Հանցագործների դեմ հարուցված քրեական գործի փուլի ընդհանուր նկարագրությունը Հանցագործության դեմ պայքարը յուրաքանչյուր պետության գերակա խնդիրներից է, քանի որ այն զգալի վնաս է հասցնում քաղաքացիների իրավունքներին, օրինական շահերին, ինչպես նաև ամբողջ հասարակությանը և պետության:  Հանցագործության դեմ պայքարի քրեական քաղաքականության գործիքներից կարևոր նշանակություն ունեն օրենսդրական կարգավորումների կատարելագործումը, սխալ մեկնաբանությունների և բացթողումների շտկումը: Քրեական դատավարության իրավունքի տեսության մեջ նշանակալի տեղ է հատկացվել նաև քրեական գործ հարուցելու փուլին [1]: Չնայած քրեական դատավարության ինստիտուտը բազմիցս ուսումնասիրվել է քրեական դատավարության իրավունքի տեսության մեջ, նախկին օրենսդրության մեջ առկա շատ խնդիրներ չեն լուծվել Քրեական դատավարության օրենսգրքում: Արդյունքում `ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նոր նախագծի (այսուհետ` Նախագիծ) մշակումն ուղղված էր առկա խնդիրների լուծմանը:  Նախագծում հայտնաբերված իրավական կարգավորումներից անպայմանորեն առանձնանում է քրեական գործ հարուցելու փուլը:   Professionalանկացած մասնագիտական ​​քննություն անցկացնելու երաշխիքներից մեկը քրեական արդարադատության ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործումն է:  Հանցագործության մասին հաղորդումների ստուգման գործընթացը կարող է միջոց հանդիսանալ քրեական ռեսուրսների վատնումը կանխելու համար: Վերոգրյալի ապացույցն այն է, որ ՀՀ կառավարությանն առընթեր ՀՀ ոստիկանության ամփոփ տեղեկատվության համաձայն ՝ 2016-ին տարվա ընթացքում գրանցվել է հանցագործության 18,764 դեպք, 2015-ին ՝ 17,043, 2014-ին ՝ 17,546, 2013-ին ՝ 18,333, 15,776 2012-ին, իսկ 16,572-ը `2011-ին [3]:   Համեմատության համար նշենք միայն, որ 2016-ին հաշվետու ժամանակահատվածում միայն 4,895 քրեական գործ է հարուցվել, այսինքն `4 դեպքից մոտավորապես 1-ը:  Ստացվում է, որ հանցագործությունների վերաբերյալ ստացված տեղեկատվության ճիշտ ստուգման ապահովումը կարող է զգալիորեն խնայել քրեական ռեսուրսների վատնումը: Վերոհիշյալ անհրաժեշտությունից ելնելով ՝ քրեական դատավարության սկիզբը ազդարարող հարաբերությունները կարգավորող նորմերը և դրանց իրականացման հետ կապված խնդիրները միշտ եղել են ինչպես դատաբժշկական փորձագետների, այնպես էլ գործնական փաստաբանների ուշադրության կենտրոնում: Ինչպես նշեց Մ. Ս. Ստրոգովիչը, քննարկվող գործունեության միջոցով, քննչական մարմինները, քննիչը, դատախազը արձագանքում են հայտնի հանցագործության դեպքին, եթե անհրաժեշտ է անհապաղ բացահայտել հանցագործին, պարզել և ապահովել նրա քրեական պատասխանատվությունը [5]:  Տեղին է նշել Վ. Յա. Չեկանովի հայտարարությունը, որ պետությունը համապատասխան մարմնի միջոցով նախաձեռնում է քրեական գործի քննություն, արձագանքում է հանցագործության նշաններին ՝ իրականացնելով մի շարք իրավական գործողություններ ՝ հանցագործություն կատարած անձին հայտնաբերելու համար: Դատաբժշկական փորձաքննության այլ փորձագետներ շեշտում են, որ նախաքննությունը, ինչպես նաև քննչական մարմինները որոշում են հետևյալ հարցերի պատասխանը քրեական գործ հարուցելու փուլում: Կա՞ անհրաժեշտ տեղեկատվություն քրեական հետաքննություն սկսելու համար: Ինչպե՞ս արձագանքել իրենց հայտնի դարձած փաստերին, որոնք հանցագործության հատկանիշներ են պարունակում, արդյո՞ք դա անհրաժեշտ է դատական ​​համակարգի միջամտության համար, թե ոչ: [7]   Ս. A. Ըստ Շեֆերի (մենք միանշանակ համաձայն ենք վերջինիս հետ), հաշվի առնելով քրեական դատավարության հրապարակայնության սկզբունքը, քրեական վարույթ հարուցելու իրավասություն ունեցող իրավասու մարմինները և մարմիններն իրավունք չունեն անտեսել հանցագործության որևէ նշան ՝ պատասխանելով դրանց որպես հնարավորինս ակտիվ և արագ: Վերոհիշյալ դիրքորոշումների վերլուծության հիման վրա կարելի է եզրակացնել, որ քննարկվող հարցի էությունը իրավասու պաշտոնատար անձի կողմից կատարված հանցագործության պատշաճ հաղորդումն է կամ նախատեսվող հանցագործությունը, դրանց արագ արձագանքը `հանցավոր հատկությունների առկայությունը, թե ոչ: կարելի է պարզաբանել: Հիմքեր կան քրեական գործ հարուցելու համար: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի գործող օրենսդրության համաձայն `բոլոր քրեական գործերի նախաքննությունը պարտադիր է, որի սկիզբը ազդարարվում է քրեական գործ հարուցելու որոշմամբ` քրեական գործ հարուցելու փուլի արդյունքում:  Փաստորեն, կարելի է պնդել, որ այս փուլն ապահովում է քրեական գործի հարուցման օրինականությունն ու հիմնավորումը, քաղաքացիների իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանությունը, որոնք կարող են խախտվել անհիմն քրեական գործ հարուցելու դեպքում, քանի որ քաղաքացիներն անհիմն կերպով ներգրավված կլինեին քրեական դատավարություններում, հնարավոր է դատական ​​գործընթացներում: [9], մինչ նշված փուլը կարգավորող իրավական կարգավորումները ստեղծում են բազմաթիվ խնդիրներ և հակասական խնդիրներ իրավապահ պրակտիկայում ՝ հանգեցնելով քրեական ռեսուրսների անհարկի կորստի:  Քրեական գործի հարուցման փուլի անկատարության և անարդյունավետության մասին է վկայում այն ​​փաստը, որ այն չի արտացոլվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նոր նախագծում: Այն փոխարինվեց քրեական վարույթ հարուցելու փուլով, որը արմատապես տարբերվում է քրեական գործ հարուցելու փուլից ՝ թե՛ դերով և թե՛ նշանակությամբ, և՛ դրանով պայմանավորված ՝ քրեական դատավարության սուբյեկտների իրավական կարգավիճակով: լիազորությունների և հարցերի լուծման փուլում: Քրեական վարույթ հարուցելու փուլը ազդարարում է յուրաքանչյուր գործի սկիզբը `արտացոլելով յուրաքանչյուր հանցագործության նկատմամբ պետության արձագանքը:  Ստացվում է, որ քննարկվող փուլի ոչ լրիվ իրավական կարգավորումները մի կողմից կարող են հանգեցնել հանցագործության զոհերի իրավունքների սահմանափակման կամ խախտման, թույլ են տալիս հանցագործներին խուսափել քրեական պատասխանատվությունից (օրինակ ՝ գործողության ժամկետը լրանալու հիմքով) վաղեմության ժամկետը), մյուս կողմից, հանգեցնում է ավելորդ սահմանափակումների վատնելուն: Կարծում ենք, որ քրեական գործ հարուցելու փուլը հիմք է դնում ամբողջ քրեական գործի հետագա քննության համար, ուստի օրենսդիրի կողմից այս փուլի իրավական կարգավորումներում թույլ տրված բացթողումները կարող են հանգեցնել անդառնալի հետևանքների ՝ նվազեցնելով հանցագործությունների դեմ քրեական պայքարի արդյունավետությունը: , ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նոր նախագիծը սահմանում է քրեական վարույթի հարուցման փուլը `որպես քրեական դատավարության սկիզբ:   Ի տարբերություն գործող իրավական կարգավորումների ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նոր նախագիծը չի նախատեսում քրեական գործ հարուցելու առանձին փուլ: Նախագծի 173-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ դատախազը և քննիչը պարտավոր են քրեական գործ հարուցել իրենց իրավասության սահմաններում, եթե ենթադրյալ հանցագործության մասին պատշաճ հաղորդում ստացվի ֆիզիկական, իրավաբանական անձից, պետական ​​կամ տեղական ինքնակառավարման մարմիններից: կառավարության մարմինը կամ դրա պաշտոնատար անձը: - հետախուզական գործունեություն իրականացնող մարմնից, քննիչից, դատախազից կամ դատավորից `իրենց լիազորությունների իրականացման հետ կապված: Վերոհիշյալ դրույթի սիստեմատիկ վերլուծությունից բխում է, որ օրենսդիր մարմինը վերապահեց քրեական գործ հարուցելու իրավասությունը միայն դատախազ-քննիչին, ի տարբերություն գործող քրեական դատավարության, երբ քրեական գործ կարող էր հարուցվել նաև քննչական մարմնի կողմից: Մենք գտնում ենք, որ քննչական մարմնին քրեական գործ հարուցելու իրավունք չտալը լիովին հիմնավորված է հետևյալ պատճառներով. Քրեական դատավարության գործող կանոնակարգի համաձայն ՝ քննչական մարմինը նաև իրավունք ունի հարուցել քրեական գործ կամ քրեական գործ հարուցել: գործ  Ստացվում է, որ այն դեպքերում, երբ քրեական գործ հարուցելու հարցը որոշում է քննչական մարմինը, քննիչը կարող է ընդհանրապես տեղեկացված չլինել հանցագործության մասին, այն դեպքում, երբ քրեական գործի նախաքննություն իրականացնող սուբյեկտը ,  Մասնավորապես, այն դեպքերում, երբ քննչական մարմինը որոշում է կայացնում մերժել քրեական գործի հարուցումը, նա նաև կայացնում է վերջնական դատական ​​որոշում տվյալ գործի վերաբերյալ:  Հարց է առաջանում ՝ արդյոք գործի նախաքննություն կատարելու դեպքում քննիչը չի՞ կարող գտնել ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներ, եթե հարցը քննության առարկա է հանդիսանում, որպես քրեական գործի հիմնական դատավարական գործողություններ: պետք է իրականացնի քննիչը: Եթե ​​քննչական մարմինը որոշում կայացնի քրեական գործ հարուցելու մասին, եթե գործը քննիչին փոխանցելու իրավական հիմքեր չկան, 10 օրվա ընթացքում նախաքննություն կանցկացվեր, ապա քրեական գործը կփոխանցվեր քննիչին ՝ նախաքննություն կատարելու համար:   Վարույթն իրականացնող մարմինների առանձնացումը, գործողությունների տարանջատումը, համագործակցության թույլ / անարդյունավետ ձևերը, մասնագիտացման անբավարարությունը, իրավապահ պրակտիկայում առկա թերությունները հանգեցնում են նրան, որ ականատեսները չեն հայտնաբերվել, իրեղեն ապացույցներ չեն հայտնաբերվել, դեպքի վայրում չեն ձեռնարկվում քննչական միջոցառումներ , Շատ հանցագործություններ չեն բացահայտվում: Բացի այդ, նախագիծը ներառում է հետաքննություն. Սահմանադրական հասկացությունների քրեական-դատավարական հարաբերությունների էական փոփոխություններ, մասնավորապես `քրեական դատավարության օրենսգրքում օպերատիվ-հետախուզական գործունեության ներառումը, քրեական դատավարության ընթացքում օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների իրականացման գործընթացը, այն ավելի կանխատեսելի դարձնելու նպատակ: տիրույթ, որը քրեական դատավարության շրջանակներում անձի իրավունքների և օրինական շահերի ապահովման հնարավոր երաշխիքն է:  Հետաքննությունը կդադարի գոյություն ունենալ որպես ինքնավար փուլ, հակառակ դեպքում արդարացված չէ դատական ​​մարմնին քրեական վարույթ հարուցելու իրավունք տալ, որը դադարել է գործել որպես քրեական վարույթն իրականացնող մարմին: Ի տարբերություն գործող քրեական դատավարության, նախագիծը տարբեր մոտեցում է ցուցաբերել պետական-մասնավոր մեղադրանքներով քրեական գործ հարուցելու հարցում:  Մասնավորապես, եթե զեկույցում փաստաթղթավորված արարքը կամ բացթողումը կարող է ենթակա լինել քրեական մեղադրանքի նախնական իրավական գնահատման, որը դասվում է որպես մասնավոր մեղադրանք, քրեական գործ հարուցելու պարտավորությունն առաջանում է միայն այն դեպքում, եթե հաղորդումը ներկայացրել է ենթադրյալ տուժողը կամ նրա նրա ներկայացուցիչը: Դա կատարված ենթադրյալ հանցագործությունը չէ: Այլ կերպ ասած, այն դեպքերում, երբ մասնավոր մեղադրանքների մասին հաշվետվությունը ներկայացրել է ենթադրյալ հանցագործություն չկրած անձը, կամ այդ անձի ներկայացուցիչը չէ, իրավասու մարմնի համար քրեական գործ հարուցելու պարտավորություն չի առաջանում:  Բացի այդ, Նախագծում հաշվի կառնվեն այն փաստը, որ նույնիսկ այն դեպքերում, երբ տուժող կողմի կամ նրա ներկայացուցչի կողմից ներկայացվել է այդպիսի հաղորդում, պետք է հարուցվի քրեական գործ, եթե ենթադրյալ հանցագործը հայտնի չէ Այլ դեպքերի համար, նախագիծը նախատեսում է անկախ ընթացակարգ մասնավոր մեղադրանքների համար, այդպիսի իրավասությունը վերապահելով ենթադրյալ հանցագործության զոհին, որը կարող է քրեական գործ հարուցել դատարան:   Հաշվի առնելով մարդասիրության սկզբունքը պարտականությունը. Մարդու իրավունքների պաշտպանության համար պետության պատասխանատվությունը ՝ դատախազը թույլ է տալիս նախագծին հարուցել քրեական գործ, եթե ենթադրյալ հանցագործության զոհը չի կարող պաշտպանել իր օրինական շահերը իր պատճառով: անօգնականություն կամ կախվածություն ենթադրյալ վնասից: Մենք գտնում ենք, որ արդարացված է մասնավոր մեղադրանքներով քրեական գործ հարուցելու տարբերակված մոտեցումը, քանի որ քրեական վարույթ հարուցելու հիմնական նպատակը, այդպիսով մինչդատական ​​վարույթ հարուցելը, հանրային մեղադրանքներում հանցագործության հատկությունների պարզումն է, հանցագործին հայտնաբերելը հետապնդել նրան, համապարփակ, համապարփակ: անհրաժեշտ պայմաններ և պայմանների ստեղծում դատարանում քրեական գործի քննության համար `հետաքննություն անցկացնելով, ինչպես նաև օրենքով նախատեսված դեպքերում` հաստատելով հետապնդվող անձի անմեղությունը կամ քրեական գործի վարույթը շարունակելու անհնարինությունը: Նախնական դատավարության բովանդակությունը կազմող իրավական հարաբերությունների և գործողությունների ամբողջությունը պետք է ապահովի հետաքննության արագությունը, արագությունը և արդյունավետությունը, ինչը ենթադրում է դատական ​​գործառույթների հստակ տարանջատում `անհատական ​​իրավունքների և ազատությունների առավելագույն պաշտպանության պայմաններում:  Գործող իրավական կարգավորումների համաձայն, մասնավոր դատախազության գործերի իրավական պրակտիկայում առաջանում են մի շարք խնդիրներ, որոնք հանգեցնում են քրեական ռեսուրսների անհարկի վատնումի, իրավասու պետական ​​մարմինների բեռի վրա, ինչը ուղղակիորեն ազդում է պետական ​​հետապնդման դեպքերի արդյունավետության վրա: Ավելին, ընթացիկ քրեական դատավարությունում կան մի շարք բացթողումներ, որոնք փակուղի են ստեղծում իրավապահ մարմինների համար `հանգեցնելով քրեական գործի կարճաժամկետ քննության և հարակից իրավական գործողությունների իրականացմանը: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-5-րդ կետերի համաձայն `« Քրեական գործ չի կարող հարուցվել: Քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, և հարուցված հանցավոր գործունեությունը ենթակա է դադարեցման, եթե դիմողը բացակայում է սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում: գանգատը, և եթե տուժողը հաշտվել է կասկածյալի կամ մեղադրյալի հետ: »  Մեջբերված դրույթների վերլուծությունից պարզվում է, որ ներկայիս քրեական դատավարության օրենսդրությունը, որը պայմանավորված է պակաս հանրային վտանգի փաստով, հստակ տարանջատում և սահմանում է մասնավոր հետապնդման դեպքերի շրջանակը, որոնց համար նախատեսվում է հատուկ դատավարական ընթացակարգ:   Մասնավոր հետապնդման դեպքերը կարող են հարուցվել բացառապես տուժողի բողոքի հիման վրա.  Միևնույն ժամանակ, այն անվերապահ հիմք է ստեղծում քրեական գործը կարճելու համար ՝ բացառելով քրեական գործի հարուցումը, քրեական հետապնդումը դադարեցնելու փաստը, այսինքն ՝ օրենքով նախատեսված դեպքերում բողոքողը (տուժողը) բացակայում է կամ տուժողը հաշտվել է: կասկածյալի կամ մեղադրյալի հետ:  Քրեական դատավարության օրենսգիրքը չի պարտավորեցնում վարույթն իրականացնող մարմնին հաշվի առնել ենթադրյալ հանցագործի կարծիքը քրեական գործը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու որոշում կայացնելիս, ներառյալ `ստանալով նրա համաձայնությունը: չսկսել վարույթ կամ հարուցել վարույթը, ինչը, սակայն, հանգեցնում է իբր հանցագործություն կատարած անձի իրավունքների ոտնահարմանը: Վերոհիշյալ հարցի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում հայտնեց `նշելով, որ վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է մերժել քրեական գործը կամ դադարեցնել քրեական հետապնդումը` 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով նախատեսված հիմքերով: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը: հաշվի առնել ենթադրաբար հանցագործություն կատարած անձի դիրքը: Իրավական պրակտիկայում կան դեպքեր, երբ դիմումատուն մատնանշում է իբր հանցագործություն կատարած անձին, ապա նշում է, թե բողոքողներից ով է վերջինիս դեմ:  Արդյունքում ստեղծվում է մի իրավիճակ, երբ վարույթն իրականացնող մարմինը զրկվում է քրեական գործի քննությունն ավարտին հասցնելու հնարավորությունից, նա պարտավոր է գտնել տվյալ անձին `պարզելու վերջինիս կարծիքը նշված հարցի վերաբերյալ:   Երբեմն անձին գտնելու համար ուղղված գործողությունները չեն գործում, դատավարությունն իրականացնող մարմինը `իրավական խոչընդոտների պատճառով, պարտավոր է կասեցնել գործի քննությունը մինչև ենթադրյալ հանցագործի հայտնաբերումը, եթե հնարավոր չլինի հետաքննությունը շարունակել: հայտնաբերումից հետո, քանի որ զոհը չի բողոքում: ներկայացված Հաշվի առեք մեկ այլ իրավիճակ, որն ուղղակիորեն ցույց է տալիս գործող օրենսդրության անարդյունավետությունը:  Պատկերացրեք մի իրավիճակ, երբ մասնավոր մեղադրանքի մեջ մեղադրվող անձի բողոքի հիման վրա կատարվում է քրեական գործի քննություն, իսկ նախաքննության ավարտին տուժողը հաշտվում է մեղադրյալի հետ:   Այլ կերպ ասած, առկա է վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից ծախսված ռեսուրսների ակնհայտ կորուստ, քանի որ վերջինիս պարտականությունն է դադարեցնել այս գործով քրեական վարույթը: Մենք գտնում ենք, որ կանոնակարգերի նախագիծն ավելի արդյունավետ է, քանի որ վերոհիշյալ տարբերակված դատավարական ընթացակարգը մասնավոր մեղադրանքով քրեական գործ հարուցելու համար. 1. տուժած անձանց զրկում է պետական ​​ռեսուրսները վատնելու հնարավորությունից, քանի որ, բացառությամբ որոշ դեպքերի, իրավասու պետական ​​մարմինը որևէ պարտավորություն չունի հարուցել քրեական գործեր. 2. տուժած անձանց զրկում է մեղադրյալի հետ հաշտվելու իրավունքից. շահագործում է չարաշահումների իրավունքը. 3. Թույլ է տալիս տուժողներին անձնական հայց ներկայացնել դատարան, եթե նրանք ցանկանում են վերականգնել իրենց իբր խախտված իրավունքները, իսկ դատարանում ենթադրյալ հանցագործի հետ հաշտեցումը չի հանգեցնում քրեական ռեսուրսների կորստի: 4. Բողոքարկման բացակայության դեպքում, երբ հայտնի է դառնում ենթադրյալ հանցագործությունը.  Այս դեպքում տուժողի և մեղադրյալի հաշտեցումը չի հանգեցնում քրեական հետապնդման դադարեցմանը: Ամփոփելով վերոգրյալը `մենք գտնում ենք, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նախագծի իրավական կարգավորումները առաջարկում են ավելի արդյունավետ լուծումներ քրեական հետաքննության արդյունքում քրեական ռեսուրսների օգտագործման առումով` ի լրումն դրանց անհարկի վատնումը կանխելու, ապահովելով գաղափարի արագ իրականացում: նրանց բացահայտելը, նրանց նկատմամբ օրինական և ողջամիտ դատավճիռ կայացնելը կախված է արագ, ողջամիտ, օրինական քրեական գործ հարուցելուց [11]: Ավելին, ի տարբերություն գործող իրավական կարգավորումների ՝ տարբերակելով հանրային-մասնավոր մեղադրանքներով քրեական գործ հարուցելու ընթացակարգերը, Նախագիծը սահմանափակել է ենթադրյալ հանցագործների կողմից իրենց իրավունքների չարաշահման հնարավորությունը ՝ առանց պայմանավորելու վերջիններիս կամքով պայմանավորված գործերը: ԳՐԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ Москва, Госюриздат, 1954, գ. 88. Հովսեփյան Ա., Շահինյան Վ., Նախաքննության վարույթի հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարությունում, գիտագործնական ձեռնարկ, Երևան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 2009, էջ: 772 թ. [2] Dilbandyan SA, Անհատական ​​իրավունքների պաշտպանության ապահովում Ան օրինական շահերի պաշտպանություն ՀՀ քրեական դատավարության ընթացքում, մենագրություն, գիտ. խմբ. ՝ zinազինյան Գ.Ս., Երեւան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 2011, էջ. 142: [3] Իրավաբանական վիճակագրություն, URL:  http: //armstat.am/file/doc/99499418.pdf (հասանելի է.  13.08.2017): [4] Սոցիալ-վիճակագրական բաժին, URL:  http: //armstat.am/file/article/sv_12_16a_540.pdf (հասանելի է.  11.07.2017): [8] Շեֆեր Ս.Ա., ապացույցների հավաքույթ խորհրդային խոսակցական գործընթացում: [10] ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մարտի 28-ի թիվ SHD / 0012/11/13 որոշման 2014 թ. Hazազարյան Տիգրան Քրեական դատավարության հարուցման փուլի ընդհանուր նկարագրություն Բանալի բառեր. Քրեական վարույթի հարուցում, քրեական գործի հարուցում, Գրանցում, հանցագործության մասին հաղորդում: ։

Հայաստանի Հանրապետությունում դատաիրավական բարեփոխումների կոնցեպցիայի ընդունմանը զուգընթաց քրեական վարույթ նախաձեռնելու փուլը կարգավորող քրեադատավարական իրավակարգավորումների վերաբերյալ գիտական բանավեճերը նոր թափ են ստացել։
  Համապատասխանաբար, հարց է ծագում, թե ինչ է  անհրաժեշտ հասկանալ քրեական վարույթ նախաձեռնելու հասկացության ներքո, և  արդյոք այն քրեական դատավարության ինքնուրույն փուլ է, թե ոչ։
   Քրեական  վարույթ  նախաձեռնելու  փուլը  նախաքննության  նախատիպն  է՝  ունակ երբեմն որոշելու գործի ելքը։
  Այս իրավիճակը համապատասխանում է գործող  քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված քրեական գործի հարուցման  փուլին, սակայն դրանից էականորեն տարբերվում է։
