অনুতাপ আৰু অনুতাপ বিতৃষ্ণা  -  Vikaspedia\nঅনুতাপ এক পীড়াদায়ক আৱেগ। সাধাৰণ 'ধেৎতেৰি'টোৰ পৰা মূৰৰ চুলি খামুচি বাক্হীন হোৱালৈকে ইয়াৰ বিস্তৃতি। ঘটনা এটা ঘটি যোৱাৰ পাচত 'আস! এনেকৈ যদি কৰিলোহেঁতেন বা নকৰিলোহেঁতেন'ধৰণৰ ভাব কিছুমানে ব্যক্তিজনক সাংঘাতিকভাৱে অসুখী কৰি তুলিব পাৰে। জীৱনত এবাৰৰ বাবে হ'লেও গভীৰভাৱে অনুতপ্ত হোৱা মানুহে জানে অনুতাপে প্ৰদান কৰা শাস্তিৰ বিষয়ে। আনকি অনুতাপ কৰিবলগীয়া পৰিবেশ এটাৰ কল্পনাতো মানুহে যন্ত্ৰণা অনুভৱ কৰে। সেয়ে সচেতনভাৱে চেষ্টা কৰে অনুতপ্ত হ'বলগীয়া কোনো পৰিস্থিতিৰ মুখামুখি নহ'বলৈ। এই অনুতাপৰ পৰা আঁতৰি থাকিবলৈ কৰা প্ৰৱণতাটোকে কোৱা হয় অনুতাপ বিতৃষ্ণা, ইংৰাজীত ৰিগ্ৰেট এভাৰছন। অনুতাপ বিতৃষ্ণাই বিনিয়োগক কেনেদৰে প্ৰভাৱান্বিত কৰে সেই বিষয়টোলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে অনুতাপ সম্বন্ধীয় দুটামান কথা কৈ ল'ব বিচাৰিম।\nদোষ আৰু অনুতাপৰ এটা সম্পৰ্ক আছে। ওপৰোৱাকৈ চালে ভাব হয় ই সদায় সমানুপাতিক। কিন্তু আন দহজন মানুহৰ বিশ্লেষণত এজন মানুহ কিমান দোষী সেই ব্যাখ্যা বা সিদ্ধান্তৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰে ব্যক্তিজনৰ অনুতাপৰ মাত্ৰা। তেওঁ নিজে কিদৰে ঘটনাটো বিশ্লেষণ কৰে তাৰ ওপৰতহে বহু পৰিমাণে নিৰ্ভৰশীল ব্যক্তিজনৰ অনুতাপৰ দহন। ধৰক, দুজন ব্যক্তি। প্ৰথমজনে সদায় হেলমেট পিন্ধি মটৰ চাইকেল চলায়। কিন্তু মূৰত দুখ পোৱাকৈ দুৰ্ঘটনাটো ঘটাৰ দিনা তেওঁৰ মূৰত হেলমেট নাছিল। দ্বিতীয়জন ব্যক্তিয়ে কোনোদিনেই হেলমেট নিপিন্ধে। দুৰ্ঘটনাটোত মূৰত আঘাত পোৱাৰ দিনাও আনদিনাৰ দৰে তেওঁ হেলমেট পিন্ধা নাছিল। কোনজন বেছি অনুতপ্ত হ'ব আৰু আপোনাৰ দৃষ্টিত কাৰ দোষ বেছি? এনেধৰণৰ সম্পৰীক্ষাত পোৱা গৰিষ্ঠসংখ্যক উত্তৰৰ মতে প্ৰথমজন অনুতপ্ত হোৱাৰ সম্ভাৱনা বহুত বেছি। কাৰণ তেওঁ সচৰাচৰ আনদিনা নকৰা কাম এটা সেইদিনা কৰিছিল। তেওঁ অনুতপ্ত হ'ব কিয় যে সেইদিনা আনদিনাৰ দৰে হেলমেট পিন্ধা নাছিলো বুলি ভাবি। ইফালে আপোনাৰ আৰু মোৰ দৃষ্টিত দ্বিতীয়জনহে বেছি দোষী, নহয়নে? কাৰণ তেওঁ যে কোনোদিনেই হেলমেট নিপিন্ধে। সুৰক্ষাৰ দিশটো তেওঁ সদায় অৱহেলা কৰে। প্ৰথমজন আমাৰ দৃষ্টিত দুৰ্ভগীয়া, তেওঁৰ আঘাত এদিনৰ অসাৱধানতাৰ বাবে পোৱা শাস্তি মাত্ৰ।\nআন একধৰণৰ মনোবৈজ্ঞানীক ব্যাখ্যামতে কোনো কাৰ্য সম্পাদন নকৰাৰ বাবে হ'ব পৰা অনুতাপতকৈ কাৰ্য সম্পাদনৰ বাবে হোৱা অনুতাপৰ পীড়া অধিক। সেয়ে আমি কিবা কৰাৰ সিদ্ধান্ত ল'বলৈ সংকোচ কৰো। যাতে কাম এটা কৰাৰ পাচত পস্তাবলগীয়া নহয়। উদাহৰণ হিচাপে ধৰক - মিউচুৱেল ফাণ্ডৰ 'ক' আঁচনিখনত আপোনাৰ বিনিয়োগ আছিল। আপোনাক কোৱা হ'ল সেই 'ক' আঁচনিখনৰ পৰা ওলাই আহি 'খ' আঁচনিখনত বিনিয়োগ কৰক।\n(১) আপুনি নকৰিলে। এবছৰৰ পাচত দেখা গ'ল 'ক' আঁচনিখনৰ ফল আপোনাক বিনিয়োগ কৰিবলৈ কোৱা 'খ' আঁচনিখনতকৈ ১০ শতাংশ কম।\n(২) আপোনাক উপদেশ দিয়ামতে আপুনি কাৰ্য সম্পাদন কৰিলে। কিন্তু কাৰ্যত দেখা গ'ল যে আপোনাৰ নতুন 'খ' আঁচনিখনে ফলাফলৰ দৃষ্টিকোণৰ পৰা এবছৰৰ পিচত পূৰ্বতে বিনিয়োগ হৈ থকা 'ক' আঁচনিখনৰ তুলনাত ১০ শতাংশ কম ফল দিলে।\nকোনটো পৰিস্থিতি বেছি পীড়াদায়ক? আপোনাৰ উত্তৰ যদি এইবাৰো গৰিষ্ঠসংখ্যকৰ দৰে একে, তেনেহ'লে দ্বিতীয় বিকল্পই অনা পৰিস্থিতিটোৱে আপোনাক বেছি অনুতপ্ত কৰিব। এনে মনোভাবৰ অন্তিম অৱস্থাটো হৈছে ষ্টেটাছ ক'বায়াছ, (Status Quo Bias) অৰ্থাৎ যেনেকৈ চলি আছে তেনেকৈ থাকিবলৈ দিয়া।\nআচৰণ সম্বন্ধীয় অৰ্থনীতিৰ বিশ্ববিশ্ৰুত মনোবিজ্ঞানী ডেনিয়েল কাহ্নেমেনে কৰা এটা ব্যাখ্যামতে কৰ্ম কৰা-নকৰাতকৈ বেছি গুৰুত্বপূৰ্ণ হৈছে মানুহ এজনে সাধাৰণ অৱস্থাত লোৱা স্থিতিটোহে। সাধাৰণ অৱস্থাত লোৱা স্থিতিৰ পৰা বিচ্যুতিয়েহে মানুহ এজনক অনুতপ্ত কৰে। সেয়া কেতিয়াবা হ'ব পাৰে কাৰ্য কৰা(Action) আৰু কেতিয়াবা হ'ব পাৰে কাৰ্য নকৰা (Inaction)। ধৰক, আপোনাৰ স্বাস্থ্য পৰীক্ষা কৰি ডাক্তৰে আপোনাক দুদিনমান জিৰণি ল'বলৈ ক'লে। কিন্তু ব্যস্ততাৰ দুহাই দি কামৰ পৰা সাময়িক অব্যাহতি আপুনি নল'লে। ফলত গুৰুত্বৰভাৱে অসুস্থ হৈ বেচ দীঘলীয়াকৈ আপুনি ঘৰত বন্দী হ'বলগা হ'ল। এইক্ষেত্ৰত অনুতাপৰ কাৰণ হ'ব আপোনাৰ কাৰ্য সম্পাদন। আনহাতে ধৰক আপোনাৰ সহকৰ্মী এজনৰ দেউতাক ঢুকাল। আপুনি মাত এষাৰ লগাবলৈ তেওঁলোকৰ ঘৰলৈ যোৱাৰ কথা ভাবি আছে, কিন্তু কিবা কাৰণত হৈ উঠা নাই। এইক্ষেত্ৰত কাৰ্য কৰিব নোৱৰাটোতহে আপুনি মনোকষ্ট পাব। কাৰণ সাধাৰণ অৱস্থাত আপুনি চিনাকিজনৰ ঘৰত কোনোবা ঢুকালে মাত দিবলৈ নোযোৱাকৈ কেতিয়াও নাথাকে।\nবিনিয়োগৰ ক্ষেত্ৰতো মানুহে অনুতপ্ত নহ'বলৈ পাৰ্যমানে চেষ্টা কৰে। কিন্তু বহু সময়ত মানুহে অনুতাপ বিতৃষ্ণাৰ পৰা হাত সাৰিবলৈ লোৱা সিদ্ধান্তবোৰ তেওঁৰ বিনিয়োগৰ প্ৰাথমিক উদ্দেশ্যৰ পৰিপন্থী হৈ পৰা দেখা যায়। এই বিষয়ত বিনিয়োগকেন্দ্ৰিক উদাহৰণেৰে আলোচনা অহাবাৰলৈ ৰাখিলো। থোৰতে ক'বলৈ গ'লে দুটা কাৰ্য কৰা আৰু এটা কাৰ্য নকৰাতে সীমাবদ্ধ আমাৰ বিনিয়োগকেন্দ্ৰিক কাম-কাজ।\n(১) বিনিয়োগ কৰা (কাৰ্য কৰা)\n(২) বিনিয়োগ অব্যাহত ৰখা (কাৰ্য নকৰা অৰ্থাৎ নিষ্ক্ৰিয়তা)\n(৩) বিনিয়োগ বিক্রী কৰা (কাৰ্য কৰা)।\nকিন্তু ভুল সময়ত গ্ৰহণ কৰিলে এই তিনিটাই আপোনাৰ বিনিয়োগক আপোনাৰ সপক্ষে কাম কৰাত বাধা প্ৰদান কৰে। আপুনি যদি মোৰ আচৰণ সম্বন্ধীয় বিত্তৰ আগৰ লেখাবোৰ পঢ়ি আহিছে তেন্তে দেখিব বিভিন্নধৰণৰ পক্ষপাতবোৰে কিন্তু এই তিনি বিকল্পৰ যিকোনো একোটাক ভুল সময়ত গ্ৰহণ কৰিবলৈ আমাক উচটনি দিয়ে আৰু আমি বিনিয়োগৰ উদ্দেশ্যৰ মূল ছবিখন পাহৰি যাত্ৰাপথৰ তাৎক্ষণিক অনুভৱৰ ভিত্তিত সিদ্ধান্ত লৈ পেলাও। মন কৰক, আমাৰ দেহৰ অস্বাভাৱিক উত্তাপ বৃদ্ধি হোৱা মানেই জ্বৰ হোৱা। কিন্তু যিদৰে জ্বৰ হোৱাৰ কাৰণ বেলেগ বেলেগ হ'ব পাৰে, ঠিক একেদৰে বিনিয়োগতো একেধৰণৰ সিদ্ধান্তৰ পিচত লুকাই থকা আমাৰ চিন্তা, যুক্তি আদি বেলেগ বেলেগ হ'ব পাৰে। সেয়ে এনেধৰণৰ চৰ্চাৰ জৰিয়তে আমাৰ বিনিয়োগৰ সিদ্ধান্তবোৰক বাস্তৱসন্মত তথা আমাৰ বাবে আধিক উপযোগী কৰি তুলিবলৈ যত্ন কৰিব পাৰো।\nলিখকঃ ভাষ্কৰজ্যোতি বৰুৱা, অসমীয়া প্ৰতিদিন।
