title: Phiên tòa Scopes

text:
Phiên tòa Scopes, tên chính thức tiếng Anh: The State of Tennessee v. John Thomas Scopes, và thường được gọi là Phiên tòa Khỉ Scopes, là một vụ kiện pháp lý ở Hoa Kỳ, diễn ra từ ngày 10/7 đến ngày 21/7/1925, trong đó bị cáo là một giáo viên trung học tên là John T. Scopes, bị buộc tội vi phạm Đạo luật Butler của tiểu bang Tennessee. Đạo luật này quy định rằng, bất kỳ giáo viên nào dạy thuyết tiến hóa của loài người trong các trường học do tiểu bang tài trợ (trường công) sẽ bị xem là bất hợp pháp. Phiên tòa được tạo ra một cách có chủ ý nhằm thu hút dư luận đến thị trấn nhỏ Dayton, Tennessee, nơi phiên tòa được tổ chức. Scopes không chắc liệu bản thân mình có thật sự giảng dạy về thuyết tiến hóa hay không, nhưng ông đã cố tình tự buộc tội mình để vụ án có bị cáo và đưa dư luận hướng đến những quy định phi lý của Đạo luật Butler.

Scopes bị kết tội và phải nộp phạt 100 đô la Mỹ (tương đương 1.500 đô la vào năm 2021), nhưng phán quyết đã bị hủy bỏ vì một lý do kỹ thuật. Phiên tòa phục vụ mục đích thu hút dư luận quốc gia mạnh mẽ, khi các phóng viên trên toàn nước Mỹ đổ xô đến Dayton để đưa tin về sự kiện và các luật sư nổi tiếng đương thời đã đồng ý đại diện cho mỗi bên. William Jennings Bryan, ứng cử viên tổng thống 3 lần và là cựu Ngoại trưởng Mỹ dưới thời Tổng thống Woodrow Wilson, biện hộ cho việc truy tố, trong khi Clarence Darrow là luật sư bào chữa cho Scopes. Phiên tòa đã công khai cuộc tranh luận giữa những người theo chủ nghĩa cơ yếu và chủ nghĩa hiện đại (Fundamentalist–modernist controversy), khiến những người theo chủ nghĩa Hiện đại, những người cho rằng sự tiến hóa có thể phù hợp với tôn giáo, chống lại những người theo trào lưu cơ yếu, những người cho rằng lời Chúa được tiết lộ trong Kinh thánh được ưu tiên hơn tất cả kiến thức của con người. Do đó, vụ án được xem vừa là một cuộc thi thần học vừa là một thử nghiệm về việc liệu thuyết tiến hóa có nên được dạy trong trường học hay không. Đây cũng là phiên tòa đầu tiên của Hoa Kỳ được phát sóng trên đài phát thanh.

Nguồn gốc
John Washington Butler là một nông dân Mỹ và là thành viên của Hạ viện Tennessee, ông ấy là người đứng đầu của Hiệp hội Cơ yếu Cơ đốc giáo Thế giới, đã vận động các cơ quan lập pháp bang thông qua luật chống lại việc giảng dạy Thuyết tiến hóa trong các trường công. Ông đã thành công khi Đạo luật mang tên mình được thông qua ở Tennessee, vào ngày 25 tháng 3 năm 1925. Butler sau đó đã nói rằng:

"Tôi không biết gì về Thuyết tiến hóa ... Tôi đã đọc trên báo rằng các cậu bé và cô bé đi học về và nói với cha mẹ của chúng rằng Kinh thánh hoàn toàn vô nghĩa."

Thống đốc bang Tennessee, Austin Peay, đã ký thông qua đạo luật để nhận được sự ủng hộ của các nhà lập pháp đại diện cho giới điền chủ và nông dân của bang, nhưng ông ấy cũng tin rằng đạo luật này sẽ không được thi hành cũng như không can thiệp vào việc giáo dục tại các trường học ở Tennessee. William Jennings Bryan đã nhiệt tình cảm ơn Peay về dự luật:

"Các bậc cha mẹ theo đạo Cơ đốc của bang nợ ngài một món nợ về lòng biết ơn vì đã cứu con cái họ khỏi ảnh hưởng độc hại của một giả thuyết chưa được chứng minh."

Đáp lại, Liên đoàn Tự do Dân sự Mỹ đã tài trợ cho một trường hợp để xem thử Đạo luật Butler sẽ được áp dụng và nghiêm khắc đến mức nào, trong đó John Scopes, một giáo viên khoa học của trường trung học Tennessee, đã đồng ý vi phạm Đạo luật để trở thành bị cáo của vụ án. Scopes, người đã thay thế giáo viên sinh học thông thường, bị buộc tội vào ngày 5 tháng 5 năm 1925, với việc giảng dạy Thuyết tiến hóa từ một chương trong sách giáo khoa của George William Hunter, Sinh học công dân: Presented in Problems  (1914), mô tả thuyết tiến hóa, chủng tộc, và thuyết ưu sinh. Hai bên đã đưa ra những tên tuổi đương thời có uy tín lớn nhất trong cả nước để đứng ra tranh tụng cho mình, William Jennings Bryan cho bên nguyên và Clarence Darrow cho bên bào chữa, và phiên tòa được theo dõi trên sóng vô tuyến khắp nước Mỹ.

Quá trình dàn dựng vụ án
Liên đoàn Tự do Dân sự Mỹ (ACLU) đề nghị bảo vệ bất kỳ ai bị buộc tội giảng dạy thuyết tiến hóa bất chấp Đạo luật Butler. Vào ngày 5 tháng 4 năm 1925, George Rappleyea, giám đốc địa phương của Công ty Sắt và Than Cumberland, đã sắp xếp một cuộc gặp với Walter White, giám đốc các trường học quận và luật sư địa phương Sue K. Hicks tại Cửa hàng Thuốc Robinson, thuyết phục họ rằng cuộc tranh cãi về một phiên tòa như vậy sẽ mang lại cho Dayton sự chú ý và xem như là một hình thức quảng bá địa phương hiệu quả. Theo Robinson, Rappleyea nói:

"Đúng như vậy, luật không được thực thi. Nếu bạn thắng, luật sẽ được thực thi. Nếu tôi thắng, luật sẽ bị bãi bỏ. Chúng ta cùng tiến hành nhé?"

Sau đó, họ đã gặp John T. Scopes, 24 tuổi, một giáo viên toán và khoa học trường trung học Dayton. Nhóm đã yêu cầu Scopes thừa nhận đã giảng dạy thuyết tiến hóa.

Rappleyea chỉ ra rằng, trong khi Đạo luật Butler cấm giảng dạy thuyết tiến hóa, tiểu bang yêu cầu giáo viên sử dụng sách giáo khoa mô tả rõ ràng và xác nhận thuyết tiến hóa, và do đó, giáo viên thực sự buộc phải vi phạm luật. Scopes đề cập rằng mặc dù anh ấy không thể nhớ liệu mình có thực sự dạy về Thuyết tiến hóa trong lớp hay không, tuy nhiên, anh ấy đã cùng cả lớp xem qua biểu đồ và chương trình tiến hóa. Scopes được thêm vào nhóm:

"Nếu bạn có thể chứng minh rằng tôi đã dạy về Thuyết tiến hóa và tôi có thể đủ điều kiện làm bị cáo, thì tôi sẵn sàng hầu tòa."

Scopes kêu gọi học sinh làm chứng chống lại mình và hướng dẫn họ cách trả lời. Anh ta bị truy tố vào ngày 25 tháng 5, sau khi 3 sinh viên làm chứng chống lại anh ta tại đại bồi thẩm đoàn; một học sinh sau đó nói với các phóng viên, "Tôi tin vào một phần của Thuyết tiến hóa, nhưng tôi không tin vào vấn đề khỉ."

Quá trình chuẩn bị

Truy tố
Thẩm phán John T. Raulston đã đẩy nhanh việc triệu tập đại bồi thẩm đoàn và "... gần như chỉ thị đại bồi thẩm đoàn truy tố Scopes, bất chấp bằng chứng ít ỏi chống lại anh ta và những câu chuyện được báo cáo rộng rãi đặt câu hỏi liệu bị cáo tự nguyện đã từng dạy về Thuyết tiến hóa trong lớp học hay chưa". Scopes bị buộc tội đã dạy từ chương về Thuyết tiến hóa cho một lớp cấp III vi phạm Đạo luật Butler và bị bắt trên danh nghĩa, mặc dù anh ta chưa bao giờ thực sự bị giam giữ. Paul Patterson, chủ sở hữu của tờ Nhật báo The Baltimore Sun, đã nộp 500 đô la tiền bảo lãnh cho Scopes.

Các công tố viên ban đầu là Herbert E. và Sue K. Hicks, hai anh em là luật sư địa phương và là bạn của Scopes, nhưng vụ truy tố cuối cùng do Tom Stewart, tốt nghiệp Trường Luật Cumberland, người sau này trở thành Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ, lãnh đạo. Stewart được hỗ trợ bởi luật sư Gordon McKenzie của Dayton, người đã ủng hộ dự luật chống Thuyết tiến hóa trên cơ sở tôn giáo, và mô tả Thuyết tiến hóa là "có hại cho đạo đức của chúng ta" và là một cuộc tấn công vào "thành trì của tôn giáo Cơ đốc của chúng ta".

Sự chuẩn bị của cả hai bên
Với hy vọng thu hút được giới truyền thông trên toàn nước Mỹ, George Rappleyea đã đi xa đến mức viết thư cho tiểu thuyết gia người Anh H. G. Wells đề nghị ông ta tham gia đội bào chữa. Wells trả lời rằng bản thân mình không được đào tạo về luật ở Anh chứ chưa nói đến ở Mỹ, và từ chối lời đề nghị. John R. Neal, một giáo sư trường luật từ Knoxville, tuyên bố rằng ông sẽ làm luật sư bào chữa cho Scopes cho dù Scopes có thích hay không, và ông trở thành người đứng đầu trên danh nghĩa của đội bào chữa.

Mục sư Baptist William Bell Riley, người sáng lập và chủ tịch của Hiệp hội Cơ yếu Cơ đốc Thế giới, là người có công kêu gọi luật sư và ứng cử viên tổng thống 3 lần của đảng Dân chủ, cựu Ngoại trưởng Mỹ, và là tín đồ Trưởng lão suốt đời William Jennings Bryan làm cố vấn pháp lý chống lại Scopes. Bryan ban đầu được Sue Hicks mời trở thành cộng sự của bên công tố và Bryan đã sẵn sàng nhận lời, mặc dù thực tế là anh ta đã không tham gia xét xử bất kỳ một vụ án nào trong 36 năm. Như Scopes đã chỉ ra cho James Presley trong cuốn sách "Tâm bão" mà cả hai cùng hợp tác:

"Sau khi [Bryan] được tiểu bang chấp nhận làm công tố viên đặc biệt trong vụ án, không bao giờ có bất kỳ hy vọng nào để ngăn chặn tranh cãi trong giới hạn của tính hợp hiến."

Đáp lại, người bào chữa đã tìm đến Clarence Darrow, một người theo thuyết bất khả tri. Darrow ban đầu từ chối, sợ rằng sự hiện diện của mình sẽ tạo ra bầu không khí rạp xiếc, nhưng cuối cùng nhận ra rằng phiên tòa sẽ là một rạp xiếc dù ông ta có tham gia hay không, và đồng ý cho người bào chữa mượn dịch vụ của mình, sau đó "nhận ra rằng không có giới hạn nào cho những trò nghịch ngợm, điều đó có thể được thực hiện trừ khi đất nước bị khơi dậy bởi cái ác hiện hữu". Sau nhiều lần thay đổi qua lại, đội bào chữa bao gồm Darrow, luật sư ACLU Arthur Garfield Hays, Dudley Field Malone, luật sư ly hôn quốc tế từng làm việc tại Bộ Ngoại giao Mỹ, W.O. Thompson, đối tác luật của Darrow, và F.B. McElwee. Việc bào chữa cũng được hỗ trợ bởi thủ thư và người có thẩm quyền về Kinh thánh Charles Francis Potter, một nhà thuyết giáo theo Chủ nghĩa Nhất thể Hiện đại.

Đội truy tố do Tom Stewart, luật sư quận của Khu vực 18 (và Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ tương lai) dẫn đầu, và bao gồm, ngoài Herbert và Sue Hicks, Ben B. McKenzie và William Jennings Bryan.

Truyền thông
Phiên tòa được đưa tin bởi các nhà báo từ miền Nam và trên toàn thế giới, bao gồm cả H. L. Mencken cho Nhật bảo The Baltimore Sun, tờ báo cũng đang trả một phần chi phí bào chữa. Mencken chính là người đã gán cho phiên tòa những nhãn hiệu sặc sỡ và trào phúng nhất, chẳng hạn như "Phiên tòa khỉ" hay "Người ngoại đạo Scopes". Đây cũng là phiên tòa đầu tiên của Hoa Kỳ được phát sóng trên đài phát thanh.

Thủ tục tố túng

ACLU ban đầu có ý định phản đối Đạo luật Butlet với lý do đạo luật này vi phạm quyền cá nhân và quyền tự do học thuật của giáo viên, và do đó bản thân nó đã vi hiến. Người đứng đầu chủ yếu là Clarence Darrow, chiến lược này đã thay đổi khi vụ án Scopes bắt đầu. Lập luận sớm nhất được người bào chữa đưa ra sau khi phiên tòa bắt đầu là thực tế không có mâu thuẫn nào giữa quá trình tiến hóa và lời tường thuật về sự sáng thế trong Kinh thánh; về sau, quan điểm này sẽ được gọi là thuyết tiến hóa hữu thần. Để hỗ trợ cho tuyên bố này, họ đã mời 8 chuyên gia về Thuyết tiến hóa tham gia phiên toà. Nhưng ngoài Tiến sĩ Maynard Metcalf, một nhà động vật học từ Đại học Johns Hopkins, thẩm phán đã không cho phép các chuyên gia khác trong nhóm 8 người này làm chứng trực tiếp. Thay vào đó, họ được phép gửi bản tường trình để bằng chứng của họ có thể được sử dụng tại phiên kháng cáo. Đáp lại quyết định này, Darrow đã đưa ra một nhận xét mỉa mai với Thẩm phán Raulston (như ông ấy thường làm trong suốt phiên tòa) về việc ông ấy chỉ đồng ý với những đề nghị của bên công tố. Darrow đã xin lỗi vào ngày hôm sau, để tránh bị coi là khinh thường tòa án.

Chủ tọa phiên tòa, John T. Raulston, bị cáo buộc thiên vị cho bên công tố và thường xuyên xung đột với Darrow. Khi bắt đầu phiên tòa, Raulston đã trích dẫn Sách Sáng Thế và Đạo luật Butler. Anh ta cũng cảnh báo bồi thẩm đoàn không đánh giá giá trị của luật pháp (điều này sẽ trở thành tâm điểm của phiên tòa) mà dựa trên hành vi vi phạm Đạo luật mà ông ta gọi là 'tội nhẹ'. Bản thân người đứng đầu bồi thẩm đoàn không tin vào giá trị của Đạo luật nhưng ông ta đã hành động, cũng như hầu hết bồi thẩm đoàn, theo chỉ thị của thẩm phán.

Bryan chỉ trích thuyết tiến hóa vì đã dạy trẻ em rằng con người chỉ là một trong 35.000 loại động vật có vú và phàn nàn về quan điểm cho rằng con người có nguồn gốc "Thậm chí không phải từ loài khỉ ở Mỹ, mà từ loài khỉ ở cựu thế giới".

Darrow trả lời bào chữa trong một bài phát biểu được mọi người coi là cao trào hùng biện của phiên tòa. Làm dấy lên nỗi sợ hãi về "cuộc điều tra", Darrow lập luận rằng Kinh thánh nên được bảo tồn trong lĩnh vực thần học và đạo đức chứ không phải đưa vào một chương trình khoa học. Trong phần kết luận của mình, Darrow tuyên bố rằng "cuộc đọ sức sinh tử" của Bryan chống lại sự tiến hóa không nên được thực hiện một cách phiến diện bởi phán quyết của một tòa án đã loại bỏ các nhân chứng tham gia vào quá trình bào chữa. Darrow hứa sẽ không có cuộc đấu tay đôi vì "không bao giờ có cuộc đấu tay đôi với sự thật." Phòng xử án náo nhiệt khi Darrow kết thúc; Scopes tuyên bố bài phát biểu của Darrow là điểm nhấn đầy kịch tính của toàn bộ phiên tòa và nhấn mạnh rằng một phần lý do khiến Bryan muốn đứng trước tòa là để lấy lại chút vinh quang đã bị hoen ố của mình.

Chất vấn Bryan
Vào ngày thứ 6 của phiên tòa, bên bào chữa đã hết nhân chứng. Thẩm phán tuyên bố rằng tất cả các lời khai bào chữa về Kinh thánh là không liên quan và không nên được trình bày trước bồi thẩm đoàn (đã bị loại trừ trong quá trình bào chữa). Vào ngày thứ 7 của phiên tòa, luật sự bào chữa yêu cầu thẩm phán gọi Bryan làm nhân chứng để thẩm vấn ông ta về Kinh thánh, vì các chuyên gia của họ cho rằng không liên quan; Darrow đã lên kế hoạch cho việc này từ ngày hôm trước và gọi Bryan là "chuyên gia Kinh thánh". Động thái này khiến những người có mặt tại tòa ngạc nhiên, vì Bryan là luật sư bên nguyên và bản thân Bryan (theo một nhà báo đưa tin về phiên tòa) chưa bao giờ tự nhận mình là một chuyên gia, mặc dù ông ta có khoe kiến thức về Kinh thánh của mình. Lời khai này xoay quanh một số câu hỏi liên quan đến các câu chuyện trong Kinh thánh và niềm tin của Bryan như đã nêu sau; lời khai này lên đến đỉnh điểm khi Bryan tuyên bố rằng Darrow đang sử dụng tòa án để "nói xấu Kinh thánh" trong khi Darrow trả lời rằng những tuyên bố của Bryan về Kinh thánh là "ngu ngốc".

Vào ngày thứ 7 của phiên tòa, Clarence Darrow đã thực hiện một bước đi bất ngờ và gọi William Jennings Bryan, luật sư bên nguyên, đến đứng trước tòa với tư cách là nhân chứng trong nỗ lực chứng minh niềm tin vào tính lịch sử của Kinh thánh và nhiều câu chuyện về phép lạ trong Kinh thánh là không hợp lý. Bryan chấp nhận, vì sau khi hoàn thành điều này thì đến lượt mình, Darrow sẽ bị Bryan thẩm vấn. Mặc dù Hays tuyên bố trong cuốn tự truyện của mình rằng việc kiểm tra Bryan là nằm ngoài kế hoạch, nhưng Darrow đã dành cả đêm trước đó để chuẩn bị. Các nhà khoa học mà bên bào chữa đã đưa đến Dayton—và Charles Francis Potter, một mục sư theo chủ nghĩa hiện đại, người đã tham gia vào một loạt các cuộc tranh luận công khai về sự tiến hóa với nhà thuyết giáo theo trào lưu cơ yếu John Roach Straton—đã chuẩn bị các chủ đề và câu hỏi để Darrow trình bày trước Bryan trên bục nhân chứng. Kirtley F. Mather, chủ nhiệm khoa địa chất tại Đại học Harvard và cũng là một tín đồ Baptist sùng đạo, đã đóng vai Bryan và trả lời các câu hỏi mà ông tin rằng Bryan sẽ nói. Raulston đã hoãn phiên tòa để dời phiên xử ra khán đài trên bãi cỏ của tòa án, bề ngoài là vì ông ta sợ phía trong toà nhà có quá nhiều khán giả chen chúc trong phòng xử án, nhưng có lẽ vì cái nóng ngột ngạt thì đúng hơn.

Adam và Eva
Nhiều câu hỏi được đặt ra liên quan đến Sách Sáng thế, bao gồm các câu hỏi về việc liệu Eva có thực sự được tạo ra từ xương sườn của Adam hay không, Cain lấy vợ ở đâu và có bao nhiêu người sống ở Ai Cập cổ đại. Darrow đã sử dụng những ví dụ này để gợi ý rằng những câu chuyện trong Kinh thánh không thể mang tính khoa học và không nên được sử dụng trong việc giảng dạy khoa học." Bryan tuyên bố đáp lại rằng, "Lý do tôi trả lời không phải vì lợi ích của tòa án cấp trên. Đó là để ngăn những quý ông này nói rằng tôi sợ gặp họ và để họ thẩm vấn tôi, và tôi muốn thế giới Kitô giáo biết rằng bất kỳ người vô thần, bất khả tri, không tin, có thể hỏi tôi bất cứ lúc nào về niềm tin của tôi vào Thiên Chúa, và tôi sẽ trả lời cho họ."

Stewart đại diện phía truy tố phản đối cuộc thẩm vấn này, yêu cầu được biết mục đích pháp lý của việc thẩm vấn Darrow. Bryan, khi đánh giá tác động của phiên toà, đã nói rằng mục đích của nó là "để chế giễu tất cả những ai tin vào Kinh thánh". Darrow, với sự kịch liệt không kém, phản bác lại, "Chúng tôi có mục đích ngăn chặn những kẻ cố chấp và những kẻ ngu dốt kiểm soát nền giáo dục của Hoa Kỳ."

Một vài câu hỏi nữa được tiếp nối trong phòng xử án ngoài trời đầy kịch tính. Darrow hỏi Cain lấy vợ ở đâu; Bryan trả lời rằng ông sẽ "bỏ mặc những người theo thuyết bất khả tri để săn lùng cô ấy". Khi Darrow đề cập đến vấn đề con rắn cám dỗ Eva, Bryan nhấn mạnh rằng Kinh thánh phải được trích dẫn nguyên văn thay vì cho phép Darrow diễn giải nó theo cách riêng của mình. Tuy nhiên, sau một cuộc trao đổi giận dữ khác, Thẩm phán Raulston đập búa, hoãn phiên tòa.

Kết thúc phiên toà

Cuộc đối đầu giữa Bryan và Darrow kéo dài khoảng 2 giờ đồng hồ vào buổi chiều ngày thứ 7 của phiên tòa. Có khả năng nó sẽ tiếp tục vào sáng hôm sau  nếu không có thông báo của Thẩm phán Raulston rằng ông ấy coi toàn bộ cuộc kiểm tra không liên quan đến vụ án và ông ấy quyết định nội dung này nên được "xóa" khỏi hồ sơ. Do đó, Bryan đã bị từ chối cơ hội đối chất lại với các luật sư bào chữa, mặc dù sau phiên tòa, Bryan đưa ra 9 câu hỏi cho báo chí để thể hiện "thái độ tôn giáo" của Darrow. Các câu hỏi và câu trả lời ngắn gọn của Darrow đã được đăng trên báo một ngày sau khi phiên tòa kết thúc, Tờ báo The New York Times mô tả Darrow đã trả lời các câu hỏi của Bryan "với niềm tin bất khả tri của ông ấy, 'Tôi không biết', ngoại trừ trường hợp ông ấy có thể phủ nhận chúng bằng niềm tin vào quy luật tự nhiên, bất biến”.

Sau những nỗ lực cuối cùng của người bào chữa để đưa ra bằng chứng bị từ chối, Darrow đã yêu cầu thẩm phán đưa bồi thẩm đoàn vào để họ đưa ra phán quyết kết tội:

Chúng tôi tuyên bố rằng bị cáo không có tội, nhưng vì tòa án đã loại trừ bất kỳ lời khai nào, ngoại trừ một vấn đề là liệu anh ta có dạy rằng con người có nguồn gốc từ một loài động vật thấp hơn hay không, và chúng tôi không thể phủ nhận lời khai đó, không có điều hợp lý nào xảy ra ngoại trừ việc bồi thẩm đoàn đưa ra phán quyết mà chúng tôi có thể đưa lên tòa án cấp cao hơn, hoàn toàn làm theo thủ thục của thủ tục thích hợp. Chúng tôi không nghĩ rằng việc tòa án hoặc luật sư phía bên kia lãng phí nhiều thời gian là không công bằng khi chúng tôi biết đây là kết quả tất yếu và có lẽ là kết quả tốt nhất cho vụ việc.

Sau khi họ được đưa vào, Darrow sau đó nói với bồi thẩm đoàn:

Chúng tôi đến đây để đưa ra bằng chứng trong trường hợp này và tòa án đã phán quyết theo luật rằng bằng chứng mà chúng tôi có là không thể chấp nhận được, vì vậy tất cả những gì chúng tôi có thể làm là chấp nhận một ngoại lệ và đưa nó lên tòa án cấp cao hơn để xem liệu bằng chứng đó có đúng hay không, được chấp nhận hay không ... chúng tôi thậm chí không thể giải thích cho các ngài rằng chúng tôi nghĩ rằng các ngài nên để cho thân chủ của tôi vô tội...

Darrow đã khép lại vụ án mà không có bản tổng kết cuối cùng. Theo luật Tennessee, khi bên bào chữa từ bỏ quyền phát biểu kết thúc, bên công tố cũng bị cấm tóm tắt vụ việc, ngăn cản Bryan trình bày phần tóm tắt đã chuẩn bị của mình.

Scopes chưa bao giờ bị bên công tố hay luật sư bào chữa mời ra làm chứng trước toà vì không có bằng chứng thực tế nào về việc liệu anh ấy có dạy về thuyết tiến hóa hay không. Scopes sau đó thừa nhận rằng, trên thực tế, anh ta không chắc liệu mình có dạy thuyết tiến hóa hay không (một lý do khác mà bên bào chữa không muốn anh ta làm chứng), nhưng điểm này không bị tranh cãi tại phiên tòa.

Bản tóm tắt của William Jennings Bryan về phiên tòa xét xử Scopes (được phát cho các phóng viên nhưng không được đọc trước tòa):

Khoa học là một lực lượng tuyệt vời, nhưng nó không phải là một giáo viên đạo đức. Nó có thể hoàn thiện máy móc, nhưng nó không thêm vào những hạn chế đạo đức nào để bảo vệ xã hội khỏi việc lạm dụng máy móc. Nó cũng có thể đóng những con tàu trí tuệ khổng lồ, nhưng nó không xây dựng bánh lái đạo đức nào để điều khiển con tàu của con người bị bão tố quật ngã. Nó không những không cung cấp được yếu tố tâm linh cần thiết mà một số giả thuyết chưa được chứng minh của nó đã cướp mất la bàn của con tàu và do đó gây nguy hiểm cho hàng hóa của nó. Trong chiến tranh, khoa học đã chứng minh mình là một thiên tài xấu xa; nó đã làm cho chiến tranh trở nên khủng khiếp hơn bao giờ hết. Con người đã từng hài lòng với việc tàn sát đồng loại của mình trên một mặt phẳng duy nhất, bề mặt trái đất. Khoa học đã dạy anh ta xuống nước và bắn từ dưới lên và lên mây và bắn từ trên xuống, do đó làm cho chiến trường đẫm máu gấp ba lần trước đây; nhưng khoa học không dạy tình anh em. Khoa học đã biến chiến tranh thành địa ngục đến nỗi nền văn minh sắp tự sát; và bây giờ chúng ta được biết rằng các công cụ hủy diệt mới được phát hiện sẽ làm cho sự tàn khốc của cuộc chiến tranh vừa qua trở nên tầm thường so với sự tàn khốc của các cuộc chiến tranh có thể xảy ra trong tương lai. Nếu nền văn minh muốn được cứu thoát khỏi đống đổ nát bị đe dọa bởi trí thông minh không được tình yêu thánh hiến, thì nó phải được cứu bởi quy tắc đạo đức của người Nazarene nhu mì và thấp hèn. Những lời dạy của Ngài, và chỉ những lời dạy của Ngài thôi, có thể giải quyết những vấn đề làm nhức nhối trái tim và làm bối rối thế giới.

Sau 8 ngày xét xử, bồi thẩm đoàn chỉ mất 9 phút để nghị án. Scopes bị kết tội vào ngày 21 tháng 7 và bị Raulston tuyên án phải nộp phạt 100 đô la (tương đương 1.500 đô la vào năm 2021). Raulston áp dụng hình phạt trước khi Scopes có cơ hội nói bất cứ điều gì về lý do tại sao tòa án không nên áp dụng hình phạt đối với anh ta và sau khi Neal trình bày lỗi sai với thẩm phán, bị cáo đã nói lần đầu tiên và duy nhất trước tòa:

Thưa quý tòa, tôi cảm thấy rằng tôi đã bị kết tội vi phạm một đạo luật bất công. Tôi sẽ tiếp tục trong tương lai, như tôi đã từng làm trong quá khứ, phản đối luật này bằng mọi cách có thể. Bất kỳ hành động nào khác sẽ vi phạm lý tưởng của tôi về tự do học thuật—nghĩa là dạy sự thật như được đảm bảo trong hiến pháp của chúng ta, về tự do cá nhân và tôn giáo. Tôi nghĩ tiền phạt là bất công.

Bryan đột ngột qua đời năm ngày sau khi phiên tòa kết thúc. Mối liên hệ giữa phiên tòa và cái chết của ông vẫn đang được các nhà sử học tranh luận.

Kháng cáo lên Tòa án Tối cao Tennessee
Các luật sư của Scopes đã kháng cáo, thách thức bản án trên một số lý do. Đầu tiên, họ lập luận rằng đạo luật quá mơ hồ vì nó cấm dạy về "sự tiến hóa", một thuật ngữ rất rộng. Tòa bác bỏ lập luận đó, cho rằng:

Sự tiến hóa, giống như sự cấm đoán, là một thuật ngữ rộng. Tuy nhiên, trong những cuộc tranh luận gần đây, sự tiến hóa đã được hiểu là lý thuyết cho rằng con người đã phát triển từ một số loại thấp hơn đã tồn tại từ trước. Đây là ý nghĩa phổ biến của sự tiến hóa, giống như ý nghĩa phổ biến của lệnh cấm là cấm buôn bán rượu. Theo nghĩa đó, sự tiến hóa đã được sử dụng trong hành động này. Theo nghĩa này, từ này sẽ được sử dụng theo ý kiến này, trừ khi ngữ cảnh chỉ định khác. Chỉ có lý thuyết về sự tiến hóa của con người từ một loại thấp hơn mà hành động trước chúng ta được dự định áp dụng, và phần lớn các cuộc thảo luận mà chúng ta đã nghe là bên cạnh trường hợp này.

Thứ hai, các luật sư lập luận rằng đạo luật đã vi phạm quyền tự do ngôn luận theo hiến pháp của Scopes vì nó cấm ông giảng dạy về thuyết tiến hóa. Tòa án đã bác bỏ lập luận này, cho rằng nhà nước được phép điều chỉnh bài phát biểu của anh ta với tư cách là một nhân viên của nhà nước:

Anh ta là nhân viên của bang Tennessee hoặc của một cơ quan thành phố của bang. Anh ấy đã ký hợp đồng với nhà nước để làm việc trong một tổ chức của nhà nước. Anh ta không có quyền hoặc đặc quyền để phục vụ nhà nước ngoại trừ những điều khoản như nhà nước quy định. Quyền tự do của anh ta, đặc quyền của anh ta, quyền miễn trừ của anh ta trong việc giảng dạy và tuyên bố thuyết tiến hóa, ở những nơi khác ngoài việc phục vụ nhà nước, không bị luật này ảnh hưởng.

Thứ ba, người ta lập luận rằng các điều khoản của Đạo luật Butler đã vi phạm Hiến pháp Tennessee, trong đó quy định rằng "Trách nhiệm của Đại hội đồng (Quốc hội tiểu bang) trong tất cả các giai đoạn tương lai của chính phủ này là trân trọng văn học và khoa học." Lập luận cho rằng lý thuyết về nguồn gốc của con người từ một loài động vật thấp hơn hiện đã được thiết lập bởi ưu thế của tư tưởng khoa học, và việc cấm giảng dạy lý thuyết đó là vi phạm nghĩa vụ lập pháp phải trân trọng khoa học. Tòa án bác bỏ lập luận này, cho rằng việc xác định luật nào ủng hộ khoa học là vấn đề của cơ quan lập pháp, không phải cơ quan tư pháp:

Các tòa án không thể ngồi phán quyết về những hành vi như vậy của Cơ quan lập pháp hoặc các tác nhân của nó và xác định liệu việc bỏ bớt hay bổ sung một khóa học cụ thể nào đó có xu hướng yêu mến khoa học hay không.

Thứ tư, các luật sư bào chữa lập luận rằng đạo luật đã vi phạm các điều khoản của Hiến pháp Tennessee cấm thành lập một quốc giáo. Các điều khoản về Ưu tiên tôn giáo của Hiến pháp Tennessee (Phần 3 của Điều I) đã nêu rõ, "theo luật, sẽ không có ưu tiên nào được đưa ra cho bất kỳ cơ sở tôn giáo hoặc hình thức thờ cúng nào".

Viết cho tòa án 2 lần và một năm sau khi nhận được đơn kháng cáo, Chánh án Grafton Green đã bác bỏ lập luận này, cho rằng điều khoản Ưu tiên tôn giáo của Tennessee được thiết kế để ngăn cản việc thành lập một quốc giáo như đã từng xảy ra ở Vương quốc Anh và Scotland khi soạn thảo Hiến pháp, và tổ chức:

Chúng ta không thể thấy việc cấm giảng dạy lý thuyết rằng con người có nguồn gốc từ một loài động vật thấp hơn đã ưu tiên cho bất kỳ cơ sở tôn giáo hoặc phương thức thờ cúng nào. Cho đến nay chúng tôi biết, không có cơ sở tôn giáo hoặc cơ quan có tổ chức nào có trong tín ngưỡng hoặc lời tuyên xưng đức tin của mình, bất kỳ điều nào phủ nhận hoặc khẳng định một lý thuyết như vậy. Theo những gì chúng tôi biết, việc phủ nhận hay khẳng định một lý thuyết như vậy không có trong bất kỳ hình thức thờ phượng nào được công nhận. Vì nguyên nhân này đang chờ xử lý tại tòa án, chúng tôi đã được ưu ái, ngoài các bản tóm tắt tư vấn và nhiều hội nghị thân hữu khác nhau, với vô số nghị quyết, địa chỉ và thông tin liên lạc từ các cơ quan khoa học, phe phái tôn giáo và cá nhân mang lại cho chúng tôi lợi ích của quan điểm của họ về thuyết tiến hóa. Việc xem xét những đóng góp này cho thấy rằng những người theo đạo Tin lành, Công giáo và người Do Thái bị chia rẽ về niềm tin của họ và không có sự nhất trí giữa các thành viên của bất kỳ tổ chức tôn giáo nào về chủ đề này. Tin hay không tin vào thuyết tiến hóa không còn là đặc điểm của bất kỳ cơ sở tôn giáo hay phương thức thờ cúng nào hơn là tin hay không tin vào sự khôn ngoan của luật cấm. Có vẻ như các thành viên của cùng một nhà thờ thường không đồng ý về những điều này.

Hơn nữa, tòa án cho rằng mặc dù đạo luật cấm dạy thuyết tiến hóa (như tòa án đã định nghĩa), nhưng nó không yêu cầu dạy bất kỳ học thuyết nào khác và do đó không mang lại lợi ích cho bất kỳ học thuyết hay giáo phái tôn giáo nào so với những học thuyết hoặc giáo phái khác.

Tuy nhiên, sau khi nhận thấy đạo luật là hợp hiến, tòa án đã bỏ qua bản án kháng cáo vì tính kỹ thuật pháp lý: bồi thẩm đoàn lẽ ra phải quyết định hình phạt chứ không phải thẩm phán, vì theo hiến pháp tiểu bang, các thẩm phán Tennessee vào thời điểm đó không thể ấn định tiền phạt trên 50 đô la và Đạo luật Butler quy định mức phạt tối thiểu là 100 đô la.

Justice Green đã thêm một khuyến nghị hoàn toàn bất ngờ:

Tòa án được thông báo rằng nguyên đơn có lỗi không còn phục vụ nhà nước. Chúng tôi thấy không đạt được gì khi kéo dài thời gian tồn tại của trường hợp kỳ lạ này. Ngược lại, chúng tôi nghĩ rằng hòa bình và phẩm giá của nhà nước, mà tất cả các vụ truy tố hình sự được đưa ra để khắc phục, sẽ được bảo vệ tốt hơn bằng cách đưa vào đây một nolle prosequi (không muốn theo đuổi). Một quy trình hành động như vậy được đề xuất cho Tổng chưởng lý.

Tổng chưởng lý L. D. Smith ngay lập tức tuyên bố rằng ông sẽ không yêu cầu xét xử lại, trong khi các luật sư của Scopes đưa ra những bình luận giận dữ về quyết định bất ngờ này.

Năm 1968, Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ phán quyết trong vụ Epperson v. Arkansas 393 U.S. 97 (1968) rằng những lệnh cấm như vậy trái với Điều khoản thành lập của Tu chính án thứ nhất vì mục đích chính của chúng là tôn giáo.[12] Tennessee đã bãi bỏ Đạo luật Butler vào năm trước. Tennessee had repealed the Butler Act the previous year.

Tham khảo
Informational notes

Trích dẫn

Thư mục

 Grabiner, J. V. & Miller, P. D. (September 6, 1974) "Effects of the Scopes Trial", Science, New Series, Vol. 185, No. 4154, pp. 832–837
 Ladouceur, Ronald P. (2008) "Ella Thea Smith and the Lost History of American High School Biology Textbooks", Journal of the History of Biology, Vol. 41, No. 3, pp. 435–471

 Shapiro, Adam R. Trying Biology: The Scopes Trial, Textbooks, and the Antievolution Movement in American Schools (2013) excerpt and text search

 Simpson, George Gaylord (February 7, 1975) "Evolution and Education", Science Vol. 187, Issue 4175, pp. 389

Đọc thêm

 Ginger, Ray. Six Days or Forever?: Tennessee v. John Thomas Scopes. London: OUP, 1974 [1958].
 Haldeman-Julius, Marcet. "Impressions of the Scopes Trial". Haldeman-Julius Monthly, vol. 2.4 (Sept. 1925), pp. 323–347 (excerpt—included in Clarence Darrow's Two Great Trials (1927). Haldeman-Julius was an eye-witness and a friend of Darrow's.]
  Article 3.
 Mencken, H.L. A Religious Orgy in Tennessee: A Reporter's Account of the Scopes Monkey Trial. Hoboken: Melville House, 2006.

 Scopes, John Thomas and William Jennings Bryan. The World's Most Famous Court Trial: Tennessee Evolution Case: A Complete Stenographic Report of the Famous Court Test. Cincinnati: National Book Co., ca. 1925.
 Shapiro, Adam R. Trying Biology: The Scopes Trial, Textbooks, and the Antievolution Movement in American Schools. Chicago: UCP, 2013.
 Shapiro, Adam R. "'Scopes Wasn't the First': Nebraska's 1924 Anti-Evolution Trial". Nebraska History, vol. 94 (Fall 2013), pp. 110–119.
 The Church Case between Prof. Johannes du Plessis and the Dutch Reformed Church in Cape Town, South Africa, on February 27, 1930 – 1931, regarding the biblical chapter of Genesis and evolution, was a similar event. The Church lost its case.

Liên kết ngoài

Original materials from and news coverage of the trial:
 Complete trial transcripts and other court documents  at moses.law.umn.edu/darrow/
 The World's Most Famous Court Trial
 Mencken's complete columns on the Scopes Trial at the Internet Archive
 Papers of Warner B. Ragsdale, a reporter covering the trial.
 Readings (audio) of H.L. Mencken's reports of the trial from The Baltimore Evening Sun
 Scopes Trial Home Page by Douglas Linder. University of Missouri at Kansas City Law School

 Human Timeline (Interactive)—Smithsonian, National Museum of Natural History (August 2016).
 Scopes Trial, digital collection, Tennessee Virtual Archive.

Phiên toà Scopes
Luật Mỹ năm 1925
Phiên toà Mỹ thế kỷ XX
Tennessee năm 1925
Tranh tụng Liên đoàn Tự do Dân sự Mỹ
William Jennings Bryan
Cơ đốc giáo và Tiến hoá
Clarence Darrow
Sự kiện tháng 7 năm 1925
Lịch sử luật pháp Tennessee
Giáo dục công ở Tennessee
Tranh chấp tôn giáo tại Hoa Kỳ
Quận Rhea, Tennessee
Án lệ bang Tennessee


title: Sân bay Ouallam

text:
Sân bay Ouallam  là một sân bay ở Ouallam, Niger.

Xem thêm

 Danh sách sân bay tại Niger

Tham khảo

Liên kết ngoài

 OpenStreetMap - Ouallam
 OurAirports - Ouallam

Sân bay Niger


title: Ayaka Sayama

text:
là một thần tượng áo tắm người Nhật Bản, sinh ngày  tại Kanagawa.

Sự nghiệp
Sự nghiệp bao gồm:

 Koh-Boh vol.9 Mook (Magazine-book) loạt series với DVD (3 tháng 12 năm 2009, Kaiōsha(Bunkasha))
 1st DVD "PURE SMILE" (20 tháng 11 năm 2009, Takeshobo)
 1st Photo "AYA" (24 tháng 10 năm 2009, Saibunkan)
 Young Magazine (phát hành 28 tháng 9 năm 2009)
 Sabra (25 tháng 12 năm 2009)
 @ misty (28 tháng 8 năm 2009)

Trên các phương tiện truyền thông

Xuất hiện trên truyền hình bao gồm:
 Zenryokuzaka (Full-speed Slope) (27 tháng 7 năm 2010 Aug 4.24 Sun, TV Asahi）
 God-tongue（22 tháng 9 năm 2010, TV Tokyo） - " Geinoukai Kirejo Jyuku (The Corrently Snapping Seminar for the Idol-talent Girls)" vol.4
 Rank Oukoku (Kingdom of Ranking) （24 tháng 12 năm 2010, TBS）

Công việc

DVD

Album ảnh

Xem thêm
 Danh sách thần tượng áo tắm Nhật Bản

Liên kết ngoài

Tham khảo
 at-misty.com

Sơ khai người mẫu
Sơ khai nhân vật Nhật Bản
Sinh năm 1993
Nhân vật còn sống
Thần tượng áo tắm Nhật Bản
Nữ diễn viên Nhật Bản


title: Eto Yu

text:
Yu Eto (sinh ngày 17 tháng 10 năm 1983) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Yu Eto đã từng chơi cho Sagan Tosu, Tokushima Vortis và Kataller Toyama.

Tham khảo

Sinh năm 1983
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Cầu thủ bóng đá J1 League


title: Miguel Silva Reisinho

text:
Miguel Silva Reisinho (sinh ngày 9 tháng 4 năm 1999) là một cầu thủ bóng đá người Bồ Đào Nha thi đấu cho Vitória Guimarães B ở vị trí tiền vệ.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Vào ngày 13 tháng 8 năm 2017, Reisinho có màn ra mắt cho Vitória Guimarães B trong trận đấu tại LigaPro 2017–18 trước Oliveirense.

Đời sống cá nhân
His father Miguel Reisinho cũng là một cầu thủ bóng đá.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đội tuyển quốc gia data

Sinh năm 1999
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Bồ Đào Nha
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ Giải bóng đá vô địch quốc gia Bồ Đào Nha
Cầu thủ bóng đá Vitória S.C. B
Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Bồ Đào Nha


title: Perusia aurantiacaria

text:
Perusia aurantiacaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Perusia


title: Alypia gracilenta

text:
Alypia gracilenta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Alypia


title: Timothy Good

text:
Timothy Good (sinh năm 1942) là một tác giả người Anh viết về UFO. Những cuốn sách của ông bao gồm Above Top Secret: The Worldwide U.F.O. Cover-up (1987), Alien Liaison (1991) và Beyond Top Secret (1996), tất cả đều được xuất bản bởi Sidgwick & Jackson. Good đã nhiều lần xuất hiện trên truyền hình và phim tài liệu. Giới phê bình đều thách thức độ tin cậy của các tác phẩm của ông. Good được sinh ra ở Luân Đôn. Ông cũng có một sự nghiệp là một nghệ sĩ violon.

UFO
Good là một tác giả người Anh về UFOs. Năm 1987, người ta đưa tin trên tờ The Observer rằng ông là "nhà nghiên cứu UFO hàng đầu của Anh".

Từ cuốn sách năm 1987 của ông, Above Top Secret: The Worldwide U.F.O. Cover-up, ông từng tham gia vào việc xuất bản ban đầu các tài liệu của Majestic 12 có chủ ý; về sau, theo nhà điều tra hoài nghi Philip J. Klass, Good đã đặt câu hỏi về tính xác thực của ít nhất một số tài liệu này. Năm 2007, CIA đã trích dẫn Above Top Secret là một trong những nguồn tài liệu đóng góp cho "ý tưởng rằng CIA đã bí mật che giấu nghiên cứu của cơ quan này về UFO".

Năm 2012, Good được mời phỏng vấn trên chương trình Frank Skinner's Opinionated của BBC.

Vào tháng 5 năm 2019, Tom DeLonge của Blink-182 đã ghi nhận những cuốn sách của Good bằng "đôi mắt rộng mở của ông" vào UFO, dẫn đến quá trình phát triển To The Stars của DeLonge.

Chỉ trích
Martin Bridgstock, trong một bài đánh giá viết về Above Top Secret: The Worldwide U.F.O. Cover-up cho The Skeptic vào năm 1989, đã xác định hai trong số những ý tưởng trung tâm của cuốn sách; rằng "Vật thể bay không xác định (UFO) tồn tại và là tàu vũ trụ từ thế giới khác" và "có sự che đậy toàn cầu về UFO, với các cơ quan an ninh đang tìm cách lấp liếm bằng chứng". Bridgstock kết luận rằng cuốn sách này "không phải là một cuộc khảo sát rõ ràng, nghiêm ngặt về bằng chứng cho UFO. Đó là một tập sách mang đậm tính bút chiến, dường như được dành cho việc tạo ra hoàn cảnh cho UFO, và một vụ che đậy, dường như có sức thuyết phục nhất có thể. Tuy nhiên, việc xem xét các luận điểm được đưa ra trong cuốn sách và kiểm tra một vài trường hợp bằng các nguồn tài liệu khác, dường như cho thấy rằng cuốn sách này không đáng tin cậy và phần kết luận của nó không thể tin tưởng được."

Tác phẩm
George Adamski: The Untold Story. Viết chung với Lou Zinsstag. Beckenham: Ceti, 1983. . Với lời tựa của Marcia Falkender, Baroness Falkender.
Above Top Secret. Sidgwick & Jackson, 1987. . Với lời tựa của Peter Hill-Norton.
Alien Liaison. Century, 1991. .
Alien Update. Edited by Good. Arrow, 1993. .
Beyond Top Secret. Sidgwick & Jackson, 1996. . Với lời tựa của Peter Hill-Norton.
Alien Base. Century, 1998. .
Unearthly Disclosure. Century, 2000. . Với lời tựa của Peter Hill-Norton.
Need to Know. Sidgwick & Jackson, 2006. .
Earth: an Alien Enterprise. Pegasus, 2013. .

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1942
Nhân vật còn sống
Nhà UFO học
Nhà văn UFO
Nhà lý thuyết âm mưu UFO
Nhà lý thuyết âm mưu Anh
Nhà văn phi hư cấu Anh
Nhà văn nam phi hư cấu Anh
Người Luân Đôn
Nhà văn Anh thế kỷ 20
Nhà văn Anh thế kỷ 21
Nhà văn nam Anh thế kỷ 20
Nhà văn nam Anh thế kỷ 21


title: Nguyễn Đăng Quang

text:
Nguyễn Đăng Quang là tên họ phổ biến của người Việt Nam.

Nguyễn Đăng Quang có thể là:
 Nguyễn Đăng Quang (doanh nhân) (sinh năm 1963), nhà sáng lập và chủ tịch Tập đoàn Masan, phó chủ tịch Techcombank.
 Nguyễn Đăng Quang (sinh năm 1968), Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Quảng Trị, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy tỉnh Quảng Trị.
 Nguyễn Đăng Quang (nghệ sĩ) (sinh năm 1998), nghệ sĩ dương cầm.


title: Trzebianowo

text:
Trzebianowo  ()  là một khu định cư ở khu hành chính của Gmina Przybiernów, thuộc hạt Goleniów, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  phía tây bắc Przybiernów,  về phía bắc Goleniów và  phía bắc thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Tham khảo


title: Argyractis tetropalis

text:
Argyractis tetropalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Argyractis


title: Nguyễn Tạo (sinh năm 1963)

text:
Nguyễn Tạo (sinh ngày 16 tháng 6 năm 1963) là một chính trị gia người Việt Nam. Ông hiện là đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 14 nhiệm kì 2016-2021, thuộc đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Luật gia tỉnh Lâm Đồng, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Hội Hữu nghị Việt Nam - Campuchia, Ủy viên Ủy ban Pháp luật của Quốc hội. Ông đã trúng cử đại biểu Quốc hội năm 2016 ở đơn vị bầu cử số 1, tỉnh Lâm Đồng gồm có thành phố Đà Lạt và các huyện: Lạc Dương, Đơn Dương, Đức Trọng.

Xuất thân
Nguyễn Tạo quê quán ở xã Vinh Thái, huyện Phú Vang, Thừa Thiên Huế.

Ông hiện cư trú ở Số 128 (Lô C14/C5) đường Nguyễn Trung Trực, phường 3, thành phố Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng.

Giáo dục
Giáo dục phổ thông: 12/12
Đại học Luật chuyên ngành Luật Kinh tế
Đại học Chính trị chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền
Cao cấp lí luận chính trị

Sự nghiệp
Ông gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam vào ngày 30/4/1993.

Khi ứng cử đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 14 vào tháng 5 năm 2016 ông đang là Tỉnh ủy viên, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Lâm Đồng, Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Hội hữu nghị Việt NamCampuchia, Ủy viên Ban chấp hành Hội Luật gia, Phó chủ tịch Liên đoàn bóng đá tỉnh Lâm Đồng, làm việc ở Sở Tư pháp tỉnh Lâm Đồng, có bằng cao cấp lí luận chính trị.

Ông đã trúng cử đại biểu Quốc hội năm 2016 ở đơn vị bầu cử số 1, tỉnh Lâm Đồng gồm có thành phố Đà Lạt và các huyện: Lạc Dương, Đơn Dương, Đức Trọng, được 303.957 phiếu, đạt tỷ lệ 81,01% số phiếu hợp lệ.

Ông hiện là Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Luật gia tỉnh Lâm Đồng, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Hội Hữu nghị Việt Nam - Campuchia, Ủy viên Ủy ban Pháp luật của Quốc hội.

Ông đang làm việc ở Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng.

Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 14 nhiệm kì 2016-2021

Tham khảo

Liên kết ngoài

Người Thừa Thiên Huế
Sống tại Lâm Đồng
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV Lâm Đồng
Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV chuyên trách địa phương
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV trúng cử lần đầu


title: Eclipse (du thuyền)

text:
Eclipse là một chiếc du thuyền máy sang trọng được đóng bởi Blohm + Voss ở Hamburg, Đức. Nội thất và ngoại thất được thiết kế bởi Terence Disdale, thiết kế và kiến trúc sư của du thuyền là Francis Design. Du thuyền này được giao cho doanh nhân người Nga Roman Abramovich vào 09 tháng 12 năm 2010. Dài , Eclipse là du thuyền tư nhân lớn nhất trên thế giới, cho đến khi chiếc Azzam, dài hơn , hạ thủy vào tháng Tư, năm 2013. Chi phí của du thuyền được ước tính khoảng 340 triệu €. Thêm những phần khác như tàu ngầm và hệ thống chống hỏa tiễn nó có thể tốn tới 850 triệu Euro.

Chú thích

Du thuyền


title: Anna Wintour

text:
Quý bà Anna Wintour (DBE, , sinh ngày 3/11/1949) là một nhà biên tập, nhà báo người gốc Anh Quốc. Bà là tổng biên tập tạp chí Vogue từ năm 1988.

Thời thơ ấu
Anna Wintour sinh ra ở Hampstead, London năm 1949. Cha bà là Charles Wintour (1917–1999), biên tập viên của tờ báo Evening Standard, mẹ bà là Eleanor "Nonie" Trego Baker (1917–1995), một phụ nữ người Mỹ. Cuộc hôn nhân của cha mẹ bà kéo dài từ năm 1940 đến năm 1979.

Bà được đặt tên theo bà ngoại là Anna Baker (nhũ danh: Gilkyson).<ref name="The Media in Britain">{{chú thích sách|url=https://books.google.com/?id=p4J80JqdUZgC&pg=PA103&lpg=PA103&q=%22Audrey%20Slaughter%22%2Bhoney|title=The Media in Britain|last=Tunstall|first=Jeremy|publisher=Columbia University Press|year=1983|isbn=0-231-05816-0|page=103|quote=...[F]or example a newish magazine is often identified with a particular editor; an example is the association of Audrey Slaughter in the 1960s and 70s with a succession of young women's publications — Honey, Petticoat, and Over 21.|access-date =ngày 10 tháng 6 năm 2010}}</ref>

Gia đình Anna có năm anh chị em. Anh trai Gerald mất trong một tai nạn giao thông khi còn nhỏ. Em trai bà, Patrick, hiện đang là nhà báo, biên tập viên của The Guardian''. Hai người con khác trong gia đình là James và Nora Wintour làm việc trong các cơ quan nhà nước và phi chính phủ.

Sự nghiệp

Đời tư

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1949


title: Stictoptera swinhoei

text:
Stictoptera swinhoei là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Stictoptera


title: Xanthopastis amaryllidis

text:
Xanthopastis amaryllidis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Xanthopastis


title: Abraxas rufomaculata

text:
Abraxas rufomaculata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Abraxas


title: Patissa monostidzalis

text:
Patissa monostidzalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Patissa


title: Quyền LGBT ở Lesotho

text:
Quyền đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính và chuyển giới ở Lesotho phải đối mặt với những thách thức pháp lý mà những người không phải LGBT không gặp phải.  Lesotho không công nhận hôn nhân đồng giới hoặc kết hợp dân sự, cũng không cấm phân biệt đối xử trên cơ sở khuynh hướng tình dục hoặc bản dạng giới.

Người LGBT phải đối mặt với sự từ chối và phân biệt đối xử xã hội ở Lesoto. Tuy nhiên, thái độ đối với các thành viên của cộng đồng LGBT đang dần phát triển và trở nên khoan dung và chấp nhận hơn, phù hợp với xu hướng trên toàn thế giới. Vào năm 2012, Leseria đã hợp pháp hóa đồng tính luyến ái, và vào ngày 18 tháng 5 năm 2013, cuộc diễu hành niềm tự hào đồng tính đầu tiên đã diễn ra ở nước này.

Bảng tóm tắt

Tham khảo


title: USS Wahoo (SS-238)

text:
USS Wahoo (SS-238) là một tàu ngầm lớp Gato từng phục vụ cùng Hải quân Hoa Kỳ trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó là chiếc tàu chiến đầu tiên của Hải quân Hoa Kỳ được đặt cái tên này, theo tên loài cá thu ngàng. Nó đã phục vụ trong suốt Thế chiến II, thực hiện tổng cộng bảy chuyến tuần tra, đánh chìm 20 tàu Nhật Bản với tổng tải trọng 60.038 tấn, xếp thứ sáu về số tàu trong số tàu ngầm Hoa Kỳ có thành tích nổi bật nhất trong chiến tranh. Trong chuyến tuần tra cuối cùng nó bị máy bay và tàu chiến Nhật Bản đánh chìm tại khu vực eo biển La Pérouse vào ngày 11 tháng 10, 1943. Wahoo được tặng thưởng danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Tổng thống cùng sáu Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.

Thiết kế và chế tạo

Lớp tàu ngầm Gato được thiết kế cho mục đích một tàu ngầm hạm đội nhằm có tốc độ trên mặt nước cao, tầm hoạt động xa và vũ khí mạnh để tháp tùng hạm đội chiến trận. Con tàu dài  và có trọng lượng choán nước  khi nổi và  khi lặn. Chúng trang bị động cơ diesel dẫn động máy phát điện để cung cấp điện năng cho bốn động cơ điện, đạt được công suất  khi nổi và  khi lặn, cho phép đạt tốc độ tối đa  và  tương ứng. Tầm xa hoạt động là  khi đi trên mặt nước ở tốc độ  và có thể hoạt động kéo dài đến 75 ngày và lặn được sâu tối đa .

Lớp tàu ngầm Gato được trang bị mười ống phóng ngư lôi , gồm sáu ống trước mũi và bốn ống phía phía đuôi tàu, chúng mang theo tối đa 24 quả ngư lôi. Vũ khí trên boong tàu gồm một hải pháo 3 inch/50 caliber, và thường được tăng cường một khẩu pháo phòng không Bofors 40 mm nòng đơn và một khẩu đội Oerlikon 20 mm nòng đôi, kèm theo súng máy .50 caliber và .30 caliber. Tiện nghi cho thủy thủ đoàn bao gồm điều hòa không khí, thực phẩm trữ lạnh, máy lọc nước, máy giặt và giường ngủ cho hầu hết mọi người, giúp họ chịu đựng cái nóng nhiệt đới tại Thái Bình Dương cùng những chuyến tuần tra kéo dài đến hai tháng rưỡi.

Wahoo được đặt lườn tại Xưởng hải quân Mare Island ở Vallejo, California vào ngày 28 tháng 6, 1941. Nó được hạ thủy vào ngày 14 tháng 2, 1942, được đỡ đầu bởi bà William C. Barker, Jr., và được cho nhập biên chế cùng Hải quân Hoa Kỳ vào ngày 15 tháng 5, 1942 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Thiếu tá Hải quân Marvin G. Kennedy.

Lịch sử hoạt động

1942

Sau khi hoàn tất việc chạy thử máy huấn luyện dọc theo bờ biển California và sửa chữa sau chạy thử máy, Wahoo khởi hành từ Mare Island vào ngày 12 tháng 8, 1942 để hướng sang vùng biển quần đảo Hawaii, đi đến Trân Châu Cảng vào ngày 18 tháng 8, và tiếp tục huấn luyện cho đến ngày 21 tháng 8.

Chuyến tuần tra thứ nhất
Trong chuyến tuần tra thứ nhất từ ngày 23 tháng 8 đến ngày 17 tháng 10 ở vùng biển phía Tây Truk, Wahoo phát hiện và tấn công một tàu chở hàng đơn độc vào ngày 6 tháng 9, nhưng cả ba quả ngư lôi phóng ra đều bị trượt; sau đó chiếc tàu ngầm phải lặn xuống khi đối phương quay lại tìm cách húc nó. Đến ngày 20 tháng 9, nó rời đến khu phía Nam đảo Namonuito, và trong một cuộc tấn công ban đêm đã gây hư hại cho một tàu chở hàng (khoảng 6.400 tấn) trước khi lẩn tránh các tàu hộ tống. Tiếp tục chuyến tuần tra, đến ngày 1 tháng 10, nó mở rộng phạm vi tìm kiếm đến đảo Ulul, và trong những ngày tiếp theo đã bỏ lỡ hai mục tiêu giá trị. Chiếc tàu ngầm đã trông thấy tàu sân bay hạng nhẹ Chiyoda, nguyên là một tàu tiếp liệu thủy phi cơ, nhưng không thể đi vào vị trí thuận lợi để tấn công. Đến ngày 5 tháng 10, nó lại phát hiện một tàu sân bay, được cho là chiếc Ryūjō, được hai tàu khu trục hộ tống, nhưng thực ra Ryūjō đã bị đánh chìm sáu tuần trước đó trong Trận chiến Đông Solomon. Chiếc tàu ngầm một lần nữa lại không bắt kịp mục tiêu. Nó rời khu vực tuần tra hai ngày sau đó để quay trở về Trân Châu Cảng.

Sau khi được tái trang bị cặp bên mạn tàu tiếp liệu thủy phi cơ , Wahoo đi đến Căn cứ Tàu ngầm Trân Châu Cảng để được đại tu, đồng thời được nâng cấp vũ khí với một khẩu pháo  và hai pháo phòng không Oerlikon 20 mm. Rời xưởng tàu vào ngày 2 tháng 11, chiếc tàu ngầm tiếp tục huấn luyện trước chuyến tuần tra tiếp theo.

Chuyến tuần tra thứ hai
Lên đường vào ngày 8 tháng 11 cho chuyến tuần tra thứ hai tại khu vực quần đảo Solomon, Wahoo canh phòng tại các vùng biển Bougainville vào đảo Buka. Nó trông thấy một tàu buôn và một tàu hộ tống vào ngày 30 tháng 11, ở khoảng cách , nhưng không thể tiếp cận mục tiêu. Đến ngày 7 tháng 12, nó chuyển từ khu vực eo biển Buka-Kilinailau sang tuyến đường giữa Truk và quần đảo Shortland và tuần tra trong vài ngày nhưng không tìm thấy mục tiêu phù hợp. Quay trở lại eo biển Kilinailau, nó bắt gặp một đoàn ba tàu buôn và một tàu khu trục vào ngày 10 tháng 12, phóng bốn ngư lôi nhắm vào một tàu chở dầu ở khoảng cách , và đánh chìm được chiếc Kamoi Maru (5.300 tấn) với ba quả trúng đích. Chiếc tàu khu trục phản công với khoảng 40 quả mìn sâu nhưng chệch mục tiêu rất xa; tuy nhiên Wahoo cũng đã không tận dụng cơ hội tấn công chiếc tàu khu trục hay chiếc tàu buôn vốn đã dừng lại để vớt những người sống sót. Chiếc tàu ngầm quay trở về căn cứ tại Brisbane, Australia để tái trang bị vào ngày 26 tháng 12.

1943

Chuyến tuần tra thứ ba

Sẵn sàng lên đường vào ngày 16 tháng 1, 1943, Wahoo phối hợp thử nghiệm sonar cùng với tàu khu trục  trong vịnh Moreton trước khi bắt đầu chuyến tuần tra, tiến vào eo biển Vitiaz ba ngày sau đó. Vào ngày 24 tháng 1, đang khi trinh sát vịnh Victoria tại Wewak, New Guinea, nó phát hiện tàu khu trục Harusame bên cạnh những tàu ngầm lớp Kaichū. Wahoo phóng ba quả ngư lôi nhắm vào Harusame ở khoảng cách  nhưng tất cả đều trượt; rồi một quả khác được phóng bồi thêm, nhưng chiếc tàu khu trục bẻ lái né tránh rồi hướng thẳng đến chiếc tàu ngầm. Wahoo phóng nốt quả ngư lôi cuối cùng từ ống phóng phía đuôi tàu ở khoảng cách , đánh trúng Harusame ngay giữa tàu khiến lườn tàu khu trục gần như gảy làm đôi. Harusame phải tự mắc cạn lên bãi biển để tránh bị đắm; việc sửa chữa nó tại Truk và sau đó tại xưởng hải quân Yokosuka kéo dài đến cuối tháng 11, 1943.

Sang ngày hôm sau, Wahoo chuyển sang tuần tra tại vùng biển quần đảo Palau. Vào ngày 26 tháng 1, nó phóng ngư lôi đánh chìm tàu buôn Fukuei Maru (1.901 tấn), và sau đó tiếp tục đánh chìm chiếc tàu vận tải Buyo Maru (5.447 tấn). Ngoài số 1.126 hành khách là binh lính Nhật Bản bên trên Buyo Maru, con tàu còn chở 269 tù binh chiến tranh người Ấn Độ thuộc Trung đoàn Punjab 16. Những người sống sót sau khi Buyo Maru đắm đã bị xả súng máy, làm thiệt mạng 87 binh lính Nhật và 195 tù binh Ấn Độ. Wahoo tiếp tục truy đuổi theo hai chiếc tàu còn lại chỉ với bốn quả ngư lôi còn lại, phóng hai quả nhắm vào một tàu chở dầu (khoảng 4.000 tấn) khiến nó chìm nhanh chóng; và một chiếc tàu buôn sau khi chịu tổng cộng bốn quả ngư lôi từ ba lượt tấn công khác nhau cuối cùng cũng chìm xuống nước.

Cho dù đã tiêu phí hết số ngư lôi mang theo, vẫn quyết định tấn công một đoàn tám tàu vận tải vào ngày 27 tháng 1, trồi lên ngay giữa đội hình để gây hoảng loạn và phân tán đoàn tàu trước khi tấn công bằng hải pháo. Tuy nhiên một tàu hộ tống đối phương xuất hiện đã buộc nó phải hủy bỏ kế hoạch và lặn xuống, chịu đựng sáu quả mìn sâu trước khi quyết định rút lui. Nó về đến Trân Châu Cảng vào ngày 7 tháng 2 sau khi chỉ tuần tra có 23 ngày và được tái trang bị cho đến ngày 15 tháng 2, rồi huấn luyện và bảo trì trong ụ tàu Căn cứ Tàu ngầm Trân Châu Cảng cho đến ngày 21 tháng 2.

Chuyến tuần tra thứ tư
Khởi hành vào ngày 23 tháng 2 cho chuyến tuần tra thứ tư, Wahoo ghé đến Midway để tiếp thêm nhiên liệu trước khi đi sang vùng biển phía Bắc Hoàng Hải gần cửa sông Áp Lục và Đại Liên; một khu vực tàu ngầm Hoa Kỳ chưa từng xâm nhập do đặc điểm nước nông, trung bình độ sâu chỉ có . Phần lớn hành trình của con tàu trên biển Hoa Đông đều đi trên mặt nước do không bị máy bay tuần tra phát hiện, và nó đi đến tuyến đường hàng hải giữa Đài Loan với Nagasaki và Shimonoseki vào ngày 11 tháng 3. Nó phát hiện và phóng ngư lôi đánh chìm tàu buôn Zogen Maru (1.428 tấn) vào ngày 19 tháng 3. Chỉ bốn giờ sau đó, nó lại phát hiện và phóng hai quả ngư lôi vào Kowa Maru (3.217 tấn), một quả trúng đích và một quả tịt ngòi nên chỉ gây hư hại cho chiếc tàu buôn; hai quả ngư lôi phóng bồi thêm bị đối phương cơ động né tránh được.

Sau đó Wahoo chuyển sang tuần tra dọc bờ biển Triều Tiên về phía Nam Chinnampo. Vào ngày 21 tháng 3, nó phát hiện và phóng ba quả ngư lôi vào chiếc tàu buôn Hozen Maru (2.260 tấn), khiến đối phương đắm chỉ sau bốn phút. Bốn giờ sau đó, nó lại phát hiện tàu buôn Nittsu Maru (2.183 tấn) và phóng ba quả ngư lôi nhắm vào mục tiêu, trúng đích hai quả và khiến chiếc tàu buôn chìm sau ba phút. Chiếc tàu ngầm sau sau đó chuyển hướng tuần tra sang bán đảo Sơn Đông, rồi đến ngày 22 tháng 3 lại hướng sang Lữ Thuận Khẩu. Vào ngày hôm sau, nó phóng một ngư lôi đánh trúng chiếc tàu tiếp than Katyosan Maru (2.427 tấn), khiến đối phương đắm sau 13 phút, rồi chuyển hướng đến một vị trí cách 50 km về phía Đông Nam Đại Liên, nơi độ sâu trung bình chỉ có  và điểm sâu nhất là .

Phát hiện một mục tiêu lúc 12 giờ 47 phút ngày 24 tháng 3, Wahoo tiếp cận, và đến 19 giờ 49 phút đã phóng một loạt ba quả ngư lôi nhắm vào tàu chở dầu Takaosan Maru (2.076 tấn), nhưng hai quả bị kích nổ sớm còn quả thứ ba chệch mục tiêu. Sau khi quả thứ tư phóng bồi thêm cũng bị trượt, đối phương nổ súng vào chiếc tàu ngầm. Sau 14 phút lặn xuống lẩn tránh, Wahoo trồi lên mặt nước phía trước mục tiêu để phóng một loạt ba quả ngư lôi; một quả trúng vào phòng động cơ khiến chiếc tàu chở dầu đắm trong vòng bốn phút. Sang ngày hôm sau, nó tiếp tục tấn công chiếc tàu buôn Satsuki Maru (827 tấn); nhưng sau khi hai quả ngư lôi bị kích nổ sớm, nó trồi lên mặt nước để tấn công bằng hải pháo. Khoảng 90 quả đạn pháo đã khiến mục tiêu bốc cháy nhiều chỗ và đắm sau khoảng một giờ.

Sáng hôm sau Wahoo truy đuổi mục tiêu là tàu buôn nhỏ (ước lượng 2.500 tấn) chạy động cơ diesel, rồi nả pháo 4-inch và 20-mm vào đối thủ cho đến khi nó bốc cháy và đắm. Cùng ngày hôm đó nó tiếp tục tấn công tàu đánh cá Bonshu Maru 95 (100 tấn) bằng pháo 20-mm và bằng bom xăng tự chế. Đến ngày 28 tháng 3, trên tuyến hàng hải Shimonoseki-Đài Loan, nó tấn công và phá hủy hai thuyền buồm gắn động cơ, rồi sang ngày hôm sau nó phóng hai quả ngư lôi đánh chìm chiếc Yamabato Maru (2.556 tấn). Sau đó chiếc tàu ngầm băng qua eo biển Collnett để quay trở về căn cứ kết thúc chuyến tuần tra, về đến Midway vào ngày 6 tháng 4, và được tái trang bị trước khi huấn luyện trong các ngày 21 và 22 tháng 4.

Wahoo lập tức dẫn đầu bảng xếp hạng về số tàu đối phương bị đánh chìm trong bảng thành tích của tàu ngầm Hoa Kỳ; và tin tức tình báo cho biết phía Nhật Bản tin rằng có cả một hải đội tàu ngầm hoạt động tại khu vực Hoàng Hải, nên mọi tàu bè được lệnh ở lại cảng.

Chuyến tuần tra thứ năm
Rời Midway vào ngày 25 tháng 4, Wahoo thực hiện chuyến tuần tra thứ năm tại vùng biển quần đảo Kuril nhằm đánh chặn một lực lượng Nhật Bản dưới quyền Đô đốc Mineichi Koga xuất phát từ chính quốc để phản công cuộc đổ bộ lên Attu. Chiếc tàu ngầm đã trinh sát hình ảnh Matsuwa, rồi đến ngày 4 tháng 5 đã đi đến mũi Đông Bắc đảo Etorofu, nơi nó phóng ba quả ngư lôi tấn công tàu tiếp liệu thủy phi cơ Kimikawa Maru; một quả ngư lôi trúng đích khiến đối thủ bị nghiêng và giảm tốc độ còn , nhưng vẫn đi thoát được. Ba ngày sau đó nó tấn công một tàu buôn được một tàu hộ tống bảo vệ, đánh chìm được chiếc Tamon Maru số 5 (5.260 tấn) trong khi chiếc tàu hộ tống cơ động né tránh được bốn quả ngư lôi và chạy thoát. Nó tiếp tục tấn công một tàu phụ trợ được hai tàu hộ tống đi kèm với một loạt ba quả ngư lôi, nhưng hai quả đã kích nổ sớm và quả thứ ba trúng đích mà không phát nổ; sau đó nó phải lặn sâu để né tránh phản công từ các tàu hộ tống.

Đến đêm 9 tháng 5, Wahoo phát hiện qua radar một tàu chở dầu và một tàu buôn lợi dụng bóng đêm để di chuyển mà không được hộ tống. Nó phóng ba quả ngư lôi nhắm vào mỗi mục tiêu, đánh chìm được Takao Maru (3.200 tấn) và Jinmu Maru (1.200 tấn). Sau đó chiếc tàu ngầm tiếp tục tuần tra trên tuyến đường giữa Tokyo và Paramushiro, rồi đến ngày 12 tháng 5 đã phát hiện hai tàu buôn. Nó phóng một loạt bốn quả ngư lôi ở khoảng cách  nhưng chỉ có một quả trúng đích; nó phóng nốt hai quả ngư lôi cuối cùng nhưng chúng lại không kích nổ khi chạm mục tiêu. Đối phương bắt đầu phản công bằng hải pháo trên boong, và chiếc tàu ngầm chuyển hướng để né tránh, rồi lên đường quay về căn cứ.

Về đến Trân Châu Cảng vào ngày 21 tháng 5, Wahoo tiếp tục lên đường ba ngày sau đó để quay trở về vùng bờ Tây, đến nơi vào ngày 29 tháng 5, và được đại tu tại Xưởng hải quân Mare Island. Sau khi hoàn tất, nó chạy thử máy từ ngày 11 đến ngày 20 tháng 7, rồi lên đường vào ngày 21 tháng 7 để quay trở lại quần đảo Hawaii, đi đến Trân Châu Cảng vào ngày 27 tháng 7.

Chuyến tuần tra thứ sáu
Rời Trân Châu Cảng vào ngày 2 tháng 8, Wahoo được tiếp thêm nhiên liệu tại Midway bốn ngày sau đó trước khi tiếp tục chuyến tuần tra thứ sáu, băng qua eo biển Etorofu và tiến vào biển Okhotsk vào ngày 13 tháng 8. Nó đi vào biển Nhật Bản vào ngày hôm sau, nơi nó phát hiện ba tàu buôn đang hướng xuống phía Nam; nó đã phóng một quả ngư lôi vào mục tiêu đi sau cùng nhưng không trúng đích. Sang ngày 15 tháng 8, nó lại bắt gặp một tàu buôn lớn trên hướng ngược lại, nên đổi hướng để tấn công nhưng quả ngư lôi tịt ngòi; nó phóng bồi thêm hai quả nữa nhưng đều bị trượt. Thêm một quả ngư lôi phóng từ phía đuôi lại kích nổ sớm trước khi trúng mục tiêu. Sau đó nó phải lặn xuống để né tránh sự truy đuổi của một tàu phóng lôi lớp Ōtori, nên mục tiêu chạy thoát.

Chuyển sang tuần tra trên tuyến đường giữa Hokkaidō và Triều Tiên, vào ngày 16 tháng 8, Wahoo phóng ngư lôi tấn công một tàu buôn nhưng bị trượt, và tình huống tương tự lại diễn ra vào ngày hôm sau. Sau đó nó bắt gặp một tàu buôn đang hướng lên phía Bắc, và phóng một quả ngư lôi nhưng bị trượt, rồi Wahoo trồi lên mặt nước để truy đuổi một tàu buôn khác đang hướng xuống phía Nam, và tấn công thêm hai lượt nữa vào những mục tiêu khác nhưng đều không trúng đích hay bị kích nổ sớm. Tổng cộng nó đã tấn công chín tàu buôn đối phương mà không đánh chìm được mục tiêu nào, mười quả ngư lôi phóng ra đã chạy loạn xạ, không kích nổ khi chạm mục tiêu hay bị kích nổ sớm. Wahoo được lệnh quay về căn cứ để điều tra hoạt động kém của ngư lôi.

Trên đường đi vào ngày 19 tháng 8, Wahoo phát hiện một mục tiêu và bắt đầu theo dõi, nhưng con tàu treo cờ Liên Xô, một đồng minh trong chiến tranh. Sau khi băng qua eo biển La Perouse, nó phá hủy một thuyền buồm bằng hải pháo và bắt giữ sáu ngư dân Nhật Bản như tù binh chiến tranh, rồi sau đó bắn cháy thêm hai thuyền buồm khác. Con tàu băng qua eo biển và về đến Midway vào ngày 25 tháng 8, rồi tiếp tục về đến Trân Châu Cảng vào ngày29 tháng 8.

Chuyến tuần tra thứ bảy
Wahoo quay trở lại vùng biển Nhật Bản trong chuyến tuần tra thứ bảy, cũng là chuyến cuối cùng; nó mang theo kiểu ngư lôi Mark 18 mới vận hành bằng điện để thay thế cho kiểu ngư lôi Mark 14 gặp nhiều khiếm khuyết, rồi khởi hành từ Trân Châu Cảng và được tiếp thêm nhiên liệu tại Midway vào ngày 13 tháng 9 trước khi hướng sang khu vực eo biển La Perouse. Nó dự định sẽ tiến vào biển Nhật Bản vào khoảng ngày 20 tháng 9, sẽ được tiếp nối bởi tàu ngầm chị em  vài ngày sau đó. Sau đó con tàu mất liên lạc với căn cứ.

Vào ngày 25 tháng 9, Taiko Maru (2.958 tấn) bị đánh chìm trong biển Nhật Bản. Nhiều chứng cứ cho thấy chiếc tàu chở hàng bị Wahoo đánh chìm thay vì bị ghi nhận nhầm bởi . Vào ngày 5 tháng 10, Nhật Bản thông báo tàu chở hành khách Konron Maru (7.908 tấn) bị một tàu ngầm đánh chìm ngoài khơi bờ biển phía Tây Honshū gần eo biển Tsushima, khiến 544 người thiệt mạng, trong số đó có hai dân biểu Hạ nghị Viện Nhật Bản Choichi Kato và Keishiro Sukekawa. Tài liệu thu được sau chiến tranh cho thấy Wahoo còn đánh chìm thêm hai chiếc Kanko Maru (1.288 tấn) và Kanko Maru (2.995 tấn) một ngày sau đó. Việc Konron Maru bị đánh chìm ngay trong vùng biển "sân nhà" đã khiến Hải quân Nhật Bản tức giận, và họ tung ra một chiến dịch càn quét để tiêu diệt tàu ngầm Hoa Kỳ.

Vào ngày 11 tháng 10, theo kế hoạch Wahoo sẽ rời eo biển La Perouse, nó bị ném bom ngoài khơi mũi Sōya. Một thủy phi cơ Aichi E13A "Jake" phát hiện vệt dầu của một tàu ngầm di chuyển dưới nước, và một đợt tấn công phối hợp bởi máy bay và hạm tàu nổi được tung ra, kéo dài suốt ngày, cuối cùng đã đánh chìm Wahoo. Sau khi không quay trở về căn cứ theo lịch trình, nó được cho là đã mất trong chiến đấu vào ngày 2 tháng 12, 1943. Tên nó được cho rút khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 6 tháng 12, 1943. Sau khi Wahoo bị mất, không tàu ngầm Hoa Kỳ nào xâm nhập vào biển Nhật Bản mãi cho đến tháng 6, 1945 khi họ được bổ sung thiết bị đặc biệt dò thủy lôi.

Khám phá xác tàu đắm của Wahoo

Xem thêm
 Danh sách tàu ngầm Hoa Kỳ thành công nhất trong Thế Chiến II

Phần thưởng
Wahoo được tặng thưởng danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Tổng thống cùng sáu Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II. Nó được ghi công đã đánh chìm 20 tàu Nhật Bản với tổng tải trọng 60.038 tấn, xếp thứ sáu về số tàu trong số tàu ngầm Hoa Kỳ có thành tích nổi bật nhất trong chiến tranh.

Tham khảo

Chú thích

Thư mục

Đọc thêm

Liên kết ngoài

  NavSource Online: Submarine Photo Archive - SS-238 Wahoo
 The USS Wahoo Home Page
 On Eternal Patrol: USS Wahoo
 The Wahoo Gazette and other information
 Kill record: USS Wahoo
 "The Gun Action": an account of the Buyo Maru sinking
 Geneva Convention Article 16
 Warfish.com photos and drawings from Russian dive team that located the USS WAHOO
  submarinebooks.com Wake of the Wahoo by Forest J. Sterling
 List of men lost On Eternal Patrol - USS Wahoo (SS-238)

Lớp tàu ngầm Gato
Tàu ngầm của Hải quân Hoa Kỳ
Tàu ngầm trong Thế chiến II
Tàu ngầm bị tàu chiến Nhật Bản đánh chìm
Xác tàu đắm trong Thế Chiến II tại biển Nhật Bản
Sự cố hàng hải năm 1943
Tàu thủy năm 1942


title: Me!

text:
"Me!" (hoặc "ME!") là bài hát của nữ ca sĩ kiêm sáng tác nhạc người Mỹ Taylor Swift hợp tác cùng thành viên Brendon Urie từ ban nhạc Panic! at the Disco, phát hành bởi Republic Records vào ngày 26 tháng 4 năm 2019, là đĩa đơn chính cho album phòng thu thứ bảy của cô, Lover. Bài hát được sáng tác bởi Swift, Joel Little và Urie, sản xuất bởi Little và Swift.

Bối cảnh sáng tác
Vào ngày 13 tháng 4 năm 2019, một đồng hồ đếm ngược đến nửa đêm ngày 26 tháng 4 đã xuất hiện trên trang web của Taylor Swift, dẫn đến suy đoán về việc phát hành nhạc mới của người hâm mộ. Vào ngày 25 tháng 4, nhiều trang báo khác nhau đã đăng tin một bức tranh tường về một con bướm ở khu phố Gulch ở Nashville, Tennessee đã được thực hiện.

"Me!" là bài hát thuộc thể loại bubblegum pop viết bởi Taylor Swift, Brendon Urie, Joel Little và được sáng tác bởi cả cô cùng Little. Swift mô tả giai điệu pop của bài hát, "có thể giữ âm điệu trong đầu người nghe và khiến họ cảm thấy tốt hơn về bản thân mình, mà không xấu"cô nói.

Video âm nhạc
Video âm nhạc cho "Me!" được công chiếu trực tiếp trên YouTube vào lúc 12AM EST (05:00 UTC) vào ngày 26 tháng 4 năm 2019, video này được đạo diễn quay bởi Dave Meyers và Swift. Video âm nhạc cho Me! đạt 10 triệu lượt xem nhanh nhất trên YouTube chỉ sau 2 giờ 30 phút, đánh bại thành tích kỷ lục trước của BTS với video âm nhạc Boy with Luv đạt 10 triệu lượt xem trong 2 giờ 51 phút, và trong 24 giờ đầu tiên ra mắt đã đạt được 65,2 triệu lượt xem so với Boy with Luv 76,4 triệu, đứng thứ 3 trong danh sách video được xem nhiều nhất trong 24 giờ đầu tiên ra mắt trên YouTube và đứng thứ 2 đối với một video âm nhạc. Bên cạnh đó, nó còn phá vỡ nhiều kỷ lục chẳng hạn như đứng đầu Itunes của 19 quốc gia trong tổng cộng 75 quốc gia. Theo YouTube, đây là MV có lượt xem cao nhất của một nghệ sĩ solo trong 24 giờ đầu tiên. Ghi nhận khác là nghệ sĩ đầu tiên phá kỉ lục Vevo 3 lần liên tiếp, là bài hát có lượt stream trên Spotify nhiều thứ 2 đối với một nghệ sĩ nữ (4.63 triệu lượt),...

"Me!" được đánh giá là một video âm nhạc tươi sáng và đầy màu sắc nhất từ trước đến nay của Taylor Swift. Sau kỉ nguyên hai năm trước là Reputation với hình ảnh nàng Swift quyến rũ, u tối và đầy cá tính thì đến năm nay là một kỉ nguyên mới tươi vui hơn.

Thành tích
Ca khúc "Me!" sau ba ngày công bố đã đạt được vị trí 100 của bảng xếp hạng Bilboard Hot 100. Đây là ca khúc thứ 78 của Swift có mặt trên bảng xếp hạng này. Tuy nhiên, sang tuần thứ 2, ca khúc này nhảy vọt 98 bậc lên vị trí thứ 2. Đây là cú nhảy lớn nhất từ trước đến giờ của một nhạc phẩm trên Billboard Hot 100. Trước đó, kỷ lục này thuộc về Kelly Clarkson với bài hát My Life Would Suck Without You.

Thực hiện
 Taylor Swift – hát, viết lời bài hát, sáng tác
 Joel Little – sản xuất, viết lời bài hát, trống, guitar, keyboard, thu âm
 Brendon Urie – hát, viết lời bài hát
 John Rooney – thu âm
 Serban Ghenea – phối âm
 John Hanes – phối âm

Biểu diễn trực tiếp
Swift và Urie đã trình diễn "Me!" để mở màn cho giải Âm nhạc Billboard năm 2019. Phần trình diễn được đánh giá rất tốt về hình ảnh lẫn phong thái trình diễn tự tin đầy cuốn hút của Swift và Urie mở màn đầy sôi động.

Xếp hạng

Lịch sử phát hành

Tham khảo

Liên kết ngoài
 MV chính thức trên YouTube
 Lời bài hát trên Genius

Đĩa đơn năm 2019
Bài hát năm 2019
Bài hát của Taylor Swift
Bài hát viết bởi Taylor Swift
Đĩa đơn của Republic Records
Video âm nhạc do Dave Meyers đạo diễn
Bài hát viết bởi Joel Little
Ca khúc song ca


title: Corydoras splendens

text:
Cá chuột ngọc trai (Danh pháp khoa học: Corydoras splendens) là một loài cá trong họ Corydoradinae có nguồn gốc từ Nam Mỹ, chúng sống ở lưu vực sông Amazon với thảm thực vật rậm rạp và nước có độ pH trung tính.

Đặc điểm
Kích thước của cá có thể lên đến 9 cm, với hai màu trắng xanh là chủ đạo. Loài cá ăn tầng đáy này có một cơ thể màu ngọc bích óng ả với phần bụng hơi hồng, trong việc nuôi nhốt, cá chuột ngọc trai còn giúp loại bỏ thức ăn thừa nơi đáy bể, giúp bể cá sạch sẽ hơn. Mỗi cặp cá sẽ đẻ từ 900 đến 1000 trứng khi đến mùa sinh sản, cá thường đẻ trứng trên các thân cây, lá cây to, phiến đá, gỗ lũa…vv. Cá có thể ăn được hầu hết các loại thức ăn, chúng thường ăn thức ăn thừa của các loại cá khác không ăn hết rơi xuống đáy hồ.

Chú thích

Tham khảo

 Sanford, Gina (1999). Aquarium Owner's Guide. New York: DK Publishing. ISBN 0-7894-4614-6.
 Axelrod, Herbert R. (1996). Exotic Tropical Fishes. T.F.H. Publications. ISBN 0-87666-543-1.
 Burgess, Warren E. (1987). A Complete Introduction to Corydoras and Related Catfishes. Neptune City, NJ: T.F.H. Publications. ISBN 0-86622-264-2.

Corydoras
Động vật được mô tả năm 1855
Động vật Amazon
Cá Brasil
Cá Colombia
Cá Ecuador
Cá Peru
Cá Nam Mỹ


title: Dysgnathia mediopallens

text:
Dysgnathia mediopallens là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Dysgnathia


title: Như thị ngã văn

text:
Như thị ngã văn (chữ Hán: 如是我聞; ; ), thường được chuyển ngữ sang tiếng Việt là Như vầy tôi đã nghe..., hay Tôi đã nghe như vầy..., là cách dịch phổ biến của dòng đầu tiên trong các kinh văn tiêu chuẩn (tiếng Pāli và ) của các bài giảng Phật giáo. Cụm từ này dùng để xác nhận rằng bài giảng đến từ chính Đức Phật, như một "dấu chỉ xác thực".  Truyền thống Phật giáo cho rằng chính tôn giả Ānanda lần đầu tiên sử dụng công thức này như một hình thức chứng thực cá nhân, nhưng điều này đang bị một số học giả tranh cãi. Người ta cũng tranh cãi về cách cụm từ liên quan đến các từ theo sau, và một số giả thuyết đã được phát triển liên quan đến cách đọc kinh văn ban đầu. Công thức này cũng đã được sử dụng trong các bài kinh Đại thừa và Kim cương thừa sau này.

Lịch sử và chức năng

Theo truyền thống Phật giáo — dựa trên luận giải của Trường Bộ Kinh — công thức lần đầu tiên được tôn giả Ānanda sử dụng trong kỳ kết tập thứ nhất được tổ chức tại Rājagṛha (Rajgir ngày nay). Tại đây, các kinh điển đã được kết tập, và tôn giả Ānanda, với tư cách là là thị giả riêng của Đức Phật, được giao vai trò như một báo cáo viên () về các bài giảng của Đức Phật.

Công thức thường được tiếp theo sau bởi địa điểm, nơi mà bài giảng được đưa ra, cũng như tên của đối tượng hướng tới. Trong truyền thống Phật giáo Hán truyền, công thức này được gọi là thông tự (; lời dẫn chung), trái ngược với phần tiếp theo khác nhau giữa các bài giảng, giới thiệu các chi tiết cụ thể, được gọi là biệt tự (; lời dẫn riêng). Trong một số kinh điển Phật giáo sơ kỳ, các cấu trúc tương tự khác được sử dụng, chẳng hạn như Tôi từng nghe Đức Thế Tôn rằng () trong Itivuttaka.

Phiên dịch và biên dịch
Công thức được luận sư Ấn Độ thế kỷ thứ 5 Buddhaghosa mô tả là "đã nhận được ấn chứng của Đức Phật". Nhà Ấn Độ học Jean Filliozat không đồng ý với cách giải thích truyền thống rằng Ānanda là người đã tạo ra công thức, mà cho rằng công thức này là một cách kỳ lạ để mô tả lời kể của nhân chứng trực tiếp, vì nó nghe có vẻ như sau đây là tin đồn. Thay vào đó, ông lập luận rằng nó đã được thêm vào sau này bởi các nhà biên dịch. Tuy nhiên, so sánh các văn bản Phật giáo với Kỳ Na giáo, học giả tiếng Phạn John Brough đã kết luận công thức chỉ ra lời kể cá nhân trái ngược với tin đồn.

Nhà Ấn Độ học Jean Przyluski lập luận rằng công thức trên mang nghĩa các bài giảng được trình bày như một phần của sự mặc khải thiêng liêng (śruti). Điều này nhằm chứng minh rằng các kinh điển Phật giáo ngang hàng, hoặc vượt trội hơn kinh Veda trong truyền thống Bà-la-môn. Brough đồng tình với Przyluski, cho rằng điều này có thể đã đóng một số vai trò trong sự phát triển của cụm từ, nhưng kết luận rằng động cơ tuyên bố mình là nhân chứng cho lời dạy của Đức Phật "tự nó có thể giải thích khá đầy đủ". Brough dẫn chứng giai thoại các đệ tử Đức Phật đã khóc khi nghe Ānanda nói Như vầy tôi đã nghe... lần đầu tiên, "thật kinh ngạc khi họ được nghe lại chính những lời của vị thầy đã khuất của họ". Nhà Ấn Độ học Konrad Klaus lại không đồng ý với Brough, trích dẫn hai bài kinh từ Trường Bộ Kinh và Trung Bộ kinh, trong đó công thức đề cập đến những gì "... được người khác tiếp thu thông qua giao tiếp", trái ngược với kinh nghiệm cá nhân.  Klaus cũng chỉ ra một cách diễn đạt khác có nghĩa là một bài giảng đã được tiếp nhận trực tiếp từ ai đó, đó là samukkhā me taṃ ... samukkhā paṭiggahitaṃ, nghĩa là Tôi đã nghe và học được điều này từ...: một biểu hiện thường được sử dụng liên quan đến Đức Phật. Ông đề xuất rằng công thức Như vầy tôi đã nghe đánh dấu một bài kinh là lời của Đức Phật, nhưng không phải vì bài kinh đã được nghe từ chính miệng của Đức Phật bởi người nói. Ông thừa nhận rằng các văn bản tiếng Phạn ban đầu có một cách giải thích sau này về công thức trên, điều này đề cập đến kinh nghiệm cá nhân.

Nhà Ấn Độ học Étienne Lamotte lập luận rằng chính Đức Phật là người đã đặt công thức này ở phần đầu của các bài giảng, truyền đạt điều này thông qua Ānanda.

Ngoài ra, công thức này có thể đã được các nhà biên tập sử dụng để chuẩn hóa các bài  kinh, vì nó thậm chí còn được sử dụng trong các bài kinh do chính Ānanda đưa ra.

Sử dụng

Trước thế kỷ thứ 5, các bản dịch kinh văn Phật giáo chữ Hán thường dịch công thức tiêu chuẩn là Văn như thị (; Từng nghe như vầy). Trong thế kỷ thứ 5, dịch giả Kumārajīva bắt đầu dịch công thức thành Như thị ngã văn (; Như vầy tôi đã nghe), đã trở thành cụm Hán dịch tiêu chuẩn, mặc dù cấu trúc không tự nhiên của nó.

Truyền thống Đại thừa và Kim cương thừa coi nhiều bài giảng về sau này cũng là lời dạy của Đức Phật, và cũng bao gồm công thức trên ở phần đầu của những bài giảng đó. Thật vậy, Đại trí độ luận vào thế kỷ thứ 5 khuyến nghị các biên tập viên nên làm như vậy. Thông thường, các luận giải Mahāyāna nói rằng công thức trên không chỉ được nói bởi Ānanda, mà còn từ một số vị Bồ tát, chẳng hạn như Văn Thù. Học thuật hiện đại đã đặt nghi vấn về giá trị lịch sử của hầu hết các phần mở đầu này của các bài kinh Đại thừa, mặc dù một số học giả không loại trừ khả năng rằng một số nội dung của các bài kinh đó có nguồn gốc từ chính Đức Phật.

Ghi chú

Trích dẫn

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Thus have I heard, overview of the punctuation debate as of 1994, by translator Maurice Walshe, archived from the original on 10 February 2006

Nghi thức Phật giáo
Truyền thống truyền miệng


title: Rekowo, Hạt Koszalin

text:
Rekowo  (trước đây là Reckow của Đức) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Polanów, thuộc quận Koszalin, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng    phía tây Polanów,  về phía đông nam Koszalin và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania. Làng có dân số 100 người.

Tham khảo


title: Mixomelia melanostrota

text:
Mixomelia melanostrota là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Mixomelia


title: Đệ Nhất Cộng hòa Philippines

text:
Cộng hòa Philippines (, ), được biết đến phổ biến hơn với tên Đệ nhất Cộng hòa Philippines hay Cộng hòa Malolos, là một chính phủ cách mạng đoản mệnh tại Philippines. Chính thể này chính thức được thành lập khi công bố Hiến pháp Malolos vào này 23 tháng 1 năm 1899 tại Malolos, Bulacan, và tồn tại cho đến khi Emilio Aguinaldo bị bắt và đầu hàng quân Mỹ vào ngày 23 tháng 3 năm 1901 tại Palanan, Isabela, khiến Đệ nhất Cộng hòa giải thể trên thực tế.

Sự kiện thành lập nước Cộng hòa Philippines là đỉnh điểm trong Cách mạng Philippines chống lại sự cai trị của Tây Ban Nha. Ngày 12 tháng 6 năm 1898, tại nhà tổ của Aguinaldo tại Cavite, nền độc lập của Philippines được công bố và Đạo luật Tuyên ngôn Philippines độc lập được đọc. Đạo luật này được Ambrosio Rianzares Bautista soạn và viết bằng tiếng Tây Ban Nha. Đại hội Malolos được triệu tập vào ngày 15 tháng 9, kết quả là Hiến pháp Malolos. Ngày 10 tháng 12 cùng năm, Hiệp định Paris được ký kết, kết thúc Chiến tranh Tây Ban Nha–Mỹ, một điểu khoản trong hiệp định chuyển giao Philippines từ Tây Ban Nha cho Hoa Kỳ.

Chiến tranh Philippines–Mỹ bùng phát sau đó, Aguinaldo bị quân Mỹ bắt vào ngày 23 tháng 3 năm 1901 và tuyên thệ chấp thuận quyền uy của Hoa Kỳ đối với Philippines và cam kết trung thành với chính phủ Hoa Kỳ. Ngày 19 tháng 4, ông ban hành tuyên bố chính thức đầu hàng Hoa Kỳ, kêu gọi các chiến hữu hạ vũ khí và từ bỏ đấu tranh, kết thúc thực tế Đệ nhất Cộng hòa Philippines.

Mặc dù trước đó từng tồn tại một số chính thể cộng hòa tại châu Á, như Đài Loan Dân chủ quốc hay nước Cộng hòa Ezo, song chính thể cộng hòa tại Malolos là chính thể đầu tiên dựng một khung hiến pháp toàn diện hợp lệ do một nghị viện dân cử thông qua.

Lịch sử

Đệ nhất Cộng hòa Philippines được hình thành sau Tuyên ngôn độc lập Philippines và các sự kiện trong quá trình sự cai trị của Tây Ban Nha sụp đổ. Hiến pháp chính trị Cộng hòa Philippines được Hội nghị lập hiến Philippines soạn thảo tại Nhà thờ Barasoain tại Malolos vào năm 1899 để thay thế chính phủ cách mạng do Emilio Aguinaldo công bố vào này 23 tháng 6 năm 1898. Chính phủ cách mạng này thay thế chính phủ độc tài mà Aguinaldo công bố vào ngày 24 tháng 5, và chính thức được thành lập theo sắc lệnh vào ngày 18 tháng 6. Hiến pháp được các đại biểu của Đại hội Malolos thông qua vào ngày 20 tháng 1 năm 1899, được Aguinaldo phê chuẩn vào ngày sau đó.

Các chính phủ thành phố và tỉnh dưới quyền Cộng hòa nhanh chóng tái tổ chức theo các sắc lệnh của Aguinaldo ngày 18 và 20 tháng 6 năm 1898. Hiến pháp Malolos trong Điều 82 viết về tổ chức của các nghị hội cấp tỉnh và quần chúng, họ có quyền đánh thuế.

Một trong các luật quan trọng do Đại hội Malolos thông qua là luật cung cấp một khoản vay quốc gia để cứu ngân sách trong khi Cộng hòa nỗ lực để cân bằng. Khoản vay trị giá 20 triệu peso được trả trong 40 năm với lợi tức hàng năm là 6%. Luật được ra sắc lệnh vào ngày 30 tháng 6 năm 1898.

Khi Philippines tuyên bố độc lập vào ngày 12 tháng 6 năm 1898, Quân đội Cách mạng Philippines được đổi tên thành Lục quân Cộng hòa Philippines. Aguinaldo sau đó bổ nhiệm Antonio Luna làm Chỉ huy hay Trợ lý Bộ trưởng Bộ Chiến tranh vào ngày 28 tháng 9 năm 1898 và trường quân sự đầu tiên của Philippines là Học viện Quân sự được thành lập tại Malolos.

Khi Cộng hòa bắt đầu vào ngày 23 tháng 1, Luna kế vị Artemio Ricarte làm tổng tư lệnh của Lục quân Cộng hòa. Với quyền lực trong tay, Luna nỗ lực chuyển đổi lục quân cách mạng yếu kém và vô kỷ luật thành một lục quân chính quy có kỷ luật để phục vụ Cộng hòa.

Chiến tranh Philippines–Mỹ

Ngày 4 tháng 2 năm 1899, xung đột vũ trang bùng phát tại Manila giữa quân Cộng hóa Philippines và quân Mỹ đang chiếm đóng thành phố theo hiệp ước kết thúc Chiến tranh Tây Ban Nha-Mỹ. Ngày hôm đó, Tổng thống Aguinaldo ban hành một tuyên bố ra lệnh và chỉ huy rằng "các quan hệ hòa bình và hữu nghị với người Mỹ bị tan vỡ và sau này họ được xem như kẻ thù, trong các giới hạn theo quy định của luật pháp chiến tranh." Giao tranh nhanh chóng leo thang thành trận chiến Manila thứ nhì, kết quả là quân Cộng hòa Philippines bị đẩy lui khỏi thành phố. Ngày 31 tháng 3, quân Mỹ chiếm Malolos, trụ sở ban đầu của chính phủ Cộng hòa Philippines, nơi này trước đó bị quân Cộng hòa Philippines phóng hỏa để tiêu thổ. Emilio Aguinaldo và các nhân vật cốt yếu trong chính phủ cách mạng sau đó chuyển đến San Isidro, Nueva Ecija. Đàm phán hòa bình với Ủy ban Schurman của Hoa Kỳ trong một giai đoạn đình chiến ngắn ngủi trong tháng 4-5 năm 1899 song thất bại, và San Isidro thất thủ trước quân Mỹ vào ngày 16 tháng 5. Các nhân vật cốt yếu trong chính phủ Cộng hòa Philippines sau đó chuyển đến Bamban, Tarlac, và sau đó lại chuyển đến thị trấn Tarlac. Đảng của Aguinaldo đã dời Tarlac khi quân Mỹ chiếm thành phố vào ngày 13 tháng 11.

Ngày 13 tháng 11, trong một hội nghị tại Bayambang, Pangasinan, Aguinaldo quyết định giải tán quân đội của mình và bắt đầu chiến tranh du kích. Từ thời điểm này, khoảng cách và bản chất đa địa điểm của cuộc đấu tranh ngăn cản ông có ảnh hưởng mạnh đối với cách mạng hay các hoạt động quân sự. Nhận ra rằng quân Mỹ ngăn mình đào thoát về phía đông, ông chuyển hướng bắc và tây vào ngày 15 tháng 11, vượt qua các ngọn núi để vào tỉnh La Union. Toán người của Aguinaldo tránh né quân Mỹ đang truy kích, vượt qua đèo Tirad gần Sagada, Mountain Province tại đây diễn ra trận đèo Tirad vào ngày 2 tháng 12 để bọc hậu nhằm trì hoãn bước tiến của quân Mỹ và đảm bảo ông có thể đào thoát. Trong thời gian diễn ra trận đánh, Aguinaldo và toán của mình đóng trại tại Cervantes, cách đèo khoảng 10 km về phía nam. Sau khi được thông báo về kết quả trận đánh và cái chết của del Pilar, Aguinaldo ra lệnh phá trại, và cùng toán của mình dời đến khu dân cư Cayan. Aguinaldo bị quân Mỹ bắt vào ngày 23 tháng 3 năm 1901 tại Palanan, Isabela. Sau khi bị bắt, Aguinaldo tuyên bố trung thành với Hoa Kỳ vào ngày 1 tháng 4 năm 1901, chính thức kết thúc Đệ nhất Cộng hòa và công nhận chủ quyền của Hoa Kỳ đối với Philippines.

Nội các
Nội các chỉ họp vài lần trong năm 1899 sau khi các nhân vật dưới đây được bổ nhiệm.

Ghi chú

Tham khảo

 .

 , (published online 2005, University of Michigan Library)

  (republished by openlibrary.org)

 The Malolos Republic
 The First Philippine Republic at Malolos
 The 1899 Malolos Constitution
 The 1899 Malolos ConstitutionSpanish version (archived from the original on 2010-06-03)
 Project Gutenberg - Panukala sa Pagkakana nang Repúblika nang Pilipinas by Apolinario Mabini

Cựu cộng hòa
Lịch sử Philippines


title: Perizoma plumbinotata

text:
Perizoma plumbinotata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Perizoma


title: Episemasia solitaria

text:
Episemasia solitaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Episemasia
Caberini


title: Poimenesperus fulvomarmoratus

text:
Poimenesperus fulvomarmoratus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Poimenesperus


title: Ani'am

text:
Aniam () là một khu định cư của Israel, một moshav, nằm ở Cao nguyên Golan, thuộc chính quyền của Israel. Khu định cư được xây dựng vào năm 1978 và thuộc thẩm quyền của Hội đồng khu vực Golan. Năm 2017 nó có dân số 536. [1]

Cộng đồng quốc tế coi các khu định cư của người Israel ở Cao nguyên Golan là bất hợp pháp theo luật pháp quốc tế, nhưng chính phủ Israel tranh chấp điều này.

Từ nguyên
Cái tên Ani'am bắt nguồn từ một thành viên của bộ tộc Menashe (1 Sử ký 7:19), có khu vực bộ lạc bao gồm Cao nguyên Golan.

Nền kinh tế
Nền kinh tế của Ani'am dựa trên việc cung cấp các dịch vụ kỹ thuật, về nông nghiệp (xoài, dây leo và nho để sản xuất rượu và hoa) và chăn nuôi cừu Merino. Làng cũng có một nhà máy phân phối. Nhiều nghệ sĩ đã định cư ở Ani'am và đã tạo ra "Đại lộ nghệ sĩ" trong khu định cư, với các phòng trưng bày nghệ thuật nơi mỗi nghệ sĩ đã xây dựng một cấu trúc độc đáo cho phong cách nghệ thuật của mình. Ngoài ra còn có các cửa hàng, một quán rượu-nhà hàng cũng như cabin khách ở Ani'am.

Tham khảo

Khu dân cư ở quận Bắc (Israel)


title: Hồ Điệp

text:
Hồ Điệp (tiếng Trung: 胡蝶; Wade-Giles: Hu Tieh; năm 1907 hoặc năm 1908 - 23 tháng 4 năm 1989), còn được gọi theo tên tiếng Anh của bà là Butterfly Wu, là một trong những nữ diễn viên nổi tiếng nhất của Trung Quốc trong thập niên 1920 và 1930. Bà đóng vai chính trong Hỏa thiêu Hồng Liên Tự, bộ phim bắt đầu một cơn sốt cho phim võ thuật, Sing-Song Girl Red Peony, phim âm thanh đầu tiên của Trung Quốc, và phim được coi là bộ phim hay nhất của bà, Twin Sisters. Bà được bầu chọn là "Nữ hoàng điện ảnh" của Trung Quốc vào năm 1933, và đã giành được giải thưởng Nữ diễn viên xuất sắc nhất tại Liên hoan phim châu Á năm 1960 cho vai diễn của cô trong phim Rear Door.

Tiểu sử
Hồ Điệp có tên lúc sinh là Hồ Thụy Hoa (tiếng Trung: 胡瑞华; Wade-Giles: Hu Jui-hua) sinh tại Thượng Hải vào năm 1907  hoặc năm 1908, và chuyển đến Quảng Châu khi cô bé lên chín. Cha cô sau đó đã trở thành tổng thanh tra của tuyến đường sắt Bắc Kinh-Fengtian, phần lớn thời gian thời niên thiếu cô bé ở thành phố phía Bắc bao gồm Bắc Kinh, Thiên Tân và Dinh Khẩu, và học nói tiếng Phổ thông hoàn hảo, mà sau này được chứng minh là một lợi thế lớn khi các rạp chiếu phim Trung Quốc chuyển từ phim câm sang phim có lời thoại.

Tham khảo

Sinh thập niên 1900
Tử vong do đột quỵ


title: Buraidah

text:
Buraydah ( ) là thủ phủ của vùng Al-Qassim tại bắc-trung Ả Rập Xê Út, tại trung tâm của bán đảo Ả Rập. Buraydah cách đều biển Đỏ ở phía tây và vịnh Ba Tư ở phía đông. Thành phố có dân số 614.093 người (điều tra năm 2010). Thành phố nằm bên rìa của wadi Al-Rummah. Buraydah có khí hậu hoang mạc đặc trưng, với mùa hè nóng, mùa đông lạnh và độ ẩm thấp.

Tại Buraydah, nông nghiệp vẫn là nền tảng của kinh tế, ốc đảo có truyền thống sản xuất chà là, chanh tây, cam và các loại quả khác. Việc du nhập sản xuất lúa mì hiện đại có kết quả thành công, đến mức Buraydah là một trong những nơi sản xuất lớn nhất toàn quốc, có đóng góp quan trọng vào việc biến Ả Rập Xê Út trở thành nước xuất khẩu thuần về ngũ cốc

Bảo tàng Buraydah có những ngày dành cho các gia đình và những ngày dành cho thanh niên, nó trưng bày di sản mọi khía cạnh khác nhau của cuộc sống trong khu vực. Vườn Quốc vương Khalid nằm lân cận bảo tàng, mở cửa cho du khách mọi ngày và là nơi tổ chức các hoạt động cho gia đình và trẻ em. Tháp nước Buraydah mở cửa cho du khách vào mùa hè (lễ hội).

Các tuyến đường cao tốc nối Buraydah đến các thành phố lớn xung quanh, tuyến đường nối đến thủ đô Riyadh dài 317 km, còn đến Medina là 450 km, và mất 250 km để đến Ha'il. Buraydah trong lịch sử nằm trên tuyến hành hương từ Iraq qua Zubaydh. Hiện có đề xuất về một tuyến đường sắt đi qua thành phố, được cho sẽ làm tăng nhiều tính lưu động của cư dân địa phương. Sân bay khu vực Qassim là sân bay chính của thành phố, liên kết thành phố với một số thành phố quốc nội và quốc tế như Dubai và Cairo.

Khí hậu
Buraidah có khí hậu sa mạc nóng (phân loại khí hậu Köppen BWh), với mùa hè dài, rất nóng và mùa đông ngắn, rất ôn hòa. Lượng mưa rất thấp, gần như hoàn toàn rơi vào giữa tháng 11 và tháng 5, khiến mùa hè cực kỳ khô hạn.

Tham khảo

Đọc thêm
 Mackey, Sandra. The Saudis: Inside the Desert Kingdom. Updated Edition. Norton Paperback. W.W. Norton and Company, New York. 2002 (first edition: 1987).

Liên kết ngoài

Thành phố của Ả Rập Xê Út


title: Chromatophania versicolor

text:
Chromatophania versicolor là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chromatophania


title: Aplomya distincta

text:
Aplomya distincta là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Aplomya


title: Asmate punctiferata

text:
Asmate punctiferata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Asmate


title: Tim (album của Avicii)

text:
Tim (cách điệu: TIM) là album thứ ba của DJ Thụy Điển Avicii, phát hành vào ngày 6 tháng 6 năm 2019. Đây là cuốn Album di cảo đầu tiên của Avicii sau cái chết của anh vào ngày 20 tháng 4 năm 2018. Cuốn album bao gồm ca khúc " SOS ", được phát hành vào ngày 10 tháng 4 năm 2019. Nó sẽ được phát hành như việc nối tiếp album của anh: Stories. Tất cả lợi nhuận từ việc bán album sẽ được chuyển cho Quỹ Tim Bergling, được thiết lập sau vụ tự tử của Avicii, để nhận thức về sức khỏe tâm lý.

Lịch sử ra đời
Sau vụ tự tử của Avicii vào tháng 4 năm 2018, một đại diện cho biết vào tháng sau rằng "không có kế hoạch" để phát hành bất kỳ tài liệu mới nào trong tương lai trước mắt. Vào tháng 4 năm 2019, album TIM đã công bố rằng Avicii đã làm album trước khi mất, với các cộng tác viên để giúp hoàn thành công việc. Một nhóm các nhà văn và nhà xuất bản đã thực hiện một album được mô tả là có chứa các yếu tố của "psychedelia, nhạc Ả Rập, âm thanh của vùng Caribbean và hơn thế nữa". Danh sách ca khúc hiện tại chưa được công bố của album có thể đã được chọn từ 16 bài hát. Nó cũng sẽ có sự hợp tác với Chris Martin, và mặc dù chưa được xác nhận, rất có thể đó là "Heaven".

Danh sách bài hát

Tham khảo

Album năm 2019
Album phát hành sau khi mất
Album của Avicii


title: Danh sách tỷ phú Mỹ theo giá trị tài sản

text:
Dưới đây là danh sách những người Mỹ giàu có xếp theo giá trị tài sản, dựa trên sự định giá thường niên về của cải và tài sản theo tạp chí Forbes, và theo dữ liệu lấy từ Chỉ số Tỷ phú Bloomberg.

Danh sách 400 người giàu nhất nước Mỹ của Forbes được xuất bản định kỳ hàng năm kể từ năm 1982. Cộng gộp giá trị tài sản của nhóm 400 người giàu nhất Hoa Kỳ năm 2020 là 3,2 nghìn tỷ đô la, tăng lên so với con số 2,7 nghìn tỷ năm 2017. Tính đến tháng 10 năm 2020, có tất cả 614 tỷ phú—một con số cao kỷ lục—tại Mỹ.

Danh sách 10 tỷ phú giàu nhất nước Mỹ năm 2022
Dưới đây là bản danh sách 10 người giàu nhất nước Mỹ năm 2022 theo tạp chí Forbes. Tài sản của các tỷ phú được tính dựa trên giá cổ phiếu ngày 2 tháng 9 năm này.

Danh sách 25 tỷ phú giàu nhất nước Mỹ năm 2020
Theo tạp chí Forbes, tính đến tháng 11 năm 2020, thì 25 người giàu nhất nước Mỹ được liệt kê bên dưới đây:

Danh sách người giàu khác của nước Mỹ
Theo Chỉ số Tỷ phú của Bloomberg, mỗi người trong số những nhà tư bản người Mỹ sau có giá trị tài sản đạt từ 10-14 tỷ đô la Mỹ tính đến tháng 3 năm 2018:

Cũng theo Chỉ số Tỷ phú của Bloomberg, mỗi người trong số những nhà tư bản người Mỹ sau có giá trị tài sản đạt từ 4-10 tỷ đô la Mỹ tính đến tháng 3 năm 2018:

Danh sách chủ đất giàu nhất nước Mỹ
Bản danh sách dưới đây được liệt kê dựa trên các báo cáo Land Report 100 thường niên kể từ năm 2007 của tạp chí Land Report, thống kê các chủ đất tư nhân lớn nhất ở Mỹ, bao gồm các gia đình và cá nhân. Nhiều người trong số họ thuộc top những tỷ phú sở hữu giá trị tài sản lớn nhất nước Mỹ.

Xem thêm
 Danh sách tỷ phú thế giới
 Danh sách số lượng tỷ phú theo châu lục

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Bloomberg Billionaires Index
 Forbes 400 - Những người giàu nhất nước Mỹ - danh sách năm 2018

400 (2018)
Tỷ phú theo giá trị tài sản
Tỷ phú Mỹ

Danh sách liên quan đến kinh tế Hoa Kỳ


title: Isocopris tarsalis

text:
Isocopris tarsalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

Isocopris


title: Polymixis flavicinctamajor

text:
Polymixis flavicinctamajor là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Polymixis


title: Ceratogastra ornata

text:
Ceratogastra ornata là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Ceratogastra


title: Franklin E. Roach

text:
Franklin Evans Roach (23 tháng 9 năm 1905 – 21 tháng 9 năm 1993) là một nhà thiên văn học, nhà vật lý thiên văn, nhà địa vật lý, giáo sư người Mỹ, và nhà khoa học phân tích hiện tượng UFO, người có đóng góp đáng kể cho lĩnh vực khí học cao không trong nghiên cứu khí quyển trên cao là một trong những người cha của nó. Roach đã tham gia vào nghiên cứu vật lý chất nổ cao kết nối với Dự án Manhattan và sau đó với NICAP và Ủy ban Condon như một phần của UFO học.

Tiểu sử
Roach sinh ra tại Jamestown (nay là Xã Jamestown), Quận Ottawa, Michigan, mười lăm dặm về phía tây nam Grand Rapids, cha là kỹ thuật viên đo mắt Richard Franklin Roach (1878-1939) và mẹ là nội trợ Ingeborg "Belle" Mathilde Torgerson (1878-1957). Franklin Roach qua đời hai ngày trước khi đến tuổi 88.

Franklin là một Hướng đạo sinh khi còn là thanh niên đạt cấp Huynh trưởng Hướng đạo khi tham gia Đội Hướng đạo ở Wheaton, Illinois dưới sự chỉ đạo của cha ông là trưởng Hướng đạo ngành Thiếu.

Roach nhập học năm 1919-1921 trong hai năm đầu tiên học trung học tại Trường Trung học Wheaton tại Wheaton, Illinois. Tiếp theo hai năm cuối cùng của ông với việc tốt nghiệp vào năm 1923 từ Trường Trung học Benjamin Franklin ở Los Angeles, California trong khi cư trú tại khu vực Highland Park của thành phố đó từ năm 1921-1923.

Roach có ba anh chị em: Laurance (c1909/1910-1993), Alice (-1995), và Richard (-1982).

Roach được chôn cất tại Boulder, Colorado.

Đơn vị Rayleigh
Đơn vị Rayleigh là một đơn vị thông lượng photon được sử dụng để đo sự tỏa sáng của khí huy, hiện tượng khí quyển như cực quang và ánh sáng sao tích hợp của nhiều dạng khác nhau trong không gian. Đơn vị Rayleigh được đề xuất lần đầu tiên vào năm 1956 bởi Donald M. Hunten, Franklin E. Roach và Joseph W. Chamberlain và được họ đặt tên cho Robert John Strutt, Nam tước thứ tư xứ Rayleigh (1875–1947) người đầu tiên phát hiện ra ánh sáng đỏ rực của bầu trời đêm. Biểu tượng cho đơn vị là R, cũng giống như đơn vị Roentgen không mấy liên quan.

Học giả Fulbright
Franklin Roach đã dành một năm ở Paris vào năm 1951-1952 theo Học bổng Fulbright qua việc điều tra nghiên cứu bầu trời đêm. Roach cũng làm việc với một nhà tiên phong châu Âu, Daniel Barbier, trong cùng lĩnh vực này.

Cuộc gặp gỡ với Struve
Roach, người có tính cách hiền lành, đã sớm cộng tác từ lúc đầu với Otto Struve. Struve có tính cách thô lỗ, và không tiếc lời với nạn nhân của mình. Struve khuyến khích cách chức Giám đốc Đài thiên văn Yerkes hiện tại và tạo điều kiện cho việc bổ nhiệm ông vào chức vụ tương tự, mặc dù Frost ban đầu mời Struve đến gặp Yerkes khi lúc đó Struve chỉ nói tiếng Nga và bị trục xuất ở Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp sau khi thoát khỏi cuộc Cách mạng Nga. Ngày 1 tháng 7 năm 1932, Struve thay Edwin Brant Frost làm Giám đốc Đài thiên văn Yerkes. Roach, một sinh viên tốt nghiệp tại Yerkes đang làm việc vào ngày đó, đã có cuộc gặp gỡ sau đây với Struve khi đang đo một quang phổ được ủy quyền bởi Giám đốc Frost hiện tại vào sáng sớm hôm đó:

Phiên bản trong Yerkes:

Phiên bản trong Musings:

Tác phẩm
Roach đã viết hầu hết hoặc đóng góp một phần vào một số cuốn sách quan trọng. Hai lời thuyết minh về chủ đề khí huy sẽ đóng vai trò là tập sách nền tảng trong lĩnh vực khoa học khí quyển trên cao: Aurora and Airglow (Cực quang và khí huy) do B. M. McCormac chủ biên, và The Light of the Night Sky (Ánh sáng của bầu trời đêm). Một nghiên cứu khác với cách tiếp cận khoa học về UFO học vào đầu những năm 1970 sẽ đóng vai trò là nền tảng cho lĩnh vực khoa học thăm dò này: UFO's: A Scientific Debate (UFO: Một cuộc tranh luận khoa học) do Carl Sagan và Thornton Page chủ biên. Về mặt chung, ông sẽ viết chương "Aurora and Airglow" trong cuốn sách Scientific American nhan đề The Planet Earth (Hành tinh Trái Đất) dành cho độc giả phổ thông.

The Light of the Night Sky
Dù vẫn liên kết với "Rutgers, The State University" ở Newark, New Jersey và Đại học Hawaii ở Honolulu, Hawaii Roach là tác giả chính, cùng với đồng tác giả Janet L. Gordon (về sau làm việc và cộng tác với Bảo tàng Giám mục Bernice P. ở Honolulu), trong một cuốn sách thành công đóng vai trò là một tập đầu quan trọng trong loạt sách chuyên khảo Geophysics and Astrophysics Monographs (Chuyên khảo Địa vật lý và Vật lý thiên văn). Gordon đã đọc qua và chỉnh sửa tác phẩm của Roach, và viết các phần lịch sử để cung cấp thêm bối cảnh. Về sau, Gordon chính thức kết hôn với Roach vào năm 1977. Tập sách được xuất bản vào tháng 12 năm 1973 và trở thành tập thứ tư trong loạt sách giáo khoa chuyên khảo cơ bản quốc tế này về các chủ đề địa vật lý và vật lý thiên văn.

Tập sách của Roach và Gordon mang tên The Light of the Night Sky liên quan đến chủ đề cấu tạo của bầu trời được chiếu sáng trong khu vực lệ thuộc cục bộ "ánh sáng của bầu trời đêm" (LONS). Sách trình bày mang tính khoa học với một cái nhìn tổng quan cơ bản về các quá trình khí quyển và vật lý liên sao có liên quan, đặc biệt là vào ban đêm của Trái Đất. Lời đề tựa đã được chuẩn bị vào tháng 8 năm 1973 và Roach vẫn đang viết các chương sau vào tháng 9 cùng năm. Các chủ đề thảo luận bao gồm sự thích nghi tối của mắt, số lượng sao và sự phân bố của ánh sao trên bầu trời, sự phân cực của "Ánh sáng hoàng đạo", và nghiên cứu về "Gegenschein".

Các cuộc thảo luận tiếp theo liên quan đến việc dạ huy là hiện tượng tĩnh hay động, nguồn gốc hay nguyên nhân của dạ huy, các phản ứng quang hóa trong bầu khí quyển trên của Trái Đất, sự xuất hiện của dạ huy từ không gian trong tầng ngoài và geocorona của Trái Đất. Cuốn sách cũng đề cập đến cực quang, hồ quang, độ sáng khác nhau của "Lớp Dạ huy" tùy thuộc vào khoảng cách thiên đỉnh, ánh sáng sao rải rác bụi, ánh sáng thiên hà khuếch tán, bụi trong môi trường liên hành tinh và liên sao liên quan đến "Đám mây bụi hoàng đạo", và bụi liên sao. Văn bản kết thúc với một bản tóm tắt liên quan đến ánh sáng vũ trụ giữa các thiên hà và chủ đề chiêm nghiệm của vũ trụ học.

Giải thưởng

Trở thành một cơ quan thẩm quyền thế giới về nghiên cứu cực quang và khí huy, Franklin đã tới Washington, D.C. vào đầu năm 1961 để được vinh danh là người nhận Huy chương Vàng của Bộ Thương mại Hoa Kỳ vì "đóng góp xuất sắc cho vật lý khí quyển trên bằng phương pháp nghiên cứu quang học phát xạ từ bầu trời đêm". Franklin đã được Gordon Little đề cử trao giải thưởng. Giải thưởng được trao cho ông bởi Luther H. Hodges, Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ thứ 15 vừa hoàn thành nhiệm kỳ thứ hai với tư cách là Thống đốc Bắc Carolina.

Di sản
Học bổng Tưởng niệm
Học bổng Tưởng niệm Franklin E. Roach, Đại học Arizona.
Lưu trữ
Sau khi Roach chuyển giấy tờ của mình đã được lưu trữ vào năm 1994 tại Alaska dựa theo khuyến nghị của Bob Eklund (Robert L. Eklund) (liên kết với Đài thiên văn Núi Wilson) với Donald Osterbrock đưa ra những sự sắp đặt đâu ra đấy:
Kho Lưu trữ Giấy tờ Franklin E. Roach, Alaska và Khoa Vùng cực, Bộ Sưu tập, Thư viện Elmer E. Rasmuson, Đại học Alaska, Fairbanks, Alaska.

Xem thêm
Tán xạ Mie
Tán xạ Rayleigh
Khí quyển của Trái Đất
Bức xạ bầu trời khuếch tán

Chú thích

Trích dẫn

Tham khảo
Hunten, D. M.; Roach, F. E.; Chamberlain, J. W., "A photometric unit for the airglow and aurora", Journal of Atmospheric and Terrestrial Physics, 1956 June, Vol. 8, No. 6, pp. 345–346.
Osterbrock, Donald E., Obituary: "Franklin Evans Roach, 1905-1993", Bulletin of the American Astronomical Society, 1994 September, Vol. 26, No. 4, pp. 1608–1610.
Osterbrock, Donald E., Yerkes Observatory, 1892-1950: The Birth, Near Death, and Resurrection of a Scientific Research Institution, The University of Chicago Press, 1997, , hardcover (cloth).
Roach, Franklin Evans, Musings and Memoirs of Franklin Evans Roach, with annotated comments by Eloise Blakslee Roach; Edited by Janet Gordon-Roach, Charlotte L. Roach Vedeler, and Chris Vedeler, book format (1999) copyright Charlotte Vedeler and Gerry Roach, privately published, softcover (only)(blue wraps).

Sinh năm 1905
Mất năm 1993
Nhà UFO học
Học giả Fulbright
Người Dự án Manhattan
Cựu sinh viên Đại học Chicago
Cựu sinh viên Đại học Michigan
Người Quận Ottawa, Michigan
Huy chương Vàng của Bộ Thương mại Hoa Kỳ
Nhà thiên văn học Hoa Kỳ


title: Lega Serie A

text:
Lega Nazionale Professionisti Serie A (tiếng Ý, nghĩa là Giải chuyên nghiệp quốc gia Serie A), thường được gọi là LNPA hoặc Lega Serie A, là cơ quan quản lý điều hành các giải đấu bóng đá chuyên nghiệp lớn ở Ý, nổi bật nhất là Serie A.

Nó được thành lập vào ngày 1 tháng 7 năm 2010. Trước đây, bản quyền truyền hình của các câu lạc bộ Serie A được bán riêng và "Serie A" phải hỗ trợ tài chính cho Serie B thông qua việc chia một phần doanh thu truyền hình Serie A cho các câu lạc bộ Serie B. Vào ngày 30 tháng 4 năm 2009, Serie A tuyên bố tách khỏi Serie B khi 19 trong số 20 câu lạc bộ bỏ phiếu ủng hộ việc này. Lecce bị đe dọa xuống hạng đã bỏ phiếu chống lại.

Lega Serie A tiếp quản hầu hết các giải đấu do Lega Calcio tổ chức trước đây, cụ thể là Serie A, Coppa Italia, Supercoppa Italiana, và các giải trẻ Campionato Primavera 1, Coppa Italia Primavera và Supercoppa Primavera. Serie B hiện được tổ chức bởi Lega Serie B, giải đấu cũng được thành lập vào năm 2010.

Lịch sử

Các giải đấu

Danh sách Chủ tịch

Tham khảo

Liên kết ngoài


title: Leptoctenopsis olivacea

text:
Leptoctenopsis olivacea là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Leptoctenopsis


title: Amata sala

text:
Amata sala là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

S


title: Collix infecta

text:
Collix infecta là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Collix


title: Polychrysia trabea

text:
Polychrysia trabea là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Polychrysia


title: Xa lộ A8 (Ba Lan)

text:
Đường cao tốc A8 (, viết tắt AOW) hoặc Wrocław Motorway Bypass hoặc Autostrada A8 là một tuyến đường cao tốc dài  của thành phố Wrocław, Ba Lan. Đường cao tốc bao gồm Cầu Rędziński có chiều cao  bắc qua sông Oder.

Các kế hoạch ban đầu của đường cao tốc A8 đã chạy toàn bộ tuyến đường giữa Wrocław và Łódź, với một phần phía nam của con đường tiếp tục hướng tới Cộng hòa Séc để cung cấp tuyến đường truy cập vào Prague. Năm 2000, đường cao tốc đã bị cắt ngắn theo chiều dài hiện tại, đi qua các phần phía tây và phía bắc của thành phố Warsaw. Trong tương lai, kết nối tới Warsaw sẽ được cung cấp bởi Đường cao tốc S8 tiêu chuẩn thấp hơn. Trong chiến dịch tranh cử quốc hội năm 2007, Đảng Cương lĩnh dân sự đã cam kết nâng cấp kết nối lên tiêu chuẩn đường cao tốc, do đó mở rộng đường cao tốc A8. Tuy nhiên, sau khi thành lập một chính phủ sau chiến thắng của mình, Đảng đã từ bỏ ý tưởng này, giải thích rằng những thay đổi cần thiết trong quy hoạch sẽ không thể chấp nhận trì hoãn việc xây dựng trong nhiều năm.

Đường cao tốc mở cửa giao thông vào ngày 31 tháng 8 năm 2011

Vào ngày 1 tháng 9 năm 2011, Bộ Cơ sở hạ tầng đã công bố dự thảo quy định về thu phí đường cao tốc. Theo Bộ, đường cao tốc A8 sẽ không phải trả phí đối với người lái xe mô tô.

Mô tả tuyến đường

Hình ảnh

Xem thêm

 Tuyến đường châu Âu E67

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang chính thức của dự án
 Bản đồ lộ trình trên trang dự án chính thức (độ phân giải thấp)
 Bản đồ đường cao tốc (độ phân giải cao, định dạng pdf)

Đường ở Ba Lan