Շարահյուսությունը շարահյուսության մի մասն է, որն ուսումնասիրում է նախադասության անդամների դիրքը միմյանց նկատմամբ:   Նախադասություն կազմելու համար ձեզ հարկավոր է տողատակում, որոշակի հնչերանգ և բառերի որոշակի դասավորություն:   Նախադասության միավորների դասավորության կարգը կոչվում է շարահյուսություն: »  [4, էջ. 263] «Շարահյուսություն» թեման հատուկ ուսումնասիրության առարկա չէ հանրակրթական դպրոցի շարահյուսական դասընթացում: Կազմը կախված է նախադասության բովանդակությունից, կառուցվածքից, բեռից, խոսքի մասերի հանդիպումից, ուղղագրությունից, տողատակի կազմից և այլն: Հաշվի առնելով, որ նախադասության շարահյուսության փոփոխությունը պայմանավորված է տրամաբանական շեշտով, և դրանք փոխկապակցված են, ուստի մենք միասին դասավանդում ենք «շարահյուսության» թեմաների «Տրամաբանական շեշտ» թեմաները: Մենք գաղափար ենք տալիս նախադասության անդամների ռոտացիայի մասին ՝ ուսանողների ուշադրությունը հրավիրելով տախտակի վրա գրված նախադասությունների վրա: 1) Նախաճաշից հետո Վարդուհին միանում է կանանց և աղջիկների խմբին: Նա գնում է ծովեզերք լողանալու: 2) Նանը, aniանին, Միկիչը, Մոսը գյուղից դուրս էին սպասում 3 / ՀՏ / 3) Օդը լցվեց խայտաբղետ ծաղիկների բույրով: 4) Դա արեւի նման մի երգ էր, որը այրվում էր երեկոյան կրակից (ՈՉ): Նշված նախադասությունները քննարկելուց հետո ուսանողները պարզում են, որ նախադասության բառերը որոշակի հաջորդականությամբ հաջորդում են միմյանց:   Կարգավորման այս ընդունված կարգը կոչվում է շարահյուսություն: Հայոց լեզուն շարահյուսության իր կանոններն ունի:  Սովորաբար ստորադասական է the տողատակում 1 1, 3 նախադասությամբ, լրացումը նախքան գումարումը, և բացահայտողը ՝ հայտնությունից հետո:  Բայց սա քարացած օրենք է, սովորական երբեմն բառերի դասավորության սովորական կարգը բառի մեջ փոխվում է 2, 4 in-ում ՝ առանց բովանդակության վրա ազդելու:  Օրինակ, եթե մենք փոխենք 3-րդ նախադասության անդամների տեղերը, բովանդակությունը չի փոխվի: «Օդը լցվեց գունագեղ ծաղիկների բույրով»:  «Օդը լցվեց գունագեղ ծաղիկների բույրով»:  «Օդը լցվեց գունագեղ ծաղիկների բույրով»:  Այս փոփոխությունների արդյունքում կստեղծվեն ոճական տարբերակներ: Այսպիսով, շարահյուսությունը երկու տեսակի է. Ուղիղ «սովորական» շրջադարձ պտտվող: Ուղղակի շարահյուսության մեջ առարկայի հատակի որոշիչին և որոշիչին նախորդում է առարկան, առարկային հաջորդում է ժամանակը, պատճառները, այնուհետև տողատակը, ապա տեղը, նպատակի իրերը:   Սա սովորական շարահյուսություն է:   Այս կարգը խախտելու դեպքում, եթե որևէ անդամ տեղափոխվի առաջ կամ հետ, մենք կստանանք շրջայց:   Գրողները սա օգտագործում են ոճաբանական պատճառներով նույն նախադասության բազմաթիվ փոփոխականներ ստեղծելու համար:  «Կախված շրջադարձ կատարող գրողի վարպետությունից ՝ շրջված նախադասությունն օժտված է հուզական արտահայտությամբ, քնարական շնչով, տոնայնության բազմազանությամբ, քաշով:  Նախադասության այս կամ այն ​​բառը հատուկ ծանրություն է ստանում իր սթրեսի պատճառով:  Սովորական շարահյուսության մեջ նախադասության առանձին անդամների սթրեսը մնում է աննկատ, իսկ շրջված նախադասության ցանկացած անդամ ստանում է տրամաբանական շեշտ:   Երբ ծաղկման ոճ է անհրաժեշտ, նախադասության որակական տարրերն առաջ են մղվում, գործողությունների արագ փոփոխությունները, հաջորդականությունները դրսևորվում են ծանոթագրությունների ներկայացմամբ և այլն »: [1, p. 263]: Շրջապատող շարահյուսության մի քանի պատճառ կա:  Եկեք նշենք դրանք: 1) Հիմնական պատճառը տրամաբանական սթրեսի տեղաշարժն է: Նախադասության այս կամ այն ​​մասը բանախոսը կարող է շեշտել, որի պատճառով այն առաջ է գալիս, և ստացվում են նախադասության տարբեր նախադասություններ:   Օրինակ, պայծառ արեւի պայծառ շողերը սենյակում ընկնում էին առավոտյան: Արեւի պայծառ շողերը առավոտյան ընկնում էին սենյակը:   Պայծառերը առավոտյան փայլեցին և ընկան սենյակ:  Առավոտյան արեւի պայծառ շողերը սենյակ էին շողում: 2) բանաստեղծական հանգավորումը: օրինակ. Ահա աշնանային օրերը, Նրանք նուրբ կաթիլներ են ճզմում… / Ղ Ա / Եկել են, ճռճռում են, ենթականերն օրերով ընկել են, ընկնում են իրենց ենթակաների առաջ: «Արձակ ստեղծագործություններում նույնպես երբեմն հեղինակներն իրենց խոսքերը վերածում են պոեզիայի:  Օրինակ, Ակսել Բակունցը օգտագործում է այս միջոցը, որի պատմություններում հաճախ կարելի է շրջան գտնել:   Այրի կնոջ Գյուլբահարի նման, գիշերը լուսինը, սպիտակի մեջտեղում գտնվող միրուկը, Դիբոնի հայրապետը, եղեգները օրորվում էին, դրոշները ծածանվում էին և այլն »[4, p. 265]: 3) շրջանաձեւ շարահյուսության պատճառը կարող է լինել լրացումը: I բայերը, որոնք նախադասությանը հետեւում են շեշտադրված բառով, կազմում են լրացուցիչ նախադասություն, որին հաջորդում է հարաբերական նախադասությունը:   Օրինակ ՝ դրանք սրտեր էին, որոնք հալվում էին նրա հմայիչ արտաքինից:  Դա Լոնն էր, ով կարողացավ դա տանել: 4) Համատեղելի «բազմակի» անդամների կուտակումից խուսափելու համար դրանց մի մասը վերցվում է լրացումից հետո: Օրինակ ՝ լուսամփոփի պես մի աղջիկ ՝ աստվածուհու աչքերով, տուբերկուլյոզ, թափանցիկ, մարմնի նման երազ… / ԱՅՈ / արյունռուշտ մարդակերները պարապ են: Հազարամյակում նա դժվար թե դառնար մարդասպան:  / ՀՏ / Պետք է հնչես, հնչես հաղթական, Իմ հին հայերեն լեզու, քաղցր ու սրտառուչ:  / AI / Սովորողները դիտված օրինակներով մեկնաբանում են շրջանաձեւ շարահյուսության պատճառներն ու դրսևորումները `ըստ նախադասության տարբեր մասերի: Քանի որ նախորդ դասերին այդ թեման չի քննարկվել, ուստի մենք ուսուցումը վերցնում ենք լեզվական որոշակի փաստերից մինչև դրանց ճանաչում, ընդհանրացում, այսինքն ՝ ինդուկտիվ «մակդիր» ձևով: ԹԵՄԱ ԵՎ ՆԱԽԱԳԻ ՆՅՈՒԹԵՐ Սովորական շարահյուսության մեջ թեման դրվում է տողատակի ծանոթագրությունից առաջ: Օրինակ, կոտրված սրտից արյուն է կաթում, Եվ բոլորի դեմքը փոխվել է:  / ՀՏ / Եվ աշխարհը կրկին պայծառ է: Երկիրը կրկին հարազատ է:  / ՎՏ / Եվ ո՞վ է արթուն լինելու այս ժամին, Եվ ի՞նչն է հաստատ աշխարհում:  / ՀՏ / Բնականաբար, դրանից բխում է, որ սովորական շարահյուսության մեջ ստորադասը դրվում է ստորադասից հետո: Տեսական նյութը բացահայտվում է գեղարվեստական ​​գրականությունից ընտրված պերճախոս օրինակներով: Առարկան կարող է օգտագործվել հետևյալ հաջորդականությամբ, այսինքն ՝ շրջանաձեւ շարահյուսության մեջ, երբ տողատակը նախադասության մեջ օգտագործվում է հատուկ նպատակով: Թեման օգտագործվում է տողի վերջում ՝ ապահովելով համարի ռիթմը և իմաստը:  Օրինակ ՝ կոչվում են անթիվ գարնանային հավաքույթներ. Գնա՛նք, ընկերս, եկեք թռչենք սարը… / ՀՏ / Մարդիկ կտրել են հսկա ծառը GE / ԳԵ / Կատաղած գալիս են նրանց ոտքերի մոտ, Խենթ Դեբեդը խելագար է  / ՀՏ / Հեռավոր անկյուն կար, Երեխայի արդար քուն կար, Երազում երջանիկ, Խաղաղություն և խաղաղ մարդկություն:  / ՀՏ / ՈՐՈՇՄԱՆ ԵՎ ՍԱՀՄԱՆԱԴՐՈԻ ՈՐՈՇՈՒՄ Ավինը գյուղում լավ որսորդի համբավ ուներ:   Բերդանի գնդակը մեծ վերք բացեց ճարպակալողի կողքին:  «Սովորական» / ԱԲ / Հայրենիքում իմ արյան ներկ Գիշերն ընկավ թեթև ու լուռ, Որտեղ այնքան սեր կար, Եվ վարդի բույր, հ սրտի կրակ:  «Վռղուն» / VT / Arnarnek որոշիչ դերանունը ձևավորվում է հայրենիքի լրիվությունից հետո, որն ընդգծում է հայրենիքի արյունոտ վիճակը, որը բխում է բանաստեղծության տրամադրությունից, և թեթև և լուռ ձիու իրերը իջնում ​​են տողատակումից հետո: նույնպես ընդգծեց, շեշտեց, քանի որ դրանք արտահայտում են տրամադրությունը: Դուք պետք է հնչեք, հնչեք հաղթական, Իմ հին հայերեն լեզու, քաղցր ու սրտառուչ:  (AI) Isեր Իզերգիլը խոսում էր երգելիս, ձայն էր տալիս իր ձայնին, փխրուն և խլացած, արտացոլում էր անտառի աղմուկը:  / ՄԳ / Դա խորը, կապույտ աչքերով շեկ եղնիկ էր… / ԱԻ / Հետագա որոշիչները, եթե ծավալուն են, որոշիչից բաժանվում են համր, նախադասության մյուս մասերից ՝ ստորակետով: Որոշիչ և հատուկ համախտանիշ Սովորական շարահյուսության մեջ հայտարարը դրվում է տրվածից առաջ, իսկ շրջանաձեւ շարահյուսության մեջ և ՝ այն չի բաժանվում:  Օրինակ, լեռների լեռնաշղթաները երկար ժամանակ մութ էին, ծովի ճառագայթները դուրս եկան կապույտ լեռնային լճի ջրերից:  «Սովորական» / ՎՏ / Եվ քո սրտում ես այրում եմ ազատության բոցը և ճիշտ, ես ձեռքդ բարձրացնում եմ այստեղ, Օձի պես անապատում «g rgun» / AI / Դու ցավից կռացել ես նրա վերքի վրա և երկու կաթիլ թափել արցունքների  / SK / Ածականը ածականից բաժանվում է համրով, հատկապես, երբ նրանց միջև որոշիչ կա բայի տեսքով, այդ համրը դրվում է իմաստային խառնաշփոթը կանխելու համար: Օր, Արիկը տխուր ժպիտը դեմքին նայեց աղջկան:  / ՇԿ / Հայկական գյուղի կյանքը պատկերող հանճարեղ բանաստեղծի գործերը անցած կյանքի հանրագիտարանն են: ԲԱISԱՀԱՅՏՈՒԹՅԱՆ ԲԱISԱՀԱՅՏՈՒՄԸ ԵՎ ԲԱԱՀԱՅՏՈՒՄԸ Սովորաբար նույնացուցիչը դրվում է հայտնությունից հետո, դրանից բաժանվում է համր, նախադասության մյուս անդամներից ՝ ստորակետով: «Wayանոթության միջոցով ուսուցիչը ցույց է տալիս, որ մի քանի դեպքերում շարահյուսությունը հայերենում քերականական արժեք ունի:   Դրանցից մեկը բացահայտող-բացահայտող կապի շարահյուսությունն է:  Հայերենում հայտնաբերողը միշտ հետամնաց է, եթե այն վերածենք նախադասության, այն կվերածվի բացահայտողի »[3, էջ. 293]: Վստահ լինելու համար բերենք օրինակներ և փորձենք փոխել հայտնագործողի տեղերը: Մենք կտեսնենք, որ դիրքերը փոխվում են: Խորասանի տխուր բանաստեղծ Օմար Խայամը մի բաժակ կավ խմեց:  Եթե ​​փոխվենք, դա կլինի Խորասանի տխուր բանաստեղծը ՝ Օմար Խայամ… Սահակը, Աքուրի գյուղացիներից մեկը, չէր վախենում ցրտից կամ սառույցից:  / ԱԲ / Ակուրի գյուղացիներից մեկը `Սահակը… Մեր հայտնի քնարերգուները` Պ. Դուրյան, Մ. Մեծարենց, Հովհ. Թումանյանը և մյուսները, միշտ կմնան մեր ժողովրդի սրտում: Cksայռերի մեջ չէ՞ր, որ բնությունը թաքցնում էր իր գանձերը, ոսկու թանկարժեք երակները և ադամանդե բյուրեղները:  (VA) Այնուհետև ուսանողները պետք է համոզվեն, որ միայն մասնակի նույնացուցիչը կարող է լինել նախադասություն, միջանկյալ կամ անվավեր ՝ կապված առարկայի հետ:  Օրինակ ՝ որպես դավադրության առաջնորդ, հայտնի զորավար Սմբատ Բագրատունուն դրեցին գազանների առաջ: Հայտնի գեներալ Սմբատ Բագրատունին գազանների առաջ դրվեց որպես դավադրության առաջնորդ: Հայտնի գեներալ Սմբատ Բագրատունին, որպես դավադրության առաջնորդ, դրվեց գազանների առաջ: Բայերի լրացումների շարահյուսությունն ավելի ազատ է:  Դրանք կարող են դրվել բայից առաջ կամ հետո, իսկ եթե ունեն տրամաբանական շեշտ, ապա դրանք պետք է տեղադրվեն բայի առաջ:  Օրինակ ՝ Դուք գալիս եք մեր սարեր, խոր ձորեր: Փոթորկոտ-պղտոր, Արազ, Մեր սրտերը, խոր աչքեր: Արունին ճզմիր, գնա, Արազը… / ԱԻ / Արը կամարաձև բարձրացավ, Zuluուլուն ոսկե գոտի կապեց, Արյունը թափվեց ուժեղ բերդի վրա, Քո սերն ընկավ սրտիս մեջ:  Այս բացատրություններից հետո մենք օրինակներով համոզում ենք, որ շրջանը բնորոշ է գեղարվեստական ​​բառին, ինքնանպատակ չէ, այն միանշանակ ունի ոճական-արտահայտչական և գեղագիտական ​​արժեք: Ինչպես տեսանք, 4-5 բառից բաղկացած նախադասությունը, որը բաղկացած է տարբեր բառակապակցություններից, կարող է ունենալ տասնյակ տարբերակներ, որոնք արտահայտում են տարբեր իմաստներ և իմաստային նրբերանգներ:   Սա արտահայտության մեծ հարստություն է, որը թույլ է տալիս գրողին ընտրել շարահյուսական տարբերակը, որն արտահայտում է ցանկացած նրբանկատ իմաստ:  Յուրաքանչյուր փուլ պետք է լինի գեղագիտական ​​հիմնավորված: Բանաստեղծական խոսքն ավելի բնորոշ է շրջանաձեւ կոմպոզիցիային, որը բառը դարձնում է հուզական, երաժշտական, կարգավորում ռիթմը, ձայնը: Մեր ուսանողների գրավոր, հիմնականում բանավոր խոսքում քերականական շատ սխալներ կան, ուստի քերականության դասավանդումը շատ գործնական նշանակություն ունի:   Ահա թե ինչու մենք պետք է այս ամենի ուսուցումը վերցնենք համապատասխան օրինակներով կատարում, վերջում կատարենք ուժեղացնող վարժություններ: 1. Նախադասության անդամները դասավորեք շրջանաձեւ կազմով, որպեսզի նրանք հակիրճ գաղափար արտահայտեն: Աշնանը բազեները սողալով ընկել էին ծառերից: բ) theառերի ճյուղերն արդեն բողբոջել էին: գ) Թռչունները ողջունեցին գարնան գալուստը: 2. Նշեք հիմնական անդամներին և որոշեք նրանց շարահյուսությունը: The Թռչունների առավոտյան աղմուկը քաղցր էր, վարպետների նուրբ մեղմությունը `քաղցր, լեռնային գետը քաղցր մրմնջաց:  / R / b Հանկարծ լռությունը թուրի պես կտրեց աղմուկը:  Անձրևը հաճելի էր իր տխրությամբ:  / DD / c Երեկոն նրբորեն քնքուշ է քայլում, Theովը ձգում է իր մետաքսե պարանոցը, Եղեւնիները քաղցր քայլում են ափից, agայերը քուն են մտել դաշտերում, լռում են:  / Նշված որոշիչները դարձրեք հետևյալ և պառակտված: Աղջիկը հագել էր բրդյա նորաձեւ զգեստ:  / AB / b Թափանցիկ և անձնավորություն. Սպիտակ ամպը հանգիստ լողում էր լազուրի մեջ:  / AB / c Մի փոքր աղջիկ գալիս էր մի փոքր հեռավորությունից ՝ մետաքսյա ծաղկավոր զգեստով ՝ ոսկեգույն գանգուրներով:  / Հեռուստատեսություն / 4. Ընդգծիր ներդրողների և հատկացվածների մասին, բացատրիր նրանց շարահյուսությունը: Նրա ձիու սմբակները չէին թաքցնում աղբյուրների ադամանդը, նրանք չէին մթագնում նուրբ ծաղիկները ճանապարհների եզրերին:  Բանաստեղծը լսում էր հեռավոր աստղերի թեթև երաժշտությունը:  Մարգարիտները բողբոջում էին լոտոսի ծիլերում:  Նրա հոգին վառվում էր պայծառ ուրախությունից:  / ԳՏ / 5. Գտեք որոշիչները և հայտարարները, բացատրեք դրանց շարահյուսությունը: Լեռները վաղուց մթնել են, իսկ արեւի ճառագայթները բարձրացել են կապույտ լեռնային լճի ջրերից:  / VT / b Դա նորաբաց ծաղիկների ձայնն է, պտտվող կոկոնների ամենաքաղցր խառնուրդը: Երանի թե իմ երկրի ապագան այդքան պայծառ, այնքան մաքուր լիներ, Որքան պայծառ էր քո աչքերի ժպիտը, Եվ քո դեմքի ու հոգու հմայքը:  / ԵՉ / 6. Ընդգծիր ուղղակի խնդիրները, բացատրիր դրանց շարահյուսությունը: ա! Շուշանիկը հարգում էր նրա խելքն ու զարգացումը:   Նա ոչ մեկին չի ատում, ոչ մեկին չի արհամարհում, պատրաստ է հարգել բոլորին:  / Շիրվ. / Բ Բարձունքի խորքում, մարդկային հոգին այնքան շատ է սիրում… / ՈՉ / գ  Քամին փչում էր, և ձին իր լայն կրծքով կոտրում էր լեռան օդի սառը ալիքները: Լսե՞լ եք այս հմայիչ երգը, Երբ քաղցր տխրություն է այրում քեզ, Երբ գրկում ես քարը, օրհնում ջուրն ու երկիրը, Երբ հեկեկում ես անասելի բախտից… / W / LESSON PLAN Subject - Armenian language Դասի թեման - Կլոր նախադասության կազմ: Ստորադաս և ստորադաս շարադասության դասավանդում: Դասի նպատակը. 1. Ուսանողները կսովորեն սովորական ար-թեքումը: 2. Ուսանողները կկարողանան վերլուծել շրջանաձեւ շարահյուսությունը: 3. Ուսանողները կզարգանան սովորելու, մտքեր ճիշտ արտահայտելու, միմյանց ունկնդրելու, մյուսներին հարգելու և հանդուրժելու այլ անձնական հատկություններ: Չափանիշներ - ա) Կազմիր գրավոր խոսք ՝ ճիշտ արտահայտելով մտքերը, պահպանելով շարահյուսության, ուղղագրության և կետադրության կանոնները: բ) Խոսել `պահպանելով հայերենի շարահյուսական, ուղղագրական կանոնները, բացառել բարբառ-օտարալեզու արտասանությունը: գ) շփվել հասակակիցների, կրտսերի և տարեցների հետ քաղաքավարի, հարգալից կերպով:  Արժեքների համակարգ. Ձ ձգտում է իմանալ, սիրել և ուսումնասիրել հայոց լեզուն: բ) Համագործակցության կարողություն, հանդուրժողականություն, ուրիշի տեսակետի նկատմամբ հարգանք: Օգտագործված մեթոդներ. «Սովորել մտքի փոթորկի միջոցով» [6, էջ. 35], «Քննարկում զույգերով», «Ամփոփում զույգերով», [6, էջ. 53], «Մտորումներ մտքի կամ մտքի փոթորկի մասին» [6, էջ. 35], «Հինգ տողանի շարադրություն» [6, էջ 26]: Ուսումնական նյութեր - Կազմը վերաբերող սեղաններ և պաստառներ: Դասի տեսակը - Նյութերի փոխանցման նոր դաս: Դասի ընթացքը: I փուլ - Մինչև նոր նյութի ներդրումը կամ առաջխաղացումը:  Այս փուլի համար մենք օգտագործում ենք «Սովորել ուղեղի փոթորկի միջոցով» մեթոդը: Ուսանողներին խնդրում են անգիր սովորել, թե ինչ գիտեն շարահյուսության մասին:   Նրանք զույգերով քննարկում են իրենց իմացածը և արտահայտում են իրենց կարծիքը:   Մենք բարձրաձայնված կարծիքները գրում ենք գրատախտակի ձախ անկյունում գտնվող պաստառի վրա:  Չկան ճիշտ կամ սխալ պատասխաններ:  Դասի համաձայնությամբ յուրաքանչյուր մարդու կողմից արտահայտված կարծիքը գրվում է `առանց մտածելու սխալվելու, որը նրանք կիմանան ավելի ուշ: II փուլ - Նոր նյութի զեկուցում կամ մեկնաբանություն:   Այս փուլում մենք օգտագործում ենք «Քննարկում զույգերով, ամփոփում զույգերով» մեթոդը:  Այսպիսով, մենք հանձնարարում ենք ձեզ սովորել դասը ՝ տալով 15 րոպե:  Theույգերից մեկը կարդում է, մյուսը հարցեր է տալիս, հետո նրանք փոխում են տեղերը:  Theամանակի ավարտին յուրաքանչյուր տողից երկու-երեք զույգ բարձրաձայն բացատրում են իրենց արածը զույգերով ՝ շարունակելով միմյանց:  Այսպիսով ՝ 1. Ուղղակի կամ սովորական շարահյուսության մեջ առարկան դրվում է տողատակի առաջ:  Օրինակ ՝ Ատոմի խոսքի այդ ձուն մի փոքր հանգստացրեց Առաքյալին: 2. Առարկան չի փոխում իր տեղը, երբ անվանական ենթականն ունի առարկայի քերականական կառուցվածք:  Օրինակ ՝ իմ թշնամին իմ թշնամու ընկերն է: 3. Ստորադաս շարահյուսությունն անփոփոխ է, երբ անվանական ստորադաս հանգույցը զեղչվում է:  Օրինակ ՝ ձեր աղբյուրները ՝ բյուրեղային զանգեր: 4. Առարկայի վանկը նախադասություն է, երբ այն անորոշ բայ է, ենթականը կապվում է սրա հետ, այստեղ ՝ բառերով նշանակել:   Օրինակ ՝ սիրել ՝ նշանակում է ապրել միլիոնավոր մարդկանց կյանքերով: 5. Այն գրվում է թեմայից հետո, երբ անհրաժեշտ է արարողությանը խոսք տալ գործողությանը, երբ անհրաժեշտ է, երբ հաջորդական իրադարձություններ են պատմվում:   Օրինակ ՝ մի օր Հարութը շատ հարբած և հարբած էր գյուղում, փողոցի մեջտեղում, գյուղացիները նրան տուն բերեցին, գտան ճիշտ պահին նրան կապելու և Կաղզվան տանելու համար, բայց երբ Հարութը արթնացավ: , նա անիծեց բոլորին: կոտորած 6. Այն գրվում է ենթակա պարտադիր տողատակումից հետո, երբ հեղինակի խոսքն ուղղակի բառի մեջ է կամ վերջինից հետո և նշում է, թե ում է պատկանում ուղիղ բառը:   Օրինակ ՝ «Կցանկանայի՞ք գնալ Հայաստան»: Մարուկը զարմացած հարցրեց. 7. Թվարկային միանմանությունից խուսափելու համար այն երբեմն ստորադասվում է նախադասության առաջին տողատակումից հետո բազմաթիվ տողատակումներով, այնուհետև տողատակում հաջորդում են մյուս տողատակումները:   Օրինակ ՝ Համբոն գնում էր և մտածում: 8. Ուղիղ շարահյուսության մեջ տողատակը հետևում է թեմային:   Օրինակ ՝ արեւն արդեն մայր էր մտել: 9. Եթե անվանական տողատակը առանց հանգույց է, այն միշտ տեղադրվում է ստորադասից հետո:  Օրինակ ՝ նա առյուծ է, ես ՝ գառ: Դիտելով գեղարվեստական ​​նմուշները ՝ սովորողները ճանաչում են շրջանաձեւ կազմի օրինաչափություններն ու դրսևորումները:  Գիտելիքը կվերածվի հմտության, եթե այն ամրապնդվի վերապատրաստման վարժություններով:   Աշխատանքի ավարտին մենք անդրադառնում ենք խթանման փուլում հնչած կարծիքներին, և ուսանողներն իրենք ստուգում են այն, ինչ նրանք արդեն գիտեն և նոր են սովորել:  Եթե ​​նախնական կարծիքներում սխալ մտքեր կային, դրանք ուղղում են դրանք: Տնային առաջադրանք - Սովորեք դասը: Դասագրքի նյութը (Հովհ. Բարսեղյան, Պ. Մեյթիխանյան, Հայոց պող., 8-րդ դաս., Երեւան, 2012, էջ 84-87), առաջադրանքը կատարելու համար Արտացոլում. Ուսանողները հիշում են դասի սկիզբը և մեկ առ մեկ հիշում են գրառումներ կատարելու առաջադրանքները, որոնք նրանք կատարել են դասի սկզբից մինչև վերջ: Դասի ավարտին կատարվում են որոնման և տրամաբանական առաջադրանքներ:  Առաջադրվում են հետևյալները. 1. Բանաստեղծական մասում շրջանառվում է թեման:  Շրջանառող շարահյուսությունը որքանո՞վ արտահայտիչ տվեց բառին: Մայրս մեր հույսի դուռն է: Մայրս մեր տան մատուռն է, մայրս ՝ մեր բնօրրանը, մայրս ՝ մեր տան ամրոցը:  ՀՇ2. Կարո՞ղ ենք ստորադաս շարքի տողատակը շրջել տվյալների բաժնում: Հիմնավորեք Մայրս փոքր է, մայրս աղքատ է, մայրս սովորական մայր է, մայրս այս մայր երկրում է: Գիշեր ու ուժեղ արեւ:  ՀՇ3. Ի՞նչ արտահայտիչ միջոցներով է պայմանավորված բանաստեղծական խոսքի հանդիսավորությունը: Նորից լաց է լինում, անդադար լաց է լինում, Հրաշալի երկրի կարոտը անքուն է, Եվ թեւերը տիրոջ պես են փռված, Հոգիս թռչում է, թռչում տուն:  HT eՆա հին ժամանակներում էր, Պերչի Արևելքում: Քաջ ռազմական հայրենասեր:  PAԱՎ - Ամեն վայրկյան ես ցավով ասում եմ սիրով, ցտեսություն, ես հրաժեշտ տվեցի իմ կրակոտ սրտում, ցտեսություն:  (VT) Նամակագրություն AB - Axel BakuntsAI - Avetik IsahakyanGE - Gorg EminDD - Derenik DemirchyanEG - Եղիշե Չարենցող - Hողովրդական HMS - Հմայակ Տիրաշան Գոս - Մաքսիմ ԳորկիՇիրվ - Շիրվանզադե ՍԽ - Սոնիկ Խաչատրյան VAN - Vakhtang Vyan - AnyanVanan Van , Առաքելյան Վ.Դ., Կոսյան VA Լեզու Մաս II, Երեւան, «Լույս» հրատարակչություն, 1975, 478 էջ: 2. Ասատրյան Մ.Ե., Modernամանակակից հայերենի «Շարահյուսություն», Երեւան, ԵՊՀ հրատ., 1987, 365 էջ: 3. Գյուլբուդաղյան Ս.Վ., Հայոց լեզվի դասավանդման մեթոդիկա, Երեւան, «Լույս» հրատարակչություն, 2-րդ հրատարակություն, 1987, 335 էջ: 4. Գյուլբուդաղյան Ս.Վ., Modernամանակակից հայերենի «պարզ նախադասություն», Երեւան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 1988, 288 էջ: 5. Իշխանյան ՀՀ, Արդի հայերենի շարահյուսություն, Երեւան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 1986, էջ: 386: 6. Խաչատրյան Ս.Գ., methodsամանակակից մեթոդների կիրառումը դպրոցում, Գյումրի, «Անանիա Շիրակացի համալսարան» հրատարակչություն, 2006, 100 էջ: 7. Խաչատրյան Ս.Գ., Հայոց լեզվի դասավանդման մեթոդիկա, օգնական ուսուցիչ, Գյումրի, «Անանիա Շիրակացի համալսարան» հրատարակչություն, 2008, 94 էջ: Տեղեկատվություն հեղինակ Սուսաննա Հրանտի Zakաքարյանի մասին. գիտնական դոկտոր, GSPI- ի հայոց լեզվի և դրա դասավանդման մեթոդիկայի ամբիոնի դասախոս, էլ. ։

Աշխատանքում  քննարկված  են  շրջուն  շարադասության  պատճառները՝  համեմված  դիպուկ  օրինակներով,  ինչից  հետո  ներկայացված  են  ենթակայի  և  ստորոգյալի,  որոշիչ  և  որոշյալի,  բացահայտիչ  և  բացահայտյալի,  ինչպես  նաև  բայական լրացումների շարադասությունը։
   Վերջում տրված է դասի պլան։
