title: Phiên vương quốc

text:
Phiên vương quốc (Hán-Việt: 藩王國, tiếng Anh: Princely state), gọi tắt phiên quốc, hoặc thổ bang, là một quốc gia chư hầu nằm dưới quyền cai trị của các hoàng tộc bản địa Ấn Độ, tương đương với Vương tước và Công tước ở châu Âu thời Trung cổ. Các phiên quốc trên Tiểu lục địa Ấn Độ đều trao quyền bảo hộ cho Đế quốc Anh. Mặc dù lịch sử của các phiên quốc xuất hiện khá sớm tại Ấn Độ, từ thế kỷ II trước công nguyên, nhưng dưới thời thuộc Anh, thuật ngữ Phiên vương quốc được sử dụng để chỉ cụ thể đến một Công quốc bán độc lập trên tiểu lục địa Ấn Độ trong thời kỳ Raj thuộc Anh, không được người Anh trực tiếp cai trị, những lãnh thổ này được cai trị thế tục bởi một hoàng tộc địa phương, tuân theo một hình thức cai trị gián tiếp đối với một số vấn đề. Chính phủ Ấn Độ thuộc Anh có quyền tối cao trong việc can thiệp vào công việc nội bộ của các phiên quốc, và ban hành các sắc lệnh áp dụng cho toàn tiểu lục địa Ấn Độ khi xét thấy cần thiết.

Vào thời điểm người Anh rút quân, trên tiểu lục địa Ấn Độ có 565 phiên quốc, ngoài ra còn có hàng nghìn điền trang của các zamindari (chủ sở hữu đất) và jagir. Năm 1947, các phiên quốc bao phủ 40% diện tích và 23% dân số trước khi Ấn Độ độc lập. Những phiên quốc quan trọng nhất sẽ có các Khu dân cư và đồn binh lớn của Anh, như: Nhà nước Hyderabad của các Nizam; Vương quốc Mysore và Travancore ở miền Nam, tiếp theo là Jammu & Kashmir, và Vương quốc Sikkim ở Himalaya; Nhà nước Indore ở miền Trung Ấn Độ. Khoảng 1/4 các phiên quốc được hưởng tư cách "salute state", người cai trị của phiên quốc được hưởng vinh dự chào mừng bằng súng đại bác trong các dịp nghi lễ.

Địa vị, quy mô và sự giàu có giữa các phiên quốc rất khác nhau; các phiên quốc hưởng quy chế chào mừng bằng 21 phát súng như Nhà nước Hyderabad và Jammu & Kashmir có diện tích lớn hơn 200.000 km2. Năm 1941, Hyderabad có dân số hơn 16 triệu người và Jammu & Kashmir có dân số hơn 4 triệu người. Trong khi đó có nhiều phiên quốc với diện tích rất khiêm tốn, như Lawa Thikana chỉ có 49 km2, với dân số chưa đến 3.000 người. Khoảng 200 phiên quốc có diện tích thậm chí nhỏ hơn 25 km2.Kỷ nguyên của các phiên vương quốc kết thúc khi người Anh trao trả độc lập cho Tiểu lục địa Ấn Độ vào năm 1947; đến năm 1950, gần như tất cả các phiên quốc đã gia nhập Ấn Độ hoặc Pakistan. Quá trình gia nhập chủ yếu diễn ra trong hoà bình, ngoại trừ các trường hợp của Jammu & Kashmir (người cai trị đã chọn độc lập, nhưng sau khi bị Pakistan xâm lược, họ đã quyết định gia nhập Ấn Độ), Nhà nước Hyderabad (người cai trị đã tuyên bố độc lập vào năm 1948, nhưng chỉ một năm sau đó Ấn Độ đã tiến quân vào và Nizam cuối cùng đã phải gia nhập Ấn Độ), Nhà nước Junagadh (người cai trị chọn gia nhập Pakistan, nhưng bị Ấn Độ sáp nhập),  Hãn quốc Kalat (người cai trị tuyên bố độc lập năm 1947, nhưng năm 1948 thì gia nhập Pakistan).

Theo các điều khoản gia nhập, những nhà cai trị của phiên vương quốc được nhận các khoản phụ cấp từ chính phủ Ấn Độ, và ban đầu vẫn được giữ lại các tước vị, đặc quyền và quyền tự chủ của họ thuộc các vấn đề nội bộ trong thời kỳ chuyển tiếp kéo dài đến năm 1956. Trong thời gian này, các phiên vương trước đây được hợp nhất thành các liên minh, và được đứng đầu bởi một cựu hoàng với chức danh "Rajpramukh" (thủ lĩnh cầm quyền), tương đương với thống đốc bang. Năm 1956, vị trí của Rajpramukh bị bãi bỏ và các liên bang giải thể, các phiên quốc cũ trở thành một phần của các bang của Ấn Độ. Các phiên quốc gia nhập Pakistan vẫn giữ nguyên trạng cho đến khi quốc gia này ban hành hiến pháp mới vào năm 1956, hầu hết các phiên quốc trở thành một phần lãnh thổ của tỉnh Tây Pakistan; một số ít trong số các phiên quốc cũ vẫn giữ được quyền tự trị của mình cho đến năm 1969, sau đó cũng được sáp nhập hoàn toàn vào Pakistan. Chính phủ Ấn Độ bãi bỏ các trợ cấp cho phiên vương vào năm 1971, chính phủ Pakistan cũng bãi bỏ vào năm 1972.

Lịch sử
Mặc dù các Thân vương quốc và chế độ Tộc trưởng (chiefdom) đã tồn tại trên tiểu lục địa Ấn Độ ít nhất là từ Thời đại đồ sắt, nhưng lịch sử của các phiên vương quốc trên tiểu lục địa Ấn Độ có niên đại ít nhất là từ thế kỷ V đến thế kỷ thử VI sau công nguyên, trong quá trình trỗi dậy của Các Vương quốc Trung cổ của Ấn Độ sau sự sụp đổ của Đế chế Gupta. Nhiều nhóm thị tộc cai trị trong tương lai bắt đầu xuất hiện trong thời kỳ này, đặc biệt là Rajput; vào thế kỷ XIII - XIV, nhiều thị tộc Rajput đã thiết lập vững chắc các Thân vương quốc bán độc lập (semi-independent principalities) ở phía Tây Bắc, cùng với một số ở phía Đông Bắc. Sự bành trướng của Hồi giáo trong thời gian này đã đưa nhiều Thân vương quốc lệ thuộc triều cống cho các Vương quốc Hồi giáo, đặc biệt là với Đế chế Mogul. Tuy nhiên ở phía Nam, Đế chế Vijayanagara của người Hindu vẫn thống trị cho đến giữa thế kỷ XVII; trong số các thuộc quốc chư hầu của nó là Vương quốc Mysore trong tương lai.

Đế chế Mogul của người Turk-Mông Cổ được thành lập vào đầu thế kỷ XVI và đã đưa phần lớn các vương quốc và thân vương quốc Ấn Độ nằm dưới quyền cai trị của mình vào thế kỷ XVII. Bất chấp sự khác biệt về tôn giáo, các hoàng đế Mogul đã thực hiện một loạt các cuộc hôn nhân chính trị với các công chúa Rajput và các tướng lĩnh cũng như lực lượng Rajput trở thành một phần sức mạnh quân sự quan trọng của đế chế. Sự ra đời của Đạo Sikh dẫn đến sự thành lập của Đế quốc Sikh ở phía Bắc vào đầu thế kỷ XVIII, ở thời điểm đó, Đế chế Mogul đã hoàn toàn suy tàn. Những Nawab theo Hồi Giáo bắt đầu được bổ nhiệm ở vai trò thống đốc cai quản các lãnh thổ được chinh phục bởi Đế chế Mogul, về lý thuyết là một danh hiệu với nghĩa vụ nộp phần lớn doanh thu của họ cho hoàng đế. Khi các hoàng đế Mogul quá yếu, không thể thực thi quyền lực của họ, các thống đốc đã ngưng nộp thuế cho hoàng gia và truyền lại lãnh thổ mà mình cai quản cho con cháu, đây chính là tiền thân của của các phiên vương quốc với quyền thế tục mà ta biết đến dưới thời Raj thuộc Anh.

Người Marathi trong thời gian đó đã hợp nhất các lãnh thổ của mình để thành lập ra Đế chế Maratha. Qua thế kỷ XVIII, các thống đốc cũ của Đế chế Mogul đã thành lập các quốc gia độc lập của riêng mình. Ở phía Tây Bắc một số - chẳng hạn như Tonk - liên minh với nhiều nhóm khác nhau, bao gồm cả người Maratha và Đế quốc Durrani, được thành lập vào năm 1747 từ sự tập hợp lỏng lèo của các thị tộc tạo nên các lãnh thổ Mogul trước đây. Ở phía Nam, các thân vương quốc của Hyderabad và Arcot đã được thành lập hoàn chỉnh vào những năm 1760, mặc dù trên danh nghĩa chúng vẫn là chư hầu của Đế chế Mogul.

Nhà nước lớn nhất do người Hồi giáo cai trị chính là Hyderabad, cũng là quốc gia đầu tiên ký hiệp ước với người Anh, vào năm 1798, khi nó bị kẹt giữa quyền lực của Công ty Đông Ấn Anh và Đế quốc Maratha. Các hiệp ước năm 1817 và 1818 kết thúc Chiến tranh Anh-Maratha lần thứ ba dẫn đến các lãnh thổ của Maratha còn lại trở thành phiên vương quốc, thông qua các hiệp ước với Anh, các quốc gia của người Rajput cũng đổi chủ và trở thành phiên quốc của Anh.

Mối quan hệ của Anh với các phiên quốc
Ấn Độ dưới thời Raj thuộc Anh (Đế chế Ấn Độ) bao gồm 2 loại lãnh thổ: Ấn Độ thuộc Anh và các Phiên vương quốc. Trong Đạo luật Diễn giải 1889, Quốc hội Anh đã thông qua các định nghĩa sau:

(4) Cụm từ "Ấn Độ thuộc Anh" sẽ có nghĩa là tất cả các lãnh thổ nằm trong quyền thống trị của hoàng đế Anh, được quản lý thông qua Toàn quyền Ấn Độ hoặc thông qua bất kỳ thống đốc hoặc viên chức nào khác trực thuộc Toàn quyền Ấn Độ.
(5) Cụm từ "Ấn Độ" có nghĩa là Ấn Độ thuộc Anh cùng với bất kỳ lãnh thổ nào của các phiên vương hoặc thủ lĩnh bản địa dưới quyền của Hoàng đế Anh được thực hiện thông qua Toàn quyền Ấn Độ, hoặc thông qua bất kỳ thống đốc hoặc quan chức cấp dưới nào khác của Toàn quyền Ấn Độ.

Nói chung thuật ngữ "Ấn Độ thuộc Anh" (British India) đã được sử dụng để chỉ các khu vực dưới sự cai trị của Công ty Đông Ấn Anh ở Ấn Độ từ năm 1774 đến năm 1858.

Trong số các phiên quốc trên tiểu lục địa Ấn Độ thì có 175 phiên quốc lớn và quan trọng nhất nằm dưới quyền trực tiếp của Vương quốc Anh thông qua quyền của Phó vương Ấn Độ; khoảng 400 phiên quốc còn lại được quản lý thông qua các Thống đốc hoặc cấp tương đương thuộc chính quyền cấp tỉnh của Ấn Độ thuộc Anh.

Hiện trạng và tước hiệu của phiên vương

Các phiên vương của Ấn Độ mang nhiều tước hiệu khác nhau - bao gồm: Chhatrapati (được sử dụng riêng bởi 3 triều đại Bhonsle của người Marathi) (hoàng đế), Maharaja hoặc Raja (vua), Sultan, Nawab, Emir, Raje, Nizam, Wadiyar (chỉ được sử dụng bởi các Maharaja của Mysore, nghĩa là "lãnh chúa"), Agniraj Maharaj dành cho những người cai trị Bhaddaiyan Raj, Chogyal (Pháp vương), Nawab (thống đốc), Nayak, Wāli, Inamdar,  Saranjamdar và nhiều tước hiệu khác. Dù nghĩa đen hay ở mặt ý nghĩa nghi lễ là gì thì chính phủ Anh đều dịch đồng nhất là "prince" (thân vương, phiên vương hoặc ông hoàng), để tránh những hàm ý rằng những người cai trị phiên quốc có vị trí ngang bằng với Quân chủ Anh.

Các nhà cai trị Hindu có uy tín hơn (hầu hết tồn tại trước Đế chế Mogul) thường sử dụng tước hiệu "Raja", Raje "hoặc một biến thể như Rai, Rana, "Rao", "Rawat" hoặc Rawal. Ngoài ra trong 'nhóm' này sử dụng tước hiệu Thakur hoặc Thai ores và một vài tước hiệu cụ thể, chẳng hạn như Sardar, Mankari (hoặc Mānkari/Maankari), Deshmukh, Sar Desai, Istamuradar, Saranjamdar, Raja Inamdar, v.v.

Các nhà cai trị Hindu có uy tín nhất thường có thêm tiền tố "maha" ("vĩ đại", ví dụ như Đại công tước) trong tước hiệu của họ, như Maharaja, Maharana, Maharao, v.v. Điều này được sử dụng ở nhiều phiên quốc, đặc biệt là Mewar, Travancore và Cochin.

Ngoài ra còn có các tước hiệu ghép, chẳng hạn như (Maha) rajadhiraj, Raj-i-rajgan, thường là có nguồn gốc từ một hệ thống tước vị thứ bậc phức tạp dưới thời của hoàng đế Mogul trước đây. Ví dụ, việc bổ sung tính từ Bahadur đã nâng địa vị của chủ sở hữu tước vị lên một bậc.

Hơn nữa, hầu hết các triều đại đều sử dụng nhiều tước hiệu bổ sung, chẳng hạn như Varma ở Nam Ấn Độ, điều này gần giống như tước hiệu Singh ở Bắc Ấn Độ.

Các phiên vương Jat Sikh tập trung tại Punjab thường nhận các tước hiệu kiểu Hindu khi đạt được cấp bậc cao quý; ở cấp độ thấp hơn thì tước vị Sardar đã được sử dụng.

Các phiên vương Hồi giáo hầu như sử dụng tước hiệu Nawab (kính ngữ trong tiếng Ả Rập, được sử dụng cho các thống đốc dưới thời Đế quốc Mogul, những người đã cai trị lãnh thổ trên thức tế sau khi đế chế này suy yếu), với các ngoại lệ nổi bật là Nizam của Hyderabad & Berar, Wāli/Khan của Kalat và Wāli của Swat. Các tước hiệu ít phổ biến hơn được sử dụng gồm có: Darbar Sahib, Dewan, Jam, Mehtar (chỉ dành cho Chitral) và Mir (của Emir).

Quyền ưu tiên và Uy tín

Tầm quan trọng thực tế của một phiên quốc không được thể hiện qua tước hiệu của người cai trị, vốn được ban tặng như một sự ưu ái, thường là để công nhận lòng trung thành và sự đóng góp nguồn thuế cho Đế chế Mogul. Trên thực tế, các tước hiệu còn được ban tặng cho những chủ đất (chủ yếu là các jagir) và thậm chí là cho cả các taluqdar (chủ sở hữu một lượng lớn đất đai, cha tuyền con nối và chịu trách nhiệm thu thuế) và zamindar (nắm giữ các vùng đất rộng lớn được cha truyền con nối, họ cũng kiểm soát nông dân trên các lãnh thổ này và kiêm luôn việc thu thuế thay cho triều đình hoặc cho các mục đích quân sự). Hầu hết các zamindar nắm giữ các tước hiệu quý tộc từ trước khi các phiên quốc hình thành, và một số phiên quốc cũng bị Công ty Đông Ấn Anh hạ cấp thành zamindar. Tất cả các tước hiệu nhìn chung không có thước đo rõ ràng dưới thời Ấn Độ thuộc Anh.

Ngoài các tước hiệu của mình, tất cả các phiên vương đều đủ điều kiện để được trao các tước Hiệp sĩ của Vương quốc Anh. Những phiên vương nhận được tước "Knight Grand Commander of the Order of the Star of India" đều nhận vinh dự được chào mừng 21 hoặc 19 phát súng khi họ xuất hiện trong các nghi lễ.

Nhiều hậu duệ trẻ tuổi của các phiên vương Ấn Độ đã phục vụ trong Quân đội Anh, Quân đội Ấn Độ, hoặc trong các lực lượng cảnh vệ hoặc cảnh sát địa phương, thường được thăng lên các cấp bậc cao; một số thậm chí vẫn còn tại ngũ khi đã trở thành phiên vương. Nhiều người trong số đó đã được bổ nhiệm trở thành Aide-de-camp (sỹ quan phụ tá) trong quân đội Anh hoặc cho phiên vương (trong trường hợp là họ hàng với người cai trị) hoặc cho các quân chủ Anh. Nhiều người đã phục vụ trong quân ngũ Anh tại các trận chiến trong và ngoài tiểu lục địa Ấn Độ qua hai cuộc chiến tranh thế giới.

Ngoài những thành viên của các gia đình hoàng gia đã nhập ngũ và nhận về những quân hàm qua sự cống hiến của họ cho quân đội, một số lượng lớn các phiên vương đã nhận được các cấp bậc danh dự với tư cách là sĩ quan trong Lực lượng vũ trang Anh và Ấn Độ. Các cấp bậc đó được ban tặng dựa trên một số yếu tố, như: dòng dõi, vinh dự được chào mừng bằng súng, truyền thống quân đội của gia tộc... Sau Đệ Nhất Thế chiến và Đệ Nhị Thế chiến, các nhà cai trị của một số phiên quốc lớn, bao gồm: Gwalior, Patiala, Nabha, Faridkort, Bikaner, Jaipur, Jodhpur, Jammu và Kashmir và Hyderabad đã được trao các cấp bậc sĩ quan danh dự vì họ đã quyên góp một nguồn tài chính lớn cho Đế quốc Anh phục vụ các cuộc chiến.

 Trung uý - Đại uý - Trung uý không quân hoặc Trung đội trưởng - Thiếu tá - Đội trưởng phi đội: được trao cho các thành viên nhánh dưới của các hoàng tộc hoặc trao cho các phiên vương nhỏ.

 Chỉ huy trưởng - Trung tá - Trung tá không quân - Đội trưởng - Đại tá: được trao cho các phiên vương được nhận vinh dự chào mừng bằng tiếng súng, thường là 15 tiếng súng trở lên.

 Phó đề đốc - Lữ đoàn trưởng - Thiếu tướng không quân: được phong tặng cho các phiên vương nhận vinh dự chào mừng bằng 15 tiếng súng trở lên.

 Thiếu tướng - Phó nguyên soái không quân: được phong cho các phiên vương nhận vinh dự chào mừng bằng 15 tiếng súng trở lên; được ban cho những phiên vương của các phiên quốc lớn, bao gồm Baroda, Kapurthala, Travancore, Bhopal và Mysore.

 Trung tướng: được ban cho các phiên vương của các vương triều lớn và nổi bật nhất sau Chiến tranh thế giới vì những đóng góp của họ cho nỗ lực chiến tranh của Đế quốc Anh.

 Tướng quân: rất hiếm khi được ban tặng; Maharaja của Gwalior và Jammu & Kashmir được phong hàm tướng danh tự trong Quân đội Anh vào năm 1877; Maharaja của Bakaner được phong vào năm 1937 và Nizam của Nhà nước Hyderabad được phong tặng vào năm 1941.

Cũng không có gì lạ khi các thành viên của các gia đình phiên vương được bổ nhiệm vào các cơ quan thuộc địa khác nhau, thường ở xa phiên quốc của họ, hoặc gia nhập các đoàn ngoại giao.

Chào mừng nghi lễ bằng tiếng súng
Chào mừng bằng tiếng súng trong các nghi lễ là một vinh dự được trao cho những nhà cai trị phiên quốc, do Công ty Đông Ấn Anh ban tặng. Với tư cách là nguyên thủ của phiên quốc, một số vị phiên vương quyền lực được trao vinh dự được chào mừng từ 3 đến 21 tiếng súng trong các nghi lễ, số lượng tiếng súng càng nhiều thì càng thể hiện uy tín và quyền lực của vị phiên vương đó. Chỉ khoảng 120 phiên quốc trên tiểu lục địa Ấn Độ nhận được vinh dự này.

Khi các phiên quốc gia nhập Liên minh Ấn Độ, các phiên vương được chính phủ Ấn Độ hứa hẹn sẽ cho họ tiếp tục sở hữu các đặc quyền và một khoản thu nhập được trao trả từ nhà nước để duy trì các hoạt động của mình. Nhưng vào năm 1971, chính phủ Ấn Độ đã huỷ bỏ các đặc quyền phong kiến dành cho các phiên vương, tuy nhiên nhiều gia đình hoàng gia vẫn tiếp tục giữ được sức ảnh hưởng trong xã hội; một số hậu duệ của những phiên vương vẫn còn nổi bật trong chính trị, kính tế ở khu vực hoặc cấp quốc gia.

Trước khi Ấn Độ được trao trả độc lập, chỉ có 5 phiên vương được nhận vinh dự chào mừng bằng 21 phát súng, gồm: Nizam của Nhà nước Hyderabad, Maharaja của Vương quốc Mysore, Maharaja của  Phiên vương Jammu & Kashmir, Maharaja Gaekwad của Nhà nước Baroda và Maharaja Scindia của Nhà nước Gwalior. Trong đó các phiên quốc hưởng vinh dự 19 phát súng chào mừng gồm có: Nawab của Nhà nước Bhopal, Maharaja Holkar của Nhà nước Indore, Maharaja của Nhà nước Bharatpur, Maharana của Nhà nước Udaipur, Maharaja của Nhà nước Kolhapur, Maharaja của Nhà nước Patiala và Maharaja của Travancore. Vị phiên vương cao cấp nhất chính là Nizam của Nhà nước Hyderabad, được trao tặng kính ngữ "His Exalted Highness" (Điện hạ) và chào mừng bằng 21 phát súng. Các phiên vương cao cấp tiếp theo được chào mừng từ 9 đến 11 tiếng súng được trao tặng kính ngữ "Highness". Những phiên vương còn lại không được trao tặng kính ngữ.

Với tư cách là người thừa kế di sản của Hoàng đế Mogul, các vị Quân chủ Anh với tư cách là Hoàng đế Ấn Độ được gọi bằng kính ngữ "Majesty" (Bệ hạ) và nhận vinh dự chào mừng bằng 101 phát súng "hoàng gia" - theo truyền thống châu Âu, số lượng tiếng súng được bắn cũng là cách công bố sự ra đời của một người thừa kế (nam) và người thừa kế tiếp nhận ngai vàng.

Không được nhận vinh dự chào mừng bằng tiếng súng
Trên thực tế chỉ có 117/500 phiên quốc được nhận vinh dự bằng tiếng súng trong các nghi lễ, không phải tất cả những phiên quốc không nhận được tiếng súng chào mừng là những phiên quốc nhỏ, điển hình như phiên quốc Surguja có diện tích và đông dân hơn Phiên quốc Karauli, nhưng Maharaja của Karauli được vinh dự chào mừng bằng 17 phát súng, trong khi đó Maharaja của Surguja thì không nhận được vinh dự này.

Các phiên quốc có diện tích lớn nhất

Học thuyết vô hiệu

Một khía cạnh điển hình gây tranh cãi trong quá trình Công ty Đông Ấn Anh cai trị Ấn Độ nằm ở Học thuyết vô hiệu (doctrine of lapse), đây là một chính sách mà theo đó những phiên vương qua đời (hoặc không thích hợp để cai trị) mà không có người thừa kế cùng huyết thống là nam giới thì lãnh thổ của họ sẽ bị Công ty Đông Ấn kiểm soát trực tiếp và họ không công nhận tính hợp pháp của một người con trai nuôi trở thành phiên vương tiếp theo. Chính sách này đã đi ngược lại với truyền thống của Ấn Độ, dù đang thực hiện đúng truyền thống châu Âu. Theo truyền thống Ấn Độ, người cai trị được phép chỉ định người thừa kế của mình.

Học thuyết vô hiệu được Toàn quyền Ấn Độ James Ramsay, Bá tước thứ 10 (sau này là Hầu tước thứ nhất) của Dalhousie, theo đuổi mạnh mẽ nhất. Ông ta đã cho sáp nhập 7 phiên quốc, bao gồm Awadh (Oudh), nhà cai trị này bị ông buộc tội là có những hành vi sai trái, và các phiên quốc của người Marathi gồm Nagpur, Jhansi, Satara, Sambalpur và Thanjavur. Chính sách thôn tính cùng với việc Công ty Đông Ấn Anh cho bán đấu giá những đồ vật gia truyền của các Maharaja của Nagpur tại Calcutta đã làm cho nhiều người trong giới quý tộc Ấn Độ phẫn nộ. Hành động của Toàn quyền James Ramsay đã góp phần làm gia tăng sự bất bình trong giới thượng lưu, thổi bùng cuộc Khởi nghĩa Ấn Độ 1857. Cuối cùng Học thuyết vô hiệu đã bị khai tử cùng với quyền cai trị của Công ty Đông Ấn Anh tại Ấn Độ được chuyển giao lại cho Vương quốc Anh.

Điều hành chính phủ

Theo hiệp ước, người Anh kiểm soát tuyệt đối các vấn đề liên quan đến đối ngoại của các phiên quốc. vì các phiên quốc không phải là tài sản của Anh, nên các phiên vương được quyền kiểm soát các vấn đề nội bộ của mình, tuỳ thuộc vào sự ảnh hưởng của người Anh mà quyền tự trị ở các phiên quốc có sự khác nhau.

Vào đầu thế kỷ XX, 4 phiên quốc lớn nhất ở tiểu lục địa Ấn Độ, gồm có Nhà nước Hyderabad, Vương quốc Mysore, Phiên quốc Jammu & Kashmir và Nhà nước Baroda được nằm trực tiếp dưới sự kiểm soát của Toàn quyền Ấn Độ. Hai cơ quan Rajputana và Trung Ấn lần lượt giám sát 20 và 148 phiên quốc. Các phiên quốc còn lại được giám sát bởi các quan chức cấp tỉnh. Trong đó có 5 phiên quốc thuộc quyền của Madras, 354 phiên quốc thuộc Bombay, 26 thuộc Bengal, 2 thuộc Assam, 34 thuộc Punjab, 15 thuộc Các tỉnh Trung và Berar và 2 thuộc Các tỉnh Thống nhất.

Văn phòng các Phiên vương (Narender Mandal hoặc Narendra Mandal) là một tổ chức được lập ra vào năm 1920, bởi Tuyên bố Hoàng gia với mục đích cung cấp một diễn đàn, trong đó các nhà cai trị của phiên quốc có thể nói lên nhu cầu và nguyện vọng của mình với chính phủ Anh. Cơ quan này tồn tại cho đến khi Raj thuộc Anh bị giải thể vào năm 1947.

Phân chia Ấn Độ và Pakistan
Thời kì Ấn Độ thuộc Anh vào thời điểm nhiều nhất tồn tại 554 phiên vương quốc lớn nhỏ không giống nhau và phân liệt cát cứ, tất cả phiên vương quốc cộng lại đạt đến 500.000 dặm Anh vuông, chiếm 45,3% diện tích Ấn Độ thuộc Anh, dân số 86 triệu người, chiếm 1/3 tổng dân số Ấn Độ lúc đó. Căn cứ quy định của "Luật Chính phủ Ấn Độ năm 1935" (trước khi bắt đầu Hiến pháp Ấn Độ vào thời kì Chia và trị Ấn Độ - Pakistan), Ấn Độ thuộc Anh và phiên vương quốc Ấn Độ đã hợp thành một loại quan hệ liên bang rời rạc lỏng lẻo. Các tỉnh của Ấn Độ thuộc Anh cần thiết tham gia liên bang ; mỗi phiên vương quốc chính là tự nguyện gia nhập, không gia nhập cũng không được phép. Phiên vương quốc dù cho gia nhập liên bang, cũng có hưởng địa vị không giống nhau với Ấn Độ thuộc Anh ; các phiên vương quốc có hưởng chủ quyền, có chính phủ của chính mình, chỉ là các sự vụ ngoại giao và quốc phòng bị chính phủ Anh Quốc khống chế, ở vào vị thế bán độc lập ; các tỉnh của Ấn Độ thuộc Anh thì không có hưởng chủ quyền, thông qua Toàn quyền Anh Quốc tại Ấn Độ bị chính phủ Anh Quốc trực tiếp thống trị, là thuộc địa hoàn toàn. Đại biểu của mỗi phiên vương quốc ở trong Hội đồng Lập pháp do chính phủ của nó chỉ định bổ nhiệm, các tỉnh Ấn Độ thuộc Anh thì do bầu cử mà sản sinh nên. Do đó, xét từ góc độ pháp luật, mỗi phiên vương quốc Ấn Độ và Ấn Độ thuộc Anh cùng là đơn vị hành chính có hưởng chủ quyền tự làm thành hệ thống bên trong đế quốc Ấn Độ thuộc Anh, là thành viên bình đẳng địa vị.

Căn cứ vào phương án Mountbatten, sau khi Ấn Độ và Pakistan độc lập, vương tước và công tước của phiên vương quốc có quyền quyết định gia nhập Ấn Độ hoặc Pakistan, quân chủ mất đi quyền thống trị, một phần quân chủ được bảo lưu tước hiệu thế tập. Một ít phiên vương quốc có địa vực khá rộng và dân số khá nhiều như Hyderabad, Mysore, Indore, Jammu và Kashmir, Travancore, Junagadh, v.v vương công của mỗi phiên vương quốc đem "phiên vương quốc" đặt ở "vị trí không may mắn" biểu thị thất vọng với phương án Mountbatten, họ hi vọng duy trì địa vị độc lập của chính mình, một lần nữa thỉnh cầu chính phủ Anh Quốc cho phép họ lấy tư cách lãnh thổ tự trị để mà ở lại bên trong Thịnh vượng chung Anh. Phiên vương quốc Hyderabad đưa ra công bố, sau khi Anh Quốc đánh mất quyền thống trị tối cao đối với phiên vương quốc, Hyderabad có quyền duy trì địa vị chủ quyền độc lập của nó. Phiên vương quốc Travancore tuyên bố khi Anh Quốc chuyển giao quyền lực hướng về Ấn Độ thuộc Anh, nó sẽ làm thành một nước chủ quyền độc lập, mặc dù nó biểu thị nguyện vọng hợp tác với các khu vực khác của Ấn Độ trên cơ sở bình đẳng. Lãnh tụ Đảng Quốc đại vô cùng dị ứng đối với vấn đề phiên vương quốc, đảng đó làm ra phản ứng mãnh liệt đối với việc đó. Trong kì họp Uỷ ban Toàn quốc Đảng Quốc đại, Jawaharlal Nehru nêu ra, nếu phiên vương quốc không gia nhập Liên bang Ấn Độ, quan hệ của nó với liên bang —— sẽ ắt phải có một số mối quan hệ —— sẽ không có khả năng là quan hệ bình đẳng ; chúng tôi yêu cầu quyền tôn chủ hoặc quyền thống trị tối cao. Ông ấy tuyên bố sự độc lập của phiên vương quốc trong vùng lãnh thổ Ấn Độ sẽ là một thứ nguy hiểm đối với đất nước, không cho phép phiên vương quốc có liên lạc tuỳ ý với bất kì nước ngoài hoặc bất kì chính phủ độc lập nào ở phương diện có liên quan đến phòng ngự an ninh đất nước, "chúng tôi sẽ không thừa nhận phiên vương quốc có bất kì hình thức độc lập nào ở Ấn Độ", "bất kì chính quyền nước ngoài nào thừa nhận thứ độc lập này sẽ bị coi là hành vi không hữu nghị". Tuyên bố việc chọn lựa duy nhất của phiên vương quốc là gia nhập Liên bang Ấn Độ với tư cách phiên vương quốc độc hoặc hợp thành bè bạn cùng bình đẳng trong đoàn thể và tỉnh bang. Gandhi tuyên bố, phiên vương quốc Ấn Độ tuyên bố độc lập chính là "tuyên chiến hàng triệu người Ấn Độ cùng hướng về tự do". Uỷ ban Toàn quốc Đảng Quốc đại lập tức thông qua nghị quyết, dứt khoát từ chối thừa nhận bất kì phiên vương quốc nào có quyền tuyên bố tự mình độc lập hoặc li khai với các khu vực khác trong nước.

Lãnh tụ Hồi giáo Muhammad Ali Jinnah phản đối chủ trương của Jawaharlal Nehru, ông ấy đưa ra tuyên bố vào ngày 17 tháng 6 năm 1947 : "Sau khi quyền thống trị tối cao Anh Quốc chấm dứt, từ phương diện hiến pháp và pháp luật mà nhìn, phiên vương quốc Ấn Độ sẽ là nước chủ quyền độc lập, họ sẽ có tự do đưa ra chọn lựa mà bản thân ưa thích". "Phiên vương quốc có thể gia nhập một cách tự do Hội nghị sửa đổi hiến pháp Ấn Độ hoặc Hội nghị sửa đổi hiến pháp Pakistan, hoặc quyết định giữ gìn bảo vệ độc lập. Trong tình hình cuối cùng, họ có thể chọn lựa họ giao kết quan hệ như thế nào với Hindustan hoặc Pakistan". Jinnah không tán thành quan điểm phiên vương quốc chỉ có khả năng chọn lựa gia nhập Hindustan hoặc Pakistan, lại biểu thị Pakistan hoan nghênh phiên vương quốc giữ gìn độc lập thiết lập bất kì hình thức quan hệ chính trị, thương mại hoặc kinh tế với Pakistan. "Tôi thấy rằng, nếu họ mong mỏi thì họ sẽ có tự do để giữ gìn bảo vệ độc lập. Chính phủ Anh Quốc hoặc Nghị viện Anh Quốc hoặc bất kì chính quyền hoặc đoàn thể nào khác đều không thể áp bức họ làm những việc trái với ý chí và nguyện vọng tự do của họ, họ cũng không có quyền lực làm ra quyết định này". Lập trường của Jinnah đương nhiên là xuất phát từ lợi ích thiết thân của Pakistan, một là, có thể đếm trên đầu ngón tay phiên vương quốc Hồi giáo sẽ gia nhập Pakistan, họ gia nhập Pakistan hay không, ảnh hưởng không lớn đối với việc tăng cường hoặc suy yếu của thế lực Pakistan ; hai là, nếu phiên vương quốc lớn độc lập, thì sẽ giảm thế lực của Ấn Độ, và lại làm thành nhân tố bó buộc Ấn Độ, cực kì có lợi cho Pakistan.

Dưới nỗ lực của Bá tước Mountbatten đời thứ nhất xứ Miến Điện Louis Mountbatten cùng với Bộ trưởng phiên vương quốc Ấn Độ Sardar Vallabhbhai Patel và V. K. Krishna Menon, đại đa số phiên vương quốc đều đã kí kết "Hiệp định gia nhập" với lãnh thổ tự trị Ấn Độ, đem ba thứ quyền lực của quốc phòng, ngoại giao và giao thông xuất nhượng cho chính phủ liên bang Ấn Độ, tất cả sự vụ còn lại vẫn do chính phủ phiên vương quốc nắm giữ và quản lí, trung ương không can thiệp. Chỉ có Hyderabad, Kashmir, Junagadh, Jodhpur, Bhopal, Indore và 5 phiên vương quốc khác còn do dự không dứt khoát. Travancore, Jodhpur, Bhopal và Indore bị ép bức dưới áp lực lớn mạnh của Ấn Độ, đã gia nhập liên bang Ấn Độ trước ngày 15 tháng 8. Vương công của phiên vương quốc Hyderabad Mir Osman Ali Khan trù tính nương tựa vào sự giàu có mà bản thân có được khiến cho Hyderabad trở thành nước độc lập hoặc gia nhập Pakistan cùng tôn giáo cùng họ hàng. Ngày 13 tháng 9 năm 1948, Jawaharlal Nehru quyết định chọn lấy hành động quân sự, ngày 18 tháng 9, quân đội chính phủ Ấn Độ tiến vào chiếm giữ Secunderabad, Hyderabad chính thức đầu hàng trước Ấn Độ, thu nhận vào liên bang dưới sự cai quản của trung ương. Chính phủ trung ương Ấn Độ chi tiền hằng năm ban cho quân chủ phiên vương quốc để đổi lấy phiên vương quốc hợp nhất vào liên bang Ấn Độ. Năm 1971, Ấn Độ thông qua tu chính án hiến pháp, xoá bỏ tiền hằng năm của quân chủ phiên vương quốc, tước hiệu của họ cũng bị bãi bỏ (chính phủ tuyên bố dựa vào lí do công dân bình đẳng), nhiều tài sản của vương công bị tịch thu nộp làm của công. Đến lúc này, cái gọi là thời đại của vương công quý tộc đã chấm dứt ngay tức khắc ở Ấn Độ.

Phiên vương quốc mong muốn gia nhập Lãnh thổ tự trị Pakistan chỉ có Bahawalpur, Chitral, Dir, Swat và Khairpur ở khu vực Balochistan. Chính phủ Lãnh thổ tự trị Pakistan lần lượt đã kí kết điều ước với họ ở Pakistan, đến năm 1972 phiên vương quốc bị xoá bỏ hoàn toàn.

Kashmir tên gọi đầy đủ Jammu và Kashmir, ở vào chân núi phía nam mạch núi Himalaya - điểm cực bắc của á lục địa Nam Á, diện tích là hơn 190.000 kilômét vuông, dân số chừng 5 triệu người. Năm 1946, thực dân Anh đã chiếm lĩnh Kashmir đem một khu vực này bán cho vương công phiên vương quốc Jammu tin thờ Ấn Độ giáo, sau khi hai khu vực Jammu và Kashmir gộp lại làm một, dân số theo Hồi giáo chiếm 77% cả phiên vương quốc, tín đồ Ấn Độ giáo chiếm 20%, còn lại là tín đồ Sikh giáo và Phật giáo, do đó đã hình thành cục diện dân số theo Hồi giáo nhiều hơn, nhưng mà Hari Singh - vương công phiên vương quốc Jammu và Kashmir, là tín đồ Ấn Độ giáo. Tương phản quá đúng với Hyderabad, bởi vì Pakistan thất bại ở trong tranh chấp hai phiên vương quốc Hyderabad và Junagadh, do đó không thể dung thứ Ấn Độ tiếp tục đắc thế ở phiên vương quốc Kashmir một tranh chấp khác, cho dù đã chọn lấy lập trường cứng rắn chống lại mũi nhọn, lấy đa số cư dân phiên vương quốc là Hồi giáo làm cớ, chủ trương thông qua trưng cầu dân ý để quyết định nó thuộc về phía nào. Tuy nhiên vương công phiên vương quốc vào ngày 26 tháng 10 năm 1947 tuyên bố gia nhập Ấn Độ và yêu cầu quân đội phía Ấn Độ tiến vào. Nehru lúc đó cũng vứt bỏ không ngó ngáng tới nguyên tắc tự trị dân tộc, ngày 27 tháng 10, Ấn Độ đem quân đội chuyên chở đến Srinagar - thủ phủ phiên vương quốc bằng máy bay, do đó đã kích động nảy sinh Chiến tranh Ấn Độ - Pakistan lần thứ nhất. Ngày 20 tháng 1 năm 1948, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc thành lập Uỷ ban Ấn Độ - Pakistan, và lại thông qua nghị quyết giải quyết vấn đề Kashmir theo từng giai đoạn về dừng bắn, phi quân sự hoá và lấy trưng cầu dân ý để quyết định phiên vương quốc thuộc về phía nào. Hai phía Ấn Độ và Pakistan cùng chấp nhận về điều đó, vào ngày 1 tháng 1 năm 1949 đã thực hiện dừng bắn. Vào ngày 27 tháng 7 cùng năm, hai nước kí kết "Hiệp định Karachi", hoạch định đường dừng bắn, Ấn Độ đã kiểm soát 3/5 ruộng đất và 3/4 dân số của phiên vương quốc Kashmir, Pakistan đã kiểm soát 2/5 ruộng đất và 1/4 dân số, Kashmir từ đó bị chia cắt thành khu vực do Ấn Độ kiểm soát và khu vực do Pakistan kiểm soát.

Đọc thêm
 Phiên quốc Hyderabad
 Phiên quốc Jammu & Kashmir
 Phó vương Ấn Độ
 Nawab
 Nhà nước Bhopal

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Phiên vương quốc Ấn Độ, lịch sử và gia phả chi tiết - Royalark

 Danh sách đầy đủ vương công và người đứng đầu chính phủ, và một số tiểu sử.

Phiên vương quốc Ấn Độ
Dạng phân cấp hành chính
Nhà nước theo vị thế quyền lực
Cựu bảo hộ Anh
Ấn Độ thuộc Anh
Phiên vương quốc Pakistan
Quốc gia theo tình trạng


title: Horisme grisearia

text:
Horisme grisearia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Horisme


title: Pseudipochira keyensis

text:
Pseudipochira keyensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Pseudipochira


title: Palyas pallicosta

text:
Palyas pallicosta là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Palyas


title: Cầu vượt AMATA

text:
Cầu vượt nút giao Amata nằm trên Quốc lộ 1 thuộc về thành phố Biên Hòa Cầu có chiều dài 203,65 m gồm 8 nhịp quy mô 4 làn xe. Được khởi công giữa tháng 11 năm 2014. Khánh thành đưa vào sử dụng vào ngày 6 tháng 2 năm 2015. Giảm áp lực cho ngã tư Amata.

Tham khảo
Tuổi trẻ, Đồng Nai đưa vào hoạt động cầu vượt Amata
Đời sống pháp luật, Khánh thành cầu vượt hơn 147 tỷ thi công trong 83 ngày

A
AMATA
Biên Hòa


title: Kikuchi Shunsuke (cầu thủ bóng đá)

text:
, sinh ngày 4 tháng 10 năm 1991 ở Saitama, Nhật Bản là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản thi đấu cho Shonan Bellmare ở J1 League.

Thống kê sự nghiệp câu lạc bộ
Cập nhật đến ngày 23 tháng 2 năm 2018.

Danh hiệu

Shonan Bellmare
J2 League (2): 2014, 2017

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Profile at Shonan Bellmare

Sinh năm 1991
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Cầu thủ bóng đá J1 League
Cầu thủ bóng đá J2 League
Cầu thủ bóng đá Shonan Bellmare


title: Hypercompe ochreator

text:
Hypercompe ochreator là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hypercompe


title: Dreisbachia slossonae

text:
Dreisbachia slossonae là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Dreisbachia


title: Lê Hữu Thể

text:
Lê Hữu Thể (sinh năm 1958) là một chính trị gia người Việt Nam. Ông hiện giữ chức danh Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tối cao, từng giữ chức vụ Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Chủ tịch Hội đồng Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội.

Xuất thân và giáo dục
Lê Hữu Thể được đào tạo ở Đức.

Ông có bằng Tiến sĩ.

Sự nghiệp
Ông nhiều năm làm Viện phó, rồi Viện trưởng Viện Khoa học kiểm sát, Viện kiểm sát nhân dân tối cao.

Ông từng được luân chuyển làm Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Phú Thọ.

Ông hiện là Chủ tịch Hội đồng Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội.

Ngày 29 tháng 7 năm 2009, Ban cán sự Đảng Cộng sản Việt Nam Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã công bố quyết định của Chủ tịch nước về việc bổ nhiệm Tiến sĩ Lê Hữu Thể làm Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao.

Ông là ủy viên Ban cán sự Đảng bộ Viện kiểm sát nhân dân tối cao Việt Nam.

Ngày 13 tháng 4 năm 2015, Chủ tịch nước Việt Nam Trương Tấn Sang ký Quyết định bổ nhiệm chức danh Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tối cao cho Lê Hữu Thể, Phó Viện trưởng VKSNDTC.

Cuối năm 2018, ông thôi giữ chức vụ Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao nhưng vẫn giữ chức danh Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tối cao.

Tác phẩm
Sách: TS. Lê Hữu Thể - TS. Đỗ Văn Đương - ThS. Nguyễn Thị Thủy. Những vấn đề lý luận và thực cấp bách của việc đổi mới thủ tục tố tụng hình sự đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp; Hà Nội: Chính trị Quốc gia - Sự thật, 2013,550 tr.; 24 cm; KHK: V23656-V23658
Bài báo: Phát huy những giá trị lịch sử, chính trị, pháp lý của Hiến pháp 1946 trong sự nghiệp đổi mới hiện nay

Tham khảo

Liên kết ngoài
KSTV - Truyền hình Kiểm sát nhân dân, Phó Viện trưởng VKSNDTC Lê Hữu Thể kiểm tra công tác đặc xá tại Trại giam An Phước và Tống Lê Chân, ngày 5 tháng 8 năm 2015

Tiến sĩ Việt Nam
Phó Viện trưởng Thường trực Viện kiểm sát nhân dân tối cao Việt Nam
Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Phú Thọ
Viện trưởng Viện Khoa học Kiểm sát
Chủ tịch Hội đồng Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội
Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tối cao Việt Nam đương nhiệm


title: Boarmia gladstonei

text:
Boarmia gladstonei là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Boarmia


title: Agathia aquilonis

text:
Agathia aquilonis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Agathia


title: Aetholix borneensis

text:
Aetholix borneensis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Aetholix


title: 519 (số)

text:
519 (năm trăm mười chín) là một số tự nhiên ngay sau 518 và ngay trước 520.

Tham khảo


title: Strangalia bicolor

text:
Strangalia bicolor là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Strangalia


title: The Graduate

text:
Sinh viên tốt nghiệp (tiếng Anh: The Graduate) là một bộ phim của hài-chính kịch của điện ảnh Mỹ được phát hành năm 1967. Bộ phim dựa theo cuốn tiểu thuyết cùng tên được viết bởi Charles Webb. Kịch bản phim được viết bởi Calder Willingham và Buck Henry - người xuất hiện trong phim với vai trò quản lý khách sạn.

Sinh viên tốt nghiệp nói về Benjamin Braddock (Dustin Hoffman), một sinh viên trở về nhà sau khi tốt nghiệp đại học ở thềm tuổi 21. Trong khi bố mẹ thúc giục anh chọn một ngôi trường để học cao học thì Benjamin cảm thấy lạc lõng và mất định hướng. Trong khi đó, anh tìm thấy sự giải thoát trong mối tình vụng trộm với bà Robinson (Anne Bancroft), một người phụ nữ hơn tuổi, vợ của đồng nghiệp cha anh. Nhưng bố mẹ anh lại muốn mai mối Benjamin với cô con gái của bà Robinson, Elaine (Katharine Ross). Dù cố đối xử tệ hại với Elaine để không phải hẹn hò với cô gái, dần dần Benjamin nhận ra họ giống nhau, đều là những người trẻ vô định hướng trong thế giới đang chuyển giao cũ mới.

Năm 1996, bộ phim được Thư viện quốc hội Hoa Kỳ công nhận là "có đầy đủ tính văn hóa, lịch sử và tính mĩ học " cũng như được chọn vào bảo quản trong Viện lưu trữ phim quốc gia Mỹ. Năm 1998, bộ phim được Viện phim Mỹ xếp hạng 7 trong danh sách 100 phim hay nhất của Viện phim Mỹ. Nhưng đến khi bản danh sách được cập nhật lần thứ hai năm 2007, bộ phim được xếp thứ 17 trong danh sách.

Tham khảo

Đọc thêm
 J. W. Whitehead. Appraising The Graduate: The Mike Nichols Classic and Its Impact in Hollywood. McFarland, 2011. ISBN 978-0-7864-6306-0.
 "Here's to You, Mister Nichols: The Making of the Graduate". Vanity Fair, March 2008.

Liên kết ngoài

Phim năm 1967
Phim về gian dâm
Phim hài-chính kịch Mỹ
Phim về tuổi mới lớn của Mỹ
Phim Mỹ
Phim độc lập của Mỹ
Phim châm biếm Mỹ
Phim giành giải BAFTA cho phim hay nhất
Phim giành Giải Quả cầu vàng cho phim ca nhạc hoặc phim hài hay nhất
Phim tiếng Anh
Phim về ngoại ô
Phim về trinh tiết
Phim dựa trên tiểu thuyết Mỹ
Phim có diễn xuất giành giải Quả cầu vàng cho Nữ diễn viên phim ca nhạc hoặc phim hài xuất sắc nhất
Phim lấy bối cảnh ở California
Phim lấy bối cảnh ở Los Angeles
Phim lấy bối cảnh ở San Francisco, California
Phim lấy bối cảnh ở khu vực vịnh San Francisco
Phim có đạo diễn giành giải Oscar cho Đạo diễn xuất sắc nhất
Phim có đạo diễn giành giải BAFTA cho đạo diễn xuất sắc nhất
Phim có đạo diễn giành giải Quả cầu vàng cho Đạo diễn xuất sắc nhất
Phim có biên kịch giành giải BAFTA cho kịch bản xuất sắc nhất
Tình dục và tuổi trong các tác phẩm giả tưởng
Phim được lưu trữ tại Cơ quan lưu trữ phim Quốc gia Hoa Kỳ


title: Paramathes tibetica

text:
Paramathes tibetica là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Paramathes


title: Stictoptera hemiphaea

text:
Stictoptera hemiphaea là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Stictoptera


title: Markorgis Khan

text:
Mahakorgis hay Markorgis (tiếng Mông Cổ: Махагүргис хана, ký tự Mông Cổ: ᠮᠠᠬᠠᠺᠥᠷᠭᠢᠰ ᠬᠠᠭᠠᠨ, 1448 - 1465)  là một đại hãn của nhà Bắc Nguyên tại Mông Cổ. Một số học giả tin rằng tên của ông là một tên theo Kitô giáo.

Tiểu sử
Mahakorgis là con trai út của Taisun Khan và hoàng hậu trẻ nhất của ông ta, Samar. Ngay sau khi Dã Tiên bị giết, mẹ của ông, Samar, đã tấn công Liên minh Bốn Oirat ở Khangai Zavkhan. Trong chiến dịch này, Mahakorgis 8 tuổi đã được mang đi trong một chiếc hộp trên lưng ngựa, do đó sau này được gọi là Khả hãn Ükegtü. Họ đã đánh bại người Oirat và trở về với nhiều của cải cướp bóc được.

Sau đó Samar và thái sư Dogholon của bảy bộ lạc đã trao vương miện cho Khả hãn nhỏ tuổi. Danh tướng Bulay của bộ lạc Kharchin và thái sư Dogholon nắm giữ quyền lực thực sự, và liên tục chiến đấu với nhau để giành quyền thống trị. Mahakorgis đã được trao danh hiệu Ükegtü vì ông luôn ngồi trong một chiếc xe đẩy trong các trận chiến.

Bulay đã cố gắng mở quan hệ giao thương nhà Minh nhưng bị từ chối. Do đó, Bulay liên tục xâm lược Trung Quốc vào năm 1460 và 1461. Ông ta cũng tấn công tù trưởng Doyin ở Uriyangkhai (phụ lưu của nhà Minh) trong năm tiếp theo. Triều đình nhà Minh cuối cùng đã đồng ý thiết lập hòa bình với người Mông Cổ.

Năm 1465, giới quý tộc Mông Cổ công khai chiến đấu với nhau trong cuộc đấu tranh quyền lực của họ và kết quả là Mahakorgis Khan bị giết khi mới 17 tuổi. Khả hãn trẻ tuổi này được kế vị bởi người anh em cùng cha khác mẹ Molon Khan.

Xem thêm
Danh sách các Đại hãn nhà Bắc Nguyên
 Molon Khan

Tham khảo
Vua thiếu niên
Đại hãn Bắc Nguyên
Vua bị giết
Vua chết trẻ
Sinh năm 1448
Mất năm 1465


title: Quốc lộ 85 (Ba Lan)

text:
Quốc lộ 85 (dịch từ tiếng Ba Lan là quốc lộ 85) là tuyến đường thuộc mạng lưới đường quốc lộ Ba Lan. Quốc lộ 85 chạy qua Masivian Voivodeships, dẫn từ nút giao cắt với quốc lộ 62 ở Nowy Dwór Mazowiecki đến ngã ba với đường cao tốc S7 gần Kazuń Arlingtonki. Với toàn bộ chiều dài của nó, quốc lộ 85 là con đường ngắn nhất trong tất cả các quốc lộ Ba Lan cho đến ngày 1 tháng 1 năm 2014 (tính đến bây giờ, con đường ngắn nhất là quốc lộ 96).

Các thị trấn lớn dọc theo tuyến đường

 Nowy Dwór Mazowiecki (quốc lộ 62)
 Kazuń (S7)

Kế hoạch lộ trình

Tham khảo

Đường ở Ba Lan


title: Di căn

text:
Di căn là sự lan tỏa của tế bào ung thư từ khối u ban đầu sang mô xung quanh và các cơ quan xa. Trong khi là nguyên nhân chính khiến bệnh nhân ung thư tử vong, đây vẫn là một trong những khía cạnh bí ẩn nhất của căn bệnh. Để hoàn thành quá trình này, các tế bào ung thư phải tách ra khỏi khối u ban đầu, xâm nhập hệ tuần hoàn và bạch huyết, tránh né bị hệ miễn dịch tấn công, thoát ra ở mạng mao mạch xa, rồi xâm lấn và tăng sinh ở cơ quan xa. Mỗi ngày có hàng triệu tế bào tỏa ra từ khối u nhưng chỉ có vài điểm di căn phát-hiện-được hình thành, cho thấy di căn đường máu rất kém hiệu quả có thể do hầu hết tế bào ung thư bị tiêu diệt trong dòng máu bởi áp lực và hệ miễn dịch.

Chuỗi quá trình được kích hoạt bởi bất ổn nhiễm sắc thể bắt nguồn từ những lỗi liên tiếp ở khâu phân chia nhiễm sắc thể trong nguyên phân. Tế bào ung thư có thể phát tán đơn lẻ hoặc theo cụm. Trong trường hợp carcinoma, xảy ra một sự kiện quan trọng là chuyển đổi biểu mô–trung mô (EMT) mà ở đó các tế bào carcinoma mất đi tính chất biểu mô và bổ sung các đặc tính trung mô. EMT hỗ trợ di căn bằng cách trao cho tế bào tính di động và xâm lấn cùng năng lực làm suy biến các thành phần của ma trận ngoại bào. Các tế bào biểu mô nhiều khi không biến đổi hoàn toàn mà chỉ một phần, ở vào trạng thái lai. Tế bào kiểu này di căn hiệu quả hơn. Số ít tế bào ung thư đến được cơ quan xa lại trải qua một quá trình ngược là chuyển đổi trung mô–biểu mô (MET) để tăng sinh và tạo thành u di căn.

Vào mạch
Xâm nhập mạch là một bước then chốt trong di căn mà ở đó các tế bào ung thư lọt qua thành mạch rồi hòa vào dòng tuần hoàn, trở thành các tế bào lưu thông và mầm mống di căn tiềm năng. Khối u nguyên phát kích thích hình thành mạch cục bộ và những mạch máu mới này nhìn chung có mối nối tế bào yếu. Các tế bào ung thư lọt qua những điểm nối tế bào biểu mô để vào hệ mạch. Xâm nhập mạch máu có thể là hành vi chủ động hoặc bị động, tùy vào loại khối u, cấu trúc mạch máu, và hoàn cảnh ở vi môi trường khối u.

Con đường bạch huyết xem ra dễ dàng hơn bởi mạch bạch huyết không có những điểm nối biểu mô chắc và dòng chảy ở đó chậm hơn đồng nghĩa cơ hội sống sót cao hơn. Theo đường này thì tế bào ung thư cũng đến hệ tuần hoàn tĩnh mạch vì mạch bạch huyết dẫn vào mạch máu qua ống bạch huyết trái hoặc phải. Tuy nhiên trước đó chúng đi qua một loạt hạch bạch huyết mà thường là điểm di căn đầu tiên thấy ở một số loại ung thư. Các hạch gần vị trí u nguyên phát nhất gọi là hạch cửa hay hạch gác được sinh thiết để kiểm tra dấu hiệu di căn sớm.

Trong mạch
Khi đã vào hệ tuần hoàn, các tế bào ung thư đối mặt với hành trình khắc nghiệt. Tương tác giữa tế bào ung thư lưu thông (CTC) và những thành phần của vi môi trường hệ tuần hoàn quyết định khả năng sống sót và thoát ra sau này. Hầu hết CTC chết trong dòng máu, chỉ rất ít sống sót và đến được cơ quan xa. Số lượng CTC là cực ít so với những tế bào máu như hồng cầu hay bạch cầu. Sự hiện diện của tế bào ung thư trong máu bệnh nhân được Thomas Ashworth phát hiện lần đầu vào năm 1869.

CTC có thể tồn tại đơn lẻ hoặc tập hợp thành cụm. Cụm CTC hiếm gặp hơn nhưng có tiềm năng di căn cao hơn vài chục đến 100 lần.

Tham khảo

Ghi chú

Chú thích

Liên kết ngoài

 Q&A: Metastatic Cancer —từ Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ
 How does cancer spread - the route by TED-Ed

Ung thư
Ung thư học


title: Isanthrene phyleis

text:
Isanthrene phyleis là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Isanthrene


title: Milocera dubia

text:
Milocera dubia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Milocera


title: Mimudea illineatalis

text:
Mimudea illineatalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Mimudea


title: Abe Yuki (1989)

text:
Abe Yuki (sinh ngày 16 tháng 9 năm 1989) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Abe Yuki đã từng chơi cho FC Kariya, Saurcos Fukui và Grulla Morioka.

Tham khảo

Sinh năm 1989
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Tiền đạo bóng đá
Nhân vật liên quan đến bóng đá từ Tokyo
Cầu thủ bóng đá FC Kariya
Cầu thủ bóng đá Grulla Morioka
Cầu thủ bóng đá J3 League


title: Bolghar

text:
Bolghar (, ) là thủ đô liên tục của nhà nước Volga Bulgaria từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 15. Cùng với Bilar và Nur-Suvar là những thành phố quan trong nhất đất nước. Bolgar nằm trên bờ sông Volga, cách khoảng 30 km về phía hạ lưu, nơi hợp lưu của nó với sông Kama, và cách thành phố Kazan khoảng 130 km. Bolghar ngày nay là một phần của quận Spassky, cộng hòa Tatarstan. Phía tây của nó là một thị trấn nhỏ hiện đại, từ năm 1991 được biết đến với tên Bolgar. Năm 2014, đồi pháo đài cổ của Bolghar đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới.

Lịch sử
Thành phố này được cho là thủ đô của Volga Bulgaria từ sớm nhất là vào thế kỷ thứ 8. Cuộc xâm lược của những người Nga dọc theo sông Volga đã buộc những vị vua của Volga Bulgaria phải chuyển thủ đô về Bilyar. Sau khi Bilyar bị phá hủy trong cuộc xâm lược của Mông Cổ, thủ đô cũ đã trở thành một trung tâm của một tỉnh riêng biệt của Hãn quốc Kim Trướng. Trong khoảng thời gian Mông Cổ cai trị, Bolghar đã trở lên giàu có với nhiều tòa nhà hoành tráng cùng sự mở rộng lãnh thổ gấp mười lần so với trước.

Trong cuộc chiến tranh Tokhtamysh-Timur, thành phố đã bị suy giảm đáng kể. Nó bị cướp bóc bởi Bulaq-Temir vào năm 1361, đe dọa bởi Timur Lenk, sau đó là cướp phá bởi những tên cướp biển Nga Ushkuiniks, và đến năm 1431, thành phố bị phá hủy bởi Vasily II của Muscovy. Sau đó thành phố trở thành một trung tâm Hồi giáo của Hãn quốc Kazan, trước khi bị chinh phục bởi Sa hoàng Ivan IV để trở thành một phần của nước Nga. Thành phố sau đó được định cư bởi những người Nga. Pyotr Đại đế sau đó đã ban hành một sắc lệnh để bảo tồn các di tích còn sót lại, đây cũng chính là điều luật đầu tiên của Nga về bảo tồn một di tích lịch sử.

Trong thời kỳ Xô Viết, Bolghar là trung tâm của phong trào Hồi giáo địa phương, được biết đến như là Tiểu Hajj khi các cuộc hành hương từ Tatarstan và các nơi khác của Liên Xô không thể tham gia cuộc hành hương Hajj đến Mecca, thì họ đã tới Bolghar.

Tầm quan trọng
Bolghar trong thời trung cổ là thủ đô của Volga Bulgaria được biết đến với tên Shahri Bolghar ( có nghĩa là Thành phố của Bolgar. Thành phố cũng chính là một phần di sản văn hóa của họ, Volga Bolgaria được những người Tatarstan xem như là tiền thân của Hãn quốc Kazan, liên kết văn hóa với Cộng hòa Tatarstan tới tận ngày nay.

Thủ đô của Cộng hòa Tatarstan bây giờ là Kazan, nhưng nhiều người dân vẫn coi Bolghar như là cố đô, trung tâm tôn giáo, cho họ cái nhìn về cuộc sống Hồi giáo trước khi người Mông Cổ xâm lược Volga Bulgaria.

Tài sản
Các di tích và di vật khảo cổ ngày nay tại Bolghar bao gồm cả Nhà thờ Hồi giáo, Đông lăng, Bắc lăng, Hãn lăng, Buồng Đen, Buồng Trắng, Minaret nhỏ và Nhà thờ Giáo hội Đức Mẹ Lên Trời, tất cả đã được đăng ký là Tài sản văn hóa quốc gia vào năm 2002. Tài sản ở Bolgar được sử dụng để triển lãm trưng bày, bảo quản trong bảo tàng, nghiên cứu và cho công chúng tham quan đi đôi với bảo tồn.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Hồi giáo ở Nga
Địa điểm khảo cổ Tatarstan
Volga Bulgaria
Di sản thế giới tại Nga
Địa điểm khảo cổ ở Tatarstan
Thị trấn Nga không còn tồn tại
Khu dân cư cũ ở Nga
Khu dân cư trên sông Volga


title: Alan Cox (cầu thủ bóng đá)

text:
Alan William Cox (1920 – 1993) là một cầu thủ bóng đá người Anh, thi đấu ở vị trí tiền vệ chạy cánh ở Football League cho Tranmere Rovers.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Cầu thủ bóng đá Tranmere Rovers F.C.
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá English Football League
Sinh năm 1920
Mất năm 1993
Cầu thủ bóng đá Anh


title: Hồng Thừa Trù

text:
Hồng Thừa Trù (chữ Hán: 洪承畴, 16 tháng 10 năm 1593 – 3 tháng 4 năm 1665), tự Ngạn Diễn, hiệu Hanh Cửu , người trấn Anh Đô, huyện cấp thị Nam An, địa cấp thị Tuyền Châu, Phúc Kiến,   là một đại thần, tướng lãnh cuối đời Minh, đầu đời Thanh, trong lịch sử Trung Quốc.

Trấn áp khởi nghĩa
Năm Vạn Lịch thứ 44 (1616), Thừa Trù đỗ tiến sĩ, dần thăng đến Thiểm Tây Bố chánh sứ Tham chính. Năm Sùng Trinh đầu tiên (1628), đế cho rằng Thừa Trù có tài cầm quân, thăng làm Duyên Tuy tuần phủ, Thiểm Tây tam biên tổng đốc, sai ông trấn áp các cuộc khởi nghĩa nông dân. Thừa Trù liên tiếp giết được nhiều thủ lĩnh nghĩa quân, được gia hàm Thái tử thái bảo, Binh bộ thượng thư, kiêm chức Đốc Hà Nam, Sơn, Thiểm, Xuyên, Hồ quân vụ. Khi ấy Thừa Trù đánh đuổi thủ lĩnh của các thủ lĩnh nghĩa quân là Sấm vương Cao Nghênh Tường, đế bèn lấy Lư Tượng Thăng làm Tổng lý Hà Bắc, Hà Nam, Sơn, Thiểm, Xuyên, Hồ quân vụ, để ông chuyên tâm làm Đốc Quan Trung. Sau đó Thừa Trù đánh bại bộ tướng của Nghênh Tường là Lý Tự Thành ở Lâm Đồng, rồi bắt được Nghênh Tường (1636). Lý Tự Thành nhận lấy xước hiệu Sấm vương, chia đường xâm nhập Tứ Xuyên, liên tiếp bị Thừa Trù đánh bại. Tự Thành chạy đi Đồng Quan, Thừa Trù sai tổng binh Tào Biến Giao mai phục, đánh cho Tự Thành đại bại. Tự Thành đưa 18 kỵ binh trốn vào Thương Lạc (1637), nghĩa quân ở Quan Trung gần như đã bị trấn áp.

Bại trận Tùng Sơn
Quân Thanh tấn công Cẩm Châu (1638), đế gọi Thừa Trù về cứu viện. Mùa xuân năm sau, Thừa Trù được dời làm Tổng đốc Kế, Liêu quân vụ, soái quân Thiểm Tây sang đông; thụ Biến Giao làm Đông Hiệp tổng binh, Vương Đình Thần làm Liêu Đông tổng binh, Bạch Quảng Ân làm Viên Tiễu tổng binh, hợp binh với 2 trấn: Mã Khoa ở Sơn Hải và Ngô Tam Quế ở Ninh Viễn; lại mệnh Dương Quốc Trụ ở Tuyên Phủ, Vương Phác ở Đại Đồng, Đường Thông ở Mật Vân đưa quân đến; cả thảy 8 viên tổng binh, 13 vạn quân, 4 vạn ngựa, hội quân ở Ninh Viễn, đều chịu sự chỉ huy của Thừa Trù. Khi ấy Cẩm Châu liên kết với 3 thành Tùng Sơn, Hạnh Sơn, Tháp Sơn làm thế ỷ giốc, Thừa Trù vừa nắm quân đội, thì đế sai Chức phương lang trung Trương Nhược Kỳ thúc ông ra đánh. Thừa Trù tiến quân đến Tùng Sơn; trong những cuộc đụng độ đầu tiên, Dương Quốc Trụ tử trận, lấy Sơn Tây tổng binh Lý Phụ Minh thay thế.

Tháng 7 ÂL năm Sùng Trinh thứ 16, tức năm Sùng Đức thứ 6 nhà Thanh (1641), Thừa Trù cùng Liêu Đông tuần phủ Khâu Dân Ngưỡng soái chư tướng đến ở Nhũ Phong Sơn phía bắc thành Tùng Sơn, bộ binh chia ra 7 doanh đồn trú trên đường từ Nhũ Phong Sơn đến Tùng Sơn, kỵ binh chia ra đồn trú 3 mặt đông, tây, bắc của Nhũ Phong Sơn. Tháng 8 ÂL, Hoàng Thái Cực thân chinh, quân Thanh tiến hành bao vây quân Minh. Đôi bên giao chiến, quân Minh thất bại, Thừa Trù dời doanh trại bộ binh đến gần thành Tùng Sơn, nhưng lại thua trận. Hoàng Thái Cực điều quân chia cắt Tùng Sơn với các nơi khác, quân Minh tan rã, bọn Tam Quế tự ý bỏ đi Hạnh Sơn, bị quân Kim truy kích, tiêu diệt gần sạch; Thừa Trù và Dân Ngưỡng chỉ còn lại 2 tướng Biến Giao, Đình Thần cùng hơn 1 vạn tàn binh.

Cục diện đã định, vào tháng 9 ÂL, Hoàng Thái Cực quay về Thịnh Kinh, mệnh cho bọn Đa Đạc tiếp tục vây thành. Thừa Trù dốc quân đột vây nhưng thất bại, đến tháng 10 ÂL, Túc quận vương Hào Cách, Công tước Mãn Đạt Hải tham gia vây thành. Tháng 12 ÂL, Thừa Trù nghe tin viện quân đến, bèn sai 6000 quân trong đêm ra thành, lại thất bại; quân giữ thành không dám mở cửa, khiến 6000 quân này quá nửa đầu hàng quân Thanh, số còn lại chạy về hướng Hạnh Sơn, giữa đường đều bị giết. Đến tháng 2 ÂL năm sau, trong thành hết lương, viện quân không đến, phó tướng Hạ Thành Đức ngầm xin hàng, đưa quân Thanh trèo vào thành. Tùng Sơn thất thủ, hơn 3000 quân Minh đầu hàng, Dân Ngưỡng, Biến Giao, Đình Thần bị giết, Thừa Trù bị giải về Thịnh Kinh.

Đầu hàng nhà Thanh
Hoàng Thái Cực mệnh cho Phạm Văn Trình dụ hàng. Thừa Trù lớn tiếng mắng mỏ, Văn Trình nói năng từ tốn; trong lúc bàn chuyện phiếm xưa nay, có bụi bặm trên xà nhà rơi xuống, Thừa Trù rũ áo phủi đi. Văn Trình quay về, khẳng định với Hoàng Thái Cực rằng Thừa Trù đến cái áo còn tiếc, lẽ nào lại muốn chết!? Hoàng Thái Cực tự đến thăm, cởi áo bào đắp cho Thừa Trù, sau một hồi nghĩ ngợi, ông dập đầu xin hàng. Hoàng Thái Cực cả mừng, đãi ngộ rất hậu. Sùng Trinh đế ban đầu nghe tin Thừa Trù đã chết, cho xây từ ở ngoài Bắc Kinh, thờ chung với Khâu Dân Ngưỡng, đến khi biết rõ ông đã hàng, bèn đình chỉ. Thừa Trù sau khi đầu hàng được quy về Tương Hoàng kỳ Hán quân, nhưng cho đến khi Hoàng Thái Cực qua đời (1643), vẫn chưa được nhiệm quan chức.

Tháng 4 ÂL năm Thuận Trị đầu tiên (1644), Thừa Trù theo Duệ thân vương Đa Nhĩ Cổn tấn công nhà Minh, sau khi quân Thanh chiếm Bắc Kinh, được tiếp tục làm Thái tử thái bảo, Binh bộ thượng thư kiêm Hữu phó đô ngự sử, Đồng Nội viện quan tá lý cơ vụ. Thừa Trù cùng người đồng cấp là Phùng Thuyên đề nghị với Đa Nhĩ Cổn thiết lập chế độ điển chương tương tự như nhà Minh. Tháng 9 ÂL, Thuận Trị đế đến Bắc Kinh, Thừa Trù cùng Thuyên và Tạ Thăng định ra nghi lễ đón rước.

Chiêu phủ Giang Nam
Tháng 6 nhuận ÂL năm thứ 2 (1645), Thừa Trù được giữ chức cũ Tổng đốc quân vụ, nhận mệnh chiêu phủ các tỉnh Giang Nam, được đúc ấn "Chiêu phủ nam phương tổng đốc quân vụ đại học sĩ" và ban sắc cho tùy nghi làm việc. Thừa Trù tiến hành chiêu phủ các phủ Ninh Quốc, Huy Châu (nay là Hoàng Sơn, An Huy) thuộc Giang Nam, Nam Xương, Nam Khang, Cửu Giang, Thụy Châu, Phủ Châu, Nhiêu Châu, Lâm Giang, Cát An, Quảng Tín, Kiến Xương, Viên Châu (nay là Nghi Xuân, Giang Tây) thuộc Giang Tây. Tháng 10 ÂL, Thừa Trù sai bọn Đề đốc Trương Thiên Lộc, Tổng binh Bặc Tòng Thiện, Lý Trọng Hưng, Lưu Trạch Vịnh đánh phá Tích Khê, bắt sống Tả thiêm đô ngự sử Kim Thanh. Tháng 12 ÂL, phá Vụ Nguyên, bắt sống Đại học sĩ Hoàng Đạo Chu; tổng binh Lý Thành Đống phá Sùng Minh, đuổi tiến sĩ Kinh Bổn Triệt, giết bộ tướng của Bổn Triệt là bọn Lý Thủ Khố, Từ Quân Mĩ. Tháng 3 ÂL năm thứ 3 (1646), Thừa Trù sai bọn tổng binh Mã Đắc Công, Bặc Tòng Thiện đánh phá trại Tư Không, chém tướng giữ trại là bọn Thạch Ứng Liễn, Ứng Bích 5 người, bắt Phàn Sơn vương Chu Thường Tháp.

Bấy giờ Nhạc An vương Chu Nghị Thạch, Thụy An vương Chu Nghị Lặc hợp 2 vạn quân xâm phạm Giang Ninh. Trước đó, Thừa Trù bắt giết nội ứng của họ là bọn Vạn Đức Hoa, Quách Thế Ngạn, Vưu Cư 80 người ở dãy hào rãnh phía tây. Sau khi quân Thanh đánh đuổi bọn Nghị Thạch, Thừa Trù dâng sớ xin về kinh, triều đình lấy cớ Giang Nam chưa định, không đồng ý, ban cho vợ ông trăm lạng bạc, 200 tấm da chồn. Tháng 8 ÂL, Nghị Thạch bị Bối lặc Bác Lạc bắt sống. Tháng 9 ÂL, Nghị Lặc lại xâm phạm Giang Ninh, Thừa Trù ra đánh, bắt được Nghị Lặc cùng bộ thuộc của ông ta là bọn kinh lược Vi Nhĩ Thao, tổng binh Dương Tam Quán, Hạ Hàm Chương. Tháng 12 ÂL, Thiên Lộc lùng sục trong Nghiêm Hàng Sơn thuộc Vụ Nguyên, bắt được Cao An vương Chu Thường Kỳ cùng bộ thuộc của ông ta là Giám quân đạo Giang Vu Đông, chức phương tư Hứa Văn Giới. Tháng 2 ÂL năm thứ 4 (1647), Thừa Trù sai tổng binh Hoàng Đỉnh đánh Túc Tùng, bắt em Nghị Lặc là Thụy Xương vương Chu Nghị Quý cùng bộ thuộc của ông ta là quân sư Triệu Chánh; hạ Nhiêu Châu, bắt Kim Hoa vương Chu Do Uấn cùng tông thất nhà Minh là Thường Tiến, Thường Bì, Thường Quan. Thừa Trù xin lệnh chém tất cả các thủ lĩnh phản kháng đã bị bắt, dẹp xong vùng Giang Nam.

Tháng 4 ÂL cùng năm, Cấp sự trung Trần Tử Long nhà Minh mưu tính khởi nghĩa ở Thái Hồ, Thừa Trù sai Chương kinh Tác Bố Đồ đi bắt, Tử Long nhảy xuống nước tự vẫn. Trong tháng ấy, Chá Lâm du kích Trần Khả bắt được kẻ gián điệp là Tạ Nghiêu Văn, phát hiện sắc thư của Giám quốc Lỗ vương Chu Dĩ Hải nhà Nam Minh phong Thừa Trù làm quốc công, Giang Ninh tuần phủ Thổ Quốc Bảo làm hầu, lại bắt được thư của tướng Nam Minh là Hoàng Bân Khanh gởi cho Thừa Trù và Quốc Bảo. Triều đình mệnh cho Thừa Trù tham gia xét hỏi bọn gián điệp, ban riêng sắc để vỗ về ông.

Tăng nhân người Quảng Đông là Hàm Giả sắp về làng, xin Thừa Trù thẻ bài cho phép ra thành. Thừa Trù thấy Hàm Giả là con trai của thầy mình – cố thượng thư Hàn Nhật Toản – nên đồng ý. Lính giữ thành xét kỹ sọt của Hàm Giả, bắt được văn kiện chống đối. Thừa Trù dâng sớ nhận lỗi, Hình bộ đề nghị đoạt chức, triều đình tha cho.

Về kinh nhận chức
Thừa Trù xin giải nhiệm để giữ tang cha, triều đình cho về, mệnh rằng xong việc tang thì vào nội viện làm việc. Tháng 4 ÂL năm thứ 5 (1648), về kinh sư. Năm thứ 6 (1649), được gia Thiếu phó kiêm Thái tử thái phó, lập tức dâng sớ xin thi hành phép Liên tọa, triều đình đồng ý.

Tháng 2 nhuận ÂL năm thứ 8 (1651), được làm Tả đô ngự sử quản Đô sát viện. Thừa Trù tổ chức lại Đô sát viện, khiến bọn Trương Huyên bị giáng chức. Trương Huyên dâng sớ hặc Thừa Trù cùng bọn thượng thư Trần Danh Hạ, Trần Chi Lấn hội họp ở Hỏa Thần miếu để bàn việc mưu phản, Thừa Trù còn lén đưa mẹ về làng. Bấy giờ đế đang đi săn ở tái ngoại, Tốn thân vương Mãn Đạt Hải giữ kinh sư, triệu tập chư vương, đại thần cùng tra xét. Thừa Trù biện giải rằng ông hội họp ở Hỏa Thần miếu để bàn việc tổ chức Đô sát viện, nhưng nhận tội đã đưa mẹ về làng mà không xin phép. Triều đình bỏ qua việc đưa mẹ về làng, cho rằng bàn việc công ở bên ngoài là trái lẽ, truất bọn Danh Hạ, giữ Thừa Trù được hiệu lực.

Năm thứ 9 (1652), mẹ Thừa Trù mất, triều đình giữ ông tiếp tục làm việc, ở nhà thì mặc tang phục. Tháng 9 ÂL cùng năm, Đạt Lại Lạt Ma vào triều, đế muốn mời Lạt Ma vào cung, Thừa Trù và Đại học sĩ Trần Chi Lấn can ngăn, đế bèn thôi.

Bình định Nam Minh
Tháng giêng ÂL năm thứ 10 (1653), được điều làm Nội Hàn Lâm Hoằng Văn viện Đại học sĩ. Tháng 5 ÂL, được thục chức Thái bảo kiêm Thái tử thái sư, Nội Hàn Lâm Quốc Sử viện Đại học sĩ, Binh bộ thượng thư kiêm Đô sát viện Hữu phó đô ngự sử, tiến hành kinh lược các tỉnh Hồ Quảng, Quảng Đông, Quảng Tây, Vân Nam, Quý Châu, Tổng đốc quân vụ kiêm quản lý lương hướng, nhằm trấn áp các lực lượng ủng hộ Vĩnh Lịch đế nhà Nam Minh. Triều đình ban sắc cho các phủ trấn liên quan phải chịu sự tiết chế của Thừa Trù; cho phép ông tùy nghi tiến hành việc quân, nhưng phải lập tức tâu lên tình hình điều động binh sĩ người Mãn; chấp thuận sự tiến cử của ông, lấy Đại học sĩ Lý Soái Thái làm Đốc Lưỡng Quảng; mệnh ông kiêm lãnh việc trấn áp khởi nghĩa ở Giang Tây; đúc ấn "Kinh lược đại học sĩ" mà ban cho. Vào lúc lên đường, Thừa Trù và chư tướng được ban nhiều vật dụng dành cho triều phục và quân trang.

Thừa Trù đến quân doanh, lập tức dâng sớ xin tăng thêm quân phòng bị các nơi thuộc Hồ Nam, đồng thời bảo vệ Quế Lâm, triều đình đều đáp ứng. Tháng 6 ÂL năm thứ 12 (1655), tướng Nam Minh là Tôn Khả Vọng xâm phạm Thường Đức, Vũ Xương, Nhạc Châu (nay là Nhạc Dương, Hồ Nam), Thừa Trù điều quân phá được.

Năm thứ 13 (1656), Thừa Trù mãn tang mẹ, được gia Thái phó, vẫn kiêm Thái tử thái sư. Tháng 11 ÂL năm thứ 14 (1657), Tôn Khả Vọng đầu hàng, triều đình trước đó đã cho Thừa Trù về kinh sư dưỡng bệnh, nay giữ lại, mệnh cho ông đốc quân đi lấy Quý Châu, điều thêm quân từ Tứ Xuyên, Quảng Tây giúp đỡ.

Tháng giêng ÂL năm thứ 15 (1658), quân Thanh theo các ngả tiến vào Quý Châu, Thừa Trù dâng sớ trình bày tình hình lương thực của quân đội. Tháng 9 ÂL, được thụ Anh Vũ điện Đại học sĩ. Tháng giêng ÂL năm thứ 16 (1659), quân Thanh chiếm được thành tỉnh Vân Nam, Vĩnh Lịch đế chạy đi Miến Điện, Thừa Trù dâng sớ nói: "Vân Nam xa xôi hiểm trở, xin theo việc cũ đời Nguyên, Minh, lấy vương công coi giữ." Triều đình bèn giao cho Ngô Tam Quế. Tháng 3 ÂL, Thừa Trù dâng sớ thông báo tình hình đói kém ở Vân Nam, triều đình mệnh bộ Hộ phát ra 30 vạn tiền, một nửa dùng để chẩn cấp cho nhân dân, một nửa dùng để phát lương cho binh sĩ. Tháng 8 ÂL, Thừa Trù dâng sớ đề nghị không tiến quân vào Miến Điện, Đa Nhĩ Cổn sau khi bàn bạc với chư vương, đại thần, quyết định đồng ý.

Tháng 10 ÂL, lấy cớ mắt có bệnh xin giải nhiệm, được về kinh chữa trị.

Khang Hi lên ngôi, Thừa Trù xin trí sĩ, được thế chức Tam đẳng A đạt cáp cáp phiên (tương đương Khinh xa đô úy). Tháng 2 ÂL năm thứ 4 (1665), mất, thụy là Văn Tương.

Gia quyến
Thừa Trù sinh ra trong một gia đình có truyền thống thư hương, tuy hoàn cảnh đã sa sút. Ông cụ Hồng Dĩ Hồng đỗ tường sanh, ông nội Hồng Hữu Trật đỗ cống sanh. Hữu Trật mất trên đường lên kinh dự thi, vợ là Đái thị phụng dưỡng mẹ chồng, nuôi con thành tài, được biểu dương là tấm gương liệt nữ, tặng Nhất phẩm phu nhân. Cha là Hồng Khải Hi đỗ tường sanh, mẹ là Phó thị - cũng là con nhà khuê tú - dạy con rất nghiêm.

Em trai Thừa Uyển mất sớm, Thừa Tuấn là nhà thư pháp có tiếng.

Con trai là Sĩ Khâm đỗ tiến sĩ năm Thuận Trị thứ 12 (1655), làm đến Thái Thường tự Thiếu khanh.

Dật sự
Tương truyền Thừa Trù sau khi bị bắt thì tuyệt thực chờ chết, kiên quyết không hàng. Hoàng Thái Cực bèn phái Trang phi đến khuyên dụ, khiến ông xiêu lòng đầu hàng.

Đánh giá
Thừa Trù sau khi đầu hàng thì tham gia tiến hành trấn áp các lực lượng kháng Thanh, bị giới sĩ phu đương thời kịch liệt chỉ trích. Trương Đại, Thạch quỹ thư hậu tập quyển 37 – Kim Thanh truyện dẫn lời của Kim Thanh; Ngô Vĩ Nghiệp, Tùng Sơn ai (thơ) miêu tả nỗi hổ thẹn ở Tùng Sơn; Toàn Tổ Vọng, Mai hoa lĩnh ký dẫn lời của Tôn Triệu Khuê; Tiền Vịnh, Lý viên tùng thoại dẫn lời của Thẩm Đình Dương; Lý Quốc Văn, Trung Quốc văn nhân đích phi chính thường tử vong dẫn lời của Hạ Hoàn Thuần.

Càn Long đế hạ lệnh biên soạn Khâm định quốc sử nhị thần biểu truyện, quen gọi là Nhị thần truyện, có 2 quyển Giáp - Ất, ghi chép cố sự về các quan viên nhà Minh chấp nhận đầu hàng, phục vụ nhà Thanh. Thừa Trù được xếp vào quyển Giáp, tức là nhóm có nhiều công lao hơn. 2 quyển Nhị thần truyện được đưa vào Khuyết danh, Thanh sử liệt truyện, tức là quyển 78, 79.

Tham khảo
  Hội Ủy viên địa phương địa cấp thị Tuyền Châu biên soạn – Tuyền Châu thị chí, Nhà xuất bản Khoa học xã hội Trung Quốc, Bắc Kinh, ngày 11/5/2000 – Chương 1: Nhân vật truyện.
  Thanh sử cảo quyển 237, liệt truyện 24 – Hồng Thừa Trù truyện.
  Vương Hoành Chí, Hồng Thừa Trù truyện, Nhà xuất bản Văn học nhân dân, in lần thứ nhất ngày 1/4/2009

Chú thích

Người Mân Nam
Võ tướng nhà Minh
Tiến sĩ nhà Minh
Đại học sĩ nhà Thanh
Thượng thư nhà Thanh
Nhân vật quân sự nhà Thanh
Thái tử tam sư nhà Thanh


title: Giáo xứ Tây Ninh

text:
Giáo xứ Tây Ninh thuộc giáo hạt Tây Ninh, giáo phận Phú Cường, nằm ở đường 30/4, phường 2, thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh, thuộc vùng Đông Nam Bộ. Giáo xứ nằm cách giáo phận Phú Cường 84km và giáo phận Đức Bà 94km được thành lập vào năm 1881 bởi linh mục Simon Sĩ, nguyên Chánh xứ Họ đạo Tha La.

Lịch sử
Thuở ban đầu, khởi nguồn từ xóm đạo Thala, thuộc thị xã Trảng Bàng ngày nay vào nửa đầu thế kỷ 19. Được hình thành từ năm 1840, xóm đạo này bắt đầu lớn mạnh dần. Theo giáo phận Phú Cường chia sẻ, vào năm 1863, nhà thờ tạm của họ đạo Thala bị đốt phá hoàn toàn, dẫn đến việc một số giáo dân chạy về Tây Ninh khai phá.

Năm 1878, Linh mục Phaolô Marcel Simon còn được gọi là Cha Simon Sĩ nhận bài sai từ Thala về Tây Ninh. Đây là thời điểm Họ đạo Tây Ninh chính thức có linh mục quản xứ. Cha Simon Sĩ đã cùng với số giáo dân ít ỏi xây dựng ngôi Thánh đường đầu tiên, tạm thời với mái tranh, vách đất.

Mãi đến năm 1881, Họ đạo Tây Ninh mới chính thức thành lập và trực thuộc Tổng Giáo phận Tây Đàng Trong. Cũng trong năm đó, Cha Laurent Bính về thay cho cha Simon Sĩ và đứng ra kêu gọi vận động xây dựng được ngôi thánh đường bằng gạch ngói trong khoảng thời gian 1881 - 1884 thì hoàn thành. Đây là ngôi thánh đường bề thế và cổ kính nhất Tây Ninh lúc bấy giờ.

Tháng 3 năm 1915, Linh mục Phaolô Đàng đã về coi sóc Họ đạo Tây Ninh.

Vào ngày 3 tháng 12 năm 1924, Tòa Thánh đã đổi tên các giáo phận ở Việt Nam theo địa giới hành chính. Nơi đặt Tòa Giám mục, Tổng Giáo phận Tây - Đàng Trong được đổi thành Tổng Giáo phận Sài Gòn. Trong đó có Họ đạo Tây Ninh.

Năm 1931, Cha Phaolô Đàng đã khởi công xây dựng và hoàn thành ngôi Thánh Đường hiện nay vào năm 1932. Cha cũng đã chọn Tước hiệu KITÔ VUA cho nhà thờ và cũng là bổn mạng Họ đạo Tây Ninh.

Ngày 14 tháng 10 năm 1965, Đức Phaolô VI ban sắc chỉ "In Animo Nostro", cắt năm tỉnh thời bấy giờ: Bình Dương, Bình Long, Phước Thành, Hậu Nghĩa và Tây Ninh thuộc Tổng Giáo phận Sài Gòn thành lập Giáo phận Phú Cường và đặt Đức cha Giuse Phạm Văn Thiên làm giám mục tiên khởi. Họ đạo Tây Ninh lúc này được gọi là Giáo xứ Tây Ninh do Cha Phêrô Lê Văn Phát làm Linh mục Chính xức. Bấy giờ, giáo xứ Tây Ninh phát triển mạnh mẽ về số lượng lẫn chất lượng. Cha Gioan Bt Lê Quang Đức đã tích cực làm mới bộ mặt Giáo xứ Tây Ninh. Hội đồng Giáo xứ đầu tiên được thành lập với quy chế Hội đồng Giáo xứ tạm thời do chính Cha soạn thảo theo tinh thần Cộng đồng Vatican II. Cha Gioan Bt đã xây dựng lại nhà xứ thay thế nhà xứ cũ bị mục nát.

Tháng 12 năm 1972, Cha Philipphe Trần Tấn Binh về thay Cha Gioan B. Đức.

Ngày 20 tháng 11 năm 2021, được sự chấp thuận của Tòa Thánh Rôma, Giáo xứ Tây Ninh đã tổ chức khai mạc Năm Thánh 2011 – 2012, nhân dịp kỷ niệm 130 năm thành lập giáo xứ và 80 năm cung hiến thánh đường 1932 – 2012.

Hoạt động
Hiện nay, Giáo xứ Tây Ninh bao gồm toàn bộ khu vực Thành phố Tây Ninh và một phần thị xã Hòa Thành với 5 giáo khu: Lộ Đức, Thánh Gia, Mông Triệu, Bêlm, Truyền Giáo với 2.539 giáo dân gồm 617 gia đình.

Tham khảo

Xem thêm

 Trang web chính thức của Giáo phận Phú Cường

Nhà thờ tại Tây Ninh
Giáo xứ
Giáo hội Công giáo tại Việt Nam


title: Idalus ortus

text:
Idalus ortus là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Idalus


title: Onthophagus tirapensis

text:
Onthophagus tirapensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

T


title: Jardin Matheson

text:
Jardine Matheson Holdings Limited (còn được gọi là Jardines) là một tập đoàn đa quốc gia có trụ sở tại Bermuda được thành lập tại Bermuda và có trụ sở chính tại Hồng Kông, với niêm yết chính trên Sở giao dịch chứng khoán London và niêm yết thứ cấp trên Sở giao dịch chứng khoán Singapore và Sở giao dịch chứng khoán Bermuda. Phần lớn lợi ích kinh doanh của nó là ở Châu Á, và các công ty con của nó bao gồm Jardine Pacific, Jardine Motors, Jardine Lloyd Thompson, Hongkong Land, Jardine Strategic Holdings, Dairy Farm, Tập đoàn khách sạn Mandarin Oriental, Jardine Cycle & Carriage và Astra International. Công ty này tài trợ cho Học bổng Jardine.

Tham khảo

Công ty Hồng Kông
Hồng Kông thuộc Anh
Công ty niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán Luân Đôn
Lịch sử Hồng Kông


title: Autographa bimaculata

text:
Autographa bimaculata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Autographa


title: Dự án lấn sông Đồng Nai

text:
Dự án lấn sông Đồng Nai còn có tên chính thức là dự án "Cải tạo cảnh quan và phát triển đô thị ven sông Đồng Nai" do Công ty cổ phần Toàn Thịnh Phát (thuộc tập đoàn Thành Thành Công) khởi công được UBND tỉnh Đồng Nai đồng ý để triển khai khu đô thị Pegasus Riverside. Dự án này với quy mô 8,4 ha (84.000 m2), nằm dọc theo sông Đồng Nai. Trong đó diện tích lấn sông lên tới hơn 7,7 ha, chỉ có hơn 0,6 ha là đất hiện hữu. Dự án này kéo dài hơn 1,3 km từ công viên Nguyễn Văn Trị (đối diện UBND tỉnh Đồng Nai) đến cầu Rạch Cát (P.Quyết Thắng), và lấn ra sông đoạn hẹp nhất là 30m, còn đoạn rộng nhất là 100m.,

Dự án gây nhiều tranh cãi, bức xúc vì không có thông tin cho, hay tham khảo với những người dân chịu ảnh hưởng trực tiếp, các nhà chuyên môn, các tỉnh cùng chia con sông và các tổ chức liên quan, cũng như chưa có sự phân tích kỹ lưỡng hậu quả trước khi khởi công.

Ngày 1/6, Bộ Tài nguyên - Môi trường đã kiến nghị Chính phủ tiếp tục giao cho Bộ chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan thẩm định lại Báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) của dự án lấp sông Đồng Nai. Đặc biệt là vấn đề thoát lũ, lưu thông dòng chảy, bồi lắng, sạt, lở lòng, bờ bãi sông.

Tên gọi
GS.TS Nguyễn Văn Phước - Viện trưởng Viện Môi trường và tài nguyên (thuộc Đại học quốc gia TP.Hồ Chí Minh), người chịu trách nhiệm chính trong thực hiện Đánh giá tác động môi trường (ĐTM) cho dự án, nhận định, dự án lựa chọn phương án lấn sông chứ không phải lấp sông.

Dự án
Trong thông cáo báo chí Công ty Toàn Thịnh Phát, chủ đầu tư dự án lấp sông Đồng Nai, dự án này triển khai trong 9 năm gồm 3 giai đoạn với tổng vốn đầu tư khoảng 2.200 tỷ đồng. Giai đoạn 1 từ năm 2013 - 2016, kinh phí 416 tỷ đồng để lập thủ tục đầu tư, xây dựng hạ tầng, cải tạo cảnh quan môi trường, làm hạ tầng… Giai đoạn 2 từ 2016 - 2019, kinh phí khoảng 800 tỷ đồng để phát triển khu thương mại, văn phòng, trung tâm mua sắm… Giai đoạn 3 đến năm 2022, kinh phí 800 tỷ đồng để làm cao ốc văn phòng, khách sạn, khu dân cư… Do những tranh cãi gần đây, Cty Toàn Thịnh đã tạm ngừng thi công dự án này, để xin ý kiến các bên liên quan, nhằm làm rõ hơn các quy định, thủ tục pháp lý, cũng như đánh giá tác động của dự án. Tính đến ngày ngừng thi công, dự án trong suốt 6 tháng qua đã đổ đất đá xuống sông đến hơn 90%.

Theo báo Thanh Niên, trong dự án này UBND tỉnh Đồng Nai cũng ưu ái cho Công ty Toàn Thịnh Phát không cần phải dành 20% diện tích đất để làm nhà ở xã hội trong khi theo luật Nhà ở, tất cả các dự án phải dành 20% quỹ đất làm nhà ở xã hội.

Ngày 24/3/2015, Thông cáo báo chí của UBND Tỉnh Đồng Nai có nội dung về việc chấp thuận đầu tư đối với công ty Toàn Thịnh Phát trong đó căn cứ theo khoản 2 Điều 32 Nghị định 71/2010/NĐ-CP, chỉ dự án trên 10 hécta mới có trách nhiệm dành 20% diện tích đã có hạ tầng để xây dựng nhà ở xã hội. Vì vậy việc UBND tỉnh Đồng Nai không yêu cầu bố trí quỹ đất phát triển nhà ở xã hội tại dự án là hoàn toàn phù hợp quy định pháp luật, không có bất kỳ ưu đãi vượt khung nào.

Xây trước, cấp phép sau
Theo nhóm nghiên cứu của tổ chức Mạng lưới sông ngòi Việt Nam(VRN), dự án đã được làm lễ khởi công ngày 17.9.2014 với sự hiện diện đầy đủ các vị lãnh đạo cấp cao của tỉnh Đồng Nai, nhưng mãi đến ngày 15.1.2015 (gần 4 tháng sau đó) dự án lấp sông mới được cấp phép xây dựng. Tổ chức này đã lên tiếng đề nghị tạm dừng dự án để có những đánh giá khoa học về hậu quả của việc lấp sông với diện tích lớn.

Nguy cơ
Theo PGS.TS Lê Anh Tuấn, phó viện trưởng viện Nghiên cứu biến đổi khí hậu – trường đại học Cần Thơ; đồng thời là cố vấn của tổ chức Mạng lưới sông ngòi Việt Nam (VRN), việc thu hẹp dòng chảy của sông sẽ gây ra nhiều điều tệ hại, đặc biệt trong bối cảnh diễn biến bất thường của mưa lũ và khô hạn do biến đổi khí hậu. Lũ trên sông Đồng Nai tập trung đến 85% tổng lượng dòng chảy và thời gian tập trung nước lũ rất ngắn chỉ khoảng 3 tháng/năm nên việc duy trì mặt cắt dòng sông là điều rất quan trọng. Ở Thái Lan, dự án lấn sông chảy qua Bangkok đã phải trả giá cực kỳ đắt cho thiệt hại lũ lụt. Nhiều nơi lấp sông, lấp kênh ví dụ ở Hàn Quốc, nay phải bỏ ra hàng triệu đô la để trả lại dòng chảy như cũ.

Đánh giá tác động môi trường
Đánh giá tác động môi trường (ĐTM) của dự án lấp sông Đồng Nai của Viện Môi trường và Tài nguyên Thành phố Hồ Chí Minh bị TS Vũ Ngọc Long, Viện trưởng Viện Sinh thái học miền Nam, tại Hội thảo Phát triển bền vững lưu vực sông - Thách thức và giải pháp tổ chức ngày 12-5-2015, cho là sao chép từ dự án nghĩa trang Vĩnh Hằng: "Nhìn tổng thể thì giống nhau đến 50%, nhiều chỗ sao chép y nguyên, có chỗ thì cố tình thay đổi vài câu chữ nhưng ý nghĩa giống nhau". Sau khi hội thảo được tổ chức, có rất nhiều ý kiến hoài nghi về việc kết quả của hội thảo, ý kiến cho rằng kết quả cuộc hội thảo thiếu khách quan vì không có sự tham dự của hội đồng thành lập ĐTM, ngoài ra các nội dung nghi ngờ về sự ảnh hưởng của dự án đối với sông Đồng Nai cũng không có số liệu để chứng minh cụ thể.

Các chuyên gia của Mạng lưới sông ngòi Việt Nam cũng chỉ ra sáu vấn đề cần làm rõ với dự án gồm địa chất: Địa mạo; thủy văn, dòng chảy; hệ sinh thái; tham vấn cộng đồng và báo cáo đánh giá tác động môi trường. Theo các chuyên gia, tính toán và đánh giá trong ĐTM mới ở mức sơ bộ, chưa phải là dành cho một dự án thi công, thiếu nhiều thông tin hoặc chưa đủ độ tin cậy. Một số mô hình tính toán chưa đủ tin cậy, phạm vi tính toán nhỏ, thiếu nhiều dữ liệu đầu vào. Các chuyên gia kiến nghị hủy dự án đồng thời kiểm nghiệm các mẫu đất, đá dùng để lấn sông Đồng Nai.

Phản biện, GS-TS Nguyễn Văn Phước, cho rằng, những người phản đối "toàn mấy kẻ phá hoại thôi!". Theo GS-TS Nguyễn Văn Phước thì "quan trắc nước hằng năm cho thấy thay đổi không đáng kể"., Về đánh giá tác động môi trường (ĐTM), GS.TS Nguyễn Văn Phước - Viện trưởng Viện Môi trường và tài nguyên (thuộc Đại học quốc gia TP.Hồ Chí Minh) khẳng định: "ĐTM của dự án nói trên được thực hiện với chất lượng cao nhất trong khả năng mà viện có được. Chúng tôi cũng làm việc công tâm về phương pháp nghiên cứu lẫn nội dung công bố...Kết quả nghiên cứu cho thấy không ảnh hưởng đáng kể đến dòng chảy, do đó Đồng Nai quyết định chọn phương án cho lấn 100m.

Chính phủ vào cuộc
Theo ông Hoàng Dương Tùng, Phó tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường, ngày 27-3, Bộ Tài nguyên - môi trường đã có công văn hỏa tốc gửi UBND tỉnh Đồng Nai. Công văn nói rõ quy mô dự án thuộc thẩm quyền của UBND tỉnh Đồng Nai, tuy nhiên tỉnh phải báo cáo cụ thể về việc triển khai dự án. Ông Tùng cho biết thêm, báo cáo ĐTM của dự án đã được phê duyệt từ năm 2009, đánh giá tác động dòng chảy đoạn từ cầu Hóa An đến cầu Ghềnh. Đây là dự án có quy mô dưới 20 hécta, do đó báo cáo ĐTM thuộc thẩm quyền phê duyệt của tỉnh Đồng Nai, không phải thẩm quyền của Bộ Tài nguyên - môi trường.

Tại buổi họp báo Chính phủ chiều 1-4, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Nguyễn Văn Nên cho biết về việc này, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đã chỉ đạo Tài nguyên và Môi trường chủ trì, phối hợp với các Bộ: Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Xây dựng, Giao thông vận tải, UBND tỉnh Đồng Nai và các cơ quan liên quan kiểm tra việc thực hiện, đánh giá tác động của dự án, xử lý theo thẩm quyền và quy định của pháp luật hiện hành. Phó Thủ tướng cũng chỉ đạo các cơ quan đề xuất xử lý những vấn đề vượt thẩm quyền, báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Ngày 15.5, Bộ NN-PTNT cho biết đã gửi văn bản đến Bộ Tài nguyên và Môi trường nêu rõ quan điểm. Thứ nhất, các phương án tính toán cho các trường hợp lấp sông nêu trên chưa đề cập đến việc tính toán đối với cấp lưu lượng tạo lòng. Thứ hai là việc ảnh hưởng của điều tiết hồ chứa ở thượng nguồn. Thứ ba là sự gia tăng về mưa, dòng chảy lũ, nước biển dâng theo kịch bản biến đổi khí hậu được công bố.

Bộ Xây dựng cũng có công văn gửi Bộ Tài nguyên và Môi trường, chỉ ra nhiều vấn đề về mặt pháp lý của dự án:
 Đồ án điều chỉnh quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/2000 phường Quyết Thắng, thành phố Biên Hòa đã xác định khu đất dự án lấn sông Đồng Nai khi chưa thực hiện quy trình điều chỉnh cục bộ các nội dung liên quan đến đồ án điều chỉnh quy hoạch chung thành phố Biên Hòa.
 Nội dung đồ án điều chỉnh quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/2000 phường Quyết Thắng, thành phố Biên Hòa chưa xác định rõ chức năng đô thị cho khu đất dự án lấn sông (bao gồm khu công viên cây xanh cảnh quan và các công trình xây dựng nhà ở, thương mại như dự án đang được thực hiện).
 Quá trình lập quy hoạch chi tiết của dự án cải tạo cảnh quan và phát triển đô thị ven sông Đồng Nai kéo dài nhưng nội dung đồ án quy hoạch chỉ được lấy ý kiến rộng rãi của cộng đồng dân cư duy nhất một lần, cách thời điểm phê duyệt đồ án gần hai năm.

Báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường
Bộ Tài nguyên và Môi trường đã thành lập Tổ công tác liên ngành, tổ chức khảo sát thực địa, làm việc với UBND tỉnh Đồng Nai, kiểm tra toàn bộ hồ sơ Dự án, lấy ý kiến của các Bộ, ngành liên quan, tham khảo ý kiến các chuyên gia, các nhà khoa học, và sẽ báo cáo Thủ tướng trước 30/5/2015. Sau đó, Thủ tướng sẽ xem xét và chỉ đạo xử lý.

Ngày 1/6, theo văn bản do Bộ trưởng Nguyễn Minh Quang ký, Bộ Tài nguyên - Môi trường kiến nghị Chính phủ tiếp tục giao cho Bộ chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan thẩm định lại Báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) của dự án lấp sông Đồng Nai. Đặc biệt là vấn đề thoát lũ, lưu thông dòng chảy, bồi lắng, sạt, lở lòng, bờ bãi sông.

Về quá trình thực hiện dự án, Bộ cho rằng, dự án lấp sông Đồng Nai đã tuân thủ các quy định của pháp luật hiện hành về đất đai, xây dựng, đầu tư, giao thông đường thủy và đã có đánh giá tác động môi trường. Tuy nhiên, còn một số vấn đề dự án chưa tuân thủ chặt chẽ các quy định, như đồ án điều chỉnh quy hoạch chi tiết về xây dựng tỉ lệ 1/2000. Việc thực hiện dự án sẽ phải di dời trạm thủy văn Biên Hòa, khi đó sẽ ảnh hưởng đến chuỗi số liệu trong quá khứ, phải tính toán lại các cấp báo động lũ. Dự án lấp sông Đồng Nai thuộc diện hoạt động gia cố bờ sông, cải tạo cảnh quan, phát triển vùng đất ven sông trên lưu vực sông liên tỉnh, đã không lấy ý kiến Bộ Tài nguyên - Môi trường, theo quy định trong luật Tài nguyên nước năm 2012, Nghị định 201. ĐTM của dự án và Báo cáo đánh giá tác động dòng chảy đều chưa làm rõ hoặc chưa nghiên cứu, đánh giá đầy đủ để có thể định lượng các tác động của dự án tới thoát lũ, lưu thông dòng chảy, bồi lắng, sạt lở lòng, bờ bãi sông, làm cơ sở thực hiện dự án.

Trong kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa 13 (2.11.2015), Bộ trưởng Nguyễn Minh Quang cho biết, bộ Tài nguyên và Môi trường đang chỉ đạo nghiên cứu xem việc lấn, lấp 100 m ra lòng sông tác động như thế nào, có buộc phải đào, múc đất đá lên không hay có thể để lại. Nếu để lại, quan điểm được thống nhất là không làm khu đô thị, chỉ làm công trình công cộng.

Ý kiến Thủ tướng

Ngày 16/6, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã yêu cầu Bộ Tài nguyên - môi trường thẩm định lại báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) của dự án cải tạo cảnh quan và phát triển đô thị ven sông Đồng Nai, nhất là các tác động của dự án tới dòng chảy sông Đồng Nai, làm cơ sở đề xuất cấp thẩm quyền xử lý dự án trên theo đúng các quy định của pháp luật.

Ảnh hưởng nguồn nước cung cấp cho TP.HCM
Do việc lấn sông Đồng Nai có thể làm thay đổi dòng chảy, gây ảnh hưởng đến việc khai thác nước thô cung cấp cho hệ thống cấp nước Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng và môi trường khu vực hạ lưu nói chung, ngày 22/5 UBND Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị Ủy ban Bảo vệ môi trường lưu vực hệ thống sông Đồng Nai, UBND tỉnh Đồng Nai xem xét tác động môi trường của dự án này. Theo quy hoạch cấp nước Thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2025 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, sản lượng nước thô cung cấp cho hệ thống cấp nước Thành phố Hồ Chí Minh từ sông Đồng Nai khoảng 2,5 triệu m3/ngày đêm.

Thẩm quyền
Theo lãnh đạo tỉnh Đồng Nai, dự án này thuộc thẩm quyền quyết định của tỉnh, không thuộc phạm vi phải báo cáo Chính phủ, báo cáo Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn… Trả lời báo chí, chính Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai, ông Đinh Quốc Thái khẳng định: "Dự án cải tạo cảnh quan và phát triển đô thị ven sông Đồng Nai không cần tham vấn ý kiến của các tỉnh lân cận".

Ông Nguyễn Thanh Lâm, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Đồng Nai, cho rằng dự án này nằm trong quy hoạch của tỉnh. Việc cấp phép cho Cty Toàn Thịnh Phát thực hiện dự án là đúng chức năng, không cần phải xin ý kiến của Bộ Xây dựng, không có quy định nào phải lấy hết ý kiến toàn dân ở vùng thực hiện của dự án…

Theo bà Lâm Thị Thu Sửu, giám đốc trung tâm Nghiên cứu phát triển xã hội, đại diện Mạng lưới sông ngòi Việt Nam, do sông Đồng Nai trải rộng trên địa phận 9 tỉnh (gồm tỉnh Lâm Đồng, Đắc Lắc, Đắc Nông, Bình Dương, Bình Phước, Long An, Tây Ninh, Bình Thuận, Đồng Nai) và TP.HCM, cũng như chịu sự giám sát và điều phối nguồn nước của bộ Tài nguyên môi trường (TNMT), nếu có tranh chấp giữa các tỉnh, thì bộ TNMT sẽ là đơn vị đứng ra giải quyết tranh chấp (theo quy định tại khoản 4, điều 71 luật Tài nguyên nước). Nếu trường hợp không đồng ý với quyết định giải quyết tranh chấp của bộ TNMT thì các bên có quyền có quyền khởi kiện tại Toà án. Do dự án đã lấn sông, nó phải tuân thủ các quy định của các luật khác liên quan đến tài nguyên nước, quản lý lưu vực sông và bảo vệ môi trường. Bất cứ người dân nào cũng có thể khởi kiện, nếu họ cho là có hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường.".

Thông tin báo chí
Từ ngày 15-18 tháng 09 2014, Đài truyền hình Đồng Nai (http://dnrtv.org.vn), Báo Thanh Niên (www.thanhnien.com.vn), Báo Đồng Nai (www.baodongnai.com.vn), Đài truyền hình Đồng Nai (http://www.dnrtv.org.vn ) đã thông tin về việc khởi công dự án cải tạo cảnh quan sông Đồng Nai.

Tương tự với Vụ thay thế cây ở Hà Nội 2015, những quyết định của chính quyền không tham khảo với những người dân chịu ảnh hưởng trực tiếp, các nhà chuyên môn, các tỉnh khác có thể bị ảnh hưởng và các tổ chức liên quan. Ông Lê Thanh Cung, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương, Chủ tịch Ủy ban Bảo vệ sông Đồng Nai (nhiệm kỳ 2013-2015) cho biết vào ngày 30/03/2015: "Đến nay, tôi vẫn chưa nghe báo cáo, chưa biết chuyện lấp sông Đồng Nai".

Nhận xét

Khẳng định
 GS.TS Nguyễn Văn Phước - Viện trưởng Viện Môi trường và tài nguyên khẳng định: không có những ảnh hưởng như "trôi cù lao Phố", "mất nguồn nước", "hàng triệu người đói"...
 Ông Hoàng Dương Tùng (Phó tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường) nói vào ngày 27-3 "Đây là dự án có quy mô dưới 20 hécta, do đó báo cáo ĐTM thuộc thẩm quyền phê duyệt của tỉnh Đồng Nai, không phải thẩm quyền của Bộ Tài nguyên - môi trường."

Lo ngại
 Ông Lương Văn Ngự, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường (TN-MT) tỉnh Lâm Đồng, là nơi đầu nguồn của sông Đồng Nai, nhận định: "Sông Đồng Nai là một con sông liên tỉnh, có lưu vực trải dài trên 11 tỉnh, thành chứ không riêng Đồng Nai nên sẽ có tác động từ thượng nguồn đến hạ nguồn."
 GS-TSKH Phạm Hồng Giang, nguyên thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Chủ tịch Hội đập lớn và phát triển nguồn nước Việt Nam, Phó chủ tịch Ủy hội Đập lớn thế giới, cho rằng không ai đi lấn và lấp sông bừa như thế khi san lấp sông Đồng Nai để làm khu đô thị. GS Giang cho rằng khi dự án này triển khai, dòng chảy của sông Đồng Nai bị thu hẹp sẽ có tác động tiêu cực lâu dài. Công trình này sẽ phát sinh hệ lụy đến đời sống của người dân ở gần đó.
 TS Đinh Xuân Thảo, Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp - Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho biết là Vụ lấn sông Đồng Nai sẽ được đưa ra bàn thảo tại Quốc hội, Bộ TN&MT phải có trách nhiệm trả lời vấn đề liên quan đến môi trường, tài nguyên nước; Bộ NN&PTNT trả lời vấn đề thủy lợi, Bộ Xây dựng trả lời về quy hoạch… Ngày 28/3, đoàn công tác của Ủy ban Khoa học - Công nghệ và Môi trường của Quốc hội đã có buổi làm việc với UBND tỉnh Đồng Nai. ông Phạm Thế Minh, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Tổng hội Xây dựng VN, đề xuất: "Quốc hội nên mời Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai ra chất vấn trước Quốc hội.".

Liên quan
Tại thượng nguồn sông này cũng diễn ra vụ việc tương tự. Địa điểm lấp sông thuộc khu vực ấp Thái An, xã Tân An, huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai. Trên một đoạn sông dài 50 m, hàng trăm khối đất đá đã được đổ xuống, lấn ra lòng sông 3–5 m.

Chú thích

Môi trường


title: Basildon United F.C.

text:
Câu lạc bộ bóng đá Basildon United là một câu lạc bộ bóng đá có trụ sở tại Basildon, Essex. Đội hiện là thành viên của  và thi đấu trên sân Gardiners Close.

Lịch sử
Câu lạc bộ được thành lập vào năm 1963 với tư cách là một đội trẻ có tên là Armada Sports trước khi trở thành một câu lạc bộ trưởng thành và lấy tên hiện tại vào năm 1967. Câu lạc bộ đã tham gia Combination League của Thurrock Thames cho mùa giải 1967-68, trước khi chuyển sang Reserves Division Two của Greater London League năm 1968. Sau khi kết thúc với vị trí á quân của giải năm 1969-70, đội được thăng hạng lên Reserves Division One. Năm 1971, câu lạc bộ là thành viên sáng lập của Essex Senior League (ESL). Đội về đích với vị trí á quân vào các năm 1972-73, trước khi vô địch giải đấu năm 1976-77. Câu lạc bộ tiếp tục vô địch giải đấu trong ba mùa giải tiếp theo, cũng như giành được League Cup mùa giải 1977-78, trước khi chuyển sang Athenian League năm 1980.

Sau khi về nhì trong mùa giải đầu tiên ở Athenian League, Basildon gia nhập Division Two của Isthmian League cho mùa giải 1981-82. Mùa giải 1983-84 đội vô địch Division Two và được thăng cấp lên Division One. Câu lạc bộ vẫn ở trong Division One cho đến khi bị xuống hạng vào cuối mùa giải 1988-89, khi đứng thứ hai từ dưới lên, và bị giáng xuống Division Two North.

Năm 1991, Basildon rời Isthmian League và trở lại Essex Senior League. Đội đã giành cú đúp danh hiệu giải quốc nội và Cúp Liên đoàn vào mùa giải 1993-94, nhưng không được thăng hạng lên Isthmian League. Câu lạc bộ đã giành được Cúp Liên đoàn lần thứ ba vào mùa giải 1997-98. Sau khi kết thúc với vị trí á quân giải đấu mùa giải 2017-18, đội đã được thăng hạng lên North Division của Isthmian League.

Sân vận động
Câu lạc bộ đã chơi tại Gloucester Park Bowl từ năm 1967, với số lần tham dự kỷ lục là 4.999 người được thiết lập cho trận đấu đầu tiên của họ với West Ham XI. Sân có chỗ ngồi không có mái che dọc theo một bên của sân, với mái che sau này được xây dựng để tạo khán đài 200 chỗ ngồi. Năm 1970, đội chuyển đến Gardiners Close và sân mới được mở bằng một trận giao hữu khác với West Ham vào ngày 11 tháng 8 trước đám đông 3.600 người, mặc dù họ vẫn tiếp tục chơi các trận đấu có ánh sáng đèn tại Gloucester Park Bowl cho đến khi các dàn đèn được lắp đặt tại Gardiners Close. Một khu vực đứng có mái che được xây dựng ở một bên của sân, nhưng đã bị dỡ bỏ vào cuối những năm 1970; một khán đài mới, tồn tại không kém được xây dựng ở vị trí của nó vào những năm 1980 với ba chỗ ngồi bậc thang. Hai khu vực có mái che cũng được xây dựng ở phía bên kia của sân, một trong số đó có các ghế ngồi được lắp đặt sau khi chúng được di dời khỏi mặt sân Granleigh Road của Leytonstone. Một khán đài khác nhỏ hơn sau đó được xây dựng giữa hai khu vực có mái che để chứa phòng giám đốc.

Đèn pha được lắp đặt vào năm 1979 với chi phí 10.000 bảng Anh và khánh thành trong trận giao hữu với Crystal Palace vào ngày 30 tháng 10, thu hút hơn 2.000 khán giả. Kế hoạch được công bố vào năm 1995 để chuyển đến một sân vận động mới trên Courtauld Road bên cạnh A127; tuy nhiên, các kế hoạch đã bị loại bỏ vào năm 1997 do những phàn nàn về sự phát triển được đề xuất. Gardiners Close hiện có sức chứa 2.000 khán giả, trong đó 400 chỗ ngồi và 1.000 chỗ ngồi có mái che.

Danh hiệu
Isthmian League
Vô địch Division Two 1983-84
Essex Senior League
Vô địch 1976-77, 1977-78, 1978-79, 1979-80, 1993-94
Vô địch Challenge Cup 1977-78, 1993-94, 1997-98
Essex Senior Trophy
Vô địch 1978-79
League Cup
Vô địch 2016-2017

Kỉ lục
Thành tích tốt nhất tại Cúp FA: Vòng loại thứ ba, 1983-84, 1998-99
Thành tích tốt nhất tại FA Trophy: Vòng loại thứ hai, 1985-86
Thành tích tốt nhất tại FA Vase: Tứ kết, 1980-81
Kỉ lục số khán giả: 4.999 với West Ham United, giao hữu, 1967

Xem thêm
Cầu thủ bóng đá Basildon United F.C.
Huấn luyện viên bóng đá Basildon United F.C.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang web chính thức

Câu lạc bộ bóng đá Anh
Câu lạc bộ bóng đá Essex
Câu lạc bộ bóng đá thành lập năm 1967
Khởi đầu năm 1967 ở Anh
Khu Basildon
Greater London League
Athenian League
Isthmian League
Essex Senior Football League
Essex Senior League


title: Vân Ngoại Vân Tụ

text:
Vân Ngoại Vân Tụ (zh. 雲外雲岫, ja. Ungai Unshū, 1242-1324) là Thiền sư Trung Quốc đời Nguyên, thuộc phái Hoằng Trí, tông Tào Động. Sư còn có các tên gọi khác như Trí Môn Vân Tụ, Thiên Đồng Vân Tụ.

Cơ duyên và hành trạng
Sư họ Lý, hiệu là Phương Nham, quê ở Xương Quốc, Triết Giang. Lớn lên, sư xuất gia rồi đi tham vấn khắp nơi. Cuối cùng, sư đến tu tập dưới Thiền hội của Thiền sư Trực Ông Đức Cử rồi đại ngộ và kế thừa pháp mạch của vị này.

Trên bước đường hoằng pháp lợi sinh, đầu tiên sư đến trụ trì và hoằng pháp ở Thạch Môn, Từ Khê. Sau đó sư dời đến Trí Môn ở Tượng Sơn, và Thiên Ninh Tự ở huyện Ngân. Sư cũng từng đến Thiên Đồng Cảnh Đức Thiền Tự nổi tiếng để giáo hóa và tận tâm đề xướng tông phong của mình. Cuối cùng, sư đến trụ tại Tứ Minh cho đến khi thị tịch.

Sư tuy người nhỏ con nhưng rất lanh lẹ, hoạt bát; thuyết pháp lại hay nên từng có nhiều vị tăng từ Nhật Bản, Triều Tiên hâm vì hâm mộ danh tiếng sư nên không ngại đường xa đến nghe pháp. Sư có soạn cuốn Bảo Kính Tam Muội Huyền Nghĩa (zh. 寳鏡三昧玄義) để nêu lên ý chỉ sâu xa huyền diệu của bài Bảo Kính Tam Muội Ca của Tông Tào Động.

Đệ tử sư có nhiều nhân vật nổi bật như Vô Ấn Đại Chứng (zh. 無印大証), Đông Lăng Vĩnh Dư (zh. 東陵永璵),... Đông Lăng là người đã từng sang Nhật Bản để truyền pháp và từng đến giáo hóa tại hai chùa là Nam Thiền tự (ja. Nanzenji) và Thiên Long tự.

Vào ngày 22 tháng 8 năm đầu niên hiệu Thái Định, sư an nhiên thị tịch, hưởng thọ 83 tuổi đời và 65 hạ lạp. Môn đệ là Sĩ Thảm biên soạn pháp ngữ và hành trạng của sư thành quyển Trí Môn Vân Ngoại Hòa Thượng Ngữ Lục (zh. 智門雲外和尚語錄) và Vân Ngoại Vân Tụ Thiền Sư Ngữ Lục (zh. 雲外雲岫禪師語錄). Hai bộ này được san hành tại Nhật vào năm thứ 3 (1746) niên hiệu Diên Hưởng. Vị tăng hiệu Văn Tú soạn Thiên Đồng Vân Ngoại Thiền Sư Truyện (zh. 天童雲外禪師傳).

Nguồn tham khảo

Thiền sư Trung Quốc
Tào Động tông
Người Chiết Giang


title: Elysius gladysia

text:
Elysius gladysia là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Elysius


title: Elisabeth xứ Luxembourg (1358-1373)

text:
Elisabeth của Bohemia (; 1358–1373), đôi được gọi là Elisabeth xứ Luxemburg (), là con gái của Karl IV của Thánh chế La Mã và Anna xứ Schweidinitz. Cô được đặt theo tên bà nội, Elisabeth của Bohemia (1292-1330).

Cô có một anh trai, Wenzel, Vua của người La Mã, và một chị gái thứ 2 cùng cha khác mẹ, Katharine của Bohemia có mẹ là Blanche xứ Valois, người vợ quá cố trước của Charles IV. Elisabeth có một người chị cùng cha khác mẹ là Blanche và Margaret của Bohemia nhưng 2 cô bé đã qua đời năm 1349, vì vậy Elisabeth không bao giờ được gặp 2 người chị của mình.

Sau khi mẹ qua đời, Charles đã tái hôn lần cuối cùng với Elizabeth xứ Pomerania. Elisabeth có được sáu em cùng cha khác mẹ từ cuộc hôn nhân: Anna, Vương hậu Anh, Sigismund, Hoàng đế La Mã thần thánh, Margaret của Bohemia, John xứ Görlitz, Charles và Henry.

Elisabeth kết hôn khi cô chỉ mới tám tuổi vào năm 1366 với Albrecht III, Công tước Áo. Elisabeth và Albert không có con do còn quá bé và cô qua đời chỉ mới mười lăm tuổi vào năm 1373. Sau đó, cô được chôn cất cùng cha mẹ của Albert tại Gaming Charterhouse ở Áo.

Chồng cô tái hôn sau đó với Beatrix xứ Zollern và có một người con là Albrecht IV, Công tước Áo.

Tham khảo

Vương nữ Bohemia
Nhà Luxembourg
Hoàng gia Bohemia
Hoàng gia Áo


title: Caritas Mategeko Karadereye

text:
Caritas Mategeko Karadereye là một chính trị gia và nhà hoạt động người Burundi. Cùng với Euphrasie Kandeke, người được mệnh danh là Bộ trưởng Câu hỏi Phụ nữ,, bà trở thành một trong những phụ nữ đầu tiên phục vụ trong nội các Burundia khi được Jean-Baptiste Bagaza bổ nhiệm làm Bộ trưởng Bộ Xã hội  Vào thời điểm đó, bà là phó tổng thư ký của Hội Phụ nữ Burundi. bà vẫn ở trong tủ cho đến năm 1987. Trong sự nghiệp của mình, bà cũng dành thời gian làm đại diện địa phương cho Tổng giám đốc UNESCO. Mategeko là một người Tutsi; em gái của bà, một sinh viên, nằm trong số những người bị giết trong cuộc diệt chủng Burundi năm 1972. Karadereye cũng viết về chủ đề phụ nữ và xã hội Burundi, xuất bản một bài báo về chủ đề này vào năm 1969. Có vẻ như bà ấy vẫn là một thành viên của chính phủ cho đến ít nhất năm 1992; kể từ năm 1997, bà là một thành viên của conseil des sage được giao nhiệm vụ điều tra cuộc diệt chủng năm 1993.

Tham khảo

Năm sinh thiếu
Nhân vật có thể còn sống


title: Sekita Hiroshi

text:
Hiroshi Sekita (sinh ngày 2 tháng 10 năm 1989) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Hiroshi Sekita đã từng chơi cho FC Gifu và AC Nagano Parceiro.

Tham khảo

Sinh năm 1989
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Cầu thủ bóng đá AC Nagano Parceiro
Hậu vệ bóng đá
Nhân vật bóng đá Kanagawa
Cầu thủ bóng đá FC Gifu
Cầu thủ bóng đá J2 League
Cầu thủ bóng đá J3 League


title: Cúp Intertoto 1975

text:
Trong Cúp Intertoto 1975 không có các vòng đấu loại trực tiếp, và vì vậy không công bố đội vô địch.

Vòng bảng
Các đội bóng được chia thành 10 bảng, mỗi bảng 4 đội..

Bảng 1

|}

Bảng 2

|}

Bảng 3

|}

Bảng 4

|}

Bảng 5

|}

Bảng 6

|}

Bảng 7

|}

Bảng 8

|}

Bảng 9

|}

Bảng 10

|}

Xem thêm
 Cúp C1 châu Âu 1975-76
 Cúp C2 châu Âu 1975-76
 Cúp UEFA 1975–76

Tham khảo

Liên kết ngoài
  by Pawel Mogielnicki

1975
4


title: Eucereon cinctum

text:
Eucereon cinctum là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Eucereon


title: Benjámin Cseke

text:
Benjámin Cseke (sinh 22 tháng 7 năm 1994) là một cầu thủ bóng đá Hungary hiện tại thi đấu cho Újpest FC.

Thống kê câu lạc bộ

Cập nhật theo các trận đấu đã diễn ra tính đến ngày 18 tháng 11 năm 2014.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Profile at MLSZ

Sinh năm 1994
Nhân vật còn sống
Vận động viên Budapest
Cầu thủ bóng đá nam Hungary
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá Vasas SC
Cầu thủ bóng đá MTK Budapest FC
Cầu thủ bóng đá Nemzeti Bajnokság I


title: Visitara undilinea

text:
Visitara undilinea là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Visitara


title: Iwamura Takahisa

text:
Takahisa Iwamura (sinh ngày 11 tháng 5 năm 1978) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Takahisa Iwamura đã từng chơi cho Sanfrecce Hiroshima.

Tham khảo

Sinh năm 1978
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản


title: Caffrocrambus savonarolae

text:
Caffrocrambus savonarolae là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Caffrocrambus


title: Sangalopsis numbalensis

text:
Sangalopsis numbalensis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Sangalopsis


title: Toni Garrn

text:
Antonia "Toni" Garrn (, sinh ngày 7 tháng 7 năm 1992 tại Hamburg, Đức) là một người mẫu Đức.

Thời thơ ấu
Toni Garrn sinh ra ở Hamburg. Cha cô làm việc cho một công ty dầu mỏ và mẹ cô là một nữ doanh nhân. Cô có một anh trai là Niklas (sinh năm 1990), cũng là một người mẫu. Khi Garrn được hai tuổi, cô chuyển đến Luân Đôn cùng gia đình, và sau đó đến Athens khi cô sáu tuổi, nơi cô học tại Trường Campion (Athens). Năm 10 tuổi, cô chuyển về Hamburg cùng gia đình. Kể từ khi cô 6 tuổi, cô đã có thể chơi đàn piano cổ điển.

Sự nghiệp
Vào năm 2006, khi mới 13 tuổi, Toni Garrn được Modelwerk phát hiện tại một lễ hội dành cho người hâm mộ tại World Cup 2006 ở Hamburg.

Bước đột phá quốc tế của cô đến vào năm sau khi cô được Calvin Klein mời. Vào năm 2008, cô xuất hiện trên các chiến dịch của Calvin Klein và CK Jeans. Sau khi tốt nghiệp trường trung học Ohlstedt Gymnasium ở Hamburg, cô chuyển đến New York để bắt đầu sự nghiệp người mẫu chuyên nghiệp. Cô đã xuất hiện trong các chiến dịch của Burberry, Chloé, Closed, Dior, Donna Karan, Etro, Emporio Armani, Fendi, Hugo Boss, Jill Stuart, Jil Sander, Prada và Versace.

Cô đã xuất hiện trên tạp chí Vogue (Paris, Ý, Đức, Nga, Trung Quốc, Tây Ban Nha, Mexico, Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ), Muse, Elle (Mỹ, Ý, Pháp), Numéro (Pháp, Tokyo), Glamour (Mỹ), Marie-Claire (Ý), Another Magazine, Harper's Bazaar (Mỹ), i-D, và trên trang bìa của tạp chí Tush và tạp chí V với tư cách là người mẫu xếp hạng thứ tám của mùa xuân năm 2008. Cô cũng đã xuất hiện trên ấn bản tháng 2 năm 2009 của tạp chí Numéro trên phiên bản thứ 100 của tạp chí này.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1992
Nữ diễn viên điện ảnh Đức
Người mẫu Đức
Nhân vật còn sống


title: Amastus argillacea

text:
Amastus argillacea là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Amastus


title: Cụm sao Sao Biển

text:
Messier 38|hay '''M38|hoặc NGC 1912''|là tên của một cụm sao mở nằm trong chòm sao Ngự Phu. Trước năm 1654, nhà thiên văn học người Ý Giovanni Battista Hodierna đã phát hiện ra và năm 1749 thì nhà thiên văn học người Pháp Guillaume Le Gentil đã chứng minh nó là một vật thể độc lập. Cụm mở Messier 36 và Messier 37 cũng được phát hiện bởi Hodierna rồi sau đó được xếp chung nhóm với Messier 38. Cụm mở này cách Trái Đất của chúng ta khoảng 3480 năm ánh sáng (1,066 kpc).

Nếu nối những ngôi sao sáng nhất của cụm mở này ta được một hình dạng giống chữ Pi trong tiếng Hy Lạp hoặc theo như Webb là một dấu thập bị chếch qua. Nhà thiên văn học nghiệp dư người Mỹ Walter Scott Houston đã mô tả nó như sau: "Những bức ảnh thường cho thấy sự chệch hướng ra khỏi vòng tròn, một bằng chứng rõ ràng cho những vật thể quan sát được bằng mắt. Những báo cáo trước đây hầu như là đề cập nó với hình dạng chữ thập, điều này thì quan sát rất rõ ràng bằng các công cụ nhỏ. Nhưng với một gương phản chiếu loại 24 inch ở một đêm có điều kiện thuận lợi ở Arizona sẽ cho ta thấy nó không đều và không hề tạo thành một hình dạng toán học nào.".

Ước tính tuổi của cụm sao này là 290 triệu năm tuổi. Nó có khoảng 100 ngôi sao và nổi bật nhất là một ngôi sao khổng lồ màu vàng với cấp sao biểu kiến là +7,9 và quang phổ của nó thuộc loại G0 và nó là ngôi sao sáng nhất. Tương ứng với đó là cấp sao tuyệt đối đạt -1,5 và độ sáng của nó tương ứng với 900 mặt trời. Do vậy, nếu mặt trời của chúng ta cách Trái Đất với khoảng cách như vậy thì nó sẽ mờ nhạt.

Các thành viên
Hiện tại là một số thành viên của cụm sao này:
phải|nhỏ|250x250px|Bản đồ

Dữ liệu hiện tại
Xích kinh

Độ nghiêng

Khoảng cách

Cấp sao biểu kiến 7,4

Kích thước biểu kiến 21′

Bán kính 4 parsec (13 năm ánh sáng)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Messier 38, SEDS Messier pages

Cụm sao mở
Thiên thể Messier
Thiên thể NGC
Chòm sao Ngự Phu
Nhánh Anh Tiên
Thiên thể phát hiện năm 1654