PARՆՈՆԵՐԻ ԴԵՐԸ ԵՐԵՎԱՆԻ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆԻ ԴԻՄՈՐԴՆԵՐԻ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԸՆՏՐՈՒԹՅԱՆ ԳՈՐԸՆԹԱՈՒՄ Հայ իրականության պատմական և սոցիալական պայմանները կապված են հասարակության տարանցիկ բնույթի զարգացման, ինստիտուցիոնալ փոփոխությունների հետ: Վերջին քսանհինգ տարվա ընթացքում, ԽՍՀՄ փլուզումից ի վեր, տեղի են ունեցել լայնածավալ ինստիտուցիոնալ և տնտեսական փոփոխություններ, որոնք ազդել են կրթության ինստիտուտի վրա:  2008 թվականին Հայաստանի Հանրապետությունում իրականացվեց հանրակրթության ոլորտի բարեփոխում: Ստեղծվեց ավագ դպրոցի առանձին համակարգ, որի առաքելությունն է 1-ին հիմնական «մասնագիտական ​​կրթության» դերը խաղալը:   Ավագ դպրոցի համակարգի ներդրմանը զուգահեռ սկսեցին աշխատել մասնագիտական ​​կողմնորոշման կենտրոնները:   Armenianամանակակից հայ իրականության մեջ ավագ դպրոցի աշակերտների մասնագիտության ընտրության գործընթացը հիմնված է հասարակության մեջ բարձրագույն կրթության բարձր արժեքի վրա, որն արտացոլվում է մի շարք երևույթներում, ինչպիսիք են բուհեր դիմող ուսանողների թվի անհամապատասխանությունը: Հայաստանի տնտեսության պահանջները:   Մեկ այլ հակիրճ օրինակ `դաստիարակների ինստիտուտի առկայությունը, դրա ընդլայնումը և այդ ոլորտի մասնագետների բարձր աշխատավարձը:  Ըստ այդմ, Երեւանի ավագ դպրոցի աշակերտը սոցիալականացվում է մի միջավայրում, որտեղ մեծ նշանակություն և ուշադրություն է դարձվում մասնագիտության ընտրության գործընթացին:   Այս ուսումնասիրությունը կենտրոնանում է ընտանեկան միջավայրի և դեռահասների ընտրության միջև կապի ուսումնասիրության վրա: Հետազոտության մեթոդաբանությունը 8 ֆոկուս խմբեր են անցկացվել բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների դիմորդների հետ (4-ը `տղամարդկանց, 4-ը` կանանց, դի 4-դիադիկ-թեմատիկ հարցազրույցներ դիմողների ծնողների հետ):   Հետազոտության տեսամեթոդական հիմքը Պ.Բուրդիուի Կոնստրուկտիվիստական ​​ստրուկ 1 «Ավագ դպրոցների համակարգի կայացման ռազմավարական ծրագիր», 2008, http: //www.edu.am/index.php?id=1465&topMenu=-1&menu1=9&menu2=129: տորալիզմը, մասնավորապես ՝ habitus- ի տեսությունը 2 և M. Weber- ը հասկանում է սոցիոլոգիան, մասնավորապես սոցիալական գործողությունների տեսությունը 3:   Ըստ Մ.Վեբերի, սոցիոլոգիան որպես գիտություն ձգտում է հասկանալ և մեկնաբանել սոցիալական գործողությունը, այդպիսով բացատրելով դրա ընթացքն ու ազդեցությունը:   Այս տեսանկյունից յուրաքանչյուր սոցիոլոգիական հետազոտություն ուղղված է սոցիալական գործողության մեկնաբանմանը և բացատրությանը, ընտրությունը մասնագիտության ընտրությունը պետք է առաջին հերթին մեկնաբանվի որպես սոցիալական գործողություն. Մ. Ըստ Վեբերի դասական սահմանման, որը ենթադրում է սուբյեկտիվ իմաստ գործող գործող անձի կողմից կողմնորոշումը դեպի մյուսը 4: Հաբիթուսի տեսության ներքո մասնագիտության ընտրությունը համարվում է ոչ թե որպես ուղղակի միջոց `« նպատակ-նպատակ »կառուցվածքով, այլ որպես բարդ սոցիալական խաղ:   Պ.Բուրդյոն նշում է. «Չկա ավելի ազատ, միևնույն ժամանակ ավելի պարտադիր բան, քան լավ խաղացողի գործողությունը» 5:  Այս տեսանկյունից, մասնագիտության ընտրություն կատարող գործակալը մի կողմից ազատ է և՛ մասնագիտություն ընտրելու, և՛ այդ ընտրությունը կատարելու ռազմավարություն, իսկ մյուս կողմից սահմանափակվում է «խաղի» պայմաններով: մասնագիտություն ընտրելու մասին:   Հնարավոր գործելակերպի անկանխատեսելիությունն ու բազմազանությունը խոսում են հաբուսի կողմից տրված հարաբերական ազատության և այդ բազմազանության սահմանափակման մասին `նույն հաբուսի« շրջանակների »կամ սահմանների առկայության մասին:  Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս հաշվի առնել տվյալ դեպքում գործնական պրակտիկան, մասնագիտության ընտրությունը ինչպես իր ներքին բազմազանության, այնպես էլ արտաքին սահմանափակումների տեսանկյունից:  Այս տեսանկյունից, այս հետազոտության նպատակը կարող է ավելի մանրամասն վերաիմաստավորվել որպես մասնագիտություն ընտրելու եզակի, պատմականորեն սահմանված սոցիալական խաղի տրամաբանության ուսումնասիրություն, այդ խաղում ներգրավված գործակալների ռազմավարություն, համալսարան դիմորդներ և նրանց ծնողները. Professionնողների դերի ընկալումը մասնագիտության ընտրության հարցում `երեխաներ. Տարբեր առարկաների հետազոտությունները ապացուցում են, որ ընտանիքը կարևոր դեր ունի երեխայի կրթության և մասնագիտության մեջ: 2 Տե՛ս Burdie P.," Practical օրինակը ", SPb:  Алетейя, 2001 թ. XX դ., Մ.  1996 թ., Գ. 455-491.4 Նույն տեղում: 5 Burdje P., «Nachala», Մ. 1994, էջ 96. Որոշումներ կայացնելիս 6.   Ֆոկուս խմբերի վերլուծությունից պարզվեց, որ չնայած ընտանիքի ներսում մասնագիտություն ընտրելու հարցի քննարկումների բնույթը ընտանիքից ընտանիք տարբերվում է, այնուամենայնիվ, համալսարանի ուսանողները սովորաբար նշում են ընտանիքը, հիմնականում ծնողները, որպես մասնագիտության ընտրության հիմնական մասնակից: , Theնողների հետ լիակատար փոխհամաձայնությունից սկսած `սկսած մասնագիտության ընտրության հարցում խորը բախումից` համալսարան դիմող ուսանողների արտահայտությունները հիմնականում ընդգծում են ծնողների հետ հարաբերությունների երկու կողմերը: Առաջինը ծնողների կարծիքի ՝ որպես հղումների օգտագործումն է, ինչը երեխաների մոտ դիտվում է որպես անվիճելի, ոչ բացատրական մոտեցում:  Երկրորդ ասպեկտը, որն արտահայտվում է դիմումատուների կողմից իրենց մասնագիտության ընտրության գործընթացում ծնողների դերի ընկալմամբ, ծնողների համաձայնություն ստանալու անհրաժեշտությունն է:   Pնողների համաձայնությունը երեխայի կողմից դիտվում է որպես գործողության որոշակի լեգիտիմացում: Ավելին, դա արտահայտվել է ինչպես այն հարցվողների շրջանում, որոնց մասնագիտության ընտրությունը համաձայնեցվել է ծնողների կարծիքի հետ, այնպես էլ այն հարցվողների շրջանում, ովքեր հակված են հակառակվել ծնողների կարծիքին: Նման իրավիճակներում անհանգստություն կա ծնողների անհամաձայնության վերաբերյալ, տատանման վիճակ. Ապագայում ծնողների համաձայնությունը դեռ որոնվում է:   Այս ֆենոմենը մի կողմից կարելի է մեկնաբանել որպես արժեքային ռազմավարություն, որը պայմանավորված է երեխաների հարգանքով իրենց ծնողների նկատմամբ `ելնելով ընտանեկան հիերարխիայում նրանց կարգավիճակից, մշակութային նորմատիվ կարգից, մյուս կողմից` որպես ռացիոնալ ռազմավարություն: նախապատրաստում ՝ հաճախելով դասախոսների, հետագայում սովորելով համալսարանում: Եղել են նաև մի քանի դեպքեր, երբ հարցվողները չեն շեշտել ծնողների համաձայնության հնարավորությունը: Նրանք կա՛մ նշում էին ծնողների հետ խորհրդակցության բացարձակ բացակայությունը, կա՛մ շեշտում էին անձնական նախասիրությունների կարևորությունը ՝ անկախ ծնողների «դեմ» կամ «կողմ» լինելուց:  Նման դեպքերը հազվադեպ են, խորը Լրիվ մեկնաբանության համար անհրաժեշտ է կատարել առանձին դեպքերի խորը ուսումնասիրություն, սակայն հարկ է նշել, որ նման դեպքերի առկայությունը տանում է դեպի 6 Տե՛ս Splete H., & Freeman-George A. , «Ընտանիքի ազդեցությունը երիտասարդների կարիերայի զարգացման վրա ենթադրում է, որ որոշ ընտանիքներում խրախուսվում է թաքնված կամ բացահայտ, գիտակցված կամ անգիտակից որոշում կայացնելու անկախությունը, երբ մասնագիտություն ընտրելու համար ծնողների համաձայնությունը չի պահանջվում, և ծնողների կարծիքը գնահատվում է որպես արժեքավոր, բայց ոչ առաջնորդող գործոն: Բարձրագույն կրթության գնահատումը և դրա գենդերային հեռանկարը parentsնողների հետ հարցազրույցները ցույց են տվել, որ ծնողների համար բարձրագույն կրթության բացակայության պայմաններում բարձրագույն կրթություն ստացող երեխան դիտվում է որպես ապագայում ֆինանսական ապահովության միջոց:  Այս պարագայում մասնագիտության ընտրության քննարկման ամենակարևոր խնդիրը հետագայում աշխատանք ունենալու հնարավորությունն է:  Ավելին, հետաքրքիր է, որ այս պարագայում հետագա աշխատանքի բնույթն օգտագործվում է հիմնականում հիերարխիկ դիրքի տեսանկյունից, և բարձրագույն կրթությունը համարվում է պարտադիր պայման `« ուրիշի տակ »աշխատելուց խուսափելու համար:  Այստեղ կա նպատակային կապ, որտեղ նպատակ ունի ֆինանսական անվտանգությունը, և դրան հասնելու ճանապարհը բարձրագույն կրթությունն է, սակայն ռազմավարությունը սահմանափակվում է անձնական փորձի ընդհանրացմամբ: Higherնողը, չունենալով բարձրագույն կրթություն և աշխատելով ուրիշի առաջնորդության ներքո, նախընտրում է տեսնել իր երեխային այդ ղեկավար պաշտոնում, քանի որ «առաջնորդ լինելը» հավասարազոր է ֆինանսական ապահով լինելու հետ, և չեն դիտարկվում ֆինանսական անվտանգության հասնելու այլընտրանքային միջոցներ: Բարձրագույն կրթություն ունեցող ծնողները նշում են, որ դպրոցից հետո համալսարանում ուսումը շարունակելը ինքնադրսեւորվելու, կյանքի փորձ ձեռք բերելու, ինչպես նաև նոր միջավայր ստեղծելու հնարավորություն է:  Այս պարագայում մասնագիտություն ընտրելու ռազմավարությունն ավելի ընդգծված արժեքային բնույթ ունի, քանի որ ուսուցումը որպես այդպիսին արժեքավոր է ՝ անկախ դրա արդյունքից:   Նպատակասլացությունն արտահայտվում է նաև այն դեպքում, երբ այդ ֆակուլտետի ծրագրի հիման վրա նախապատվությունը տրվում է որոշակի ֆակուլտետի (օրինակ ՝ ԵՊՀ ֆիզիկայի ֆակուլտետին), որը հնարավորություն է տալիս ուսանողներին սկսել աշխատել:  Տարբեր կրթական մակարդակ ունեցող ընտանիքների ընկալումների տարբերությունների վերաբերյալ այս դիտարկումները վկայում են այն մասին, որ մասնագիտություն սոցիալական գործողության ձի ընտրելու ռազմավարությունն ու իմաստը տատանվում են `կախված ընտանիքի ծնողների կրթության մակարդակից, ինչպես նաև մասնագետի հաջողությունից: կարիերա Նկատվել է, որ ծնողները տարբեր սեռի երեխաների նկատմամբ տարբերակված ռազմավարություն ունեն ՝ պայմանավորված գենդերային դերերի վերաբերյալ իրենց ընկալմամբ:  Եթե ​​տղաների դեպքում ծնողների սպասելիքները կապված են հետագայում «ընտանիք պահելու» և լավ վարձատրվող աշխատանք ունենալու հետ, ապա աղջկա դեպքում շեշտը դրվում է ավելի շատ ինքնարտահայտման վրա, բայց այստեղ նույնպես կա թույլատրելի բազմազանության որոշակի սահման: Օրինակ ՝ ծնողները, ովքեր գտնում են, որ իրենց դուստրը տաղանդավոր է, կարող են իրենց ուժերը փորձել արվեստում, սակայն նրանք հետ են պահում աղջկան թատերական համալսարան ընդունվելու մտքից, քանի որ, ըստ նրանց, նա ռեժիսորի աշխատանք չի գտնի: Հայաստանում  Այսպիսով, ընդհանուր առմամբ, բարձրագույն կրթության և կարիերայի ընտրության ռազմավարության երկու նպատակ կա. Բարեկեցիկ ապագայի ապահովում, ներքին բավարարվածության մակարդակի ապահովում և ինքնարտահայտում: Հարցված ծնողների շրջանում մայրերի մոտ նկատվել է ավելի արդյունավետ մոտեցում մասնագիտության ընտրության հարցում, քան հայրերի:  Մայրերը ցանկություններ են հայտնել, որ երեխան պետք է շարունակի իր կրթությունը այս կամ այն ​​մասնագիտության մեջ ՝ պայմանավորված այդ մասնագիտության «հաճույքով», «դուր գալով» և այլն:   Հայրերն ավելի հակված են իմաստավորել իրենց մոտեցումը կա՛մ հեռանկարային բանական վերաբերմունքի, կա՛մ երեխայի մասնագիտության ընտրության հարցում հատուկ ներգրավվածության բացակայության ռազմավարության միջոցով:   Նման դեպքերում ծնողը իր դերը տեսնում է մի կողմից որպես ֆինանսական, իսկ մյուս կողմից `որպես հոգեբանական հիմք, որը թույլ կտա երեխային ապագայում արտահայտվել այնպես, ինչպես նպաստի նրա ինքնաբավարարման զգացողությանը, իսկ հատուկ մասնագիտության ընտրությունը մնում է երեխային:  Ավելին, տղաների նկատմամբ առաջին մոտեցումն ավելի ցայտուն է, քան աղջիկների, իսկ բարձրագույն կրթության ՝ որպես ինքնարտահայտման ձի ընկալումը բնորոշ է բարձրագույն կրթություն ունեցող ծնողներին: Անդրադառնալով բարձրագույն կրթության գնահատմանը ՝ հաշվի առնելով Պ.Բուրդիուի այն սկզբունքը, որ «հասկանալ, թե ինչ է սովորույթը, հնարավոր է միայն համատեղել այն սոցիալական պայմանները, որոնցում այն ​​ձևավորվել է (միևնույն ժամանակ ստեղծելով սեփական ձևավորման պայմաններ) ) սոցիալական պայմանների հետ, որում այն ​​ձևավորվել է »7, պետք է նշել, որ ժամանակակից հայ հասարակությունում դպրոցահասակ երեխաների ծնողները ներկայացնում են վերջին սերունդը, որի սովորույթը, մասնավորապես կրթության ոլորտում, ծագել է ԽՍՀՄ-ում, սոցիալական համակարգում այն ​​պայմաններում, երբ դպրոցից աշխատանքային կյանքին անցումը տեղի էր ունենում այլ կերպ, համապատասխանաբար, ուներ բարձրագույն կրթության այլ իմաստ: գնահատումը  Կարելի է ենթադրել, որ ներկայիս իրավիճակում բարձրագույն կրթության գնահատումը պայմանավորված է նրանով, որ սովետական ​​բարձրագույն կրթությունը հանդես է եկել որպես ապագայում աշխատանք ունենալու հնարավորության երաշխիք, կյանքի բավարար պայմաններ ստեղծելու երաշխիք:  Ներկայումս սոցիալական այլ պայմաններում այս միջավայրը փոխանցվում է երեխաներին, որոնք, սակայն, կապված են ներքին բախման հետ, որը մի կողմից կապվում է բարձրագույն կրթության հետ, մյուս կողմից ՝ ծնողների պակաս հաջողակ օրինակի հետ: Արդյունքում, երեխան կանգնած է ընտանեկան սովորության շրջանակներում գործելու խնդրի առաջ, ինչը ենթադրում է բարձրագույն կրթություն ստանալ, և միևնույն ժամանակ չի ցանկանում հետևել ծնողներից, ովքեր «ձախողվել են» երեխայի մոտ: տեսակետ.   Նման դերային բախման պայմաններում լուծումը երեխայի սեփական ցանկություններն են, որոնք ունեն ավելի արդիական կողմնորոշում նրա տեսանկյունից և հակում դեպի որոշակի մասնագիտություն (այդ մասնագիտություններից են `ծրագրավորման, շուկայավարման, բիզնեսի դասընթացներ): Այն դեպքերում, երբ մասնագիտության ընտրությունը կարող է դիտվել որպես ավանդական գործողություն, երբ երեխան ընտրում է իր ծնողի կամ հարակից որևէ մասնագիտություն, ծնողների մասնագիտական ​​սովորությունը վերարտադրվում է: Այստեղ դեր է խաղում սոցիալական փորձը, որը հանդես է գալիս որպես մթնոլորտի որոշակի շրջանակ:  Անհրաժեշտ է հաշվի առնել այն դեպքերը, երբ ծնողները համոզում են երեխային շարունակել իրենց մասնագիտությունը: Նման դեպքերում երեխաների ներկայացումը կարող է համարվել որպես կոլեկտիվիստական ​​մշակույթի արտահայտում `ընտանիքի ներսում ծնողի դերի առումով, որպես ընտանեկան հիերարխիայի գլխում ընտրության գործակալ:  Հարկ է նշել, որ ծնողների հետ տարաձայնությունների փորձը խոսում է միայն տվյալ ընտանիքում այդ մշակույթը կոտրելու միտման մասին, մինչդեռ որպես հավաքական մտածողության ավելի ցայտուն ձև, մենք կարող ենք դիտարկել այն դեպքերը, երբ երեխան նույնիսկ չի էլ մտածում գնալ ծնողների կարծիքի դեմ: Երեխայի ծնող-երեխա փոխհարաբերությունների ռազմավարություն Ընտանիքում երեխա-ծնող հարաբերությունների տարբեր ձևեր են ձևավորվում ՝ կախված նրանից, թե որքանով են ծնողները սահմանափակում իրենց երեխային իրենց ընտրության հարցում ՝ արդյոք երեխան հակված է ընդունել կամ չընդունել այդ սահմանափակումները:   Ֆոկուս խմբերից ստացված տվյալները հնարավորություն տվեցին բացահայտել մասնագիտության ընտրության հարցում երեխայի և ծնողների հարաբերությունների հետևյալ ռազմավարությունները .1. առարկա, 2. սահմանափակում, 3. համագործակցություն, 4. մասնակցության բացակայություն, 5. դիմադրություն: Ենթակայության կատեգորիան ներառում է այն իրավիճակները, երբ երեխայի ապագա մասնագիտության ընտրությունը կատարել են ծնողները, ամբողջությամբ կամ գրեթե առանց հաշվի առնելու երեխայի կարծիքը և ցանկությունը:  Հատուկ իրավիճակները տարբերվում են միմյանցից: Որոշ դեպքերում մասնագիտության ընտրությունը կատարվում է ծնողների խնդրանքով, և երեխան, փորձելով արդարացնել հնազանդությունը սեփական դրդապատճառով, ժամանակի ընթացքում հետաքրքրություն է գտնում այդ մասնագիտության նկատմամբ:   Այլ դեպքերում ծնողները թույլ չեն տալիս երեխային ընտրել իր նախընտրած մասնագիտությունը. Երեխան ենթարկվում է ծնողների կարծիքին `որոշ դեպքերում ընտրելով իրենց նախընտրածի մասնագիտությունը, իսկ որոշ դեպքերում` պարզապես ընդունելով ծնողների նախընտրած մասնագիտությունը: Սահմանափակման կատեգորիան ներառում է այն իրավիճակները, երբ երեխան ընտրել է մասնագիտությունը ծնողների կողմից նախկինում տրված սահմաններում:   Այս դեպքում երեխան ստիպված է, հաճախ անգիտակցաբար, ընտրել ծնողների կողմից առանձնացված մի քանի հնարավոր տարբերակներից, իսկ մյուս մասնագիտությունները դուրս են մնում երեխայի հնարավոր տարբերակների ցուցակից: Համագործակցության կատեգորիան ամենալայնն է, քանի որ հայտնաբերվել են ծնողների և երեխաների համագործակցության շատ հատուկ ձևեր մասնագիտություն ընտրելիս:   Այս կատեգորիան ներառում է բոլոր իրավիճակները, երբ մասնագիտություն ընտրելու որոշումը փոխհամաձայնեցված է: Այն բավարարում է ինչպես երեխային, այնպես էլ ծնողին:  Որոշ իրավիճակներում երեխաները դիմում են իրենց ծնողներին և խորհուրդ ստանալու համար, որպեսզի նրանք կարողանան որոշում կայացնել իրենց մասնագիտության / համալսարանի ընտրության վերաբերյալ: այլ իրավիճակներում երեխաները ընտրում են իրենց մասնագիտությունը և դիմում են իրենց ծնողներին `համաձայնեցնելու համար:  Այս դեպքում ընտրությունը չի կարող համարվել վերջնական առանց ծնողների համաձայնության: Parentնողը գործում է որպես հաստատող: Չմասնակցելու կատեգորիան առանձնացվել է պայմանականորեն `հիմնվելով մեկ դեպքի վրա, երբ պատասխանող կողմը նշել է ծնողների խորհրդատվության բացակայությունը:  Հիմնական շեշտը դրված է սեփական նախասիրությունների և հետաքրքրության վրա, ինչպես նաև ապագա աշխատանքի կոնկրետ գաղափարի վրա: Դիմադրության կատեգորիայի մեջ ներառեք այն իրավիճակները, երբ ծնողները դեմ են երեխայի ընտրությանը, իսկ երեխան չի գնում զիջումների ՝ պաշտպանելով ընտրությունը:  Իրավիճակները տարբերվում են ՝ կախված երեխայի վստահության աստիճանից: Որոշ դեպքերում, շատ վճռական դիրքորոշում ունենալով, երեխան կարողանում է համաձայնության գալ ծնողների հետ, որոշ դեպքերում երեխան տատանվում է ծնողներին հակադրվելու մտադրության մասին, չի ձեռնարկում կոնկրետ գործողություններ ՝ միևնույն ժամանակ չհեռանալով ընտրված մասնագիտության մեջ կրթության շարունակման գաղափարը:  Այս կատեգորիան ներառում է նաև դեպքեր, երբ ծնողների միջև տարաձայնություններ կան `երեխայի ապագա մասնագիտության վերաբերյալ կարծիքների բախում: Oneնողներից մեկը պաշտպանում է երեխայի ընտրությունը, իսկ մյուսը դեմ է դրան:  Նման իրավիճակները բնութագրվում են երեխայի և ծնողներից մեկի կողմից «կոալիցիայի» ձևավորմամբ, որն աշխատում է մյուս ծնողին փոխելու համար: Վերոհիշյալ նկատառումների և տվյալների վերլուծության արդյունքում ենթադրվում է, որ կարիերայի ընտրության ռազմավարությունը տարբերվում է `կախված տվյալ ընտանիքի ծնողների կրթական մակարդակից, ինչպես նաև նրանց մասնագիտական ​​կարիերայի հաջողությունից:  Նշված վարկածի ստուգումը քանակական չափման կարիք ունի: Լիլիթ Իսկանդարյան PARՆՈՆԵՐԻ ԴԵՐԸ ԵՐԵՎԱՆԻ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆ ԴԻՄՈՐԴՆԵՐԻ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԸՆՏՐՈՒԹՅԱՆ համար Հիմնաբառեր. Համալսարան դիմորդ, բարձրագույն կրթություն, մասնագիտության ընտրություն, ռազմավարություն, կենսամակարդակ, ծնողի ամփոփում: ։

Հոդվածում ներկայացված են որակական հետազոտության արդյունքները, որոնք ցույց  են տալիս, թե ինչպես են Երևանի ավագ դպրոցներում սովորող բուհ դիմորդների ծնողները  մասնակցում իրենց երեխաների՝ մասնագիտության ընտրության գործընթացին, ինչպես են  բուհ դիմորդներն իմաստավորում ծնողների դերն այդ գործընթացում, և ինչպիսի փոխհարաբերման ռազմավարություններ են ձևավորվում երեխաների և ծնողների միջև մասնագիտության  ընտրության  հարցի  շուրջ։
   Չնայած  ծնողների  հետ  փոխհարաբերման  ռազմավարությունները տատանվում են լիարժեք համագործակցությունից մինչև խոր կոնֆլիկտ, այնուամենայնիվ  ծնողներն  առանցքային  դեր  են  խաղում  երեխաների  մասնագիտության  ընտրության գործընթացում։
