Նախաբան։
   Սարսանգի  ջրամբարը  գտնվում  է  Արցախում՝Մարտակերտի  շրջանում՝  Թարթառ  գետի  հոսանքում։
   Կառուցվել  է  1970թ.  և  շահագործման  հանձնվել  1976թ.-ին։
   Ջրամբարի  վրակառուցված  է  Սարսանգի  ջրէկ-ը2  (հզորությունը՝  110  մեգավատտ)։
 1 Հիդրո - ջրային, ջրի ուժով աշխատող2 ՀԷԿ - հիդրոէլեկտրակայան - ջրի միջոցով էներգիա ստանալու համար նախատեսված կայանՋրամբարը  ծառայել  է  ոչ  միայն  էլեկտրաէներգիա  ստանալու,  այլևդաշտերը ոռոգելու համար։
 Ստեփանակերտից  շուրջ  60  կմ  դեպի  հյուսիս  տեղակայված  ենԱրցախի Հանրապետությունում խոշորագույն՝ Սարսանգի ջրամբարն ուջրէկ-ը,  որն  ապահովում  է  հանրապետության  էլեկտրաէներգիայիպահանջարկի 60%-ը։
 Պատվարի  բարձրությունը  120  մետր  է,  երկարությունը՝  550  մետր,իսկ  ստորին  հատվածի  լայնությունը՝  շուրջ  500  մետր։
   Ջրամբարիտարողությունը  շուրջ  600  մլն.  խորանարդ  մետր  է,  որից  կարելի  էօգտագործել  մոտ  550  մլն.  խմ-ը,  այսինքն՝  գրեթե  50  մլն.-ը  ջրամբարիմեռյալ  ծավալն  է,  որը  չի  թույլատրվում  օգտագործել  այլ  նպատակներիհամար [1]։
 Նման  պատվարներն  աշխարհում  շատ  քիչ  են,  այդպիսիք  հիմապարզապես չեն կառուցում։
   Պատվարի կառուցման ժամանակ բետոն չիօգտագործվել։
  Ջրէկ-ը երկու միավորից է բաղկացած՝ յուրաքանչյուրը 25մգվտ հզորությամբ։
 Արցախում  կայանը  հզորությամբ  առաջին  ջրէկ-ն  է։
   Այնապահովում  է  հանրապետության  էլեկտրաէներգիայի  պահանջարկի 40-ից մինչև 60%-ը, իսկ նոր ջրէկ-ների հետ միասին՝ 70%-ը։
 Ջուրը սեզոնային է օգտագործվում։
  Մարտից գետերի մակարդակըսկսում  է  բարձրանալ  և,  համապատասխանաբար,  նաև  ջրամբարի  ջրիմակարդակը։
 Կայանի  աշխատանքը  սեզոնային  է.  ձմռանը,  երբէլեկտրաէներգիայի սպառման ծավալներն աճում են, ջրառը մեծանում է։
 Տարվա  տաք  եղանակներին  ավելի  քիչ  էլեկտրաէներգիա  էարտադրվում։
  Ոռոգման սեզոնը սկսվում է ապրիլին և ավարտվումօգոստոս-սեպտեմբերին։
  Ամռան շրջանում ջուրը հավաքվում է [3]։
 է  Սարսանգի  և  Թրղե-1Ներկայումսէլեկտրաէներգիայի  արտադրությունն  Ընկերություննիրականացնումջրէկ-ների  միջոցով։
 Ընկերության հիմնական ակտիվը Սարսանգի ջրէկ-ն է, որը կառուցվել է1976թ.  ԼՂՀ  հիմնական  գետի՝  Թարթառի  վրա,  և  համարվում  է  նախկինԽՍՀՄ  լավագույն  և  սարքավորումներով  առավելագույնս  հագեցած ջրէկ-ներից մեկը։
 Սարսանգի  ջրէկ-ը  տեղակայված  է  Սարսանգի  ջրամբարի  վրա։
 Վերջինս  ունի  500  մլն.  մ3  արդյունավետ  ծավալ։
   Ամբարտակիբարձրությունը  և  լայնությունը  կազմում  են  համապատասխանաբար  730 մ և 550 մ, որը նույնիսկ եվրոպական երկրների շարքում համարվումէ ամենաբարձրերից մեկը։
 «ԼՂՀջրային  պաշարների2010թ-ի  ապրիլին  շահագործման  է  հանձնվել  Թրղե-1  ջրէկ-ը,  ևԸնկերությունը այսօր իրականացնում է լայնածավալ ներդրումներ երեքջրէկ-ների՝  Մատաղիս-1,  Մատաղիս-2,  Թրղե-2,կառուցմանուղղությամբ։
 ծրագրիշրջանակներում  նախատեսվում  է  2011թ-ի  ընթացքում  ավարտինհասցնել  կառուցվող  ջրէկ-ների  շինարարական  աշխատանքները։
 Թրղե-1  ջրէկ-ի  շինարարության  ծրագրի  արժեքը  կազմել  է  շուրջ  832.5մլն.  ՀՀ  դրամ,  որն  իրականացվել  է  բաժնետոմսերի  առաջինտեղաբաշխումիցհաշվին։
 Ստորև  ներկայացվում  են  Թղրե-1,  Թրղե-2,  Մատաղիս-1  և  Մատաղիս-2ջրէկ-ների տեխնիկական ցուցանիշները [2]։
 յուրացում»ներգրավվածսեփականմիջոցներիՄեր  կարծիքով  տվյալ  պարագայում  ջրէկ-ի  աշխատանքներըարդիական  են,  և  լուրջ  ներդրման  դեպքում  կլուծի  ամբողջ  Արցախիէլեկտրամատակարարման  մատչելիության  հարցը,  որը  ևս  ահռելիկարևորություն ունի Արցախի համար։
  Սակայն այս պարագայում պետքէ  զգույշ  և  հետևողական  լինել,  որպեսզի  Թարթառ  գետին  չհասցվիէկոլոգիական վնաս։
 130  մ  հողե  պատվար  ունեցող  հսկա  ջրամբարում  ժամանակինլցված է եղել ավելի քան 600 մլն. խմ ջուր [3]։
 Այժմ ջրամբարը լցված է այնքան ջրով, որքան որ ռիսկերը թույլ ենտալիս։
   Իսկ  ռիսկերը  վերացնելու  համար  անհրաժեշտ  է  իրականացնելվերականգնողական  լուրջ  աշխատանքներ,  բայց  դա  դեռ  բավարարպայման  չէ.  միայն  տեխնիկական  թերությունները,  ըստ  նախնականգնահատման արդյունքների, 35-40 մլն. դոլար կարժենա։
 Աղյուսակ 1.Թղրե-1, Թրղե-2, Մատաղիս-1 և Մատաղիս-2 ջրէկ-ների տեխնիկականցուցանիշներըԲնութագրերՉափմանմիավորԹրղեջրէկ -1Թրղեջրէկ -2ՄատաղիսՄատաղիսջրէկ -1ջրէկ -2ԴրվածքայինբնութագրերմվտԷլ․էներգիայի միջինԲազմամյաարտադրանքմլն.կվտ/ժամՀաշվարկային ճնշումմՀաշվարկային ելքմ3/վրկՏարփկան ջրհոսքիծավալմլն. մ3Ջրային ագրեգատներիթիվհատԴերիվացիոնխողովակաշարիերկարությունԴերիվացիոնխողովակաշարիկմհատ/մմԱրցախը իր միջոցներով վերականգնել է որոշ հատվածներ և այժմէներգետիկ նպատակներով օգտագործում է։
 Համոզված  ենք,  որ  եթե  մենք  ջրամբարը  լցնելու  և  այդ  ջուրըոռոգման նպատակներով օգտագործելու հնարավորություն ունենայինք,ապա  Մարտակերտում  7000  հա  հող  կա,  կոռոգեինք  ու  հսկայականարդյունքանգամմերձարևադարձային  կուլտուրաներ  աճեցնել,  որի  նախագիծը  այժմմշակման  փուլում  է  գտնվում։
   Սակայն  ենթակառուցվածքների  ևհիդրոտեխնիկական  կառուցվածքների  անմխիթար  վիճակը  թույլ  չիտալիս դա իրականցնել։
 կստանայինք.այնտեղկարողէինքՈւսումնասիրությունների  արդյունքում  էլ  պարզ  դարձավ,  որջրամբարն ամբողջությամբ ջրով լցնելը հղի է մեծ վտանգներով։
  Իսկ եթեվտանգները  հաշվի  չառնենք  և  ջրամբարը  մինչև  վերջ  լցնենք,  ու  այնփլուզվի,  հետևանքներն  ավելի  աղետալի  կլինեն  հենց  Ադրբեջանիհամար,  քանի  որ  այդ  հատվածներում  ադրբեջանական  շատ  ավելի  մեծբնակավայրեր  կան,  քան  հայկական  կողմում։
   Իսկ  վնասված  հողերնուղղակի անպետք կդառնան։
 Մեր  նպատակը  պետք  է  լինի  Թարթառ  գետի  ջուրը  հիմնականումտեղափոխելը  դեպի  Սևան,  բայց  մինչ  այժմ  դեռ  ոչ  մի  քայլ  այդուղղությամբորանհրաժեշտություն է։
 իրականացվում,գտնումինչըչիենք,Սարսանգի  ջրային  հանգույցը,  որի  մեջ  մտնում  են  Սարսանգիջրամբարը,  ջրային  էլեկտրակայանը,  Մատաղիսի  ջրամբարն  ուոռոգման համակարգը՝ ջրանցքների և ջրատարների իր ամբողջությամբ,շահագործման  է  հանձնվել  1977-ի  վերջին։
   Այս  ջրային  հանգույցըկառուցվել էր հիմնականում ոռոգման նպատակով։
 Սարսանգի ջրամբարից սնվող ջրանցքներն ավելի քան 100 հազարհեկտար  էին  ոռոգում։
   Դրա  հիմնական  մասը,  սակայն,  նախկինինքնավար  մարզի  սահմաններից  դուրս  էր։
   Ավելի  պարզ՝  համակարգիմեծ մասը գտնվում էր ինքնավար մարզի տարածքում, սակայն նրա բուննպատակը  մարզի  հարակից  տարածքների  ոռոգումն  ապահովելն  էր։
 Իսկ  էլեկտրաէներգիայի  արտադրությունն  այդ  հանգույցի,  այսպեսասած, երկրորդական աշխատանքն էր։
 Եթե  նախորդ  տարիներին  ընդամենը  92-93  միլիոն  կվտ/ժամէլեկտրաէներգիա  ենք  արտադրել,  ապա  2014-ին  Սարսանգումկարտադրվի  ավելի  քան  100  միլիոն  կվտ/ժամ։
   Հաջորդ  տարվանից  այդցուցանիշը բարձրանալու է։
  2015-ին երևի կարտադրենք մոտ 112 միլիոն։
 Սարսանգիսպառվողէլեկտրաէներգիայի  մոտ  41  և  արտադրվող  էլեկտրաէներգիայի՝  ավելիքան 47 տոկոսը [2]։
 արտադրանքըԱրցախումկկազմիՋրամբարը  կառուցված  է  Արցախի  տարածքում՝  Թարթառ  գետիմիջին հոսանքում։
   Թարթառը  ոչ  միայն  Արցախի,  այլև  ՀՀ  ամենաերկարգետն  է։
   Մեր  Արփան  սկիզբ  է  առնում  Սյունիքի  բարձրավանդակիհյուսիսարևմտյան  մասից,  ճիշտ  հակառակ՝  արևելյան  մասից,  գրեթենույն  ակունքներից,  միայն  թե  ջրբաժանի  հակառակ  մասից  սկիզբ  էառնում  Թարթառ  գետը՝  3100-3200  մ  բարձրությունից։
   Սրա  միջինմասում կառուցվել է Սարսանգի ջրամբարը։
  Այդ գետն իր երկարությամբմոտավորապես,  դեռ  մի  փոքր  էլ՝  ավելին,  համապատասխանում  է  մերԱխուրյան  գետին։
   Բայց  եթե  Ախուրյանի  և  Թարթառի  ծախսըջուրունենկարևորունենանք,չափազանցքանակությամբ  ամբարվածհամեմատենք,  Ախուրյանինը  մի  փոքր  ավելիշատ  է։
   Բոլորջրամբարներնռազմավարականնշանակություն,  որովհետև  ջուր  է  ամբարվում։
   Եվ  մոտ  ապագայում  էլ՝կլիմայի  գլոբալ  փոփոխության  պայմաններում,  մենք  պետք  էհսկայականորըռազմավարական  առումով  կարևոր  նշանակություն  ունի։
   Առավել  ևսմեր տարածաշրջանի, մեր աշխարհաքաղաքական դիրքի առումով (մենքգերիշխող  դիրքում  ենք)  մեր  հարևանների,  հատկապես՝  Ադրբեջանինկատմամբ  շատ  մեծ  առավելություններ  ունենք։
   Պատկերացրեք՝Սարսանգի  ջրամբարը  գտնվում  է  մոտավորապես  1000  մ  բարձրությանվրա,  իսկ  երբ  իջնում,  թափվում  է  Կուրի  մեջ՝  Ադրբեջանի  տարածք,  այդնիշը  զրո  է,  համարյա  3  մ  բարձրության  վրա  է  ծովի  մակարդակից։
   Եվայդքան բարձր դիրքում մենք կուտակել ենք հսկայական քանակությամբջուր՝  մոտավորապես  560  մլն.  խմ  (500  մլն.  օգտակար  ծավալն  է,ընդամենը  60  մլն.  է  մեռյալ  ծավալը)։
   Եթե  մենք  Հայաստանի  բոլորջրամբարները միասին վերցնենք, կուտակված է մոտավորապես 1.2 մլրդխմ  ջուր։
   Բայց  միայն  Սարսանգինը  գրեթե  600  մլն.  խմ  ջուր  է։
 Պատկերացրեք՝  ինչքան  հսկա  ծավալ  է  իրենից  ներկայացնում։
   Նրամիայն  մեռյալ  ծավալը  մեր  Ազատի  ջրամբարի  չափ  է՝  մոտ  60  միլիոնխորանարդ  մետր։
   Այսքան  ամբարված  ջուրը  ռազմավարական  կարևորնշանակություն  ունի  և՛  մեզ,  և՛  հարևան  երկրների,  այդ  թվում՝Ադրբեջանի համար։
  Ի դեպ, ասեմ, որ այսօր, բնականաբար, այդ քանակըչի  կուտակված՝  ռազմական,  պատերազմական  գործողություններիհետևանքով, գրեթե կիսով չափ կրճատված է [1]։
 բարդպատվարըգրունտայինամենաբարձրինժեներականպայմաններում,Մեր  կարծիքով  «Սարսանգի  ջրամբարը,  հանդիսանալով  Եվրոպաաշխարհամասիևհանդիսանալով ինժեներական տեսակետից համապարփակ մի կառույց՝իրականացվածիրռիսկայնությամբ  համարվում  է  առաջին  աստիճանի  կառույց։
   Խիստանհանգստանալու  առիթջրամբարի  անվտանգշահագործման  համար    անհրաժեշտ  են  իրականացնել  շահագործմանգործառույթներ, որոնք հաճախ մեր կողմից բաց են թողնվում»։
 հայկականերկուհանրապետությունների  տարածքում  ամենամեծ  ջրամբարն  է։
   ՀՀամենախոշոր՝ Ախուրյանի  ջրամբարը,  որը  համատեղ  օգտագործվում  էԹուրքիայի հետ, ունի 525 մլն. խմ ծավալ, որից օգտակար է համարվում510  մլն.  խմ-ն  (ընդհանուր  ծավալը  բաժանվում  է  օգտակարի  և  մեռյալի.չկա,  սակայնԱրցախի,Սաոչմիայնայլևհանձնված Սարսանգիառաջինը  ջրի  այն  ծավալն  է,  որը  հաշվարկված  է  օգտագործել,  իսկմեռյալ  ծավալը  ժամանակի  ընթացքում  տիղմով  և  ջրաբերուկներովծածկվող  ու  անօգտագործելի  դարձող  մասն  է)։
   Այնինչ  1976-ինշահագործմանէՄարտակերտի շրջանում՝ Թարթառ գետի վրա) ընդհանուր ծավալը 565մլն.  խմ  է,  օգտակարը՝  495  մլն.  խմ։
   126  մ  բարձրությամբ  ամբարտակով(երկարությունը՝ 550 մ) Սարսանգի ջրամբարը նույնպես ռեկորդակիր է։
 Դերիվացիոն  համակարգով  ջրամբարից  դեպի«Սարսանգ»  հէկվայրկյանում կարող է մղվել մինչև 70 խմ ջուր։
  Բացի դրանից՝ ջրամբարնունի  նաև  ոռոգման  փականներ,  և  հարկ  եղած  դեպքում  մելիորատիվնպատակներով դրանից վայրկյանում կարող է դուրս բերվել 30 խմ ջուր[5]։
 ջրամբարի (գտնվումՄեր  կարծիքով՝  Սարսանգի  պատվարի  տիպի  նման  կառույցներըպահանջում  են  կայունության  դինամիկայի  մշտական  ուսումնասիրություններ, որոնք հաճախ մեր կողմից բաց են թողնվում։
 Նման  կառույցների  ամրությանն  ու  կայունությանը  սպառնում  ենպատվարի  մարմնի  գրունտի  ֆիզիկամեխանիկական  հատկություններիփոփոխությունը  և  պատվարի  մարմնով  անցնող  ֆիլտրացիոն  հոսքերը,որոնք  էլ  պատվարների  փլուզման  հիմնական  պատճառներ  ենհամարվում։
 ջրամբարիերեքուՍարսանգիշահագործմանկեստասնամյակների  ընթացքում  կուտակված  բերվածքների  ծավալըորոշելու,  ըստ  գետի  երկարության  դրա  տեղաբաշխումը  պարզելու  ևջրաբերուկային  ռեժիմի  զարգացումները  կանխատեսելու  նպատակովկատարվել են ծավալուն ուսումնասիրություններ։
  Այս աշխատանքներըկատարելու  համար  ջրամբարի  տեղամասում  անհրաժեշտ  է  ունենալգետի  հունի  տեսքը  (կտրվածքը)  մինչ  պատվարի  շահագործումը։
   Այդտվյալները  վերականգնվեցին  հիդրոտեխնիկ  մասնագետների  խմբիկողմից,  ճշտվեցին  վերլուծությունների  ու  համեմատություններիարդյունքում։
 Սարսանգիջրամբարի  համար  կատարված  հաշվարկներիարդյունքները ներկայացված են աղ. 2-ում։
 Գետայինբերվածքներին  առնչվողհետազոտություններիընթացքում  (2012  թ.  հունիս)  ջրամբարի  մակարդակը  բավականին  իջելէր (698-699 մ նիշերի վրա)։
  Արդյունքում ջրի հորիզոնը գետի հունի հետհատվելով  Դրմբոնի  հանքի  դիմաց  ընկած  բնական  նեղացմանտեղամասում  մերկացրել  էր  ջրամբարի  ընդհանուր  երկարության շուրջ1/3  հատվածը՝  ստեղծելով  նպաստավոր  պայմաններ  մանրամասնուսումնասիրելու  կուտակումները,  դրանց  հատիկային  կազմը  ևերևույթը  բնութագրող  մյուս  մեծությունները։
   Օգտագործելով  ստացվածտվյալները  և  ուսումնասիրությունների  տեղամասում  մինչ  ջրամբարիշահագործումը  գրանցված  գետի  հունի  բնական  նիշերը՝  չափմանառանցքի  յուրաքանչյուր  կետում՝  ներկա  պահի  դրությամբ  որոշվել  ենգետի  բնական  հունի  առանցքով  կուտակված  բերվածքների  շերտիառավելագույն հաստությունները և այդ կուտակումների ծավալը։
               Աղյուսակ 2.Սարսանգի ջրամբարում կուտակված ջրաբերուկների ծավալի հաշվարկ Առանցքի թիվըՀատույթի միջինլայնությունը (մ)Տեղամասի ընդհանուրերկարությունը (մ)Հատույթի մակերեսը (հազ. մ2)Կուտակվածբերվածքների ծավալըտվյալ տեղամասում(մլն. մ3)Ընդհանուր ծավալը(մլն. մ3)Համաձայն  Սարսանգի  ջրամբարում  կուտակված  ջրաբերուկներիփաստացի  ծավալի  հաշվարկների՝  այդ  մեծությունը  կազմում  է  շուրջ28.4 մլն. մ3։
 կառուցվածէՈւսումնասիրությունների  արդյունքում  պարզվել  է,  որ  ջրամբարիպատվարըգրունտներից՝ավազակավային  միջուկով։
   Ավազակավային  գրունտները  610-670նիշերի  հատվածում  ներկայացված  են  մինչև  10%  խճաքարայինխառնուրդներով, իսկ 670-728 նիշերը՝ մինչև 35% խառնուրդներով [4]։
 ճալաքարա-կոպճայինՍարսանգի  ջրամբարի  պատվարի  ներքին  և  վերին  պրիզմաներըներկայացված են ճալաքարա-կոպճային գրունտներով (նկ. 1)։
 4,28WWiՆկ.1 Սարսանգի ջրամբարի պատվարի կտրվածքըՆմանդեպքումկառուցելդիտարկումներիՋրատեխնիկական  կառուցվածքներում  անոմալիաների  գենեզիսիբացահայտումը ինժեներական բարդ խնդիր է։
  Այն ավելի է բարդանում,երբ  անկանոնությունները  բխում  են  իրար  չկապակցված  մի  քանիպատճառներից։
 ինտեգրալգնահատականը  կարող  է  լինել  ոչ  ճիշտ։
   Այդ  դեպքում  անհրաժեշտ  էտարանջատել  հնարավոր  անկանոնությունները  և  փորձել  առանձինառանձինյուրաքանչյուրի  խախտման  պատճառահետևանքային  կապը։
   Կարևոր  է  նաև  ուսումնասիրել  հնարավորխափանումների  զարգացման  սցենարը՝  որպես  հիմք  ընդունելովկառուցվածքի  հետազոտման  և  վիճակի  գնահատման  արդյունքները։
 Հնարավոր  խափանումներիէներկայացնել՝  կառուցելով  այսպես  կոչվող  խափանումների  ծառը,  որըհնարավորություն  է  տալիս  կանխատեսելու  պրոցեսների  զարգացմանհետագա  ընթացքը  և  գնահատելու  դրա  ազդեցությունը  կառուցվածքիաշխատանքի  հուսալիության  վրա։
   Այստեղ  կարևոր  է  ունեցածտեղեկատվության  վերլուծության  և  նախորդ  հետազոտություններիհավաստիությունը [4]։
 զարգացմանսցենարըկարելիՍարսանգի  ջրամբարը,  հանդիսանալով  Եվրոպա  աշխարհամասիամենաբարձր  գրունտային  պատվարը  և  հանդիսանալով  ինժեներականտեսակետից  համապարփակ  մի  կառույց՝  իրականացված  բարդինժեներական  պայմաններում,  իր  ռիսկայնությամբ  համարվում  էառաջին  աստիճանի  կառույց։
   Խիստ  անհանգստանալու  առիթ  չկա,սակայն  ջրամբարի  անվտանգ  շահագործման  համար  անհրաժեշտ  ենիրականացնել  շահագործման  գործառույթներ,  որոնք  հաճախ  մերկողմից բաց են թողնվում։
 Նշենք,  որ  Վարանդա  գետի  վրա  միանգամից  երեք  ջրամբար  կա՝Վարանդա-1,  Վարանդա-2,  Վարանդա-3.  բոլորն  էլ  կառուցվել  ենխորհրդային  տարիներին։
   Առաջինը  գտնվում  է  ամենացածր  նիշում  ևայս  պահին  կուտակում  է  մյուսներում  չկուտակվող-դուրս  եկող  ջրերը։
 որում՝  Վարանդա-1-նԸնդու  Վարանդա-2-ն  անմիջականհարևանությամբ են կառուցված։
 Սարսանգ-Մատաղիս  հատվածում  այս  տարի  մեկնարկելու  է  մինախագիծ, որի շրջանակներում ավելի քան 100 միլիոն դոլարի ներդրումէ իրականացվելու տեղական և օտարերկրյա ընկերությունների կողմից։
 Արդյունքում  կառուցվելու  են  ջրամբարներ,  որոնք  կշահագործվենէլեկտրաէներգիայիևզբոսաշրջության նպատակներով [1]։
 ձկնաբուծությանարտադրության,Տարիներ  առաջ  Քաշաթաղի  շրջանում  մեկնարկած՝  12  մլն.  խմծավալով  ջրամբարի  կառուցումն  այս  տարի  կավարտվի,  որի  վրակգործարկվի  նաև  5,95  մվտ  դրվածքային  հզորությամբ  ջրէկ.  ընդ  որում՝սա ջրամբարով հէկի կառուցման առաջին դեպքն է անկախ ՀՀ-ի և ԱՀ-իպատմության  մեջ։
   Ջրամբարը  կիրառվելու  է  նաև  ձկնաբուծության  ևոռոգմանէ,  որ  սեփականատերնօտարերկրյա ներդրող է, ով նախագծի վրա ծախսել է մի քանի տասնյակմիլիոն դոլարի հասնող գումար [1]։
 նպատակներով։
   ՈւշագրավԵզրահանգում։
  Սարսանգի ջրամբարը ոչ միայն հանրապետությանտնտեսության  կարևոր  մասն  է,  այլև  համարվում  է  ռազմավարականօբյեկտ։
 Մեր  հիմնական  խնդիրն  է  այսօր  Սարսանգի  ջրամբարի  ջրերըուղղել  դեպի  ՀՀ  մարզեր,  որոնք  հնարավորություն  կտան  ամբողջծավալով շահագործելու ջրամբարը, որը ամենամեծ ջրամբարն է, և նաևստանալորպեսզիանհրաժեշտություն չլինի այն գնելու արտերկրից։
 էլեկտրաէներգիա,քանակությամբայնԱյսօր մոտ 9 մլրդ մետր խորանարդ մեր տարածքից հոսում է դեպիմեր  հարևանների  տարածքներ,  որոնցից  կարողանում  ենք  ամբարելընդամենը  1.5  միլիարդը,  և  տարիների  ընթացքում  այդ  թիվը  գնալովնվազում է։
 Եվ  մոտ  ապագայումէլ՝  կլիմայի  գլոբալ  փոփոխությանպայմաններում,  մենք  պետք  է  հսկայական  քանակությամբ  ամբարվածջուր ունենանք, որը ռազմավարական առումով կարևոր նշանակությունկունենա, առավել ևս մեր տարածաշրջանի համար։
 Սարսանգի  պատվարի  տիպի  նման  կառույցները  պահանջում  ենկայունության  դինամիկայի  մշտական  ուսումնասիրություններ,  որոնքհաճախ  մեր  կողմից  բաց  են  թողնվում,  և  պետք  է  մեծ  ուշադրությունդարձնել այդ խնդրին։

Սարսանգի  ջրամբարը  ոչ  միայն  հանրապետության  տնտեսության  կարևոր  մասն  է,  ռազմավարական  օբյեկտ,  այլև  հարևան  Ադրբեջանի  կողմից  տարատեսակ  հարձակումների  զսպաշապիկ։
   Ջրամբարը  ոչ  միայն  Արցախի,  նաև  Հայաստանի  այլ  մարզերի  համար  մեծ  նշանակություն  ունի  ոչ  միայն  ոռոգման  և  էներգետիկ  տեսանկյունից,  այլև  ռազմավարական։
   Այժմ  տվյալ  ջրամբարը  մենք  հիմնականում  օգտագործում  ենք  էներգետիկ նպատակներով։
   Ներկայումս  արդիական  են  խմելու  և  ոռոգման  համար  նախատեսված  ջրերի  հետ  կապված  խնդիրները և պետք է մտածել այդ ահռելի կառույցի ջրերը ուղղել դեպի  Սևանա  լիճ,  որպեսզի  հնարավոր  լինի  օգտագործել  այս  ջրամբարի  ամբողջական  ռեսուրսները։
   Նաև  հետագայում  լուրջ  հետևանքներից  խուսափելու  համար  անհրաժեշտ  է  քայլեր  ձեռնարկել  ամբարելու  մեր  երկրից հոսող ջրերը, քանի որ այն մեր կողմից չօգտագործվելու դեպքում  կարող  ենք  կորցնել  նրանց  նկատմամբ  վերահսկողությունը։
   Այդ  առումով  Սարսանգի  ջրամբարը  կարևոր  նշանակություն  ունի  ոչ միայն  Արցախի, այլ նաև ՀՀ համար։
