ԱՆԿԱԽ ԻՆՔՆՈՐՈՇՄԱՆ ԱՆՁԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄՆԵՐԸ ԵՎ ՊՐՈՖԵՍԻՈՆԱԼԻMՄԻ ԳՈՒՅՔՈՒՄ  Ինքնագիտակցումը յուրաքանչյուր մարդու հուզող հարց է ՝ անկախ այն ժամանակահատվածից, որի մասին խոսել են հոգեբանության տարբեր բնագավառների մի շարք ներկայացուցիչներ ՝ խնդիրը մեկնաբանելով այլ կերպ:   Դա նրա բոլոր ասպեկտների հավասարակշռված, ներդաշնակ բացահայտումն է, պահպանումն ու զարգացումը: Այսօր ինքնաիրացման խնդիրը հատկապես արդիական է մասնագիտական ​​գործունեության մեջ:  Դա կապված է այն փաստի հետ, որ մեր օրերում մարդիկ ձգտում են ավելի ինքնուրույն լինել, կատարելագործվել, բացահայտել իրենց սեփական ունակությունները և իրականացնել դրանք, և այս ամենը արտահայտվում է հատկապես մասնագիտական ​​գործունեության մեջ:  Մասնագիտական ​​զարգացումը բարդ «երկար» գործընթաց է, որի ընթացքում ի հայտ են գալիս խոչընդոտներ, որոնց հաղթահարումը նպաստում է ոչ միայն մասնագիտական, այլև անձնական աճին, նպաստում է ինքնիրացմանը: Այս աշխատանքում ուսումնասիրվում են ինքնաիրացման առանձնահատկությունները, դրան նպաստող գործոնները և մասնագիտական ​​գործունեության մեջ ինքնաիրացման գործընթացի բնույթն ու բովանդակությունը: Աշխատանքի նպատակն է ուսումնասիրել ինքնաիրացման գործընթացի բնույթը, մասնագիտական ​​գործունեության մեջ ինքնաիրացման առանձնահատկությունները: Ինքնագիտացման խնդրին անդրադարձել են հին ժամանակների Արևելք-Արևմուտք փիլիսոփաները:  Արևմուտքում ինքնաիրացման վարդապետությունը սկիզբ է առել Արիստոտելից:   Այս հարցին անդրադարձավ ինքը ՝ Պլատոնը, կատարելով ոչ միայն տեսական վերլուծություններ, այլև ինքնաիրացման գործնական ուղիներ:  Արիստոտելը և նրա հետևորդները կարծում էին, որ մարդու հատկությունները, որոնք կազմում են նրա բնությունը, ենթակա են ինքնաիրացման: Ըստ հոգեբանական-հոգեվերլուծական բառարանի, «Ինքնալուծման բոլոր ասպեկտների հավասարակշռված և ներդաշնակ բացահայտումը գենետիկ և անձնական կարողությունների զարգացումն է»:  Դա գիտակցական տեսական գործունեություն է, դա ինքնիրականացման նախապայման է 2: Ինքնահեռացումը գործնական գործողություն է, որն ունի նյութական ազդեցություն:   Այսինքն ՝ այն ուղղված է կյանքի պլանների իրականացմանը, խնդիրների լուծմանը 3: Ինքնագիտացման խնդրի գիտական ​​մոտեցումները սկիզբ են առել 19-րդ դարի երկրորդ կեսից, երբ փիլիսոփայության կենտրոնական խնդիրը մարդու կյանքի ուսումնասիրությունն էր:  Մարդկային ուսումնասիրության նոր ուղղությունների հիմնադիրներն են Ս. Կիերկեգարը, Ա. Շոպենհաուերը, Ֆ. Նիցշեն և այլք 4:   Էքզիստենցիալ հոգեբանության պաշտոնական սկիզբը (1834) կապված է Ս. Կիերկեգորի հետ:  Որպես ինքնակազմակերպում տերմինը ՝ որպես օրգանիզմի տեսության պոստուլատներից մեկը, Քուրթ Գոլդշտեյնը ներմուծել է 1939 թվականին «Օրգանիզմ» –ում:   Կլինիկական պրակտիկայի առաջին փուլում Գոլդշտեյնը, ինքնիրականացում ասելով, նկատի ուներ օրգանիզմի որոշ ներքին ռեսուրսների ակտիվացում, որոնք առաջանում են վնասվածքի պատճառով: Երկրորդ փուլում Գոլդշտեյնը փիլիսոփայորեն ներկայացնում է ինքնաիրացումը ՝ որպես կյանքի համընդհանուր սկզբունք ՝ գրելով «բարձրագույն ինքնաիրացման» մասին:  Նա օրգանիզմը դիտում է որպես ամբողջություն, այսինքն ՝ մասի փոփոխությունն ազդում է ամբողջ օրգանիզմի վրա:  Ըստ Գոլդշտեյնի, ինքնիրականացումը մարդու կյանքի հիմնական շարժառիթն է, դա գործողություն է, որն ուղղված է կարիքների բավարարմանը:  Ինքնակատարումը կարող է դրական կամ բացասական հետևանքներ ունենալ օրգանիզմի համար:  Դա երբեք չի պատահում առանց արտաքին աշխարհի հետ պայքարի:  Ինքնագիտակցումն իրականացվում է միայն կողմերից մեկի զիջման արդյունքում 5: Գոլդշտեյնի հասկացություններն այնուհետև նպաստեցին ինքնաիրացման հոգեբանական տեսությունների առաջացմանն ու զարգացմանը:  Այն զարգացավ հատկապես հումանիստական ​​ուղղությամբ, որն առաջացավ 1960-ականներին:   Հումանիստական ​​հոգեբանության արմատները սկսվում են 1 Ամիրյան Ս., Անհատական ​​ինքնաիրացման խնդիրները:   Ուսումնական աջակցության ձեռնարկ, -Յեր.   ԵՊՀ մամուլ, 2011,102 էջ: 2 Տե՛ս նույն տեղում, Պ. 3 Վախրոմով Ե., Մարդկային զարգացման հոգեբանական հասկացությունները:  ինքնահաստատման տեսություն, -M. Егорьвеск.  Московский государственный гуманитарных университет, 2004, էջ 32-395 Vakhromov E., Մարդկային զարգացման հոգեբանական հասկացությունները:  ինքնահաստատման տեսություն, -M. Էքզիստենցիալ հոգեբանության մեջ հիմնական գաղափարը, որը հումանիտար գիտությունները վերցրել են այս ուղղությունից, կայացման հասկացությունն է:  Մարդը երբեք կայուն չէ, բայց միշտ գտնվում է ձևավորման գործընթացում: Ք.Ռոջերսը իր տեսությունը ձևակերպեց հումանիտար գիտություններում 6:   Ըստ Ռոջերս և Գոլդշտեյնի, օրգանիզմը կենսաբանական ամբողջություն է, որը ձգտում է բարձրացնել լարվածությունը:   Այս կերպ Ռոջերս-Գոլդշտեյնը հակադրվում է հոմեոստատիկ տեսություններին:   Բացի այդ, նրանք կարծում են, որ ինքնաիրացումը օրգանիզմի միակ դրդապատճառային հակումն է, այսինքն ՝ նրանք մերժում են առանձին մոտիվացիայի առկայությունը 7:   Ռոջերսը, ինքնիրականացում ասելով, նշանակում է հայտնաբերել, զարգացնել և պահպանել մարդու լավագույն որակները:   Դա ակտիվ գործընթաց է, որն ապահովում է մարմնի ձգտումը տարբեր նպատակների, քանի որ այն մարդուն տանում է դեպի ինքնավարություն, ինքնաբավություն:   Ռոջերսը պնդում էր, որ սա կառուցողական կենսաբանական միտում էր, որը բնորոշ էր ոչ միայն մարդկանց, այլ ամբողջ կենդանական աշխարհին:  Անհատական ​​տեսանկյունից ինքնաիրականացման հակումն այն գործընթացն է, որը տեղի է ունենում մարդու կյանքի ընթացքում, որի նպատակն է գիտակցել իր ներուժը, դառնալ լիարժեք գործող անձ 8:   Երբեմն օրգանիզմի և անձի գիտակցումը տեղի է ունենում տարբեր ձևերով կամ նույնիսկ հակասական է (ոչ մրցակցային), ինչը բախման արդյունքում դառնում է նևրոզի պատճառ: Ա. Գոլդշտեյնի գաղափարները հատուկ ազդեցություն ունեցան նաև Մասլոուի տեսության զարգացման վրա (նա հումանիտար գիտությունների ներկայացուցիչ էր):   Մասլոուն կարծում էր, որ յուրաքանչյուր մարդ ունի դրական աճի և կատարելագործման բնածին ներուժ:   Նա ավելի շատ կենտրոնացավ հոգեկան առողջ մարդու վրա, քան պաթոլոգիականի վրա, այսինքն ՝ հոգեկան հիվանդությունները հնարավոր չէր բացատրել, եթե նախ չհասկանայինք հոգեկան առողջությունը, իսկ ինքնաիրացումը համարվում է առողջ մարդու բնութագիրը: Ինքնակատարող անձը լիովին ձգտում է կատարելագործման, ինքնաիրացման, կարողությունների, տաղանդների բացահայտման, զարգացման, այսպես ասած ՝ իր առաքելության կատարման, անձնական ինտեգրման ձգտման, ինտեգրման:   Սա ներուժի զարգացման շարունակական գործընթացային դինամիկ գործընթաց է, որը բերում է անձնական աճի: 6 Hell L., Ziegler D., Անհատականությունների տեսություններ:  СПб .:  Peter Press, 1997, 608 էջ 7 Լեոնտիև Դ., Մոտիվացիայի ժամանակակից հոգեբանություն:  М., Смысл 2002-343 с.8 Rogers C., Հաճախորդի վրա կենտրոնացված թերապիա:  Դրա ընթացիկ պրակտիկան, հետևանքները և տեսությունը: Բոստոն  Houghton9 Vakhromov E., «ինքնաիրացման» հայեցակարգը հոգեբանության մեջ:  Թուղթ.-Մ., 2000, 282 էջ: Ըստ Մասլոուի ՝ պահանջներն ունեն հիերարխիկ կառուցվածք:   Նա առաջարկեց պահանջների բուրգ, որը բաղկացած է մի քանի մակարդակներից ՝ ըստ գերակայության սկզբունքի:   Ամենատարածված պահանջները բուրգի ներքևում են: դրանք բնորոշ են կենդանիներին:  Մասլոուի առաջարկած կարիքները ֆիզիոլոգիական կարիքներն են, անվտանգության, պատկանելության, սիրո, ինքնագնահատականի պահանջները, բուրգի գագաթին ինքնաիրացման կարիքները:  Մասլոուն կարծում էր, որ որքան բարձր են մարդու կարիքները, այնքան նա ավելի առողջ է, այնքան արտահայտվում է նրա անհատականությունը:   Իր դիտարկումների արդյունքում Մասլոուն առանձնացրեց մի շարք առանձնահատկություններ, որոնք ընդհանուր են բոլոր ինքնաիրականացվող մարդկանց համար, բայց նա նշեց, որ այդպիսի մարդիկ ունեն նաև թերություններ, նրանք կարող են ցուցաբերել ոչ կառուցողական վարք 10: Հոգեվերլուծության դպրոցի ներկայացուցիչները, ինչպիսիք են Կ., Խոսեցին ինքնաիրացման մասին: Յունգ, Ա. Ադլեր և այլք: Ի տարբերություն ինքնաիրացման հումանիստական ​​դրույթների, որտեղ ինքնաիրացումը զարգացման հիմնական միտումն ու շարժիչ ուժն է, հոգեվերլուծական ուղղություններում այս երեւույթը հիմնականում նշվում է որպես որոշակի գործընթացների հետևանք: Ըստ Կ.-ի ՝ Յունգի զարգացման նպատակը ինքնաիրացումն է, այսինքն ՝ ես-ի լիակատար իրականացումը:   Դա նշանակում է մարդու բոլոր ասպեկտների առավել ամբողջական, ամբողջական տարբերակը և ամբողջական համադրություն:   Յուրաքանչյուր անձի զարգացումը եզակի է, շարունակվում է ամբողջ կյանքի ընթացքում և ներառում է «անհատականացում» հասկացությունը:  Անհատականացումը հակադրվող անձնական ուժերի, հակումների ինտեգրման դինամիկ, զարգացող գործընթաց է, որին հասնելը հեշտ չէ:   Անհատականացումն իր վերջնական ձևերով ենթադրում է անձի բոլոր տարրերի գիտակցված զարգացում և արտահայտում:  Ստացվում է, որ Յունգը անհատականացման իրացումն անվանեց ինքնիրացում:   Նա նշեց, որ զարգացման այս վերջին փուլը հատուկ է միայն շնորհալի «շատ զարգացած» 11-ին: Ա. Ադլերը ինքնաիրացումը կապում է անլիարժեքության բարդույթի և գերազանցության փոխհատուցման հետապնդման հետ:  Ըստ նրա տեսության ՝ մարդն ունի թերարժեքության զգացում, որը փորձում է փոխհատուցել ՝ անընդհատ ձգտելով կատարելության, աճի, զարգացման:   Մարդը կարող է ամբողջական համարվել միայն այն ժամանակ, երբ նա անընդհատ ձգտում է հասնել իր նպատակներին, և կյանքի այն նպատակները, որոնք մարդիկ ընտրում են, և այն եղանակը, որով նրանք ձգտում են դրանց հասնել, որոշել, թե որն է դրանց իմաստը 10 Maslow A., Motivation and personality, SPb ,  Եվրասիա, 1999, 479 էջ 11 Յանգ Կ., Հոգեբուժության կառուցվածքը և դինամիկան, Պեր. с англ, -М .`  «Կոգիտո-կենտրոն», 2016, 480 էջ: պլանավորել իրենց կյանքը:  Ադլերը ներմուծեց ստեղծագործական ես գաղափարը, որը փնտրում, մեկնաբանում է, նշանակում է օրգանիզմի փորձը, որը կնպաստի մարդու կենսակերպի իրացմանը:  Եթե ​​դա հնարավոր չէ գտնել, ես փորձում եմ ստեղծել այն 12: Հոգեվերլուծության մեջ մարդը հիմնականում պայմանավորված է իր անցյալով, կարիքներով, կենսաբանական, սոցիալական սահմանափակումներով, ստացվում է, որ ինքնաիրացումը կատարվում է ինչ-որ գործոնով:  Այսինքն ՝ նշված տեսություններում մի դեպքում ինքնաիրացումը զարգացման արդյունք է, մյուս դեպքում ՝ անլիարժեքության բարդույթի փոխհատուցում:   Մինչդեռ հումանիստները դա համարում են որպես բնածին կարիք, շարժառիթ, որը առաջնորդում է մարդու վարքը: Հետազոտողները, ընդհանուր առմամբ, հակված են ինքնազբաղվածության ուսումնասիրությանը ՝ անկախ ցանկացած գործունեությունից, բայց այդպիսի ընդհանրացումը հանգեցնում է նման հետազոտության գործնական կիրառելիության նվազմանը: Մարդու կյանքի հիմնական գործողություններից մեկը մասնագիտական ​​ոլորտն է, ուստի մասնագիտության շրջանակներում շատ հնարավոր է դիտարկել մարդու ինքնաիրացման խնդիրը:   Մասնագիտությունը ոչ միայն նյութական կարիքները բավարարելու միջոց է, այլ նաև ավելի բարձր կարգապահական պահանջների հետ կապված:  Դա է վկայում այն ​​փաստը, որ մասնագիտություն ընտրելիս մարդիկ սովորաբար հաշվի են առնում իրենց սեփական շահերը և հնարավորությունները 13: Մասլոուն նշում է, որ մարդը կարող է ինքնաիրականացվել `իր գործը լավագույնս կատարելով:  Միևնույն ժամանակ, ինքնիրականացվող անձը կարող է հասնել որոշակի «տրանսցենդենտալ» մասնագիտական ​​հաջողության ՝ ի տարբերություն աշխատողի, որը պարզապես լավ է կատարում իր աշխատանքը:  Մեկ այլ ոչ պակաս կարևոր չափանիշ `աշխատանքից բավարարվածությունը` հնարավորությունները բացահայտելու հնարավորությունը 14: Մասնագիտական ​​գործունեությունը մարդու կյանքի այն ոլորտներից մեկն է, որն ընդգրկում է երկար ժամանակահատված ՝ առավել հարմար ուսումնասիրությունների համար:   Բ.-ն կատարել է ուսումնասիրություններ մասնագիտական ​​ինքնաիրացման մասին: Գ Աննա !ն:   Նա դրել է հումանիտար գիտությունների բնագավառում ինքնաիրացման ուսումնասիրության մեթոդաբանական հիմքը:   Անանի ուսմունքի մեջ մարդը ամբողջական է, զարգացող, ակտիվ:  Նա հատուկ ուշադրություն է դարձնում զարգացմանը:  Անանի խոսքով ՝ մարդը անհատական-հոգեբանական զարգացման արդյունք է:  Հաշվի առնելով մարդու կենսագործունեության ոլորտում մարդու ինքնաիրացման խնդիրը 12 Adler A., ​​Անհատական ​​հոգեբանության պրակտիկա և տեսություն: Նյու Յորք, Նյու Յորք  Routledge, 2014, 352 էջ: Այս ոլորտում նա հատկապես շեշտում է ինքնազարգացման դերը:  Խոսելով այդ մասին, անհրաժեշտ է օգտագործել կենսական ուղու դերը անձի ինքնաիրացման գործում, քանի որ կենսական ուղին կապված է շրջակա միջավայրի հետ, այն ժամանակահատվածի, որում ապրում է մարդը:   Աննան կարծում է, որ մարդու հիմնական հատկություններից մեկը կենսական ուղղությունն է, որն արտահայտվում է «կենսական նպատակներով», «կատարված գործողություններով», որոնք արտահայտում են գործողությունների ոճը:  Այսինքն ՝ մարդը, լինելով ամբողջական և ունենալով նպատակներ, իրականացնում է դրանք և իրականացնում դրանք գործնականում:   Սա հենց ինքնաիրացման գործընթացն է 15: Մի շարք սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ գործոններ ազդում են մարդու ինքնաիրացման գործընթացի բովանդակության և դինամիկայի վրա:   Սուբյեկտիվ գործոնները կախված են անձից:  Դրանք ներառում են արժեքային կողմնորոշումներ, անձի ցանկությունն ու ինքն իր հետ աշխատելու կարողությունը, բարոյական հատկությունները, կամքը և այլն:  Այլ գործոններ, որոնք կախված են անձից, համարվում են օբյեկտիվ գործոններ, ինչպիսիք են երկրի սոցիալ-տնտեսական պայմանները, նյութական անվտանգությունը, massԼՄ-ների ազդեցությունը և այլն:  Շատ կարևոր է հասարակության մեջ սեփական ներգրավվածության զգացողություն ունենալը, ներդաշնակ հարաբերություններ ունենալը ինչպես ուրիշների, այնպես էլ բնության հետ:   Ինքնաբավ լինելու համար անձը պետք է ունենա որոշակի գիտելիքներ, հմտություններ, կարողություններ, որոնք նպաստում են այն գործողությունների իրականացմանը, որոնք նպաստում են մարդկանց միջև հարաբերությունների հաստատմանը 16: Անձի ինքնազբաղացումը մասնագիտական ​​գործունեության մեջ կախված է նրանից, թե որքանով է անձը ընդունում իր մասնագիտական ​​գործունեությունը որպես անձի զարգացման պայման:   Դրական ինքնագնահատականը կապված է անձի մոտիվացիայի և աշխատանքային գործունեության մեջ պահվածքի հետ, էական ազդեցություն է ունենում ինքնագնահատականի, սեփական որակների, հնարավորությունների, կարողությունների իրազեկման վրա:   Selfածր ինքնագնահատական ​​ունեցող մարդիկ ավելի շատ ուշադրություն են դարձնում իրենց թերություններին, թույլ կողմերին, բացասական հատկություններին: Ա. Կորմանան առաջարկեց մի մոդել, համաձայն որի աշխատանքի արդյունավետությունը և ներքին բավարարվածության առկայությունը աշխատողի ինքնագնահատականի գործառույթներն են:  Բարձր ինքնագնահատական ​​ունեցող աշխատողներն ավելի հավանական է, որ ավելի լավ կատարեն իրենց գործը, քանի որ նրանց մոտիվացիան ներքին է. 15 Ананьев Б., Человек как предмет насния: СПб .:  Peter, 2011, 288 էջ: Ի տարբերություն ցածր ինքնագնահատականի տեր մարդկանց:   Ինքնահաստատման գործընթացը կարելի է դիտարկել տարբեր գործողությունների նկատմամբ անձի վերաբերմունքի տեսանկյունից:   Օրինակ, ըստ Ա.Կ. Մարկովայի, մասնագիտության մեջ անձի ինքնաիրացումը հնարավոր է մասնագիտական ​​նորմերի իրացման միջոցով `սեփական կարողությունների գիտակցմամբ, գործունեության իրականացման անհատական ​​հնարավորություններով, անձնական հատկությունների գիտակցված ամրապնդմամբ, ամրապնդմամբ: անհատական ​​ոճի, սեփական ունակությունների առավելագույն իրացում 17: Ինքնագիտակցության հիմնական պայմանը զարգացած ինքնագիտակցությունն ու արտացոլումն է, որի օգնությամբ մարդը կարողանում է գիտակցել շրջապատող աշխարհը, իրական պոտենցիալ կարողություններն ու կարողությունները, հետաքրքրություններն ու արժեքները, անձնական և մասնագիտական ​​աճի հեռանկարները: , Մասնագիտական ​​գործունեությունը կարող է ապահովել մասնագիտական ​​ինքնաիրացման երեք ասպեկտներ ՝ հոգեբանական, գործիքային, սոցիալ-մշակութային:   Հոգեբանական կողմը ենթադրում է մասնագիտական ​​գործունեության մեջ անձնական հնարավորությունների իրականացում և արտահայտում:   Գործիքային կողմը ենթադրում է ներուժի, ռեսուրսների, կարողությունների, հմտությունների, կարողությունների օգտագործում, իսկ սոցիալ-մշակութային ինքնաիրացումը նշանակում է անձի կողմից սեփական առաքելության իրականացում և արտահայտում, որը դրսևորվում է այլ մարդկանց, հասարակության, հասարակության նկատմամբ մասնագիտական ​​գործունեության միջոցով: մարդկությունը Հնարավոր է, որ հենց սրանք են նպաստում մարդու մասնագիտական ​​ինքնաիրացմանը 18: Շատ կարևոր է նաև անձի ընդհանուր մտավոր զարգացումը, ինչը նաև խթանում է մասնագիտական ​​գործունեության մակարդակի բարձրացումը:  Այն դրականորեն է ազդում մոտիվացիայի, հետաքրքրությունների, կարիքների ձևավորման վրա, որոնք նպաստում են նոր հմտությունների, կարողությունների զարգացմանը, պրոֆեսիոնալիզմի աճին 19: Լ.Ա.Կորաստիլովան առանձնացնում է մասնագիտական ​​ինքնաիրացման մի քանի փուլեր, որոնք ունեն իրենց առանձնահատկությունները:   Առաջին փուլը մասնագիտական ​​ինքնորոշումն է, որտեղ գերակշռում է «ես ուզում եմ» բլոկը, քանի որ միայն այս կերպ, մոտիվացիոն-իմաստային-արժեքային կապերի միջոցով հնարավոր է իրականացնել մարդու մասնագիտական ​​հեռանկարը / http: //econf.rae.ru/pdf/2010/11/1595af6435.pdf.19 Ամիրյան Ս., Անձնական ինքնաիրացման խնդիրները:  Ուսումնական աջակցության ձեռնարկ:   -Ս ..  ԵՊՀ մամուլ, 2011, 102 էջ: շինարարություն  Երկրորդ փուլը մասնագիտական ​​զարգացման փուլն է, երբ մասնագիտությունն արդեն ընտրված է, յուրացվել են մասնագիտության մեթոդները, որոնց միջոցով ձեռք են բերվում հմտություններ:   Այստեղ գերակշռում է «Ես կարող եմ» բլոկը:  Երրորդը մասնագիտական ​​աճի և իրավասությունների զարգացման փուլն է, որում գերակշռում է «պետք» դաշինքը 20:  Նշված փուլերը պայմանականորեն առանձնացված են, դրանց տևողությունը տարբերվում է տարբեր մարդկանց մոտ:  Անձի մասնագիտացումը ներառում է անձի կյանքի ողջ աշխատանքային շրջանը: Յուրաքանչյուր փուլում կա իր սեփական դրդապատճառներն ու արժեքները:   Մասնագիտացմանը զուգընթաց բարձրանում է ինքնագնահատականի հետ կապված ներքին մոտիվացիայի դերը, որը գալիս է ինքն իրեն որպես մասնագետ ընդունելուց 21: Խոչընդոտների կարող են հանդիպել մասնագիտական ​​գործունեության նշված փուլերում:  Դրանք ներառում են ակտիվ կյանքի ներգրավվածության բացակայություն, մշակութային խիստ սահմանափակումներ, գիտակցության թերզարգացում, նեղ պրագմատիկ արժեքային համակարգ, թմրամոլություն, ալկոհոլիզմ, ինչպես նաև մասնագիտության ոչ պատշաճ ընտրություն և այլն: 22: Ամփոփելով, կան ինքնաիրացման բազմաթիվ տեսություններ, որոնք շատ ընդհանրություններ ունեն, բայց, այնուամենայնիվ, տարբեր հեղինակների կողմից տարբեր կերպ են բացատրվում ՝ կախված նրանց մոտեցումներից և այն դպրոցների գաղափարներից, որոնց նրանք պատկանում են:   Բոլոր դեպքերում կարող ենք ասել, որ ինքնաիրացումը մարդու կարողությունների հայտնաբերումն է, զարգացումը, ամբողջականության և ներդաշնակության ձեռքբերումը, ինչը նպաստում է անձնական աճին:  Տեսությունների տարբերությունները հիմնականում կապված են ինքնաիրացման մեխանիզմների հետ, բայց բովանդակությամբ դրանք նման են: Մասնագիտական ​​ոլորտում ինքնաիրացումը, որպես գործընթաց և արդյունք, կապված է հասարակության համար օգտակար լինելու, սեփական գործը սիրելու, դրանում ամբողջությամբ ներգրավվելու, մասնագիտական ​​գործունեության մեջ առավելագույն նվաճումներ ունենալու հանգամանքների հետ, որոնք նպաստում են մարդու զգացողությանը: լի, գոհ ու ներդաշնակ:  Մասնագիտական ​​ոլորտում ինքնաիրացումը ՝ ինչպես մասնագիտական ​​աճի, այնպես էլ անձնական աճի գործոն է: Այսպիսով, անձի մասնագիտական ​​ինքնաիրացումը կախված է մի շարք գործոններից:  Ընդհանուր առմամբ, մենք կարող ենք ասել, որ սրանք ինքնագիտակցության զարգացման բարձր մակարդակ են, ներքին դրդապատճառներ 20 Կորոստիլևա Լ., Անձերի ինքնաիրացման հոգեբանություն:   Վերականգնում մասնագիտական ​​ոլորտում - STD: Հրապարակված է «Բառ» -ում, 2005-222 էջ: Կայունություն, բարձր ինքնագնահատական, սեփական կարողությունների, կարողությունների գիտակցում և դրանց կիրառում գործնական գործունեության մեջ, ինչպիսիք են նյութական անվտանգությունը, երկրի սոցիալ-տնտեսական պայմանները և այլն:   Անձի մասնագիտական ​​ոլորտում ինքնաիրացման գործընթացը պայմանականորեն բաժանված է փուլերի:  Ինքնագիտացումը տեղի է ունենում միայն այն ժամանակ, երբ մարդն ապրում է հասարակության և բնության հետ ներդաշնակ և գիտակցում է դրա կարիքը:   Ինչպես հասնել ինքնաիրացման, պետք է ունենալ նպատակներ, հաղթահարել դժվարությունները, իմաստ տեսնել դրա մեջ: Անի Քարաքյան ԻՆՔՆԱԿԻՄԱՍՆԱՄԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄՆԵՐԸ ԵՎ ԱՆՁՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ՊՐՈՖԵՍԻՈՆԱԼ ԳՈՐՈՒՆԵՈՒԹՅՈՒՆՈՒՄ Հիմնաբառեր. ։

Հոդվածի նպատակն է ուսումնասիրել ինքնիրացման գործընթացի բնույթը և  մասնագիտական  գործունեության  մեջ  դրա  առանձնահատկությունները։
   Խնդիրներն  են`  ինքնիրացման  գործընթացի  վերաբերյալ  տեսությունների  միջև  համեմատական  վերլուծության  իրականացումը,  մասնագիտական  գործունեության  դերի  ուսումնասիրությունն  անձի  ինքնիրացման  գործընթացում  և  մասնագիտական  գործունեության  մեջ  անձի  ինքնիրացմանը  նպաստող  գործոնների  բացահայտումը։
   Ինքնիրացումն  անձի  բոլոր  կողմերի  հավասարակշռված  և  ներդաշնակ  բացահայտումն  ու  զարգացումն  է,  որը  կարող  է  դրսևորվել  նաև  մասնագիտական  գործունեության  մեջ։
   Ինքնիրացման  վերաբերյալ  տեսությունները  տարբեր կողմերից են մեկնաբանում խնդիրը, սակայն երևույթը իր բովանդակային կողմով  նույնատիպ  է  այդ  մեկնաբանություններում։
   Մասնագիտական  գործունեությունում  այն  կապված է մասնագիտական գործունեությունում ներգրավված լինելու, աշխատանքից բավականություն ստանալու, դրանում առավելագույն ձեռքբերումներ ունենալու հանգամանքների հետ, որոնք նպաստում են անձնային և մասնագիտական աճին։
