title: Sarina Wiegman

text:
Sarina Petronella Wiegman (sinh ngày 26 tháng 10 năm 1969), còn được gọi là Sarina Wiegman-Glotzbach, là một cựu cầu thủ và huấn luyện viên bóng đá người Hà Lan, bà đang là huấn luyện viên của đội tuyển nữ quốc gia Anh kể từ tháng 9 năm 2021.

Trong sự nghiệp thi đấu của mình, Wiegman thi đấu ở vị trí tiền vệ trung tâm trước khi chuyển sang đá hậu vệ. Năm 1989, bà theo học Đại học North Carolina tại Chapel Hill, nơi bà chơi cho đội bóng đá nữ North Carolina Tar Heels. Trở về Hà Lan, bà gia nhập đội nữ Ter Leede bên cạnh công việc giáo viên thể chất. Với Ter Leede, bà đã 1 lần giành chức vô địch Hà Lan và cúp KNVB. Wiegman đại diện cho Hà Lan từ năm 1987 đến năm 2001. Mặc dù bà đã có 104 lần thi đấu cho Hà Lan (được KNVB công nhận ban đầu), chiến thắng trước các đối thủ không thuộc FIFA đã dẫn đến tổng số lần ra sân của bà là 99.

Sau khi giải nghệ vào năm 2003, Wiegman bắt đầu sự nghiệp huấn luyện của mình với các đội nữ của Ter Leede và ADO Den Haag. Năm 2014, bà trở thành trợ lý huấn luyện viên đội tuyển quốc gia Hà Lan. Năm 2016, Wiegman nhận được bằng huấn luyện viên và trở thành người phụ nữ đầu tiên huấn luyện một đội bóng chuyên nghiệp Hà Lan. Sau khi được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng của đội tuyển quốc gia Hà Lan, Wiegman đã dẫn dắt Hà Lan vô địch tại UEFA Women's Euro 2017. Hai năm sau, đội trở thành á quân của Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 2019. Vào tháng 8 năm 2020, có thông báo rằng Wiegman sẽ huấn luyện đội tuyển nữ quốc gia Anh. Tuy nhiên, bà quyết định ở lại Hà Lan, nhưng đã bị sa thải sau khi Hà Lan bị loại ở vòng tứ kết Thế vận hội Tokyo 2020. Sau đó, bà đã nhận lời làm huấn luyện viên đội tuyển nữ Anh và dẫn dắt đội vô địch UEFA Women's Euro 2022 trên sân nhà. Đây là danh hiệu đầu tiên của tuyển nữ Anh kể từ khi đội nam vô địch FIFA World Cup 1966.

Tiểu sử
Wiegman sinh ra ở Den Haag và bắt đầu chơi bóng trên đường phố khi còn nhỏ. Năm 6 tuổi, bà tham gia ESDO từ Wassenaar, nơi bà chơi cùng với các cậu bé. bà cũng chơi cho HSV Celeritas của địa phương, nơi bà có thể tham gia đội nữ. Bà kết hôn với Marten Glotzbach và họ có 2 con gái Lauren và Sacha.

Sự nghiệp cầu thủ

Câu lạc bộ
Năm 1987, Wiegman gia nhập KFC '71, nơi bà vô địch KNVB Cup cùng năm.

Năm 1988, trong khi ở Trung Quốc tham gia Giải bóng đá nữ khách mời FIFA 1988, bà đã gặp huấn luyện viên trưởng Đội tuyển Bóng đá nữ Quốc gia Mỹ Anson Dorrance, người đã mời bà đến học tại Đại học Bắc Carolina ở Chapel Hill và chơi cho đội bóng đá nữ North Carolina Tar Heels vào năm 1989. Tại North Carolina, Wiegman chơi cùng với những cầu thủ như Mia Hamm, Kristine Lilly và Carla Overbeck. Họ trở thành nhà vô địch NCAA vào năm 1989.

Wiegman sau đó mô tả chất lượng đội và điều kiện làm việc là "ở mức cao nhất", điều này hoàn toàn trái ngược với tình hình ở Hà Lan khi bà trở lại sau đó 1 năm. Ở đây, tất cả các cầu thủ nữ đã phải làm việc ngoài bóng đá. Wiegman trở thành một giáo viên thể chất, một công việc mà bà sẽ làm cho phần còn lại của sự nghiệp thi đấu của mình.

Năm 1994, Wiegman gia nhập Ter Leede, nơi bà đã giành được 2 chức vô địch Hà Lan (2001 và 2003) và 1 KNVB Cup (2001). Năm 2003, bà giải nghệ sau khi mang thai đứa con thứ hai.

Đội tuyển quốc gia
Wiegman từng là đội trưởng đội tuyển nữ Hà Lan từ giữa năm 1987 đến 2001, bà có 104 lần ra sân & ghi 3 bàn.

Năm 1986, ở tuổi 16, Wiegman lần đầu tiên được chọn vào đội tuyển Hà Lan. Vào ngày 23 tháng 5 năm 1987, ở tuổi 17, bà có trận ra mắt trong trận đấu trên sân khách với Na Uy, đó là trận đấu duy nhất của Dick Advocaat dẫn dắt nữ Hà Lan. bà đã chơi tại Giải bóng đá nữ khách mời FIFA 1988, nơi Hà Lan lọt vào vòng tứ kết. Wiegman cũng giúp Hà Lan lọt vào tứ kết các giải vô địch châu Âu 1989, 1991 và 1993, mặc dù họ chưa bao giờ lọt vào trận chung kết của một kỳ World Cup hoặc Giải vô địch châu Âu chính thức.

Vào ngày 9 tháng 4 năm 2001, Wiegman đã có lần khoác áo thứ 100 trong trận giao hữu trên sân nhà với Đan Mạch, trở thành cầu thủ bóng đá Hà Lan đầu tiên làm được điều này. Hai ngày sau, bà được vinh dự nhận chiếc khiên do huấn luyện viên trưởng đội nam Louis van Gaal trao tặng. Trong bài phát biểu của mình, ông nói: "Tôi rất tôn trọng Sarina. Đối với nam, mọi thứ đã được sắp xếp. Ở đây, điều này khó khăn hơn nhiều."

Wiegman chơi trận đấu quốc tế cuối cùng vào ngày 14 tháng 6 năm 2001 trong thất bại 2–0 trên sân khách trước Cộng hòa Séc. Sau đó, có thông tin 5 lần khoác áo của bà  trước các đối thủ không thuộc FIFA đã dẫn đến tổng số lần ra sân của bà là 99.

Sự nghiệp huấn luyện viên

Ter Leede
Vào ngày 24 tháng 1 năm 2006, có thông báo rằng Wiegman sẽ trở thành huấn luyện viên của Ter Leede. Bà đã giành chức vô địch Hà Lan và KNVB Cup vào năm 2007.

Nữ ADO Den Haag
Vào mùa hè 2007, Wiegman trở thành huấn luyện viên của đội nữ ADO Den Haag, đội sau này sẽ thi đấu tại giải Women's Eredivisie mới thành lập. Năm 2012, bà dẫn dắt ADO vô địch Eredivisie và KNVB Cup. Vào năm 2013, ADO bảo vệ thành công chức vô địch KNVB Cup.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Hà Lan

Trợ lý huấn luyện viên
Vào ngày 1 tháng 8 năm 2014, Wiegman rời ADO để làm trợ lý huấn luyện viên của đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Hà Lan, đồng thời là điều phối viên của đội tuyển U-19 nữ quốc gia. Vào ngày 27 tháng 3 năm 2015, Wiegman tham gia khóa học của KNVB để lấy bằng huấn luyện viên, trở thành người phụ nữ thứ 3 làm được điều này, sau Vera Pauw và Hesterine de Reus. Vào ngày 2 tháng 7 năm 2015, bà  có một kỳ thực tập tại Sparta Rotterdam.

Vào ngày 1 tháng 8 năm 2015, sau khi Roger Reijners bị sa thải, Wiegman được bổ nhiệm làm huấn luyện viên tạm quyền. Điều này kéo dài cho đến ngày 1 tháng 10, khi Arjan van der Laan là huấn luyện viên mới, còn Wiegman trở lại vị trí trợ lý.

Vào ngày 31 tháng 7 năm 2016, Wiegman nhận được bằng huấn luyện UEFA Pro, sau khi hoàn thành khóa huấn luyện của Hiệp hội bóng đá Hà Lan và 1 năm thực tập tại Sparta Rotterdam. Trong một cuộc phỏng vấn với KNVB, bà cho biết đã tận mắt chứng kiến sự chuyên nghiệp cao của bóng đá nam ở Hà Lan, bà hy vọng sẽ giúp đưa bóng đá nữ ở Hà Lan lên cùng đẳng cấp.

Vào ngày 3 tháng 10 năm 2016, có thông báo Wiegman sẽ trở thành trợ lý tạm quyền cho Ole Tobiasen tại Jong Sparta Rotterdam (đội tham gia Tweede Divisie 2016–17), ngoài công việc trợ lý tuyển nữ Hà Lan. Khi làm như vậy, bà trở thành nữ huấn luyện viên đầu tiên tại một đội bóng đá chuyên nghiệp của Hà Lan.

Huân luyện viên trưởng

Vào ngày 23 tháng 12 năm 2016, Van der Laan bị KNVB sa thải và Wiegman một lần nữa được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng tạm quyền của nữ Hà Lan. Vào ngày 13 tháng 1 năm 2017, KNVB thông báo Wiegman đã được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng chính thức. Đồng thời, Foppe de Haan được bổ nhiệm làm trợ lý.

Wiegman được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng 6 tháng trước khi UEFA Women's Euro 2017 bắt đầu tại quê nhà. Tuy nhiên, đội đã để thua 4/5 trận giao hữu và có tinh thần xuống thấp. Wiegman sau đó đã làm việc để cải thiện sự tự tin của các cầu thủ và thay đổi phong cách chơi sang bóng đá tấn công nhiều hơn.

Tại giải vô địch châu Âu, Hà Lan thắng mọi trận đấu, mà đỉnh cao là chiến thắng 4–2 trước Đan Mạch trong trận chung kết. Đội cũng nhận được nhiều lời khen ngợi với lối chơi hấp dẫn. Chiến thắng này đánh dấu danh hiệu vô địch châu Âu đầu tiên của nữ Hà Lan, Wiegman trở thành huấn luyện viên người Hà Lan thứ 2 dẫn dắt đội tuyển quốc gia giành được danh hiệu lớn, sau Rinus Michels tại Euro 1988.

Vào ngày 23 tháng 10 năm 2017, Wiegman đã được trao danh hiệu Huấn luyện viên nữ xuất sắc nhất FIFA tại lễ trao giải FIFA The Best, vượt qua huấn luyện viên Đan Mạch Nils Nielsen và huấn luyện viên Lyon Gérard Prêcheur. Hai ngày sau, bà được nhận danh hiệu Hiệp sĩ của Dòng Orange-Nassau tại một buổi lễ chứng kiến toàn bộ đội nhận được vinh dự tương tự.

Sau khi giúp đội tham dự Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 2019, Wiegman đã dẫn dắt Hà Lan đến trận chung kết của giải đấu, nơi họ thua 0–2 trước Hoa Kỳ. Đội một lần nữa nhận được lời khen ngợi về phong cách chơi trên đường đến trận chung kết. Vào ngày 9 tháng 7 năm 2019, một bức tượng giống Wiegman sẽ được thêm vào vườn tượng của KNVB, vì những đóng góp của bà  cho bóng đá Hà Lan, bà là người phụ nữ đầu tiên nhận được vinh dự này.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Anh

Vào tháng 8 năm 2020, Hiệp hội bóng đá Anh thông báo Wiegman đã ký hợp đồng 4 năm và sẽ đảm nhận vị trí huấn luyện viên của đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Anh từ Phil Neville, bắt đầu từ tháng 9 năm 2021, qua đó biến bà trở thành người quản lý đội tuyển đầu tiên không phải người Anh. Sau khi Neville từ chức trước khi hết nhiệm kỳ, huấn luyện viên người Na Uy Hege Riise đảm nhận vai trò tạm quyền vào tháng 1 năm 2021 cho đến khi Wiegman tiếp quản. Trận đầu tiên mà Wiegman cầm quân là trận thắng 8–0 trước Bắc Macedonia mở màn vòng loại World Cup 2023. Vào ngày 30 tháng 11 năm 2021, đội tuyển Anh lập kỷ lục mới với chiến thắng 20–0 trước Latvia trong vòng loại World Cup, kỷ lục trước đó là 13–0 trước Hungary thiết lập vào năm 2005, đó là trận đấu thứ 6 của Wiegman và duy trì thành tích toàn thắng của bà với đội tuyển, vượt qua đối thủ của họ 53–0 trong thời gian đó.

Wiegman đã giúp đội tuyển nữ  Anh vô địch trong trận chung kết UEFA Women's Euro 2022 với chiến thắng 2-1 trước Đức trên sân vận động Wembley, bà trở thành huấn luyện viên nữ thứ 4 bảo vệ thành công danh hiệu và là người đầu tiên vô địch giải đấu với 2 quốc gia khác nhau, trước đó Hà Lan của bà giành chức vô địch vào năm 2017. Vào ngày 25 tháng 8 năm 2022, sau chiến thắng của bà với Lionesses, bà đã nhận giải thưởng Huấn luyện viên nữ của năm của UEFA cho mùa giải 2021–22. Vào tháng 12 năm 2022, Wiegman nhận danh hiệu Chỉ huy danh dự của Huân chương Đế quốc Anh (CBE) "vì các cống hiến cho bóng đá", để ghi nhận vai trò của bà trong thành công của Lionesses. Bà tiếp tục giúp đội tuyển nữ Anh vô địch Finalissima 2023 khi vượt qua nhà vô địch Cúp bóng đá nữ Nam Mỹ 2022 Brazil 4-2 tại loạt luân lưu sau khi hòa 1-1 cả trận. Tại FIFA Women's World Cup 2023, bà dẫn dắt nữ Anh lần đầu tiên đến trận chung kết của giải đấu, nơi họ thua 0–1 trước Tây Ban Nha.

Danh hiệu và thành tích

Cầu thủ
KFC '71

 KNVB Cup: 1986–87

 North Carolina Tar Heels

 NCAA Division I Women's Soccer Championship: 1989

Ter Leede

 Dutch championship: 2000–01, 2002–03
 KNVB Cup: 2000–01

Huấn luyện viên
Ter Leede

 Dutch championship: 2006–07
 KNVB Cup: 2006–07

ADO Den Haag Women

 Eredivisie: 2011–12
 KNVB Cup: 2011–12, 2012–13

Nữ Hà Lan

 Giải vô địch bóng đá nữ châu Âu: Tập_tin:Med_1.png Vô địch (2017)
 Giải vô địch bóng đá nữ thế giới:  Á quân (2019)

Nữ Anh

 Giải vô địch bóng đá nữ châu Âu: Tập_tin:Med_1.png Vô địch (2022)
 Arnold Clark Cup:  Tập_tin:Med_1.png Vô địch (2022, 2023)
 Women's Finalissima:  Tập_tin:Med_1.png Vô địch (2023)
 Giải vô địch bóng đá nữ thế giới:  Á quân (2023)

Cá nhân

 KNVB Bondsridder ("Association Knight"): 2012
 The Best FIFA Women's Coach: 2017, 2020, 2022
 Knight of the Order of Orange-Nassau: 2017
 UEFA Women's Coach of the Year: 2021–22, 2022-23
 IFFHS World's Best Woman National Coach: 2020, 2022
 BBC Sports Personality of the Year Coach Award: 2022
 Honorary CBE: 2022 Special Honours
 Freedom of the City of London (công bố ngày 1 tháng 8 năm 2022)

Chú thích

Liên kết ngoài

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1969
Huấn luyện viên Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 2023


title: Nina Baden-Semper

text:
Nina Baden-Sempre (sinh năm 1945) là một nữ diễn viên người Anh gốc Trinidad, nổi tiếng nhất với vai diễn Barbie Reynolds vào những năm 1970 trong sitcom Love Thy Neighbor sản xuất bởi Thames Television.

Nghề nghiệp
Sinh ra ở Trinidad, Nina Baden-Semper là một vũ công khi bà lần đầu tiên đến Anh, trước khi tiếp tục hoạt động. Trong sự nghiệp diễn xuất kéo dài hơn 40 năm, Nina Baden-Semper đã xuất hiện trong nhiều tác phẩm phát thanh, truyền hình, phim ảnh và sân khấu và đã lưu diễn trên toàn thế giới trong nhiều vở kịch. Bà đã có nhiều vai diễn trên sân khấu trong các tác phẩm kịch tính từ The Bacchae của Euripides, Le Bourgeois Gentilhomme của Molière và The Blacks của Jean Genet cho đến các phim kinh dị hiện đại như Wait Until Dark và Stepping Out, cũng như các vai hài. Bà đã từng là người dẫn chương trình truyền hình cho các chương trình dành cho trẻ em và cũng như Morning Worship cho BBC, và đã có nhiều lần xuất hiện trên các chương trình đố vui, buổi nói chuyện và hội thảo trên cả nước và quốc tế. Baden-Semper đã thực hiện hai đĩa đơn đã phát hành và một album, và gần đây còn xuất hiện với vai trò là một rapper trong video So Solid Crew. Bà đã xuất hiện chủ yếu ở các vai diễn nhân vật trong phim truyền hình, bao gồm cả trong sự hồi sinh xấu số của Crossroads vào năm 2002. Năm 2006, bà là khách mời đóng vai chính trong Doctor Who cuộc phiêu lưu âm nhạc Memory Lane. Một bộ phim truyền hình đáng chú ý khác sau nhiều năm được giới thiệu trên tạp chí đen của BBC Two giới thiệu The A-Force trong loạt phim có tựa đề Anh chị em, trong đó bà đóng vai góa phụ của Elder Gittens.

Năm 2005, Baden-Semper xuất hiện với tư cách Mary Seacole tại một triển lãm hai trăm năm một lần Mary Seacole tại Bảo tàng Nightingale Florence.

Giải thưởng và danh dự
Baden-Semper đã nhận được Giải thưởng Truyền hình chung và Nhân vật nữ xuất sắc, đồng thời là chủ để của chương trình ITV This Is Your Life vào ngày 12 tháng 3 năm 1975. Bà cũng được Trinidad & Tobago trao tặng Giải thưởng Scarlet Ibis Ủy ban cao cấp ở London, cho các hoạt động có công.

Đóng phim

 Phim ảnh

 Carry On Up the Jungle (1970) - Cô gái Nosha (chưa được công nhận)
 Kongi's Harvest (1970) - Segi
 The Love Ban (1973) - Cô hầu bàn đường chân trời
 Love Thy Neighbor (1973) - Barbie Reynold
 Rage (1999) - mẹ của Godwin

 Truyền hình

 Six Shades of Black (1965) - Fatima
 Redcap (1966) - Y tá
 Public Eye (1966) - Barmaid / Pearl
 The Corridor People (1966) - Pearl
 Intrigue (1966) - Y tá
 Thành phố cầu vồng (1967) - Y tá
 The Saturday Play (1968) - Y tá phường
 Bí ẩn và tưởng tượng (1968) - Ma cà rồng
 Counterstrike (1969) - Bà Sengupta
 Nhà hát Ghế bành (1970) - Annie Steffans
 Callan (1970) - Anna
 Confession (1970) - Cô hầu bàn
 Lấy ba cô gái (1970) - Claire
 Những người thuyết phục! (1970) - Nữ tiếp viên hàng không
 Mẹ thân yêu... Yêu Albert (1970) - Ursula
 Dày như kẻ trộm (1971)
 Tình yêu hàng xóm (1972 Từ1976) - Barbie Reynold
 Ai là ai? (1975) - Panellist
 Machinegunner (1976) - Felicity Rae Ingram
 George và Mildred (1979) - Chị
 Dự luật (1988) - Bà Leigh
 Phường của thiếu nhi (1989) - Jan Stevens
 Little Napoleons (1994) - Earnestina
 Ngã tư (2002) - Rhona Martin
 Đồng hồ của Bernard (2004) - Bami (Lần xuất hiện cuối cùng)

Tham khảo

liên kết ngoài

 Nina Baden-Sempre tại Aveleyman - Diễn viên, Phim và Truyền hình Vidcaps.

Nữ diễn viên Vương quốc Liên hiệp Anh thế kỷ 21
Nữ diễn viên Vương quốc Liên hiệp Anh thế kỷ 20
Nữ diễn viên điện ảnh Vương quốc Liên hiệp Anh
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên truyền hình Vương quốc Liên hiệp Anh
Sinh năm 1945


title: Crambus leuconotus

text:
Crambus leuconotus là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Crambus


title: Spodoptera triturata

text:
Spodoptera triturata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Spodoptera


title: Eupithecia antarctica

text:
Eupithecia antarctica là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

A


title: Euxoa sagittata

text:
Euxoa sagittata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Euxoa


title: Linda M. Deane

text:
Linda M. Deane là một nhà văn và biên tập viên người Anh sống ở Barbados.

Là con gái của cha mẹ Barbados, cô đã nhận được hầu hết giáo dục trung học ở Anh  và lấy bằng Cử nhân về Nghiên cứu Hoa Kỳ so sánh từ Đại học Warwick. Cô đã làm việc như một nhà báo ở Barbados, Vương quốc Anh và Hoa Kỳ. Cô làm việc như một gia sư ở cấp tiểu học để viết sáng tạo. Cô là một thành viên sáng lập của Nhà văn Ink Barbados.

Deane là đồng biên tập với Robert Edison Sandiford của tuyển tập Những tiếng hét từ Outfield: The ArtsEtc Cricket Anthology. Tác phẩm của cô đã xuất hiện trên nhiều ấn phẩm khác nhau, bao gồm Poui, Nhà văn Caribbean và Bim: Nghệ thuật cho thế kỷ 21 và trong tuyển tập Sự hiểu biết giữa Cáo và Ánh sáng. Cô cũng viết cho trẻ em.

Năm 2006, cô nhận được giải nhất trong cuộc thi văn chương Frank Collymore, đồng thời nhận giải thưởng của Thủ tướng, cho tập thơ của cô Cut Road Blues: A Narrative.

Tham khảo

Nữ nhà văn thế kỷ 21
Nữ nhà báo
Nhân vật còn sống


title: Billy Hood

text:
William Hood là một cầu thủ bóng đá. Ông thường thi đấu ở vị trí tiền đạo, thi đấu cho Newton Heath từ 1891 đến 1894, cũng như ở Ismeretlen.

Tham khảo

Liên kết ngoài
MUFCInfo.com

Cầu thủ bóng đá Manchester United F.C.
Năm mất thiếu
Năm sinh thiếu
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ bóng đá Football Alliance
Cầu thủ bóng đá English Football League
Cầu thủ bóng đá Anh


title: Friona recalx

text:
Friona recalx là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Friona


title: Oligia ambigua

text:
Oligia ambigua là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Oligia


title: Hợp chất gốc clo

text:
Các hợp chất giải phóng clo, còn được gọi là hợp chất gốc clo, là họ các hóa chất có thể giải phóng clo. Chúng được sử dụng rộng rãi để khử trùng nước, thiết bị y tế, và các khu vực bề mặt cũng như tẩy trắng các vật liệu như vải.  Sự hiện diện của chất hữu cơ có thể làm hiệu quả khử trùng của hóa chất kém đi. Chúng có thể có dạng bột và được được trộn với nước trước khi sử dụng.

Các tác dụng phụ xảy ra nếu tiếp xúc trực tiếp có thể có như kích ứng da và bỏng hóa chất cho mắt. Chúng cũng có thể gây ăn mòn và do đó có thể yêu cầu phải rửa sạch trên bề mặt. Các hợp chất cụ thể trong họ này bao gồm natri hypochlorite, chloramine, halazone, chlorine dioxide và natri dichloroisocyanurate. Chúng có hiệu quả chống lại nhiều loại vi sinh vật cũng như cả bào tử của các vi khuẩn.

Các hợp chất giải phóng clo lần đầu tiên được sử dụng làm chất tẩy trắng vào khoảng năm 1785, và được dùng làm chất khử trùng vào năm 1915. Nó nằm trong danh sách các thuốc thiết yếu của Tổ chức Y tế Thế giới, tức là nhóm các loại thuốc hiệu quả và an toàn nhất cần thiết trong một hệ thống y tế. Chi phí bán buôn ở các nước đang phát triển là khoảng 0,01 đến 0,02 USD / 500 mg loại chloramine. Chúng được sử dụng rộng rãi trong cả ngành y tế và công nghiệp thực phẩm.

Chú thích

Thuốc thiết yếu của WHO


title: Giao hưởng số 19 (Mozart)

text:
Giao hưởng số 19 cung Mi giáng trưởng, K. 132 là tác phẩm của nhà soạn nhạc người Áo Wolfgang Amadeus Mozart. Tác phẩm được viết vào tháng 7 năm 1772, trong khi cư trú tại đường Ebuny, London, Anh.

Chú thích

Giao hưởng
Nhạc khúc Mi giáng trưởng


title: Enicospilus abessyniensis

text:
Enicospilus abessyniensis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Enicospilus


title: Eutelia adulatricoides

text:
Eutelia adulatricoides là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Eutelia


title: Hạt (Anh)

text:
Hạt của Anh là những khu vực sử dụng cho các mục đích phân định ranh giới hành chính, địa lý và chính trị.

Đối với mục đích hành chính, Anh Quốc ngoài Greater London và quần đảo Scilly được chia thành 83 hạt vùng đô thị và không thuộc vùng đô thị. Các hạt có thể bao gồm một huyện duy nhất hoặc được chia thành một số huyện. Tính đến tháng 4 năm 2009, 27 hạt này được chia thành các huyện và có một hội đồng hạt. Sáu hạt, bao gồm các khu đô thị lớn, được gọi là hạt vùng đô thị, trong đó không có hội đồng hạt, mặc dù một số chức năng được tổ chức trên cơ sở toàn hạt bởi các huyện của chúng (khu tự quản đô thị) hoạt động cùng nhau.

Toàn nước Anh (bao gồm cả Greater London và quần đảo Scilly) cũng được chia thành 48 hạt nghi lễ, mà còn được biết tới như là hạt địa lý. Hầu hết các hạt nghi lễ tương ứng với một hạt vùng đô thị hoặc không thuộc vùng đô thị cùng tên nhưng thường có ranh giới nhỏ hơn.

Việc bố trí hiện nay là kết quả của cải cách từ nhiều bước. Nhiều hạt có nguồn gốc từ thời Trung Cổ, mặc dù các hạt lớn như Yorkshire và Sussex mất nhiều hoặc tất cả các chức năng hành chính của chúng trong nhiều thế kỷ trước. Các hạt địa lý đã tồn tại trước khi cải cách chính quyền địa phương trong năm 1965 và năm 1974 được gọi là hạt cổ xưa hoặc hạt lịch sử. Từ 1889-1974 các khu vực với các hội đồng hạt được biết tới như các hạt hành chính, ngoại trừ các thị trấn và thành phố lớn hơn được gọi là quận (khu tự quản) của hạt và bao gồm các bộ phận của một số hạt địa lý. Từ năm 1974 đến 1996, các hạt vùng đô thị và không thuộc vùng đô thị, một số trong đó được thiết lập chỉ trong năm 1974, tương ứng trực tiếp với các hạt nghi lễ.

Các hạt, thường là các hạt lịch sử hoặc hạt nghi lễ hiện nay, được sử dụng làm cơ sở địa lý cho một số tổ chức như cảnh sát và cứu hỏa, các câu lạc bộ thể thao và các tổ chức phi chính phủ khác.

Đối với mục đích của phân loại và phát thư, Anh đã được chia thành 48 hạt bưu chính đến năm 1996; những điều này đã bị Royal Mail từ bỏ thay vào đó là mã thư tín.

Tham khảo

Chính trị Anh


title: Jessie Ulibarri

text:
Jessie Ulibarri là một chính khách người Mỹ đến từ Thành phố Commerce, Colorado. Là một thành viên Đảng Dân chủ, Ulibarri đã phục vụ bốn năm tại Thượng viện Colorado đại diện cho Khu vực 21 ở Quận Adams. Ulibarri đã làm việc trong dự luật năm 2013 để cho phép các cặp đồng tính ở Colorado thành lập kết hợp dân sự.

Tiểu sử
Ulibarri tốt nghiệp Đại học Colorado, và trở thành người đầu tiên trong gia đình nhận bằng cử nhân. Lịch sử làm việc của ông bao gồm làm việc với tư cách là thành viên chính sách tại văn phòng của Hạ nghị sĩ Luis Gutierrez (D-Illinois), với tư cách là Giám đốc Chính sách Công của ACLU of Colorado, và là Cộng tác viên Quản lý Cấp cao của JVA Consulting.

Ulibarri được bầu vào thượng viện vào năm 2012, đánh bại đồng Francine Bigelow của đảng Cộng hòa 64%-36%. Ứng cử viên của ông đã được các cử tri Bảo tồn Colorado và Quỹ Chiến thắng Đồng tính nam & Đồng tính nữ ủng hộ. Ông đã không tái tranh cử vào năm 2016. Ulibarri hiện là Giám đốc Sở Giao dịch Đổi mới Nhà nước.

Hiện ông đang sống ở Pittsburgh, Pennsylvania cùng với người bạn đời của mình, Louis. Họ có hai con.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Jessie Ulibarri campaign website
 Interview with West.Energy Media

Nhân vật còn sống
Chính khách đồng tính nam
Chính khách Mỹ thế kỷ 21


title: Charierges medioatra

text:
Charierges medioatra là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Charierges


title: Trận Gia Quất – Gia Lâm

text:
Trận Gia Quất-Gia Lâm là một trận đánh trong chiến dịch Bắc Kỳ 1883, giữa quân đội Viễn chinh Pháp và quân đội nhà Nguyễn diễn ra vào các ngày 27-28 tháng 3 năm 1883 tại bờ bắc (tả ngạn) sông Hồng trên các làng Gia Quất, Thượng Cát, thuộc tổng Gia Thụy huyện Gia Lâm tỉnh Bắc Ninh (quân Việt vây đánh quân Pháp phản công phá vây). Các nhà sử học Việt Nam như Trần Văn Giàu, Đinh Xuân Lâm gọi trận này là trận Gia Lâm còn người Pháp thì gọi theo phiên âm là trận Gia Cuc (phiên âm không chính xác từ tên làng Gia Quất). Làng Gia Quất nay thuộc phường Thượng Thanh, quận Long Biên, Hà Nội.

Tháng 3 năm 1883, quân nhà Nguyễn hợp vây quanh Hà Nội (gồm hai đạo: đạo quân Sơn Tây (do trực tiếp Tổng thống quân vụ Hoàng Kế Viêm, cùng Lưu Vĩnh Phúc nắm) và đạo quân Bắc Ninh (có tổng đốc Bắc Ninh là Trương Quang Đản, cùng Bùi Ân Niên chỉ huy)), trong khi quân Pháp đã chiếm Hà Nội và đang mở rộng ra đánh chiếm các tỉnh phía nam đồng bằng Bắc Bộ. Giữa lúc Henri Rivière dẫn quân đánh Nam Định ngày 24 tháng 3, (để lại Berthe de Vilers ở lại Đồn Thủy giữ thành Hà Nội), đạo Bắc Ninh của quân nhà Nguyễn kéo về thắt chặt vòng vây quanh Hà Nội. Đêm ngày 26 rạng ngày 27 tháng 3, quân nhà Nguyễn tại các đồn ở Gia Lâm, Văn Giang, nằm bên tả ngạn đối diện Đồn Thủy, với khoảng 4000 quân vượt sông đánh vào thành Hà Nội, phá kho thóc.

Hôm sau, tức ngày 27, Vilers dẫn 100 quân Pháp vượt sông tiến đánh các làng Gia Quất và Thượng Cát, là những nơi quân nhà Nguyễn đóng đồn phòng thủ.

Chú thích nguồn gốc

Việt Nam năm 1883
Chiến tranh liên quan tới Việt Nam
Xung đột năm 1883
Pháp năm 1883
Trận đánh liên quan tới Việt Nam


title: Rhaphuma aranea

text:
Rhaphuma aranea là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Rhaphuma


title: Giải bóng đá nữ Vô địch Quốc gia 2019

text:
Giải bóng đá nữ vô địch quốc gia 2019 (Tên gọi chính thức là: Giải bóng đá nữ Vô địch Quốc gia - Cúp Thái Sơn Bắc 2019) là giải đấu bóng đá lần thứ 22 của Giải bóng đá nữ vô địch quốc gia, giải đấu diễn ra thường niên do VFF tổ chức. Toàn bộ mùa giải bắt đầu vào ngày 10 tháng 6 năm 2019 và kết thúc vào ngày 4 tháng 10 năm 2019.

Điều lệ
Giải Bóng đá nữ Vô địch Quốc gia – Cúp Thái Sơn Bắc 2019, với sự đồng hành của nhà tài trợ chính Công ty TNHH Thương mại Thiết bị điện Thái Sơn Bắc, tiếp tục có 7 đội tham dự: Hà Nội, Phong Phú Hà Nam, Sơn La, Thành phố Hồ Chí Minh I, Thành phố Hồ Chí Minh II, Than Khoáng sản Việt Nam và TNG Thái Nguyên. sau 3 mùa giải áp dụng hình thức thi đấu vòng tròn hai lượt để xác định tốp 4 đội thi đấu vào vòng bán bán kết và trận chung kết, năm nay thể thức thi đấu giải bóng đá nữ VĐQG có điều chỉnh cho phù hợp với hệ thống thi đấu của bóng đá nữ, sau khi có sự hình thành của Giải bóng đá Nữ Cúp Quốc gia – Cúp LS 2019. Theo đó, giải Bóng đá nữ Vô địch Quốc gia – Cúp Thái Sơn Bắc 2019 sẽ trở lại thi đấu theo thể thức vòng tròn hai lượt (lượt đi và lượt về) để tính điểm, xếp hạng từ hạng Nhất đến hạng Bảy, giống như thể thức thi đấu đang được áp dụng tại các giải bóng đá chuyên nghiệp vô địch quốc gia. Sự điều chỉnh này được đánh giá sẽ giúp tăng chất lượng chuyên môn và tính chất cạnh tranh trong mỗi trận đấu của Giải.

Các đội bóng

Các đội bóng

Sân thi đấu
Các trận đấu thuộc giai đoạn lượt đi sẽ diễn ra từ ngày 10/6 đến 01/7/2019 tại Sân vận động 19 tháng 8 thuộc Thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. Giai đoạn lượt về sẽ diễn ra từ ngày 13/9 đến 4/10/2019 tại Sân vận động Hà Nam thuộc Thành phố Phủ Lý, tỉnh Hà Nam.

Kết quả

Bảng xếp hạng

Tổng kết mùa giải
Đội Vô địch: Thành Phố Hồ Chí Minh I
Đội thứ Nhì: Hà Nội
Đội thứ Ba: Than Khoáng Sản Việt Nam
Giải phong cách: Phong Phú Hà Nam
Cầu thủ xuất sắc nhất giải: Huỳnh Như (9, Thành Phố Hồ Chí Minh I)
Cầu thủ ghi nhiều bàn thắng nhất giải: Phạm Hải Yến (12, Hà Nội, 17 bàn)
Thủ môn xuất sắc nhất giải: Trần Thị Kim Thanh (Thành Phố Hồ Chí Minh I)

Tham khảo

Xem thêm
Giải bóng đá vô địch quốc gia 2019
Kết quả chi tiết giải bóng đá nữ vô địch quốc gia 2019

Liên kết ngoài
Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF)

2019
Bóng đá Việt Nam năm 2019
Bóng đá nữ năm 2019


title: Colin Carr-Lawton

text:
Colin Carr-Lawton (sinh ngày 5 tháng 9 năm 1978) là một cựu cầu thủ bóng đá người Anh thi đấu ở vị trí tiền đạo. Ông thi đấu 5 trận ở Football League cho Burnley, có màn ra mắt trong thất bại 1–4 trước Grimsby Town vào ngày 22 tháng 11 năm 1997.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1978
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Anh
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ bóng đá Burnley F.C.
Cầu thủ bóng đá Berwick Rangers F.C.
Cầu thủ bóng đá Whitby Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Ethnikos Asteras F.C.
Cầu thủ bóng đá English Football League
Cầu thủ bóng đá Scottish Football League


title: Pelargoderus alcanor

text:
Pelargoderus alcanor là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Pelargoderus


title: Stenodryas glabricollis

text:
Stenodryas glabricollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Stenodryas


title: Chu Hoàng Long

text:
Chu Hoàng Long (tên tiếng Anh: Hoang Long Chu) (?-) là một tiến sĩ kinh tế được nhận giải thưởng Eureka, Úc năm 2011 nhờ công trình mang tên "Mô hình lưu lượng dòng chảy đo lường lượng nước có thể sử dụng cho sản xuất nông nghiệp và lượng nước cần dự trữ để bảo vệ môi trường".

Tiến sĩ Long lấy bằng Tiến sĩ Kinh tế và bằng Thạc sĩ Kinh tế phát triển và Quốc tế (International and Development Economics) tại đại học quốc gia Australia. Lĩnh vực nghiên cứu ông quan tâm là an toàn sinh học và kiểm soát bệnh, chiến lược khai thác và phát triển cơ sở hạ tầng tài nguyên nước và thủy sản, các cơ cấu cải cách ở các nước đang phát triển, nông nghiệp xanh, các vấn đề liên quan đến môi trường và nền kinh tế thấp carbon.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 TS. Chu Hoàng Long đồng chủ nhân giải thưởng Eureka 2011 trả lời phỏng vấn của Ipsard

Tiến sĩ kinh tế


title: Pitohui cerviniventris

text:
Pitohui cerviniventris là một loài chim trong họ Oriolidae. Loài này được tách ra từ Pitohui kirhocephalus, trên cơ sở bài báo của Dumbacher et al. (2001).

Nó được tìm thấy trên quần đảo Raja Ampat ở miền tây New Guinea. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng ẩm thấp vùng đất thấp nhiệt đới và cận nhiệt đới. Nó là một trong số ít các loài chim có độc, với độc chất thuộc nhóm batrachotoxin.

Phân loài
Hai phân loài được công nhận:
 P. c. pallidus - van Oort, 1907: Tìm thấy trên đảo Sagewin và Batanta (tây quần đảo Papua).
 P. c. cerviniventris - (Gray, GR, 1862): Tìm thấy trên đảo Waigeo và Gemien (tây quần đảo Papua).

Chú thích

Tham khảo

C
Chim có độc


title: Calliodes barnsi

text:
Calliodes barnsi là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Calliodes


title: Alain Prost

text:
Alain Marie Pascal Prost, OBE, Bắc Đẩu Bội tinh (sinh 24 tháng 2 năm 1955 tại Lorette, Loire) là một tay đua người Pháp. Ông đã 4 lần vô địch giải Công thức 1, ngang với Sebastian Vettel (4), và chỉ kém Juan Manuel Fangio (5), và Michael Schumacher (7) về số lần vô địch giải này. Từ năm 1987 cho đến năm 2001 Prost giữ kỷ lục cho hầu hết các chiến thắng Grand Prix. Schumacher đã vượt qua kỷ lục tổng cộng 51 trận thắng của Prost tại 2001 Grand Prix tại Bỉ. Năm 1999, Prost nhận được giải World Sports Awards of the Century trong lĩnh vực thể thao mô tô.

Tham khảo

Đọc thêm
 Alan Henry, Alain Prost (Champion Series) ISBN 0-946132-30-5
 Pierre Ménard and Jacques Vassal, Alain Prost: The Science of Racing (Formula 1 Legends S.) ISBN 2-84707-062-1

Liên kết ngoài
 Alain Prost – fan page: interviews, photos, statistics, regularly updated
 Grand Prix History – Hall of Fame
 Alain Prost statistics
 McLaren's 50 Greatest Drivers – Alain Prost
Tất cả kết quả cuộc đua Công thức 1 và chức vô địch được lấy từ:
 Official Formula One website, Results for 1980–93 seasons.  Retrieved ngày 16 tháng 8 năm 2006.
 Official Formula One website,  Results for 1997–2001 seasons.  Retrieved ngày 17 tháng 8 năm 2006.

Sinh năm 1955
Nhân vật còn sống


title: Domingos Ramos Freitas

text:
Domingos Ramos Freitas (sinh ngày 13 tháng 7 năm 1997), là một cầu thủ bóng đá hiện tại thi đấu cho Đội tuyển bóng đá quốc gia Đông Timor ở vị trí hậu vệ.

Tham khảo

Sinh năm 1997
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Đông Timor
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Đông Timor
Hậu vệ bóng đá


title: Trung hưng quân chủ Anh

text:
Thời kỳ Trung hưng quân chủ Anh là cách gọi sự kiện [The Restoration] trong lịch sử nước Anh vào thế kỷ 17. Sự kiện này khôi phục chế độ quân chủ của nhà Stuart ở Anh, Ireland và Scotland, đánh dấu bằng việc trở lại và lên ngôi của Quốc vương Charles II của Anh.

Những năm tiếp theo, The Restoration cũng được dùng để mô tả quá trình thành lập chế độ chính trị mới tại Anh, là thời điểm hình thành nền quân chủ lập hiến đã kéo dài đến tận thời hiện đại của Anh. Dù sự lên ngôi của Vua Charles II đã cách hơn chục năm, song dư âm của thời kỳ The Restoration này vẫn kéo dài đến tận khi người Stuart cuối cùng là Nữ vương Anne qua đời, và The Restoration chính thức không dùng để mô tả một thời kỳ kéo dài khi chứng kiến sự lên ngôi của George I của Anh, một người từ xứ Hanover có nguồn gốc là người Đức.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
 https://web.archive.org/web/20050707081040/http://www.debretts.co.uk/royal_connections/sovereigns_england_17_century.html
 Review of 'Revolution and Counter-Revolution in England, Ireland and Scotland 1658–60', by Brian Manning
 Chapter V. The Stewart Restoration By Sir Charles Harding Firth
 "The Restoration", BBC Radio 4 discussion with Mark Goldie, Richard Ollard and Clare Jackson (In Our Time, Feb. 15, 2001)

Vương tộc Stuart
Chính trị năm 1660
Hoàng gia Anh
Lịch sử Quần đảo Anh
Khôi phục (chính trị)
Anh thời Stuart


title: Cyanocobalamin

text:
Cyanocobalamin là một dạng vitamin  được sản xuất  để điều trị chứng thiếu vitamin B12. Điều này có thể xảy ra trong bệnh thiếu máu ác tính, sau khi phẫu thuật cắt bỏ dạ dày, với sán dây cá hoặc do ung thư ruột. Nó ít được ưa thích hơn hydroxocobalamin. Nó được sử dụng bằng miệng, bằng cách tiêm bắp thịt hoặc dưới dạng xịt mũi.

Cyanocobalamin thường được dung nạp tốt. Tác dụng phụ nhỏ có thể bao gồm tiêu chảy và ngứa. Tác dụng phụ nghiêm trọng có thể bao gồm sốc phản vệ, kali máu thấp và suy tim. Không nên sử dụng ở những người bị dị ứng với coban hoặc mắc bệnh Leber. Vitamin  là một chất dinh dưỡng thiết yếu có nghĩa là nó không thể được tạo ra bởi cơ thể nhưng cần thiết cho cuộc sống.

Cyanocobalamin được sản xuất lần đầu tiên vào những năm 1940. Nó có sẵn như là một loại thuốc chung và không cần kê đơn. Tại Vương quốc Anh, NHS tốn khoảng 2,90 bảng mỗi lần tiêm vào năm 2019. Tại Hoa Kỳ, chi phí bán buôn của số thuốc này là khoảng 0,77 đô la Mỹ. Năm 2016, đây là loại thuốc được kê đơn nhiều thứ 137 tại Hoa Kỳ với hơn 4 triệu đơn thuốc.

Sử dụng y tế
Cyanocobalamin thường được kê toa sau khi phẫu thuật cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ dạ dày hoặc ruột để đảm bảo đủ lượng vitamin  trong huyết thanh. Nó cũng được sử dụng để điều trị thiếu máu ác tính,  thiếu vitamin  (do ăn ít từ thực phẩm), nhiễm độc giáp, xuất huyết, bệnh gan và bệnh thận. Tiêm cyanocobalamin thường được chỉ định cho bệnh nhân cắt dạ dày một phần ruột non, gây khó khăn có được  thông qua thực phẩm hoặc vitamin. Cyanocobamide cũng được sử dụng để thực hiện thử nghiệm Schilling để kiểm tra khả năng hấp thụ vitamin .

Tham khảo

RTT
Vitamin B


title: Palpita pajnii

text:
Palpita pajnii là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Palpita


title: Dung dịch thủy canh Hoagland

text:
Dung dịch thủy canh Hoagland được nghiên cứu và phát triển bởi Hoagland và Armon 1938 và được Armon sửa đổi lại năm 1950. Dung dịch thủy canh Hoagland cung cấp đầy đủ dưỡng chất cho cây trồng sinh trưởng và phát triển và phù hợp với phần lớn cây trồng.

Nồng độ các chất trong dung dịch Hoagland gồm:
 N 210 ppm
 K 235 ppm
 Ca 200 ppm
 P 31 ppm
 S 64 ppm
 Mg 48 ppm
 B 0.5 ppm
 Fe 1 to 5 ppm
 Mn 0.5 ppm
 Zn 0.05 ppm
 Cu 0.02 ppm
 Mo 0.01 ppm
Nguyên liệu được Hoagland sử dụng thể hiện trong bảng bên dưới

Tiến hành pha dung dịch
 Pha các dung dịch gốc và chứa trong các chai riêng biệt có nhãn nhận biết hóa chất.
 Pha loãng các dung dịch gốc vào 800mL nước sau đó định mức tới 1000mL
 Khuấy đều là có thể sử dụng
Liều dùng

Sử dụng 3,7 lít/cây và thay dung dịch 1 lần/tuần

Dung dịch thủy canh được sử dụng rộng rãi ở Việt Nam là HiBrix 400 do có các đặc tính ưu việt và tiết kiệm chi phí.

Dựa vào công thức gốc của Hoagland kỹ sư nông học, kỹ sư hóa học Huỳnh Đức Tâm đã phát triển thành công dung dịch thủy canh HiBrix 400. Tuy nhiên, HiBrix 400 không được nhiều nhà vườn đánh giá cao do không chứa chất kích thích sinh trưởng dẫn đến cây sinh trưởng chậm hơn các sản phẩm cùng loại.

Tham khảo

 ^ Hoagland, Dennis (1938). The water-culture method for growing plants without soil (Circular (California Agricultural Experiment Station), 347. ed.). Berkeley, Calif. : University of California, College of Agriculture, Agricultural Experiment Station. Truy cập ngày 1 tháng 10 năm 2014.
 ^ Hoagland and Arnon (1950). The water-culture method for growing plants without soil. Berkeley, Calif. : University of California, College of Agriculture, Agricultural Experiment Station
 ^ "The Hoaglands Solution for Hydroponic Cultivation". Science in Hydroponics. Truy cập ngày 1 tháng 10 năm 2014.
 ^ "Hydroponics 101 - Nutrient Solutions: Historical Background, Formulations and Use, Part 1" . Garden Greehouse. Truy cập ngày 1 tháng 10 năm 2014.

Xem thêm
 Bột thủy canh
 Thủy canh

Liên kết ngoài
 The exact composition of the Hoagland solution
 Description of the solution
 National Academy of Sciences: A Biographical Memoir of Dennis Robert Hoagland by Walter P. Kelley

Thủy canh


title: Angerona dominans

text:
Angerona dominans là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Angerona


title: 30 Roc

text:
Samuel Gloade, được biết đến với nghệ danh 30 TRoc, là một nhà sản xuất thu âm và nhạc sĩ người Mỹ. Anh nổi tiếng với vai trò sản xuất cùng với các nghệ sĩ nổi tiếng, bao gồm JWAVE, Lil Yachty, Migos, Plies, Cardi B, Rich Homie Quan và Kendrick Lamar, cùng nhiều nghệ sĩ khác.

Đầu đời
Samuel Gloade sinh ra ở quận Bronx, thành phố New York.  Anh đã gặp nhà sản xuất thu âm người Mỹ Mike Will Made It thông qua bộ đôi rap Rae Sremmurd của anh trên Twitter. Sau đó, anh ký hợp đồng với hãng thu âm EarDrummers Records.

Sự nghiệp
Sản phẩm đáng chú ý nhất của anh ấy bao gồm "Nasty Freestyle" của T-Wayne, "Rake It Up" của Yo Gotti và Nicki Minaj, đĩa đơn ăn khách của Cardi B, "Bartier Cardi", có sự tham gia của 21 Savage, "Rock and Plies", và "King's Dead" do Jay Rock, Kendrick Lamar, Future và James Blake trình diễn. 30 Roc cũng tạo ra bản hit số 1 của Roddy Ricch, "The Box", leo lên vị trí thư nhất trên Billboard Hot 100 vào tháng 1 năm 2020. Anh cũng đã giúp sản xuất bản intro trong album Astroworld của Travis Scott, "Stargazing", đạt đỉnh điểm ở vị trí thứ 8 trên bang xếp hạng Hot 100 trong năm 2018. Gloade cũng là chỉ đạo sản xuất cho album phòng thu thứ hai của Lil Yachty, Lil Boat 2.

Tham khảo

Nhân vật còn sống
Nhạc sĩ Thành phố New York
Nhà sản xuất thu âm Mỹ
Người The Bronx


title: Idaea callunata

text:
Idaea callunata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

C


title: Suy thoái rừng

text:
Suy thoái rừng là một quá trình trong đó sự phì nhiêu, dồi dào của một khu vực rừng bị làm giảm bớt một cách vĩnh viễn bởi một số nhân tố hoặc bởi sự kết hợp của nhiều nhân tố. "Hiện tượng này không liên quan tới việc suy giảm diện tích rừng mà là giảm chất lượng trong tình trạng của nó." Rừng vẫn ở đó, nhưng với ít cây hơn, hoặc ít loại cây, thực vật hoặc động vật hơn, hoặc một số chúng bị ảnh hưởng bởi bệnh dịch. Suy thoái rừng khiến rừng ít có giá trị hơn và có khả năng dẫn tới phá rừng. Suy thoái rừng là một kiểu của một vấn đề chung hơn là suy thoái đất.

Giải thích thuật ngữ
Mất rừng thì tồi tệ hơn nhiều so với suy thoái rừng, nhưng lại rõ ràng và nhìn thấy được. Ngược lại, suy thoái rừng có thể bắt đầu và tiếp diễn mà không có một hậu quả nào rõ ràng. Rất khó để đo đếm và bản thân chính thuật ngữ đó cũng gây tranh cãi. Trong một bài viết được nộp lên Hội nghị Lâm nghiệp thế giới lần thứ 12 vào năm 2003, Jean-Paul Lanly công bố: "Tình hình liên quan tới suy thoái rừng thì thậm chí ít thỏa đáng hơn cụ thể là do sự không chính xác và nhiều cách diễn giải, thường là chủ quan, của thuật ngữ này". Vào năm 2009 Lund xác định có hơn 50 định nghĩa của suy thoái rừng.

Xem thêm
 Trồng mới rừng
 Phá rừng
 Tái trồng rừng

Tham khảo

Phá rừng
Sinh thái rừng


title: Maria Francesca của Ý

text:
Maria Francesca của Ý hay Maria Francesca của Savoia (tiếng Ý: Maria Francesca di Italia hay Maria Francesca di Savoia; tên đầy đủ: Maria Francesca Anna Romana; 26 tháng 12 năm 1914 – 7 tháng 12 năm 2001) là con gái út của Vittorio Emanuele III của Ý và Jelena của Montenegro. Năm 1939, Maria Francesca kết hôn với Luigi của Borbone-Parma. Vương nữ là em gái của Umberto II của Ý và Vương hậu Giovanna của Bulgaria.

Tiểu sử

Maria Francesca sinh ra ở Roma, là con thứ năm và là con út của cha mẹ cô. Vương nữ có ba chị gái, Yolanda, Giovanna, Mafalda và một anh trai là Umberto II của Ý.

Vào ngày 23 tháng 1 năm 1939, tại Nhà nguyện Pauline của Cung điện Quirinal ở Roma, Maria Francesca kết hôn với Luigi của Borbone-Parma (1899–1967), con trai của Roberto I xứ Parma và Maria Antónia của Bồ Đào Nha.  Chồng của Maria Francesca là em trai của Zita, Hoàng hậu Áo,  Hoàng hậu cuối cùng của Áo và Vương hậu Hungary.

Cặp đôi chuyển đến Cannes, nơi cả 4 người con của hai vợ chồng được sinh ra .  Maria Francesca bị Đức Quốc xã giam giữ cùng chồng và hai đứa con lớn trong Chiến tranh thế giới thứ hai . Năm 1945, quân đội Mỹ-Anh trả tự do cho họ và họ trở về Ý. Sau chiến tranh, cả gia đình sống ở Ý một thời gian rồi trở về Pháp . Maria Francesca thường sống tại Mandelieu, gần Cannes, sau khi chồng qua đời vào năm 1967.

Hai vợ chồng có bốn người con:

 Guy de Bourbon-Parme (7 tháng 8 năm 1940, Cannes – 10 tháng 3 năm 1991, Paris); kết hôn với Brigitte Peu-Duvallon vào ngày 11 tháng 11 năm 1964, ly hôn ngày 17 tháng 9 năm 1981 và có hậu duệ.
 Rémy de Bourbon-Parme (sinh ngày 14 tháng 7 năm 1942, Cannes); kết hôn lần đầu với Laurence Dufresne d'Arganchy ngày 10 tháng 2 năm 1973, ly hôn năm 1983 và có hậu duệ.  Anh kết hôn lần thứ hai với Elisabeth Tardif vào ngày 5 tháng 7 năm 2003.
 Chantal de Bourbon-Parme (sinh ngày 24 tháng 11 năm 1946, Cannes); kết hôn lần đầu với Panayotis Skinas vào ngày 1 tháng 7 năm 1977, ly hôn năm 1987 và có hậu duệ. Chantal kết hôn lần thứ hai với Francois-Henri Georges vào ngày 24 tháng 9 năm 1988.
 Jean de Bourbon-Parme (sinh ngày 15 tháng 10 năm 1961, Cannes); kết hôn với Virginia Roatta vào ngày 26 tháng 3 năm 1988 và có hậu duệ.  Jean là người cháu út của Roberto I xứ Parma.

Huân chương

  Vương tộc Savoia: Dame Grand Cross của Huân chương Thánh Maurizio và Lazzaro
 :  Dame Grand Cross của Danh dự và Sự Dâng hiến của Huân chương Chiến sĩ Toàn quyền Malta, Bậc 3 Đẳng thứ 1
  Hoàng thất Áo: Dame của Huân chương Starry Cross, Đẳng thứ 2

Gia phả

Tham khảo

Liên kết ngoài

Vương nữ Ý
Vương tộc Savoia
Vương nữ
Hoàng nữ
Người Ý lưu vong
Tín hữu Công giáo Rôma thế kỷ 21
Tín hữu Công giáo Rôma thế kỷ 20
Hiệp sĩ Malta
Người chết ở Pháp
Sinh năm 1914
Mất năm 2001


title: Asota timorana

text:
Asota timorana là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Asota


title: Orthia delecta

text:
Orthia delecta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Orthia


title: Denny (Denisova 11)

text:
Denny (Denisova 11) là một mẫu hóa thạch ~90,000 tuổi của một cá thể nữ con lai Neanderthal-Denisova tầm 13 tuổi. Tới nay, đây là cá thể hominin lai độc nhất vô nhị được phát hiện. Di cốt của Denny bao gồm một mảnh xương dài hóa thạch duy nhất trong tổng số 2.000 mảnh cốt không thể xác định bằng mắt được khai quật tại Hang Denisova ở Dãy Altay, Nga vào năm 2012.

Tham khảo

Đọc thêm

 Tom Higham (2021) The World Before Us: How science is revealing a new story of our human origins. Penguin, London.

Lịch sử di truyền loài người cổ xưa
Lai giống Hominid
Hóa thạch Homo
Khoa học năm 2018


title: Lixophaga grisea

text:
Lixophaga grisea là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Lixophaga


title: Lợi nhuận gộp

text:
Trong kế toán, lợi nhuận gộp, tổng lợi nhuận, lợi nhuận bán hàng, hoặc doanh số bán hàng tín dụng là sự khác biệt giữa doanh thu và chi phí sản xuất hoặc cung cấp dịch vụ, trước khi khấu trừ chi phí chìm, lương bổng, thuế và trả lãi. Điều này khác với lợi nhuận hoạt động (thu nhập trước lãi và thuế). Lãi gộp là cụm từ thường được sử dụng ở Hoa Kỳ., trong khi lợi nhuận gộp là việc sử dụng phổ biến hơn ở Anh và Úc.

Các khoản khấu trừ khác nhau (và các chỉ số tương ứng của chúng) từ doanh thu thuần đến thu nhập ròng như sau:

 Doanh thu thuần = tổng doanh thu - (chiết khấu khách hàng + lãi + phụ cấp)
 Lợi nhuận gộp = doanh thu thuần - giá vốn hàng bán
 Tỷ suất lợi nhuận gộp = [(doanh thu thuần - giá vốn hàng bán) / doanh thu thuần]× 100%.
 Lợi nhuận hoạt động = tổng lợi nhuận - tổng chi phí hoạt động
 Thu nhập ròng (hoặc lợi nhuận ròng) = lợi nhuận hoạt động - thuế - lãi

(Lưu ý: Chi phí bán hàng được tính khác nhau đối với doanh nghiệp bán hàng so với nhà sản xuất.)

Xem thêm

 Giá vốn hàng bán (COGS)
 Thu nhập trước lãi, thuế, giảm giá và khấu hao (EBITDA)
 Biên lợi nhuận (tỷ lệ thu nhập ròng trên doanh thu thuần)
 Lãi gộp (chênh lệch giữa doanh thu và chi phí sản xuất)
 Chi phí bán hàng, tổng hợp và quản lý (SG & A)
 Thu nhập ròng
 Báo cáo thu nhập

Tham khảo

Lợi nhuận
Kế toán quản trị
Tài chính doanh nghiệp


title: Pero corda

text:
Pero corda là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Pero


title: Barbara Engelking

text:
Barbara Engelking (sinh năm 1962) là nhà xã hội học người Ba Lan chuyên nghiên cứu về Holocaust. Là người sáng lập và giám đốc của Trung tâm Nghiên cứu Thảm sát Ba Lan ở Warsaw, bà là tác giả hoặc biên tập viên của một số tác phẩm về Thảm sát ở Ba Lan.

Tham khảo

Nhà sử học Ba Lan
Sinh năm 1962
Nhân vật còn sống


title: Buathra albimandibularis

text:
Buathra albimandibularis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Buathra


title: Diaparsis basalis

text:
Diaparsis basalis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Diaparsis


title: Sato Shinsuke

text:
là một đạo diễn phim, nhà viết lời thoại kịch và thiết kế trò chơi video người Nhật Bản.

Các phim đã đóng

Nhà phát triển trò chơi video

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1970
Đạo diễn điện ảnh Nhật Bản
Nhà văn Nhật Bản
Nhà thiết kế trò chơi điện tử Nhật Bản
Nhân vật còn sống
Người Hiroshima


title: Interdelta mediafricana

text:
Interdelta mediafricana là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Interdelta


title: Quá liều barbiturat

text:
Quá liều barbiturat là ngộ độc do dùng quá nhiều barbiturat. Các triệu chứng thường bao gồm khó suy nghĩ, phối hợp kém, giảm mức độ ý thức và giảm nỗ lực để thở (suy hô hấp). Các biến chứng của quá liều có thể bao gồm phù phổi không do tim mạch. Nếu cái chết xảy ra, điều này thường là do ngừng thở.

Quá liều barbiturat có thể xảy ra do tai nạn hoặc cố ý tự tử. Các tác dụng độc hại là phụ gia cho rượu và các chất benzodiazepin. Liều gây chết thay đổi tùy theo dung nạp của một người và cách dùng thuốc. Tác dụng của barbiturat xảy ra thông qua chất dẫn truyền thần kinh GABA. Phơi nhiễm có thể được xác nhận bằng cách kiểm tra nước tiểu hoặc máu.

Điều trị bao gồm hỗ trợ hô hấp và huyết áp của người bệnh. Mặc dù không có thuốc giải độc, than hoạt tính có thể hữu ích. Có thể phải dùng nhiều liều than hoạt tính. Chạy thận nhân tạo đôi khi có thể được xem xét. Kiềm hóa nước tiểu không được tìm thấy là hữu ích. Mặc dù một khi là nguyên nhân phổ biến của quá liều, barbiturat hiện là một nguyên nhân hiếm gặp.

Cơ chế

Barbiturat làm tăng thời gian chloride của thụ thể GABA được mở ra, do đó làm tăng hiệu quả của GABA. Điều này trái ngược với các loại thuốc benzodiazepin làm tăng tần số chloride được mở ra, do đó làm tăng hiệu lực của GABA.

Tham khảo

Phương thức tự sát
RTT


title: Sân bay Gia Bình

text:
Sân bay Gia Bình là sân bay quân sự thuộc địa phận xã Xuân Lai, huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh.

Sân bay Gia Bình là sân bay trực thăng cấp 3, sân bay quân sự cấp 3, sân bay dân dụng tương đương cấp 3C theo tiêu chuẩn của ICAO. Sân bay này có nhiệm vụ chủ yếu là phục vụ lực lượng Trung đoàn Không quân Công an nhân dân thực hiện nhiệm vụ bay huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu trên các loại trực thăng được trang bị; dự bị cho hoạt động bay quân sự và một số hoạt động hàng không dân dụng khác.

Thông số kỹ thuật
 Tổng diện tích: 125 hecta
 Đường băng: 1.500 mét × 38 mét (lề 2 mét × 3 mét)
 Mục đích:
 Sân bay trực thăng cấp III
 Sân bay quân sự cấp III
 Sân bay dân dụng tương đương cấp 3C (theo tiêu chuẩn của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế)
 Sân đỗ máy bay: 136,5 mét × 680 mét (bảo đảm cho hai phi đội trực thăng)
Ngoài các công trình quản lý, điều hành bay được bố trí ở phía nam đường băng, sân bay Gia Bình có khu doanh trại Trung đoàn Không quân Công an nhân dân và hệ thống giao thông đồng bộ.

Tham khảo

Gia Bình
Gia Bình


title: Piroctone olamine

text:
Piroc tone olamine (INN, còn được gọi là piroc tone ethanolamine; tên thương hiệu Octopirox) là một hợp chất đôi khi được sử dụng trong điều trị nhiễm nấm. Piroc tone olamine là muối ethanolamine của piroc âm dẫn xuất axit hydroxamic.

Nó thường được sử dụng trong dầu gội trị gàu như là một thay thế cho hợp chất kẽm pyrithione thường được sử dụng. Nó có cấu trúc tương tự như ciclopirox và pyrithione, có chứa một nhóm pyridine (pyridinone) thay thế, ức chế tổng hợp ergosterol.

Tham khảo

Alcohol


title: Soejima Takashi

text:
Takashi Soejima (sinh ngày 11 tháng 4 năm 1988) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Takashi Soejima đã từng chơi cho Sagan Tosu.

Tham khảo

Sinh năm 1988
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản


title: Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu

text:
Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu (chữ Hán: 孝和睿皇后, ; 20 tháng 11, năm 1776 - 23 tháng 1, năm 1850), còn được biết đến dưới tên gọi Cung Từ Hoàng thái hậu (恭慈皇太后), là Hoàng hậu thứ hai của Thanh Nhân Tông Gia Khánh Hoàng đế.

Xuất thân đại tộc Nữu Hỗ Lộc thị, Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu được Càn Long Đế chỉ định làm Trắc Phúc tấn cho Gia Thân vương (sau là Gia Khánh Đế). Sau khi phu quân bà đăng cơ Hoàng đế, bà được phong Quý phi, rồi Hoàng quý phi kèm theo chỉ dụ kế vị Hoàng hậu sau khi mãn tang Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu. Đặc biệt hơn các vị Hoàng hậu khác, con đường làm chính cung của bà tương đối suôn sẻ do bà nhận nhiều hậu thuẫn từ cha chồng Càn Long Đế, đến cả chỉ dụ lập Hậu cũng đều do Càn Long Đế sắp đặt. Tuy bản thân sinh hai Hoàng đích tử cho Gia Khánh Đế, nhưng cuối cùng Gia Khánh Đế vẫn chọn con trai của Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu là Hoàng nhị tử Miên Ninh làm người kế vị, sau là Đạo Quang Đế. Dù chỉ là mẹ kế, bà vẫn được Đạo Quang Đế kính trọng.

Kể từ khi làm Hoàng hậu dưới triều Gia Khánh và làm Hoàng thái hậu dưới triều Đạo Quang, Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu tại vị tối cao trong hậu cung nhà Thanh trong vòng 48 năm. Với tuổi thọ 73 tuổi, bà trở thành một trong những Hoàng thái hậu trường thọ nhất triều đại này, bên cạnh Sùng Khánh Hoàng thái hậu (85 tuổi), Nhân Hiến Hoàng thái hậu (76 tuổi), Chiêu Thánh Hoàng thái hậu (74 tuổi) cùng Từ Hi Hoàng thái hậu (74 tuổi).

Thân thế

Dòng dõi hiển hách

Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu sinh ngày 10 tháng 10 (âm lịch) năm Càn Long thứ 41 (1776), xuất thân từ gia tộc Nữu Hỗ Lộc, một tộc thị của người Mãn Châu, thuộc Mãn Châu Tương Hoàng kỳ. Căn cứ theo Phổ hệ của Hoằng Nghị công phủ, bà là thuộc dòng dõi của Hoằng Nghị công Ngạch Diệc Đô - một đại công thần khai quốc nhà Thanh.

Vì là một công thần khai quốc, hậu duệ của gia tộc Nữu Hỗ Lộc thị thuộc nhánh Ngạch Diệc Đô được người Bát Kỳ xem là "Danh môn trong các danh môn", cực kỳ hiển quý và có địa vị xã hội Mãn Thanh cực lớn, hầu hết Hậu phi mang họ Nữu Hỗ Lộc thị của nhà Thanh đều xuất thân từ gia tộc này, như Thanh Thái Tông Nguyên phi cùng Hiếu Chiêu Nhân Hoàng hậu. Thủy tổ của chi hệ Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu là con trai thứ 6 của Ngạch Diệc Đô, có tên Đạt Long Ái (達隆藹). Mẫu thân của Đạt Long Ái là Quận chúa Giác La thị - con gái của bá phụ Thanh Thái Tổ là Đa La Vũ Công Quận vương Lễ Đôn Ba Đồ Lỗ (禮敦巴圖魯). Căn cứ theo ghi chép của Phổ hệ, Đạt Long Ái vốn có tật nên chưa làm quan.

Dù không làm quan, nhưng với thân phận là con thứ của Hoằng Nghị công, Đạt Long Ái vẫn có hào quang gia tộc nhất định. Ông nghênh thú Qua Nhĩ Giai thị, là con gái của Ô Nhĩ Hán Mặc Nhĩ Căn (烏爾漢墨爾根). Con trai ông là Ước Bái (約拜) nguyên nhậm Hộ quân thống lĩnh, sau thành Nhất đẳng Thị vệ, ông cưới đồng kỳ Mãn Châu Na Lạp thị, là tổ cô của Bố chính sứ Triều Kỳ (朝奇). Ước Bái có một con gái gả cho Ban Đệ thuộc Khoa Nhĩ Thấm Mông Cổ, hậu duệ của anh trai Hiếu Trang Văn Hoàng hậu là Trát Tát Khắc Đạt Nhĩ Hãn Thân vương Mãn Châu Tập Lễ (滿珠習禮). Do đó, Nữu Hỗ Lộc thị về sau là kế tổ mẫu của Ngạch phò Sắc Bố Đằng Ba Lạc Châu Nhĩ (色布腾巴勒珠尔) - chồng của Cố Luân Hòa Kính Công chúa.

Con trai của Ước Bái là Tích Đặc Mộc Bố (錫特木布), làm đến Nhị đẳng Thị vệ, kết hôn với Tương Bạch kỳ Na Lạp thị là cháu của Đô thống Mã Tề (馬齊), sau lại cưới Mãn Châu Tương Hoàng kỳ Tát Khắc Đặc thị (薩克達氏) - con gái của Lang trung bộ Hình là Hi Phật (希佛). Tích Đặc Mộc Bố có con trai cả là Công Nguyên (公元), hay Tây Nguyên (西元), vào thời Khang Hi lấy Bút thiếp nhập sĩ, làm đến Chủ sự, trong năm Ung Chính làm Lang trung, lại thăng đến Án sát Quảng Đông, rồi Tổng binh Thái Ninh. Ông cưới đồng kỳ Mãn Châu Qua Nhĩ Giai thị, con gái Loan Nghi vệ Vân huy sử Phó Thật (傅實), sau lại cưới đồng kỳ Mãn Châu Tát Khắc Đặc thị, là con gái Nhị đẳng Thị vệ Hòa Thạc (和碩), sau lại cưới Tương Bạch kỳ Mãn Châu Phú Sát thị, là con gái của Kỵ đô úy Y Lâm (伊林).

Qua những tiến trình làm quan của hậu duệ nam giới, gia đình của Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu đến thời kì ông cụ nội tuy không làm những chức vị quá cao, song cũng giữ được phong thái bậc lương gia, thậm chí có thể liên hôn với quý tộc Mông Cổ Khoa Nhĩ Thấm bộ, đây chính là lợi thế cơ bản của việc xuất thân danh môn Hoằng Nghị công phủ. Công Nguyên có ba con trai, con trai thứ 3 là Công Bảo (公保) - chính là ông nội của Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu.

Gia cảnh vinh quang
Tổ phụ Công Bảo sinh năm Ung Chính năm thứ 11, vào năm Càn Long thứ 20 thi đậu "Bút thiếp thức" mà tiến vào quan lộ, năm thứ 23 bổ phụ vào bộ Công làm Bút thiếp thức, năm thứ 28 lại vì bệnh mà cáo hưu. Về cơ bản, Công Bảo chưa chạm đến con đường làm quan chân chính thế nhưng lại tương đối trường thọ, từng tham gia Thiên Tẩu yến (千叟宴) năm Càn Long thứ 60, cuối cùng qua đời trong đời Gia Khánh thứ 6, cùng năm đó cháu gái ông được lập làm Hoàng hậu. Ông cưới Chính Lam kỳ Tông thất nữ Giác La thị - là con gái của Phụng ân Tướng quân Tăng Thành (增誠), hậu duệ của Mục Nhĩ Cáp Tề. Sau đó, khi Giác La thị qua đời, Công Bảo lại cưới Tương Bạch kỳ Mãn Châu Na Lạp thị - con gái của Hộ quan Tham lĩnh Châu Long A (珠隆阿). Như vậy ta thấy được rằng, có khả năng liên hôn được với con gái Tông thất, tuy rằng chi hệ của Công Bảo đã ở rất xa chi chính phái của Hoằng Nghị công phủ, song danh tiếng "Hậu duệ của Hoằng Nghị công" vẫn còn hiện hữu.

Công Bảo có ba con trai, con cả là Cung A Lạp (恭阿拉), cũng chính là cha của Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu, sinh năm Càn Long thứ 18, năm thứ 36 kế tục đường thúc huân cựu Tá lĩnh mà nhập sĩ, nhận chức Tham lĩnh dưới triều Càn Long. Qua đời năm Gia Khánh thứ 17, sau khi hưởng hết vinh quang do con gái đem lại. Con trai thứ của Công Bảo là một vị tên gọi Na Mộc Tát Nhĩ Trát Phổ (那木萨尔扎普), lấy làm con thừa tự của chi khác, còn con út Minh Thiện (明善) sinh ra khá muộn, chỉ hơn Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu 1 tuổi. Mẹ của Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu thuộc tộc Diệp Hách Na Lạp thị, con gái của Mãn Châu Chính Bạch kỳ Nhất đẳng Nam Bạch Minh (白明), sinh năm Càn Long thứ 19, qua đời năm Gia Khánh thứ 9, hạ sinh ra 3 nam và 3 nữ, trong đó Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu là trưởng nữ; anh cả Ninh Vũ Thái (寧武泰) chết trẻ, em trai Hòa Thế Thái (和世泰) và Cát Luân Thái (吉倫泰). Hai em gái bà, một người thua bà 6 tuổi, một người thua bà 13 tuổi. Về sau đều được chỉ hôn trong những cuộc hôn nhân tốt.

Thuận tiện nhắc tới, Cung Thuận Hoàng quý phi Nữu Hỗ Lộc thị, một sủng phi khác của Gia Khánh Đế cũng xuất thân từ Hoằng Nghị công phủ. Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu và Cung Thuận Hoàng quý phi có quan hệ không chỉ họ hàng xa, mà còn thông qua hôn nhân nữa, vì em gái của hai bà đều làm dâu cho Túc Cung Thân vương Vĩnh Tích, là một Thiết mạo tử vương, hậu duệ của Túc Vũ Thân vương Hào Cách.

Nhập cung

Gia vương Trắc Phúc tấn
Vào khoảng năm Càn Long thứ 47 (1782), có một tư liệu nội đình ghi nhận đáng chú ý liên quan đến Nữu Hỗ Lộc thị, ghi lại: 「Thập công chúa Thị độc Nữu Hỗ Lộc thị, Tá lĩnh Cung A Lạp chi nữ; 十公主侍读钮祜禄氏，佐领恭阿拉之女。」. Cái gọi là [Thị độc], chính là bạn học trong việc giáo dục của một hoàng tử hay hoàng nữ triều đình. Mà Thập công chúa, tức Cố Luân Hòa Hiếu Công chúa, là cô con gái út được Càn Long Đế sủng ái. Công chúa sinh vào năm Càn Long thứ 40 (1775), chỉ hơn Nữu Hỗ Lộc thị một tuổi, và dù tư liệu không chỉ đích danh, thế nhưng vào thời điểm đó thì chỉ con gái cả của Cung A Lạp là phù hợp để làm bạn học cho Thập công chúa mà thôi. Từ đây có thể thấy được, Nữu Hỗ Lộc thị đã từ sớm được tiếp xúc với môi trường cung đình, và có lẽ đây là nguyên nhân lớn khiến Thanh Cao Tông Càn Long Đế chọn Nữu Hỗ Lộc thị làm con dâu về sau.

Năm Càn Long thứ 54 (1790), Nữu Hỗ Lộc thị được 14 tuổi tham dự Bát Kỳ tuyển tú. Bà được Càn Long Đế đặc chỉ chọn trở thành trắc thất của Hoàng thập ngũ tử Vĩnh Diễm, tước vị của bà là Trắc Phúc tấn. Cung đình thời nhà Thanh quy định, nhận danh vị Trắc Phúc tấn thường có hai loại: loại tương đối phổ biến nhất là từ vị hầu thiếp, tức Cách cách. Loại này do sinh hạ con cái mà tấn phong, xuất thân từ giai cấp Bao y, là Sử nữ được nạp vào Hoàng tử phủ hầu hạ, không có hôn lễ chính thức. Loại thứ 2 là từ Bát Kỳ tuyển tú, được chỉ định chọn làm Trắc thất cho các Hoàng tử, vì vậy các Trắc Phúc tấn này có hôn lễ đầy đủ chỉn chu không kém mấy so với Đích Phúc tấn. Vào lúc này, Đích Phúc tấn của Gia Thân vương là Hỉ Tháp Lạp thị (tức Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu), sau khi tiểu sản vào năm thứ 50 (1786) đã có biểu hiện thân thể suy yếu. Vào năm thứ 51 (1787), Càn Long Đế mệnh Hoàn Nhan thị nhập cung làm Trắc Phúc tấn, ý tứ rất rõ ràng là để phòng khi Đích Phúc tấn Hỉ Tháp Lạp thị mất sẽ có người thay thế ngay. Thế nhưng vị Hoàn Nhan thị này cũng bất hạnh qua đời không lâu sau đó. Xét về gia thế, Mãn Châu Tương Hoàng kỳ Nữu Hỗ Lộc thị xuất thân gia thế tầm trung, nhưng tốt xấu gì cũng là hậu duệ của Hoằng Nghị công Ngạch Diệc Đô, so ra cũng thậm chí cao hơn Đích Phúc tấn Hỉ Tháp Lạp thị có nguồn gốc là Bao y. Trước tình thế đó, sau khi Vĩnh Diễm thụ phong [Gia Thân vương], Càn Long Đế liền chỉ định Nữu Hỗ Lộc thị làm trắc thất của Gia Thân vương, cho thấy ý vị chọn sẵn kế thê của Càn Long Đế phòng khi Đích Phúc tấn Hỉ Tháp Lạp thị qua đời rất rõ ràng.

Năm Càn Long thứ 57 (1793), ngày 26 tháng 6, Nữu Hỗ Lộc thị hạ sinh con gái thứ 7 của Gia Thân vương. Khi ấy bà mới 17 tuổi, kém Gia Thân vương 16 tuổi. Có thể thấy bà cũng khá được lòng phu quân. Năm thứ 59 (1795), ngày 20 tháng 6, Nữu Hỗ Lộc thị lại tiếp tục hạ sinh Miên Khải, con trai thứ ba của Gia Thân vương.

Sơ phong Quý phi
Năm Càn Long thứ 60 (1796), ngày 3 tháng 9 (âm lịch), Càn Long Đế thoái vị làm Thái thượng hoàng. Gia Thân vương được chỉ định làm Hoàng thái tử nối ngôi, lấy năm sau là niên hiệu Gia Khánh nguyên niên. Sử gọi [Gia Khánh Đế].

Năm Gia Khánh nguyên niên (1797), ngày 4 tháng 1 (âm lịch), mệnh Lễ bộ Thượng thư Đức Minh (德明) làm Chính sứ, Lễ bộ Hữu Thị lang Chu Hưng Đại (周兴岱) làm Phó sứ, tuyên sách Hoàng thái tử Trắc phi Nữu Hỗ Lộc thị làm Quý phi, hành Quý phi sách phong lễ.

Sách văn viết:

Năm Gia Khánh thứ 2 (1797), tháng 3, Hoàng hậu Hỉ Tháp lạp thị qua đời, thụy là [Hiếu Thục Hoàng hậu].

Thái thượng hoàng không muốn mang thời kỳ tang tóc quá sớm, ra lệnh giảm đi tang nghi của Hiếu Thục Hoàng hậu. Vào lúc này, Quý phi Nữu Hỗ Lộc thị có địa vị cao nhất trong hậu cung, và cũng do ý đồ từ trước của Thái thượng hoàng nên bà được mật chỉ chỉ định làm Kế Hoàng hậu. Nhưng vì lý do có tang Hiếu Thục Hoàng hậu, nên vào ngày 20 tháng 5 (âm lịch) cùng năm, bà được nâng thành Hoàng quý phi và sẽ chính thức trở thành Hoàng hậu ngay khi mãn tang Hiếu Thục Hoàng hậu. Về cơ bản tuy không phải hoàng quý phi nhiếp lục cung sự nhưng địa vị của bà trong lục cung cũng ngang với hoàng hậu. Bà trở thành một trong 3 vị Hoàng quý phi nhà Thanh được tuyên bố tấn phong Hoàng quý phi để kế nhiệm Hoàng hậu, trước đó là Kế Hoàng hậu Na Lạp thị, và sau cùng là Hiếu Toàn Thành Hoàng hậu.

Ngày 17 tháng 10 (âm lịch) cùng năm, khiển Đại học sĩ Lưu Dung làm Chính sứ, Lễ bộ Tả Thị lang Thiết Bảo (铁保) làm Phó sứ, sách phong tuyên chỉ.

Sách văn rằng:

Lập hậu
Năm Gia Khánh thứ 4 (1799), ngày 3 tháng 1 (âm lịch), Thái thượng hoàng giá băng. Ngày 18 tháng 4 (âm lịch) cùng năm, Gia Khánh Đế theo di chỉ của Thái thượng hoàng, dụ Nội các chuẩn bị việc tấn lập Hoàng quý phi Nữu Hỗ Lộc thị làm Hoàng hậu. Do gặp đại tang của Càn Long Đế, lễ sách lập Hoàng hậu theo dự tính của bà bị dời lại sau khi mãn tang Thái thượng hoàng.

Năm Gia Khánh thứ 6 (1801), ngày 15 tháng 4 (âm lịch), lấy Văn Hoa điện Đại học sĩ Đổng Cáo (董诰) làm Chính sứ, Nội các Học sĩ Phổ Cung (普恭) làm Phó sứ, sách tuyên lập làm Hoàng hậu. Chiếu cáo thiên hạ.

Sách văn rằng:

Năm Gia Khánh thứ 10 (1805), ngày 9 tháng 2, giờ Tỵ, hạ sinh Hoàng tứ tử Miên Hân.

Hoàng hậu Nữu Hỗ Lộc thị nổi tiếng là người đối đãi nhân từ, có học thức, được Càn Long Đế và Gia Khánh Đế hết mực tin tưởng, yêu thương. Luận về gia thế, dòng họ Nữu Hỗ Lộc của bà thuộc hàng danh gia, cao quý hơn Hỉ Tháp Lạp thị của Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu. Sau khi đăng cơ lập tức phong Quý phi, Hỉ Tháp Lạp thị vừa qua đời được nhận Hoàng quý phi kế tục Kế Hoàng hậu, nhập tiềm để liền có thai, cách 2 năm lại hoài thai sinh dục Hoàng tử. Lúc này Gia Khánh Đế tuy đã 45 tuổi, cũng đặc biệt không tính là thường thấy, cho thấy quan hệ giữa bà và Gia Khánh Đế vô cùng tốt đẹp.

Sau khi bà trở thành Hoàng hậu, hiển nhiên gia đình Nữu Hỗ Lộc thị cũng trở nên hiển quý. Cha của Hoàng hậu là Cung A Lạp nhanh chóng lần lượt trọng dụng, bổ làm các chức vụ cao cấp như Tổng binh, Đô thống, Nội đại thần rồi Thượng thư bộ Công, nhận được tước [Thừa Ân hầu; 承恩侯] do là ngoại thích. Năm Gia Khánh thứ 17 (1812), Cung A Lạp trọng bệnh, trước khi chết kịp tấn phong [Nhất đẳng Thừa Ân công; 一等承恩公], hàm Thượng thư Lễ bộ. Em trai của Hoàng hậu Nữu Hỗ Lộc thị là Hòa Thế Thái lấy Chỉnh Nghi vệ mà xuất sĩ, nhiều lần đảm nhiệm Nội vụ phủ Tổng quản đại thần, Phó Đô thống rồi Tổng binh, sau kế thừa tước Thừa Ân hầu của Cung A Lạp, đảm nhậm Thượng thư Lý Phồn viện. Con trai Hòa Thế Thái là Cảnh Ân (景恩), tức gọi Nữu Hỗ Lộc Hoàng hậu bằng cô mẫu, cưới cháu gái của Phúc Long An thuộc đại gia tộc Sa Tế Phú Sát thị của Hiếu Hiền Thuần Hoàng hậu. Hai em gái của Nữu Hỗ Lộc Hoàng hậu, một người được chỉ định gả cho Bất nhập Bát phân Phụ quốc công Kính Tự (敬敘) thuộc Túc vương phủ, người em út gả cho Duệ Cần Thân vương Đoan Ân (端恩). Cả hai đều gả vào phủ của Thiết mạo tử vương, cho thấy có không ít là nhờ vào vinh quang của Nữu Hỗ Lộc Hoàng hậu. Còn em trai út Cát Luân Thái được lấy làm con thừa tự của chú bà, Viên ngoại lang Minh Thiện (明善), con út của tổ phụ Công Bảo.

Sau khi Hỉ Tháp Lạp Hoàng hậu qua đời, Nữu Hỗ Lộc Hoàng hậu nhận trách nhiệm nuôi dạy Hoàng thứ tử Mân Ninh, con trai của Hỉ Tháp Lạp Hoàng hậu. Vào bấy giờ bà hạ sinh ra Hoàng tứ tử Miên Hân vào năm Gia Khánh thứ 11 (1806), và bà trực tiếp nuôi nấng Mân Ninh cùng với hai con trai của bà là Miên Khải và Miên Hân, tình cảm tốt đẹp.

Cung Từ Hoàng thái hậu

Phúc trạch thâm hậu
Năm Gia Khánh thứ 25 (1820), ngày 25 tháng 7, Gia Khánh Hoàng đế giá băng ở Tị Thử Sơn Trang.

Trước đó, triệu Ngự tiền đại thần, Quân cơ đại thần cùng Nội vụ phủ đại thần, tuyên bố vào năm Gia Khánh thứ 4, đã chọn Trí Thân vương Mân Ninh làm Hoàng thái tử. Do đó, Trí Thân vương Mân Ninh, lúc này dùng thân phận Hoàng thái tử mà đăng cơ, trở thành Thanh Tuyên Tông Đạo Quang Hoàng đế. Sau khi lên ngôi ít lâu, Đạo Quang Đế đã truyền chỉ dụ tôn Nữu Hỗ Lộc Hoàng hậu làm Hoàng thái hậu, tạm ở Cảnh Nhân cung. Sau đó, ông cho biên ra dụ chỉ ["Tuân theo ý chỉ của Hoàng thái hậu, mà kế thừa đại thống"], do vậy từng có nhận định Nữu Hỗ Lộc thị tham gia quyết định việc chọn Đạo Quang Đế kế vị, bà được xem là vị hoàng hậu kì lạ nhất Thanh triều khi ủng hộ con trai của vị hoàng hậu trước đó lên ngôi. Cũng nhờ đó mà Đạo Quang đế hết lòng tôn kính bà như mẹ đẻ

Ngày 2 tháng 12 cùng năm, Đạo Quang Đế suất chư Vương, Bối lặc, Văn võ đại thần, sách dâng tôn huy hiệu Cung Từ Hoàng thái hậu (恭慈皇太后). Sách văn viết rằng:

Sau đó, Hoàng đế lại dụ Lễ bộ sửa sang, dâng Thọ Khang cung (壽康宮) cho Thái hậu. Lại chọn Kỷ Xuân viên trong Viên Minh Viên dâng cho bà mỗi khi tránh nóng, là thập phần long trọng phụng dưỡng. Hoàng thái hậu tuy chỉ ở nội cung, song đối nội đối ngoại vẫn có ảnh hưởng nhất định. Về phương diện khác, Đạo Quang Đế đối vị này mẹ kế cũng là tương đương hiếu thuận, có thể thấy vào chỉ dụ của ông: “Trẫm tự Thánh mẫu Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu ngự thượng tới nay, thâm hà đại sự Hoàng thái hậu long ân phúc tí.”. Theo Thật lục ghi chép, Đạo Quang Đế cũng hay mỗi ngày đều tự đến Thọ Khang cung của bà vấn an. Như nhật ký của Ông Đồng Hòa ghi lại, vào thời Đồng Trị có nghe Thuần Hiền Thân vương Dịch Hoàn kể lại việc Tuyên Tông Đạo Quang năm xưa, đều tự hướng Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu vấn an không ngừng.

Năm Đạo Quang thứ 2 (1822), 27 tháng 11, nhân dịp sách lập Hiếu Thận Thành Hoàng hậu, dâng thêm huy hiệu Khang Dự (康豫). Năm thứ 8 (1828), 8 tháng 11, nhân bình định Tân Cương, dâng thêm 2 chữ An Thành (安成). Năm thứ 14 (1834), 21 tháng 10, nhân dịp sách lập Hiếu Toàn Thành Hoàng hậu, dâng thêm 2 chữ Trang Huệ (莊惠). Năm thứ 15 (1835), 9 tháng 10, nhân dịp chúc mừng Hoàng thái hậu Vạn thọ 60 tuổi, dâng thêm 2 chữ Thọ Hi (壽禧). Năm thứ 25 (1845), 6 tháng 10, nhân dịp Vạn thọ 70 tuổi, dâng thêm 2 chữ Sùng Kì (崇祺). Như vậy, huy hiệu đầy đủ qua các năm là: Cung Từ Khang Dự An Thành Trang Huệ Thọ Hi Sùng Kì Hoàng thái hậu (恭慈康豫安成莊惠壽禧崇祺皇太后).

Tuổi già băng thệ
Đạo Quang năm thứ 29 (1849), ngày 8 tháng 12 (âm lịch), Cung Từ Thái hậu sau khi từ Kỷ Xuân viên về, cảm thấy không khỏe. Đạo Quang Đế nghe tin vội vàng đến Thọ Khang cung, hầu thuốc không lơ là. Ngày 11 tháng 12 (tức 23 tháng 1 dương lịch năm 1850), giờ Thân, Cung Từ Thái hậu băng hà, thọ 74 tuổi.

Thượng dụ thụy hiệu cho Đại Hành Hoàng thái hậu là: Hiếu Hòa Cung Từ Khang Dự An Thành Ứng Thiên Hi Thánh Duệ Hoàng hậu (孝和恭慈康豫安成應天熙聖睿皇后).

Đạo Quang Đế được ghi nhận cực kỳ đau khổ, đấm ngực giậm chân. Trong đại tang lễ, Đạo Quang Đế đích thân tận hiếu đưa tang, đày đọa thân thể cùng cực. Vào lúc này, các con bà đều đã qua đời, chỉ còn Đạo Quang Đế là con nuôi ở bên chịu tang mà thôi. Khi đó Đạo Quang Đế cũng đã 68 tuổi, thân thể sớm suy yếu, mà quyết liệt ở bên chịu tang Thái hậu cũng sinh bệnh nặng. Kim quan của Thái hậu di trí sang Kỉ Xuân viên, tạm quàn ở Nghênh Huy điện (迎晖殿), còn Đạo Quang Đế phục tang, tạm ở Thận Đức đường (慎德堂). Quả nhiên sau đó 1 tháng, Đạo Quang Đế cũng qua đời, trong cung cùng lúc 2 đại tang nghi. Kế vị là Thanh Văn Tông Hàm Phong Đế.

Năm Đạo Quang thứ 30 (1850), tháng 3, Hàm Phong Đế cử hành đại lễ dâng sách thụy cho Đại Hành Hoàng thái hậu. Sách thụy rằng:

Cùng năm ấy, ngày 22 tháng 9, tổ chức đại lễ sách thụy cho Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu, cùng Hiếu Mục Thành Hoàng hậu, Hiếu Thận Thành Hoàng hậu và Hiếu Toàn Thành Hoàng hậu. Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu được dâng thêm hai chữ [Khâm Thuận; 欽順], toàn xưng là Hiếu Hòa Cung Từ Khang Dự An Thành Khâm Thuận Ứng Thiên Hi Thánh Duệ Hoàng hậu (孝和恭慈康豫安成欽順應天熙聖睿皇后).

Năm Hàm Phong nguyên niên (1851), Hàm Phong Đế quyết định xây dựng một tòa mộ riêng cho tổ mẫu, gọi là Xương Tây lăng (昌西陵), thuộc khu vực Thanh Tây lăng, cách một quãng phía Tây Nam cách Xương lăng, nơi mộ phần của Gia Khánh Đế và Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu. Năm Hàm Phong thứ 2 (1852), lăng hoàn thành. Năm Hàm Phong thứ 3 (1853), ngày 26 tháng 2, kim quan của Hiếu Hòa Duệ Hoàng hậu nhập Xương Tây lăng.

Các đời Hàm Phong, Đồng Trị rồi Quang Tự dâng thụy hiệu cho bà, đầy đủ là: Hiếu Hòa Cung Từ Khang Dự An Thành Khâm Thuận Nhân Chính Ứng Thiên Hi Thánh Duệ Hoàng hậu (孝和恭慈康豫安成欽順仁正應天熙聖睿皇后).

Hậu duệ
 Hoàng thất nữ [皇七女; 1793 - 1795], sinh ngày 26 tháng 6 năm Càn Long thứ 58, mất vào tháng 6 năm Càn Long thứ 60.
 Hoàng tam tử Miên Khải [绵恺; 6 tháng 8, năm 1795 - 18 tháng 1, 1838], thụ tước hiệu Đôn Thân vương (惇亲王) vào năm đầu Đạo Quang. Sau khi mất, có thụy là Đôn Khác Thân vương (惇恪親王).
 Hoàng tứ tử Miên Hân [綿忻; 9 tháng 2, năm 1805 - 19 tháng 8, năm 1828], thụ tước hiệu Thuỵ Thân vương (瑞亲王). Sau khi qua đời truy thụy là Thuỵ Hoài Thân vương (瑞懷親王).

Xem thêm
 Hậu cung nhà Thanh
 Hiếu Thục Duệ hoàng hậu
 Hoàng quý phi
 Quý phi
 Cung Thuận Hoàng quý phi

Phim ảnh truyền hình

Chú thích

Tham khảo
 Thanh sử cảo
 Thanh thực lục
 Royal archives of the Qing dynasty (清宫档案).
 Thanh hoàng thất tứ phổ - (清皇室四谱).
 Thanh lịch triều Hậu phi liệt truyện - (清历朝后妃列传).
 Weng Tonghe's dairy, (翁同龢日记). Re-isse, ISBN 978-7-5325-5670-0. Published by: 上海古籍 本社特价书.
 Daily Life in the Forbidden City, Wan Yi, Wang Shuqing, Lu Yanzhen ISBN 0-670-81164-5.
 Betty Peh-Tʻi Wei, (2006) "Ruan Yuan, 1764–1849: the life and work of a major scholar-official in nineteenth-century China before the Opium War". ISBN 962-209-785-5, published by: Hong Kong University Press.

Hoàng thái hậu nhà Thanh
Hoàng hậu nhà Thanh
Sinh năm 1776
Mất năm 1850
Người Mãn Châu Tương Hoàng kỳ
Nữu Hoằng Nghị công


title: Diadromus collaris

text:
Diadromus collaris là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Diadromus


title: Mike Doherty

text:
Michael Doherty (sinh ngày 8 tháng 3 năm 1961) là một cầu thủ bóng đá người Anh thi đấu ở Football League, ở vị trí tiền đạo.

Tham khảo

Nguồn
Profile at Neil Brown

Sinh năm 1961
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá từ Liverpool
Cầu thủ bóng đá Anh
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ bóng đá Basingstoke Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Reading F.C.
Cầu thủ bóng đá Slough Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Yeovil Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Wycombe Wanderers F.C.
Cầu thủ bóng đá Weymouth F.C.
Cầu thủ bóng đá Maidstone United F.C. (1897)
Cầu thủ bóng đá Runcorn F.C. Halton
Cầu thủ bóng đá Farnborough F.C.
Cầu thủ bóng đá Macclesfield Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Altrincham F.C.
Cầu thủ bóng đá English Football League


title: Nagia sacerdotis

text:
Nagia sacerdotis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Nagia


title: Ly khai

text:
Ly khai, chủ nghĩa ly khai hay sự chia tách là một hành động dân tộc chủ nghĩa có yếu tố muốn đòi độc lập, tách ra khỏi chính quốc để thành lập một quốc gia riêng của một nhóm người nào đó trong một quốc gia chung. Các phong trào ly khai thường nhìn thấy ở các quốc gia đa tôn giáo, đa dân tộc.

Nguyên nhân của sự ly khai
Có thể do bất đồng khi phải sống chung với nhau trong một quốc gia khi mà nhiều nhóm người trong quốc gia đó có nhiều dân tộc với các nét văn hóa khác nhau nên khi sống chung có thể họ sẽ đối đầu nhau về sự khác biệt phong tục, tôn giáo, chính trị dẫn đến xung đột sắc tộc, tôn giáo,... và phải sống riêng bằng cách bỏ phiếu ly khai, ví dụ như phong trào ly khai gần đây ở một số nước Đông Nam Á là ví dụ điển hình. Tuy nhiên, phong trào ly khai cũng có thể bắt nguồn từ yếu tố kinh tế, ví dụ như xứ Catalunya muốn ly khai khỏi Tây Ban Nha để có nền kinh tế phát triển hơn.

Các hành động kèm theo
Ly khai thường kèm theo bao gồm các hành động mang tính cực đoan như nội chiến, đánh bom,...

Khác
Cụm từ "ly khai" đôi khi còn dùng trong vài trường hợp như một đảng viên nào đó ly khai khỏi đảng của mình,...

Xem thêm
Danh sách các phong trào ly khai đang hoạt động

Danh sách các phong trào ly khai không còn tồn tại

Chú thích


title: Geoffrey Rush

text:
Geoffrey Roy Rush  (sinh ngày 6 tháng 7 năm 1951) là một nam diễn viên người Úc. Rush là một trong 24 người từng đoạt danh hiệu Triple Crown of Acting: một giải Oscar, một giải Primetime Emmy và một giải Tony. Ông giành một tượng vàng Oscar (trong bốn đề cử), ba giải BAFTA (trong năm đề cử), hai Quả cầu vàng và bốn giải SAG. Hiện ông cũng là chủ tịch sáng lập của Viện Hàn lâm Nghệ thuật Điện ảnh và Truyền hình Úc và được vinh danh là Người Úc của năm vào năm 2012. Ông cũng là nam diễn viên đầu tiên chiến thắng tượng vàng Oscar, Quả cầu vàng, giải BAFTA, giải BFCA và giải SAG với chỉ cùng một vai diễn trong Shine (1996).

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Geoffrey Rush – Stage acting credits
 Professional photographs of Geoffrey Rush – Thư viện Quốc gia Úc

Sinh năm 1951
Nhân vật còn sống
Nam diễn viên Úc thế kỷ 20
Nam diễn viên Úc thế kỷ 21
Nam diễn viên điện ảnh Úc
Nam diễn viên sân khấu Úc
Nam diễn viên lồng tiếng Úc
Người đoạt giải BAFTA
Người giành giải BAFTA cho Nam diễn viên xuất sắc nhất
Phim và người giành giải Oscar cho nam diễn viên xuất sắc nhất
Phim và người giành giải Quả cầu vàng cho Nam diễn viên phim chính kịch xuất sắc nhất
Người giành giải Tony


title: Lamyaa Bekkali

text:
Lamyaa Bekkali (sinh ngày 10 tháng 5 năm 1989) là một học viên taekwondo người Maroc.

Cô đã giành được huy chương bạc ở hạng bantamweight  tại Giải vô địch Taekwondo thế giới 2011, sau khi bị đánh bại bởi Ana Zaninović trong trận chung kết. Thành tích của cô tại Giải vô địch Taekwondo châu Phi bao gồm huy chương vàng năm 2009 và 2010, và huy chương đồng năm 2014.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Bài viết này không có liên kết trong Wikidata

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1989


title: Onthophagus nimbatus

text:
Onthophagus nimbatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

N


title: Thausgea lucifer

text:
Thausgea lucifer là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Thausgea


title: Demansia

text:
Demansia là một chi rắn có nọc độc trong họ Elapidae; các thành viên trọng chi này nói chung thường được biết đến với tên gọi thông thường trong tiếng Anh là whip snake nghĩa là rắn roi.

Mô tả
Tất cả các loài của chi Demansia có màu xám, nâu, lục xám hay be trừ Demansia psammophis (rắn roi mặt vàng) có thể có màu kem. Rắn roi có cơ thể thon dài. Chúng có mắt to và đầu tương đối nhỏ, chỉ hơi to hơn thân một chút. Tất cả các loài của chi Demansia đều là rắn có nọc độc.

Phân bố
Rắn roi được tìm thấy ở Australia, Papua New Guinea trong khu vực xung quanh Port Moresby và các đảo cận kề.

Thức ăn
Rắn roi chủ yếu ăn thịt thằn lằn. Chúng là động vật hoạt động ban ngày, và sử dụng thị giác sắc bén của chúng để săn mồi. Con mồi nhanh chóng tử vong dưới tác động của nọc rắn.

Các loài
Hiện tại người ta công nhận 14 loài như sau.
Demansia angusticeps  – rắn roi đầu hẹp
Demansia calodera  – rắn roi cổ đen
Demansia flagellatio  – rắn roi đuôi dài
Demansia olivacea  – rắn roi nâu ô liu
Demansia papuensis  – rắn roi đen lớn
Demansia psammophis  – rắn roi mặt vàng
Demansia quaesitor  – rắn roi sẫm màu
Demansia reticulata  – rắn roi mắt lưới
Demansia rimicola  – rắn roi đất nứt
Demansia rufescens  – rắn roi nâu đỏ
Demansia shinei  – rắn roi Shine
Demansia simplex  – rắn roi xám
Demansia torquata  – rắn roi vòng đệm
Demansia vestigiata  – rắn roi đen nhỏ

Từ nguyên
Tên định danh loài shinei là để vinh danh nhà bò sát học người Australia là Richard Shine.

Tham khảo


title: Konstantinos Laskaris

text:
Konstantinos Laskaris (Hy Lạp Κωνσταντίνος Λάσκαρης) là Hoàng đế Đông La Mã trị vì được vài tháng từ năm 1204 đến đầu năm 1205. Đôi lúc ông được gọi là "Konstantinos XI", một số hiệu thường được dành cho Konstantinos Palaiologos.

Thuở hàn vi
Konstantinos Laskaris sinh ra trong một gia đình quý tộc nhưng chẳng có chút tiếng tăm nào đặc biệt tại Đông La Mã. Hầu như chẳng ai biết rõ về cuộc sống thuở hàn vi của ông trước khi xảy ra những sự kiện của cuộc Thập tự chinh thứ tư. Ông chỉ được thăng quan tiến chức sau khi em trai mình là Theodoros làm thông gia với hoàng tộc, trở thành con rể của Hoàng đế Alexios III.

Trong thời gian diễn ra cuộc vây hãm Constantinopolis đầu tiên vào năm 1203 ông được giao quyền chỉ huy một cánh quân thiện chiến và thống lĩnh lực lượng thủ thành Hy Lạp đột phá vòng vây chiến lũy của Thập tự quân. Mục tiêu phá vây của họ chẳng mang lại hiệu quả nào cả, và cuối cùng Konstantinos được lệnh phải tấn công người Burgundy hiện đang giữ trọng trách canh gác ngoài thành. Quân Hy Lạp bước chân ra khỏi thành phố trước tiên, nhưng sau đó đã phải nhanh chóng quay trở lại cổng thành, bất kể những tảng đá mà lực lượng thủ thành đứng từ trên các bức tường ném xuống hàng ngũ Thập tự quân. Chính Konstantinos đã bị William xứ Neuilly lao đến bắt sống khi đang cưỡi ngựa và bị giữ lại để đòi tiền chuộc, một loại tập tục thông thường vào thời đó. Ít lâu sau thì ông mới được phóng thích, rồi sớm bị cuốn vào những biến cố của cuộc vây thành Constantinopolis lần thứ hai vào năm 1204.

Lên ngôi Hoàng đế
Sau khi Thập tự quân tiến vào thành Constantinopolis ngày 12 tháng 4 năm 1204 và bắt đầu cướp bóc thành phố, một lượng lớn cư dân cũng như tàn quân của đội Vệ binh Varangia bèn tụ tập lại bên nhau trong nhà thờ Hagia Sophia để bầu ra một vị hoàng đế mới, vì Alexios V đã trốn khỏi thành phố này từ trước đó.

Hai ứng cử viên sáng giá vào lúc này – Konstantinos Laskaris và Konstantinos Doukas (có lẽ là con trai của Ioannes Angelos Doukas, và do vậy đều là anh em họ đầu tiên của Isaakios II và Alexios III). Cả hai đều trình bày trường hợp của họ để được chọn làm hoàng đế, nhưng người dân vẫn còn lưỡng lự, vì cả hai người đều còn trẻ và có kỹ năng quân sự đã được chứng minh. Cuối cùng khá nhiều người chọn cách bỏ phiếu và thành phần còn sót lại của quân đội quyết định bầu chọn Laskaris làm hoàng đế tiếp theo.

Laskaris đã từ chối khoác hoàng bào; được sự hộ tống của Thượng phụ thành Constantinopolis, Ioannes X, đi đến Milion, ông kêu gọi dân chúng đoàn kết chống lại những kẻ xâm lược Latinh với tất cả sức mạnh của mình. Tuy nhiên đám đông không muốn mạo hiểm mạng sống của họ trong một cuộc xung đột quá sức chênh lệch, và vì vậy ông bèn quay sang đội vệ binh Varangia và đề nghị sự trợ giúp của họ. Dù những lời cầu xin ban thưởng hậu hĩnh chỉ như nước đổ đầu vịt, họ mới chịu đồng ý chiến đấu nhằm tăng lương mà thôi, và ông liền hành quân ra ngoài để thể hiện quyết tâm chống cự đến cùng với Thập tự quân Latinh. Thế nhưng, đội vệ binh Varangia đã phản bội Konstantinos vào phút chót và thoát khỏi tầm nhìn của đại quân Latinh giáp trụ tề chỉnh đang trong tư thế sẵn sàng chiến đấu. Thấy rõ đại thế đã mất, ông nhanh chóng trốn khỏi thủ đô vào những giờ đầu ngày 13 tháng 4 năm 1204.

Sự nghiệp tại Nicaea
Công cuộc kháng chiến đánh đuổi quân xâm lược Latinh của người Hy Lạp bắt đầu gần như ngay lập tức dưới sự lãnh đạo của Theodoros Laskaris, và Konstantinos đã sớm gia nhập vào hàng ngũ kháng chiến của em mình. Lúc đầu họ bị ép buộc, và vào đầu năm 1205 họ đã đánh mất thành phố trọng yếu Adramyttion vào tay Henry xứ Flanders. Theodoros sẵn sàng chuyển bại thành thắng, và vì vậy ông đã phái Konstantinos cầm đầu một đạo binh lớn tiến về phía thành phố này.

Henry xứ Flanders đã nhận được tin cấp báo về một cuộc tấn công qua dân chúng Armenia, và vội vàng chuẩn bị cho lực lượng của mình đối địch với người Hy Lạp. Hai đạo quân đã có dịp giao tranh trong trận Adramyttion vào Thứ bảy ngày 19 tháng 3 năm 1205 phía ngoài tường thành, và kết quả là Konstantinos Laskaris và người Hy Lạp đại bại, với phần lớn quân đội bị tiêu diệt toàn bộ hay là bị bắt làm tù binh.

Không có tin tức nào liên quan đến Konstantinos Laskaris sau trận đánh này, vì vậy người ta cho rằng ông đã tử trận hoặc bị bắt làm tù binh.

Gia quyến
Konstantinos có sáu anh chị em: Manouel Laskaris (mất sau năm 1256), Mikhael Laskaris (mất năm 1261/1271), Georgios Laskaris, Theodoros, Alexios Laskaris, và Isaakios Laskaris. Cả hai người này về sau thẳng thừng dấy binh chống lại Ioannes III Doukas Vatatzes, rốt lại bị bắt giam và xử chọc mù mắt.

Theo cuốn sách "The Latins in the Levant. A History of Frankish Greece (1204–1566)" của William Miller, bảy người anh em này cũng có thể có một cô em gái, chính là vợ của Marco I Sanudo và là mẹ của Angelo Sanudo. Ông căn cứ vào giả thuyết về việc giải thích các bộ biên niên sử nước Ý của riêng mình. Tuy nhiên, cuốn "Dictionnaire historique et Généalogique des grandes familles de Grèce, d'Albanie et de Constantinople" (1983) của Mihail-Dimitri Sturdza đã bác bỏ giả thuyết này dựa trên sự im hơi lặng tiếng của các nguồn sử liệu chính thống ở Đông La Mã.

Nghi vấn lễ đăng quang
Nguồn sử liệu chính nói về vụ nối ngôi của Konstantinos Laskaris là của Niketas Choniatēs một nhân chứng đương thời đã kể lại sự kiện thành Constantinopolis rơi vào tay Thập tự quân. Thế nhưng, với vai trò phụ thuộc hiển nhiên của Konstantinos dưới trướng Theodoros vào năm 1205, các sử gia như Sir Steven Runciman và Donald Queller đã lập luận rằng trên thực tế Theodoros chứ không phải Konstantinos là người ở Hagia Sophia vào cái ngày định mệnh đó, và chính Theodoros mới là người được quần thần đề cử và vì vậy đã đủ tư cách kế vị Alexios V.

Sự nhập nhằng này cộng với thực tế là Konstantinos vẫn chưa làm lễ đăng quang có nghĩa rằng ông không phải lúc nào cũng được tính vào trong số các Hoàng đế Đông La Mã. Vì thế, một quy ước được đặt ra khi nói đến Konstantinos Laskaris là ông thường không được chỉ định một con số cụ thể. Nếu ông được tính là Konstantinos XI, thì Konstantinos XI Palaiologos, vị Hoàng đế cuối cùng, mới được tính là Konstantinos XII.

Tham khảo

 Harry J. Magoulias, 'O city of Byzantium: annals of Niketas Choniatēs', Wayne State University Press, 1984

Chú thích

Konstantinos
Năm sinh không rõ
Mất năm 1205
Hoàng đế Đông La Mã thế kỷ 13
Vua Chính thống giáo Đông phương
Người của Đế quốc Nicaea


title: Giọng

text:
Trong ngôn ngữ học xã hội, giọng là cách phát âm một ngôn ngữ đặc trưng của một quốc gia, vùng miền, tầng lớp xã hội hoặc cá nhân. Giọng có thể được xác định bởi vị trí địa lý của người nói (giọng vùng miền hoặc địa lý), địa vị kinh tế xã hội của người nói, dân tộc của họ (giọng dân tộc), giai cấp hoặc tầng lớp xã hội của họ (giọng xã hội) hoặc ảnh hưởng từ tiếng mẹ đẻ của họ (giọng nước ngoài).

Giọng nói thường khác nhau về chất giọng, cách phát âm và sự phân biệt giữa nguyên âm và phụ âm, trọng âm và ngữ điệu. Mặc dù ngữ pháp, ngữ nghĩa, từ vựng và các đặc điểm ngôn ngữ khác thường thay đổi đồng thời với giọng nói, nhưng từ "giọng" có thể đề cập cụ thể đến sự khác biệt về cách phát âm, trong khi từ "phương ngữ" bao gồm bộ đặc điểm ngôn ngữ khác biệt rộng hơn. "Giọng" thường là một phần của "phương ngữ".

Lịch sử
Khi con người di cư đến các cộng đồng biệt lập, những căng thẳng và đặc điểm riêng biệt sẽ phát triển. Theo thời gian, chúng có thể phát triển thành những giọng nói dễ nhận biết. Ở Bắc Mỹ, sự tương tác của những người từ nhiều nền tảng dân tộc khác nhau đã góp phần hình thành các dạng giọng Bắc Mỹ khác nhau. Rất khó để đo lường hoặc dự đoán chính xác mất bao lâu để hình thành một giọng nói. Chẳng hạn, các giọng nói từ Canada, Nam Phi, Úc và Hoa Kỳ được phát triển từ sự kết hợp của các giọng nói và ngôn ngữ khác nhau trong các xã hội khác nhau và tác động của chúng đối với các cách phát âm khác nhau của những người định cư người Anh.

Giọng nói có thể khác nhau trong các khu vực của một khu vực nói một ngôn ngữ thống nhất. Trong một số trường hợp, chẳng hạn như các giọng vùng miền của tiếng Anh ở Hoa Kỳ, giọng nói có thể được truy trở lại thời điểm một khu vực được định cư và bởi ai. Các khu vực như thành phố New Orleans ở Louisiana, vốn là hoặc từng là một khu vực bán biệt lập, có những giọng nói đặc biệt do không có sự tiếp xúc giữa các khu vực. Các khu vực biệt lập cho phép các phương ngữ mở rộng và phát triển độc lập. Các yếu tố xã hội và kinh tế cũng có thể ảnh hưởng đến cách mọi người nói.

Chú thích

Đọc thêm

 Giles, H., & Coupland, N. (1991). Language: Contexts and Consequences. Buckingham, UK: Open University Press.
 Lindemann, S. (2003). "Koreans, Chinese or Indians? Attitudes and ideologies about non-native English speakers in the United States." Journal of Sociolinguistics, 7, 348–364.
 Lindemann, S. (2005). "Who speaks 'broken English'? US undergraduates' perception of non-native English." International Journal of Applied Linguistics, 15, 187–212.

 Moyer, A. (1999). "Ultimate attainment in L2 phonology: The critical factors of age, motivation and instruction." Studies in Second Language Acquisition, 21, 81–108.
 Scovel, T. (1988). A Time to Speak: A Psycho linguistic Inquiry into the Critical Period for Human Speech. Cambridge, England: New bury House.
 Wated, G., & Sanchez, J. I. (2006). "The role of accent as a work stress or on attitudinal and health-related work outcomes." International Journal of Stress Management, 13, 329–350.
 Wells, J C. 1982. Accents of English. (3 volumes). Cambridge: Cambridge University Press. [Wells's home pages also have a lot of information about phonetics and accents.]

Liên kết ngoài

 Sounds Familiar? – Listen to regional accents and dialects of the UK on the British Library's 'Sounds Familiar' website
 'Hover & Hear' accents of English from around the World, and compare them side by side.
 humanaccents.com  – a summary of research on non-native accents and extensive accent bibliography

Ngôn ngữ học xã hội
Âm vị học
Phương ngữ học
Thuật ngữ ngôn ngữ học


title: Pero sprata

text:
Pero sprata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Pero


title: Pericyma delineosa

text:
Pericyma delineosa là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Pericyma


title: Bob Straetman

text:
Bob Straetman (sinh 29 tháng 12 năm 1997) là một cầu thủ bóng đá Bỉ thi đấu cho Lokeren.

Tham khảo

Cầu thủ bóng đá nam Bỉ
Sinh năm 1997
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá K.S.C. Lokeren Oost-Vlaanderen


title: Soo Yeon Lee

text:
Soo Yeon Lee (sinh ngày 22 tháng 5 năm 1984) là cựu vận động viên bóng bàn, người mẫu, diễn viên và huấn luyện viên bóng bàn người Hàn Quốc. Lee bắt đầu chơi bóng bàn từ khi còn rất nhỏ và cô được đào tạo kỹ lưỡng môn thể thao này bởi một vận động viên huy chương vàng Olympic Jung Hwa Hyun ở Hàn Quốc. Sau đó, cô đã liên tiếp giành được Giải vô địch quốc gia thiếu niên Hàn Quốc sáu lần kể từ năm 12 tuổi. Cô đã được đặc cách trong các chiến dịch quảng cáo cho một số thương hiệu nổi bật bao gồm Nike, Adidas, K-Swiss, Red Bull và Target. Cô là đại sứ thương hiệu cho SPiN, là một chuỗi các nhà hàng và quán bar bóng bàn.

Cuộc sống ban đầu và sự nghiệp bóng bàn

Lee sinh ở Busan, Hàn Quốc, nơi cô bắt đầu chơi bóng bàn khi lên chín tuổi và bắt đầu tham gia thi đấu sáu tháng sau đó. Cô đã giành giải vô địch quốc gia thiếu niên đầu tiên ở tuổi 12. Sau đó Lee rời khỏi nhà để được đào tạo chuyên sâu từ nhà vô địch thế giới Lee Ailesa, tại Trung tâm đào tạo quốc gia Hàn Quốc. Sau đó, cô được đào tạo dưới sự giám sát của nhà vô địch Huy chương vàng Olympic Hyun Jung-hwa. Lee đã giành thêm 5 giải vô địch quốc gia Hàn Quốc, tiếp theo là ba chiến thắng trong các giải đấu quốc gia Hàn Quốc.

Lee đăng ký vào Đại học Thể thao Quốc gia Hàn Quốc ở đó cô được Ahn Jae-hyung huấn luyện và gia nhập đội tuyển quốc gia. Năm 2001, Lee là thành viên chiến thắng huy chương bạc của đội Hàn Quốc tại Đại hội Thể thao Sinh viên Thế giới ở Bắc Kinh. Khi còn học tại trường đại học, Lee đã lấy được bằng về tâm lý học thể thao và giáo dục thể chất.

Năm 2004, Lee quyết định chuyển đến New Zealand để học tiếng Anh. Lee đã giành giải vô địch đơn nữ New Zealand và cô được mệnh danh là Nữ vận động viên của năm. Sau 5 tháng ở New Zealand, Lee trở về Hàn Quốc.

Bước tiếp theo của Lee là đến Hoa Kỳ vào năm 2007 trong lúc chị gái cô đang học tại Chicago, Illinois. Lee chuyển đến Los Angeles, California ở đó cô đăng ký vào UCLA. Cô đã giành chiến thắng được một số giải đấu tại Hoa Kỳ, bao gồm cả US Open năm 2007 và Killerspin Invitational năm 2009.

Làm người mẫu và các hoạt động
Lee được phát hiện bởi các đại lý người mẫu ở Los Angeles ngay sau khi cô chuyển đến LA vào năm 2007, cô bắt đầu làm người mẫu chuyên nghiệp vào năm 2009. Tuy nhiên, mãi đến năm 2009, sự nghiệp người mẫu bắt đầu tích hợp các kỹ năng chơi bóng bàn của cô. Vào năm 2009, Lee đã tham dự lễ khai trương câu lạc bộ bóng bàn đầu tiên của Susan Sarandon là SPiN tại thành phố New York. Sau đó, cô xuất hiện cùng Sarandon trong The Jay Leno Show và từ đó trở thành đại sứ thương hiệu cho công ty khi nó mở rộng ra các địa điểm khác. Lee đã làm việc cho một số thương hiệu khác bao gồm Nike, Adidas, K-Swiss, Red Bull, Playboy và Target.

Ngoài công việc người mẫu, cô cũng tham gia diễn xuất, gồm trong các tập phim Entourage, Keeping Up with the Kardashians, Cross Wars, và các bộ phim khác.

Huấn luyện viên

Lee là một huấn luyện viên bóng bàn Hoa Kỳ được chứng nhận. Ngoài vai trò thi đấu, cô còn huấn luyện một số nhân vật nổi tiếng bao gồm Oliver Stone, Jamie Foxx, Susan Sarandon, Reggie Miller, cũng như là John Stamos và Kevin Dillon cho loạt phim truyền hình Entourage. Cô cũng được Gruzia thuê để phát triển một chương trình khuyến khích phát triển môn bóng bàn tại nước này.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1984
Nhân vật còn sống


title: Onthophagus rugicollis

text:
Onthophagus rugicollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

R


Cẩm nang Chẩn đoán và Thống kê Rối loạn tâm thần (tiếng Anh: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders), thường được gọi tắt là DSM, là một hướng dẫn để phân loại các rối loạn tâm thần. Cẩm nang này được xuất bản bởi Hiệp hội Tâm thần học Hoa Kỳ. Nó được sử dụng ở Hoa Kỳ và nhiều nơi trên thế giới bởi các bác sĩ, nhà nghiên cứu, công ty bảo hiểm, công ty dược và những người khác.

Đã có năm lần sửa đổi được thực hiện kể từ khi DSM được xuất bản lần đầu tiên vào năm 1952. Ở mỗi lần sửa đổi, nhiều bệnh tâm thần đã được bổ sung, và một số cũng đã được loại bỏ và không còn được coi là rối loạn tâm thần nữa. Một ví dụ cho điều này là đồng tính luyến ái.

DSM đã được xây dựng từ các hệ thống thu thập điều tra dân số và số liệu thống kê của bệnh viện tâm thần, và từ một sách hướng dẫn do Quân đội Hoa Kỳ phát hành. Rất nhiều thay đổi đã được thực hiện vào năm 1980. Lần cuối cùng DSM được thay đổi rất nhiều là lần sửa đổi thứ tư (DSM-IV), được xuất bản vào năm 1994, nhưng những thay đổi nhỏ trong văn bản đã được thực hiện trong phiên bản năm 2000. Bản sửa đổi lần thứ năm ("DSM-5") đã được xuất bản vào tháng 5 năm 2013.

DSM bị chỉ trích vì chịu ảnh hưởng quá lớn từ ngành công nghiệp dược phẩm, bên cạnh những chỉ trích khác về độ chuẩn xác, độ tin cậy của hệ thống phân loại cũng như vấn đề thiếu liên kết giữa triệu chứng và nguyên nhân của các rối loạn tâm thần được phân loại trong DSM.

Phân loại thống kê quốc tế về các bệnh tật và vấn đề sức khỏe liên quan, được gọi tắt là "ICD", có một phần về các rối loạn tâm thần và hành vi. Phần này khác với DSM. ICD, thay vì DSM, là hệ thống được sử dụng bởi chính phủ Hoa Kỳ.

Lịch sử các lần sửa đổi của DSM

DSM-I: 1952
Phiên bản này của DSM có 130 trang và liệt kê 106 rối loạn tâm thần.

DSM-II: 1968
Phiên bản này của DSM có 134 trang và liệt kê 182 rối loạn tâm thần.

DSM-III: 1980
Phiên bản này của DSM có 494 trang và liệt kê 265 thể loại chẩn đoán.

DSM-III-R: 1987
Ở bản hiệu đính này của DSM-III, nhiều thể loại đã được đổi tên và sắp xếp lại, cùng với những thay đổi đáng kể ở các tiêu chí. DSM-III-R dài 567 trang và có 292 chẩn đoán.

DSM-IV: 1994
Phiên bản này của DSM có 886 trang và liệt kê 410 rối loạn.

DSM-IV-TR: 2000

DSM-5: 2015

Bắt đầu từ lần sửa đổi này, APA dự định bổ sung các bản sửa đổi tiếp theo thường xuyên hơn, để có thể theo kịp nghiên cứu trong ngành này. Điều đáng chú ý là DSM-5 sử dụng chữ số Ả Rập thay vì chữ số La Mã, vì APA dự định sử dụng số thập phân để đặt tên cho các bản cập nhật tăng dần (Ví dụ: DSM-5.1, DSM-5.2) và sử dụng số nguyên cho các phiên bản mới (Ví dụ: DSM-5, DSM-6), tương tự như hệ thống được sử dụng để đặt tên phiên bản phần mềm.

Nhận định
Năm 2013, không lâu trước khi DSM-5 được công bố, Giám đốc Viện Sức khỏe Tâm thần Quốc gia (National Institute of Mental Health hay NIMH) của Hoa Kỳ là Thomas R. Insel đã tuyên bố rằng tổ chức này sẽ ngưng tài trợ cho các dự án nghiên cứu chỉ dựa vào các tiêu chí chẩn đoán của DSM, do DSM thiếu hiệu lực hay độ chuẩn xác (validity). Insel nghi ngờ về hiệu lực, độ chuẩn xác của hệ thống phân loại của DSM vì "các chẩn đoán được căn cứ trên sự đồng thuận về các cụm triệu chứng lâm sàng" thay vì dựa vào "việc thu thập dữ liệu di truyền, hình chụp, sinh lý và nhận thức để xem tất cả dữ liệu này - không chỉ các triệu chứng - có cho ra cùng một kết quả và cách các cụm dữ liệu này liên quan đến phản ứng đối với điều trị."

Các thí nghiệm thực địa của DSM-5 đã làm bùng lên cuộc tranh luận về độ tin cậy, vì các chẩn đoán của một số bệnh tâm thần đã cho thấy độ tin cậy thấp. Chẳng hạn như chẩn đoán đối với rối loạn trầm cảm, một bệnh tâm thần thường gặp, có chỉ số kappa thấp là 0,28, cho thấy rằng các bác sĩ lâm sàng thường không đạt được đồng thuận đối với chẩn đoán cho bệnh này ở cùng một bệnh nhân.

DSM bị chỉ trích là thiếu sự liên kết giữa các dấu hiệu, triệu chứng và nguyên nhân của rối loạn tâm thần; và một hệ thống phân loại phù hợp hơn hệ thống phân loại hiện tại sẽ là phân loại dựa trên nguyên nhân của rối loạn tâm thần. Bên cạnh việc không có nền tảng là các nguyên nhân của rối loạn tâm thần, hệ thống phân loại rối loạn tâm thần hiện tại cũng bị chỉ trích vì đã không kết hợp các mô hình hoặc phát hiện thực nghiệm từ các lĩnh vực khoa học khác.

Việc một hệ thống phân loại như DSM gặp phải những vấn đề về phân định ranh giới giữa các rối loạn tâm thần có liên quan với nhau là điều không thể tránh khỏi. Một giải pháp được đề xuất là tiếp cận rối loạn tâm thần theo định hướng không gian hoặc phổ rối loạn tâm thần, thay vì sắp xếp các bệnh tâm thần theo thể loại như hiện nay.

Ghi chú

Tham khảo

Tài liệu tâm thần học
Hiệp hội tâm thần Mỹ
Chẩn đoán tâm thần
Tâm bệnh học
Tài liệu y khoa


title: Vương tộc Sachsen-Coburg và Gotha

text:
Vương tộc Sachsen-Coburg và Gotha là một dòng dõi quý tộc Đức, một nhánh của nhà Wettin. Tên này là từ công quốc Sachsen-Coburg và Gotha, lãnh thổ mà bây giờ thuộc bang Thüringen và Bayern, được dòng dõi này cai trị từ 1826 cho tới 1918. Nhờ được lựa chọn và một chính sách cưới hỏi khôn khéo mà những thành viên của nhà công tước này từ một địa vị về chính trị không đóng vai trò gì lớn lao, đạt được vài ngai vàng, dòng họ trở nên quan trọng khắp Âu Châu. Ngày nay những thành viên của nhà còn cai trị ở Bỉ và ở Anh Quốc. Tuy nhiên vua George V của Anh vì tinh thần bài Đức ở Anh trong Thế chiến thứ Nhất đã đổi tên họ vào năm 1917 sang nhà Windsor. Tương tự như vậy hoàng gia Bỉ đã đổi tên sang thành "van België" (tiếng Hà Lan) hay "de Belgique" (tiếng Pháp).

Sự hình thành công quốc Sachsen-Coburg và Gotha

1825 công tước của Sachsen-Gotha-Altenburg, Friedrich IV, chết không để lại người nối dõi. Sau một cuộc tranh cãi về việc thừa hưởng gia tài công quốc Sachsen-Gotha-Altenburg bị chia ra. Altenburg trở thành một công quốc riêng biệt. Gotha được giao cho nhà Sachsen-Coburg-Saalfeld. Tuy nhiên lãnh thổ của họ cũng bị chia: trong khi họ giữ được Coburg, lại phải giao Saalfeld cho một nhánh khác.

Từ đó công tước Ernst I của Sachsen-Coburg và Saalfeld trở thành công tước Sachsen-Coburg và Gotha, nhà Sachsen-Saalfeld đổi tên thành Sachsen-Coburg và Gotha. Ông cai trị cho tới khi chết vào năm 1844.

Leopold, em trai của Ernst trở thành vua của Bỉ vào năm 1831, và các con cháu của ông tiếp tục làm quốc trưởng của nước này. Người con gái duy nhất của Léopold, vương nữ Charlotte của Bỉ, là vợ của vua Maximiliano I của México. Cháu trai của Ernst Fernando cưới nữ vương Maria II của Bồ Đào Nha, con cháu của ông ta tiếp tục cai trị ở đó, cho tới khi nước này trở thành một nước cộng hòa vào năm 1910.

Victoria, nữ vương Anh từ năm 1837, cưới vào năm 1840 anh họ phía mẹ, Vương tử Albrecht xứ Sachsen-Coburg và Gotha, một người con trai thứ của công tước Ernst I Sachsen-Coburg và Gotha. Con cháu bà lấy tên họ từ đó, Sachsen-Coburg và Gotha, cho tới khi George V đổi họ thành Windsor vào năm 1917.

Các nhánh

Công tước

Các công tước (1826 - 1918)
 Ernst I (1826-1844)
 Ernst II (1844-1893)
 Alfred (1893-1900)
 Carl Eduard (1900-1918)

Người đứng đầu vương tộc (từ năm 1918)

 Carl Eduard (1918-1954)
 Friedrich Josias 1954–1998
 Andreas 1998–nay

Vương tộc Sachsen-Coburg và Gotha-Koháryy

Vua của Bồ Đào Nha

 Pedro V (1853-1861)
 Luís I (1861-1889)
 Carlos I (1889-1908)
 Manuel II (trị vì từ 1908-1910, qua đời năm 1932)

Vua của Bulgaria

 Ferdinand I (1887-1918)
 Boris III (1918-1943)
 Simeon II (1943-1946)

Vua của Bỉ

 Léopold I (1831-1865)
 Léopold II (1865-1909)
 Albert I (1909-1934)
 Léopold III (1934-1951)
 Baudouin (1951-1993)
 Albert II (1993-2013)
 Philippe (2013-nay)

Vua của Liên hiệp Anh và Ireland

 Edward VII (1901-1910)
 George V (1910-1936, đến năm 1917 khi tên đã được thay đổi và vương tộc được biết đến với cái tên Windsor
 Edward VIII (1936)
 George VI (1936-1952)
 Elizabeth II (1952-2022)
 Charles III (2022-nay)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Official Website

Hoàng tộc Đức

Vương tộc Wettin
Vương tộc châu Âu
Hoàng tộc Bồ Đào Nha
Hoàng tộc Bulgaria
Hoàng tộc Bỉ


title: MahaNakhon

text:
MahaNakhon () là một nhà chọc trời sử dụng hỗn hợp ở khu kinh doanh trung tâm Silom/Sathon của Bangkok, Thái Lan. Tòa nhà khai trương tháng 12 năm 2016. Đây là tòa nhà chọc trời cao nhất Thái Lan với 77 tầng, tổng chiều cao 314 m. Nó được thiết kế bởi Công ty kiến trúc quốc tế Buro Ole Scheeren.
Tòa nhà Mahanakhon có kiến trúc trông giống như bị khiếm khuyết hay bị đổ vỡ. Dáng vẻ khuyết thiếu này là sự cố ý bày xếp để tạo nên nét độc đáo của kiến trúc tòa nhà. Đây là một tòa cao ốc đa dụng, bên trong vừa có trung tâm thương mại, vừa có quán bar, nhà hàng, 200 đơn nguyên căn hộ The Ritz-Carlton Residences, Bangkok với giá từ 1.100.000 USD đến 17.000.000 USD, là căn hộ condo thuộc loại đắt nhất ở Bangkok.

Tham khảo

Nhà chọc trời Thái Lan


title: Exorista frontata

text:
Exorista frontata là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Exorista


title: Purpuricenus barbarus

text:
Purpuricenus barbarus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Purpuricenus