title: Chaerilus pathom

text:
Chaerilus pathom là một loài bò cạp được phát hiện năm 2014 bởi tiến sĩ Phạm Đình Sắc (Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật) và tiến sĩ Wilson R. Lourenço (Bảo tàng lịch sử tự nhiên Paris) tại hang Pa Thơm, huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên.

Chú thích

Liên kết ngoài

 Lourenco, W.R., Pham, D.S. 2014 The genus Chaerilus Simon, 1877 in Vietnam (Scorpiones; Chaerilidae): A possible case of a vicariant species. Comptes Rendus Biologies Volume 337, Issue 5, May 2014, Pages 360–364
 Công bố thêm một loài bọ cạp mới cho khoa học  Nguồn tin: TS. Phạm Đình Sắc, Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật; Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cập nhật 21/5/2014 11:16
 A new species of Chaerilus from Vietnam

Động vật được mô tả năm 2014
P
Động vật đặc hữu Việt Nam
Động vật chân khớp Việt Nam
Sinh vật tại Điện Biên


title: Arenicola marina

text:
Arenicola marina là một loài giun biển, đây là một loài giun biển lớn của ngành Annelida. Các đụn cát nhỏ do loài này đùn lên một cảnh quen thuộc trên bãi biển khi thủy triều xuống nhưng loài này hiếm thấy trên bãi biển Đại Tây Dương và châu Âu, những người đi câu thường đào chúng lên làm mồi câu cá. Loài này có màu đỏ cam dài 10–15 cm.

Theo nghiên cứu của Công ty công nghệ sinh học Pháp Hemarina thì máu của loài giun biển này có thể sớm làm thay đổi lớn trong y khoa nhờ sức mạnh oxy hóa và tương thích với tất cả các loại máu.

Chú thích

Tham khảo

Arenicola
Động vật được mô tả năm 1758


title: Nhíp xe

text:
Nhíp là bộ phận giảm xóc cho xe gồm các tấm thép được ghép lại. Toàn bộ tải trọng phần trên của xe được đặt lên khung nhờ các nhíp này. Bộ phận nhíp, nhờ có tính đàn hồi tốt nên giảm được chấn động lên phần trên của xe (nhất là khi đi trên đoạn đường gồ ghề). Đồng thời, nhíp cũng phải chịu ứng suất chu kì. Chốt nhíp có tác dụng trượt qua lại. Hai đầu chốt được gắn trên giá và xoay được.

Lịch sử
Nhíp đã rất phổ biến trên xe ô tô, phải đến những năm 1970 ở châu Âu và Nhật Bản và cuối những năm 70 tại Mỹ khi di chuyển vào ổ bánh trước, và thiết kế hệ thống treo phức tạp hơn đã thấy các nhà sản xuất ô tô sử dụng lò xo thay thế. Ngày nay nhíp vẫn còn được sử dụng trong xe thương mại hạng nặng như xe tải và xe tải, xe SUV, và các toa xe lửa. Đối với xe hạng nặng nhíp có lợi thế của sự phân bố lực của xe lên khung gầm của xe, trong khi lò xo chuyển nó vào một điểm duy nhất. Không giống như lò xo, nhíp cũng xác định vị trí các trục sau, loại bỏ sự cần thiết cho đuôi cánh tay và một cây gậy Panhard, do đó tiết kiệm chi phí và trọng lượng cho một hệ thống treo phía sau trục xe.
Nó đôi khi được gọi là lò xo elip, lò xo lá, hoặc lò xo ép. Trung tâm của nhíp có hình vòng cung này thường được gắn vào trục của xe, trong khi đầu của nhíp được gắn vào khung. Trong một số trường hợp, một đầu của nhíp có thể được gắn vào khung xe và đầu kia sẽ được gắn vào một cánh tay Swinging ngắn. Kiểu cấu hình này nhíp thường giúp cung cấp một hệ thống treo mềm hơn, ít cứng nhắc. Một số nhà sản xuất ô tô gần đây đã phát triển một lò xo lá được làm bằng vật liệu tổng hợp tương tự như nhựa để cung cấp một loại mềm hơn của hệ thống treo sau.

Tham khảo

Xe hơi


title: Xã hội dân sự tại Việt Nam

text:
Xã hội dân sự tại Việt Nam là nói về sự hình thành và phát triển của các tổ chức và phong trào xã hội dân sự tại lãnh thổ Việt Nam.

Sự hình thành
Xã hội dân sự tại Việt Nam phát triển từ khi khái niệm dân chủ và quyền công dân được người Pháp đưa vào Việt Nam đầu thế kỷ 20. Trước năm 1945, các phong trào và tổ chức dân đã bắt đầu xuất hiện tại Việt Nam. Sau năm 1945, tại miền Bắc, xã hội dân sự bị hạn chế, gần như xóa bỏ. Trong khi tại miền Nam, xã hội dân sự vẫn tồn tại và phát triển. Sau năm 1975 và đến rất gần đây, xã hội dân sự không được phát triển tại Việt Nam do nhà nước Việt Nam hạn chế các phong trào dân sự và lập hội bởi lý do an ninh. Mãi tới gần đây, xã hội dân sự bắt đầu phát triển trở lại.

Những ý kiến ủng hộ cho rằng các tổ chức Xã hội dân sự tại Việt Nam ngày càng đóng vai trò quan trọng trong sinh hoạt chính trị xã hội tại Việt Nam. Kinh nghiệm của nhiều nước phát triển cho thấy nền kinh tế thị trường có ba trụ cột: Nhà nước pháp quyền, thị trường và xã hội dân sự. Đất nước phát triển được phải phát triển hài hòa ba trụ cột đó.

Phát triển và hoạt động
Dù hiện tại các tổ chức nghề nghiệp ở Việt Nam như Hội Nông dân, Hội Nghề cá, Hội Nhiếp ảnh, Hội Tin học và rất nhiều hội nghề nghiệp khác được hình thành và hoạt động mạnh mẽ, thế nhưng nhiều người dân trong nước vẫn không có nhiều thông tin về các tổ chức xã hội dân sự được hình thành nhằm mục đích hỗ trợ cho đời sống dân sinh.

Tiến sĩ Xã hội học Trịnh Hòa Bình phân tích: "Tính chất của các tổ chức dân sự của VN còn lệ thuộc ít nhiều vào cơ chế về tính chất quản lý của hệ thống Nhà nước. Thực tiễn là tính chất chưa đạt được mức độ độc lập đúng nghĩa của nó. Dẫu sao cũng đang trên con đường hình thành vai trò mỗi ngày một lớn hơn và có sự bổ sung cần thiết trong hệ thống quản lý chính thống".

Tháng 5/2014, nhân Vụ giàn khoan Hải Dương 981, 54 tổ chức xã hội dân sự Việt Nam đã ra tuyên bố phản đối hành vi phá hoại hòa bình của Chính phủ Trung Quốc.

Cam kết của EU với Xã hội Dân sự tại Việt Nam
Dựa trên Kết luận của Hội đồng châu Âu tháng 10 năm 2012, Phái đoàn EU và các nước thành viên EU tại Việt Nam đã xây dựng một Lộ trình EU về cam kết với Xã hội Dân sự (XHDS) tại Việt Nam. Xuất phát từ mục tiêu chung của EU trong cam kết với XHDS, bốn lĩnh vực sau đây sẽ được các nước Thành viên EU và Phái đoàn EU ưu tiên ở Việt Nam:
 Thúc đẩy một môi trường thuận lợi cho các tổ chức XHDS ở Việt Nam.
 Thúc đẩy sự tham gia có ý nghĩa của XHDS trong việc hoạch định chính sách trong nước.
 Tăng cường năng lực cho các tổ chức XHDS để các tổ chức XHDS thực hiện vai trò của mình hiệu quả hơn.
 Đảm bảo hỗ trợ chính trị của EU cho XHDS.

Mức độ tài trợ từ các nước thành viên EU và Phái đoàn EU cho xã hội dân sự khác nhau về độ lớn của các khoản tài trợ và các cơ chế tài trợ. Phần Lan, Ireland, Vương quốc Anh và Phái đoàn EU có dòng ngân sách riêng biệt cho XHDS. Một số nước thành viên EU đã thiết lập các quỹ tài trợ như một phần của chương trình lớn hơn, chẳng hạn như "Quỹ Hỗ trợ Sáng kiến Tư pháp" của DANIDA3 / Sida4 cũng như "Sự tham gia của Công chúng và Trách nhiệm giải trình" của DANIDA / DFID5. Một số nước thành viên EU cũng đang đóng góp cho Kế hoạch Một Liên hiệp Quốc và các chương trình hỗ trợ XHDS của Ngân hàng Thế giới.

Ủng hộ
 Theo giáo sư Ngô Vĩnh Long, sử gia và nhà Việt Nam học từ Đại học Maine Hoa Kỳ các tổ chức xã hội dân sự là cần thiết cho sự cải tổ của đất nước: "Để chuẩn bị cho quá trình thay đổi thì ngay bây giờ phải bắt đầu nuôi dưỡng một xã hội dân sự, qua đó các thành phần trong xã hội có thời gian và điều kiện tranh đấu và bảo vệ quyền lợi của họ vì lợi ích chung của dân tộc và đất nước"
 Cựu Bộ trưởng Bộ Thương mại Trương Đình Tuyển trong ngày làm việc thứ hai với nội dung chính là bàn thảo về cải cách thể chế trong khuôn khổ một diễn đàn về kinh tế tại Hạ Long: "Tôi nghĩ, đã đến lúc thừa nhận xã hội dân sự. Bản chất của nhà nước mang tính quan liêu, và để khắc phục quan liêu thì cần phát huy vai trò của xã hội dân sự".}}
 TS. Trần Tuấn, Giám đốc trung tâm nghiên cứu và đào tạo phát triển cộng đồng (RTCCD) trong chương trình “Hội thảo Thường niên của các Tổ chức xã hội: Vì sự phát triển bền vững” do VUSTA phối hợp với NGO-IC, SRD, RTCCD tổ chức ngày 10/8/2016: "Trong đó, các tổ chức XHDS là chủ thể tồn tại độc lập bảo vệ lợi ích của cộng đồng. Chủ thể XHDS đóng vai trò bổ sung khiễm khuyết của thị trường và giảm quyền lực độc tôn của nhà nước"

Chỉ trích
Quan điểm của các cơ quan an ninh Việt Nam cho rằng thực tiễn ở các nước Liên Xô và Đông Âu năm 1990, hay biến động chính trị ở Trung Đông, Bắc Phi năm 2012 đã cho thấy: các thế lực bên ngoài đặc biệt chú trọng thúc đẩy, hình thành các tổ chức xã hội dân sự theo tiêu chí phương Tây, từng bước tạo ra tổ chức đối lập, hình thành xã hội đa đảng; áp đặt các điều kiện về chính trị, kinh tế, văn hóa theo kiểu của họ, thực hiện “Cách mạng màu”, “Mùa xuân Ả Rập”... coi đó là phương thức hoạt động chủ yếu nhằm lật đổ chế độ xã hội ở các quốc gia này.

Các cơ quan an ninh Việt Nam xác định rằng xã hội dân sự là phương thức hoạt động chủ yếu nhằm lật đổ chế độ xã hội ở các quốc gia. Họ lập luận rằng "các thế lực bên ngoài đặc biệt chú trọng thúc đẩy và hình thành các tổ chức xã hội dân sự theo tiêu chí phương Tây để thực hiện một cuộc cách mạng như Cách mạng màu hay Mùa xuân Ả Rập." Ngoài ra, họ cho rằng xã hội dân sự "là công cụ để thực hiện chiến lược diễn biến hòa bình để chống phá Việt Nam".

Xem thêm
 Xã hội dân sự
 Mùa xuân Ả Rập

Chú thích

Xã hội dân sự
Việt Nam


title: Dmitriy Dmitriyevich Maksutov

text:
Dmitriy Dmitriyevich Maksutov () ( - 12 tháng 8 năm 1964) là một nhà vật lý, quang học và thiên văn học của Liên Xô. Ông là người sáng chế ra loại kính viễn vọng mang tên mình.

Tiểu sử

D. D. Maksutov sinh năm 1896 tại thành phố Odessa (có tài liệu ghi là thành phố Nikolayev) thuộc Đế quốc Nga. Ông mang cùng tên với cha mình, đại tá hải quân Dmitriy Dmitriyevich Maksutov; còn mẹ ông, bà Yelena Pavlona Maksutova (họ thời chưa kết hôn là Yefremova) là một nội trợ. Dòng họ Maksutov là một dòng quý tộc có danh tiếng: ông cố của D. D. Maksutov - Pyotr Ivanovich Maksutov - được phong chức Vương công do thành tích chiến đấu dũng cảm trong quân đội. Ông nội của D. D. Maksutov - chuẩn đô đốc Dmitriy Petrovich Maksutov - là một anh hùng trong chiến dịch phòng thủ Petropavlovsk và là thống đốc cuối cùng của vùng Alaska trước khi vùng này bị bán cho Hoa Kỳ. Do người cha thường xuyên phải công tác xa nhà trong hải quân, việc giáo dục cho cậu bé D. D. Maksutov thường do người mẹ đảm trách.

D. D. Maksutov bắt đầu có hứng thú với thiên văn học từ lúc còn nhỏ. Năm 12 tuổi ông tự chế một chiếc kính viễn vọng 7,2 inch với đường kính 180mm, đó là chiếc kính viễn vọng đầu tiên do Maksutov chế tạo. Trong thời gian này ông cũng được tiếp xúc với các bài viết của nhà quang học A. A. Chikin (1865–1924) về việc sản xuất các kính viễn vọng. Một chiếc kính viễn vọng khác đường kính 210mm cũng được Maksutov chế tạo trong thời gian ông còn là học sinh trung học. Năm 15 tuổi D. D. Maksutov trở thành hội viên của Hội Thiên văn Nga hoạt động tại Odessa.

Theo truyền thống gia đình, D. D. Maksutov theo học trường Thiếu sinh Hải quân Odessa. Thiên văn học không phải là trọng tâm của trường, nhưng khuôn viên trường cũng có một đài thiên văn với chiếc kính viễn vọng 175mm cùng với các buổi học dành cho sinh viên môn vũ trụ học. Năm 1913 Maksutov tốt nghiệp và ông tiếp tục theo học tại trường Kỹ thuật Quân sự Nikolayev tại kinh đô Sankt-Peterburg trong vòng một năm rưỡi và tốt nghiệp với cấp bậc Thiếu úy (Подпоручик). Sau đó ông tham gia một khóa học 3 tháng tại trường huấn luyện sĩ quan điện báo vô tuyến.

Năm 1915 Maksutov tham gia Thế chiến thứ nhất tại mặt trận Kavkaz, đứng đầu một trạm thông tin. Trong chiến đấu ông lập nhiều quân công, được thăng hàm trung úy kỹ thuật và tặng thưởng nhiều huân huy chương. Năm 1916 ông tình nguyện theo học trường đào tạo phi công ở Tblisi nhưng không lâu sau đó (tháng 12 năm 1917), máy bay của Maksutov gặp nạn và bị rơi trong một đợt bay huấn luyện. Ông may mắn sống sót nhưng bị thương nặng, phải nằm viện một thời gian rất dài, và xuất viện vừa lúc Cách mạng Nga năm 1917 bùng nổ. Rời Tbilisi, Maksutov lên kế hoạch vượt biên, đầu tiên là tới vùng Siberia rồi từ đó qua Mãn Châu và Trung Hoa để trốn sang Hoa Kỳ, mong có cơ hội làm việc tại Đài thiên văn Mount Wilson, nơi mà hệ thống kính viễn vọng được thiết kế và lắp đặt bởi nhà thiên văn học/quang học nổi tiếng George Willis Ritchey. Maksutov đến được Cáp Nhĩ Tân vào tháng 1 năm 1918, tuy nhiên tại đây ông bị phát hiện dùng giấy tờ giả và bị bắt giam 1 tháng. Ông cư trú nửa năm ở Cáp Nhĩ Tân, sống bằng làm thuê các việc lặt vặt, rồi buộc phải trở về nước năm 1919 vì lý do sức khỏe và tài chính. Tại Nga ông làm công chức, rồi bị gọi nhập ngũ, dự tính phục vụ trong đơn vị điện báo vô tuyến nhưng việc nhập ngũ bị gián đoạn trước khi ông kịp phục vụ trong quân đội.

Trong thời gian này, cuộc chiến giữa Hồng quân - Bạch vệ diễn ra khốc liệt và gây ra nhiều ảnh hưởng đến gia đình Maksutov. Cha và em trai Konstantin về phe Bạch vệ chống lại Hồng quân và buộc phải đào tẩu khỏi đất nước - đầu tiên là sang Pháp, sau sang Hoa Kỳ định cư ở Long Island. Riêng mẹ của Makstutov vẫn ở lại Odessa, tuy nhiên ít năm sau này ông mới biết là mẹ mình không chạy ra nước ngoài như cha và em trai.

Maksutov chọn con đường khác với cha mình. Năm 1920 ông tham gia chiến đấu trong Hồng quân và theo học ngành Hóa học tại Đại học Bách nghệ Tomsk. Ông vừa học vừa tham gia công tác giảng dạy - thời kỳ này nhà nước Xô Viết đang gặp phải vấn đề thiếu hụt giáo viên nghiêm trọng. Trong thời gian này, một thầy giáo của Maksutov do đánh giá cao tài năng của cậu sinh viên trẻ nên đã tiến cử Maksutov tới D. S. Rozhdestvenskiy, người sáng lập Viện Quang học Quốc gia (GOI). Nhờ vậy, Maksutov đã được bổ nhiệm vào làm việc trong Viện dưới sự hướng dẫn của A. A. Chikin - vốn được mệnh danh là "nhà bảo trợ" cho những người nghiên cứu kính thiên văn Xô Viết thời đó. Tuy nhiên, năm 1921 Maksutov phải nghỉ làm để về Odessa chăm sóc người mẹ đang bệnh. Từ năm 1921 đến 1927 Maksutov dạy vật lý và toán tại trường quân sự Odessa. Từ năm 1927 đến 1930 ông làm việc tại Viện nghiên cứu Vật lý thuộc Đại học Quốc gia Odessa, ở đây Maksutov đã tổ chức một cơ quan chuyên chế tạo kính thiên văn cho Viện.

Tháng 2 năm 1930, một đợt "thanh trừng" quét qua Odessa và Maksutov trở thành một trong số những nạn nhân. Nhà khoa học miêu tả đây là một giai đoạn tồi tệ trong đời mình, vì những người xung quanh cứ bị bắt giam mà không qua xét xử, và hầu như những ai bị nghi ngờ đều chịu án tử hình. Tuy nhiên, sau 1 tháng tạm giam, D. D. Maksutov được thả mà không bị quy kết tội trạng nào. Tháng 11 năm 1930 ông trở lại Viện Quang học Quốc gia dưới chức vụ trưởng nhóm nghiên cứu vật lý, công tác tại bộ phận nghiên cứu và chế tạo dụng cụ quang học thiên văn mà sau này trở thành cái nôi của nhiều nhà quang học tương lai của Liên Xô. Năm 1933 ông là người đứng đầu phòng thí nghiệm vật lý, làm việc dưới trướng của nhóm nghiên cứu quang học/thiên văn học do V. P. Linnik lãnh đạo. Năm 1935, Ủy ban Chứng nhận cấp cao (Высшая аттестационная комиссия) công nhận Maksutov là thành viên chính thức của Viện Quang học.

Công việc tại Viện không hoàn toàn suôn sẻ. Dự án chế tạo vật kính 32 inch do Maksutov tiến hành gặp nhiều khó khăn, một phần nguyên do là mối quan hệ xấu của ông với các cộng sự - những người có thành kiến nặng nề với xuất thân "quý tộc" của Maksutov. Tháng 3 năm 1938 ông lại bị bắt giam với cáo buộc làm gián điệp cho Nhật, phá hoại, và cố tình kéo dài dự án chế tạo thấu kính viễn vọng. Tuy nhiên sau đó vụ án bị hủy; tháng 12 Maksutov được thả và trở lại làm việc ở Viện. Năm 1941 ông tốt nghiệp Tiến sĩ (Доктор наук) Khoa học Công nghệ.

Ngày 22 tháng 6 năm 1941, phát xít Đức tấn công xâm lược Liên Xô. Trụ sở của Viện Quang học di tản sang thành phố Yoshkar-Ola và Maksutov bắt đầu làm việc ở nơi này từ tháng 9. Năm 1944 Maksutov phong làm giáo sư. Từ tháng 8 năm 1944 đến tháng 3 năm 1945 ông được cử tới Viện Hàn lâm Khoa học để xác định tên gọi và các chỉ tiêu trong việc thiết kế các công cụ thiên văn học. Sau chiến tranh, năm 1946 ông được bầu làm viện sĩ thông tấn của Viện Hàn lâm Khoa học Liên Xô, làm việc trong bộ phận Vật lý và Toán học. Từ năm 1952 ông là người đứng đầu Khoa Công cụ Thiên văn của Đài thiên văn Chính của Viện hàn lâm Khoa học Xô Viết (tức Đài Thiên văn Pulikovo).

Năm 1962 D. D. Maksutov được bầu làm đại biểu Xô Viết thành phố Leningrad.

Dmitriy Dmitriyevich Maksutov mất ngày 12 tháng 8 năm 1964 tại Leningrad. Ông được mai táng tại nghĩa trang của đài thiên văn Pulikovo.

Các nghiên cứu về quang học và việc sáng chế kính viễn vọng
Trong khoảng năm 1923-1924, Maksutov nghiên cứu chế tạo một loại kính viễn vọng tương phẳng (aplanatic telescope), tìm hiểu các đặc tính của hệ thống kính viễn vọng sử dụng hai gương phản xạ và tìm ra một số công thức về hệ thống này - chú ý rằng do điều kiện bị cô lập của Liên Xô mà Maksutov không hay biết gì về các nghiên cứu tương tư của George Ritchey, Karl Schwarzschild and Andre Couder. Nghiên cứu này của Maksutov được đăng trên các ấn bản của Viện Quang học Quốc gia vào năm 1932 với tên gọi "Hệ thống gương phản xạ không có cầu sai và các phương pháp mới để thử nghiệm nó" (Анаберрационные отражающие поверхности и системы и новые способы их испытания), nội dung nói về các kết quả khảo sát của Maksutov về hệ thống kính viễn vọng hai gương phản xạ cũng như phương pháp hiệu chỉnh chúng, cung cấp các thông tin về các kiểu kết hợp thông số quang học có thể được sử dụng cũng như ưu và nhược điểm của hệ thống này.

Kết quả nghiên cứu của Maksutov được ứng dụng trong việc xây dựng một số gương phản xạ lớn như gương 400mm dành cho kính viễn vọng của Đài thiên văn Byurakan. Thường trong tổ hợp kính thiên văn truyền thống, phía trước gương cầu sơ cấp cần có một gương phẳng hiệu chỉnh giúp loại bỏ hiện tượng quang sai cầu. Gương phẳng này phải có cùng kích thước với gương cầu và có độ phẳng gần như tuyệt đối, đòi hỏi công việc sản xuất phức tạp và tốn kém. Phương pháp của Maksutov thay gương phẳng này bằng một gương cầu có kích kích thước nhỏ hơn, giúp đơn giản hóa việc sản xuất và tạo ra được một tổ hợp kính thiên văn nhỏ gọn hơn. Về sau phương pháp này được dùng để chế tạo kính thiên văn 2,6 mét mang tên G. A. Shayn tại Đài thiên văn Krym.

Trong thập niên 1930, Maksutov phát triển phương pháp kiểm soát các tính chất quang học của thấu kính nhìn xa loại cỡ lớn (800mm), cụ thể là kiểm soát các tính chất của phôi thủy tinh dùng cho chế tạo kính cron và kính flin. Nghiên cứu này nhằm phục vụ cho dự án chế tạo vật kính lớn nhất thời bấy giờ với đường kính 800mm (32 inch) dùng cho kính viễn vọng ở đài thiên văn Pulikovo. Kính viễn vọng 800mm đã được hãng Grubb Parsons bắt đầu chế tạo từ thời Nga hoàng, trong đó tất cả các thành phần của kính đã được hoàn tất ngoại trừ thấu kính. Các thử nghiệm chế tạo ở Anh và Đức tỏ ra không thành công và vì vậy, công việc được chuyển giao cho Viện Quang học Quốc gia. Vụ bắt giữ Maksutov vào năm 1938 xảy ra khi ông đang tham gia dự án này, và bản thân Maksutov gặp rất nhiều khó khăn do sự bất hợp tác của các đồng sự vốn có thành kiến nặng nề về xuất thân "phản động" của ông. Cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại bùng nổ cũng khiến khó khăn thêm chồng chất, tỉ như kỹ thuật viên của dự án đã chết trong chiến tranh và một thấu kính cỡ 760mm do hãng Alvan Clark & Sons chế tạo cũng bị phá hủy. Riêng thấu kính 800mm đã được hoàn tất năm 1946 và được gìn giữ an toàn, tuy nhiên trong thời gian này kính viễn vọng sử dụng thấu kính thuần túy đã trở nên lỗi thời. Chiếc kính của Maksutov hiện được trưng bày trong bảo tàng của Đài thiên văn Pulkovo.

Một thành quả khác của Maksutov là công trình nghiên cứu vật kính có mức độ sắc sai thấp. Năm 1928 nhận bằng phát minh về dụng cụ nội soi và chụp hình dạ dày.. Ông cũng phát minh ra một loại "kim hiển vi" dùng để quan sát tế bào đang hoạt động trong cơ thể người.. Loại dụng cụ này có kích thước rất nhỏ với đường kính 4mm, sử dụng 6 thấu kính với cái lớn nhất cũng chỉ có 2,2mm.

Năm 1934, Maksutov hoàn thiện "phương pháp bóng tối" (теневой метод) nhằm nghiên cứu bề mặt của kính phản xạ, chuyển đổi các đặc tính định tính về dạng định lượng. Dựa vào kinh nghiệm phong phú của mình, Maksutov đã tự mình chế tạo nhiều thiết bị quang học có độ chính xác cao, từ các thấu kính, gương phản xạ cho đến lăng kính với nhiều kích cỡ, công dụng khác nhau, các sản phẩm này được trình bày trong một số bài viết khoa học của tác giả. Ông cũng trực tiếp tham gia chế tạo gương parabol đường kính 500mm dành cho kính viễn vọng quan sát mặt trời ở Đài thiên văn Pulkovo vào năm 1940. Nghiên cứu về các kiểu kính viễn vọng khác nhau cũng được đề cập trong một số bài viết khác của Maksutov.

Năm 1941, Maksutov sáng chế ra một kiểu kính viễn vọng được cho là có vai trò rất quan trọng trong lịch sử phát triển khí cụ quang học. Kính viễn vọng này có ý tưởng dựa trên kiểu ống kính do Bernhard Schmidt sáng chế, với đặc điểm cải tiến nổi bật là cửa kính hiệu chỉnh ánh sáng (corrector) mặt cầu dạng thấu kính một mặt lồi một mặt lõm (meniscus)

Theo lời Maksutov thì ông sáng chế ra kính này vào khoảng đầu tháng 8 năm 1941 tại khu vực nằm giữa Murom và Arzamas, trên đường di tản đến trụ sở mới của Viện Quang học. Phát minh này không xảy ra ngẫu nhiên, trước đó Maksutov đã nghiên cứu một đề án thiết kế kính thiên văn cỡ nhỏ dành cho trường học và cho dân thiên văn nghiệp dư. Yêu cầu của kính là phải đảm bảo chất lượng hình ảnh tốt trong khi giá phải rẻ, dễ chế tạo và bền bỉ, và mô hình gương phản xạ mặt cầu nằm trong ống niêm kín được cho là phù hợp nhất cho các chỉ tiêu đó. Trong quá tình cân nhắc các kiểu cấu hình, Maksutov nảy ra ý tưởng sử dụng thấu kính hiệu chỉnh mặt cầu (meniscus corrector), đây là một thấu kính phân kỳ đặt ở "cửa" trước của ống kính viễn vọng, với mục đích làm giảm mức độ quang sai và cầu sai của gương cầu phản xạ sơ cấp trong kính viễn vọng.

Khi có mặt tại trụ sở mới của Viện quang học ở Yoshkar-Ola, Maksutov bắt tay vào chế tạo chiếc kính viễn vọng mà mình dày công nghiên cứu từ lâu. Chiếc kính này có đường kính 100mm và khả năng phóng đại 20 lần. Chiếc kính hoàn thành vào ngày 26 tháng 10 năm 1941, và quá trình thử nghiệm diễn ra thành công, hiệu quả làm việc của chiếc kính được đánh giá là xuất sắc. Bằng sáng chế được cấp cho Maksutov vào ngày 6 tháng 11 cùng năm. Trong một năm sau đó, Maksutov nghiên cứu ứng dụng thiết kế của mình trên các lĩnh vực khác, như kính hiển vi, đèn soi, máy ghi phổ, máy đo góc, máy do lỗi trong các tấm thủy tinh,... sau đó ông gửi nội dung nghiên cứu lên Tạp chí Hội Quang học Hoa Kỳ (Journal of the Optical Society of America - JOSA) để xem ý kiến của các chuyên gia nước ngoài. Bài viết về phát minh của Maksutov được đăng lần đầu trên JOSA vào số tháng 5 năm 1944, nó nhận được sự đánh giá tích cực của cộng đồng khoa học đến nỗi D. D. Maksutov được phong tước vị "giáo sư" mà không cần phải bảo vệ một luận án khoa học nào. Ông cũng cho ra lò một bài viết nói về kinh nghiệm làm giảm thiểu mức độ quang sai trong các thấu kính và thấu kính mặt cầu. Vào năm 1945 Maksutov được cấp bằng sáng chế cho phát minh này.

Kiểu viễn vọng này có nhiều ưu điểm, tỉ như góc nhìn lớn, chất lượng hình ảnh cao mà lại nhỏ gọn; vì vậy nó nhanh chóng được ứng dụng rộng rãi trên nhiều phương diện khác nhau. Maksutov đã chỉ ra việc ứng dụng phát minh của ông trong việc cải sửa các kính viễn vọng kiểu cũ như kiểu Gregory, Newton, Herschel, Cassegrain, hay Schmidt. Kính viễn vọng Maksutov có thể nói là nguồn gốc của nhiều loại kính viễn vọng - kể cả các kính viễn vọng dùng trong trường học được sản xuất từ năm 1946.

Trong thời kỳ chiến tranh vệ quốc, Maksutov nghiên cứu chế tạo kiểu ống kính chụp xa hỗ trợ cho việc xạ kích các mục tiêu tầm xa trong lãnh thổ địch. Kiểu thấu kính này về sau được phát triển thành dòng ống kính MTO dành cho dân chụp ảnh chuyên nghiệp lẫn nghiệp dư, với các tiêu cự 250, 500 and 1000 mm. Kiểu MTO-500 và MTO-1000 đã được trao giải Grand Prix tại triển lãm Expo năm 1958 ở Brussels.

Sau chiến tranh, Maksutov bắt tay vào thiết kế và chế tạo một số kính viễn vọng lớn với thấu kính hiệu chỉnh mặt cầu. Trong số đó bao hàm kính viễn vọng ASI-2 có đường kính 500mm đặt tại Đài thiên văn Kamenskoye ở Almaty, kính viễn vọng MTM-500 tại Đài quan sát Vật lý thiên văn Krym và Đài Thiên văn Hisor (Tajikistan), kính viễn vọng AZT-5 tại Viện thiên văn Shternberg, kính viễn vọng đường kính 700mm tại Đài thiên văn Abastumanskoy. Ông cũng thiết kế kính chụp sao độ phân giải cao, không bị loạn sắc AZT-16 đường kính 700mm, sản xuất bởi công ty LOMO, và một gương phản xạ đường kính 1000mm đặt tại Đài thiên văn Mount El Roble ở Chile vào năm 1967. Từ năm 1950, Maksutov chuyển sang nghiên cứu các đề tài khoa học mà ông từng tham gia hồi trước chiến tranh, liên quan đến việc sử dụng gương kim loại thay cho gương kính truyền thống. Ông nghiên cứu tại Đài thiên văn Quốc gia Pulkovo, đạt được nhiều thành quả trong việc sản xuất và phát triển các gương kim loại; chiếc lớn nhất trong số đó có đường kính 700mm, làm bằng thép không rỉ, mặt parabol, cấu trúc kiểu tổ ong, và có khối lượng nhẹ, được đặt trong kính viễn vọng mã số RM-700.

Maksutov cũng nghiên cứu cách thức đơn giản hóa việc tính toán các thông số quang học, vấn đề này sinh khi chế tạo các thiết bị quang học ngày càng chính xác và phức tạp hơn. Ông phát triển các phương pháp giản lược hóa quá trình tính toán thông qua các biểu đồ và đồ thị, liên kết với nhau bởi một hệ thống các thông số quan trọng nhất của hệ thống kính viễn vọng gương cầu hay kính Casegrain. Ông sử dụng nó như là công cụ tính toán cho thước logarit nửa mét. Các nghiên cứu này được viết trong tác phẩm "Bàn về phương pháp tính toán hệ thống kính viễn vọng gương cầu" (О расчёте менисковых систем), xuất bản bởi Viện quang học sau khi ông mất.

Maksutov cũng tham gia công tác đào tạo các chuyên viên và kỹ thuật viên trong lĩnh vực quang học. Kinh nghiệm của ông được tóm gọn lại trong các chuyên khảo có giá trị lớn về khoa học

Tặng thưởng và vinh danh
Giải thưởng Stalin hạng 3 (1941)
Giải thưởng Stalin hạng Nhất (1946)
Huân chương Huy hiệu Danh dự (1943)
Giải thưởng Lenin (1945 và 1953)
Huy chương "Vì sự lao động anh hùng trong Cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại 1941-45"
Huy chương Grand Prix tại cuộc triển lãm Expo 58 ở Brussels (1958)
Huy chương vàng tại buổi triển lãm của Trung tâm Triển lãm toàn Nga (1962)

Tham khảo
50 лет Государственного оптического института им. С. И. Вавилова (1918—1968). Сб. статей /Отв. ред. М. М. Мирошников. Л.: Машиностроение, 1968. — 708 с. с илл.
Дадаев А. Н. Пулковская обсерватория. — Киев: Наука, 1972. — 149 с.
Колчинский И. Г., Корсунь А. А., Родригес М. Г. Астрономы. Биографический справочник. — Киев: Наукова думка, 1977.
Михельсон Н. Н. Дмитрий Дмитриевич Максутов // Оптический журнал. — 1996. — № 4. — С. 4-15.
Страницы истории астрономии в Одессе. Вып.4, 1997, Одесса, Астропринт
Кто есть кто в ГОИ. Биографический справочник / Сост. и ред. М. М. Мирошников. — Л.: ГОИ, 1998. — Т.1. — С. 18

Chú thích

Tham khảo
50 лет Государственного оптического института им. С. И. Вавилова (1918—1968). Сб. статей /Отв. ред. М. М. Мирошников. Л.: Машиностроение, 1968. — 708 с. с илл.
Дадаев А. Н. Пулковская обсерватория. — Киев: Наука, 1972. — 149 с.
Колчинский И. Г., Корсунь А. А., Родригес М. Г. Астрономы. Биографический справочник. — Киев: Наукова думка, 1977.
Михельсон Н. Н. Дмитрий Дмитриевич Максутов // Оптический журнал. — 1996. — № 4. — С. 4-15.
Страницы истории астрономии в Одессе. Вып.4, 1997, Одесса, Астропринт
Кто есть кто в ГОИ. Биографический справочник / Сост. и ред. М. М. Мирошников. — Л.: ГОИ, 1998. — Т.1. — С. 18

Liên kết ngoài
Tiểu sử
Dmitri Maksutov: The Man and His Telescopes
Tiểu sử
 Максутов Дмитрий Дмитриевич (1896—1964)  // Сайт ГОИ им. С. И. Вавилова
Профиль Дмитрия Дмитриевича Максутова на официальном сайте РАН.

Sinh năm 1896
Mất năm 1964
Nhà phát minh Nga


title: Johan III của Thụy Điển

text:
Johan III (, ) (20 tháng 12, 1537 - 17 tháng 11, 1592) là Quốc vương của Thụy Điển từ năm 1568 cho đến khi ông băng hà. Ông là con trai của Vua Gustav I của Thụy Điển và người vợ thứ hai, Margaret Leijonhufvud. Ông đồng thời cũng là Công tước của Phần Lan (hay còn được gọi là Công tước Juhana) từ năm 1556 đến năm 1563. Năm 1581, ông nhận tước vị Đại Công tước của Phần Lan (hay Đại Hoàng tử của Phần Lan).

Tiểu sử
Johan III là con trai thứ hai của Vua Gustav Vasa (1523-1560). Mẹ của ông, Margareta Leijonhufvud (1514-1551), là một nữ quý tộc người Thụy Điển. Với cương vị là Công tước của Phần Lan, ông luôn đối đầu với người anh cùng cha khác mẹ là Erik XIV của Thụy Điển (1560-1568) và bị bắt giam năm 1563. Sau khi được trả tự do, có lẽ bởi vì hành động điên rồ của Erik XIV, Johan lại một lần nữa đứng lên chống lại anh trai và tự đưa mình lên ngai vàng. Đồng minh đắc lực của ông chính là người cậu Sten Leijonhufvud, người sau khi mất được phong tước vị Công tước xứ Raseborg. Sau đó ít lâu, Johan ra lệnh chém đầu người cố vấn đáng tin cậy nhất của anh trai mình là Jöran Persson, người luôn đối xử tàn tệ với ông khi ông còn ở trong tù.

Sau đó, Johan đã tham dự nhiều cuộc đối thoại hoà bình với Đan Mạch và Lübeck cho đến khi cuộc chiến tranh Bảy năm kết thúc, nhưng cuối cùng ông đã từ chối ký Hiệp ước Rokskilde vì những yêu cầu quá mức mà Đan Mạch đòi hỏi khi chiến tranh kết thúc. Do đó, trong hai năm liền, dù chiến tranh liên tiếp xảy ra nhưng Thụy Điển vẫn quyết không chịu nhượng bộ. Trong những năm tiếp theo, Johan đã giành chiến thắng vẻ vang trước Nga trong cuộc chiến tranh ở Livonian, đồng thời ký Hiệp ước Plussa năm 1583 chấp nhận cho Thụy Điển lấy lại thành phố Narva. Bên cạnh đó, những chính sách đối ngoại của ông luôn bị ảnh hưởng bởi mối liên hệ giữa ông và Ba Lan, quốc gia mà con trai ông, Zygmunt III Waza sẽ lên trị vì vào năm 1587.

Về tình hình chính trị trong nước, Johan luôn bày tỏ sự tin sùng của mình đối với Giáo hội Công giáo Rôma, khơi nguồn từ hoàng hậu người Ba Lan, vợ của ông. Năm 1575, ông cho phép các nữ tu viện của Giáo hội Công giáo Rôma được tiếp tục hoạt động và nhận các tín đồ mới. Ông luôn bất đồng quan điểm với người em trai là Công tước Karl xứ Sudermania (sau này là Vua Karl IX của Thụy Điển). Ngoài ra, ông còn là một người đam mê hội họa và kiến trúc.

Johan III khi trở thành Vua
Tháng 1 năm 1569, Johan thừa kế ngai vàng sau khi ông buộc Erik XIV phải thoái vị.

Tuy nhiên, ngày nào Erik XIV vẫn còn sống thì ngày đó, Johan III vẫn chưa an tâm ngồi trên chiếc ngai vàng của mình. Lo sợ rằng một ngày nào đó, Erik XIV sẽ quay lại giành lấy ngai vàng, Johan III đã ra lệnh cho cận vệ của mình phải giết cho bằng được Erik. Kết quả, mạng sống của Erik bị kết liễu năm 1577.

Johan III đã công bố việc này với toàn dân, nhắc đi nhắc lại nhiều lần rằng "Thụy Điển đã tự do", thoát khỏi "con chó săn" Christian II của Đan Mạch cũng như đã giải thoát nhân dân khỏi "bạo quân" Erik XIV của Thụy Điển, một ông vua ngang tàng, độc ác.

Tổ tiên

Gia đình

Johan III kết hôn với vợ trước là Catherine Jagellonica của Ba Lan (1526-1583), thuộc triều đại Jagiellonian ngày 4 tháng 10, 1562 tại Vilnius. Ở Thụy Điển, bà thường được biết đến với cái tên Katarina Jagellonica. Bà là em gái của vua Zygmunt II August của Ba Lan. Họ có ba người con là:

 Isabella (1564–1566)
 Zygmunt III Waza, Vua của Thụy Điển (1592–1599), và Vua của Ba Lan (1587–1632), Đại Công tước của Phần Lan và Litva
 Anna (1568–1625)

Ông kết hôn với người vợ thứ hai là Gunilla Bielke (1568-c. 1592) vào ngày 21 tháng 2, 1584. Họ có với nhau 1 người con trai là:

 John (Johan) (1589–1618), lúc đầu là Công tước của Phần Lan, sau đó từ năm 1608 đổi thành Công tước xứ Ostrogothia. Ông kết hôn với người em họ là Công chúa Maria Elisabet (1596-1618), con gái của Karl IX của Thụy Điển (trị vì từ năm 1599 đến năm 1611)

Bên cạnh đó, ông còn có thêm ít nhất 4 người con ngoài giá thú với người hầu gái của mình là Karin Hansdotter (1532-1596):
 Julius Gyllenhielm (1559–1581)
 Augustus (1557–1560)
 Sofia Johansdotter Gyllenhielm (1556–1583), sau này kết hôn với Pontus De la Gardie
 Lucretia (1560–85)

Johan III vẫn luôn quan tâm và chăm sóc cho Karin và các con của họ ngay cả khi ông đã kết hôn với Catherine Jagellonica năm 1562 và lên ngôi vua năm 1568. Sau này, ông còn gả chồng cho Karin để chăm sóc cho cô và các con. Năm 1561, Karin kết hôn với nhà quý tộc Klas Andersson (nhà Västgöte), là một người bạn, đồng thời là người đầy tớ trung thành của Johan III. Họ có thêm với nhau một người con gái tên là Brita. Năm 1563, do Klas Andersson bị Erik XIV giết chết nên đến năm 1572, Karin tái hôn với Lars Henrikson, một người được Johan III phong tước quý tộc vào năm 1576 để chăm sóc cho con của họ.

Tham khảo

 Signum svenska kulturhistoria: Renässansen (2005).

|-

|-

Sinh năm 1537
Mất năm 1592
Quốc vương Thụy Điển
Vương tử Thụy Điển
Người Thụy Điển
Đại công tước Phần Lan


title: Lã Phạm

text:
Lữ Phạm (chữ Hán: 呂範; 162-228), tự Tử Hành, công thần khai quốc nước Đông Ngô thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc.

Thời trẻ
Lữ Phạm có tên tự là Tử Hành (子衡), người quận Nhữ Nam huyện Tế Dương. Ông được mô tả là người có dáng dấp, nghi dung đẹp đẽ.

Thời trẻ ông làm huyện lại. Người họ Lưu trong ấp giàu có, có người con gái rất đẹp, Lữ Phạm đến cầu thân. Mẹ cô gái không thích, muốn cấm giao du, nhưng cô gái nhất định muốn lấy ông vì cho rằng Lữ Phạm có tương lai tốt.

Giúp Tôn Sách
Lữ Phạm tránh loạn ở Thọ Xuân (thuộc Dương châu), địa bàn do quân phiệt Viên Thuật đang chiếm đóng. Một thuộc tướng của Viên Thuật là Tôn Sách (con quân phiệt Tôn Kiên) gặp được ông rất quý mến. Ông đem trăm người khách riêng của mình quy phục Tôn Sách.

Mẹ Tôn Sách là Ngô phu nhân đang ở huyện Giang Đô (thuộc quận Quảng Lăng, Từ châu), Tôn Sách phái Lữ Phạm đến nghênh đón. Từ châu mục Đào Khiêm không ưa Tôn Sách, vì Tôn Kiên đã liên kết với Viên Thuật – người có hiềm khích với Khiêm, nên họ Đào lệnh cho quan huyện bắt lấy Lữ Phạm để tra khảo. Lữ Phạm bèn chọn những người thân cận trẻ khoẻ đến Giang Đô cướp Ngô phu nhân đưa về, Đào Khiêm không ngăn trở được.

Trong lúc Tôn Sách bôn ba đánh dẹp, ông thường đi theo, lặn lội khổ ải, nguy nan chẳng nề hà nên được Tôn Sách đãi như người thân thích.

Tôn Sách sai Lữ Phạm giữ chức Chủ tài kế, cầm tiền bạc. Em Sách là Tôn Quyền còn ít tuổi, tới xin tiền để dùng riêng, Lữ Phạm không dám tự tiện đồng ý. Vì thế ông được người đương thời rất ngưỡng vọng.

Sau Lữ Phạm theo Tôn Sách đi công phá quận Lư Giang, cùng về đông qua sông, đến Hoành Giang, Đương Lợi, đánh tan tướng của Lưu Do là Trương Anh, Vu Mi, hạ Tiểu Đan Dương, Hồ Thục, ông được lĩnh chức Hồ Thục tướng. Khi Tôn Sách bình định Mạt Lăng, Khúc A, bắt hạ của Trách Dung và Lưu Do, lại tăng thêm cho Lữ Phạm 2000 binh, năm mươi quân kỵ. Sau đó Lữ Phạm lĩnh chức Uyển Lăng lệnh, đánh dẹp phá giặc cướp ở Đan Dương, khi về Ngô quận, được thăng làm Đô đốc.

Bấy giờ người ở Hạ Bì là Trần Vũ tự xưng là Thái thú Ngô quận, trú ở Hải Tây, cùng với cường tộc là Nghiêm Bạch Hổ thông đồng, chống lại Tôn Sách. Tôn Sách thân đến đánh dẹp Hổ, biệt phái Lữ Phạm cùng Từ Dật đánh Trần Vũ ở Hải Tây, đánh thắng, chém bêu đầu đại tướng của Vũ là Trần Mục.

Lữ Phạm lại theo đi đánh Tổ Lang ở Lăng Dương, Thái Sử Từ ở Dũng Lý. Tôn Sách bình định 7 huyện, Lữ Phạm được phong làm Chinh lỗ Trung lang tướng. Ông đi chinh chiến ở quận Giang Hạ, rồi cùng Tôn Sách đánh chiếm Bà Dương.

Giúp Tôn Quyền
Năm 200, Tôn Sách chết, Lữ Phạm đưa về an táng ở Ngô quận. Em Sách là Tôn Quyền lên thay.

Tôn Quyền đi đánh Giang Hạ, Lữ Phạm cùng với Trương Chiêu được giao ở lại giữ Ngô quận. Tào Tháo đến Xích Bích, Lữ Phạm giúp Châu Du cùng chống cự, đánh thắng quân Tào. Lữ Phạm được phong là Bì tướng quân, lĩnh chức Thái thú Bành Trạch, lấy Bành Trạch, Sài Tang, Lịch Dương làm phụng ấp.

Khi Lưu Bị đến Sài Tang gặp Quyền bàn kế liên minh, Lữ Phạm bí mật xin giữ Lưu Bị lại, nhưng cuối cùng kế không được thi hành. Sau ông được thăng làm Bình nam tướng quân, đóng trại ở Sài Tang.

Năm 219, Tôn Quyền đánh Quan Vũ, đi qua công quán của Lữ Phạm, tỏ ý hối tiếc vì không nghe theo ông trước đây và sai ông giữ Kiến Nghiệp.

Tôn Quyền phá Quan Vũ trở về, phong Lữ Phạm làm Kiến uy tướng quân, phong tước Uyển Lăng hầu, lĩnh chức Thái thú Đan Dương, trị sở ở Kiến Nghiệp, đốc trách từ Phù Châu ra đến biển, chuyển lấy Lật Dương, Hoài An, Ninh Quốc làm phụng ấp.

Các tướng Tào Ngụy là Tào Hưu, Trương Liêu, Tang Bá đến đánh, Lữ Phạm đốc suất các tướng Từ Thịnh, Toàn Tông, Tôn Thiều, đem thuyền binh chống cự quân Ngụy ở Đỗng Khẩu. Lữ Phạm được thăng làm Tiền tướng quân, ban cho Giả tiết, đổi phong làm Nam Xương hầu. Lúc ấy bất ngờ gặp gió lớn, thuyền nhân bị lật chìm, chết mấy nghìn người, quân kéo về, Lữ Phạm vẫn được phong làm Dương châu mục.

Năm 228, Lữ Phạm được thăng làm Đại tư mã, ấn thụ chưa ban xuống thì ông đã bị bệnh qua đời. Tôn Quyền thương tiếc, mặc áo trắng cử ai, phái sứ giả truy tặng ấn thụ, rồi tự mình làm cỗ thái lao để tế.

Vì con trưởng Lữ Phạm mất sớm nên con thứ ông là Lữ Cứ được nối nghiệp ông.

Đánh giá
Lữ Phạm tính thích Oai Võ và nghi thức, các đại thần người như Lục Tốn, Toàn Tông cùng là công tử quý tộc, đối với Lữ Phạm đều sửa mình cung kính trang nghiêm, không dám khinh mạn. Khi làm chức lớn, đồ dùng của Lữ Phạm xa hoa, nhưng lại chuyên cần việc tuân theo phép nước, cho nên Tôn Quyền không trách việc xa xỉ của ông.

Xem thêm
 Tôn Sách
 Tôn Quyền
 Lữ Cứ

Tham khảo
 Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân (2006), Tướng soái cổ đại Trung Hoa, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên.
 Lê Đông Phương, (2007), Kể chuyện Tam Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Trần Thọ, Tam quốc chí, Ngô chí, Chu Trị Chu Nhiên Lã Phạm Chu Hoàn truyện

Chú thích

Năm sinh thiếu
Mất năm 228
Nhân vật quân sự Đông Ngô
Năm sinh không rõ


title: Trà Phổ Nhĩ

text:
Trà (chè) Phổ Nhĩ là một loại chè được làm từ chè đen, qua một quá trình lên men giúp cho các vi sinh vật có lợi phát triển, giống như rượu vang, càng để lâu thì chất lượng càng được nâng cao.

Nguồn gốc

Nguồn gốc của trà Phổ Nhĩ từ Trung Quốc, do sản xuất tại thành phố Phổ Nhĩ tỉnh Vân Nam nên mới có tên gọi này. Nhưng thực ra loại trà này là tri thức kinh nghiệm hàng nghìn đời của các dân tộc thiểu số sống ở miền nam Trung Quốc và miền Bắc Việt Nam, như người Thái, Tày, Dao, Nùng tại Việt Nam gọi là Trà Ống Lam (nhồi trà trong ống tre, nứa rồi sấy lâu năm trên gác bếp) Tại Việt Nam, những cây trà Shan tuyết cổ thụ là nguồn nguyên liệu tuyệt vời để làm nên loại trà này, vì trà Shan tuyết có lá to, dày, chứa nhiều vi chất và hàm lượng tinh bột cao, nên quá trình lên men sẽ diễn ra hoàn toàn, tạo nên Trà Phổ Nhĩ chất lượng tốt.

Trà Phổ Nhĩ  được tìm thấy ở Tây Song Bản Nạp, Lâm Thương, Phổ Nhĩ và các vùng khác của tỉnh Vân Nam. Cây chè là một cây gỗ lớn, cao tới 16 mét, trên cành có những sợi lông nhỏ và màu trắng trên chồi cuối. Các lá mỏng và nhiều da, hình bầu dục. Hoa ở nách lá, mọc đối. 2 nụ, hình quả trám. Đài hoa 5 cánh, hình bầu, bên ngoài sáng bóng. Cánh hoa mỗi đóa khoảng 6-7 cánh, hình quả trứng ngược, có lông. Nhị dài 8 - 10 mm, lộ ra ngoài, không có lông. Nhụy có 3 cánh, có lông; dài 8 mm, đỉnh có 3 thùy. Quả nang dẹt hình cầu tam giác. Mỗi buồng 1 hạt, hình tròn, đường kính 1 cm.

Có nhiều thông tin về tác dụng của chè Phổ Nhĩ trong việc phòng chống bệnh ung thư, mặc dù chưa có nghiên cứu nào cụ thể. Tuy nhiên, tác dụng của chè Phổ Nhĩ trong việc giảm mỡ máu, tốt cho gan và tim mạch đã được nhiều người sử dụng kiểm chứng.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Nét đặc sắc của trà Phổ Nhĩ
 Ngát hương trà Phổ Nhĩ níu chân du khách


title: Nokia (định hướng)

text:
Nokia có thể là:
Nokia: Một công ty truyền thông tại Phần Lan.
Nokia: Một thành phố nhỏ ở miền trung Phần Lan.


title: Chiến dịch Tiền Sơn

text:
Chiến dịch Tiền Sơn (chữ Hán: 钱山战役, Tiền Sơn đại tiệp) là một chiến dịch thắng lợi của quân Nam Minh do Trịnh Thành Công lãnh đạo trước quân Thanh từ tháng 7 đến tháng 9 năm 1651.

Diễn biến
Năm Thuận Trị thứ 7 (năm 1651) tháng 7,sau chiến thắng tại Từ Táo, Trịnh Thành Công đem quân đánh Chương Châu. Hải doanh tướng quân Trần Xuân và Phúc Kiến tướng quân Trần Thượng Trí đem quân đến Chương Châu tăng viện cho Vương Bang Tuấn. Quân Trịnh và quân Thanh gặp nhau tại Tiền Sơn. Ngày 25, quân Thanh phát động tấn công. Quân Trịnh dựa vào địa hình tổ chức phòng thủ vững chắc, tiêu diệt chủ lực quân Thanh. Sau đó, quân Trịnh tấn công quân Thanh đại bại, Trần Thượng Trí và Vương Bang Tuấn chạy thoát về Chương Châu. Quân Trịnh chiến thắng tại Tiền Sơn.

Ảnh hưởng
Sau trận Tiền Sơn, quân Thanh trốn trong thành Chương Châu không dám ra ứng chiến. Trịnh Thành Công phái người đến chiêu hàng nhưng không thành công. Tuy nhiên cũng có không ít quân Thanh đã đầu hàng quân Trịnh.

Chú thích

Tham khảo

Chiến tranh Minh-Thanh


title: Lã Cứ

text:
Lã Cứ (chữ Hán: 呂據; ?-256) là tướng nhà Đông Ngô thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc.

Sự nghiệp
Lã Cứ có tên tự là Thế Nghị (世議), là con thứ của Lã Phạm. Vì cha ông làm quan lớn trong triều đình Đông Ngô nên Lã Cứ được nhận chức Lang. Khi Lã Phạm ốm nặng, Lã Cứ được phong làm Phó quân Hiệu uý, giúp cai quản việc quân.

Năm 228, Lã Phạm mất, Lã Cứ được thăng làm An quân Trung lang tướng. Ông mấy lần đi đánh dẹp sơn tặc, những nơi thâm ác kịch địa, đánh ở đâu cũng đều phá được.

Ông theo Thái thường Phan Tuấn đi đánh dẹp Ngũ Khê, lại lập công. Chu Nhiên tấn công Phàn Thành của Tào Ngụy, Lã Cứ cùng Chu Dị đánh phá các thành ngoại vi, khi về được phong làm Thiên tướng quân, vào triều được phong làm Mã Nhàn hữu bộ đốc, rồi thăng làm Việt kỵ Hiệu uý.

Năm 251, có gió lớn, nước sông Trường Giang tràn mênh mông, ngấm đọng ở cửa thành, Tôn Quyền sai người xem kỹ thế nước, chỉ thấy một mình Lã Cứ sai người dùng thuyền lớn để phòng hại. Vì vậy Tôn Quyền khen ngợi ông, phong làm Đãng Ngụy tướng quân.

Năm 252, Tôn Quyền ốm nặng, lấy Lã Cứ làm Thái tử Hữu bộ đốc. Tôn Quyền mất, thái tử Tôn Lượng lên ngôi, tức là Ngô Phế Đế. Lã Cứ được phong làm Hữu tướng quân.

Tào Nguỵ xuất binh ra Đông Hưng, Lã Cứ đến đánh dẹp có công. Năm 253, Tôn Tuấn giết Gia Cát Khác, thăng Lã Cứ làm Phiêu kỵ tướng quân, coi việc ở cung Bình Tây.

Năm 255, ông được ban Giả tiết, cùng với Tôn Tuấn tập kích Thọ Xuân giúp Vô Khâu Kiệm chống Tư Mã Sư. Vô Khâu Kiệm thất bại, Lã Cứ dẫn quân quay về bất ngờ gặp tướng nước Nguỵ là Tào Trân, phá Trân ở Cao Đình.

Năm 256, Lã Cứ dẫn quân đánh nước Nguỵ, chưa đến sông Hoài, nghe tin Tôn Tuấn chết, em họ là Tôn Lâm tự lên thay. Lã Cứ không phục Tôn Lâm, cả giận, dẫn quân về, muốn phế bỏ Tôn Lâm. Tôn Lâm nghe được tin, sai quan Trung thư vâng chiếu chỉ, chiếu lệnh sai Văn Khâm, Lưu Toản, Đường Tư bắt giữ ông, lại phái anh họ là Lự đem Đô hạ binh đón đánh ông ở Giang Đô. Thuộc hạ khuyên Lã Cứ hàng Nguỵ, nhưng ông không nghe theo vì hổ thẹn làm kẻ phản thần.

Rồi ông tự sát. Tôn Lâm tru di tam tộc nhà Lã Cứ.

Xem thêm
 Tôn Lâm
 Lã Phạm
 Tôn Tuấn

Tham khảo
 Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân (2006), Tướng soái cổ đại Trung Hoa, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên.
 Lê Đông Phương, (2007), Kể chuyện Tam Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Trần Thọ, Tam quốc chí, Ngô chí, Chu Trị Chu Nhiên Lã Phạm Chu Hoàn truyện

Chú thích

Năm sinh thiếu
Mất năm 256
Nhân vật quân sự Đông Ngô
Người tự sát
Năm sinh không rõ


title: Hoàng tử ếch

text:
Hoàng Tử Ếch (; tiếng Anh: The Prince Who Turns into a Frog) là một bộ phim truyền hình Đài Loan phát sóng năm 2005, có sự góp mặt của các diễn viên: Minh Đạo, Vương Thiệu Vỹ của nhóm nhạc 183 Club và Trần Kiều Ân, Triệu Hồng Kiều của nhóm nhạc 7 Flowers thuộc công ty quản lý Jungiery. Bộ phim do Sanlih E-Television sản xuất, với Trần Minh Trương và Lưu Tuấn Kiệt làm đạo diễn.

Bộ phim lần đầu tiên được phát sóng ở Đài Loan trên đài TTV từ ngày 5 tháng 6 năm 2005 đến ngày 16 tháng 10 năm 2005 lúc 21:30 Chủ nhật hàng tuần; và trên đài truyền hình cáp Sanlih E-Television từ ngày 11 tháng 6 năm 2005 đến ngày 22 tháng 10 năm 2005 vào lúc 21:00 Thứ bảy hàng tuần.

Tập 7, phát sóng vào ngày 17 tháng 7 năm 2005, đã vượt qua mốc rating trung bình của các tập trước là 7.05 để đạt đến mức cao nhất là 8.05, phá kỷ lục rating mức 6.43 của Vườn sao băng lập nên trước đó. Tập này cũng đã trở thành tập phim truyền hình xứ Đài có tỷ lệ rating cao nhất cho đến năm 2008, khi tập 11 của phim Đêm định mệnh được phát sóng với mức rating khủng đạt đến 8.13.

Tóm tắt
Đơn Quân Hạo (Minh Đạo) - con trai Chủ tịch Tập đoàn Senwell - hiện là Tổng giám đốc lạnh lùng của chuỗi khách sạn lớn nhất châu Á. Anh bất ngờ gặp Diệp Thiên Du (Trần Kiều Ân) - một cô gái hám tiền và có mơ ước là được lấy chồng giàu - và giữa họ xảy ra xích mích. Trong một lần gặp tai nạn giao thông, Quân Hạo mất đi trí nhớ. Anh gặp và được gia đình Thiên Du cưu mang. Từ đó, anh trở thành một con người hoàn toàn khác: luôn tốt bụng và quan tâm đến mọi người, bắt đầu câu chuyện cổ tích giữa hoàng tử và cô bé Lọ Lem. Nhưng rất tiếc, sau khi phục hồi trí nhớ, anh đã quên mất Thiên Du và chuẩn bị kết hôn với Phạm Vân Hy (Triệu Hồng Kiều) - con gái nuôi của cha mẹ Quân Hạo. Lúc này, người ở bên cạnh Thiên Du và lo lắng cho cô lại là Từ Tử Khiên (Vương Thiệu Vỹ) - trưởng phòng đối ngoại của Senwell, đồng thời cũng là bạn thuở nhỏ của Quân Hạo.

Giới thiệu nhân vật

Địa điểm quay

 Tiệm tạp hoá Tiền Lai Dã - Southwest Coast National Scenic Area, Bắc Môn, Đài Nam, Đài Loan
 Tập đoàn khách sạn Senwell - Đài Nam

Diễn viên

Diễn viên chính
 Trần Kiều Ân vai Diệp Thiên Du
 Minh Đạo vai Đơn Quân Hạo/Đồng Hao
 Vương Thiệu Vỹ vai Từ Tử Khiên
 Triệu Hồng Kiều vai Phạm Vân Hy
 Gino vai Trương Minh Hàn
 Tô Lập Hân vai Tô Lập Hân
 Vương Quyên vai Trần Kim Chi (mẹ của Thiên Du và Chính Triết)

Diễn viên phụ
 Vân Trung Nhạc vai Đơn Diệu Vinh (ba của Quân Hạo)
 Lý Đại Linh vai Giang Thái Nguyệt (mẹ của Quân Hạo)
 Huỳnh Ngọc Vinh vai Lý Đại Vỹ/David
 Triệu Thuấn vai Đường Thuận Minh
 Trình Bá Nhân vai Lý Đồng La
 Anthony vai Diệp Chính Triết
 Lã Mạn Nhân vai Ngô Nguyệt Kiều/ Ngô Phụng Kiều (dì Phụng Kiều)
 Khâu Long Kiệt vai Đồng Hoa Thuận
 Na Duy Huân vai Đại sư phụ
 Nhan Hành Thư vai Tạ Toàn
 Chúc Phàm Cương vai Michael
 Hồ Khang Tinh vai A Thắng
 Renzo Liu vai Đinh Nguyên Huân
 Tuỳ Đường vai Đái An Phân
 Chung Hân Lăng vai Ada
 Tôn Hưng vai Viên tổng
 Lâm Khả Duy vai Chí Lăng
 Tương Bác Đào vai Đơn Quân Hạo (lúc nhỏ)

Nhạc phim

Nhạc phim Hoàng Tử Ếch (王子變青蛙 電視原聲帶) do hãng Sony Music Entertainment (Đài Loan) sản xuất, được phát hành ngày 13 tháng 1 năm 2006 với sự trình bày của 183 Club, 7 Flowers và VJ. Album bao gồm 11 ca khúc, trong đó có bốn bản là phần hoà âm của các ca khúc chính. Ca khúc mở đầu "迷魂計" (Enticing Trick) và ca khúc cuối phim "真愛" (Pure Love) đều do nhóm 183 Club trình bày.

Danh sách các ca khúc

Phát sóng
  - TVB Jade từ ngày 12 tháng 2 năm 2006 đến ngày 25 tháng 6 năm 2006 Chủ nhật hàng tuần
  - DATV từ ngày 2 tháng 3 năm 2010 Thứ ba hàng tuần từ 21:00 đến 23:00
  - HTV7 từ ngày 18 tháng 12 năm 2005 lúc 17:00 và được TVM Corp. mua bản quyền phát sóng trên kênh HTV3 từ ngày 12 tháng 5 năm 2014 lúc 20:00 từ thứ hai đến thứ năm hàng tuần.

Làm lại

Bộ phim đã được mua bản quyền và làm lại dưới tên gọi Impian Cinderella

Sau Indonesia thì Thailand đã mua bản quyền và làm lại bộ phim với sự tham gia của 2 diễn viên Yuke Songpaisan & Wannarot Sonthichai. Phim phát sóng trên đài One 31 lúc 23h30 từ ngày 4/1/2021 (từ thứ 2 đến thứ 5).

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Hoàng tử Ếch
 Trang chủ chính thức của Hoàng Tử Ếch trên đài TTV
 Trang chủ chính thức của Hoàng Tử Ếch trên đài SETTV
 Trang chủ chính thức của Hoàng Tử Ếch trên đài TVB Jade

Phim hài tình cảm
Phim truyền hình Đài Loan
Phim tình cảm Đài Loan


title: Ung thư thanh quản

text:
Ung thư thanh quản là loại thường gặp ở vùng đầu và cổ. Đàn ông bị ung thư thanh quản gấp đôi phụ nữ, bệnh bắt đầu gặp ở độ tuổi trên 40 và thường gặp nhất là ở độ tuổi trên 50. Loại ung thư Carcinôm tế bào vảy mọc lên từ các tế bào lớp lót trong thanh quản chiếm 90%.

Ung thư thanh quản là bệnh lý mà các tế bào ác tính (ung thư) hình thành trong mô thanh quản. Ung thư thanh quản có thể xuất hiện ở bất kỳ vị trí nào trong thanh quản, thanh môn (vị trí của dây thanh âm), vùng trên thanh môn (vùng trên dây âm thanh) hoặc dưới thanh môn (vùng nối thanh quản với khí quản).

Thanh quản là phần trên của khí quản dài khoảng 5cm, nằm dưới hầu ở vùng cổ. Thanh quản chứa dây thanh, cái mà rung động và tạo ra âm thanh khi không khí tác động trực tiếp vào nó. Tiếng vang của âm thanh đi qua mũi, miệng, và hầu tạo nên giọng của chúng ta. Hầu hết các loại ung thư thanh quản là ung thư tế bào gai, mỏng, các tế bào dát đẹt lót trong thanh quản.

Nếu ung thư lan ra ngoài thanh quản, đầu tiên nó thường lan vào hạch vùng cổ. Nó còn có thể lan tới phía sau lưỡi, các phần khác ở cổ và họng, phổi và đôi khi các bộ phận khác trên cơ thể (ung thư thanh quản di căn) .

Ung thư thanh quản khi được phát hiện sớm, cơ may chữa khỏi bệnh là rất lớn mà lại có thể bảo tồn được giọng nói. Do vậy, nên đi kiểm tra sức khỏe định kỳ thường xuyên giúp cho việc phòng, phát hiện sớm những bệnh nguy hiểm và giúp giảm đáng kể chi phí điều trị.

Tham khảo

Ung thư


title: Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam

text:
Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam ( viết tắt VNDPKO), trực thuộc Bộ Quốc phòng Việt Nam, là cơ quan chuyên môn tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc.

Lịch sử
Ngày 4 tháng 12 năm 2013, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam, đại tướng Phùng Quang Thanh đã ký quyết định thành lập Trung tâm Gìn giữ hòa bình Việt Nam

Ngày 27 tháng 5 năm 2014, Bộ Quốc phòng tổ chức Lễ thành lập Trung tâm Gìn giữ hòa bình Việt Nam và cử Trung tá Mạc Đức Trọng và Trần Nam Ngạn, hai sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam đầu tiên sẽ được cử đi Nam Sudan làm nhiệm vụ Gìn giữ hòa bình, cụ thể là làm sĩ quan liên lạc tại Phái bộ Gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc ở quốc gia châu Phi này.

Ngày 1 tháng 4 năm 2015 tại Hà Nội, Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng đã giao nhiệm vụ cho 3 cán bộ sĩ quan Quân đội tiếp tục lên đường đợt 2 (sau 02 SQLL) đi làm nhiệm vụ tại Phái bộ Gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc ở Cộng hòa Trung Phi. Ba cán bộ đi làm nhiệm vụ, gồm: Trung tá Nguyễn Xuân Thành và Thiếu tá Vũ Văn Hiệp sẽ đảm nhận nhiệm vụ Sĩ quan Tham mưu quân sự, lên đường ngày 11/4/2015. Đại úy Hoàng Trung Kiên đảm nhậm nhiệm vụ Sĩ quan Tham mưu trang bị, lên đường ngày 16/5/2015. Thời gian làm việc tại đây là 1 năm.

Hiện đã có 19 lượt sĩ quan Việt Nam tham gia hoạt động tại 2 Phái bộ trên.

Ngày 05 tháng 1 năm 2018, Bộ Quốc phòng đã tổ chức Lễ ra mắt Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam. Theo đó, Bộ Ngoại giao chuyển giao Tổ công tác liên ngành về Gìn giữ Hòa bình Liên hợp quốc từ Bộ Ngoại giao sang Bộ Quốc phòng. Bộ Quốc phòng tiếp nhận Tổ công tác liên ngành từ Bộ Ngoại giao sang quản lý và tổ chức lại Trung tâm Gìn giữ hòa bình Việt Nam thành Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam. Đại tướng Ngô Xuân Lịch, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đã trao Quân kỳ Quyết thắng cho Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam.

Nhiệm vụ

Nhiệm vụ chung
Cục có nhiệm vụ "nghiên cứu, tham mưu, đào tạo, huấn luyện, chuẩn bị và triển khai lực lượng, chỉ huy và điều hành toàn bộ lực lượng tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc của Quân đội nhân dân Việt Nam."

Việt Nam đã chuẩn bị cho việc tham gia lực lượng Gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc từ năm 2005, đã hợp tác với nước ngoài đào tạo tiếng Anh và kiến thức chuyên môn cho gần 200 cán bộ công binh và quân y.

Các phái bộ Việt Nam cử lực lượng làm nhiệm vụ:
Phái bộ gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc tại Nam Sudan (UNMISS)
Phái bộ gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc tại Cộng hòa Trung Phi (MINUSCA)
Phái bộ Lực lượng an ninh lâm thời của Liên hợp quốc tại Abyei (UNISFA)

Phái bộ gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc của Việt Nam tại Nam Sudan
Trong lần thực hiện nhiệm vụ vào tháng 7 năm 2018, Việt Nam đã chuyển hơn 300 tấn hàng hóa, trang thiết bị triển khai đến Ben-tiu, Nam Sudan, nhằm thực hiện nhiệm vụ gìn giữ hòa bình của phái bộ Liên hợp quốc của Việt Nam tại đây.

Quá trình thực hiện nhiệm vụ tại đây, do Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Trưởng ban chỉ đạo của Bộ Quốc phòng về Việt Nam tham gia hoạt động Gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc điều phối và chỉ đạo chung. Lực lượng phái bộ của Việt Nam tham gia nhiệm vụ quốc tế lần này đều là một sứ giả hòa bình, sứ giả văn hóa Việt Nam. Không những vậy, mỗi chiến sĩ còn là sứ giả về sức mạnh quân sự của Việt Nam – sức mạnh này có được từ truyền thống rất nhiều năm và được phát huy trong thời bình.

Lãnh đạo hiện nay
 Cục trưởng:Thiếu tướng Phạm Mạnh Thắng
 Phó Cục trưởng: Đại tá Nguyễn Như Cảnh
 Phó Cục trưởng: Đại tá Nguyễn Bá Hưng.
 Phó Cục trưởng: Đại tá Mạc Đức Trọng
 Phó Cục Trưởng: Thượng tá Phạm Tân Phong

Tổ chức
 Trung tâm Huấn luyện Gìn giữ hòa bình
 Phòng Tham mưu - Kế hoạch
 Phòng Công tác địa bàn
 Phòng Hợp tác Quốc tế
 Phòng Huấn luyện
 Ban Hậu cần Kỹ thuật
 Ban Tài chính
 Ban Chính trị
 Bệnh viện dã chiến cấp 2 - Số 1 (Bàn giao từ Bệnh viện 175) - Đã hoàn thành nhiệm vụ
 Bệnh viện dã chiến cấp 2 - Số 2 (Bàn giao từ Học viện Quân y) - Đã hoàn thành nhiệm vụ
 Bệnh viện dã chiến cấp 2 - Số 3 (Bàn giao từ Bệnh viện 175) - Đã hoàn thành nhiệm vụ
 Bệnh viện dã chiến cấp 2 - Số 4 (Bàn giao từ Học viện Quân y) - Đã hoàn thành nhiệm vụ
 Bệnh viện dã chiến cấp 2 - Số 5 (Bàn giao từ Bệnh viện 175) - Đang thực hiện nhiệm vụ
 Đội công binh số 1 (Quân số: 184 người) - Đã hoàn thành nhiệm vụ

Cục trưởng qua các thời kỳ

Chú thích

Cơ quan Bộ Quốc phòng Việt Nam


title: Lupin III VS Meitantei Konan

text:
là phim có sự kết hợp giữa Lupin III và Thám tử lừng danh Conan. Phim được công chiếu ngày 27 tháng 3, 2009.

Nội dung
Ở một quốc gia được gọi là Vespania người ta đã phát hiện được một loại bảo vật mới nó gây sự chú ý của Lupin. Không may cùng lúc này Nữ hoàng Sakura và Hoàng tử Gill chết. Tiếp đó công chúa Mira lên kế vị. Trong chuyến đi đến Nhật Bản công chúa đã tìm thấy một người giống mình là Ran và chơi trò đổi vị trí cho nhau. Sau đó Ran đến Vespania  cùng với Conan, Zenigata, Mori Kogoro, Lupin và Fujiko một cách bị ép buộc. Ở đó họ gặp được Jigen và giải mã bí ẩn về cái chết của Nữ hoàng và Hoàng tử.

Phân vai
 Edogawa Conan - Takayama Minami
 Arsène Lupin III - Kurita Kanichi
 Daisuke Jigen - Kobayashi Kiyoshi
 Ishikawa Goemon XIII - Inoue Makio
 Mine Fujiko - Masuyama Eiko
 Zenigata Koichi - Naya Gorō
 Mouri Ran - Yamazaki Wakana
 Mouri Kogoro - Kamiya Akirg
 Megure Juzo- Chafurin
 Takagi Wataru- Takagi Wataru
 Suzuki Sonoko - Matsui Naoko
 Kudo Shinichi - Yamaguchi Kappei
 Công chúa Mira Julietta Vespaland - Horie Yui
 Nữ hoàng Sakura Aludia Vespaland - Suzuki Hiroko
 Hoàng tử Gill Cowell Vespaland - Fukuyama Jun
 Duke Gerard Musca Vespaland - Yara Yusaku
 Sir Kyle - Kusunoki Taiten

Tiếp Nhận
Phim được xếp hạng nhất cho bảng xếp hạng Anime Truyền hình Nhật Bản vào ngày 23–29 tháng 3 năm 2009. DVD phát hành đã bán khoảng 7,000 bản trong tuần đầu tiên. Phiên bản Blu-ray đứng thứ bán cho anime bán chạy nhất vào 27 tháng hai và 2 tháng tám, 2009, và nằm  ở top 20 ngày 29 tháng 11 năm 2009.

Phiên bản Manga và Phim Lupin III đối đầu Thám tử Conan
Phim: Lupin III đối đầu Thám tử Conan được công chiếu ở các rạp Nhật Bản vào ngày 7 tháng 12 năm 2013.
và cũng đã phát hành dưới phiên bản manga Lupin III đối đầu Thám tử Conan trên tạp chí  Shonen Sunday, vào tháng 10 năm 2013.

Chú thích

Liên kết ngoài

Lupin III
Thám tử lừng danh Conan
Phim anime 2009
Tokyo trong các tác phẩm giả tưởng


title: Novorossiya (liên bang)

text:
Nhà nước Liên bang Novorossiya (, chuyển tự Latin: Federativnoe gosudarstvo Novorossiya) là một Nhà nước tự xưng mới tuyên bố thành lập ngày 22 tháng 5 năm 2014 do lực lượng ly khai thân Nga ở hai tỉnh ly khai Donetsk và Luhansk thuộc lãnh thổ miền Đông Ukraina hợp thành. Các lãnh đạo của hai nước cộng hòa tự phong gồm Cộng hòa Nhân dân Donetsk và Cộng hòa Nhân dân Lugansk cùng nhau ký kết các thỏa thuận thống nhất vào ngày 24 tháng 5 năm 2014.

Hiện chưa rõ tình trạng của Novorossiya. Trong khi lãnh đạo của Cộng hòa Nhân dân Donetsk tuyên bố rằng Novorossiya là một nhà nước đã được thiết lập thì Valery Bolotov - "Thống đốc" tự phong của Cộng hòa Nhân dân Lugansk - lại tranh cãi về sự tham gia của nhóm ông vào cuộc hợp nhất bởi vì hiệp ước liên minh giữa hai nước cộng hòa này được "nguyên thủ nước cộng hòa" là Alexei Koriakin ký đại diện cho nhóm ông. Cũng theo Bolotov, tính đến 26 tháng 5 năm 2014, "chưa ký kết bất cứ thỏa thuận nào" mà mới chỉ dừng ở mức ý định về sự thành lập một "Liên minh Cộng hòa Nhân dân".

Một năm sau, dự án "Liên bang Tân Nga" bị bãi bỏ do không khả thi. Đến ngày 20 tháng 9 năm 2022, thì các tỉnh thành viên sáp nhập vào Liên bang Nga.

Lịch sử

Bối cảnh

Novorossiya ("Tân Nga") là tên một vùng lãnh thổ của Đế quốc Nga tách ra từ Hãn quốc Krym - thực thể bị thôn tính vài năm sau Điều ước Küçük Kaynarca (1774) kết thúc Chiến tranh Nga-Thổ Nhĩ Kỳ. Người Nga nhanh chóng tràn ngập khu vực này và lập nên nhiều thành phố lớn, chẳng hạn Odessa. Về sau vùng đất được sáp nhập vào Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Ukraina. Sau khi Liên Xô sụp đổ, thuật ngữ Novorossiya lại bắt đầu được dùng trở lại để kêu gọi nền độc lập cho các lãnh thổ lịch sử tương ứng.

Trong một cuộc phỏng vấn vào năm 1994, nguyên thủ nhà nước ly khai Transnistria ở Moldova phát biểu rằng Transnistria là "một phần không thể chia cắt của các lãnh thổ miền nam của nhà nước của người Nga" bao gồm Odessa, Krym và các tỉnh khác của Ukraina, tức những thực thể hợp thành vùng đất Novorossiya. Dmitry Trenin từ Trung tâm Carnegie ở Moskva viết rằng vào năm 2003, một số học giả Nga đã thảo luận về ý tưởng thiết lập một nhà nước Novorossiya thân Nga ở miền nam Ukraina nhằm phản ứng lại các động thái nhằm đưa Ukraina vào NATO.

Thuật ngữ Novorossiya sớm được sử dụng trong cộng đồng người biểu tình chống Maidan sau biểu tình ủng hộ Liên minh châu Âu lật đổ chính phủ Ukraina vào năm 2014. Một tài khoản Twitter được lập về Novorussiya đã thu hút hàng ngàn người theo dõi trong kì cuối tuần đầu tiên. Trong số các cuộc đối thoại ở Genève (Thụy Sĩ) về giải quyết bất ổn gia tăng ở đông và nam Ukraina, Tổng thống Nga Putin đã lưu ý tại phiên hỏi-đáp rằng các phần đất ở đông và nam Ukraina nguyên thủy là thuộc Novorossiya và cho rằng quyết định chuyển giao nó cho Ukraina là một sai lầm lịch sử.

Thành lập
Ngày 13 tháng 5 năm 2014, Đảng Novorossiya (, chuyển tự Latinh: Partiya Novorossiya) ra đời tại Donetsk, tuyên bố tại đại hội lần đầu tiên của Đảng tổ chức ngày 22 tháng 5 năm 2014 về sự thành lập một nhà nước tự phong mới có tên là Novorossiya - tên gọi lấy cảm hứng từ vùng đất lịch sử Novorossiya của Đế quốc Nga. Đến tham dự đại hội là các quan chức ly khai thân Nga từ Cộng hòa Nhân dân Donetsk và Dân quân Nhân dân Donbass, lãnh đạo Cộng hòa Nhân dân Donetsk Pavel Gubarev, nhà văn Alexander Prokhanov, nhà khoa học chính trị kiêm lãnh đạo Đảng Á Âu Aleksandr Dugin và Valery Korovin. Theo Dugin, nhà nước mới sẽ đặt thủ đô tại Donetsk, lấy Chính thống giáo Nga làm quốc giáo và sẽ quốc hữu hóa các ngành công nghiệp lớn. Theo Gubarev, nhà nước cũng sẽ bao hàm các thành phố lớn hiện chưa do quân ly khai chiếm đóng là Kharkiv, Kherson, Dnipro, Mykolaiv, Odessa và Zaporizhia. Hai ngày sau, "Thủ tướng" tự phong của Cộng hòa Nhân dân Donetsk Alexander Borodai và "nguyên thủ nước cộng hòa" Lugansk Alexei Koriakin ký một văn bản trong phòng kín để chính thức hóa sự hợp nhất của hai nước cộng hòa thành một nhà nước liên minh.

Cơ cấu nhà nước và một số vấn đề khác
Từ đây trở đi, thông tin về cấu trúc nhà nước tương lại và chương trình chính trị của Novorossiya được tóm tắt từ bản chương trình chính thức do Đảng Novorossiya công bố tại Donetsk và xuất bản trực tuyến vào ngày 23 tháng 5 năm 2014.

Cơ cấu nhà nước
Cơ quan tối cao lập pháp là "Hội đồng Nhân dân" hay "Xô viết Nhân dân" (), được thành lập trên cơ sở các đại diện từ các Xô viết Đại biểu Nhân dân hoặc các nhóm lao động. Các đại biểu sẽ chịu trách nhiệm trước người đứng đầu Xô viết Nhân dân (người được bầu từ các đại biểu).

Cơ quan hành pháp là Nội các, được Tổng thống thành lập và được Hội đồng Nhân dân thông qua.

Kinh tế
Đất, tầng đất cái, nước, quần động thực vật, các tài sản công nghiệp và tài chính lớn được tạo ra bởi "sức lao động của nhân dân" là tài sản công và không được sở hữu tư nhân. Các tài sản công nghiệp và tài chính lớn sẽ do nhà nước sở hữu. Tiền công cho mỗi người lao động sẽ được tính toán theo "tính hữu dụng của công việc của người đó đối với cho xã hội."

Quân đội
Các lực lượng vũ trang Novorossiya bao gồm Tự vệ Nhân dân và Dân quân, cả hai đều là tình nguyện và chuyên nghiệp. Hội đồng Nhân dân bảo lưu quyền tuyên bố tổng động viên lính dự bị trong trường hợp "nghiêm trọng". Tất cả sĩ quan phải thề trung thành với nhân dân Novorossiya và nếu phá bỏ lời thề thì sẽ bị "trừng phạt đặc biệt".

Ngôn ngữ
Ngôn ngữ chính thức là tiếng Nga. Có thể tự do sử dụng các ngôn ngữ khác vì mục đích giao tiếp.

Tôn giáo
Tất cả giáo dục tinh thần và tôn giáo đều sẽ thuộc về Giáo hội Chính thống giáo Nga. Nhà nước cho phép tự do tôn giáo ngoại trừ trường hợp nó có thể "hủy hoại kết cấu và sự hài hòa của xã hội".

Đòi hỏi chủ quyền lãnh thổ

Hiện nay chỉ có hai thực thể chính trị chưa được công nhận là CHND Donetsk và CHND Lugansk đồng ý tham giá quá trình thống nhất lại với nhau. Tuy nhiên, theo nhà lãnh đạo Pavel Gubarev của CHND Donetsk thì phạm vi lãnh thổ cuối cùng đã được vạch ra của Novorossiya sẽ bao gồm không chỉ hai vùng đất Donetsk và Luhansk mà còn có một số tỉnh khác của Ukraina, gồm tỉnh Kharkiv, tỉnh Kherson, tỉnh Odessa, tỉnh Nikolaev, tỉnh Zaporozhye và tỉnh Dnepropetrovsk.

Xem thêm

 Novorossiya
 Cộng hòa Nhân dân Donetsk
 Cộng hòa Nhân dân Lugansk
 Biểu tình ủng hộ Liên minh châu Âu ở Ukraina năm 2013
 Lật đổ chính phủ Ukraina 2014
 Khủng hoảng Krym 2014
 Cộng hòa Xô viết Donetsk–Krivoy Rog
 Cộng hòa Nhân dân Ukraina
 Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Ukraina

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Thông cáo báo chí chính thức

Lịch sử tỉnh Donetsk
Lịch sử tỉnh Luhansk
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Nga
Quốc gia không được công nhận hoặc không được công nhận rộng rãi
Bất ổn tại Ukraina năm 2014
Vi quốc gia ở Ukraina
Novorossiya
Nhà nước Liên bang Novorossiya
Donbas


title: Psocoptera

text:
Psocoptera là một bộ côn trùng, Chúng xuất hiện đầu tiên vào kỷ Permi vào khoảng 295–248 triệu năm trước. Chúng được xem là nguyên thủy nhất trong nhóm paraneoptera. Tên của chúng xuất phát từ tiếng Hy Lạp ψῶχος, psokos nghĩa là  gnawed hoặc rubbed và πτερά, ptera nghĩa là cánh. Có hơn 5.500 loài được xếp vào 41 họ, thuộc 3 phân họ. Nhiều loài trong số này chỉ được miêu tả trong những năm gần đây.

Trong thập niên 2000, bằng chứng về hình thái và phân tử cho thấy rằng Phthiraptera đã tiến hóa từ bên trong cận bộ Troctomorpha. Trong hệ thống phân loại học hiện đại, Psocoptera và Phthiraptera được xếp ngang nhau trong bộ Psocodea.

Tham khảo

Liên kết ngoài

National Barkfly Recording Scheme
Psoco Net
 Tree of Life: Psocodea
 Archipsocus nomas, a webbing barklouse on the UF / IFAS  Featured Creatures Web site


title: Bộ Cánh lợp

text:
Embioptera hay bọ chân dệt là một bộ côn trùng bao gồm các loài côn trùng sống chủ yếu ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, chúng được xếp vào phân lớp Pterygota. Bộ này cũng từng được xem là Embiodea hoặc Embiidina. Tên gọi Embioptera ("cánh lợp") từ tiếng Hy Lạp, εμβιος, embios nghĩa là "lively" và πτερον, pteron nghĩa là "cánh". các loài trong bộ này có thể xuất hiệt đầu tiên vào kỷ Jura và có mặt nhiều trong hổ phách kỷ Creta.

Hơn 360 loài đã được miêu tả, cùng với khoảng 2000 loài hiện có. Có những tranh cãi về phân loại phát sinh loài của Embioptera, cho rằng bộ này được xếp thành một nhóm chị em với các bộ Zoraptera, và Phasmatodea, và vẫn có những điểm chưa thống nhất về độ chính xác của các phân loại này.

Các loài trong bộ này phân bố rộng khắp thế giới, trừ Nam Cực, trong khi độ đa dạng và mật độ cao nhất phân bố ở các vùng nhiệt đới.

Mô tả

Vòng đời

Thói quen và môi trường sống

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Enderlein G (1912) Monograph of the Embiidina (In German)

Bộ côn trùng


title: Zorotypus

text:
Zorotypus là chi côn trùng duy nhất trong họ côn trùng Zorotypidae và cũng là của bộ Zoraptera. Chi này có 39 loài, trong đó 9 loài đã tuyệt chủng.

Các loài
Hiện có 39 loài còn sinh tồn và 9 loài tuyệt chủng.

 Zorotypus absonus Engel (fossil)
 Zorotypus acanthothorax Engel & Grimaldi (fossil)
 Zorotypus amazonensis Rafael & Engel
 Zorotypus barberi Gurney
 Zorotypus brasiliensis Silvestri
 Zorotypus buxtoni Karny
 Zorotypus caudelli Karny
 Zorotypus caxiuana Rafael, Godoi, & Engel
 Zorotypus cervicornis Mashimo, Yoshizawa, & Engel
 Zorotypus ceylonicus Silvestri
 Zorotypus congensis Ryn-Tournel
 Zorotypus cramptoni Gurney
 Zorotypus cretatus Engel & Grimaldi (fossil)
 Zorotypus delamarei Paulian
 Zorotypus goeleti Engel & Grimaldi (fossil)
 Zorotypus guineensis Silvestri
 Zorotypus gurneyi Choe
 Zorotypus hamiltoni New
 Zorotypus hudae (Kaddumi) (fossil)
 Zorotypus hubbardi Caudell
 Zorotypus huxleyi Bolivar y Pieltain & Coronado
 Zorotypus impolitus Mashimo, Engel, Dallai, Beutel, & Machida
 Zorotypus javanicus Silvestri
 Zorotypus juninensis Engel
 Zorotypus lawrencei New
 Zorotypus leleupi Weidner
 Zorotypus longicercatus Caudell
 Zorotypus magnicaudelli Mashimo, Engel, Dallai, Beutel, & Machida
 Zorotypus manni Caudell
 Zorotypus medoensis Hwang
 Zorotypus mexicanus Bolivar y Pieltain
 Zorotypus mnemosyne Engel (fossil)
 Zorotypus nascimbenei Engel & Grimaldi (fossil)
 Zorotypus neotropicus Silvestri
 Zorotypus newi (Chao & Chen)
 Zorotypus novobritannicus Terry & Whiting
 Zorotypus palaeus Poinar (fossil)
 Zorotypus philippinensis Gurney
 Zorotypus sechellensis Zompro
 Zorotypus shannoni Gurney
 Zorotypus silvestrii Karny
 Zorotypus sinensis Hwang
 Zorotypus snyderi Caudell
 Zorotypus swezeyi Caudell
 Zorotypus vinsoni Paulian
 Zorotypus weidneri New
 Zorotypus zimmermani Gurney
 Xenozorotypus burmiticus Engel & Grimaldi (hóa thạch)

Chú thích

Tham khảo
Costa JT 2006 Psocopera and Zoraptera. In: Costa JT The other Insect Societies. The Belknap Press of Harvard University Press, Cambridge, MA and London, UK pp 193–211

 Hubbard, M D (1990) A Catalog of the Order Zoraptera (Insecta). Insecta Mundi 4(1-4)

Kaddumi, H.F. (2005). Amber of Jordan, the Oldest Prehistoric Insects in Fossilized Resin. Publications of the Eternal River Museum of Natural History, Amman. 168 pp.

Liên kết ngoài

Tree of Life Zoraptera
Zoraptera database

Zorotypidae


title: Bộ Cánh viền

text:
Bộ Cánh viền (Thysanoptera) là một bộ côn trùng bao gồm các loài có thân thanh mảnh, nhỏ với cánh có các viền. Tên khoa học có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp thysanos (viền) + pteron (cánh)). Các tên gọi thông thường là bọ trĩ hay ruồi bắp. Các loài này ăn các loài thực vật và động vật bằng cách hút các chất bên trong chúng. Phần lớn các loài trong bộ này là loài gây hại, vì chúng ăn các loài thực vật có giá trị kinh tế. Một số loài ăn các loài côn trùng khác hoặc ve bét và được xem là có ích, trong khi đó, một số loài ăn bào tử nấm hoặc bào tử phấn hoa. Có khoảng 5.000 loài đã được miêu tả. Chúng dài khoảng dưới 1 mm và không bay giỏi, mặc dù chúng có thể được gió mang đi một khoảng cách xa.

Tiến hóa và phân loại
Thysanoptera được mô tả đầu tiên năm 1744 là một chi có tên Physapus theo De Geer, và sau đó được Linnaeus đổi tên thành Thrips năm 1758. Năm 1836, Haliday nâng chi này thành bộ, và đổ tên chúng thành Thysanoptera. Hiện có hơn 6000 loài trong bộ này được công nhận, được xếp vào 776 chi và 58 chi hóa thạch.

Các hóa thạch sớm nhất của các loài trong bộ này có từ kỷ Permi (Permothrips longipennis Martynov, 1935). Cho đến Creta sớm, các loài Thysanoptera thực sự trở nên phong phú hơn. Họ còn sinh tồn Merothripidae có nhiều điểm tương đồng với tổ tiên của chúng Thysanoptera, và có thể là nhánh cơ sở của bộ này.

Các họ được công nhận trong bộ này gồm (2006):
 Phân bộ Terebrantia
 Adiheterothripidae Shumsher, 1946 (11 chi)
 Aeolothripidae Uzel, 1895 (29 chi)
 Fauriellidae Priesner, 1949 (4 chi)
 †Hemithripidae Bagnall, 1923 (1 chi hóa thạch, Hemithrips với 15 loài)
 Heterothripidae Bagnall, 1912 (7 chi)
 † Jezzinothripidae zur Strassen, 1973 (xem thêm Merothripidae)
 †Karataothripidae Sharov, 1972 (1 loài hóa thạch, Karataothrips jurassicus)
 Melanthripidae Bagnall, 1913 (6 chi)
 Merothripidae Hood, 1914 (5 chi)
 † Scudderothripidae zur Strassen, 1973 (xem thêm Stenurothripidae)
 Thripidae Stevens, 1829 (292 chi trong 4 phân họ)
 † Triassothripidae Grimaldi & Shmakov, 2004 (2 chi hóa thạch)
 Uzelothripidae Hood, 1952 (1 loài, Uzelothrips scabrosus)
 Phân bộ Tubulifera
 Phlaeothripidae (447 chi trong 2 phân họ)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Thrips of the World checklist
 thrips species wiki
 Thrips images from the "Pests and Diseases Image Library (PaDIL)" of Australia
 University of California Pest Management Guidelines for Thrips
 University of California Thrips Identification

Thiên địch
Côn trùng thụ phấn


title: How I Met Your Mother (phần 6)

text:
Phần thứ sáu của loạt phim hài kịch tình huống truyền hình dài tập Hoa Kỳ How I Met Your Mother được công chiếu từ ngày 20 tháng 9 năm 2010 đến ngày 16 tháng 5 năm 2011 trên kênh CBS.

Dàn diễn viên

Diễn viên chính
 Josh Radnor trong vai Ted Mosby (24 tập)
 Jason Segel trong vai Marshall Eriksen (24 tập)
 Cobie Smulders trong vai Robin Scherbatsky (24 tập)
 Neil Patrick Harris trong vai Barney Stinson (24 tập)
 Alyson Hannigan trong vai Lily Aldrin (24 tập)
 Bob Saget trong vai Ted Tương lai (lồng tiếng) (không được ghi tên) (24 tập)

Diễn viên phụ
Lyndsy Fonseca trong vai Penny (7 tập)
 David Henrie trong vai Luke (7 tập)
 Marshall Manesh trong vai Ranjit (2 tập)
 Bob Odenkirk trong vai Arthur Hobbs (6 tập)
 Jennifer Morrison trong vai Zoey Pierson (12 tập)
 Laura Bell Bundy trong vai Becky (3 tập)
 Kyle MacLachlan trong vai The Captain (4 tập)
 Bill Fagerbakke trong vai Marvin Eriksen Sr. (5 tập)
 Ned Rolsma trong vai Marcus Eriksen (2 tập)
 Suzie Plakson trong vai Judy Eriksen (5 tập)
 Chris Romano trong vai Punchy (2 tập)
 Nazanin Boniadi trong vai Nora (4 tập)

Diễn viên khách mời

 Maury Povich trong vai Chính anh (1 tập)
 Rachel Bilson trong vai Cindy (2 tập)
 Frances Conroy trong vai Loretta Stinson (1 tập)
 Wayne Brady trong vai James Stinson (1 tập)
 Will Forte trong vai Randy Wharmpess (1 tập)
 Nicole Scherzinger trong vai Jessica Glitter (1 tập)
 Alan Thicke trong vai Chính anh (1 tập)
 Jorge Garcia trong vai Steve "The Blitz" Henry (1 tập)
 Alex Trebek trong vai Chính anh (1 tập)

 Danny Strong trong vai Trey (1 tập)
 Michael Gross trong vai Alfred Mosby (1 tập)
 Ray Wise trong vai Robin Scherbatsky, Sr. (1 tập)
 Katy Perry trong vai Honey (1 tập)
 Alexis Denisof trong vai Sandy Rivers (1 tập)
 John Lithgow trong vai Jerome "Jerry" Whittaker (2 tập)
 Robbie Amell trong vai Scooby (2 tập)
 Michael Trucco trong vai Nick Podarutti (1 tập)

Các tập phim

Tham khảo

Liên kết ngoài

Phần phim How I Met Your Mother


title: Nnimmo Bassey

text:
Nnimmo Bassey sinh ngày 11 tháng 6 năm 1958 là kiến trúc sư, nhà hoạt động môi trường, nhà văn và nhà thơ người Nigeria, từng làm chủ tịch Hội Những người bạn Trái Đất (Friends of the Earth) từ năm 2008 tới năm 2012 và giám đốc điều hành Tổ chức "Environmental Rights Action" (Hành động quyền Môi trường) trong 2 thập kỷ

Ông là Giám đốc Quỹ "Health of Mother Earth" (Sức khỏe của Đất Mẹ), một "think tank" kiêm tổ chức bảo vệ Môi trường .

Bassey cũng là một trong những Anh hùng Môi trường (Heroes of the Environment) năm 2009 của Tạp chí Time. Năm 2010, Nnimmo Bassey được trao Giải thưởng Right Livelihood, và năm 2012 ông đoạt Giải tưởng niệm Thorolf Rafto.

Cuộc đời

Bassey sinh ngày 11.6.1958. Ông học ngành kiến trúc và làm kiến trúc sư ở khu vực công trong 10 năm. Là một nhà hoạt động nhân quyền, ông đã từng là thành viên trong Ban giám đốc của "Tổ chức quyền tự do dân sự" của Nigeria trong thập niên 1980. Năm 1993, ông là người đồng sáng lập tổ chức "Environmental Rights Action" (Hành động quyền Môi trường), một tổ chức phi chính phủ của Nigeria, nhằm giáo dục và bảo vệ các vấn đề nhân quyền và môi trường ở Nigeria. Từ năm 1996, Bassey lãnh đạo tổ chức "Oilwatch" (Theo dõi việc khai thác dầu) của châu Phi, và từ năm 2006, cũng lãnh đạo mạng bán cầu nam của Oilwatch quốc tế, nhằm giáo dục và huy động các cộng đồng ở Nigeria, Tchad, Cameroon, Cộng hòa Congo, Ghana, Uganda, Nam Mỹ và Đông Nam Á để "chống lại những hoạt động khai thác dầu khí phá hoại". Tại Hội nghị Liên Hợp Quốc về Biến đổi Khí hậu 2009 ở Copenhagen, Bassey - mặc dù đã được ủy nhiệm - nhưng "bị ngăn cản không cho vào dự" một cuộc họp.

Giải thưởng và Vinh dự
Anh hùng Môi trường (Heroes of the Environment) năm 2009 của Tạp chí Time.
Giải thưởng Right Livelihood (2010)
Giải tưởng niệm Thorolf Rafto (2012).

Tác phẩm xuất bản
Kiến trúc
1993: Beyond simple lines: The architecture of Gabriel Y. Aduku and ARCHCON, ISBN 978-9782081407
1994: The management of construction, ISBN 978-9782081414
Môi trường
1997: Oilwatching in South America [or, Guana Guara - Mudfish Out of Water] a Pollution Tour of Venezuela, Curaçao, Peru & Ecuador, ISBN 978-9782081933
2010: To Cook a Continent: Destructive Extraction and the Climate Crisis in Africa, ISBN 978-1-906387-53-2
Nhân quyền
 Trade and human rights in the Niger Delta
Thơ
1992: Patriots and cockroaches: Poems, ISBN 978-9782081179
1995: Poems on the run, ISBN 978-9782081506
1998: Intercepted: Poems, ISBN 978-9782081872
2002: We thought it was oil-- but it was blood: poems, ISBN 978-9780390747

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Copenhagen: Where Africa Took On Obama By Naomi Klein - December 8th, 2009
 Article from Democracy Now
 Interview in Global Greegrants Fund
 Environment Rights Action, Friends of the earth in Nigeria
 Video of Nnimmo Bassey during the COP15 by The UpTake (Naomi Klein)
 Video: Nigerian Environmentalist Nnimmo Bassey on Bolivia Climate Conference
Nnimmo Bassey Wins Right Livelihood Award - video report by Democracy Now!

Sinh năm 1958
Nhân vật còn sống
Nhà bảo vệ môi trường Nigeria
Nhà hoạt động nhân quyền
Nhà hoạt động môi trường


title: Carnotaurus

text:
Carnotaurus (phát âm tiếng Anh: ) là một chi khủng long chân thú (Theropoda) lớn sống ở Nam Mỹ vào cuối kỷ Creta, trong khoảng từ 72 tới 69,9 triệu năm trước. Loài duy nhất đã biết là Carnotaurus sastrei. Được biết đến từ một bộ xương duy nhất được bảo quản tốt, nó là một trong những loài khủng long chân thú được biết đến nhiều nhất từ Nam bán cầu. Bộ xương, được tìm thấy vào năm 1984 trong tỉnh Chubut, Argentina. Tên chi này có nguồn gốc từ tiếng Latin, carno [carnis] ("thịt") và taurus ("bò"), tên gọi Carnotaurus có nghĩa là "con bò ăn thịt", đề cập tới cặp sừng giống sừng bò của nó. Carnotaurus là một thành viên của họ Abelisauridae, một nhóm khủng long chân thú lớn chiếm phần lớn hệ sinh thái ăn thịt tại vùng đất phía nam lục địa Gondwana vào cuối kỷ Creta. Quan hệ phát sinh chủng loài của Carnotaurus không rõ ràng; nó có thể có quan hệ họ hàng gần với hoặc Majungasaurus hoặc Aucasaurus.

Carnotaurus là động vật ăn thịt đi bằng hai chân, kết cấu cơ thể nhẹ, dài  và nặng ít nhất . So với các khủng long chân thú khác, Carnotaurus chuyên biệt hóa cao và khác biệt. Nó có sừng dày trên mắt, một đặc điểm không được tìm thấy ở các chi khủng long ăn thịt khác, một cái đầu dẹp bền ngang và một cái cổ khỏe. Carnotaurus có chi trước nhỏ, thoái hóa còn chi sau dài và mảnh.

Những cái sừng đặc biệt này và cái cổ đầy cơ bắp có thể được sử dụng để chiến đấu với các đối thủ cùng loài. Thói quen ăn uống của Carnotaurus vẫn chưa rõ ràng: một số nghiên cứu cho thấy con vật này có thể săn lùng con mồi rất lớn như khủng long chân thằn lằn (Sauropoda), trong khi các nghiên cứu khác cho thấy nó săn chủ yếu các động vật tương đối nhỏ. Carnotaurus đã thích nghi để chạy và có thể là một trong những khủng long chân thú lớn chạy nhanh nhất.

Mô tả

Carnotaurus là một động vật ăn thịt lớn nhưng kết cấu nhẹ. Cá thể duy nhất được biết đến dài khoảng ,  khiến Carnotaurus trở thành một trong những chi abelisauridae lớn nhất. Chỉ có Ekrixinatosaurus và có thể cả Abelisaurus có thể sánh ngang hoặc lớn hơn về kích thước, mặc dù vẫn còn chưa đầy đủ hóa thạch của các chi này làm việc ước tính kích thước không chính xác. Khối lượng của nó được ước tính là ,  và  trong các nghiên cứu độc lập dùng các công thức tính khác nhau. Hai khung xương chậu và xương chân sau dài và thon. Xương đùi trái của cá thể này dài tới 103 cm, nhưng chỉ có đường kính trung bình là 11 cm.

Phân loại

Carnotaurus là một trong những chi được biết đến nhiều nhất của họ Abelisauridae, một họ khủng long lớn ở miền nam siêu lục địa cổ đại Gondwana. Họ Abelisauridae là những kẻ săn mồi thống lĩnh vào cuối kỷ Creta của Gondwana thay thế cho Carcharodontosauridae và chiếm hệ sinh thái phía nam trong khi Tyrannosauridae chiếm phía bắc. Một số đặc điểm đáng chú ý phát triển trong họ này, bao gồm hộp sọ và cánh tay ngắn, cũng như sự dị biệt của đốt xương cổ và đuôi, rõ rệt trong Carnotaurus hơn bất kỳ loài Abelisauridae nào khác.

Họ hàng gần nhất của nó có thể là Aucasaurus hay Majungasaurus; sự mơ hồ này phần lớn là do sự bất toàn tài liệu hộp sọ của Aucasaurus. Một nghiên cứu gần đây cho thấy rằng Carnotaurus không có quan hệ họ hàng gần với Aucasaurus hay Majungasaurus, và thay vào đó đề xuất Ilokelesia như một đơn vị phân loại chị em.

Carnotaurus là tên để sinh ra tên gọi cho hai phân nhóm của họ Abelisauridae: Carnotaurinae và Carnotaurini. Không phải nhà cổ sinh vật học nào cũng chấp nhận hai nhóm này. Carnotaurinae được định nghĩa là bao gồm tất cả các loài trong họ Abelisauridae ngoại trừ Abelisaurus, được coi là một thành viên cơ sở của họ Abelisauridae trong hầu hết các nghiên cứu. Carnotaurini được đề xuất để đặt tên cho một nhánh bao gồm Carnotaurus và Aucasaurus; chỉ có những nhà khảo cổ học nào xem Aucasaurus là họ hàng gần nhất của Carnotaurus mới sử dụng nhóm này.

Phát hiện

Chỉ một bộ xương (mẫu gốc MACN-CH 894) được khai quật năm 1984 trong một cuộc nghiên cứu do nhà cổ sinh vật học người Argentinia José Bonaparte dẫn đầu. Lần nghiên cứu này cũng phát hiện một chi Sauropoda lùn là Amargasaurus. Đây là cuộc nghiên cứu thứ tám của dự án "Jurassic and Cretaceous Terrestrial Vertebrates of South America" (Động vật có xương sống trên cạn của Nam Mỹ kỷ Jura và Creta), dự án bắt đầu từ 1976 và được Hội địa lý Quốc gia Hoa Kỳ tài trợ. Bộ xương được bảo quản tốt và vẫn còn khớp xương, khoảng hai phần ba đoạn sau của đuôi, một phần chi sau, và bàn chân sau bị thời tiết phá hủy. Trong quá trình hóa thạch, hộp sọ và đặc biệt phần mõm bị vỡ, trong khi mảnh trước hàm bị đẩy lên phần xương mũi. Kết quả là độ cong hàm trên bị phóng đại quá mức. Bộ xương thuộc về một cá thể trưởng thành, sự hợp nhất khớp xương sọ chỉ ra điều này.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

The bite of Carnotaurus at Universidad Nacional de Mar del Plata.
Skeletal reconstruction by Scott Hartman

Carnotaurus
Khủng long kỷ Phấn Trắng
Khủng long Nam Mỹ
Khủng long Creta muộn Nam Mỹ
Dự án Khủng long/Theo dõi


title: Thị tứ (định hướng)

text:
Thị tứ có thể chỉ:
 Thị tứ, khái niệm để chỉ một khu vực dân cư của Việt Nam
 Đảo Thị Tứ, đảo thuộc quần đảo Trường Sa


title: How I Met Your Mother (phần 7)

text:
Phần thứ bảy của loạt phim hài kịch tình huống truyền hình dài tập Hoa Kỳ How I Met Your Mother được xác nhận vào tháng 3 năm 2011, cùng việc công bố về phần tám của bộ phim. Phần phim này được công chiếu trên đài CBS ngày 19 tháng 9 năm 2011 với hai tập phim chiếu liên tiếp và kết thúc vào ngày 14 tháng 5 năm 2012.

Dàn diễn viên

Diễn viên chính
 Josh Radnor trong vai Ted Mosby (24 tập)
 Jason Segel trong vai Marshall Eriksen (24 tập)
 Cobie Smulders trong vai Robin Scherbatsky (24 tập)
 Neil Patrick Harris trong vai Barney Stinson (24 tập)
 Alyson Hannigan trong vai Lily Aldrin (24 tập)
 Bob Saget trong vai Ted Tương lai (lồng tiếng) (không được ghi tên) (24 tập)

Dàn diễn viên phụ
 Kal Penn trong vai Kevin (9 tập)
 Lyndsy Fonseca trong vai Penny (7 tập)
 David Henrie trong vai Luke (7 tập)
 Becki Newton trong vai Quinn Garvey (7 tập)
 Nazanin Boniadi trong vai Nora (5 tập)
 Chris Elliott trong vai Mickey Aldrin (5 tập)
 Ellen D. Williams trong vai Patrice (4 tập)
 Ashley Williams trong vai Victoria (4 tập)
 Alexis Denisof trong vai Sandy Rivers (4 tập)
 Vicki Lewis trong vai Dr. Sonya (3 tập)
 Martin Short trong vai Garrison Cootes, Marshall's boss (3 tập)
 Frances Conroy trong vai Loretta Stinson (2 tập)
 Wayne Brady trong vai James Stinson (2 tập)
 Bill Fagerbakke trong vai Marvin Eriksen, Sr. (2 tập)
 Ray Wise trong vai Robin Scherbatsky, Sr., cha của Robin (1 tập)
 Suzie Plakson trong vai Judy Eriksen (1 tập)
 Cristine Rose trong vai Virginia Mosby (1 tập)
 Joe Nieves trong vai Carl (1 tập)
 Chris Romano trong vai Punchy (1 tập)
 Marshall Manesh trong vai Ranjit (1 tập)

Diễn viên khách mời
 Conan O'Brien trong vai một người khách của quán (không được ghi tên)
 Katie Holmes trong vai Naomi/Slutty Pumpkin
 "Weird Al" Yankovic trong vai Chính anh
 Ernie Hudson trong vai Chính anh
 Brendan Robinson trong vai Ned

Các tập phim

Tham khảo

Liên kết chung

Liên kết ngoài

Phần phim How I Met Your Mother


title: EXO's Showtime

text:
EXO's Showtime là chương trình truyền hình thực tế Hàn Quốc của nhóm nhạc nam Hàn Quốc EXO.

Nội dung
EXO's Showtime là chương trình thực tế dành cho người hâm mộ có thể thấy được cuộc sống đời thường của EXO.Cách mà họ hành động sau sân khấu.

Tập

Tham khảo

Truyền hình thực tế
Truyền hình Hàn Quốc
EXO


title: Chim biển

text:
Chim biển là những loài chim thích nghi để sống ở môi trường hải dương. Dù hết sức đa dạng về đời sống, tập tính và đặc điểm cơ thể nhưng chúng thường có những đặc điểm thích nghi giống nhau do phải đối mặt với các vấn đề giống nhau về môi trường và tìm thức ăn. Những con chim biển đầu tiên tiến hóa trong kỷ Phấn trắng còn các họ chim biển hiện đại tiến hóa trong Paleogen.

Nói chung, chim biển có tuổi thọ dài hơn, sinh sản muộn hơn và sinh ít chim non hơn các loài chim khác, nhưng bù lại chúng dành rất nhiều thì giờ cho con của mình. Đa số các loài làm tổ thành từng tập đoàn chim từ vài tá con đến hàng triệu con. Nhiều loài nổi tiếng vì những chặng đường di trú dài hàng năm, băng qua Xích Đạo hay thậm chí vòng quanh địa cầu. Chúng tìm mồi ở cả mặt biển lẫn dưới nước, thậm chí còn ăn thịt lẫn nhau. Chim biển sống gần mặt nước và gần bờ, nhưng trong một số trường hợp dành một khoảng thời gian trong năm sống hoàn toàn ngoài biển cả.

Chim biển và con người có một lịch sử lâu dài bên nhau: chim làm thức ăn cho người, hướng dẫn ngư dân tìm các đàn cá hoặc dẫn đường cho thủy thủ về đất liền. Nhiều loài hiện bị các hoạt động của loài người đe dọa nghiêm trọng.

Danh sách họ chim biển
Sau đây là danh sách các họ chim thường được xem là chim biển:

Bộ Sphenisciformes (các vùng biển châu Nam Cực và nam bán cầu; 16 loài)
 Spheniscidae

Bộ Procellariiformes (mũi ống: xuyên đại dương và gần mặt nước; 93 loài)
 Diomedeidae
 Procellariidae
 Pelacanoididae
 Hydrobatidae

Bộ Pelecaniformes (toàn cầu; 57 loài)
 Pelecanidae
 Sulidae
 Phalacrocoracidae
 Fregatidae
 Phaethontidae

Bộ Charadriiformes (toàn cầu; 305 loài nhưng chỉ những họ được liệt kê ở đây thì mới được xếp là chim biển.)
 Stercorariidae
 Laridae
 Sternidae
 Rhynchopidae
 Alcidae

Tham khảo


Phó Ủy viên trưởng Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc () còn được gọi là Phó Ủy viên trưởng Thường Ủy Nhân Đại Toàn quốc (), Phó Ủy viên trưởng Nhân Đại Toàn quốc (). Là chức vụ lãnh đạo nhà nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, tương đương với "Phó Chủ tịch (Ủy viên trưởng) Ủy ban Thường vụ Quốc hội".

Quyền hạn
Hiến pháp Trung Quốc quy định các Phó Ủy viên trưởng và Tổng thư ký có trách nhiệm giúp đỡ Ủy viên trưởng trong việc chủ trì Hội nghị Ủy ban Thường vụ Nhân Đại. Ủy viên trưởng, Phó Ủy viên trưởng và Tổng Thư ký xử lý công việc hàng ngày của Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc.

Ủy viên trưởng có thể ủy thác cho Phó Ủy viên trưởng có quyền hạn nhất định của mình. Trong tình trạng sức khỏe của Ủy viên trưởng không đủ đảm đương được công việc hoặc Ủy viên trưởng vắng mặt thì Phó Ủy viên trưởng có quyền thay mặt Ủy viên trưởng nắm quyền cho đến khi tình trạng sức khỏe của Ủy viên trưởng ổn định hoặc Đại hội Đại biểu bầu được Ủy viên trưởng mới.

Phó Ủy viên trưởng có nhiệm kỳ 5 năm, từ năm 1982 thì nhiệm kỳ không được quá 2 lần liên tiếp.

Danh sách Phó Ủy viên trưởng

Khóa I

Khóa II

Khóa III

Khóa IV

Khóa V

Khóa VI

Khóa VII

Khóa VIII

Khóa IX

Khóa X

Khóa XI

Khóa XII

Khóa XIII

Khóa XIV

Tham khảo

Chính phủ Trung Quốc
Đại biểu Nhân đại toàn quốc
Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc (Trung Quốc)
Khởi đầu năm 1954 ở Trung Quốc


title: Giuđa Tađêô

text:
Giuđa là một trong số mười hai tông đồ của Giêsu. Ông thường được xác định là Tađêô và còn được gọi là Giuđa con ông Giacôbê, hoặc Giuđê Tađêô. Đôi khi ông cũng được xác định là Giuđa, "anh em của Giêsu", nhưng ông được phân biệt rõ ràng với Giuđa Ítcariốt - môn đồ kẻ phản bội Chúa Giêsu.

Giáo hội Tông truyền Armenia tôn vinh Giuđa Tađêô cùng với Batôlômêô là các thánh bảo trợ. Trong Công giáo Rôma, ông là thánh quan thầy của những người trong trường hợp tuyệt vọng và hoàn cảnh nguy nan.

Chú thích

Mười hai Sứ đồ
Thánh Kitô giáo
Năm sinh không rõ
Thánh Chính Thống giáo Đông phương


title: Thánh Giacôbê

text:
Thánh Gia-cô-bê hay Gia-cơ (tiếng Anh: James, tiếng Pháp: Jacques, tiếng Tây Ban Nha:  Tiago) có thể đề cập tới:
Giacôbê Công chính, anh em của Đức Giêsu, được cho là tác giả Thư của Giacôbê thuộc Tân Ước, giám mục tiên khởi Jerusalem.
Giacôbê, con của Zêbêđê, Tông đồ, cũng gọi là Giacôbê Tiền, anh trai của Gioan Tông đồ.
Giacôbê, con của Anphê, Tông đồ, đôi khi được xác định là Giacôbê Công chính.
Giacôbê Hậu, con của bà Maria (vợ của) Clôpát và ông Clôpát; thường được xác định là Giacôbê con của Anphê (trong trường hợp này, Anphê có tên khác là Clôpát, hoặc ít nhất là chồng của Maria Clôpát), hoặc được xác định là Giacôbê Công chính.

Xem thêm
Saint James

Thánh Công giáo Rôma


title: Trường hận ca

text:
"Trường hận ca" (chữ Hán: 長恨歌; Kana: ちょうごんか; tiếng Anh: The Song of Everlasting Regret/Sorrow; tiếng Pháp: Chant des regrets éternels) là một bài thơ nổi tiếng của Bạch Cư Dị kể về mối tình giữa Đường Huyền Tông và Dương Quý phi.

Tác phẩm này nổi tiếng là một danh tác, dùng bút pháp ước lệ tự sự, đem lịch sử cùng điển cố văn học để miêu tả câu chuyện tình yêu từng gây chấn động thời kỳ nhà Đường. Tác phẩm có một loạt tập hợp 120 câu, không chỉ đưa hình ảnh Dương Quý phi trở nên bất tử bởi vẻ đẹp thi ca, mà còn khiến Bạch Cư Dị trở thành một trong những nhà thơ điển hình của nhà Đường.

Vì Bạch Cư Dị không rõ ràng nói chủ đề của câu chuyện trong Trường hận ca, đến nay có rất nhiều học giả tranh cãi về tác phẩm này, đến giờ vẫn có nhiều cái nhìn nghiên cứu cùng đánh giá toàn diện. Tác phẩm Trường hận ca này là nguồn cảm hứng của rất nhiều tác phẩm khác, như Trường hận ca truyện (長恨歌傳), Đường Huyền Tông thu dạ ngô đồng vũ (唐明皇秋夜梧桐雨) cùng Trường Sinh điện (长生殿). Thậm chí, tác phẩm này cũng là một nguồn cảm hứng của một số văn học Nhật Bản, như Truyện kể Genji và Chẩm thảo tử (枕草子; Makura no Sōshi).

Tác phẩm đã được biên dịch sang tiếng Việt bởi nhiều người (Tản Đà  Nguyễn Mỹ Tài năm 1992, ...). Bản dịch của Tản Đà được xem là phiên bản nổi tiếng nhất.

Nội dung
Trường hận ca của Bạch Cư Dị có số lượng câu rất nhiều, tổng 120 câu và chứa đựng rất nhiều điển cố văn học mà tác giả dùng để biểu thị, như dùng sự tích Hán Vũ Đế cùng Lý phu nhân để nói về Đường Huyền Tông cùng Dương Quý phi.

Bài thơ có thể chia làm 4 đoạn chính.

Đoạn thứ nhất (câu 1 đến câu 32)

Đoạn thứ nhất là từ đầu câu 1 đến câu 32, phân đoạn tập trung miêu tả những buổi đầu Đường Huyền Tông ân sủng Dương Quý phi. Đường Huyền Tông đã tạo nên thời kỳ Khai Nguyên (niên hiệu của ông) khiến triều Đường thịnh vượng, nhưng vào cuối đời ông lại có xu hướng thích hưởng lạc.

Nhà họ Dương khi ấy, có Dương thị do mất thân phụ mà ở nhà thúc phụ, khi trưởng thành trở thành vợ của Thọ vương Lý Mạo - con trai của Huyền Tông với Võ Huệ phi. Năm Khai Nguyên thứ 25, Võ Huệ phi qua đời, Đường Huyền Tông đau lòng khôn nguôi, mà trong cung không có nữ nhân nào có thể an ủi ông. Có người nói dâng Dương phi xinh đẹp cho ông, thế là ông liền lấy lý do cầu phúc cho mẹ ông là Chiêu Thành Đậu Thái hậu, đem Dương phi cải thành Nữ đạo sĩ, đưa vào cung để ông tiện đường sủng hạnh. Năm Thiên Bảo thứ 4 (745), Huyền Tông cho Lý Mạo cưới Vi thị làm vợ, thì 1 tháng sau Huyền Tông chính thức phong Dương phi làm Quý phi, nghi chế và xưng hô đều như Hoàng hậu. Bên cạnh đó, ông phong cho 3 người chị của Dương phi làm Quốc phu nhân, quyền thế như một Nội mệnh phụ, ra vào hoàng cung đều thoải mái và có cung nhân tiếp đón. Ông còn phong cho anh họ Dương phi là Dương Quốc Trung làm quan to, chấp chưởng Tể tướng, quyền hành nhà họ Dương là lớn nhất. Năm Thiên Bảo thứ 6 (747), Đường Huyền Tông cho tu sửa Hoa Thanh cung (華清宮), một hành cung suối nước nóng nổi tiếng để cùng Dương Quý phi hưởng lạc.

Những ân sủng mà Đường Huyền Tông dành cho Dương Quý phi kéo theo những yến tiệc thâu đêm suốt sáng, như một giấc mơ kéo dài từ ngày này sang ngày khác. Hậu quả là Huyền Tông không còn quan tâm đến triều chính, mặc cho loạn thần và người nhà của Dương Quý phi lộng hành, mâu thuẫn với một người cũng đầy tham vọng và dã tâm là An Lộc Sơn.

Ở đoạn đầu Trường hận ca, có khá nhiều chi tiết sai lịch sử, nhiều học giả đánh giá đây là cách ước lệ của Bạch Cư Dị, biết rõ mà vẫn cố tình sai để đạt được cái ý tưởng của mình chứ không phải không biết. Đơn giản là 2 câu đầu, "Xưa Vua Hán trọng người sắc nước. Tìm bao năm chưa được duyên lành", trong khi ông vốn đã có sủng phi Võ Huệ phi, cũng nổi tiếng có nhan sắc, chứ đâu phải là "chưa cầu được duyên lành" như trong thơ. Bên cạnh đó, trong đoạn đầu còn có "Họ Dương gái mới trưởng thành, Bồng xuân còn khoá tơ tình chửa trao" cũng không đúng, vì Dương Quý phi lúc vừa chớm dậy thì đã là Vương phi của Thọ vương Lý Mạo - con trai của Đường Huyền Tông, làm sao mà ông không biết hay "tơ tình chửa trao" được.

Về bút pháp này của Bạch Cư Dị, có ý kiến cho rằng đây là ["Xuân Thu bút pháp, vi Tôn giả húy"; 春秋筆法，為尊者諱], ý là Bạch Cư Dị là người đương thời, không tiện phô bày sự thật việc làm có chiều hướng loạn luân và trái ngũ thường của thời ấy, đặc biệt người phạm phải ở đây là Đường Huyền Tông cửu ngũ chí tôn trong thiên hạ. Nhưng lại có ý kiến cho rằng, Bạch Cư Dị chỉ muốn tập trung vào vẻ đẹp của Dương phi cùng sự ly kì của câu chuyện giữa bà và Huyền Tông, nên cắt giảm tình tiết không cần chú ý hoặc hư cấu ước lệ hóa, cũng là điều bình thường của các thi nhân.

Đoạn thứ hai (câu 33 đến câu 50)
Đoạn thứ 2 bắt đầu bằng tiếng binh đao khói lửa của quân An Lộc Sơn làm phản, qua được Đồng Quan đến thẳng kinh đô Trường An. Vua tôi triều đình nhà Đường phải chạy đến đất Thục ở Tứ Xuyên.

Khi đến núi Mã Ngôi, Cấm quân Đại tướng là Trần Huyền Lễ cùng Thái tử Lý Hanh lập mưu giết Dương Quốc Trung, rồi kích động binh sĩ đòi giết Dương Quý phi mới chịu phò vua đánh giặc. Đường Huyền Tông không cản lại được nên đành ban cho Dương Quý phi cái chết, năm 38 tuổi. Sau đó, Huyền Tông rời đi đến huyện Phù Phong, sau đến Tán Quan (nay là khu vực Bảo Kê thuộc tỉnh Thiểm Tây), có Toánh vương Lý Kiểu cùng Thọ vương Lý Mạo hộ giá, nhiều tháng sau mới tới đất Thục. Trong thời gian đó, Lý Hanh xưng Đế, tôn Huyền Tông làm Thái thượng hoàng.

Trong đoạn văn này, có câu "Cứu chẳng được, quân vương bưng mặt" của Bạch Cư Dị bị cho là không chính xác với sự thật lịch sử. Học giả Hoàng Vĩnh Niên (黃永年) cho rằng ở tình huống nguy cấp vào lúc ấy, việc Đường Huyền Tông chấp nhận giết Dương Quý phi sẽ là điều hiển nhiên chứ khó mà vì đau lòng. Trong tướng tá đòi giết Dương Quý phi, cầm đầu là Trần Huyền Lễ, người từng cùng Huyền Tông hợp mưu lật đổ chính quyền của Vi Thái hậu lẫn Thái Bình công chúa khi trước, có thể nói là đại trọng thân tín. Dưới tình huống này, Đường Huyền Tông dĩ nhiên nghe theo Trần Huyền Lễ, bảo toàn chính mình, mà trong thực tế thì từ khi đến Thành Đô về lại Trường An, Đường Huyền Tông hoàn toàn dựa vào Huyền Lễ hộ giá mà an toàn.

Đoạn thứ ba (câu 51 đến câu 74)
Đoạn thứ 3 miêu tả cảnh Đường Huyền Tông về kinh sau khi loạn An Lộc Sơn đã dẹp xong. Cảnh cũ còn đó mà người xưa đã vắng bóng.

Năm Chí Đức thứ 2 (757), dưới triều Đường Túc Tông, quân Đường thu phục được Trường An, do đó sai người đến đưa Huyền Tông trở về. Trên đường trở về, Huyền Tông từng muốn vì Dương Quý phi mà cử hành an táng, chuyện lọt vào tai Thị lang bộ Lễ là Lý Quỹ, và Lý Quỹ ra sức can ngăn Huyền Tông. Ông từ bỏ ý tưởng này, nhưng sau đó vẫn sai người lén lút đưa di thể Quý phi cải táng ở chỗ khác. Về lại Trường An, Huyền Tông thẳng đến Thái Miếu tạ tội tổ tiên, sau từ đấy ở tại Hưng Khánh cung. Sang năm Càn Nguyên, Lý Phụ Quốc ly gián quan hệ giữa Túc Tông và Huyền Tông, lúc này đám người Huyền Lễ và Cao Lực Sĩ đều chịu biếm truất, Huyền Tông chịu cảnh bơ vơ, lại bị Túc Tông sai người đưa di cư đến Tây Nội khiến ông rất buồn bực.

Đoạn văn này của Trường hận ca miêu tả từ chính diện đến ẩn ý cái tình của Đường Huyền Tông cho Dương Quý phi quá cố. Học giả Lâm Văn Nguyệt (林文月) đánh giá Bạch Cư Dị dùng bút lực tinh tế, miêu tả cái tình nhẹ nhàng nhưng vẫn sâu lắng, miêu tả hoàn hảo cái tình cảm khắc cốt ghi tâm giữa Đường Huyền Tông và Dương Quý phi mà tác giả hướng đến. Từ đoạn này, Bạch Cư Dị chủ ý dùng biện pháp miêu tả hình thái nhân vật, dùng bút pháp ảo tưởng kiến cấu chuyện cũ, khiến người xem không cảm thấy hư cấu.

Đoạn cuối (câu 75 đến câu 120)

Đoạn cuối từ câu 75 đến câu 120, kể về nỗi nhớ da diết của Huyền Tông. Ông bây giờ đã là Thái thượng hoàng, bị giam cầm ở Tây Nội, không còn phải lo việc triều chính nữa. Khoảng năm Bảo Ứng nguyên niên (762), Huyền Tông băng hà.

Đoạn thơ cuối này có nhắc đến sự tích về Lý phu nhân của Hán Vũ Đế, cũng như sự tích chiêu hồn. Lý phu nhân có nhan sắc, được Hán Vũ Đế yêu thương. Đến khi phu nhân qua đời, Vũ Đế nghe nói có một Phương sĩ người nước Tề có thể biết chiêu hồn, bèn gọi đến làm phép. Một hôm, phương sĩ dẫn Hán Vũ Đế đến trước một cái rèm trướng, thắp đèn lên thì nhìn thấy một cái bóng y hệt bóng dáng xưa của Lý phu nhân. Hán Vũ Đế nhìn thấy mà xúc động, bèn thốt lên: ["Thị tà, phi tà? Lập nhi vọng chi, thiên hà san san kì lai trì!"; 是邪，非邪？立而望之，偏何姍姍其來遲！].

Học giả Hoàng Vĩnh Niên đánh giá đoạn này hẳn nhiên là hư cấu. Từ thời Đường, triều đình đã có rất nhiều vụ án liên quan đến phương sĩ, bản thân Huyền Tông khi còn trẻ cũng đã xét vô số loại án tương tự, đều là xử tử. Cho nên Huyền Tông dưới tình huống bị chính Túc Tông quản thúc chặt chẽ, không có cách nào mời phương sĩ về làm những trò này. Trước khi đến Tây Nội, Huyền Tông trú tại Hưng Khánh cung thuộc Nam Nội, và mọi hành vi cùng sinh hoạt của ông đều do Trần Huyền Lễ cùng Cao Lực Sĩ giám sát - hai người chủ chốt dẫn đến cái chết của Dương Quý phi. Xét đi xét lại, hoàn toàn không có kẽ hở cho Huyền Tông mời được phương sĩ chiêu hồn như thơ đề cập.

Sách Bình điểm Âm chú Thập bát gia thi sao (評點音注十八家詩鈔) nhận xét đoạn thơ này của Bạch Cư Dị rất lãng mạn, trong khi Hán thư của Ban Cố viết chuyện chiêu hồn Lý phu nhân rất quỷ dị, thì Bạch Cư Dị miêu tả lại như tiên cảnh, tựa như gặp gỡ trong mộng, rất day dứt và biểu tả đầy đủ được ý niệm một tình yêu Đế vương mà tác giả hướng đến.

Ảnh hưởng
Từ thời Đường, tác phẩm Trường hận ca đã có sự lan tỏa nhất định. Khi Bạch Cư Dị viết thư cho người bạn thơ Nguyên Chẩn, ông cũng đã từng đề cập tình trạng lan tỏa mạnh mẽ của Trường hận ca. Bạch Cư Dị qua đời, Đường Tuyên Tông có viết thơ điếu, trong đó đề cập: ["Đồng tử giải ngâm trường hận khúc, hồ nhi năng xướng tỳ bà thiên"; 童子解吟長恨曲，胡兒能唱琵琶篇], chứng tỏ sức ảnh hưởng của Trường hận ca thời Vãn Đường là có thật.

Bên cạnh sức lan truyền, Trường hận ca cũng trở thành cảm hứng cho rất nhiều tác phẩm đời sau, phải kể đến Trường hận ca truyện (長恨歌傳) của Trần Hồng (陳鴻), một án kỳ văn thời Vãn Đường. Bên cạnh đó, Trường hận ca cũng trở thành cảm hứng cho các Hí khúc như Đường Huyền Tông thu dạ ngô đồng vũ (唐明皇秋夜梧桐雨) của Bạch Phác thời nhà Nguyên, Trường Sinh điện (长生殿) của Hồng Thăng (洪昇) thời nhà Thanh.

Ở Nhật Bản, văn hóa nhà Đường có sức ảnh hưởng rất mạnh mẽ, do vậy không lạ khi Trường hận ca cũng có ảnh hưởng đến quốc gia này. Kỳ văn Truyện kể Genji của Murasaki Shikibu là một tác phẩm có ảnh hưởng bởi Trường hận ca thông qua nhân vật sủng phi Kiritsubo (桐壺; Đồng Hồ), mẹ của nhân vật chính. Ngoài ra, tác phẩm Chẩm thảo tử (枕草子; Makura no Sōshi) của Sei Shōnagon cũng ảnh hưởng từ Trường hận ca, ví dụ như Sei Shōnagon nói hoa lê không màu không hương, chẳng phải loài hoa gì đặc biệt đáng khen, nhưng vì Trường hận ca đề cập đến loài hoa này để khen Dương Quý phi, nên cũng cảm thấy hẳn nó có điểm gì hơn người.

Xem thêm
 Dương Quý phi
 Đường Huyền Tông
 Loạn An Sử

Chú thích

Thư mục

Liên kết ngoài

Tác phẩm văn học Trung Quốc
Thơ Đường


title: Exopterygota

text:
Exopterygota hay Hemipterodea là một liên bộ côn trùng thuộc phân lớp Pterygota trong cận lớp Neoptera, chúng có đặc điểm là các con non giống con trưởng thành nhưng đã phát triển cánh ngoài. Chúng trải qua sự thay đổi nhỏ giữa con non và con trưởng thành, mà không qua giai đoạn nhộng. Chúng chuyển dần thành con trưởng thành qua quá trình lột xác.

Exopterygota là một nhánh có đa dạng cao với ít nhất 130.000 loài còn sinh tồn được xếp vào 15 bộ.

Phân loại
ITIS xem bất kỳ cấp dưới của Neoptera bên cạnh các bộ là không đúng, nhưng điều này hầu như đã bị phản bác trên toàn cầu.

Sau đây là phân loại toàn bộ các bộ còn sinh tồn của "exopterygotes":

Liên bộ Exopterygota:
 Caloneurodea (tuyệt chủng)
 Titanoptera (tuyệt chủng)
 Protorthoptera (tuyệt chủng)
 Plecoptera
 Embioptera
 Zoraptera
 Dermaptera
 Orthoptera
Liên bộ đề xuất Dictyoptera
 Phasmatodea (bọ que)
 Notoptera
 Blattaria
 Isoptera
 Mantodea
Liên bộ đề xuất  Paraneoptera
 Psocoptera
 Thysanoptera
 Phthiraptera
 Hemiptera

Tham khảo