title: Chương trình giáo dục phổ thông 2018

text:
Chương trình giáo dục phổ thông 2018 (gọi tắt là Chương trình 2018, hay CTGDPT 2018) là chương trình định hướng giáo dục và đào tạo cho mọi cấp học phổ thông do Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam ban hành ngày 26 tháng 12 năm 2018 theo thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT về "ban hành chương trình giáo dục phổ thông". Chương trình giáo dục phổ thông 2018 ra đời với mục đích thay thế và kế thừa chương trình giáo dục hiện hành 2006 đang được áp dụng cho mọi cấp học phổ thông ở Việt Nam, đồng thời "bảo đảm phát triển phẩm chất và năng lực người học thông qua nội dung giáo dục với những kiến thức cơ bản, thiết thực; hiện đại; hài hòa đức, trí, thể, mỹ; chú trọng thực hành, vận dụng kiến thức để giải quyết vấn đề trong học tập và đời sống; tích hợp cao ở các lớp học dưới, phân hóa dần ở các lớp học trên; thông qua các phương pháp, hình thức tổ chức giáo dục phát huy tính chủ động và tiềm năng của mỗi học sinh, các phương pháp kiểm tra, đánh giá phù hợp với mục tiêu giáo dục và phương pháp giáo dục để đạt được mục tiêu đó". Đây là lần đầu tiên trong lịch sử giáo dục Việt Nam, một chương trình giáo dục phổ thông hoàn chỉnh được ban hành trước khi tiến hành biên soạn sách giáo khoa.

Là một chương trình giáo dục được xây dựng theo hướng mở, lấy người học làm trung tâm, chương trình giáo dục phổ thông mới cho phép địa phương chủ động trong việc triển khai kế hoạch giáo dục theo định hướng giáo dục trên địa bàn mình, cũng như tạo điều kiện những nhà biên soạn sách và người dạy phát huy được tính chủ động của họ. Ngoài nguyên lý giáo dục nền tảng bao gồm "học đi đôi với hành", "lý luận gắn liền với thực tiễn", "giáo dục ở nhà trường kết hợp với giáo dục ở gia đình và xã hội", chương trình còn chịu ảnh hưởng từ triết lý giáo dục "học để biết – học để làm – học để chung sống – học để tự khẳng định mình" do Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc đề xướng, cũng như mô hình giáo dục STEM – một mô hình giảng dạy dựa trên ý tưởng trang bị cho người học những kiến thức, kĩ năng liên quan đến các lĩnh vực khoa học (science), công nghệ (technology), kỹ thuật (engineering), toán học (mathematics) dưới hình thức tiếp cận liên môn (interdisciplinary). Sự thất bại của mô hình trường học mới (VNEN) cũng để lại nhiều bài học và giá trị trong việc xây dựng chương trình giáo dục phổ thông mới. Chương trình chia làm hai giai đoạn chính: giai đoạn giáo dục cơ bản (kéo dài từ lớp 1 đến lớp 9) và giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp (kéo dài từ lớp 10 đến lớp 12). Để hoàn thành chương trình, người học cần đạt được 5 phẩm chất và 10 năng lực cốt lõi theo yêu cầu.

Sau gần 10 năm áp dụng chương trình giáo dục phổ thông hiện hành, trước sự đổi thay của thời cuộc và sự phát triển của khoa học công nghệ trong bối cảnh toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp lần thứ tư, Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã quyết định ban hành nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4 tháng 11 năm 2013 về "đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế". Nghị quyết này đặt nền móng cho hàng loạt các cải cách, thay đổi những năm về sau, trong đó tiêu biểu nhất là chương trình giáo dục phổ thông mới năm 2018, với lộ trình triển khai từ năm 2020 đến năm 2025. Đây được xem như một "cam kết" của nhà nước Việt Nam nhằm "bảo đảm chất lượng của cả hệ thống và từng cơ sở giáo dục phổ thông".

Với sự ra đời của chương trình giáo dục phổ thông mới, hệ thống giáo dục Việt Nam có nhiều sự thay đổi, chuyển biến, đánh dấu lần đầu tiên sau năm 1975, mọi tổ chức, cá nhân trong xã hội đều có thể tham gia biên soạn sách giáo khoa. Quá trình triển khai chương trình bước đầu nhìn chung đạt được một số hiệu quả nhất định. Song, những trở ngại chủ quan và khách quan, bao gồm sự bùng phát của Đại dịch COVID-19; độc quyền sách giáo khoa; việc tinh giản, thanh lọc bộ máy giáo dục; chênh lệch trình độ giữa đội ngũ giáo viên và những khó khăn trong việc lựa chọn tổ hợp môn cho chương trình giáo dục định hướng nghề nghiệp đã đặt ra nhiều thách thức lớn cho cả quá trình cải cách.

Bối cảnh

Sau 30 năm kể từ thời kỳ Đổi Mới, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Từ một nước nông nghiệp lạc hậu, Việt Nam đã từng bước xây dựng được cơ sở hạ tầng để đáp ứng cho quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Nền kinh tế đã chuyển dần từ tư duy nông nghiệp sang tư duy công nghiệp, kéo theo sự tăng trưởng nhanh của quy mô kinh tế và thu nhập bình quân đầu người. Việt Nam từ một nước có thu nhập bình quân thấp đã vươn lên thành một nước có thu nhập trung bình và hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế toàn cầu. Đời sống vật chất, tinh thần của người dân từ đó cũng được nâng cao. Ảnh hưởng của sự phát triển của khoa học - công nghệ, đặc biệt là cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã tác động nhiều mặt đến đời sống xã hội của nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, đặc biệt là trong lĩnh vực giáo dục. Ngày 9 tháng 12 năm 2000, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ban hành nghị quyết 40/2000/NQ-QH10 về "đổi mới chương trình giáo dục phổ thông", quyết định này đã dẫn đến việc ra đời chương trình giáo dục phổ thông 2006, hay phổ biến với tên gọi chương trình giáo dục phổ thông hiện hành. Trước chương trình hiện hành là các chương trình cải cách giáo dục vào các năm 1951, 1956 và 1981.

Tại Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã ban hành nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4 tháng 11 năm 2013 về "đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế". Tiếp sau đó, ngày 28 tháng 11 năm 2014, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ban hành nghị quyết số 88/2014/QH13 về "đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông", nhằm hiện thực hóa tinh thần nghị quyết 29 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Chương trình này được chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam phê duyệt vào ngày 27 tháng 3 năm 2015, bằng quyết định số 404/QĐ-TTg do Vũ Đức Đam ký ban hành. Ngày 17 tháng 1 năm 2017, dự án hỗ trợ đổi mới giáo dục phổ thông (Renovation of General Education Project (RGEP)) do Bộ Giáo dục và Đào tạo và Ngân hàng Thế giới chính thức được triển khai với tổng kinh phí 80 triệu đô la Mỹ, trong đó bao gồm 77 triệu đô la từ vốn vay ODA ưu đãi và 3 triệu đô la vốn đối ứng. Dự án dự kiến tác động đến toàn hệ thống giáo dục Việt Nam thông qua việc đổi mới chương trình giáo dục phổ thông. Ngày 12 tháng 4 năm 2017, Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố dự thảo chương trình giáo dục phổ thông tổng thể do giáo sư Nguyễn Minh Thuyết làm tổng chủ biên. Sau khi công bố dự thảo chương trình mới, Bộ Giáo dục và Đào tạo khởi động quá trình lấy ý kiến đóng góp từ người dân. Đến ngày 26 tháng 12 năm 2018, Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam ban hành thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT, chính thức đánh dấu sự ra đời của chương trình giáo dục phổ thông mới.

Vai trò, mục tiêu và tư tưởng

Vai trò
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, chương trình giáo dục phổ thông đóng vai trò như một văn bản "thể hiện mục tiêu giáo dục phổ thông, quy định các yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực của học sinh, nội dung giáo dục, phương pháp giáo dục và phương pháp đánh giá kết quả giáo dục, làm căn cứ quản lí chất lượng giáo dục phổ thông". Nó cũng được coi là một "cam kết" của nhà nước Việt Nam nhằm "bảo đảm chất lượng của cả hệ thống và từng cơ sở giáo dục phổ thông".

Mục tiêu
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, chương trình giáo dục phổ thông mới hướng tới mục tiêu chung là:

Ở mỗi cấp học, chương trình giáo dục phổ thông mới còn đảm bảo cho người học đạt được những mục tiêu giáo dục nhất định. Với bậc tiểu học, chương trình giúp học sinh hình thành và phát triển những yếu tố căn bản, đặt nền móng cho sự phát triển ban đầu về phẩm chất và năng lực, tập trung vào những giá trị gần gũi, thiết thực bên cạnh người học như quê hương, gia đình, làng xóm cũng như những thói quen, nề nếp sinh hoạt khác; đối với cấp trung học cơ sở, chương trình hỗ trợ học sinh tiếp tục phát triển những năng lực, phẩm chất đã có từ cấp học trước đó, đồng thời giáo dục cho người học cách tự điều chỉnh bản thân theo các chuẩn mực chung của xã hội. Riêng cấp trung học phổ thông, người học sẽ được phát triển thêm những năng lực, phẩm chất và hoàn thiện ý thức của một người công dân, định hướng năng lực nghề nghiệp để tham gia vào cuộc sống sau này.

Tư tưởng

Tư tưởng của chương trình giáo dục phổ thông mới được cho là gắn liền với nghị quyết số 29/NQ-TW ngày 4 tháng 1 năm 2013 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam về "đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế". Theo đó, xác định mục tiêu chính là giáo dục con người phát triển toàn diện, vừa đáp ứng yêu cầu xã hội vừa phát triển cao nhất tiềm năng của mỗi cá nhân. Ngoài ra, chương trình còn đảm bảo phát triển năng lực, phẩm chất người học, phát triển hài hòa đức, trí, thể, mỹ thay vì chú trọng về mặt kiến thức. Song song đó, kết hợp hài hòa giữa dạy người, dạy chữ với dạy nghề. Ngoài ra, chương trình giáo dục phổ thông mới cũng hướng tới giáo dục theo hướng tinh giản, cơ bản, hiện đại, tăng thực hành, vận dụng kiến thức và kỹ năng vào thực tiễn.

Trên tinh thần của nghị quyết số 29/NQ-TW ngày 4 tháng 1 năm 2013, chương trình giáo dục phổ thông mới ưu tiên xây dựng và chuẩn hóa nội dung giáo dục phổ thông theo hướng hiện đại, tinh gọn nhưng vẫn bảo đảm chất lượng, tích hợp cao ở các lớp học thấp và dần phân hóa khi người học tiến đến các lớp học cao hơn, đồng thời giảm tải số lượng môn học bắt buộc và tăng số môn học tự chọn. Chương trình mới cũng đề cao vai trò chủ thể người học, phát huy những giá trị tích cực vốn có của người học để họ có thể tiếp tục tìm hiểu, mở rộng vốn văn hoá của mình, từ đó rèn luyện kỹ năng vận dụng những kiến thức đã học vào thực tiễn, qua đó khắc phục đường hướng giáo dục thụ động, áp đặt, máy móc, đảm bảo vận dụng những phương pháp giáo dục mới vào từng đối tượng giáo dục khác nhau.

Một trong những quan điểm của chương trình giáo dục phổ thông mới là chương trình học được xây dựng theo hướng mở, bảo đảm tính thống nhất với người học trên toàn quốc. Chương trình cũng đảm bảo trao quyền chủ động cho cơ sở giáo dục địa phương trong việc lựa chọn và triển khai các nội dung giáo dục theo điều kiện của địa phương đó, nhằm bảo đảm tính liên kết giữa nhà trường, gia đình, chính quyền cùng với xã hội. Song, chương trình chỉ quy định những nguyên tắc chung về phẩm chất và năng lực cho người học, cũng như những nội dung giáo dục, phương pháp giáo dục và quá trình đánh giá kết quả giáo dục chứ không quy định quá chi tiết. Điều này tạo điều kiện những nhà biên soạn sách và người dạy phát huy được tính chủ động của họ.

Từ năm học 2011-2012, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã triển khai thí điểm mô hình trường học mới (VNEN) tại một số cơ sở giáo dục ở Việt Nam, dựa trên mô hình giáo dục của Colombia. Dù sau đó mô hình này được đánh giá là đã thất bại, nhưng nó vẫn có tác động không nhỏ đến việc xây dựng chương trình giáo dục phổ thông mới. Cụ thể, đối với mô hình VNEN, 5 quá trình giảng dạy và học tập chủ yếu trên lớp của giáo viên và học sinh là khởi động, hình thành kiến thức, luyện tập, vận dụng và tìm tòi mở rộng thì đối với chương trình giáo dục phổ thông mới, trừ hoạt động "hình thành kiến thức" được đổi tên thành "khám phá kiến thức", 4 hoạt động còn lại vẫn được giữ nguyên. Ở cấp tiểu học và trung học cơ sở, một số môn học của chương trình mới cũng được giữ nguyên tên gọi so với chương trình VNEN. Ngoài ra, sách giáo khoa biên soạn theo chương trình VNEN cũng được thay đổi, tinh chỉnh để hoàn thiện theo chương trình giáo dục phổ thông mới.

Chương trình giáo dục phổ thông mới được cho là kế thừa các nguyên lý giáo dục nền tảng của chương trình giáo dục hiện hành bao gồm "học đi đôi với hành", "lý luận gắn liền với thực tiễn", "giáo dục ở nhà trường kết hợp với giáo dục ở gia đình và xã hội". Bên cạnh đó, chương trình còn chịu ảnh hưởng rất lớn từ triết lý giáo dục "học để biết – học để làm – học để chung sống – học để tự khẳng định mình" do Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc đề xướng, nhưng có sự phát triển hơn. Theo đó, "học để biết" không chỉ có nghĩa là tiếp thu kiến thức mà còn là "biết cách học để tự học suốt đời"; trong khi đó, "học để làm" gắn liền với tư tưởng "thực học, thực nghiệp" của nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4 tháng 11 năm 2013. Đối với triết lý "học để tự khẳng định mình", chương trình mới chủ trương tạo môi trường học tập thân thiện giúp người học tự phát hiện năng lực của mình, để họ có thể tự rèn luyện và trưởng thành. Ngoài việc chú trọng tới đặc điểm văn hóa, con người Việt Nam cùng các giá trị truyền thống của dân tộc, cũng như định hướng giáo dục của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc, chương trình giáo dục phổ thông mới còn tạo cơ hội cho người học bình đẳng với nhau về quyền được bảo vệ, chăm sóc, học tập và phát triển, quyền được lắng nghe, tôn trọng và tham gia; từ đó đặt nền tảng cho một xã hội nhân văn, bền vững và phồn vinh.

Bên cạnh những tư tưởng nền móng chủ đạo, chương trình giáo dục phổ thông mới còn chịu ảnh hưởng từ mô hình giáo dục STEM. Đây là mô hình giảng dạy dựa trên ý tưởng trang bị cho người học những kiến thức, kĩ năng liên quan đến các lĩnh vực khoa học (science), công nghệ (technology), kỹ thuật (engineering) và toán học (mathematics) dưới hình thức tiếp cận liên môn (interdisciplinary). Chương trình giáo dục phổ thông mới ưu tiên quán triệt giáo dục mô hình STEM theo cách quan tâm tới vai trò, vị trí và sự phối hợp giữa các môn học STEM trong chương trình giảng dạy. Giáo viên được giao nhiệm vụ thể hiện mô hình STEM thông qua những hoạt động dạy học trên lớp của mình, từ đó kết nối kiến thức trong môi trường giáo dục với xã hội nhằm nâng cao hứng thú và phát triển năng lực, phẩm chất cho người học.

Nội dung

Chương trình giáo dục phổ thông 2018 bao gồm chương trình tổng thể và 27 chương trình môn học đi kèm, với hai giai đoạn chính: giai đoạn giáo dục cơ bản (từ lớp 1 đến lớp 9) và giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp (từ lớp 10 đến lớp 12).

Chương trình giáo dục phổ thông 2018 có sự khác biệt so với các chương trình khác ở chỗ phân biệt rạch ròi hai giai đoạn giáo dục này. Cụ thể, giai đoạn giáo dục cơ bản thực hiện lồng ghép những nội dung của các môn có liên quan lại với nhau để tạo thành môn học tích hợp, tiến hành tinh giản, giảm tải số lượng môn học, thiết kế một số môn học theo các chủ đề cụ thể. Đến giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp, bên cạnh việc học một số môn học bắt buộc, người học được quyền lựa chọn những môn học và chương trình học tập theo sở thích và năng lực của mình. Đáng chú ý, chương trình giáo dục phổ thông mới là lần đầu tiên hoạt động trải nghiệm và hướng nghiệp được đưa vào chương trình học và trở thành các hoạt động giáo dục bắt buộc.

Đối với chương trình giáo dục phổ thông 2018, thời gian thực học quy định trong một năm học là 35 tuần học. Việc tổ chức dạy học có thể thực hiện với tần suất 1 buổi/ngày hoặc 2 buổi/ngày tùy theo cơ sở giáo dục, nhưng phải đảm bảo thống nhất chung trong phạm vi toàn quốc. Trong chương trình giáo dục phổ thông mới, người học cần đạt 5 phẩm chất và 10 năng lực cốt lõi theo yêu cầu. Đối với các phẩm chất, người học cần đáp ứng phẩm chất yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm; còn với các năng lực, người học cần đáp ứng năng lực tự chủ và tự học, giao tiếp và hợp tác nhóm, giải quyết vấn đề, ngôn ngữ, tính toán, khoa học, tin học, thể chất, thẩm mỹ, công nghệ. Theo đó, các năng lực và phẩm chất của người học sẽ được hình thành thông qua các nội dung giáo dục bao gồm: giáo dục ngôn ngữ và văn học, giáo dục toán học, giáo dục khoa học xã hội, giáo dục khoa học tự nhiên, giáo dục công nghệ, giáo dục tin học, giáo dục công dân, giáo dục quốc phòng và an ninh, giáo dục nghệ thuật, giáo dục thể chất, giáo dục hướng nghiệp.

Lộ trình thực hiện
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, lộ trình áp dụng chương trình giáo dục phổ thông 2018 sẽ là:

 Năm học 2020-2021 đối với khối lớp 1;
 Năm học 2021-2022 đối với các khối lớp 2 và lớp 6;
 Năm học 2022-2023 đối với các khối lớp 3, lớp 7 và lớp 10;
 Năm học 2023-2024 đối với các khối lớp 4, lớp 8 và lớp 11;
 Năm học 2024-2025 đối với các khối lớp 5, lớp 9 và lớp 12.

Chương trình môn học

Giai đoạn giáo dục cơ bản
Giai đoạn giáo dục cơ bản bao gồm hai cấp học: tiểu học và trung học cơ sở, kéo dài từ lớp 1 đến lớp 9. Nội dung và thời lượng giáo dục được trình bày trong bảng dưới đây:

Giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp
Giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp bắt đầu khi người học bước vào năm học lớp 10. Ở giai đoạn này, người học phải thực hiện các môn học bắt buộc bao gồm Ngữ văn, Toán, Ngoại ngữ 1, Giáo dục thể chất, Giáo dục quốc phòng và an ninh, Hoạt động trải nghiệm, Nội dung giáo dục địa phương. Trong đó, môn Giáo dục thể chất được thiết kế thành các module học tập, còn môn Hoạt động trải nghiệm sẽ được thiết kế thành các chủ đề. Từ đó, người học lựa chọn các module, chủ đề học phù hợp với nguyện vọng của bản thân và khả năng tổ chức của nhà trường.

Trước đây, với các môn học tự chọn, sẽ tồn tại 3 nhóm môn, gồm Khoa học xã hội; Khoa học tự nhiên; Công nghệ và Nghệ thuật. Với mỗi môn học thuộc nhóm này, người học được lựa chọn các module học theo nguyện vọng của bản thân. Về thời lượng các tiết học, giai đoạn giáo dục này có phần tương tự với cấp trung học cơ sở khi thực hiện 1 buổi/ngày, mỗi buổi không bố trí quá 5 tiết học.

Ngày 3 tháng 8 năm 2022, theo thông tư 13/2022/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, môn lịch sử trở thành môn học bắt buộc, và các môn tự chọn còn lại không còn chia thành nhóm nữa.

Đánh giá kết quả giáo dục
Mục tiêu đánh giá kết quả giáo dục trong chương trình giáo dục phổ thông mới nhằm cung cấp thông tin chính xác, kịp thời, có giá trị về mức độ đáp ứng yêu cầu cần đạt và sự tiến bộ của người học trong quá trình thực hiện chương trình. Cơ sở đánh giá dựa vào các yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực được quy định trong chương trình tổng thể và chương trình từng môn học cụ thể do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành. Kết quả giáo dục sẽ được đánh giá bằng các hình thức định tính và định lượng thông qua quá trình đánh giá thường xuyên, định kì ở cơ sở giáo dục cùng các kì đánh giá diện rộng ở địa phương, cấp quốc gia và trên bình diện quốc tế. Theo đó, quá trình đánh giá thường xuyên do giáo viên phụ trách môn học tổ chức, trong khi quá trình đánh giá định kì sẽ do cơ sở giáo dục tổ chức, riêng quá trình đánh giá diện rộng sẽ do tổ chức khảo thí cấp quốc gia hoặc cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tổ chức.

Đối với quá trình đánh giá giáo dục ở cấp tiểu học, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành thông tư số 27/2020/TT-BGDĐT về "Ban hành Quy định đánh giá học sinh tiểu học". Lộ trình thực hiện thông tư được quy định áp dụng cho khối lớp 1 đến lớp 5, lần lượt từ năm học 2020-2021 đến 2024-2025. Điểm mới của thông tư này là giáo viên có thể chấm điểm 0 vào bài kiểm tra định kỳ hoặc trả lại bài tập cho học sinh khi chưa đạt yêu cầu. Thông tư cũng quy định hình thức khen thưởng mới cho học sinh tiểu học. Cụ thể, vào cuối năm học, sẽ có hai danh hiệu được ghi trên giấy khen, đó là danh hiệu "học sinh xuất sắc" (được trao cho những học sinh có kết quả đánh giá giáo dục ở mức "hoàn thành xuất sắc") và danh hiệu "học sinh tiêu biểu hoàn thành tốt trong học tập và rèn luyện" (trao cho những học sinh có kết quả đánh giá giáo dục ở mức "hoàn thành tốt" và có thành tích xuất sắc trong một môn học nhất định). Hình thức "thư khen" cũng được quy định, áp dụng cho những học sinh có những thành tích tốt trong học tập cũng như có những việc làm tốt. Đối với kết quả giáo dục ở cấp trung học, việc đánh giá được quy định trong thông tư 22/2021/TT-BGDĐT ngày 20 tháng 7 năm 2021 về "đánh giá học sinh trung học cơ sở, trung học phổ thông". Khác biệt với các thông tư ban hành trước đó, thông tư 22/2021/TT-BGDĐT quy định một số môn học như Giáo dục thể chất, Nghệ thuật, Âm nhạc, Mĩ thuật, Giáo dục địa phương, Hoạt động trải nghiệm chỉ được đánh giá kết quả giáo dục bằng nhận xét. Ngoài ra, thông tư cũng bỏ tính điểm trung bình tất cả các môn mà chỉ tính điểm trung bình cho từng môn. Thay cho các mức xếp loại giỏi, khá, trung bình, yếu như trước đây thì thông tư mới quy định xếp loại học sinh theo các mức tốt, khá, đạt, chưa đạt (với các môn đánh giá bằng điểm số) và đạt, chưa đạt (với các môn đánh giá bằng nhận xét).

Ngoài việc thay đổi cách dạy và học mà hình thức kiểm tra đánh giá cũng phải khác, theo hướng thực tế, ứng dụng hơn. Trong năm 2022-2033, học sinh lớp 10 được triển khai dạy chương trình mới, bài kiểm tra nhằm phát huy năng lực, phẩm chất của học sinh. Việc giữ cách ra đề như chương trình lớp 10 cũ khiếm học sinh không thể làm tốt vì định hướng 2 chương trình khác nhau. Về môn hóa học ở lớp 10, chương trình mới thiên về học hiểu sâu bản chất, ứng dụng của hóa học, mất dần các bài toán hóa học vô nghĩa và không có bản chất hóa học trước đây. Vì vậy giáo viên có thể sáng tạo và ra nhiều kiểu câu hỏi để tăng tính thú vị của đề kiểm tra, làm người học hiểu bản chất thực và ý nghĩa của môn học phục vụ cho việc định hướng nghề nghiệp, ngành nghề sau này có liên quan. Về môn môn ngữ văn, giáo viên tránh dùng những văn bản đã học trong sách giáo khoa làm ngữ liệu xây dựng đề kiểm tra. Bên cạnh đó, tập trung vào xây dựng, thiết kế và sử dụng các câu hỏi, bài tập yêu cầu học sinh vận dụng kiến thức đã học và kỹ năng đọc, viết, nghe vào bối cảnh và ngữ liệu mới, từ đó đánh giá chính xác năng lực học sinh, khắc phục tình trạng học sinh chỉ học thuộc bài hoặc sao chép nội dung tài liệu có sẵn. Đối với môn lịch sử, địa lý (THPT), môn lịch sử và địa lý (THCS), cần tăng cường các câu hỏi nhằm khai thác, sử dụng các nguồn sử liệu, tranh ảnh, lược đồ, bản đồ, câu hỏi mở nhằm tạo điều kiện cho học sinh biểu đạt chính kiến của mình, hướng tới đánh giá phẩm chất và năng lực học sinh, khắc phục tình trạng ghi nhớ một cách máy móc.

Bồi dưỡng và tập huấn cho đội ngũ giáo viên

Để đáp ứng đòi hỏi của sự phát triển giáo dục và nhu cầu của chương trình giáo dục phổ thông mới, chương trình phát triển các trường sư phạm để nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý cơ sở giáo dục phổ thông (tiếng Anh là Enhancing Teacher Education Program, viết tắt là ETEP) đã ra đời vào năm 2017. Chương trình do Ngân hàng Thế giới tài trợ và được điều hành bởi Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam, kéo dài đến năm 2022. Điểm đặc biệt của chương trình này là hỗ trợ bồi dưỡng đội ngũ giáo viên thông qua hình thức trực tuyến. Mục tiêu của chương trình là "phát triển năng lực cho đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý cơ sở giáo dục phổ thông bằng một mạng lưới hỗ trợ tự bồi dưỡng". Đây được đánh giá là "mô hình bồi dưỡng thường xuyên tiên tiến trên nền tảng công nghệ thông tin, lần đầu tiên triển khai tại Việt Nam".

Năm 2019, để chuẩn bị cho chương trình giáo dục phổ thông mới, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành một danh mục gồm 54 module bồi dưỡng thường xuyên cho đối tượng là giáo viên và cán bộ quản lý cơ sở giáo dục phổ thông cho giai đoạn từ năm 2019 - 2021, trong đó, tùy theo giáo viên mỗi cấp hay giáo viên cốt cán sẽ được đào tạo theo 9 module tương ứng. Đối với giáo viên cốt cán, các module 1, 2, 3, 4, 5 và 9 là các module bắt buộc, 3 module còn lại (6, 7, 8) sẽ được đào tạo sau. Riêng giáo viên đại trà các module bắt buộc là 1, 2, 3, 4 và 5. Trong chương trình ETEP, các giáo viên cốt cán sẽ được giảng viên chủ chốt của các trường sư phạm đào tạo theo hình thức trực tuyến. Sau đó, mỗi cán bộ cốt cán sẽ được phân công hỗ trợ cho một số lượng học viên (giáo viên đại trà) nhất định để họ tự bồi dưỡng, từ đó hình thành "cộng đồng học tập" giữa giảng viên sư phạm, giáo viên cốt cán với giáo viên đại trà. Các trường sư phạm tham gia chương trình ETEP bao gồm Đại học Sư phạm Hà Nội, Đại học Sư phạm Hà Nội 2, Đại học Sư phạm (Đại học Đà Nẵng), Đại học Sư phạm (Đại học Thái Nguyên), Đại học Sư phạm (Đại học Huế), Đại học Vinh, Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh và Học viện Quản lý Giáo dục.

Tác động

Một số vấn đề của ngành giáo dục

Những kết quả bước đầu
Bên cạnh những lúng túng ban đầu, sau một năm áp dụng chương trình giáo dục phổ thông mới cho khối lớp 1, các nhà trường đã thay đổi cách quản trị theo hướng phát huy tính chủ động của cơ sở và năng lực cá nhân của người dạy. Trong quá trình đó, những người làm nhiệm vụ giảng dạy đã có nhiều phương pháp dạy học phù hợp nhằm đảm bảo phát triển năng lực, phẩm chất cho người học. Theo kết quả tổng kết của Bộ Giáo dục và Đào tạo, có 100% học sinh lớp 1 hoàn thành chương trình giáo dục theo đúng kế hoạch. So sánh với học sinh lớp 1 các khóa trước thì học sinh lớp 1 năm học 2020-2021 có một số năng lực nổi trội hơn. Tỷ lệ học sinh lớp 1 hoàn thành tốt chương trình hai môn tiếng Việt và Toán tăng, tỷ lệ học sinh chưa hoàn thành giảm. Cụ thể, tỉnh Kiên Giang có tỷ lệ học sinh lớp 1 hoàn thành tốt chương trình môn Tiếng Việt và Toán lần lượt tăng 6,53% và 3,86% so với năm học trước; tỷ lệ chưa hoàn thành lần lượt giảm 1,34% và 0,45%. Tỷ lệ học sinh lớp 1 của tỉnh Hải Dương hoàn thành tốt hai môn học này tăng trên 10%. Tại Đắk Lắk, tỷ lệ học sinh hoàn thành tăng lên ở cả nhóm học sinh dân tộc thiểu số. Cũng theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, tỉ lệ đọc, viết thông thạo của học sinh khối lớp 1 trong học kỳ I tăng cao. Học sinh lớp 1 đã bắt đầu có sự tự tin, mạnh dạn trong việc nêu quan điểm cá nhân và tương tác tốt với người dạy.

Đội ngũ nhà giáo
Theo Ban quản lý chương trình ETEP, từ khi bắt đầu triển khai từ năm 2017 đến đầu năm 2022, chương trình bồi dưỡng, tập huấn cho giáo viên chuẩn bị cho chương trình giáo dục phổ thông mới đã tiến hành bồi dưỡng 6/6 module bắt buộc cho 31.379 giáo viên cốt cán và cán bộ quản lý cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán. Chương trình cũng đã bồi dưỡng 4/5 module bắt buộc cho gần 580.197 giáo viên, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục phổ thông đại trà. Trong đó, có 387.989 giáo viên đại trà đã hoàn thành tất cả 5 module bắt buộc. Đánh giá về quá trình bồi dưỡng, Trưởng phòng Giáo dục Trung học, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lào Cai Bùi Xuân Tiệp cho rằng: "Chương trình đã mang lại giá trị rất lớn cho việc nâng cao chất lượng cán bộ quản lý, giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông, đặc biệt là trong việc thực hiện chương trình giáo dục phổ thông 2018". Theo ông, trình độ của giáo viên sau quá trình đào tạo đã được "nâng cao rõ rệt". Nhưng song song đó, chương trình giáo dục phổ thông mới cũng đứng trước một số trở ngại như sự bất cân xứng trong chất lượng của giáo viên đại trà và cán bộ quản lý, đặc biệt là vùng sâu vùng xa. Ngoài ra, việc thừa thiếu trong đội ngũ nhà giáo, chưa đồng bộ về cơ cấu trong đội ngũ giáo viên cũng là một vấn đề cần phải lưu tâm. Trước thềm năm học 2022 - 2023, ghi nhận việc thiếu hụt trầm trọng đội ngũ giáo viên Tin học, Tiếng Anh, Nghệ thuật ở các cấp trung học cơ sở và trung học phổ thông.

Một trong những nguyên nhân dẫn đến việc thiếu hụt giáo viên phổ thông cho chương trình giáo dục phổ thông mới đến từ việc tinh giản biên chế trong ngành giáo dục. Năm 2015, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành quyết định số 3075/QĐ-BGDĐT về "Kế hoạch triển khai thực hiện chính sách tinh giản biên chế giai đoạn 2015 - 2021". Từ quá trình tinh giản biên chế này, việc chương trình mới có thêm một số môn học và hoạt động mới đã khiến cho lượng giáo viên sẵn có để dạy các môn học này bị thiếu hụt. Lý giải về hiện tượng này, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Hữu Độ cho biết: "Do tinh giản biên chế, một số địa phương gặp khó khăn trong việc bố trí giáo viên. Riêng lớp 1 là bố trí rất đầy đủ giáo viên để có thể tham gia giảng dạy. Nhưng với lớp 2, lớp 3 ở một số địa phương lại bắt đầu dần dần khó khăn do thiếu giáo viên, đặc biệt là một số môn khó hiện nay ở tiểu học". Vì vậy, đối với một số địa phương, việc bổ sung giáo viên cho chương trình mới trong bối cảnh tinh giản biên chế được cho là một "thách thức không nhỏ".

Chương trình lớp 10 mới
Năm học 2022 - 2023, học sinh lớp 3, lớp 7 và lớp 10 bắt đầu học theo chương trình giáo dục phổ thông mới. Đối với khối lớp 10, một số lo ngại đã dấy lên về việc lựa chọn môn học theo định hướng nghề nghiệp của học sinh. Một trong số đó là tạo ra quá nhiều tổ hợp môn dựa trên từng lựa chọn. Theo ước tính, với từng lựa chọn như vậy có thể tạo ra hàng trăm tổ hợp môn khác nhau, vừa khiến phụ huynh và học sinh lúng túng, vừa gây khó cho cơ sở giáo dục và người dạy. Ngoài ra, còn có một số lo ngại thất nghiệp từ đội ngũ giáo viên do chênh lệch giữa các tổ hợp môn lựa chọn, khiến một số tổ hợp môn được chọn nhiều, một số tổ hợp môn được chọn ít, không đủ để lập thành lớp dạy. Theo giáo sư Nguyễn Minh Thuyết, việc này đã được đội ngũ biên soạn chương trình dự báo từ trước. Ông cho rằng: "Để khắc phục khó khăn trước mắt về biên chế giáo viên, cơ quan quản lý nhà nước ở địa phương có thể điều động hoặc ký hợp đồng giảng dạy với giáo viên có đủ điều kiện giảng dạy những môn học này từ các cấp học khác, các trường chuyên nghiệp. Ngành giáo dục cũng có thể cho phép học sinh học những môn này ở các trường chuyên nghiệp trên địa bàn, công nhận kết quả học tập của các em như đối với các môn học ở trường trung học phổ thông. Dĩ nhiên, nếu không nhiều học sinh địa phương có nguyện vọng học các môn này thì không cần áp dụng các giải pháp nói trên".

Bên cạnh những lo ngại về vấn đề xây dựng tổ hợp môn, một vấn đề khác cũng nảy sinh. Đó là việc phụ huynh và học sinh chuẩn bị vào lớp 10 tỏ ra khá mơ hồ về chương trình mới. Nhiều phụ huynh cho rằng đây là lần đầu họ nghe tới chương trình giáo dục phổ thông mới, dù Bộ Giáo dục và Đào tạo đã triển khai chương trình từ năm 2018. Vài người còn cho biết họ "chưa nhận được thông báo chính thức từ giáo viên chủ nhiệm hay từ nhà trường về thay đổi này". Theo ý kiến của một số học sinh, trên một số diễn đàn học tập gần đây, chủ đề được bàn luận nhiều nhất lại là việc chuẩn bị thi vào lớp 10, còn vấn đề thay đổi chương trình học thì không được đề cập tới.

Việc chương trình mới áp dụng cho lứa học sinh lớp 10 năm học 2022 - 2023 đã gây nên nhiều tranh cãi về việc nên hay không nên đưa môn Lịch sử vào chương trình giáo dục tự chọn. Nhiều ý kiến cho rằng nếu loại môn Lịch sử ra khỏi chương trình giáo dục bắt buộc thì sẽ có rất ít học sinh đăng ký học, vì từ trước đến nay việc học sử chủ yếu được thực hiện bằng hình thức học thuộc lòng, với mục đích thi cử. Điều này dẫn đến viễn cảnh nhiều giáo viên dạy môn này có nguy cơ thất nghiệp. Một số ý kiến khác thì cho rằng việc loại môn sử sẽ khiến cho thế hệ học sinh sau này quên đi quá khứ và nguồn cội của mình. Giải thích về vấn đề này, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Hữu Độ khẳng định môn chương trình môn Lịch sử ở các lớp 6, 7, 8 và 9 đã "cung cấp những kiến thức phổ thông, cơ bản, cốt lõi của toàn bộ lịch sử thế giới, lịch sử Việt Nam từ nguyên thủy đến cổ đại, trung đại, cận đại và hiện đại". Theo đó, ở giai đoạn này, học sinh coi như "đều được học lịch sử dân tộc Việt Nam đầy đủ, toàn diện". Chưa kể, 20% thời lượng dành cho nội dung giáo dục địa phương vẫn có thể sử dụng để giảng dạy lịch sử địa phương. Vì thế, ông cho rằng "môn lịch sử đảm bảo đáp ứng được vai trò giáo dục lịch sử cho học sinh phổ thông". Theo một số nhà giáo, để hấp dẫn giới trẻ chọn môn học này thì những người biên soạn phải có trách nhiệm viết sử đúng và đủ chứ không đơn thuần là đổi mới cách dạy vì thông qua mạng internet, giới trẻ ngày nay đã nhận biết được những điều xảy ra trên đất nước mình không giống với những gì được viết trong sách giáo khoa.

Ngày 11 tháng 7 năm 2022, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Hữu Độ ký ban hành kế hoạch thực hiện môn Lịch sử trong chương trình giáo dục phổ thông 2018 nhằm xây dựng, lựa chọn, điều chỉnh chương trình Lịch sử phần bắt buộc cấp THPT. Sự thay đổi từ môn lựa chọn thành môn có cả phần bắt buộc và lựa chọn là theo yêu cầu của Quốc hội tại nghị quyết kỳ họp thứ 3 Quốc hội Việt Nam khóa XV thông qua ngày 16 tháng 6 năm 2022. Ngày 3 tháng 8 năm 2022, chương trình đã được điều chỉnh, đưa môn Lịch sử trở thành môn học bắt buộc.

Vấn đề khách quan

Do sự ảnh hưởng của Đại dịch COVID-19 bùng phát trên toàn cầu và ở Việt Nam, chương trình giáo dục phổ thông mới năm đầu tiên phải đứng trước nhiều thách thức lớn và thay đổi cách tiếp cận giáo dục sang hình thức học trực tuyến. Trước tình hình đó, ngành giáo dục phải triển khai nhiệm vụ kép: vừa chống dịch COVID-19, vừa triển khai chương trình mới. Bên cạnh một số học sinh thích ứng nhanh với hình thức học này, thì nhiều học sinh vẫn còn tỏ ra lúng túng, không bắt nhịp được với chương trình học, đặc biệt là học sinh vùng núi, hải đảo, vùng sâu vùng xa, điều kiện kinh tế khó khăn. Ngoài ra, nhiều gia đình cũng không đủ điều kiện vật chất để mua sắm trang thiết bị học tập cho con cái mình, cũng nhưng khả năng ứng dụng công nghệ thông tin của một số giáo viên vẫn còn nhiều hạn chế. Riêng với khối lớp 1, việc triển khai chương trình mới tỏ ra đặc biệt khó khăn vì trước khi vào lớp 1, học sinh chủ yếu ở nhà giãn cách xã hội nên không nhận biết được mặt chữ cũng như làm quen với các hoạt động học tập và chuẩn bị tâm lí vững vàng trước khi đến lớp. Do tình hình dịch bệnh nên việc tổ chức học tập diễn ra sau ngày khai giảng (5 tháng 9), khiến học sinh không có thời gian làm quen với nề nếp học tập như học sinh lớp 1 những năm trước đó.

Vấn đề về danh pháp hóa học
Một số tên gọi của hoá chất trong sách Khoa học tự nhiên bậc trung học cơ sở và Hoá học bậc trung học phổ thông chưa thống nhất. Trong vấn đề về danh pháp hóa học có sách lúc thì ghi "sodium, potassium, iron, aluminium" (Sách Khoa học tự nhiên của các bộ sách), lúc thì ghi "natri, kali, sắt, nhôm" (Sách Lịch sử và Địa lý 7 bộ Chân trời sáng tạo)

Theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, việc sử dụng thuật ngữ hoá học và danh pháp hoá học trong chương trình môn Hoá học tuân theo các nguyên tắc sau:
 Nguyên tắc khoa học: Khái niệm mà thuật ngữ biểu thị phải được cập nhật phù hợp với sự phát triển của khoa học thế giới; hình thức của thuật ngữ phải bảo đảm tính hệ thống và nhất quán.
 Nguyên tắc thống nhất: Thuật ngữ phải có cách hiểu thống nhất trong toàn bộ chương trình môn Hoá học và chương trình giáo dục phổ thông nói chung.
 Nguyên tắc hội nhập: Danh pháp hoá học nên viết theo khuyến nghị của Liên minh Quốc tế về Hóa học cơ bản và Hóa học ứng dụng IUPAC (International Union of Pure and Applied Chemistry) có tham khảo Tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN 5529:2010 và 5530:2010 của Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng, Quyết định số 2950- QĐ/BKHCN của Bộ Khoa học và Công nghệ), phù hợp với thực tiễn Việt Nam, từng bước đáp ứng yêu cầu thống nhất và hội nhập.
 Nguyên tắc thực tế: Sử dụng tên 13 nguyên tố đã quen dùng trong tiếng Việt: vàng, bạc, đồng, chì, sắt, nhôm, kẽm, lưu huỳnh, thiếc, nitrogen, natrium, kalium và thuỷ ngân; đồng thời có chú thích thuật ngữ tiếng Anh để tiện tra cứu. Hợp chất của các nguyên tố này được gọi tên theo khuyến nghị của IUPAC.

3 bộ sách giáo khoa (Cánh diều, Kết nối tri thức với cuộc sống, và Chân trời sáng tạo) của 3 nhóm tác giả không có sự thống nhất nhau trong cách trình bày danh pháp, không tuân theo các nguyên tắc mà chương trình giáo dục phổ thông 2018 đưa ra. Và đặc biệt theo các nguyên tắc trong việc "sử dụng thuật ngữ hoá học và danh pháp hoá học" thì "hợp chất của các nguyên tố này được gọi tên theo khuyến nghị của IUPAC" chứ không phải "bắt buộc sử dụng tên tiếng Anh". Nếu "thuật ngữ hoá học và danh pháp hoá học sử dụng hoàn toàn bằng tiếng Anh" thì có rất nhiều khó khăn cho người học, người dạy và đặc biệt tạo ra sự kệch cỡm, sự lai căng văn phạm trong một văn bản tiếng Việt.

Những học sinh bắt đầu học môn Hóa theo chương trình mới sẽ không có trở ngại do được học từ sớm. Nhưng những học sinh lớp 8, 9 học theo chương trình 2006, năm 2022 lên lớp 10 và một số giáo viên lớn tuổi, đã lâu không dùng tiếng Anh, sẽ chưa quen cách đọc. Việc này trong 1-2 năm sẽ quen và trở lại bình thường.

Xã hội hóa sách giáo khoa ở Việt Nam

Chương trình giáo dục phổ thông mới đánh dấu lần đầu tiên sau năm 1975 việc xây dựng chương trình sách giáo khoa tại Việt Nam được tiến hành theo hình thức xã hội hóa, cho phép các tổ chức, cá nhân đều có thể tham gia vào quá trình biên soạn. Các bộ sách giáo khoa Cánh diều, Kết nối tri thức với cuộc sống, Chân trời sáng tạo, Cùng học để phát triển năng lực, Vì sự bình đẳng và dân chủ trong giáo dục do nhiều nhà xuất bản khác nhau biên soạn lần lượt ra đời là minh chứng cho quá trình xã hội hóa sách giáo khoa ở Việt Nam. Có 5 nhà xuất bản ở Việt Nam được cấp phép xuất bản sách giáo khoa theo chương trình giáo dục phổ thông mới, đó là Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Hà Nội, Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh, Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội, Nhà xuất bản Đại học Huế và Nhà xuất bản Giáo dục.

Việc xã hội hóa sách giáo khoa ở Việt Nam đã tạo điều kiện cho các nhà xuất bản cơ hội cạnh tranh với nhau trên thị trường. Song, với việc 5 bộ sách giáo khoa trên thị trường hiện nay thì có đến 4 bộ là sách giáo khoa do Nhà xuất bản Giáo dục phát hành, nhiều người đã lo ngại về việc "cạnh tranh không lành mạnh", kéo theo thế độc quyền của Nhà xuất bản Giáo dục trong việc phát hành sách giáo khoa ở Việt Nam. Bên cạnh đó, ngày 26 tháng 8 năm 2020, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành thông tư số 25/2020/TT-BGDĐT về việc "lựa chọn sách giáo khoa trong trường phổ thông". Thông tư này cũng đặt ra nhiều lo ngại về việc độc quyền sách giáo khoa khi "trao toàn quyền quyết định lựa chọn sách khoa cho những hội đồng tuyển chọn sách mà không quan tâm ý kiến của cơ sở". Ngoài ra, việc sai sót trong quá trình biên soạn sách giáo khoa mới cũng là một vấn đề được dư luận cũng như các đại biểu quốc hội quan tâm.

Theo quyết định phê duyệt Danh mục sách giáo khoa lớp 2, lớp 6 sử dụng trong cơ sở giáo dục phổ thông, chỉ còn 3 bộ sách: Cánh diều, Kết nối tri thức với cuộc sống và Chân trời sáng tạo.

Đánh giá
Theo nhận định của báo chí Việt Nam, chương trình giáo dục phổ thông mới là lần đầu tiên mà một chương trình giáo dục phổ thông được xây dựng một cách tổng thể, toàn diện, đồng bộ tất cả các môn học, hoạt động giáo dục ở các cấp học. Bằng việc xây dựng theo hướng tiếp cận phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, chương trình cũng đã khắc phục được những hạn chế của chương trình giáo dục hiện hành năm 2006. Giáo sư Joan DeJaeghere, nghiên cứu viên của dự án "Nghiên cứu cải thiện hệ thống giáo dục Việt Nam" (RISE) nhận định chương trình giáo dục phổ thông mới vừa là "một bước tiến quan trọng của giáo dục Việt Nam", vừa là "nỗ lực rất lớn của Chính phủ nằm trong kế hoạch nâng cao chất lượng nguồn nhân lực Việt Nam trong bối cảnh hội nhập". Giáo sư Võ Tòng Xuân khẳng định: "Đây là một chương trình giáo dục phổ thông được đổi mới gần như toàn diện và cơ bản. Chương trình có thể đáp ứng mong ước của xã hội về một chương trình giáo dục căn bản, hiện đại cho mọi người Việt Nam, làm bệ phóng vững chắc cho sự phát triển tiếp theo trong quá trình hội nhập thế giới. Có chương trình mới này, Nhà nước sẽ cùng xã hội đầu tư đến nơi đến chốn cho giáo dục phổ thông - nền tảng của giáo dục Việt Nam, để xây dựng mới một thế hệ con người Việt Nam biết kế thừa và phát huy những tinh hoa của đất nước".

Một nghiên cứu của nhóm ba tác giả Đào Thùy Li, Ngô Thanh Hà và Nguyễn Thị Lan Anh đã đưa ra những góc nhìn đánh giá khác về chương trình giáo dục phổ thông mới. Nghiên cứu cho rằng chương trình giáo dục phổ thông mới được xây dựng và định hình trên hai "logic nền tảng". Hai logic này, một nửa, "thể hiện mục tiêu phát triển cá nhân và phát triển xã hội mang tính phổ quát của mọi hệ thống giáo dục", nửa còn lại "đòi hỏi một tầm nhìn khá phức tạp về mối quan hệ giữa cá nhân và xã hội ... bởi những giới hạn của một triết lí giáo dục mang tính công cụ ẩn dưới mục đích và mục tiêu giáo dục đề ra". Theo nhóm tác giả, giáo dục dựa vào năng lực tuy đang là xu thế của thế kỉ 21, nhưng thế hệ trẻ ngày nay cần "những năng lực biến đổi" để có thể làm chủ được tri thức, từ đó đóng góp cho công cuộc đổi mới. Trong khi đó, giáo dục phẩm chất mặc dù tạo ra những con người với giá trị, nhân cách tốt, nhưng lại không có khả năng giúp người học "phát triển tư duy độc lập để có thể vững vàng trong các mối quan hệ xã hội đầy thách thức và mâu thuẫn về mặt đạo đức". Từ những nghiên cứu trên, nhóm tác giả thừa nhận chương trình mới đang "đặt lên vai các cơ sở giáo dục, các thầy cô thực hiện chương trình và trên hết chính các bạn học sinh trọng trách và kì vọng quá lớn". Trên cơ sở đó, nhóm tác giả đề xuất những nhà giáo dục Việt Nam một mặt, nên có những chính sách đào tạo, bồi dưỡng hợp lý để giúp đội ngũ giáo viên nâng cao tư duy phê phán, tăng cường hợp tác với người học, từ đó trở thành một người hướng dẫn thực thụ thay vì "điều khiển hoạt động của học sinh theo một khuôn mẫu đã ấn định sẵn". Mặt khác, khuyến khích học tập chủ động giữa người dạy và người học để thông qua đó, hai chủ thể này có thể cùng nhau kiến tạo chương trình học.

Xem thêm
Mô hình trường học mới Việt Nam

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tiêu Điểm: Chương trình giáo dục phổ thông mới - Kỳ vọng về 1 thế hệ mới (phóng sự VTV24)
Chương trình giáo dục phổ thông mới - quá mới? (phóng sự VTV24)
Thách thức triển khai chương trình GDPT mới (phóng sự VTV24)

Giáo dục Việt Nam
Cải cách giáo dục tại Việt Nam
Khởi đầu năm 2020 ở Việt Nam


title: Hakan Çalhanoğlu

text:
Hakan Çalhanoğlu ( sinh ngày 8 tháng 2 năm 1994) là cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Thổ Nhĩ Kỳ thi đấu ở vị trí tiền vệ tấn công cho câu lạc bộ Inter Milan tại Serie A và là đội trưởng của đội tuyển quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ. Anh ấy nổi tiếng là một chuyên gia đá phạt, được biết đến với hiệu quả từ nhiều góc độ và khoảng cách.

Sự nghiệp thi đấu của anh bắt đầu từ Karlsruher SC vào năm 2010 trước khi chuyển sang thi đấu tại Hamburger SV hai năm sau đó. Màn trình diễn thuyết phục tại Bundesliga đã khiến Bayer Leverkusen bỏ ra 14,5 triệu Euro để chiêu mộ anh về BayArena vào năm 2014. Ba mùa bóng thi đấu cho đội bóng, anh đã ghi được 28 bàn thắng sau 115 trận ra sân. Năm 2017, với phí chuyển nhượng 20 triệu Euro, anh chuyển đến Milan. Mùa hè năm 2021, anh gia nhập câu lạc bộ Inter Milan dưới dạng tự do từ Milan.

Sinh ra tại Đức nhưng Çalhanoğlu lại chọn thi đấu cho đội tuyển bóng đá quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ, từ lứa cầu thủ U-16. Trận đấu chính thức cho đội tuyển quốc gia là vào năm 2013 và anh đã cùng với đội tuyển thi đấu tại UEFA Euro 2016, UEFA Euro 2020.

Sự nghiệp câu lạc bộ

Karlsruher SC
Sinh ra ở Mannheim, Baden-Württemberg, Çalhanoğlu bắt đầu sự nghiệp của mình với Karlsruher SC tại 2. Bundesliga vào tháng 2 năm 2012 sau khi anh được thăng hạng từ đội dưới 19 tuổi, mặc dù họ đã xuống hạng 3 Liga vào cuối mùa giải đầu tiên của anh. Anh ký hợp đồng bốn năm để gia nhập Hamburger SV vào kỳ chuyển nhượng mùa hè 2012, được cho Karlsruhe mượn lại trong một mùa giải nữa. Trong mùa giải đó dưới dạng cho mượn, anh ấy đã giúp đội vô địch giải hạng ba và trở lại giải hạng hai.

Hamburger SV
Çalhanoğlu có trận ra mắt Hamburg tại Bundesliga vào ngày 11 tháng 8 năm 2013, khi đội mở đầu mùa giải với trận hòa 3–3 trên sân khách trước Schalke 04. Anh bắt đầu trận đấu và được thay thế bởi Dennis Aogo sau 74 phút. Anh ghi bàn đầu tiên cho câu lạc bộ vào ngày 31 tháng 8, trong chiến thắng 4–0 trên sân nhà trước Eintracht Braunschweig; Sau khi vào thay cầu thủ ghi bàn Rafael van der Vaart ở phút 79, anh ghi bàn sau đó một phút và sau đó lại ghi bàn bằng một quả phạt trực tiếp.

Vào ngày 5 tháng 2 năm 2014, Çalhanoğlu đã ký gia hạn hai năm với hợp đồng với Hamburg của anh ấy, để giữ anh ấy ở lại câu lạc bộ cho đến năm 2018. Vào ngày 20 tháng 2, anh ấy đã ghi một quả đá phạt dài 41 yard, vào lưới Borussia Dortmund trong chiến thắng 3–0, chấm dứt chuỗi trận tồi tệ của Hamburg. Khi không thấy tường phòng ngự hoặc đồng đội nào vượt qua, anh ấy tung một cú sút xoáy hiểm hóc để tìm ra phía sau mành lưới. Một Çalhanoğlu vui mừng nói sau đó: "Tôi thực hiện cú sút phạt giống như cách tôi làm trong tập luyện mọi lúc. Tôi rất vui vì tôi đã thành công!". Anh ấy bị đuổi khỏi sân lần đầu tiên trong sự nghiệp vào ngày 22 tháng 3, vì bàn thắng thứ hai ở phút thứ 53 trong trận thua 0-0 trước VfB Stuttgart.

Trong mùa giải trọn vẹn duy nhất của anh ấy tại Hamburg, đội đã đứng thứ 16 và giành chiến thắng trong trận play-off với Greuther Fürth nhờ bàn thắng trên sân khách để duy trì danh dự là đội duy nhất góp mặt trong mọi mùa giải của giải đấu hàng đầu.

Bayer Leverkusen

Hamburg ban đầu không muốn bán Çalhanoğlu cho các đội bóng Đức khác, nhưng việc họ mua Pierre-Michel Lasogga từ Hertha Berlin khiến ngoại lệ đó không còn khả thi về mặt tài chính. Vào ngày 4 tháng 7 năm 2014, anh rời Hamburg để đến với các đối thủ trong giải đấu Bayer Leverkusen, ký hợp đồng 5 năm với phí chuyển nhượng 14,5 triệu euro. Hành động của anh ấy dẫn đến việc chuyển nhượng đã gây ra một số tranh cãi, bao gồm cả việc xin nghỉ ốm từ Hamburg; anh ấy biện minh cho việc nghỉ việc bằng cách nói rằng anh ấy bị căng thẳng bởi sự hung hăng từ người hâm mộ, bao gồm cả hành vi phá hoại xe hơi của anh ấy. Anh cũng chỉ trích giám đốc Oliver Kreuzer của Hamburg, buộc tội ông ta phản bội. Động thái này sau đó đã bị chỉ trích bởi Son Heung-min, như một phản ứng trước việc Çalhanoğlu gọi việc đồng đội cũ ở Leverkusen của anh ấy chuyển đến Tottenham Hotspur là "lời khuyên tồi".

Anh ấy có trận ra mắt câu lạc bộ vào ngày 19 tháng 6, bắt đầu trong chiến thắng 3–2 trên sân khách trước Copenhagen trong trận lượt đi vòng loại UEFA Champions League. Bốn ngày sau, anh ấy chơi trận đầu tiên cho câu lạc bộ mới của mình, giành chiến thắng 2–0 trước Borussia Dortmund vào ngày khai mạc của mùa giải mới. Vào ngày 27 tháng 8, anh ghi bàn thắng đầu tiên cho Leverkusen, ghi bàn thắng thứ hai cho đội của anh trong chiến thắng 4–0 ở trận lượt về vòng play-off châu Âu.. Anh ấy đã ghi bàn thắng đầu tiên cho câu lạc bộ vào ngày 12 tháng 9, bàn thắng thứ hai của Leverkusen trong trận hòa 3–3 trên sân nhà trước Werder Bremen. Đó là trận đầu tiên trong bất kỳ giải đấu nào trong mùa giải đó mà họ không thắng. Çalhanoğlu được đề cử cho Golden Boy Award 2014 vào tháng 10.

Vào ngày 25 tháng 2 năm 2015, anh ghi bàn thắng duy nhất khi Leverkusen đánh bại Atlético Madrid trong trận lượt đi vòng 16 đội tại Champions League. Tuy nhiên, ba tuần sau ở trận lượt về, anh ấy đã lần đầu tiên thực hiện đá luân lưu và bị Jan Oblak cản phá, khi Atlético tiếp tục để thắng. Vào ngày 2 tháng 5, Çalhanoğlu đã mở tỷ số cho chiến thắng 2–0 trên sân nhà trước nhà vô địch giải đấu mới lên ngôi Bayern Munich, bằng một quả đá phạt trực tiếp.

Anh ấy đã mở đầu mùa giải thứ hai của mình tại câu lạc bộ bằng cách ghi một quả phạt đền vào ngày 8 tháng 8 trong chiến thắng 3–0 trước đội hạng tư Sportfreunde Lotte ở vòng đầu tiên của DFB-Pokal. Hai tuần sau, với một quả đá phạt trực tiếp, anh đã ghi bàn thắng duy nhất trong trận thắng Hannover 96. Vào ngày 26 tháng 8, anh ấy đã mở chiến thắng 3–0 trước Lazio khi Bayer lội ngược dòng sau trận thua ở lượt đi để giành quyền tham dự vòng bảng của Champions League. Trong trận đấu đầu tiên của họ ở vòng bảng, Çalhanoğlu đã ghi hai bàn — trong đó có một quả phạt đền do anh ấy thực hiện một quả phạt trực tiếp để bóng chạm tay — trong trận thắng 4–1 trên sân nhà trước BATE Borisov.

Anh đã mở tài khoản bàn thắng mùa giải 2016–17 vào ngày 14 tháng 9 trong trận hòa 2–2 trên sân nhà với CSKA Moskva trong một trận đấu vòng bảng Champions League — bàn thắng thứ 50 trong sự nghiệp câu lạc bộ cấp cao của anh.

Vào ngày 2 tháng 2 năm 2017, Çalhanoğlu nhận lệnh cấm bốn tháng từ FIFA vì vi phạm hợp đồng liên quan đến thời gian của anh ấy tại Karlsruher FC. Anh ấy đã nhận được 100.000 € từ câu lạc bộ Thổ Nhĩ Kỳ Trabzonspor vào năm 2011 sau khi đồng ý ký hợp đồng với câu lạc bộ nhưng sau đó đã gia hạn hợp đồng với Karslruher. Trabzonspor ban đầu đã tìm cách hoàn trả 100.000 euro đã trả cũng như khoản bồi thường 1 triệu euro nhưng FIFA đã phán quyết rằng 100.000 euro và lệnh cấm bốn tháng là đủ.

Milan
Vào ngày 3 tháng 7 năm 2017, Çalhanoğlu ký hợp đồng bốn năm với câu lạc bộ Serie A AC Milan. Khoản phí được báo cáo là 20 triệu € ban đầu, tăng lên 24 triệu €. Anh được giao chiếc áo số 10 danh giá của câu lạc bộ, trước đây thuộc sở hữu của những người như Gianni Rivera, Ruud Gullit, Dejan Savićević, Zvonimir Boban, Rui Costa và Clarence Seedorf.

Anh đã có trận ra mắt Rossoneri một tháng sau đó trong trận lượt về của vòng loại thứ ba Europa League, thay thế Suso trong 25 phút cuối cùng của chiến thắng 2–0 (tổng tỷ số 3–0) trước Universitatea Craiova tại San Siro. Anh ấy đã ghi bàn thắng đầu tiên cho Milan trong chiến thắng 5–1 trên sân khách trước Austria Wien ở vòng bảng vào ngày 14 tháng 9, đồng thời có hai pha kiến tạo. Trong nước, Çalhanoğlu ra mắt giải đấu vào ngày 20 tháng 8, chơi trọn vẹn 90 phút trong chiến thắng 3–0 trước Crotone. Anh ấy đã bị đuổi khỏi sân trong trận thua 2–0 trên sân nhà trước Roma vào ngày 1 tháng 10, nhận thẻ vàng thứ hai vì phạm lỗi với Radja Nainggolan. Çalhanoğlu ghi bàn thắng đầu tiên tại giải đấu vào ngày 25 tháng 10 trong chiến thắng 4–1 trước Chievo, trở thành cầu thủ Thổ Nhĩ Kỳ đầu tiên ghi bàn ở Serie A kể từ Emre Belözoğlu năm 2003.

Inter Milan
Vào ngày 22 tháng 6 năm 2021, Çalhanoğlu đã ký hợp đồng ba năm với câu lạc bộ Serie A Inter Milan, đối thủ cùng thành phố của câu lạc bộ cũ của anh ấy, theo dạng chuyển nhượng tự do.

Çalhanoğlu ghi bàn và kiến tạo một bàn trong trận ra mắt Inter Milan, chiến thắng 4–0 trước Genoa vào ngày khai mạc mùa giải Serie A 2021–22. Anh tiếp tục ghi bảy bàn thắng và có 12 pha kiến tạo trong giải đấu, đồng thời ghi bàn trong chiến thắng Chung kết Coppa Italia trước Juventus, nhưng đội bóng cũ của anh là Milan mới là đội tiếp tục đi tiếp nâng cao chức vô địch giải đấu. Vào ngày 4 tháng 10 năm 2022, anh ghi bàn thắng đầu tiên tại Champions League với Inter trong chiến thắng 1–0 trước Barcelona.

Vào ngày 14 tháng 3 năm 2023, anh được vinh danh là Cầu thủ xuất sắc nhất trận trong trận đấu lượt về vòng 16 đội Champions League với Porto, trận đấu kết thúc với tỷ số hòa không bàn thắng và lần đầu tiên giành quyền vào tứ kết trong mười hai năm cho Inter Milan, bằng chiến thắng chung cuộc 1–0.

Vào ngày 5 tháng 6 năm 2023, anh đồng ý gia hạn hợp đồng với Inter Milan thêm 4 năm, kéo dài đến năm 2027.

Sự nghiệp quốc tế

Sinh ra ở Đức, Çalhanoğlu đã chọn chơi cho Thổ Nhĩ Kỳ, thi đấu cho họ nhờ nguồn gốc gia đình của anh ở Trabzon. Anh ấy đã chơi cho quốc gia ở cấp độ trẻ quốc tế, bao gồm cả FIFA U-20 World Cup 2013 trên sân nhà. Thổ Nhĩ Kỳ lọt vào vòng 16 đội trước khi bị loại bởi Pháp. Trong trận đấu thứ hai của họ vào ngày 28 tháng 6, Çalhanoğlu đã ghi bàn gỡ hòa cho Thổ Nhĩ Kỳ trong chiến thắng 2–1 trước Úc tại Sân vận động Hüseyin Avni Aker ở thành phố tổ tiên của anh.

Anh có trận ra mắt quốc tế cấp cao vào ngày 6 tháng 9 năm 2013 tại vòng loại World Cup ở Kayseri, thay cho Gökhan Töre trong tám phút cuối cùng của chiến thắng 5–0 trước Andorra trong trận đấu đầu tiên của Fatih Terim trở lại cầm quân. Anh ra sân lần đầu tiên vào ngày 25 tháng 5 năm 2014 trong trận giao hữu thắng 2–1 trước Cộng hòa Ireland tại Sân vận động Aviva của Dublin, nhường chỗ cho Olcan Adın sau 61 phút.

Çalhanoğlu ở chung phòng khách sạn với hậu vệ đội tuyển quốc gia Ömer Toprak vào tháng 10 năm 2013 sau thất bại ở vòng loại World Cup trước Hà Lan, khi Gökhan Töre và một người bạn có vũ trang không rõ danh tính bước vào phòng, và dùng súng đe dọa cả hai người bạn cùng phòng, bề ngoài là do bạn gái cũ của Töre đang hẹn hò với một người bạn của Toprak. Vụ việc đã bị che giấu khỏi truyền thông Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng Çalhanoğlu đã tiết lộ nó với kênh truyền hình ZDF của Đức. Töre đã không trở lại đội tuyển quốc gia cho đến tháng 10 năm 2014, khi cả Çalhanoğlu và Toprak đều bị chấn thương. Tháng sau, khi cả hai cầu thủ đã trở lại thể lực và phong độ, cả hai đều bị Terim loại trong trận giao hữu với Brasil và trận đấu Vòng loại UEFA Euro 2016 với Kazakhstan trong khi Töre ở lại. Çalhanoğlu đặt câu hỏi về việc anh ấy bị loại khỏi đội, trong khi Terim bảo vệ quyết định của chính mình và nói rằng Töre xứng đáng được tha thứ. Vào tháng 6 năm 2015, Çalhanoğlu và Töre đã hòa giải.

Vào ngày 31 tháng 3 năm 2015, Çalhanoğlu ghi bàn thắng quốc tế đầu tiên trong chiến thắng giao hữu 2–1 trước Luxembourg, một cú sút xa 30 mét khi còn ba phút. Anh ấy ghi thêm hai bàn nữa trong chiến thắng 4–0 giao hữu trên sân nhà trước Bulgaria vào ngày 8 tháng 6, bàn sau đó là một quả đá phạt. Bàn thắng đầu tiên của anh ấy đến vào ngày 10 tháng 10, một quả tạt giúp mang về chiến thắng 2–0 trước Cộng hòa Séc trong sự kiện vòng loại UEFA Euro 2016.

Çalhanoğlu trở thành cầu thủ Thổ Nhĩ Kỳ đầu tiên ghi bàn vào lưới Anh, trong trận đấu thứ 11 giữa hai quốc gia, một trận giao hữu tại Sân vận động Thành phố Manchester vào ngày 22 tháng 5 năm 2016. Anh gỡ hòa trong thất bại 1–2.
Vào ngày 22 tháng 3 năm 2019, Çalhanoğlu ghi bàn thắng thứ hai trong chiến thắng 2–0 của Thổ Nhĩ Kỳ trước Albania trong trận mở màn Vòng loại UEFA Euro 2020.

Phong cách thi đấu
Çalhanoğlu được ví như Mesut Özil, một tiền vệ người Đức gốc Thổ Nhĩ Kỳ khác. Anh bày tỏ mong muốn được giống với Özil ở đội tuyển quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ.

Là một chuyên gia từ chấm cố định, anh ấy được biết đến với khả năng ghi bàn từ các quả đá phạt, và mô hình hóa kỹ thuật cố định của anh ấy trên các quả đá phạt trực tiếp của Cristiano Ronaldo và đặc biệt là Juninho Pernambucano. Ngoài khả năng ghi bàn bằng sức mạnh và độ chính xác từ những cú sút phạt trực tiếp bằng chân phải, anh còn được biết đến với khả năng bẻ bóng và giao bóng. Vào tháng 12 năm 2013, Talksport gọi anh là "một cầu thủ chơi bóng dành cho đỉnh cao", ca ngợi sự cống hiến và khả năng chuyền bóng của anh. Trước đây, tuyển thủ Anh Owen Hargreaves nói trên BT Sport vào tháng 8 năm 2015 rằng phong cách thi đấu của Çalhanoğlu sẽ phù hợp với Liverpool hoặc Tottenham Hotspur.

Tuy nhiên, mặc dù chủ yếu được đón nhận tích cực ở độ tuổi thanh thiếu niên và đầu hai mươi tuổi, tuy nhiên, trong những năm gần đây, anh ấy cũng đã bị một số lời chỉ trích; tốc độ của anh ấy được coi là không đủ cho một cầu thủ chạy cánh, vị trí mà anh ấy áp dụng do không có vai trò tiền vệ tấn công "số 10" cổ điển trong các đội hình ưa thích của các đội bóng của anh ấy, đặc biệt là AC Milan. Anh ấy cũng đã bị chỉ trích trên các phương tiện truyền thông vì thiếu các thuộc tính thể chất và sự không nhất quán về tổng thể trong các màn trình diễn của anh ấy. Tuy nhiên, khả năng rê bóng, kỹ thuật, chuyền bóng (cả ngắn và dài), tạt bóng và tầm nhìn, cũng như mắt quan sát mục tiêu và khả năng tấn công từ xa đều được coi là điểm mạnh của anh ấy. Çalhanoğlu cũng đã được sử dụng ở các vị trí tiền vệ sâu hơn trong suốt sự nghiệp của mình, bao gồm cả trong vai trò cầm trịch , trong đó anh ấy thường hoạt động như một tiền vệ lùi sâu , như một tiền vệ trung tâm thiên về tấn công, được biết đến như là mezzala trong thuật ngữ bóng đá Ý, hoặc ngay cả trong những vai trò tấn công đôi khi, ví dụ như tiền đạo thứ hai.

Cuộc sống cá nhân
Çalhanoğlu sinh ra ở Mannheim, Đức, có cha mẹ là người Thổ Nhĩ Kỳ gốc Bayburt, Thổ Nhĩ Kỳ. Çalhanoğlu kết hôn với người yêu thời thơ ấu của mình là Sinem Gündoğdu, ở Mannheim, vào năm 2017. Cặp đôi bị cáo buộc có vấn đề trong hôn nhân, do đó Çalhanoğlu quyết định đệ đơn ly hôn, nhưng vào năm 2018, cặp đôi đã báo cáo tạo thành. Cặp đôi chào đón con gái của họ, Liya, sinh ra ở Mannheim, vào tháng 3 năm 2019.

Muhammed, em trai của Hakan, cũng là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp. Em trai Çalhanoğlu cũng được đào tạo tại Waldhof Mannheim và Karlsruher SC, và tiếp tục chơi ở các giải hạng dưới của bóng đá Áo và Thổ Nhĩ Kỳ. Tương tự, anh họ của anh ấy là Kerim Çalhanoğlu cũng là một cầu thủ bóng đá và cũng từng chơi cho Waldhof Mannheim.

Vào tháng 1 năm 2017, Çalhanoğlu đã đăng một video lên Twitter ủng hộ tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan trước cuộc trưng cầu dân ý về hiến pháp năm 2017 của Thổ Nhĩ Kỳ. Phát ngôn viên của Bayer Leverkusen, Dirk Mesch xác nhận câu lạc bộ đã thảo luận về tweet với Çalhanoğlu.

Vào ngày 11 tháng 10 năm 2019, sau bàn thắng của Cenk Tosun trong chiến thắng 1–0 trên sân nhà trước Albania ở vòng loại Euro 2020, Çalhanoğlu là một trong những cầu thủ Thổ Nhĩ Kỳ tham gia lễ kỷ niệm bàn thắng kiểu "chào quân". Cùng ngày hôm đó, anh tuyên bố ủng hộ rộng rãi cuộc tấn công của Thổ Nhĩ Kỳ vào phía đông bắc Syria với một bài đăng trên Twitter, nhận nhiều sự chỉ trích từ nhiều người hâm mộ bóng đá Ý trên mạng xã hội.

Thống kê sự nghiệp

Quốc tế

Bàn thắng quốc tế

Danh hiệu

Câu lạc bộ

Inter Milan
Coppa Italia: 2021–22, 2022–23
Supercoppa Italiana: 2021, 2022

Cá nhân
 Cầu thủ của tháng Serie A: Tháng 12/2020

Tham khảo

Liên kết ngoài

Kicker

Hakan Çalhanoğlu at EU-football.info
Hakan Çalhanoğlu at Topforward

Sinh năm 1994
Người còn sống
Cầu thủ bóng đá Thổ Nhĩ Kỳ
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá Bundesliga
Cầu thủ bóng đá Hamburger SV
Cầu thủ bóng đá Bayer Leverkusen
Cầu thủ bóng đá Serie A
Cầu thủ bóng đá A.C. Milan
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Âu 2016
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Ý
Cầu thủ bóng đá nam Đức ở nước ngoài
Cầu thủ bóng đá nam Thổ Nhĩ Kỳ ở nước ngoài
Cầu thủ bóng đá 2. Bundesliga
Cầu thủ bóng đá 3. Liga
Cầu thủ bóng đá nam Đức
Cầu thủ bóng đá Inter Milan
Cầu thủ bóng đá Karlsruher SC
Nhân vật còn sống
Tiền vệ bóng đá nam
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ
Cầu thủ đội tuyển bóng đá U-21 quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ
Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ
Cầu thủ bóng đá nam Thổ Nhĩ Kỳ
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Âu 2020


title: Claudio Aprile

text:
Claudio Aprile là một đầu bếp nổi tiếng người Canada, chủ nhà hàng, tác giả sách dạy nấu ăn, nhân vật truyền hình và người đàn ông gốc Ý nổi tiếng với vai trò là người dẫn chương trình / giám khảo chính trong cuộc thi ẩm thực của CTV Vua đầu bếp Canada kể từ tháng 1 năm 2014. Đã sở hữu và làm việc tại nhiều nhà hàng được gắn sao Michelin trong những năm qua, gần đây ông đã từng là bếp trưởng, chủ sở hữu và quản lý của nhà hàng Toronto nổi tiếng Copetin từ khi khai trương vào tháng 7 năm 2017 cho đến khi đóng cửa vào tháng 3 năm 2019. Vào mùa thu năm 2019, Aprile đã mở một nhà hàng mới có tên Xango Toronto, hiện tại ông là chủ sở hữu, chủ nhà hàng và đầu bếp trưởng kể từ khi đóng cửa Copetin, Coltern Lane và chuỗi Origin. Anh ở tại đồi Richmond, Toronto cùng với vợ Heather Aprile và hai con của họ.

Tiểu sử
Một trong những đầu bếp nổi tiếng có tầm ảnh hưởng lớn nhất của Canada, Claudio Aprile sinh ra ở Uruguay, lớn lên ở Toronto, đã đi du lịch, sống và làm việc trong các nhà bếp chuyên nghiệp, được nhiều ngôi sao Michelin chọn làm đầu bếp chuyên nghiệp quốc tế. Aprile đã nấu ăn từ năm 14 tuổi, luôn muốn trở thành một đầu bếp từ năm 5 tuổi, đã dành sự nghiệp trong bếp để làm việc qua từng cấp bậc để trở thành đầu bếp và nhà hàng nổi tiếng chuyên nghiệp thành công mà anh ấy có được ngày hôm nay. Anh không bao giờ được đào tạo chính thức để trở thành một đầu bếp, và tuyên bố rằng, khi còn nhỏ, anh ta đã thông báo cho mẹ mình rằng anh ta sẽ trở thành một, thay vì mong muốn cố gắng trở thành một. Năm 18 tuổi, anh đi du lịch Thái Lan, nơi có ảnh hưởng sâu sắc đến phong cách nấu ăn của anh. Anh đã viếng thăm 160 thành phố ở 17 quốc gia, trước khi dừng chân ở Anh, nơi ông làm việc rộng khắp London cho đến khi giành được vị trí điều hành với tư cách là đầu bếp trưởng tại Bali Sugar ở Notting Hill.

Trong suốt hơn 30 năm sự nghiệp của mình, Aprile đã đi qua một số nhà bếp nhà hàng nổi tiếng được gắn sao Michelin trên toàn cầu. Đầu bếp người Toronto, sinh ra ở Toronto là một sản phẩm của các yếu tố đa dạng, với đại diện phong cách nấu ăn dành thời gian cho các nhà bếp trên khắp thế giới, bao gồm cả Bali Sugar ở London, đã nhận được những đánh giá xuất sắc như một đầu bếp điều hành trẻ, nơi ông nhận được hoan nghênh quan trọng trong nước và quốc tế. Khi trở về Toronto vào năm 2000, Aprile đã củng cố danh tiếng đó tại Senses ở Toronto, nơi ông đã gây ngạc nhiên cho các nhà phê bình và thực khách bằng cách sử dụng sáng tạo các kỹ thuật nấu ăn rất tiên phong và thử nghiệm.

Sự nghiệp

Coltern Lane (2007-2013)
Vào năm 2007, Aprile đã mở nhà hàng Colborne Lane thành công ở Toronto, Canada. Năm 2009, anh mở nhà hàng Origin nguyên bản ở Toronto. Được quảng cáo cho các món món ăn hiện đại và món tráng miệng làm bằng khí nitơ, Coltern Lane dẫn đầu về sáng tạo trên một cảnh quan ẩm thực ở Toronto không tưởng tượng nổi. Vì sự thành công của vị trí ban đầu, anh đã có thể mở thêm hai địa điểm nữa ở Toronto trong những năm tiếp theo.

Coltern Lane được ca ngợi là một trong những nhà hàng tốt nhất trên thế giới, và Aprile được mệnh danh là một trong những đầu bếp sáng tạo nhất làm việc tại Canada. Con đường trọng tâm đến thành công của Aprile là sự cống hiến của ông cho sự sáng tạo, đổi mới và nỗ lực mang đến những điều bất ngờ. Với Coltern Lane phục vụ các món kết hợp các nền ẩm thực khác nhau được chế tạo đẹp mắt, được trình bày chính xác với ẩm thực phân tử, anh chuyển đổi sự chú ý sang nhà hàng Origin. Khai trương vào năm 2010, Origin cung cấp thức ăn nhanh, tươi và dễ tiếp cận, được giao cho khách ngồi ngay đối diện với đầu bếp trong bếp mở. Tạp chí Toronto Life và tạp chí Now đã bình chọn Origin là nhà hàng số 1 tại Toronto.

Coltern Lane nằm trên đường Coltern ở Toronto, Ontario, gần chợ St. Lawrence. Nhà hàng đầu tiên của Aprile, Coltern Lane, đã mở ra thành công ngay lập tức và trở thành nơi sản sinh ra một số đầu bếp hàng đầu hiện tại của Toronto bao gồm Jonathan Poon, Steve Gonzalez, Matt Blondin, Jonathan Bower và Romain Avril. Nó được chọn là một trong mười nhà hàng mới hàng đầu ở Canada trong Tạp chí enRoute. Aprile chính thức đóng cửa nhà hàng vào tháng 2 năm 2013.

Origin (2009-2017)
Năm 2009, Aprile mở nhà hàng Origin đầu tiên với tư cách là đầu bếp và chủ sở hữu. Nhà hàng ban đầu đã mở cửa cho công chúng vào năm 2010, nó nằm ở đường King, Toronto, Ontario và đóng cửa vào đầu năm 2017. Trong những năm sau đó, Aprile đã mở thêm hai nhà hàng Origin, một ở làng Liberty và một ở làng Bayview. Địa điểm làng Liberty mở cửa vào năm 2012 và đóng cửa vào năm 2013. Vị trí Origin phía bắc làng Bayview được khai trương vào tháng 6 năm 2013, trong một tòa nhà hai tầng trong bãi đậu xe của trung tâm thương mại làng Bayview. Thứ ba trong số các nhà hàng Origin của Aprile và là nhà hàng đầu tiên bên ngoài khu vực trung tâm thành phố, nó được quảng cáo trong thử thách Tiếp quản nhà hàng ở mùa 1 của Vua đầu bếp Canada và đóng cửa vào đầu năm 2016. Aprile từng là chủ sở hữu và lực lượng sáng tạo đằng sau Tập đoàn Nhà hàng Orderfire, bao gồm các nhà hàng thương hiệu Origin nổi tiếng của Toronto, được bình chọn là nhà hàng số 1 tại Toronto bởi tạp chí Toronto Life and Now.

Nhà hàng & quán Bar Copetin Toronto (2017-2019)
Vào tháng 6 năm 2017, Aprile đã lấy lại nơi nhà hàng Origin ban đầu của mình và mở nhà hàng & quán Bar Copetin tại cùng địa điểm Saint James trên đường King, Đông Toronto, Ontario. Nhà hàng cao cấp này của anh đã được giới thiệu trong Thử thách tiếp quản nhà hàng ở Mùa 5 tại Vua đầu bếp Canada. Nhà bếp mở trong phòng ăn 80 chỗ ngồi cung cấp "không phải một, không phải hai, mà là bốn thực đơn riêng biệt: Một thẻ ăn tối cho phòng ăn phía đông, một thực đơn các món salad và bánh sandwich thông thường cho sân trong, một giá đồ ăn nhẹ ở quầy bar cho một nửa "phòng chờ" phía tây của nhà hàng, và một thực đơn nếm thử bất cứ thứ gì cho những người chọn ngồi ở lan can nhà bếp. "

Xango (hiện tại 2019)
Vào tháng 9 năm 2019, Aprile hợp tác với Khách sạn biểu tượng Nick Di Donato của Tập đoàn Giải trí Liberty để mở Xango, nằm ở trung tâm khu phố King West sôi động của Toronto.

Vua đầu bếp Canada (2014 – nay)
Aprile là người dẫn chương trình / giám khảo trên chương trình Vua đầu bếp Canada.

Liên quan

Đọc thêm

 Bưu điện thành phố Toronto
 Ngôi sao Toronto
 Cuộc sống tại Toronto
 Bưu điện thành phố Toronto
 á Mid Day ngày
 Bưu điện thành phố Toronto
 Nghệ thuật Culinaire
 Bây giờ Toronto
 Cuộc sống Toronto
 blogTO
 Instagram
 Phần 6 của Masterchef Canada đang diễn ra chính thức
 TV, hả?
 Tin tức
 Restobiz

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1969


title: Ngô Thắng Lợi

text:
Ngô Thắng Lợi (; sinh tháng 8 năm 1945) là Đô đốc Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLAN). Ông từng là Ủy viên Quân ủy Trung ương Trung Quốc, Phó Bí thư Đảng ủy Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc kiêm Tư lệnh Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc và Tư lệnh Hạm đội Nam Hải.

Tiểu sử

Thân thế
Ngô Thắng Lợi là người Hán sinh tháng 8 năm 1945, người Ngô Kiều, tỉnh Hà Bắc.

Ngô Thắng Lợi sinh ra trong một gia đình cán bộ cao cấp của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Cha ông là Ngô Hiến (吴宪), từng tham gia Vận động 129. Năm 1938, Ngô Hiến gia nhập Đảng Cộng sản Trung Quốc. Sau khi thành lập nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, Ngô Hiến đảm nhiệm các chức vụ như Bí thư Thành ủy Hàng Châu kiêm Thị trưởng Chính phủ nhân dân thành phố Hàng Châu, Phó Tỉnh trưởng Chính phủ nhân dân tỉnh Chiết Giang và Phó Chủ tịch Chính hiệp tỉnh Chiết Giang.

Sự nghiệp
Tháng 8 năm 1964, Ngô Thắng Lợi tham gia Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc. Cùng năm, ông được nhận vào Học viện Đo đạc Bản đồ Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc.

Năm 1984, Ngô Thắng Lợi được bổ nhiệm làm Chi đội trưởng Chi đội 6 tàu khu trục Hải quân kiêm Phó Bí thư Đảng ủy, bắt đầu đi vào cơ cấu lãnh đạo Hải quân Trung Quốc. Sau đó, ông lần lượt được bổ nhiệm giữ chức vụ Phó Tham mưu trưởng Căn cứ Thượng Hải Hạm đội Đông Hải, Tham mưu trưởng Căn cứ Hải quân Phúc Kiến Hạm đội Đông Hải.

Năm 1988, ông được phong quân hàm Đại tá Hải quân. Năm 1994, ở tuổi 49, Ngô Thắng Lợi được bổ nhiệm làm Phó Bí thư Đảng ủy, Viện trưởng Học viện Tàu chiến Đại Liên Hải quân. Cùng năm, ông được phong quân hàm Chuẩn đô đốc.

Tháng 10 năm 1997, ông được luân chuyển làm Phó Bí thư Đảng ủy Căn cứ kiêm Tư lệnh Căn cứ Hải quân Phúc Kiến. Năm 1999, ông được bổ nhiệm giữ chức Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy Hạm đội, Phó Tư lệnh Hạm đội Đông Hải. Tháng 1 năm 2002, ông được bổ nhiệm làm Phó Tư lệnh Quân khu Quảng Châu kiêm Tư lệnh Hạm đội Nam Hải. Năm 2003, ông được thăng quân hàm Phó Đô đốc. Tháng 7 năm 2004, ông được bổ nhiệm giữ chức Ủy viên Đảng ủy Bộ Tổng Tham mưu, Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc.

Tháng 8 năm 2006, Ngô Thắng Lợi được bổ nhiệm giữ chức vụ Phó Bí thư Đảng ủy Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc, Tư lệnh Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc. Ngày 6 tháng 7 năm 2007, Ngô Thắng Lợi được phong quân hàm Đô đốc.

Ngày 21 tháng 10 năm 2007, tại phiên bế mạc của Đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc lần thứ 17, Ngô Thắng Lợi được bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XVII. Ngày 22 tháng 10 năm 2007, tại phiên họp toàn thể đầu tiên, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XVII đã bầu ông làm Ủy viên Quân ủy Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc nhiệm kỳ 2007 đến năm 2012. Ngày 15 tháng 3 năm 2008, ông được Đại hội đại biểu Nhân dân toàn quốc (Quốc hội Trung Quốc) bầu làm Ủy viên Ủy ban Quân sự Trung ương Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

Ngày 14 tháng 11 năm 2012, tại phiên bế mạc Đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc lần thứ 18, Ngô Thắng Lợi được bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XVIII. Ngày 15 tháng 11 năm 2012, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa 18 đã tiến hành phiên họp đầu tiên bầu ông làm Ủy viên Quân ủy Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc nhiệm kỳ 2012 đến năm 2017. Sáng ngày 15 tháng 3 năm 2013, kỳ họp thứ nhất Đại hội đại biểu Nhân dân toàn quốc Trung Quốc (NPC) khóa 12 đã tiến hành phiên họp toàn thể thứ 5 bầu Ngô Thắng Lợi làm Ủy viên Ủy ban Quân sự Trung ương Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa nhiệm kỳ 2013 đến năm 2018.

Tháng 1 năm 2017, Ngô Thắng Lợi được miễn nhiệm chức vụ Tư lệnh Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc, kế nhiệm ông là nguyên Tư lệnh Hạm đội Nam Hải Phó Đô đốc Thẩm Kim Long.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tư lệnh Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc
Người Hà Bắc
Đô đốc Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc
Tư lệnh Hạm đội Nam Hải


title: Krzemykowo

text:
Krzemykowo  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina wierzno, thuộc quận Kamień, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan.

Trước năm 1637, khu vực này là một phần của Duchy of Pomerania. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Tham khảo


title: Eupithecia meritata

text:
Eupithecia meritata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

M


title: Incamyia cincerea

text:
Incamyia cincerea là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Incamyia


title: Ngôi đền của các Chiến binh

text:
Đền thờ của các chiến binh là một ngôi đền của người Maya cổ đại, được xây dựng vào năm 1200 sau Công nguyên bởi nền văn minh Maya Itzá ở thành phố cổ Chichen Itza, trên lãnh thổ hiện nay thuộc bang Yucatan của Mexico.

Lịch sử
Ngôi đền bị ảnh hưởng bởi kiến trúc của người Toltec, và điều này được chứng minh bằng những điểm tương đồng với ngôi đền Tlahuizcalpantecuhtli, nằm ở Tollan-Xicocotitlan hoặc Tula, vốn là thủ phủ của bang Toltec, và được xây dựng trên nền một lâu đài cũ dành riêng cho «Dios Reclinado» Chac Mool, dưới sự chỉ huy của người Maya Itzaian.

Kiến trúc
 Địa điểm: Nằm ở phía đông của Great Plaza Chichen Itza.
 Kích thước: 40 mét ở mỗi bên.
 Hình dạng: kim tự tháp bước với 4 cơ quan.
 Ngôi đền trên chia thành 2 phòng.
 Lối vào với hai con rắn chuông khổng lồ
 Một số lượng lớn các phòng thông tầng có mái vòm.
 Điêu khắc của thần Chac Mool ở lối vào của ngôi đền.
 200 cọc và cột, được gọi là Nhóm 1000 cột.

Bảo tồn
Ngôi đền có điều kiện bảo quản khá tốt và công việc phục hồi bắt đầu vào năm 1925.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 La milenaria cultura maya
 Web de la Oficina de Turismo Gobierno del Estado de Yucatán

Chichén Itzá


title: Diarhabdosia minima

text:
Diarhabdosia minima là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Diarhabdosia


title: Javra anomala

text:
Javra anomala là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Javra


title: Shirai Hiroyuki

text:
Shirai Hiroyuki (sinh ngày 17 tháng 6 năm 1974) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá quốc gia Nhật Bản
Shirai Hiroyuki được triệu tập vào đội tuyển Nhật Bản tham dự Thế vận hội Mùa hè 1996.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1974
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Hậu vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá Thế vận hội Mùa hè 1996
Cầu thủ bóng đá J1 League
Cầu thủ bóng đá Thế vận hội Nhật Bản
Cầu thủ bóng đá Vegalta Sendai
Cầu thủ bóng đá Tokyo Verdy
Cầu thủ bóng đá Shimizu S-Pulse
Cầu thủ bóng đá Cerezo Osaka


title: Anastelgis alturas

text:
Anastelgis alturas là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Anastelgis


title: Marvin Harriot

text:
Marvin Harriot (sinh ngày 20 tháng 4 năm 1974) là một cựu cầu thủ bóng đá người Anh từng thi đấu ở vị trí hậu vệ.

Sự nghiệp
Harriot trải qua mùa giải 1992–93 cùng với Luton Town, và sau một khoảng thời gian ngắn cùng với Barnsley, gia nhập Bristol City, nơi ông có 36 lần ra sân ở Football League. Harriot sau đó thi đấu cho Grays Athletic, Cardiff City, Aylesbury, Gloucester City, Scarborough và Kingstonian.

Harriot cũng từng tham dự Giải vô địch bóng đá trẻ thế giới 1993, có 5 lần ra sân trong giải đấu.

Tham khảo

Sinh năm 1974
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Anh
Cầu thủ bóng đá Luton Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Barnsley F.C.
Cầu thủ bóng đá Bristol City F.C.
Cầu thủ bóng đá Grays Athletic F.C.
Cầu thủ bóng đá Cardiff City F.C.
Cầu thủ bóng đá Aylesbury F.C.
Cầu thủ bóng đá Scarborough F.C.
Cầu thủ bóng đá Kingstonian F.C.
Cầu thủ bóng đá English Football League
Cầu thủ bóng đá Gloucester City A.F.C.
Hậu vệ bóng đá


title: Onthophagus yukae

text:
Onthophagus yukae là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

Y


title: Vương thái hậu (Tiêu Đống)

text:
Vương thái hậu (chữ Hán: 王太后, không rõ năm sinh năm mất) là một hoàng thái hậu tại vị trong thời gian ngắn ngủi của triều đại nhà Lương. Bà là mẹ của Phế Đế Tiêu Đống, một hoàng đế có thời gian trị vì ngắn ngủi của triều đại Lương trong lịch sử Trung Quốc.

Tiểu sử
Sử sách không chép gì về lai lịch và quê quán của Vương thái hậu. Chỉ biết Vương thị vốn là vương phi của Dự Chương vương Tiêu Hoan (蕭歡) - trưởng tử của Thái tử Tiêu Thống của Lương Vũ Đế. Khi Tiêu Thống qua đời vào năm 531, Lương Vũ Đế đã dự tính lập Tiêu Hoan làm Thái tử theo nguyên tắc của Nho giáo, song cuối cùng đã thay đổi ý định và chỉ phong Tiêu Hoan làm Dự Chương vương (豫章王). Con trai của bà, Tiêu Đống là trưởng tử của Dự Chương vương Tiêu Hoan.

Tháng 8 năm 551, phản tướng Hầu Cảnh tuyên bố Tiêu Đống là hoàng đế. Khi ấy, Hầu Cảnh kiểm soát hoàn toàn triều đình nhà Lương, và Tiêu Đống không có thực quyền. Tiêu Đống truy phong cho ông nội và cha là hoàng đế, và tôn Vương thị làm Hoàng thái hậu.

Hai tháng rưỡi sau đó, Hầu Cảnh đã buộc Tiêu Đống phải nhường ngôi cho mình, trở thành Đại Hán hoàng đế, giáng Tiêu Đống làm Hoài Âm vương (淮陰王), Vương thái hậu trở thành Hoài Âm vương thái phi. Từ đó không còn ghi chép gì về bà.

Tham khảo

 Nam sử
 Lương thư
 Tư trị thông giám, quyển 164.

Phi tần nhà Lương
Hoàng thái hậu nhà Lương


title: Microthurge furcatus

text:
Microthurge furcatus là một loài ong trong họ Megachilidae. Loài này được  miêu tả khoa học đầu tiên năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

furcatus
Động vật được mô tả năm 1991


title: Oxira unica

text:
Oxira unica là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Oxira


title: Hahncappsia cochisensis

text:
Hahncappsia cochisensis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hahncappsia


title: Scopula calotis

text:
Scopula calotis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

C


title: Lucanus klapperichi

text:
Lucanus klapperichi là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được  mô tả khoa học năm 1989.

Tham khảo

Lucanus
Động vật được mô tả năm 1989


title: Wilkoszyce

text:
Wilkoszyce  (tiếng Đức: Wilhelmsberg) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Chojna, thuộc hạt Gryfino, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan, gần biên giới Đức. Nó nằm khoảng  phía tây nam Chojna,  phía nam Gryfino và  phía nam thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Làng có dân số 10 người.

Tham khảo


title: Nishada xantholoma

text:
Nishada xantholoma là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Nishada


title: Hypena ophiusoides

text:
Hypena ophiusoides là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hypena


title: Osteoglossum

text:
Osteoglossum là một chi cá nước ngọt trong họ cá rồng Osteoglossidae thuộc bộ cá rồng (Osteoglossiformes). Hiện hành chi cá này hàm chứa hai loài là cá ngân long (O. bicirrhosum) và cá hắc long (O. ferreirai). Chúng có thể có chiều dài lên đến  và môi trường sống của chúng là trong những khu rừng nhiệt đới Nam Mỹ với tập tính phù hợp với rừng rậm.

Các loài
 Osteoglossum bicirrhosum Cuvier (ex Vandelli), 1829 Cá ngân long: Loài này được tìm thấy ở lưu vự sông Amazon và sông Rupununi và sông Oyapock trong Nam Mỹ cũng như Guyana. Cá này có kích thước tương đối lớn, cơ thể dài, và một cái đuôi nhọn, với vây lưng và vây hậu môn kéo dài về phía vây đuôi nhỏ, nơi chúng gần như hợp nhất. Nó có thể phát triển đến một kích thước tối đa 90 xentimét (35 in)
 Osteoglossum ferreirai Kanazawa, 1966 Cá hắc long: Sống ở nơi nước tĩnh của lưu vực sông Amazon và sông Essepuibo của Nam Mỹ. Chúng thường được nuôi trong hồ. Loài này có một cơ thể dài và một đuôi nhọn và có thể phát triển đến một kích thước tối đa 90 cm (35 in). Loài này còn được gọi là khỉ nước hoặc cá khỉ, vì theo nghĩa đen có thể nhảy ra khỏi nước và bắt con mồi của nó. Nó thường bơi gần mặt nước chờ con mồi.

Tham khảo


title: Jaina Solo

text:
Jaina Solo là một nhân vật hư cấu trong vũ trụ Star Wars được sáng tạo bởi tác giả Timothy Zahn. Nhân vật xuất hiện lần đầu tiên trong cuốn tiểu thuyết The Last Command. Cô là con gái của Leia và Han. Được thừa hưởng năng lực của cả mẹ và cha, cô trở thành một Jedi và phi công của phi đội Rogue. Sau này, cô đã buộc phải giết em trai mình sau khi cậu bị lùa về mặt tối.

Nhân vật Jaina xuất hiện trong nhiều các cuốn tiểu thuyết khác của EU và mô hình đồ chơi.

Sáng tạo và phát triển
Jaina Solo được sáng tạo bởi Timothy Zahn, và được giới thiệu lần đầu trong bộ ba tiểu thuyết của ông khi Leia có thai và sinh ra 2 đứa trẻ song sinh. Timothy lúc đầu cảm thấy rất khó để đặt tên cho nhân vật, sau đó ông quyết định dùng tên "Jaina" sau khi một người bạn của ông gợi ý cái tên vần với Jacen như Leia và Luke. Hai nhân vật trở thành chính diện bắt đầu từ tiểu thuyết Heirs of the Force (1995) trở đi, Jaina được huấn luyện bởi chú của mình, Luke và tham gia nhiều chuyến thám hiểm.

Lucasfilm và hãng xuất bản Del Rey đã đề ra một kế hoạch để tạo ra những thiếu niên anh hùng mới nối tiếp với các anh hùng trong 3 phần gốc với sê-ri New Jedi Order (1999-2003). Jaina trở thành nhân vật chính của sê-ri và thực sự là ngôi sao trong The New Jedi Order: Dark Journey, cho thấy việc thể hiện nhân vật của cô rất phức tạp. Sau này, trong sê-ri Legacy of the Force  cô trở thành nhân vật chủ chốt khi quyết định tiêu diệt em trai mình để mang lại công lý và cân bằng cho Thiên hà.

Kevin J. Anderson và Rebecca Moesta tác giả của bộ Young Jedi Knights muốn thể hiện nhân vật kiểu như một tomboy rất lô-gíc và máy móc, giống như cha cô, hơn là một "cô gái bình thường". Anderson thấy rất cần thiết khi để cô làm người lớn để giữ lại chất Star Wars trong tiểu thuyết vị thành niên. Troy Denning, tác giả của nhiều tác phẩm có chứa Jaina chọn cô là một trong các nhân vật mà mình yêu thích, nói rằng "Cô ấy là người phụ nữ mạnh mẽ, nhưng phải trả giá ở bên trong. Cô ấy thấy nhiều đau thương và cố gắng giữ mình lại."

Xuất hiện

The Last Command (1993)

Trong phương tiện khác
Vào năm 2016, Jaina Solo được thêm vào dòng đồ chơi của hãng Hasbro do người hâm mộ bình chọn.

Nhân vật

Tính cách và ngoại hình
Jaina Solo cao 1.49m, mắt và tóc nâu với làn da vàng nhạt. Cô thường mặc bộ áo khoác giống cha cô, Han Solo, và bộ áo choàng Jedi mỗi khi tập luyện trong đền. Cô là người mạnh mẽ, thông minh, và xinh đẹp. Jaina không giống những đứa em ruột, và được coi là giống bố nhất, tháo vát, thích cơ khí nhưng cứng đầu. Cô là người cảm xúc và thương bạn bè sau cái chết của nhiều người thân, nhất là cái chết của Jacen Solo, em trai song sinh của mình.

Sức mạnh và kĩ năng
Cô là con của Leia Organa, vì vậy dòng máu Skywalker chảy trong người cô làm cô mạnh với Thần lực. Cộng với dòng máu của bố cô, cô cũng rất giỏi cơ khi và sửa chữa máy móc. Jaina được coi là Thanh gươm Jedi, giỏi kĩ năng cận chiến với Gươm ánh sáng

Đón nhận
Cô được cho là một trong các nhân vật nữ mạnh mẽ trong Star Wars, xếp thứ 3 trong danh sách "10 phụ nữ mạnh nhất trong Star Wars" bởi WhatCulture. Cô cũng được xếp vào danh sách 25 nhân vật nữ tuyệt nhất trong Star Wars bởi trang web Den of Geek và phụ nữ nóng bỏng của Star Wars.

Một số lớn người hâm mộ đã thấy sự giống nhau giữa 2 nhân vật Jaina và Rey trong Thần lực thức tỉnh (2015), cũng như Jacen Solo với Kylo Ren.

Tham khảo

Nhân vật giả tưởng
Nhân vật trong Chiến tranh giữa các vì sao


title: Orthostixis cribrata

text:
Orthostixis cribrata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Orthostixis


title: Đồng(II) sulfat tetramin

text:
Đồng(II) sulfate tetramin là một hợp chất hoá học với công thức [Cu(NH3)4]SO4. Đây là muối của phức [Cu(NH3)4(H2O)]2+. Hợp chất này có liên quan đến thuốc thử Schweizer, được sử dụng để sản xuất sợi xenlulose trong sản xuất tơ nhân tạo. Nó cũng được sử dụng để in vải, dùng làm thuốc trừ sâu và tạo ra các hợp chất đồng khác như bột nano đồng.

Điều chế
Hợp chất này có thể được điều chế bằng cách thêm dung dịch amoniac đậm đặc vào dung dịch bão hoà của đồng(II) sulfat pentahydrat, sau đó kết tủa sản phẩm với etanol hoặc isopropanol.

Cấu trúc
Muối ở trạng thái rắn của đồng(II) sulfat tetramin chứa ion phức [Cu(NH3)4H2O]2+, các ion được sắp xếp theo dạng hình chóp vuông.
Độ dài liên kết giữa các nguyên tử trong tinh thể được đo bằng phương pháp chiếu tinh thể học tia X; khoảng cách Cu-N và Cu-O lần lượt là 210 và 233 pm. Nồng độ chính xác của dung dịch amoniac và đồng sunfat cần thiết để tổng hợp phức chất có thể được xác định bằng phép so màu. Sự kết hợp của các nồng độ chính xác sẽ tạo ra độ hấp thụ cao nhất được đọc trên máy đo màu và kết quả là công thức của phức chất có thể được xác minh.

Tính chất
Là một chất rắn kết tinh màu xanh tím đậm có xu hướng thủy phân và giải phóng amoniac khi  tiếp xúc với không khí. Là một chất hòa tan khá tốt trong nước. Màu xanh tím đậm rực rỡ của dung dịch Đồng(II) sulfat tertramin là do sự có mặt của ion [Cu(NH3)4]2+. Thông thường, màu xanh tím đậm được dùng làm phép thử để xác định sự có mặt của ion Cu2+ trong dung dịch.

Ăn mòn
Màu xanh lam đậm đặc trưng của phức tetramin được tìm thấy trong đồng thau và hợp kim đồng, nơi xảy ra sự tấn công từ amoniac, dẫn đến nứt vỡ. Vấn đề lần đầu tiên được tìm thấy trong hộp đựng hộp đạn khi chúng được lưu trữ gần chất thải động vật, nơi tạo ra một lượng nhỏ amoniac.

Ứng dụng
Liên quan chặt chẽ đến thuốc thử Schweizer, được sử dụng để sản xuất vải cuprammoni rayon.

Hầu hết các loại thuốc trừ sâu đều chứa amoni sulfat. Amoni sulfat được sử dụng như một chất bổ trợ phun trong nông nghiệp cho thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ và thuốc diệt nấm hòa tan trong nước. Ở đó, nó có chức năng liên kết các cation sắt và canxi có trong cả nước giếng và tế bào thực vật. Nó đặc biệt hiệu quả như một chất bổ trợ cho thuốc diệt cỏ 2, 4-D (amin), glyphosate, và glufosinate. Màu xanh tím đậm rực rỡ và khả năng hòa tan tốt khiến đồng(II) sulfat tetramin trở thành hóa chất tuyệt vời để nhuộm vải. Một số nghiên cứu và phát triển gần đây về đồng bao gồm các nghiên cứu khác nhau về đồng(II) sulfat tetramin. Một trong những nghiên cứu đó là "Phương pháp khử hóa học để điều chế bột nano đồng có độ tinh khiết cao sử dụng natri hypophosphite làm chất khử", sử dụng đồng(II) sulfat tetramin.

Tính chất khác

Các tính chất từ và nhiệt của đồng(II) sulfat tetramin monohydrat đã được nghiên cứu rộng rãi và được hiểu là của một chất có chứa cấu trúc mạch thẳng từ tính. Năm 1967, Saito & Kanda tiến hành nghiên cứu cộng hưởng từ hạt nhân proton trên vật liệu này ở trạng thái thuận từ và có trật tự. Thật không may, việc thiếu các vị trí proton đã ngăn cản việc giải thích định lượng những dữ liệu này. Kể từ khi nghiên cứu tinh thể học ban đầu của Mazzi (1955) báo cáo cấu trúc dựa trên dữ liệu dự kiến và chỉ ra sự phối hợp bất thường về ion đồng, nên việc xác định cấu trúc chi tiết được coi là cần thiết cho bất kỳ diễn iải định lượng nào trong tương lai của dữ liệu cộng hưởng quan sát được.

Chú thích

Liên kết ngoài
National Pollutant Inventory - Copper and compounds fact sheet
Material Safety Data Sheet (MSDS)

Phức đồng
Muối sulfat
Phức chất


title: Émile Küss

text:
Émile Küss (1815 - 1 tháng 3 năm 1871) là một bác sĩ người Pháp, cùng với Charles-Emmanuel Sédillot, đã thực hiện thí nghiệm sinh thiết lần đầu tiên được ghi lại trên một khối u. Sau đó ông tham gia chính trị tại Strasbourg, trở thành thị trưởng, và đóng một vai trò quan trọng trong quyết định của các nhà lãnh đạo thành phố đầu hàng người Đức vào năm 1870 sau cuộc vây hãm Strasbourg trong cuộc chiến tranh Pháp-Phổ.

Thuở nhỏ và gia đình
Émile Küss sinh năm 1815 trong một gia đình "tư sản cổ đại" ở Strasbourg. Ông được giáo dục tại trường trung học Tin lành ở Strasbourg và nghiên cứu giải phẫu học.

Cháu trai của ông là bác sĩ giải phẫu René Küss.

Sự nghiệp y thuật
Ông được bổ nhiệm làm trưởng các nghiên cứu giải phẫu tại Đại học Strasbourg năm 1843 và giáo sư sinh lý học vào năm 1846. Ông thường xuyên giảng dạy các lớp học về vẽ giải phẫu mặc dù đôi khi ông nằm liệt giường do nhiễm trùng phổi.

Nghiên cứu ung thư

Học thuyết tế bào của Matthias Schleiden và Theodor Schwann (1838/1839) đã tạo ra một cuộc tranh luận về tính chất của tế bào ung thư, việc sử dụng kính hiển vi và sự liên quan của nó với chẩn đoán ung thư. Không phải tất cả các nhà bệnh lý học đều tin rằng các tế bào ung thư là riêng biệt hoặc ung thư có thể được chẩn đoán bằng cách xem xét một bộ sưu tập các tế bào (mô học) chứ không phải là các tế bào riêng lẻ (tế bào học). Định nghĩa về ung thư đã không kết hợp các đặc tính hình thái của nó cho đến nhiều năm sau đó. Thay vào đó, nó chỉ dựa vào sự lây lan của căn bệnh ung thư, đó là "khả năng xâm nhập cục bộ và di căn của nó".

Émile Küss và Charles-Emmanuel Sédillot nằm trong số ít người tin rằng các tế bào ung thư có thể được thừa nhận chúng trông như thế nào khi quan sát dưới kính hiển vi, được Adolph Hannover mô tả năm 1843. Họ đã công bố nghiên cứu của họ về chẩn đoán vi mô trong Nghiên cứu ung thư (Recherches sur le cancer) năm 1846 và năm 1847 họ đã thực hiện thí nghiệm sinh thiết của khối u bằng cách sử dụng một dụng cụ được thiết kế đặc biệt, như được mô tả bởi Küss:

Họ đã được mô tả là người tiên phong trong mô bệnh học, và theo nhà nghiên cứu bệnh học và nhà sử học James R. Wright, thí nghiệm "sinh thiết phẫu thuật đầu tiên, trước Carl Ruge, người coi là cha đẻ của sinh thiết, hơn 30 năm."

Sự nghiệp chính trị
Küss là một ủy viên cộng hòa chống lại nước Đệ Nhị Cộng hòa của Napoléon III và hai lần từ chối Huân chương danh dự. Ông là một nhân vật hàng đầu tại địa phương trong cuộc cách mạng tháng 6 năm 1848. Cùng với nhiều người khác, ông đã bị bắt khi Napoléon III lật đổ Đệ Nhị Cộng hòa vào tháng 12 năm 1851, nhưng đã được trắng án tất cả các cáo buộc bởi một tòa án ở Metz.

Ông tái nhập chính trị vào năm 1869 để tham gia chiến dịch của Charles Boersch, người sau này đã trở thành tỉnh trưởng của Strasbourg trong khi ông là thị trưởng, và năm 1870 ông tranh luận chống lại cuộc trưng cầu dân ý của Napoléon III. Ông được tôn sùng bởi những người cộng hòa trẻ trong thành phố vì cách tiếp cận không nhượng bộ của ông đối với Đế quốc.

Küss trở thành thị trưởng thành phố Strasbourg vào ngày 14 tháng 9 năm 1870 và ngay sau khi tranh luận rằng thành phố nên đầu hàng người Đức sau cuộc vây hãm Strasbourg trong cuộc chiến tranh Pháp-Phổ để cứu sống và vì tình hình vô vọng.

Qua đời và di sản
Émile Küss qua đời tại Bordeaux vào ngày 1 tháng 3 năm 1871.

Năm 1873, hình tượng ông đi qua những tàn tích của Strasbourg được thể hiện trong một bức tranh của Théophile Schuler. Hai đường phố được đặt theo tên của ông; Rue Küss ở quận 13, Paris, và Maire Küss ở Strasbourg. Cầu Maire Kuss ở Strasbourg cũng mang tên ông.

Hình ảnh

Tham khảo

Sinh năm 1815
Mất năm 1871
Bác sĩ Pháp
Chính khách Pháp


title: Đầu tư truyền thống

text:
Trong tài chính, khái niệm đầu tư truyền thống đề cập đến việc bỏ tiền vào các tài sản nổi tiếng (chẳng hạn như trái phiếu, tiền mặt, bất động sản và cổ phiếu) với kỳ vọng tăng giá vốn, cổ tức và thu nhập lãi. Đầu tư truyền thống đối lập với đầu tư thay thế.

Trái phiếu
Ở đây nhà đầu tư mua các khoản nợ do các công ty hoặc chính phủ phát hành, những công ty hứa hẹn sẽ trả lợi tức hàng năm cho đến khi khoản nợ được hoàn trả. Giá trị của khoản đầu tư thay đổi khi mức lãi suất chung biến động, làm cho trái phiếu trở nên ít nhiều có giá trị.

Tiền mặt
Trong đầu tư tiền mặt, tiền thường được đầu tư vào các phương tiện đầu tư ngắn hạn, ít rủi ro như chứng chỉ tiền gửi, quỹ thị trường tiền tệ và tài khoản ngân hàng có lợi suất cao.

Bất động sản
Trong bất động sản, tiền được sử dụng để mua tài sản nhằm mục đích nắm giữ, bán lại hoặc cho thuê để thu nhập và có yếu tố rủi ro về vốn.

Tham khảo

Đầu tư


title: Dòng thời gian của cuộc chiến ở Donbas

text:
Dòng thời gian cho Cuộc chiến ở Donbass được chia thành một số giai đoạn được liệt kê dưới đây.

Trận chiến chính
 Cuộc bao vây Sloviansk (12 tháng 4 - 5 tháng 7 năm 2014)
 Trận Kramatorsk (12 tháng 4 - 5 tháng 7 năm 2014)
 Trận Mariupol (6 tháng 5 - 14 tháng 6 năm 2014)
 Trận sân bay Donetsk thứ nhất (26 – 27 tháng 5 năm 2014)
 Cuộc bao vây Căn cứ biên giới Luhansk (2 – 4 Tháng 6 năm 2014)
 Vụ tấn công tên lửa Zelenopillya (11 tháng 7 năm 2014)
 Trận Shakhtarsk Raion (16 tháng 7 - 26 tháng 8 năm 2014)
 Trận Horlivka (20 tháng 7 - 6 tháng 9 năm 2014)
 Trận Ilovaisk (10 tháng 8 - 2 tháng 9 năm 2014)
 Cuộc tấn công đoàn xe tị nạn Novosvitlivka (18 tháng 8 năm 2014)
 Trận Novoazovsk (25 – 28 tháng 8 năm 2014)
 Tấn công Mariupol (4 – 8 Tháng 9 năm 2014)
 Trận sân bay Donetsk thứ hai (28 tháng 9 năm 2014 - 21 tháng 1 năm 2015)
 Trận Debaltseve (16 tháng 1 - 20 tháng 2 năm 2015)
 Bất hòa Shyrokyne (10 tháng 2 - 3 tháng 7 năm 2015)
 Trận Marinka (3 tháng 6 năm 2015)
 Trận Svitlodarsk (18 – 23 tháng 12 năm 2016)
 Trận Avdiivka (29 tháng 1 - 4 tháng 2 năm 2017)

Tham khảo

Donbas


title: Ixala desperaria

text:
Ixala desperaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Ixala


title: Carolina Sanchez

text:
Julia Carolina Sánchez Rangel, còn được biết đến với tên La Chama (sinh ngày 19 tháng 9 năm 1971), là nhà báo, người dẫn chương trình, nữ doanh nhân người Venezuela gốc Costa Rica. Cô được biết đến là người làm chương trình trên Kênh 11 của Repretel.

Tiểu sử
Năm 1981, Sánchez rời quê hương Mar Cụm, Venezuela để theo đuổi nghề báo và kết hôn với doanh nhân người Colombia tên Carlos Rodríguez, sau đó ly dị dho ngoại tình. Cô lấy bằng báo chí từ trường Đại học Công giáo Andrés Bello ở Caracas và làm trợ lý sản xuất cho công ty quảng cáo, làm người dẫn chương trình thể thao trên đài phát thanh truyền hình, làm biên tập viên cho tạp chí giải trí, và làm phóng viên cho tờ báo El Siglo. Cô tốt nghiệp trường Đại học Costa Rica, lấy bằng thạc sĩ. Năm 2009, Sánchez tham gia Kênh 11 của đài Repretel. Ngày 15 tháng 4 năm 2014, Sánchez thông báo sẽ thôi làm chương trình mang tên Las Historyias trên  Kênh 11 và chính thức thôi việc sau đúng một tháng.

Ngày 2 tháng 1 năm 2013, khi đang đi du thuyền ở biển Caribbean, cô gặp Fernando Altmann, người đã theo dõi Sánchez trong nhân vật "La Chama" trên Kênh 11. Ngày 24 tháng 9 năm 2015, Sánchez kết hôn với Altmann sau gần ba năm làm bạn gái.

Trích dẫn

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1971


title: Onthophagus ragazzii

text:
Onthophagus ragazzii là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

R


title: Lâu đài Beckov

text:
Lâu đài Beckov (tiếng Slovakia: Beckovský hrad) là một tàn tích lâu đài được phục dựng lại, tọa lạc trên một vách đá dốc, cao 60 mét phía trên làng Beckov, vùng Trenčín, Slovakia. Ngày 26 tháng 9 năm 1963, lâu đài này được ghi danh vào Danh sách Di tích Trung ương. Năm 1970, theo Nghị quyết của Chính phủ SSR, lâu đài được công nhận là di tích văn hóa quốc gia.

Lịch sử
Theo các phát hiện khảo cổ học, lâu đài Beckov có niên đại từ đầu thế kỷ 12. Vào nửa sau thế kỷ 14, lâu đài thuộc sở hữu của gia đình Stibor, người gốc Ba Lan, họ là một trong những gia tộc quyền lực nhất ở Hungary.

Vào giữa thế kỷ 16, lâu đài này được củng cố để chống Thổ Nhĩ Kỳ bằng việc xây dựng một tháp súng thần công ở sân dưới và nâng cao các bức tường bọc quanh lâu đài. Vào thời điểm đó, lâu đài Beckov thuộc sở hữu của gia đình Bánffy. Theo thời gian, lâu đài dần xuống cấp. Do một trận hỏa hoạn xảy ra trong lâu đài vào năm 1727, phần lớn tòa nhà bị phá hủy và kể từ đó lâu đài bị bỏ hoang.

Nghĩa trang Do Thái
Trên đường vào lâu đài Beckov có một nghĩa trang Do Thái với hơn 100 bia mộ. Các bia mộ cổ nhất có niên đại trong khoảng thời gian 1739 - 1749. Hầu hết các bia mộ này có niên đại vào giữa thế kỷ 19. Nghĩa trang nằm trong danh sách các di tích văn hóa của Slovakia từ năm 1991.

Tham khảo

Công trình xây dựng Slovakia
Lâu đài Slovakia


title: Heo Sol-ji

text:
Heo Sol-ji (Hangul: 허솔지, Hanja: 許率智, Hán-Việt: Hứa Suất Trí, sinh ngày 10 tháng 1 năm 1989), thường được biết đến với nghệ danh Solji, là một nữ ca sĩ Hàn Quốc. Cô là nhóm trưởng và giọng ca chính của nhóm nhạc nữ EXID thuộc BANANA Culture. Ban đầu cô ra mắt với tư cách là một trong hai thành viên của nhóm nhạc ballad 2NB.

Trước khi trở thành thành viên của EXID, cô từng là người huấn luyện thanh nhạc cho nhóm.

Tiểu sử
Solji sinh ngày 10 tháng 1 năm 1989 tại Quận Gwanak, thành phố đặc biệt Seoul, Hàn Quốc.

Sự nghiệp

2006-2012: 2NB và sự nghiệp solo

Năm 2006, Solji ra mắt với tư cách là một trong hai thành viên của nhóm nhạc ballad 2NB.

Năm 2008, Solji lần lượt phát hành các mini-album Challenge, In Jongno, Like the First Feeling và đĩa đơn "The Day I Loved" với tư cách là ca sĩ solo. Tháng 5 năm 2008, cô thể hiện bài hát "Love Shake", nhạc phim của bộ phim truyền hình Love and Law.

Từ năm 2009 đến năm 2012, Solji hợp tác với nhiều nghệ sĩ như Singun, Hyesung, Ah-in, PK Heman và Heo In-chang. Đầu năm 2012, Solji ngừng hoạt động với 2NB.

2012-nay: EXID, Dasoni và hoạt động cá nhân

Không lâu sau khi EXID ra mắt vào tháng 2 năm 2012, các thành viên Dami, Yuji và Haeryeong được thông báo là đã rời nhóm, đồng thời Solji và Seo Hyerin được bổ sung vào đội hình. Trước đó cô đóng vai trò là người huấn luyện thanh nhạc của nhóm.

Tháng 2 năm 2013, Solji và thành viên cùng nhóm Hani tham gia nhóm nhỏ đầu tiên của EXID với tên gọi Dasoni. Nhóm phát hành đĩa đơn đầu tay "Goodbye" vào ngày 15 tháng 2.

Tháng 2 năm 2015, Solji trở thành quán quân đầu tiên của chương trình truyền hình King of Mask Singer. Tháng 5 năm 2015, cô góp mặt trong bài hát "Shouldn't Have Treated You Well" của nhóm nhạc nam Welldone Potato. Tháng 8 năm 2015, Solji tham gia thu âm bài hát "One Dream One Korea" cho chiến dịch cùng tên và sau đó cũng xuất hiện trong video âm nhạc của bài hát được phát hành vào ngày 18 tháng 9. Tháng 12 năm 2015, cô song ca với Yoo Jae-hwan trong bài hát "Today".

Ngày 8 tháng 2 năm 2016, Solji xuất hiện trong tập thử nghiệm dịp Tết Nguyên đán của chương trình Duet Song Festival cùng người bạn diễn là giảng viên thanh nhạc Doo Jin-soo và giành chiến thắng trong tập này. Sau đó, cặp đôi còn tiếp tục chiến thắng trong 2 tập chính thức kế tiếp của chương trình. Với những thành công liên tiếp trên các chương trình thi hát, đặc biệt là các chương trình thử nghiệm diễn ra vào dịp Tết, Solji được giới truyền thông Hàn Quốc ưu ái gọi là "Nữ hoàng show âm nhạc giải trí" và "Nữ hoàng của các chương trình năm mới".

Chiều tối ngày 20 tháng 12 năm 2016, công ty quản lý Banana Culture Entertainment thông báo EXID sẽ tạm thời hoạt động dưới đội hình 4 người do Solji được chẩn đoán mắc bệnh cường tuyến giáp trạng

Ngày 12 tháng 8 năm 2017 Solji đã xuất hiện ở "EXID Asia Tour tại Seoul 2017"..

Ngày 7 tháng 11 năm 2017 Mini Alibum Full Moon của EXID được phát hành,Solji cũng tham gia thu âm và chụp hình nhưng không tham gia quảng bá.

Đánh giá - Nhận xét
Về khả năng ca hát của mình, Solji luôn được công nhận và đánh giá cao. Dù hoạt động một thời gian dài như là một thần tượng, song có thể nói rằng giọng hát của cô ấy "đã vượt xa những tiêu chuẩn về ca hát của một thần tượng". Trên thực tế, trước khi ra mắt như một thần tượng, Solji đã là một giảng viên thanh nhạc và thường xuyên thu các bản hát mẫu cho một số ca sĩ khác, vì vậy việc giọng hát của cô được đón nhận và đánh giá cao cũng là điều khá dễ hiểu.

Giọng hát của Solji đã có một sự thay đổi so với thời kì hoạt động với nhóm nhạc ballad 2NB, đặc biệt trong các ca khúc của EXID, Solji đã xử lý lại cách hát của mình giúp các bài hát nghe được mới mẻ hơn và phù hợp với thị hiếu giới trẻ cũng như dòng nhạc mà các nhóm nhạc thần tượng theo đuổi.

Chất giọng Solji được nhận xét là đầy nội lực bất kể quãng trầm, trung và cao. Chúng được xử lý dựa trên phương pháp cảm âm chuẩn của cô. Đặc biệt, điểm mạnh lớn nhất của Solji là duy trì sự ổn định ở dải cao, và hầu hết các bài hát của EXID đều yêu cầu quãng cao khoảng 3 quãng tám (E5) ~ F♯ (F♯5) ~ (G5).  Solji thể hiện mình là một giọng ca tuyệt vời ở chỗ cô duy trì được sự ổn định đáng kể trong khoảng từ 3 quãng tám ♯ (D♯5) đến 3 quãng tám sol (G5) .

Ngoài ra, cô cũng có ưu điểm là có khả năng truyền tải cảm xúc vào các câu hát của mình, cũng như chất giọng có âm sắc cổ điển, chuẩn mực, trưởng thành nhưng mặt khác lại mang một màu sắc riêng và độc đáo, nổi bật với chất khàn đặc trưng. Vì có một chất giọng đẹp bẩm sinh và kĩ thuật thanh nhạc tốt nên hầu hết các ca khúc đều được Solji thể hiện hoàn chinh, đặc biệt ấn tượng với các ca khúc ballad.

Về khả năng nhảy của mình, tự Solji cũng đánh giá không cao vì xuất thân không từ một ca sĩ thần tượng. Mặc dù vây, bằng nhiều nỗ lực, nên cô đã có nhiều cải thiện và được nhận xét là nhảy khá.

Danh sách bài hát

Mini-album

Bài hát

Danh sách phim

Chương trình truyền hình

Chú thích

Liên kết ngoài

Thành viên của EXID
Sinh năm 1989
Nhân vật còn sống
Ca sĩ K-pop
Ca sĩ tiếng Triều Tiên
Nữ thần tượng Hàn Quốc
Nữ ca sĩ Hàn Quốc thế kỷ 21


title: Fukai Masaki

text:
Masaki Fukai (sinh ngày 13 tháng 9 năm 1980) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Masaki Fukai đã từng chơi cho Kashima Antlers, Albirex Niigata, Nagoya Grampus, JEF United Chiba, V-Varen Nagasaki và SC Sagamihara.

Tham khảo

Sinh năm 1980
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Cầu thủ bóng đá Albirex Niigata
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ bóng đá J1 League
Cầu thủ bóng đá J2 League
Cầu thủ bóng đá J3 League
Cầu thủ bóng đá JEF United Chiba
Cầu thủ bóng đá Kashima Antlers
Cầu thủ bóng đá Nagoya Grampus
Cầu thủ bóng đá SC Sagamihara
Cầu thủ bóng đá V-Varen Nagasaki
Nhân vật bóng đá Yamanashi


title: Abdelkabir El Ouadi

text:
Abdelkabir El Ouadi (sinh ngày 20 tháng 2 năm 1993) là một cầu thủ bóng đá người Maroc, thi đấu ở vị trí tiền vệ chạy cánh cho Raja Casablanca.

Sự nghiệp quốc tế
Vào tháng 1 năm 2014, huấn luyện viên Hassan Benabicha, triệu tập anh vào đội hình Maroc tham dự Giải vô địch bóng đá châu Phi 2014. Anh giúp đội bóng đứng đầu bảng B sau trận hòa với Burkina Faso và Zimbabwe và đánh bại Uganda. Đội bóng bị loại ở tứ kết sau thất bại trước Nigeria.

Tham khảo

Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Maroc
Cầu thủ bóng đá Moroccan people
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Phi
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Phi 2014
Sinh năm 1993
Cầu thủ bóng đá Raja Casablanca
Người Maroc


title: Szkody

text:
Szkody  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Biała Piska, thuộc huyện Piski, Warmińsko-Mazurskie, ở miền bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  về phía tây nam của Biała Piska,  về phía đông Pisz và  về phía đông của thủ đô khu vực Olsztyn.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức (Đông Phổ).

Ngôi làng có dân số 160.

Tham khảo