title: Thiên nhiên châu Nam Cực

text:
Thiên nhiên châu Nam Cực là nơi cư ngụ cho sinh vật ái cực, thích ứng với sự khô cằn, nhiệt độ thấp, sự trần trụi thường thấy ở châu Nam Cực. Có một sự tương phản giữa khí hậu khắc nghiệt trong nội địa châu Nam Cực với điều kiện khí hậu vẫn tương đối "dịu" trên bán đảo Nam Cực hay trên các hòn đảo cận châu Nam Cực (nơi có khí hậu ấm áp hơn cùng sự dồi dào nước dạng lỏng). Đa phần mặt biển quanh đất liền phủ băng. Trái lại, lòng biển là môi trường sống ổn định hơn, cả trong cột nước lẫn trên đáy biển.

Châu Nam Cực nghèo về đa dạng sinh học nếu so với các châu lục khác. Sự sống trên cạn tập trung dọc miền duyên hải. Chim biết bay làm tổ trên vùng bờ biển phần nào mát dịu hơn của bán đảo Nam Cực (BĐNC) và các đảo cận châu Nam Cực (CĐCCNC). Có tám loài chim cánh cụt, bảy loài chân màng cư ngụ trên châu Nam Cực-CĐCCNC; Nam Băng Dương là nơi sinh sống của 10 loài cá heo-cá voi, nhiều loài trong số này là loài di trú. Có rất ít loài động vật không xương sống trên đất liền, nhưng vài loài này lại có mật độ sống dày đặc. Dưới biển, động vật không xương sống cũng có mật độ cao – Euphausia superba kết thành bầy lớn dày đặc vào mùa hè. Hơn nữa, quần xã động vật vùng đáy nước cũng hiện diện.

Trên 1000 loài nấm đã được ghi nhận trên và quanh châu Nam Cực. Mấy loài nấm lớn hơn chỉ sống trên CĐCCNC. Tương tự, hầu hết thực vật chỉ mọc trên CĐCCNC và rìa tây BĐNC. Có vài loài rêu và địa y bám lấy vùng nội địa khô cằn. Quanh châu Nam Cực còn có tảo và sinh vật phù du khác – thứ tạo nên cơ sở cho lưới thức ăn.

Con người mang những loài mới đến, ảnh hưởng hệ động thực vật bản xứ. Sự đánh bắt cá và săn bắn quá mức đã làm sụt giảm mạnh số lượng nhiều loài. Ô nhiễm cùng biến đổi khí hậu đều đang đe doạ đến môi trường. Hệ thống Hiệp ước châu Nam Cực là một hiệp ước toàn cầu nhằm đảm bảo rằng châu Nam Cực chỉ là địa điểm nghiên cứu và hạn chế hoạt động con người.

Điều kiện môi trường

Chừng 98% diện tích đất liền châu Nam Cực (ĐLCNC) phủ một lớp băng dày tới . Những hoang mạc băng châu Nam Cực có nhiệt độ rất thấp, chịu nhiều bức xạ Mặt Trời, và cực kỳ khô. Lượng giáng thủy ít ỏi thường có dạng tuyết, chỉ rơi trên một dải duyên hải rộng chừng , tính từ bờ biển. Có nơi hàng năm nhận chỉ 50 mm giáng thủy. Nhiệt độ thấp nhất từng được ghi nhận trên Trái Đất là , ở trạm Vostok trên cao nguyên Nam Cực. Sinh vật sống sót được trên châu Nam Cực thường là sinh vật ái cực.

Vùng nội địa khô trái ngược với BĐNC và CĐCCNC. Nếu so sánh, khí hậu BĐNC dịu hơn hẳn; có nơi trên bán đảo nhận lượng giáng thủy (có cả mưa) tới  mỗi năm. Bắc BĐNC là khu vực duy nhất trên ĐLCNC mà nhiệt độ đạt trên  vào mùa hè. CĐCCNC ấm áp hơn, nhiều nước lỏng hơn, nên cũng dồi dào sự sống hơn.

Nhiệt độ bề mặt Nam Băng Dương biến thiên không đáng kể, dao động từ  đến . Vào mùa hè, băng biển phủ lên  mặt biển. Thềm lục địa quanh châu Nam Cực rộng  - . Độ sâu đáy biển tại khu vực này là  - , bình quân . Thềm lục địa tiếp nối với đồng bằng biển thẳm sâu  - . Ở đây, 90% nền biển là trầm tích mềm, chẳng hạn như cát, bùn, sỏi.

Hệ động vật

Hệ động vật đa dạng về kích thước, từ cỡ nhỏ như ốc biển, giun, hải sâm đến lớn như cá voi. Động vật lớn thường di trú giữa hai vùng cực, còn động vật nhỏ lan rộng nhờ dòng biển. Động vật châu Nam Cực thích nghi để tránh mất nhiệt, thông qua cấu trúc như lớp lông chịu gió hay mỡ dưới da.

Hoang mạc lạnh châu Nam Cực có hệ động vật nghèo nàn bậc nhất thế giới. Động vật có xương sống chỉ sống trên BĐNC và CĐCCNC, và cả ở đó số loài cũng ít ỏi. Châu Nam Cực (tính cả CĐCCNC) không có loài động vật có vú, bò sát, lưỡng cư sống trên cạn bản xứ nào. Hoạt động của con người đã đem đến vài loài ngoại lai như chuột nhắt, chuột cống, gà, thỏ, mèo, heo, cừu, bò, tuần lộc (đảo Nam Georgia), cùng nhiều loài cá. Động vật không xương sống, chẳng hạn bọ cánh cứng, cũng được con người mang đến.

Quần xã động vật nơi đáy nước đa dạng và dày đặc hơn, với trường hợp ghi nhận tới 155.000 cá thể động vật trên . Do môi trường nơi nền biển hao hao nhau khắp miền Nam Cực, có hơn trăm loài mà đâu đâu trong vùng bờ biển châu Nam Cực cũng có mặt; đây là sự lan rộng hiếm thấy đối với cộng đồng sinh vật lớn. Những trường hợp loài khổng lồ biển sâu (tức trường hợp một loài động vật to hơn nhiều so với loài họ hàng sống chỗ nước ấm hơn) có thể được ghi nhận trong vùng nước châu Nam Cực. Sự khổng lồ này có lẽ là do nước lạnh, giàu oxy, đi kèm với tốc độ trao đổi chất thấp trong môi trường lạnh lẽo.

Cá
So với những vùng biển khác, Nam Băng Dương có khá ít họ cá. Họ giàu về số loài nhất là Liparidae, rồi đến Nototheniidae và Zoarcidae. Ba họ này chiếm xấp xỉ  trên tổng số chừng 320 loài cá Nam Băng Dương đã mô tả. Hơn nữa, vẫn còn hàng chục loài chưa mô tả, đa phần thuộc về họ Liparidae. Nếu chỉ tính cá ở thềm lục địa và dốc biển, có hơn 220 loài với Nototheniidae chiếm số đông, cả về số loài (hơn 100) lẫn sinh khối (trên 90%). Liparidae spp. và Zoarcidae spp. sống nơi nước sâu là chính, còn Nototheniidae spp. ưa chỗ nước nông. Ngoài ra, ở Nam Băng Dương cũng có mặt các họ sau: Myxinidae, Petromyzontidae, Rajidae, Carapidae, Moridae, Muraenolepididae, Gadidae, Congiopodidae, Bathylutichthyidae, Tripterygiidae, Achiropsettidae. 90% loài cá sống trong vùng hội tụ châu Nam Cực là loài đặc hữu.

Nototheniidae

Họ Nototheniidae nằm trong phân bộ Notothenioidei. Phân bộ này gồm nhiều loài có protein chống đông trong máu và mô, cho phép chúng sống trong vùng nước nhiệt độ dưới  một chút. Vài loài Liparidae và Zoarcidae cũng có protein chống đông.

Hai loài trong chi Dissostichus (D. mawsoni và D. eleginoides) chắc chắn là hai loài cá lớn nhất Nam Băng Dương. Hai loài này sống trên nền biển, từ nơi nước khá nông đến chỗ sâu , đạt chiều dài đến , nặng , tuổi thọ đến 45 năm. D. mawsoni sống gần bờ trong khi D. eleginoides ưa vùng nước cận châu Nam Cực ấm áp hơn. Hai loài này là cá thương mại, song việc đánh bắt quá mức đang ảnh hưởng đến số lượng của chúng.

Chim

Những bờ biển đầy đá sỏi trên ĐLCNC và những hòn đảo ngoài khơi là nơi xây tổ cho 100 triệu cá thể chim mỗi mùa xuân. Số này gồm một số loài hải âu mày đen, mòng biển và nhàn. Anthus antarcticus trong họ Chìa vôi là loài đặc hữu đảo Nam Georgia cùng những đảo lân cận.

Chim cánh cụt hầu như chỉ sống trên bán cầu nam (ngoại lệ duy nhất là chim cánh cụt Galápagos sống ngay trên đường xích đạo). Bốn trong số 18 loài chim cánh cụt sống, sinh đẻ trên ĐLCNC và các đảo ven bờ. Bốn loài khác sống trên CĐCCNC. Chim cánh cụt hoàng đế là loài động vật duy nhất sinh sản trên ĐLCNC vào mùa đông.

Thú có vú

Có bảy loài chân màng cư ngụ ở châu Nam Cực. Loài lớn nhất – hải tượng phương nam (Mirounga leonina) – đạt cân nặng đến , còn con cái loài nhỏ nhất – hải cẩu lông Nam Cực (Arctocephalus gazella) – đạt chỉ . Ở hai loài trên, một con đực giao cấu với nhiều con cái và việc sinh đẻ xảy ra trên bãi biển. Có bốn loài hải cẩu có mặt ở trong vùng biển băng châu Nam Cực: hai loài sống theo bầy là hải cẩu ăn cua (Lobodon carcinophagus) và hải cẩu Weddell (Leptonychotes weddellii), hai loài sống đơn độc là hải cẩu báo (Hydrurga leptonyx) và hải cẩu Ross (Ommatophoca rossii). Chúng kiếm ăn dưới nước, sinh sản, nghỉ ngơi trên bờ.

Bốn loài hải cẩu vùng biển băng chiếm chừng 50% tổng sinh khối hải cẩu toàn cầu. Hải cẩu ăn cua là một trong những động vật lớn đông đúc nhất trên Trái Đất với khoảng 15 triệu cá thể. Sư tử biển New Zealand (Phocarctos hookeri), một loài chân màng hiếm và phân bố hẹp, hầu như sinh sản độc trên quần đảo Auckland vùng cận Nam Cực. Hải cẩu Weddell sống sâu về phía nam hơn cả.

Nam Băng Dương có 10 loài cá voi: sáu loài cá voi tấm sừng hàm, bốn loài cá voi có răng. Loài lớn nhất – cá voi xanh (Balaenoptera musculus) – đạt chiều dài , nặng 84 tấn. Hầu hết cá voi di trú đến vùng nhiệt đới vào mùa đông. Cá voi sát thủ, dù không di trú, vẫn hay bơi đến chỗ nước ấm hơn.

Động vật không xương sống trên cạn

Hầu hết động vật không xương sống trên cạn chỉ trú ngụ trên CĐCCNC. Trái lại, loài nào sống được trên ĐLCNC cũng đều đông đúc về số lượng, dù ít ỏi về số loài. Ở những chốn khắc nghiệt hơn, chẳng hạn miền hoang mạc giá lạnh, có lúc lưới thức ăn phải xoay quanh ba loài giun tròn, trong đó chỉ một là loài săn mồi. Lắm động vật không xương sống ở CĐCCNC sống được trong cái lạnh dưới 0 °C mà không bị đóng băng, còn số sống nơi đất liền thậm chí có thể vượt qua cả việc bị đóng băng.

Tính trên cả đất liền lẫn hải đảo, ve bét và bọ đuôi bật là hai nhóm động vật không xương sống trên cạn chính, dù vài nhóm nhện, bọ cánh cứng, ruồi cũng có mặt. Trên , có thể có đến mấy ngàn cá thể ve bét và bộ đuôi bật, thuộc nhiều loài khác nhau. Bọ cánh cứng và ruồi là hai nhóm côn trùng đa dạng hơn cả trên CĐCCNC. Côn trùng đóng vai trò lớn trong xử lý xác thực vật.

ĐLCNC không có loài chân đốt lớn nào. Động vật chân đốt nhỏ thì sống tại nơi có cây cối, có động vật có xương sống (để lấy chất dinh dưỡng), hay có nước lỏng. Belgica antarctica, một loài ruồi nhuế cụt cánh, là loài côn trùng chính thống duy nhất có mặt trên ĐLCNC. Với chiều dài , đây là động vật lớn nhất sống trên mặt đất (không bay, không bơi) của vùng ĐLCNC.

Động vật không xương sống dưới biển

Động vật chân đốt
Năm loài hình tôm (một nhóm giáp xác nhỏ bơi tự do) hiện diện trong lòng Nam Băng Dương. Euphausia superba là một trong những động vật đông đảo nhất trên Địa Cầu, với sinh khối chừng 500 triệu tấn. Mỗi cá thể dài , nặng hơn . Một bầy E. superba có thể dài đến mấy kilômét, với mật độ 30.000 cá thể/, làm màu nước hoá đỏ nếu nhìn từ xa. Bầy E. superba ban ngày hay náu mình chỗ nước sâu, đến đêm bơi lên lớp nước mặt để ăn sinh vật phù du. Nhiều động vật lớn để sinh tồn phải dựa vào những loài hình tôm này.

Nhiều giáp xác tầng đáy không có chu kỳ sinh sản theo mùa. Một số nuôi con trong "túi ấp" (brood pouch). Glyptonotus antarcticus là một loài chân đều lớn khác thường và là một ví dụ cho hiện tượng động vật khổng lồ vùng cực, đạt chiều dài , nặng . Amphipoda spp. sống đầy rẫy trong lớp cặn biển mền; chúng ăn đủ thứ, từ tảo đến những động vật khác. Trước đây người ta thường không coi cua là một phần của hệ động vật vùng châu Nam Cực, nhưng nghiên cứu trong mấy thập niên qua cho thấy có vài loài cua (đa phần thuộc họ Lithodidae) sống chỗ nước sâu. Điều này tạo nên lo lắng rằng chúng tràn về từ phía bắc do ấm lên toàn cầu và sẽ gây hại cho hệ động vật bản xứ, song những nghiên cứu sau đó làm sáng tỏ rằng chúng cũng là động vật bản xứ và trước đó đơn giản là bị bỏ qua. Nhiều động vật Nam Băng Dương cực kỳ nhạy cảm với sự thay đổi nhiệt độ, nên dù nước chỉ tăng vài độ thì chúng cũng không sống sót nổi. Từng có hai cá thể loài cua Hyas araneus không bản địa sa lưới ở quần đảo South Shetland năm 1986, nhưng về sau người ta không ghi nhận trường hợp nào như vậy nữa.

Có thể dễ dàng bắt gặp những con nhện biển chậm chạp, có con sải chân dài đến  (một ví dụ động vật khổng lồ vùng cực nữa). Xấp xỉ 1/5 số loài nhện biển sống trong vùng nước Nam Băng Dương. Chúng ăn san hô, bọt biển và động vật hình rêu trên nền biển.

Động vật thân mềm

Nhiều loài thân mềm thủy sinh hiện diện trong vùng biển châu Nam Cực. Một số động vật hai mảnh vỏ chẳng hạn Adamussium colbecki loanh quanh khắp đáy biển, số khác như Laternula elliptica vùi mình lọc thức ăn trong nước. Có khoảng 70 loài chân đầu ở Nam Băng Dương, lớn hơn hết trong số đó là Mesonychoteuthis hamiltoni (đạt chiều dài tới ), một trong những loài không xương sống lớn nhất và là một loài khổng lồ miền cực đích thực. Mực là thức ăn chính cho nhiều loài, chẳng hạn cá nhà táng hay hải âu đầu xám.

Động vật không xương sống hải dương khác

Sterechinus neumayeri là một sinh vật mô hình, vật thí nghiệm cho nhiều nghiên cứu. Đây chắc chắn là loài nhím biển nổi danh nhất, nhưng không phải loài duy nhất. Nam Băng Dương còn là nhà của chi nhím biển Abatus thích chôn mình trong lớp trầm tích kiếm ăn. Ngoài ra, nhiều loài đuôi rắn và sao biển cũng có mặt, trong đó có loài Odontaster validus quan trọng về sinh thái cũng như loài Labidiaster annulatus cánh tay dài.

Họ Salpidae có hai loài thường gặp trong vùng biển châu Nam Cực: Salpa thompsoni và Ihlea racovitzai. Salpa thompsoni sống nơi nước thoáng, ấm hơn, còn Ihlea racovitzai có mặt nơi có vĩ độ cao hơn, gần biển băng. Bình thường chỉ cá mới ăn Salpidae spp. do chúng ít dinh dưỡng. Chim hay thú có vú chỉ ăn chúng khi thức ăn khan hiếm.

Nam Băng Dương có nhiều loài giun biển, ví như Parborlasia corrugatus (dài ) hay Eulagisca gigantea (dài ); cả hai là động vật khổng lồ miền cực.

Hệ nấm
Độ đa dạng về nấm ở châu Nam Cực thấp hơn so với phần còn lại của thế giới. Một ổ sinh thái chỉ được vài loài lắp đầy. Hiện đã xác định khoảng 1150 loài nấm. 400 trong số này là địa y, 750 còn lại là nấm khác. Chỉ chừng 20 loài nấm có kích thước vĩ mô (thấy được bằng mắt thường).

750 loài nấm phi địa y nằm trong 416 chi. Mọi ngành nấm lớn đều có đại diện. Loài nấm đầu tiên được ghi nhận tại CĐCCNC là Peziza kerguelensis (mô tả năm 1847). Năm 1898, Sclerotium antarcticum trở thành loài nấm đầu tiên trên ĐLCNC được thu thập mẫu vật. Số loài nấm cạn lớn hơn hẳn số loài nấm biển. Những loài nấm lớn chỉ hiện diện trên CĐCCNC và BĐNC. Nấm ký sinh sống trong điều kiện sinh thái khác thường, không thấy ở nơi nào khác. Chưa tới 2-3% loài nấm là loài đặc hữu: nhiều loài nấm châu Nam Cực cũng sống ở vùng Bắc Cực. Có lẽ đa phần các loài nấm đến châu Nam Cực nhờ gió hay chim. Ví dụ, Thelebolus đến châu Nam Cực nhờ chim và từ khi đến đây đã nảy sinh ra những đặc trưng riêng. Trong số nấm phi địa y và các nhóm liên quan, 63% loài thuộc Ascomycota, 23% thuộc Basidiomycota, 5% thuộc Zygomycota, 3% thuộc Chytridiomycota. Mycetozoa và Oomycota đều chiếm 1% (hai nhóm này không phải nấm thực sự).

Hệ thực vật

Hệ thực vật đa dạng hơn cả ở rìa tây BĐNC. Vài loài rêu giỏi thích nghi mọc trên đá khắp châu lục. Rõ ràng, CĐCCNC có điều kiện thuận lợi để cây cối phát triển hơn là ĐLCNC. Hoạt động của con người, nhất là đánh bắt cá voi-hải cẩu, đã đem đến nhiều loài du nhập, một số thích ứng khá tốt với môi trường cận cực.

Một số quần thể thực vật cư ngụ quanh lỗ khí phun: nơi nhiệt độ đạt đến  ở khoảng  dưới bề mặt đất. Môi trường quanh đây ấm áp hơn hẳn, với sự có mặt của nước lỏng từ băng đá tan chảy. Núi Erebus (đang hoạt động) và núi Melbourne (đang ngủ), hai núi lửa nổi bật trong vùng nội địa châu Nam Cực, mỗi núi có lỗ khí phun. Lỗ khí phun trên núi Melbourne bảo đảm sự sinh tồn cho quần thể Campylopus pyriformis duy nhất trên toàn châu Nam Cực (loài này sống chủ yếu ở Nam Phi và châu Âu). Trên CĐCCNC cũng có hai lỗ khí phun, một sinh ra từ một núi lửa đang ngủ trên đảo Deception, quần đảo Nam Shetland, một trên quần đảo Nam Sandwich. Lỗ khí phun trên đảo Deception hỗ trợ cho sự sống của nhiều loài rêu nhất toàn châu Nam Cực.

Châu Nam Cực có 100 loài rêu, 25 loài địa tiền (rêu tản). Dù không phổ biến bằng địa y, chúng vẫn có mặt ở bất kỳ nơi nào hỗ trợ sự sống (ví dụ, Ceratodon purpureus sống ở núi Kyffin, vĩ độ 84°30' N). Khác với phần lớn rêu trên thế giới, đa phần rêu châu Nam Cực không trải qua giai đoạn thể bào tử lưỡng bội, thay vào đó chúng hoặc sinh sản vô tính hoặc vào giai đoạn thể giao tử thì sinh sản hữu tính.

Các loài cỏ bụi chiếm ưu thế trong hệ thực vật cận cực, mọc cao đến . Chỉ hai loài thực vật có hoa sống trên ĐLCNC: Deschampsia antarctica và Colobanthus quitensis. Cả hai đều chỉ sống trên rìa tây BĐNC cùng hai cụm đảo gần đó là quần đảo Nam Orkney và quần đảo Nam Shetland.

Nguồn tham khảo

Tài liệu thêm

Thế giới hoang dã theo vùng


title: Neoculladia incanellus

text:
Neoculladia incanellus là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Neoculladia


title: Asuke Sho

text:
Sho Asuke (sinh ngày 28 tháng 10 năm 1985) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Sho Asuke đã từng chơi cho Tokyo Verdy và Kataller Toyama.

Tham khảo

Sinh năm 1985
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Cầu thủ bóng đá J1 League
Cầu thủ bóng đá Tokyo Verdy


title: Caryonopera moenasalis

text:
Caryonopera moenasalis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Caryonopera


title: Exorista elegantula

text:
Exorista elegantula là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Exorista


title: Haemonchus contortus

text:
Haemonchus contortus, là loại ký sinh trùng rất phổ biến và là một trong những loài giun tròn gây bệnh nhiều nhất ở động vật nhai lại. Giun trưởng thành gắn vào niêm mạc dạ dày múi khế và đường ăn uống truyền vào máu. Ký sinh trùng này chịu trách nhiệm cho tình trạng thiếu máu, phù nề, và tử vong ở cừu và dê nhiễm bệnh, chủ yếu trong những tháng mùa hè ở nơi khí hậu nóng ẩm.

Chú thích

Ký sinh trùng
Bệnh do ký sinh trùng
Haemonchus


title: Alophophion flavorufus

text:
Alophophion flavorufus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Alophophion


title: All Eyes on Me (bài hát của Jisoo)

text:
"All Eyes on Me" (tạm dịch: Mọi con mắt Đổ dồn về Tôi) là một bài hát được thu âm bởi nữ ca sĩ người Hàn Quốc và là thành viên của nhóm nhạc Blackpink Jisoo. Đây là bài hát thứ 2 trích từ album đĩa đơn đầu tay của cô mang tên Me (2023), được phát hành cùng ngày với album vào ngày 31 tháng 3 năm 2023, thông qua hãng YG và Interscope. Được viết bởi đồng sáng tác Teddy Park và Vince và được sáng tác bởi Teddy cùng với R. Tee, 24 và VVN. "All Eyes on Me" là một bài hát thuộc thể loại dance-pop và mang những âm hưởng từ các dòng nhạc EDM. Bài hát xoay quanh chủ đề về tình yêu khi nói về một người phụ nữ tự tin đòi hỏi sự chú ý của người mình yêu.

Mặc dù không được phát hành dưới dạng đĩa đơn nhưng "All Eyes on Me" đã đạt được vị trí thứ 78 trên bảng xếp hạng Billboard Global 200, đã đạt được vị trí thứ 102 trên bảng xếp hạng Circle Digital Chart. Ngoài ra, bài hát cũng đã đạt được vị trí thứ 4 trên bảng xếp hạng World Digital Song Sales của Hoa Kỳ và đã lọt vào top 10 bản hit tại Hungary, Malaysia, Việt Nam và Đài Loan. Bài hát đã dành được nhiều lời khen từ các nhà phê bình vì phần lời bài hát và cả quá trình sản xuất đã thể hiện một khía cạnh khác của Jisoo khi cho rằng nó là một sự bổ sung mạnh mẽ cho ca khúc chủ đề của album là "Flower".

Bối cảnh
Vào ngày 5 tháng 3, các tấm áp phích teaser đã được đăng tải lên các tài khoản mạng xã hội của Blackpink, nhóm nhạc xác nhận rằng dự án solo của Jisoo sẽ được phát hành vào ngày 31 tháng 3 năm 2023. Vào ngày 8 tháng 3, tựa đề của album đã được công bố khi nó mang tên là ME trong một tấm áp phích quảng bá có cận cảnh Jisoo đang tạo dáng với các phụ kiện hoa nằm ở bên cạnh trên nền màu xanh lục. Vào ngày 27 tháng 3, "All Eyes on Me" đã được công bố sẽ là ca khúc thứ hai trong album trong một tấm áp phích chứa danh sách ca khúc đầy đủ và cả thông tin về đội ngũ thực hiện cho album. Ca khúc đã được phát hành cùng ngày với album đĩa đơn "Me" trên toàn cầu vào ngày 31 tháng 3 thông qua hãng YG và Interscope.

Sáng tác
"All Eyes on Me" được viết bởi đồng sáng tác Teddy Park và Vince và được sáng tác bởi Teddy cùng với VVN, R. Tee và 24, với R. Tee và 24 đảm nhận cho công việc việc sản xuất. Đây là một bài hát thuộc thể loại dance-pop có nhịp độ nhanh hòa quyện với những âm hưởng từ các dòng nhạc EDM lạc quan kết hợp với các yếu tố từ dòng nhạc synth-pop ở phần mở đầu. Trong một cuộc phỏng vấn với hãng truyền thông Hàn Quốc Osen, Jisoo đã giải thích rằng "Tình cảm mà cô dành cho 'All Eyes On Me' đặc biệt đến mức cô đã chuẩn bị cho ca khúc như một ứng cử viên cho ca khúc chủ đề. Cảm thấy thật vui vẻ nhưng thực ra lại chết người? Tôi nghĩ rằng sẽ có nhiều người thích cái kiểu phông cách đó nhiều như tôi". Với ca từ thể hiện sự phát triển từ nỗi đau lòng của bài hát "Flower", thay vào đó, ca khúc sẽ miêu tả về một người phụ nữ mang đầy sự tự tin, biết rõ về giá trị của mình và những gì mà cô thấy nó xứng đáng, với những câu như “Một là không đủ, hãy nhìn vào mắt tôi / Tôi không muốn một nửa, chỉ cần nhìn tôi thôi / Đã cho rồi, không tham lam nữa đâu”. Trong đó, nữ ca sĩ đang được miêu tả là một người được trao quyền lợi bởi tình yêu, nhưng lại không phải trả giá bằng chính sự thống trị mà cô ấy đã có.

Đánh giá chuyên môn
"All Eyes on Me" nhìn chung đã nhận được nhiều phản hồi tích cực từ giới phê bình. Samantha H. Chung từ tờ The Harvard Crimson cho rằng đây là một ca khúc mang tính "mạnh mẽ có thể bổ sung tốt cho ca khúc 'Flower'", cô khen ngợi về phần lời bài hát mang mục đích để khẳng định tự tin, người giải thích thêm rằng "bài hát thể hiện về một khía cạnh khác của Jisoo đồng thời lấy giọng hát làm nổi bật và phong cách đặc biệt của Jisoo". Rhian Daly từ tạp chí NME đã ca ngợi về phần lời bài hát mà "đôi khi có một sự chất lượng lôi cuốn", nhưng người lại cảm thấy rằng bài hát lại thiếu về phần âm nhạc nhiều hơn so với ca khúc "Flower".

Diễn biến thương mại
Dù không được phát hành dưới định dạng đĩa đơn, nhưng "All Eyes on Me" vẫn đạt được những thành công nhất định khi lọt vào bảng xếp hạng hai quốc gia gồm Hàn Quốc và Hoa Kỳ. Tại Hàn Quốc, bài hát đã ra mắt tại vị trí thứ 179 trên bảng xếp hạng Circle Digital Chart. Tại Hoa Kỳ, mặc dù bài hát không lọt vào bảng xếp hạng Billboard Hot 100, nhưng ca khúc lại giành được vị trí thứ 19 trên bảng xếp hạng Billboard Digital Song Sales và vị trí thứ 4 trên bảng xếp hạng Billboard World Digital Song Sales với hơn 3.000 lượt tải xuống đã được bán ra.. Bài hát cũng được lọt vào top 10 trên bảng xếp hạng Single Top 40 của Hungary, Billboard Malaysia Songs và Taiwan Songs, cũng như là trên bảng xếp hạng Billboard Vietnam Hot 100. Bài hát cũng ra mắt ở vị trí thứ 78 trên bảng xếp hạng Billboard Global 200 và tại vị trí thứ 42 trên bảng xếp hạng Billboard Global Excl. của Hoa Kỳ. Tại Hàn Quốc, bài hát đã ra mắt ở vị trí thứ 179 trên bảng xếp hạng Circle Digital Chart vào tuần phát hành thứ 13 (26 tháng 3 – 1 tháng 4), chỉ chưa đầy 2 ngày phát hành đầu tiên. Trong tuần tiếp theo, bài hát đã tăng lên vị trí cao nhất ở vị trí thứ 102 trong khoảng thời gian từ ngày 2 đến ngày 8 tháng 4.

Đội ngũ thực hiện
Đội ngũ thực hiện được ghi chú trên Melon.

 Jisoo – hát chính, giám đốc sáng tạo
 Teddy Park – viết ca từ, soạn nhạc
 Vince – Viết ca từ
 Zach Szydlo – Nhập vai, lập trình âm thanh

 R. Tee – Soạn nhạc, biên khúc, sản xuất
 24 – Soạn nhạc, biên khúc, sản xuất
 VVN – Soạn nhạc

Bảng xếp hạng

Đọc thêm
 Danh sách bài hát K-pop trên bảng xếp hạng Billboard

Tham khảo

Ghi chú

Chú thích

Bài hát năm 2023
Đĩa đơn ra mắt năm 2023
Bài hát nhạc dance
Bài hát nhạc dance-pop
Bài hát nhạc dance điện tử
Bài hát nhạc pop Hàn Quốc
Bài hát viết bởi Teddy Park


title: Scoparia philorphna

text:
Scoparia philorphna là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

P


title: Anno 1503

text:
Anno 1503: The New World (phát hành dưới tên gọi 1503 A.D.: The New World ở Bắc Mỹ) là một game mô phỏng xây dựng và quản lý do hãng Max Design phát triển và Sunflowers Interactive phát hành vào năm 2002. Đây là một phần của dòng game Anno, và là phần tiếp theo trực tiếp của Anno 1602, trò chơi thành công nhất về mặt thương mại của Đức từ năm 2002. Anno 1503 xoay quanh việc xây dựng và duy trì một thuộc địa trong thế kỷ 16 ở Tân thế giới.

Giống như phiên bản tiền nhiệm, trò chơi đã thành công ở thị trường Đức và trở thành tựa game máy tính bán chạy nhất năm 2002. Đến năm 2006, doanh số toàn cầu của trò chơi đã đạt 2 triệu bản, với hơn 750.000 bản được bán tại các vùng lãnh thổ nói tiếng Đức. Tiếp theo là bản mở rộng, Treasures, Monsters & Pirates được phát hành vào năm 2004, và phần tiếp theo: Anno 1701.

Lối chơi
Anno 1503 bắt đầu với việc người chơi điều khiển một con tàu chứa đầy nhân lực và vật lực đi tìm kiếm một hòn đảo để định cư. Sau khi tìm thấy một địa điểm phù hợp thì đó cũng là lúc việc xây dựng thành phố bắt đầu. Tài nguyên ban đầu như thực phẩm và vải, nhưng tiến triển thành các loại hàng hóa phức tạp hơn và khác nhau. Cuối cùng, công dân trở thành quý tộc, và yêu cầu ít nhất mười loại hàng hóa và nhiều dịch vụ khác nhau, chẳng hạn như tiếp cận một nhà thờ lớn hoặc nhà tắm. Trò chơi được xây dựng xung quanh một người chơi và ba máy tính. Giống như Anno 1602, các máy tính có khả năng tiến bộ dần trong game, có nghĩa là chúng tiến lên cùng với người chơi. Người chơi máy tính cũng có cá tính có thể điều chỉnh, mà người chơi được phép tùy chỉnh trước khi bắt đầu game. Mỗi người chơi khác nhau, con người hoặc máy tính, được thể hiện bằng một màu sắc riêng biệt.

Nền kinh tế trong Anno 1503 được xây dựng dựa trên việc cung cấp các hàng hóa khác nhau cho các công dân thuộc địa. Nó bắt đầu với việc tạo ra hàng hóa giá rẻ, và tiến bộ ở cấp độ văn minh xuyên suốt game dẫn đến những chủng loại hàng hóa mới hơn. Vì trò chơi được xây dựng trên các cấp độ văn minh khác nhau (nhà thám hiểm tiên phong, dân định cư, công dân, thương gia, quý tộc), mỗi cấp độ văn minh đòi hỏi nhiều loại hàng hóa hơn và nhiều kỹ năng cân bằng và khéo léo hơn.

Công nghệ trong Anno 1503 bắt đầu ở cấp độ nhà thám hiểm tiên phong. Sau khi cung cấp cho công dân hàng hóa cơ bản như thực phẩm, vải và rượu, họ phát triển thành Settlers (dân định cư), cấp độ văn minh thứ hai. Các cấp độ thứ hai cho phép người định cư của người chơi xây dựng các công trình cao cấp hơn; tuy nhiên, người định cư đòi hỏi nhiều loại hàng hóa hơn để sinh sống lâu dài. Các tòa nhà trong game không nhất thiết phải có chức năng cụ thể cho người chơi, nhưng có hàm ngụ ý hoặc dưới chức năng hiệu quả cho người định cư trong game. Khả năng xây dựng được khuếch đại với sự mở rộng, có nghĩa là dân số lớn hơn có sức mạnh xây dựng hiệu quả hơn.

Hình thức quân sự của bản này phức tạp hơn Anno 1602. Game có hơn bảy loại đơn vị quân khác nhau, trái ngược với Anno 1602 chỉ có bốn loại đơn vị quân. Do đó, trong các trận chiến, trải nghiệm game trở nên khốc liệt hơn khi triển khai các đơn vị khác nhau trở thành chìa khóa trong chiến lược giành chiến thắng của người chơi.

Các công trình kiến trúc trong phiên bản này phong phú hơn so với Anno 1602. Điều này chủ yếu là do khu vực và hòn đảo có độ lớn hơn nhiều lần so với Anno 1602. Do đó, game có nhiều loại đồn điền và sự đa dạng hơn của các trang trại. Với những ngôi nhà và trang trại ban đầu được giới thiệu trong phiên bản trước, tựa game này cũng có nhiều trang trại với sự phong phú về nguồn tài nguyên bao gồm đá quý, tơ tằm, cá voi, dầu đèn, dược liệu, hoa bia, rượu vang, chàm, than, da, muối, tăng thêm cấp độ khó cho lối chơi trong game. Đồ họa công trình và ngôi nhà được cải thiện hơn so với phiên bản tiền nhiệm.

Phát triển
Anno 1503 bắt đầu phát triển vào tháng 1 năm 1999. Nhà phát hành Sunflowers Interactive đã công bố tựa game này vào tháng 11 năm đó.

Doanh số

Kỳ vọng thương mại cho Anno 1503 rất cao, vì tiền thân của nó, Anno 1602, là thành công lớn nhất từ trước đến nay của thị trường Đức vào năm 2002. Các nhà bán lẻ đã mua trước 450.000 bản game trước ngày ra mắt, và nó đã trở thành một điểm nhấn "thống trị" các bảng xếp hạng ở các nước nói tiếng Đức trong những tháng đầu tiên phát hành, theo 4players. Nó xuất hiện ở vị trí số 1 trên bảng xếp hạng doanh số trò chơi máy tính hàng tuần của GfK dành cho thị trường Đức, sau khi phát hành tựa game vào ngày 25 tháng 10. Anno 1503 đã tiến hành khẳng định vị trí đầu tiên trên bảng xếp hạng Media Control của công ty Đức trong cả tháng, sau khi đạt doanh số nội địa 115.000 bản trong ba ngày đầu tiên. Tim Pototzki của GamesMarkt đã viết rằng hiệu suất ban đầu của trò chơi "làm kinh ngạc" nước Đức. Verband der Unterhaltungssoftware Deutschland (VUD) đã sớm trao danh hiệu "Vàng" cho trò chơi, cho thấy doanh số của ít nhất 100.000 đơn vị trên khắp Đức, Thụy Sĩ và Áo. Anno 1503 đã hoàn thành bảy ngày đầu tiên với tổng doanh số 160.000 bản tại thị trường Đức, và tiếp tục giữ vị trí số 1 trên bảng xếp hạng của GfK trong tuần thứ hai và thứ ba.

Vào ngày 15 tháng 11, Sunflowers tiết lộ rằng doanh số Anno 1503 ở khu vực Đức đã vượt qua 200.000 bản trong hai tuần rưỡi, và VUD đã trao chứng nhận "Platinum" cho game để phản ánh sự tăng trưởng đó. Trò chơi đã bị đánh bại ở vị trí thứ hai trên bảng xếp hạng của GfK bởi Age of Mythology và Harry Potter and the Chamber of Secrets trong tuần thứ tư và thứ năm, nhưng nó giữ vị trí số 1 trên bảng xếp hạng của Media Control cho toàn bộ tháng 11. Đầu tháng 12, Sunflowers đã công bố chiến dịch quảng cáo truyền hình trị giá 1,4 triệu euro cho Anno trong hai tuần cuối năm 2002, trong nỗ lực thúc đẩy doanh số bán hàng hơn nữa. Đến ngày 17, trò chơi đã bán được 300.000 bản tại thị trường nói tiếng Đức và trở thành tựa game bán chạy nhất năm 2002. Anno 1503 sau đó duy trì vị trí đầu tiên trên bảng xếp hạng của GfK trong ba tuần cuối năm, đang hồi phục từ mức giảm xuống thứ tư trong tuần thứ bảy lên kệ. Media Control đặt tên cho nó là trò chơi máy tính số 1 của tháng 12.

Anno 1503 tiếp tục bán vào năm 2003. GfK đã xếp nó ở vị trí 1 trong hai tuần đầu tiên của tháng 1, và nó đã đạt 360.000 bản được bán ra tại thị trường Đức vào ngày 20. Vào thời điểm đó, 4players đã đưa tin rằng doanh số của trò chơi trong 10 tuần đầu tiên của nó cao hơn 3/4 so với Anno 1602 cùng thời kỳ. Lượng bán ra tại thị trường Đức đã tăng lên 420.000 bản vào giữa tháng 2 và 450.000 bản vào đầu tháng 3. Trên bảng xếp hạng hàng tháng của Media Control, trò chơi vẫn đứng vững vị trí thứ thứ năm cho tháng 2, sau đó được xếp vào top 14 trong bốn tháng nữa. Nó đã duy trì một chuỗi không bị gián đoạn trong top 30 của Media Control vào tháng 9. Trùng với mùa mua sắm năm 2003 và phát hành bản mở rộng Treasures, Monsters, and Pirates, Sunflowers đã giảm giá Anno 1503 xuống còn 29 euro vào tháng 10. Sau đó, nó đã tăng lên vị trí thứ bảy và thứ chín trên bảng xếp hạng của Media Control cho tháng 11 và tháng 12.

Vào tháng 1 năm 2004, VUD đã trao tặng cho Anno 1503 một "Giải thưởng Đặc biệt" cho doanh số trên 500.000 chiếc tại thị trường nói tiếng Đức. Vào thời điểm đó, nó là tựa game máy tính trọn giá nhanh nhất đạt được cột mốc này trong khu vực, một kỷ lục trước đây do Anno 1602 nắm giữ. Media Control xếp thứ 2 cho tháng 1 và thứ 4 cho tháng 2, và nó được xếp hạng trong top 20 và top 30 trong suốt tháng 4, tháng 5, tháng 6 và tháng 7. Doanh số trên toàn thế giới của Anno 1503 đã vượt qua 800.000 bản vào tháng 8, khi hoàn thành thứ 14 trong danh sách của Media Control cho thị trường Đức. Nó tiếp tục bán lẻ ở Đức với mức giá trung bình 29 euro vào thời điểm đó, mà Jörg Langer của GameStar đã viết là "bất thường gần hai năm sau khi phát hành — hầu hết các game đều dịch chuyển góc ngân sách sau nửa năm và sau hai năm để mặc cả từng đồng xu cắc bạc." Trò chơi vẫn nằm trong bảng xếp hạng doanh số của Đức vào năm 2006, tại thời điểm đó nó đã bán được hơn 2 triệu bản trên toàn thế giới và 750.000 bản ở các nước nói tiếng Đức. Theo GamesMarkt, Anno 1503 cuối cùng đã bán được hơn một triệu bản game chỉ riêng tại thị trường Đức.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ Anno 1503

Trò chơi điện tử năm 2003
Trò chơi Thời đại Khám phá
Dòng trò chơi Anno
Trò chơi di động
Trò chơi trên Windows
Trò chơi độc quyền Windows
Trò chơi xây dựng thành phố
Trò chơi chiến lược thời gian thực
Trò chơi điện tử có bản mở rộng
Trò chơi điện tử được phát triển ở Áo
Trò chơi điện tử lấy bối cảnh thế kỷ 16
Trò chơi điện tử năm 2002
Trò chơi trên thiết bị di động


title: Lamprocryptidea liberatoria

text:
Lamprocryptidea liberatoria là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Lamprocryptidea


title: Calamidia owgarra

text:
Calamidia owgarra là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Calamidia


title: Gnophos vitreata

text:
Gnophos vitreata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Gnophos


title: Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 2005 – Đôi nữ

text:
Đương kim vô địch là Virginia Ruano Pascual và Paola Suárez, nhưng Suárez bỏ cuộc vì chấn thương lưng. Ruano Pascual đánh cặp với Conchita Martínez và thất bại trong trận bán kết trước Lisa Raymond và Samantha Stosur. Raymond và Stosur đánh bại Elena Dementieva và Flavia Pennetta trong trận chung kết, với tỉ số 6–2, 5–7, và 6–3.

Hạt giống

Kết quả

Chung kết

Nửa trên

Nhánh One

Nhánh Two

Nửa dưới

Nhánh Three

Nhánh Four

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Draw

Đôi nữ
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng theo năm – Đôi nữ
Thể thao nữ năm 2005
Thể thao nữ Mỹ năm 2005


title: Homogenia nigroscutellata

text:
Homogenia nigroscutellata là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Homogenia


title: Khải thư

text:
Khải thư () hay  khảy thư, chữ khay còn gọi là chân thư (真書), chính khải (正楷), khải thể (楷體) và chính thư (正書), là phong cách viết chữ Hán ra đời muộn nhất (xuất hiện khoảng giữa thời Đông Hán và Tào Ngụy và phát triển thành phong cách riêng vào thế kỷ 7), do đó đặc biệt phổ biến trong việc viết tay và xuất bản hiện đại (chỉ sau các kiểu chữ Minh thể và gothic sử dụng riêng trong in ấn).

Chú thích

Sách tham khảo

Chữ Hán
Hệ thống viết


title: Ephoria chosenibia

text:
Ephoria chosenibia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Ephoria


title: Cao Uy Khiết

text:
Cao Uy Khiết (; sinh ngày 24 tháng 6 năm 1997) là một cầu thủ bóng đá người Đài Loan hiện tại đang thi đấu ở vị trí tiền vệ cho câu lạc bộ Công ty Điện lực Đài Loan tại Giải bóng đá Ngoại hạng Đài Loan và Đội tuyển bóng đá quốc gia Đài Bắc Trung Hoa.

Sự nghiệp quốc tế
Anh ra mắt quốc tế cho Đài Bắc Trung Hoa vào ngày 3 tháng 6 năm 2021, trong trận thua 2-0 tại Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2022 trước Nepal.

Vào ngày 8 tháng 6 năm 2021, anh ghi bàn thắng quốc tế đầu tiên trong trận thua 5-1 trước Úc.

Bàn thắng quốc tế
Tỷ số và kết quả liệt kê bàn thắng đầu tiên của Đài Bắc Trung Hoa, cột điểm cho biết điểm số sau mỗi bàn thắng của Cao Uy Khiết.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1997
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Đài Loan
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Đài Bắc Trung Hoa
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá Đại học Quốc lập Thể thao Đài Loan
Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Công ty Điện lực Đài Loan
Cầu thủ Giải bóng đá Ngoại hạng Đài Loan


title: Homohadena tenuistriga

text:
Homohadena tenuistriga là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Homohadena


title: Neoduma simplex

text:
Neoduma simplex là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Neoduma


title: Rối loạn phát triển

text:
Rối loạn phát triển bao gồm một nhóm các tình trạng tâm thần bắt nguồn từ thời thơ ấu liên quan đến suy yếu nghiêm trọng ở các khu vực khác nhau. Có một số cách khác nhau trong việc sử dụng thuật ngữ này. Khái niệm hẹp nhất được sử dụng trong danh mục "Rối loạn cụ thể về phát triển tâm lý" trong ICD-10.  Những rối loạn này bao gồm rối loạn ngôn ngữ phát triển, rối loạn học tập, rối loạn vận động và rối loạn phổ tự kỷ. Trong định nghĩa rộng hơn ADHD được bao gồm, và thuật ngữ được sử dụng là rối loạn phát triển thần kinh. Tuy nhiên, những chứng khác bao gồm hành vi chống đối xã hội và tâm thần phân liệt bắt đầu từ thời thơ ấu và tiếp tục trong suốt cuộc đời. Tuy nhiên, hai điều kiện sau này không ổn định như các rối loạn phát triển khác và không có bằng chứng về trách nhiệm di truyền chung.

Rối loạn phát triển có mặt từ đầu đời. Hầu hết cải thiện khi đứa trẻ lớn lên, nhưng một số khiếm khuyết kéo dài suốt cuộc đời. Có một thành phần di truyền mạnh mẽ; nhiều nam giới bị ảnh hưởng hơn nữ giới.

Xuất hiện
Khuyết tật học tập được chẩn đoán khi trẻ còn nhỏ và mới bắt đầu đi học. Hầu hết các khuyết tật học tập được tìm thấy dưới 9 tuổi.

Trẻ nhỏ bị rối loạn giao tiếp có thể không nói được gì, hoặc có thể có vốn từ vựng hạn chế cho lứa tuổi của chúng. Một số trẻ bị rối loạn giao tiếp gặp khó khăn trong việc hiểu các hướng đơn giản hoặc không thể đặt tên cho các đối tượng.  Hầu hết trẻ bị rối loạn giao tiếp có thể nói khi đến trường, tuy nhiên, chúng tiếp tục gặp vấn đề với giao tiếp.  Trẻ em trong độ tuổi đi học thường có vấn đề về hiểu và sắp xếp từ ngữ. Thanh thiếu niên có thể gặp khó khăn hơn với việc hiểu hoặc thể hiện ý tưởng trừu tượng.

Nguyên nhân
Các nghiên cứu khoa học về nguyên nhân của rối loạn phát triển liên quan đến nhiều lý thuyết khác nhau. Một số khác biệt chính giữa các lý thuyết này liên quan đến việc môi trường có phá vỡ sự phát triển bình thường hay không, hoặc nếu bất thường được xác định trước. Sự phát triển bình thường xảy ra với sự kết hợp của sự đóng góp từ cả môi trường và di truyền. Các lý thuyết khác nhau ở phần mà mỗi yếu tố phải đóng trong sự phát triển bình thường, do đó ảnh hưởng đến cách gây ra những bất thường.

Một lý thuyết hỗ trợ các nguyên nhân môi trường của rối loạn phát triển liên quan đến căng thẳng ở thời thơ ấu. Nhà nghiên cứu và bác sĩ tâm thần trẻ em Bruce D. Perry, MD, Ph.D, đưa ra giả thuyết rằng các rối loạn phát triển có thể được gây ra bởi chấn thương ở trẻ nhỏ. Trong các tác phẩm của mình, ông so sánh các rối loạn phát triển ở trẻ em bị chấn thương với người lớn bị rối loạn căng thẳng sau chấn thương, liên kết căng thẳng môi trường cực đoan với nguyên nhân gây khó khăn phát triển.  Các lý thuyết căng thẳng khác cho thấy rằng ngay cả những căng thẳng nhỏ cũng có thể tích lũy để dẫn đến rối loạn cảm xúc, hành vi hoặc xã hội ở trẻ em.

Một nghiên cứu năm 2017  đã thử nghiệm tất cả 20.000 gen trong khoảng 4.300 gia đình có trẻ em gặp khó khăn phát triển hiếm gặp ở Anh và Ireland để xác định xem những khó khăn này có phải là nguyên nhân di truyền hay không. Họ đã tìm thấy 14 rối loạn phát triển mới gây ra bởi đột biến gen tự phát không tìm thấy ở cả bố và mẹ (chẳng hạn như lỗi ở gen CDK13). Họ ước tính rằng khoảng một trong 300 trẻ em được sinh ra với các đột biến gen tự phát liên quan đến các rối loạn phát triển hiếm gặp.

Tham khảo

Giáo dục đặc biệt
Chẩn đoán tâm thần
Tâm lý học phát triển


title: Lý Cổn

text:
Lý Cổn (chữ Hán: 李袞; bính âm: Lǐ Gǔn), ngoại hiệu Phi Thiên Đại Thánh (chữ Hán: 飛天大聖; tiếng Anh: Sky Soaring Great Sage; tiếng Việt: Đại Thánh tung bay giữa trời) là một nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết văn học cổ điển Trung Hoa Thủy Hử. Lý Cổn xếp thứ 65 trong 108 vị đầu lĩnh Lương Sơn Bạc và xếp thứ 29 trong 72 vị sao Địa Sát, được sao Địa Tẩu Tinh (chữ Hán: 地走星; tiếng Anh: Walking Star) chiếu mệnh.

Xuất thân
Vốn xuất thân thảo khấu tại núi Mang Đãng (芒碭山 thuộc huyện Bái, Từ Châu), Thủy Hử mô tả hình ảnh Lý Cổn oai hùng với đầu đội nón sắt, mặt vẽ mặt nạ, tay trái cầm kiếm, tay phải cầm khiên, sau lưng mang 24 cây lao. Lý Cổn là một trong 3 đầu đảng (cùng Phàn Thụy, Hạng Sung) thảo khấu ở núi Mang Đãng, dưới trướng có hơn 3000 người ngựa.

Gia nhập Lương Sơn Bạc
Phàn Thụy, Lý Cổn và Hạng Sung ban đầu định đến đánh và chiếm Lương Sơn Bạc, do đó Tống Giang và Tiều Cái quyết định đánh núi Mang Đãng. Sử Tiến, Chu Vũ, Trần Đạt và Dương Xuân đem quân đi đầu, tuy nhiên bị đánh tan tác và chạy thoát thân.

Hôm sau, Công Tôn Thắng đề nghị Phàn Thụy phá trận Bát Quái trận của mình. Phàn Thụy sử dụng pháp thuật làm trời tối đen, hô mưa gọi gió làm quân Lương Sơn rối loạn, sau đó sai Lý Cổn, Hạng Sung đem 500 quân phá trận, song cả hai người đều bị bắt. Tống Công Minh đối đãi họ tử tế nên Lý Cổn, Hạng Sung khuyên Phàn Thụy gia nhập. Kết quả,cả ba người đều cùng nhập bọn.

Chức vụ
Khi phân định ngôi thứ ở Lương Sơn Bạc, Lý Cổn xếp thứ 65 trong 108 vị đầu lĩnh Lương Sơn Bạc và xếp thứ 29 trong 72 vị sao Địa Sát, chức Bộ Quân Tướng Hiệu (步军将校), là một trong các đầu lĩnh chỉ huy bộ binh quân Lương Sơn Bạc.

Sau khi chiêu an và tử trận
Sau khi nhận chiêu an, Lý Cổn cùng các đầu lĩnh Lương Sơn Bạc tham gia các chiến dịch bình quân Liêu, các lực lượng khác chống đối triều đình nhà Tống.

Trong chiến dịch bình Phương Lạp trận Mục Châu (睦州 - nay thuộc huyện Thuần An, Chiết Giang), vì tướng giặc Trịnh Bưu giết mất 2 vợ chồng Vương Anh và Hổ Tam Nương, Tống Giang cùng Lý Cổn và Hạng Sung dẫn 5000 người ngựa tiến đánh báo thù. Trịnh Bưu địch không nổi nên cùng quân chạy trốn. Vì hấp tấp muốn lập công nên Lý Cổn, Hạng Sung, Lý Quỳ liều mạng trèo đèo, vượt suối đuổi theo. Chẳng may khi qua một đoạn khe sâu, Lý Cổn trượt ngã. Ngay khi đó, ba ngàn quân mà Trịnh Bưu đã mai phục sẵn trên bờ được lệnh bắn cung nỏ xuống tới tấp như mưa giết chết Lý Cổn ngay tại khe nước.

Trong Đãng Khấu Chí
Tại hồi 59, Tống Giang thua to ở Thái An, chạy đến Vĩnh An Duyễn Châu thì bị quân Lưu Quảng chặn đánh. Tống Giang bị Chân Tường Lân đâm chết con Chiếu Dạ Ngọc Sư Tử, được Lỗ Trí Thâm, Hạng Sung, Lý Cổn liều chết cứu thoát. Tống Giang phá vòng vây, dựa vào man thuẫn của Lý, Hạng mà chạy. Nhưng Lưu Kỳ, Tường Lân dũng mãnh, Lý Cổn bị Tường Lân đâm chết, Hạng Sung bị Lưu Kỳ chém bay đầu.

Tham khảo

Thủy Hử - Thi Nại Am, Nhà xuất bản Văn học, 1988, bản dịch của Trần Tuấn Khải - Lương Duy Thứ giới thiệu.
Hậu Thủy hử - Thi Nại Am và La Quán Trung, Nhà xuất bản Văn học, 1999, bản dịch của Ngô Đức Thọ và Nguyễn Thuý Nga - Ngô Đức Thọ giới thiệu.

Xem thêm
Thủy Hử
Phàn Thụy
Hạng Sung
Công Tôn Thắng
Thi Nại Am
La Quán Trung

Nhân vật giả tưởng từ Giang Tô


title: Pherotesia subsimilis

text:
Pherotesia subsimilis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Pherotesia


title: Thần tượng âm nhạc Việt Nam – Vietnam Idol

text:
Thần tượng âm nhạc Việt Nam là phiên bản Việt hóa của chương trình truyền hình thực tế nổi tiếng Pop Idol đến từ Anh, lên sóng lần đầu tiên vào ngày 23 tháng 5 năm 2007 trên kênh HTV9.

Trong 2 mùa đầu tiên, chương trình do Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp cùng công ty Đông Tây Promotion sản xuất và phát sóng trên hai kênh HTV7, HTV9. Từ năm 2010, Vietnam Idol được đồng sản xuất bởi Ban Thanh thiếu niên của Đài Truyền hình Việt Nam (từ năm 2012 là Ban Thể thao Giải trí và Thông tin kinh tế) và công ty BHD. Chương trình đồng thời cũng được chuyển sang phát sóng trên VTV3 và được phát sóng đến năm 2016. Chương trình sau đó đã tạm ngừng sản xuất đến năm 2023, khi công ty Cát Tiên Sa thông báo khởi động trở lại chương trình.

Lịch sử
Vietnam Idol được hình thành dựa trên Pop Idol của Anh và American Idol của Mỹ. Đông Tây Promotion và nhà tài trợ Unilever đã mua bản quyền định dạng này với mức giá được công bố là 2 triệu USD, mức phí bản quyền cao nhất được trả cho một chương trình truyền hình thực tế tại Việt Nam vào thời điểm đó. Chương trình ra mắt năm 2007 tại Việt Nam với tên gọi Thần tượng âm nhạc: Vietnam Idol dưới sự sản xuất của Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh (HTV) và Đông Tây Promotion. Khi mùa hai có lượng người xem sụt giảm, nhà sản xuất đã chuyển định dạng chương trình cho Công ty BHD và Đài Truyền hình Việt Nam. Từ mùa thứ 5, chương trình được đổi tên thành Thần tượng âm nhạc Việt Nam theo quy định về thương hiệu của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

Năm 2017, BHD thông báo tạm dừng sản xuất Vietnam Idol  với hy vọng "tìm kiếm tài năng mới" trong bối cảnh các chương trình ca hát thực tế tại Việt Nam ngày càng tăng lên, cùng với sự cạnh tranh gay gắt với các format hiện có như The X Factor hay The Voice.

Sau 7 năm tạm dừng sản xuất, tối ngày 6 tháng 1 năm 2023, công ty Cát Tiên Sa thông báo chương trình sẽ được phát sóng trở lại trên kênh VTV3.

Các mùa phát sóng

Mùa 1
Vietnam Idol mùa đầu tiên khởi chiếu ngày 23 tháng 5 năm 2007 trên kênh HTV9 với hai người dẫn dắt chương trình Thanh Thảo và Nguyên Vũ. Thành phần ban giám khảo gồm Siu Black, Tuấn Khanh và Hà Dũng. Đêm chung kết được tổ chức vào ngày 3 tháng 10 năm 2007 tại Nhà hát Hòa Bình với việc Phương Vy đăng quang ngôi vị quán quân trước Ngọc Ánh; cô sau đó hát ca khúc đăng quang "Nụ cười và những ước mơ" nhưng không phát hành dưới dạng đĩa đơn của mình. Đã có hơn 720.000 lượt bình chọn cho đêm chung kết và đây là mùa giải duy nhất công bố số lượng bình chọn. Phương Vy, Ngọc Ánh, Thảo Trang, Trà My, Duy Khánh đã phát hành album solo sau đó và gặt hái được thành công vừa phải sau chương trình.

Mùa 2

Tiếp nối thành công của mùa đầu tiên, mùa thứ hai của Thần tượng âm nhạc: Việt Nam Idol được dự kiến sẽ tổ chức buổi thử giọng vào tháng 6 năm 2008. Tuy nhiên, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh (đơn vị chủ quản HTV) đã có công văn yêu cầu HTV tạm hoãn tổ chức Vietnam Idol lần 2 với lý do từ đó đến cuối năm có nhiều cuộc thi tương tự trên HTV và sự kiện không phù hợp với tình hình kinh tế xã hội hiện tại của đất nước. Nhưng sau đó, cơ quan này đã chấp thuận cho HTV tổ chức Vietnam Idol lần 2. Mùa 2 của cuộc thi lên sóng từ ngày 3 tháng 9 năm 2008 đến 16 tháng 1 năm 2009. Trong khi đó, nhạc sĩ Sỹ Luân thay thế ca sĩ Nguyên Vũ để đồng hành cùng với MC Thanh Thảo trong mùa 2. Hồ Hoài Anh và Trần Mạnh Tuấn là hai giám khảo mới cùng với giám khảo Siu Black của mùa 1. Theo tiết lộ của nhà sản xuất chương trình Phạm Lê Hiếu, bản quyền mùa thi thứ hai của Vietnam Idol được nhà sản xuất của chương trình American Idol mùa thứ sáu chia sẻ, trong đó có phần thiết kế sân khấu và phần hiệu chỉnh âm thanh ánh sáng.

Tại đêm Chung kết, Quốc Thiên đã vượt qua Thanh Duy để trở thành người chiến thắng. Bài hát đăng quang mùa một "Nụ cười và những ước mơ" đã được sử dụng lại cho mùa giải năm nay.

Mùa 3

Sau một năm tạm hoãn, ban tổ chức thông báo mùa thi mới sẽ được cải tiến nhiều so với hai mùa thi đã qua. Thay đổi lớn nhất chính là việc đội ngũ sản xuất được chuyển giao từ HTV và Đông Tây Promotion sang VTV cùng hãng phim BHD. Siu Black trở lại làm giám khảo trong khi Nguyễn Quang Dũng, Quốc Trung, Đặng Diễm Quỳnh thay thế Hồ Hoài Anh và Trần Mạnh Tuấn. Phan Anh đảm nhận vị trí người dẫn duy nhất của mùa giải. Trong gần 40.000 người đăng ký tham gia cuộc thi  thì chỉ có 25.000 người đến thử giọng.

Mùa giải này tuân theo cấu trúc tương tự như mùa 9 của American Idol, giới thiệu lựa chọn "Cứu thí sinh", mời cố vấn cho mỗi vòng. Người chiến thắng nhận được hợp đồng thu âm với BHD Entertainment thay vì Music Faces Records như các mùa trước. Vòng bán kết và chung kết được quay tại BHD Pictures Studio và đêm chung kết diễn ra tại Trung tâm Ca nhạc Lan Anh.

Tại đêm chung kết, Uyên Linh được công bố là người chiến thắng, vượt qua á quân Văn Mai Hương. Sau đó, Linh đã thể hiện một ca khúc đăng quang mới mang tên "Cảm ơn tình yêu" và phát hành ca khúc này dưới dạng đĩa đơn đầu tay của cô một tuần sau đó.

Uyên Linh và Văn Mai Hương đã gây được sự chú ý lớn của giới truyền thông sau khi mùa giải kết thúc. Cả Linh và Hương đều đạt vị trí quán quân trên bảng xếp hạng Bài hát yêu thích. Các cựu thí sinh khác của mùa 3 cũng tiếp tục gặt hái thành công, đáng chú ý là Trung Quân và Bích Phương khi cả hai đều đã tạo ra nhiều bản hit được đón nhận từ giữa những năm 2010.

Mùa 4

Mùa thứ tư của Vietnam Idol đã tổ chức vòng Audition tại Hà Nội, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh. Mỹ Tâm thay thế Siu Black tại ghế giám khảo thứ hai và MC mùa này là diễn viên Huy Khánh. Giải thưởng cho quán quân là 600.000.000 VNĐ và được kênh MTV Việt Nam hỗ trợ kinh phí thực hiện một video âm nhạc để phát trên kênh ngay sau khi chiến thắng, cũng như bảo trợ xây dựng và quảng bá hình ảnh trên kênh này trong suốt 1 năm từ sau khi kết thúc chương trình.

Ngày 1 tháng 2 năm 2013, trong đêm chung kết diễn ra tại Sân vận động Quân khu 7, Ya Suy đã đăng quang ngôi vị quán quân của mùa thi trước Hoàng Quyên. Ca khúc đăng quang của anh là "Giây phút khát khao". Sau Vietnam Idol, sự nghiệp ca hát của Ya Suy tương đối bết bát. Anh đã phát hành đĩa đơn đầu tiên "Về với lúa" vào cuối năm 2013 và tiếp tục phát hành thêm hai đĩa đơn nữa vào các năm 2014 và 2017 trước khi tuyên bố từ giã sự nghiệp ca hát vào năm 2018.

Mùa 5

Từ mùa thứ 5, chương trình được đổi tên thành Thần tượng âm nhạc Việt Nam theo quy định về thương hiệu của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

Thần tượng âm nhạc Việt Nam bất ngờ trở lại vào năm 2013, hứa hẹn nhiều đổi mới bất ngờ cho người xem. Nhạc sĩ Anh Quân đã thay thế vị trí giám khảo của nhạc sĩ Quốc Trung (lúc đó đang làm huấn luyện viên cho Giọng hát Việt). Mỹ Tâm vẫn đồng hành với chương trình, trong khi đạo diễn Nguyễn Quang Dũng là giám khảo quen thuộc từ năm 2010. Nhạc sĩ Huy Tuấn vẫn là giám đốc âm nhạc của chương trình.

MC Phan Anh đã bất ngờ trở lại với tư cách là người dẫn dắt chương trình, trong khi MC hậu trường mùa này là Cao Thanh Thảo My, cựu thí sinh mùa 4. Giải thưởng cho quán quân là tiền thưởng trị giá 600.000.000 VNĐ. Ngoài ra, nhà vô địch của Thần tượng Âm nhạc 2013 sẽ xuất hiện trong video clip ca nhạc của nhãn hàng Pepsi, trở thành gương mặt đại diện của nhãn hàng dầu gội đầu Clear và nhãn hàng kem đánh răng Close-up.

Mùa giải diễn ra từ ngày 15 tháng 12 năm 2013 đến ngày 11 tháng 5 năm 2014. Hai người đứng đầu của mùa giải là Trần Nhật Thủy và Trần Thị Thùy (nghệ danh Minh Thùy). Kết thúc đêm chung kết, Nhật Thủy nhận được 52% bình chọn, trở thành quán quân của mùa 5.

Mùa 6
Thần tượng âm nhạc Việt Nam trở lại vào đầu tháng 4 năm 2015 với những thay đổi: ca sĩ Thu Minh sẽ là giám khảo thay thế cho Mỹ Tâm, nam ca sĩ - nhạc sĩ Thanh Bùi sẽ là vị giám khảo thứ 2 thay thế cho nhạc sĩ Anh Quân, còn đạo diễn Nguyễn Quang Dũng vẫn ở vị trí ban giám khảo. Trong khi đó, Duy Hải là người thay thế vị trí của MC Phan Anh.

Ngày 2 tháng 8 năm 2015, Nguyễn Trọng Hiếu, với 71,5% bình chọn của khán giả, đã được xướng tên ở ngôi vị quán quân của Vietnam Idol, vượt qua á quân Nguyễn Bích Ngọc và ở vị trí thứ ba là Thanh Phúc. Sinh ra tại Đức và từng lọt vào top 25 trong mùa 5 của phiên bản Đức, Trọng Hiếu trở thành người nước ngoài đầu tiên chiến thắng trong lịch sử của chương trình. Ca khúc đăng quang "Con đường tôi" của Hiếu sau đó đã được phát hành dưới dạng đĩa đơn bằng cả tiếng Việt và tiếng Đức.

Mùa 7
Thần tượng âm nhạc Việt Nam đã trở lại với khán giả từ mùa thứ 7 vào tháng 5 năm 2016. Nam ca sĩ Bằng Kiều sẽ là vị giám khảo thay thế ca - nhạc sĩ Thanh Bùi. Còn ca sĩ Thu Minh và đạo diễn Nguyễn Quang Dũng tiếp tục ở vị trí thành phần ban giám khảo. MC Phan Anh đã quay trở lại dẫn dắt chương trình, ngoại trừ đêm Gala và trao giải với sự xuất hiện của Quốc Minh.

Vietnam Idol có mùa thứ hai liên tiếp chứng kiến một người nước ngoài được xướng tên tại Vietnam Idol bước lên ngôi vị cao nhất. Janice Aranjuez Buco (nghệ danh Janice Phương) đến từ Philippines đã nhận được 54,25% bình chọn, đánh bại Phạm Việt Thắng với 45,75% và trở thành quán quân của mùa 7. Janice đã phát hành đĩa đơn cho bài hát đăng quang "Love You in Silence" với lời tiếng Anh và tiếng Việt.

Sau cuộc thi, Janice phát hành đĩa đơn bằng tiếng Việt mới mang tên "Tâm tư" vào năm 2017. Janice cho biết rào cản ngôn ngữ là nguyên nhân khiến cô chưa tạo được đột phá trong làng nhạc Việt.

Mùa 8

Sau 7 năm tạm ngừng sản xuất, tối ngày 6 tháng 1 năm 2023, công ty Cát Tiên Sa thông báo chương trình sẽ được tổ chức trở lại. Những thông tin đầu tiên của chương trình cũng đã được nhà sản xuất công bố cùng ngày. Vòng tuyển sinh online sẽ diễn ra từ ngày 15 tháng 1 đến ngày 15 tháng 3; vòng tuyển sinh trực tiếp sẽ diễn ra từ ngày 15 tháng 3 đến 30 tháng 3 năm 2023 tại thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội. Đầu tháng 3, ban tổ chức kéo dài thời gian vòng tuyển sinh online tới ngày 15 tháng 5 năm 2023. Vòng tuyển sinh trực tiếp được tổ chức vào ngày 3 tháng 6 năm 2023 tại Hà Nội và ngày 10 tháng 6 năm 2023 tại thành phố Hồ Chí Minh. Đặc biệt, chương trình còn phối hợp với FG Entertainment Network (FGEN) và TAIHEN để lần đầu tiên tổ chức tuyển sinh tại California, Hoa Kỳ từ ngày 30 tháng 5 đến ngày 16 tháng 6 năm 2023, và tại Nhật Bản từ ngày 3 tháng 6 đến ngày 11 tháng 6 năm 2023.

Cuối tháng 5 năm 2023, ban tổ chức công bố 7 giám khảo sơ tuyển của mùa thi này, gồm ca sĩ Phương Vy, ca sĩ Giang Hồng Ngọc, nhà sản xuất âm nhạc Only C, Châu Đăng Khoa, Đỗ Hiếu, DTAP và nhà sản xuất - nhà báo Phan Anh. Ngày 5 tháng 7 năm 2023, ekip chương trình công bố ba giám khảo chính thức bao gồm nhạc sĩ Huy Tuấn, ca sĩ Mỹ Tâm và đạo diễn Nguyễn Quang Dũng. Trong khi đó, người dẫn dắt chương trình ở mùa này là MC Đức Bảo.

Mùa 8 được phát sóng từ 8 tháng 7 năm 2023 đến 21 tháng 10 năm 2023 trên VTV3.

Tranh cãi

Việc bình chọn thiếu minh bạch
Cuộc thi đã bị chỉ trích dữ dội với cáo buộc quy trình bình chọn bất thường và thiếu minh bạch. Các tờ báo lớn như Thanh Niên, Tuổi Trẻ đã đăng tin về việc phiếu bầu của một thí sinh được tính cho một thí sinh khác dù không có bằng chứng xác thực nào chứng minh cáo buộc đó và ban tổ chức đã khẳng định không thao túng kết quả. Điều gây tranh cãi nhất nằm ở việc ban tổ chức không công khai số lượng tin nhắn gửi về bình chọn của mỗi thí sinh (một thông lệ của những cuộc nhắn tin bình chọn trên truyền hình tại Việt Nam) mà chỉ công bố ai được chọn vào vòng sau. Giải thích điều này, nhà tổ chức cho rằng họ làm như vậy "để tuân thủ bản quyền" và có lợi cho thí sinh. Kết quả bình chọn cũng có thể bị ảnh hưởng bởi việc cho phép mỗi số điện thoại có thể gởi đến 500 tin nhắn bình chọn và việc một số người trong cuộc "phát ngôn dẫn dắt khán giả" bình chọn.

Liên quan đến thí sinh khuyết tật
Trong buổi thử giọng tại Hà Nội ngày 6 tháng 7 năm 2010 (mùa 3), một thí sinh được giới thiệu là nạn nhân chất độc màu da cam tên là Nguyễn Sơn Lâm (sinh năm 1982) đã đến tham dự. Màn trình diễn không giúp thí sinh này lọt vào vòng trong nhưng đã khiến giám khảo Siu Black xúc động chạy đến bên cạnh giãi bày cảm xúc: "Nếu trong chương trình của người khuyết tật, em muốn hát cho mọi người nghe, em sẽ thành công". Tuy nhiên, Sơn Lâm đã phản ứng dữ dội vì cho rằng mình bị xúc phạm và phân biệt đối xử. Siu Black đã trả lời với báo giới đó là một phát biểu chỉ có tính động viên và nêu rõ quan điểm rằng Sơn Lâm lợi dụng tình huống này để tạo tên tuổi. Lá thư mà Lâm gửi cho báo chí và các cơ quan bảo vệ quyền lợi người khuyết tật ở Việt Nam về vấn đề này đã nhanh chóng được đăng lên mạng và gây sự chú ý. Vụ bê bối ngày càng nghiêm trọng đến mức các thành viên khác trong ban giám khảo và cả những người ngoài cuộc như ca sĩ Mỹ Linh cũng tham gia ý kiến.

Ngày 30 tháng 7 năm 2010, nhà báo Đặng Diễm Quỳnh - một trong các giám khảo của Vietnam Idol, đại diện ban tổ chức cuộc thi - đã chính thức lên tiếng về sự việc này. Theo đó, ban tổ chức đã đánh giá cao sự đam mê ca hát và sự nhiệt tình tham gia cuộc thi của Sơn Lâm và luôn coi Lâm như những thí sinh bình thường khác. Về bất đồng giữa Sơn Lâm và giám khảo Siu Black, ban tổ chức cho rằng đó là hệ quả của cảm xúc. "Hành động và lời nói của giám khảo Siu Black trong phần thi của thí sinh Sơn Lâm hoàn toàn xuất phát từ xúc cảm thân ái và thiện chí. [...] Những gì khiến hai bên không vui chỉ là sự chưa gặp nhau của cảm xúc mà thôi. Còn về bản chất, Ban tổ chức không hề nghi ngờ sự thành thật và thiện chí của cả 2 bên. Vì vậy kết quả đánh giá của Ban tổ chức với phần thi của Sơn Lâm là hoàn toàn công bằng và hợp lý", nhà báo Diễm Quỳnh khẳng định.

Đối với việc công bố cảnh quay kiểm chứng sự việc, ban tổ chức cho biết đây là vấn đề liên quan đến bản quyền và họ sẽ không cung cấp tư liệu ghi hình thí sinh trước thời gian phát sóng chính thức (21 tháng 8). Sự việc sau đó chỉ lắng xuống khi đoạn video clip về buổi thử giọng của Sơn Lâm được phát sóng. Chiều hướng ủng hộ nghiêng hẳn về phía Siu Black khi nhiều người cho rằng cô không làm gì sai.

Audio thí sinh chửi bậy
Một thí sinh tên Đức Anh sau khi bị loại ở vòng gala (mùa thứ 3) đã bức xúc và tuôn ra những lời nói văng tục. Toàn bộ lời nói của Đức Anh bị ghi âm lại và tung lên mạng khiến thí sinh này mất cảm tình của khán giả và tự làm xấu hình ảnh của mình. Trong cuộc phỏng vấn với báo chí, Đức Anh nói rằng người ghi âm đoạn băng đó chính là một nam thí sinh khác trong cuộc thi tên Đăng Khoa; Đức Anh cũng cho biết đoạn ghi âm đó là lúc anh vừa bị loại, không kiềm chế được cảm xúc và đã bị cắt xén ở nhiều chỗ để tăng phần bôi xấu anh. Sau scandal này, cả Đức Anh lẫn người ghi âm là Đăng Khoa đều xin lỗi khán giả và hình ảnh của họ tiếp tục xấu đi trong mắt công chúng.

Xem thêm
 Danh sách thí sinh tham gia Thần tượng âm nhạc: Vietnam Idol
 Danh sách các chương trình phát sóng của Đài Truyền hình Việt Nam

Chú thích

Liên kết ngoài

  (mùa 8)
  (mùa 8)

Chương trình truyền hình trên HTV

Chương trình truyền hình trên VTV
Chương trình truyền hình trên HanoiTV
Chương trình truyền hình của BHD
Chương trình truyền hình của Cát Tiên Sa
Truyền hình Việt Nam thập niên 2000
Truyền hình Việt Nam thập niên 2010
Khởi đầu năm 2007 ở Việt Nam


title: Torocca kloofia

text:
Torocca kloofia là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Torocca


title: Lola Ponce

text:
Paola Fabiana Ponce (sinh ngày 25 tháng 6 năm 1982), được gọi là Lola Ponce ( chuyên nghiệp ), là một nhạc sĩ, nhà soạn nhạc, nữ diễn viên và người mẫu bán chuyên người Argentina.

Ponce đã tạo ra bước đột phá của mình ở Argentina và Mỹ Latinh với album đầu tay Inalcanzable, được phát hành năm 2001. Cô cũng đã trở nên nổi tiếng ở Ý, sau khi tham gia vở nhạc kịch Notre-Dame de Paris ở Verona. Ponce kể từ đó đã phát hành thêm hai album - Fearless (2004) và Il diario di Lola (2008) - và đã biểu diễn bằng tiếng Tây Ban Nha, tiếng Ý và tiếng Anh. Năm 2008, cùng với Giò Di Tonno, cô đã giành được lễ hội San Remo với bài hát "Colpo di Fulmine". Cô hát trong nhiều buổi hòa nhạc với Andrea Bocelli và Riccardo Cocciante.

Cuộc đời và sự nghiệp

Thời niên thiếu và sự nghiệp (1982 - 1997)
Lola Ponce được sinh ra ở Capitán Bermúdez, tỉnh Santa Fe  tại Hector và María. Cô có hai anh chị em, Claudia và Alejandro. Sinh ra và lớn lên trong một gia đình âm nhạc, cô thành lập một bộ đôi với anh trai khi chỉ mới 3 tuổi, biểu diễn các bài hát dân gian. Ponce tham gia nhiều lễ hội ở Mỹ Latinh khi còn nhỏ và thiếu niên. Năm 1998, cô có một vai trong Chiquititas, một bộ phim truyền hình nổi tiếng được tạo bởi Cris Morena, và ký hợp đồng thu âm với nhà sản xuất Oscar Mediavilla vào năm 1999. Ponce vào Đại học Buenos Aires, nhưng đã bỏ học để theo đuổi sự nghiệp âm nhạc của mình.

Ngôi sao (2001-nay)
Ponce đã phát hành album đầu tay Inalcanzable vào năm 2001, đạt được thành công lớn ở Mỹ Latinh. Năm 2002, cô được chọn vào vai Esméralda trong vở nhạc kịch Notre-Dame de Paris, được trình chiếu tại Verona, Ý và Barcelona, Tây Ban Nha. Ponce đã thu âm hai bài hát cho nhạc phim, "Ave Maria Pagana" và "Ali In Gabbia, Occhi Selvaggi", và tạo nên bước đột phá của cô ở Ý và Châu Âu. Năm 2004, cô phát hành album đầu tiên bằng tiếng Anh, Fearless, và năm 2005 đã biểu diễn bài hát "Ngủ" trong phần hồi sinh của Lễ hội San Remo.

Năm 2008, cô phát hành album phòng thu thứ ba Il diario di Lola, trong đó có các bài hát bằng tiếng Tây Ban Nha, tiếng Ý và tiếng Anh. Ponce cũng giành chiến thắng tại Liên hoan âm nhạc Sanremo lần thứ 58 cùng với Giò Di Tonno và bài hát "Colpo di Fulmine". Bài hát đạt vị trí số một tại Bảng xếp hạng đĩa đơn của Ý. Năm 2010, Ponce xuất hiện trong một số phim truyền hình và phim điện ảnh, và đóng vai chính trong bộ phim chuyển thể từ tiểu thuyết The Betrothed của Alessandro Manzoni. Cô cũng tham gia phiên bản Argentina của Dancing with the Stars, Bailando por un sueño, và phát hành album tổng hợp đầu tiên Lola.

Cuộc sống cá nhân và truyền thông
Ponce hẹn hò với luật sư người Ý, ông Manuel Malenotti trong 5 năm, từ năm 2005 đến năm 2010

Cô bắt đầu mối quan hệ với bạn diễn Aarón Díaz vào năm 2012. Cặp đôi bắt đầu hẹn hò sau khi gặp nhau trên trường quay của Telenovela El Talisman. Họ có hai cô con gái: Erin (sinh tháng 2 năm 2013)  và Regina (sinh tháng 8 năm 2014). Cặp đôi kết hôn vào tháng 6/2015, trong một buổi lễ riêng được tổ chức tại Maroc.

Tham khảo

Nghệ sĩ của Sony BMG
Nhân vật còn sống
Ca sĩ tiếng Ý
Nữ diễn viên truyền hình Argentina
Nữ diễn viên sân khấu Argentina
Nữ diễn viên điện ảnh Argentina
Nữ người mẫu Argentina
Sinh năm 1982


title: Idaea scutulata

text:
Idaea scutulata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

S


title: Just Because!

text:
Just Because! là một bộ anime truyền hình của Nhật Bản do Kamoshida Hajime (tác giả của bộ light novel Sakurasō no Pet na Kanojo) phối hợp cùng Himura Kiseki (tác giả của bộ sưu tập Getsuyōbi no Tawawa) sáng tác và Hãng phim Pine Jam sản xuất. Sentai Filmworks đã cấp phép cho bộ phim và phát hành nó trên dịch vụ Anime Strike của Amazon ở Hoa Kỳ.

Cốt truyện
Vào mùa đông năm thứ ba của trường cao trung mà họ học, khi học kỳ hai sắp kết thúc. Thời gian còn ngồi trên ghế nhà trường cũng không còn nhiều nữa khi ngày tốt nghiệp đang đến gần hơn, cho đến khi cậu ấy đột nhiên quay trở về. Cậu là bạn cùng lớp với họ hồi sơ trung nhưng đã chuyển trường đến một nơi rất xa. Cậu quay trở lại vào một thời điểm kì lạ, và họ đã được hội ngộ cùng nhau. Việc cậu quay trở lại như bắt đầu các cảm xúc trong lòng các cô cậu bạn học sinh, ngay khi họ vừa nghĩ thời học sinh của họ sắp kết thúc rồi.

Nhân vật

Nhân vật chính

Là một học sinh chuyển trường và đã quay trở lại quê nhà sau bốn năm. Vì công việc của cha anh ta thường xuyên phải di chuyển nên Eita thường phải chuyển trường. Anh ấy đã từng tham gia câu lạc bộ bóng chày cùng với Haruto hồi trung học.

Mio là bạn học của Eita và Haruto hồi trung học đồng thời là nguyên chủ tịch hội học sinh. Cô dự định ghi danh vào đại học và đang học tập chăm chỉ để thực hiện điều đó. Tình cảm không được đáp lại của cô về Haruto từ thời cấp hai vẫn còn ảnh hưởng đến cô.

Là một thành viên của đội bóng chày, đã có được một việc làm sau khi tốt nghiệp. Anh ấy và Eita là bạn thời thơ ấu. Anh ấy có tình cảm với Hazuki và đã thổ lộ với cô nhưng bị cô từ chối vào lần đầu tiên, Tuy nhiên điều này đã thay đổi trong suốt bộ phim. Hazuki nói với Haruto rằng cô ấy sẽ không hẹn hò với anh cho đến khi cô lên đại học và Haruto tìm được công việc ổn định nếu anh vẫn còn yêu cô.

Hazuki là một thành viên của ban nhạc trường, nó đồng thời quyết định trường đại học mà cô thích. Cô ấy không nổi bật trong lớp, và có vẻ như không quan tâm đến những mối quan hệ lãng mạn. Haruto có tình cảm với cô và đã thổ lộ với cô nhưng bị cô từ chối vào lần đầu tiên. Tuy nhiên điều này đã thay đổi trong suốt bộ phim. Cô nói với Haruto rằng cô sẽ không hẹn hò với anh cho đến khi cô ổn định cuộc sống ở trường đại học và Haruto tìm được công việc ổn định nếu tình cảm của anh dành cho cô vẫn không thay đổi.

Ena là một học sinh năm hai và là một thành viên của câu lạc bộ nhiếp ảnh sắp phải giải tán. Để cứu câu lạc bộ, cô dự định sẽ tham dự một cuộc thi nhiếp ảnh. Sau đó, cô nảy sinh tình cảm với Eita.

Nhân vật phụ

Là bạn thân của Hazuki, đôi khi lại nói chuyện với cô ấy.

Là bạn thân của Haruto.

Là bạn thân của Haruto.

Giáo viên chủ nhiệm của lớp mà Mio và Haruto đang học.

Đa phương tiện

Anime

Lúc đầu, dự án được coi như một trò đùa ngày cá tháng Tư năm 2017 với tựa đề April 1st The Animation (tạm dịch là Hoạt hình ngày một tháng tư). Sau đó, nó đã được xác nhận là có thật trong số ra tháng 6 của Tạp chí Megami của Gakken.

Himura Kiseki thiết kế nhân vật, Kobayashi Atsushi đạo diễn kịch bản phim của Kamoshida Hajime. Yoshii Hiroyuki điều chỉnh nét vẽ của Kiseki thành hoạt hình. Fukunaga Keisuke xuất bản loạt truyện. Pine Jam sản xuất bộ phim. Bộ phim lên sóng từ ngày 5 tháng 10 đến ngày 28 tháng 12 năm 2017 trên các đài AT-X, Tokyo MX, TV Kanagawa, MBS, và BS Fuji Anime Guild. Yanagi Nagi đóng vai trò nhà sản xuất âm nhạc và đồng thời thể hiện bài hát mở đầu với tiêu đề "Over and Over", trong khi Isobe Karin, Yoshino Yuna, và Lynn thể hiện bài hát kết thúc có tên là "behind". Sentai Filmworks đã có giấy phép loạt phim này và phát luồng (stream) nó trên dịch vụ Anime Strike của Amazon ở Hoa Kỳ. Sentai đã ra mắt bản Blu-ray lồng tiếng Anh của bộ phim để xem tại nhà vào ngày 12 tháng 2 năm 2019.

Danh sách tập

Tiểu thuyết
Một cuốn tiểu thuyết được chuyển thể từ anime được xuất bản trong tạp chí Da Vinci của Kadokawa bắt đầu từ tháng 10 năm 2017 (phát hành vào ngày 6 tháng 9). Chương đầu tiên nói về đoạn mở đầu của cốt truyện anime. Kobayashi Atsushi vẽ minh họa cho bộ truyện. Phiên bản tiếng Việt của tiểu thuyết này do IPM phát hành và Hy Lương biên dịch.

Manga web
Một loạt manga web spin-off do Kamaboko RED vẽ minh họa được cập nhật hàng ngày tại tài khoản Twitter chính thức của anime. Mỗi chương dài hai trang.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Website chính thức

Anime Strike
Sentai Filmworks
Anime và manga chủ đề học đường
Anime và manga lãng mạn
Phim Nhật Bản
Anime truyền hình dài tập năm 2017
Anime với kịch bản gốc


title: Hồ Tà Đùng

text:
Hồ Tà Đùng là một hồ nhân tạo nằm trong Vườn quốc gia Tà Đùng, thuộc huyện Đắk Glong, tỉnh Đắk Nông. Với diện tích mặt nước là 3.632 ha, bao quanh bởi 47 đảo lớn nhỏ và là nơi sinh sống của nhiều loài chim đặc hữu, hồ Tà Đùng được báo chí mệnh danh là "Vịnh Hạ Long của Tây Nguyên". Bên cạnh vai trò phục vụ thủy điện, điều tiết nước, hồ Tà Đùng còn tạo điều kiện phát triển kinh tế của tỉnh Đắk Nông thông qua phát triển du lịch và phát triển nông ngư nghiệp.

Lịch sử hình thành
Hồ Tà Đùng còn có tên gọi khác là hồ chứa thủy điện Đồng Nai 3, thuộc địa phận của 2 xã Đắk Plao và Đắk Som, huyện Đắk Glong, tỉnh Đắk Nông, cách thành phố Gia Nghĩa 48 km. Ban đầu, hồ vốn là một thung lũng ven chân núi Tà Đùng, sau đó do quá trình xây dựng các dự án thủy điện, chặn dòng chảy mà thung lũng này trở thành một lòng hồ có độ sâu trung bình khoảng 20 m, với tổng diện tích mặt nước là 3.632 ha.

Tự nhiên
Là một thắng cảnh của tỉnh Đắk Nông, với 47 hòn đảo lớn nhỏ, hồ Tà Đùng được mệnh danh là "Vịnh Hạ Long của Tây Nguyên". Từ tháng 7 đến tháng 12, mực nước tại hồ Tà Đùng sẽ dâng cao, tạo nên một màu xanh thẳm đặc trưng cho khu vực này.

Hồ Tà Đùng là nơi sinh sống của nhiều loài chim đặc hữu khác nhau, trong đó có tới một phần tám số chim là chủng loại của Việt Nam, còn lại là chủng loại đặc hữu của thế giới.

Du lịch
Khi du lịch đến hồ Tà Đùng, du khách có thể chọn đi du thuyền trên hồ với giá 100.000 đồng/vé. Mỗi chiếc thuyền máy có thể chở đến khoảng 20 hành khách. Cắm trại cũng là một lựa chọn phổ biến với những du khách du lịch đến khu vực này.

Cuối tháng 6 năm 2022, Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch tỉnh Đắk Nông phối hợp cùng các cơ quan liên quan tổ chức sự kiện "Cao nguyên gió Tà Đùng" và "Giải dù lượn mở rộng Tà Đùng - Đắk Nông". Sư kiện bao gồm cuộc thi dù lượn và biểu diễn dù lượn có động cơ, quy tụ hơn 100 vận động viên trên toàn quốc tham gia tranh tài, thu hút hàng nghìn du khách đến tham quan dịp này.

Hoạt động kinh tế
Bên cạnh vai trò phục vụ thủy điện, hồ Tà Đùng còn tạo điều kiện phát triển kinh tế của tỉnh Đắk Nông, vừa tạo sinh kế cho người dân trong vùng phát triển nông ngư nghiệp, đánh bắt các nguồn lợi thủy hải sản như tôm, cá. Việc điều tiết hệ thống nguồn nước đều đặn cũng giúp cho quá trình tưới tiêu cho nông nghiệp của người dân quanh vùng được thuận tiện hơn.

Trên hồ Tà Đùng hiện có 1 làng chài 23 hộ dân, với 56 nhân khẩu sinh sống, phần lớn là dân di cư. Họ sống trên các lồng bè ở lòng hồ và mưu sinh dựa vào việc đánh bắt các nguồn thủy sản.

Sai phạm
Đầu năm 2022, trong quá trình khảo sát du lịch tại khu vực hồ Tà Đùng, đoàn công tác liên ngành tỉnh Đắk Nông phát hiện nhiều thuyền chở khách du lịch không đủ điều kiện hoạt động. Qua kiểm tra, đoàn công tác ra quyết định xử lý đối với các công ty vi phạm, yêu cầu các doanh nghiệp bị xử lý cam kết không tái sử dụng những phương tiện chưa đủ điều kiện theo quy định.

Với tiềm năng du lịch lớn, hồ Tà Đùng đã thu hút rất nhiều cá nhân và tổ chức đến đầu tư đất đai, tạo điều kiện cho việc phân lô bán nền, đẩy giá đất lên cao. Bên cạnh đó, việc lấn chiếm đất xây dựng công trình xung quanh khu vực hồ cũng là một vấn nạn khó giải quyết, kéo dài trong nhiều năm. Vào tháng 9 năm 2022, Tỉnh ủy Đắk Nông yêu cầu xem xét xử lý nhiều lãnh đạo huyện Đắk Glong có liên quan đến sai phạm xây dựng trái phép công trình quanh hồ Tà Đùng.

Chú thích

Hồ tại Đắk Nông


title: Idalus dilucida

text:
Idalus dilucida là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Idalus


title: Các bức tường Salinillas de Buradon

text:
Các bức tường Salinillas de Buradon (Tiếng Tây Ban Nha: Murallas de Salinillas de Buradon) là các bức tường nằm ở Labastida, Tây Ban Nha. Nó được công nhận là Bien de Interés Cultural năm 1984.

Tham khảo

Địa danh Bien de Interés Cultural ở Álava