Պետական ​​իշխանության համակարգը օրենսդրական դաշտի, պետական ​​կառավարման համակարգի և պետական ​​ծառայության ամբողջությունն է, որի շնորհիվ իրականացվում են պետության հիմնական գործառույթները և լուծվում երկրի առջև ծառացած խնդիրները:  Պետական ​​կառավարումն ուղղված է երկրի տնտեսության ամրապնդմանը, անկախ պետականության ամրապնդմանը, բնակչության կենսամակարդակի բարձրացմանը և հանրային կապերի կայուն զարգացման ապահովմանը:   Այն պետք է դիտարկել ինչպես համակարգ, որը ներառում է պետական ​​կառավարման մարմինները և նրանց կողմից գործառույթները, կիրառման մեթոդներն ու միջոցները, առարկաների և օբյեկտների միջև փոխհարաբերությունները, այնպես էլ որպես գործընթաց, քանի որ դա կառավարության լիազորությունների շարունակական կիրառում է, որը, արդյունք, տեղի են ունենում սոցիալական կյանքի և երևույթների փոփոխություններ:  Պետությունը կատարում է մի շարք կարևոր ներքին և արտաքին գործառույթներ:   Հիմնական գործառույթը սոցիալական և քաղաքական կայունության հասնելն է, ընդհանուր բարիքին ծառայելը:   Այն ապահովում է հետևյալ ներքին ծառայությունները. 9 տնտեսական, տնտեսական գործընթացները կարգավորող հիմնական համակարգողի դերը, 9 սոցիալական, սոցիալական ապահովության համակարգը երաշխավորող, սոցիալական փոխհատուցումներ, սոցիալական խնամակալություն, առողջապահության զարգացում:  9 Կրթամշակութային, հանդես գալով որպես ազգային մշակույթի և գիտության, հանրակրթության համակարգի զարգացման հիմնական երաշխավոր, 9 Էկոլոգիական ՝ իր տարածքում շրջակա միջավայրի պահպանության համար պատասխանատու:  Պետության արտաքին գործառույթներն ուղղված են միջազգային ասպարեզում նրա շահերի և նպատակների իրականացմանը:   Դրանցից հիմնականներն են ազգային անվտանգության ապահովումը, պետական ​​շահերի պաշտպանությունը, փոխշահավետ միջազգային համագործակցության զարգացումը և մասնակցությունը ընդհանուր խնդիրների լուծմանը:   Այս գործառույթներն իրականացնելու համար պետությանը, առաջին հերթին, անհրաժեշտ են կառավարման գործառույթների գիտելիքներ և կիրառում [1]:  Կառավարման գործառույթներն իրենց հերթին շատ են և բազմազան:   Կառավարման գործընթացի բովանդակության համաձայն `կառավարման հիմնական կամ ընդհանուր գործառույթներն առանձնացված են:   Organizationանկացած կազմակերպության ամենակարևոր տարրը մարդն է:   Նույն աշխատանքը կատարող մարդիկ միշտ առաջնորդության կարիք ունեն:  Managementանկացած կառավարման գործընթաց ավարտվում է վերահսկողությամբ:   Առանց հսկողության անհնար է պարզել ՝ դրված նպատակը իրագործվա՞ծ է, թե՞ ոչ:   Կառավարման հիմնական կամ ընդհանուր գործառույթներն արտացոլում են կառավարման մեկ, հակիրճ, ամբողջական փուլի բովանդակությունը:   Ընդհանուր կառավարման գործառույթները պարբերական են:   Կառավարման գործառույթների ծագումը ղեկավարման գործունեության և առհասարակ աշխատանքի բաժանման արդյունք է:  Պարզ աշխատանքի դեպքում ընդհանուր կառավարման կիրառումը բավարար է:   Այնուամենայնիվ, արտադրության ծավալների ավելացման հետ մեկտեղ կա կառավարման գործունեության մասնագիտացում ՝ կառավարման գործառույթներ:   Ըստ կառավարման ընդհանուր տեսության, կառավարման գործառույթների ուսումնասիրության արդյունքները առաջին անգամ ներկայացրեց ֆրանսիացի գիտնական Ա.Ֆայլը և դրանք առանձնացրեց հետևյալ հաջորդականությամբ (տե՛ս Գծապատկեր 1.). Y կանխատեսում, y պլանավորում, y կազմակերպում, y համակարգ, y վերահսկում:  Նկար 1. Ընդհանուր կառավարման գործառույթների ժամանակահատվածը [2]:  130 ԿԱՌԱՎԱՐՈՒՄ Ըստ Ամերիկյան տեսական դպրոցի, կառավարման գործառույթների հետևյալ դասակարգումը տարածված է. Պլանավորում, կազմակերպում, շարժառիթ և վերահսկողություն:  Ըստ ռուսական դպրոցի ՝ առանձնացվում են հետևյալ գործառույթները. Թիրախավորում, վերլուծություն, կանխատեսում, պլանավորում, կազմակերպում, համակարգում, շահագործում, վերահսկում և վերահսկում, հաղորդակցում, որոշում կայացնում:  Հայացքների և մոտեցումների բազմազանության մեջ շեշտենք, որ .3⁄4 անհրաժեշտ է տարբերակել կառավարման, կառավարման մարմինների և ղեկավար կազմի գործառույթները, կառավարման 3⁄4 գործառույթները առաջնային, հիմնական և հիմնարար են կառավարման մարմինների գործառույթները սահմանելու համար: և կառավարման անձնակազմ, 3⁄4 կառավարման բոլոր գործառույթները փոխկապակցված են, համակարգված և արտացոլում են կառավարումը Համակարգի ձևավորման ներքին տրամաբանությունը, հետևաբար, կառավարման համակարգը մի համակարգ է, որտեղ կատարվում են կառավարման գործառույթներ:  Ընդհանրացնելով և սեփականաշնորհելով, կարող ենք ասել, որ պետական ​​կառավարման գործընթացը գիտակցված և նպատակային գործունեություն է ՝ կապված պետական ​​իշխանությունների կողմից պետական ​​լիազորությունների և իրավական նորմերի իրականացման հետ, որի արդյունքում հասարակության մեջ սոցիալական իրադարձությունների, երևույթների և իրավիճակների փոփոխություն տեղի է ունենում ուղղակիորեն:  Այլ կերպ ասած, պետական ​​կառավարման գործընթացում ձեռնարկվում են որոշակի գործողություններ ՝ բերելով վարչական արդյունքների ցանկալի դինամիկային:   Մասնավորապես, ընդունված օրենքները և պետական ​​մարմինների որդեգրած քաղաքականությունը պետք է իրականացվեն:   Որպես պետական ​​գործունեության անկախ ձև, պետական ​​կառավարումը բնութագրվում է առանձնահատկություններով, որոնք բխում են նրա հրամանատարական և գործադիր իշխանության իրականացումից:   Պետական ​​կառավարման բովանդակությունը բաղկացած է 131 ԿԱՌԱՎԱՐՈՒՄ գործառույթների համադրությունից, որոնք պետական ​​գործունեության համեմատաբար անկախ տարրեր են, որոնք իրականացվում են օրենքի կամ այլ իրավական ակտի հիման վրա `հատուկ մարմինների համակարգի և իր սեփական մեթոդների միջոցով:  Փորձելով իրավիճակը շտկել, Հայաստանի իշխանությունները կենտրոնանում են պետական ​​ապարատի արդյունավետության և բնակչությանը մատուցվող ծառայությունների որակի բարելավման վրա:   Այդ նպատակով 2008 թվականին ստեղծվեց և շարունակում է իր գործունեությունը ՀՀ պետական ​​կառավարման բարեփոխումների հանձնաժողովը: Մշակվել է «ՀՀ պետական ​​կառավարման համակարգի կառուցվածքային բարեփոխումների հայեցակարգը» և իրականացվում են լայնածավալ աշխատանքներ `կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ բարեփոխումներ իրականացնելու ուղղությամբ` համաձայն ՀՀ նախարարություններում և կառավարության այլ գերատեսչություններում մշակված հայեցակարգային դրույթների: ,  Համաշխարհայնացման նման պայմաններում նոր հայեցակարգի մշակումն ու կիրառումը կարևոր է նաև Հայաստանի Հանրապետության համար, բայց դրա համար անհրաժեշտ են ժամանակ և համապատասխան ռեսուրսներ (ֆինանսական, մարդկային և այլն) `անհրաժեշտ հետազոտություններ կատարելու, նոր կառույցներ մշակելու համար:  Հարկ է նշել, որ Հայաստանում գործող պետական ​​կառավարման համակարգը չի համապատասխանում ժամանակի պահանջներին և բարեփոխման կարիք ունի:   ՀՀ անարդյունավետ պետական ​​կառավարումը կառավարության ընդհանուր «հիվանդությունների» հետևանքն է, որի Հայաստանը բնութագրվում է պետական ​​կառավարման պաշտոնական գաղափարախոսության, նպատակի, կառավարման ճյուղերի միջև առկա և անհրաժեշտ տեղեկատվության փոխանակման մեխանիզմների բացակայությամբ, անճշտություններով: գործադիր հրամանները և գործառույթների կրկնօրինակումը:  Հանրությունը հաճախ չի հասկանում կառավարման տարբեր մակարդակներում կայացված որոշումների նպատակը և անհրաժեշտությունը, ինչը կառավարության գործունեության թափանցիկության պակասի և ձեռնարկվող գործողությունների մասին նախապես հասարակությանը չտեղեկացնելու արդյունք է:  Այսօր Հայաստանում չկա պետական ​​կառավարման արդյունավետ համակարգի ձևավորման ռազմավարություն, որը պետք է հիմք հանդիսանա պետական ​​կառավարման համակարգի (ԱԿՊ) կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ բարեփոխումների և հանրային ծառայության կատարելագործման համար:  ՓԴP կառուցվածքային բարեփոխումների համալիրը պետք է նպատակաուղղված լինի: 3⁄4 Կառավարության հստակ և հայեցակարգային ընդհանուր սկզբունքներով համակարգի ստեղծում, 3 bodies4 կառավարման մարմինների կազմակերպական կառուցվածքների միասնական մոտեցման ձևավորում, 3 մոնտաժ 4 `թափանցիկության և կառավարման մարմինների բոլոր գործառույթների փոխկապակցված իրականացման ապահովում, նպատակները, խնդիրները և գործառույթները `միմյանցից հստակ սահմանազատում:  Պետական ​​կառավարման արդյունավետ համակարգի հիմքում պետք է ամրագրվեն հետևյալ սկզբունքները. անձի իրավունքի և ազատության գերակայությունը, բ. Ժողովրդավարություն - պետական ​​մարմինների ձևավորմանը և կազմակերպմանը հասարակության անմիջական մասնակցության ապահովում, գ. Կառավարության ճյուղերի խնդիրների և գործառույթների հստակ տարանջատում, դ. Գործունեության թափանցիկություն, ե. Քաղաքացիական ծառայողների արհեստավարժությունը, զ. Կենտրոնացման և ապակենտրոնացման մակարդակների օպտիմալ հարաբերակցությունը, է. Պետական ​​կառավարման մարմինների հիերարխիայի հստակ կառուցվածքը:  Մինչ այժմ, ավելի ռազմավարական հարցերի վրա կենտրոնանալու փոխարեն, իրականացվել են միայն մարտավարական առաջադրանքներ, ներառյալ կառավարման մարմիններում մասնակի կառուցվածքային փոփոխություններ, բյուջեի կրճատումներ, որոնք հանգեցրել են հանրային ծառայությունների որակի անկմանը:  ՀՀ պետական ​​կառավարման մարմինների կողմից իրականացվող գործառույթների ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ կառավարման տարբեր մակարդակներում հաճախ նկատվում են ինչպես խնդիրների, այնպես էլ գործառույթների կրկնություններ:   Մասնավորապես, նախարարությունների կողմից իրականացվող գործառույթներում կան ծառայություններ և ստուգումներ, որոնք, համաձայն Հայաստանի Հանրապետության պետական ​​կառավարման համակարգի բարեփոխումների հայեցակարգի, պետք է իրականացվեն գերատեսչությունների և տեսչությունների կողմից:  Ներկայումս իրականացվում է գործառույթների տարանջատման համապարփակ վերլուծություն `Հայաստանի Հանրապետության գործադիր մարմինների լիազորությունների ապակենտրոնացման աստիճանը գնահատելու և գործառույթների իրականացման մեխանիզմներ մշակելու համար:  Կարևոր է կառավարմանը նայել որպես բարդ և միասնական ամբողջություն (իր բոլոր տարրերով և առանձնահատկություններով):   Այլ կերպ ասած, պատահական չէ, որ կառավարման ամենամեծ դժվարությունը ոչ միայն դրա հիմնական և հիմնական սկզբունքների և գործառույթների իմացությունն է, այլ կիրառումը:  Պետական ​​կառավարման տեսությունը նպատակ ունի բացահայտելու պետական ​​գործունեության մեջ առկա օբյեկտիվ օրինաչափությունները `դրանց հիման վրա առաջարկություններ ձևավորելու համար, մինչդեռ վարչական իրավունքի գիտության առարկան այդ առաջարկությունների և երաշխիքների գործող իրավական նորմերն են:  Կարող ենք առանձնացնել մի քանի հիմնական խնդիրներ, որոնց հետ այսօր զբաղվում է պետական ​​կառավարման տեսությունը [3]:  Առաջինը ՝ պետական ​​կառավարման ռազմավարական հարցերի մշակումն է, որը ենթադրում է պետության քաղաքական ռազմավարության ձևավորում, քաղաքական որոշումների կայացում, պետական ​​ռազմավարական կառավարման պետական ​​ծրագրերի մշակում:  Երկրորդը `պետական ​​կառավարման կազմակերպումը տարբեր մակարդակներում:   Դա տարբեր մակարդակներում պետական ​​ապարատի գործառույթների զարգացումն է, պետական ​​կառավարման համակարգի ՝ որպես ամբողջ համակարգի համակարգումը, իրականացումը:  Երրորդ, խնդիրների մեծ խումբը ղեկավար կազմի հավաքագրումն ու վերապատրաստումն է:   Այստեղ ուսումնասիրվում են պետական ​​ապարատի պաշտոնյաների օպտիմալ և իրատեսական անձնակազմի, պետական ​​կազմակերպություններում անձնակազմի կառավարման խնդիրները, հմուտ և արհեստավարժ քաղծառայողների աշխատաոճի և մտածելակերպի պահանջները, ղեկավարության և բյուրոկրատիայի հետ կապված խնդիրները:  Չորրորդը ՝ պետական ​​կառավարման սարքավորումների հետ կապված խնդիրներն են:   Այս խումբն ընդգրկում է պետական ​​կառավարման որոշումների կայացման տեսությունը, քաղաքական կանխատեսումների, ճգնաժամային և արտակարգ իրավիճակներում վարչական և պետական ​​կառավարման մեթոդների մեթոդները, պետական ​​կառավարման (վարչակազմի) և massԼՄ-ների միջև հարաբերությունների տեխնոլոգիաները:  Կառավարության վարչություններում ժամանակակից փոփոխությունները նախորդներից տարբերվում են նրանով, որ դրանք հիմնված են բանականության և տնտեսության պահանջների վրա, այլ ոչ թե անձնակազմի ուռճացման և գործունեության ոլորտի անհարկի ընդլայնման:  Պետական ​​մարմինների ղեկավարներին խորհուրդ է տրվում կառավարել `ելնելով արտաքին փոփոխության գործոններից:   Այս մեթոդը թույլ է տալիս ավելի լավ հարմարվել շրջակա միջավայրի պահանջներին, կանխատեսել իրադարձությունների ընթացքը, կանխատեսել դրանք և ըստ այդմ կազմակերպել աշխատանքը:   Սա մասնավոր հատվածում օգտագործվող ռազմավարական պլանավորման ամենակարևոր մեթոդն է:   Պետդեպարտամենտում դրա օգտագործումը դժվար է `կապված այն բանի հետ, որ այնտեղ աշխատանքը կապված է քաղաքական գործընթացների հետ:  Դժվար է հարմարվել պետական ​​հիմնարկների արտաքին ճնշումներին `դրանց կառուցվածքի բնույթի և խնդիրների պատճառով:   Պետական ​​մարմինների առջև դրված նպատակները սովորաբար շատ են և շատ պարզ չեն:  Դրանք կարող են փոխարինվել ուրիշներով և նույնիսկ բոլորովին հակառակ:   Նրանք նույնպես չունեն հստակ չափորոշիչներ ՝ դրված նպատակներին հասնելու համար:   Հաջողությունը պետական ​​կառավարման ոլորտում կայանում է ոչ միայն ճիշտ որոշում կայացնելու, այլ նաև ակտիվ քաղաքական աջակցություն ստանալու ձգտման մեջ:  , ։

Յուրաքանչյուր նպատակաուղղված համատեղ գործունեություն կառավարման կարիք ունի։
  Պետական կառավարման մարմինների չհիմնավորված ուռճացումը հիմնականում պայմանավորված է աշխատողների խնդիրների, գործառույթների, լիազորությունների ոչ հստակ սահմանմամբ եւ տարանջատմամբ, կազմակերպական կառուցվածքների ոչ հիմնավորվածությամբ, պետական ծառայության համակարգի անարդյունավետությամբ եւ, թերեւս ամենակարեւորը` պետական կառավարման համակարգի կազմավորման եւ կառուցվածքային կազմակերպման պետական միասնական հայեցակարգի բացակայությամբ։
  Հոդվածում ուսումնասիրվել են ՀՀ պետական կառավարման համակարգը, պետական կառավարման մարմինների գործունեությունները, ինչպես նաեւ նրանց վարած քաղաքականությունը, առաջարկվել է դրան ուղղված միջոցառումների համալիր։
