Հասարակության զարգացման ներկա տեղեկատվական փուլում, երբ գլոբալիզացիան, կյանքի տեմպի աճը, քաղաքական, սոցիալ-տնտեսական անկայուն ցնցումները, գոյաբանական խնդիրները մարտահրավեր են նետում հոգեկան առողջ մարդու ձևավորմանը, սոցիալական հարմարվողականության հարցը դառնում է հրատապ:   Մարդիկ բախվում են բացասական իրավիճակների, դառնում են անզոր, անօգնական, կորցնում են իրենց բարոյական կողմնորոշումները:   Հարցն այն մասին, որ այդ ազդեցություններից ոչ միայն մեծահասակները, այլեւ երեխաները ազդում են, ավելի ու ավելի է դառնում, ինչի արդյունքում նրանք ազդում են:   Այս առումով կարող են ձեւավորվել համակարգային բնութագրեր, ինչպիսիք են անձնական անօգնականությունը: Ուսումնասիրության արդիականությունը հիմնականում պայմանավորված է նախազգուշացման և հաղթահարման ռազմավարության մշակմամբ, քանի որ անօգնականությունը շոշափում է երեխայի մտավոր զարգացման բոլոր ասպեկտները ՝ ճանաչողական, հուզական և վարքային, նպաստելով նրա սոցիալական միջավայրին:   Մեր աշխատանքի նպատակն է զարգացնել հոգեբանական ուղիներ `տարրական դասարանների երեխաների անձնական օգնությամբ պայմանավորված խնդիրները հաղթահարելու համար: Վարքային խանգարում Հոգեբանության անօգնականության խնդիրը այս աստիճանի քննարկվել է տարբեր հոգեբանական տեսությունների միջոցով:   Հոգեվերլուծությունը դա դիտում է հոգեվնասվածքային փորձի, հարաբերությունների տեսանկյունից (.. Ֆրեյդ, Ա. Ադլեր, Դ. Վինիկոտ);   Էկզիստենցիալ հոգեբանությունը անօգնականությունը համարում է դժվար իրավիճակներում որոշումներ կայացնելու միջոց, որոնման անկարողություն, պատասխանատվությունից խուսափելու միջոց (Լ. Բիսվանգեր, Վ. Ֆրանկլ, Ռ. Մեյ):   Անօգնականության խնդիրն ավելի համակարգված կերպով `« ձեռք բերված անօգնականության »տեսության շրջանակներում, որտեղ այն դիտվում էր որպես անկառավարելի բացասական իրավիճակներից բխող հոգեկան վիճակ, որն ուղեկցվում է պասիվ վարքով, իրավիճակը փոխելու փորձերի բացակայությամբ: , Հիրոտո, T. Թիսդալ, Լ. Աբրամսոն):   Ձեռք բերված անօգնականության սինդրոմը առաջին անգամ նկարագրել են ամերիկացի հոգեբաններ Մարտին Սելիգմանը և Սթիվեն Մայերը ՝ հիմնվելով շների վրա կատարված փորձերի վրա, երբ էլեկտրական ցնցում ստանալուց հետո շներն այլևս չեն փորձում խուսափել դրանցից: Հետագայում բազմաթիվ ուսումնասիրություններ պարզեցին մարդկանց մոտ այս երեւույթի գոյությունը (Բ. Հանուսա, Ռ. Շուլց, Դ. Հիրոտո): Անօգնականության ֆենոմենը անձամբ ուսումնասիրել են Մ. Սելիգմանը, Ս. Մայերը, անօգնականության տեսության ներկայացուցիչները (DA Gering, EV Vedenea, EV Zabelina, IV Ponomorova, YVYakovl) [1, 2]: «Անձնական անօգնականություն» տերմինը գիտական ​​շրջանակներում մտավ Ա NA Բատուրինը, որն առանձնացրեց անօգնականության երկու տեսակ ՝ և անձնական:   Իրավիճակային օգնությունը ժամանակավոր պատասխան է անվերահսկելի իրավիճակներին:   Անձնական անօգնականությունը անհատականություն-մոտիվացիոն բնութագիր է, որը ձեւավորվում է զարգացման ընթացքում հարաբերությունների փոխազդեցության արդյունքում:   Անձնական անօգնականությունը արտահայտվում է երկփեղկվածությամբ, հուզական անկայունությամբ, գրգռվածությամբ, վախկոտությամբ, հոռետեսական աշխարհայացքով, մեղավորությամբ, ցածր ինքնագնահատականով, փառասիրության ցածր մակարդակով, անտարբերությամբ, պասիվությամբ: շրջապատողների հետ: Սելիգմանը նշում է, որ անօգնականությունը հիմնված է ութ տարեկան երեխաների արդյունավետության վրա:   Նա առանձնացնում է անօգնականության երեք աղբյուր. Եվ արտահայտում է ինքնավստահություն 1: Անբարենպաստ իրադարձություններ ապրելու փորձ, այսինքն ՝ սեփական կյանքի իրադարձությունների նկատմամբ վերահսկողության բացակայություն:   Ավելին, այս փորձը սկսում է ազդել մարդու կյանքի այլ իրադարձությունների վրա, երբ դրանք իրականում հնարավոր է վերահսկել:   Ըստ Ս. Սելիգմանի, անկառավարելի իրավիճակները ներառում են ծնողների վիրավորանքները, սիրելիի կամ կենդանու մահը, ծանր հիվանդությունը, ծնողների ամենօրյա վեճերն ու ամուսնալուծությունները, աշխատանքի կորուստը: մանկավարժներ) (ուսուցիչների կողմից, 2. անօգնական մարդկանց դիտելու փորձ (օրինակ ՝ անօգնական զոհերի մասին հեռուստատեսային պատմություններ): 3. Մանկության տարիներին անկախության բացակայություն, ծնողներին փոխարինելու երեխաների պատրաստակամությունը [4]: Ընտանիքը հիանալի միջավայր է երեխայի անհատականության զարգացման համար: Ընտանեկան դաստիարակության ոճեր. Գերհովանավորչություն, բարոյական պատասխանատվության կոպիտ չարաշահում: Roversնողների վիճահարույց ոճի դաստիարակության հակասական ոճն ազդում է երեխաների աջակցության վրա:   Attentionնողների ուշադրությունը, երեխայի խնամքը երեխայի խնամքին:   Փոխարենը, սահմանափակումները, վերահսկողությունը, երեխաներին չեն սովորեցնում անկախություն և պատասխանատվություն:   Դաստիարակության նման ոճի դեպքում երեխան ի վիճակի է ցուցաբերել նախաձեռնություն, գործունեություն, ինքնուրույնություն, ինչը երեխայի անօգնականության հիմքն է: Անպայմանորեն սահմանափակումները դրվում են, շատ դեպքերում երեխան պահանջում են: Բարձր բարոյական պատասխանատվություն, դաստիարակություն, կարգապահություն, պատասխանատվություն, որը համապատասխանում է երեխայի տարիքին:   Անտեսելով երեխայի շահերը և հնարավորությունները ՝ նրանք երեխայի վրա են դնում ուրիշների բարեկեցության համար պատասխանատվությունը:   Նողները մեծ հույսեր են կապում իրենց երեխայի հետ, և նա վախենում է իրեն հիասթափեցնողներից:  Երեխայի սպասումներն իրականանում են: Նա հաճախ սկսում է հիասթափեցնել, հուզել ծնողներին, ինչի պատճառով երեխայի ինքնագնահատականը ընկնում է, իրեն համարում է անկարող, աստիճանաբար դառնում է անօգնական:   Երեխայի չարաշահումը կարող է դրսեւորվել այն ժամանակ, երբ երեխան բռնության է ենթարկվում, բռնության է ենթարկվում կամ քավության նոխազ է դառնում, կամ այն ​​կարող է թաքցվել, երբ խանգարում են ծնողը և երեխան զգացմունքային սառնությունը, անտարբերությունն ու թշնամանքը: Հոգեկան անկայունություն Դաստիարակության հակասական ոճը ձևավորում է երեխայի խնամքը, դաստիարակության մեթոդները, խրախուսանքներն ու պատիժները, որոնք խաթարում են երեխայի հոմեոստազը:   Նման ծնողների երեխաները համոզված են, որ իրենցից կախված չեն կյանքի պայմաններն ու իրադարձությունները, նրանք չեն կարող որոշում կայացնել և անել ինչ-որ բան, չեն փորձում իրավիճակը փոխել ՝ այդպիսով պահպանելով թվացյալ հարմարավետության վիճակը:   Ինքնօգնության նման պաշտպանիչ գործառույթը թուլացնում է ինքնագնահատականը, քանի որ անձը խուսափում է որոշումներ կայացնելու իրավիճակներից ՝ պատասխանատվություն ստանձնելով դրանց համար, ինչը անձնական անօգնականության կարևոր ցուցանիշներից մեկն է: Հետաքրքիր է, որ դաստիարակության նման ոճերի ազդեցությունն առավել ակնհայտ է տարրական դպրոցական տարիքում, քանի որ այս տարիքում երեխան լիովին կախված է ծնողներից, և մեծանում է անձնական օգնությունը: Բնականաբար, այդպիսի երեխաները հոգեբանական աջակցության կարիք ունեն ՝ պայմանավորված երեխայի զարգացման առանձնահատկություններով և վարքային դրսևորումներով: Պետք է հաշվի առնել, որ վարքի հետ կապված խնդիրները սերտորեն կապված են հուզական և հաղորդակցության խնդիրների հետ, տարրական դասարանների աշակերտներին աջակցելը պահանջում է համապարփակ մոտեցում, հակառակ դեպքում նրանց հետ աշխատանքը դժվար թե տա ցանկալի արդյունքի: Վ.Վ. Շիպովսկայան անձնական անօգնականությունը համարում է բնութագիր, որը բաղկացած է վեց բաղադրիչներից. Վարքային, ճանաչողական, հուզական, խուսափողական սթրես և շփոթություն [5]:     Անհատական ​​անօգնականության պատճառով վարվելակերպի խնդիրները հաղթահարելու համար համարվող հոգեբանական աշխատանքը պետք է իրականացվի տարբեր ուղղություններով. (Փախուստ), 1. երեխայի հուզական ոլորտի կայունացում ՝ անհանգստության և ֆոբիայի մակարդակի իջեցմամբ:   Անհանգստությունը նվազեցնելու համար մկանների լարվածությունը մեղմելու համար հարկավոր է օգտագործել թուլացման մեթոդներ, ապա աշխատել երեխայի ինքնագնահատականը բարձրացնելու ուղղությամբ: Երեխայի հույզերն արտահայտելու տեխնիկան շատ արդյունավետ է, երբ երեխան պատմում է իր հույզերի մասին ՝ թուլացնելով լարվածությունը:   Իռացիոնալ վախերն ու ֆոբիաները հաղթահարելուն ուղղված տեխնիկան և հոգեթերապիան բազմազան են `վարքային (ապազգայունացման մեթոդ), ճանաչողական թերապիա, NLP և այլն: 2. Համարժեքություն: Ինքնագնահատական ​​- selfածր ինքնագնահատականը նպաստում է անձնական անօգնականության ձեւավորմանը:   Այդ պատճառով անհրաժեշտ է աշխատել նրանց հետ, ովքեր վերցնում են դրանք ՝ նպատակ ունենալով փոխել ավտորիտար, հակասական կրթության ոճերը, հովանավորչության կամ դաժան վերաբերմունքը:   Երեխային ներկայացնել տարիքին համապատասխան պահանջներ և ակնկալիքներ, քանի որ չափազանց մեծ պահանջները հիասթափեցնում են, հիասթափեցնում են երեխաներին անձնական անօգնականության անհատականացում է:   Դաստիարակության խրախուսման մեթոդները, որոնք մեղք չեն առաջացնում, բարձրացնում են երեխայի ինքնագնահատականը, նպաստում երեխայի հարմարվողականությանը: Հարաբերությունների բարելավման հիմքը պետք է լինի օգտակար և 3. Ինքնապաշտպանական հմտությունների զարգացում: Ավագ դպրոցի աշակերտի ինքնագնահատականը կարող է համարժեք լինել, բայց ոչ վարպետի ինքնապաշտպանության հմտությունները:   Շատ երեխաների համար դպրոցը առաջին սոցիալական միջավայրն է, որտեղ նրանք մնում են առանց ծնողական վերահսկողության: նրանք պետք է սովորեն պաշտպանել իրենց:   Սկզբնապես երեխան զգում է հուզական և սոցիալական զրկանքների զգացում (զրկանք) (նրան տարել են, նույնիսկ դպրոցից չեն հանի), հետբուհական շրջանն ավելանում է, երեխան մեկուսանում է դասընկերներից: Այս դեպքում երեխան պետք է սովորեցնի կոնֆլիկտային իրավիճակներում, վարքային ռազմավարություն ընտրելու ուղիներ, պնդի սեփական կարծիքը, խոսի, դիմացինին լսի: արդյունավետ վեճերի ընթացքում 4. Հաղորդակցման հմտությունների զարգացում:  Երեխայի կրթության մեջ իմիտացիան կարևոր դեր է խաղում:   Այդ պատճառով հնարավոր է, որ ուսուցիչները և ծնողները անընդհատ մեկուսացված երեխաներին ներգրավեն խմբային աշխատանքի մեջ ՝ այդպիսով ստեղծելով երեխայի համար հաղորդակցման տարածք:   Շփվելով, դիտելով, միմյանցից սովորելով ՝ երեխաները փորձարկում են տարբեր դերեր, խաղեր և ինքնօգնության զարգացում: համագործակցել, կխոչընդոտի 5. Ռեսուրսների ակտիվացումը:   Շրջակա միջավայրի նկատմամբ անվստահությունը, կարիքներից դժգոհությունը, հուզական զրկանքները, ընտանեկան անբարենպաստ հարաբերությունները, կոնֆլիկտները, ամուսնալուծությունները տարրական դպրոցի աշակերտի անձնական անօգնականության դրսեւորման հիմնական պատճառներն են: Դրանք կարող են առաջացնել նյարդայնություն, էնուրեզ, ագրեսիվ պահվածք:   Այդ պատճառով երեխայի ներքին և արտաքին ռեսուրսների հայտնաբերումը, մոբիլիզացումը և ակտիվացումը կարևոր դեր են խաղում տրավմայի հետ կապված խնդիրների հաղթահարման գործում: ապահովում է. 6. Երեխաներին զբաղեցնել, այդ թվում ՝ կյանքի ոլորտը, ինքնասպասարկումը, որը երեխայի մոտ կստեղծի օգտակարության և ինքնավստահության զգացում, ընդլայնել երեխաների հետաքրքրությունների շրջանակը:   Սրանք ընդամենը նպատակ դնելու փորձնական ծրագրեր են, որոնք կարող եք օգտագործել: Այսպիսով, կրտսեր դպրոցի աշակերտների հետ անօգնական վիճակում հոգեբանական աշխատանք իրականացնելիս անհրաժեշտ է ցուցաբերել համապարփակ մոտեցում, աշխատել ինչպես ծնողների, այնպես էլ կրտսեր դպրոցականների հետ, ուշադրություն դարձնել երեխաների ճանաչողական, հուզական և մոտիվացիոն ոլորտների առանձնահատկություններին:   Բարձրացնել ժամանակակից կյանքի անորոշ, անընդհատ փոփոխվող պայմաններին հարմարվողականությունը: Դպրոցականների քայլերը թույլ են տալիս բոլոր քայլերը:   հոգեթերապիաներ, խաղեր, ինքնակարգավորում, վարվելակերպի ձևեր: ։

Հոդվածում  վեր  է  հանվում  կրտսեր  դպրոցականների  մոտ    հոգեվիճակով  պայմանավորված  անձնային  անօգնականության  Կրտսեր  վարքային  խնդիրների  դպրոցականների  անձնային  անօգնականությունն  արտահայտվում  է  նախաձեռնողության,  վարքային  ինքնուրույնության  բացակայություն,  հոգեկան  անկայունության  վիճակ,  նեգատիվիզմ,  կամակորություն,  պասիվություն։
  Վարքային այսպիսի խնդիրների հաղթահարման համար  անհրաժեշտ  են  ազդեցության  համալիր  մեթոդներ  և  եղանակներ՝  հոգեթերապիաներ, խաղեր, վարքի ինքնակարգավորում, դրական գծերի  շեշտադրում  վարքի  խրախուսում,  պիտանելիության  զգացման,  որոշման  կայացման  ընդունակության  ձևավորում, ընտրության հնարավորության տրամադրում։
