অসমৰ অন্যতম জনগোষ্ঠী তিৱাসকল প্রধানত কৃষিজীৱী। সেয়ে তেওঁলোকে পালন কৰা উৎসৱবোৰো কৃষিকেন্দ্রিক। তিৱাসকলে স্বকীয় বৈশিষ্ট্যৰে পালন কৰা কৃষিভিত্তিক বসন্ত উৎসৱেই হ'ল 'ছগ্ৰা মিছাৱা'। তিৱা ভাষাত 'ছগ্ৰা' আৰু 'মিছাৱা' শব্দৰ অৰ্থ হৈছে একাদিক্ৰমে সকলোৱে নাচ নচা। ফাগুন মাহৰ মাজভাগত পালন কৰা 'ছগ্ৰা মিছাৱা' পালনৰ বাবে ৰবিবাৰ নাইবা বুধবাৰে দিন ধার্য কৰা হয়।
'ছগ্ৰা মিছাৱা'ত ব্যৱহৃত কেইবিধমান বাদ্যযন্ত্ৰ হ'ল -  দীঘল বাঁহীসদৃশ থুৰাং, নাগাৰা সদৃশ গদাৰা (তুংম্বাং) বা খোলটোৰ দৰে খ্ৰাম আদি। এইবোৰ তিৱাসকলৰ জাতীয় উৎসৱ-অনুষ্ঠান আয়োজনৰ সময়তহে সেৱা-সৎকাৰ কৰি ব্যৱহাৰ কৰাৰ পৰম্পৰা আছে। আন সময়ত এইবোৰ বিশেষভাৱে সংৰক্ষণ কৰি ৰখা হয়।
এই উৎসৱ আৰম্ভ কৰাৰ আগেয়ে ছগ্ৰা মিছাৱাৰ পুৰোহিত বা মুখ্য পৃষ্ঠপোষকৰ ঘৰৰ চোতালত গোট খায়। এই উৎসৱৰ মূল পৰিচালকজনৰ নিৰ্দেশত নতুন বাঁহীৰ বাবে বাঁহ কাটিবলৈ মানুহবোৰ পাহাৰলৈ যায়। 'ছগ্রা মিছাৱা'ৰ মূল পৰিচালকজনক 'চাংদলৈ' বুলি কোৱা হয়। 'ছগ্ৰা মিছাৱা'ত নৃত্যগীতৰ বাবে 'ওজা', চাংদলৈৰ সহায়কাৰী হিচাপে 'চাংমাজী', ৰন্ধা-বঢ়াৰ বাবে 'ভাণ্ডাৰী', আখৰাৰ গুৰি ধৰাৰ বাবে 'হোৰমাধৰ' আদি থাকে। আন আন জনগোষ্ঠীৰ দৰে ডেকাসকলৰ বাবে 'ডেকাচাং' আৰু বুঢ়াসকলৰ বাবে 'বুঢ়াচাং'ৰ ব্যৱস্থা থাকে। চাংদলৈৰ নিৰ্দেশমতেই ডেকাচাঙৰ ডেকাসকলে পাহাৰলৈ বাঁহ কাটিবলৈ যায়। আৰু তেনেকৈ পাহাৰৰ পৰা নিয়ম অনুসৰি কাটি অনা বাঁহৰ পৰাই তিৱাসকলে বাঁহী প্ৰস্তুত কৰে। বাঁহ কটাৰ সময়ত পৰম্পৰাগত পদ্ধতিৰে পূজা পাতল কৰাৰ নিয়মো আছে। বাঁহ কাটি হোৱাত আটাইবোৰ লোক পাহাৰৰ পৰা 'হে কুৰু হে কুৰু' (হে গুৰু হে গুৰু) বুলি কৈ গাঁৱলৈ উভতি আহে। এনে সময়তে পূৰ্বপুৰুষৰ পৰাও আশীৰ্বাদ বিচৰা হয়।
সৱ :
বিমল আনন্দ উৎসৱৰ মাজেৰে তিৱাসকলৰ পৰম্পৰাগত লোক-উৎসৱ 'ছগ্রা মিছাৱা'ৰ আৰম্ভণি হয়।
উৎসৱৰ দিনা পুৰোহিতে প্রথমতে দেউ পিতৃসকলক সম্বোধি পূজাসেৱা কৰে। উৎসৱৰ্থলীত একুৰা জুই জ্বলাই লোৱা হয়। এই জুইকুৰা যাতে উৎসৱৰ দিনকেইটাত নুমাই যাব নোৱাৰে, তাৰ সকলো ব্যৱস্থা লোৱা হয়। যিকোনো প্ৰকাৰে এই জুইকুৰা উৎসৱৰ আটাইকেইটা দিন অহৰহ জ্বলাই থোৱা হয়। তেওঁলোকে মুখ্য আৰাধ্য দেৱতা আৰু দেউ-পিতৃসকলক সম্বোধি স্তুতিপ্ৰাৰ্থনা কৰি 'ছগ্ৰা মিছাৱা' উৎসৱৰ মূল আকর্ষণীয় নৃত্য-গীত আৰু বাজনাৰ অনুষ্ঠান আৰম্ভ কৰা হয়।
নৃত্য-গীতবোৰ উৎসৱৰ আটাইকেইটা দিনেই চলি থাকে। এই উৎসৱৰ সময়ত ডেকা-গাভৰু সকলোৱে তিৱাসকলৰ জাতীয় সাজ-পাৰ পৰিধান কৰে। বাঁহী আৰু ঢোলৰ সুমধুৰ ধ্বনিত উৎসৱথলীৰ পৰিৱেশ মুগ্ধকৰ হৈ উঠে। দিনত উৎসৱস্থলীত আৰু ৰাতি নৃত্য-গীতবোৰ তিৱা সংস্কৃতিৰ মূল কেন্দ্ৰ চামাদিত অনুষ্ঠিত হয়। পুনৰ পুৱা উৎসৱস্থলীলৈ তেওঁলোক আহি নৃত্য-গীত আৰম্ভ কৰে। এইবোৰৰ মাজতে মদ, মাছ, মাংস আদিৰে সকলোকে আপ্যায়িত কৰা হয়। তিৱা যুৱতী বা গাভৰুসকলক কিন্তু এই নৃত্য-গীতত ভাগ ল'বলৈ দিয়া নহয়।
'ছগ্ৰা মিছাৱা' উদ্যাপন কৰা ৰাইজে শেষবাৰৰ বাবে জুইকুৰাৰ চাৰিওফালে সাতপাক ঘূৰি মাংগলিক বিধি-নিয়ম অনুসৰি ছগ্ৰা নৃত্য-গীতৰ সামৰণি মাৰে আৰু 'ছগ্ৰা মিছাৱা' উৎসৱকো সমূহীয়াভাৱে বিদায় দিয়া হয়। তিৱাসকলৰ লোক-পৰম্পৰা অনুসৰি উৎসৱত ব্যৱহাৰ কৰা বাঁহীসমূহ এজোপা মদাৰ গছত বান্ধি 'ছগ্ৰা মিছাৱা'ক বিদায় দিয়াৰ পৰম্পৰাও আছে। উৎসৱটি বিদায় দিয়াৰ সময়ত কৰুণ গীত গোৱাৰ নিয়ম আছে।
বিচাৰি পোৱা যায়। সমন্বয়, একতা, ভাতৃত্ববোধ আৰু দায়িত্ববোধৰো পৰিচয় 'ছগ্ৰা মিছাৱা'ৰ মাজত সংৰক্ষিত হৈ ৰৈছে। 'ছগ্ৰা মিছাৱা'ত ব্যৱহৃত গীতবোৰ মূলতঃ আদি ৰসাত্মক। ডেকা-গাভৰুৰ মাজত প্রেম নিৱেদন ছগ্ৰাৰ গীতৰ মাজেৰেও লক্ষ্য কৰা যায়। ছগ্ৰাত গোৱা গীতবোৰৰ প্ৰতিটো দফা একেটা সুৰতে সাতবাৰকৈ গোৱা হয়। ছগ্ৰাৰ গীতবোৰৰ লগত সঠিকভাৱেই বাদ্য সংগত কৰা হয়। গীতবোৰৰ লগে লগে নৃত্যৰ সমাহাৰো লক্ষ্য কৰা যায়।
থাচুখী বালিক' নিখাল,
ভাৱাৰ্থ : চোৱাচোন চোৱা, মোৰ সোণজনীৰ ভৰিকেইখনিলৈ চোৱা,
কেনেনো ধুনীয়া। ভৰিৰ পটাকিখনি তেজৰঙা গোলাপৰ দৰে, মুখনি সাইলাখ পূৰ্ণিমাৰ জোনটোহে।
নৃত্যৰ লগে লগে গোৱা হয় এনেদৰে -  "ছামাদিনা খালং খালং, ছামাদিনা খালং লক কইচ্যা পাহাই বইচ্যা মিসাই মুসুই খালং।
ফাগুনী ৰজাৰ হাতত আমাৰ দা-কুঠাৰ, কোৰ আদি অৰ্পণ কৰিলো।)o এই উৎসৱ পালনৰ দিনকেইটাত কোনো অপ-সংস্কৃতিমূলক গীত গোৱা নহয়। তিৱা সংস্কৃতিৰ অন্তৰ্গত গীত-মাতহে এইখিনি সময়ত গোৱা হয়। উৎসৱ পালনৰ দিনকেইটাত সকলোৱে নিৰ্ধাৰিত বাধা-নিষেধবোৰ মানি চলিছেনে নাই, তাক তদাৰক কৰিবৰ বাবে কিছুমান 'ফুৰাখেল' (চোৰাংচোৱা)ক নিযুক্তি দিয়া হয়। 'ছগ্ৰা মিছাৱা'ত তিৱাসকলৰ পৰম্পৰাগত নীতি-নিয়ম মানি নচলিলে বা উলংঘন কৰিলে তেনে লোকক উপযুক্ত দণ্ড দিয়া হয়। 'ছগ্ৰা মিছাৱা' তিৱাসকলৰ বসন্ত উৎসৱ, যৌৱনৰ উৎসৱ, প্ৰজননৰ উৎসৱ। অসমৰ বাৰে বৰণীয়া কৃষ্টি-সংস্কৃতিৰ ঐতিহ্যত তিৱাসকলৰ এই 'ছগ্ৰা মিছাৱা' উৎসৱে এক বিশেষ মাত্রা প্রদান কৰিছে।
প্রসংগ সূত্র :
৩. গগৈ, চাও লোকেশ্বৰঃ অসমৰ বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বসন্ত উৎসৱ,
