୬ ହଜାର ଟଙ୍କା ପାଇବେ ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ୬ ହଜାର ଟଙ୍କା ପାଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ବାକି ୪ ହଜାର ଟଙ୍କା ଲେଖାଏଁ ପ୍ରଦାନ କରିଯିବ।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ତାଳିଆ ଯୋଜନାରେ ପ୍ରକୃତରେ କେତେ ହିତାଧିକାରୀ ଅଛନ୍ତି, ତାକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ଆଜି ବିଧାନସଭାରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥିଲା।
ହିତାଧିକାରୀ ସଂଖ୍ୟା ନେଇ ତଥ୍ୟରେ ତାଳମେଳ ରହୁନଥିବା ବିଧାୟକମାନେ କହିଥିଲେ।
୨୦୧୯ରେ ୫୦ ଲକ୍ଷ ୮୫ ହଜାର ୨୯୦ ଜଣ ହିତାଧିକାରୀଙ୍କୁ କାଳିଆ ଟଙ୍କା ମିଳିଥିବା କୃଷିମନ୍ତ୍ରୀ ବିଧାନସଭାରେ କହିଥିବାବେଳେ ମଙ୍ଗଳବାର ବଜେଟ ଅଭିଭାଷଣରେ ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ଏହି ସଂଖ୍ୟା ୪୩ ଲକ୍ଷ ବୋଲି କହିଥିଲେ।
ଏ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଉତ୍ତର ରଖି କୃଷିମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ, ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୪୫ ହଜାର ୯ ଶହ ୬୫ ଜଣ ଚାଷୀ କାଳିଆ ଯୋଜନରା ଅଯୋଗ୍ୟ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଅଯୋଗ୍ୟ ହିତାଧିକାରୀଙ୍କଠାରୁ ଅର୍ଥ ଫେରସ୍ତ ପାଇଁ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଛି।
୧ ହଜାର ୮ ଶହ ୬୩ ଜଣ ଅଯୋଗ୍ୟ ହିତାଧିକାରୀ ଏହି ଟଙ୍କା ଫେରାଇଥିବା କୃଷିମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି।
ସେହିପରି ରାଜ୍ୟରେ ମୋଟ ୪୫ ଲକ୍ଷ ୨୭ ହଜାର ୮୯୫ ଜଣ ଚାଷୀ ଥିବାବେଳେ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୩ ହଜାର ୯୭୫ ଜଣ ବଡ଼ଚାଷୀ, ୮ ଲକ୍ଷ ୮୭ ହଜାର ୨୭୨ କ୍ଷୁଦ୍ର ଚାଷୀ ଓ ୩୬ ଲକ୍ଷ ୩୬ ହଜାର ୬୫୮ ନାମମାତ୍ର ଚାଷୀ ଥିବା କୃଷିମନ୍ତ୍ରୀ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।
ଆଜି ଗୃହରେ ବିଧାୟକ ନରସିଂହ ମିଶ୍ର, ଉମାକାନ୍ତ ସାମନ୍ତରାୟ ଓ ପ୍ରଦୀପ ପାଣିଗ୍ରାହୀଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତରରେ କୃଷିମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ୨୦୧୮ ମସିହାର ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ରାଜ୍ୟରେ ୬୧.୮୦ ଲକ୍ଷ ହେକ୍ଟର ଚାଷଜମି ଥିବାବେଳେ ଏଥିରୁ ୫୪.୪୬ ଲକ୍ଷ ହେକ୍ଟର ଜମିରେ ଚାଷ ହୋଇଛି ଓ ୮.୧୬ ଲକ୍ଷ ହେକ୍ଟର ଜମି ପଡିଆ ପଡିଛି।
ସେପଟେ ୯ ଲକ୍ଷ ୧୪ ହଜାର ୯୦୬ ହେକ୍ଟର ଜମିରେ ଭାଗଚାଷ ହେଉଥିବା ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି।
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା, ଫେବ୍ରୁଆରି ୧୯ (ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ଅମଳ ସମୟରେ ଅଦିନିଆ ବର୍ଷା ଯୋଗୁଁ ଜିଲ୍ଲାର ୯ଟି ଯାକ ବ୍ଲକରେ ଖରିଫ ଋତୁରେ ଧାନ ସଂଗ୍ରହ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପୂରଣରେ ବାଧାସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।
ଗତବର୍ଷ ଏହି ଋତୁରେ ଜିଲ୍ଲାରେ ୮ ଲକ୍ଷ କ୍ବିଣ୍ଟାଲ୍ ଖରିଫ ଧାନ ସଂଗ୍ରହ ହୋଇଥିବାବେଳେ ଚଳିତ ବର୍ଷ ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ମାତ୍ର ୪.୯୨ ଲକ୍ଷ କ୍ବିଣ୍ଟାଲ୍ ଧାନ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି।
ଚଳିତ ବର୍ଷ ଅମଳ ଋତୁରେ ରାଜ୍ୟ ଯୋଗାଣ ବିଭାଗ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରୁ ୬.୬୪ ଲକ୍ଷ କ୍ବିଣ୍ଟାଲ୍ ଧାନ ସଂଗ୍ରହ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲା।
ତେବେ ଏହି ଲକ୍ଷ୍ୟ ପୂରଣ ହେବା ନେଇ ସଂଦେହ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।
ତଥାପି ଆସନ୍ତା ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧ ଅବଧି ମଧ୍ୟରେ ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ଚାଷୀ ଧାନ ବିକ୍ରି ପାଇଁ ମଣ୍ଡିକୁ ଆସିବେ ବୋଲି ଜିଲ୍ଲା ଯୋଗାଣ ଅଧିକାରୀ ରଜନୀକାନ୍ତ ଦାଶ ଆଶା ପ୍ରକଟ କରିଛନ୍ତି।
ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବିଭାଗ ଗତ ୧୭ ଡିସେମ୍ବରରେ ଜିଲ୍ଲାର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ୧୧୬ଟି ପେକ୍ସ ଜରିଆରେ ଧାନ ସଂଗ୍ରହ କରିଆସୁଛି ଏବଂ ଏହା ୩୧ ଡିସେମ୍ବର ଯାଏ ଚାଲିବ।
ଧାନ ସଂଗ୍ରହ ହୋଇସାରିବା ପରେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଜିଲ୍ଲାର ୧୪ଟି ରାଇସ୍ ମିଲକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯିବ ଏବଂ ସେମାନେ ଯୋଗାଣ ବିଭାଗକୁ ଦେବେ।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଠିକ୍ ଅମଳ ସମୟରେ ବର୍ଷା ହେବାରୁ ଜିଲ୍ଲାର ଶହ ଶହ ଏକର ଚାଷଜମିରେ ରୋଗ ପୋକ ଲାଗି ଫସଲ ହାନି ହୋଇଥିବାବେଳେ ଏଥିଯୋଗୁଁ ଅମଳ କମିଥିବା କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା କୃଷକ ସଭାର ଚାଷୀ ନେତା ଉମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଂହ କହିଛନ୍ତି।
କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ, ଉପାନ୍ତ ତଥା ନଦୀକୂଳିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ବହୁ ଚାଷୀ ଗମନାଗମନ ସୁବିଧା ନଥିବାରୁ ଦଲାଲଙ୍କ ଜରିଆରେ ଧାନ ବିକ୍ରି କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୋଇଥିବା ଅଭିଯୋଗ ଉଠିଛି।
"ଧାନ ଅମଳ ପରେ ପରେ ଆମେ ତାକୁ ବିକ୍ରି କରିଦେବାକୁ ଚାହିଁଲୁ। ତେବେ ଧାନ ବସ୍ତା ନେଇ ଆମ ଗାଁ ବତୀଘରଠାରୁ କୁମ୍ଭୀର ଡର ଥିବା ନାସି ନଦୀ ଡେଇଁ ୧୫ କିଲୋମିଟର ଦୂର ରାମନଗରସ୍ଥିତ ପେକ୍ସକୁ ଯିବା ସମ୍ଭବ ହେଲା ନାହିଁ।
ତେଣୁ ଆମେ ଗାଁରେ ହିଁ ଦଲାଲଙ୍କ ହାତରେ ଧାନ ବିକିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲୁ। ସରକାରୀ ଏଫ.ଏ.କ୍ୟୁ. ଧାନ କ୍ବିଣ୍ଟାଲ୍ ପିଛା ଦର ୧୮୧୫ ଟଙ୍କା ରଖିଥିବାବେଳେ ମୁଁ ୩୬୦୦ ଟଙ୍କାରେ ୩ କ୍ବିଣ୍ଟାଲ ବିକ୍ରି କରିଦେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲି", ବୋଲି କହିଛନ୍ତି ବତୀଘର ଗାଁର ଚାଷୀ ସବୁଜ ମଣ୍ଡଳ।
"ଧାନ ବିକ୍ରି କରିବା ପାଇଁ ଘରୁ ନେବାକୁ ମହାକାଳପଡ଼ା ବ୍ଲକର ନଦୀକୂଳିଆ କଜଳପାତିଆ, ଜମ୍ବୁ, ସୁନିତି, ବତୀଘର, କଂସରାବଡ଼ଦାଣ୍ଡୁଆ, ବଡ଼ଟୁବି ଓ ସାନଟୁବି ଭଳି ଗାଁ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଦେଶୀଡଙ୍ଗା ହିଁ ଭରସା।
ଜୀବନକୁ ପାଣି ଛଡ଼ାଇ ମହାକାଳପଡ଼ା ବା ରାମନଗର ବଜାରକୁ ଡଙ୍ଗାରେ ଧାନବସ୍ତା ନେବା ନିରାପଦ ବି ନୁହେଁ। ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ କେତେକ ବ୍ୟବସାୟୀ ଡଙ୍ଗାଘାଟରୁ ହିଁ ଆମ ଧାନ କିଣିନେଉଛନ୍ତି", ବୋଲି କଂସାରବଡ଼ଦାଣ୍ଡୁଆ ଗାଁର ଚାଷୀ ବିକଳି ଜେନା କହିଛନ୍ତି।
ଏହି ଘଟଣା ନବେ ଦଶନ୍ଧି ଆରମ୍ଭ ବେଳର, ତେବେ ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ଶିକ୍ଷକ ତଥା ଧାନଚାଷୀ ନଟବର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ସେ ଘଟଣାକୁ ଏମିତି ମନେ ରଖିଛନ୍ତି, ଯେମିତି ତାହା ଗତକାଲି ଘଟିଛି।
୩୨ ବର୍ଷ କାଳ ସରକାରୀ ସ୍କୁଲରେ ଶିକ୍ଷକତା କରିବା ପରେ ସେ ତାଙ୍କ ସାଢ଼େ ତିନି ଏକର ଜମିରେ ପୈତୃକ ବୃତ୍ତି ଚାଷକୁ ଆପଣେଇଥିଲେ।
ଏହା ମଧ୍ୟ ସବୁଜ ବିପ୍ଳବ ଚରମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଥିଲା ବେଳର ଘଟଣା।
ସବୁଜ ବିପ୍ଳବ ଆରମ୍ଭ ହେବା ମାତ୍ରେ ଜମିରେ ରେ ରସାୟନିକ ସାର, କୀଟନାଶକ ସାଙ୍ଗକୁ ଯନ୍ତ୍ରପାତିର ବ୍ୟବହାର ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ଯେତେବେଳେ ଜମିରେ କୀଟ ଲାଗି ଫସଲ ନଷ୍ଟ ହେବାକୁ ଲାଗିଲା, ସେତେବେଳେ ଏଥିରେ କାଟନାଶକ କାର୍ବୋଫରସ୍ ସିଞ୍ଚନ କରିବା ପାଇଁ କୃଷି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ନଟବରଙ୍କୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଲେ।
"ଏକରେ ଜମିକୁ ୧୦ କିଲୋ କୀଟନାଶକ ଥିଲା ହିସାବ। ମୁଁ ବଜାରରୁ ୩୫ କିଲୋ କୀଟନାଶକ କିଣି ଆଣି ତାକୁ ବାଲିରେ ମିଶାଇଦେଲି ଓ ଜଣେ ଶ୍ରମିକକୁ ଡାକି ତାକୁ ଜମିରେ ସିଞ୍ଚନ କରିବାକୁ କହିଲି।
ଲୋକଟି ୪୦ ପ୍ରତିଶତ ଜମିରେ ଏହାକୁ ସିଞ୍ଚନ କରିଛି କି ନାହିଁ, ହଠାତ୍ ତାର ଅଚେତ ଭଳି ଅବସ୍ଥା ଆସିଗଲା। କାଳେ କୀଟନାଶକ ବିଷରେ ତାର କିଛି ହୋଇଯାଇଥିବ ଏବଂ ମୁଁ ଜେଲକୁ ଯିବା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବି ଡରିଗଲି।
ତେବେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହାୟତାରେ ଆମେ ଲୋକଟିକୁ ଜମିରୁ ଖୋଲା ଜାଗାକୁ ଆଣି ତା ମୁହଁରେ ପାଣି ସିଞ୍ଚିଲୁ। ସେ ଆଖି ଖୋଲିଲା ପରେ ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ହେଲି ଏବଂ ତାକୁ ଗିଲାସେ ଗରମ କ୍ଷୀର ପିଇବାକୁ ଦେଲି।
"ସେ ଯେତେବେଳେ ଟିକେ ଭଲ ଅବସ୍ଥାକୁ ଆସିଲା, ସେତେବେଳେ ପୁଣି କୀଟନାଶକ ସିଞ୍ଚିବାକୁ କହିଲା ଆଉ ମୁଁ ତାକୁ ମନାକରିଦେଲି। ମୁଁ ସେତେବେଳେ ଭାବିଲି ଯେ, କୀଟନାଶକ ସତରେ କେଡ଼େ ମାରାତ୍ମକ।
ଯେତକ କୀଟନାଶକ ବଳିଥିଲା, ତାକୁ ଗୋଟେ ଗାତ ଖୋଳି ପୋତିଦେବାକୁ ମୁଁ କହିଲି।
ଏହି ଘଟଣା ଚାଷୀ ନଟବରଙ୍କ ଜୀବନରେ ଏକ ମୋଡ଼ ଥିଲା।
ଏହା ପରେ ସେ ସବୁ ପ୍ରକାର ରସାୟନିକ କୀଟନାଶକ ଓ ସାର ବ୍ୟବହାର ଛାଡ଼ିଦେଇ ଜୈବିକ ଚାଷ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଆପଣେଇବାରେ ଲାଗିଲେ।
ଦୀର୍ଘ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ହେଲା ନଟବର ରସାୟନିକ-ମୁକ୍ତ ଧାନଚାଷ କରିଚାଲିଛନ୍ତି, ତେବେ କେବଳ ଏହା ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କରିନାହିଁ, ଗଲା ୨୪ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଦେଶୀ ବିହନ ଓ ଜୈବିକ ପଦ୍ଧତିରେ ଚାଷ କରିବା ଲାଗି ୨ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଚାଷୀଙ୍କୁ ତାଲିମ ଦେଇସାରିଲେଣି।
ଅନ୍ୟ ଚାଷୀମୀନଙ୍କ ସହଯୋଗରେ ସେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ତାଲିମ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଆୟୋଜନ କରିଛନ୍ତି।
ଏହି ଗୋଷ୍ଠୀ ଏବେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଦେଶୀ ଚାଷ ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ପରିଚିତ।
ଲୋକ ସମବାୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ନାମକ ଏକ ଟ୍ରଷ୍ଟ ପକ୍ଷରୁ ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ରଟି ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି।
ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟର ସହଯୋଗରେ ନଟବର ୭ ଶହ କିସମର ଦେଶୀଧାନ ସଂରକ୍ଷଣ ଓ ବଣ୍ଟନ କରିସାରିଲେଣି।
କଟକ ଜିଲ୍ଲା ନିଆଳି ବ୍ଲକର ଏକ ଛୋଟିଆ ଗାଁର ଏକ ଛୋଟଚାଷୀ ପରିବାରରେ ନଟବର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ।
ବାପାଙ୍କର ଥିଲା ମାତ୍ର ଦେଢ଼ ଏକର ଜମି, ଯେଉଁଥିରେ ସେ ତାଙ୍କ ଛଅ ପିଲାଙ୍କ ଭରଣପୋଷଣ କରିନେଉଥିଲେ।
"ସେ ଗରିବ ହୋଇପାରନ୍ତି, ହେଲେ ମୋ ବାପା ଜଣେ ଭଲ ଚାଷୀ ଥିଲେ," କହନ୍ତି ନଟବର।
ଗାଁର ଅନ୍ୟ ଚାଷୀମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଜମିରେ ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ଚାଷ କରୁଥିବାବେଳେ ନଟବରଙ୍କ ବାପା ଧାନ ସାଙ୍ଗକୁ ତାଙ୍କ ଜମିରେ ୩୦ରୁ ଅଧିକ ପ୍ରକାର ପନିପରିବା ଚାଷ ମଧ୍ୟ କରୁଥିଲେ।
ଏଥିରୁ ଅଧିକାଂଶ ଘରେ ବ୍ୟବହାର ହେଉଥିଲା ଏବଂ ବଳକାତକ ପାଖ ବଜାରରେ ସେ ବିକ୍ରି କରିଦେଉଥିଲେ।
ବଡ଼ ହେବା ପରେ ନଟବରଙ୍କର ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ଇଚ୍ଛା ଥିଲେ ବି ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଯୋଗୁଁ ତାହା ସମ୍ଭବ ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ।
ବାଧ୍ୟ ହୋଇ ସେ ଗାଁ ହାଇସ୍କୁଲରେ ଶିକ୍ଷକତା ଆରମ୍ଭ କଲେ।
"ମୁଁ ଆମ ଗାଁ ହାଇସ୍କୁଲର ପ୍ରଥମ ଛାତ୍ର ଥିଲି। ପାଠପଢ଼ା ପରେ ସେହି ସ୍କୁଲରେ ଶିକ୍ଷକତା କରିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇ ମୁଁ ବେଶ୍ ଖୁସି ଅନୁଭବ କରିଥିଲି। ମୁଁ ବିଜ୍ଞାନ, ଗଣିତ, ଇଂରାଜୀ ଓ ଭୁଗୋଳ ପଢ଼ାଉଥିଲି," ବୋଲି କୁହନ୍ତି ସେ।
ବର୍ତ୍ତମାନ ୮୭ ବର୍ଷରେ ପଦାର୍ପଣ କରିଥିବା ନଟବର ୧୯୬୦ ମସିହାରେ ଶିକ୍ଷା ବିଭାଗରେ ଯୋଗ ଦେଇ ୩୨ ବର୍ଷ ପରେ ୧୯୯୨ରେ ଅବସର ନେଇଥିଲେ।
ଅବସର ନେବାର କିଛି ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କ ବାପାମାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଯାଇଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କ ଭାଇଭଉଣୀ ସମସ୍ତେ ବେଶ୍ ଭଲ ଜାଗାରେ ଅବସ୍ଥାପିତ।
ତାଙ୍କ ଭାଇ ଦାମୋଦର ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ କ୍ୟାଡର୍ ଆଇ.ପି.ଏସ୍. ଅଫିସର୍ ଥିବାବେଳେ ଜାତୀୟ ମାନବାଧିକାର କମିଶନର ଡିଜି ଭାବେ ଅବସର ନେଇଛନ୍ତି।
"ଅବସର ପରେ ମୁଁ ଘରେ ବସିପାରିଲିନି। ମୋତେ କିଛିନା କିଛି ଗୋଟେ କରିବାର ଥିଲା। ତେଣୁ ମୁଁ ଆମର ପୈତୃକ କୃଷିକର୍ମରେ ହାତ ଦେଲି, " ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।
୧୯୯୬ରେ ନଟବରଙ୍କ ଜୀବନରେ କୀଟନାଶକ ବିଷ ଘଟଣା ଘଟିବା ପରେ ସେ ଜୈବିକ କୃଷି ଆଡ଼କୁ ମନ ଦେଲେ।
ପ୍ରାଥମିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ସେ ଜୈବିକ ପଦ୍ଧତିରେ ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ଧାନ ଫସଲ କରିବା ପ୍ରୟାସ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କ ପୁଅ ଦେଶୀ ବିହନ କଥା କହିଲେ।
"ପୁଅ ବାରମ୍ବାର ମୋତେ ଦେଶୀଧାନ କଥା କହିବା ପରେ ମୁଁ ଦେଶୀ ବିହନ ସଂଗ୍ରହ ଲାଗି ସାରା ରାଜ୍ୟ ବୁଲିବା ଆରମ୍ଭ କଲି," ସେ କହନ୍ତି।
ଦେଶୀ କିସମ କାହିଁକି?
ଦେଶୀ କିସମର ଧାନ ବିହନ ପୁଷ୍ଟିକର ହେବା ସହ ଏହା ଆମ ପରିବେଶକୁ ଖାପ୍ ଖାଇଲା ଭଳି ହୋଇଥାଏ।
ଆମ ଦେଶରେ ୧ ଲକ୍ଷ ୧୦ ହଜାର କିସମର ଦେଶୀ ଧାନ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳେ।
ତେବେ ସବୁଜ ବିପ୍ଳବ ପରେ ଆମେ ଏଥିରୁ ୯୦ ପ୍ରତିଶତ କିସମ ଧ୍ବଂସ କରିଦେଇସାରିଛୁ।
ନଟବରଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଦେଶୀଧାନ ବିହନ ସଂଗ୍ରହ ଲାଗି ସେ ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ଅଂଚଳ ବୁଲି ଇତିମଧ୍ୟରେ ୭ ଶହ କିସମର ଧାନ ବିହନ ସଂରକ୍ଷିତ କରି ରଖିପାରିଛନ୍ତି।
"ଆମେ ଏହାକୁ ସଂଗ୍ରହାଳୟରେ ନରଖି ମୋର ସାଢ଼େ ତିନି ଏକର ଜମିରେ ଚାଷ କରିବା ସହ ଅନ୍ୟ ଚାଷୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାକୁ ବଣ୍ଟନ କରୁଛୁ। ପ୍ରଥମେ ଆମେ ମାଗଣାରେ ବିହନ ଦେଉଥିବାବେଳେ ଏବେ କିଛି ଟଙ୍କା ନେଉଛୁ," କୁହନ୍ତି ନଟବର।
ପ୍ରତିବର୍ଷ ନଟବର ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ଶହେ କ୍ବିଣ୍ଟାଲରୁ ଅଧିକ ଦେଶୀ ଧାନ ବିହନ ଉତ୍ପାଦନ କରି ତାକୁ କେରଳ, ତାମିଲନାଡୁ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ, ଛତିଶଗଡ ଓ ଗୁଜରାଟର ଚାଷୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟନ କରୁଛନ୍ତି।
(ଏହି ଲେଖାଟି ପ୍ରଥମେ "ଦ ବେଟର୍ ଇଣ୍ଡିଆ"ରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା।)
ଭୁବନେଶ୍ବର, ଫେବ୍ରୁଆରି ୧୧ (ଲୋକାଲ ୱାୟାର): ମୁଣ୍ଡରେ ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ରଂଗ କରାହୋଇଥିବା ମାଟିପାତ୍ର ଧରି ଶତାଧିକ ମହିଳା ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା ଦଶପଲ୍ଲା ବ୍ଲକର ଗମ୍ଭାରୀଖୋଳ ଗାଁ ଆଡ଼କୁ ମାଡ଼ି ଚାଲିଥିଲେ।
ସେମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଥିବା ସେହି ମାଟିପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ଗତ ଖରିଫ ଋତୁରେ ସେମାନଙ୍କ ଜମିରୁ ଉତ୍ପାଦିତ ଧାନ ବିହନ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇଥିଲା, ଯେଉଁ ବିହନ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେଶୀ ଓ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ପୁରୁଷ ପୁରୁଷ ଧରି ଏହି ଅଂଚଳବାସୀ ଯେଉଁ ଫସଲ ଉତ୍ପାଦନ କରିଆସୁଛନ୍ତି।
ମହିଳାମାନଙ୍କର ଏହି ଧାଡ଼ି ଲମ୍ବିଥିଲା ଏଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ବାର୍ଷିକ ବିହନ ପର୍ବ ଆଡ଼କୁ, ଯେଉଁଥିରେ ଏମାନଙ୍କ ଭଳି ଆଖପାଖ ଅଠର ଖଣ୍ଡ ଗାଁଲୋକ ସାମିଲ ହୋଇଥିଲେ ଆଉ ସମସ୍ତେ ନିଜ ନିଜ ଘରୁ ଦେଶୀ ଧାନ ବିହନ ସହ ଏଠାରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।
ଦେଶୀ ବାଦ୍ୟର ତାଳେ ତାଳେ ଧାନ ବିହନ ନେଇ ଏଠାକୁ ଆସିଥିବା ପୁରୁଷ ଓ ମହିଳାମାନେ ଆଗେଇଚାଲିଥିଲେ ପର୍ବସ୍ଥଳକୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଅମଳ ଉତ୍ସବ ପାଳନ ସହ ବିହନ ବଦଳ କରି ସମସ୍ତ ଚାଷୀ ଗୋଟିଏ ପରିବାରର ବୋଲି ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଥିଲେ।
କନ୍ଧ-ଅନ୍ଧାରିକୁଟୁ ଗାଁର କଇଁତା ମାଝି (୪୫)ଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଏକ ଉତ୍ସବ ହିଁ ଥିଲା।
ଗତ କିଛି ବର୍ଷର ଲଗାତର ମରୁଡ଼ି ପରେ ୨୦୧୯ ଖରିଫ ଋତୁରେ ତାଙ୍କ ଜମିରେ ଭଲ ଫସଲ ହୋଇଥିଲା।
"ସରକାର ଯୋଗାଇଦେଉଥିବା ଅଧିକ ଉତ୍ପାଦନକ୍ଷମ ବିହନ, ଯାହା ବଜାରରେ ମିଳୁଛି, ଆମକୁ ନିୟମିତ ଫସଲ ହାନିରୁ ରକ୍ଷା କରିପାରିନଥିଲା।
ତେଣୁ ଚଳିତ ବର୍ଷ ମୁଁ ମୋ ଜମିରେ ପାରମ୍ପରିକ ଝୁମ୍ପୁରି ଜାତୀୟ ବିହନ ବୁଣିଥିଲି। ଆଉ ମୁଁ ଅତି ଖୁସି ଯେ କମ୍ ଖର୍ଚ୍ଚରେ ମୁଁ ଏଥର ଭଲ ଅମଳ କରିପାରିଛି।
ଅନିୟମିତ ବର୍ଷା ଓ ପାଣିର ଅଭାବ ଯୋଗୁଁ ଗତ ଖରିଫ ଋତୁରେ ଆମ ଅଂଚଳର ଅନେକ ଚାଷୀ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲେ," ବୋଲି କହନ୍ତି କଇଁତା।
ଚାଷୀମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ଅଂଚଳ ପାହାଡ଼ିଆ ହୋଇଥିବାରୁ ଏଠାରେ ପାଣିର ଅଭାବ ସାଙ୍ଗକୁ ଗତ କିଛି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ମରୁଡ଼ି ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଚାଲିଛି।
ଅଧିକ ଅମଳ ଆଶାରେ ସରକାର ଚାଷୀଙ୍କୁ ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ବିହନ ଯୋଗାଇଦିଅନ୍ତି।
ତେବେ ଚାଷୀଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ସାମାନ୍ୟ ପାଣିପାଗ ଏପଟସେପଟ ହେଲେ ଏହି ବିହନରୁ ଉପୁଜିଥିବା ଫସଲ ନଷ୍ଟ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ଥାଏ, ଅର୍ଥାତ୍ ଏସବୁ ବିହନର ଆମ ପାଣିପାଗ ସହଣି ଶକ୍ତି କମ୍।
"ଚାଷ ଋତୁ ଆରମ୍ଭରେ ଯେତେବେଳେ ଖୁବ୍ କମ୍ ବର୍ଷା ହୁଏ ବା ଅଧିକ ବର୍ଷା ହୋଇଯାଏ, ସେତେବେଳେ ଏହି ବିହନରୁ ଗଛ ଉଠିବା କଷ୍ଟକର। ସେହିପରି ଚାଷ ମଝିରେ ଅଧିକ ବର୍ଷା ହୋଇ ବିଲରେ ପାଣି ଜମିଲେ ଧାନଗଛର ମୂଳ ସଢ଼ିଯାଏ। ମରୁଡ଼ି ଭଳି ସମୟରେ ଜମିରେ ଏଭଳି ଧାନ ଗଛ ପୋଡ଼ିଗଲା ଭଳି ଦିଶେ। ସେ ଯାହା ଯେତେବେଳେ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଚାଷୀ ହିଁ କ୍ଷତି ସହେ," ବୋଲି ସ୍ଥାନୀୟ ବରପାଲି ଗାଁର ଚାଷୀ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ (୪୭) କହନ୍ତି।
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ, ସବୁଜ ବିପ୍ଳବ ସମୟରେ ଭାରତୀୟ ଚାଷଜମିକୁ ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ବିହନ ପ୍ରବେଶ କଲା, ଯାହାର ମରୁଡ଼ି ଓ ବନ୍ୟା ସହଣି ଶକ୍ତି ନାହିଁ।
ଏସବୁ ପାଇଁ ପାଣି ସାଙ୍ଗକୁ ରସାୟନିକ ସାର ଓ କୀଟନାଶକ ପରିଚାଳନା ସଠିକ୍ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଉଚ୍ଚ ଜାଗାରେ ରହୁଥିବାରୁ ଏହି ଅଂଚଳର ଅଧିକାଂଶ ଚାଷୀ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର କୃଷି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ବର୍ଷାଜଳ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିଥାନ୍ତି।
"ଯଦିଓ ବର୍ଷକୁ ବର୍ଷ ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ରସାୟନିକ ସାର ଆବଶ୍ୟକ କଲା, ତଥାପି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଦୁଇ ତିନି ବର୍ଷ ଧରି ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ବିହନ ଆମକୁ ଭଲ ଉତ୍ପାଦନ ଦେଲା।
ତେବେ ଏହା ଅଘଧିକରୁ ଅଧିକ ପୋକ ତଥା ରୋଗଙ୍କୁ ବି ଡାକିଆଣିଲା ବୋଲି କହିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଚାଷୀମାନେ ବଜାରରୁ କୀଟନାଶକ ଆଣି ଫସଲ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲେ।
ଏହିପରି ଭାବରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଚାଷ ପାଇଁ ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଲା," ବୋଲି କହନ୍ତି ଜାମୁସାହିର ଚାଷୀ ରବିନ୍ଦ୍ର ମଲ୍ଲିକ (୫୫)।
ରବିନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ପ୍ରାୟ ୪୦ ବର୍ଷ ହେଲା ତାଙ୍କ ଅଂଚଳକୁ ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ବିହନ ଆସିଛି।
ତେବେ ଗଲା କିଛି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଅନିୟମିତ ବର୍ଷା ତଥା ପାଣିପାଗରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ଏହି ବିହନରୁ ଅମଳ କମିବାରେ ଲାଗିଛି, ଅପରପକ୍ଷରେ ଶ୍ରମିକ, ସାର ଓ କୀଟନାଶକ ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିଚାଲିଛି ବୋଲି ରବିନ୍ଦ୍ର କହନ୍ତି।
ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ଓଡ଼ିଶାର କେତେକ ଆଦିବାସୀ ଗାଁର ଚାଷୀମାନେ ନିଜ ଅଂଚଳର ଜଳବାୟୁକୁ ସୁହାଇଲା ଭଳି ଦେଶୀ ବିହନ ଆଡ଼କୁ ମୁହାଁଇବାରେ ଲାଗିଛନ୍ତି।
ଅଧ୍ୟୟନରୁ ଜଣାପଡ଼େ ଯେ, ଅଧିକ ଅମଳ ପାଇବା ଲାଗି ଅତ୍ୟଧିକ ରସାୟନିକ ସାରର ପ୍ରୟୋଗ ଜମିର ଉର୍ବରତା ଶକ୍ତି (ପ୍ରାକୃତିକ ମାଇକ୍ରୋଫୋବିଆ) ନଷ୍ଟ କରିବା ସହ ଲୁଣି ଅଂଶ ବଢ଼ାଇଦିଏ।
ଏହାମଧ୍ୟ ପରିବେଶ ପ୍ରଦୂଷଣ, ଜୈବ ବିବିଧତା ହାନି ସାଙ୍ଗକୁ ଜଳବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ, ଜମିର ଉର୍ବରତା ହାନି, ପାରମ୍ପରିକ ଚାଷ ସଂପର୍କରେ ଜ୍ଞାନର ଅବକ୍ଷୟ ଓ ମଣିଷର ଜୀବନଧାରଣ ମାନ ଉପରେ କୁପ୍ରଭାବ ପକାଇଥାଏ।
ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଓ ଅସ୍ଥିର ପାଣିପାଗ ଭିତରେ ଘାଣ୍ଟି ହେଉଥିବା କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ଚାଷୀମାନେ ଚଳିତ ବର୍ଷର ଚାଷରୁ ଗତବର୍ଷର କ୍ଷୟକ୍ଷତି ଭରଣା କରିବାକୁ ସବୁବେଳେ ଆଶା ରଖନ୍ତି, କାରଣ ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ଆର୍ଥିକ ବୋଝ ଭିତରେ ରହିଥାନ୍ତି।
"ନିଜ ପାଖରେ ଥିବା ଜଙ୍ଗଲ ସଂପଦ ଓ ପ୍ରକୃତି ମଧ୍ୟ ଅବକ୍ଷୟର ଶିକାର ହୋଇଥିବାରୁ ଅସ୍ବଚ୍ଛଳ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନଧାରଣ ମାନର ଅଭିବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଅକ୍ଷମ," ବୋଲି ମାର୍ଡାବାଡ଼ି ଗାଁର ଶିକ୍ଷକ ନିରଂଜନ ଜାନି କହନ୍ତି।
ଏଭଳି ଏକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ବୟସ୍କ ଚାଷୀମାନେ ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ବିହନ ଉପରୁ ଆଶା ଛାଡ଼ି ସେମାନଙ୍କ ପାରମ୍ପରିକ ଦେଶୀ ବିହନ ଆଡ଼କୁ ପୁଣି ମୁହଁ ଫେରାଇଛନ୍ତି।
"ତେବେ ଏହାରି ଭିତରେ ଏହି ଚାଷୀମାନେ ଅନେକ ଦେଶୀ ବିହନକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ହରାଇସାରିଛନ୍ତି। ସେ ଯାହାହେଉ ଆମେ ଓ ସ୍ଥାନୀୟ ଚାଷୀମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ 50ରୁ ଅଧିକ ପ୍ରକାର ଦେଶୀ ଧାନ ଓ ଅନ୍ୟ ବିହନ ସଂଗ୍ରହ କରିପାରିଛୁ," ବୋଲି ସ୍ଥାନୀୟ ଅଂଚଳରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ "ନିର୍ମାଣ" ସଂଗଠନର କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାନ୍ତି କହନ୍ତି।
ଜମିର ଉର୍ବରତା ଶକ୍ତି ବଜାୟ ରଖିବା ସାଙ୍ଗକୁ ଜୈବ ପରିମଣ୍ଡଳର ସୁସ୍ଥତା ପାଇଁ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଆଖପାଖ ୧୮ ଖଣ୍ଡ ଗାଁର ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ଏହି ବିହନ ବଣ୍ଟା ଯାଇଥିଲା।
"ପାରମ୍ପରିକ ଦେଶୀ ବିହନ ଅଦଳ ବଦଳ ବିହନ ପର୍ବର ଏକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ," ବୋଲି କହନ୍ତି ପ୍ରଶାନ୍ତ।
"ସ୍ଥାନୀୟ ଅଂଚଳର ଜଳବାୟୁ ଓ ପରିବେଶକୁ ସହିପାରିବା ଭଳି ବିହନ ହିଁ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଦେଶୀ ବିହନ। ଏଥିରେ ରୋଗପୋକର ଡର ନଥିବା ସାଙ୍ଗକୁ ଏହା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୈବିକ ପଦ୍ଧତିରେ ହୋଇଥାଏ," ବୋଲି କନ୍ଧମାଳ କୃଷି ବିଜ୍ଞାନ କେନ୍ଦ୍ରର ବରିଷ୍ଠ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଦେବାଶିଷ ମିଶ୍ର କହନ୍ତି।
ସରକାର ଯୋଗାଉଥିବା ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ହାଇବ୍ରିଡ୍ ବିହନରୁ ମୋହଭଂଗ ହେବା ପରେ କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା ତୁମୁଡ଼ିବନ୍ଧ ବ୍ଲକ ଅଂଚଳର ଆଦିବାସୀମାନେ ଏବେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ହେଲା ଦେଶୀ ଧାନ, ତୈଳବୀଜ, ଦାଲିଜାତୀୟ ଫସଲ ଓ ପନିପରିବା ଚାଷ ଉପରେ ଜୋର୍ ଦେଉଛନ୍ତି।
ଯେହେତୁ ଆଦିବାସୀମାନେ ଅଣଜୈବିକ ସାର ଓ କୀଟନାଶକ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ, ତେଣୁ ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ଏସବୁ ଫସଲରେ ସେମାନଙ୍କ ପାରମ୍ପରିକ ଜୈବିକ ପରୀକ୍ଷାନିରୀକ୍ଷା ବି ଫେଲ୍ ମାରେ, ତେଣୁ ଫସଲ ହାନି ହିଁ ସାର ହୁଏ।
"ଅଧିକ ଅମଳକ୍ଷମ ବିହନ ଚାଷ କଲେ ସେହି ଜମିର ହୁଡ଼ାରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଚାଷ ଠିକରେ ହୁଏନାହିଁ। ସେହିପରି ପାଖ ଜଙ୍ଗଲରେ ପତ୍ର, ଫଳ ଓ ମହୁ କମିଯିବାର ମଧ୍ୟ ଆମେ ଦେଖିଛୁ," ବୋଲି କହନ୍ତି ଚାଷୀ ବଟ ମାଝି (୬୦)।
୨୦୧୧ ମସିହାର ଅନୁଭୂତିକୁ ମନେ ପକାଇ "ନିର୍ମାଣ"ର କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାନ୍ତି କହନ୍ତି, "ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଏହି ଅଂଚଳକୁ ଅଧ୍ୟନ ପାଇଁ ଆସିଥିଲୁ, ସେତେବେଳେ ଲୋକେ ଅକପ୍ରକାର ନିରାଶ ହୋଇସାରିଥିଲେ ଓ ଆମେ କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲାର ଆଦିବାସୀ ଚାଷୀଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ପାରମ୍ପରିକ ବିହନ ଆଡ଼କୁ ଫେରାଇନେବାର ପ୍ରୟାସ ଆରମ୍ଭ କଲୁ।
"ସରକାରୀ ବିହନ ହିଁ ଆମର ସମସ୍ତ ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାର କାରଣ। ତେଣୁ ଆମେ ପୁରୁଷ ପୁରୁଷ ଧରି ଚାଲିଥିବା ଆମ ଚାଷ ପଦ୍ଧତି ଆଡ଼କୁ ଫେରିବା ଛଡ଼ା ଆମ ପାଖରେ ଆଉ କିଛି ବାଟ ନଥିଲା। ଆମେ ଦେଶୀ ମାଣ୍ଡିଆ ଓ ମକା ଛଡ଼ା କୁନ୍ଧା ଧାନ, କଳା ଧାନ, ଭାତବୁରାଇ ଭଳି ଦେଶୀ ଧାନ କରୁଛୁ," ବୋଲି କାଓବାଲି ଗାଁର ଗଣ୍ଡ ସଂପ୍ରଦାୟର ଚାଷୀ ମଥୁରା ପାତ୍ର (୬୫) କହନ୍ତି।
ଏହି ବ୍ଲକ ଅନ୍ତର୍ଗତ ୫୦ଟି ଆଦିବାସୀ ଗାଁର ଏକ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଚାଷୀ ଏବେ ପାଖାପାଖି ଶହେ କିସମର ଦେଶୀ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ଉତ୍ପାଦନ କରୁଛନ୍ତି।
ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୈବିକ ପଦ୍ଧତିରେ ଏହି ଚାଷ କରାଯାଉଥିବା "ନିର୍ମାଣ"ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ସୁରେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବିଶୋୟୀ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।
(ବରିଷ୍ଠ ସାମ୍ବାଦିକ ବାସୁଦେବ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ଲିଖିତ ଏହାର ମୂଳ ଇଂରାଜି ଲେଖାଟି INDIA.MONGABAYରେ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି।)
ପଛୁଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ଚାଲୁଥିବା ଯୋଜନାର ଢାଞ୍ଚାଗତ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଆବଶ୍ୟକତା (ଅଭିମତ)
ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶା ବିକାଶ ପରିଷଦ" ଗତ କିଛି ମାସ ହେବ ଅଧିକ କ୍ରିୟାଶୀଳ ହୋଇଥିବା ଖୁସିର ବିଷୟ, ମାତ୍ର ଏହାର ଢାଞ୍ଚାରେ ଅନେକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଓ ଆହୁରି କିଛି ପ୍ରଶାସନିକ ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି ।
ଉତ୍କଳୀୟ ପରମ୍ପରାରେ ପରିପୁଷ୍ଟ ନୃତ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତିର ବିଭିନ୍ନ ଦିଗରେ ପ୍ରଚାର ଓ ପ୍ରସାର ନିମନ୍ତେ ନିଷ୍ଠାପର ଉଦ୍ୟମର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି ।
କେବଳ ରାଜ୍ୟ ଭିତରେ ନୁହେଁ ରାଜ୍ୟ ବାହାରେ ମଧ୍ୟ ଏହାର ପରିବ୍ୟାପ୍ତ ହେବା ଯାଞ୍ଚନୀୟ ।
କୋଭିଡ-୧୯ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ମୁକାବିଲାରେ ଦେଶର ଶୀର୍ଷ ଦୁଇଟି ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଥିବାରୁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଓଡ଼ିଶାକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଛନ୍ତି ।
କୋଭିଡ-୧୯ ସଙ୍କଟକୁ ସଫଳ ଭାବେ ମୁକାବିଲା କରିଥିବା କେରଳ ଓ ଓଡ଼ିଶାକୁ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୈତିକ ଫୋରମ ପ୍ରଶଂସା କରିଛି ।
ଶବହେବାକୁ ଭାବିଥିଲେ, ଏବେ ଶବକୁ ସାଥୀ କରିଛନ୍ତି ସାଥୀ ଋତୁରାଣୀ (ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର)
ଏମିତି ଜଣେ ମହିଳା ହେଲେ ଋତୁରାଣୀ ସେନାପତି । ନିଜ ଘର ବାଲେଶ୍ୱର ହୋଇଥିଲେ ବି ରହୁଛନ୍ତି ପୁରୁଣା ଭୁବନେଶ୍ୱର ଅଞ୍ଚଳରେ ।
ଅନ୍ୟ ଝିଅମାନଙ୍କ ଭଳି ସେ ବି ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଥିଲେ । ବିବାହ କରିବେ, ସ୍ୱାମୀ, ପରିବାର, ପିଲାମାନଙ୍କ ସହ ସମୟ କାଟିବେ ।
ସଂଗ୍ରହାଳୟର ସମୃଦ୍ଧ ତାଳପତ୍ର ପାଣ୍ଡୁଲିପି ଗ୍ୟାଲେରିରେ ୨୭ଟି ବିଷୟରେ ୨୦ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ପାଣ୍ଡୁଲିପି ସ୍ଥାନ ପାଇଛି ।
ସେହିପରି ପ୍ରତ୍ୱତତ୍ତ୍ୱ ବିଭାଗରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ତୃତୀୟ ଶତାବ୍ଦୀରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ମଧ୍ୟଯୁଗ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଭିନ୍ନ ସମୟର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ତିନିଟି ବିରାଟ ହଲରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହେଉଛି ।
କେହି କାହାକୁ ଦେଖା ନହୋଇପାରିଲେ କ'ଣ ହେଲା କିନ୍ତୁ ମେରି ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ୍ କହିବାକୁ ଭୁଲି ନାହାନ୍ତି ।
ଖାସ୍ କରି ବଡ଼ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଆମ ଓଲିଉଡର ତାରକାମାନେ ପ୍ରଶଂସକଙ୍କୁ ମେରି ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ୍ କହି ବଡ଼ଦିନର ଶୁଭେଚ୍ଛା ଓ ଶୁଭକାମନା ଜଣାଇଛନ୍ତି ।
