MIJOTSMIAZHAMANAK FORMED IRAVAKIRARARPRAKTIKAYI IRAVACHAPUTYUNEPordzaknnelu անձի բժշկական փորձաքննություն, որն օգտագործում է HASTATUTYUNUMTEGHAVORELU- ն և մինչդատական ​​կալանքը MIJOTSMIAZHAMANAK FORDED IRAVAKIRARARPRAKTIKAYI IRAVACHAPUTYUNEPordzaknnelu անձը բժշկական իրավասության հիմնական իրավասության իրավասության համար  Այնուամենայնիվ, հստակ իրավական կարգավորումների բացակայությունը, հաստատված փաստաբանական պրակտիկայում խնդրահարույց հարցերի առատությունը գործնականում դժվարություններ են ստեղծում իրավապահ մարմինների համար, ինչը որոշ դեպքերում անխուսափելիորեն հանգեցնում է անհատի համամասնորեն սահմանափակումների իրավունքներին և ազատություններին:   Ավելին, հարկ է նշել, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից դատաբժշկական փորձաքննության համար անձի ազատության իրավունքը սահմանափակող որոշումների բացակայությունը, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումների բացակայությունը և համապարփակ գործնական և գործնական հետազոտությունների բացակայությունը: թեմայի ուսումնասիրություն ներքին մասնագիտական ​​գրականության մեջ: բժշկական հաստատությունում անձի տեղակայման ընթացքում կարճ ժամանակահատվածում իրավապահների կողմից կայացված որոշումների օրինականության մասին:  Հետևաբար, ստորև ներկայացված գիտական ​​աշխատանքի շրջանակներում որոշ խնդրահարույց հարցերի քննարկումը, կարծում ենք, կարևոր նշանակություն ունի քննության համար առանձին բժշկական հաստատությունում տեղակայելու համար դատական ​​գործընթացի բարելավման համար: Քրեական դատավարության ընթացքում անձի կամքին հակառակ կամ նրա կամքը հաշվի չառնելու համար կիրառվող դատավարական միջոցները համարվում են հարկադրական միջոցներ, որոնց առկայությունը պայմանավորված է քրեական դատավարությանը բնորոշ հրապարակայնության սկզբունքով [1]:  ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 5-րդ բաժինը նվիրված է դատական ​​հարկադրանքի միջոցներին, որը բաղկացած է ձերբակալման, նախնական կալանքի և դատական ​​հարկադրանքի այլ միջոցների նվիրված գլուխներից:  Ավելին, դատական ​​հարկադրանքի այլ միջոցներ ներառում են միայն պաշտոնավարման ժամանակավոր դադարեցում և ձերբակալում, բայց այդ կերպ դատական ​​հարկադրանքի այլ միջոցներ չեն կարող սպառիչ համարվել: Այսպիսով, օրինակ, գույքի վրա բռնագանձելու դատավարական միջոցը ներառված է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքում քրեական գործով նախաքննության ընթացքում իրականացված քննչական գործողությունների շարքում (բաժին 8), բայց իրականում այն ​​չունի հատկացման հատկանիշ: քննչական գործողությանը բնորոշ ապացույցներ: չի համարվում քննչական գործողություն [2]: Ըստ տեսական գրականության, դատական ​​հարկադրանքի նմանատիպ միջոցները ներառում են խուզարկություն, առգրավում, անձնական խուզարկություն, փորձաքննություն կատարելու նմուշառում և հարկադիր այլ միջոցներ, որոնք սպառիչ չեն:  Սա ներառում է դատաբժշկական, դատահոգեբուժական կամ դատաբժշկական փորձաքննության համար բժշկական հաստատությունում մարդուն տեղավորելու ընթացակարգային միջոցները [3, 4]: Դատական ​​հարկադրանքի միջոցներն իրենց բնույթով դասակարգվում են որպես ֆիզիկական-հոգեբանական հարկադրանքի միջոցներ [5]:   Առաջին խումբը ներառում է անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակող դատական ​​հարկադրանքի միջոցներ ՝ կալանք, տնային կալանք, ինչպես նաև անձին բժշկական հաստատությունում տեղավորելու փորձաքննության ՝ հաշվի առնելով, որ տվյալ դեպքում անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակ է [6]:  Ինչ վերաբերում է երկրորդ խմբին, այն իր մեջ ներառում է դատական ​​հարկադրանքի մնացած բոլոր միջոցները, որոնք սահմանափակում են մարդու ազատությունը հոգեբանական ազդեցության արդյունքում:   Օրինակ ՝ չհեռանալու մասին ստորագրությունը հիմնված է պարտաճանաչ ներկայանալու անձի գրավոր խոստման վրա, որով նա հոգեբանորեն կաշկանդված է չփոխելու բնակության վայրը, իսկ փոփոխության դեպքում ՝ անհապաղ տեղեկացնել քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին: Իրավական պրակտիկայի ուսումնասիրությունը, որը հիմնված է քրեական դատավարության ընթացիկ կանոնակարգերի վրա, ցույց է տալիս, որ միաժամանակ լայնորեն կիրառվում են անձի ֆիզիկական ազատությունը բժշկական հաստատությունում պահելու կամ զննության նպատակով տեղակայելու հարկադրանքի միջոցները:  Այլ կերպ ասած, քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը դատարանին է ներկայացնում փորձաքննության նպատակով անձին բժշկական հաստատությունում տեղավորելու միջնորդությունները և նույն ժամանակահատվածում որպես խափանման միջոց կալանքը կիրառելու միջնորդություններ, որոնք, որպես կանոն, բավարարում է դատարաններին ՝ վկայակոչելով. Օրինակ, թիվ GD1 / 0058/01/16 հարկադիր բժշկական միջոցառումների կիրառման գործի նյութերի ուսումնասիրությունը վկայում է դատական ​​գործողությունների կատարման հետևյալ ժամանակագրության մասին .1. 2016 թ. Սեպտեմբերի 9-ին քննիչը միջնորդություն ներկայացրեց դատարանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանքը կիրառելու մասին: Սեպտեմբերի 19-ին քննիչը որոշում կայացրեց անձի ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննության վերաբերյալ: 2016 թ. Հոկտեմբերի 11-ին քննիչը միջնորդություն ներկայացրեց դատարան `անձի կալանքի ժամկետը երկարացնելու մասին, նշելով, որ նշանակվել է ստացիոնար փորձաքննություն: Անհրաժեշտ էր ապահովել քննվողի ներկայությունը «Նուբարաշեն» հոգեբուժական կենտրոն ՓԲԸ-ում, ինչը դատարանի կողմից քննարկվեց: , 4. 2016 թ. Հոկտեմբերի 20-ին քննիչը միջնորդություն ներկայացրեց դատարան: հոկտեմբերի 21-ից ստացիոնար հետազոտման համար հոգեբուժական հաստատությունում տեղակայելու մասին: Դատական ​​գործողությունների վերոհիշյալ հաջորդականությունից բխում է, որ անձի նկատմամբ միաժամանակ կիրառվել են և՛ բժշկական հաստատությունում տեղաբաշխման հարկադրական միջոցներ ՝ փորձաքննության նպատակով, և՛ կալանքի տեսքով արտահայտված հարկադրական դատավարական հարկադրանք:  Ավելին, հատկանշական է, որ որպես խափանման միջոց կալանավորելու միջնորդությունը չի նշում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածով նախատեսված կալանքի հիմքերի ենթադրյալ առկայությունը, սակայն նշանակված քննության համար անհրաժեշտ է ապահովել անձի ներկայությունը համապատասխան բժշկական հաստատությունը:  Այլ կերպ ասած, ստացվում է, որ կալանքի ժամկետը երկարացնելու միջնորդության քննությունը փաստացիորեն վերածվել է անձին բժշկական հաստատությունում փորձաքննության տեղավորելու միջնորդության քննության ՝ այդպիսով ներկայացնելով դատական ​​վերահսկողության ենթակա մեկ այլ միջնորդություն ՝ կալանքի ժամկետը երկարացնելու միջնորդությունը: Նման մոտեցումն անթույլատրելի է, համենայն դեպս հանգեցնում է անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելու հիմքերի իրավական անորոշությանը:  Այնուամենայնիվ, նույնիսկ եթե քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը հիմնավորեց կալանքի ժամկետը երկարացնելու միջնորդությունը `վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածով նախատեսված մեկ կամ մի քանի հիմքեր, դա նույնն է, թե կիրառվի սահմանափակող իրավական միջոցներ ( այսինքն ստացիոնար հետազոտություն): դատական ​​հարկադրանքի կիրառումը անձին բժշկական հաստատությունում պահելու հետ մեկտեղ պահելու հետ մեկտեղ) չի կարող ապահովել ազատության իրավունքի սահմանափակման հիմքերի իրավական ճշմարտացիությունը (res judicata): Ընդհանուր առմամբ, հարկ է նշել, որ անձի ազատության իրավունքը սահմանափակող հարկադրանքի միջոցների օրինական կիրառման հնարավորությունը չի բացառվում այն ​​դեպքերում, երբ խոսքը վերաբերում է ինքնավար նպատակ հետապնդող ֆիզիկական և հոգեբանական հարկադրանքի միջոցների կիրառմանը:  Օրինակ, երբ կիրառվում է անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակող միջոց, կալանքը նշանակում է դատական ​​հարկադրանքի միջոց, որը սահմանափակում է անձի ազատությունը հոգեբանական ազդեցության միջոցով, հարկադրանքով խուզարկություն (տեսական գրականությունը դասակարգում է որոնումը որպես հարկադրանքի հարկման միջոց) [7] , Այնուամենայնիվ, անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակող մեկից ավելի դատական ​​հարկադրանքի միաժամանակյա կիրառումն անթույլատրելի է, քանի որ երբ հնարավոր է հետապնդվող նպատակին հասնել դատական ​​հարկադրանքի ցանկացած եղանակով, ապա հարկադրական այլ միջոցների կիրառում ՝ նույն նպատակը դառնում է անիմաստ:  Այլ կերպ ասած, անհնար է արդարացնել անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակող մի քանի հարկադրանքի միջոցների միաժամանակյա կիրառումը, երբ կիրառվող հարկադրանքներից յուրաքանչյուրը հավասար հնարավորություն է տալիս չեզոքացնելու անձի կիրառման ողջ ժամանակահատվածում անձին հնարավոր անօրինական վարքի ենթարկելու հնարավորությունը: այդ միջոցը: Վերոնշյալ մոտեցումը հիմնված է Հրաչիկ Աղեկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշման վրա, որ իրավաբանական հիմքերից զրկված անձը չի կարող կրկին «ազատազրկվել» հանցագործություն կամ նոր հանցագործություն կատարելու կասկածանքով: , փախուստը կանխելու հիմքով: Ելնելով այս դիրքորոշումից ՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նույն որոշմամբ, վկայակոչելով անազատության մեջ գտնվող պատիժը կրող անձի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանքը կիրառելու օրինականությունը (այսինքն ՝ անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակող իրավական միջոցների կիրառումը), գտել է. որ «բանտարկյալ պատիժը կրող բանտարկյալը» Եթե անձը մեկուսացված է հասարակությունից, նրա որոշ իրավունքներ սահմանափակված են, ինչը հնարավորություն է տալիս կանխել քրեական հետաքննության ընթացքում նրա ոչ պատշաճ վարքը:  Այս դեպքում մեղադրյալի ռիսկերը `չներկայանալ դատարան, խոչընդոտել արդարադատության իրականացմանը և կատարել հետագա իրավախախտումներ: Այլ կերպ ասած, եթե անձը բանտարկություն է կրում, ի տարբերություն բանտում գտնվող անձի, նրա հնարավորությունը խուսափել դատավարությունից, խոչընդոտել գործի պատշաճ վարմանը կամ քրեական գործունեություն ծավալել հնարավորինս սահմանափակվում է:  Հետեւաբար, ազատազրկման պատիժը կրող անձին կալանավորելու միջնորդությունն անիմաստ է, քանի որ պահանջվող խափանման միջոցն արդեն գոյություն ունի: » Կարծում ենք, որ վերոհիշյալ իրավական դիրքում ներկայացված մոտեցումը կիրառելի է նաև բժշկական հաստատությունում հետազոտման նպատակով տեղակայված անձի պահման դեպքում, երբ անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակվում է հարկադրանքի միջոցների կրկնակի կիրառմամբ:  Այսպիսով, անձին ինչպես բժշկական հաստատությունում տեղավորելու, այնպես էլ որպես խափանման միջոց կալանքը պահելու դեպքում անձի ֆիզիկական ազատության իրավունքն արդյունավետորեն սահմանափակվում է, երբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածով նախատեսված հնարավոր ապօրինի վարքի ռիսկերը նվազագույնի են հասցվում:  Այլ կերպ ասած, ինչպես անձին բժշկական հաստատությունում տեղավորելը, այնպես էլ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելը հավասար հնարավորություն է տալիս չեզոքացնել այդ միջոցներից յուրաքանչյուրի կիրառման ողջ ժամանակահատվածում հնարավոր անօրինական վարքը բացահայտելու հնարավորությունը:   Հետևաբար, հաշվի առնելով, որ բժշկական հաստատությունում մարդուն տեղավորելու համար հարկադրանքի միջոց կիրառելը կարող է հասնել անձի հնարավոր անօրինական վարքի դրսևորումը չեզոքացնելու նպատակին, նույն նպատակին հասնելու համար կալանքի հարկադրանքի կիրառումն անիմաստ է դառնում: , Նշենք, որ ըստ մեր հարցումների, անձի զննումից հետո որպես խափանման միջոց կալանքի մասին իրավապահ պրակտիկան հիմնավորված է նրանով, որ ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածը ՀՀ մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ թույլ է տալիս ազատությունից զրկել: Փաստը հաստատելուց հետո անթույլատրելի է ազատության իրավունքի սահմանափակումը `նրան բժշկական հաստատությունում տեղադրելով ստացիոնար հետազոտություն` այդ փաստը հաստատելու համար:   Հետևաբար, այդ ժամանակահատվածում ազատության իրավունքի սահմանափակումն իրականացվում է խափանման միջոց կալանքը կիրառելով: Այնուամենայնիվ, մեր կարծիքով, օրինական չէ նման հիմնավորման վրա հիմնված իրավական պրակտիկան արդարացնելը, քանի որ այն չի արտացոլում ազատության իրավունքը սահմանափակելու պատշաճ իրավական հիմքը ՝ մարդուն բժշկական հաստատությունում հետազոտության մեջ դնելով:  Մասնավորապես, խոսքն այն մասին է, որ բժշկական հաստատությունում անձին զննելու համար տեղավորելու դեպքում իրավապահը չպետք է ձեռնարկի նպատակ ՝ կանխելու հոգեկան հիվանդությունից կամ հանցագործությունից փախուստը ՝ համաձայն 27 1 1-ին հոդվածի: ՀՀ Սահմանադրությունը սահմանափակում է Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածը: 1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված համապատասխան հիմքերից, բայց այդ հոդվածներում ամրագրված օրինական դատարանի որոշմանը չենթարկվելու ազատության իրավունքի սահմանափակում թույլատրող հիմքերից: Այսպիսով, Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը մի շարք վճիռներում նշել է, որ սահմանափակումը կիրառվում է Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի 5 1 1 (բ) հոդվածում [9], որը պարունակում է անձի ազատության իրավունքը սահմանափակելու երկու հիմք: փորձաքննության նպատակով անձի ազատության իրավունքի մասին: իրավական կարգին չենթարկվելը և 2) օրենքով նախատեսված ցանկացած պարտավորության կատարման ապահովում:  Միայն 2016-ին է Trutko v. Ռուսաստանում կայացրած իր վճռում Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը, ուսումնասիրելով որոշակի քրեական գործի օրենսդրական քննության ընթացքում անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման օրինականության հարցը, գտել է, որ դա քննարկման ենթակա է վերոհիշյալ երկու հիմքերի առաջին մասով ] Այսպիսով, հարկ է նշել, որ անձի հետազոտման նպատակով բժշկական հաստատությունում տեղակայելիս ազատության իրավունքի սահմանափակումը չպետք է քողարկվի նախնական կալանքի կիրառմամբ: Հակառակ դեպքում, կարող է լինել կամայական ռիսկ ՝ անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման, ինչպես նշված է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում:  Այսպիսով, դատարանի կողմից արտահայտված իրավական դիրքորոշումների համաձայն, ազատության իրավունքի սահմանափակումը Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի իմաստով կարող է կամայական դառնալ, երբ ազատության իրականացման սահմանափակման մասին որոշումը չի համապատասխանում հետապնդվող նպատակներին: ազատության իրավունքի սահմանափակմամբ:   Քննարկվող հարցի դեպքում այդ ռիսկն առաջանում է այն դեպքում, երբ որոշում կայացվում է անձի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանքը կիրառելու մասին, իսկ դրա գործողության ընթացքում `բժշկական հաստատությունում հարկադիր տեղաբաշխման միջոցը` փորձաքննության նպատակով: իրականացվում է Հետևաբար, այն դեպքերում, երբ փորձաքննության նպատակով անհրաժեշտ է բժշկական հաստատությունում տեղակայել կալանավորին, խափանման միջոց ընտրված կալանքը վերացվում է մինչև անձը բժշկական հաստատությունում տեղավորվի:  Այսինքն ՝ կալանքը որպես խափանման միջոց կարող է շարունակել գործել մինչև բժշկական հաստատությունում տեղակայելու մասին դատարանի որոշման կատարումը:  Հակառակ դեպքում, երբ կալանքը վերացվի, նախքան դատարանը կքննի անձին բժշկական հաստատությունում տեղավորելու հայցը, դատական ​​կարգով հարկադրաբար տեղափոխված անձի իրավական կարգավիճակն անորոշ կլինի, և եթե միջնորդությունը մերժվի, խնդրահարույց կլինի վերանայել այն: -բռնել անձին նույն փաստական ​​հանգամանքներում: Առաջարկվող մոտեցման համաձայն, երբ կալանավորը դեռ գտնվում է դատարանում `բժշկական հաստատությունում տեղակայման համար` փորձաքննության համար, գերադասելի կլինի, որ դատարանները բնականաբար վերանայեն տեղաբաշխումը մերժելու միջնորդությունը: հարցին.   Մասնավորապես, եթե միջնորդությունը քննելու պահին անձը գտնվում էր անազատության մեջ, ապա որոշման կատարումը դատարանները կպայմանավորեն դատախազի կողմից որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը վերացնելով ՝ օրինականությունը վերահսկող դատախազի կողմից: վարույթ  Հակառակ դեպքում որոշման վերջնական մասում նշվում էր, որ այն ենթակա է կատարման որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը վերացնելուց հետո: Ինչ վերաբերում է առաջարկվող մոտեցման դեպքում առաջացող հնարավոր մտահոգությանը, երբ նշանակված փորձաքննությունը պարզում է, որ անձը մեղսունակ է, այդ դեպքում ինչպե՞ս պետք է քննիչը կրկին դիմի դատարան `նույն հանգամանքներում կալանքը որպես խափանման միջոց օգտագործելու խնդրանքով: ? Համապատասխան եզրակացության դեպքում դա բոլորովին խնդրահարույց չէ, ենթակա է լուծման ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 142-րդ հոդվածի 4-րդ մասի իրավական կարգավորման շրջանակներում:   Մասնավորապես, ըստ վերջինիս, կալանքից ազատված անձը չի կարող նույն մեղադրանքով կրկին ձերբակալվել, քանի դեռ չեն հայտնաբերվել նոր նյութական հանգամանքներ, որոնք հայտնի չեն եղել վարույթն իրականացնող մարմնին մեղադրյալին ազատելու պահին: խնամակալության իրավունք   Ինչպես երեւում է սույն հոդվածի բովանդակությունից, օրենսդիրը, չբացառելով նույն մեղադրանքով անձին կրկին ձերբակալելու հավանականությունը, դա պայմանավորեց անհրաժեշտ նոր հանգամանքների առկայությամբ, այսինքն `իրավապահներին անհայտ հանգամանքներով: մարմինը ազատման հարցը լուծելու հարցում:   Այն դեպքում, երբ քննությունից հետո եզրակացությունը պարզում է, որ անձը խելագար է, այդ հանգամանքն ինքնին նոր է (քանի որ մինչ այդ քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը խելագար չէր հայտնի) և առաջխաղացում (քանի որ քրեական գործով դատավարությունը հնարավոր խելագարության դեպքում վարույթ) ենթարկվելու էր արմատական ​​վերանայման, որը կբացառեր կալանքի օգտագործման հնարավորությունը):  Հետևաբար, մենք գտնում ենք, որ քննության արդյունքում պարզելու մասին, որ անձը մեղսունակ է, վերոհիշյալ իրավական դիրքորոշումների համատեքստում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 142-րդ հոդվածի 4-րդ մասը չի կարող մեկնաբանվել որպես անձին կալանավորելու միջնորդություն որպես խափանման միջոց: կրկին ներկայացնել: Միևնույն ժամանակ, այս աշխատանքի համատեքստում, վկայակոչելով բարձրացված հարցի վերաբերյալ միջազգային փորձը, անհրաժեշտ ենք համարում նշել, որ բացի բժշկական հետազոտման նպատակով մարդուն տեղավորելուց, խնդրահարույց է նաև կալանքը որպես խափանման միջոց այլ օտարերկրյա պետություններում:  Այսպիսով, ընդհանուր առմամբ, ԱՊՀ մի շարք երկրների քրեական դատավարության օրենսգրքերի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ կա՛մ այդ առումով հստակ կարգավորումներ չկան, կա՛մ գործող կանոնակարգերը ցույց են տալիս, որ կալանքը կիրառվում է մեկ բժշկական հաստատությունում տեղակայման հետ մեկտեղ, կամ արհեստականորեն տրված տարբեր կանոնակարգերով: Փորձ է արվում լուծել բարձրացված հարցը, որը վտանգում է անձի ազատության իրավունքի պաշտպանությունը: Օրինակ ՝ հետևելով Մոլդովայի քրեական դատավարության օրենսգրքի դրույթներին ՝ ընդունելի է ձերբակալվածին տեղաբաշխել բժշկական հաստատությունում ՝ փորձաքննության համար: Մասնավորապես, Օրենսգրքի 152-րդ մասը 8-ը նախատեսում է, որ «կասկածյալի (մեղադրյալի) անազատության մեջ գտնվելու դեպքում բժշկական հաստատություն տեղափոխումը փորձաքննության պետք է իրականացվի դատարանի թույլտվությամբ` դատախազի միջնորդությամբ »: , որպես խափանման միջոց: Ընտրված կալանքը չի վերացվում, և դատարանը որոշում է համապատասխան բժշկական հաստատություն տեղափոխումը կազմակերպելու գործառույթը:  Նույնիսկ Ուզբեկստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 247-րդ հոդվածը սահմանում է, որ անձի կալանքի կամ տնային կալանքի երկարացումը բժշկական զննության համար կարող է իրականացվել առանց նրա մասնակցության: Օրինակ ՝ Ռուսաստանի Դաշնության Քրեական դատավարության նոր օրենսգրքի իրավական կարգավորումների համաձայն, որն ուժի մեջ է մտնում Ռուսաստանում կամ նույնիսկ 2019 թ.-ին, կալանավորին ոչ միայն ընդունելի է բժշկական հաստատությունում տեղակայել փորձաքննության, այլ նաև դատական ​​վերահսկողության բացակայություն:   Այսպիսով, Ռուսաստանի Դաշնության Քրեական դատավարության օրենսգրքի 29-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի համաձայն, դատարանը թույլ է տալիս ոչ կալանավորի տեղակայել բժշկական հաստատությունում, որը տրամադրում է բժշկական կամ հոգեբանական օգնություն `անհատական ​​դատաբժշկական կամ դատահոգեբանական հոգեբանական օգնության նպատակով: քննություն   Լեռնային Karabakhարաբաղի Հանրապետության նոր քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետը նույն բովանդակությունն ունի: Այսինքն ՝ վերոհիշյալ կանոնակարգից բխում է, որ այն դեպքում, երբ անձը գտնվում է անազատության մեջ, բժշկական հաստատությունում տեղաբաշխումն իրականացվում է առանց դատարանի թույլտվության, երբ արհեստականորեն փորձ է արվում շրջանցել այս աշխատանքում բարձրացված հարցը: ,  Սակայն այս դեպքում միաժամանակ կիրառվում են ոչ միայն անձի ֆիզիկական ազատությունը սահմանափակող երկու հարկադրանքի միջոցներ, այլ դրանցից մեկն իրականացվում է առանց դատարանի թույլտվության, երբ կիրառվող մոտեցումը չի հակասում Մարդու Եվրոպական դատարանի սկզբունքին: Իրավունքների ազատության կամայական սահմանափակում: թ Դեկտեմբերի 17-ի «Հոգեկան հիվանդների պաշտպանության և հոգեբուժական խնամքի բարելավման մասին» թիվ 46/119 բանաձևի 20-րդ սկզբունքի համաձայն   Վերջինիս խոսքով ՝ այլ համապատասխան մարմնի որոշմամբ բժշկական հաստատությունում են տեղավորվում այն ​​անձինք, ովքեր կարող են հոգեկան խանգարում ունենալ:  Ավելին, «համապատասխան այլ մարմինը» չի կարող նույնացվել նախաքննական մարմնի հետ, քանի որ դա ենթադրում է ինստիտուցիոնալորեն անկախ մարմին, որը չի սահմանափակվում գերատեսչական շահերով, կարող է բացառել նախաքննական մարմնի ՝ անձի տեղակայման իրավունքի չարաշահումը հետազոտության համար բժշկական հաստատությունում: Այսպիսով, ամփոփելով վերը նշվածը, մենք պետք է փաստենք, որ խափանման միջոց կիրառելու նպատակով անձին բժշկական հաստատությունում զննում պահելու փորձը չի կարող օրինական համարվել, այն պետք է վերանայվի, քանի որ որի արդյունքում կափշտակվի որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը `նախքան քննությունը: իրականում բժշկական հաստատությունում տեղադրվելը: ԳՐԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ [2] Վարդանյան Ա., Քրեական դատավարության ընթացքում գույքի վրա բռնագանձման հիմնախնդիրները, Պետություն և իրավունք, թիվ 1 (75), 2017, էջ. 130 [8] ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 11.05.2011 թ. Թիվ EKD / ​​0744/06/10 գործի թիվ 15 գործով Հրաչիկ Աղեկյանի վերաբերյալ որոշում: [9] X ընդդեմ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի որոշում Գերմանիայի գործով 10.12.1975 թ., Թիվ 6659/75 բողոք, Պետուխովան ընդդեմ ՄԻԵԴ-ի վճիռը Ռուսաստանի գործով 02.05.2013 թ., Թիվ բողոք 28796/07, 46-47 կետեր և այլն: [10] Trutko v. ECHR վճիռը Ռուսաստանի գործով 06.12.2016 թ., Թիվ 40979/04 բողոք, թիվ 34 կետ: [11] Մութատիս Մութանդիս Jamesեյմսը, Ուելսը և Լին ընդդեմ ՄԻԵԴ-ի վճիռը Միացյալ Թագավորության 18.09.2012 թ. Գործով, թիվ 25119/09, 57715/09 և 57877/09 բողոքարկումներ, կետեր 191195: Saadi ընդդեմ դատավճիռ ՄԻԵԴ – ի 28.02.2008 թ. Միացյալ Թագավորության [ԳԽ] գործով, թիվ 37201/06 բողոք, 68-74 պարբերություններ: Վարդանյան Առնոլդ ԱՆՁՆԻ և ԲEDՇԿԱԿԱՆ ՀԱՍՏԱՏՈՒՆՅՈՒՆՈՒՄՏԵHAԱՎՈՐԵԼՈՒ խափանման միջոց կալանավորում ։

Ներկայացված հոդվածում քննարկվում են փորձաքննության նպատակով բժըշկական հաստատությունում տեղավորելու և միաժամանակ կալանավորումը կիրառելու  հիմնական  հարցերն  ինչպես  օրենսդրի  ամրագրած  իրավանորմերի,  այնպես  էլ՝  իրավակիրառ պրակտիկայում ձևավորված մոտեցումների տեսանկյունից։
  Հեղինակը  ներկայացնում է նախաքննության ընթացքում անձի ազատության իրավունքի սահմանակափակման հիմքերի վերաբերյալ ձևավորված իրավական անորոշությունը։
   Հեղինակի  համոզմամբ՝  ներկայացված  հոդվածում  բարձարացված  հարցերի  իրավական անորոշությունը կարող է հաղթահարվել՝ ելնելով ՀՀ Սահմանադրությամբ  և  Եվրոպական  կոնվենցիայով  ամրագրված  մարդու  իրավունքների  և  հիմնարար  ազատությունների պաշտպանության գաղափարներից։
