ସର୍ବାଧିକ ଦିନ ଦେଶର ସେବା କରିବାରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେଉଛନ୍ତି ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ । ୧୯୫୯ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ସଭାପତି ଭାବେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇ ସେ ତାଙ୍କର ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଯେତେବେଳେ ଷ୍ଟେଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ନାମରେ ବାଂଲାଦେଶର ବାବୁଙ୍କୁ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଦେଇଥିଲା। ଆଉ ଯେତେବେଳେ ଏହି କାହାଣୀ ଧରାପଡିଲା ସେତେବେଳେ ଜାଣିବାକୁ ମିଳିଥିଲା ଯେ ଏହି ଟଙ୍କା ବାଂଲାଦେଶୀ ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କ ତାଲିମ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା । କିନ୍ତୁ ତା'ପରେ ଏକ ବିଶୃଙ୍ଖଳା ଘଟିଥିଲା । ଯାହା ଅନୁଯାୟୀ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଇନ୍ଦିରାଙ୍କ ସ୍ୱରକୁ ଅନୁକରଣ କରି ୬୦ ଲକ୍ଷ ଲୁଟ କରିଥିଲେ। ଏହି ମାମଲା 'ନାଗରୱାଲା ମାମଲା' ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା, ନାଗରୱାଲା ମାମଲା କ'ଣ ଥିଲା?
ମେ ୨୪, ୧୯୭୧ ଦିନ ସକାଳେ, ଷ୍ଟେଟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆର ସଂସଦ ମାର୍ଗ ଶାଖାରେ କୌଣସି ବିଶେଷ ଗଣ୍ଡଗୋଳ ହୋଇନଥିଲା । ସେ ଦିନ ଦ୍ୱିପ୍ରହର ଥିଲା । ବ୍ୟାଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ କ୍ୟାସିଅର୍ ବେଦ ପ୍ରକାଶ ମାଲହୋତ୍ରାଙ୍କ ଆଗରେ ଫୋନ୍ ବାଜିଲା ଫୋନର ଅନ୍ୟ ପଟେ ଜଣେ ନିଜକୁ ପରିଚିତ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି କହିଥିଲେ ଯେ ସେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟରୁ, ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ ପିଏନ ହାକସରଙ୍କ ସହ କଥା ହେଉଛନ୍ତି। "ବାଂଲାଦେଶରେ ଏକ ଗୁପ୍ତ ଅପରେସନ ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଦରକାର। ସେ ବ୍ୟାଙ୍କରୁ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଉଠାଇବାକୁ ଏବଂ ସଂସଦ ଛକରେ ବାଇବଲ ଭବନ ନିକଟରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ମାଲହୋତ୍ରାଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ଏହା ନୋଟରେ ରହିବା ଉଚିତ। ମାଲହୋତ୍ରା ଟିକେ ବିରକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ। ଏସବୁ ଶୁଣିବାର କିଛି ସେକେଣ୍ଡ ପରେ ଜଣେ ମହିଳା ମାଲହୋତ୍ରାଙ୍କୁ କହିଥିଲେ ଯେ 'ତୁମେ ଏହି ଟଙ୍କା ନେଇ ନିଜେ ବାଇବଲ ଭବନକୁ ଆସ । ସେଠାରେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଆପଣଙ୍କୁ ଭେଟିବେ ଏବଂ ଏକ କୋଡ୍ କହିବ, 'ବାଂଲାଦେଶ କା ବାବୁ' । ଏହାର ଉତ୍ତରରେ ଆପଣଙ୍କୁ 'ବାର୍ ଆଇନ୍' କହିବାକୁ ପଡିବ । ଏହା ପରେ ତୁମେ ସେହି ପରିମାଣକୁ ସେମାନଙ୍କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବ ଏବଂ ଏହି ବିଷୟକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗୁପ୍ତ ରଖିବ ।
ଏହା ପରେ ମାଲହୋତ୍ରା ଡେପୁଟି ଚିଫ୍ କ୍ୟାସିଅର୍ ରାମ ପ୍ରକାଶ ବଟ୍ରାଙ୍କୁ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ନଗଦ ବାକ୍ସରେ ରଖିବାକୁ କହିଥିଲେ। ବଟ୍ରା ୧୨ଃ୩୦ସମୟରେ ସିକୁରିଟି କୋଠରୀରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଟଙ୍କା ବାହାର କରିଥିଲେ । ବଟ୍ରା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ସହଯୋଗୀ ଏଚଆର ଖାନ୍ନା ଟଙ୍କାକୁ ନଗଦ ବାକ୍ସରେ ରଖିଥିଲେ। ଡେପୁଟି ହେଡ୍ କ୍ୟାସିଅର୍ ରୁହେଲ ସିଂ ରେଜିଷ୍ଟର ଏଣ୍ଟ୍ରିରେ ଦସ୍ତଖତ କରି ପେମେଣ୍ଟ ଭାଉଚର ବାହାର କରିଥିଲେ । ମାଲହୋତ୍ରା ତାଙ୍କ ଭାଉଚରରେ ଦସ୍ତଖତ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ ଦୁଇ ଜଣ ବ୍ୟକ୍ତି ବ୍ୟାଙ୍କର କାରରେ (DLA ୭୬୦) ନଗଦ ଟ୍ରଙ୍କ ଲୋଡ୍ କରିଥିଲେ ଏବଂ ମାଲହୋତ୍ରା ନିଜେ ଏହାକୁ ବାଇବଲ ହାଉସକୁ ନେଇ ଯାଇଥିଲେ । କାର ଅଟକି ଯିବା ପରେ ଜଣେ ଲମ୍ବା ଏବଂ ଧଳା ଲୋକ ଆସି ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ସେହି କୋଡ୍ ୱାର୍ଡ କହିଥିଲା । ତା'ପରେ ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣକ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏବଂ ମାଲହୋତ୍ରା କାରରେ ବସି ସର୍ଦ୍ଦାର ପଟେଲ ମାର୍ଗ ଏବଂ ପଞ୍ଚସେଲ ମାର୍ଗର ମିଳନସ୍ଥଳରେ ଟ୍ୟାକ୍ସି ଷ୍ଟାଣ୍ଡରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ। ସେଠାରେ ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣକ ସେହି ଟ୍ରଙ୍କକୁ ପକାଇ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବାସଭବନକୁ ଯାଇ ଏହି ପରିମାଣର ଭାଉଚର ନେବାକୁ କହିଥିଲେ ।
ମାଲହୋତ୍ରାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଥିଲା PM ଘରକୁ ଯାଇ ଭାଉଚରରେ ହସ୍ତାକ୍ଷର ନେବାପାଇଁ । ମାଲହୋତ୍ରା ପିଏମ ହାଉସରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଇନ୍ଦିରା ସେଠାରେ ନଥିଲେ । ପରେ ସେ ସଂସଦ ଗୃହକୁ ଯାଇଥିଲେ ହେଲେ ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସେ ଇନ୍ଦିରାଙ୍କୁ ଭେଟି ପାରିନଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ବ୍ୟାଙ୍କର ଡେପୁଟି ହେଡ୍ କ୍ୟାସିଅର୍ ରୁହେଲ ସିଂ ଭିନ୍ନ ଚିକିତ୍ସାରେ ଥିଲେ। ମାଲହୋତ୍ରା ଏବଂ ବ୍ୟାଙ୍କର ୬୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଦେଢ଼ ଘଣ୍ଟା ପାଇଁ ନିଖୋଜ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ସେ କିଛି ସମୟ ଅପେକ୍ଷା କରିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ମାଲହୋତ୍ରା ଫେରି ନଥିଲେ, ସେ ଏହାକୁ ନିଜ ସିନିଅରମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚାଇଥିଲେ। ଏହି ମାମଲା ପୋଲିସ ଏବଂ ସାମ୍ବାଦିକଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ସମଗ୍ର ସହରରେ ଉତ୍ତେଜନା ଦେଖାଦେଇଥିଲା ଯେ ଏସବିଆଇରେ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଲୁଟ ହୋଇଛି। ଡେପୁଟି ପୋଲିସ୍ ଅଧକ୍ଷ ଡି.କେ କାଶ୍ୟପଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଏକ ଟିମ୍ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପୋଲିସ ଟଙ୍କା ଖୋଜିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଏହି ଅପରେସନର ନାମ ହେଲା 'ଅପରେସନ୍ ତୁଫାନ୍' । ପୁଲିସ ପ୍ରଥମେ ଟଙ୍କା ଲୁଟେରା ବସିଥିବା ଟ୍ୟାକ୍ସି ଖୋଜିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଟ୍ୟାକ୍ସି ଡ୍ରାଇଭର ପୋଲିସକୁ କହିଥିଲେ ଯେ ଉକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ସମସ୍ତ ଟଙ୍କା ସୁଟକେସରେ ରଖି ଟ୍ୟାକ୍ସି ନେଇ ପୁରୁଣା ଦିଲ୍ଲୀ ଯାଇଥିଲେ। ଓହ୍ଲାଇବାବେଳେ ସେ ଟ୍ୟାକ୍ସି ଡ୍ରାଇଭରକୁ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ। ଏହିପରି ପଚରାଉଚରା ବେଳେ ବିଳମ୍ବିତ ରାତିରେ ପୋଲିସ ଅଭିଯୁକ୍ତମାନଙ୍କୁ ଧର୍ମଶାଳା ଧରିଥିଲା   ଏବଂ ତାଙ୍କ ନିକଟରୁ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟ ଜବତ କରିଥିଲା।
ଏହାପରେ ଏହି ମାମଲା ପୋଲିସ କୋର୍ଟକୁ ଫରୱାର୍ଡ଼ କରିଥିଲା । ମାତ୍ର ୧୦ ମିନିଟ୍ ଧରି ଚାଲିଥିବା ପରୀକ୍ଷା ପରେ ନାଗରୱାଲାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇଥିଲା। କେବଳ ତାଙ୍କ ସ୍ୱୀକାର ଆଧାରରେ ହେଲେ କୌଣସି ପ୍ରମାଣ କିମ୍ବା ସାକ୍ଷୀଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥିତ କରାଯାଇନଥିଲା । ନାଗରୱାଲାଙ୍କୁ ୪ ବର୍ଷ ଜେଲ ଓ ୧୦୦୦ ଟଙ୍କା ଜୋରିମାନା କରାଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ସେ ଜେଲ ଯିବା ମାତ୍ରେ ନାଗରୱାଲା ତାଙ୍କ ବିବୃତ୍ତିକୁ ଓଲଟାଇ ଦେଇଥିଲେ। ପୁନଃ ହେୟାରିଂ ଶୁଣାଣି ପାଇଁ ସେ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ। ଅକ୍ଟୋବର ୨୭, ୧୯୭୧ ରେ, ନାଗରୱାଲାର ଏହି ଚାହିଦା ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରାଯାଇଥିଲା । ନାଗରୱାଲା ଜେଲରେ ଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଏହି ମାମଲାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ପ୍ରଶ୍ନ ଛାଡି ଦିଆଯାଇଥିଲା । ସେଥିପାଇଁ ପୋଲିସ ସେମାନଙ୍କ ତଦନ୍ତରେ ନିୟୋଜିତ ରଖିଥିଲା। କିଛି ସପ୍ତାହ ପରେ, ନଭେମ୍ବର ୨୦, ୧୯୭୧ ରେ ଏହି ମାମଲାର ନେତୃତ୍ୱ ନେଉଥିବା ଏସଏସପି ଡି.କେ କାଶ୍ୟପ ଏକ କାର ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଥିଲେ। କାଶ୍ୟପ ତାଙ୍କ ହନିମୁନ୍କୁ ଯାଉଥିବାବେଳେ ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା । ଖବରକାଗଜ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ନାଗରୱାଲା ସିଆଇଏ ପାଇଁ କାମ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ଏହି ପୂରା ନାଟକର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା ଇନ୍ଦିରା ସରକାରଙ୍କୁ ବଦନାମ କରିବା।
