title: Bối cảnh của Nội chiến Tây Ban Nha

text:
Mầm mống của cuộc Nội chiến Tây Ban Nha bắt nguồn từ cuối thế kỷ 19, khi các địa chủ lớn, gọi là latifundios, nắm giữ hầu hết quyền lực trong một thể chế quyền lực tập trung dựa trên đất đai. Quyền lực của họ bị thách thức bởi các ngành công thương nghiệp, nhưng bất thành. Vào năm 1868, các cuộc nổi dậy của quần chúng đã lật đổ Nữ hoàng Isabel II của Vương tộc Bourbon. Năm 1873, người kế nhiệm Isabel, Vua Amadeo I của Vương tộc Savoia, thoái vị do áp lực chính trị ngày càng gia tăng, và Đệ Nhất Cộng hòa Tây Ban Nha được thành lập. Sau khi Vương tộc Bourbon được khôi phục vào tháng 12 năm 1874, những người theo phong trào Carlos (Carlismo) và những người theo chủ nghĩa vô trị nổi lên đối lập với chế độ quân chủ. Alejandro Lerroux đã góp phần đẩy chủ nghĩa cộng hòa lên cao trào ở Catalonia, nơi tình hình đói nghèo đặc biệt nghiêm trọng. Sự bất mãn với chế độ quân dịch và quân đội ngày càng gia tăng, lên đến đỉnh điểm là Tuần lễ bi thảm ở Barcelona vào năm 1909. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, giai cấp công nhân, giai cấp công nghiệp và lực lượng quân đội hợp sức với hy vọng lật đổ chính quyền trung ương, nhưng bất thành. Nỗi sợ hãi về chủ nghĩa cộng sản ngày càng lớn. Năm 1923, một cuộc đảo chính quân sự đưa Miguel Primo de Rivera lên nắm quyền, người đã cai trị Tây Ban Nha như một chế độ độc tài quân sự. Sự ủng hộ đối với chế độ của Miguel Primo de Rivera giảm dần và ông từ chức vào tháng 1 năm 1930. Chế độ quân chủ có rất ít sự ủng hộ ở các thành phố lớn, và Vua Alfonso XIII thoái vị. Đệ Nhị Cộng hòa Tây Ban Nha được thành lập, quyền lực của chính quyền này sẽ tiếp tục duy trì cho đến đỉnh điểm của cuộc Nội chiến Tây Ban Nha. Những người theo chủ nghĩa quân chủ tiếp tục chống lại nền Cộng hòa.

Ủy ban cách mạng do Niceto Alcalá-Zamora đứng đầu trở thành chính phủ lâm thời, với Zamora là Tổng thống và nguyên thủ quốc gia. Nền cộng hòa nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ tất cả các thành phần xã hội; trong cuộc bầu cử tháng 6 năm 1931, những người theo phe Cộng hòa và Xã hội chủ nghĩa giành thắng lợi áp đảo. Khi cuộc Đại khủng hoảng diễn ra, chính phủ cố gắng hỗ trợ vùng nông thôn Tây Ban Nha bằng cách thiết lập ngày làm việc tám tiếng và trao đất cho nông dân. Cải cách ruộng đất và điều kiện lao động vẫn là những vấn đề quan trọng trong suốt quãng thời gian tồn tại của nước Cộng hòa. Chủ nghĩa phát xít vẫn là một mối đe dọa, được hỗ trợ bởi những cải cách gây tranh cãi đối với quân đội. Vào tháng 12, một hiến pháp mới theo chủ nghĩa cải cách, tự do và dân chủ được công bố. Bản hiến pháp mới đã thế tục hóa chính phủ, và điều này cùng với việc chậm phản ứng trước làn sóng bạo lực chống giáo sĩ đã khiến những người Công giáo tận tụy trở nên vỡ mộng với chính phủ liên minh đương nhiệm. Vào tháng 10 năm 1931, Manuel Azaña trở thành Thủ tướng của một chính phủ thiểu số. Phe cánh hữu giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 1933 sau cuộc nổi dậy thất bại của Tướng José Sanjurjo vào tháng 8 năm 1932, người sau này sẽ dẫn đầu một cuộc đảo chính châm ngòi cho cuộc nội chiến.

Các sự kiện trong khoảng thời gian sau tháng 11 năm 1933, được gọi là "hai năm đen tối", dường như làm cho một cuộc nội chiến dễ xảy ra hơn. Alejandro Lerroux của Đảng Cộng hòa Cấp tiến (Partido Republicano Radical, viết tắt là RRP trong tiếng Anh) thành lập một chính phủ với sự hỗ trợ của Liên đoàn Quyền tự trị Tây Ban Nha (Confederación Española de Derechas Autónomas, CEDA) và đảo ngược lại tất cả những thay đổi lớn của chính phủ trước đó, cũng như ân xá cho José Sanjurjo, người đã âm mưu một cuộc đảo chính bất thành vào năm 1932. Một số người theo chủ nghĩa quân chủ đã tham gia tổ chức phát xít Falange Española để đạt được mục đích của mình. Bạo lực công khai diễn ra trên đường phố của các đô thị Tây Ban Nha và giao tranh tiếp tục gia tăng cho đến khi cuộc nội chiến bùng nổ, phản ánh một xu hướng biến động cấp tiến thay vì hướng tới các biện pháp dân chủ ôn hòa như một giải pháp cho các vấn đề của Tây Ban Nha. Trong những tháng cuối năm 1934, hai cuộc sụp đổ chính phủ đã đưa các thành viên của CEDA vào nội các, khiến chính phủ trở nên thiên hữu hơn. Thu nhập của nông dân bị giảm một nửa, quân đội thanh trừng các thành viên Cộng hòa và cải tổ. Một Mặt trận Nhân dân được thành lập và giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 1936. Azaña lãnh đạo một chính phủ thiểu số yếu, nhưng sớm thay thế Zamora làm Tổng thống vào tháng Tư. Thủ tướng Casares phớt lờ những cảnh báo về một âm mưu quân sự liên quan đến một số tướng lĩnh, những người cho rằng cần phải thay đổi chính phủ nếu muốn ngăn chặn được sự tan rã của Tây Ban Nha. Những người này tổ chức một cuộc đảo chính quân sự vào tháng 7, khởi đầu cho cuộc Nội chiến Tây Ban Nha.

Chế độ quân chủ lập hiến

Thế kỷ 19

Thế kỷ 19 là một thời kỳ đầy biến động đối với Tây Ban Nha. Những người ủng hộ cải cách chính phủ tranh giành quyền lực chính trị với những người bảo thủ có ý định ngăn cản việc thực hiện những cải cách này. Theo truyền thống bắt đầu từ Hiến pháp Tây Ban Nha năm 1812, nhiều người theo chủ nghĩa tự do tìm cách cắt giảm quyền lực của chế độ quân chủ Tây Ban Nha, cũng như thiết lập một quốc gia dân tộc theo hệ tư tưởng và triết lý của họ. Các cuộc cải cách năm 1812 chỉ tồn tại trong thời gian ngắn, gần như ngay lập tức bị Vua Fernando VII đảo ngược khi ông giải tán hiến pháp nói trên. Điều này đã đặt dấu chấm hết cho chính quyền Trienio Liberal. Mười hai cuộc đảo chính thành công được thực hiện trong khoảng thời gian 60 năm từ 1814 đến 1874. Đã có một số nỗ lực điều chỉnh hệ thống chính trị sao cho phù hợp với thực tế xã hội. Cho đến những năm 1850, nền kinh tế Tây Ban Nha chủ yếu dựa vào nông nghiệp. Có rất ít sự phát triển của một giai cấp công thương nghiệp tư sản. Thể chế quyền lực tập trung dựa trên đất đai vẫn còn mạnh mẽ; một số ít người nắm giữ một lượng đất đai lớn cũng như tất cả các vị trí quan trọng trong chính phủ. Quyền lực của các điạ chủ đã bị thách thức bởi các lĩnh vực công thương nghiệp, nhưng phần lớn đều không thành công. Ngoài những thay đổi về chế độ và hệ thống cấp bậc, trong suốt nửa thế kỷ, Tây Ban Nha đã chứng kiến một loạt các cuộc nội chiến được gọi là Chiến tranh Carlos (Guerras carlistas). Trong khoảng thời gian này, một phong trào chính trị cánh hữu được gọi là phong trào Carlos (Carlismo) nổi lên, đấu tranh để thiết lập một chế độ quân chủ dưới một nhánh khác của Vương tộc Bourbon. Năm 1868, các cuộc nổi dậy quần chúng đã lật đổ Nữ hoàng Isabel II của Vương tộc Bourbon. Hai yếu tố khác nhau dẫn đến cuộc nổi dậy: một loạt các cuộc bạo động ở khu vực thành thị, và một phong trào tự do trong tầng lớp trung lưu và quân đội (do Tướng Jean-Primm lãnh đạo), những người lo ngại về chủ nghĩa bảo thủ cực đoan của chế độ quân chủ. Năm 1873, người kế nhiệm Isabel, Vua Amadeo I của Vương tộc Savoia, thoái vị do áp lực chính trị ngày càng tăng, và Đệ Nhất Cộng hòa Tây Ban Nha được thành lập. Tuy nhiên, những người trí thức đứng sau nền Cộng hòa đã bất lực trong việc ngăn chặn tình hình trở nên hỗn loạn. Các cuộc nổi dậy bị quân đội đàn áp. Chế độ quân chủ cũ quay trở lại với sự phục hồi của Vương tộc Bourbon vào tháng 12 năm 1874, trong bối cảnh cải cách được coi là ít quan trọng hơn so với hòa bình và ổn định. Bất chấp việc áp dụng chế độ phổ thông đầu phiếu cho nam giới vào năm 1890, các cuộc bầu cử được kiểm soát bởi các thủ lĩnh chính trị địa phương (caciques).

Các thành phần truyền thống nhất của nền chính trị đã cố gắng ngăn cản các cải cách tự do và duy trì chế độ quân chủ phụ hệ một cách có hệ thống. Những người theo chủ nghĩa Carlos (Carlismo) - những người ủng hộ Carlos de Borbón và hậu duệ - chiến đấu để thúc đẩy truyền thống Tây Ban Nha và Công giáo chống lại chủ nghĩa tự do của các chính phủ Tây Ban Nha kế tiếp. Những người theo chủ nghĩa Carlos cố gắng khôi phục các quyền tự do lịch sử và quyền tự trị của Xứ Basque và Catalunya theo luật lệ Fuero. Đôi khi họ liên minh với những người theo chủ nghĩa dân tộc (tách biệt với phe Quốc gia trong cuộc nội chiến), kể cả trong các cuộc Chiến tranh Carlos.

Chủ nghĩa vô trị thường xuyên trở nên phổ biến trong tầng lớp lao động, và ở Tây Ban Nha mạnh hơn nhiều so với bất kỳ nơi nào khác ở châu Âu vào thời điểm đó. Tuy nhiên, những người theo chủ nghĩa vô trị thường dễ dàng bị đánh bại trong các cuộc đụng độ với quân chính phủ.

Thế kỷ 20

Năm 1897, trong bối cảnh chính phủ ngày càng sử dụng các hình thức tra tấn và số lượng các vụ bắt giữ ngày càng gia tăng, một kẻ theo chủ nghĩa vô trị người Ý đã ám sát Thủ tướng Antonio Cánovas del Castillo. Xuất khẩu từ Catalunya chịu ảnh hưởng nặng nề nhất sau khi Tây Ban Nha mất mất Cuba, thuộc địa có giá trị cuối cùng, trong cuộc Chiến tranh Tây Ban Nha–Mỹ năm 1898; đã có xuất hiện các hành động khủng bố và động thái của những agent provocateur (người khiêu khích) ở Barcelona. Trong hai thập kỷ đầu của thế kỷ 20, giai cấp công nhân đã phát triển về số lượng. Ngày càng có nhiều sự bất bình ở xứ Basque và Catalunya, nơi tập trung phần lớn ngành công nghiệp của Tây Ban Nha. Họ tin rằng chính phủ có xu hướng trọng nông và do đó không đại diện cho lợi ích của họ. Tỷ lệ mù chữ trung bình là 64%, với sự khác biệt đáng kể giữa các vùng. Mức độ nghèo đói ở một số khu vực rất cao và đã có sự di cư ồ ạt đến Tân Thế giới trong trong thập kỷ đầu tiên của thế kỷ này.

Đảng Công nhân Xã hội Tây Ban Nha (, PSOE) và công đoàn liên kết của đảng này, Unión General de Trabajadores (UGT), đã giành được sự ủng hộ từ người dân. Số thành viên của UGT tăng từ 8.000 vào năm 1908 lên 200.000 vào năm 1920. Các văn phòng chi nhánh (Casa del pueblo) của công đoàn được thành lập tại các thành phố lớn. UGT liên tục lo sợ bị thất thế trước những người theo chủ nghĩa vô trị. Tổ chức này được tôn trọng vì có tính kỷ luật trong các cuộc đình công. Tuy nhiên, tổ chức tuân theo chủ nghĩa trung dung và chống Catalunya, với chỉ 10.000 thành viên ở Barcelona vào cuối năm 1936. PSOE và UGT dựa trên một hình thức đơn giản của chủ nghĩa Marx, một hình thức cho rằng cách mạng là tất yếu và được đặc trưng bởi chủ nghĩa biệt lập. Khi UGT chuyển trụ sở chính từ Barcelona đến Madrid vào năm 1899, nhiều công nhân ở Catalunya đã không còn có thể tiếp cận UGT được nữa. Một số thành phần của PSOE nhận thấy cần phải hợp tác với phe Cộng hòa.

Năm 1912, Đảng Cải cách (Partido Reformista) được thành lập, thu hút giới trí thức. Một số nhân vật như nhà lãnh đạo của đảng, Alejandro Lerroux, đã giúp đảng thu hút sự ủng hộ rộng rãi từ tầng lớp lao động. Chủ trương chống giáo sĩ của Lerroux đã khiến ông trở thành một chính trị gia mị dân nổi tiếng ở Barcelona. Ông cho rằng Giáo hội Công giáo không thể tách rời khỏi hệ thống áp bức mà người dân đang phải chịu đựng. Đây là khoảng thời gian mà chủ nghĩa cộng hòa trở nên phổ biên trong dân chúng.

Quân đội muốn tránh sự tan rã của nhà nước và ngày càng hướng sự tập trung vào trong nước sau khi để mất lãnh thổ Cuba. Chủ nghĩa dân tộc khu vực, vốn được coi là chủ nghĩa ly khai, không được hoan nghênh. Năm 1905, quân đội đột kích trụ sở của hai tờ tạp chí châm biếm ở Catalunya, được cho là đang chống phá chính quyền. Để xoa dịu quân đội, chính phủ đã cấm các bình luận tiêu cực về quân đội hoặc nhà nước Tây Ban Nha trên báo chí. Với sự bùng nổ của Chiến tranh Rif ở Maroc vào năm 1909, sự bất mãn đối với quân đội và chế độ quân dịch bắt buộc cũng tăng theo. Việc Lerroux tán thành các mục tiêu của quân đội đã khiến ông đánh mất đi sự ủng hộ của quần chúng. Tất cả lên đến đỉnh điểm vào Tuần lễ bi thảm () ở Barcelona năm 1909, khi các nhóm giai cấp công nhân nổi dậy phản đối yêu cầu nhập ngũ. 48 nhà thờ và các cơ sở tương tự đã bị thiêu rụi trong các cuộc tấn công chống giáo sĩ. Quân đội cuối cùng đã dập tắt cuộc bạo động; 1.725 thành viên của các nhóm như vậy đã bị đưa ra xét xử, với 5 người bị kết án tử hình. Những sự kiện này đã dẫn đến sự thành lập của Liên đoàn Lao động Quốc gia (, CNT), một tổ chức công đoàn do những người theo chủ nghĩa vô trị kiểm soát, với cam kết đi theo chủ nghĩa công đoàn vô trị. Đến năm 1923, CNT đã có hơn 1 triệu thành viên.

Trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, xuất khẩu gia tăng dẫn đến sự bùng nổ của ngành công nghiệp, trong khi mức sống giảm ở các khu vực công nghiệp, đặc biệt là ở Catalunya và xứ Basque. Lạm phát ở mức cao. Khu vực công nghiệp không hài lòng trước sự quản lý của chính quyền trung ương nông nghiệp. Cùng với những lo ngại về hệ thống thăng tiến lỗi thời và tham nhũng chính trị, cuộc chiến ở Maroc đã gây ra sự chia rẽ trong quân đội. Chủ nghĩa tái sinh trở nên phổ biến, giai cấp công nhân, giai cấp công nghiệp và quân đội đoàn kết hợp sức với hy vọng lật đổ chính quyền trung ương tham nhũng. Tuy nhiên, những hy vọng này đã bị tiêu tan vào năm 1917 và 1918, khi các đảng phái chính trị khác nhau đại diện cho các nhóm này lần lượt bị chính quyền trung ương xoa dịu hoặc đàn áp. Các nhà công nghiệp cuối cùng đã ủng hộ chính phủ như một cách để khôi phục trật tự. Sau khi Đệ Tam Quốc tế được thành lập vào năm 1919, nỗi sợ hãi về chủ nghĩa cộng sản ở Tây Ban Nha ngày càng lớn, và sự đàn áp bằng các biện pháp quân sự từ phía chính phủ ngày càng gia tăng. PSOE chia rẽ và nhiều thành viên thiên tả hơn đã thành lập Đảng Cộng sản Tây Ban Nha vào năm 1921. Chính phủ đã không thể đối phó với số lượng các cuộc đình công ngày càng tăng của công nhân công nghiệp ở miền bắc và nhân công nông nghiệp ở miền nam.

Miguel Primo de Rivera lên nắm quyền trong một cuộc đảo chính quân sự vào năm 1923 và cai trị Tây Ban Nha như một chế độ độc tài quân sự. Ông trao độc quyền kiểm soát công đoàn cho UGT và khởi động một chương trình công cộng toàn diện. Các công trình công cộng này cực kỳ tốn kém, đặc biệt là các đập thủy điện và đường cao tốc, khiến thâm hụt tăng gấp đôi từ năm 1925 đến năm 1929. Tình hình tài chính của Tây Ban Nha trở nên tồi tệ hơn do việc ấn định đồng peseta với bản vị vàng và đến năm 1931, peseta Tây Ban Nha đã mất gần một nửa giá trị. UGT được đưa vào chính phủ để thành lập các ban trọng tài công nghiệp, mặc dù động thái này đã bị một số người phản đối và bị các nhà lãnh đạo theo chủ nghĩa vô trị coi là chủ nghĩa cơ hội. Miguel Primo de Rivera cũng cố gắng bảo vệ liên minh quân chủ công-nông được hình thành trong chiến tranh. Không có cải cách đáng kể nào đối với hệ thống chính trị (và đặc biệt là chế độ quân chủ) được thực hiện. Điều này khiến việc thành lập một chính phủ mới trở nên khó khăn vì những vấn đề tồn tại vẫn chưa được khắc phục. Dần dần, sự ủng hộ của ông giảm dần vì cách tiếp cận cá nhân của ông đối với chính trị khiến ông phải chịu trách nhiệm cá nhân về những thất bại của chính phủ, và do sự thất vọng ngày càng tăng về sự can thiệp của ông vào các vấn đề kinh tế mà ông không hiểu. José Calvo Sotelo, Bộ trưởng Tài chính của ông, là một người đã rút lại sự ủng hộ, và de Rivera từ chức vào tháng 1 năm 1930. Có rất ít sự ủng hộ cho việc khôi phục lại hệ thống trước năm 1923, và chế độ quân chủ đã mất uy tín khi ủng hộ chính phủ quân sự. Nhà vua ra lệnh cho Dámaso Berenguer thành lập một chính phủ thay thế, nhưng chế độ độc tài dictablanda của ông không đưa ra được một giải pháp thay thế khả thi nào. Việc Berenguer được lựa chọn đã làm cho một vị tướng quan trọng khác, José Sanjurjo, không thoải mãi, vì ông tin rằng mình là lựa chọn tốt hơn. Trong cuộc bầu cử địa phương ngày 12 tháng 4 năm 1931, các đảng quân chủ có rất ít sự ủng hộ ở các thành phố lớn và nhiều người đã tụ tập trên đường phố Madrid. Vua Alfonso XIII thoái vị để ngăn chặn một cuộc "nội chiến huynh đệ tương tàn" ("fratricidal civil war"). Đệ Nhị Cộng hòa Tây Ban Nha được thành lập.

Đệ Nhị Cộng hòa Tây Ban Nha

Đệ Nhị Cộng hòa Tây Ban Nha là niềm hy vọng cho những người thuộc tầng lớp nghèo nhất trong xã hội Tây Ban Nha và đồng thời là mối đe dọa đối với những người giàu nhất, nhưng về cơ bản, nền cộng hòa nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ tất cả các thành phần xã hội. Niceto Alcalá-Zamora là thủ tướng đầu tiên của nước Cộng hòa. Các địa chủ giàu có và tầng lớp trung lưu chấp nhận nền Cộng hòa do không có sự thay thế phù hợp.

Trong cuộc bầu cử Cortes vào tháng 6 năm 1931, phe Cộng hòa và Xã hội chủ nghĩa chiếm đa số, trong đó PSOE giành được 116 ghế và Đảng Cấp tiến của Lerroux giành được 94 ghế. Lerroux trở thành Bộ trưởng Bộ Ngoại giao. Chính phủ được tạo nên bởi một liên minh Cộng hòa-Xã hội chủ nghĩa mà các thành viên có các mục tiêu khác nhau. Một số thành viên bảo thủ hơn tin rằng chỉ cần bỏ chế độ quân chủ là đủ, nhưng một số người theo chủ nghĩa xã hội và những thành viên thiên tả của phe Cộng hòa yêu cầu những cải cách rộng rãi hơn.

Tình hình tài chính của nhà nước rất tệ. Những người ủng hộ chế độ độc tài cố gắng ngăn chặn tiến trình cải cách nền kinh tế. Với Sự sụp đổ của Phố Wall và cuộc Đại khủng hoảng, việc tái phân phối của cải do chính phủ mới hỗ trợ dường như là một mối đe dọa đối với những người giàu có nhất. Chính phủ cố gắng giải quyết tình trạng nghèo đói nghiêm trọng ở các vùng nông thôn bằng cách thiết lập ngày làm việc tám tiếng và bảo đảm ruộng đất cho những người làm nông nghiệp. Các địa chủ phàn nàn. Hiệu quả của các cải cách phụ thuộc vào năng lực quản trị của chính quyền địa phương, vốn thường không tốt. Quân đội cần được cải tổ và cải cách giáo dục là một vấn đề khác mà nền Cộng hòa phải đối mặt. Mối quan hệ giữa chính quyền trung ương với xứ Basque và Catalunya cũng cần phải được xác định.

Sự phản đối được dẫn đầu bởi ba nhóm. Nhóm đầu tiên bao gồm các phong trào Công giáo như Asociación Católica de Propagandistas, vốn có ảnh hưởng đối với cơ quan tư pháp và báo chí. Các địa chủ nông thôn cho rằng nền Cộng hòa là vô thần và cộng sản. Nhóm thứ hai bao gồm các tổ chức ủng hộ chế độ quân chủ, chẳng hạn như Renovación Española và những người theo chủ nghĩa Carlos, những người muốn thấy nền Cộng hòa mới bị lật đổ trong một cuộc nổi dậy bạo lực. Nhóm thứ ba là các tổ chức phát xít, trong số đó có những người ủng hộ con trai của nhà độc tài, José Antonio Primo de Rivera. Primo de Rivera là nhà lãnh đạo quan trọng nhất của chủ nghĩa phát xít ở Tây Ban Nha. Báo chí thường đăng bài về âm mưu từ nước ngoài của người Do Thái - Hội Tam Điểm - Bolshevik. Các thành viên CNT sẵn sàng hợp tác với nền Cộng hòa buộc phải rút lui và tổ chức này tiếp tục chống đối chính phủ. Lực lượng Vệ binh Dân sự (), được thành lập năm 1844, chịu trách nhiệm trấn áp các cuộc nổi dậy và bị coi là tàn nhẫn. Bạo lực, bao gồm cả ở Castilblanco vào tháng 12 năm 1931, là phổ biến.

Vào ngày 11 tháng 5 năm 1931, xuất hiện tin đồn rằng một tài xế taxi bị giết bởi những người theo chủ nghĩa quân chủ. Điều này làm dấy lên một làn sóng bạo lực chống giáo sĩ khắp vùng đô thị phía tây nam Tây Ban Nha. Một đám đông giận dữ đã tấn công và đốt tòa soạn của tờ ABC. Sự miễn cưỡng của chính phủ trong việc tuyên bố thiết quân luật và bình luận của Azaña rằng ông "thà đốt tất cả các nhà thờ ở Tây Ban Nha còn hơn làm tổn thương một Đảng viên Cộng hòa" khiến nhiều người Công giáo tin rằng nền Cộng hòa đang cố gắng truy tố Kitô giáo. Ngày hôm sau, Nhà thờ Dòng Tên ở Calle de La Flor cũng bị thiêu rụi. Một số nhà thờ và tu viện khác cũng bị cháy. Trong những ngày tiếp theo, khoảng hàng trăm nhà thờ đã bị đốt cháy trên khắp Tây Ban Nha. Chính phủ đổ lỗi cho những người theo chủ nghĩa quân chủ đã châm ngòi cho cuộc bạo loạn và đóng cửa tờ báo ABC và El Debate.

Các đảng phái đối lập với chính phủ lâm thời của Alcalá-Zamora đã giành được sự ủng hộ của nhà thờ và quân đội. Người đứng đầu nhà thờ ở Tây Ban Nha, Hồng y Pedro Segura, đặc biệt lên tiếng phản đối. Cho đến thế kỷ 20, Giáo hội Công giáo đã chứng tỏ là một phần thiết yếu đặc trưng của Tây Ban Nha, bất chấp những vấn đề nội bộ. Segura bị trục xuất khỏi Tây Ban Nha vào tháng 6 năm 1931. Điều này đã gây ra một làn sóng phản đối kịch liệt từ cánh hữu Công giáo. Quân đội phản đối việc tái tổ chức, bao gồm cả việc tăng cường quyền tự trị địa phương, và những cải cách nhằm nâng cao hiệu quả được coi là một cuộc tấn công trực tiếp. Nhiều sĩ quan nghỉ hưu và 1000 sĩ quan đã được xem xét thăng chức, trong đó có Francisco Franco, người từng là giám đốc Học viện Quân sự Tổng hợp ở Zaragoza, một học viện bị đóng cửa bởi Manuel Azaña.

Hiến pháp năm 1931

Vào tháng 10 năm 1931, Thủ tướng Công giáo bảo thủ của Cộng hòa Alcalá-Zamora và Bộ trưởng Bộ Nội vụ Miguel Maura từ chức khỏi chính phủ lâm thời khi các điều khoản 26 và 27 gây tranh cãi của hiến pháp được thông qua, theo đó kiểm soát chặt chẽ tài sản của nhà thờ và cấm các dòng tu tôn giáo tham gia vào hoạt động giáo dục. Trong một buổi tranh luận vào đêm 13 tháng 10, một đêm mà Alcalá-Zamora coi là đêm buồn nhất trong cuộc đời mình, ông tuyên bố rằng Tây Ban Nha "không còn là một quốc gia Công giáo", và mặc dù ở một mức độ nào đó, điều là chính xác, đó là một tuyên bố không khôn ngoan về mặt chính trị. Manuel Azaña trở thành Thủ tướng lâm thời mới. Mong muốn có được vị trí này, Lerroux và Đảng Cấp tiến chuyển sang phe đối lập, khiến Azaña phải phụ thuộc vào sự ủng hộ của phe xã hội chủ nghĩa. Những người theo chủ nghĩa xã hội, vốn ủng hộ cải cách, phản đối tình trạng trì trệ. Những cải cách đã được thực hiện giúp chuyển đổi quyền sở hữu đất đai. Các điều kiện cho người lao động vẫn còn nghèo nàn; các cải cách chưa được thực thi. Các địa chủ nông thôn tuyên chiến với chính phủ bằng cách từ chối canh tác. Trong khi đó, một số cuộc đình công nông nghiệp đã bị chính quyền dập tắt. Các cuộc cải cách, bao gồm cả nỗ lực không thành công nhằm chia tách các tài sản lớn, đã không cải thiện được đáng kể tình hình của lao động nông thôn. Vào cuối năm 1931, Vua Alfonso, khi đang sống lưu vong, đã ngừng nỗ lực ngăn chặn một cuộc nổi dậy vũ trang của những người theo chủ nghĩa quân chủ ở Tây Ban Nha. Ông bị xét xử và kết án tù chung thân vắng mặt.

Một hiến pháp mới được thông qua vào ngày 9 tháng 12 năm 1931. Bản dự thảo đầu tiên do Ángel Ossorio y Gallardo và những người khác chuẩn bị đã bị từ chối, và một văn bản táo bạo hơn, tạo ra một "nền cộng hòa dân chủ của mọi tầng lớp công nhân" đã được ban hành. Bản hiến pháp chất chứa những ngôn từ xúc động và bao gồm nhiều đoạn gây tranh cãi, trong đó có mục đích kiềm chế Giáo hội Công giáo. Với bản chất cải cách, tự do và dân chủ, hiến pháp đã được liên minh Cộng hòa-Xã hội chủ nghĩa hoan nghênh. Tuy nhiên, đây là điều đáng báo động với các địa chủ, các nhà công nghiệp, các nhà thờ có tổ chức và các quan chức quân đội. Tại thời điểm này, một khi hội đồng lập hiến đã hoàn thành nhiệm vụ thông qua hiến pháp mới, lẽ ra phải sắp xếp cho các cuộc bầu cử quốc hội thường kỳ và hoãn lại. Tuy nhiên, lo ngại sự phản đối, Đảng Cấp tiến và phe Xã hội chủ nghĩa đã hoãn các cuộc bầu cử thường kỳ, do đó kéo dài thời gian cầm quyền thêm hai năm. Bằng cách này, chính phủ Cộng hòa lâm thời của Manuel Azaña đã khởi xướng nhiều cải cách mà theo quan điểm của họ sẽ hiện đại hóa đất nước.

Hiến pháp mới đã loại bỏ bất kỳ quyền lợi đặc biệt nào mà Giáo hội Công giáo nắm giữ, vì Chính phủ lâm thời tin rằng cần phải phá vỡ sự kiểm soát của Giáo hội đối với các vấn đề của Tây Ban Nha. Hiến pháp tuyên bố quyền tự do tôn giáo và sự tách biệt hoàn toàn giữa Giáo hội và Chính phủ. Các trường Công giáo vẫn tiếp tục hoạt động, nhưng nằm ngoài hệ thống công lập; năm 1933 luật mới cấm tất cả các tu sĩ giảng dạy. Nhà nước quy định việc sử dụng tài sản và đầu tư của nhà thờ, quy định việc thu hồi và kiểm soát việc sử dụng tài sản mà nhà thờ có được trong các chế độ độc tài trước đây, và cấm Dòng Tên do Vatican kiểm soát. Các điều 26 và 27 gây tranh cãi của hiến pháp kiểm soát chặt chẽ tài sản của Giáo hội và cấm các dòng tu tham gia vào hoạt động giáo dục. Những người ủng hộ nhà thờ và ngay cả Jose Ortega y Gasset, một người theo chủ nghĩa tự do ủng hộ cho việc tách biệt Nhà thờ và Chính phủ, cảm thấy các điều khoản đã đi quá xa. Một số điều khác hợp pháp hóa ly hôn và khởi xướng cải cách nông nghiệp cũng gây tranh cãi không kém, và vào ngày 13 tháng 10 năm 1931, Gil Robles, phát ngôn viên chính của cánh hữu nghị viện, đã kêu gọi Công giáo Tây Ban Nha đứng lên chống lại nền Cộng hòa. Nhà bình luận Stanley Payne cho rằng "nền Cộng hòa với tư cách là một chế độ hiến pháp dân chủ đã bị diệt vong ngay từ đầu", bởi vì phe cánh tả coi bất kỳ sự điều chỉnh nào đối với các khía cạnh chống nhà thờ của hiến pháp là hoàn toàn không thể chấp nhận được.

Những hạn chế về việc sử dụng hình tượng Cơ đốc giáo trong trường học, bệnh viện và việc rung chuông bắt đầu có hiệu lực vào tháng 1 năm 1932. Sự kiểm soát của nhà nước đối với các nghĩa trang cũng được áp đặt. Nhiều tín đồ Công giáo bình thường bắt đầu coi Chính phủ là kẻ thù do những cải cách về giáo dục và tôn giáo. Giới truyền thông lên án hành động của chính quyền là man rợ, bất công và tham nhũng.

Vào tháng 8 năm 1932, có một cuộc nổi dậy không thành công của Tướng José Sanjurjo, người đã đặc biệt kinh hoàng trước các sự kiện ở Castilblanco. Cuộc nổi dậy có mục tiêu rất mơ hồ, và nhanh chóng thất bại. Trong số các tướng lĩnh bị xét xử và đày đến các nước thuộc địa Tây Ban Nha có bốn người sau này sẽ tiếp tục chiến đấu chống lại phe Cộng hòa trong cuộc nội chiến: Francisco de Borbón y de la Torre, Công tước Seville, Martin Alonso, Ricardo Serrador Santés, và Heli Rolando de Tella y Cantos.

Chính phủ của Azaña tiếp tục tẩy chay nhà thờ. Các tu sĩ Dòng Tên đứng đầu một số trường học tốt nhất đã bị cấm và bị tịch thu tất cả tài sản. Quân đội bị cắt giảm. Đất đai bị trưng thu. Quyền tự trị được trao cho Catalunya, với một quốc hội địa phương và một tổng thống riêng. Vào tháng 11 năm 1932, Miguel de Unamuno, một trong những trí thức Tây Ban Nha được kính trọng nhất, hiệu trưởng Đại học Salamanca, và bản thân là đảng viên Cộng hòa, công khai lên tiếng phản đối. Trong một bài phát biểu vào ngày 27 tháng 11 năm 1932, tại Madrid Ateneo, ông nói: "Ngay cả Toà thẩm giáo cũng bị giới hạn bởi một số bảo đảm pháp lý. Nhưng bây giờ chúng ta có một điều tồi tệ hơn: một lực lượng cảnh sát chỉ dựa trên cảm giác hoảng sợ chung chung và những nguy cơ không tồn tại để che đậy sự vượt quá giới hạn này của điều luật." Vào tháng 6 năm 1933, Giáo hoàng Pius XI đã ban hành thông điệp Dilectissima Nobis, "Về sự đàn áp Giáo hội Tây Ban Nha", lên tiếng phản đối cuộc đàn áp Giáo hội Công giáo ở Tây Ban Nha.

Cánh tả chính trị trở nên phân tán, trong khi cánh hữu trở nên thống nhất. Phe Xã hội Chủ nghĩa tiếp tục ủng hộ Azaña nhưng đã trở nên thiên tả hơn. Gil Robles thành lập một đảng mới, Liên đoàn Quyền tự trị Tây Ban Nha (, CEDA) để tranh cử năm 1933 và ngầm chấp nhận chủ nghĩa phát xít. Cánh hữu đã giành được chiến thắng áp đảo, với CEDA và Đảng Cấp tiến giành được 219 ghế. Phe cánh hữu đã chi nhiều hơn cho chiến dịch bầu cử so với những người theo chủ nghĩa xã hội, vốn đã tranh cử một mình. Khoảng 3.000 đảng viên Cộng sản vào thời điểm này là không đáng kể.

"Hai năm đen tối"

Sau cuộc bầu cử vào tháng 11 năm 1933, Tây Ban Nha bước vào thời kỳ được phe cánh tả gọi là "hai năm đen tối" (). CEDA giành được nhiều ghế nhất, nhưng không đủ để chiếm đa số. Tổng thống Niceto Alcalá-Zamora từ chối mời Gil Robles, lãnh đạo của đảng được nhiều phiếu bầu nhất, để thành lập chính phủ, mà thay vào đó chọn Alejandro Lerroux, thuộc Đảng Cộng hòa Cấp tiến. Ngay sau cuộc bầu cử, phe Xã hội đã cáo buộc gian lận bầu cử; theo PSOE, họ cần gấp đôi số phiếu bầu so với đối thủ để giành được mỗi ghế. Họ cũng nhận định sự thiếu đoàn kết của cánh tả là một nguyên nhân khác dẫn đến thất bại. Phe Xã hội, nay là phe đối lập, bắt đầu tuyên truyền lý tưởng cách mạng.

Chính phủ, với sự hậu thuẫn của CEDA, đặt mục tiêu xóa bỏ kiểm soát giá cả, bán ưu đãi và độc quyền của nhà nước, đồng thời bãi bỏ cải cách ruộng đất - mang lại lợi thế đáng kể cho địa chủ. Điều này đã góp phần làm gia tăng tình trạng suy dinh dưỡng ở miền nam Tây Ban Nha. Các cải cách nông nghiệp, trong khi vẫn còn hiệu lực, đã ngầm không được thực thi. Những người Cấp tiến trở nên hung hăng hơn và những người bảo thủ bắt đầu thành lập các lực lượng bán quân sự và tự quản.

Những người theo chủ nghĩa vô trị tổ chức cuộc biểu tình đầu tiên của giai cấp công nhân vào ngày 8 tháng 12 năm 1933, nhưng hầu hết nhanh chóng bị dập tắt bằng vũ lực; Zaragoza đã cầm cự được bốn ngày trước khi quân đội sử dụng xe tăng để ngăn chặn cuộc nổi dậy. Những người theo chủ nghĩa xã hội đẩy mạnh các hùng biện cách mạng, với hy vọng sẽ buộc Zamora tổ chức các cuộc bầu cử mới. Những người quân chủ theo chủ nghĩa Carlos (Carlismo) và Alfonso (Alfonsismo) tiếp tục chuẩn bị, với những người theo chủ nghĩa Carlos tổ chức diễn tập quân sự ở Navarre, và nhận được sự hậu thuẫn của Thủ tướng Ý Benito Mussolini. Gil Robles gặp khó khăn trong việc kiểm soát các tổ chức thanh niên của CEDA, vốn được mô phỏng theo các phong trào thanh niên ở Đức và Ý. Những người theo chủ nghĩa quân chủ đã tham gia Falange Española, dưới sự lãnh đạo của José Antonio Primo de Rivera, như một cách để đạt được mục đích của mình. Bạo lực công khai diễn ra trên đường phố của các đô thị Tây Ban Nha. Theo thống kê chính thức, 330 người đã thiệt mạng do bị ám sát, có 213 trường hợp ám sát thất bại và 1.511 người bị thương trong bạo lực chính trị. Cũng theo các số liệu này, 113 cuộc tổng đình công được tổ chức và 160 công trình tôn giáo bị phá hủy, thường là do đốt phá.

Lerroux từ chức vào tháng 4 năm 1934, sau khi Tổng thống Zamora chần chừ trong việc ký Đạo luật Ân xá trả tự do cho những người bị bắt trong âm mưu năm 1932. Ông bị thay thế bởi Ricardo Samper. Đảng Xã hội đã chia rẽ về việc có nên chuyển sang chủ nghĩa Bolshevik hay không. Tổ chức Thanh niên của đảng, Liên đoàn Thanh Niên Xã hội chủ nghĩa (), hiếu chiến một cách đặc biệt. Những người theo chủ nghĩa vô trị kêu gọi cuộc đình công kéo dài 4 tuần ở Zaragoza. CEDA của Gil Robles tiếp tục phỏng theo Đức Quốc Xã, tổ chức một cuộc mít tinh vào tháng 3 năm 1934, hét lên "Jefe" ("Lãnh tụ", có nguồn gốc từ "Duce" trong tiếng Ý thường được dùng để ủng hộ Mussolini). Gil Robles sử dụng luật chống đình công để lần lượt kích động và phá vỡ các công đoàn, đồng thời cố gắng phá hoại chính phủ Cộng hòa Esquerra ở Catalunya, những người vẫn đang cố gắng tiếp tục theo đuổi cải cách của nền cộng hòa. Những nỗ lực nhằm loại bỏ các hội đồng địa phương khỏi sự kiểm soát của phe Xã hội đã dẫn đến một cuộc tổng đình công. Bộ trưởng Nội vụ Salazar Alonso đã dập tắt cuộc đình công một cách tàn nhẫn, bắt giữ bốn đại biểu và vi phạm điều 55 và 56 của hiến pháp. Liên đoàn Công nhân Xã hội chủ nghĩa (, FNTT), một công đoàn được thành lập vào năm 1930, đã bị ngăn cản hoạt động cho đến năm 1936.

Vào ngày 26 tháng 9, CEDA thông báo sẽ không tiếp tục hỗ trợ chính phủ thiểu số của RRP. Thế chỗ vào đó là nội các RRP, một lần nữa do Lerroux đứng đầu, bao gồm ba thành viên CEDA. Sau một năm gây áp lực, CEDA, vốn có nhiều ghế hơn trong quốc hội, cuối cùng đã thành công buộc chính phủ chấp nhận 3 bộ trưởng của mình. Đáp lại, phe PSOE và Cộng sản tổ chức một cuộc nổi dậy mà họ đã chuẩn bị trong chín tháng. Tại Catalunya, Lluís Companys (lãnh đạo đảng Cộng hòa Cánh tả Catalunya và là Tổng thống Catalunya) lợi dụng cuộc tổng đình công và tuyên bố Catalunya là một quốc gia độc lập bên trong liên bang Tây Ban Nha; tuy nhiên, Esquerra từ chối vũ trang quần chúng và người đứng đầu quân đội ở Catalunya, Domingo Batet, người chịu trách nhiệm dập tắt cuộc nổi dậy, cũng cho thấy sự kiềm chế tương tự. Đáp lại, Lluís Companys bị bắt và quyền tự trị của Catalunya bị đình chỉ.

Cuộc đình công năm 1934 phần lớn không thành công ở Tây Ban Nha. Tuy nhiên, ở Asturias ở miền bắc Tây Ban Nha, cuộc đình công đã phát triển thành một cuộc nổi dậy cách mạng đẫm máu, với mục đích lật đổ chế độ dân chủ hợp pháp. Khoảng 30.000 công nhân đã được kêu gọi vũ trang trong mười ngày. Được trang bị thuốc nổ, súng trường, súng cạc-bin, súng máy hạng nhẹ và hạng nặng, quân cách mạng đã chiếm toàn bộ tỉnh Asturias, sát hại nhiều cảnh sát, giáo sĩ và dân thường, đồng thời phá hủy một số công trình tôn giáo bao gồm nhà thờ, tu viện và một phần của trường đại học ở Oviedo. Tại các khu vực bị chiếm đóng, quân nổi dậy chính thức tuyên bố một cuộc cách mạng vô sản và xóa bỏ tiền tệ chính quy.

Bộ trưởng Chiến tranh, Diego Hidalgo muốn Tướng Franco dẫn đầu quân đội. Tuy nhiên, Tổng thống Alcalá-Zamora, nhận thấy Franco có thiện cảm với chế độ quân chủ, đã cử López Ochoa đến Asturias; hy vọng rằng danh tiếng của Ochoa là một đảng viên Cộng hòa trung thành sẽ giảm thiểu đổ máu. Franco được giao quyền chỉ huy quân đội không chính thức để chống lại cuộc nổi dậy.

Quân đội chính phủ, một số được chuyển từ quân Tây Ban Nha đóng ở châu Phi sang, giết đàn ông, phụ nữ và trẻ em và thực hiện các cuộc hành quyết sau khi chiếm lại các thành phố chính của Asturias. Khoảng 1.000 công nhân bị sát hại, trong khi khoảng 250 binh sĩ chính phủ thiệt mạng. Cả hai bên đều thực hiện các hành động tàn bạo. Cuộc nổi dậy thất bại ở Asturias đánh dấu sự kết thúc của nền Cộng hòa. Theo sau đó là các hành động trả đũa và đàn áp kéo dài trong nhiều tháng; tra tấn đã được sử dụng với các tù nhân chính trị. Ngay cả những nhà cải cách ôn hòa trong CEDA cũng bị gạt sang một bên. Hai vị tướng chỉ huy chiến dịch là Franco và Manuel Goded Llopis được xem như những anh hùng. Phe cánh hữu tố Azaña là tội phạm cách mạng, nhưng không thành công. Gil Robles một lần nữa khiến nội các sụp đổ, và 5 vị trí trong chính phủ mới của Lerroux được nhường cho CEDA, trong đó bản thân Gil Robles có 1 vị trí. Thu nhập của nhân công nông nghiệp bị giảm một nửa, quân đội thanh trừng các thành viên Cộng hòa và cải tổ. Những người trung thành với Robles đã được thăng chức, và Franco được bổ nhiệm làm Tham mưu trưởng. Stanley Payne tin rằng trong quan điểm của lịch sử châu Âu đương thời, sự đàn áp của cuộc cách mạng 1934 là tương đối nhẹ nhàng và các nhà lãnh đạo chủ chốt của cuộc nổi dậy đã được đối xử khoan hồng. Đã không có các vụ thảm sát hàng loạt nào sau khi giao tranh kết thúc như trường hợp của Công xã Paris hay cách mạng Nga 1905; tất cả các bản án tử đều được giảm nhẹ trừ hai trường hợp, Trung sĩ đào ngũ Diego Vásquez, người đã chiến đấu bên cạnh những người thợ mỏ, và một công nhân tên "El Pichilatu" đã thực hiện các vụ giết người hàng loạt. Đã có ít nỗ lực nhằm trấn áp các tổ chức tiến hành nổi dậy, và hầu hết các tổ chức này hoạt động trở lại vào năm 1935. Sự ủng hộ dành cho chủ nghĩa phát xít là rất ít và không tăng lên, trong khi các quyền tự do dân sự được khôi phục hoàn toàn vào năm 1935, sau khi các nhà cách mạng có cơ hội giành quyền lực thông qua các phương tiện bầu cử.

Với cuộc nổi dậy chống lại quyền lực chính trị hợp pháp này, những người theo chủ nghĩa xã hội đã cho thấy sự phủ nhận hệ thống thể chế đại diện giống như những người theo chủ nghĩa vô trị.

Năm 1935, Azaña và Indalecio Prieto bắt đầu thống nhất lực lượng cánh tả và loại bỏ các thành phần cực đoan. Họ đã tổ chức các cuộc mít tinh lớn, phổ biến mà sau này sẽ trở thành Mặt trận Bình dân. Chính phủ Cấp tiến của Lerroux sụp đổ sau hai vụ bê bối lớn, trong đó có vụ Straperlo. Tuy nhiên, Zamora không cho phép CEDA thành lập chính phủ, thay vào đó kêu gọi bầu cử. Mặt trận Nhân dân giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 1936, với nguồn lực nhỏ hơn rất nhiều so với phe cánh hữu, vốn còn sử dụng các kỹ thuật tuyên truyền của Đức Quốc xã. Phe cánh hữu bắt đầu lên kế hoạch lật đổ nền Cộng hòa, thay vì nắm quyền kiểm soát.

Quyền lực của Chính phủ còn yếu, và ảnh hưởng của nhà cách mạng Largo Caballero đã ngăn cản những người theo chủ nghĩa xã hội trở thành một phần của nội các. Những người Cộng hòa cai trị một mình; Azaña lãnh đạo một chính phủ thiểu số. Bình định và hòa giải trở thành một nhiệm vụ khó khăn. Largo Caballero chấp nhận sự ủng hộ của Đảng Cộng sản (với khoảng 10.000 thành viên). Các hành vi bạo lực và trả đũa gia tăng. Đến đầu năm 1936, Azaña phát hiện ra rằng cánh tả đang sử dụng ảnh hưởng của mình để lách hiến pháp và nền Cộng hòa; họ kiên quyết về những thay đổi ngày càng lớn. Quốc hội đã thay thế Zamora bằng Azaña vào tháng Tư. Việc loại bỏ Zamora được thực hiện trên cơ sở suy đoán, dựa trên 1 chi tiết nhỏ trong hiến pháp. Azaña và Prieto hy vọng rằng bằng cách nắm giữ các chức vụ Thủ tướng và Tổng thống, họ có thể thúc đẩy các cải cách đủ để bình định cánh tả và đối phó với sự hiếu chiến của phe cánh hữu. Tuy nhiên, Azaña ngày càng bị cô lập khỏi chính trị; người thay thế Azaña, Casares Quiroga, có rất ít quyền lực. Mặc dù phe cánh hữu cũng bỏ phiếu loại bỏ Zamora, đây là một sự kiện có ý nghĩa quan trọng, thúc đẩy những người bảo thủ từ bỏ chính trị nghị viện. Lev Davidovich Trotsky viết rằng Zamora đã từng là "cái sào vững chắc" của Tây Ban Nha, và việc loại bỏ Zamora là một bước tiến đến cách mạng.. Largo Caballero cố gắng giữ vững, chống lại sự sụp đổ của chính phủ cộng hòa, để được thay thế bằng một chính thể xã hội chủ nghĩa như ở Pháp.

CEDA đã chuyển giao ngân quỹ chiến dịch cho nhà hoạch định quân đội Emilio Mola. Người theo chủ nghĩa quân chủ José Calvo Sotelo thay thế Gil Robles của CEDA làm phát ngôn viên chính của cánh hữu trong quốc hội. Tổ chức Falange mở rộng nhanh chóng, và nhiều thành viên của Juventudes de Acción Popular tham gia. Họ đã thành công trong việc tạo ra cảm giác hiếu chiến trên đường phố để cố gắng biện minh cho một chế độ độc tài. Prieto đã cố gắng hết sức để tránh một cuộc cách mạng bằng cách thúc đẩy một loạt các cải cách công trình công cộng và trật tự dân sự, bao gồm cả các bộ phận của quân đội và dân quân. Largo Caballero có một thái độ khác, tiếp tục rao giảng về một cuộc lật đổ không thể tránh khỏi của xã hội bởi những người lao động. Largo Caballero cũng không đồng ý với ý tưởng của Prieto về một liên minh Cộng hòa-Xã hội mới. Với sự mặc nhận của Largo Caballero, những người cộng sản nhanh chóng chiếm lấy hàng ngũ của các tổ chức xã hội chủ nghĩa, và tầng lớp trung lưu cảm thấy báo động trước hành động này. Sự chia rẽ của Mặt trận Nhân dân đã ngăn cản chính phủ sử dụng quyền lực để ngăn chặn lực lượng cánh hữu. CEDA bị Falange tấn công, và những nỗ lực cải cách ôn hòa của Prieto đã bị Thanh niên Xã hội chủ nghĩa tấn công. Sotelo tiếp tục cố gắng hết sức để khiến việc hòa giải là không thể. Thủ tướng Casares phớt lờ những cảnh báo của Prieto về một âm mưu quân sự liên quan đến một số tướng lĩnh không ưa các chính trị gia chuyên nghiệp, những người muốn thay đổi chính phủ để ngăn chặn được sự tan rã của Tây Ban Nha. Cuộc đảo chính quân sự vào tháng 7 châm ngòi cho Nội chiến Tây Ban Nha do Mora chỉ đạo và và Sanjurjo là một người đứng đầu trên danh nghĩa.

Ghi chú

Trích dẫn

Tham khảo

Sách

Tạp chí học thuật

Đọc thêm

Nội chiến Tây Ban Nha
Nguyên nhân các cuộc chiến tranh
Lịch sử Tây Ban Nha
Chính trị Tây Ban Nha
Đệ Nhị Cộng hòa Tây Ban Nha


title: Giải quần vợt Wimbledon 1946 - Đôi nam

text:
Elwood Cooke và Bobby Riggs là đương kim vô địch, tuy nhiên không thể tham gia sau khi thi đấu chuyên nghiệp.

Tom Brown và Jack Kramer đánh bại Geoff Brown và Dinny Pails trong trận chung kết, 6–4, 6–4, 6–2 để giành chức vô địch Đôi nam tại Giải quần vợt Wimbledon 1946.

Hạt giống

  Geoff Brown /  Dinny Pails (Chung kết)
  Tom Brown /  Jack Kramer (Vô địch)
  Dragutin Mitić /  Josip Palada (Bán kết)
  Bernard Destremau /  Yvon Petra (Vòng ba)

Kết quả

Chung kết

Nửa trên

Nhánh 1

The nationality of FW Peard is unknown.

Nhánh 2

Nửa dưới

Nhánh 3

Nhánh 4

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đôi nam
Giải quần vợt Wimbledon theo năm - Đôi nam


title: Celerena latiflava

text:
Celerena latiflava là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Celerena


title: Tsetserleg, Arkhangai

text:
Tsetserleg (tiếng Mông Cổ: Цэцэрлэг, vườn) là một sum của tỉnh Arkhangai tại miền trung Mông Cổ. Vào năm 2010, dân số của sum là 3.495 người.

Địa lý
Sum nằm ở phía bắc của tỉnh và bị chia cắt khỏi tỉnh lị Tsetserleg. Tsetserleg nằm cách thành phố cùng tên 212 km và cách thủ đô Ulaanbaatar khoảng 620 km.

Sum Tsetserleg nằm giữa những ngọn núi: Jarglant, Arshan, Khujirt và Chongord, được bao quanh bởi nhiều thung lũng.

Hệ động vật bao gồm cáo, sói, dê hoang dã, hươu và cừu hoang.

Khí hậu
Khu vực này có khí hậu lục địa khắc nghiệt. Nhiệt độ trung bình tháng 1 dao động từ -22 đến -24 °C, trong khi nhiệt độ tháng 6 nằm trong khoảng từ 14 đến 16 °C. Lượng mưa trung bình hàng năm là 280 – 400 mm.

Kinh tế
Các tiện ích tại đây bao gồm một trường học, bệnh viện và khu nghỉ dưỡng.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang web chính thức

Khu dân cư ở Mông Cổ
Sum của tỉnh Arkhangai


title: Stethantyx parkeri

text:
Stethantyx parkeri là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Stethantyx


title: Nodaria cinerealis

text:
Nodaria cinerealis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Nodaria


title: Băng giá (nhiệt độ)

text:
Băng giá hoặc đóng băng  xảy ra khi nhiệt độ không khí xuống dưới điểm đóng băng của nước (0 °C, 32 °F, 273,15 K). Điều này thường được đo ở độ cao 1,2 m trên mặt đất.

Có một thang đo khá chủ quan để thể hiện các mức độ hình thái của băng giá:

 Băng giá nhẹ: 0 đến -3.5 °C (32 đến 25,7 °F)
 Băng giá vừa phải: −3,6 đến.-6,5 °C (25,6 đến 20,3 °F)
 Băng giá nghiêm trọng: 6,6 đến −11,5 °C (20,2 đến 11,3 °F)
 Băng giá rất nghiêm trọng: dưới

Băng giá không cần thiết để tạo ra băng giá hoặc sương mù trên mặt đất; chúng có thể hình thành ngay cả khi nhiệt độ không khí cao hơn điểm đóng băng nếu các bề mặt bị làm lạnh do phát xạ nhiệt trong một đêm lạnh.

Băng giá và sương mù

Trong ngôn ngữ tiếng Anh, các thuật ngữ này đôi khi được sử dụng một cách khó hiểu. Ví dụ, frost đôi khi được sử dụng để biểu thị băng hình thành trên mặt đất trong đêm lạnh, nhưng những lần khác để biểu thị nhiệt độ không khí dưới điểm đóng băng. Hoar frost nên được sử dụng cho bất kỳ bề mặt mờ nhưng đôi khi nó được dành riêng để chỉ ra các tinh thể băng lớn hình thành trên các bề mặt rất lạnh. WMO sử dụng hoar frost trong mọi trường hợp.

Xem thêm

 Sương muối
 Rime (mềm / cứng)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 GreenThumbWeather - Ngày sương giá cho vị trí của bạn

Hiện tượng thời tiết tuyết hoặc băng


title: Amadou Dia N'Diaye

text:
Amadou Dia N'Diaye (sinh ngày 2 tháng 1 năm 2000) là một tiền đạo người Sénégal hiện tại đang thi đấu cho câu lạc bộ Xamax tại Swiss Challenge League và Đội tuyển bóng đá quốc gia Sénégal.

Sự nghiệp thi đấu
Vào ngày 1 tháng 2 năm 2023, N'Diaye ký hợp đồng với câu lạc bộ Xamax tại Swiss Challenge League.

Bàn thắng quốc tế
Tỷ số và kết quả liệt kê bàn thắng đầu tiên của Sénégal, cột điểm cho biết điểm số sau mỗi bàn thắng của Dia N'Diaye.

Danh hiệu
U-20 Senegal
Á quân Cúp các quốc gia U-20 châu Phi: 2019

Tham khảo

Sinh năm 2000
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Sénégal
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Sénégal
Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Sénégal
Cầu thủ bóng đá Génération Foot
Cầu thủ bóng đá FC Metz
Cầu thủ bóng đá FC Sochaux-Montbéliard
Người Vùng Diourbel
Cầu thủ bóng đá R.F.C. Seraing (1922)
Cầu thủ bóng đá Neuchâtel Xamax
Cầu thủ bóng đá Le Mans FC
Cầu thủ bóng đá Ligue 2
Cầu thủ bóng đá Championnat National
Cầu thủ bóng đá Belgian First Division B
Cầu thủ bóng đá nam Sénégal  ở nước ngoài
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Pháp
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Thụy Sĩ
Vận động viên thể thao Sénégal ở Pháp
Vận động viên thể thao Sénégal ở Thụy Sĩ
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Bỉ
Vận động viên thể thao Sénégal ở Bỉ
Tiền đạo bóng đá


title: Hòa Thạc Đoan Tĩnh Công chúa

text:
Hòa Thạc Đoan Tĩnh Công chúa (chữ Hán: 和硕端静公主, 9 tháng 6 năm 1674 - 1710), công chúa nhà Thanh, Hoàng nữ thứ năm của Khang Hy Đế, xếp thứ tự là Tam Công chúa.

Cuộc sống
Hòa Thạc Đoan Tĩnh Công chúa sinh vào giờ Tỵ, ngày 6 tháng 5 (âm lịch) năm Khang Hi thứ 13 (1674), sinh mẫu là Bố quý nhân Triệu Giai thị khi chỉ là Thứ phi. Triệu Giai thị là con gái Tham lĩnh Tắc Khắc Tắc Hách (塞克塞赫), cùng tộc với Đích Phúc tấn Triệu Giai thị của Di Hiền Thân vương, nhưng kỳ tịch lại không giống nhau, chỉ là Bao y Chính Bạch Kỳ.

Công chúa từ nhỏ đã thông minh hơn người, là hòn ngọc quý trên tay của Khang Hi Đế. Công chúa tinh thông thi từ, lại biết cưỡi ngựa bắn tên.

Năm Khang Hi thứ 31 (1692) thụ phong Hòa Thạc Đoan Tĩnh Công chúa, cùng năm hạ giá Khách Lạp Thấm bộ, gả cho Cát Nhĩ Tang, thứ tử của Mông Cổ Đỗ Lăng Quận vương. Cung đình đương án còn xưng là Hòa Thạc Chính Ôn Công chúa.

Năm thứ 35 (1696), ngày 29 tháng 3, trị ban thủ lĩnh Châu Mã Lạt (珠玛喇) đã trình lên một bức thư do Đoan Tĩnh Công chúa viết. Theo bức thư, vào tháng 1 năm Khang Hi thứ 35, Ngạch phò Cát Nhĩ Tang từng tấu thỉnh Thánh Tổ, hi vọng được được trồng trọt ở các địa phương Ô Lan Bố Văn (乌兰布文), Tích Cáp Văn Minh An (锡文哈明安), v.v., nhưng những địa phương này đã được ban cho Cách cách do Đoan Tĩnh Công chúa hạ sinh. Thánh Tổ đã hạ một đạo chỉ dụ, cho phép Ngạch phò được cùng sử dụng những địa phương này cùng với Cách cách.

Sau khi sắc lệnh được ban hành, Đoan Tĩnh Công chúa phái người đem hạt giống, nông cụ, thuê người đến để chuẩn bị canh tác, nhưng Cách cách không cho phép. Công chúa cho người nói với Cách cách rằng đây là chỉ dụ của Thánh Tổ, nhưng Cách cách vấn không tin. Công chúa đã viết thư cho Thái tử Dận Nhưng để ông giải quyết.

Hòa Thạc Đoan Tĩnh Công chúa mất vào tháng 3 năm Khang Hi thứ 49 (1710) khi mới 37 tuổi, để lại dưới gối duy nhất một nữ nhi. Sau đó, con gái của Công chúa lấy thân phận Đích thê gả cho Hoằng Tích, con trai thứ hai của Lý Mật Thân vương Dận Nhưng.

Năm Khang Hi thứ 50 (1711), tháng 4, trong thời gian tang kỳ của Công chúa, Ngạch phò Cát Nhĩ Tang không những chiếm đoạt thê tử của Tắc Nặc Mộc (索诺穆) và của rất nhiều người khác, thủ hạ dưới tay ông còn giết người, dẫn tới cơn thịnh nộ của Khang Hi Đế. Khang Hi đem Cát Nhĩ Tang giam cầm tại Bắc Kinh cho đến khi chết. Đồng đảng của Ngạch phò đều bị xử tử.. Tháng 3 Khang Hi thứ năm 61 (1722), Cát Nhĩ Tang được hợp táng cùng Đoan Tĩnh Công chúa.

Ngạch phò
Cát Nhĩ Tang (1675 - 1722), Ô Lương Hãn thị.

Năm Khang Hi thứ 31 (1692), tháng 10, cưới Hòa Thạc Đoan Tĩnh Công chúa. Năm sau nhậm Hộ vệ Trưởng sử, theo lệ của Bối lặc. Năm Khang Hi thứ 43 (1704), tập tước Trát Tát Khắc Đa La Đỗ Lăng Quận vương (扎萨克多罗杜棱郡王).

Năm Khang Hi thứ 50 (1711), 2 năm sau khi Công chúa mất, Ngạch phò Cát Nhĩ Tang bị hoạch tội. Là Ngạch phò duy nhất trong 9 người con rể của Khang Hi bị hoạch tội, giam cầm đến chết.

Năm Khang Hi thứ 61 (1722), Cát Nhĩ Tang mất, được hợp táng cùng Công chúa.

Lăng mộ
Lăng của Hòa Thạc Đoan Tĩnh Công chúa nằm ở thành phố Xích Phong thuộc Mông Cổ. Tổng diện tích chiếm khoảng 10 mẫu, bốn phía là tường cao 3 mét. Lăng mộ phân thành tiền viện và hậu viện. Tiền viện có 3 gian môn phòng, 3 gian chính điện, nhà phụ Đông Tây tổng cộng 7 gian, 2 bên có cửa nhỏ thông đến hậu viện. Hậu viện lại có 7 gian đại sảnh, dùng để cung phụng y quan, trang sức của Công chúa khi còn sống. Mộ hình tròn, cao chừng 2 mét, thạch điêu câu lan vây xung quanh, dưới thềm đá trước mộ có đặt một án thờ hình chữ nhật.

Những phần còn lại hiện nay: Bốn trụ đá của đền thờ, bức hoành phi khảm cẩm thạch, bộ phận riêng biệt của phường đỉnh đã bị trộm, một cặp câu đối lập long mộ (nay đã bị hủy hoại trầm trọng). Một thất cũng đã bị hủy hoại nghiêm trọng. Hiện nay tại sở quản lý văn tại Khách Lạp Thấm còn lưu giữ một văn mộ chí viết bằng chữ Mãn Mông Hán, "Phụng chỉ hợp táng".

Phim ảnh

Chú thích

 Thanh Sử Cảo, Quyển 166, Biểu lục, Công chúa biểu

Đoan Tĩnh


title: USS Forrest Royal (DD-872)

text:
USS Forrest Royal (DD-872) là một tàu khu trục lớp Gearing được Hải quân Hoa Kỳ chế tạo vào giai đoạn cuối Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó là chiếc tàu chiến duy nhất của Hải quân Mỹ được đặt theo tên Chuẩn đô đốc Forrest Beton Royal (1893–1945), Tư lệnh Lực lượng đặc nhiệm đổ bộ từng hai lần được tặng thưởng Huân chương Phục vụ Dũng cảm; ông từ trần do một cơn đột quỵ ngay tại mặt trận. Hoàn tất khi chiến tranh đã kết thúc, con tàu tiếp tục phục vụ trong giai đoạn Chiến tranh Lạnh, Chiến tranh Triều Tiên và Chiến tranh Việt Nam cho đến năm 1971. Nó được chuyển cho Thổ Nhĩ Kỳ và tiếp tục phục vụ cùng Hải quân Thổ Nhĩ Kỳ như là chiếc TCG Adatepe (D 353) cho đến khi bị tháo dỡ năm 1993. Forrest Royal được tặng thưởng bốn Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Chiến tranh Triều Tiên.

Thiết kế và chế tạo
Forrest Royal được đặt lườn tại xưởng tàu của hãng Bethlehem Steel Corporation ở Staten Island, New York vào ngày 8 tháng 6 năm 1945. Nó được hạ thủy vào ngày 17 tháng 1 năm 1946; được đỡ đầu bởi cô Katherine K. Royal, con gái đô đốc Royal, và nhập biên chế vào ngày 29 tháng 6 năm 1946 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Trung tá Hải quân James M. Clute.

Lịch sử hoạt động

1946 - 1960
Sau khi hoàn tất việc chạy thử máy huấn luyện tại vùng biển ngoài khơi vịnh Guantánamo, Cuba, Forrest Royal gia nhập Hạm đội Đại Tây Dương và tiếp tục hoạt động dọc theo vùng bờ Đông và vùng biển Caribe cho đến khi Chiến tranh Triều Tiên nổ ra. Các hoạt động thường xuyên của nó bao gồm việc tiến hành các thử nghiệm đặc biệt cho Văn phòng Tàu chiến tại vùng biển Caribe, huấn luyện cùng phục vụ canh phòng máy bay cho các tàu sân bay, thực hành tác xạ bắn phá bờ biển và thực tập chống tàu ngầm. Thường xuyên đặt căn cứ tại Pensacola, Florida, nó từng viếng thăm nhiều cảng tại vùng biển Tây Ấn và vùng vịnh Mexico.

Vào ngày 26 tháng 9, 1950, Forrest Royal khởi hành từ vịnh Guantánamo, Cuba để tham gia trong cuộc Chiến tranh Triều Tiên; nó đi đến Sasebo, Nhật Bản vào ngày 27 tháng 10. Nhiệm vụ đầu tiên của nó trong cuộc xung đột là soái hạm cho hoạt động quét mìn tại Chinnampo, cảng có vai trò quan trọng trong việc tiếp tế cho Tập đoàn quân 8. Nó còn đảm nhiệm việc bắn phá bờ biển, phong tỏa và hộ tống dọc theo bờ biển bán đảo Triều Tiên, cũng như hộ tống cho các tàu sân bay tiến hành các chiến dịch không quân. Nó lên đường vào ngày 6 tháng 6, 1951 để quay trở về nhà, về đến Norfolk, Virginia vào ngày 2 tháng 7.

Sau đó trong giai đoạn từ ngày 26 tháng 8, 1952 đến ngày 29 tháng 1, 1953, Forrest Royal tham gia một đợt tập trận phối hợp quy mô lớn trong Khối NATO ngoài khơi bờ biển Na Uy, viếng thăm các cảng Bắc Âu, rồi tiếp tục phục vụ cùng Đệ Lục hạm đội tại Địa Trung Hải trong hai tháng trước khi quay trở lại vùng biển Bắc Ireland thực hành chống tàu ngầm phối hợp cùng tàu chiến của Hải quân Hoàng gia Anh. Trong một năm rưỡi tiếp theo sau, nó tiếp tục hoạt động thường lệ từ căn cứ Newport, Rhode Island, tập trận dọc theo bờ biển Đại Tây Dương và vùng biển Caribe, cũng như hoạt động cùng các tàu sân bay ngoài khơi Pensacola, Florida.

Trong chuyến đi vòng quanh thế giới kéo dài từ ngày 2 tháng 8, 1954 đến ngày 14 tháng 3, 1955, Forrest Royal đi sang vùng bờ Tây và phục vụ cùng Đệ Thất hạm đội tại các vùng biển Nhật Bản và Philippines. Nó tiếp tục đi ngang qua Ấn Độ Dương và vượt kênh đào Suez để gia nhập cùng Đệ Lục hạm đội tại Địa Trung Hải, rồi vượt Đại Tây Dương để quay trở về Newport. Chiếc tàu khu trục lại được phái sang khu vực Địa Trung Hải từ ngày 14 tháng 9, 1956 đến ngày 3 tháng 4, 1957, đã tuần tra dọc theo bờ biển Ai Cập và Palestine vào lúc xảy ra vụ Khủng hoảng kênh đào Suez trước khi được điều sang phục vụ tại khu vực vịnh Ba Tư, biển Hồng Hải và vịnh Suez. Nó phải thực hiện chuyến đi kéo dài vòng qua lục địa Châu Phi, ngang qua mũi Hảo Vọng, vì kênh đào Suez lúc này đang bị ngăn chặn.

Vào mùa Hè năm 1957, Forrest Royal thực hiện một chuyến đi thực tập cho học viên sĩ quan đến khu vực Man Mỹ, và sau đó tham gia cuộc Duyệt binh Hạm đội Quốc tế tại Hampton Roads vào ngày 12 tháng 6, 1957. Các cuộc tập trận trong Khối NATO đã đưa con tàu đi đến vùng biển Châu Âu trong mùa Thu năm đó. Vào ngày 11 tháng 7, 1958, nó khởi hành từ Newport để đi đến Morehead City, North Carolina, hộ tống các tàu đổ bộ vận chuyển binh lính Thủy quân Lục chiến đi đến tập trận đổ bộ tại khu vực Puerto Rico. Lực lượng đặc nhiệm này rời San Juan vào ngày 1 tháng 8 để cho đổ bộ binh lính Thủy quân Lục chiến lên Beirut, Liban từ ngày 20 đến ngày 28 tháng 8, nhằm tăng viện cho lực lượng đã đổ bộ trước đó lên đất nước Trung Đông này. Đây là một phần trong cuộc can thiệp của Hoa Kỳ theo yêu cầu của Tổng thống Liban Camille Chamoun trong vụ Khủng hoảng Li-băng 1958, khi những mâu thuẫn sắc tộc và tôn giáo leo thang thành bạo loạn và bất ổn định.

Căng thẳng tiếp tục bộc phát tại một khu vực khác, khi lực lượng Trung Cộng nả pháo xuống các đảo Kim Môn và Mã Tổ còn do phe Quốc Dân đảng trú đóng, gây ra cuộc Khủng hoảng eo biển Đài Loan lần 2. Do đó, Forrest Royal đã cùng với tàu khu trục  gia nhập đội tàu sân bay , tăng cường cho thành phần hộ tống bao gồm hai tàu khu trục trước đó, và vượt kênh đào Suez vào ngày 29 tháng 8 để đi sang Viễn Đông. Nó đã tuần tra tại vùng biển ngoài khơi Đài Loan cho đến ngày 27 tháng 9, rồi lên đường quay trở về Newport ngang qua mũi Hảo Vọng và Cape Town, Nam Phi. Con tàu về đến Newport vào ngày 18 tháng 11.

Vào năm 1959, Forrest Royal đã tham gia Lực lượng Đặc nhiệm 47 trong Chiến dịch Inland Seas, đi dọc theo sông Saint Lawrence tham dự lễ khánh thành tuyến đường thủy St. Lawrence nối liền Đại Tây Dương với Ngũ Đại Hồ vào ngày 26 tháng 6, nghi lễ do Tổng thống Dwight D. Eisenhower và Nữ hoàng Elizabeth II của Anh đồng chủ trì; và sau nghi thức khánh thành đã đi theo tuyến đường thủy đến viếng thăm nhiều cảng nội địa Hoa Kỳ và Canada trước khi trở ra Đại Tây Dương. Chiếc tàu khu trục lại được phái sang khu vực Địa Trung Hải vào tháng 3, 1960 để phục vụ cùng Đệ Lục hạm đội, và có một đợt hoạt động ngắn cùng Lực lượng Trung Đông trước khi quay trở về Hoa Kỳ vào tháng 10. Nó tiếp tục hoạt động thường lệ từ Newport cho đến hết năm đó.

1961 - 1971
Vào mùa Xuân năm 1961, Forrest Royal đi đến Xưởng hải quân Boston để được sửa chữa và nâng cấp trong khuôn khổ Chương trình Hồi sinh và Hiện đại hóa Hạm đội I (FRAM: Fleet Rehabilitation and Modernization), nhằm kéo dài vòng đời hoạt động thêm 10 đến 20 năm, đồng thời nâng cao năng lực tác chiến chống ngầm. Nó được bổ sung thêm bệ phóng tên lửa chống ngầm RUR-5 ASROC, cùng với hầm chứa và sàn đáp để vận hành máy bay trực thăng không người lái chống tàu ngầm Gyrodyne QH-50 DASH.

Forrest Royal đang hoạt động tại khu vực Mayport và Key West, Florida vào tháng 10, 1962, khi Tổng thống John F. Kennedy ra lệnh phong tỏa Cuba do phát hiện ra Liên Xô bố trí những tên lửa đạn đạo mang đầu đạn hạt nhân trên hòn đảo này, khiến đưa đến vụ Khủng hoảng tên lửa Cuba. Nó là một trong những tàu chiến có mặt nhanh nhất tại khu vực, và từ ngày 24 tháng 10 đến ngày 21 tháng 11 đã phục vụ trong thành phần lực lượng hải quân "cô lập" hòn đảo này, cho đến khi vụ khủng hoảng được giải quyết bằng thương lượng hòa bình.

Forrest Royal quay trở về cảng nhà để tiếp tục hoạt động thử nghiệm và huấn luyện các hệ thống vũ khí mới cho đến tháng 8, 1963, khi nó được phái sang hoạt động tại Địa Trung Hải. Sang đầu năm 1964, nó tham gia thử nghiệm tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm UGM-27 Polaris tại khu vực mũi Canaveral Florida, rồi tiếp nối bằng một chuyến đi thực tập cho học viên sĩ quan sang vùng biển Bắc Âu. Vào tháng 1, 1965, nó tham gia vào Chương trình Gemini khi phục vụ cho việc thu hồi tàu không gian không người lái Gemini II hạ cánh xuống vùng biển Đại Tây Dương giữa và Châu Phi. Một năm sau đó, chiếc tàu khu trục lại được phái sang phục vụ cùng Đệ Lục hạm đội tại Địa Trung Hải, và sau khi hoàn thành nhiệm vụ nó có một chuyến đi thực tập cho học viên sĩ quan đến vùng biển Caribe và vịnh Mexico. Vào tháng 9, 1966, nó lại phục vụ trong việc thu hồi tàu không gian Gemini XI, rồi tham gia cuộc Tập trận LANTFLEX-66, cuộc tập trận có quy mô lớn nhất trong vòng mười năm gần đây.

Vào tháng 2, 1967, Forrest Royal cùng với tàu tuần dương tên lửa điều khiển  và các tàu khu trục  và  được điều động sang khu vực Tây Thái Bình Dương và hoạt động ngoài khơi bờ biển Việt Nam. Nó đang có mặt tại Trạm Yankee vào giữa tháng 4 để phục vụ canh phòng máy bay cho tàu sân bay , khi được yêu cầu bắn hải pháo hỗ trợ cho trận chiến trên bộ của lực lượng Hoa Kỳ gần Đà Nẵng thuộc Nam Việt Nam; con tàu mất không đến tám giờ để băng qua khoảng cách  đi tới mục tiêu. Sau đó nó đảm nhiệm vai trò soái hạm cho Hải đội Khu trục 16, chỉ huy các tàu làm nhiệm vụ hỗ trợ hải pháo tại khu vực. Trong giai đoạn từ ngày 23 tháng 4 đến ngày 6 tháng 5, chiếc tàu khu trục đã tiêu phí khoảng 2.600 quả đạn pháo 5-inch xuống các mục tiêu tại các khu vực trách nhiệm của Quân đoàn I và Quân đoàn II Nam Việt Nam, và bắn pháo quấy phá ban đêm cùng hỏa lực can thiệp tại vùng phụ cận cảng Đà Nẵng.

Sau một giai đoạn phục vụ canh phòng máy bay cho các tàu sân bay Bon Homme Richard và , Forrest Royal gia nhập Lực lượng Đặc nhiệm 77 để tiến hành các Chiến dịch Sea Dragon vào ngày 20 tháng 5. Chỉ trong vòng năm ngày, nó hai lần bị các khẩu đội pháo bờ biển đối phương bắn trả, bị trúng những mảnh đạn pháo nhưng không có phát nào bắn trúng trực tiếp. Nó di chuyển đến phía Nam Khu phi quân sự vào ngày 29 tháng 5, tiếp tục đảm nhiệm vai trò soái hạm cho Hải đội Khu trục 16 khi hoạt động trong chín ngày dọc suốt bờ biển Việt Nam cho đến tận vịnh Thái Lan. Đang khi canh phòng máy bay cho tàu sân bay  vào ngày 2 tháng 8, chiếc tàu khu trục đã cứu vớt một phi công bị buộc phải phóng ra khỏi chiếc A-4C Skyhawk của anh trong vịnh Bắc Bộ. Con tàu lên đường quay trở về nhà và về đến Mayport vào ngày 19 tháng 9, 1967.

Tại vùng biển cảng nhà Mayport và vùng biển Caribe trong năm 1968, Forrest Royal tập trận chống tàu ngầm phối hợp cùng các tàu khu trục  và , đồng thời cũng phục vụ như Trường Sonar Hạm đội tại Key West, các chuyến đi thực tập cho học viên sĩ quan và các lượt phục vụ canh phòng máy bay cho tàu sân bay. Nó tham gia cùng tàu khu trục  trong chuyến đi sang Ấn Độ Dương vào tháng 11, 1969, và quay trở về Hoa Kỳ vào tháng 5, 1970.

Forrest Royal được cho xuất biên chế vào ngày 27 tháng 3, 1971, và được chuyển cho Thổ Nhĩ Kỳ cùng ngày hôm đó. Tên nó được cho rút khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 1 tháng 2, 1973.

TCG Adatepe (D 353)
Con tàu tiếp tục phục vụ cùng Hải quân Thổ Nhĩ Kỳ như là chiếc TCG Adatepe (D 353). Nó cùng với các tàu chị em TCG Kocatepe (D 354) và TCG Mareşal Fevzi Çakmak (D 351) đã chịu đựng hỏa lực bắn nhầm từ máy bay F-104 Starfighter Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 22 tháng 7, 1974, do nhầm họ với tàu Hy Lạp trong sự kiện Thổ Nhĩ Kỳ xâm lược Síp; Kocatepe bị đánh chìm trong khi Adatepe hư hại đáng kể. Nó được sửa chữa và tiếp tục phục vụ cho đến khi bị tháo dỡ vào năm 1993.

Phần thưởng
Forrest Royal được tặng thưởng bốn Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Chiến tranh Triều Tiên.

Tham khảo

Chú thích

Thư mục

Liên kết ngoài

 navsource.org
 hullnumber.com

Lớp tàu khu trục Gearing
Tàu khu trục của Hải quân Hoa Kỳ
Tàu khu trục trong Chiến tranh Lạnh
Tàu khu trục trong Chiến tranh Triều Tiên
Tàu khu trục trong Chiến tranh Việt Nam
Tàu được Hải quân Hoa Kỳ chuyển cho Hải quân Thổ Nhĩ Kỳ
Tàu khu trục của Hải quân Thổ Nhĩ Kỳ


Giải bóng đá vô địch quốc gia Quần đảo Solomon 2008–09 hay Solomon Islands National Club Championship 2008–09 là mùa giải thứ sáu của Giải bóng đá vô địch quốc gia Quần đảo Solomon ở Quần đảo Solomon. Marist F.C. giành chức vô địch thứ hai. Tất cả các trận đấu đều diễn ra ở sân vận động trên sườn đồi Lawson Tama Stadium, với sức chứa khoảng 20.000 chỗ ngồi.

Đội bóng
 Banika Bulls
 Fasi Roos
 Gossa
 Koloale
 KOSSA
 Makuru
 Malango
 Malu'u United
 Marist
 Soloso
 Sunbeam
 Uncles FC

Bảng

Bảng A

Bảng B

Vòng đấu loại trực tiếp

Bán kết

Tranh hạng ba

Chung kết

Tham khảo

Mùa giải Giải bóng đá vô địch quốc gia Quần đảo Solomon
Solomon
bóng đá
Solomon
bóng đá


title: Schistura mobbsi

text:
Cá mù ẩn mốp si, tên khoa học Schistura mobbsi, là một loài cá Cypriniformes họ Nemacheilidae được Maurice Kottelat và Craig Leisher phát hiện ra ở hang Phượng Hoàng xã Phú Thượng, huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên, Việt Nam năm 2002, công bố trên tạp chí "Ichthyological Exploration of Freshwaters" số tháng 11 năm 2012.

Phát hiện và đặt tên
Tên loài được đặt theo tên Jerry Mobbs, bạn của Leisher.

Mô tả

Xem thêm

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Fishes from Phuong Hoang cave, northern Vietnam, with description of a new species of loach (Teleostei: Nemacheilidae)  Ichthyol. Explor. Freshwaters, Vol. 23, No. 3, pp. 237–244, 4 figs., 1 tab., November 2012
 Species New to Science: [Ichthyology • 2012] Schistura mobbsi • Fishes from Phuong Hoang cave, northern Vietnam, with description of a new species of loach (Teleostei: Nemacheilidae) ngày 16 tháng 3 năm 2014
  Discovery: New Cave Fish Species Sees “Light of Day” ngày 20 tháng 3 năm 2013 | by: Darci Palmquist
  Loài cá không mắt Schistura mobbsi ở hang Phượng Hoàng BIODI VN 19/06/2014

  Schistura mobbsi Kottelat & Leisher, 2012 (tên chấp nhận) Catalogue of Life: 30th January 2015

M
Động vật được mô tả năm 2012


title: Bệnh sợ khoảng trống

text:
Chứng sợ khoảng trống, chứng sợ không gian rộng (agoraphobia) là một rối loạn lo âu đặc trưng bởi các triệu chứng lo âu trong các tình huống mà người bệnh nhận thấy môi trường của họ không an toàn mà không có cách nào dễ dàng để thoát ra. Những tình huống này có thể bao gồm không gian mở, giao thông công cộng, trung tâm mua sắm hoặc đơn giản là ở bên ngoài nhà của họ. Ở trong những tình huống này có thể dẫn đến một cơn hoảng loạn. Các triệu chứng xảy ra gần như mỗi khi tình huống gặp phải và kéo dài hơn sáu tháng. Những người bị ảnh hưởng sẽ cố gắng hết sức để tránh những tình huống này. Trong trường hợp nghiêm trọng, mọi người có thể không dám rời khỏi nhà của họ.

Agoraphobia được cho là do sự kết hợp của các yếu tố di truyền và môi trường. Tình trạng này thường xảy ra trong các gia đình, và các sự kiện căng thẳng hoặc chấn thương như cái chết của cha mẹ hoặc bị tấn công cũng có khả năng là một nguyên nhân. Trong agoraphobia DSM-5 được phân loại là một nỗi ám ảnh cùng với nỗi ám ảnh cụ thể và ám ảnh xã hội. Các điều kiện khác có thể tạo ra các triệu chứng tương tự bao gồm lo lắng phân tách, rối loạn căng thẳng sau chấn thương và rối loạn trầm cảm lớn. Những người bị ảnh hưởng có nguy cơ trầm cảm và rối loạn sử dụng chất cao hơn.

Nếu không điều trị, sẽ rất hiếm khi xảy ra trường hợp agoraphobia có thể tự giải quyết. Điều trị thường là với một loại tư vấn gọi là liệu pháp hành vi nhận thức (CBT). Kết quả CBT trong độ phân giải cho khoảng một nửa số người. Agoraphobia ảnh hưởng đến khoảng 1,7% người trưởng thành. Phụ nữ bị ảnh hưởng khoảng gấp đôi so với nam giới. Tình trạng này thường bắt đầu ở tuổi trưởng thành sớm và trở nên ít phổ biến hơn ở tuổi già. Bệnh này hiếm khi xảy ra ở trẻ em. Thuật ngữ "agoraphobia" là từ tiếng Hy Lạp, agorá, có nghĩa là " quảng trường công cộng " và -φοβία", -phobia, có nghĩa là" sợ hãi ".

Tham khảo

RTT
Hội chứng sợ


title: Yolande Straughn

text:
Yolande Straughn (sinh ngày 18 tháng 3 năm 1968) là một vận động viên chạy nước rút người Barbados. Cô đã thi đấu ở nội dung 200 mét nữ tại Thế vận hội Mùa hè 1988.

Tham khảo

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1968


title: Rhodometra satura

text:
Rhodometra satura là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Rhodometra


title: Cannagara tropicaria

text:
Cannagara tropicaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Cannagara


title: Cteniscus scalaris

text:
Cteniscus scalaris là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Cteniscus


title: Band

text:
Band hoặc BAND có thể là:

Khoa học

 BAND, viết tắt của "birds are not dinosaurs," một lập trường tranh luận về sự tiến hóa của chim
 BAND (ứng dụng), không gian trực tuyến riêng tư

Âm nhạc

 Ban nhạc, một nhóm người biểu diễn âm nhạc bằng nhạc cụ hoặc bằng giọng hát
 The Band, nhóm nhạc rock and roll Canada-Mỹ
 The Band (album), album của nghệ sĩ cùng tên năm 1969

Clothing, jewelry, and accessories
 Smart band vòng cổ tay với thiết bị điện tử
 Microsoft Band, smart band với tính năng smartwatch

Tổ chức

 Band, biệt danh của kênh truyền hình Rede Bandeirantes của Brasil
 The Band (đấu vật chuyên nghiệp)

Địa điểm

 Bánd, làng ở Hungary
 Band, Iran, làng ở Urmia, tỉnh Tây Azerbaijan, Iran
 Band-e Majid Khan, làng ở Bukan, Tây Azerbaijan, Iran
 Band-e Mohammad Abdollah, làng của tỉnh Bushehr, Iran
 Band, Mureș, xã của România

Khác

 Band (họ)
 The Band (phim), phim phát hành năm 1978 của Israel


Vòng loại Giải vô địch bóng đá thế giới 2022 là một loạt các giải đấu được tổ chức bởi sáu liên đoàn bóng đá châu lục của FIFA để chọn ra 31 trong số 32 đội sẽ tham dự vòng chung kết Giải vô địch bóng đá thế giới 2022, cùng với Qatar, đội bóng đã giành quyền tham dự với tư cách là đội chủ nhà. Tất cả 210 liên đoàn bóng đá thành viên cùa FIFA đều có quyền tham gia vòng loại.

Vòng loại bắt đầu từ tháng 6 năm 2019 với Norjmoogiin Tsedenbal (Mông Cổ) là người ghi bàn thắng đầu tiên của vòng loại vào ngày 6 tháng 6. Khác với các giải đấu trước đây, FIFA đã thống nhất rằng lễ bốc thăm chung sẽ không được tổ chức; thay vào đó, việc bốc thăm sẽ được tổ chức thành nhiều đợt riêng biệt do mỗi liên đoàn châu lục có kế hoạch tổ chức khác nhau.

Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới năm 2022 đã phải hoãn nhiều lần do tác động của đại dịch COVID-19.

Các đội tuyển vượt qua vòng loại

Ghi chú

Vòng loại Giải vô địch bóng đá thế giới 2022 bắt đầu vào tháng 6 năm 2019 và dự kiến kết thúc vào tháng 9 năm 2022.

Quá trình vòng loại
Tất cả 211 thành viên hiện tại của FIFA đều có đủ tư cách tham dự vòng loại. Qatar là đội chủ nhà và nghiễm nhiên giành quyền tham dự vòng chung kết. Tuy nhiên, AFC yêu cầu Qatar tham dự vòng loại khu vực châu Á do hai vòng loại đầu tiên cũng đồng thời là vòng loại Cúp bóng đá châu Á 2023. Nếu Qatar giành được vị trí nhất bảng hoặc nằm trong 4 đội nhì bảng có thành tích tốt nhất, đội nhì bảng có thành tích tốt thứ năm ở vòng loại thứ hai sẽ tiến vào vòng trong. Lần đầu tiên kể từ các vòng chung kết năm 1930 và 1934, World Cup được tổ chức bởi một quốc gia chưa từng lọt vào vòng chung kết trước đó. Pháp, đội đương kim vô địch World Cup cũng phải tham gia vòng loại. Saint Lucia ban đầu tham dự vòng loại khu vực Bắc, Trung Mỹ và Caribe, nhưng sau đó rút lui. CHDCND Triều Tiên rút lui khỏi vòng loại do lo ngại liên quan đến đại dịch COVID-19.  và  rút lui trước khi bốc thăm vòng loại.  rút lui sau khi bốc thăm vòng loại do trong nước xảy ra vụ phun trào núi lửa.  và  rút lui khi đang tham dự vòng loại do nhiều cầu thủ của hai đội nhiễm COVID-19 khiến hai đội không đủ quân số để thi đấu.  bị cấm thi đấu do liên quan đến cuộc xung đột vũ trang với Ukraina.

Ngày 30 tháng 5 năm 2015, Ủy ban Điều hành FIFA thảo luận việc phân bổ suất tham dự vòng chung kết cho mỗi châu lục tại Zürich, sau đại hội FIFA. Ủy ban đã quyết định rằng cách phân bổ suất tham dự đã được dùng cho các vòng chung kết năm 2006, 2010 và 2014 sẽ được áp dụng cho các vòng chung kết năm 2018 và 2022:

AFC (Châu Á): 4 hoặc 5
CAF (Châu Phi): 5
CONCACAF (Bắc, Trung Mỹ và Caribe): 3 hoặc 4
CONMEBOL (Nam Mỹ): 4 hoặc 5
OFC (Châu Đại Dương): 0 hoặc 1
UEFA (Châu Âu): 13
Chủ nhà: 1

Tóm tắt vòng loại
Nếu Nga giành quyền tham dự vòng chung kết, các cầu thủ Nga sẽ không được dùng tên quốc gia, mã FIFA, quốc kỳ hay quốc ca do lệnh cấm tham gia các giải vô địch quốc tế và Olympic trong tất cả các môn thể thao trong vòng hai năm sau khi Cơ quan Phòng chống Doping Thế giới (WADA) điều tra việc giả mạo dữ liệu một phòng kiểm nghiệm doping do chính phủ chỉ đạo. WADA ban đầu đề ra lệnh cấm kéo dài bốn năm ngày 9 tháng 12 năm 2019, sau khi RUSADA bị phát hiệu không tuân thủ quy định trong việc chuyển giao dữ liệu cho các điều tra viên. Quyết định của WADA cho phép những vận động viên không tham gia doping hoặc che đậy sự việc tiếp tục thi đấu, nhưng cấm việc sử dụng quốc kỳ và quốc ca Nga tại các sự kiện thể thao quốc tế. Quyết định bị kháng cáo lên Tòa án Trọng tài Thể thao (CAS). Ngày 17 tháng 12 năm 2020, CAS đưa ra phán quyết, cắt giảm lệnh cấm từ bốn xuống hai năm, cho đến ngày 16 tháng 12 năm 2022. Quyết định của CAS cũng cho phép tên "Nga" được xuất hiện trên đồng phục, với điều kiện các từ "Vận động viên trung lập" hoặc "Đội trung lập" cũng được thể hiện rõ ràng.

Thể thức
Quy định về thể thức của vòng loại tùy thuộc vào mỗi liên đoàn châu lục (xem ở dưới). Mỗi vòng loại có thể được tổ chức theo một trong những thể thức sau:
Thể thức đấu bảng, trong đó các đội được chia thành các bảng, mỗi bảng có ít nhất 2 đội để thi đấu theo thể thức vòng tròn hai lượt tính điểm, hoặc trong trường hợp ngoại lệ được Ủy ban Điều hành FIFA cho phép, đấu vòng tròn một lượt tính điểm ở một địa điểm do một đội tham gia làm chủ nhà hoặc địa điểm trung lập.
Thể thức loại trực tiếp, trong đó hai đội thi đấu hai lượt trận hoặc một lượt.

Tiêu chí xếp hạng
Trong thể thức đấu bảng, thứ hạng của các đội trong mỗi bảng đấu được sắp xếp theo các tiêu chí sau (Điều 20.4 và 20.6):
 Điểm (Thắng được 3 điểm, hòa được 1 điểm, thua được 0 điểm)
 Hiệu số bàn thắng thua
 Tổng số bàn thắng
 Số điểm giành được trong các trận đấu giữa các đội đồng hạng
 Hiệu số bàn thắng thua trong các trận đấu giữa các đội đồng hạng
 Tổng số bàn thắng trong các trận đấu giữa các đội đồng hạng
 Số bàn thắng sân khách trong các trận đấu giữa các đội đồng hạng (chỉ áp dụng trong thể thức vòng tròn tính điểm hai lượt)
 Điểm fair play
 thẻ vàng: trừ 1 điểm
 thẻ đỏ gián tiếp (thẻ vàng thứ hai): trừ 3 điểm
 thẻ đỏ trực tiếp: trừ 4 điểm
 thẻ vàng, tiếp sau đó là thẻ đỏ trực tiếp: trừ 5 điểm
 Bốc thăm bởi Ủy ban Điều hành FIFA

Trong trường hợp các đội có cùng vị trí xếp hạng ở các bảng đấu khác nhau được so sánh để lựa chọn các đội vào vòng tiếp theo, các tiêu chí xếp hạng tùy thuộc vào thể thức thi đấu và cần được FIFA chấp nhận (Điều 20.8).

Trong thể thức loại trực tiếp, đội ghi được nhiều bàn thắng hơn sau hai lượt trận được đi tiếp vào vòng trong. Trong trường hợp số bàn thắng bằng nhau, luật bàn thắng sân khách được áp dụng; đội có nhiều bàn thắng trên sân đối phương hơn trong hai lượt trận giành quyền đi tiếp. Nếu số bàn thắng sân khách bằng nhau, thì hai đội tiếp tục thi đấu hiệp phụ trong 30 phút, chia thành hai hiệp, mỗi hiệp 15 phút. Luật bàn thắng sân khách vẫn được áp dụng trong hiệp phụ; nếu có bàn thắng được ghi trong hiệp phụ và tổng tỉ số của hai đội vẫn bằng nhau, đội khách sẽ thắng theo luật bàn thắng sân khách (do có nhiều bàn thắng trên sân đối phương hơn). Nếu không có bàn thắng nào được ghi trong hiệp phụ, kết quả được quyết định bằng loạt sút luân lưu (Điều 20.10).

Vòng loại các liên đoàn châu lục

AFC

Hai vòng loại đầu tiên cũng sẽ là vòng loại Cúp bóng đá châu Á 2023. Do đó, Qatar, đội chủ nhà của Giải vô địch bóng đá thế giới 2022, sẽ tham gia vòng loại thứ hai.

Cấu trúc vòng loại như sau:
Vòng 1: 12 đội tuyển (xếp hạng từ hạng 35–46) thi đấu loại trực tiếp hai lượt. Sáu đội tuyển vượt qua vòng 1 sẽ giành quyền vào vòng 2.
Vòng 2: 40 đội tuyển (xếp hạng từ hạng 1–34 (bao gồm Qatar với tư cách là chủ nhà) và 6 đội tuyển vượt qua vòng 1) được chia thành 8 bảng, mỗi bảng 5 đội thi đấu vòng tròn 2 lượt theo thể thức sân nhà - sân khách. 8 đội nhất bảng và 4 đội nhì bảng có thành tích tốt nhất giành quyền vào vòng 3, đồng thời giành quyền tham dự Cúp bóng đá châu Á 2023. Nếu Qatar kết thúc vòng này với tư cách là đội nhất bảng hoặc một trong 4 đội nhì bảng có thành tích tốt nhất, đội nhì bảng có thành tích tốt thứ năm sẽ lọt vào vòng 3.
Vòng 3: 12 đội tuyển vượt qua vòng 2 sẽ được chia thành 2 bảng, mỗi bảng 6 đội để thi đấu vòng tròn 2 lượt theo thể thức sân nhà - sân khách. Hai đội đứng đầu của mỗi bảng đấu sẽ giành quyền tham dự World Cup, và hai đội xếp thứ ba sẽ đấu loại trực tiếp một lượt trên sân trung lập. Đội thắng sẽ giành quyền vào vòng play-off liên lục địa để thi đấu với một đội tuyển từ một liên đoàn châu lục khác (sẽ được xác định sau lễ bốc thăm).

Vị trí chung cuộc (vòng 3)

Vị trí chung cuộc (vòng 4)

CAF

CAF đã công bố vào ngày 10 tháng 7 năm 2019 rằng họ sẽ áp dụng trở lại thể thức từng được sử dụng tại vòng loại Giải vô địch bóng đá thế giới 2014:

Vòng 1: 28 đội tuyển (xếp hạng 27–54) sẽ thi đấu loại trực tiếp hai lượt theo thể thức sân nhà - sân khách. 14 đội thắng sẽ giành quyền vào vòng 2.
Vòng 2: 40 đội tuyển (các đội tuyển xếp hạng 1–26 và 14 đội vượt qua vòng 1) sẽ được chia thành 10 bảng, mỗi bảng 4 đội để thi đấu vòng tròn 2 lượt theo thể thức sân nhà - sân khách. 10 đội nhất bảng sẽ giành quyền vào vòng 3.
Vòng 3: 10 đội tuyển vượt qua vòng 2 sẽ thi đấu loại trực tiếp hai lượt theo thể thức sân nhà - sân khách. 5 đội thắng sẽ giành quyền tham dự World Cup.

Vị trí chung cuộc

CONCACAF

CONCACAF đã công bố thể thức mới cho vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2022 vào ngày 10 tháng 7 năm 2019.
Nhóm lục giác: Sáu đội tuyển xếp hạng cao nhất thuộc khu vực CONCACAF trên bảng xếp hạng FIFA tháng 6 năm 2020 sẽ thi đấu  vòng tròn 2 lượt theo thể thức sân nhà - sân khách trong 1 bảng đấu duy nhất. Ba đội đầu bảng sẽ giành quyền tham dự World Cup, và đội xếp thứ 4 giành quyền vào vòng play-off với đội thắng của vòng đấu dành cho các đội hạng thấp để giành quyền vào vòng play-off liên lục địa.
Vòng đấu dành cho các đội hạng thấp: Các đội tuyển CONCACAF còn lại (đã xếp hạng 7 đến hạng 35 dựa trên bảng xếp hạng FIFA của tháng 6 năm 2020) sẽ được phân chia thành 8 bảng (5 bảng 4 đội và 3 bảng 3 đội) để thi đấu các trận đấu làm vòng tròn 1 lượt trên sân nhà và sân khách. Đội thắng của mỗi bảng sẽ giành quyền vào vòng đấu loại trực tiếp, gồm các vòng tứ kết, bán kết và chung kết được tổ chức theo thể thức loại trực tiếp hai lượt trên sân nhà và sân khách. Đội thắng của vòng đấu loại trực tiếp sẽ giành quyền vào vòng play-off với đội xếp thứ tư của nhóm lục giác để giành quyền vào vòng play-off liên lục địa.
Ngày 27 tháng 7 năm 2020, CONCACAF tiến hành lễ bốc thăm vòng loại với thể thức mới như sau:

 Vòng 1: 30 đội (xếp hạng 6-35) được chia thành 6 bảng, mỗi bảng có 5 đội thi đấu  vòng tròn tính điểm một lượt, chọn ra 6 đội đứng đầu mỗi bảng giành quyền vào vòng 2.
 Vòng 2: 6 đội đứng đầu mỗi bảng ở vòng 1 thi đấu theo thể thức lượt đi - lượt về, chọn ra 3 đội thắng cuộc giành quyền vào vòng 3.
 Vòng 3: 3 đội thắng từ vòng 2 sẽ cùng với 5 đội đứng đầu bảng xếp hạng FIFA khu vực CONCACAF thi đấu theo thể thức vòng tròn tính điểm, chọn ra 3 đội đứng đầu giành quyền vào vòng chung kết và đội đứng thứ 4 giành quyền vào vòng play-off liên lục địa.

Vị trí chung cuộc

CONMEBOL

Vào ngày 24 tháng 1 năm 2019, Hội đồng CONMEBOL đã quyết định tiếp tục áp dụng thể thức vòng loại tương tự như ở sáu kỳ World Cup trước đó. Theo đó, mười đội tuyển sẽ thi đấu vòng tròn hai lượt tính điểm theo thể thức sân nhà - sân khách. Bốn đội đầu bảng sẽ giành quyền tham dự World Cup, đội đứng thứ năm sẽ giành quyền vào vòng play-off liên lục địa.

Bảng xếp hạng

OFC
Thể thức được công bố vào ngày 29 tháng 11 năm 2021 như sau:

 Vòng bảng: 8 đội tuyển của OFC được chia thành 2 bảng, mỗi bảng có 4 đội (dựa trên thứ hạng FIFA của các đội). Các đội thi đấu vòng tròn 1 lượt tại địa điểm trung lập vào tháng 3 năm 2022. 2 đội có thành tích xuất sắc nhất sẽ bước vào vòng 2.
 Vòng knock-out: 4 đội tuyển thi đấu loại trực tiếp lượt đi - lượt về, trong đó vòng bán kết và trận chung kết cũng diễn ra tại địa điểm trung lập vào tháng 3 năm 2022. Đội thắng trận chung kết sẽ tham dự vòng play-off liên lục địa.

Vị trí chung cuộc

UEFA

 Vòng 1: 55 đội  được chia thành 10 bảng gồm 5 bảng 5 đội và 5 bảng 6 đội (với 4 đội tham dự vòng chung kết UEFA Nations League 2021 được đưa vào các bảng 5 đội), 10 đội nhất bảng sẽ vượt qua vòng loại và giành vé dự vòng chung kết World Cup.
 Vòng 2: 10 đội nhì bảng sẽ tham gia cùng với 2 đội tuyển khác dựa trên bảng xếp hạng của Nations League (2 đội nhất bảng đến từ các hạng đấu tại Nations League nằm ngoài top 20 của vòng loại bảng). 12 đội tuyển này sẽ được bôc thăm chia thành ba nhánh, mỗi nhánh 4 đội, thi đấu loại trực tiếp trong nhánh, với 3 đội thắng ở ba nhánh sẽ có vé tham dự World Cup 2022.

Vị trí chung cuộc (vòng 1)

Vị trí chung cuộc (vòng 2)

Vòng play-off liên lục địa

Hai trận play-off liên lục địa giữa 4 đội tuyển thuộc 4 liên đoàn châu lục (AFC, CONCACAF, CONMEBOL, OFC) sẽ được tổ chức để xác định hai suất cuối cùng tham dự vòng chung kết. Các trận đấu diễn ra vào tháng 6 năm 2022. Vì ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, các trận đấu play-off liên lục địa chỉ được diễn ra một lượt duy nhất và đều thi đấu tại một địa điểm trung lập ở Qatar.

AFC v CONMEBOL

CONCACAF v OFC

Cầu thủ ghi nhiều bàn nhất

Về những cầu thủ ghi nhiều bàn nhất mỗi liên đoàn, xem mục tương ứng trong mỗi bài viết:

AFC
CAF
CONCACAF
CONMEBOL
OFC
UEFA
Play-off liên lục địa

Tham khảo

Giải vô địch bóng đá thế giới 2022
Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới


title: Craniophora litterata

text:
Craniophora litterata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Craniophora


title: Biểu tượng quốc gia của Hungary

text:
Những biểu tượng quốc gia của Hungary là quốc kỳ, những biểu tượng hoặc thể hiện văn hóa mang tính biểu tượng, đại diện hoặc đặc trưng của Hungary hoặc nền văn hóa Hungary. Những sản phẩm và biểu tượng giàu giá trị đặc biệt của Hungary được gọi là Hungaricum.

Quốc kỳ và quốc huy

Quốc kỳ Hungary có ba màu đỏ, trắng và xanh lục nằm ngang. Quốc huy của triều đại Árpád cũng rất nổi tiếng.

Hệ thực vật và động vật

Gần một phần năm diện tích đất nước Hungary là rừng, tuy nhiên chỉ 10% trong số ấy là rừng tự nhiên. Hungary là nơi sinh sống của 2.200 loài thực vật có hoa, do địa hình và khí hậu của nơi đây, nhiều loài trong số chúng thường không tìm thấy được ở vĩ độ này. Ví dụ, phần lớn hệ thực vật ở Villány và Đồi Mecsek ở Nam Transdanubia thường nhìn thấy quanh vùng biển Mediterranean. Ở miền Nam Đồi Szársomlyó của Núi Villány, loài Colchicum hungaricum (củ nghệ Hungary) đã được nhà thực vật người Hungary Viktor Janka khám phá và miêu tả thực vật học vào năm 1867. Đây là loài hoa của Hungary [bản địa?] nở sớm nhất.

Vùng đất nhiễm mặn Hortobágy ở Đồng bằng phía Đông có nhiều loài thực vật thường được tìm thấy bên bờ biển, còn khu vực Nyírség nổi tiếng với hoa cỏ. Rừng Gemenc trên sông Danube gần Szekszárd, Little Balaton ở trung tâm Transdanubia và sông Tisza cuộn ngược ở phía đông Kecskemét là những vùng đất ngập mặn quan trọng. Hầu hết cây cối trong rừng của quốc gia này là sồi rụng lá, sồi và bạch dương, một lượng nhỏ là linh sam. Kể từ thế kỉ 14, hơn 250 loài thực vật mới đã xâm lấn Hungary, trong số đó gần 70 loại được xem là bị xâm lấn. Nhiều loài thực vật như vậy là những loài thảo mộc lâu năm, chúng dần dầu tiêu diệt một số hệ thực vật bản địa.

Về mặt lịch sử, Hungary là nơi cung cấp tới Mỹ lượng paprika nhiều thứ hai, mặc dù loại gia vị này không phải sản phẩm thực vật bản địa của Hungary. Paprika của Hungary có hương vị đặc biệt và có nhu cầu tiêu thụ lớn ở châu Âu để được dùng làm gia vị thay vì làm chất tạo màu.

Nhân vật

Quốc ca
"Himnusz" được duyệt làm quốc ca vào thế kỉ 19 và khổ thơ đầu tiên được hát ở những buổi lễ chính thức. Lời bài hát được viết bởi Ferenc Kölcsey, một nhà thơ nổi tiếng tại Hungary vào năm 1823, còn phần phổ nhạc được công nhận chính thức thuộc về nhà soạn nhạc lãng mạn Ferenc Erkel vào năm 1844, mặc dù vậy vẫn tồn tại một số bản phổ nhạc khác ít được biết đến hơn.

Ẩm thực

Các món ăn truyền thống của Hungar có rất nhiều hương vị và mùi thơm hấp dẫn. Các món ăn có hương vị, gia vị và thường khá đậm đặc. Hương vị các món ăn của Hungary dựa theo những truyền thống chuẩn bị nguyên liệu và gia vị có từ hàng thế kỉ. Các nguyên liệu tinh tế được sản xuất bởi ngành nông nghiệp và chăn nuôi địa phương. Ớt bột, hành tây và tỏi có ở khắp mọi nơi. Vào thời Trung Cổ, súp cá là món bột cá phổ biến và được ưa chuộng nhất ở Hungary. Một cuốn sách dạy nấu ăn từ năm 1860 chứa 400 công thức nấu món cá. Những món ăn đặc sản nổi tiếng nhất của nền ẩm thực Hungary gồm súp goulash, nhiều loại món hầm khác nhau và paprikás có màu đỏ của ớt bột.

Xem thêm

Hungary
Danh sách món ăn của Hungary
Công viên Di sản Quốc gia Ópusztaszer

Chú thích

Văn hóa Hungary
Biểu tượng quốc gia Hungary


title: Pargowo

text:
Pargowo  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Kołbaskowo, thuộc Hạt cảnh sát, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan, gần biên giới Đức. Nó nằm khoảng    phía nam của Cảnh sát và  về phía tây nam của thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Tham khảo


title: Yuththachai Liamkrai

text:
Yuththachai Liamkrai  (Thai ยุทธิชัย เหลี่ยมไกร, sinh ngày 2 tháng 6 năm 1987) là một cầu thủ bóng đá đến từ Thái Lan.

Danh hiệu

Câu lạc bộ
Ayutthaya F.C.
 Regional League Division 2 Vô địch (1): 2012

Tham khảo

Sinh năm 1987
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Thái Lan
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá Chainat Hornbill F.C.
Cầu thủ bóng đá Bang Pa-in Ayutthaya F.C.
Cầu thủ bóng đá Army United F.C.
Cầu thủ bóng đá Saraburi F.C.
Cầu thủ bóng đá Thai League 2
Cầu thủ Giải bóng đá Ngoại hạng Thái Lan


title: Loïs Openda

text:
Ikoma-Loïs Openda (sinh ngày 16 tháng 2 năm 2000) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Bỉ hiện thi đấu ở vị trí tiền đạo cho câu lạc bộ Bundesliga RB Leipzig và đội tuyển quốc gia Bỉ.

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ

Quốc tế

''Bàn thắng và kết quả của Bỉ được để trước.

Danh hiệu
Club Brugge
 Belgian Pro League: 2019–20
 Belgian Super Cup: 2018

RB Leipzig
 DFL-Supercup: 2023

Tham khảo

Liên kết ngoài
Belgium profile tại Belgian FA

Sinh năm 2000
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Bỉ
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2022
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Bỉ


title: Ōima Yoshitoki

text:
là tác giả người Nhật Bản, nổi tiếng với tác phẩm Dáng hình thanh âm.

Tiểu sử
Ōima sinh ngày 15 tháng 3 năm 1989 tại Ōgaki, Nhật Bản là con gái thứ ba của người mẹ chuyên dịch ngôn ngữ ký hiệu, cô có một người chị gái và một người anh trai. Vì mẹ cô là người phiên dịch ngôn ngữ ký hiệu, nên Ōima được truyền cảm hứng để viết sêri manga Dáng hình thanh âm với sự giúp đỡ của mẹ và chị của cô.

Manga đầu tiên của cô là Mardock Scramble là chuyển thể của light novel cùng tên của Ubukata Tow và được xuất bản năm 2009. Cô còn chịu trách nhiệm minh họa cho tập thứ 9 của Attack on Titan. Sau sự thành công của Dáng hình thanh âm Ōima Yoshitoki tiếp tục làm việc với một nghệ sĩ manga khác để hoàn thành tác phẩm Ore no 100-wame!!. Năm 2016 Ōima Yoshitoki xuất bản manga thứ ba của cô với cái tên là Gửi em, người bất tử.

Vào năm 2015 Ōima Yoshitoki đạt giải New Creator cho Dáng hình thanh âm tại Giải thưởng Văn hóa Tezuka Osamu. Dáng hình thanh âm được bình chọn cho giải Eisner Award một năm sau đó, giải Rudolf-Dirks-Award và giải Max & Moritz Prize vào lần lượt năm 2017 và năm 2018. Vào năm 2018 cô đạt giải Japan Expo Pháp the Daruma d′Or Manga cho Dáng hình thanh âm và giải Daruma de la Meilleure Nouvelle Série cho Gửi em, người bất tử.

Tác phẩm
 2009: Mardock Scramble
 2013: Dáng hình thanh âm
 2015: Ore no 100-wame!! (với tác giả khác)
 2016: Gửi em, người bất tử

Thành tựu
 Giải thưởng Văn hóa Tezuka Osamu
 2015: New Creator Prize cho Dáng hình thanh âm (thắng)
 Manga Taishō
 2015: Manga cho Dáng hình thanh âm (bình chọn)
 2018: Manga cho Gửi em, người bất tử (bình chọn)
 Eisner Award
 2016: Best U.S. Edition of International Material—Asia cho Dáng hình thanh âm (bình chọn)
 Rudolf-Dirks-Awards
 2017: Best Scenario (Asia) cho Dáng hình thanh âm (thắng)
 Max & Moritz Prize 2018: cho Dáng hình thanh âm (bình chọn)
 Japan Expo 2018: Daruma d′Or Manga cho Dáng hình thanh âm (thắng)
 2018: Daruma de la Meilleure Nouvelle Série cho Gửi em, người bất tử (thắng''')

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Yoshitoki Ōima in the Anime News Network encyclopaedia
 Yoshitoki Ōima at AniSearch
 Interview in Le Monde

Sinh năm 1989
Nhân vật còn sống


title: Lecanoromycetes

text:
Lecanoromycetes là lớp lớn nhất trong số các lớp nấm địa y. Nó thuộc về phân ngành Pezizomycotina trong ngành Ascomycota. Các tế bào ascus (tế bào mang bào tử) của lớp này giải phóng các bào tử qua các kẽ nứt.

Tham khảo

Địa y


title: Sybra egumensis

text:
Sybra egumensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Sybra


title: Neromia manderensis

text:
Neromia manderensis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Neromia


title: Giao hưởng dang dở

text:
Trong nghệ thuật, không ít tác phẩm đã bị bỏ dở giữa chừng. Trong nhạc cổ điển cũng vậy, có khà nhiều bản giao hưởng đã không được hoàn chỉnh (đáng ra chúng được 4 chương hoàn chỉnh, nhưng chúng không được toàn vẹn như vây, trừ là ý đồ của tác giả, như trường hợp giao hưởng số 5 và số 7 của Jean Sibelius). Trong số các tác phẩm, có bản được hoàn chỉnh bởi những người còn sống, có những bản thì không biết bao giờ mới kết thúc số phận dở dang của mình. Việc các bản giao hưởng này bị bỏ dở thì cũng khá nhiều lý do, chủ yếu là sức khỏe, bệnh tật. Cũng có khá nhiều dạng bỏ dở, có bản thì không được tác giả phối dàn nhạc giao hưởng, có bản thì dù phối dàn nhạc cũng chấp nhận chỉ có vậy, không thể hơn được, có bản tưởng chừng dở dang nhưng cuối cùng tìm được tổng phổ hoàn chỉnh. Điều đáng chú ý là khá nhiều sự dở dang lại được gây ra bởi hội chứng giao hưởng số 9.

Một số trưởng hợp nổi tiếng
 Ludwig van Beethoven đã muốn viết giao hưởng số 10, nhưng ông chỉ có thể phác thảo nó mà nhờ đó Barry Cooper đã hoàn thành nó.
 Franz Schubert đã không phối dàn nhạc cho bản giao hưởng số 7 của mình. Việc này chỉ được thực hiện bởi John Francis Barnett, Felix Weingartner, Brian Newbould và một số người khác.
 Giao hưởng số 8 cũng của Schubert không chỉ khiến người ta nuối tiếc về sự dở dang của nó mà còn tạo ra sự khó hiểu đối với những ai yêu âm nhạc cổ điển.
 Lại thêm giao hưởng số 10 của Schubert. Có lẽ ít ai lại bất hạnh về thể loại này như Schubert. Ông chỉ có thể phác thảo nó đúng 3 chương.
 Bản giao hưởng số 2 của Norbert Burgmüller chỉ có 2 chương là hoàn thiện. Phần còn lại là nhờ công của Robert Schumann. Schumann cũng cho nó công diễn lần đầu tiên.
 Anton Bruckner cũng chỉ có thể hoàn thành 3 chương và phác thảo chương 4 của giao hưởng số 9.
 Alexander Borodin chỉ hoàn thành được hai chương của giao hưởng số 3, nhưng may mắn là nó được hoàn thiện bởi Alexander Glazunov.
 Giao hưởng Roma của Georges Bizet, đôi khi được coi là dang dở, nhưng không hẳn vậy, vì phiên bản mới nhất của bản giao hưởng này được xuất bản vào năm 1880 và nó là một tác phẩm hoàn chỉnh.
 Giao hưởng số 7 của Pyotr Ilyich Tchaikovsky đã bị chính cha đẻ của mình lãng quên và chỉ được biết đến nhờ Semyon Bogatyrev đã xuất bản.
 Edward Elgar cũng đành chỉ phác thảo giao hưởng số 3 của mình. Nó chỉ được hoàn thiện bởi Anthony Payne.
 Gustav Mahler tưởng chừng như đã bỏ dở giao hưởng số 10 của ông. Nhưng Deryck Crooke đã tìm được tổng phổ hoàn chỉnh và tác phẩm được biểu diễn trọn vẹn vào năm 1964 tại London.
 Carl Nielsen bỏ dở bản giao hưởng cung Fa trưởng.
 Bản giao hưởng số 8 của Jean Sibelius còn rơi vào số phậm thảm thương vì có lẽ nó bị hủy bởi chính cha đẻ của nó.
 Giao hưởng số 3 của Wilhelm Stenhammar cũng chỉ được ông hoàn thành chương 1 và phác thảo 3 chương còn lại.
 Giao hưởng số 2 của Ernest John Moeran chỉ có thể được phác thảo cả bốn chương vào năm ông qua đời, 1950.
 Giao hưởng số 11 của Eduard Tubin cùng chung số phận với nhiền bản khác khi Tubin chỉ hoàn thành chương 1 và viết được mười ô nhịp đầu tiên của chương 2.
 Giao hưởng số 7 của Richard Arnell chỉ được kịp phác thảo vào năm ông ra đi, 2009.
 Alfred Schnittke chỉ bắt đầu viết bản giao hưởng số 9 khi chỉ còn cách cái chết 2 năm (ông mất năm 1998)
 Trong các năm 1991-1992, Boudewijn Buckinx đã sáng tác chín bản giao hưởng không hoàn chỉnh (tất cả đều được trình diễn vào năm 1993).

Chú thích

Giao hưởng


title: Aziza Jalal

text:
Aziza Jalal (, Aziza Jalal; sinh ngày 15 tháng 12 năm 1958)  là một cựu ca sĩ nhạc Ả Rập người Ả Rập - Maroc.

Sự nghiệp
Aziza Jalal là một ca sĩ Ả Rập mang tính biểu tượng đến từ Maroc, cô hiện đang sống ở Ả Rập Saudi và mang quốc tịch Saudi.

Trong sự nghiệp ca hát kéo dài từ 1975-1985, Aziza Jalal trở thành ca sĩ nhạc cổ điển nổi tiếng khắp thế giới Ả Rập trước khi quyết định từ bỏ bối cảnh nghệ thuật để có một cuộc sống đạo đức với một người chồng Ả Rập. Cô được biết đến là ca sĩ yêu thích của Vua Hassan II của Maroc, và thường xuất hiện trên truyền hình Maroc và trong các dịp lễ nhà nước hát các tài liệu dân tộc, Ả Rập và Hồi giáo.

Nghỉ hưu
Năm 1985, Aziza Jalal chọn rời khỏi sân khấu. Aziza Jalal kết hôn với một doanh nhân người Ả Rập, người cho cô quyền quyết định liệu cô có muốn nghỉ hưu hay không. Cô không nghĩ nhiều về nó và quyết định rời đi. Cô tuyên bố rằng đó không phải là một quyết định mà cô hối hận.

Danh sách đĩa hát

Album phòng thu

Tham khảo

Đọc thêm

 Văn hóa nhạc Pop ở Bắc Phi và Trung Đông: Giải trí và Xã hội trên toàn thế giới, bởi Andrew Hammond, Series: Giải trí và Xã hội trên toàn thế giới, 2017 - 319 trang.  Mã số   1440833834, 980-1440833830
 Tiếng Việt: ريات ي اةرة ناية عربية, واصل دمد, دار الرابي ، 2009 - , 9809953713342-
 Alif bāʼ, Tập 10, bởi Karīm Irāqī, Nhà xuất bản, Dār al-Jamāhīr lil-Ṣiḥāfah, 1977, Đại học Indiana - Số hóa vào ngày 16 tháng 7 năm 2010
 Tiếng nói của phụ nữ Maqam ở Iraq: một nghiên cứu phân tích về kinh nghiệm kỹ thuật quan trọng của phụ nữ Iraq khi hát Almqami, bởi Hussein Azami, bởi Hussein Azami, AIRP, 2005 - 316 trang.  Mã số   9953366772, 9809953366777
 Bài hát và câu chuyện, của Karīm Irāqī, bởi Karīm Irāqī, Công ty nghệ thuật và thư từ, Tập 1, Aghānī wa-ikāyātuhā, Karīm Irāqī -
 La condition de laeri au Maroc, của Abderrazak Moulay Rchid, Tập 33 của Bộ sưu tập de la Faculté des sc khoa Juridiques, économiques et sociales: Série de langue française Số 33 của Bộ sưu tập: Série de langue française wa-al-ʻUlūm al-Iqtisādiyah wa-al-Siyāsiyah, Editions de la Faculté des sc khoa Juridiques, économiques, et sociales de Rabat, 1985 -.

Nữ ca sĩ Ả Rập Xê Út
Nữ ca sĩ Maroc
Nhân vật còn sống
Sinh năm 1958


title: Eusarca phasiariaria

text:
Eusarca phasiariaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Eusarca


title: Oglasa separata

text:
Oglasa separata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Oglasa


title: Pseudomythodes rufipes

text:
Pseudomythodes rufipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Pseudomythodes


title: Paul Bacon (cầu thủ bóng đá)

text:
Paul Darren Bacon (sinh ngày 20 tháng 12 năm 1970) là một cựu cầu thủ bóng đá người Anh thi đấu ở vị trí tiền vệ cho Charlton Athletic, có 33 lần ra sân ở Football League. Sau đó ông thi đấu bóng đá non-league với Dagenham & Redbridge.

Tham khảo

Sinh năm 1970
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Anh
Người Forest Gate
Cầu thủ bóng đá Charlton Athletic F.C.
Cầu thủ bóng đá Dagenham & Redbridge F.C.
Cầu thủ bóng đá English Football League
Tiền vệ bóng đá


title: Ngô Hi

text:
Ngô Hi (chữ Hán: 吳曦, 1162 - 1207), nguyên quán ở Lũng Can, Đức Thuận quân, là tướng lĩnh dưới triều Nam Tống trong lịch sử Trung Quốc. Ông xuất thân con cháu danh tướng, trong giai đoạn bắc phạt Khai Hi được giao nhiệm vụ cai quản đất Thiểm Tây; nhưng lại đầu hàng và dâng đất cho người Kim; cuối cùng bị các tướng dưới quyền vốn vẫn trung thành với nhà Tống giết chết.

Thân thế và cuộc sống ban đầu

Ngô Hi là cháu nội của Tín vương Ngô Lân, danh tướng kháng Kim đầu thời Nam Tống; con trai thứ của thái úy Ngô Đĩnh. Ông chào đời vào năm 1162 dưới triều vua Hiếu Tông nhà Tống.

Ngô Hi ngay từ nhỏ đã có ý không phục chính quyền Nam Tống đương thời. Năm ông lên 10 tuổi, khi được Ngô Đĩnh hỏi về chí hướng sau này, Ngô Hi đã nói ra những lời lẽ có ý bất mãn với triều đình và mong muốn li khai. Ngô Đĩnh thấy vậy giận quá, đá ông vào cái lò lửa gần đó, nên khuôn mặt trở nên đen hơn người thường, vì thế bị gọi là Ngô Ba Tử. Tuy vậy do danh tiếng của gia tộc, Ngô Hi vẫn sớm được bổ dụng vào các chức quan: ban đầu là Hữu thừa phụng lang; năm 1178 đổi thành Vũ Đức lang; trung lang tướng; rồi chuyển thành Vũ Dực lang; tiếp đó là Đoàn luyện sứ Cao châu.

Năm 1193, Ngô Đĩnh qua đời. Sau một thời gian chịu tang, Ngô Hi lại được triệu dùng làm Đoàn luyện sứ Hào châu. Mùa đông năm 1195 đời Tống Ninh Tông, làm Kiến Khang phủ đô thống chế, sau đó là Điền tiền tư phó đô chỉ huy sứ. Năm 1198, viên lăng của Hiến Thánh Từ Liệt hoàng hậu hoàn thành; Ngô Hi do có lập công trong việc này, được nhận Thừa tuyên sứ Vũ Ninh quân; gia Điện tiền tư đô chỉ huy sứ. Mùa xuân năm 1200, bái làm tiết độ sứ Chiêu Tín quân. Cuối năm đó, lăng của Quang Tông hoàn thành, được gia phong Thái úy. Đương thời, gia tộc họ Ngô nhiều đời nối nhau nắm quyền ở Tây Thục kể từ những năm Thiệu Hưng, có uy tín rất lớn đối với dân Thục và được quan lại triều đình quan tâm. Nhưng Ngô Hi lúc đó bị giữ lại ở Lâm An; ông có ý trở về Tây Thục nhưng không được triều đình Nam Tống chấp thuận.

Nắm quyền ở Thục

Sau những biến động trên chính trường, Hàn Thác Trụ dẹp bỏ các phe cánh khác, độc chiếm triều cương với chức vụ Thái sư Bình chương quân quốc trọng sự. Thác Trụ vì muốn nâng cao uy tín của mình nên nghĩ đến việc khôi phục Trung Nguyên vốn bị mất vào tay người Kim đã hơn 70 năm. Ngô Hi biết được chuyện này, tìm cách lấy lòng Thác Trụ và xin được về Tây Thục. Hữu Thừa tướng Trần Tự Cường vốn là tay chân của Thác Trụ, cũng tán thành việc đó. Do vậy vào mùa thu năm 1201, Ngô Hi được phong làm Hưng châu trú trát ngự tiền quân đô thống chế, tri Hưng châu, Lợi châu tây lộ An phủ sứ. Tòng chánh lang Chu Bất Khí dâng thư lên Thác Trụ nói Ngô Hi không thể đảm đương được công việc, Thác Trụ nhận thư nhưng vẫn bổ dụng ông. Tháng 3 ÂL năm 1202 được thăng làm Tứ Xuyên An phủ phó sứ, tháng sau lại được làm Thiểm Tây, Hà Đông lộ chiêu phủ sứ. Trong khi ở trấn, Ngô Hi tìm cách lật đổ phó đô thống chế Vương Đại Tiết và chiếm được đại quyền ở Thục. Năm 1205, triều đình tính tới việc động binh, phong Ngô Hi làm Tuyên phủ phó sứ Tứ Xuyên, tri Hưng châu; lo việc tiến quân từ phía tây; ngoài ra còn kiêm thêm chiêu phủ sứ Thiểm Tây, Hà Đông.

Những hành động chuẩn bị tấn công của Tống lũ lượt bay về triều đình nước Kim. Ngô Hi từ đầu đã có ý phản, sai Diêu Hoài Nguyên đến Kim thỉnh hàng, cầu phong Thục vương, nguyện dâng đất tứ châu Giai, Thành, Hòa, Phượng. Kim Chương Tông có ý tranh thủ dụ hàng Ngô Hi để chiếm Thiểm, Thục; nên gửi thư cho ông, hứa phong Thục vương và cho phép đời đời con cháu thế tập, trấn giữ một phương. Do đó, khi Hàn Thác Trụ nhiều lần thúc giục Ngô Hi tiến quân, ông đều chần chừ, án binh ở Hà Trì không tiến.

Thác Trụ cử Trình Tùng đến Tứ Xuyên làm tuyên phủ sứ, Ngô Hi tìm cách giam lỏng những người thân tín của Tùng, do đó Tùng mang danh là chánh sứ nhưng phải nơm nớp lo sợ Ngô Hi. Lúc này bắc phạt thất bại, tướng Kim Bộc Tán Quỹ chia quân nam hạ, cả triều đình Lâm An rúng động. Trong khi chiến sự ở Lưỡng Hoài vẫn đang giằng co thì quân Kim cũng đánh tới Tây Hòa. Các tướng Vương Hỉ, Lỗ Dực ra kháng cự. Trong lúc tình hình đang căng thẳng thì Ngô Hi hạ lệnh lui về giữ Bảo Hắc cốc. Quân Kim nhân đó truy kích theo, quân Tống thảm bại. Ngô Hi bèn đốt Hà Trì, lui về Thanh Dã Nguyên. Hi lại lui về Bích Ngư quan, chiêu tập một số người lưu vong để có thêm lực lượng. Đô thống chế Mưu Tư đem trọng binh trấn thủ Đại Tản quan, nhưng Ngô Hi lại tìm cách ngăn trở, khiến quân Kim thừa cơ áp sát, vây hãm Đại Tản quan; Hi liền lui về cửa Ta. Có Trần Quốc dập đầu ở ở trước cửa, tố cáo Ngô Hi làm phản với Hàn Thác Trụ, Thác Trụ không nghe.

Hàng Kim và bị giết

Đầu năm 1207, phía Kim sai sứ đem ấn và chiếu thư tới Ta khẩu, phong Hi làm Thục vương, Hi bí mật nhận lấy. Lúc ấy Lý Hảo Nghĩa đánh bại quân Kim một trận, nhưng Ngô Hi vẫn cho lui quân dần. Hi về tới Hưng châu, triệu các tướng tá đến nói rằng
Hiện nay miền đông nam thất thủ, xa giá đã dời đến Tứ Minh. Người Kim lấn đến như thế, ta chỉ còn cách hàng để tránh trăm họ lầm than.

Các tướng Vương Dực, Dương Quỳ Chi đáp rằng
Như thế thì lòng trung với đất nước từ hơn 80 năm nay của Ngô thị phải tính sao đây.

Hi nói: "Ý ta đã quyết" rồi hướng mặt về phía bắc nhận ấn của người Kim. Sai Từ Cảnh Vọng làm Tứ Xuyên đô chuyển vận sứ, Trữ Thanh làm Tả quân thống chế... Lại gửi thư cho Trình Tình nói mình đã hàng, người Kim muốn có bốn châu, bảo Tùng nếu liệu không giữ được thì dâng cho họ luôn đi. Tùng được tin kinh hoàng, bỏ Hưng Nguyên chạy về miền đông.

Tháng giêng ÂL năm 1207, Ngô Hi sai Lợi Cát đưa qân Kim vào Phượng châu, dâng lược đồ bốn châu cho giặc, lấy Thiết Sơn làm ranh giới. Ngô Hi tiếm xưng vương vị ở Hưng châu, lấy trị sở làm hành cung; sắp đặt trăm quan, xây cung điện ở Thành Đô; cải niên hiệu... Lại sai người đến báo với bá mẫu Triệu thị, Triệu thị cự tuyệt; còn thúc mẫu Lưu thị không ngớt lời chửi bới. Người trong tộc là Soạn biết chuyện cũng rất bất bằng.

Ngô Hi sai Đổng Trấn tới Thành Đô xây dựng cung điện, chuẩn bị dời sang. Lại lấy 7 vạn quân của mình và 3 vạn binh lấy được ở chỗ Trình Tùng, tổng cộng 10 vạn, chia thành 10 đội; đặt chức thống suất. Sai Lộc Kì, Phòng Đại Huân tới Vạn châu, xuối thuyền xuống Giang Lăng, phao rằng hẹn với người Kim giáp công Tương Dương.

Ngô Hi còn tìm cách thu phục nhân tâm; dùng An Bính làm Thừa tướng trưởng sử; triệu Dương Chấn Trọng, Chấn Trọng uống rượu độc tự tử; Vương Dực không theo lệnh, Dương Tu Niên, Chiêm Cửu Trung, Gia Đại Dậu, Lý Đạo Truyền, Đặng Tính Thiện... bỏ chức đi nơi khác. Trong khi đó Hưng châu hợp Giang Thương Dương Cự Nguyện vẫn có lòng trung, muốn tiêu diệt Ngô Hi, hợp mưu với bọn Lý Hảo Nghĩa, Lý Hảo Cố, Lý Quý tiến hành đại sự; được An Bính tán thành. Ngoài ra còn có Dương Quân Ngọc, Lý Khôn Thần... tổng cộng 18 người.

Đêm Giáp Tuất (28) tháng 2 ÂL (tức 28 tháng 3 năm 1207), Cự Nguyện và Hảo Nghĩa dẫn hơn 70 người xông vào Ngụy cung. Binh lính của Ngô Hi nghe lệnh diệt giặc, đều bỏ vũ khí đầu hàng. Cự Nguyện vào nội thất; Ngô Hi đang định bỏ chạy thì bị Lý Quý đuổi kịp, chém đứt đầu. Năm đó ông 46 tuổi.

An Bính sai người tìm khắp các ngõ ngách, bắt được hai con của Hi cùng chú là Bính, em là Trác, em họ là Hiện; bọn giặc Diêu Hoài Nguyên, Lý Khuê, Quách Trọng, Mễ Tu Chi, Quách Trừng đều bị giết. Bọn Từ Cảnh Vọng, Triệu Phú, Ngô Hiểu... đang ở bên ngoài cũng bị truy lùng và bị giết.

An Bính đem thủ cấp Ngô Hi, con cháu họ Ngô và ấn tín, chiếu thư của vua Kim... tất tật đưa về Lâm An. Triều Tống hạ lệnh giết vợ con Ngô Hi, đoạt quan tước Ngô Đĩnh, đuổi hết con cháu họ Ngô ra đất Thục, riêng con cháu Ngô Giới miễn liên can, Ngô Lân vẫn được thờ phụng trong miếu. An Bính sau đó xuất quân đoạt lại Đại Tản quan; góp phần gỡ gạc cục diện bất lợi của quân Tống khi đó, kết quả là nước Kim phải chấp nhận hòa nghị vào năm 1208 với bản hòa ước Gia Định.

Tham khảo
Tống sử
Tục tư trị thông giám

Chú thích

Nhân vật quân sự nhà Tống
Sinh năm 1162
Mất năm 1207


title: Ruslan Zubkov

text:
Ruslan Zubkov (; sinh 24 tháng 11 năm 1991 ở Odessa, Odessa Oblast, Ukraina) là một hậu vệ bóng đá Ukraina thi đấu cho FC Neman Grodno.

Sự nghiệp
Zubkov từng thi đấu cho đội trẻ Chornomorets Odessa và FC Odessa. Vào tháng 6 năm 2012, anh gia nhập AZAL PFC và ký bản hợp đồng 2 năm và được cho mượn đến Turan Tovuz. Tháng 12 anh quay lại câu lạc bộ. Zubkov trở thành cầu thủ tự do khi Araz-Naxçıvan giải thể và rút khỏi Giải bóng đá ngoại hạng Azerbaijan ngày 17 tháng 11 năm 2014.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Profile on PFL.az

Sinh năm 1991
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Ukraina
Hậu vệ bóng đá
Cầu thủ Giải bóng đá ngoại hạng Ukraina
Cầu thủ bóng đá FC Tytan Armyansk
Cầu thủ bóng đá FC Dnister Ovidiopol
Cầu thủ bóng đá AZAL PFK
Cầu thủ bóng đá PFK Turan
Cầu thủ bóng đá Araz-Naxçıvan PFK
Cầu thủ bóng đá FC Mariupol
Cầu thủ bóng đá FC Real Pharma Odesa
Cầu thủ bóng đá FC Zirka Kropyvnytskyi
Cầu thủ bóng đá FC Neman Grodno