Հայ միջնադարյան քնարերգությունը դարեր շարունակ հրապուրել է ինչպես սովորական ընթերցողին, այնպես էլ հետազոտողներին:   Եվ վերակազմակերպման խնդիրները, բովանդակային փոփոխությունները, ժանրի փոխանցումները, խնդիրները չեն կորցրել իրենց գիտական ​​նշանակությունը, քանի որ դրանք թույլ են տալիս հստակեցնել քնարերգության հիմնական աղբյուրի ՝ աստվածաշնչային գրքի ազդեցության ոլորտները, սահմաններն ու ձևերը:   Միջնադարյան մատենագիտական ​​հուշարձանների ցանկացած կապ Սուրբ Գրքի հետ, իր հերթին, կարող է օգտագործվել աստվածաշնչյան քննության բարդ խնդիրները լուծելու, ինչպես նաև աշխարհիկ գրականության կապը պարզելու համար: Հինկտաքարանյան «Երգոց» -ը իր այլաբանական մեկնաբանությունն է տվել իր ստեղծագործական ակունքների ակ. Գրիգոր Նարեկացին վերափոխել է հայ երգը իր հոգատար երգի «Գանձարան» (կամ «Տաղարան») նոր հավաքածուի գանձով, մեղեդիով, մեղեդով և հորդորող (փոխադարձ) կետերով:   Բանաստեղծական կատարյալ արտացոլման և հնարավորինս ստեղծագործական վարպետության արդյունքում «Երգ երգոցը» դարձավ պոեզիայի նոր տեսակի աղբյուր:   Գրիգոր Նարեկացու միջնորդությամբ էր, որ «Երգ երգոց» -ի ազդեցության հմայքը պետք է բացատրեր հայ միջնադարյան «աշխարհիկ վերաիմաստավորումը» և սիրային քնարերգության նվաճումները [12-30]: Քնարերգության պատկերագրական համակարգի Սողոմոն իմաստունի այս ստեղծագործությունն արդեն ուներ հայ իրականության մեջ ուղղակի ընկալման կողմնակիցներ:   Այդ նպատակով Վասպուրականի թագավոր Գուրգենը բազմիցս հորդորում է Գրիգոր Նարեկացուն մեկնաբանություն գրել «Երգ երգոց» -ի վերաբերյալ:   Մյուս կողմից, ավանդաբար համարվող հարսանեկան երգ, այս հոյակապ հյուսվածքն արտացոլում է կնոջ և տղամարդու սերը `կնոջ արտաքին գեղեցկության մանրամասն նկարագրությամբ:   Այն փառաբանում է սիրո գաղափարը, քանի որ ըստ Նարեկացու ՝ երկիրն ավելի պատվաբեր բան չունի, քան տղամարդու կամ կնոջ սիրո փառաբանումը, ուստի այս աշխատանքում պետք է փնտրել Աստծո հավատացյալի խորը հաղորդակցությունը:   Նարեկացու պոեզիայի այս ելակետը հսկայական ազդեցություն ունեցավ միջնադարյան քնարերգության վրա `ինչպես հոգեբանորեն-այլաբանորեն, այնպես էլ ուղղակի-ռոմանտիկ իմաստով: [8-63], [9-78]: Գրիգոր Նարեկացու «Մեկնաբանություն երգերի երգի» միջոցով Ապագա շրջանի հայ քնարերգությունը ժառանգում է «Երգ երգոց» («Քաղցր երգ») բառապաշարի, պատկերագրական համակարգի («Birthdayննդյան երգ») ամբողջ բառապաշարը և սիրային տրամադրությունը («Հարության երգ»):  Եվ ավելի ուշ, երբ պոեզիայում այլաբանությունը կորցնում է իր դիրքը, սիրային դրդապատճառը արագորեն դառնում է աշխարհիկ քնարերգության ամենաբարձր շարքը ՝ չկորցնելով կապը նրա երկու հիմնական աղբյուրների ՝ Գրիգոր Նարեկացու հինգ հատորից բաղկացած «Երգարանի» գործի հետ: Պատմական ավանդների փոխանցումը հստակ երեւում է անանուն բանաստեղծի «Songոն Կարապետի երգը» պոեմում (10-րդ դար), որտեղ Հերովդեսի դուստրը նկարագրվում է հետևյալ կերպ. Հերկը ծալվում է իշխանի նման: Նրա աչքերը ծածկված են ծիրանով: Լանջի բշտիկը հիշեցնում է լեռների ծաղիկները: Եվ այտից մի վարդ վառեց, ինչպես կծած նռան [10-205]: Այս օրինակում Անանուն բանաստեղծի վրա այդքան ազդեցություն չի թողնում «Պոեզիայի երգը», գյուտերը, որոնք համարյա նույն ինքնությունն օգտագործելով վկայում են Նարեկացու բանաստեղծական գյուտերի մասին, որոնք դեռ աստիճանաբար տարածվում են X դարում: NarekatsiGrigororkan Հայ մշակույթի ծաղկման կիլիկյան շրջանում (1080-1375) հոգատարն աստիճանաբար ստանում է իր արժանի տեղը: Վերարժեվորվում են հին աշխարհի գիտությունը, փիլիսոփայությունն ու արվեստը:   Ուշադրության կենտրոնում են մարդկային աշխարհի մասերի ՝ Դավթի Սաղմոսները, Իմաստուն Սողոմոնը, Առակներ, clesողովող և Երգ Սողոմոնի մեկնաբանությունները: Կիլիկիայի երկու հայտնի գործիչներ ՝ Ներսես Շնորհալին և Ներսես Լամբրոնացին, վերարժեւորելով Գրիգոր Նարեկացու գրական վաստակը, նպաստեցին հեղինակի ստեղծագործության ճանաչմանը և տարածմանը: Մարգարեությունների մատենագետ Գրիգոր Նարեկացու պոեզիայի ազդեցության ներքո Ներսես Շնորհալին իր ստեղծագործական ներշնչանքով [17-146-147] բարձրացրեց հոգևոր երգը ՝ լայնորեն օգտագործելով «Երգ» երգը հմայիչ համարներին նվիրված Կույս Մարիամ Հռիփսիմե:   «Երգ Սուրբ Հռիփսիմեին» վերնագրում Հռիփսիմեն, որպես «Երգ երգոց» -ի հարս, անխափանորեն կապված է փեսացու Քրիստոսի հետ:  Յուրաքանչյուր բանաստեղծություն ավարտվում է կրկնակի «օ, Սուրբ Հռիփսիմե» -ով, որտեղ Հռիփսիմեն երգվում է որպես թագուհի, գարնանային ծաղիկ, անուշահոտ վարդ, փեսայի աղջիկ, արեգակնային արդարության հարս: Սիրո ուրվականը տենչում է փեսային `վառվող սրտով, բոցավառ սիրտով` լի փեսայի հանդեպ սիրով: Հարսը լի է գեղեցկությամբ Որդու թագավորի համար, որը սուրբ Հռիփսիմեից է [5-254]: Մարիամ Աստվածածինը ներկայացված է առավել նուրբ գույներով «Ավետարանի երգը» շարքում: Դրախտը Աստծո ծաղիկ է, նարդոսը հոգու մեջ անուշահոտ է, հովիտը պայծառ շուշան է, Աղբյուրը ՝ չորսից գետ [18-166]: Ներսես Շնորհալու շարականները, ինչպես Գրիգոր Նարեկացու «Birthնունդ» պոեմը, քնարերգություններ են արտասահմանյան գրականության ներմուծողի անտրամաբանական ընկալումների սահմաններում: Կնոջը համեմատում են բնության յուրօրինակ երեւույթների հետ:   Նման պատկերներով լի են Հովհաննես Թլկուրանցի և Գրիգորիս Աղթամարցիի տողերը: Կույս Մարիամի ՝ որպես մայր, Հռիփսիմեի ՝ որպես պատմական կերպարի բանաստեղծական պատկերները կամուրջ են, որով պատկերազարդման միջոցով «Երգ երգոց» բառապաշարը խորապես կապված է աշխարհիկ սիրային քնարականի հետ: ծաղիկներ, դառնում են «Երգերի երգը» հարսնացուի և փեսայի պատկերագրության գլխավոր հերոսների գլխավոր խորհրդանիշները:   Ձեռագրերի աղբյուրներում «Երգ երգոցը» ձեռագրերի աղբյուրների լուսանկարներում արտացոլված է Աստվածածնի հարսնացուի (ձեռ. Թիվ 206, 1318) [14-914] ձևով, հարսնացուի փեսայի հոյակապ պատկերներով (ձեռագիր ՝ ոչ): 2706, 1668-1669) 31-32]: Պոեզիան, ինչպես Հարսի այլաբանական կերպարը, սկսում է օգտագործվել աշխարհիկ գրականության մեջ ՝ պատմական սգի ժանրում:   Գրության այս տեսակը հիմնավորվել է Ներսես Շնորհալու «Ողբ Եդեսիո» -ով:  Երբեմնի փարթամ Եդեսիան ներկայանում է որպես հարս, որի ամուսնական մատանին ու առագաստը թալանվել է, նա կորցրել է փեսային: Նույն համեմատությունը մենք տեսնում ենք «Երուսաղեմի ողբը» գրքում Գրիգոր Կրտսերի շարքում: Նրանք խմեցին կաթն ու գինին, որոնք հոսում էին իմ երկու կրծքերից ... Եվ նրանք զարդարում էին ինձ որպես փեսա [6-281]: Հատվածն իր զգայունությամբ թափանցում է ձեռագրերի հուշերը:   Բանաստեղծական հմտություններ ունեցող բանաստեղծները հյուսում են գեղարվեստական ​​գեղեցիկ պատկերներ ներկայացնող չափածո հուշեր, որոնցից ոմանք ունեն գրական արժեք:   Ներսես Շնորհալին ունի հանգավոր հուշեր Սողոմոնի «գ Երգ Առակներ» գրքերի համար: Ներսես Շնորհալին: Երգչի («Երգ երգոց») հուշագրությունն այնքան գեղեցիկ է (նկատի ունեմ «Երգ երգոց»), ինչքա՞ն է վայելում ճշմարտության խոսքը: Սողոմոնի երգը, Սա պետք է կոչվի Երգ երգոց, Որ փեսայի երկնային սիրահարը կամուսնանա հարսնացուի հետ [19-175]: Նույնիսկ «Երգ երգոց» -ի ազդեցությունը նկատելի է Սողոմոնի «Առակներ» հուշագրության վրա: Փեսան իջնում ​​է անձրևանոցին, համբուրում լույս Արփին ՝ Կուրին անվանելով Աստծո հնագույն քաղաք [19-388]: ՄՄ-ն «Երգերի երգ» ժանրի միահյուսման հմայիչ օրինակ է: հմր. 1418 Հավաքածուի հետագա ստացող Մովսեսի հուշերի ամփոփում (1280):   Գրիչ-բանաստեղծն իրեն փեսա է համարում, իսկ ձեռագիրը ՝ հարս, որի հետ կապված է սերը:   Այս օրինակում «Երգ երգոց» -ի գլխավոր խորհրդանիշը հարսանեկան առարկան է [11-500]:   Հավանաբար, գրողն անգիր գիտեր, թե ինչպես կարելի է պահանջել հատվածներ «Երգ երգոցից», այնպես որ կարող ենք ասել, որ բանավոր ավանդույթը նույնպես նպաստում է «Երգ երգոց» -ի տարածմանն ու ստեղծագործական յուրացմանը: 12-րդ դար Խաչատուր անունով սաղմոսերգուն «Կենդանի ձայնով շատ ու շատ պատճառներով» «Երգի համար երգի» մասին լսելուց հետո հավաքում է մի ապրանք (MM. No. 1897):  Ստացվում է, որ հոգեւորականները նույնիսկ իրենց բերանով վկայեցին, որ «Երգ երգոցը» ընկալվում էր ուղղակիորեն: «Մյուսներն ասում էին մեր ուսուցիչներին.« Եթե անապատի պետը (Պողոսը) իր ձեռքում ունենար այս ագահությունը ստացած մեծ թվով մարդիկ, նրանք կերած կլինեին խոտը, որովհետև տանջելու էին հարսնացուին և փեսան «  Եվ նա բազմիցս նախատեց նրանց և չկարողացավ հավանություն տալ նրանց »[16-119b-120a]: 13-14-րդ դարեր Սիրային պոեզիայում վարդը և բուլգալը գալիս են փոխարինելու հարսն ու փեսայի մյուս պատկերներին: Վերջինիս վրա նկատելի է ինչպես արեւելյան պոեզիայի, այնպես էլ «Երգ երգոց» -ի ազդեցությունը [1-135, 152]: Երբ 14-րդ դարի վերջին Կիլիկիայում գրական շքեղությունը մարեց, մշակութային վերականգնման դերը ստանձնեց Թաթ վանքը Գրիգոր Թաթացու ղեկավարությամբ (ծաղկման ժամանակաշրջաններ. 1365-1415):   Նա գրել է «Երգ երգոց» երգի արժեքի լուծում-մեկնաբանություն, որը հավանաբար ազդել է Թաթացու քրոջ աշակերտ Առաքել Սյունեցու որդու վրա:  «Երգ երգոցը» հղկվեց մեր միջնադարյան ցանկացած բանաստեղծի գրչի հպման տակ և Առաքել Սյունեցու նման փայլելու համար:   «Երգ երգոց» -ի հինգ մասերի այլաբանական մեկնաբանությունների հեղինակը անդրադարձել է ինչպես [2-73-74] քարոզներին, և բանաստեղծական ոգեշնչմանը ՝ հյուսելով տողեր, որոնք ընկալվել են որպես սիրային պոեզիայի իրական նմուշներ, որոնք բարձր են գնահատվել և թարգմանվել ռուսերենի մեջ [2-2, 40-67]:   Առաքել Սյունեցուբանի ստեղծագործական ժառանգությունը բնութագրվում է նրանցով, ովքեր ստեղծվել են «Երգոցոց» -ի ազդեցության տակ («Ես անհանգստանում եմ քո սիրով», «Ահա, ես փափագում եմ քեզ», «Ահա մեծ սար Jaահագին»), որոնցում սիրո շատ մասեր թաքնված են Առաքել Սյունեցին «Adamkbook» - ի իր հուշերում խորը ջերմությամբ խոսում է Գրիգոր Թաթացու մասին, որն ինքնադրսեւորվելու համար օգտագործում է «Երգ երգոց» -ի պատկերագրական համակարգը: Ես փափագում էի քո սերը, համբուրիր բերանս: Քանզի իմ սիրտը ծարավ է, խմիր քո գինին [3-2]: Եթե ​​մի պահ մոռանանք, որ խոսքը ռաբբի Գրիգոր Թաթացու մասին է, ապա այն կարող է ընկալվել որպես սիրային երգ: Իրենց նրբությամբ ու գեղեցկությամբ, որպես «Երգ երգոց» -ի բանաստեղծական վարպետության փայլուն նմուշներ, աչքի են ընկնում Աստվածամորը նվիրված բանաստեղծությունները:   «Ես խանգարում եմ քեզ իմ սիրով» վերնագրված բանաստեղծությունը անձնական սեր է, որի ազդեցությունը նկատելի է հետագա շրջանի սիրային քնարերգության մեջ: Առաքել Սյունեցին ներկայացրեց այաթոլլա միտքը `« Իրապես ցանկալի Քրիստոսին »խորագրով Քրիստոսին:   Առաքել Սյունեցին այստեղ նորամուծություն է անում: Նա շարքում «Երգ երգոց» -ի էությունը ներկայացնում է որպես բանաստեղծական տան առաջին տող: Trueշմարիտ կարոտ Քրիստոսի, Քո ծաղկած լեռների վրա, Անուշաբույր խունկ, Պայծառ լույսով շողացող, Ձյան տեսողություն, սպիտակեցված [4-1-2]: «Երգ երգը» ինքնաստեղծ բանաստեղծական հատվածներով հյուսելու այս ձևը լայնորեն կիրառվել է 15-16-րդ դարերում: Առաջին քնարերգու Գրիգորիս Աղթամարցուն:   Ալեգորիկ կերպով, առանց ինքնատիպության երգած սերը հեղինակի պոեզիայում փայլում է հյութեղ պատկերներով ու թարմ շնչով: Բանաստեղծություն Սուրբ Աստծո մայր Աստծո Չնայած ես քնած եմ, բայց ես սիրտս արթուն եմ, Այրվող կամ քո սիրո մեջ, Լույսի տաճար, Սուրբ Կույս մայր [7-169]: Գրիգորիս Աղթամարցին ստեղծել է այս բանաստեղծությունը Առաքել Սյունեցու «Դեպի իսկապես ցանկալի Քրիստոս» պոեմի ակնհայտ էֆեկտով:  Հետևյալ տողերը ստեղծվել են «Երգ երգոց» -ի անմիջական ազդեցության ներքո. «Սուրբ Աստվածածնի երգ Աղթամարցի կաթողիկոսին» («Թագավորի փակ այգի ...») և «Գրիգորիս Աղթամարցի կաթողիկոսի խոսքը» ( «Ահա մեր այգիները ծաղկել են»):   Գրիգորիս Աղթամարցին Աստծո մայրիկին նվիրեց գեղեցիկ բանաստեղծություններ, որոնք առավելապես ազդված են Առաքել Սյունեցու կողմից: Գրիգորիս Աղթամարցու ամենահանրաճանաչ արհեստական ​​ստեղծագործություններից մեկը «Ահա մեր պարտեզը ծաղկեց beginning» սկիզբով բանաստեղծությունն է, որը սցենարների մեծ մասում ավելացնում է «Երգ երգոց» [2-73-74]:   «Երգ երգոց» -ի ազդեցությունն այս երգում ամենաուժեղն է: Խիստ այլաբանական իմաստով դա այլեւս չի ընկալվում: Այս բանաստեղծությունը սիրո զգացմունքի հիմն է, բնության գերագույն մարդկային բնույթ:   Հավանաբար այդ պատճառով է, որ Վիեննայի մատենադարանը 1604-1626թթ. հմր. 797 ձեռագիրն ունի «Սուրբ Գրիգոր Կաթողիկոսից Ախթամարի Սուրբ Աստվածածին» վերնագիրը, ինչը ցույց է տալիս, որ գրողները ցանկանում էին ամեն կերպ ընդգծել բանաստեղծության այլաբանական իմաստը: Գրիգորիս Աղթամարցի բանաստեղծություններում կա «Երգ երգոց» ազդեցության երկու շերտ: Առաջինը ՝ ուղղակի փոխազդեցությունն է, երբ «Երգ երգոց» -ի էությունը ներմուծվում է երգի հյուսվածքի մեջ, մյուսը ՝ ավելի թույլ էֆեկտ: Այստեղ արտացոլված է ձվի միջնորդավորված «Երգարանի» միայն պատկերագրական համակարգը:   «Երգ երգոց» -ի հիման վրա այս պատկերներն այլեւս որպես այդպիսին չեն ընկալվում, նրանք չեն դառնում ամբողջ բանաստեղծության հիմքը: «Կարմիր-սպիտակ խնձոր անտառում, / iraիրարի յուղը հոյակապ է»:   Կամ ՝ «Ես թափառեցի գիշերվա կեսին, / աղաչեցի և գտա աչքերիս լույսը» Գայլ [13-12]: Հավանական է, որ Գրիգորիս Աղթամարցուրցի «Երգ երգոց» ստեղծագործությունից ստացված արտահայտությունները արդեն պատրաստի նշաններ են բանաստեղծի երեւակայության մեջ, որոնց օգտագործումը աստիճանաբար դառնում էր անսովոր միջնադարյան հայ քնարերգության համար, որը դժվար էր տարբերակել:   Այս խորհրդանշական պատկերները սկսեցին օգտագործվել ոչ այնքան մարմնավոր երեւույթներով թեմատիկ առարկաներ պատկերելու, որքան ինքնապատկերման միջոցների համար: «Երգերի երգը» շարունակում է մնալ ոգեշնչման աղբյուր ուշ շրջանի հոգատար, աշխարհիկ գրականության համար: Մենք նկատում ենք 16-րդ դարի ազդեցությունները: երկրորդ կեսից `18-րդ դար: գրականության մեջ [20-81, 147, 166-170, 190, 196, 607], բայց այդ ժամանակաշրջանի հսկայական քանակությամբ նյութը դեռ ձեռագրի տեսքով է ՝ ամբողջությամբ ուսումնասիրված չէ:   Այդ պատճառով «Երգ երգոց» -ի ազդեցությունների քննությունը թողնում ենք վերոնշյալ դարաշրջանի համար մեկ այլ առիթի: Հինքթաքարանի «Երգ երգոց» ազդեցության ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս հետևյալ եզրակացությունները կատարել. «Երգ երգոց» -ի բանաստեղծական վարպետության առաջին դրսևորումները հայ միջնադարյան քնարերգության մեջ Գրիգոր Նարեկացու «Մեկնաբանություն երգերի երգի» և Բանաստեղծություններ Նրանք Աստվածաշնչի հետ միասին հեղափոխեցին միջնադարյան հայ պոեզիան ՝ շրջանառության մեջ դնելով «Երգ երգոց» -ի ամբողջ համակարգը, որը լայնորեն օգտագործվում էր հետագա քնարերգուներ Ներսես Շնորհալու, Առաքել Սյունեցու, Գրիգորիս Աղթամարցիի և այլոց կողմից: բ «Երգերի երգ» -ի պատկերային համակարգը սկզբից զգուշորեն օգտագործվում է: Բանաստեղծներն ավելի շատ կառչում էին բնօրինակից ՝ ստեղծելով կայուն բանաստեղծական տարրեր ՝ «Երգ երգոց» -ի բնական ինքնաստեղծ հատվածները միահյուսելով:  Առաքել Սյունեցին շրջանառության մեջ է դրել այս բանաստեղծական շրջանառությունը, որը շարունակաբար գործածվել է Գրիգորիս Աղթամարցու բանաստեղծություններում: գ «Երգ երգոց» -ի խորհրդանիշները աստիճանաբար «թափանցում են» ինչպես պատկերապատման, այնպես էլ պատմական փորագրության հուշարձանների, ձեռագրերի հուշագրությունների ու պատմական մասունքների մեջ ՝ ստեղծելով երեւակայական հնարավորությունների լայն շրջանակ: ։

Գրիգոր  Նարեկացու  ստեղծագործությունը  և  հատկապես  նրա  անդրանիկ  երկը՝  «Երգ  երգոցի  մեկնությունը»,  ստեղծագործական  լայն  դաշտ  բացեցին  թե՛  հոգևոր  և  թե՛  աշխարհիկ  գրականության  (մասնավորապես  քնարերգության)  համար։
   Հինկտակարանյան  «Երգ  երգոցի»  ազդեցությունները  նկատելի  են  Ներսես  Շնորհալու,  Ներսես  Լամբրոնացու,  Առաքել  Գրիգորիս  Աղթամարցու  ստեղծագործությունների վրա։
  «Երգ երգոցի» պատկերային համակարգը  զգալիորեն  ազդում  է  ինչպես  միջնադարյան  սիրային  քնարերգության,  այնպես  էլ  փաստական  ատաղձ  ունեցող  պատմական  ողբերի  և  հիշատակարանների ժանրերի վրա։
