ପ୍ରଦୂଷଣମୁକ୍ତ ହେବ ଖରସ୍ରୋତା ଜଳ\nଯାଜପୁର ଅଫିସ/କଳିଙ୍ଗନଗର (ଡି.ଏନ.ଏ.),୨୨।୧୨ ଓଡ଼ିଶାର ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ନଦୀ ବ୍ରାହ୍ମ\nପ୍ରଦୂଷଣମୁକ୍ତ ହେବ ଖରସ୍ରୋତା ଜଳ\t December 22nd, 00:00 AM December 22nd, 00:00 AM\nଯାଜପୁର ଅଫିସ/କଳିଙ୍ଗନଗର (ଡି.ଏନ.ଏ.),୨୨।୧୨ ଓଡ଼ିଶାର ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ନଦୀ ବ୍ରାହ୍ମଣୀର ଜଳନମୁନା ସଂଗ୍ରହ ଓ ପରୀକ୍ଷାରେ ତୀବ୍ର ବିଷାକ୍ତ ଦ୍ରବ୍ୟ ରହିଥିବା ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶର ପ୍ରାୟ ୨ ବର୍ଷ ବିତିଯାଇଛି । ଅଥଚ ଜଳ ପ୍ରଦୂଷଣମୁକ୍ତ ହୋଇ ପାରିନାହିଁ। କଳିଙ୍ଗନଗର ଶିଳ୍ପାଞ୍ଚଳର ନୀଳାଚଳ ଇସ୍ପାତ, ମୈଥାନ, ବିଆରପିଏଲ, ଟାଟା ଷ୍ଟିଲ, ଜିନ୍ଦଲ ଓ ଭିସା କାରଖାନାର ବୋହି ଯାଉଥିବା ଭୂପୃଷ୍ଠ ଜଳ ଗଣ୍ଡାନାଳ ଦେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ଏହାର ଶାଖା ନଦୀ ଖରସ୍ରୋତାକୁ ଜହର କରୁଛି। ଏ ନେଇ ଧରିତ୍ରୀରେ ଖବର ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ପରେ ରାଜ୍ୟ ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବୋର୍ଡ(ଏସପିସିବି)ର କଳିଙ୍ଗନଗର ଆଞ୍ଚଳିକ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ପକ୍ଷରୁ ଏକ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଡ୍ରେନେଜ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପରିକଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି । ଯାହାକି ଡୁବୁରୀ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଖରସ୍ରୋତା ତଟବର୍ତ୍ତୀ ମାର୍ଥାପୁର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଡ୍ରେନ ନିର୍ମାଣ ହୋଇ ଏହାର ତଳ ଭାଗରେ ଏକ ଉନ୍ନତମାନର ଇଫ୍ଲୁଏଣ୍ଟ ଟ୍ରିଟମେଣ୍ଟ ପ୍ଲାଣ୍ଟ (ଇଟିପି) ସ୍ଥାପନ ହେବ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଗଣ୍ଡନାଳ, ଖରସ୍ରୋତା ଜଳ ପ୍ରଦୂଷଣ ମୁକ୍ତ ହୋଇପାରିବ ବୋଲି ଦାବି ହୋଇଛି। କଳିଙ୍ଗନଗର ଶିଳ୍ପାଞ୍ଚଳର ଟାଟା ଷ୍ଟିଲ ଯେତେବେଳେ ପରିବେଶ ଅନୁମତି ପାଇଁ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲା ସେତେବେଳେ ହଟ ଷ୍ଟ୍ରିପ ଅବା ରୋଲିଂ ମିଲ ସମ୍ପର୍କରେ ସ୍ଥାନିତ ହୋଇ ନ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ମାଟିତଳେ ଏକ କିଲୋମିଟର ଲମ୍ବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୋଲିଂ ନିର୍ମାଣ ହୋଇଛି। ଟାଟା ଷ୍ଟିଲ କାରଖାନା ସ୍ଥାପନ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଏହାର ଦକ୍ଷିଣରେ ଥିବା ବଡଶୁଣୀ ପାହାଡ଼ରୁ ଛୋଟ ଛୋଟ କେତେକ ଝରଣା ବାହାରୁଥିଲା । ତେବେ ଏହି ବୃହତ୍ତ କାରଖାନା ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହେବା ପରେ ସେହି ଝରଣା ସବୁ ଶୁଖି ଯାଇଛି ।କିନ୍ତୁ ମାଟି ଭିତରେ ପାଣି ଝରି(ସିପେଜ) ହଟଷ୍ଟ୍ରିପ ଓ ପାୱାର ପ୍ଲାଣ୍ଟର କଣ୍ଟ୍ରୋଲ ରୁମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇ ଯାଉଛି । ଏହି ପାଣିକୁ ପମ୍ପ ଯୋଗେ ଉଠାଇ ବାହାରକୁ ଛଡା ଯାଉଛି। ପାହାଡରୁ ଝରିଥିବା ପାଣି କାରଖାନା ମଧ୍ୟରେ ସେତେଟା ବିଷାକ୍ତ ହୋଇ ନ ଥିଲେ ହେଁ ଖାରା(ଟିଡିଏସ) ଗୁଣ ଅଧିକ ଥିବା ଜଣାପଡିଛି । ତେବେ କାରଖାନାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ମାଟି ଉପରେ ପଡି ସେହି ବାଟଦେଇ ଏହି ପାଣି ଗଣ୍ଡନାଳାକୁ ବୋହୁଥିବାରୁ ତାହା ଅତି ବିଷାକ୍ତ ହୋଇଥିବା ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି। କେବଳ ଟାଟା ଷ୍ଟିଲ ନୁହେଁ ଉପରୋକ୍ତ ଅନ୍ୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡିକର ବର୍ଜ୍ୟଜଳ ଗଣ୍ଡନାଳରେ ମିଶି ଖରସ୍ରୋତାକୁ ବୋହୁଛି। ଯାହାକି ପୂର୍ବରୁ ଜଳ ନମୁନା ପରୀକ୍ଷାରେ ତୀବ୍ର ବିଷାକ୍ତ ଦ୍ରବ୍ୟ ସାୟାନାଇଡ ଓ ଫେନୋଲିକ କମ୍ପାଉଣ୍ଡ (କୋଇଲାକ୍ତ ପଦାର୍ଥ) ରହିଥିବା ଜଣାପଡିଥିଲା । ଏନେଇ ଧରିତ୍ରୀରେ ତଥ୍ୟ ଭିତ୍ତିକ ଖବର ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ପରେ ଜନ ଆନ୍ଦୋଳନ ହେବା ସହିତ ହାଇକୋର୍ଟରେ ଏକ ଜନସ୍ବାର୍ଥ ମାମଲା ରୁଜୁ ହୋଇଥିଲା। ସେହି ଜନସ୍ବାର୍ଥ ମାମଲାର ବିଚାର କରି ଗଣ୍ଡନାଳର ଜଳ ପ୍ରଦୂଷଣକୁ ନେଇ ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ, ଶିଳ୍ପ, ଖଣି, ଜଳ ସମ୍ପଦ, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ପରିବେଶ ସଚିବଙ୍କ ସମେତ ଏସପିସିବର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ, କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବୋର୍ଡର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ଝାରସୁଗୁଡା, ଯାଜପୁର, ତାଲଚେର ଓ କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲାପାଳଙ୍କୁ ପକ୍ଷଭୁକ୍ତ କରିଥିଲା । ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ଏହାର ଶାଖାନଦୀଗୁଡିକର ଜଳ ପ୍ରଦୂଷଣ ମୁକ୍ତ କରିବାକୁ ହାଇକୋର୍ଟ ତାଙ୍କ ରାୟରେ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ଏସପିସିବି ପକ୍ଷରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଓ ଖରସ୍ରୋତା ନଦୀ ତଟବର୍ତ୍ତି ୪ଟି ସ୍ଥାନରେ ଜଳ ବିଶୋଧନ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା । ଏହାକୁ ନେଇ ଝାରସୁଗୁଡା ବିଧାୟକ ନବକିଶୋର ଦାସ ଗତ ୪।୫।୨୦୧୬ ତାରିଖରେ ବିଧାନସଭାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଦୀରେ ଅନଲାଇନ ମନିଟରିଂ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସମ୍ପର୍କରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଥିଲେ। ଏହାର ଉତ୍ତରରେ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଭିତ୍ତଭୂମିକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଦୀ ଜଳ ପ୍ରଦୂଷଣକୁ ରୋକିବା ନିମନ୍ତେ ୪ଟି ଶିଳ୍ପସଂସ୍ଥାକୁ ନଦୀର ଅନଲାଇନ ମନିଟରିଂ ଉପକରଣ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଇଥିଲା । ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ରାଉରକେଲାର ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଦୀ ତଟବର୍ତ୍ତୀ, ମହାନଦୀ କୋଲଫିଲ୍ଡସ ଲିମିଟେଡ ତାଲଚେର, ଭୂଷଣ ଷ୍ଟିଲ ଲିମିଟେଡ ଢେଙ୍କାନାଳ ଓ ଟାଟା ଷ୍ଟିଲ କଳିଙ୍ଗନଗର ଖରସ୍ରୋତା ନଦୀ କୂଳରେ ଏହି ଉପକରଣ ବସାଇବେ ବୋଲି ନିଷ୍ପତ୍ତି ହୋଇଥିଲା । କିନ୍ତୁ ବନ୍ୟା ପ୍ଲାବିତ ତଥା ଉପଯୁକ୍ତ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଅଭାବରୁ ଏହା ଏଯାଏ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ । ତେଣୁ ଏସପିସିବି ଖରସ୍ରୋତାରେ ମିଶୁଥିବା ଗଣ୍ଡନାଳାକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାକୁ ଯାଇ ଏକ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଡ୍ରେନେଜର ପରିକଳ୍ପନା କରିଛି । ଏ ସଂକ୍ରାନ୍ତରେ ଏସପିସିବିର ଆଞ୍ଚଳିକ ଅଧିକାରୀ ଡ. ଅନୂପ କୁମାର ମଲ୍ଲିକଙ୍କୁ ପଚାରିବାରୁ, କଳିଙ୍ଗନଗର ଡୁବୁରୀ ଅଞ୍ଚଳରୁ ମାର୍ଥାପୁର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରାୟ ୪ କି.ମି. ଲମ୍ବ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଡ୍ରେନେଜର ପରିକଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି, ମାତ୍ର ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୂର୍ଣ୍ଣମାତ୍ରାରେ ଯୋଜନା ଓ ବ୍ୟୟଅଟକଳ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇ ପାରି ନାହିଁ । ତେବେ ଯେତେଶୀଘ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବ ସେ ଦିଗରେ ବିଭାଗ ଯନତ୍ବାନ ରହିଛି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି ।
