title: Động từ tiếng Tây Ban Nha

text:
Động từ tiếng Tây Ban Nha tạo ra một khía cạnh khó của tiếng Tây Ban Nha. Tiếng Tây Ban Nha là một ngôn ngữ tương đối tổng hợp với một mức độ biến tố trung bình đến cao, nó được thể hiện trong cách chia động từ tiếng Tây Ban Nha.

Giống như các động từ trong hầu hết các ngôn ngữ, động từ tiếng Tây Ban Nha thể hiện hành động hoặc trạng thái của một chủ thể nhất định, và giống như các động từ trong hầu hết các ngôn ngữ Ấn Âu, động từ của tiếng Tây Ban Nha trải qua sự biến tố theo các loại sau:

 Thì: quá khứ, hiện tại, hoặc tương lai
 Số lượng: số ít hoặc số nhiều
 Ngôi: thứ nhất, thứ hai hoặc thứ ba
 Phân biệt T–V: thân mật hay trang trọng
 Cách: chỉ định, giả định, hoặc mệnh lệnh
 Thể: hoàn thành hoặc chưa hoàn thành (phân biệt chỉ bằng thì quá khứ dưới dạng thời quá khứ và thời quá khứ chưa hoàn thành)
 Dạng: chủ động hoặc bị động

Hệ thống động từ tiếng Tây Ban Nha hiện đại học mười sáu thức dạng hoàn thành riêng biệt (nghĩa là tập hợp các hình chức cho mỗi sự kết hợp của thì và cách (thì đề cập đến khi hành động xảy ra, và cách đề cập đến cách của chủ thể – ví dụ: chắc chắn vs nghi ngờ), cộng một thức dạng chưa hoàn thành (thể mệnh lệnh), cũng như ba dạng không thời gian (nguyên thể, động danh từ, và quá khứ phân từ).

Mười bốn thì thông thường cũng được chia thêm thành bảy thì đơn giản và bảy thì phức (cũng được gọi là thì hoàn thành). Bảy thì phức được tạo thành với trợ động từ haber theo sau bởi quá khứ phân từ. Động từ có thể được sử dụng trong các dạng khác, như là hiện tại tiếp diễn, nhưng trong các luận văn chúng thường không được coi là một thì đặc biệt mà được coi là một cấu trúc xây dựng lời nói vòng.

Các hình thức của động từ
Động từ của tiếng Tây Ban Nha có năm kiểu thay đổi. Cách thay đổi phụ thuộc vào các yếu tố sau:

Ngôi và số lượng
Động từ tiếng Tây Ban Nha được chia theo ba ngôi, mỗi ngôi có dạng số ít và số nhiều. Trong một số loại tiếng Tây Ban Nha, như của vùng Río de la Plata, một dạng ngôi hai đặc biệt được sử dụng.

Vì tiếng Tây Ban Nha là một "ngôn ngữ bỏ đại từ", đại từ nhân xưng thường được bỏ qua.

Ngôi thứ nhất
Ngôi thứ nhất đề cập đến người nói ("tôi"). Ngôi thứ nhất số nhiều đề cập đến người nói nói cùng ít nhất một người nữa.

 (Yo) soy: "Tôi là"
 (Nosotros/Nosotras) somos: "Chúng ta"; dạng giống cái nosotras chỉ được sử dụng khi đề cập đến một nhóm mà bao gồm hoàn toàn nữ, nếu không thì phải sử dụng nosotros.

Ngôi thứ hai
Ngôi thứ hai đề cập đến người nghe, ("bạn"). Tiếng tây Ban Nha có các đại từ khác nhau (và dạng động từ khác nhau) cho "bạn," phụ thuộc vào mối quan hệ, thân mật hay trang trọng, giữa người nói và người nghe.

Số ít
 (Tú) eres: "Bạn là"; số ít thân mật; sử dụng khi nói chuyện với người nghe có quan hệ gần (một thành viên trong gia đình, một người bạn thân, một đứa trẻ, vật nuôi). Dạng này cũng được sử dụng để nói chuyện với thần.
 (Vos) sos: "Bạn là"; số ít thân mật; thường được sử dụng giống như tú. Việc sử dụng nó chỉ giới hạn ở các vùng Châu Mỹ Tây Ban Nha; nơi tú và vos đều được sử dụng, vos được sử dụng để chỉ mối quan hệ gần hơn.
 (Usted) es: "Bạn là"; số ít trang trọng; được sử dụng khi nói chuyện một cách tôn trọng, với người lớn hơn, một người lạ, hoặc xã giao. Mặc dù nó là một đại từ ngôi hai, nó sử dụng dạng động từ ngôi thứ ba (và đại từ tân ngữ và sở hữu cách) bởi vì nó được phát triển bằng cách rút gọn vuestra merced (nghĩa là, "thưa bạn").

Số nhiều
 (Vosotros/Vosotras) sois: "Các bạn là"; số nhiều thân mật; được sử dụng khi nói người người có quan hệ gần (thành viên gia đình, bạn bè, trẻ con, vật nuôi). Dạng giống cái vosotras chỉ được sử dụng để nói chuyện với một nhóm toàn nữ; các trường hợp khác vosotros được sử dụng. Nó chỉ được sử dụng tại Tây Ban Nha và Guinea Xích Đạo, mặc dù nó có thể xuất hiện ở những văn bản cổ, trang trọng của các nước khác, ví dụ như Philippines, or in the initial line of the Argentine national anthem (“Oíd, mortales, el grito sagrado”).
 (Ustedes) son: "Các bạn là"; số nhiều trang trọng tại những nơi vosotros được sử dụng; những nơi khác là cả thân mật và trang trọng. Tại nơi nó là trang trọng, nó được sử dụng để nói một cách tôn trọng với mọi người hoặc xã giao. Giống như usted, nó sử dụng dạng động từ ngôi thứ ba, vì một số lý do.

Ngôi thứ ba
Ngôi thứ ba đề cập đến một người hoặc vật khác không phải người nói hoặc người nghe.

Số ít
 (Él) es: "Anh ấy/nó là"; sử dụng cho một người giới tính nam hoặc một vật giống đực.
 (Ella) es: "Chị ấy/nó là"; sử dụng cho một người giới tính nữhoặc một vật giống cái.
 (Ello) es: "Nó là";được sử dụng để đề cập đến danh từ trung tính như là sự thật, ý tưởng, tình huống, v.v; ít được sử dụng cho một chủ thể rõ ràng.

Số nhiều
 (Ellos) son:  "Họ/chúng là"; được sử dụng cho nhóm người hoặc vật hoàn toàn là giới nam/giống đực.
 (Ellas) son: "Họ/chúng là"; được sử dụng cho nhóm người hoặc vật hoàn toàn là giới nữ/giống cái.

Cách
Lối gồm một nhóm các dạng động từ được sử dụng theo thể thức. Trong tiếng Tây Ban Nha, mỗi động từ chia thành ba cách.

 Cách chỉ định: Cách chỉ định được sử dụng cho các tuyên bố thực tế và niềm tin theo hướng tích cực. Câu điều kiện tiếng Tây Ban Nha mặc dù về mặt ngữ nghĩa thể hiện sự phụ thuộc vào một hành động của người khác, nó thường được coi là một thì trong cách chỉ định, bởi vì về mặt cú pháp có có thể xuất hiện trong một mệnh đề độc lập.
 Cách giả định: Lối giả định thể hiện một hành động được tưởng tượng ra hoặc ao ước về quá khứ, hiện tại hoặc tương lai.
 Cách mệnh lệnh: Lối mệnh lệnh thể hiện yêu, đề nghị và ngăn cấm trực tiếp. Trong tiếng Tây Ban Nha, việc sử dụng cách mệnh lệnh nghe có vẻ cộc lốc và thô lỗ, nhân phải chú ý khi sử dụng.

Thì
Thì của động từ chỉ thời gian hành động xảy ra. Nó có thể là quá khứ, hiện tại hoặc tương lai.

Hình thức không ngôi hoặc không giới hạn của động từ
Dạng động từ không giới hạn đề cập đến một hành động hoặc trạng thái mà không chỉ rõ thời gian hoặc ngôi. Tiếng Tây Ban Nha có ba loại hình thức không ngôi: nguyên thể, danh động từ và quá khứ phân từ.

Nguyên thể
Dạng nguyên thể là dạng thường thấy trong từ điển. Nó giống như to + verb trong tiếng Anh. Động từ nguyên thể tiếng Tây Ban Nha được chia làm ba loại theo kết thúc của nó:

 Động từ "-ar" (primera conjugación ["chia động từ kiểu thứ nhất"])
 Ví dụ: hablar ("nói"); cantar ("hát"); bailar ("nhảy")

 Động từ "-er" (segunda conjugación ["chia động từ kiểu thứ hai"])
 Ví dụ: beber ("uống"); leer ("đọc"); comprender ("hiểu")

 Động từ "-ir" (tercera conjugación ["chia động từ kiểu thứ ba"])
 Ví dụ: vivir ("sống"); sentir ("cảm thấy"); escribir ("viết")

Động danh từ
Mặc dù trong ngữ pháp tiếng Anh động danh từ đề cập đến V-ing được sử dụng làm danh từ, trong tiếng Tây Ban Nha thuật ngữ này đề cập đến một dạng động từ hoạt động như một trạng từ. Nó được tạo ra bằng cách thêm các kết thúc sau vào gốc động từ (hay là dạng nguyên thể bỏ đi hai chữ cái cuối):

 Động từ -ar: -ando
 Ví dụ: hablando ("nói"); cantando ("hát"); bailando ("nhảy")

 Động từ -er: -iendo
 Ví dụ: bebiendo ("uống"); leyendo (thay đổi cách viết; "đọc"); comprendiendo ("hiểu")

 Động từ-ir: -iendo
 Ví dụ: viviendo ("sống"); sintiendo (thay đổi nguyên âm; "cảm thấy"); escribiendo ("viết")

Động từ duy nhất là bất quy tắc khi trở thành động danh từ là poder ("có thể"), nó có dạng pudiendo.

Động danh từ có nhiều cách sử dụng và có thể nghĩa là (ví dụ vớihaciendo) "đang làm/trong khi đang làm/bằng cách làm/vì ai đó làm/qua việc làm" vân vân. Nó cũng được sử dụng để tạo thành thể tiếp diễn, như là estoy haciendo ("tôi đang làm"). Động danh từ không thể được sử dụng làm tính từ, và không giống như hầu hết các ngôn ngữ châu Âu mà trong đó nó có thể làm tính từ. Dạng hiện tại phân từ mà ngày nay được coi là cổ xưa, mà kết thúc với -ante hoặc -iente mà trước đây có chức năng làm tính tình, trong một số trường hợp nó vẫn được sử dụng làm tính từ (ví dụ durmiente ("đang ngủ"), interesante ("thú vị")), nhưng những trường hợp này bị giới hạn, trong những trường hợp không thích hợp, các cách khác có thể được thực hiện để diễn tả cùng một ý tưởng: nếu trong tiếng Anh bạn nói là "the crying baby" (em bé đang khóc), trong tiếng Tây Ban Nha sẽ là el bebé que llora ("cái em bé mà đang khóc"; llorante là từ cổ xưa).

Quá khứ phân từ

Quá khứ phân từ giống như khi thên -en hoặc -ed vào động từ tiếng Anh. Nó được tạo ra bằng cách thêm các kết thúc sau vào động từ gốc:

 Động từ -ar: -ado
 Ví dụ: hablado ("đã nói"); cantado ("đã hát"); bailado ("đã nhảy")

 Động từ -er: -ido
 Ví dụ: bebido ("đã uống"); leído (cần có dấu trọng âm; "đã đọc"); comprendido ("đã hiểu")

 Động từ -ir,: -ido
 Ví tụ: vivido ("đã sống"); sentido ("đã cảm thấy"); hervido ("đã luộc")

Quá khứ phân từ luôn kết thúc với -o, được sử dụng sau trợ động từ haber để tạo thành động từ phức hoặc động từ hoàn thành: (Yo) he hablado ("Tôi đã nói"); (Ellos) habían hablado ("Họ đã nói"); v.v.

Khi quá khứ phân từ được sử dụng làm tính từ, nó được chia theo cả số lượng và giống – ví dụ, una lengua hablada en España ("một ngôn ngữ được nói ở Tây Ban Nha").

Dạng
Dạng của động từ mô tả mối quan hệ giữa hành động (hoặc trạng thái) mà động từ thể hiện và người tham gia được xác định bởi các thành phần câu (chủ ngữ, tân ngữ, v.v.). Khi chủ ngữ là tác nhân hoặc người thực hiện hành động, động từ được chia theo dạng chủ động. Khi chủ ngữ là bị nhân, mục tiêu, hoặc trải qua hành động, động từ ở dạng bị động.

Thể
Thể đánh dấu hành động là hoàn thành (perfect), đã hoàn thành (perfective), hoặc chưa hoàn thành (imperfective).

 Perfect (hoàn thành): Trong tiếng Tây Ban Nha, động từ đi cùng với haber là thể hoàn thành.
 Perfective (đã hoàn thành): Trong tiếng Tây Ban Nha động từ chia theo preterite (động từ đã hoàn thành) là thể đã hoàn thành.
 Imperfective (chưa hoàn thành): Trong tiếng Tây Ban Nha, thì hiện tại, thì chưa hoàn thành và thì tương lai là thể chưa hoàn thành.

Chia động từ

Tại trang này, chia động từ được thể hiện qua động từ hablar ("nói").

Cách chỉ định
Cách chỉ định có năm thì đơn, mỗi thì có đủ các dạng cho từng ngôi. Trong cách chia cũ, thì điều kiện được coi là một cách điều kiện riêng biệt. Trong nghiên cứu ngữ pháp hiện đại chỉ tính dạng đơn là thì, và các dạng khác là sản phẩm của thì và thể

Thì đơn (tiempos simples)
Thì đơn là động từ không sử dụng các động từ khiếm khuyết hay trợ động từ. Dưới đâu là các thì đơn và cách sử dụng:

Hiện tại (presente)
Thì hiện tại được tạo thành bằng cách những kết thúc dưới đây vào gốc động từ:

Sử dụng

Thì hiện tại đơn được sử dụng để diễn tả:

 Hiện tại thực: Diễn tả một hành động đang xảy ra ở thời điểm hiện tại.

María habla con Juan por teléfono = "María đang nói chuyện với Juan bằng điện thoại"

 Hiện thực thói quen: Diễn tả một hành động thường xảy ra hoặc là thói quen.

María va al campo todos los sábados = "María về vùng quê mỗi thứ bảy"

 Hiện thực không phụ thuộc vào thời gian: Diễn tả sự thật hiển nhiên không bị giới hạn bởi thời gian.

Dos más dos son cuatro = "Hai cộng hai bằng bốn"
Los planetas giran alrededor del sol = "Các hành tinh quay quanh Mặt Trời"

 Hiện thực lịch sử: Diễn tả một hành động xảy ra trong quá khứ nhưng được coi là một sự thực lịch sử.

Fernando Magallanes descubre las Filipinas el 15 de marzo de 1521 = "Ferdinand Magellan tìm ra Philippines ngày 15 tháng 3 năm 1521"

 Một tương lai ngay tức thì: Diễn tả một hành động sẽ xảy ra trong tương lai gần với độ chắc chắn cao.

Este junio, viajo a España  = "Tháng 6 này, tôi sẽ đi Tây ban Nha"

 Cầu khiến: Trong một số vùng của Tây Ban Nha và Châu Mỹ Tây Ban Nha, thì hiện tại có thể được sử dụng (với mức độ cảm thán cao) với nghĩa cầu khiến.

¡Ahora te vas y pides disculpas al señor Ruiz! = "Bây giờ đi và xin tha thứ từ ngài Ruiz!"

Quá khứ chưa hoàn thành (pretérito imperfecto)
Động từ quá khứ chưa hoàn thành được tạo ra bằng cách thêm các kết thúc sau vào gốc động từ:

Sử dụng

Thì quá khứ chưa hoàn thành được sử dụng để diễn tả:

 Hành động thói quen trong quá khứ: Thể hiện hành động từng là thói quen trong một quá khứ không xác định. Không chú trọng vào khi nào hành động kết thúc.

Cuando era pequeño, hablaba español con mi abuela = "Khi tôi còn trẻ, tôi nói tiếng Tây Ban Nha với bà"

 Một hành động bị gián đoạn bởi hành động khác: Thể hiện một hành động đang diễn ra thì bị một hành động khác chen vào.

Tomábamos la cena cuando entró Eduardo  = "Chúng tôi đang ăn tối khi Eduardo đi vào"

Mô tả chung chung về quá khứ: Thể hiện một bối cảnh quá khứ, ví dụ bối cảnh một bài tự sự the background for a narrative.

Todo estaba tranquilo esa noche. Juan Eduardo miraba el partido de fútbol con su amigo Alejandro. Comían unas porciones de pizza. = "Mọi thứ đều tĩnh lặng tối hôm ấy. Juan Eduardo đang xem bóng đá với bạn anh ấy Alejandro. Họ đang ăn vào lát bánh pizza."

Quá khứ đã hoàn thành (pretérito indefinido)
Động từ quá khứ đã hoàn thành được tạo ra bằng cách thêm các kết thúc sau vào cuối gốc động từ:

Sử dụng

Thì quá khứ đã hoàn thành được sử dụng để diễn tả:

 Một hành động xảy ra trong quá khứ: Thể hiện một hành động được xem là đã hoàn thành. Nó thường đi kèm với các từ chỉ thời gian như ayer, anteayer, hoặc la semana pasada.

Ayer, encontré la flor que tú me diste = "Hôm qua, tôi tìm thấy hoa bạn tặng"

 Một hành động chen vào hành động khác: T|hể hiện một hành động xảy ra ̣(và đã hoàn thành) chen vào một hành động khác đang xảy ra.

Tomábamos la cena cuando entró Eduardo = "Chúng tôi đang ăn tối khi Eduardo đi vào"

Một sự thật chung chung: Thể hiện một mối quan hệ (sự thật) trong quá khứ mà đã kết thúc.

Las Filipinas fueron parte del Imperio Español = "Philippines từng là một phần của đế quốc Tây Ban Nha"

Tương lai (futuro simple hoặc futuro imperfecto)
Thì tương lai sử dụng toàn bộ động từ nguyên thể làm gốc. Các kết thúc sau được thêm vào:

Sử dụng

Thì tương lai được sử dụng để thể hiện:

 Một hành động trong tương lai: Thể hiện một hành động sẽ được thực hiện trong tương lai.

El año próximo, visitaré Buenos Aires = "Năm sau, I tôi sẽ ghé thăm Buenos Aires"

 Không chắc chắn hoặc khả năng: Thể hiện suy luận thay vì hiểu biết trực tiếp.

¿Quién estará tocando a la puerta? — Será Fabio. = "Ai (mà bạn cho là) đang gõ cửa? — Chắc hẳn là Fabio" hoặc "Ai sẽ đang gõ cửa nhỉ? — Sẽ là Fabio";

 Yêu cầu, ngăn cấm, bổn phận:

No llevarás a ese hombre a mi casa = "Đừng mang thằng ấy đến nhà tạo" hoặc, chính xác hơn là, "Mày sẽ không mang thằng đấy đến nhà tao".

 Sự lịch sự:

¿Te importará encender la televisión? = "Bạn có phiền nếu bật ti vi giúp tôi không?"

Một cách phổ biến khác để diễn tả tương lai là cách chia động từ hiện tại cách chỉ định của động từ ir theo sau bởi a và động từ nguyên thể: Voy a viajar a Bolivia en el verano ("tôi sẽ đến Bolivia vào mùa hè").

Thì phức (tiempos compuestos)
Tất cả thì phức đều được hình thành với haber theo sau bởi quá khứ phân từ của động từ chín. Haber thay đổi dạng của nó theo ngôi, số lượng và thì, trong khi quá khứ phân từ không đổi, luôn kết thúc với -o bất kể giới tính.

Hiện tại hoàn thành (Pretérito Perfecto)
Trong thì hiện tại hoàn thành, dạng hiện tại chỉ định của động từ haber được sử dụng làm trợ động từ, và theo sau bởi quá khứ phân từ của động từ chính. Trong hầu hết các quốc gia châu Mỹ Tây Ban Nha, thì này giống với thì hiện tại hoàn thành trong tiếng Anh:

Te he dicho mi opinión = "Tôi đã nói với bạn ý kiến của mình"

Trong hầu hết Tây Ban Nha thì này có thêm một cách sử dụng—để thể hiện một hành động hoặc sự kiện trong quá khứ mà được bao gồm trong một quãng thời gian chưa kết thúc trong quá khứ mà có tác động vào hiện tại:

Este mes ha llovido mucho, pero hoy hace buen día = "Trời mưa rất nhiều tháng này, nhưng ngày hôm nay ổn"

Quá khứ hoàn thành (pretérito pluscuamperfecto)
Trong thì này, dạng quá khứ chưa hoàn thành của động từ haber được sử dụng làm động từ khiếm khuyết, và theo sau bởi động từ chính:

 (yo) había + quá khứ phân từ
 (tú) habías + quá khứ phân từ
 (él/ella/ello/usted) había + quá khứ phân từ
 (nosotros/nosotras) habíamos + quá khứ phân từ
 (vosotros/vosotras) habíais + quá khứ phân từ
 (ellos/ellas/ustedes) habían + quá khứ phân từ

Sử dụng

Thì quá khứ hoàn thành được sử dụng để thể hiện:

 Một hành động đã xảy ra trước một hành động khác trong quá khứ:

Yo había esperado tres horas cuando él llegó = "Tôi đã được đợi ba tiếng khi anh ấy đến"

Trước quá khứ (pretérito anterior)
Thì trước quá khứ kết hợp dạng quá khứ đã hoàn thành của haber với quá khứ phân từ của động từ chính. Nó hiếm được sử dụng trong tiếng Tây Ban Nha, nhưng đôi khi nó được sử dụng trong các văn bản trang trọng, trong đó hầu như chỉ giới hạn ở các mệnh đề phụ (thời gian, trạng ngữ). Do đó, nó thường được giới thiệu bằng các liên từ thời gian như  cuando ',' 'apenas' ', hoặc' 'en cuanto' '. Nó được sử dụng để diễn tả một hành động đã kết thúc ngay trước một hành động khác trong quá khứ::

 (yo) hube + quá khứ phân từ
 (tú) hubiste + quá khứ phân từ
 (él/ella/ello/usted) hubo + quá khứ phân từ
 (nosotros/nosotras) hubimos + quá khứ phân từ
 (vosotros/vosotras) hubisteis + quá khứ phân từ
 (ellos/ellas/ustedes) hubieron + quá khứ phân từ

Ví dụ:Cuando hubieron llegado todos, empezó la ceremonia = "Khi tất cả mọi người đến, buổi lễ bắt đầu"Apenas María hubo terminado la canción, su padre entró = "Ngay khi Maria kết thúc bài hát, bố cô đến"

Nó thường được thay thế bằng quá khứ đã hoàn thành hoặc quá khứ hoàn thành, với cùng ý nghĩa:Apenas María terminó la canción, su padre entróApenas María había terminado la canción, su padre entró Tương lai hoàn thành (futuro compuesto)
Tương lai hoàn thành được tạo ra với dạng tương lai chỉ định của động từ haber cộng với quá khứ phân từ của động từ chính:

 (yo) habré + quá khứ phân từ
 (tú) habrás + quá khứ phân từ
 (él/ella/ello/usted) habrá + quá khứ phân từ
 (nosotros/nosotras) habremos + quá khứ phân từ
 (vosotros/vosotras) habréis + quá khứ phân từ
 (ellos/ellas/ustedes) habrán + quá khứ phân từ

Ví dụ:Habré hablado = "Tôi sẽ đã nói"

Nó được sử dụng để chỉ một hành động trong tương lai mà sẽ hoàn thành trước một hành động khác:Cuando yo llegue a la fiesta, ya se habrán marchado todos = "Khi tôi đến bữa tiệc, mọi người sẽ về cả rồi"

 Câu điều kiện
 Câu điều kiện đơn (condicional simple or pospretérito)
Giống như thì tương lai, câu điều kiện sử dụng toàn bộ dạng nguyên thể làm gốc động từ. Các kết thúc sau được thêm vào:

Sử dụng

Câu điều kiện được sử dụng để thể hiện:

 Sự lịch sự: Dùng cách này để làm nhẹ một yêu cầu, khiến nó lịch sự hơn.Señor, ¿podría darme una copa de vino? = "Thưa ngài, ngày có thể đưa tôi một ly rượu được không?"

 Cách thể hiện lịch sự một ao ước (sử dụng querer):Querría ver la película esta semana = "Tôi muốn đi xem phim tuần này"

 Trong một mệnh đề thì mà sẽ được hiện thực hóa dựa trên giả thuyết nếu:

Si yo fuera rico, viajaría a Sudamérica = "Nếu tôi mà giàu, tôi sẽ đến Nam Mỹ"

 Suy đoán về sự việc trong quá khứ (hiểu biết của người nói không trực tiếp, không chắc chắn, ước chừng):

¿Cuantas personas asistieron a la inauguración del Presidente? — No lo sé; habría unas 5.000 = "Có bao nhiêu người dự lễ nhậm chức của tổng thốn? — Tôi không biết; chắc phải có khoảng 5.000")

 Một hành động trong tương lai có quan hệ với quá khứ: Thể hiện hành động trong tương lai được tưởng tượng ra trong quá khứ.

Cuando era pequeño, pensaba que me gustaría ser médico = "Khi tôi còn trẻ, tôi nghĩ rằng tôi muốn làm bác sĩ"

 Một gợi ý:

Yo que tú, lo olvidaría completamente = "Nếu tôi là bạn, tôi sẽ quên anh ấy hoàn toàn"

 Câu điều kiện hoàn thành hoặc câu điều kiện phức (condicional compuesto or antepospretérito)
Câu điều kiện hoàn thành đề cập đến một hành động giả thuyết trong quá khứ.

Ví dụ:

Yo habría hablado si me hubieran/hubiesen dado la oportunidad = "Tôi đã nói nếu họ đã cho tôi cơ hội"

Cách mệnh lệnh
Lối mệnh lệnh có ba dạng cụ thể, tương ứng với các đại từ tú, vos, và vosotros (tú và vos được sử dụng tại các phương ngữ địa phương khác nhau; vosotros chỉ được sử dụng ở Tây Ban Nha). Các dạng này chỉ được sử dụng trong các trường hợp khẳng định, không phải phủ định. Dạng giả định của cách mệnh lệnh được sử dụng trong tất cả các trường hợp khác (thể hiện sự phủ định và chia động từ tương ứng với các đại từ nosotros, él/ella, usted, ellos/ellas, và ustedes).

Cách mệnh lệnh cũng có thể được thể hiện bằng ba cách khác:
 Sử dụng cách trình bàt hiện tại hoặc tương lai để tạo thành một yêu cầu nhấn mạnh: Comerás la verdura ("Mày ăn rau")
 Lối mệnh lệnh ngôi thứ nhất số nhiều ("Chúng ta cùng...") cũng có thể được thể hiện bởi Vamos a + nguyên thể: ¡Vamos a comer! (chúng ta cùng ăn)
 Yêu cầu trực tiếp với que: Que lo llame el secretario ("Bảo thư kí gọi anh ta")

 Cách mệnh lệnh khẳng định (imperativo positivo)
Dạng khẳng định của cách mệnh lệnh với động từ thường được tạo ra bằng cách thêm các kết thúc sau vào gốc động từ:

Lối mệnh lệnh số ít tú trùng với cách chỉ định ngôi thứ ba số ít đối với tất cả động từ trừ một số động từ bất quy tắc.  Dạng số nhiều vosotros luôn giống như dạng nguyên thể, nhưng kết thúc bằng -d thay vì -r trong văn viết, trang trọng; dạng nói truyện không trang trọng giống với dạng nguyên thể. Đối với số ít vos bỏ -r khỏi dạng nguyên thể, cần đánh dấu trọng âm.

 Lối mệnh lệnh phủ định (imperativo negativo)
Đối với mệnh lệnh phủ định, trạng từ no được đặt trước động từ, và các kết thúc sau được thêm vào gốc động từ:

Chú ý rằng trong cách mệnh lệnh, dạng khẳng định ngôi hai khác với djang phủ định; đây là trường hợp chia động từ khác nhau giữa khẳng định và phủ định duy nhất trong tiếng Tây ban Nha.

 Nhấn mạnh chủ ngữ
Nếu muốn nhấn mạnh vào chủ ngữ của câu mệnh lệnh, đặt chủ ngữ sau động từ:
 Hazlo tú = "Bạn làm nó đi"
 No lo diga usted = "Bạn đừng nói"

 Ví dụ
 Dạng yêu cầu khẳng định của động từ comer

{| class="wikitable"
|-
! Chủ ngữ !! Mệnh lậnh !! Nghĩa !! Chú ý
|-
| tú || ¡Come! || "Ăn!" || Dạng thường của số ít không trang trọng
|-
| vos || ¡Comé! || "Ăn!" || Sử dụng tại phương ngữ Ríoplatense và hầu hết vùng Trung Mỹ. Trước đây, vos và các dạng động từ của nó không được chấp nhận bởi Real Academia Española, nhưng rừ điển trực tuyến mới nhất của RAE có nó, ví dụ, từ mệnh lệnh ‘’comé’’ của vos ngang bằng với dạng mệnh lệnh come của tú.<ref>Diccionario de la lengua española]. Click the blue button labeled "Conjugar".</ref>

|-
| usted || ¡Coma! || "Ăn!" || Số ít trang trọng
|-
| nosotros/nosotras || ¡Comamos! || "Cùng ăn!" || Sử dụng làm một yêu cầu hoặc lời mời.
|-
| vosotros/vosotras || ¡Comed! || "Ăn!" || Số nhiều trang trọng quy chuẩn, mặc dù việc sử dụng nó đang trở nên hiếm
|-
| vosotros/vosotras || ¡Comer! || "Ăn!" || Số nhiều trang trọng phổ biến ở Tây Ban Nha, mặc dù không được chấp nhận bởi Real Academia Española
|-
| ustedes || ¡Coman! || "Ăn!" || Mệnh lệnh trang trọng số nhiều thông thường; cũng được sử dụng làm mệnh lệnh số nhiều thân mật ở châu Mỹ Tây Ban Nha
|}

 Dạng yêu cầu phủ định của động từ comer

 Động từ đại từ comerse

Chú ý đại từ theo trước động từ trong mệnh lệnh phủ định khi  chia theo cách giả định, không phải mệnh lệnh: no te comas/comás; no se coma/coman; no nos comamos; no os comáis.

 Động từ ir

Động từ đại từ irse là bất quy tắc trong dạng quy chuẩn số nhiều ngôi thứ hai, vì nó không bỏ -d hoặc -r:
 ¡idos! (vosotros): "Đi đi!" (dạng số nhiều trang trọng, chính thức bởi Real Academia Española nhưng cực kì hiếm)
 ¡iros! (vosotros): "Đi đi!" (phổ biến ở Tây Ban Nha, nhưng không được chấp nhận bởi Real Academia Española)

 Lối giả định
Lối giả định có một bảng chia động từ riêng biệt với ít thì hơn. Nó hầu như chỉ được sử dụng trong mệnh đề phụ để thể hiện ý kiến hoặc nhận xét của người nói, như khi ngờ, khả năng, hoặc sự kiện có thể có hoặc không xảy ra.
 Thì đơn (tiempos simples)
 Giả định hiện tại (presente de subjuntivo)
Lối giả định hiện tại của động từ thường được tạo thành với các kết thúc dưới đây:

 Giả định quá khứ chưa hoàn thành (imperfecto de subjuntivo)
Cách giả định quá khứ chưa hoàn thành có thể được tạo ra với một trong hai bộ kết thúc: "kết thúc -ra" hoặ "kết thúc -se", như dưới đây.  Tại châu Mỹ Tây Ban Nha, dạng -ra là dạng duy nhất được sử dụng, để loại trừ dạng -se.  Tại Tây Ban Nha, cả hai dạng được sử dụng, nhưng cũng chủ yếu là dụng -ra.

 Giả định quá khứ chưa hoàn thành, dạng -ra

 Giả định quá khứ chưa hoàn thành, dạng -se

 Giả định tương lai (futuro (simple) de subjuntivo)
Lối giả định tương lai không còn được sử dụng trong ngôn ngữ hiện đại, từ ngôn ngữ luật pháp và một số cách thể hiện cố định.  Các kết thúc sau được gắn vào sau gốc động từ:

Ví dụ:Cuando hablaren... = "Khi họ (có thể) nói..."

 Thì phức (tiempos compuestos)
Trong cách giả định, dạng giả định của động từ haber được sử dụng cho quá khứ phân từ của động từ chính.

 Giả định hiện tại hoàn thành (pretérito perfecto de subjuntivo) Cuando yo haya hablado... = "Khi tôi đã nói..."

 Giả định quá khứ hoàn thành (pluscuamperfecto de subjuntivo) Si yo hubiera hablado... hoặc Si yo hubiese hablado... = "Nếu tôi đã nói..."

 Giả định tương lai hoàn thành (futuro compuesto de subjuntivo)
Giống như tương lai giả định đơn, thì này không được sử dụng trong tiếng Tây Ban Nha hiện đại.Cuando yo hubiere hablado... = "Khi tôi sẽ đã nói..."

Chú ý:
 Thì giả định hiện tại được tạo thành từ gốc của thì hiện tại chỉ định ngôi một của động từ. Vì vật, động từ bất quy tắc như salir với ngôi một salgo, thì hiện tại giả định sẽ là salga, không phải sala.
 Sự lựa chọn giữa thì hiện tại giả định và thì quá khứ chưa hoàn thành giả định được xác định vào thì của động từ chính trong câu.
 Thì tương lai giả định hiếm khi được sử dụng trong tiếng Tây Ban Nha hiện đại và hầu như chỉ xuất hiện trong các văn bản cổ, tài liệu luật pháp và một số cách nói cố định, như là venga lo que viniere ("dù có xảy ra việc gì, dù có thế nào").

 Thì tiếp diễn
Trong ngữ pháp tiếng Tây Ban Nha, thì tiếp diễn không được công nhận theo cách trang trọng như trong tiếng Anh. Mặc dù thì chưa hoàn thành thể hiện một sự liên tục so với thì hoàn thành (v.d., te esperaba ["tôi đã đang đợi bạn"]), sự tiếp diễn của một hành động thường được thể hiện bởi một cách nói vòng (perífrasis verbal), như trong estoy leyendo ("tôi đang đọc"). Tuy nhiên, có thể nói sigo leyendo ("tôi vẫn đang đọc), voy leyendo ("tôi đang độc chậm mà chắc"), ando leyendo ("tôi vừa đi vừa đọc"), và các cách khác.

 Bị động
 Bị động "thực"
Bị động "thực" được tạo ra với ser + quá khứ phân từ, mà trong trường hợp này nó có vai trò là tính từ thường. Vì vật:
 Yo soy amado = "Tôi được yêu [giống đực]"
 Tú eras amada = "Bạn được yêu [giống cái]"
 Nosotros seremos amados = "Chúng ta sẽ được yêu [giống đực]"
 Ellas habrían sido amadas = "Họ sẽ được yêu [giống cái]"

Bị động "thực" được sử dụng trong nhiều trường hợp, nhưng việc sử dụng nó phần nào khác với bị động trong tiếng Anh.

 Bị động se
Trong ngôi thứ ba, cấu trúc phản thân thường được sử dụng để thể hiện ý tưởng mà cũng được thể hiện trong dạng bị động. Cấu trúc này được tạo nên như thể người/thứ nhận được hành động tự làm nó lên chính mình. Vì vậy:
 Se habla español = "Tiếng Tây Ban Nha được nói" (nghĩa đen: "Tiếng Tây Ban Nha nói chính nó")
 Se me dio el libro = "Cuốn sách được tặng cho tôi" (nghĩa đen: "Cuốn sách tặng nó cho tôi")
 Se perdieron los datos = "Dữ liệu đã bị mất" (nghĩa đen: "Dữ liệu đánh mất nó")
 Se puede hacer [ello = "Nó có thể được hoàn thành" (nghĩa đen: "Nó có thể hoàn thành nó")

Bị động se rất phổ biến với ngôi thứ ba, nhưng cách xây dựng ngang bằng không thể được sử dụng cho ngôi thứ nhất và thứ hai: Yo me amo luôn được dịch là "tôi yêu tôi" và không bao giờ là "tôi được yêu".

 Động từ bất quy tắc

Một lượng đáng kể động từ thay đổi nguyên âm e trong gốc động từ thàng nguyên âm đôi ie, và nguyên âm o thành ue. Điều này xảy ra khi nguyên âm gốc nhận được trọng âm. Những động từ này được đề cập đến là động từ thay đổi gốc. Ví dụ bao gồm pensar ("nghĩ"; vd: pienso ["tôi nghĩ"]), sentarse ("ngồi"; vd: me siento ["tôi ngồi"]), empezar ("bắt đầu"; vd: empiezo ["tôi bắt đầu"]), volver ("quay lại"; vd: vuelvo ["tôi quay lại"]), và acostarse ("đi ngủ"; vd: me acuesto ["tôi đi ngủ"]).

Hầu như tất cả động từ có cách chia thứ ba (-ir), nếu chúng có -e- hoặc -o- trong gốc, trải qua thay đổi nguyên âm mà e thay đổi thành i và o thay đổi thành u, trong một số dạng của chúng (để biết thêm thông tin, xem động từ bất quy tắc tiếng Tây Ban Nha). Các ví dụ bao gồm pedir ("hỏi"; vd: pide ["anh/chị ấy hỏi"]), competir ("hoàn thành"; vd: compite ["anh/chị ấy hoàn thành"]), và derretirse ("chảy"; vd: se derri'''te ["nó chảy"]).

Loại động từ còn được gọi là tôi-go thêm -g- trong thì hiện tại ngôi một số ít (làm động từ của Yo ["tôi"] kết thúc với -go; vd: tener ["có"] trở thành tengo ["tôi có"]; venir ["đến"] trở thành vengo ["tôi đến"]).  Những động từ này thường cũng bất quy tắc trong các dạng khác.

Sử dụng

So sánh dạng đơn và tiếp diễn
Không có phân biệt nghiêm ngặt nào như tiếng Anh giữa các dạng đơn và tiếp diễn của động từ trong tiếng Tây Ban Nha. Trong tiếng Anh, "I do" (tôi làm) là một thứ (một thói quen) và "I am doing" là một thứ khác (hành động hiện tại). Trong tiếng Tây Ban Nha, hago có thể có cả hai nghĩa trên, và estoy haciendo nhấn mạnh nghĩa thứ hai. Mặc dù không nghiêm ngặt như trong tiếng Anh, tiếng Tây Ban Nha nghiêm ngặt hơn tiếng Pháp và tiếng Đức, tiếng mà không có sự phân biệt một cách hệ thống nào giữa hai khái niệm này. Nghĩa tiếp diễn này có thể diễn tả bằng cách sử dụng ý nghĩa tiếp diễn của thì hiện tại và quá khứ chưa hoàn thành. Quá khứ đã hoàn thành không bao giờ có nghĩa này, kể cả ở dạng tiếp diễn, và thì tương lai có nghĩa này chỉ khi nó ở dạng tiếp diễn.

Hiện tại
¿Qué haces? có thể nghĩa là "Bạn làm gì?" hoặc "Bạn đang làm gì?"
¿Qué estás haciendo? chỉ nghĩa là "Bạn đang làm gì?"

Quá khứ chưa hoàn thành
¿Qué hacías? có thể là "Bạn từng thường làm gì?" hoặc "Bạn đang làm gì lúc đó?"
¿Qué estabas haciendo? chỉ nghĩa là "Bạn đang làm gì lúc đó?"

Quá khứ đã hoàn thành
¿Qué hiciste? là "Bạn đã làm gì?"
¿Qué estuviste haciendo? là "Bạn đã đang làm gì (suốt khoảng thời gian đó)?"

Chú ý rằng vì thì đã hoàn thành theo lẽ thường đề cập đến một sự kiện được coi là có một bắt đầu và một kết thúc, and not as a context, việc sử dụng dạng tiếp diễn của động từ chỉ thêm một cảm nhận về độ dài thời gian dành cho hành động. Thì tương lai có hai dạng chính trong tiếng Tây Ban Nha, tương lai chưa hoàn thành (phức) và dạng đơn. Tương lai phức được thực hiện bằng cách chia ir (nó nghĩa là "đi," nhưng cũng có nghĩa là "sẽ" trong trường hợp này) cộng với động từ nguyên thể, đôi khi cũng có thể thêm cả động từ hiện tại tiếp diễn.

Tương lai
 ¿Qué vas a hacer? là "Bạn định làm gì?" (ngụ ý rằng nó sẽ lặp lại, như một thói quen)
 ¿Qué vas a estar haciendo? là "Bạn định đang làm gì?" (không nhất thiết việc đó sẽ được hoàn thành)
¿Qué harás? là "Bạn sẽ làm gì?" (việc đó sẽ kết thúc ngay lập tức, hoặc chỉ xảy ra một lần)
¿Qué estarás haciendo? là "Bạn sẽ đang làm gì?"

So sánh hiện tại và tương lai
Cả thì hiện tại và tương lai đều có thể thể hiện hành động trong tương lai. Cũng có một số cách khác để diễn tả tương lai.
Mi padre llega mañana = "Bố tôi đến vào ngày mai" (ngoài ngữ cảnh này, Mi padre llega có thể nghĩa là "Bố tôi đến bây giờ" hoặc "bố tôi thường đến")
Mi padre estará llegando mañana = "Bố tôi sẽ đang đến vào  ngày mai"
Mi padre va a llegar mañana = "Bố tôi định đến vào ngày mai" (thì tương lai với ir)
Mi padre llegará mañana = "Bố tôi sẽ đến vào ngày mai" (thì tương lai)
Mi padre está a punto de llegar = "Bố tôi chuẩn bị đến" (tương lai trực tiếp với estar a punto)

Thì tương lai cũng có thể đơn giản thể hiện tiên đoán về hiện tại hoặc tương lai gần:
¿Qué hora es? Serán las tres = "Mấy giờ rồi?" "Khoảng ba giờ (nhưng không kiểm tra giờ)"
¿Quién llama a la puerta?  Será José = "Ai đang ở ngoài cửa?  Chắc hẳn là José"

Điều tương tự cũng có thể được thực hiện với  quá khứ chưa hoàn thành và câu điều kiện:
¿Qué hora era? Serían las tres = "Lúc đó là mấy giờ?" "Khoảng ba giờ (nhưng không kiểm tra giờ)"
¿Quién llamaba a la puerta? Sería José = "Ai đã ở cửa? Chắc hẳn phải là José"

So sách quá khứ đã hoàn thành và quá khứ chưa hoàn thành

Ý nghĩa cơ bản của quá khứ đã hoàn thành và quá khứ chưa hoàn thành
Tiếng Tây Ban Nha có hai thì quá khứ cơ bản, quá khứ đã hoàn thành và quá khứ chưa hoàn thành. Nói một cách chặt chẽ hơn, khác biệt giữa chúng là một cái không phải thì mà là thể. Tuy nhiên, trong ngữ pháp tiếng Tây Ban Nha, cả hai thường được gọi là thì.

Sự khác biệt giữa thì quá khứ đã hoàn thành và quá khứ chưa hoàn thành (và trong một số trường hợp, quá khứ hoàn thành) có thể khó hiểu với người nói tiếng Việt. Tuy nhiên sự khác biệt này tương tự như các ngôn ngữ La Mã khác, như là  imparfait và passé simple / passé composé trong tiếng Pháp hoặc imperfetto và passato remoto / passato prossimo trong tiếng Ý.

Quá khứ chưa hoàn thành về cơ bản diễn tả hành động hoặc trạng thái là một bối cảnh và do đó theo kiểu mô tả. Nó không thể hiện hành động hoặc trạng thái có bắt đầu hoặc kết thúc.  Những hành động này thường được coi là có lặp lại, có thể là một thói quen. Ví dụ: Yo jugaba ("tôi từng chơi"), Yo leía ("tôi từng đọc"), hoặc Yo escribía ("tôi từng viết").

Quá khứ đã hoàn thành về cơ bản diễn tả một hành động hoặc trạng thái là một sự kiện, và do đó theo kiểu tường thuật. Nó diễn tả hoặc động hoặc trạng thái có bắt đầu và kết thúc. Hành động này thường được coi là thực hiện một lần. Các ví dụ tương ứng gồm: Yo jugué ("tôi đã chơi"), Yo leí ("tôi đã đọc") hoặc Yo escribí ("tôi đã viết").

Như đã nói, việc quyết định sử dụng thì quá khứ đã hoàn thành hay chưa hoàn thành có thể khó với người nói tiếng Việt. Nhưng có một số chủ đề, từ và cụm từ nhất định có thể giúp quyết định động từ nên được chia ở thì quá khứ đã hoàn thành hay chưa hoàn thành. Những cụm từ này xuất hiện nhiều hơn rõ rệt ở một thì so với thì còn lại, tương ứng với một hành động đã được hoàn thành (preterite) hoặc một hành động hoặc trạng thái lặp lại hoặc tiếp diễn (imperfect) trong quá  khứ.

Các từ và cụm từ thường xuất hiện trong thì quá khứ đã hoàn thành:

 ayer ("hôm qua")
 anteayer ("hôm kia")
 anoche ("tôi qua")
 durante dos siglos ("trong vòng hai thế kỷ")
 por un rato ("trong một lúc")
 el otro día ("hôm nọ")

 entonces ("lúc đó")
 luego ("lúc đó"; "và lúc đó")
 esta mañana ("sáng nay")
 esta tarde ("trưa nay")
 la semana pasada ("tuần trước")

 el mes pasado ("tháng trước")
 el año pasado ("năm trước")
 hace dos días/años ("hai ngày/năm trước")
 de repente ("ngay lập tức")
 en 1954, v.v (năm)

 el 25 de enero, v.v (ngày)
 durante ("trong khoảng")
 muchas veces ("nhiều lần")
 dos/tres veces ("hai"/"ba lần")
 tantas veces ("rất nhiều lần")

 varias veces ("vài lần")
 nunca ("không bao giờ")
 tan pronto como ("ngay khi")
 después de que ("sau khi")
 desde que ("kể từ khi")

VD: Esta mañana comí huevos y pan tostado ("Sáng nay tôi ăn trứng và bánh mì nướng")

Các từ thường xuất hiện trong thì chưa hoàn thành:

 a menudo ("thường")
 a veces ("đôi khi")
 cada día ("mỗi ngày")
 cada semana ("mỗi tuần")
 cada mes ("mỗi tháng")
 cada año ("mỗi năm")
 con frecuencia ("thường thường")
 de vez en cuando ("thỉnh thoảng")

 en aquella época ("lúc đó")
 frecuentemente ("thường thường")
 generalmente ("thường xuyên")
 todas las semanas ("mỗi tuần")
 todos los días ("mỗi ngày")
 todo el tiempo ("mọi lúc")
 constantemente ("luôn luôn")

 mientras ("trong khi")
 regularmente ("đều đặn")
 por lo general ("thường")
 todavía ("luôn")
 ya ("rồi")
 Eran las tres, v.v ("Lúc đó ba giờ," v.v.)
 Estaba nublado, v.v. ("lúc đó nhiều mây," v.v.)

E.g.: Cada año mi familia iba a Puerto Rico. ("Gia đình tôi đi Puerto Rico mỗi năm.")

Thêm ví dụ

So sánh thì quá khứ đã hoàn thành và thì hiện tại hoàn thành
Thì quá khứ đã hoàn thành và thì hiện tại hoàn thành được phân biệt trong một cách tương tự như các thì trong tiếng Anh. Thông thường, khi hiện tại hoàn thành ("I have done") được sử dụng trong tiếng Anh, thì hiện tại toàn thành cũng được sử dụng trong tiếng Tây Ban Nha.  Ngoài ra, có các trường hợp trong tiếng Anh sử dụng quá khứ đơn ("I did") nhưng trong tiếng Tây Ban Nha cần thì hiện tại hoàn thành. Trong các trường hợp còn lại, cả hai ngôn ngữ sử dụng quá khứ đơn.

Trong tiếng Anh, thì hiện tại hoàn thành thể hiện hành động trong quá khứ mà có những liên kết với hiện tại. Thì quá khứ đã hoàn thành diễn tả hành động đã kết thúc trong quá khứ. Trong cả hai ngôn ngữ đều có biến đổi theo vùng

Hệ quy chiếu bao gồm thì hiện tại: hoàn thành

Hệ quy chiếu ra vẻ bao gồm thì hiện tại: hoàn thành

Sự việc tiếp diễn đến thì hiện tại: hoàn thành hoặc hiện tại

Biến thể theo phương ngữ

So sánh cách giả định và mệnh lệnh
Cách giả định thể hiện mong muốn và sự kiện giả thuyết. Nó thường được dùng cùng với một động từ điều kiện:

Desearía que estuvieses aquí. = "Tôi ước bạn ở đây."
Me alegraría mucho si volvieras mañana. = "Tôi sẽ rất vui nếu bạn quay lại ngày mai."

Cách mệnh lệnh thể hiện yêu cầu đến người nghe (ngôi thứ hai). Không có hình thức mệnh lệnh cho ngôi thứ ba, nên cách giả định sẽ được sử dụng. Sử thể hiện sẽ có dạng một mệnh lệnh hoặc mong muốn trực tiếp đến người nghe, nhưng đề cập về người thứ ba. Khác biệt giữa mệnh lệnh và ước muốn không lớn, hầu như là ở sự có mặt của động từ ước:

Que venga el gerente. = "Để quản lý đến.", "Cho quản lý đến."
Que se cierren las puertas. = "Để cửa đóng."

Với một động từ thể hiện ước muốn, câu trên trở thành câu giả định thay vì yêu cầu trực tiếp:

Deseo que venga el gerente. = "Tôi ước quản lý đến."
Quiero que se cierren las puertas. = "Tôi muốn cửa đóng."

So sánh thì hiện tại và cách giả định tương lai
Thì tương lai của giả định cách chủ yếu chỉ thấy trong văn bản cổ hoặc luật pháp và có thể bị sử dụng nhầm trong đói thoại hoặc nhầm nó với thì quá khứ (thường là do sự giống nhau của hậu tố của nó, -ere, và hậu tố của thì quá khứ, -era và -ese). Nhiều người Tây Ban Nha sống cả đời mà không biết hoặc nhận ra sự tồn tại của cách giả định tương lai.

Nó tồn tại trong cụm từ phổ biến sea lo que fuere và tục ngữ allá donde fueres, haz lo que vieres (allá donde có thể được thay thế bởi a la tierra donde hoặc si a Roma).

Câu tục ngữ này thể hiện cách nó từng được sử dụng:
Với si đề cập đến tương lai, như trong si a Roma fueres....  Bây giờ nó được thể hiện với cách chỉ định hiện tại: si vas a Roma... hoặc si fueras a Roma...
Với cuando, donde, đề cập đến tương lai, như trong allá donde fueres....  Bây giờ nó được thể hiện bằng cách giả định hiện tại: vayas adonde vayas...

So sánh quá khứ đã hoàn thành và trước quá khứ

So sánh ser và estar

So sánh haber và tener
Động từ haber và tener có thể được phân biệt dễ dàng, nhưng cso thể tạo vấn đề đối với người nói các ngôn ngữ La Mã khác (nơi các từ tương ứng của haber và tener được sử dụng theo cách khác). Haber bắt nguồn từ từ tiếng Latinh habeō,; với nghĩa cơ bản là "có". Tener bắn nguồn từ từ tiếng Latinh teneō, với nghĩa cơ bản là "giữ".

Haber: thể hiện sự tồn tại

Haber: bổn phận không chia ngôi

Cụm từ haber que (ở ngôi ba số ít và theo sau bởi một tiểu cấu trúc với động từ ở dạng nguyên thể) mang nghĩa sự cần thiết hoặc bổn phận mà không chỉ rõ chủ thể. Nó được dịch đúng là "ai đó cần phải", nhưng thường được dịch theo ý nghĩa tương tự mà thuần Việt hơn. Lưu ý rằng thì hiện tại là hay.

Hay que abrir esa puerta. = "Cái cửa đó cần được mở", "Chúng ta cần mở cái cửa đó". Dịch đúng theo từng từ là "Ai đó cần mở cái cửa kia"
Habrá que abrir esa puerta. = "Cái cửa đó sẽ cần được mở", "Chúng ta sẽ phải mở cái cửa đó".
Aunque haya que abrir esa puerta. = "Kể cả nếu cái cửa đó cần được mở".

Hay que luôn đi với nguyên thể.

Haber: bổn phận có chia ngôi

Haber: tạo thành thì hoàn thành

Tener
Tener là động từ có nghĩa cơ bản là "có", "sở hữu", "giữ".  Giống như trong tiếng Anh, nó cũng thể hiện nghĩa vụ (tener que + nguyên thể, giống như "have to" + V trong tiếng Anh). Nó cũng xuất hiện trong một số cụm từ chỉ cảm xúc hoặc trạng thái thể chất, được thể hiện bởi danh từ.

Mi hijo tiene una casa nueva = "Con trai tôi có một ngôi nhà mới" (sở hữu)
Tenemos que hablar = "Chúng ta phải nói" (nghĩa vụ)
Tengo hambre = "tôi đói" (nghĩa đen là "tôi có cơn đói") (trạng thái)

Có rất nhiều cụm từ giống như tener hambre mà không thể dịch theo nghĩa đen ra tiếng Việt, như là:
tener hambre = "đói"; "có cơn đói"
tener sed = "khát"; "có cơn khát"
tener cuidado = "cẩn thận"; "có sự chú ý"
tener __ años = " __ tuổi"; "có __ tuổi"
tener celos = "ghen tị"; "có sự ghen tị"
tener éxito = "thành công"; "có sự thành công"
tener vergüenza = "xấu hổ"; "có sự xấu hổ"

Chú ý: Estar hambriento là một cách dịch theo nghĩa đen của "đói", nhưng ngày nay hiếm được sử dụng trong tiếng Tây Ban Nha.

Phủ định
Động từ được phủ định bằng cách thêm no trước động từ.
Các từ phủ định khác có thể thay cho chữ no này hoặc thêm vào sau động từ:
Hablo español = "Tôi nói tiếng Tây Ban Nha"
No hablo español = "Tôi không nói tiếngg Tây Ban Nha"
Nunca hablo español = "Tôi không bao giờ nói tiếng Tây Ban Nha"
No hablo nunca español = "Tôi không bao giờ nói tiếng Tây Ban Nha"

Thể hiện di chuyển

Danh động từ
Danh động từ tiếng Tây Ban Nha có hình thức giống hệt với hệt với động từ nguyên thể, và giống của chúng là giống đực. Chúng thường được sử dụng với mạo từ xác định, và đại từ ghép sau gắn với chúng. Do đó:

 el comer = "hành động ăn"
 el correr = "hành động chạy"
 el no esperar = "việc không đợi"
 el darte un libro = "việc đưa cho bạn cuốn sách"
 el guardártelos = "việc giữ lại chúng cho bạn"

Xem thêm
Chia động từ tiếng Tây Ban Nha
Danh sách phân từ bất quy tắc tiếng Tây Ban Nha

Tham khảo

Liên kết ngoài

Động từ theo ngôn ngữ
Ngữ pháp tiếng Tây Ban Nha


title: Athrycia trepida

text:
Athrycia trepida là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Athrycia


title: 652 TCN

text:
652 TCN là một năm trong lịch La Mã.

Sự kiện

Sinh

Mất

Tham khảo

Năm 652 TCN
Thập niên 650 TCN


title: Catocala couleti

text:
Catocala couleti là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Catocala


title: Panzeria degenera

text:
Panzeria degenera là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Panzeria


title: Vạn Phụng Chi Vương

text:
Vạn Phụng Chi Vương hay Vạn Hoàng Chi Vương (tiếng Trung: 萬凰之王; tiếng Anh: Curse of the Royal Harem) là bộ phim của TVB (Hồng Kông) được sản xuất về đề tài hoàng cung nhà Thanh, với dàn diễn viên chính gồm có Tuyên Huyên, Hồ Hạnh Nhi, Trần Cẩm Hồng... và giám chế Trang Vĩ Kiện.

Bộ phim này thu được bình quân 30 điểm (cao nhất 43 điểm), trở thành một bộ phim có số lượng người theo dõi cao nhất phát lúc 8 giờ 30 lúc bấy giờ. Cả năm, bộ phim đứng hàng thứ tư, được xem là phim truyền hình cổ trang có lượt theo dõi cao nhất năm đó.

Vạn Phụng Chi Vương cũng giúp cho Hồ Hạnh Nhi đoạt được giải thị hậu của TVB.

Nội dung phim

Vạn Phụng Chi Vương kể về cuộc đời của Hiếu Toàn Thành Hoàng hậu (tên trong phim là Nữu Hỗ Lộc Y Lan) - Hoàng hậu thứ hai của Đạo Quang Đế.

Y Lan vốn là Đích phúc tấn của Mục Thân vương Miên Di. Tân hôn hai tháng, Miên Di lâm trận ở biên ải, một đi không trở lại. Cung Từ Hoàng thái hậu xem Y Lan là điềm gở, vô cùng xa lánh nhưng Đạo Quang Đế Miên Ninh lại ân chuẩn cho cô ở trong cung. Thực ra ba người chơi với nhau từ bé, Miên Ninh sớm phải lòng Y Lan, định xin Gia Khánh Đế thành thân thì Mục Thân vương đã thỉnh chỉ và được ân chuẩn trước.

Y Lan sống an phận trong biệt uyển, hàng ngày trồng hoa chép kinh, cầu phu quân trở về. Hai năm trôi qua vẫn không có tin của Miên Di. Đạo Quang lập Nguyên Uyển làm Hoàng hậu nhưng vẫn tư niệm Y Lan. Nguyên Uyển ghen ghét, cũng như sợ Y Lan uy hiếp Hậu vị nên lợi dụng việc Miên Di lành ít dữ nhiều, nhờ cha là Thư Minh A khuyên Thái hậu tế sống Y Lan tìm thi thể Miên Di. Đạo Quang được tin, lập tức đến cứu rồi phong cô làm Phi, lấy lý do "đại ca báo mộng".

Từ đó, Y Lan phải đương đầu với Hoàng hậu, phi tần hậu cung và mẹ chồng là đương kim Thái hậu. Để sinh tồn, cô gạt bỏ bản tính lương thiện không tranh với đời, trở thành một người "thuận ta thì sống, nghịch ta thì chết". Cuối cùng không thể thoát khỏi số phận "Vạn phụng chi vương dù có được thiên hạ nhưng trời định phải sống trong cô độc, trả một cái giá rất đắt".

Bộ phim cho ta thấy được vòng xoáy khốc liệt của những cuộc tranh đấu trong hậu cung, cho dù là một người hiền lành, nhu nhược cũng phải vì bảo vệ gia tộc, con cái và bản thân mà trở nên mạnh mẽ, ích kỉ, thậm chí nhẫn tâm để triệt hạ kẻ thù.

Phân vai

Nhân vật chính

Nhân vật hoàng tộc

Nhân vật khác

Âm nhạc

Tham khảo

Phim cổ trang
Phim cổ trang Hồng Kông
Phim truyền hình TVB
Phim truyền hình Hồng Kông
Phim cung đấu
Phim cung đấu TVB


title: Erateina iphisata

text:
Erateina iphisata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Erateina


title: Ahn Seon-tae

text:
Ahn Seon-tae (; sinh ngày 12 tháng 5 năm 1983) là một cầu thủ bóng đá Hàn Quốc thi đấu ở vị trí hậu vệ cho Daejeon KHNP ở Giải Quốc gia Hàn Quốc.

Tham khảo

 Ahn Seon-Tae at n-league.net

Sinh năm 1983
Nhân vật còn sống
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ bóng đá nam Hàn Quốc
Cầu thủ bóng đá Changwon FC
Cầu thủ Giải Quốc gia Hàn Quốc


title: Rurka, Hạt Gryfino

text:
Rurka  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Chojna, thuộc quận Gryfino, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan, gần biên giới Đức. Nó nằm khoảng  phía đông bắc Chojna,  phía nam Gryfino và  phía nam thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Ngôi làng có dân số 210 người.

Cư dân đáng chú ý

 Peter-Eberhard Müllensiefen (1912 Từ2004), phi công Luftwaffe

Tham khảo


title: Trần Văn Cẩm

text:
Trần Văn Cẩm (1930-2021), nguyên là một tướng lĩnh gốc Pháo binh của Quân lực Việt Nam Cộng hòa, cấp bậc Chuẩn tướng. Ông xuất thân từ khóa đầu tiên ở trường Võ bị Địa phương Trung Việt, sau đó ông học tiếp tại trường Võ bị Liên quân tại nam Cao nguyên Trung phần. Ra trường ông được chọn về Binh chủng Pháo binh và đã phục vụ ở ngành chuyên môn này một thời gian dài. Năm 1966, ông chuyển nhiệm vụ sang đơn vị Bộ binh.

Tiểu sử & Binh nghiệp
Ông sinh ngày 15 tháng 1 năm 1930 trong một gia đình Nho học tại làng Quảng Lượng, huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị, miền Trung Việt Nam. Thời niên thiếu, ông học ở trường Quốc học Khải Định, Huế. Tốt nghiệp Trung học chương trình Pháp với văn bằng Thành chung.

Quân đội Liên hiệp Pháp
Cuối tháng 7 năm 1950, thi hành lệnh động viên, ông nhập ngũ vào Quân đội Liên hiệp Pháp, mang số quân: 50/201.745. Theo học khóa 1 tại trường Võ bị Địa phương Trung Việt, khai giảng ngày 1 tháng 8 năm 1950. Ngày 1 tháng 4 năm 1951 mãn khóa tốt nghiệp với cấp bậc Chuẩn úy và được chọn ở lại trường làm Huấn luyện viên.

Quân đội Quốc gia Việt Nam
Cuối tháng 6 năm 1951, chuyển sang Quân đội Quốc gia, ông xin theo học khóa 5 Hoàng Diệu trường Võ bị Liên quân Đà Lạt, khai giảng ngày 1 tháng 7 năm 1951, Ngày 24 tháng 4 năm 1952 mãn khóa tốt nghiệp với cấp bậc Thiếu úy hiện dịch. Ra trường, ông được chọn về ngành Pháo binh và được cử đi học khóa căn bản binh chủng tại trường Pháo binh Phú Lợi, Thủ Dầu Một. Tháng 11 cùng năm, ông luân phiên đảm nhận chức vụ Tiền sát viên kiêm Trung đội trưởng. Đến đầu tháng 11 năm 1953, ông được thăng cấp Trung úy giữ chức vụ Pháo đội trưởng.

Quân đội Việt Nam Cộng hòa
Tháng 5 năm 1955, ông được cử đi du học khóa sĩ quan Pháo binh cao cấp tại trường Pháo binh Chalon-sur-Marne, Pháp trong thời gian 3 tháng. Mãn khóa về nước, ông được thăng cấp Đại úy giữ chức vụ Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 1 Pháo binh thay thế Thiếu tá Nguyễn Đức Thắng.

Tháng 5 năm 1959, ông được lệnh bàn giao chức vụ Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 1 Pháo binh lại cho Đại úy Lê Văn Thân để đi du học khóa Pháo binh cao cấp tại Trường Pháo binh Fort Still, Tiểu bang Oklahoma, Hoa Kỳ trong thời gian 6 tháng. Tháng 11 cùng năm về nước, ông được bổ nhiệm làm Chỉ huy trưởng Pháo binh Sư đoàn 1 Bộ binh tân lập.

Đầu tháng 11 năm 1963, sau cuộc đảo chính Tổng thống Ngô Đình Diệm (ngày 1 tháng 11). Ngày 2 tháng 11 ông được thăng cấp Thiếu tá tại nhiệm. Đến đầu tháng 5 năm 1964, ông nhận lệnh bàn giao Bộ chỉ huy Pháo binh Sư đoàn 1 lại cho Đại úy Nguyễn Tiến Lộc. (Trong thời gian đảm nhiệm chức Chỉ huy trưởng Pháo binh Sư đoàn 1 Bộ binh, Đại úy Trần Văn Cẩm đã trải qua các vị Tư lệnh Sư đoàn: Đại tá Tôn Thất Xứng (2/1959-1/1961), Đại tá Nguyễn Đức Thắng (1/1961-10/1961), Đại tá Nguyễn Văn Thiệu (10/1961-12/1962), Thiếu tướng Đỗ Cao Trí (12/1962-11/1963), Đại tá Trần Thanh Phong (11/1963-2/1964) và Chuẩn tướng Nguyễn Chánh Thi (2/1964-11/1964)). Sau đó ông được cử giữ chức vụ Chỉ huy trưởng Pháo binh Quân đoàn I, dưới quyền Thiếu tướng Nguyễn Chánh Thi Tư lệnh Quân đoàn.

Ngày 1 tháng 5 năm 1965, ông được thăng cấp Trung tá tại nhiệm và được lệnh bàn giao Bộ chỉ huy Pháo binh Quân đoàn I lại cho Thiếu tá Phạm Cao Đông. Đầu năm 1966, ông được cử đi du học khóa Tham mưu cao cấp tại Học viện Chỉ huy và Tham mưu Fort Leavenworth, Tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ với thời gian 16 tuần. Sau khi mãn khóa học Tham mưu, ông được tiếp tục theo học thêm 3 tháng lớp chống Chiến tranh Du kích tại Trường Fort Bragg, Tiểu bang North Carolina, Hoa Kỳ. Tháng 8 cùng năm, mãn khóa về nước ông được cử giữ chức vụ Tham mưu trưởng Sư đoàn 1 Bộ binh thay thế Trung tá Tôn Thất Khiên, dưới quyền Tư lệnh Sư đoàn là Chuẩn tướng Ngô Quang Trưởng.

Ngày Quân lực 19 tháng 6 năm 1968, ông được thăng cấp Đại tá tại nhiệm. Đến tháng 9 năm 1969, bàn giao chức vụ Tham mưu trưởng Sư đoàn 1 lại cho Đại tá Phạm Cao Đông. Sau đó, ông được cử làm Phụ tá Hành quân cho Trung tướng Hoàng Xuân Lãm Tư lệnh Quân đoàn I và Vùng 1 chiến thuật.

Tháng 5 năm 1970, ông được thuyên chuyển sang Sư đoàn 2 Bộ binh giữ chức vụ Tham mưu trưởng thay thế Trung tá Ngô Văn Lợi được bổ nhiệm làm Tỉnh trưởng kiêm Tiểu khu trưởng Quảng Ngãi. Tư lệnh Sư đoàn 2 Bộ binh vào thời điểm này là Đại tá Nguyễn Văn Toàn.

Tháng 5 năm 1972, ông được lệnh bàn giao chức vụ Tham mưu trưởng Sư đoàn 2 lại cho Trung tá Lê Tấn Phước. Cuối tháng, ông chuyển về Bộ tư lệnh Quân đoàn II để giữ chức vụ Tham mưu trưởng thay thế Đại tá Lê Quang Bình., dưới quyền Tư lệnh Quân đoàn là Thiếu tướng Nguyễn Văn Toàn. Tháng 10 cùng năm, bàn giao chức vụ Tham mưu trưởng lại cho Đại tá Lê Trung Tường. Cùng tháng, ông được bổ nhiệm chức vụ Tư lệnh Sư đoàn 23 Bộ binh thay thế Chuẩn tướng Lý Tòng Bá được cử về Trung ương giữ chức vụ Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy Thiết giáp. Ngày Quốc khánh Đệ Nhị Cộng hòa 1 tháng 11 cùng năm, ông được đặc cách thăng cấp Chuẩn tướng tại mặt trận.

Hạ tuần tháng 11 năm 1973, ông tái nhiệm chức vụ Tham mưu trưởng Quân đoàn II (Vẫn là tướng Toàn Tư lệnh Quân đoàn) sau khi hoán chuyển nhiệm vụ với Đại tá Lê Trung Tường về làm Tư lệnh Sư đoàn 23 Bộ binh. Cuối năm 1974, ông được lệnh bàn giao chức vụ Tham mưu trưởng Quân đoàn II lại cho Đại tá Lê Khắc Lý.

1975
Đầu tháng Giêng, ông nhận chức vụ Phụ tá Hành quân cho Tư lệnh Quân đoàn II do Thiếu tướng Phạm Văn Phú làm Tư lệnh. Ngày 16 tháng 3, giám sát cuộc hành quân di tản triệt thoái của Quân đoàn II rời khỏi Pleiku trên tỉnh lộ 7B.

Ngày 1 tháng 4, ông bị Quân Giải phóng bắt làm tù binh tại mặt trận Tuy Hòa, Phú Yên và bị đưa đi tù lần lượt qua các trại giam ở miền Bắc: Hoàng Liên Sơn, Hà Sơn Bình và Hà Nam Ninh cho đến ngày 13 tháng 2 năm 1988 mới được trả tự do.

Cuối tháng 8 năm 1991, ông cùng gia đình được xuất cảnh theo diện H.O do Chính phủ Hoa Kỳ bảo lãnh và định cư tại San Antonio, Tiểu bang Texas, Hoa Kỳ.

Ngày 14 tháng 1 năm 2021, ông từ trần tại nơi định cư, hưởng thọ 91 tuổi.

Huy chương
-Bảo quốc Huân chương đệ tứ đẳng-Lục quân Huân chương đệ nhất hạng-Một số Anh dũng Bội tinh (gồm nhành dương liễu, ngôi sao vàng, bạc và đồng)-Một số huy chương quân sự, dân sự và Đồng minh.

Gia đình
Thân phụ: Cụ Trần Văn Tường
Thân mẫu: Cụ Phạm Thị Dẩm
Bào đệ: Trần Văn Hãn, Trần Văn Hiếu
Bào muội: Trần Thị Mỹ Xuân
Phu nhân: Bà Trần Thị Bạch Yến
Ông bà có chín người con gồm 5 trai, 4 gái)Trần Thị Bạch Lan, Trần Văn Dũng, Trần Thị Khánh Minh, Trần Văn Hùng, Trần Văn Tuấn, Trần Thị Phương, Trần Thị Diễm Lan,Trần Văn Tú, Trần Văn Nguyên.

Chú thích

Tham khảo
Trần Ngọc Thống, Hồ Đắc Huân, Lê Đình Thụy (2011). ''Lược sử Quân lực Việt Nam Cộng hòa.

Sinh năm 1930
Chuẩn tướng Quân lực Việt Nam Cộng hòa
Người Quảng Trị
Người Mỹ gốc Việt


title: Samoa National League 2013–14

text:
Samoa National League 2013–14 là mùa giải thứ 24 trong lịch sử Samoa National League, giải đấu cao nhất của Liên đoàn Bóng đá Samoa. Đội vô địch là Kiwi FC với lần thứ 6 đứng ở vị trí cao nhất.

Tham khảo


title: Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa 1964–1971

text:
Chính phủ Việt Nam giai đoạn 1964-1971, còn được gọi là Chính phủ Quốc hội khóa III. Chính phủ khóa mới được phê chuẩn bởi cuộc bầu cử Quốc hội khóa III và được thông qua.

Trong giai đoạn này. Chính phủ chủ truơng tích cực tiến lên xây dựng Xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc, trực tiếp đưa quân tình nguyện vào miền Nam, tiến hành kháng chiến chống Mỹ và Việt Nam Cộng hòa.

Giai đoạn này, chức vụ Tổng Bí thư do Lê Duẩn nắm giữ nên không có sự xáo trộn trong Chính phủ cho đến khi chủ tịch Hồ Chí Minh mất (2/9/1969).

Thành lập
Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa III khai mạc tại Hội trường Ba Đình, Hà Nội (27/6/1964). Tham dự kỳ họp có 429/455 đại biểu có mặt tại hội trường. Chủ tịch Uỷ ban Thường vụ Quốc hội Trường Chinh đọc diễn văn khai mạc Quốc hội khóa mới.

Ngày 3/7/1964, Quốc hội chính thức bầu và phê chuẩn lãnh đạo Nhà nước và Hội đồng Chính phủ mới.

Hoạt động
"Quốc hội khóa III, được tổ chức theo Hiến pháp năm 1960, là Quốc hội của thời kỳ đất nước thực hiện cả hai chiến lược cách mạng.Một là công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước toàn dân,toàn quốc "tất cả cho tiền tuyến, tất cả để thắng giặc Mỹ xâm lược".Thứ hai, Miền Bắc tiến hành công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội trong khi Miền Nam đẩy mạnh công cuộc đấu tranh giải phóng đất nước. Cao trào thi đua yêu nước vì Miền Nam dâng lên mạnh mẽ chưa từng có.

Hoạt động Quốc hội đã đóng góp quan trọng vào việc hoàn thành nhiệm vụ khôi phục và xây dựng kinh tế ở miền Bắc, đẩy mạnh cuộc đấu tranh chống Mỹ cứu nước ở miền Nam. Quốc hội đã có những quyết sách phù hợp về dân chủ, quan tâm đến lợi ích nhiều mặt đời sống kinh tế xã hội hàng ngày của mọi tầng lớp nhân dân; góp phần làm củng cố và hiệu quả của chính quyền Nhà nước trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và giải phóng miền Nam, tiến tới thống nhất đất nước. Nhiệm kỳ của Quốc hội khóa III kéo dài từ tháng 6-1964 đến tháng 6-1971(thay vì là 26-4-1968) do hoàn cảnh chiến tranh diễn ra ác liệt trên phạm vi cả nước nên hoãn lại cuộc bầu cử Quốc hội khóa IV trong năm 1968." (Theo Quân đội nhân dân Việt Nam)

Thành viên

Xem thêm

Tham khảo

Liên kết với các bài viết khác

Việt Nam Dân chủ Cộng hòa
1964


title: Oruza costata

text:
Oruza costata là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Oruza


title: Giải đua ô tô Công thức 1 Bahrain 2012

text:
Giải đua ô tô Công thức 1 Bahrain 2012 (tên chính thức là 2012 Formula 1 Gulf Air Bahrain Grand Prix) được tổ chức vào ngày 22 tháng 4 tại trường đua Bahrain International ở as-Sakhir và là chặng đua thứ tư của giải đua xe Công thức 1 2012.

Bối cảnh
Sau giải đua ô tô Công thức 1 Trung Quốc, Lewis Hamilton dẫn đầu bảng xếp hạng các tay đua khi hơn Jenson Button 2 điểm và hơn Fernando Alonso 8 điểm. McLaren-Mercedes dẫn đầu bảng xếp hạng các đội đua với 24 điểm trước Red Bull-Renault và Ferrari 51 điểm.

Tường thuật

Buổi tập
Trong buổi tập đầu tiên, Hamilton lập thời gian nhanh nhất trước Sebastian Vettel và Paul di Resta. Valtteri Bottas tiếp quản chỗ đua của Bruno Senna ở Williams trong buổi tập này. Trong buổi tập này, Nico Rosberg va chạm với một con chim ở tốc độ khoảng 200 km/h nhưng mũ bảo hiểm của anh không bị hư hại và anh không bị thương. Trong buổi tập thứ hai, Rosberg là tay đua nhanh nhất trước cặp tay đua của Red Bull-Renault là Mark Webber và Vettel. Trong buổi tập này, Force India quyết định bỏ tập và rời đường đua sớm do một sự cố đã xảy ra vào ngày thứ tư trước cuộc đua khiến một số thành viên trong đội Force India gặp loạn. Trong buổi tập thứ ba, Rosberg lập thời gian nhanh nhất trước Vettel và Webber.

Vòng phân hạng
Trong phần đầu tiên của vòng phân hạng, Sergio Pérez lập vòng đua nhanh nhất. Các cặp tay đua HRT và Marussia cũng như Vitaly Petrov, Jean-Éric Vergne và Michael Schumacher bị loại. Trong phần thứ hai của vòng phân hạng, Hamilton là tay đua nhanh nhất. Cặp tay đua Williams cũng như Heikki Kovalainen, Felipe Massa, Nico Hülkenberg, Kamui Kobayashi và Kimi Räikkönen bị loại. Trong phần cuối cùng của vòng phân hạng, Vettel lập thời gian nhanh nhất và giành được vị trí pole đầu tiên của mùa giải 2012 trước Hamilton và đồng đội của anh, Webber.

Do thay đổi hộp số, Pastor Maldonado và Schumacher bị tụt năm vị trí.

Kết quả

Vòng phân hạng

 Chú thích:
  – Pastor Maldonado bị tụt năm bậc vì thay đổi hộp số.
  – Michael Schumacher cũng bị tụt năm bậc vì thay đổi hộp số. Hình phạt đã giáng ông xuống thứ 22 và Pastor Maldonado được thăng lên một bậc.
  – Cả Fernando Alonso and Paul di Resta không lập thời gian ở phần cuối cùng của vòng phân hạng (Q3) do lý do chiến thuật liên quan đến việc bảo quản lốp cho cuộc đua.
  – Pastor Maldonado không lập thời gian ở phần thứ hai của vòng phân hạng (Q2) do gặp vấn đề về KERS.

Cuộc đua

 Chú thích:
  – Cả Button và Senna đều không hoàn thành cuộc đua nhưng được xếp hạng vì đã hoàn thành hơn 90% cuộc đua.

Bảng xếp hạng sau cuộc đua

Bảng xếp hạng các tay đua

 Lưu ý: Chỉ có mười vị trí đứng đầu được liệt kê trong bảng xếp hạng này.

Bảng xếp hạng các đội đua

Tham khảo

Liên kết ngoài

Chặng đua Công thức 1
Chặng đua Công thức 1 năm 2012
Giải đua ô tô Công thức 1 Bahrain


title: Tỉ lệ đảm bảo khả năng thanh khoản

text:
Tỷ lệ đảm bảo khả năng thanh khoản

Khái niệm
Tỉ lệ đảm bảo khả năng thanh khoản là tỉ lệ nắm giữ tài sản có tính thanh khoản cao bởi các tổ chức tài chính, để đảm bảo khả năng liên tục đáp ứng các nghĩa vụ nợ ngắn hạn của họ.

Chỉ số này về cơ bản là một bài kiểm tra nhằm dự đoán các cú sốc trên toàn thị trường và đảm bảo rằng các tổ chức tài chính có sự bảo toàn vốn phù hợp, để tránh sự gián đoạn thanh khoản ngắn hạn nào ảnh hưởng đến thị trường.

Tỷ lệ này được tính toán như sau: Lượng tài sản có tính thanh khoản cao chia cho Tổng lượng dòng tiền ròng

Từ viết tắt là LCR là từ viết tắt của từ tiếng Anh Liquidity Coverage Ratio

Đây là một trong 6 tiêu chí đánh giá khả năng thanh toán của doanh nghiệp

5 loại tài sản có thanh khoản cao:
- Tiền mặt

- Các khoản Đầu tư ngắn hạn

- Các khoản phải thu

- Các khoản ứng trước ngắn hạn

- Hàng hóa tồn kho

Thanh khoản trong tổ chức tín dụng:
Theo quy định hiện nay của Ngân hàng nhà nước Việt Nam, tỷ lệ dự trữ thanh khoản ngày của một ngân hàng phải đạt tối thiểu 10%, tỷ lệ thanh khoản 30 ngày (tỷ lệ chi trả 30 ngày) phải đạt đạt tối thiểu 50%.

Nghiên cứu thanh khoản hệ thống các NHTM trong giai đoạn 2006-2017, có thể thấy, về cơ bản được đảm bảo an toàn. Trong giai đoạn này, tình trạng khủng hoảng thanh khoản diện rộng không xảy ra. Song cũng có NH đôi lúc còn căng thẳng thanh khoản và những khó khăn thanh khoản cục bộ đối với một số NHTM. Những trường hợp căng thẳng thanh khoản của hệ thống NHTM có thể được nhận biết thông qua biến động lãi suất trên thị trường

Hiện nay, các NHTM rất chú trọng tỷ lệ dự trữ thanh khoản nhằm đảm bảo hoạt động kinh doanh ngân hàng an toàn, hiệu quả. Dự báo thanh khoản chuẩn xác cải thiện hiệu quả sử dụng vốn, làm gia tăng lợi nhuận cho NHTM.

Rủi ro thanh khoản trong ngân hàng
Tính rủi ro thanh khoản trong các ngân hàng Việt Nam hiện nay, vẫn thường hay xảy ra. Rủi ro thanh khoản được hiểu đơn giản là ngân hàng không có khả năng cung ứng đủ lượng tiền mặt cho các nhu cầu thanh khoản tức thời hoặc cung ứng đủ nhưng với chi phí cao. Nói cách khác, đây là rủi ro xuất hiện khi ngân hàng thiếu khả năng chi trả do không chuyển đổi kịp các loại tài sản ra tiền mặt hoặc không thể vay mượn để đáp ứng yêu cầu của các hợp đồng thanh toán.

Chú thích


title: Świny

text:
Świny  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của xã Bolków, huyện Jaworski, Hạ Silesia, nằm ở phía tây nam Ba Lan.

Địa lý

Nó nằm ở vùng Hạ Silesia trên Quốc lộ quốc gia Ba Lan số 3, phía đông bắc Bolków, cách khoảng      phía tây nam Jawor và      phía tây thủ đô khu vực Wrocław. Ngôi làng có dân số 280 người.

Lịch sử
Một khu định cư trên con đường lịch sử dẫn từ Vương quốc Ba Lan qua Tây Sudetes đến Công tước xứ Bohemia đã tồn tại vào thế kỷ thứ 10/11. Theo truyền thuyết, một hiệp sĩ người Hà Lan Biwoy 716 đã giết một con lợn rừng bằng tay  và hiến nó cho tổ tiên Přemyslid Libuše, do đó anh ta đã nhận được bàn tay của chị gái Kazi và được trao tặng với các điền trang xung quanh. Thật vậy, tổ tiên của Lãnh chúa winy (Schweinichen) địa phương có thể đã tự lập trong khu vực khi Silesia nằm dưới sự cai trị của công tước Piast Mieszko I của Ba Lan.

Lâu đài Świny lần đầu tiên được ghi nhận trong năm 1108 bởi các nhà biên niên sử thời Trung cổ Cosmas của Praha, tác giả của Chronica Boemorum, người đề cập một Voivode Mutina của triều đại Vršovci gặp chú mình Nemoy tại Castrum Suini trong Poloniae để âm mưu chống lại Công tước Svatopluk của Bohemia. Suini là lâu đài lâu đời nhất được biết đến ở Lower Silesia. Nó một lần nữa xuất hiện với tư cách là Zpini trong chứng thư 1155 do Giáo hoàng Adrian IV ban hành.

Từ thế kỷ XIII trở đi, Świny rõ ràng là trụ sở hành chính của một lâu đài Ba Lan trên tuyến đường thương mại từ thủ đô Silesian Wrocław qua biên giới của vùng boho tại Kamienna Góra đến Trutnov và Praha. Một nhà thờ giáo xứ được ghi nhận lần đầu tiên vào năm 1313. Tuy nhiên, trong nhiều thế kỷ, nó đã mất đi ý nghĩa của nó, sau khi công tước Silesian Bolesław II Rogatka vào khoảng năm 1270, đã dựng lên lâu đài Bolków lân cận, và các ngôi sao được di dời bởi công tước Silesian Piast của Jawor và Świdnica. Tuy nhiên, Świny, thoát khỏi sự phá hủy trong cả Chiến tranh Hussite và Chiến tranh Ba mươi năm, vẫn là một trong những khu phức hợp lâu đài lớn nhất ở vùng đất Silesian.

Vào thế kỷ XVI, các thành viên của gia đình quý tộc Schweinichen đã tổ chức một vòng tròn thần bí, trong đó có Jakob Böhme, Abraham von Franckenberg và Angelus Silesius. Bị cướp bởi quân đội Nga trong Chiến tranh Bảy năm, lâu đài đã được đưa ra bán bắt buộc vào năm 1769. Sau đó, nó được tổ chức bởi Nhà Hoyos của Áo và nhanh chóng mục nát.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Quang cảnh lâu đài ở Świny từ máy bay không người lái


title: Lydia Mugambe

text:
Lydia Mugambe là một nữ luật sư và thẩm phán người Uganda tại Tòa án tối cao của Uganda. Bà được bổ nhiệm vào tòa án đó bởi tổng thống Yoweri Museveni, vào ngày 3 tháng 5 năm 2013.

Bối cảnh và giáo dục
Bà tốt nghiệp Khoa Luật của Đại học Makerere, trường đại học công lập lớn nhất và lâu đời nhất ở Uganda, với bằng Cử nhân Luật. Năm sau, bà được Trung tâm phát triển pháp luật trao tặng bằng tốt nghiệp về thực hành pháp lý tại thành phố thủ đô Kampala. Bà cũng có bằng Thạc sĩ Luật của Đại học Pretoria ở Nam Phi.

Nghề nghiệp
Trước khi được bổ nhiệm lên Tòa án tối cao, Mugambe đã phục vụ với tư cách là Thẩm phán tại các tòa án cấp dưới của Uganda. Bà được bổ nhiệm vào Tòa án tối cao của Uganda vào ngày 15 tháng 5 năm 2013. Bà được phân công vào Phòng dân sự của tòa án.

Vào tháng 1 năm 2017, Thẩm phán Mugambe đã đưa ra phán quyết chống lại Bệnh viện giới thiệu quốc gia Mulago, nơi đã bị Jennifer Musimenta và chồng Micheal Mubangaizi kiện ra tòa vì sự mất tích của đứa trẻ sơ sinh của họ. Các thẩm phán tìm thấy bệnh viện đã sơ suất. Mugambe cũng trao cho hai vợ chồng 85 triệu USh (khoảng 24.000 đô la Mỹ) tiền bồi thường.

Phán quyết này được ca ngợi bởi các nhà quan sát pháp lý và các tổ chức phi lợi nhuận ở Uganda, như một phán quyết khởi đầu, hướng tới việc công nhận "quyền của phụ nữ nghèo, dễ bị tổn thương và bị thiệt thòi". Phán quyết này đã được đề cử cho Trung tâm Sức khỏe, Nhân quyền và Phát triển (CEHURD), giải thưởng năm 2017.

Tham khảo

Thẩm phán Uganda
Nhân vật còn sống


title: Lịch sử của Microsoft SQL Server

text:
Lịch sử của Microsoft SQL Server bắt đầu bằng Microsoft SQL Server SQL Server 1.0, phiên bản 16-bit dành cho OS/2

Bộ xử lý hỗ trợ

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Danh sách phiên bản Microsoft SQL Server

Client-server database management systems
Database management systems
History of Microsoft
Microsoft SQL Server
Microsoft database software
Relational database management systems
SQL Server
Hệ quản trị cơ sở dữ liệu
Lịch sử phần mềm


title: Metopius brevispina

text:
Metopius brevispina là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Metopius


title: Sasaki Ikki

text:
là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản thi đấu cho Kataller Toyama.

Thống kê câu lạc bộ
Cập nhật đến ngày 23 tháng 2 năm 2018.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Profile at Kataller Toyama
Profile at Tokushima Vortis

Sinh năm 1991
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Cầu thủ bóng đá J1 League
Cầu thủ bóng đá J2 League
Cầu thủ bóng đá J3 League
Cầu thủ bóng đá Tokushima Vortis
Cầu thủ bóng đá Kataller Toyama
Tiền đạo bóng đá


title: Argyphia ochroglene

text:
Argyphia ochroglene là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Argyphia


title: Trzebieszewo

text:
Trzebieszewo  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Kamień Pomorski, thuộc quận Kamień, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  phía đông Kamień Pomorski và  phía bắc thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Tham khảo


title: Thranius angustipennis

text:
Thranius angustipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Thranius


title: Nhà thờ Santiago (Jerez de la Frontera)

text:
Nhà thờ Santiago (Tiếng Tây Ban Nha: Iglesia de Santiago) là nhà thờ nằm ở Jerez de la Frontera, Tây Ban Nha. Nhà thờ được công nhận là Bien de Interés Cultural năm 1931. Gần quảng trường Santiago, nhà thờ được xây bên ngoài bức tường xung quanh thành phố thời Trung cổ.

Tham khảo

Các địa danh Bien de Interés Cultural ở tỉnh Cádiz


title: Pilar Buepoyo Boseka

text:
Pilar Buepoyo Boseka là một chính trị gia người Guinea Xích Đạo. Cô là thành viên của Nghị viện Pan-Phi cho Guinea Xích đạo. Bà là Thứ trưởng Bộ Y tế và Môi trường từ 1999-2001.

Tham khảo

Nhân vật còn sống


title: Paracles obscurior

text:
Paracles obscurior là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Paracles


title: Lithophane contenta

text:
Lithophane contenta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Lithophane


title: I486

text:
Intel 486 (tên gọi chính thức i486, đôi khi là 80486) là một vi xử lý 32-bit. Nó là phiên bản kế tiếp của Intel 386 với hiệu năng cao hơn. i486 được giới thiệu vào năm 1989. Nó đại diện cho thế hệ thứ tư trong dòng vi xử lý x86 kể từ 8086 được giới thiệu vào năm 1978.

i486 là thiết kế x86 đầu tiên với pipeline chặt chẽ, và cũng là chip x86 đầu tiên với hơn một triệu transistor. Nó tích hợp một cache lớn và một bộ xử lý dấu phẩy động.

Một chip i486 với xung 50 MHz xử lý khoảng 40 triệu dòng lệnh mỗi giây, tức nhanh hơn gấp đôi i386 trong cùng một chu kỳ. Tốc độ cải tiến của i486 đến từ pipeline năm giai đoạn của nó, tất cả các giai đoạn nằm trong một chu kỳ. Bộ xử lý dấu phẩy động của nó, i487, nhanh hơn đáng kể so với i387.

Kế tiếp i486 là phiên bản gốc của dòng xử lý Pentium.

Lịch sử
i486 được công bố tại Spring Comdex vào tháng 4 năm 1989. Vào thời điểm đó, Intel nói rằng các bản mẫu sẽ có mặt vào quý ba và có thể phân phối với số lượng sản xuất vào quý bốn. PC dựa trên i486 đầu tiên được công bố vào cuối năm 1989.

Bản cập nhật lớn đầu tiên cho thiết kế i486 diễn ra vào tháng 3 năm 1992 với việc phát hành dòng nhân đôi xung nhịp 486DX2. Đây là lần đầu tiên tần số xung nhịp của lõi CPU được tách ra khỏi tần số xung nhịp của bus hệ thống, bằng cách sử dụng bộ nhân đôi xung bên trong, hỗ trợ các chip 486DX2 40 và 50 MHz. Phiên bản nhanh nhất của DX2 có xung nhịp 66 MHz và được phát hành vào tháng 8 cùng năm.

Bộ vi xử lý thế hệ thứ năm, Pentium, ra mắt năm 1993. Trong khi đó Intel vẫn tiếp tục sản xuất các chip i486, bao gồm 486DX4-100 với tốc độ xung nhịp được nhân ba (100 MHz) cùng cache L1 được tăng gấp đôi lên thành 16 KB.

Trước đó, Intel đã quyết định không cung cấp công nghệ 80386 và 80486 cho AMD. Tuy nhiên, AMD tin rằng thỏa thuận của hai công ty bao gồm cả 80386, vì nó là một mở rộng của 80286. AMD đã thiết kế ngược 386 và cho ra mắt chip Am386DX-40 40 MHz với giá thành thấp hơn và có mức tiêu thụ điện năng thấp hơn so với phiên bản tốt nhất của Intel, i386 33 MHz. Intel cố gắng ngăn cản việc AMD bán bộ vi xử lý, nhưng AMD đã dành chiến thắng trước tòa, giúp công ty khẳng định vị thế đối thủ cạnh tranh với Intel.

AMD tiếp tục tạo ra các chip giống Intel bằng việc phát hành Am486 thế hệ đầu tiên, vào tháng 4 năm 1993. Nó có tần số xung nhịp lần lượt là 25, 33 và 40 MHz. Chip thế hệ thứ hai  Am486DX2 với tần số xung nhịp 50, 66 và 80 MHz được phát hành một năm sau đó.

Các kiện cáo kéo dài từ năm 1987 của AMD chống lại Intel được giải quyết vào năm 1995, và AMD được phép đọc vi mã 80486 của Intel. Từ đó dẫn đến sự tồn tại của hai phiên bản bộ xử lý Am486: một phiên bản được thiết kế ngược từ vi mã của Intel, và phiên bản thứ hai sử dụng thiết kế phòng sạch của AMD. Tuy nhiên, vụ kiện cũng đi tới kết luận 80486 sẽ là thiết kế Intel cuối cùng mà AMD được phép sao chép.

Một nhà sản xuất 486 khác là Cyrix, một công ty chuyên sản xuất chip đồng xử lý cho các hệ thống 80286/386. Bộ xử lý Cyrix 486 đầu tiên, 486SLC và 486DLC, được phát hành vào năm 1992. Cả hai bộ xử lý Cyrix, do Texas Instruments sản xuất, lần lượt là các bản năng cấp cho 386SX/DX. Tuy nhiên, chúng không hẳn là Intel 486, do chỉ có 1 KB cache và không có bộ đồng xử lý toán học tích hợp. Năm 1993, Cyrix phát hành các bộ xử lý Cx486DX và DX2 với hiệu suất tương tự với Intel. Sau đó hai công ty kiện nhau, với việc Intel nộp đơn vi phạm bằng sáng chế và Cyrix nộp đơn kiện chống độc quyền. Năm 1994, Cyrix thắng kiện vi phạm bằng sáng chế và bác đơn chống độc quyền.

Vào năm 1995 cả Cyrix và AMD đều bắt đầu nhắm tới một bộ phận người dùng muốn nâng cấp bộ vi xử lý của họ. Cyrix phát hành một bộ xử lý dựa trên 486 với tên gọi 5x86. Nó sử dụng lõi Cyrix M1, có tốc độ xung nhịp lên tới 120 MHz, dành cho các bo mạch chủ 486 Socket 3. AMD phát hành bản nâng cấp Am5x86 133 MHz, về cơ bản là chip 80486 được cải tiến với bộ nhớ đệm gấp đôi và bộ nhân bốn xung nhịp, dành cho các bo mạch chủ 486DX thời đầu. Am5x86 còn là bộ xử lý đầu tiên được quảng cáo là có hiệu năng tương đương với một chip Pentium 75 MHz. Kingston Technology cũng ra mắt một bản nâng cấp tên là  'TurboChip' cho các hệ thống 486, sử dụng một Am5x86 133 MHz.

Intel đáp trả bằng cách tạo ra một chip nâng cấp cho 486 với tên gọi Pentium OverDrive. Nó là một lõi Pentium đã được sửa đổi để chạy với xung nhịp lên đến 83 MHz trên các bo mạch có xung nhịp bus 25 hoặc 33 MHz. OverDrive không có tính cạnh tranh về hiệu năng cũng như giá cả, do đó nó không được phổ biến. 486 trở nên lỗi thời vào đầu năm 1996. Tuy nhiên, ngay cả sau khi dòng vi xử lý Pentium bắt đầu thịch hành, Intel vẫn tiếp tục sản xuất các lõi 486 cho các ứng dụng nhúng trong công nghiệp. Intel dừng sản xuất i486 vào cuối năm 2007.

Các cải tiến
nhỏ|300x300px|Kiến trúc của i486DX2

Tập lệnh của i486 rất giống với i386, thêm vào đó là một số lệnh mới như CMPXCHG, một phép so sánh và hoán đổi (compare-and-swap) atomic, và XADD, một lệnh atomic làm tăng giá trị một ô nhớ.

Kiến trúc hiệu năng của i486 là một cải tiến lớn so với i386. Nó tích hợp một cache chung cho cả dữ liệu và lệnh, một bộ đồng xử lý dấu phẩy động (FPU) và giao diện bus được cải tiến. Do có pipeline chặt, các chuỗi lệnh đơn giản như là ALU reg,reg hay ALU reg,im có thể được được xử lý xong trong một chu kỳ đồng hồ. Các cải tiến này giúp ALU của i486 đạt được hiệu năng gấp đôi so với i386. Một chip i486 16 MHz có hiệu năng tương đương với i386 33 MHz.

Các điểm khác i386

 Cache SRAM 8 KB trên chip (L1) lưu trữ các lệnh và dữ liệu được sử dụng gần đây nhất. i386 không có cache trong nhưng hỗ trợ cache ngoài chip chậm hơn.
 Một giao thức nâng cao cho bus ngoài, cho phép tính nhất quán của cache và một chế độ truy cập bộ nhớ liên tục để lấp đầy một cache line 16 byte trong năm chu kỳ bus. 386 cần tám chu kỳ bus để di chuyển cùng một lượng dữ liệu.
 Pipeline chặt, có thể thực thi một lệnh đơn giản như ALU reg,reg hoặc ALU reg,im mỗi chu kỳ đồng hồ (sau một độ trễ khoảng vài chu kỳ). i386 cần hai chu kỳ đồng hồ.
 FPU tích hợp (bị vô hiệu hóa hoặc không có trong các chip SX) với một bus cục bộ chuyên dụng; cộng với các thuật toán nhanh hơn trên phần cứng tốt hơn so với i387, các phép tính dấu phẩy động được thực hiện nhanh hơn so với tổ hợp i386/i387.
 Hiệu suất cải thiện của bộ quản lý bộ nhớ (MMU).
 Các lệnh mới: XADD, BSWAP, CMPXCHG, INVD, WBINVD, INVLPG.

Giống như trong i386, có thể triển khai một mô hình bộ nhớ phẳng 4 GB. Tất cả các thanh ghi "chọn phân đoạn" có thể được gán một giá trị bất kỳ trong chế độ bảo vệ hoặc được gán 0 trong chế độ thực, và chỉ sử dụng các thanh ghi độ lệch 32-bit như một địa chỉ ảo 32-bit tuyến tính, bỏ qua logic phân đoạn. Các địa chỉ ảo sau đó thường được hệ thống phân trang (paging) gắn lên các địa chỉ thực. (Chế độ thực không có địa chỉ ảo.) Giống i386, việc bỏ qua sự phân đoạn bộ nhớ có thể cải thiện đáng kể hiệu suất của một số hệ điều hành và ứng dụng.

Trên một bo mạch chủ PC điển hình, cần có bốn SIMM 30 chân (8 bit) giống nhau hoặc một SIMM 72 chân (32 bit) cho mỗi bank để phù hợp với bus dữ liệu 32 bit của i486. Bus địa chỉ sử dụng 30-bit (A31..A2) được bổ sung bởi bốn chân chọn byte (thay vì A0,A1), cho phép các lựa chọn bất kỳ 8/16/32-bit. Điều này có nghĩa là giới hạn của không gian bộ nhớ thực cũng là 4 gigabyte (230 32-bit word = 232 8-bit word).

Dòng i486
Intel bán một số biến thể và các phiên bản i486 khác nhau, phân biệt bởi hậu tố (xem bảng dưới).

Xung nhịp tối đa của các phiên bản Intel dao động từ 16 MHz đến 100 MHz. Các chip i486 16 MHz được sử dụng bởi Dell Computers.

 {| class="wikitable"
!
!Model
!Xung nhịp của CPU/bus
!Điên thế
!Cache L1*
!Ngày ra mắt
! width="520px" |Ghi chú
|-
|giữa|80x80pxgiữa|80x80pxgiữa|80x80px
|i486DX (P4)
|20, 25 MHz33 MHz50 MHz
|5 V
|8 KB WT
|Tháng 4 1989Tháng 5 1990Tháng 6
1991
|Phiên bản gốc, không có bộ nhân xung nhịp
|-
|giữa|83x83px
|i486SL
|20, 25, 33 MHz
|5 V or 3.3 V
|8 KB WT
|Tháng 11 1992
|Phiên bản giảm điện của i486DX, với chế độ quản lý hệ thống (System Management Mode). Được sử dụng trong các máy tính xách tay.
|-
|giữa|80x80px
|i486SX (P23)
|16, 20, 25 MHz33 MHz
|5 V
|8 KB WT
|Tháng 9 1991Tháng 9 1992
|Một chip i486DX với phần xử lý dấu phẩy động (FPU) bị vô hiệu, hoặc không có FPU.
|-
|giữa|80x80px
|i486DX2 (P24)
|40/20, 50/25 MHz66/33 MHz
|5 V
|8 KB WT
|Tháng 3 1992Tháng 8 1992
|Xung nhịp của lõi gấp đôi xung nhịp của bus hệ thống
|-
|
|i486DX-S (P4S)
|33 MHz; 50 MHz
|5 V or 3.3 V
|8 KB WT
|Tháng 6 1993
|SL Enhanced 486DX
|-
|giữa|80x80px
|i486DX2-S (P24S)
|40/20 MHz,50/25 MHz,(66/33 MHz)
|5 V or 3.3 V
|8 KB WT
|Tháng 6 1993
|
|-
|giữa|80x80px
|i486SX-S (P23S)
|25, 33 MHz
|5 V or 3.3 V
|8 KB WT
|Tháng 6 1993
|SL Enhanced 486SX
|-
|giữa|80x80px
|i486SX2
|50/25, 66/33 MHz
|5 V
|8 KB WT
|Tháng 3 1994
|Phiên bản SX của DX2
|-
|giữa|80x80pxgiữa|80x80px
|IntelDX4 (P24C)
|75/25, 100/33 MHz
|3.3 V
|16 KB WT
|Tháng 3 1994
|Xung nhịp của lõi gấp ba lần xung nhịp hệ thống (không phải bốn lần như nhiều người lầm tưởng). Các chip DX4 với cache write-back được khắc laser "&EW" trên bề mặt, còn các chip write-through có ký hiệu "&E".
|-
|giữa|82x82px
|i486DX2WB (P24D)
|50/25 MHz,66/33 MHz
|5 V
|8 KB WB
|Tháng 10 1994
|Có write-back cache.
|-
|giữa|80x80px
|IntelDX4WB
|100/33 MHz
|3.3 V
|16 KB WB
|Tháng 10 1994
|
|-
|
|i486DX2 (P24LM)
|90/30 MHz,100/33 MHz
|2.5–2.9 V
|8 KB WT
|1994
|
|-
|giữa|80x80px
|i486GX
|lên tới 33 MHz
|3.3 V
|8 KB WT
|
|CPU cho hệ thống nhúng, sự dụng điện năng cực thấp. Nó có tất cả các tính năng của i486SX và bus dữ liệu 16-bit. Dành cho các thiết bị cầm tay hoặc sử dụng pin.
|}

*WT = write-through cache, WB = write-back cache

Sự lỗi thời
AMD Am5x86 và Cyrix Cx5x86 là những bộ xử lý i486 cuối cùng, thường được sử dụng trong các bo mạch chủ i486 thế hệ cuối. Chúng đi kèm với khe cắm PCI và SIMM 72 chân được thiết kế để chạy Windows 95, ngoài ra cũng là các tùy chọn nâng cấp cho các bo mạch chủ 80486. Trong khi Cyrix Cx5x86 dần biến mất khi được thay thế bởi Cyrix 6x86 thì Am5x86 vẫn cần thiết do sự chậm trễ của AMD K5.

Máy tính dựa trên i486 vẫn phổ biến cho đến cuối những năm 1990 như là các dòng PC cấp thấp. Việc sản xuất i486 cho các máy tính để bàn và máy tính xách tay ngừng vào năm 1998, khi Intel giới thiệu thương hiệu Celeron, mặc dù nó vẫn tiếp tục được sản xuất cho các hệ thống nhúng cho đến cuối những năm 2000.

Các máy tính i486 vẫn được sử dụng cho đến đầu những năm 2000, khi mà Windows 95 đến 98 và Windows NT 4.0 là những hệ điều hành cuối cùng của Microsoft chính thức hỗ trợ các máy i486. Windows 2000 có thể chạy trên i486, mặc dù với hiệu suất thấp hơn mức tối ưu, do yêu cầu phần cứng tối thiểu của bộ xử lý Pentium. Khi các hệ điều hành mới hơn xuất hiện, các hệ thống i486 không còn được sử dụng, trừ khi có một yêu cầu về khả năng tương thích ngược với các chương trình cũ hơn (đặc biệt là các trò chơi). Tuy nhiên có thể sử dụng DOSBox có sẵn trên các hệ điều hành sau này để mô phỏng tập lệnh i486, ngoài ra nó còn tương thích hoàn toàn với hầu hết các chương trình trên DOS.

Linux 6 có thể sẽ là nhân Linux cuối cùng hỗ trợ i486.

Xem thêm

Ghi chú

Chú thích

Liên kết ngoài

 Intel486 datasheets
 Low power SX and DX with variable freq. Dec 1992
 EMBEDDED ULTRA-LOW POWER Intel 486 SX
 Embedded Write-Back Enhanced Intel DX4. Oct 1995
 Intel i486 DX images and descriptions at cpu-collection.de
 Die photo of Intel 386DX

Vi xử lý Intel x86


title: Dysschema leda

text:
Dysschema leda là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Dysschema


title: Carinodes yucatanensis

text:
Carinodes yucatanensis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Carinodes


title: Nemoraea capensis

text:
Nemoraea capensis là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Nemoraea


title: Margrete Sambiria

text:
Margaret Sambiria (còn gọi là Margrete Blast Horse) (1230? – tháng 12 năm 1282) là Vương hậu Đan Mạch với tư cách là vợ của Christopher I của Đan Mạch. Cô là con gái của Hoàng tử Sambor của Pomerania.

Cuộc đời

Khi Christopher qua đời 29 tháng 5 năm 1259, cô cho đến năm 1264 việc giám hộ của cô là đứa con trai 10 tuổi, Erik V. Klipping đã được ca ngợi ở Viborg làm vua. Nhưng Margaret là trong mối hận với Jakob Erlandsen, Eric I, Duke của Schleswig Holstein và quân đội. Tổng giám mục mạnh mẽ Jakob Erlandsen tìm cách để giành chiến thắng hỗ trợ hỗ trợ cho Abelslægten bởi trục xuất tất cả các giám mục đã tham gia lễ đăng quang của vị vua trẻ tuổi ở Viborg, nhưng ông thua Margrete và bị buộc phải sống lưu vong.
Sau thất bại mạnh mẽ của trước đây, Jakob Erlandsen cảm thấy Margrete đủ mạnh cho một cuộc thách với Abelslægten tại Schleswig, nhưng những người đến từ Holstein hoàng tử Eric I, Duke của Schleswig để giúp đỡ. Sau một thất bại tan nát trên Lohede phía nam của Dannevirke năm 1261, cô đã cùng với con trai bị mắc kẹt bởi Holsteiners.

Margrete được giam giữ ở Hamburg, nhưng đã thông qua với Duke Albert của Braunschweig. Cô lấy lại thế chủ động và đưa con trai về nhà đến một nơi trên ngai vàng. Margrete đã bị chuyển đến một nơi ở Estonia là "enkeeje", nhưng người ta tin rằng cô ấy vẫn có một ảnh hưởng đáng kể về chế độ, ngay cả sau khi con trai của ông là tuổi.

Cô được mệnh danh là Mã Phong, bởi vì cô cưỡi một con ngựa cho đến chết trong một chuyển động nhanh chóng của quân đội. Trong dân gian, cô cũng là Grethe Đen, có lẽ vì mái tóc đen tối của mình

Cái chết

Margaret Sambiria được chôn cất trong nhà thờ tu viện Doberan Minster Bad Doberan ở Mecklenburg.

Tham khảo

Sinh năm 1230
Mất năm 1282
Vương hậu Đan Mạch
Nhiếp chính Đan Mạch


title: Cá tráp vây vàng

text:
Cá tráp vây vàng hay còn gọi là cá hanh vây vàng (Danh pháp khoa học: Acanthopagrus latus; danh pháp cũ là Sparus latus) là một loài cá tráp trong họ Sparidae.

Phân bố
Cá tráp vây vàng phân bố rộng rãi ở nhiều vùng biển: Hồng Hải, ven biển Ả Rập, Ấn Độ, Indonesia, Nhật Bản, Triều Tiên, Philippines, và vùng cận hải Trung Quốc. Ở Việt Nam, cá tráp vây vàng phân bố nhiều tại các đầm phá cửa sông ven biển.

Đặc điểm
Cá tráp vây vàng có hình bầu dục thân dẹt, chiều dài thân dao động 20 – 45 cm cân nặng lên tới 4 kg, mõm nhọn miệng bằng, hàm trên và dưới dài bằng nhau, thân màu xám, có dải màu vàng, 2 bên thân có vài dải dọc và 4 dải nghiêng, vây lưng, vây hậu môn và phần lớn vây đuôi đều có màu vàng. Thịt cá thơm ngon, giàu chất dinh dưỡng.

Tập tính
Cá tráp vây vàng ít di cư, thường sống ở tầng đáy ở các vùng biển cạn, bãi triều và thích hợp nhiệt độ 17 - 270C. Cá là loài rộng muối (chịu đựng được từ 0 đến 35‰), có thể thích ứng với sự thay đổi đột ngột độ mặn, sinh trưởng tốt ở vùng nước lợ cửa sông ven biển. Ngoài tự nhiên sau 1 năm tuổi cá đạt trọng lượng trung bình 0,3 kg, dài 20 cm; sau 2 năm cá đạt 0,5 kg dài 30 cm.

Chế độ ăn
Cá tráp vây vàng là loài cá ăn tạp nghiêng về động vật. Thức ăn của cá thường là động vật không xương sống và giáp xác cỡ nhỏ, ấu trùng, côn trùng và một số loại rong tảo. cá ăn các loài tảo đáy, các loài giáp xác sống đáy, động thực vật phù du, mảnh vụn hữu cơ, đây là những thức ăn ưa thích đối với cá. Giai đoạn cá con, thức ăn chủ yếu là động vật giáp xác, luân trùng, Artemia; cá trưởng thành ăn giáp xác rong tảo đáy thường bắt mồi vào lúc hoàng hôn.

Sinh sản
Cá tráp vây vàng có tập tính đực cái sinh sản đồng thể, cá đực thành thục sau 1 - 2 năm tuổi; từ 2 đến 3 tuổi cá đực chuyển thành cá cái. Cá sinh sản từ tháng 2 đến tháng 3 dương lịch, nhiệt độ thích hợp cho cá sinh sản là 17 - 230C; độ mặn 25 - 33‰; trứng cá thuộc dạng trôi nổi. Cá có tốc độ sinh trưởng nhanh. Sau 8 tháng nuôi có thể đạt trọng lượng 0,5 - 0,8 kg/con. Trứng cá Tráp vàng thuộc loại trứng nổi, rời, hình tròn trong suốt, nhiệt độ thích hợp cho sự nở trứng là 18 -220C.

Chăn nuôi
Đây là một trong những loài cá biển có giá trị kinh tế lớn ở vùng biển Hoa Nam Trung Quốc và Việt Nam bởi cá Tráp vàng thịt thơm ngon, giàu chất dinh dưỡng là thực phẩm được người tiêu dùng rất ưa thích. Cá tráp vàng là đối tượng rộng muối, có thể sống ở vùng nước lợ ven biển, vùng biển sâu.

Chúng thường ăn các động vật không xương sống và các loài giáp xác, lớn nhanh và có sức chịu đựng khá tốt với điều kiện môi trường. Chính vì vậy cá Tráp vàng đã trở thành đối tượng nuôi chiếm vị trí quan trọng trong nghề nuôi cá nước lợ -mặn ở các vùng biển nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

 Froese, Rainer and Pauly, Daniel, eds. (2014). "Acanthopagrus latus" in FishBase. November 2014 version.
 Kỹ thuật nuôi thương phẩm cá Tráp vây vàng (Sparus latus Houttuyn) trong ao
 Tiềm năng cá tráp vây vàng

L
Động vật được mô tả năm 1782


title: Sciomesa sjostedti

text:
Sciomesa sjostedti là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Sciomesa


title: Pseudogonia metallaria

text:
Pseudogonia metallaria là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Pseudogonia


title: NGC 54

text:
NGC 54 là một thiên hà xoắn ốc cạnh trên chòm sao Kình Ngư. Thiên hà được phát hiện bởi Wilhelm Tempel vào năm 1886 và ông định nghĩa nó là "rất mờ, khá nhỏ, tròn.". Thiên hà này có đường kính 90.000 năm ánh sáng, nhỏ hơn một chút so với Dải Ngân hà.

Xem thêm

 Thiên hà xoắn ốc
 Danh sách các thiên thể NGC (1-1000)
 Kình Ngư (chòm sao)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 SEDS

Thiên thể phát hiện năm 1886
Chòm sao Kình Ngư
Thiên thể PGC
Thiên thể NGC
Thiên hà xoắn ốc có thanh
Được phát hiện bởi Wilhelm Tempel


title: Myiopharus frontalis

text:
Myiopharus frontalis là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Myiopharus


title: Erebus variegata

text:
Erebus variegata là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Erebus


title: Cryphia antias

text:
Cryphia antias là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Cryphia