title: HiPT

text:
Công ty Cổ phần Tập đoàn HiPT là một công ty công nghệ thông tin được thành lập vào năm 1994 với các lĩnh vực hoạt động chủ yếu bao gồm: Cung cấp giải pháp công nghệ thông tin (Tích hợp hệ thống; Phát triển phần mềm; Cung cấp thiết bị tin học) và cung cấp dịch vụ công nghệ thông tin (Đào tạo và chuyển giao công nghệ; Bảo trì thiết bị công nghệ thông tin).

Quá trình phát triển
HiPT được thành lập ngày 18/6/1994 với tên gọi đầu tiên là Công ty TNHH Hỗ trợ Phát triển Tin học và được đổi thành Công ty Cổ phần Tập đoàn HiPT vào năm 2006. Sự ra đời của HiPT có mối liên hệ mật thiết với những tên tuổi lớn trong ngành Công nghệ thông tin như Hewlett-Packard (HP) và Tập đoàn FPT. Trả lời phóng viên báo Diễn đàn doanh nghiệp trong một bài phỏng vấn vào năm 2010, ông Võ Văn Mai (thời điểm đó đang là Chủ tịch Hội đồng quản trị của HiPT) nói: "... mặc dù tách riêng nhưng HiPT vẫn có phần góp vốn của FPT và vẫn nhận được những sự hỗ trợ từ FPT. Khi đó FPT vẫn nắm tới 80% vốn của HiPT và thực ra thì việc tách riêng cũng chỉ để tránh chồng chéo khi mà FPT thì hợp tác với IBM còn HiPT lại chọn HP. Tới năm 1995, một năm sau khi thành lập, khi mà cả FPT và HiPT đều đã "lớn", chúng tôi quyết định mua lại phần vốn góp của FPT." Vào những năm đầu thập niên 90, sau khi Hoa Kỳ xóa bỏ cấm vận đối với Việt Nam, hoạt động của các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp công nghệ thông tin, diễn ra khá sôi nổi. Với mong muốn tìm ra lối đi riêng, không tập trung vào Thị trường bán lẻ, cũng không kinh doanh Phần cứng hay các thiết bị Tin học, HiPT được định hướng đi sâu vào lĩnh vực cung cấp giải pháp và dịch vụ hệ thống. Một phần lý do của định hướng này là quá trình làm việc lâu dài giữa HiPT và HP - một nhà cung cấp giải pháp hệ thống và giải pháp công nghệ thông tin chuyên nghiệp. Cho đến nay, đó vẫn là mảng hoạt động cốt lõi và mạnh nhất của HiPT.

Năm 2004, sau 10 năm vận hành, HiPT cải tiến mô hình theo cấu trúc Tập đoàn với sự tư vấn của đối tác Australia là APMG. Tiếp theo đó là sự ra đời của các đơn vị thành viên như: Công ty TNHH Giải pháp Tư vấn Công nghệ HIPT (2004); Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Tin học HiPT và Công ty TNHH Giải pháp Ngân hàng Tài chính HiPT (2005); Chi nhánh tại TP. HCM, Công ty Cổ phần Dịch vụ Đầu tư HiPT, và Trường Trung cấp nghề Kỹ nghệ Thực hành HiPT (2006); Hệ thống Bán lẻ hiSHOP, Trung tâm Phân phối HiPT, Trung tâm Nghiên cứu và phát triển HiPT, Công ty Phần mềm HiMC - Liên doanh với Marumeni (Nhật Bản), và Công ty Đào tạo CNTT NewHorizons Hà Nội (2007).

Năm 2009 là năm ấn tượng nhất của HiPT, ghi nhận Doanh thu khoảng 730 tỷ đồng, cao hơn các năm trước đó và sau đó. Đây là năm của "Những câu chuyện chưa có tiền lệ" tại Thị trường chứng khoán Việt Nam, là năm ra mắt của thị trường giao dịch chứng khoán công ty đại chúng chưa niêm yết (UPCoM) - sự kiện quan trọng trong năm chuyển mình của Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội. HiPT là một trong 10 doanh nghiệp đầu tiên chào sàn UPCoM với mã giao dịch HIG và có giá trị giao dịch lớn nhất (hơn 96 tỷ đồng). Cũng trong năm 2009, HiPT lần đầu tiên lọt vào bảng xếp hạng VNR500 - Top 500 Doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam và tiếp tục duy trì sự hiện diện tại bảng xếp hạng này vào năm 2010.

Công chúng và giới truyền thông đôi khi nhầm tên gọi của HiPT với HiPP (thực phẩm cho trẻ em) hoặc HPT (một công ty cung cấp dich vụ công nghệ tin học). Tên gọi HiPT được cho là xuất phát từ chữ H và chữ P của hãng HP, với chữ P và chữ T của FPT, thêm chữ i là đại diện cho cụm từ Information Technology. Theo ông Võ Văn Mai, logo có nút đỏ trên chữ i là "thể hiện sự tập trung của HiPT" vào công nghệ và giải pháp cốt lõi, đối tác chiến lược, khách hàng chiến lược. Đây là lý do mà tên của công ty này thường được viết với chữ i thường (HiPT).

Cổ đông sáng lập
HiPT được thành lập với 14 thành viên đầu tiên, trong đó có nhiều nhân vật khá nổi tiếng trong ngành công nghệ thông tin. Tổng Giám đốc hiện tại của HiPT - ông Võ Văn Mai - là một trong những cựu học sinh xuất sắc của Trường Trung học phổ thông Chuyên Đại học Vinh, có công xây dựng bộ phận kỹ thuật phần cứng và bảo hành của FPT. Hiện nay, ông Võ Văn Mai còn là Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Việt Nam - Hungary ), Phó Chủ tịch Hiệp hội an toàn thông tin Việt Nam ). Một thành viên nổi bật nữa là ông Võ Hồng Nam - con trai út của cố Đại tướng Võ Nguyên Giáp - hiện là Giám đốc Công ty CP Máy tính Truyền thông Hồng Nam. Bà Võ Hạnh Phúc cũng là một trong những người con của cố Đại tướng Võ Nguyên Giáp, đã có một thời gian là Ủy viên Hội đồng Quản trị của HiPT. Những nhân vật có tên tuổi khác là: ông Tôn Quốc Bình (hiện là Ủy viên Hội đồng quản trị, Phó Tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Bảo Việt), ông Nghiêm Tiến sĩ (hiện là Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Dầu khí Toàn Cầu), ông Nguyễn Quang Hải (hiện là Phó Tổng Giám đốc phụ trách kỹ thuật của HiPT).

 Quyết định lịch sử - Phim hoạt hình 3D đầu tiên về cố Đại tướng Võ Nguyên Giáp

Bộ phim tái hiện hình ảnh cố Đại tướng Võ Nguyên Giáp trong Chiến dịch Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu", đặc biệt là trong thời khắc mang ý nghĩa sống còn đối với lịch sử dân tộc Việt Nam - đêm 25/01/1954. Sau rất nhiều trăn trở, Người đã đưa ra quyết định kéo pháo khỏi trận địa nhằm bảo toàn lực lượng, chuyển từ phương châm "đánh nhanh, thắng nhanh" sang "đánh chắc, tiến chắc". Đây được coi là quyết định lịch sử đầy sáng suốt và giàu nhân văn của Người.
Bộ phim do công ty 3D Brigade Hà Nội và đạo diễn Nghệ sĩ Nhân dân Nguyễn Hà Bắc thực hiện, với sự đầu tư của HiPT. Công ty 3D Brigade Hà Nội được thành lập năm 2007 trên cơ sở hợp tác quốc gia, giữa công ty 3D Brigade của Hungary và HiPT của Việt Nam. Bộ phim được hoàn thành năm 2010, là sản phẩm công nghệ chào mừng 1000 năm Thăng Long và mừng 100 năm ngày sinh của cố Đại tướng. Tháng 10/2013, sau sự kiện cố Đại tướng qua đời, HiPT được gia đình của Người ủy quyền trao đĩa gốc và quyền sử dụng vĩnh viễn bộ phim này cho Đài Truyền hình Việt Nam để chính thức phát sóng trên hệ thống kênh của VTV và báo điện tử VTV News.

Lĩnh vực hoạt động

Thương mại
Với Hewlett-Packard - HP (Đối tác Vàng và Preferred Partner - cấp cao nhất): Sự ra đời của HiPT gắn liền với việc trở thành đối tác độc quyền đầu tiên của HP tại Việt Nam. Vì vậy, HiPT có nền tảng lớn về hệ thống của HP và Hệ điều hành UNIX, được xem là nhà triển khai hàng đầu về phần cứng HP tại thị trường trong nước. Dự án tiêu biểu là "Cung cấp thiết bị hạ tầng CNTT phục vụ hệ thống corebanking" cho Ngân hàng phát triển nhà đồng bằng sông Cửu Long. HiPT cũng triển khai hệ thống server-SAN trong các dự án lớn của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các ngân hàng TMCP và các cơ quan chính phủ; triển khai trung tâm dữ liệu và dự phòng thảm họa cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Tổng Công ty Tài chính Cổ phần Dầu khí Việt Nam, Ngân hàng TMCP Hàng hải Việt Nam.

Với Oracle (Đối tác Bạch kim): HiPT đã triển khai dự án "Hiện đại hóa Hệ thống Thanh toán liên Ngân hàng (IBPS)" cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (giai đoạn 2) với việc sử dụng kiến trúc ứng dụng phần mềm lớp giữa Tuxedo của Oracle trên phạm vi 64 tỉnh/thành phố, cung cấp dịch vụ thanh toán trực tuyến cho 89 ngân hàng thương mại với gần 700 chi nhánh trên toàn quốc. Chiếc máy chủ cơ sở dữ liệu Oracle Exadata đầu tiên tại Hà Nội được HiPT triển khai cho Techcombank. Bộ Tài chính là cơ quan chính phủ đầu tiên sử dụng Exadata, và đối tác triển khai dự án này cũng là HiPT. Hiện tại, HiPT là một trong những công ty triển khai nhiều máy chủ Exadata (khoảng 3 triệu USD/ chiếc) nhất tại Việt Nam. Một số dự án quan trọng khác có sử dụng database và phần cứng Oracle là của các khách hàng như Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam, Tập đoàn Bảo Việt. Tại các hội thảo năm tài khóa từ 2011 đến nay, HiPT được vinh danh là đối tác có doanh thu và tăng trưởng cao nhất cho khối sản phẩm phần mềm lớp giữa, đối tác đứng đầu về triển khai Exadata.

Với IBM (Đối tác Vàng): Với việc triển khai sản phẩm, giải pháp của IBM trong các dự án mua sắm thiết bị tin học, triển khai hệ thống bảo mật cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và nhiều ngân hàng TMCP tại Việt Nam, HiPT được hãng này trao giải "Đại lý xuất sắc năm 2009" và "Đối tác xuất sắc nhất năm 2012".

Với Microsoft (Đối tác Vàng): HiPT là đối tác chiến lược cung cấp các sản phẩm phần mềm truyền thống của Microsoft tại Việt Nam như hệ điều hành, hệ thông tin doanh nghiệp, ứng dụng văn phòng. Các dự án chủ yếu liên quan đến việc mua sắm, lắp đặt và triển khai thiết bị tin học cho các cơ quan Nhà nước. Năm 2012, HiPT chính thức trở thành Đối tác Vàng của hãng này.

Với Cisco Systems (Đối tác Bạc): Cùng với thế mạnh của Cisco là lĩnh vực công nghệ mạng, cung cấp các giải pháp phần cứng và phần mềm đồng bộ cho các hệ thống truyền thông và Internet, HiPT đã triển khai các dự án trang bị thiết bị mạng (bộ định tuyến, bộ chuyển đổi, bộ cân bằng tải..., phần mềm quản trị mạng lõi cho Tập đoàn Bảo Việt, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Theo khảo sát của Tập đoàn Dữ liệu quốc tế (IDG) được công bố tháng 5/2012, Oracle, Cisco, IBM, Check Point thuộc top 5 thương hiệu công nghệ được các ngân hàng tại Việt Nam ưa chuộng.

Các đối tác khác: Check Point (Đối tác Vàng), Blue Coat (Đối tác cấp cao), Symantec, Emerson, Atex, Acer, APC...

 Cung cấp các giải pháp do Công ty tự phát triển:

Giải pháp Cổng giao tiếp thông tin với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam – cbGateway. Ra mắt vào năm 2010, giải pháp cbGateway chạy trên nền tảng Windows Database Oracle. Đây là giải pháp được áp dụng cho tất các tổ chức tín dụng thực hiện báo cáo thống kê theo thông tư 21 quy định của NHNN. Các khách hàng tiêu biểu đã sử dụng giải pháp này bao gồm: Tổng Công ty Tài chính Cổ phần Dầu khí Việt Nam (PVFC); Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội (SHB); Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (MSB); Ngân hàng Phát triển Nhà Hà Nội (HBB - đã sáp nhập sang SHB); Ngân hàng United Overseas (UOB).

Phần mềm Quản lý Tài sản do HiPT phát triển trên nền tảng giải pháp mà Công ty đã cung cấp cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam từ những năm 2000. Giải pháp này giúp cho việc quản lý tài sản của các tổ chức/doanh nghiệp lớn được tập trung và hệ thống, quản lý tới từng nghiệp vụ xảy ra thường xuyên trong vòng đời của tài sản, tính toán khấu hao chính xác tới từng ngày của tài sản cố định, các nghiệp vụ đều tuân thủ các văn bản quy phạm pháp luật, lưu vết được tất cả các nghiệp vụ của một tài sản giúp cho việc quản lý cũng như bàn giao công việc giữa các cán bộ tài sản được thuận lợi nhất. Giải pháp cũng cung cấp hệ thống các báo cáo đáp ứng được đầy đủ các nhu cầu quản lý và khai thác của người sử dụng. Ngân hàng Liên doanh Việt - Nga là khách hàng đang sử dụng giải pháp này của HiPT.

Hệ thống Báo cáo thống kê theo hướng tập trung (năm 2010) được xây dựng dựa trên Thông tư 21/2010/TT-NHNN thay thế Quyết định số 477/2004/QĐ-NHNN ngày 28/4/2004 và Quyết định số 1747/2005/QĐ-NHNN ngày 01/12/2005 về việc ban hành Chế độ báo cáo thống kê áp dụng đối với các đơn vị thuộc NHNN và các tổ chức tín dụng. Theo mô hình này, báo cáo thống kê được triển khai tại Ngân hàng Trung ương (NHTW) và các Vụ/Cục sẽ tổng hợp dữ liệu toàn quốc, kiểm tra và kiểm soát dữ liệu, khai thác, phân tích dữ liệu và cảnh báo rủi ro. Tại các Chi nhánh NHNN trên 64 tỉnh, thành phố, hệ thống sẽ thu thập, tiếp nhận dữ liệu của các tổ chức tín dụng chưa quản lý dữ liệu tập trung và truyền về NHTW; khai thác, phân tích dữ liệu tại địa bàn. Tại hội sở chính các tổ chức tín dụng (đã thực hiện quản lý dữ liệu tập trung), hệ thống sẽ thu thập dữ liệu, kiểm tra tính đúng đắn và truyền dữ liệu về NHTW; khai thác dữ liệu đã báo cáo và các thông tin khác.

Ngoài các giải pháp do Công ty phát triển 100%, HiPT hiện cũng đang sở hữu một số giải pháp phát triển từ phần mềm của nước ngoài như: Phần mềm dịch vụ công trực tuyến (ActiveFlow - cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức 3 trên nền web và dòng xử lý nghiệp vụ với các hồ sơ điện tử theo tiêu chuẩn tiên tiến, hiện đại, hiệu quả và linh hoạt); Phần mềm xây dựng kho dữ liệu Kinh tế - Xã hội và Phân tích dự báo (Data Warehouse - được HiPT thiết kế chuyên biệt cho khách hàng là Trung tâm Thông tin và Dự báo Kinh tế - Xã hội Quốc gia. Giải pháp này giúp xây dựng kho dữ liệu Kinh tế - Xã hội theo các chỉ tiêu, thời gian… và các mô hình phân tích trong dài hạn và ngắn hạn).

Dịch vụ tích hợp hệ thống:
Cung cấp giải pháp tích hợp hệ thống là lĩnh vực chính của HiPT từ những ngày đầu thành lập. Hiện nay, đây vẫn là hoạt động cốt lõi của HiPT. Trong quá trình hoạt động, HiPT luôn được coi là một trong những tên tuổi hàng đầu trong ngành Công nghệ thông tin về lĩnh vực Tích hợp hệ thống tại Việt Nam. HiPT là Công ty tiên phong và HiPT đã hoàn thiện chuỗi quy trình dịch vụ khép kín nhằm đáp ứng đầy đủ mọi yêu cầu và năng lực khai thác của khách hàng. Các gói dịch vụ Tích hợp hệ thống do HiPT cung cấp bao gồm: Tư vấn thiết kế,triển khai hệ thống.Triển khai dự án, Vận hành hệ thống, Bảo hành bảo trì hệ thống.

Nhằm đảm bảo chất lượng ổn định và cao nhất tới khách hàng, tất cả sản phẩm và dịch vụ của HiPT đều được được kiểm soát bởi quy trình quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001. Với kinh nghiệm phong phú, đội ngũ nhân sự chất lượng cao và sự đồng hành của các đối tác hàng đầu thế giới, HiPT đã hoàn thành nhiều dự án lớn, phức tạp tầm cỡ quốc gia, giành được sự tín nhiệm của nhiều khách hàng lớn, trong và ngoài nước

Dịch vụ an toàn thông tin
Khi kết nối hệ thống đối với mạng toàn cầu trở thành yêu cầu bắt buộc, việc đảm bảo an toàn thông tin và an ninh mạng trước những mối đe dọa từ những cuộc tấn công mạng có chủ đích đã trở thành mối quan tâm hàng đầu của mọi tổ chức, doanh nghiệp, đặc biệt là những tổ chức, doanh nghiệp quy mô lớn. Hiểu được yêu cầu trên của khách hàng, HiPT đã tập trung xây dựng đội ngũ chuyên gia về lĩnh vực an toàn thông tin có trình độ chuyên môn cao, đồng thời xây dựng những phương án, giải pháp bảo mật, đáp ứng được nhiều yêu cầu đa dạng của những khối khách hàng khác nhau.

Hiện nay, HiPT đang là một trong những doanh nghiệp tham gia tích cực vào Hiệp hội An toàn Thông tin Việt Nam (VNISA). HiPT là một trong số ít những doanh nghiệp Công nghệ thông tin hoàn thiện và đáp ứng tiêu chuẩn của giấy phép hoạt động kinh doanh sản phẩm và dịch vụ An toàn Thông tin Mạng, giấy phép hoạt động kinh doanh sản phẩm Mật mã Dân sự. HiPT đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn về an toàn thông tin theo tiêu chuẩn ISO 27000.

HiPT đang là đối tác chiến lược, cấp cao nhất của những hãng cung cấp giải pháp và thiết bị bảo mật hàng đầu như Aruba, Symantec Cyber Security, IBM, Juniper... Sự phối hợp với các hãng công nghệ này giúp HiPT nhanh chóng tiếp cận những giải pháp mới nhất, tối ưu nhất để cung cấp cho khách hàng

Hạ tầng công nghệ thông tin
HiPT là một trong số ít những Công ty Tích hợp Hệ thống tại Việt Nam đã đầu tư và phát triển mảng triển khai Hạ tầng Công nghệ thông tin thành một trong những lĩnh vực kinh doanh chính. Việc chủ động

trong tư vấn và triển khai hạ tầng thay vì sử dụng các đơn vị bên thứ ba giúp HiPT đảm bảo hiệu quả tiến độ và chất lượng của dự án, công trình.

Dịch vụ Hạ tầng Công nghệ Thông tin của HiPT là một lĩnh vực có tốc độ phát triển nhanh của HiPT, đáp ứng kịp thời và tốt nhất nhu cầu kết nối và ứng dụng công nghệ thông tin vào sản xuất kinh doanh của

nhiều khách hàng.Nhiều đối tác lớn trong nước đã sử dụng dịch vụ thiết kế và xây dựng Hạ tầng công nghệ thông tin của HiPT trong những dự án quan trọng như: Dự án Bệnh viện Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh, dự án tổ hợp khách sạn FLC Sầm Sơn, dự án Khách sạn Wyndham Hạ Long...

HiPT đã phát triển lĩnh vực Hạ tầng công nghệ thông tin thành 3 nhóm giải pháp sản phẩm chính: Giải pháp cho tòa nhà - văn phòng, giải pháp cho khách sạn - resort, giải pháp cho Y tế - bệnh viện.

Xây dựng và triển khai phần mềm
Tự chủ xây dựng, thiết kế phần mềm là một trong những yếu tố tạo nên thành công của HiPT trong những dự án tích hợp hệ thống quy mô lớn. Phần mềm HiPT đóng vai trò then chốt trong những dự án đặc biệt quan trọng của HiPT và quốc gia như: Các cấu phần của dự án xây dựng, bảo trì, nâng cấp Hệ thống Thanh toán Liên ngân Hàng của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; dự án thiết kế và xây dựng Hệ thống quản lý dân cư của thành phố Hải Phòng...

Từ những kinh nghiệm đúc kết được trong quá trình làm việc trực tiếp với những khách hàng lớn, triển khai và thiết kế nhiều dự án phức tạp, HiPT Phần mềm từ việc xây dựng hệ thống để giải các bài toán cho từng khách hàng, đã tạo ra những gói giải pháp, đáp ứng đa dạng nhu cầu của nhiều bên.

Chứng chỉ quốc tế
Năm 2004, HiPT ghi dấu chặng đường một thập kỷ xây dựng và phát triển với việc đưa vào hoạt động tòa nhà Trung tâm Giao dịch Điện tử và Phần mềm Hà Nội – đây chính là trụ sở chính của Công ty cho tới hiện tại - Tòa nhà HiPT (số 152 Thụy Khuê, Tây Hồ, Hà Nội). Cùng với văn phòng làm việc hiện đại và quy mô, hệ thống bảo đảm chất lượng của HiPT cũng lần đầu tiên đón nhận chứng chỉ ISO 9001:2000 từ BVQI. Đây là cơ sở để HiPT được TUV Rheinland nâng cấp chứng chỉ ISO 9001:2008 vào năm 2008 và tiếp tục duy trì thành công vào năm 2011. Mới đây nhất, tháng 5/2013, HiPT đạt chứng chỉ ISO 27001:2005 về quản lý an ninh thông tin.

Thành tựu và Giải thưởng
 Bằng khen về "Thành tích xuất sắc đóng góp cho sự nghiệp phát triển ngành Công nghiệp Phần mềm Việt Nam giai đoạn 2002 – 2005" do Bộ trưởng Bộ Bưu chính – Viễn thông trao tặng.
 Danh hiệu "Đơn vị xuất sắc trong việc áp dụng các hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế năm 2007" do Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ trao tặng.
 Giải thưởng "Doanh nghiệp tiêu biểu" năm 2011 và 2012 do UBND TP. Hà Nội trao tặng.
 Cúp vàng "Doanh nghiệp hội nhập và phát triển năm 2012". Giải thưởng do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Bộ Công Thương, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch, Đài Truyền hình Việt Nam, Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam, Ủy ban Quốc gia Hợp tác Kinh tế Quốc tế, Báo Điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam phối hợp tổ chức.
 Giải thưởng "Doanh nghiệp thực hiện tốt trách nhiệm an sinh xã hội và phát triển cộng đồng 2013" do Bộ Kế hoạch và Đầu tư phối hợp với Tạp chí Kinh tế và Dự báo tổ chức.
 Bảng Vàng "Doanh nghiệp Văn hóa UNESCO Việt Nam" năm 2009, 2011 và 2013 do Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam trao tặng.
TOP 10 Doanh nghiệp Cung cấp dịch vụ, giải pháp CNTT và TOP 10 Doanh nghiệp Cung cấp hạ tầng số, Bảo mật, an toàn thông tin do Hiệp hội Phần mềm và Dịch vụ Công nghệ thông tin Việt Nam công nhận.
TOP 10 CÔNG TY CÔNG NGHỆ VIỆT NAM UY TÍN NHẤT năm 2018, 2019, 2020, 2021 do Vietnam Report công nhận.

Chú thích


title: Joseph Aspdin

text:
Joseph Aspdin (sinh tháng 12 năm 1778, mất ngày 20 tháng 03 năm 1855) là thợ xây người Anh người có bằng sách chế xi măng Portland vào ngày 21 tháng 10 năm 1824. Ông là anh cả trong gia đình có sáu người con với cha là Thomas Aspdin, một thợ xây gạch sống ở quận Hunslet, Leeds, Yorkshire. Ông tham gia việc làm ăn của cha, và cưới vợ tên là Mary Fotherby tại nhà thờ Parish thánh Peter tại Leeds vào ngày 21 tháng 05 năm 1811.

Bằng sáng chế

Tham khảo
 A. J. Francis, The Cement Industry 1796-1914: a History,David & Charles, 1977, ISBN 0-7153-7386-2
 P. C. Hewlett (Ed)Lea's Chemistry of Cement and Concrete: 4th Ed, Arnold, 1998, ISBN 0-340-56589-6, Chapter 1

Liên kết ngoài
R. G. Blezard, Reflections on the history of the chemistry of cement, SCI Lecture Papers Series LPS 0104 (2000)

Sinh năm 1778
Mất năm 1855
Xi măng
Nhà phát minh Anh


title: Ly thân

text:
Ly thân mô tả quan hệ vợ chồng theo đó hai người không còn chung sống, ăn ở với nhau, nhưng vẫn chưa ly hôn. Vợ chồng thường tự thỏa thuận với nhau để sống ly thân chứ không cần phải ra tòa, và trên pháp lý thì họ vẫn là vợ chồng. Ly thân tạo cơ hội cho vợ hay chồng sống riêng biệt mà không phải cần ly dị.

Mục đích của ly thân là để giảm thiểu những căng thẳng, xung đột giữa vợ và chồng, đồng thời để các bên có thời gian suy ngẫm, ăn năn hối lỗi, khắc phục lỗi lầm, tha thứ cho nhau… để sau đó vợ chồng lại đoàn tụ, tiếp tục chung sống. Ly thân không làm chấm dứt mối quan hệ pháp lý giữa vợ và chồng nên trong thời gian sống ly thân, các bên vẫn có đầy đủ các quyền và nghĩa vụ đối với con chung và tài sản. Như vậy, ly thân là để hướng đến sự đoàn tụ, chứ không phải để hướng đến ly hôn. Với ý nghĩa đó, ly thân không phải là bước đệm để tiến hành ly hôn mà là cơ hội để tái gắn kết quan hệ vợ chồng.

Tại Việt Nam
Tại Việt Nam không có quy định về vấn đề ly thân. Trong quá trình xây dựng Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, từng có những đề xuất bổ sung "chế định ly thân" trong luật Hôn nhân và gia đình với lý do là để bảo vệ quyền lợi của phụ nữ và trẻ em tốt hơn trong thời gian này.

Tuy nhiên, đề xuất đưa "chế định ly thân" vào Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014  đã bị Quốc hội Việt Nam bác bỏ do vấp phải nhiều phản đối bởi những hệ lụy xấu mà chế định này có thể gây ra cho xã hội. Tuy rằng một số quốc gia đã quy định về "chế định ly thân" trong luật pháp, nhưng đối với đặc thù văn hóa - xã hội - gia đình của một nước Á đông như Việt Nam, việc tạo ra chế định này sẽ gây ra tác hại nhiều hơn là lợi ích, cụ thể như:
 Văn hóa Việt Nam coi trọng tình cảm gia đình, có mâu thuẫn thì vợ chồng thường "đóng cửa bảo nhau", hai bên họ hàng trao đổi nội bộ để tìm cách giải quyết. Chuyện vợ chồng đưa nhau ra tòa án giải quyết mâu thuẫn bị xem là điều tối kỵ, chỉ nên áp dụng khi hôn nhân không thể cứu vãn được nữa (cả hai đã quyết định ly hôn). Nếu tạo ra "chế định ly thân" thì vợ chồng sẽ phải đưa nhau ra tòa án để đăng ký ly thân, việc tòa án can thiệp vào quan hệ vợ - chồng khi họ chưa có ý định ly hôn là điều tối kỵ đối với văn hóa Việt Nam. Việc đó không chỉ gây thêm tổn thương cho tình nghĩa vợ chồng mà còn ảnh hưởng xấu đến tâm lý của con cái, họ hàng 2 bên nội - ngoại.
Một trong những nguyên tắc cơ bản của chế độ hôn nhân Việt Nam là "nguyên tắc tự nguyện". Tự nguyện ở đây bao gồm cả việc tự nguyện trong giải quyết mâu thuẫn giữa vợ chồng. Các cặp vợ chồng chọn ly thân như giải pháp tạm thời để giải quyết mâu thuẫn khi cảm thấy hôn nhân chưa bế tắc đến mức phải ly hôn, trong thời gian ly thân họ sẽ tĩnh tâm, suy nghĩ kỹ lại những rạn nứt để có thể hàn gắn quan hệ và yêu thương nhau hơn. Có nhiều trường hợp ly thân chỉ có vợ chồng biết với nhau, họ giấu chuyện đó với con cái, gia đình, họ hàng để không ảnh hưởng tới tâm lý, tình cảm của người thân. Nếu Luật Hôn nhân và gia đình "hành chính hóa" việc ly thân, yêu cầu vợ chồng phải đưa nhau ra tòa án để tiến hành thủ tục ly thân thì rất có thể sẽ khoét sâu hơn mâu thuẫn vợ - chồng và khiến họ nhanh chóng tiến tới ly hôn.
 Trên thực tế rất khó để tòa án xác định một cặp vợ chồng đang trong tình trạng ly thân vì đây là quan hệ rất riêng tư. Có những cặp vợ chồng tuy sống cùng một nhà nhưng họ vẫn ly thân (không ăn chung, ngủ chung). Ngược lại, sẽ có những cặp vợ chồng tuyên bố ly thân tại tòa nhưng chỉ sau một thời gian ngắn họ quay lại chung sống với nhau và không thông báo với tòa án. Với đặc điểm của văn hóa Việt Nam, rất ít người muốn công khai tình trạng ly thân, và càng không muốn tòa án can thiệp vào. Do đó, việc quy định "chế định ly thân" là thiếu cơ sở, không có tính khả thi về mặt thực tiễn.
 Bản chất của ly thân không trầm trọng như ly hôn mà đó chỉ là sự tạm thời chia cắt về mặt tình cảm, không chấm dứt quan hệ với con cái, quan hệ tài sản và quan hệ hai bên nội - ngoại. Nếu tạo ra "chế định ly thân" thì sẽ phải quy định cả về các vấn đề liên quan như phân chia tài sản, quyền nuôi con, quyền chung sống... trong thời gian ly thân, tức là gần giống như ly hôn, gần như "xem ly thân là một bước để tiến tới ly hôn". Như vậy, "chế định ly thân" không những không góp phần ổn định gia đình, đời sống của vợ chồng mà ngược lại còn làm suy yếu và dễ dẫn đến đổ vỡ gia đình.
 Ngay trong Mục 1 của Thông báo số 26-TB/TW ngày 9/5/2011 của Ban Bí Thư Trung ương Đảng về sơ kết chỉ thị số 49-CT/TW , ngày 21/2/2005 của Ban Bí Thư (khoá IX) về "xây dựng gia đình thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước" đã kết luận: một trong những tồn tại của gia đình xuất hiện ngày càng nhiều và chậm được khắc phục là ly thân. Như vậy, tư tưởng chỉ đạo của Trung ương Đảng đã coi ly thân là một hiện tượng mang tính tiêu cực, cần phải hạn chế để đảm bảo sự phát triển lành mạnh của gia đình. Nếu đưa "chế định ly thân" vào Luật Hôn nhân và gia đình thì vô hình trung luật pháp đã "hợp thức hóa" cho một hiện tượng tiêu cực trong xã hội, đi ngược lại tư tưởng chỉ đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Đại biểu Khúc Thị Duyền phản đối việc đưa vấn đề ly thân vào trong dự thảo luật Hôn nhân và gia đình. Chế định ly thân ảnh hưởng rất lớn đến mối quan hệ tình cảm của một trong hai bên, đặc biệt là tác động rất sâu sắc mọi mặt đến người vợ và con trẻ cũng như các thành viên trong gia đình. Thực tế mục đích của ly thân là nhằm giảm thiểu xung đột gay gắt trong quan hệ vợ chồng, cặp vợ chồng mong muốn không để mọi người biết về mâu thuẫn, nếu ly thân mà cũng phải ra tòa thì sẽ là không hợp lí. Bà khẳng định: "Trong thực tế có trường hợp ly thân, bạo lực, áp lực về tinh thần còn nặng nề và hơn cả bạo lực về thể xác. Về vấn đề ly thân theo quan điểm của tôi là không nhất trí đưa vào trong dự thảo luật"

Theo đại biểu Lê Văn Hoàng (TP Đà Nẵng), rất khó xác định được một cặp vợ chồng đang ly thân, đây là quan hệ riêng tư chỉ 2 vợ chồng mới hiểu được. Do đó, đưa vấn đề ly thân vào Luật thì cũng rất khó thực hiện. Mặt khác, khi quy định các vấn đề liên quan việc ly thân như phân chia tài sản, quyền nuôi con... thì gần như đã đánh đồng giữa ly thân và ly hôn, như vậy chẳng khác nào "xem ly thân là một bước để tiến tới ly hôn", đi ngược lại mục đích của ly thân là để vợ chồng có thời gian hàn gắn tình cảm. Ông kết luận: "Quy định về ly thân trong dự thảo Luật không những không góp phần ổn định cuộc sống vợ chồng mà còn làm suy yếu, dễ dẫn đến đổ vỡ, do đó nên cân nhắc không nhất thiết đưa vấn đề ly thân vào trong dự thảo"

Đại biểu Đặng Thị Kim Chi thì chỉ ra vấn đề khác: nếu quy định về chế định ly thân thì trong nhiều trường hợp rất khó thực hiện khi hôn nhân có yếu tố nước ngoài. Nếu công dân Việt Nam yêu cầu tòa án giải quyết ly thân, tòa án Việt Nam thụ lý sẽ gặp nhiều khó khăn trong khâu tống đạt văn bản tố tụng, nhất là đối với những nước chưa ký hiệp định tương trợ tư pháp

Đại biểu Nguyễn Thành Bộ cho rằng: nếu quy định trong luật về "chế định ly thân" thì sẽ làm phát sinh thêm rất nhiều số lượng công việc mà tòa án các cấp phải thụ lý. Quy định về "chế định ly thân" trong Luật hôn nhân và gia đình vô hình trung làm cho tế bào gia đình trở nên thiếu bền vững và càng dễ dẫn tới rạn vỡ hạnh phúc gia đình. Việc tồn tại ly thân kéo dài dẫn tới đời sống hôn nhân không trọn vẹn, do đó đối tượng chịu thiệt thòi nhiều nhất vẫn là phụ nữ và trẻ em. Thực trạng trong xã hội Việt Nam hiện nay vẫn tồn tại tình trạng sống ly thân, song đây là sự thỏa thuận mang tính riêng tư, tự nguyện, không cần thiết phải có sự can thiệp của tòa án. Việc tòa án đứng ra phán quyết việc sống ly thân sẽ càng thúc đẩy tiêu cực trong cuộc sống hôn nhân vợ chồng.

Chú thích

Gia đình
Hôn nhân
Sơ khai xã hội học


title: Tăng huyết áp cấp cứu

text:
Tăng huyết áp cấp cứu (còn gọi là "tăng huyết áp ác tính") là tình trạng tăng huyết áp với sự tổn thương của một hay nhiều hệ cơ quan (đặc biệt là hệ thần kinh, hệ tim mạch, hệ tiết niệu) nguyên nhân là các tổn thương không phục hồi. Khi gặp tăng huyết áp cấp nên giảm huyết áp chậm từ vài phút đến vài giờ khi sử dụng các thuốc giảm huyết áp.

Dấu hiệu và triệu chứng

Mắt có thể bị xuất huyết võng mạc và chảy máu. phù gai thị có thể xuất hiện.

Não gia tăng áp lực nội sọ có những dấu hiệu như đau đầu, nôn mửa, và xuất huyết dưới màng nhện.

Bệnh nhân thường bị rối loạn chức năng thất trái.

Thận cũng bị ảnh hưởng và gây ra huyết niệu, protein niệu, suy thận cấp.

Nói cách khác các biến chứng khác của bệnh cao huyết áp cấp thường đi kèm với phù gai thị.

Một số dấu hiệu khác bao gồm:
Đau ngực
Rối loạn nhịp tim
Đau đầu
Chảy máu cam
Chứng khó thở
Ngất
Lo âu
 Kích động
Chứng dị cam
Nôn mửa

Định nghĩa

Tăng huyết áp cấp cũng có dấu hiệu giống như cơn tăng huyết với huyết áp tâm trương lớn hơn hoặc bằng 120 mmHg và huyết áp tâm thu lớn hơn hoặc bằng 180mmHg. Tăng huyết áp cấp khác với cơn tăng huyết là có bằng chứng về tổn thương cấp ở một số cơ quan.

Điều trị
Một số nhóm thuốc điều trị huyết áp được khuyến cáo, với lựa chọn phụ thuộc vào nguyên nhân của cơn tăng huyết áp,mức huyết áp tăng quá cao, và mức huyết áp bình thường của bệnh nhân trước khi cấp cứu. Hầu hết các trường hợp, chỉ định sử dụng đườngtiêm truyền tĩnh mạch với thuốc tiêm natri nitroprusside. thuốc tiêm natri nitroprusside thích nhất vì có tác dụng hạ huyết áp nhanh chóng, (nhưng một số trường hợp thì không được sử dụng). Trong trường hợp ít khẩn cấp, có thể sử dụng các thuốc uống như captopril, clonidine, labetalol, hoặc prazosin, Nhưng tác dụng hạ huyết áp của chúng chậm hơn (vài phút) so với sodium nitroprusside. Kiểm soát xuất huyết là cân thiết trong cấp cứu trong thời gian chờ khi nitroprusside không được sử dụng hoặc các thuốc uống chưa có tác dụng.

Ngoài ra, Điều trị không sử dụng thuốc có thể được sử dụng trong tăng huyết áp cấp do suy thận như surgical nephrectomy, laparoscopic nephrectomy và renal artery embolization trong trường hợp có nguy cơ hôn mê.

Điều quan trọng trong cấp cứ là giảm huyết áp xuống từ từ, không quá đột ngột. Mục tiêu đầu tiên là giảm huyết áp không quá 25% (trong vòng vài phút đến 1 hoặc 2 giờ), và sau đó giảm đến mức độ 160/100 mm Hg trong vòng 2-6 giờ. Giảm huyết áp quá mức có thể dẫn đến thiếu máu cục bộ động mạch vành, não, thận thâm chí là nhồi máu.

Chẩn đoán tăng huyết áp cấp không chỉ dựa vào chỉ số đo huyết áp, Nhưng cũng phụ thuộc vào chỉ số huyết áp bình thường trước khi cấp cứu. Đối với cá nhân có tiền sử tăng huyết áp sẽ không chịu được mức huyết áp bình thường.

Dịch tễ học

Mặc dù thống kê ở Hoa Kỳ khoảng hơn 50 triệu người trưởng thành bị tăng huyết áp, nhưng tỉ lệ tăng huyết áp cấp khá thấp (dưới 1% hàng năm), khoảng 500,000 người mỗi năm, và is therefore a not insignificant cause of serious morbidity in the US.

Theo một nghiên cứu phát hành vào năm 2006, tỉ lệ tăng huyết áp lại tăng, với 28.6% dân số Hoa Kỳ được thống kê trong khoảng 1999-2002. Theo nghiên cứu đó, tỉ lệ bệnh tăng huyết áp nằm trong khoảng 3% và 18% dân số. Số lượng còn phụ thuộc vào tuổi, giới tính, chủng tộc, và hình thể.

Theo Whelton, tỉ lệ mắc bênh tăng huyết áp cao hơn 50% người Mỹ gốc phi trưởng thành hơn người da trắng, người Mỹ gốc Mexico. và cũng theo Whelton tỉ lệ mắc bênh tăng huyết áp đang tăng dần ở trẻ em và thiếu niên trong khoảng 1988-2000. Nghiên cứu còn cho biết, hiện nay ước tính trên thế giới có khoảng 1 tỉ người trưởng thành bị tăng huyết áp, với tỉ lệ cao nhất ở khu vực Tây âu và Mỹ Latin.

Việc sử dụng các thuốc điều trị tăng huyết áp thì tỉ lệ cơn tăng huyết áp cấp đã giảm từ 7% xuống còn 1% ở bệnh nhân tăng huyết áp. Trước 1950, tỉ lệ sống chỉ khoảng 20%, nhưng ngày nay với nhiều phương pháp điều trị phù hợp tỉ lệ này cao hơn 90%.

Theo thống kê chỉ ra rằng có khoảng 1% - 2% tỉ lệ bệnh nhân mắc bệnh tăng huyết áp có thể tiến triển thành cơn tăng huyết áp cấp vài lần trong đời. Đàn ông có nguy cơ bị cơn tăng huyết áp cao hơn phụ nữ.

Nghiên cứu tại bệnh viện ở Hoa Kỳ. Tỉ lệ mắc cơn tăng huyết áp cấp tăng gấp ba lần giữa năm 1983 và 1990, tăng từ 23,000 đến 73,000 hằng năm.

Tiên lượng bệnh

Bệnh tăng huyết áp cấp rất nguy hiểm và có tiềm năng đe dọa mạng sống. Người ta ước tính rằng bệnh nhân nếu không được chăm sóc y tế thích hợp chỉ có thể sống thêm trung bình khoảng ba năm.

Tỉ lệ mắc bệnh và tỉ lệ tử vong ở bệnh nhân tăng huyết áp cấp phụ thuộc vào mức độ tồn thương của các hệ cơ quan và chỉ số đo huyết áp được kiểm soat sau khi điều trị. Với sự chăm sóc y tế và kiểm soát huyết áp tốt, tỉ lệ sống trong 10 năm của bệnh nhân tăng huyết áp cấp có thể đạt đến 70%.

Nguy cơ tiến triển bệnh đe dọa tính mạng tác động đến tim hoặc não tăng như là tăng lưu lượng máu. Thông thường, thiếu máu cục bộ ở tim và đột quỵ là nguyên nhân dẫn đến tử vong ở bệnh nhân tăng huyết áp nặng. Người ta ước tính rằng cứ tăng mỗi 20 mmHg huyết áp tâm thu hoặc 10 mm Hg huyết áp tâm trương trên huyết áp 115/75 mm Hg, thì tỷ lệ tử vong do bệnh thiếu máu cục bộ ở tim và đột quỵ tăng gấp đôi.

Một số nghiên cứu có kết luận rằng người Mỹ gốc phi có tỉ lệ mắc bệnh và tỉ lệ tử vong do bệnh tăng huyết áp cao hơn người da trắng. Và cũng kết luận rằng tỉ lệ mắc cơn tăng huyết áp cấp cũng cao hơn so với các chủng tộc khác.

Tăng huyết áp chủ yếu gặp ở người trưởng thành, nhưng trẻ em cũng mắc phải với tỷ lệ rất nhỏ.

Chú thích

Tăng huyết áp
Cấp cứu y khoa


title: Nguyễn Trọng Hỷ

text:
Nguyễn Trọng Hỷ (sinh ngày 17 tháng 10 năm 1947 tại Quảng Ninh), là nhà quản lý trong lĩnh vực thể thao, Thứ trưởng Bộ Văn hóa Thể thao Du lịch, từng là Chủ tịch của Liên đoàn Bóng đá Việt Nam Khóa V (nhiệm kỳ 2005-2009) và Khóa VI (nhiệm kỳ 2009-2013) . Ngoài ra Ông từng giữ chức vụ trưởng thể thao thành tích cao II (Uỷ ban TDTT) và Phó tổng biên tập Báo Thể thao Việt Nam .

Quá trình hoạt động
Nguyễn Trọng Hỷ tốt nghiệp Đại học TDTT vào tháng 9 năm 1971. Sau đó ông đi bộ đội đến tháng 12 năm 1975.

Từ 1976 đến 1990, Ông công tác tại Trường Đại học Thể dục Thể thao. Đến năm 1990, ông công tác tại Tổng cục Thể dục thể thao (nay là Ủy ban Thể dục Thể thao). Ông giữ chức vụ Phó Tổng biên tập Báo Thể thao Việt Nam từ tháng 12 năm 1997 đến tháng 12 năm 1998.

Từ tháng 1 năm 1999 đến tháng 6 năm 2002, Nguyễn Trọng Hỷ giữ chức Vụ trưởng Vụ Thể thao thành tích cao II. Đến tháng 7 năm 2002, Ông được Thủ tướng Chinh phủ Việt Nam bổ nhiệm làm Phó chủ nhiệm Ủy ban Thể dục Thể thao. Năm 2007 ông được bổ nhiệm làm Thứ trưởng Bộ Văn hóa Thể thao Du lịch.

Ngày 2 tháng 6 năm 2005 được bầu làm Chủ tịch Liên đoàn bóng đá Việt Nam khoá V. Ngày 5 tháng 12 năm 2013 ông thôi chức vụ này  trước nhiệm kỳ với lý do sức khỏe.

Chú thích

Người Quảng Ninh
Chủ tịch Liên đoàn bóng đá Việt Nam
Thứ trưởng Việt Nam


title: Theodore Schultz

text:
Theodore William Schultz (30 tháng 4 năm 1902 – 26 tháng 2 năm 1998) là một nhà kinh tế học Hoa Kỳ, ông là người giành giải Nobel Kinh tế năm 1979 (cùng với William Arthur Lewis).

Tiểu sử
Schultz sinh ra tại Arlington, Nam Dakota và ghi danh học ngành nông nghiệp tại South Dakota State College (giờ là Đại học Bang Nam Dakota) năm 1921. Ông tốt nghiệp vào năm 1927, sau đó học tiếp lên tiến sĩ tại Đại học Wisconsin–Madison về ngành Kinh tế nông nghiệp vào năm 1930.

Ông giảng dạy tại Iowa State College giai đoạn 1930-1943, và là chủ tịch kinh tế tại Đại học Chicago giai đoạn 1946-1961. Ông trở thành chủ tịch của Hiệp hội Kinh tế Hoa Kỳ từ năm 1960.

Schultz mất tại Evanston, Illinois vào ngày 26 tháng 2 năm 1998 ở tuổi 95. Ông được chôn cất tại Badger Cemetery thuộc Badger, Nam Dakota.

Đóng góp
Schultz được trao giải Nobel cho công trình của ông về phát triển kinh tế, tập trung vào kinh tế nông nghiệp. Ông phân tích vai trò của nông nghiệp trong nền kinh tế, và công trình của ông đã đạt đến ý nghĩa về chính sách công nghiệp, cả trong các nước đang phát triển và phát triển. Schultz cũng đưa ra ý tưởng về vốn giáo dục, một nhánh của khái niệm về nguồn nhân lực, đặc biệt liên quan đến đầu tư vào giáo dục.

Shultz nghiên cứu vào lý do tại sao sau Thế chiến II, Đức và Nhật Bản phục hồi với tốc độ gần như kỳ diệu từ đống tro tàn sau chiến tranh. Ngược lại với sự phục hồi kỳ diệu này thì Vương quốc Anh vẫn ở trong tình trạng phân phối thực phẩm một thời gian khá lâu sau chiến tranh. Ông đưa ra kết luận tốc độ phục hồi là do dânh số khỏe mạnh và có học thức cao; việc giáo dục tạo ra con người và chăm sóc sức khỏe tốt giữ cho đầu tư giáo dục được duy trì và từ đó có thể sản xuất với năng suất cao. Một trong những đóng góp chính của ông sau này được gọi là Lý thuyết Vốn con người, và lý thuyết này đã truyền cảm hứng cho rất nhiều nghiên cứu trong phát triển quốc tế vào thập niên 1980, thúc đẩy đầu tư vào giáo dục kỹ nghệ và nghề nghiệp bởi hệ thống Bretton Woods tổ chức tài chính quốc tế như Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới.

Bài viết

Tác giả sách
 1943. Redirecting Farm Policy, New York: Macmillan Company.
 1945. Agriculture in an Unstable Economy, New York: McGraw-Hill.
 1953. The Economic Organization of Agriculture, McGraw-Hill.
 1963. The Economic Value of Education, New York: Columbia University Press.
 1964. Transforming Traditional Agriculture, New Haven: Yale University Press.
 1968.Economic Growth and Agriculture, New York: MacGraw-Hill.
 1971. Investment in Human Capital: The Role of Education and of Research, New York: Free Press.
 1972. Human Resources (Human Capital: Policy Issues and Research Opportunities), New York: National Bureau of Economic Research,
 1981. Investing in People, University of California Press. Description and chapter-preview links.
 1993. The Economics of Being Poor, Cambridge, Massachusetts, Blackwell Publishers
 1993. Origins of Increasing Returns, Cambridge, Massachusetts, Blackwell Publishers

Biên tập sách
 1945. Food for the World, Chicago: University of Chicago Press.
 1962. Investment in Human Beings, Chicago: University of Chicago Press.
 1972. Investment in Education: Equity-Efficiency Quandary, Chicago: University of Chicago Press.
 1973.New Economic Approaches to Fertility, Chicago: University of Chicago Press,
 1974. Economics of the Family: Marriage, Children, and Human Capital, Chicago: University of Chicago Press.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 IDEAS/RePEc
 New York Times: Theodore Schultz, 95, Winner Of a Key Prize in Economics
 Nobelprize.org: Autobiography

Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Nhà kinh tế học Hoa Kỳ
Người đoạt giải Nobel Kinh tế
Cựu sinh viên Đại học bang Nam Dakota
Cựu sinh viên Đại học Wisconsin–Madison
Giáo sư Đại học bang Iowa
Giáo sư Đại học Chicago
Sinh năm 1902
Mất năm 1998


title: Dữu Lượng

text:
Dữu Lượng (chữ Hán: 庾亮, 289 - 340), tên tự là Nguyên Quy (元規), nguyên quán ở huyện Yên Lăng, quận Dĩnh Xuyên, là đại thần, tướng lĩnh xuất thân từ ngoại thích dưới thời nhà Tấn trong lịch sử Trung Quốc.

Thân thế và thời trẻ

Dữu Lượng là con trai trưởng của Dữu Sâm, vốn là một sĩ tộc có thế lực lớn trong triều đình Tây Tấn, từng làm quan đến chức Tả tướng quân. Sử sách không chép rõ tên của Dữu Lượng. Thời còn trẻ, ông được miêu tả là có dung mạo đẹp, thích việc đàm luận và ưa thích đạo lý Trang, Lão, lại có phong cách anh tuấn, nghiêm chỉnh; được so sánh với Hà Hầu Huyền (Hạ Hầu Thái Sơ) và Trần Quần (Trần Trường Văn]].

Năm 304, khi Dữu Lượng được 16 tuổi, cũng là lúc triều đình Tây Tấn rơi vào rối loạn bởi cuộc tranh giành quyền lực của tám vương. Ông được Đông Hải vương Tư Mã Việt và được bổ làm quan, song Dữu Lượng đã từ chối và theo Dữu Sâm đến quận Cối Kê ở miền đông nam.

Từ năm 307, Lang Nha vương Tư Mã Duệ (sau này là Tấn Nguyên Đế) bắt đầu xây dựng thế lực ở Giang Nam, nghe tiếng của Dữu Lượng, bèn bổ ông làm quan, chức Tây Tào duyện. Khi vào yết kiến Tư Mã Duệ, Dữu Lượng biểu hiện được thái độ đô nhã, nên được Tư Mã Duệ trọng vọng. Người em gái của ông, Dữu Văn Quân do nhân từ và có sắc đẹp, nên được tuyển vào cung, làm vợ của Lang Nha thế tử Tư Mã Thiệu (sau này là Tấn Minh Đế).

Phú quý nhờ em gái

Dữu Lượng ban đầu từ chối không chấp nhận chức quan của Lang Nha vương ban cho. Mãi đến năm 311, do lập được công khi thảo phạt thứ sử Giang châu Hoa Dật, Dữu Lượng mới được phong chức Thừa tướng tham quân, tước vị Đô Đình hầu. Năm ấy, Dữu Lượng mới 22 tuổi.

Năm 318, Tây Tấn diệt vong, Tư Mã Duệ lên ngôi hoàng đế, lập ra nhà Đông Tấn. Tư Mã Thiệu được phong làm Hoàng thái tử và Dữu thị trở thành thái tử phi. Từ đó, họ Dữu trở thành thế lực ngoại thích trong triều. Dữu Lượng nhờ đó cũng được triều đình bái làm Thượng thư lệnh, Thị giảng đông cung. Trong thời gian này, ông kết thân với đại thần giữ chức thái tử bố y là Ôn Kiệu.

Ít lâu sau, Dữu Lượng được thăng làm Cấp sự trung, Hoàng môn thị lang, Tán kị thường thị. Lúc đại tướng Vương Đôn đóng ở Vu Hồ, Tấn Nguyên Đế sai Dữu Lượng đến gặp. Sau khi cùng Vương Đôn đàm luận, Dữu Lượng được Vương Đôn đánh giá cao, do đó Đôn dâng biểu xin vua phong cho ông làm Trung lĩnh quân.

Năm 323, Nguyên Đế chết, Tư Mã Thiệu lên ngôi, tức là Tấn Minh Đế. Với thân phận là anh vợ của hoàng đế, uy thế của Dữu Lượng trong triều ngày càng cao. Minh Đế có ý phong cho ông làm Trung thư giám nhưng ông dân biểu từ chối.

Đầu thời Minh Đế, Vương Đôn xây dựng thế lực lớn mạnh, muốn khởi binh tạo phản, tuy nhiên lại lo lắng rằng trong triều còn Dữu Lượng, do đó bề ngoài thân thiết với ông nhưng trong thực tâm thì ghen ghét. Dữu Lượng thấy vậy, có ý lo lắng bèn lấy cớ có bệnh, từ chức quan. Tuy nhiên không bao lâu sau, ông lại được triều đình bổ làm Trung thư giám, thay cho Vương Đạo. Đến năm 324, Vương Đôn lại cử binh tạo phản, triều đình bèn thăng Dữu Lượng làm Tả Vệ tướng quân, sai cùng các tướng đưa quân ra trận đánh dẹp, cuối cùng đánh tan được quân của Vương Đôn. Do công lao này, Dữu Lượng được triều đình phong làm Đô đốc đông chinh chư quân sự. Sau lại ban cho ông tước vị Vĩnh Xương huyện công, ban cho lụa 5400 tấm, nhưng ông từ chối không nhận. Sau Dữu Lượng được đổi sang làm Hộ quân tướng quân.

Nắm quyền phụ chính

Năm 326, Tấn Minh Đế bị bệnh nặng, không muốn gặp ai. Ở trong triều, Nam Đốn vương, Phủ quân tướng quân Tư Mã Tông và Hữu vệ tướng quân Ngưu Dận vốn được vua yêu, nắm trong tay cấm quân nên tụ tập bè đảng có ý đồ làm phản, lại liên kết với Tây Dương vương Tư Mã Dạng. Khi Dữu Lượng muốn vào cung gặp hoàng đế, cũng bị Tư Mã Tông ngăn cản. Khi Minh Đế gần chết, Dữu Lượng phát giác ra âm mưu của bọn Tư Mã Tông, bèn tự mình vào cung yết kiến Minh Đế, khuyên vua không nên trao lại quyền lực cho họ. Minh Đế cảm động, bèn mời lên ngồi ghế, cùng với Tư đồ Vương Đạo, Quang Lộc đại phu Tuân Tung, Thượng thư lệnh Biện Khổn, Xa kị tướng quân Si Giám, Đan Dương doãn Ôn Kiệu cùng nhận di chiếu phụ giúp cho thái tử Tư Mã Diễn năm đó mới có 4 tuổi, đồng thời Dữu Lượng cũng được thăng lên làm Cấp sự trung, Trung thư lệnh. Sang tháng 9 cùng năm, Tấn Minh Đế mất ở Đông Đường.

Thái tử Tư Mã Diễn kế vị, xưng là Tấn Thành Đế. Hoàng hậu Dữu thị, em gái Dữu Lượng trở thành Hoàng Thái hậu nhiếp chính. Từ đó bắt đầu giai đoạn nắm quyền ở họ Dữu trong triều đình. Các quyết sách lớn trong triều phần nhiều đều do Dữu Lượng quyết định.

Thời Nguyên Minh, dưới sự nắm quyền của Tư đồ Vương Đạo (276 - 339), triều đình thực hiện chính sách khoan dung với các thế lực quân phiệt bên ngoài, mới được nhiều người ủng hộ. Đến khi lên nắm quyền, Dữu Lượng thay đổi hoàn toàn chính sách đó, làm các thế lực cát cứ ở địa phương bất mãn. Đào Khản và Tổ Ước cũng là các đại thần có uy tín, nhưng không được Minh Đế cho vào nhận di chiếu và giao quyền lực, cho đó là âm mưu của Dữu Lượng, nên căm ghét ông. Dữu Lượng lo lắng, bèn phái Ôn Kiệu đến Giang châu làm thứ sử để làm ngoại viên cho mình, lại cho tu bổ thành Thạch Đầu để phòng bị.

Cùng năm đó, Nam Đốn vương Tư Mã Tông muốn tiêu diệt Dữu Lượng. Dữu Lượng biết được, bèn nhân khi Ngự sử Trung Thừa Chung Nhã tố cáo Tư Mã Tông có ý làm phản, phái Triệu Dận bắt lại. Tư Mã Tông muốn phản kháng lại, nên bị giết chết. Dữu Lượng hạ lệnh biến thân thích của Tư Mã Tông từ họ Tư Mã đổi sang họ Mã, phế ba con của Tông là Xước, Xiêu, Diễn làm dân. Anh Tông là Tây Dương vương cũng bị biếm là Dặc Dương huyện vương và mất chức trong triều, tướng Ngu Dận bị giáng làm thái thủ Quế Dương. Sau việc này, nhiều người cho rằng Dữu Lượng có ý tiêu diệt thế lực của hoàng gia. [[Tấn Thành
Đế]] vốn không biết Tư Mã Tông đã chết, lâu ngày không thấy mới hỏi rằng sao không thấy ông đầu bạc. Dữu Lượng trả lời rằng Tông có tội đã giết đi. Thành Đế khóc bảo: Cữu phụ nói người ta là nghịch tặc rồi giết đi. Nếu như ngày sau có người nói cữu phụ là nghịch tặc thì có phải cũng vậy không. Dữu Lượng sợ hãi đến biến sắc.

Lầm lỡ gây họa

Người quận Lang Nha là Biện Hàm vốn cùng cánh với Tư Mã Tông cũng bị giết chết. Anh Hàm là Biện Xiển trốn đến nương nhờ Tô Tuấn ở quận Lịch Dương, Dữu Lượng nhiều lần yêu cầu Tô Tuấn nộp Xiển cho mình nhưng Tuấn không nghe. Càng về sau, Tuấn càng hống hách, không nghe lệnh thiên triều, lại lạm dụng uy hình. Dữu Lượng có ý lo ngại nên định trừ đi, bèn nhân danh Thành Đế, phong cho Tô Tuấn làm Đại tư nông, Tán kị thường thị. Vương Đạo nhận thấy Tô Tuấn là người âm hiểm, tất sẽ không chịu nghe chiếu, nhưng Dữu Lượng không nghe. Khi chiếu ban xuống, Tô Tuấn cũng chẳng chịu về triều, Ôn Kiệu thấy vậy, nghi Tô Tuấn sẽ phản, bèn dự định cùng quân từ Tam Ngô đến bảo vệ kinh đô, nhưng Dữu Lượng cũng không chịu.

Tuy không đồng tình với Ôn Kiệu nhưng Dữu Lượng vẫn cử quân đề phòng, phong cho Bắc Trung lang tướng Quách Mặc làm Hậu tướng quân, Đồn kị giáo úy, Dữu Băng (em Dữu Lượng) làm Ngô quốc nội sử để phòng bị Tô Tuấn, làm cho Tô Tuấn vào đường cùng, quyết định lấy danh nghĩa thảo phạt Dữu Lượng, xuất binh vào cùng năm đó. Tô Tuấn còn liên kết với Tổ Ước, đưa quân lần lượt tiêu diệt các cánh quân của Đào Phức, Tư Mã Lưu... ra sức cướp bóc, giết chóc và khống chế triều đình.

Thượng thư tả thừa Khổng Thản và Tư đồ Tư Mã Đào đề nghị Vương Đạo và Dữu Lượng nên nhân lúc Tô Tuấn chưa đến Kiến Khang hãy phong tỏa Phụ Lăng trước để nắm thế chủ động, Vương Đạo đã đồng ý nhưng Dữu Lượng không nghe. Sau đó, vào tháng 12, Tô Tuấn liên tiếp giành thắng lợi, đoạt được Cô Thục, lấy được nhiều của cải rồi hướng về Kiến Khang, lúc đó Dữu Lượng mới hối hận.

Sau khi Cô Thục thất thủ, Dữu Lượng cho giới nghiêm Kinh sư, lại lấy chiếu của Thành Đế tự phong làm Giả tiết, Đô đốc chinh thảo chư quân sự, phong Tả vệ tướng quân Triệu Dận làm thái thú Lịch Dương, Tả tướng quân Tư Mã Lưu ra chống đỡ nhưng cũng thất bại.

Năm 328, Tô Tuấn thừa thắng, tiến vào Kiến Khang. Dữu Lượng muốn đưa quân ra Tuyên Thành quyết chiến với Tô Tuấn, nhưng khi đang dàn quân thì quân của ông bỏ áo mũ bỏ trốn tất cả. Dữu Lượng cùng đường, đành phải dùng một con thuyền cho còn lại bỏ trốn. Sau đó, Tô Tuấn vào thành, khống chế triều chính. Khi quân Tô Tuấn đuổi đến, quân của Dữu Lượng dùng tên mà bắn lại nhưng lại bắn trúng người lái thuyền, làm thuyền sắp lật, mọi người sợ hãi, duy Dữu Lượng vẫn ngồi yên, nói: Thủ hạ thế này sao có thể đánh giặc được!, lúc đó sĩ tốt mới bình tĩnh trở lại.

Dữu Lượng cùng ba người em là Dữu Băng, Dữu Điều, Dữu Dực cùng chạy đến Tầm Dương, nương nhờ Ôn Kiệu. Ông mang theo chiếu của Dữu Thái hậu, phong quan chức cho Ôn Kiệu, Si Giám. Ôn Kiệu tỏ ra kính trọng Dữu Lượng, bèn cấp quân cho ông, muốn lấy ông làm Đô thống nhưng Lượng không nhận, và tiến cử Đào Khản làm minh chủ quân cần vương, chống lại Tô Tuấn. Lúc Đào Khản đem quân tới Tầm Dương hội với Ôn Kiệu, Dữu Lượng đích thân ra gặp, tự tạ tội gây ra loạn của mình. Đào Khản không trách ông.

Dữu Lượng dẫn quân tiến đánh Thạch Đầu, bị Đốc hộ của Tô Tuấn là Vương Chượng Thảo đánh bại. Ông tự thân đến gặp Đào Khản tạ tội, Khản nói: Cổ nhân ba lần bại, quân hầu mới có hai. Bây giờ sự tình cấp bách, không cần nghe nhiều, rồi dẫn 2000 quân phòng thủ ở lũy Bạch Thạch. Tô Tuấn nghe Dữu Lượng ở Bạch Thạch, bèn đem 10000 quân bao vây bốn mặt. Dữu Lượng đích thân ra thủ dụ, khích lệ tướng sĩ, cuối cùng giết được hơn 100 quân của Tô Tuấn, giải vây được cho Bạch Thạch. Cuối cùng đến năm 329, loạn Tô Tuấn bị dẹp tan.

Tạ tội rời kinh; sĩ tộc tương tranh

Sau khi dẹp được Tô Tuấn, Dữu Lượng được mời trở về triều đình. Tấn Thành Đế đón tiếp long trọng, sai mang ghế mời ông ngồi và định truy thưởng công cho ông. Dữu Lượng ái ngại vì sự lầm lỡ của mình làm triều đình suýt nguy vong, do đó từ chối và xin từ quan về ẩn cư nhưng Thành Đế không đồng ý. Dữu Lượng vẫn chưa bỏ ý định, mới tìm đường lên thuyền bỏ ra vùng biển Đông Hải, nhưng bị triều đình chặn lại được và đưa về Kiến Khang. Tuy được Thành Đế xá tội nhưng ông vẫn áy nái không yên, bèn xin rời kinh đến trấn ngoài, mới được chấp thuận. Ông được phong làm Trì tiết, Đô đốc Dự châu và Dương châu, Tuyên Thành nội sử và thứ sử Dự châu, đóng ở vùng Vu Hồ. Từ thời điểm đó, Vương Đạo trở lại điều hành chính quyền.

Trong thời gian Dữu Lượng ở Vu Hồ, Hậu tướng quân Quách Mặc ở Bồn Khẩu làm loạn, giết chết Bình Nam tướng quân Lưu Dận. Dữu Lượng bèn dâng biểu xin ra trận đánh dẹp, được thăng làm Chinh thảo đô đốc, cùng các tướng Lộ Vĩnh, Mao Bảo, Triệu Dận, Khuông Thuật và Lưu Sĩ đem theo 20000 quân, hợp sức cùng Thái úy Đào Khản đánh Quách Mặc. Sang năm 330, Quách Mặc bị tiêu diệt, Dữu Lượng không nhận phong thưởng của triều đình và trở lại Vu Hồ. Sau đó triều đình còn phong ông làm Trấn Tây tướng quân nhưng công cũng từ chối. Trước kia do có công dẹp Vương Đôn, triều đình đã phong cho Dữu Lượng làm Vĩnh Xương huyện công, trong mấy năm ông đã từ chối rất nhiều lần, mãi sang 331 mới nhận.

Năm 334, Đào Khản qua đời, Dữu Lượng được thăng làm Đô đốc các châu Giang, Kinh, Dự, Ích, Lương, thứ sử ba châu Giang, Kinh, Dự, Chinh Tây tướng quân, Nghi đồng tam ti và chuyển sang đóng ở Vũ Xương.

Tuy đã rời khỏi chính trường, nhưng với thân phận ngoại thích, Dữu Lượng vẫn nắm trong tay nhiều quyền lực. Trong thời gian đó, Vương Đạo nắm quyền, thi hành chính sách khoan dung quá mức, dung túng nhiều tướng lĩnh như Triệu Dận, Giả Ninh... làm nhiều người bất mãn. Dữu Lượng có ý định diệt trừ Vương Đạo để trở lại triều đình, nên vào năm 338 định liên kết cùng Thái úy Si Giám cùng khởi sự, nhưng Si Giám cự tuyết đi. Dữu Lượng một lần nữa lại sai người đến thuyết phục lần nữa cũng chẳng xong, đành phải từ bỏ ý định. Nhờ đó mà một cuộc đấu tranh giành quyền lực trong triều đình mới không xảy ra.

Phát động bắc phạt

Năm 339, vua Hậu Triệu là Thạch Lặc qua đời, Dữu Lượng nhân tình hình Hậu Triệu rối loạn, dự định bắc phạt thu phục Trung Nguyên, bèn dâng biểu xin bỏ chức Dự châu thứ sử để đổi sang làm Chinh Lỗ tướng quân thay cho Mao Bảo (Bảo bị đổi làm Giám Dương châu Giang Tây chư quân sự, Dự châu thứ sử). Dữu Lượng còn sai Thái thú Tây Dương Phàn Tuấn đẫn theo 10000 tinh binh đóng tại Chu Thành. Sau đó, ông phái quân tiến công lên phía bắc, tiến vào nước Thành Hán ở miền tây, bắc được thứ sử Kinh châu của Thành Hán là Lý Hoành cùng thái thú Ba quận Hoàng Thực, giải về kinh đô. Đồng thời ông lại phong Đào Xưng làm Nam Trung lang tướng, tướng Giang Hạ, đem 5000 quân tiến ở vùng Miện Trung.

Cùng năm đó, Dữu Lượng dâng thư xin bắc phạt lên triều đình, thỉnh cầu được dẫn 100000 quân tiến công Thạch Thành để làm thanh viên. Lúc bấy giờ, triều đình do Vương Đạo nắm quyền, Thái úy Si Giám đem lý do quân lương và vật tư không đủ, Thái thường Thái Mô bào Hậu Triệu vẫn còn binh giỏi tướng mạnh, vua mới là Thạch Hổ lại là người giỏi không thể xem thường. Kế hoạch bắc phạt gặp trở ngại.

Cùng lúc đó, Thạch Hổ nghe tin Dữu Lượng muốn bắc phạt, bèn sai Quỳ An làm Đại đô đốc, cùng Thạch Giám, Thạch Hoành, Lý Nông, Trương Hạc và Lý Thố năm tướng dẫn 5 vạn quân tấn công Kinh châu và phía bắc Dương châu, trong khi bộ phận khác đánh vào Chu Thành. Mao Bảo ở Chu Thành chống trả không nổi, bèn phái người đến cầu cứu Dữu Lượng. Ông cho rằng Chu Thành thành cao kiên cố nên chưa vội điều quân. Không ngờ, Trương Hạc đã nhanh chóng phá được Chu Thành, Mao Bảo và Phàn Tuấn bỏ trốn rồi chết ở Trường Giang. Các thành ở gần bờ nam Trường Giang và Giang Hạ đều bị quân Triệu tiêu diệt, thành Thạch Đầu thì bị quân Triệu vây ngặt, nhưng may có tướng Lý Dương chống trả anh dũng nên giữ được. Đang lúc đó, Dữu Lượng thượng biểu xin ra thành Thạch Thành, nhưng nghe tin Chu Thành đã mất, đành phải thôi.

Phẫn chí qua đời

Sau thất bại ở Chu Thành, Dữu Lượng dâng biểu tạ tội, tự giáng chức xuống ba bậc, còn Hành Tây tướng quân. Sau triều đình có chiếu khôi phục ngôi vị Tư không cho ông, nhưng ông cố từ chối.

Từ sau trận thua Chu Thành, Dữu Lượng cũng buồn rầu mà sinh bệnh. Năm 339, Vương Đạo mất, Thành Đế hạ chiếu phong Dữu Lượng làm Tư đồ, Thứ sử Dương châu, Lục thượng thư sự nhưng ông vẫn từ chối.

Năm 340, Dữu Lượng qua đời, thọ 52 tuổi, được triều đình truy tặng làm Thái úy, thụy là Văn Khang. Triều đình sai người đến trao ấn Vĩnh Xương công vào ngày tang của ông, nhưng em Lượng là Dữu Băng thay mặt ông từ chối tiếp nhận.

Gia đình

Anh em
Dữu Dịch (293 - 342), làm quan đến chức Tây Trung lang tướng, Giám quân sự 4 quận Nghi Thành Lư Giang Lịch Dương An Phong. Sau có ý đồ giết thứ sử Giang Châu Vương Doãn thất bại bèn tự sát.
Dữu Băng (296 - 344), làm quan đến Xa kị tướng quân
Dữu Văn Quân hoàng hậu của Tấn Minh Đế
Dữu Điều, làm quan tới Quan Quân tướng quân, Thái thủ Lâm Xuyên.
Dữu Dực (305 - 345), làm quan đến chức Chinh Tây tướng quân

Con cái
Dữu Bân (313 - 331), bị giết trong loạn Tô Tuấn
Dữu Hòa, làm quan đến chức Đơn Dương doãn, Trung lĩnh quân

Đánh giá

Xem thêm
Dữu Văn Quân
Dữu Băng
Ngoại thích can chính
Vương Đạo
Tấn Thành Đế
Các chiến dịch bắc phạt thời Đông Tấn

Tham khảo
Tấn thư
Tư trị thông giám

Chú thích

Nhân vật chính trị nhà Tấn
Nhân vật quân sự nhà Tấn
Nhiếp chính nhà Tấn
Sinh năm 289
Mất năm 340


title: Sùng Đức hầu

text:
Sùng Đức Hầu (chữ Hán: 崇德侯) là tước hiệu của một số nhân vật lịch sử được thụ phong ở đất Sùng Đức.

Danh sách
 Đông Hán Đông Hải Sùng Đức Hầu
 Đông Hán Phái quốc Sùng Đức Hầu
 Đông Hán Đông Bình Sùng Đức Hầu
 Đông Hán Bành Thành Sùng Đức Hầu
 Đông Hán Lương quốc Sùng Đức Hầu
 Đông Hán Hà Gian Sùng Đức Hầu

Xem thêm
 Hương Công

Tước hiệu


title: Lawrence Klein

text:
Lawrence Robert Klein (14 tháng 9 năm 1920 – 20 tháng 10 năm 2013) là một nhà kinh tế học Hoa Kỳ. Ông đã tạo nên các mô hình máy tính để dự báo xu hướng kinh tế trong lĩnh vực kinh tế lượng tại trường Wharton thuộc Đại học Pennsylvania, ông đã được trao giải Nobel về Khoa học Kinh tế vào năm 1980. Đặc biệt "cho việc tạo ra các mô hình kinh tế và ứng dụng của chúng vào phân tích các biến động kinh tế và chính sách kinh tế." Nhờ những nỗ lực của ông, mô hình này đã trở thành phổ biến trong giới kinh tế học.

Cuộc đời và sự nghiệp
Klein sinh ra tại Omaha, Nebraska, là con trai của Blanche (nhũ danh Monheit) and Leo Byron Klein. Ông đã tốt nghiệp trường Los Angeles City College, ông học tính toán tại đây; sau đó tại trường Đại học California, Berkeley ông bắt đầu nghiên cứu mô hình máy tính và được cấp bằng cử nhân về kinh tế năm 1942; ông nhận bằng tiến sĩ kinh tế tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) vào năm 1944.

Các tác phẩm đã xuất bản

 Economic Fluctuations in the United States, 1921–41 (1950)
 An Econometric Model of the United States, 1929–52 (with AS Goldberger, 1955)
 The Keynesian Revolution (1947) ISBN 0-333-08131-5
 The Wharton Econometric Forecasting Model (with MK Evans, 1967)
 A Textbook of Econometrics (1973) ISBN 0-13-912832-8
 The Brookings Model (With Gary Fromm. 1975)
 Econometric Model Performance (1976)
 An Introduction to Econometric Forecasting and Forecasting Models (1980) ISBN 0-669-02896-7
 Econometric Models As Guides for Decision Making (1982) ISBN 0-02-917430-9
 The Economics of Supply and Demand 1983
 Economics, Econometrics and The LINK (with M Dutta, 1995) ISBN 0-444-81787-5
 China and India: Two Asian Economic Giants, Two Different Systems (2004). Article free downloadable at the journal Applied Econometrics and International Development http://www.usc.es/economet/aeid.htm

Xem thêm
 Danh sách các nhà kinh tế học

Tham khảo

Đọc thêm

Liên kết ngoài
 Lawrence Klein
 Economists for Peace and Security
 IDEAS/RePEc

Thành viên Viện hàn lâm khoa học Hoa Kỳ
Nhà kinh tế học vĩ mô
Nhà kinh tế học Hoa Kỳ
Giáo sư Đại học Pennsylvania
Cựu sinh viên Viện Công nghệ Massachusetts
Cựu sinh viên Đại học California tại Berkeley
Người đoạt giải Nobel Kinh tế
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel Kinh tế
Cựu sinh viên Los Angeles City College
Sinh năm 1920
Nhà kinh tế học tân Keynes
Mất năm 2013
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel


title: Đài thiên văn Lowell

text:
Đài thiên văn Lowell là một đài thiên văn thiên văn học ở Flagstaff, Arizona, Hoa Kỳ. Đài thiên văn Lowell được thành lập năm 1894, là một trong số đài thiên văn lâu đời ở Hoa Kỳ, và được xét là một di tích Lịch sử Quốc gia Hoa Kỳ vào năm 1965. Năm 2011, đài thiên văn được có tên trong "100 nơi quan trọng nhất trên thế giới" theo tạp chí TIME.

Tham khảo

Nghiên cứu thêm

David Strauss, Percival Lowell: The Culture and Science of a Boston Brahmin (Cambridge: Harvard University Press, 2001)
William Graves Hoyt, Lowell and Mars (Tucson: University of Arizona Press, 1976)
William Lowell Putnam, The Explorers of Mars Hill: A Centennial History of Lowell Observatory, 1894-1994 (New Hampshire: Phoenix Publishing, 1994)

Liên kết ngoài

Lowell Observatory
Discovery Channel Telescope
Flagstaff Clear Sky Clock Forecasts of observing conditions covering Lowell Observatory.
National Historic Landmarks Program: Lowell Observatory+
 Lowell Observatory, 1400 West Mars Hill Road, Flagstaff, Coconino, AZ at the Historic American Buildings Survey (HABS), with additional material , , , , ,

Đài thiên văn ở Arizona


title: Magnum opus

text:
Magnum opus (số nhiều: magna opera, hoặc opus magnum / opera magna), trong tiếng La tinh có nghĩa là "kiệt tác", dùng để nói đến thành tựu lớn nhất, có khi là tốt nhất, vĩ đại nhất, được ưa chuộng nhất và nổi tiếng nhất của một nghệ sĩ.

Tham khảo

Tác phẩm nghệ thuật
Nghệ thuật thị giác
Mỹ học
Ký hiệu học
Nghệ thuật phương Tây
Thuật ngữ nghệ thuật
Thuật ngữ tiếng Latinh


title: Oxford Advanced Learner's Dictionary

text:
Oxford Advanced Learner's Dictionary là cuốn từ điển đầu tiên dành cho người học tiếng Anh cao cấp, xuất bản lần đầu năm 1948. Đây là cuốn từ điển tiếng Anh đồ sộ nhất của Nhà xuất bản Đại học Oxford dành cho độc giả không phải người bản xứ.

Những lần xuất bản
Từ điển này được xuất bản lần đầu năm 1948 và ấn bản hiện hành là lần in thứ 10. Ngày nay từ điển này có cả phiên bản giấy và không có CD đã được thay bằng mã CODE để truy cập vào App OALD .(ISBN 0-19-479900-X). Từ điển MÃ CODE ĐỂ HỌC VÀ TRUY CẬP APP CHO TRA TỪ

 Ấn bản thứ nhất xuất bản lần đầu năm 1948
 Ấn bản thứ hai xuất bản lần đầu năm 1963
 Ấn bản thứ ba xuất bản lần đầu năm 1974
 Ấn bản thứ tư xuất bản lần đầu năm 1989
 Ấn bản thứ năm xuất bản lần đầu năm 1995
 Ấn bản thứ sáu xuất bản lần đầu năm 2000
 Ấn bản thứ bảy xuất bản lần đầu năm 2005
 Ấn bản thứ tám xuất bản lần đầu năm 2010
 Ấn bản thứ chín xuất bản lần đầu ngày 19 tháng 1 năm 2015
 Ấn bản thứ mười xuất bản lần đầu tháng 1 năm 2020

Tham khảo

Sách năm 1948
Từ điển tiếng Anh
Từ điển học thuật


title: Kanamara Matsuri

text:
Lễ hội Thần đạo Kanamara Matsuri (かなまら祭り) được tổ chức mỗi mùa xuân tại ngôi đền Kanayama (金山神社, かなやまじんじゃ) ở Kawasaki, Nhật Bản. Ngày diễn ra lễ hội là chủ nhật đầu tiên của tháng Tư. Dương vật, chủ đề chính của sự kiện này, được khắc họa qua những hình nộm, kẹo, rau củ được đẽo gọt và một cuộc diễu hành mikoshi.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 A day at the Kanamara Matsuri in Yamasaki
The shrine's festival webpage  (Japanese)
A report of the event (illustrated)
Another report (unillustrated)
A picture of the object of veneration
Kanamara Matsuri Video
Explanation of the history of the festival with a detailed schedule of the festivities.

Lễ hội Nhật Bản
Dương vật
Thần đạo
Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Tư


title: Phan Trọng Luận

text:
Phan Trọng Luận (1927-19 tháng 10 năm 2013) là một Giáo sư, Nhà giáo Nhân dân Việt Nam, nguyên tổng chủ biên bộ sách giáo khoa văn học ở bậc trung học phổ thông, nguyên cán bộ nghiên cứu và giảng dạy trực thuộc Trường Đại học Sư phạm Hà Nội.

Tiểu sử và sự nghiệp
Giáo sư Phan Trọng Luận là một nhà sư phạm, một học giả, một người thầy của nhiều thế hệ sinh viên và học viên cao học, nghiên cứu sinh tại trường Đại học Sư phạm Hà Nội, ngôi trường thời tuổi trẻ ông theo học với tư cách là sinh viên khóa 1. Phan Trọng Luận sinh năm 1927 tại xã Đông Thái, huyện La Sơn, tỉnh Hà Tĩnh (nay thuộc xã Đức Châu, huyện Đức Thọ tỉnh Hà Tĩnh), trong một gia đình dòng dõi khoa bảng yêu nước. Cụ nội của ông là tiến sĩ, Tổng đốc Hải Dương Phan Tam Tỉnh, nổi tiếng thanh liêm. Ông nội của ông là tiến sĩ Phan Trọng Mưu, sĩ phu trong phong trào Cần Vương. Cha của ông là Phan Trọng Quảng, một lão thành cách mạng, người cùng thế hệ với Trần Phú từng được cử sang dự lớp huấn luyện ở Quảng Châu do Nguyễn Ái Quốc phụ trách.

Trong hơn nửa thế kỷ từ ngày đầu khởi nghiệp giảng dạy và nghiên cứu tới nay, bằng tâm huyết và những cống hiến khoa học của mình, giáo sư Phan Trọng Luận đã có công đưa khoa học dạy văn và học văn trong nhà trường Việt Nam lên một tầm cao mới, vững chãi, toàn diện và hiện đại hơn, góp phần to lớn cho sự nghiệp giáo dục Việt Nam. Nhiều công trình về lý luận văn học, phương pháp dạy học văn trong nhà trường phổ thông đã được ông trước tác, cho thấy tầm vóc của ông trong lĩnh vực lý luận giảng dạy văn học trong nhà trường là không thể thay thế.

Ngay từ thập niên 60 của thế kỷ XX, trong bối cảnh mà phương pháp dạy học văn đa phần chỉ chú ý đến bài văn, chỉ thấy công việc của giáo viên, thì Phan Trọng Luận đã đưa ra chuyên luận Rèn luyện tư duy qua giảng dạy văn học (1969), đặt ra vấn đề dạy văn phải chú ý đến vai trò người học, chú ý bồi dưỡng và phát triển tư duy hình tượng, tư duy sáng tạo cho học sinh.

Những năm 70 của thế kỷ XX, Phan Trọng Luận xuất bản Phân tích tác phẩm văn học trong nhà trường (1977), một bộ giáo trình giảng văn tương đối dày dặn, với nhiều vấn đề cơ bản, mới mẻ của khoa học dạy văn lần đầu tiên được đề cập. Liền mạch với mục đích phát huy những yếu tố nội sinh từ người học nhằm tiếp nhận văn học theo hướng tích cực, trong những năm đầu thập niên 80 của thế kỷ XX Phan Trọng Luận tiếp tục ra mắt chuyên luận Cảm thụ văn học – giảng dạy văn học (1983). Như người đọc nhận thấy, qua chuyên luận, tác giả đã không chỉ dem đến những thông tin mới về lý thuyết tiếp nhận văn học, góp phần hiện đại hóa lý thuyết dạy học văn, mà còn hàm chứa phương pháp tư duy đúng đắn nhằm tiếp cận chân lý khoa học nói chung.

Cuối những năm 80 của thế kỷ XX giáo sư Phan Trọng Luận chủ biên bộ giáo trình Phương pháp dạy học văn (1988), một hệ thống lý thuyết vừa chuyên sâu về khoa học dạy văn vừa có tính ứng dụng nghề nghiệp cao. Ngay sau khi xuất bản giáo trình đã thu hút đặc biệt giáo viên và học sinh, được tái bản tới hơn 10 lần và liên tục được tác giả bổ sung, hiệu chỉnh để trở thành giáo trình tiêu chuẩn dùng chung cho các trường đại học và cao đẳng sư phạm cả nước.

Khi nhân loại bước vào thế kỷ XXI, trước tình hình giáo dục nói chung và văn học nhà trường nói riêng đang đứng trước những thách thức mới vừa có ý nghĩa chiến lược vừa có ý nghĩa thực tiễn cấp bách, Phan Trọng Luận đã ra mắt chuyên luận Văn học, giáo dục thế kỉ XXI (2002). Trong chuyên luận này, giáo sư đề cập đến nhiều vấn đề có tính định hướng, chiến lược về giáo dục và giáo dục văn học trong nhà trường, với mục tiêu cuối cùng là giải phóng tiềm năng sáng tạo của xã hội và học sinh sinh viên.

Những năm tiếp theo, văn học nhà trường trở thành vấn đề thời sự nhức nhối của toàn xã hội, thu hút mọi tầng lớp quan tâm mổ xẻ, cũng là lúc có nhiều ý kiến phiến diện, cực đoan do không am hiểu đặc thù cũng như thực tiễn văn học nhà trường. Chuyên luận Văn học nhà trường - Nhận diện-Tiếp cận-Đổi mới (2007) của giáo sư Phạn Trọng Luận đã kịp thời ra mắt, đặt ra vấn đề cần phải nhận diện đúng bản chất, đặc thù của văn học nhà trường, cần phải có phương pháp tiếp cận hệ thống đối với một vấn đề phức tạp và nhạy cảm là dạy học văn trong nhà trường.

Ở độ tuổi 70, tuổi nghỉ ngơi theo chế độ, giáo sư Phan Trọng Luận lại được giao phó công việc nặng nề, làm tổng chủ biên bộ sách giáo khoa Ngữ văn trung học phổ thông. Ông đã chạy đua với thời gian để hoàn thành bộ sách giáo khoa mới.

Năm 2012, sau 35 năm từ khi ra mắt chuyên luận Phân tích tác phẩm văn học trong nhà trường, giáo sư Phan Trọng Luận ấp ủ ý định viết tiếp một chuyên luận khác nhằm bổ sung cho những hạn chế trong sách. Trong lời nói đầu chuyên luận, ông bộc bạch lý do, rằng trong thời đại công nghệ thông tin như vũ báo ngày nay, cuốn sách của tôi ngày càng bộc lộ những bất cập. Hạn chế rõ nhất là quan niệm về văn bản như một hệ thống khép kín. Mối quan hệ giữa tác phẩm với bạn đọc nói chung còn bị coi nhẹ. Phương pháp giảng dạy còn quá coi trọng văn bản và giáo viên. Trong một năm, vừa chống đỡ bệnh tật vừa cố gắng hoàn thành công trình, giáo sư Phan Trọng Luận đã trút hơi thở cuối cùng khi cuốn chuyên luận dày 200 trang này của ông vừa vặn hoàn thành ở dạng bản thảo.

Một số giáo trình, sách chyên khảo
Phan Trọng Luận, Tuyển tập Phan Trọng Luận, Nhà xuất bản Giáo dục, 2005
Phan Trọng Luận, Giáo trình Phương pháp dạy học Văn (Hệ từ xa), Đại học Huế, 2005
Phan Trọng Luận (Viết chung), Từ điển Hồ Chí Minh, Nhà xuất bản Từ điển, 2005
Phan Trọng Luận, Văn học nhà trường -Nhận diện - Tiếp cận - Đổi mới, Nhà xuất bản Đại học Sư phạm, 2007.
Phan Trọng Luận, Văn học nhà trường -Những điểm nhìn, Nhà xuất bản Đại học Sư phạm, 2011
Phan Trọng Luận (Tổng chủ biên), Sách giáo khoa Ngữ văn lớp 11, Nhà xuất bản Giáo dục, 2002-2005
Phan Trọng Luận (Tổng chủ biên), Sách giáo khoa Ngữ văn lớp 12, Nhà xuất bản Giáo dục, 2002-2006
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Bài tập Ngữ văn lớp 11, Nhà xuất bản Giáo dục 2005
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Bài tập Ngữ văn lớp 12, Nhà xuất bản Giáo dục 2006
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Phạm Thị Thu Hương, Dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩ năng lớp 12, Nhà xuất bản Đại học Sư phạm, 2009
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Phạm Thị Thu Hương, Dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩ năng lớp 11, Nhà xuất bản Đại học Sư phạm, 2010
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Phạm Thị Thu Hương, Dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩ năng lớp 10, Nhà xuất bản Đại học Sư phạm, 2010
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Phạm Thị Thu Hương, Thiết kế bài học Ngữ văn 10, Nhà xuất bản Giáo dục, 2007
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Phạm Thị Thu Hương, Thiết kế bài học Ngữ văn 11, tập 1-2, Nhà xuất bản Giáo dục, 2008
Phan Trọng Luận (Chủ biên), Phạm Thị Thu Hương, Thiết kế bài học Ngữ văn 12, tập 1-2, Nhà xuất bản Giáo dục, 2009

Giải thưởng
Giáo sư Phan Trọng Luận được trao tặng Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ đợt 1, năm 2000 cho cụm công trình Lý luận dạy và học văn học; và danh hiệu Nhà giáo Nhân dân cho những cống hiến xuất sắc của ông đối với sự nghiệp giáo dục Việt Nam.

Chú thích

Liên kết ngoài
 Niềm vinh dự và hạnh phúc được làm học trò của thầy-GS.NGND Phan Trọng Luận

Nhà giáo Nhân dân
Giáo sư Việt Nam
Giải thưởng Nhà nước
Người Hà Tĩnh


title: Đảng Cộng sản Indonesia

text:
Đảng cộng sản Indonesia (tiếng Indonesia: Partai Komunis Indonesia, PKI) từng là đảng cộng sản không cầm quyền lớn nhất trên thế giới trước khi bị đàn áp năm 1965 và bị cấm hoạt động từ năm 1966.

Những người tiên phong

Một tổ chức quan trọng đã sớm được thành lập bởi hai nhà xã hội chủ nghĩa người Hà Lan là Henk Sneevliet và Pak Yahya năm 1914 với tên gọi Hội Liên hiệp Dân chủ Xã hội Đông Ấn (tiếng Hà Lan: Indische Sociaal-Democratische Vereeniging, ISDV). Về bản chất ISDV được thành lập bởi 85 thành viên của hai đảng xã hội Hà Lan, Đảng Công nhân Dân chủ Xã hội và Đảng Cộng sản Hà Lan, hoạt động tại Đông Ấn Hà Lan. Các thành viên người Hà Lan truyền bá lý tưởng Mác xít đến những trí thức người Indonesia đang tìm kiếm con đường chống lại ách thực dân.

Tháng 10 năm 1915, ISDV bắt đầu cho in ấn bản bằng tiếng Hà Lan: Het Vrije Woord (Lời tự do), người biên soạn là Adolf Baars. ISDV đã không đòi hỏi nền độc lập tại thời điểm nó ra đời. Khi ISDV có khoảng 100 thành viên, chỉ có 3 trong số đó là người Hà Lan. Tuy nhiên, nó nhanh chóng chuyển sang hướng cấp tiến và chống tư bản.

Tham khảo

Liên kết ngoài

I
Đảng phái chính trị Indonesia


title: Sao đỏ

text:
Ngôi sao đỏ năm cánh (★) là một biểu tượng tôn giáo và tư tưởng được sử dụng với nhiều mục đích khác nhau, thường được thấy trên: quốc huy, lá cờ, đồ trang trí, di tích, và biểu trưng.

Cờ

Huân chương

Kiến trúc

Huy hiệu

Tham khảo

Điều 10 của Công ước châu Âu về Nhân quyền
Biểu tượng chủ nghĩa cộng sản
Biểu tượng quân sự
Đỏ
Biểu tượng màu đỏ
Biểu tượng quốc gia Armenia
Biểu tượng quốc gia Azerbaijan
Biểu tượng quốc gia Belarus
Biểu tượng quốc gia Gruzia
Biểu tượng quốc gia Kazakhstan
Biểu tượng quốc gia Kyrgyzstan
Biểu tượng quốc gia Moldova
Biểu tượng quốc gia Nga
Biểu tượng quốc gia Liên Xô
Biểu tượng quốc gia Tajikistan
Biểu tượng quốc gia Turkmenistan
Biểu tượng quốc gia Ukraina
Biểu tượng quốc gia Uzbekistan


title: RFID

text:
RFID (viết tắt thuật ngữ tiếng Anh: Radio Frequency Identification, tiếng Việt: Nhận dạng qua tần số vô tuyến) là một công nghệ sử dụng trường điện từ để tự động nhận dạng và theo dõi các thẻ hỗ trợ công nghệ này được gắn vào đối tượng. Một hệ thống RFID bao gồm một bộ phát đáp nhỏ, một bộ thu và một bộ phát sóng vô tuyến. Khi được kích hoạt bởi một xung điện từ để truy vấn dữ liệu từ một đầu đọc RFID ở gần đó, thẻ RFID sẽ phản hồi dữ liệu số, thường là một giá trị định dạng của riêng thẻ đó, cho đầu đọc RFID. Giá trị trả về từ thẻ RFID này có thể được dùng để theo dõi vật thể, như hàng hóa, thiết bị,... Là một phương pháp nhận dạng tự động dựa trên việc lưu trữ dữ liệu của thiết bị từ xa, RFID vì thế là một phương pháp của Tự động Nhận dạng và Thu thập Dữ liệu (Automatic Identification and Data Capture, viết tắt: AIDC).

Có hai loại thẻ RFID:

 Passive tags (tạm dịch: thẻ thụ động): là loại thẻ được cấp năng lượng từ sóng vô tuyến phát từ đầu đọc RFID cho việc truy vấn dữ liệu. Tầm hoạt động hiệu quả của loại thể này cỡ vài cm.
 Active tags (tạm dịch: thẻ chủ động): là loại thể được cấp năng lượng từ pin, do đó có thể được đọc từ khoảng cách khá xa với đầu đọc RFID, có thể lên đến hàng trăm mét.

Không giống mã vạch, thẻ RFID không cần phải nằm trong phạm vi đọc được của đầu đọc thẻ RFID, vì vậy nó có thể được gắn hoặc nhúng trên các đối tượng cần theo dõi.

Thẻ RFID được sử dụng nhiều trong công nghiệp. Ví dụ, trong quá trình sản xuất ô tô, một thẻ RFID gắn trên một ô tô đang được lắp ráp có thể được dùng để theo dõi toàn bộ quá trình trên dây chuyền sản xuất, các thẻ RFID gắn trên dược phẩm sẽ hỗ trợ việc theo dõi chúng trong kho hàng, và cấy chip RFID trên gia súc và vật nuôi hỗ trợ việc định danh động vật. Các thẻ RFID còn có thể được sử dụng trong quá trình thanh toán ở cửa hàng và ngăn chặn hành vi trộm cắp hàng hóa trong cửa tiệm.

Do thẻ RFID có thể được gắn trên các thiết bị vật lý nói chung như tài sản, quần áo, tiền giấy, hoặc cấy trên cơ thể người hoặc động vật, khả năng bị đọc trộm thông tin liên quan đến chủ sở hữu vật thể được gắn các thẻ RFID đó đã làm dấy lên các mối lo ngại về quyền riêng tư. Các mối lo ngại này dẫn đến việc phát triển các tiêu chuẩn kĩ thuật cho công nghệ RFID liên quan đến quyền riêng tư và bảo mật. ISO/IEC 18000 và ISO/IEC 29167 sử dụng các phương pháp mã hóa trên chip để chống truy vết, đồng thời xác thực thẻ và đầu đọc, và over-the-air privacy (tạm dịch: quyền riêng tư trong không gian). ISO/IEC 20248 quy định một chữ kí điện tử với cấu trúc dữ liệu cho việc cung cấp dữ liệu, xác thực nguồn và phương pháp đọc của RFID và mã vạch. Công việc quy định này được thực hiện bởi ISO/IEC JTC 1/SC 31 (ISO/IEC JTC 1/SC 31 Automatic identification and data capture techniques), một phân ban của ISO, và Ủy ban kỹ thuật điện quốc tế (IEC) Joint Technical Committee (JTC).

Năm 2014, thị trường RFID trên toàn thế giới đạt $8.89 tỷ dollar Mỹ, cao hơn năm 2013 v$7.77 tỷ dollar Mỹ và năm 2012 với $6.96 tỷ dollar Mỹ. Các con số thống kê trên bao gồm thẻ, đầu đọc, và phần mềm/dịch vụ cho các thẻ, nhãn, móc khóa RFID, cùng nhiều yếu tố khác có liên quan. Thị trường này cũng được ước tính sẽ tăng từ $12.08 tỷ dollar vào năm 2020 đến $16.23 tỷ dollar vào năm 2029.

Đặc điểm
Sử dụng hệ thống không dây thu phát sóng radio. Không sử dụng tia sáng như mã vạch.
Thông tin có thể được truyền qua những khoảng cách nhỏ mà không cần một tiếp xúc vật lý nào.
Có thể đọc được thông tin xuyên qua các môi trường, vật liệu như: bê tông, tuyết, sương mù, băng đá, sơn và các điều kiện môi trường thách thức khác mà mã vạch và các công nghệ khác không thể phát huy hiệu quả.

Thiết kế
Một hệ thống RFID sử dụng thẻ hoặc nhãn (hỗ trợ RFID) để gắn vào thiết bị cần nhận dạng. Bộ thu-phát sóng vô tuyến 2 chiều được gọi là interrogators (tạm dịch: thiết bị truy vấn) hoặc readers (đầu đọc), làm nhiệm vụ gởi tín hiệu đến thẻ RFID và đọc dữ liệu trả về từ nó.

Thẻ RFID
Một thẻ RFID bao gồm 3 thành phần: một chip để lưu và xử lí thông tin, điều chế và giải điều chế tín hiệu tần số sóng vô tuyến; một antenna để nhận và gởi tín hiệu; và một substrate (tạm dịch: chất nền). Thông tin của thẻ RFID được lưu trong bộ nhớ EEPROM.

Thẻ RFID có thể là passive, active hoặc thẻ passive có pin. Thẻ active sẽ gởi dữ liệu và có một pin để cấp nguồn cho nó. Với thẻ passive, antenna của nó sẽ thu năng lượng từ sóng vô tuyến để cấp cho IC, do đó thẻ passive sẽ rẻ hơn vì nó không cần pin để cấp năng lượng.

Các thẻ RFID có thể là loại thẻ chỉ đọc, với số serial từ nhà sản xuất phục vụ cho việc quản lí dữ liệu, hoặc là loại thẻ hỗ trợ đọc/ghi, với các dữ liệu đặc biệt để ghi vào thẻ bởi người dùng hệ thống. Các thẻ lập trình được có thể được ghi một lần và đọc nhiều lần, thẻ trống có thể được ghi với một mã code điện tử của sản phẩm bởi người dùng.

Các thẻ RFID nhận yêu cầu truy vấn và phản hồi với thông tin định danh (ID) của nó và nhiều thông tin khác. Đây có thể là số series duy nhất của thẻ, hoặc các thông tin liên quan đến sản phẩm, như số kho hàng hoặc lô hàng, ngày sản xuất hoặc các thông tin đặc thù khác. Do mỗi thẻ RFID có số series riêng, hệ thống RFID có thể được thiết kế để đọc được nhiều thẻ cùng lúc, miễn là chúng nằm trong tầm hoạt động của đầu đọc RFID.

Đầu đọc
Hệ thống RFID có thể được phân chia theo loại thẻ và đầu đọc. Có 3 loại:

 Hệ thống Passive Reader Active Tag (PRAT) (tạm dịch: Đầu đọc thụ động cho thẻ chủ động) có một đầu đọc thụ động có thể nhận tín hiệu sóng vô tuyến từ các thẻ active (loại thẻ cấp nguồn từ pin, chỉ truyền dữ liệu). Tầm hoạt động của hệ thống đầu đọc PRAT có thể điều chỉnh trong khoảng 1–2,000 feet (0–600 m), cho phép tùy biến với các ứng dụng như bảo vệ hoặc giám sát tài sản.
Hệ thống Active Reader Passive Tag (ARPT) (tạm dịch: Đầu đọc chủ động cho thẻ bị động) có một đầu đọc chủ động có thể truyền tín hiệu truy vấn và cũng nhận phản hồi xác thực từ các thẻ passive.
Hệ thống Active Reader Active Tag (ARAT) (tạm dịch: Đầu đọc thẻ chủ động cho thẻ chủ động) sử dụng thẻ active với tín hiệu truy vấn từ đầu dọc chủ động. Một biến thể từ hệ thống là sử dụng thẻ passive với pin hỗ trợ (Battery-Assisted Passive (BAP) tag), thẻ này sẽ hoạt động như thẻ passive nhưng có pin để cấp nguồn khi thẻ phản hồi tín hiệu thông báo.
Đầu đọc cố định được thiết lập để tạo ra một không gian cho việc truy vấn thẻ RFID, nơi các thẻ RFID đưa vào đều có thể thực hiện quá trình truy vấn. Các đầu đọc có thể được cầm tay hoặc bố trí trên các xe đẩy hàng hoặc phương tiện giao thông.

Tần số

Tài liệu tham khảo

Chú giải

Tham khảo

Xem thêm
 Tự động Nhận dạng và Thu thập Dữ liệu (AIDC)
 Kết nối trường gần
 Pin thể rắn

Liên kết ngoài
 UHF regulations overview by GS1
 What is RFID? Educational video by The RFID Network
 How RFID Works at HowStuffWorks
 Privacy concerns and proposed privacy legislation

 What is RFID? - Animated Explanation

 IEEE Council on RFID

Sự riêng tư
Không dây
Nhận dạng


title: Markis Kido

text:
Markis Kido  (ngày 11 tháng 8 năm 1984 – ngày 14 tháng 6 năm 2021) là một tay vợt cầu lông nam người Indonesia, là một trong những tay vợt đôi nam hàng đầu thế giới. Anh đã giành huy chương vàng nội dung đôi nam tại Thế vận hội Mùa hè 2008 cùng với Hendra Setiawan.

Sự nghiệp
Năm 2005, cùng với Hendra Setiawan, anh chiến thắng tại nội dung đôi nam ở Giải vô địch cầu lông châu Á và Indonesia Mở rộng. Cũng trong năm 2006, họ chiến thắng tại các giải Truyền hình Jakarta, giải Cầu lông Hồng Kông Mở rộng và giải Cầu lông Trung Quốc mở rộng sau khi đánh bại đương kim vô địch Giải vô địch cầu lông Thế giới 2006, Cai Yun và Fu Haifeng của Trung Quốc trong trận chung kết.

Năm 2007 là một năm thành công với Kido và Setiawan. Họ giành chức vô địch thế giới sau khi đánh bại Jung Jae-sung và Lee Yong-dae của Hàn Quốc, 21–19 và 21–19, trong trận chung kết Giải vô địch thế giới ở Kuala Lumpur, Malaysia. Họ cũng giành chức vô địch Trung Quốc mở rộng sau khi đánh bại Guo Zhendong và Xie Zhongbo của Trung Quốc và World Cup Invitation sau khi đánh bại Mohd. Fairuzizuan Mohd. Tazari và Lin Woon Fui của Malaysia ở Ích Dương, Hồ Nam. Trong tháng 7 họ về nhì tại giải Masters Trung Quốc, lần này họ đã thất bại trước Cai Yun và Fu Haifeng, 15–21, 16–21. Họ thắng giải Grand Prix Gold Đài Loan vào tháng 9 trước cặp đôi kỳ cựu Lars Paaske và Jonas Rasmussen của Đan Mạch. Vào tháng 12 họ thắng giải Hồng Kông Mở rộng sau khi vượt qua hai trong số những tay vợt xuất sắc nhất lúc đó của Indonesia là Candra Wijaya và Tony Gunawan 21–12, 18–21, 21–13 trong trận chung kết. Tại Đại hội thể thao Đông Nam Á ở Thái Lan, họ giúp Indonesia giành huy chương vàng Đồng đội nam, và giành huy chương vàng Đôi nam cho cá nhân sau khi đánh bại Hendri Kurniawan Saputra và Hendra Wijaya, hai tay vợt gốc Indonesia thi đấu cho Singapore.

Tháng 1 năm 2008 họ thắng giải Malaysia Mở rộng. Tháng 8 năm 2008 họ được giành giải thưởng danh giá nhất của mình, tại Thế vận hội Bắc Kinh 2008. Họ giành huy chương vàng Đôi nam sau khi đánh bại Cai Yun và Fu Haifeng của Trung Quốc 12–21, 21–11, 21–16, nhờ đó phục thù thất bại tại giải Masters Trung Quốc 2007. Tháng 9 năm 2008 Setiawan cùng với Kido thắng giải Super Series Masters Trung Quốc sau khi đánh bại cặp đôi của Trung Quốc Sun Junjie và Xu Chen tại trận chung kết. Vào tháng 10 họ thắng giải Đan Mạch Mở rộng sau khi đánh bại một cặp đôi khác của Trung Quốc, Fu Haifeng và Shen Ye trong trận chung kết. Vào tháng 11 tại Paris, họ có thêm chức vô địch Pháp mở rộng sau khi tiếp tục đánh bại một cặp đôi Trung Quốc khác, Cai Yun và Xu Chen.

Tháng 1 năm 2009 họ thắng giải Malaysia Mở rộng. Tháng 9 năm 2009 họ thắng giải Nhật Bản mở rộng sau khi đánh bại một cặp đôi Indonesia khác, Rian Sukmawan và Yonathan Suryatama 21–19 và 24–22 trong trận chung kết. Tháng 10 năm 2009 họ thắng giải Pháp Mở rộng.

Ngày 17 tháng 12 năm 2009, họ đánh bại cặp đôi Malaysia Koo Kien Keat / Tan Boon Heong để giành Huy chương vàng Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2009.

Họ tiếp tục chứng tỏ sự thống trị khi giành Huy chương vàng tại Đại hội Thể thao châu Á 2010 ở Quảng Châu, Trung Quốc sau khi đánh bại Koo Kien Keat và Tan Boon Heong.

Tham dự cùng Đội tuyển Indonesia
 1 lần ở Cúp Sudirman (2007)
 3 lần ở Cúp Thomas (2006, 2008, 2010)

Cuộc sống cá nhân
Anh bắt đầu chơi cầu lông tại câu lạc bộ cầu lông Jaya Raya Jakarta. Bố mẹ anh là Djumharbey Anwar (bố) and Yul Asteria Zakaria (mẹ). Lúc rảnh rỗi anh thường chơi bóng đá.
Em trai anh, Bona Septano, và em gái, Pia Zebadiah Bernadet, đều là thành viên của đội tuyển cầu lông quốc gia Indonesia.

Thành tích
Đôi nam nữ cùng với Pia Zebadiah Bernadet

Đôi nam cùng với Alvent Yulianto Chandra

Đôi nam cùng với Hendra Setiawan

Chú thích

Mất năm 2021
Sinh năm 1984
Người Indonesia
Huy chương Thế vận hội Mùa hè 2008


title: Tỉnh (Bayern)

text:
Tỉnh (Bezirk) tại Bayern là tầng hành chánh tự quản lý cấp ba trên xã (cấp 1) và huyện (cấp hai).

Sự khác biệt với vùng hành chánh (Regierungsbezirk)

Các tỉnh là những bộ phận tự quản lý (Selbstverwaltungskörperschaft), do nhiều huyện nhập lại. Các huyện của một tỉnh cũng thuộc một vùng hành chính (Regierungsbezirk) cùng tên, thuộc quyền hạn của chính phủ vùng hành chính (Bezirksregierung) là một cơ quan nhà nước trung cấp (staatlicher Mittelbehörde). Ở Bayern cơ quan quản lý tỉnh (Bezirksverwaltung) và vùng hành chính chính phủ là 2 bộ phận riêng biệt.

7 tỉnh tại Bayern

Bộ phận
Các bộ phận của tỉnh là cơ quan đại biểu tỉnh (Bezirkstag), hội đồng tỉnh (Bezirksausschuss) và chủ tịch cơ quan đại biểu tỉnh ().

Chú thích

Phân cấp hành chính Đức


title: Thượng Bayern

text:
Thượng Bayern (tiếng Đức: Oberbayern) là một tỉnh (Bezirk) cũng như là một vùng hành chính (Regierungsbezirk) tại Bayern.

Sau Hamburg Oberbayern là vùng ở Đức có GDP bình quân đầu người cao nhất.

Oberbayern là tên gọi một đơn vị hành chính, mà biên giới thay đổi rất nhiều lần, mà không đếm xỉa tới biên giới bộ tộc hay ngôn ngữ. Không có thổ ngữ riêng biệt gọi là tiếng Oberbayerisch. Từ „Oberbayern" xuất hiện đầu tiên năm 1255 khi công quốc Bayern bị chia ra. Tên gọi này dựa vào vị trí tương đối với sông Donau, theo hướng sông chảy trước hết là Oberbayern theo đó là Niederbayern, Thượng Áo, và Hạ Áo.

Địa lý
Oberbayern nằm về phía Đông Nam trong bang Bayern và có biên giới về phía nam và phía Đông với Áo, về phía Đông Bắc với Niederbayern và Oberpfalz, về phía Tây Bắc với Mittelfranken và về phía Tây với Schwaben. Trung tâm hành chánh của tỉnh và đồng thời cũng là cơ quan chính phủ của vùng hành chính là München.

Cấu trúc chính trị hiện thời của vùng hành chánh Oberbayern
Vùng hành chánh Oberbayern bao gồm 3 thành phố độc lập và 20 huyện:

Thành phố độc lập
 München
 Ingolstadt
 Rosenheim

Huyện

Lịch sử
Vào năm 1255 Bayern được chia ra lần đầu tiên, Oberbayern dưới sự trị vì của Ludwig der Strenge trở thành một công quốc độc lập, nước này tuy nhiên không hoàn toàn giống như vùng hành chánh hiện nay. Sau khi tạm thời nhập lại vào năm 1340 công quốc Bayern 1392 lại được chia ra làm 3 phần: Oberbayern trở thành Bayern-München và Bayern-Ingolstadt, từ Niederbayern thành Bayern-Landshut. Ngoài ra ở Niederbayern từ năm 1349 đã có một công quốc thứ 4 Straubing-Holland. 1505 các công quốc này lại thống nhất trở lại. Vào thời thế tục hóa 1802/1803 vùng Hochstift Freising được nhập vào Oberbayern.

Tham khảo

Vùng cấp hai Liên minh châu Âu
Vùng hành chính của bang Bayern


title: Limoniidae

text:
Limoniidae là họ ruồi có sự liên quan gần với họ Ruồi hạc, mặc dù chúng thường phân biệt bởi vị trí cánh khi đậu.

Hình ảnh

Tham khảo

 Family description
 Catalogue of the crane flies of the world
 Fossil Diptera catalog
 Diptera.info Images

Họ côn trùng


title: Bảng chữ cái tiếng Anh

text:
Bảng chữ cái tiếng Anh (tiếng Anh: English alphabet) hiện đại là một bảng chữ cái Latinh gồm 26 chữ cái.

Hình dạng chính xác của chữ cái trên ấn phẩm tùy thuộc vào bộ chữ in được thiết kế. Hình dạng của chữ cái khi viết tay hết sức đa dạng.

Tiếng Anh viết sử dụng nhiều diagraph như ch, sh, th, wh, qu,...mặc dù ngôn ngữ này không xem chúng là các mẫu tự riêng biệt trong bảng chữ cái. Người dùng tiếng Anh còn sử dụng dạng chữ ghép truyền thống là æ và œ.

Tên chữ cái
Ít khi người ta đọc tên của chữ cái trừ khi phải phát âm các từ dẫn xuất hoặc từ ghép (chẳng hạn tee-shirt, deejay, emcee, okay,...), các dạng dẫn xuất (chẳng hạn exed out, effing,,...) hoặc tên các đối tượng được đặt tên theo tên chữ cái (chẳng hạn wye trong Y junction, nghĩa là khớp nối hình chữ Y). Danh sách dưới dây trích từ Từ điển tiếng Anh Oxford. Tên của phụ âm thường có dạng phụ âm + ee hoặc e + phụ âm (chẳng hạn bee và ef). Ngoại lệ là aitch, jay, kay, cue, ar, ess (trong từ ghép đọc là es-), wye và zed.

Một số nhóm chữ cái như pee và bee hoặc em và en thường dễ bị nhầm lẫn khi trong giao tiếp, đặc biệt là khi liên lạc qua điện thoại hay vô tuyến. Để giải quyết vấn đề này, người ta tạo ra các bảng chữ cái đánh vần - chẳng hạn Bảng chữ cái đánh vần ICAO - trong đó mỗi chữ cái được gán cho một cái tên dễ phân biệt lẫn nhau.

Nguồn gốc

Tên gọi của các chữ cái trong tiếng Anh chủ yếu là kế thừa trực tiếp từ tên gọi trong tiếng Latinh (và tiếng Etrusca) thông qua tiếng trung gian là tiếng Pháp.

Tần suất

Chữ cái thường dùng nhất trong tiếng Anh là chữ E. Chữ cái ít dùng nhất là chữ Z.
Danh sách dưới đây cho thấy tần suất tương đối của các chữ cái trong một văn bản tiếng Anh nhìn chung do tác giả Robert Edward Lewand dẫn ra:

Lịch sử

Tiếng Anh cổ

Tiếng Anh được viết lần đầu bằng Bảng chữ cái rune Anglo-Saxon - được dùng từ thế kỷ V. Bảng mẫu tự này do dân Anglo-Saxon mang theo đến nơi mà ngày nay là Anh Cách Lan. Hiện còn lưu giữ được rất ít ví dụ về cách viết tiếng Anh cổ này, chủ yếu số còn sót lại chỉ là những câu khắc hay những đoạn rời rạc.

Từ thế kỷ VII, Bảng chữ cái Latinh do các nhà truyền đạo Ki-tô mang đến đã bắt đầu thay thế Bảng chữ cái rune Anglo-Saxon. Tuy nhiên, bảng chữ rune cũng đã ảnh hưởng lên bảng chữ cái tiếng Anh đang thành hình, thể hiện qua các chữ cái mà bảng rune mang đến là thorn (Þ þ) và wynn ( ). Về sau người ta đặt ra chữ eth (Đ ð) bằng cách thay đổi chữ dee (D f). Những người chép thuê Norman đã tạo ra chữ yogh ( ) từ chữ g đảo trong tiếng Anh cổ và tiếng Ireland. Họ dùng chữ yogh này song song với chữ g Carolingia.

Chữ ghép a-e ash (Æ æ) được chấp nhận như một mẫu tự riêng biệt, đặc theo chữ æsc trong bộ chữ rune Bắc Âu. Ở thời kỳ rất sơ khai, tiếng Anh cổ còn có chữ ghép o-e ethel (Œ œ) với tư cách một mẫu tự riêng biệt, có nguồn gốc từ chữ œðel trong bộ chữ rune. Các chữ ghép v-v hoặc u-u W (W w) cũng được sử dụng.

Năm 1011, Byrhtferð liệt kê 24 chữ cái:

Tiếng Anh hiện đại
Trong tiếng Anh hiện đại, Ƿ, Þ, Đ, Æ và œ bị xem là những chữ cái đã lỗi thời. þ và ð cùng bị thay bằng th, mặc dù þ tiếp tục tồn tại một thời gian nữa; dạng viết thường của þ cũng dần trở nên hòa lẫn vào cách viết chữ Y thường (y). þ và ð hiện vẫn còn hiện diện trong tiếng Iceland và tiếng Faroe. ƿ biến mất khỏi tiếng Anh khoảng từ thế kỷ XIV khi nó bị uu (tức w ngày nay) thay thế. ȝ biến mất từ khoảng thế kỷ XV và bị gh thay thế. Các mẫu tự U và J - khác biệt với V và I - được bổ sung vào thế kỷ XVI.

Dạng viết thường của chữ s dài () tồn tại đến giai đoạn đầu của tiếng Anh hiện đại. æ và œ tồn tại đến thế kỷ XIX và được trong văn viết chính thức để ghi một số từ có gốc từ tiếng Hy Lạp hoặc tiếng Latinh, chẳng hạn từ encyclopædia ("bách khoa toàn thư") và từ cœlom ("thể khoang") mặc dù æ và œ không có trong tiếng Latinh cổ điển hoặc tiếng Hy Lạp cổ. Ngày nay hai chữ này được viết thành "ae" và "oe", mặc dù trong tiếng Anh Mỹ thì chữ e dài hầu như bị bỏ đi (chẳng hạn, tiếng Anh Mỹ viết encyclopedia thay cho encyclopaedia, fetus thay cho foetus).

Chú thích

Bảng chữ cái
Anh


title: Gérard Debreu

text:
Gérard Debreu (; 4 tháng 7 năm 1921 – 31 tháng 12 năm 2004) là một nhà kinh tế và toán học người Pháp, ông cũng là công dân Mỹ. Được biết đến là giáo sư kinh tế tại Đại học California, Berkeley, ông bắt đầu làm việc tại đây vào năm 1962 và sở hữu cho mình thương hiệu kimsa88 vào năm 1963, ông giành được giải Nobel Kinh tế năm 1983.

Tiểu sử
Cha ông là một đối tác thương mại với ông ngoại trong lĩnh vực sản xuất len, một ngành công nghiệp truyền thống tại Calais. Debreu mồ côi khi còn nhỏ tuổi (cha ông tự tử, mẹ ông mất do nguyên nhân tự nhiên). Trước khi Thế chiến II bắt đầu, ông nhận được bằng tú tài và tới Ambert chuẩn bị cho kỳ thi grande école. Sau đó, ông chuyển từ Ambert tới Grenoble để hoàn thành quá trình chuẩn bị của mình, cả hai nơi này đều được gọi là "Vùng tự do" trong Thế chiến II. Năm 1941, ông được nhận vào École Normale Supérieure tại Paris, cùng với Marcel Boiteux. Ông chịu ảnh hưởng bởi Henri Cartan và nhà văn Bourbaki. Khi đang chuẩn bị cho các kỳ thi cuối cùng vào năm 1944, D-Day đến và ông đã gia nhập quân đội Pháp. Ông chuyển đến đào tạo ở Algérie và sau đó phục vụ trong lực lượng lao động Pháp ở Đức cho đến tháng 7 năm 1945. Debreu đã qua được kỳ thi Agrégation de Mathématiques vào cuối năm 1945 và đầu năm 1946. Vào thời gian này, ông quan tâm tới kinh tế, đặc biejet là lý thuyết cân bằng tổng thể của Léon Walras. Từ năm 1946 đến 1948, ông là tại Centre National de la Recherche Scientifique. Trong 2 năm rưỡi, ông thực hiện quá trình chuyển đổi từ toán học qua kinh tế học. Năm 1948, Debreu đã đến Hoa Kỳ bằng học bổng Rockefeller, điều đó cho phép ông đến thăm một số trường đại học Mỹ, cũng như Uppsala và Oslo giai đoạn 1949–50.

Debreu kết hôn với Françoise Bled năm 1946 và có hai con gái là Chantal và Florence, lần lượt ra đời năm 1946 và 1950.

Debreu mất tại Paris ở tuổi 83 vào đêm giao thừa của năm mới 2004, và được mai táng ở nghĩa trang Père Lachaise.

Các tác phẩm chính
 "The Coefficient of Resource Utilization", 1951, Econometrica.
 "A Social Equilibrium Existence Theorem", 1952, Proceedings of the National Academy of Sciences.
 "Definite and Semi-Definite Quadratic Forms", 1952, Econometrica
 "Nonnegative Square Matrices", with I.N. Herstein, 1953, Econometrica.
 "Valuation Equilibrium and Pareto Optimum", 1954, Proceedings of the National Academy of Sciences.
 "Existence of an Equilibrium for a Competitive Economy", with K.J.Arrow, 1954, Econometrica.
 "Representation of a Preference Ordering by a Numerical Function", 1954, in Thrall et al., editors, Decision Processes.
 "A Classical Tax-Subsidy Problem", 1954, Econometrica.
 "Numerical Representations of Technological Change", 1954, Metroeconomica
 "Market Equilibrium", 1956, Proceedings of the NAS.
 "Stochastic Choice and Cardinal Utility", 1958, Econometrica
 "Cardinal Utility for Even-Chance Mixtures of Pairs of Sure Prospects", 1959, RES
 The Theory of Value: An axiomatic analysis of economic equilibrium, 1959
 "Topological Methods in Cardinal Utility Theory", 1960, in Arrow, Karlin and Suppes, editors, Mathematical Methods in the Social Sciences.
 "On 'An Identity in Arithmetic'", 1960, Proceedings of AMS
 "Economics Under Uncertainty", 1960, Économie Appliquée.
 "New Concepts and Techniques for Equilibrium Analysis", 1962, IER
 "On a Theorem by Scarf", 1963, RES.
 "A Limit Theorem on the Core of an Economy", with H.Scarf, 1964, IER.
 "Contuinity Properties of Paretian Utility", 1964, IER
 "Integration of Correspondences", 1967, Proceedings of Fifth Berkeley Symposium.
 "Preference Functions of Measure Spaces of Economic Agents", 1967, Econometrica.
 "Neighboring Economic Agents", 1969, La Décision.
 "Economies with a Finite Set of Equilibria", 1970, Econometrica.
 "Smooth Preferences", 1972, Econometrica.
 "The Limit of the Core of an Economy", with H. Scarf, 1972, in McGuire and Radner, editors, Decision and Organization
 "Excess Demand Functions", 1974, JMathE
 "Four Aspects of the Mathematical Theory of Economic Equilibrium", 1974, Proceedings of Int'l Congress of Mathematicians.
 "The Rate of Convergence of the Core of an Economy", 1975, JMathE.
 "The Application to Economics of Differential Topology and Global Analysis: Regular differentiable economies", 1976, AER.
 "Least Concave Utility Functions", 1976, JMathE.
 "Additively Decomposed Quasiconvex Functions", with T.C.Koopmans, 1982, Mathematical Programming.
 "Existence of Competitive Equilibrium", 1982, in Arrow and Intriligator, Handbook of Mathematical Economics
 Mathematical Economics: Twenty papers of Gérard Debreu, 1983.
 "Economic Theory in a Mathematical Mode: the Nobel lecture", 1984, AER.
 "Theoretic Models: Mathematical form and economic content", 1986, Econometrica.
  (Presidential address delivered at the 103rd meeting of the American Economic Association, 29 December 1990, Washington, DC)
 "Innovation and Research: An Economist's Viewpoint on Uncertainty", 1994, Nobelists for the Future

Tham khảo

Liên kết ngoài
 The Bank of Sweden Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 1983
 Existence of an Equilibrium for a Competitive Economy
 Obituary for Debreu
 Guide to the Gérard Debreu Papers at The Bancroft Library
 IDEAS/RePEc
 Theory of Value. An Axiomatic Analysis of Economic Equilibrium
 Lectures on Mathematical Economics from 1987 at University of Canterbury
 "Gerard Debreu's Secrecy: His Life in Order and Silence", History of Political Economy, 44 (3): 413–449

Sinh năm 1921
Mất năm 2004
Nhà kinh tế Pháp
Người đoạt giải Nobel Kinh tế
Nhà toán kinh tế
Người Pháp đoạt giải Nobel Kinh tế
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel Kinh tế
Thành viên Viện hàn lâm khoa học Pháp
Giáo sư Đại học California tại Berkeley
Nhà kinh tế học Pháp
Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Người Pháp đoạt giải Nobel


title: Richard Stone

text:
Ngài John Richard Nicholas Stone (30 tháng 8 năm 1913 – 6 tháng 12 năm 1991) là một nhà kinh tế nổi tiếng người Anh, ông nhận giải Nobel Kinh tế năm 1984 do đã phát triển một mô hình tính toán có thể được sử dụng để theo dõi các hoạt động kinh tế quốc gia, và sau đó là ở quy mô quốc tế. Ông không phải là nhà kinh tế đầu tiên nghiên cứu trong lĩnh vực này, nhưng ông là người đầu tiên làm việc với kế toán kép. Đôi khi ông được biết đến như là 'cha đẻ của kế toán thu nhập quốc dân', và là tác giả của các nghiên cứu thống kê nhu cầu tiêu dùng và mô hình quá yêu cầu, tăng trưởng kinh tế và mô hình đầu vào-đầu ra. Trong bài phát biểu nhận giải của mình, Stone đã đề cập tới François Quesnay cũng như Tableau économique. Stone nói rằng đây là một trong những công trình đầu tiên trong kinh tế để kiểm tra các bộ phận khác nhau như mức độ toàn cầu và cách chúng kết nối với nhau. Stone từng tốt nghiệp tại trường Westminster, Đại học Cambridge (Caius và King's).

Tác phẩm
 Richard Stone and Giovanna Saffi Stone, Social Accounting and Economic Models (1959)
 Richard Stone and Giovanna Saffi Stone, National Income and Expenditure (1961).

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Nobel prize page
 Biography
 IDEAS/RePEc

Sinh năm 1913
Mất năm 1991
Cựu sinh viên Gonville and Caius College, Cambridge
Nhà kinh tế Anh
Nhà thống kê Anh
Người đoạt giải Nobel Kinh tế
Người Anh đoạt giải Nobel Kinh tế
Nhà kinh tế học Anh
Nhà kinh tế học Vương quốc Liên hiệp Anh
Người Anh đoạt giải Nobel


title: Franco Modigliani

text:
Franco Modigliani (; 18 tháng 6 năm 1918 – 25 tháng 9 năm 2003) là một nhà kinh tế học người Italia, ông cũng đã nhập quốc tịch Mỹ. Ông là một giáo sư tại trường quản lý MIT Sloan và Khoa kinh tế MIT, ông được nhận giải Nobel Kinh tế năm 1985.

Cuộc đời và sự nghiệp
Sinh ra ở Roma, Modigliani rời Italy vào năm 1939 do ông là người gốc Do Thái và có quan điểm chống phát xít. Đầu tiên ông đến Paris với gia đình của Serena, người sau này trở thành bạn gái ông, ông kết hôn với Serena vào năm 1939, sau đó ông chuyển tới Hoa Kỳ. Từ 1942 đến 1944, ông giảng dạy tại Đại học Columbia và Bard College với tư cách là giảng viên về kinh tế và thống kê. Năm 1944, ông nhận được bằng tiến sĩ khoa học xã hội tại New School for Social Research dưới sự hướng dẫn của Jacob Marschak. Năm 1946, ông trở thành công dân Hoa Kỳ, năm 1948 ông trở thành giáo sư của Đại học Illinois tại Urbana-Champaign.

Khi còn là một giáo sư tại Trường Đại học Quản trị công nghiệp thuộc Đại học Carnegie Mellon vào những năm 1950 và đầu những năm 1960, Modigliani đã có hai đóng góp đột phá cho khoa học kinh tế:
 Cùng với Merton Miller, ông đã xây dựng định lý Modigliani-Miller quan trọng trong ngành tài chính doanh nghiệp (1958). Định lý này chứng minh rằng theo một số giả định, giá trị của một công ty không bị ảnh hưởng cho dù nó có nguồn tài chính từ vốn chủ sở hữu (bán cổ phiếu) hoặc nợ (vay tiền).
 Ông cũng là người khởi xướng giả thuyết vòng đời, giả thuyết này cố gắng giải thích mức độ tiết kiệm trong nền kinh tế. Modigliani đề xuất rằng người tiêu dùng sẽ nhằm mục đích cho một mức độ ổn định của tiêu thụ trong suốt cuộc đời của họ, ví dụ bằng cách tiết kiệm trong những năm làm việc của mình và chi tiêu trong thời gian nghỉ hưu của họ.

Năm 1962, ông tham gia giảng dạy tại MIT, và được phong làm giáo sư viện, ông đã ở lại đây cho đến khi ông mất. Năm 1985 ông nhận giải thưởng thành tựu giáo sư James R. Killian của MIT.

Modigliani cũng là đồng tác giả sách giáo khoa mang tên "Nền tảng của chế định và thị trường tài chính " và "Thị trường vốn: chế định và công cụ" với Frank J. Fabozzi thuộc trường quản trị Yale.

Trong những năm 1990, ông hợp tác với Francis Vitagliano trên lĩnh cự thẻ tín dụng mới, và ông cũng đã giúp chống lại một đạo luật sáng chế có thể gây hại cho các nhà phát minh.

Một bộ sưu tập các bài báo của Modigliani được đặt tại Thư viện Rubenstein thuộc Đại học Duke.

Trong nhiều năm, ông sống ở Belmont, Massachusetts; ông qua đời ở Cambridge, Massachusetts.

Tài liệu

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Franco Modigliani autobiography
 About Franco Modigliani from nobel-winners.com
 Memorial for Franco Modigliani – MIT Sloan
 his pioneering analyses of saving and of financial markets.
 School performance in the early years was good though not outstanding

 IDEAS/RePEc
 Arno Tausch (2005) ‚ World Bank Pension reforms and development patterns in the world system and in the "Wider Europe". A 109 country investigation based on 33 indicators of economic growth, and human, social and ecological well-being, and a European regional case study’. A slightly re-worked version of a paper, originally presented to the Conference on "Reforming European pension systems. In memory of Professor Franco Modigliani. 24 and ngày 25 tháng 9 năm 2004", Castle of Schengen, Luxembourg Institute for European and International Studies

Nhà kinh tế học Hoa Kỳ
Người đoạt giải Nobel Kinh tế
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel Kinh tế
Nhà kinh tế học Italy
Người Italy đoạt giải Nobel Kinh tế
Giáo sư Viện Công nghệ Massachusetts
Giáo sư Đại học Carnegie Mellon
Sinh năm 1918
Mất năm 2003
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Người Ý đoạt giải Nobel
Nhà kinh tế học Ý


title: Siêu đô la

text:
Siêu đô la (tiếng Anh: superdollar, superbill hay supernote) là từ dùng để chỉ những tờ tiền giả 100 đô la Mỹ rất tinh vi mà theo chính phủ Mỹ là do các tổ chức và chính phủ chưa rõ danh tính tạo ra. Cái tên này bắt nguồn từ thực tế những tờ tiền giả này có chất lượng còn vượt qua cả tiền thật. Năm 2011 các nguồn của chính phủ nói rằng "những tờ tiền giả (này) được lưu hành toàn cầu từ cuối những năm 80 cho đến ít nhất là tháng 7 năm 2000" trong một phiên tòa dẫn độ. Nhiều tổ chức khác nhau đã bị tình nghi làm ra những tờ tiền này và các ý kiến quốc tế cũng rất khác nhau về nguồn gốc của chúng. Chính phủ Mỹ tin rằng rất có khả năng phần lớn những tờ tiền giả đã được sản xuất ở Bắc Triều Tiên. Hơn 35 triệu USD bằng tờ 100 đô la đã được làm ra bởi những tên tội phạm người Anh bị bắt giữ năm 2002. Các nguồn khác nhắc đến cả những băng nhóm tội phạm ở Iran, Nga, Trung Quốc hay Syria.

Có nhiều tờ tiền 100$ được lưu hành ở châu Á, nơi tiền đô thường được xem là an toàn để đầu tư hơn là tiền nội địa, hơn là ở Mỹ. Nhiều vụ bắt giữ tiền siêu đô la có dính dáng đến những người gốc Triều Tiên, Nga và Trung Đông.

Các nguồn đã được xác nhận
Năm 2005, những tên tội phạm người Anh, Anatasios Arnaouti và 4 kẻ khác, đã bị buộc tội âm mưu sản xuất tiền giả ở Anh. Chúng đã bị bắt năm 2002 trong một chiến dịch có sự tham gia của Cơ quan Mật vụ Hoa Kỳ. Trong số tiền giả bị phát hiện có 3,5 triệu USD bằng tờ 100$ mà theo các chuyên gia của Ngân hàng Anh chúng được làm vô cùng tinh vi. Cảnh sát nói rằng "nguy cơ làm suy yếu nền kinh tế của Anh và Mỹ là rất lớn". Thợ in thừa nhận đã tạo ra 350.000 tờ 100$, tức 35 triệu USD, trong hơn 18 tháng. Băng nhóm này đã sử dụng các thiết bị có công xuất in 1 triệu bảng mỗi ngày và khoe rằng chúng đã in 500.000 USD tiền giả mỗi ngày.

Những nguồn có thể

Bắc Triều Tiên

Nga

Iran
Trước Cách mạng Hồi giáo năm 1979, Iran sử dụng kỹ thuật in chìm để in nội tệ, tương tự như Hoa Kỳ và các nước khác. Một số người suy đoán rằng Iran đã dùng kỹ thuật này để in siêu đô la.

CIA

Khác

Tham khảo

Tiền tệ Hoa Kỳ
Kinh tế Bắc Triều Tiên
Quan hệ Hoa Kỳ-Bắc Triều Tiên