title: Pete Wentz

text:
Peter Lewis Kingston Wentz III sinh ngày 5 tháng 6 năm 1979, nghệ danh được biết đến là Pete Wentz. Anh là một nhạc sĩ người Mỹ nổi tiếng, nghệ sĩ bass và là thành viên của ban nhạc rock Mỹ Fall Out Boy. Trong thời gian Fall Out Boy tạm thời tan rã từ năm 2009 - 2012, Pete Wentz đã thành lập nhóm electropop / dubstep Black Cards. Anh đang sở hữu một hãng thu âm, Decaydance Records, trong đó có ban nhạc đã ký hợp đồng như Panic! at the Disco và Gym Class Heroes.

Sự nghiệp nổi bật nhất của anh khi làm tay chơi bass cho nhóm rock Fall Out Boy.

Pete Wentz cũng từng đã mạo hiểm vào các dự án không âm nhạc khác, bao gồm cả văn thơ, diễn xuất và thời trang. Năm 2005 anh thành lập một công ty thời trang gọi là Clandestine Industries. Anh cũng tổ chức các chương trình truyền hình Best Ink và điều hành một công ty sản xuất phim gọi là Bartskull, cũng như một công ty gọi là Angels & Kings. Hoạt động từ thiện của anh bao gồm hợp tác với Invisible Children và UNICEF Tap Project, một dự án gây quỹ giúp mang lại nguồn nước sạch cho người dân trên toàn thế giới. Tạp chí People từng nói rằng: "Không có tay bass nào trội hơn hẳn một thủ lĩnh cũng như Pete Wentz của Fall Out Boy."

Tiểu sử
Pete Wentz sinh ra tại tiểu bang Wilmette, Illinois là một vùng ngoại ô của Chicago. Anh là con trai của Dale Lewis - một nhân viên tư vấn tuyển sinh trường trung học và Pete Wentz II - một luật sư. Anh có một cô em gái tên Hillary và một người em trai là Andrew. Gia đình của mẹ ông di cư từ Jamaica. Ông ngoại của anh là người da đen Arthur Winston Lewis từng là Đại sứ Mỹ tại Sierra Leone. Anh em họ của anh - Arthur Winston Lewis là Tướng Colin Powell.

Cha mẹ của Pete Wentz gặp nhau trong khi vận động tranh cử cho Phó Tổng thống Joe Biden trong những năm 1970. Pete Wentz từng trả lời phỏng vấn tạp chí Rolling Stone rằng bài hát đầu tiên của mình được lắng nghe là "Build Me Up Buttercup" trong chiếc xe của cha mình. Wentz đã học tại trường Trung học New Trier và North Shore Country Day, nơi anh từng là là một cầu thủ bóng đá. Anh từng được coi là sẽ theo đuổi sự nghiệp chuyên nghiệp trong các môn thể thao như môn bóng đá, bóng chày, bóng rổ hay bóng bầu dục Mỹ. Tuy nhiên, quyết định theo đuổi ngành âm nhạc rõ ràng là một sự lựa chọn hoàn hảo hơn. Anh nói rằng: "Tôi luôn luôn có một cảm giác kì lạ khi chơi bóng. Nhưng lại không cảm thấy như một cuộc phiêu lưu. Âm nhạc là thứ có nhiều thách thức, chông gai và do vậy nó gây nên cảm giác thú vị hơn." - Pete chia sẻ về tình yêu âm nhạc của mình.

Trong năm đầu học trung học, anh trốn học thường xuyên và một nhân viên tư vấn học đã thuyết phục cha mẹ của Pete Wentz gửi anh đến trại huấn luyện cầm tù không thương tiếc. Trong thời gian này, Wentz đã bắt đầu viết những bài hát như là một cách để trút hết nỗi thất vọng của mình. Anh bắt đầu theo học đàn piano sau đó và đã thông qua một lối staingle edge. Sau khi tốt nghiệp trường cao đẳng vào năm 1997, anh đã tham dự Đại học De Paul - nơi anh theo ngành học khoa học chính trị, bỏ đi phần thi tốt nghiệp để tập trung vào sự nghiệp âm nhạc của mình.

Sự nghiệp

Arma Angelus (1998 - 2001)

Pete Wentz bắt đầu sự nghiệp âm nhạc khi tham gia vào nhóm metalcore Chicago mang tên Arma Angelus là trong một số ban nhạc metalcore vào cuối năm 90. Nhóm bao gồm anh (scream-vocal và hát chính) First Born, cùng với Tim McIlrath, thủ lĩnh của Rise Against hiện tại làm clean-vocal),, và Racetraitor và Joe Trohman (thành viên của Fall Out Boy hiện tại).

Fall Out Boy (2001 - 2009)

Vào 2001, anh và tay guitar Joe Trohman thành lập ban nhạc pop-punk Fall Out Boy sau khi Joe Trohman giới thiệu cho một người rất quen biết âm nhạc và có triển vọng, Patrick Stump. Và sau đó Andy Hurley đã đồng ý chơi trống cho Fall Out Boy. Đội hình nhóm punk-rock Fall Out Boy được ổn định với bốn cái tên trên đến thời điểm hiện tại.

Năm 2002, ban nhạc Arma Angelus trong đó có Pete Wentz là ca sĩ chính đã diễn show cuối cùng trước khi nhóm giải tán.

Năm 2003, anh bắt đầu sự nghiệp với dòng nhạc punk-rock cùng Fall Out Boy khi ra mắt EP "Fall Out Boy's Evening Out With Your Girlfriend" và album phòng thu đầu tiên mang tên "Take This To Your Grave".

Năm 2005, album phòng thu thứ 2 "From Under the Cork Tree" ra mắt và đã đánh dấu bước đột phá trong mở đầu trong sự nghiệp của Fall Out Boy khi bán được hơn 2.5 triệu bản ở Mỹ và hơn 3 triệu bản trên toàn cầu. 2 đĩa đơn chính như "Sugar, We're Goin Down" và "Dance, Dance" lần lượt tiến vào top 10 BXH Billboard Hot 100. "From Under The Cork Tree" cũng đứng thứ 18 trong danh sách "Những album bán chạy nhất ở Mỹ năm 2005".

Từ 2007 - 2008, Pete cùng nhóm tung ra 2 album phòng thu là "Infinity On High" và "Folie a Deux]]" và 2 album thu âm hát live.

Năm 2009, sau khi trải qua một chu kỳ thành công cùng nhóm, Pete Wentz và 3 thành viên khác quyết định giải tán, để ngã rẽ sang con đường solo và dự án âm nhạc khác của cả bốn người.

Black Cards (2010 - 2012)

Trải qua sự nghiệp với các thể loại nhạc như heavy-metal hay punk, Pete Wentz đã chuyển sang thể loại mới EDM sau khi Fall Out Boy tan rã.

Cùng với giọng hát Bebe Rexha, anh lập nên nhóm electro-pop, EDM Black Cards. Đồng thời tham gia sáng tác nhạc cho một số nghệ sĩ như Cobra Starship, Gym Class Heroes,...

Khó để đoán được, trong thời gian đó, anh và Patrick Stump, Joe Trohman và Andy Hurley có ý định tái hợp Fall Out Boy khi hợp tác làm việc để tạo "sự trở lại đột phá" với album phòng thu thứ 5 "Save Rock and Roll".

Hôn nhân
Anh kết hôn với nữ ca sĩ Ashlee Simpson là em gái của nữ ca sĩ nổi tiếng Jessica Simpson vào năm 2008. Sau đó sinh được con trai tên Bronx Lewis. Nhưng đến năm 2011 thì cả hai quyết định chia tay, hạnh phúc tan vỡ mặc dù trước đó khi cả hai cưới nhau, giới showbiz đã từng nhận định: "Đây là một trong những cặp đôi gây bất ngờ nhất trong ngành nghệ sĩ". Sau khi Pete và Ashlee chia tay, quyền nuôi con thuộc về Pete. Sau này thì Ashlee cũng đã có bạn trai mới và đã đính hôn.

Sau khi chia tay Ashlee Simpson, Peter đã hẹn hò với Meagan Camper và yêu nhau vào. Cuối cùng, vào năm 2011 cặp đôi này quyết định kết hôn với nhau. Hiện tại Pete đã có 2 cậu con trai tên Bronx Mowgli và Saint Lizslo.

Chú thích

Tham khảo

Doanh nhân Mỹ
Nam ca sĩ Mỹ
Nhà viết lời bài hát người Mỹ
Người viết hồi ký Mỹ
Nhà hoạt động quyền LGBT Mỹ
Người bị rối loạn lưỡng cực
Nhà văn song tính
Người Mỹ gốc Đức
Người Mỹ gốc Anh


title: Sheherazade (Rimskiy-Korsakov)

text:
Sheherazade là tổ khúc giao hưởng Op.35 của nhà soạn nhạc người Nga Nikolay Andreyevich Rimskiy-Korsakov. Rimskiy-Korsakov đã sáng tác tác phẩm này dựa trên câu chuyện nổi tiếng Nghìn lẻ một đêm. Ông viết nó vào năm 1888, một năm sau được trình diễn tại thành phố Sankt Petersburg.

Âm thanh

Chú thích

Nikolay Rimskiy-Korsakov


title: Sheherazade (định hướng)

text:
Sheherazade có thể là:
 Tổ khúc giao hưởng của Nikolay Andreyevich Rimskiy-Korsakov
 Overture hoặc liên ca khúc cho các giọng hát và dàn nhạc giao hưởng của Maurice Ravel


title: Sheherazade (Ravel)

text:
Sheherazade (liên ca khúc) là tác phẩm dành cho các giọng hát và dàn nhạc giao hưởng của nhà soạn nhạc người Pháp Maurice Ravel. Tác phẩm này được Ravel viết từ bài thơ của Léon Leclère (bài thơ này được Leclère sáng tác dưới bút danh Tristan Klingsor). Tác phẩm được viết vào năm 1903, trình bày lần đầu tiên vào 1 năm sau đó tại Paris, Pháp.

Chú thích

Nhạc khúc của Maurice Ravel


title: Illacme

text:
Illacme là một chi cuốn chiếu trong họ Siphonorhinidae. Chúng được chú ý vì sở hữu số lượng chân nhiều nhất so với bất kỳ loài động vật nào được biết đến trên hành tinh.

Các loài
Trong một thời gian dài, chi này được xem là đơn loài, với loài duy nhất là Illacme plenipes, được mô tả lần đầu tiên vào năm 1928 từ Quận San Benito, California, và được phát hiện lại vào năm 2005.

Tuy nhiên, đến năm 2016, loài thứ hai trong chi được công bố là Illacme tobini, được mô tả dựa trên một mẫu vật đực duy nhất được thu thập vào năm 2006 từ Hang động Lange, trong Công viên Quốc gia Sequoia, phía đông của môi trường sống được biết đến của I. plenipes.

Chú thích

Tham khảo

Siphonorhinidae


title: Giao hưởng số 38 (Mozart)

text:
Giao hưởng số 38 giọng Rê trưởng K.504, hay còn gọi là Giao hưởng Prague là tác phẩm dành cho dàn nhạc giao hưởng của nhà soạn nhạc thiên tài người Áo Wolfgang Amadeus Mozart. Đây là bản giao hưởng có sự ngoại lệ bởi vì nó có cấu trúc 3 chương, một cấu trúc khác hẳn với rất nhiều bản giao hưởng của chính Mozart cũng như của thời kỳ âm nhạc Cổ điển. Bản giao hưởng này được Mozart sáng tác vào năm 1786 trình diễn lần đầu tiên vào năm 1787. Sở dĩ lại được gọi tên như vậy vì nó được trình diễn đúng lúc Mozart thăm thành phố Praha của Cộng hòa Séc. Giao hưởng Prague cùng với giao hưởng số 31, 35, 36, bộ ba 39-40-41 là những bản giao hưởng nổi tiếng nhất của Mozart, cũng như của âm nhạc đương thời, thể hiện phong cách sáng tác độc đáo của nhà soạn nhạc thiên tài.

Âm thanh

Chú thích

Giao hưởng
Tác phẩm của Wolfgang Amadeus Mozart
Nhạc khúc Rê trưởng


title: Giao hưởng số 41 (Mozart)

text:
Wolfgang Amadeus Mozart hoàn thành bản giao hưởng số 41 cung Đô trưởng, K. 551, vào ngày 10 tháng 8 năm 1788. Nó là bản giao hưởng dài nhất và bản cuối cùng trong thể loại này mà ông đã từng sáng tác.

Tác phẩm có biệt danh là bản giao hưởng "Sao Mộc". Tên này bắt nguồn không phải từ Mozart mà có khả năng từ "ông bầu" âm nhạc Johann Peter Salomon.

Nhạc cụ tham gia
Bản giao hưởng bao gồm sáo sắt Flute, hai kèn Ô-boa, hai kèn Pha-gốt, hai kèn Cor, hai kèn Trumpet cung Đô trưởng, trống cung Đô-Sol, và nhạc cụ dây kéo.

Tác phẩm và ra mắt
Bản giao hưởng số 41 là tác phẩm cuối cùng trong bộ ba giao hưởng nổi tiếng 39-40-41 được Mozart sáng tác nhanh chóng trong suốt mùa hè năm 1788. Bản số 39 được hoàn thành vào ngày 26 tháng 6 và số 40 ngày 25 tháng 7. Nikolaus Harnoncourt lập luận rằng Mozart sáng tác  cả ba bản giao hưởng như một công việc thống nhất, giữa những công việc khác, thực tế là bản giao hưởng số 41, như là công việc cuối cùng, không được giới thiệu (không giống như số 39) nhưng có một cái kết rất hùng tráng.

Trong cùng thời gian đó, trong khi sáng tác bộ ba bản giao hưởng, Mozart sáng tác bản piano tam tấu cung Mi trưởng (K. 542), và Đô trưởng (K. 548), độc tấu piano số 16 cung Đô trưởng (K. 545) – cái gọi là bản sonata "trôi chảy" (sáng tác một cách nhanh chóng) – và một bản độc tấu violin K. 547.

Không biết liệu bản giao hưởng số 41 đã từng được trình diễn lần nào trong cuộc đời của nhà soạn nhạc hay chưa. Theo Otto Erich Deutsch, khoảng thời gian này Mozart đã chuẩn bị để ra mắt một loạt "các buổi hòa nhạc trong các sòng bạc" trong một sòng bạc mới ở Spiegelgasse thuộc sở hữu của Philip Otto. Mozart thậm chí còn gửi một cặp vé đến bạn của mình Michael Puchberg. Nhưng có vẻ như không thể để xác định xem buổi biểu diễn đã được tổ chức hay chưa, hay là hủy bỏ do sự thiếu quan tâm.

Các phần
Bốn phần được sáng tác theo mô hinh giao hưởng cổ điển đặc trưng:
 Allegro nhanh và tươi sáng, 44
 Andante có cảm xúc, 34 cung Fa trưởng
 Menuetto: Allegretto— Trio, 34 ,
 Molto allegro khá nhanh 22
Bản giao hưởng đặc biệt dài khoảng 33 phút, lâu hơn bình thường.

 Chủ đề chính của các nhạc cụ bắt đầu với mô tuýp tương phản: một bộ ba tutti (các nhạc cụ cùng chơi) trên nền nhạc cơ bản (tương ứng, một tăng dần, chuyển hàng đầu trong một bộ ba từ những giai điệu cơ bản chi phối), theo sau bởi 1 âm thanh phản ứng trữ tình.

Giai điệu này cất lên hai lần và sau đó, tiếp theo là một chuỗi giai điệu dài sôi động. Những gì tiếp theo là một đoạn chuyển tiếp mà hai họa tiết tương phản đang mở rộng và phát triển. Từ đó, chủ đề thứ hai, bắt đầu với một phần trữ tình trong cung Sol trưởng mà kết thúc trên một hợp âm thứ bảy và tiếp theo là một giai điệu bão táp trong cung Đô thứ.

Phần cuối cùng của bản nhạc, Molto allegro với tiết tấu như Presto (rất nhanh) là một kết thúc hùng vĩ, rất to lớn, choáng ngợp và tràn đầy ánh sáng, không như của số 39 ngắn và nhanh và số 40 đầy bão táp và bi thảm. Nhưng phần mở đầu của bản số 41 lại mơ hồ và mở thẳng chủ đề, không như phần giới thiệu chậm rãi của số 39, và sự diễn tả cảm xúc buồn, bâng khuâng của số 40. Do đó, có thể coi 3 bản 39, 40 và 41 là 3 phần riêng biệt của 1 bản giao hưởng lớn.

Ghi chú

Tham khảo

Nhạc khúc Đô trưởng


title: Oberon

text:
Oberon (tên đầy đủ là Oberon, hay lời nguyền của chúa yêu tinh) là vở opera 3 màn của nhà soạn nhạc người Đức Carl Maria von Weber. Lời bằng tiếng Anh được viết bởi J. R. Planché, dựa theo bản dịch thơ Oberon của Wieland. Được sáng tác năm 1826, vở opera này có lần trình diễn đầu tiên tại London, Anh cũng vào năm ấy, do chính Weber chỉ huy dàn nhạc.

Âm thanh

Chú thích

Opera


title: Mắc ca

text:
Mắc ca hay mác ca là tên gọi từ cách phiên âm trong tiếng Việt của chi thực vật có danh pháp khoa học Macadamia, gồm nhiều cây thân gỗ có nguồn gốc từ châu Đại Dương (Úc), thuộc họ Proteaceae. Các loài trong chi này là bản địa của đông bắc New South Wales và trung-đông nam Queensland. Cây này là một loại có trái thương mại. Ngôn ngữ của thổ dân bản địa Úc thường gọi cây này bằng các tên gọi như bauple, gyndl, jindilli. Trước đây chi này có nhiều loài, nhưng kết quả nghiên cứu về gen và hình thái được công bố năm 2008 bởi Austin Mast và cộng sự đã tách chúng ra khỏi chi Macadamia, và chi này hiện còn 4 loài.

Danh sách loài
 Macadamia francii
 Macadamia integrifolia
 Macadamia neurophylla
 Macadamia ternifolia
 Macadamia tetraphylla

Các loài đã tách ra để thành lập chi riêng:
Chi Lasjia , thuộc chi Macadamia cho đến năm 2008
 Lasjia claudiensis ; đồng nghĩa Macadamia claudiensis
 Lasjia erecta ; đồng nghĩa Macadamia erecta
 Lasjia grandis ; đồng nghĩa Macadamia grandis
 Lasjia hildebrandii ; đồng nghĩa Macadamia hildebrandii
 Lasjia whelanii ; đồng nghĩa Helicia whelanii , Macadamia whelanii

Chi Catalepidia , thuộc chi Macadamia cho đến năm 1995
Catalepidia heyana ; đồng nghĩa Helicia heyana  , Macadamia heyana

Chi Virotia , thuộc chi Macadamia, sau đó được tách 2 lần vào các năm 1975 và 2008
Virotia angustifolia ; đồng nghĩa Macadamia angustifolia
Virotia francii ; đồng nghĩa Roupala francii
Virotia leptophylla  (tách năm 1975); đồng nghĩa Kermadecia leptophylla
Virotia neurophylla ; đồng nghĩa Kermadecia neurophylla , Macadamia neurophylla
Virotia rousselii ; đồng nghĩa Roupala rousselii
Virotia vieillardi ; đồng nghĩa Roupala vieillardii

Sản xuất

Hạt cây là một loại thực phẩm có giá trị. Chỉ 3 trong số các loài là Macadamia integrifolia, Macadamia ternifolia, và Macadamia tetraphylla là có giá trị thương mại. Chỉ 2 trong 3 loài này (Macadamia integrifolia và Macadamia tetraphylla) có thể ăn sống được. Các loài còn lại trong chi này có độc tính và/hoặc không thể ăn hạt như M. whelanii và M. ternifolia; độc tính của chúng là do có mặt chất cyanogenic glycosides. Các loại glycoside này có thể được loại bỏ bằng cách ủ lâu, đây là phương pháp được người thổ dân Úc áp dụng cho các loài này.

Hai loài ăn được đã bị lai tạp, và M. tetraphylla bị đe doạ trong tự nhiên do lý do này. Hạt của nó được những người châu Âu ở nam Brisbane mô tả năm 1828 bởi nhà thám hiểm và thực vật học Allan Cunningham. Một trong những địa điểm có cây mắc ca hoang được tìm thấy đầu tiên là Mount Bauple gần Maryborough ở đông nam Queensland, Australia. Nhân của quả là một trong số ít thực phẩm được sản xuất và xuất khẩu số lượng lớn.

Các vườn cây mắcca thương mại đầu tiên được trồng vào đầu thập niên 1880 bở Rous Mill,  đông nam Lismore, New South Wales, là cây loài M. tetraphylla. Bên cạnh sự phát triển công nghiệp cửa hàng nhỏ ở Úc vào cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20, mắcca đã được trồng rộng rãi thương mại ở Hawaii từ thập niên 1920. Hạt mắcca được nhập khẩu đầu tiên vào Hawaii năm 1882 bởi William H. Purvis. Một nhà quản lý trẻ của công ty Pacific Sugar Mill ở Kukuihaele trên Đảo Lớn, đã trồng hạt nó cùng năm tại Kapulena.

Mắc ca được sản xuất ở Hawaii đã trở nên nổi tiếng toàn cầu. Tuy nhiên, năm 2006, sản lượng mắc ca bắt đầu giảm ở Hawaii do các nhà sản xuất khác có giá thấp hơn.

Ngoài Hawaii và Australia (35.200 tấn năm 2013), mắcca cũng được sản xuất thương mại ở Nam Phi (37.000 tấn - 2013), Brazil, California, Costa Rica, Israel, Kenya, Bolivia, New Zealand, Colombia, Guatemala và Malawi. Australia không còn là nhà sản xuất thương mại lớn trên thế giới - tổng sản lượng năm 2013 vào khoảng 135.000 tấn nhân hạt trên toàn cầu. Cho đến nay, việc trồng macadamia thương mại ở Florida đã không thành công, vì cho năng suất thấp. Tuy nhiên, macadamia là một loại cây trồng trước nhà phổ biến ở Florida và người ta đang cố gắng chọn lọc gống để nâng cao năng suất.

Giá trị dinh dưỡng

So sánh với các loại hạt quả ăn được phổ biến khác như hạnh nhân hay đào lộn hột, Mắc-ca chứa nhiều chất béo nhưng ít protein. Hạt mắc ca có hàm lượng chất béo chưa bão hòa đơn cao nhất trong số các loại hạt đã biết, chứa khoảng 22% axit béo omega-7 là axit palmitoleic, có các tác động sinh học tương tự như một chất béo chưa bão hòa đơn. Nó cũng chứa 9% protein, 9% cacbohydrat và 2% sơ dinh dưỡng, cũng như calci, phosphor, kali, natri, selen, sắt, thiamin, riboflavin và niacin.

Mắc-ca có độc tính đối với chó. Việc nuốt phải hạt mắc ca có thể gây nhiễm độc mắc ca (macadamia toxicosis), được đánh dấu bằng các biểu hiện như suy yếu và tê liệt các chân sau tới mức không đứng vững, xảy ra trong vòng 12 giờ sau khi nuốt phải. Phụ thuộc vào số lượng nuốt vào và kích thước con chó, các triệu chứng có thể bao gồm run rẩy cơ, tổn thương khớp và tổn thương bụng nghiêm trọng. Với liều độc cao, việc sử dụng các loại thuốc giảm đau có thể là cần thiết để giảm đau cho tới khi các tác động độc hại giảm đi. Sự phục hồi hoàn toàn thường diễn ra trong vòng 24-48 giờ.

Phân bố
Cây này được nhân rộng tại một số vùng tại Trung Quốc, Thái Lan... Quả mắc ca hiện nay được ứng dụng rộng rãi trong công nghiệp mỹ phẩm và thực phẩm chức năng, do đó nhu yếu về sản vật này ngày một cao.

Năm 1881 mắc ca được đưa tới trồng ở Hawaii, lúc đó chúng được sử dụng như một cây trồng chắn gió và để chống thoái hóa đất. Năm 1948, Trạm nghiên cứu nông nghiệp Hawaii đã đầu tư nghiên cứu về lĩnh vực giống và đã tạo ra các dòng có nhiều triển vọng làm tiền đề cho công nghiệp mắc ca hiện đại ở Hawaii như ngày nay.

Tại Việt Nam
Cây mắc ca được trồng ở Việt Nam đầu tiên vào năm 1994 lúc Trung tâm nghiên cứu giống cây rừng thuộc Viện khoa học lâm nghiệp Việt Nam gieo 10 cây từ hạt và trồng thử tại Ba Vì, Hà Nội. Sau đó, cây mắc ca được trồng thử nghiệm và nhân giống ở nhiều tỉnh khác nhau, chủ yếu ở vùng Tây Nguyên và Tây Bắc.

Từ năm 2000, diện tích trồng mắc ca ở Việt Nam tăng dần và năm 2018 đạt khoảng 2.000 ha trồng tập trung. Vào tháng 9/2016, theo kết quả điều tra thuộc đề án quy hoạch phát triển Mắc ca vùng Tây Nguyên của Viện Điều tra và Quy hoạch rừng (thuộc Tổng cục Lâm nghiệp) cho biết diện tích trồng cây mắc ca ở các tỉnh Tây Nguyên khoảng 1.630 ha, trong đó Kon Tum 50 ha, Gia Lai 80 ha, Đắk Lắk 500 ha, Đắk Nông 600 ha và Lâm Đồng (Lâm Hà) 400 ha.

Giáo sư Nguyễn Lân Hùng - Phó Chủ tịch Hiệp hội Mắc ca Việt Nam cho biết: "Lâm Đồng là thủ phủ mắc ca của cả nước và Lâm Hà là địa phương chủ lực của Lâm Đồng áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất nông nghiệp cả trên mặt trận mắc ca". Một số huyện của tỉnh Lâm Đồng gồm Lâm Hà, Lâm Hà, Di Linh, Bảo lâm, Đức Trọng, Đam Rông, Bảo Lộc và Đơn Dương được phê duyệt quy hoạch phát triển cây mắc ca theo Quyết định 1062/QĐ-UBND, định hướng tới năm 2030.

Chú thích

Tham khảo

 Flora of Australia: Macadamia

 Australia's most delicious bush nut
 Hawaii Macadamia Nut Association official web site

Chi Mắc ca
M


title: Tổ khúc Anh

text:
Tổ khúc Anh là tập hợp 6 tổ khúc của nhà soạn nhạc người Đức Johann Sebastian Bach, được xuất bản sau khi ông qua đời năm 1750. Tên gọi của những tổ khúc này dường như nảy sinh do có những bản chép tay mà người con út của Bach, Johann Christian Bach, có được, trong đó có nói các tổ khúc này được viết cho người Anh.

Âm thanh

Tổ khúc số 1

Tổ khúc số 3

Chú thích

Tác phẩm của Johann Sebastian Bach
Tổ khúc


title: Concerto thành Brandenburg

text:
Concerto thành Brandenburg là tập hợp sáu bản concerto grossi của nhà soạn nhạc người Đức Johann Sebastian Bach, gồm những sự phối hợp các nhạc cụ khác loại với nhau. sáu bản concerto được đề tặng Christian Ludwig, Bá tước của Brandenburg, nhưng hình như chưa bao giờ biểu diễn cho người này.

Âm thanh

Concerto số 1

Concerto số 2

Concerto số 3

Concerto số 4

Concerto số 5

Concerto số 6

Chú thích

Tác phẩm của Johann Sebastian Bach
Concerto cho vĩ cầm
Tác phẩm sáng tác cho vĩ cầm
Sáng tác cho kèn horn


title: Vua Lear

text:
Vua Lear có thể là:
 Vở kịch của William Shakespeare
 Bản overture của Hector Berlioz
 Bản overture và nhạc cho kịch nói của Mily Balakirev
 Vở kịch thơ của Thomas Hardy
 Nhạc cho phim cùng tên của Dmitri Shostakovich

Tác phẩm nghệ thuật


title: Thích Thiện Quang

text:
Hòa thượng Thích Thiện Quang (1895 - 1953), thế danh là Nguyễn Văn Xứng, pháp húy Hồng Xứng , pháp danh Thiện Quang; là một nhà sư thuộc dòng Lâm Tế Gia Phổ đời thứ 40 ở Việt Nam.

Tiểu sử
Nguyễn Văn Xứng sinh năm 1895 tại Giồng Keo, nay là ấp Tân Thuận, xã Tân Bình, huyện Mỏ Cày, tỉnh Bến Tre; trong một gia đình phú nông. Cha là ông Nguyễn Văn Chiếu và mẹ là bà Võ Thị Sáng. Ông Xứng là con thứ năm trong một gia đình có 7 anh chị em và là con trai duy nhất trong nhà.

Lớn lên trong hoàn cảnh đất nước bị thực dân Pháp đô hộ, thấm thía nỗi thống khổ của người dân nô lệ, ông đã âm thầm tụ tập bạn bè, luyện tập võ nghệ, và về sau gia nhập tổ chức Thiên Địa Hội. Tuy nhiên, vì bị người Pháp ép buộc , và cũng vì muốn yên ổn làm ăn, cha ông nhận làm Hương cả (tục gọi là Cả Chiếu), và ông làm Phó Hương quản ở địa phương.

Năm 24 tuổi, sau khi gia đình thúc ép nhiều lần, ông Xứng mới lập gia đình, và có được 2 người con, một trai một gái. Sau đó, ông sinh bệnh, điều trị mãi mà không hết. Một hôm, có một nhà sư cùng quê tu trên núi Két (nay thuộc Tịnh Biên, An Giang) về thăm. Gặp ông, nhà sư ấy bảo: "Muốn hết bệnh, lên núi Sư giúp!".

Năm 1918, tổ chức Thiên Địa Hội bị lộ nên nhiều hội viên bị bắt, tuy nhiên mật thám vẫn chưa dò la được ông. Một hôm, trong làng có việc, Hương quản đánh mõ triệu tập dân chúng. Ông Xứng đang ăn cơm nên ra trễ, bị Hương quản bắt lỗi và cầm dùi đánh. Ông giật dùi đánh lại, rồi tìm đường lánh thân. Đến núi Két, gặp được nhà sư ngày trước kể rõ sự tình, được nhà sư cho ở lại trị bệnh, học nghề thuốc và tìm hiểu đạo Phật...

Sau khi nghe tiếng nhà sư Thích Trí Thiền (thượng Chí hạ Thiền, thế danh Nguyễn Văn Hiển; 1861-1933) ở Phi Lai cổ tự (Châu Đốc) là một bậc chân tu; ông Xứng liền tìm đến xin quy y, và trở thành đệ tử đời thứ 40 của dòng Lâm Tế Gia Phổ. Khi ấy là năm 1925, ông 30 tuổi.

Năm 1927, sau mùa an cư, nhà sư Thích Thiện Quang (pháp danh của Nguyễn Văn Xứng) xin phép thầy lên núi Cấm (Tịnh Biên, An Giang) ẩn tu, và được chấp thuận. Đến nơi, sư Thiện Quang dựng lên một am thờ Phật bằng tre, lá đơn sơ (nên chùa Vạn Linh còn được gọi là chùa Lá) để chuyên tu và trị bệnh cho người dân quanh vùng. Khi số đệ tử quy tụ về đông hơn (trong số đó có nhà sư Thích Trí Tịnh), năm 1941, nhà sư Thiện Quang cho khởi công trùng tu ngôi chánh điện khang trang hơn, mái lợp ngói, đến 1943 thì hoàn thành, và đặt tên là chùa Vạn Linh.

Năm 1945, chiến tranh Việt-Pháp bùng nổ. Sợ đối phương lập căn cứ ở đây, vào năm 1946, chính quyền thực dân Pháp ra lệnh không cho dân ở trên núi Cấm nữa. Vì vậy, nhà sư Thiện Quang phải dẫn các đồ đệ xuống núi, tạm trú tại nhà Phật tử ở Tri Tôn, và sau đó (đầu năm 1947) đến tu ở chùa Linh Bửu thuộc vùng Cầu Bông, Sài Gòn...

Sáng 26 tháng 11 năm Quý Tỵ (31 tháng 12 năm 1953), nhà sư Thiện Quang an nhiên viên tịch, trụ thế 59 tuổi .

Về sau, nhà sư Thích Thiện Quang được tôn làm Hòa thượng khai sơn chùa Vạn Linh.

Thông tin liên quan

Sau khi viên tịch, nhục thân của nhà sư Thích Thiện Quang được đưa về an táng trên đất mộ của gia đình bà Nguyễn Thị Tánh (tục gọi bà ba Hộ, pháp danh Diệu Tuyết) ở Thủ Đức (trước 1975 là một quận của tỉnh Gia Định, nay thuộc Thành phố Hồ Chí Minh). Rằm tháng 1 năm Giáp Ngọ (1954) là lễ chung thất của nhà sư Thích Thiện Quang, nhà sư Thích Trí Tịnh từ chùa Linh Sơn (Vũng Tàu) về tham dự lễ và viếng mộ thầy. Nhân đây, bà ba Hộ đã phát tâm cúng dường toàn bộ nhà và đất (tức gồm cả nơi an táng nhà sư Thiện Quang). Ngày 16 tháng 3 âm lịch năm đó, nhà sư Trí Tịnh cho sửa lại căn nhà cho giống chùa. Đó là tiền thân của ngôi chùa Vạn Đức ngày nay.

Đến năm 1983, Hòa thượng Thiện Thành, trụ trì chùa Vạn Linh đời thứ hai, tổ chức thỉnh nhục thân Hòa thượng Thích Thiện Quang về núi Cấm nhưng sự việc không thành, đành đưa về Thành phố Hồ Chí Minh để hỏa táng. Tro cốt được thờ ở tháp Phổ Đồng trong chùa Huệ Nghiêm ở Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh.

Năm 1995, Viện chủ chùa Vạn Đức là Hòa thượng Thích Trí Tịnh, cũng là đệ tử của sư Thích Thiện Quang, cho trùng tu lại chùa Vạn Linh. Sau khi hoàn chỉnh cơ bản khu chánh điện, tháp Tổ (tức tháp Hòa thượng khai sơn Thích Thiện Quang) được tiến hành xây dựng.

Ngày 24 tháng 11 năm Mậu Dần (1998), Hòa thượng Thích Trí Tịnh cho tổ chức thỉnh các tượng Phật về núi Cấm, đồng thời thỉnh linh cốt Hòa thượng Thích Thiện Quang về làm lễ nhập tháp.

Hòa thượng Thích Trí Tịnh đã tóm lược cuộc đời Hòa thượng Thích Thiện Quang bằng 4 câu thơ như sau:
Thiện tự nội tàng thời hãn ngộ
Quang truyền ngoại hóa thế đa quy
Vạn Linh sơn trụ khai mông muội
Linh Bửu tây quy hiển thoại tường.
Tạm dịch:
Thiện ẩn bên trong đời ít biếtQuang độ người ngoài lắm kẻ quy (y)
Vạn Linh ở núi khai mông muội (tăm tối)Linh Bửu về Tây hiển điềm lành.

Một vài hình ảnh

Sách tham khảo
 Thượng tọa Hoằng Tri, "Tiểu sử Hòa thượng Vạn Linh" (Thích Thiện Quang), in trong Kỷ yếu trùng tu chùa Vạn Đức và Vạn Linh''. Nhà xuất bản tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2006.

Chú thích

Sinh năm 1895
Mất năm 1953
Tăng sĩ Việt Nam


title: Georges Lemaître

text:
Georges Henri Joseph Édouard Lemaître (; 17 tháng 7 năm 1894 – 20 tháng 6 năm 1966) là một linh mục Công giáo, nhà thiên văn học và giáo sư vật lý học người Bỉ tại Viện Đại học Công giáo Louvain. Ông là người đầu tiên đề xuất lý thuyết về giãn nở vũ trụ, mà người ta thường hay gán nhầm cho Edwin Hubble. Ông cũng là người đầu tiên khơi nguồn điều mà ngày nay biết đến là định luật Hubble và thực hiện các ước tính ban đầu về hằng số Hubble (theo như cách gọi ngày nay) mà ông đã công bố vào năm 1927, hai năm trước bài báo của Hubble.
Lemaître cũng đề xuất lý thuyết mà nay gọi là Vụ Nổ Lớn về khởi nguyên của Vũ trụ mà ông gọi là "giả thuyết nguyên tử nguyên thủy" hay "Quả trứng vũ trụ".

Chú thích

Nhà khoa học Bỉ
Thành viên Viện hàn lâm giáo hoàng về Khoa học
Sinh năm 1894
Mất năm 1966
Nhà khoa học-giáo sĩ Công giáo Rôma
Người Walloon
Nhà vũ trụ học
Linh mục Công giáo Rôma


title: Neotaenioglossa

text:
Neotaenioglossa là một phân nhóm lớn các loài ốc biển. Danh pháp này được đặt ra ra bởi Haller vào năm 1882. Ponder và Warén (1988), Marquet (1997), đẵ đặt nhóm này vào siêu bộ Caenogastropoda. ITIS lại đặt chúng đồng nghĩa với Cerithioidea  Férussac, 1819 .

Bản Phân loại Động vật chân bụng (Bouchet & Rocroi, 2005) không tiếp tục ghi nhận phân nhóm này. Các họ thuộc nhóm này được phân về các nhánh Littorinimorpha, Neogastropoda và nhóm Ptenoglossa. Tất cả đều thuộc nhánh Hypsogastropoda.

Các họ

 Aclididae G.O. Sars, 1878
 Annulariidae
 Aporrhaididae
 Assimineidae H. and A. Adams, 1856
 Atlantidae Wiegmann and Ruthe, 1832
 Barleeiidae
 Batillariidae
 Bithyniidae
 Bursidae Thiele, 1925
 Caecidae Gray, 1815
 Calyptraeidae Blainville, 1824
 Capulidae Fleming, 1822
 Carinariidae Blainville, 1818
 Cassidae Latreille, 1825
 Cerithiidae Fleming, 1822
 Cerithiopsidae H. and A. Adams, 1854
 Cypraeidae Rafinesque, 1815
 Elachisinidae
 Epitoniidae S.S. Berry, 1910
 Eulimidae
 Falsicingulidae
 Ficidae Conrad, 1867
 Haloceratidae
 Hipponicidae Troschel, 1861
 Hydrobiidae Simpson, 1865
 Janthinidae Leach, 1823
 Litiopidae
 Littorinidae Gray, 1840
 Modulidae
 Naticidae Guilding, 1834
 Obtortionidae
 Ovulidae Fleming, 1822
 Pelycidiidae
 Personidae
 Pickworthiidae
 Planaxidae Gray, 1850
 Pleuroceridae
 Potamididae H. and A. Adams, 1854
 Pterotracheidae Gray, 1840
 Ranellidae Gray, 1854
 Rissoidae Gray, 1847
 Siliquariidae Anton, 1839
 Skeneopsidae Iredale, 1915
 Strombidae Rafinesque, 1815
 Thiaridae
 Tonnidae Peile, 1926
 Tornidae
 Triphoridae Gray, 1847
 Triviidae Trochel, 1863
 Truncatellidae Gray, 1840
 Turritellidae Clarke, 1851
 Vanikoridae Gray, 1845
 Velutinidae Gray, 1840
 Vermetidae Rafinesque, 1815
 Vitrinellidae Bush, 1897
 Xenophoridae Philippi, 1853

Chú thích

Tham khảo

Lớp Chân bụng


title: Nephrit

text:
Nephrit (ngọc bích) là một biến thể của actinolit trong nhóm amphibol giàu magnesi và calci (tập hợp khoáng vật của chúng cũng tạo thành một dạng asbestos). Công thức hóa học của nephrit là Ca2(Mg, Fe)5Si8O22(OH)2.

Ngọc bích và phỉ thuý là hai loại khoáng vật có công thức hoá học khác nhau nhưng cùng được gọi là ngọc thạch (tiếng Anh: jade). Phỉ thuý là một biến thể của pyroxen.

Tên gọi
Tên nephrite có nguồn gốc từ lapis nephriticus, có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp là λίθος νεφριτικός. νεφρός λίθος, có nghĩa là 'đá (sỏi) thận' và là phiên bản tiếng Latinh và tiếng Hy Lạp của piedra de ijada trong tiếng Tây Ban Nha (nguồn gốc từ jade và jadeite). Theo đó, ngọc bích nephrite từng được cho là có thể chữa được bệnh sỏi thận.

Các tên gọi khác
Ở Việt Nam, nephrit được gọi là ngọc bích. Nephrite khai thác ở vùng Hoà Điền, Tân Cương, Trung Quốc còn được gọi là ngọc Hòa Điền.

Nhiều người vì nghe tên "ngọc bích" mà nhầm tưởng rằng loại ngọc này chỉ có màu xanh bích. Thực chất, chữ "bích" [璧] trong tên "ngọc bích" cũng là một từ chỉ ngọc. Trong bài thơ Tô Tần Đình kỳ 2, Nguyễn Du có viết: "Hoàng kim bách dật, bích bách song" (黄金百鎰璧百雙), dịch ra là "Hoàng kim trăm dật, ngọc bích trăm đôi."

Nguồn gốc
Các nguồn nephrit được tìm thấy trên toàn cầu. Các nguồn chính là British Columbia, Canada; Tỉnh Tân Cương, Trung Quốc; Đông Sayan gần Hồ Baikal của Nga; và Chuncheon, Hàn Quốc. Các nguồn khác, khai thác hạn chế bao gồm New Zealand, Nam Úc, tỉnh Quảng Tây của Trung Quốc, Val Malenco ở Ý và Wyoming tại Hoa Kỳ.

Hòa Điền, Trung Quốc
Hòa Điền là một thị trấn ở tỉnh Tân Cương, Trung Quốc, các sản phẩm nephrit khai thác ở đây thường đồng nghĩa với chất lượng tốt nhất. Mặc dù sản lượng hiện tại không cao như trước đây, khu vực này được biết đến với việc khai thác dương chi bạch ngọc (ngọc màu trắng mỡ cừu) nổi tiếng, là nephrit trắng chất lượng hàng đầu. Khu vực này cũng cho ra các màu nephrit khác. Nephrit xanh chủ yếu đến từ Thung lũng sông Manasi ở lưu vực rừng phía nam.

Dương chi bạch ngọc

Tên thương mại cho nephrit trắng chất lượng cao nhất.

Sơn liệu
Nephrit thô khai thác trực tiếp từ mỏ sơ cấp (trên núi).

Tử liệu
Nephrit thô thu thập được ở các con sông, suối gần đó, là kết quả của quá trình phong hóa từ nguồn sơ cấp trên núi cao.

British Columbia, Canada
Có hơn 50 mỏ nephrite ở British Columbia, được phân phối dọc theo một vành đai đá kéo dài về phía bắc hơn 1.000 dặm (1.600km), từ Biên giới Hoa Kỳ đến tận Yukon ở tây bắc Canada. Tất cả nephrite ở đây có xanh lục. Các mỏ Mount Ogden và Kutcho là hai nguồn nephrite xanh sản lượng cao nhất. Mỏ Polar ở British Columbia là mỏ nephrite xanh lá cây nổi tiếng nhất về mặt thương mại. Về mặt sản xuất, British Columbia là khu vực cung cấp nephrite lớn nhất thế giới hiện nay.

Siberia, Nga

Các nguồn Nephrite ở Siberia, Nga, được tập trung quanh Đông Sayan trong khu vực hồ Baikal. Vùng phái tây nam của hồ cho chủ yếu là nephrite  màu xanh lá cây, trong khi ở phía đông bắc thì có nephrite màu trắng. Thời tiết khắc nghiệt và thức địa hình khắc nghiệt khiến cho việc khai thác nephrite ở Siberia cực kỳ khó khăn, nhưng nhu cầu ngày càng tăng từ Trung Quốc khiến cho việc khai thác vẫn kinh tế. Nhìn chung, nephrite xanh của Nga có chất lượng cao hơn nephrite của Canada. Còn nephrite trắng ở khu vực này về chất lượng không kém cạnh nephrite trắng ở Trung Quốc

Tham khảo

Đá quý
Nhóm amphibol
Biểu tượng của Wyoming


title: Vua Lear (overture)

text:
Vua Lear, Op.4 là bản overture của nhà soạn nhạc người Pháp Hector Berlioz. Berlioz đã sáng tác bản nhạc này vào năm 1831, lấy từ cảm hứng từ vở kịch cùng tên của đại văn hào người Anh William Shakespeare.

Chú thích

Hector Berlioz
Overture


title: Vua Lear (overture và nhạc cho kịch nói)

text:
Vua Lear là tập hợp overture và nhạc cho kịch nói của nhà soạn nhạc người Nga Mily Balakirev, thành viên của nhóm The Five. Ông sáng tác tác phẩm này trong khoảng thời gian từ năm 1859 đến năm 1861, lấy cảm hứng từ vở kịch cùng tên của đại văn hào người Anh William Shakespeare.

Chú thích

Nhạc cổ điển


title: A Midsummer Night's Dream (định hướng)

text:
A Midsummer Night's Dream (tiếng Việt: Giấc mộng đêm hè) có thể là:
 Vở kịch của William Shakespeare
 Bản overture của Felix Mendelssohn


title: Danh sách phim Hàn Quốc năm 1961

text:
Danh sách phim sản xuất tại Hàn Quốc năm 1961:

Liên kết
 Phim Hàn Quốc năm 1961 tại Internet Movie Database
 1960-1969 tại koreanfilm.org

Tham khảo

Danh sách phim
Phim Hàn Quốc


title: Diopside

text:
Diopsid là một loại khoáng vật trong nhóm pyroxen có công thức hóa học MgCaSi2O6. Nó tạo ra một chuỗi dung dịch rắn hòa chỉnh với hedenbergit (FeCaSi2O6) và augit, và các dung dịch rắn từng phần với orthopyroxen và pigeonit. Nó có nhiều màu nhưng đặc trưng nhất là các tinh thể lục tối thuộc nhóm lăng trụ một nghiêng

Thành tạo

Diopside được tìm thấy trong các đá siêu mafic (kimberlite và peridotit), và augit giàu diopside là phổ biến trong các đá mafic như basalt olivin và andesit. Diopside cũng được tìm thấy ở nhiều biến thể khác nhau trong các đá biến chất như đá biến chất tiếp xúc skarn phát triển từ các đá dolomit giàu silica. Nó là khoáng vật quan trọng trong manti của Trái Đất và phổ biến ở dạng thể tù peridotit phun trào trong kimberlite và basalt kiềm.

Khoáng vật học và phân bố
Diopside là tiền chất của chrysotile (asbestos trắng) được hình thành bởi sự thay thế nhiệt dịch và sự phân dị mác-ma; nó có thể phản ứng với các dung dịch hydrat magiê và clo để tạo rar chrysotile bằng cách nung ở 600 °C trong khoảng 3 ngày. Một số tích tụ vermiculit, chủ yếu ở Libby, Montana, bị nhiễm chrysotile (cũng như các dạng khác của asbestos) được hình thành từ diopside.

Tham khảo

Nhóm pyroxen
Khoáng vật calci
Silicat mạch
Khoáng vật hệ một nghiêng
Khoáng vật hệ đơn nghiêng
Khoáng vật magnesi


title: Giấc mộng đêm hè (overture)

text:
Giấc mộng đêm hè là bản overture cung Mi trưởng Op.26 của nhà soạn nhạc người Đức gốc Do Thái Felix Mendelssohn. Khi đó Mendelssohn mới có 17 tuổi. Chàng thanh niên Mendelssohn đã lầy cảm hứng từ vở kịch cùng tên của đại văn hào người Anh William Shakespeare. Sau này, Mendelssohn đã bổ sung một số tiết mục âm nhạc nữa (trong đó có Hành khúc hôn lễ nổi tiếng ở cuối màn 4) cho lần dàn dựng vở kịch nổi tiếng này tại Potsdam vào năm 1843.

Chú thích

Overture
Tác phẩm của Felix Mendelssohn
Nhạc dạo đầu


title: Hoàng tử Yeonsan

text:
Prince Yeonsan (연산군 - Yeonsan gun) là bộ phim Hàn Quốc năm 1961 đạo diễn bởi Shin Sang-ok. Trong số nhiều giải thưởng bao gồm diễn viên xuất sắc nhất và nữ diễn viên xuất sắc nhất, nó được chọn là bộ phim xuất sắc nhất trong lễ trao giải Grand Bell Awards.

Tóm tắt
Bộ phim truyền hình lịch sử nói về Yeonsangun của Joseon một hoàng tử cố gắng khôi phục vị trí của mẹ, người đã bị phế truất - Tề Hiến Vương hậu.

Diễn viên
 Shin Yeong-gyun: hoàng tử Yeonsan
 Shin Sung-il
 Kim Dong-won: Seong Jong
 Ju Jeung-nyeo: Yun Pyebi, hoàng hậu phế truất
 Han Eun-jin: mẹ của Yun
 Heo Jang-kang
 Kim Jin Kyu
 Do Kum-bong: Jang Nok-su
 Jeon Ok
 Choi Nam-hyeon
 Kim Hie-gab
 Lee Ye-chun
 Nam Kung-won
 Hwang Jeong-su
 Lee Min-ja

Đánh giá
 22 tháng 11 năm 1961. "[영화제작계 근황]", Kyunghyang Sinmun
 3 tháng 12 năm 1961. "촬영소식/「연산군」전편" 신정에 개봉/상영 5시간의 장척물 신문 Hankook Ilbo
 3 tháng 12 năm 1961. "[연예] 원커트/ 발랄한 용자 / 엄앵란양", Hankook Ilbo
 6 tháng 12 năm 1961. "[스폿트라이트] 한숨에 내달린 출세가도", The Dong-a Ilbo
 30 tháng 12 năm 1961. "국산대작이 볼만 / -신협-제작영화도 이색 / 정초 시내 개봉관 -프로-", Kyunghyang Sinmun

Ghi chú

Tham khảo

Phim Hàn Quốc
Phim năm 1961
Phim tiếng Triều Tiên
Phim do Shin Sang-ok đạo diễn


title: A Flower of Evil

text:
A Flower of Evil () là phim kinh dị Hàn Quốc năm 1961 đạo diễn và sản xuất bởi Lee Yong-min.

Tóm tắt
Sau nhiều năm làm việc, một nhà khoa học bị ám ảnh bởi sự trả thù đã phát triển một bông hoa sẽ giúp mình trả thù và uống máu người.

Ghi chú

Tham khảo

Phim Hàn Quốc
Phim tiếng Triều Tiên


title: Lohengrin

text:
Lohengrin là vở opera 3 màn của nhà soạn nhạc người Đức Richard Wagner. Wagner cũng tự viết lời cho tác phẩm, điều hiếm khi thấy ở những người viết opera. Lohengrin được sáng tác trong các năm 1846-1848, trình diễn lần đầu tiên tại Weimar do Franz Liszt chỉ huy dàn nhạc giao hưởng. Hành khúc hôn lễ được nhiều người chơi đàn organ sử dụng cho các đám cưới tổ chức tại nhà thờ là từ cảnh 1, màn 3 của tác phẩm này.

Âm thanh

Chú thích

Truyền thuyết Arthur
Opera
Sách thế kỷ 13
Sách thế kỷ 15


title: Danh sách quốc gia châu Á theo GDP trên người 2012

text:
Danh sách các quốc gia châu Á theo GDP trên người 2012 là bảng thống kê về GDP trên người 2012 của 52 quốc gia và vùng lãnh thổ thuộc châu Á. Ngoài 47 quốc gia độc lập, là thành viên của Liên Hợp Quốc, còn có các vùng lãnh thổ khác như: Hong Kong, Ma Cao, Đài Loan, Bắc Síp và Palestine. Trong danh sách này, Qatar là quốc gia có thu nhập bình quân trên người cao nhất châu Á, với 104.756 USD/người, tiếp sau là Ma Cao với 78.275 USD/người, Hong Kong với 52.052 USD người. Quốc gia có thu nhập bình quân trên người thấp nhất châu Á năm 2012 là Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên chỉ có 583 USD/người, xếp áp chót là Afghanistan với 633 USD/người. Trong các quốc gia châu Á, chỉ riêng Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên và Cộng hòa Síp là có GDP trên người xục giảm hơn so với đầu thời kỳ Đại suy thoái 2009-2012.

Bảng thống kê được trích số liệu từ nguồn GDP trên người 2012 của Quỹ tiền tệ Quốc tế-IMF, những lãnh thổ hay quốc gia không được IMF thống kê, được bổ sung từ các nguồn Liên Hợp Quốc, Ngân hàng Thế giới-WB hay CIA Facebook.

Đọc thêm
 Danh sách các quốc gia châu Á theo GDP trên người 2009

Tham khảo

Danh sách quốc gia tại châu Á
Danh sách quốc gia theo GDP


title: Nhà thờ Hội An

text:
Nhà thờ Hội An là một nhà thờ Công giáo tọa lạc tại thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam thuộc Giáo phận Đà Nẵng. Ngôi nhà thờ hiện tại được xây dựng vào năm 1965, nhưng lịch sử của nó còn kéo dài trước đó nữa vì đây là nhà thờ của giáo xứ được coi là lâu đời nhất Việt Nam.

Lịch sử
Năm 1615, ba tu sĩ Dòng Tên là linh mục Francesco Buzomi (người Ý), linh mục Diego Carvalho (Bồ Đào Nha) và tu huynh Antonio Dias (Bồ Đào Nha), cùng hai người Nhật Bản là Jose và Paulo đến Tourain (Đà Nẵng) rồi vào Faifo (Hội An) để truyền giáo cũng như chăm sóc mục vụ cho một cộng đoàn tín hữu Nhật tại đây. Ở Hội An, việc giảng đạo không thuận lợi vì đa phần người Hội An lúc này là người nước ngoài, làm ăn, buôn bán không quan tâm mấy đến việc giảng đạo, vì vậy các nhà truyền giáo đã đến Thanh Chiêm (cách Hội An 10 km) để truyền đạo cho người địa phương. Đến tháng 4 năm 1615 đã có 10 giáo dân ở đây được rửa tội và đến năm sau, con số này đã lên tới hơn 300 người. Khi thấy công việc ở đây trôi chảy, các giáo sĩ truyền giáo đã quyết định ở lại đây để phát triển công việc truyền giáo.

Ngày 18 tháng 1 năm 1616 giáo sĩ người Ý Francisco Busomi thành lập giáo xứ Hội An và xây dựng nhà thờ ở Hội An.

Năm 1914, một số giáo dân đã sửa và xây dựng lại nhà thờ mới bằng tranh, gỗ. Năm 1935, nhà thờ được thay thế bằng ngôi nhà thờ kiên cố theo kiểu kiến trúc Gothic. Năm 1965, ngôi nhà thờ này bị gỡ bỏ và thay vào đó là ngôi nhà thờ mới với kiểu dáng như hiện nay.

Kiến trúc

Nhà thờ tọa lạc tại số 02 đường Nguyễn Trường Tộ (thời Pháp gọi là đường Gouverneur Général Cherles), có khuôn viên rộng, xung quanh có tường rào xây bằng gạch. Nhà thờ có cổng tam quan cách điệu hình mái nhà, đỉnh cổng có đặt hình cây Thánh giá. Sau cổng có sân rộng. Bên trái sân là một hang đá lớn dưới tán cây cổ thụ, bên phải sân đồi cỏ - giả sơn và khu mộ các giáo sĩ Phương Tây.

Nhà thờ được xây dựng theo kiểu kiến trúc Gothic, kết hợp với lối kiến trúc nhà truyền thống của Hội An. Nội thất bên trong nhà thờ được phân thành 3 không gian chính với các chức năng như khu vực dành cho giáo dân ngồi, cung thánh và phòng áo.

Khu dành cho giáo dân ngồi có bốn dãy ghế, trên tường khu treo các bức phù điêu mô tả hành trình khổ nạn của Chúa Jesus. Khu Cung thánh thiết kế cao hơn xung quanh, chính giữa là bàn lớn dùng để cử hành Thánh lễ, được đặt trên nền cao với ba bậc cấp. Sát tường phía sau cung thánh là Thánh giá và tượng Chúa Cứu Thế. Phòng áo nằm ở phía sau Cung thánh, là nơi cất giữ y phục hành lễ của linh mục và trang phục của các lễ sinh. Toàn bộ nhà thờ được lắp hệ thống gương màu thể hiện không gian thiêng liêng hơn, thanh thoát hơn.

Khu mộ các giáo sĩ phương Tây
Khu mộ các giáo sĩ phương Tây nằm trong khuôn viên nhà thờ Hội An. Đây là một trong số những di tích hiếm hoi còn lại ở Hội An liên quan đến quá trình truyền bá đạo Công giáo của các giáo sĩ Dòng Tên hoặc Dòng Thừa sai phương Tây tại Việt Nam đầu thế kỷ XVII đến thế kỷ XX.

Tại khu mộ, ngoài 3 ngôi mộ được chính quyền thị xã Hội An cải táng về năm 1980
, còn có 2 ngôi mộ được lập trước đó. Khu mộ phân thành hai dãy: dãy mộ trong cùng gồm 3 ngôi mộ là nơi an nghỉ của các giáo sĩ Gulielmo Mahot, Franxico Perez và Valere Rist. Dãy mộ gần cổng gồm có hai ngôi mộ, ngôi mộ nằm phía bên phải là nơi chôn cất của linh mục người Việt Phao Lô Nguyễn Tưởng. Ngôi mộ còn lại là mộ giáo sĩ Pierre Auguste Galloz, người Pháp.

Di tích lịch sử
Ngày 7 tháng 4 năm 2008, nhà thờ Hội An và khu mộ các giáo sĩ phương Tây, thuộc phường Cẩm Phô, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam được Chủ tịch Ủy ban nhân dân Tỉnh Quảng Nam Nguyễn Đức Hải ký quyết định công nhận danh hiệu Di tích Lịch sử và Văn hóa cấp tỉnh-Thành phố.
Nhà thờ Hội An từng là nơi cư trú, truyền giáo cho các giáo sĩ Dòng Tên, Hội Thừa sai Paris ở Đàng Trong. Đây cũng là nơi học tiếng Việt của các giáo sĩ và phát triển chữ Quốc ngữ và là nơi giao lưu, tiếp xúc văn hoá Đông - Tây tại Hội An. Nhà thờ cũng thường được các giáo sĩ tập trung những lễ vật là sản phẩm của nền khoa học phương Tây để dâng tặng cho các Chúa Nguyễn.

Tham khảo
Trần Ánh (2007), "Những Thăng Trầm của Kitô giáo tại thương cảng Hội An thời Trung Đại", tập san Văn hoá Hội An xuân Đinh Hợi, tr48-51.
Đỗ Quang Chính (2007), Lịch sử chữ quốc ngữ năm 1620 – 1659, An Tôn và Đuốc sáng xuất bản.
Đỗ Quang Chính (2007), Tản mạn lịch sử Giáo hội Công giáo Việt Nam, An Tôn và Đuốc sáng xuất bản.
Đỗ Quang Chính (2007), Dòng Tên trong xã hội Đại Việt năm 1615-1773, An tôn và Đuốc sáng xuất bản
Đỗ Quang Chính (2007), Hai Giám mục đầu tiên tại Việt Nam, An tôn và Đuốc sáng xuất bản.
Lê Như Hảo (1985), Phải chăng Hội An là cái nôi hình thành chữ quốc ngữ đầu thế kỷ XVII - Kỷ yếu hội nghị khoa học về khu phố cổ Hội An năm 1985, Trung tâm Quản lý Bảo tồn Di tích Hội An xuất bản năm 2008.
Nguyễn Văn Hoàn(1990), "Hội An, một trung tâm giao tiếp văn hoá thế giới của Việt Nam ở thế kỷ XVII", kỷ yếu hội thảo quốc tế về Đô thị cổ Hội An, Nhà xuất bản KHXH, HN,1991.
Phạm Đình Khiêm (2000), Người chứng thứ Nhất - Thiên anh hùng ca vị tử đạo tiên khởi Việt Nam, tái bản lần 2
Nguyễn Văn Kiệm (2001), Sự du nhập của đạo Thiên Chúa giáo vào Việt Nam từ thế kỷ XVII đến thế kỷ XIX, Hội khoa học Lịch sử Việt Nam cùng Trung tâm UNESCO Bảo tồn và Phát triển văn hóa dân tộc Việt Nam xuất bản.
Nguyễn Chí Trung (2005), Cư dân Faifo - Hội An trong lịch sử, In tại Công ty in Quảng Nam.
Nguyễn Chí Trung (2007), "Biên niên Cù Lao Chàm", Kỷ yếu Cù Lao Chàm: Vị thế, tiềm năng và triển vọng, Trung tâm QLBT Di tích Hội An xuất bản.
Nguyễn Phước Tương(2001), "Cảng thị Hội An-Cái nôi ra đời của chữ Quốc ngữ", Huế Xưa & Nay, số 46(2001).
Nguyễn Văn Xuân, Niên biểu Hội An từ giữa thế kỷ XV đến cuối thế kỷ XVIII, Hội thảo quốc gia về Đô thị cổ Hội An năm 1985.
Cổ Học Tùng Thư, Quảng Nam qua các thời đại, quyển thượng.
Charles B.MayBon, Những người châu Âu ở nước An Nam (Nguyễn Thừa Hỷ dịch), Nhà xuất bản thế giới, Hà Nội, 2006.
Nguyễn Phước Tường, Cảng thị Hội An – cái nôi ra đời của chữ quốc ngữ, (2001), Huế Xưa & Nay, số 46 (2001).
Nguyễn Văn Xuân, Niên biểu Hội An từ giữa thế kỷ XV đến cuối thế kỷ XVIII, Hội thảo quốc gia về Đô thị cổ Hội An năm 1985.
Trần Ánh, Những thăng trầm của Kitô giáo tại thương cảng Hội An thời trung đại, tập san Văn hóa Hội An – Xuân Đinh Hợi (2007), trang 48-51.
Nguyễn Chí Trung, Biên niên Cù Lao Chàm, Kỷ yếu Cù Lao Chàm: Vị thế, tiềm năng và triển vọng (2007), Trung tâm QLBT Di tích Hội An xuất bản.
Cổ Học Tùng Thư, Quảng nam qua các thời đại, quyển thượng.
Nguyễn Văn Hoàng, Hội An, một trung tâm giao tiếp văn hóa thế giới của Việt Nam ở thế kỷ XVII, Kỷ yếu hội thảo quốc tế về Đô thị cổ Hội An (1990), Nhà xuất bản KHXH, Hà Nội, 1991.
Phạm Đình Khiêm, Người chứng thứ nhất – Thiên anh hùng ca vị tử đạo tiên khởi Việt Nam, tái bản lần 2 (2000).

Chú thích

Xem thêm

 Nhà thờ Kitô giáo
 Giáo phận Đà Nẵng
 Hội An
 Phố cổ Hội An

Liên kết ngoài
 Nhà thờ Hội An, Giothanhle
 Nhà thờ THIÊN CHÚA GIÁO ở HỘI AN và sự ra đời CHỮ QUỐC NGỮ , Canhdongtruyengiao
 Lược sử Giáo xứ Hội An, Giaoxugiaohovietnam
 Điểm di tích Nhà thờ Hội An , Hoian24h
 Nhà thờ Hội An (Hội An), Wikimapia.
 Nhà thờ Hội An , Vietnamdiscoveries
 Giáo xứ Hội An, Di tích Lịch sử Cấp Tỉnh, Thành phố, Giaoxugiaohovietnam

Nhà thờ thuộc Giáo phận Đà Nẵng


title: Bí Mật Hổ Phách Quan Âm

text:
Bí mật Hổ phách Quan âm (tên gốc: Tân Sở Lưu Hương, chữ Hán: 新楚留香) là bộ phim truyền hình hợp tác giữa Đài Loan, Hồng Kông và Trung Quốc sản xuất năm 2001. Bộ phim được chuyển thể từ tiểu thuyết Sở Lưu Hương hệ liệt của nhà văn Cổ Long. Những phần được chuyển thể gồm Huyết hải phiêu hương, Họa mi điểu, Tá thi hoàn hồn và Biên bức truyền kỳ.

Nội dung
Sở Lưu Hương trong giang hồ có đại danh đỉnh đỉnh là đạo soái, khinh công thiên hạ nhất tuyệt, đi đến đâu cũng lưu lại một mùi hương lan nhè nhẹ nên được mệnh danh là Hương soái.

Hương soái đột nhập Cung cấm để trộm ngọc Hổ phách Quan âm, trong đó lưu giữ một pho tượng mỹ nhân được Tiểu Lý Phi Đao Lý Tầm Hoan tự tay điêu khắc, có thể tìm Lý Tầm Hoan để thực hiện một yêu cầu cho chủ nhân sở hữu, và nguyện vọng của Sở Lưu Hương là muốn biết thân thế của mình.

Trong khi trộm Hổ phách, Sở Lưu Hương quen biết với Tư Không Tinh Nhi và Tô Dung Dung cũng vào hoàng cung với ý định trộm ngọc, tại đây họ đã kết thành những oan gia hoan hỷ.

Trong khi điều tra về việc Càn Khôn Thánh Thủy bị trộm thì Sở Lưu Hương và Tô Dung Dung đã nảy sinh tình cảm.

Sở Lưu Hương cùng Tư Không Tinh Nhi đến An Nam để tìm Lam Điền Ngọc Thực cứu sống Tô Dung Dung, tại đây y điều tra ra thân thế của mình chính là thái tử của nước An Nam và cũng từ đây, y nảy sinh tình cảm với Tư Không Tinh Nhi.

Một bên là hồng nhan tri kỷ đồng sinh cộng tử, một bên là tình cảm chớm nở, đạo soái phong lưu sẽ đối diện ra sao với hai cô gái si tình; một bên là ngôi vua với vinh hoa phú quý và một bên là cuộc sống giang hồ tiêu dao khoái lạc, giang hồ kỳ hiệp đạo soái Lưu Hương sẽ quyết định ra sao?

Các tập phim
Phần 1: Từ tập 1 đến tập 4: Sở Lưu Hương trộm Hổ phách Quan Âm
Phần 2: Từ tập 5 đến tập 10: Hậu nhân của Độc Cô Nhất Lang
Phần 3: Từ tập 11 đến tập 14: Huyền Băng cung
Phần 4: Từ tập 15 đến tập 17: Tiết Gia trang
Phần 5: Từ tập 18 đến tập 25: An Nam quốc
Phần 6: Từ tập 26 đến tập 32: Bí mật Tiết Gia trang
Phần 7: Từ tập 33 đến tập 34: Đại Sa mạc
Phần 8: Từ tập 35 đến tập 40: Đại kết cục

Diễn viên

Nhạc phim
 Ca khúc chủ đề phim: Hoa ThơmTrình bày: Nhậm Hiền TềLời và Nhạc: Tiểu Trùng
 Ca khúc cuối phim: Phi ĐiểuTrình bày: Nhậm Hiền TềLời: Hồ Hải Tuyền, Hồ Nguyệt, Trần MộtNhạc: Hồ Hải Tuyền

Tham khảo

Liên kết ngoài
Wikipedia về Bí mật Hổ phách Quan âm

Phim truyền hình ra mắt năm 2001
Phim truyền hình Đài Loan
Phim dựa theo tác phẩm của Cổ Long
Phim võ hiệp
Phim cổ trang
Phim làm lại
Phim dựa theo tác phẩm của nhà văn
Chương trình truyền hình của TVB


title: Ngô Lăng Vân

text:
Ngô Lăng Vân (chữ Hán: 吳凌雲; ?-1863) là một thủ lĩnh thổ phỉ người Tráng chống triều đình nhà Thanh, là người thành lập nhà nước Đình Lăng (廷陵國, Đình Lăng quốc) tại vùng biên giới Quảng Tây giáp Đại Nam giai đoạn 1860-1868.

Thân thế và khởi binh
Ngô Lăng Vân còn có tên là Nguyên Thanh (元清), người thuộc tộc Tráng, nguyên quán tại châu Tân Ninh, phủ Nam Ninh, tỉnh Quảng Tây. Ngô là thành viên trong một gia đình khá giả, có chút học thức và danh tiếng trong vùng.

Cuối thời Đạo Quang, một nhóm nông dân nổi dậy thất bại, bị quan quân địa phương truy lùng, Ngô đã che giấu cho họ. Năm 1851, sự việc bị phát giác, Ngô bỏ trốn. Trong thời gian này, Ngô liên lạc với các nhóm nổi dậy nhỏ khác, quy tụ lại làm một nhóm lấy hiệu là Toàn Thắng đường (全胜堂) và tự làm thủ lĩnh, đổi tên thành Lăng Vân. Năm 1852, tri châu Tân Ninh mang quân công phá Toàn Thắng đường. Ngô Lăng Vân thoát được, một lần nữa lại tiếp tục chiêu tập quân các nhóm nổi dậy. Tháng 10 năm 1853, Ngô chỉ huy quân nổi dậy công phá châu Tân Ninh, lấy thôn Lũng Phác làm căn cứ địa, từ đó mở rộng kiểm soát các vùng phụ cận 2 phủ Nam Ninh và Thái Bình.

Tháng 6 năm 1854, quân nổi dậy của Triệu Ứng Phương, Lục Thành Thái tấn công phủ Thái Bình thất bại, tàn binh gia nhập với quân Ngô Lăng Vân. Sau đó, lực lượng của các địa chủ châu Tân Ninh hợp binh công phá căn cứ Lũng Phác, Ngô phải lui về huyện Sùng Thiện (崇善) để gầy dựng lại lực lượng. Đến tháng 7 năm 1856, thấy binh lực đã có vẻ hồi phục, Ngô Lăng Vân một lần nữa mang quân đánh chiếm Tân Ninh, tuy nhiên đến tháng 10, quân Thanh và các quân địa chủ địa phương phối hợp đánh Tân Ninh, Ngô thua phải rút quân về thôn Lũng La.

Tháng 7 năm 1860, Ngô lại mang quân tiến đánh phủ Tân Ninh lần thứ 3, chiếm phủ Thái Bình và kiểm soát khu vực sát biên giới Đại Nam. Tháng 1 năm 1861, Ngô xưng Vương, kiến lập Đình Lăng quốc, khắc ấn "Đình Lăng ngọc tỷ", sử dụng nghi chế Hán quan, phong quan bái tước.

Tháng 6 năm đó, quân Thanh phản công và đến tháng 2 năm 1862, tấn công phủ Thái Bình. Phía Đình Lăng, quân sư Lương Quốc Trinh, nguyên soái La Phẩm Quang tử trận, Ngô phải rút về căn cứ địa Lũng La. Tháng 11, quân Thanh tấn công Lũng La. Tháng 1 năm 1863, Ngô Lăng Vân để con trai trưởng là Ngô Á Chung ở lại Lũng La phòng thủ, còn mình chỉ huy quân sĩ mở đường máu thoát ra ngoài để tìm viện quân. Tuy nhiên, giữa đường Ngô bị quân Thanh phục kích và bị tử thương.

Sau khi Ngô Lăng Vân chết, Ngô Á Chung tử chiến, mở đường máu thoát được, tiếp tục gây dựng lực lượng, duy trì nhà nước Đình Lăng. Mãi đến tháng 6 năm 1868, quân Thanh dốc toàn lực tấn công lực lượng của Ngô Á Chung. Ngô Á Chung thất trận, kéo quân rút qua biên giới Đại Nam và chiếm đóng vùng Cao Bằng. Bấy giờ, nhà nước Đình Lăng xem như đã bị xóa sổ.

Chú thích

Tham khảo
 La Nhĩ Cương, Thái Bình Thiên Quốc sử, truyện 43, quyển 84: Các tộc khởi nghĩa truyện nhất.

Quân nổi dậy Trung Quốc
Năm sinh thiếu
Mất năm 1863
Người Quảng Tây


Câu lạc bộ bóng đá Hà Bắc Hoa Hạ Hạnh Phúc (tiếng Trung: 河北华夏幸福, bính âm:Héběi Huáxià Xìngfú) là một câu lạc bộ bóng đá có trụ sở tại Thạch Gia Trang, Hà Bắc, Trung Quốc. Đội bóng thi đấu trên sân vận động Dụ Đồng có sức chứa 37.000 chỗ và hiện đang thi đấu ở Giải bóng đá vô địch quốc gia Trung Quốc

Lịch sử
Hà Bắc Hoa Hạ Hạnh Phúc đã được thành lập vào ngày 28 tháng năm 2010 bởi Liên đoàn Bóng đá Hà Bắc và Công ty Hà Bắc Trung Cơ. Đội bóng đăng ký thi đấu ở Giải bóng đá hạng nhì Trung Quốc, thạng thứ ba của hệ thống giải đấu bóng đá Trung Quốc. Đó là lý do để Hà Bắc Y Lâm Sơn Trang (tiếng Trung giản thể: 河北依林山庄) tài trợ cho các giải đấu mùa giải 2011. Họ không tiến vào Play-off sau khi kết thúc vị trí thứ 5 ở vòng bảng. Vào ngày 17 Tháng mười năm 2011, mối quan hệ hợp tác giữa Liên đoàn Bóng đá Hà Bắc và Công ty Hà Bắc Trung Cơ chấm dứt, câu lạc bộ đã hoàn toàn thuộc sở hữu của Công ty Hà Bắc Trung Cơ và các cầu thủ thuộc sở hữu của Liên đoàn Bóng đá Hà Bắc tách thành một đội bóng mới, Trẻ bóng đá Hà Bắc. Tại giải đấu mùa giải 2012, Hà Bắc Trung Cơ được coi là câu lạc bộ hot nhất trong quảng cáo. Họ kết thúc vị trí số 1 ở nhánh Bắc với 18 trận thắng, 5 trận hòa và chỉ 1 thất bại. Tuy nhiên, Hà Bắc Trung Cơ bị loại ngay tại vòng tứ kết của Play-off bởi trận hòa chung cuộc trước câu lạc bộ Hồ Bắc Hoa Khải Nhĩ 1-1. Năm 2015 Hà Bắc Trung Cơ thuộc quyền sở hữu của tập đoàn có giàu có China Fortune Land Development và đổi tên thành Hà Bắc Hoa Hạ Hạnh Phúc (Hebei China Fortune). Câu lạc bộ nhanh chóng chiêu mộ các cầu thủ tên tuổi, gây chấn động thế giới như Ezequiel Lavezzi, Gervinho...Năm 2016, Hà Bắc Hoa Hạ Hạnh Phúc thăng hạng lên chơi ở giải vô địch quốc gia Trung Quốc

Vị trí thứ hạng

 ở nhánh Bắc

Tên gọi
 2011 Hà Bắc Y Lâm Sơn Trang
 2012–2014 Hà Bắc Trung Cơ
 2015-nay Hà Bắc Hoa Hạ Hạnh Phúc

Đội hình hiện tại

Tham khảo

Câu lạc bộ bóng đá Trung Quốc
Tần Hoàng Đảo


title: Ivashka đến từ cung thiếu nhi

text:
Ivashka đến từ cung thiếu nhi (tiếng Nga: Ивашка из Дворца пионеров) là một bộ phim hoạt hình vui nhộn của đạo diễn Gennady Sokolsky, trình chiếu lần đầu năm 1981.

Nội dung
Baba-Yaga mở tiệc và sai đàn ngỗng bay tới cung thiếu nhi bắt cóc cậu bé Ivashka về với ý định biến cậu thành món ăn đãi khách. Mụ nhốt cậu bé trong tủ quần áo, nhưng lần lượt các vị khách Mèo Bayun, Koshchey, Rồng ba đầu bị cậu bé thông minh đánh bại. Cuối cùng, mụ phù thủy tuyệt vọng phải sai đàn ngỗng đưa cậu bé trở lại cung thiếu nhi.

Ê-kíp thực hiện
 Âm thanh: Vladimir Kutuzov

Xem thêm
 Cung thiếu nhi
 Baba-Yaga

Tham khảo

 Animator.ru

Eduard Uspensky
Phim của Soyuzmultfilm
Phim hoạt hình Liên Xô
Phim viễn tưởng Liên Xô
Phim giả tưởng
Phim hài Liên Xô
Phim thiếu nhi Liên Xô
Phim năm 1981


title: Vương Khuông

text:
Vương Khuông có thể là một trong những nhân vật sau trong lịch sử Trung Quốc:
Vương Khuông, thái sư nhà nhà Tân.
Vương Khuông, một thủ lĩnh quân khởi nghĩa Lục Lâm cuối thời Vương Mãng. Chính ông đã đối đầu và bắt sống thái sư Vương Khuông kể trên của nhà Tân khi hạ thành Lạc Dương.
Vương Khuông, Thái thú quận Hà Nội cuối thời Đông Hán, tham gia chiến dịch chống Đổng Trác.


title: Do What U Want

text:
"Do What U Want" là bài hát của ca sĩ kiêm nhạc sĩ người Mỹ Lady Gaga hợp tác cùng R.Kelly được trích từ album phòng thu thứ ba của cô, Artpop (2013). Bài hát được sáng tác bởi Lady Gaga, Paul "DJ White Shadow" Blair, R. Kelly, Martin Bresso, và William Grigahcine; nó được phát hành vào ngày 21 tháng 10 năm 2013 trên Amazon. Bài hát được Blair giới thiệu với Gaga khoảng 2 năm trước và họ đã sửa đổi, phát triển nó cho đến năm 2013, lúc nó chính thức được đưa vào album Artpop sau khi thêm giọng hát của R.Kelly. Bài hát thuộc thể loại nhạc điện tử (electropop) và R&B. Sau khi phát hành, bài hát nhận được những đánh giá tích cực từ những nhà phê bình khi họ cho rằng nó chỉ đơn giản là bài hát được lấy cảm hứng từ âm nhạc những năm 1980. Bài hát leo lên vị trí thứ 9 BXH The Official UK Singles Chart, sau khi album phát hành.

Bê bối của R.Kelly
Bộ phim tài liệu "Surviving R. Kelly (Sống sót khỏi R. Kelly)" với sáu phần của Lifetime phát hành từ ngày 3 - 5/1/2019, mô tả chi tiết những cáo buộc từ nhiều phụ nữ da màu về hành vi lạm dụng tình dục của R.Kelly. Thậm chí, có cả bé gái tuổi vị thành niên với sự bạo hành, tổn thương thể chất.

Hành vi của R.Kelly được thống kê trong suốt 20 năm mà chưa có phán xét và điều tra nào từ chính quyền. Khi sự thật được phơi bày, nam rapper hứng chịu chỉ trích và sự tẩy chay nặng nề từ công chúng và đã nhập viện sau một ngày công chiếu phim, và thường xuyên nhờ đến sự chăm sóc của bác sĩ tại nhà.

Khi dư luận bức xúc lên tiếng về hành vi lạm dụng tình dục của R.Kelly, Lady Gaga đã ra một tuyên bố cùng hành động thiết thực, nhằm ủng hộ khán giả chống lại hành vi phi đạo đức. Vì ca khúc Do What U Want là sản phẩm hợp tác giữa Gaga và Kelly, nữ ca sĩ đã gỡ bỏ sản phẩm sau những cáo buộc lạm dụng tình dục.

Lady Gaga chia sẻ: "Tôi đã tạo ra bài hát cùng anh ta vào thời điểm đen tối trong cuộc đời. Tôi nghĩ bản thân đã có những suy nghĩ sai lệch khi hợp tác cùng anh ta".

Đúng như lời hứa, ngày 10/1 (theo giờ địa phương), Do What U Want phiên bản góp giọng của R.Kelly hoàn toàn bị xóa sạch khỏi các trang Itunes, Spotify, Apple Music... Tuy nhiên, phiên bản kết hợp giữa Lady Gaga và Christina Aguilera vẫn được giữ lại.

Bản phối lại hợp tác với Christina Aguilera
Một phiên bản phòng thu thay thế của "Do What U Want" có Christina Aguilera được phát hành vào ngày 1 tháng 1 năm 2014; nó đánh dấu sự hợp tác đầu tiên của Aguilera và Gaga. Bài hát được phát hành tại Hoa Kỳ, Canada và Mexico vào ngày 1 tháng 1 năm 2014 và một ngày sau đó thì phát hành trên toàn thế giới. Nhiều ngày trước đó, vào ngày 24 tháng 12 năm 2013, Aguilera đã tweet rằng cô ấy "đang làm việc gì đó đặc biệt" và đính kèm một hình ảnh cô ca hát trong một phòng thu. Buổi thu âm diễn ra trong phòng khách của nhà ca sĩ Carly Simon tại Martha's Vineyard, với sự hỗ trợ của nhà sản xuất tại Oak Bluffs, ông Jimmy Parr. Tuần tiếp theo, thông báo được đưa ra cho biết phiên bản phòng thu "Do What U Want" được phát hành, trong đó giọng hát gốc của Kelly được thay thế bởi phần trình bày bởi Aguilera.

Vào ngày 11 tháng 2 năm 2014, Gaga đã tải lên bốn bản remix khác của phiên bản hát với Aguilera, tất cả được ủy quyền bởi Interscope và được mix bởi Steven Redant. Bản phối lại hợp tác với Aguilera nhận được đánh giá tốt từ các nhà phê bình âm nhạc; Melissa Locker từ tạp chí Time cảm thấy rằng phiên bản được thu âm lại của bản nhạc "sẽ giúp bán được nhiều bản nhạc hơn mà không gặp tình huống khó xử về đạo đức vì liên quan tới Kelly", rapper này trước đó đã bị buộc tội và được tha bổng vì tội danh liên quan nội dung khiêu dâm trẻ em vào những năm 2000, và nhà phê bình khen ngợi Gaga là một "nhà tiếp thị thông thái" vì đã phát hành "hai phiên bản của một bài hát hit với hai ngôi sao lớn khác nhau".

Tham khảo

Đĩa đơn năm 2013
Bài hát năm 2013
Bài hát của Christina Aguilera
Bài hát của Lady Gaga
Bài hát về tình dục
Bài hát được viết bởi Lady Gaga
Đĩa đơn của Interscope Records
Bài hát R&B đương đại


title: Ngô Côn

text:
là một thủ lĩnh thổ phỉ người dân tộc Tráng, người kế vị thủ lĩnh của cha mình là Ngô Lăng Vân trong vai trò Quốc vương của nhà nước Đình Lăng. Lực lượng thổ phỉ của Ngô Côn cướp bóc hoành hành ở vùng biên giới Đại Thanh - Đại Nam, về sau tan rã thành quân Cờ Đen, quân Cờ Trắng và quân Cờ Vàng hoạt động ở Bác Việt Nam nửa cuối thế kỷ 19.

Thân thế
Ngô Côn nguyên tên là Ngô Á Chung (吴亚终, 吳亞終), hay Ngô Á Trung (吴亚忠), còn gọi là Hòa Khanh, con trai trưởng của thủ lĩnh thổ phỉ người Tráng Ngô Lăng Vân.

Hoạt động ở Trung Quốc
Khi Ngô Lăng Vân nổi dậy ở châu Tân Ninh, Ngô Á Chung theo cha đánh dẹp khắp nơi, gây dựng nhà nước Đình Lăng. Tháng 1 năm 1863, quân Thanh phản công, vây hãm căn cứ địa của cha con Ngô Á Chung tại căn cứ địa Lũng La. Ngô Lăng Vân đành để cho Ngô Á Chung ở lại Lũng La phòng thủ, còn mình chỉ huy quân sĩ mở đường máu thoát ra ngoài để tìm viện quân. Tuy nhiên, giữa đường Ngô Lăng Vân bị quân Thanh phục kích và bị tử thương. Sau khi Ngô Lăng Vân chết, tháng 2 năm đó, quân Thanh công phá căn cứ Lũng La, nhiều thủ lĩnh cao cấp của Đình Lăng bị
giết. Riêng Ngô Á Chung dốc sức tử chiến, mở đường máu thoát được.

Á Chung tiếp tục gây dựng lực lượng, ngược theo Hữu giang đến vùng Quy Thuận, núi Tam Đài, gầy dựng lại một lực lượng mới. Sau khi hội quân với một thủ lĩnh khác là Tiểu Trương Tam, Á Chung tiếp tục duy trì nhà nước Đình Lăng, xưng là Ngô vương. Các thủ lĩnh cũ của Ngô Lăng Vân cũng theo về lại như Hoàng Sùng Anh, Lưu Vĩnh Phúc... Thanh thế quân Đình Lăng mạnh trở lại, hoành hành vùng biên Quảng Tây. Thậm chí, Ngô Á Chung còn dẫn quân tràn sang biên giới Đại Nam, cướp bóc, thậm chí tập kích các đồn trại của quân Đại Nam tại 2 tỉnh Lạng Sơn và Cao Bằng.

Mãi đến tháng 6 năm 1868, quân Thanh dốc toàn lực tấn công lực lượng của Ngô Á Chung. Ngô Á Chung thất trận, kéo quân rút qua biên giới Đại Nam và chiếm đóng vùng Cao Bằng, mở rộng cả Lạng Sơn. Bấy giờ, nhà nước Đình Lăng xem như đã bị xóa sổ.

Tử trận tại Việt Nam
Sang Đại Nam, Á Chung đổi tên thành Ngô Côn để tránh liên hệ quá khứ. Tuy nhiên, cả hai triều đình nhà Thanh và Đại Nam đều nhìn ra chân tướng sự việc, nhanh chóng thành lập liên quân Thanh - Việt dưới sự chỉ huy của  Quảng Tây đề đốc Phùng Tử Tài tổ chức tiễu trừ. Giữa năm 1869, Ngô Á Chung tử thương. Theo sách Thái Bình Thiên Quốc sử thì Ngô Á Chung bị đã bị tử thương bởi liên quân Việt - Thanh tiêu diệt. Sử Việt viết là Ngô Á Chung bị quân Việt chỉ huy bởi Tổng đốc Bùi Tuấn và Tuần phủ Ông Ích Khiêm bắn chết tại Bắc Ninh.

Sau khi Ngô Côn chết, các cánh thổ phỉ tan rã. Tuy nhiên, quân Thanh nhanh chóng rút về nước và quân Đại Nam cũng không triệt để tiễu trừ, dẫn đến một số thủ lĩnh của Ngô Côn tập hợp lại thành quân Cờ Đen, Cờ Trắng, Cờ Vàng hoành hành ở Bắc Việt Nam mãi cuối thập niên 1880 mới tạm yên.

Chú thích

Tham khảo
 La Nhĩ Cương, Thái Bình Thiên Quốc sử, truyện 43, quyển 84: Các tộc khởi nghĩa truyện nhất.

Quân nổi dậy Trung Quốc
Người Quảng Tây


title: Nội dung khiêu dâm tại Nhật Bản

text:
Nội dung khiêu dâm tại Nhật Bản là thị trường sản xuất, công chiếu, doanh thu, thị hiếu của công chúng Nhật Bản đối với những loại hình phim khiêu dâm cùng những dàn diễn viên nổi tiếng. Phim khiêu dâm ở Nhật đa dạng về thể loại, từ bukkake đến tamakeri. Phổ biến nhất trong loại hình này là phim người lớn Nhật Bản (; viết tắt: JAV). Nội dung khiêu dâm ở Nhật Bản có những đặc điểm độc đáo dễ phân biệt với nội dung khiêu dâm của phương Tây. Nội dung khiêu dâm đầu tiên là các tranh in trên khối gỗ có từ trước thế kỷ 20, kể từ đó nội dung khiêu dâm của Nhật Bản phát triển thành các danh mục phụ riêng biệt. Ngoài các video và tạp chí khiêu dâm, về sau có thêm truyện tranh khiêu dâm, trò chơi máy tính khiêu dâm và anime khiêu dâm (phim hoạt hình về hoạt động tình dục). Theo luật pháp Nhật Bản, bất kỳ nội dung khiêu dâm nào được sản xuất hợp pháp đều phải bị kiểm duyệt che mờ bộ phận sinh dục của diễn viên, cả nam lẫn nữ và điều này kéo dài cho đến giữa những năm 1990. Việc che mờ bao gồm truyện tranh hentai, trò chơi điện tử và anime.

Thực trạng
Phim JAV của Nhật Bản đạt số lượng rất lớn trong làng giải trí thế giới, chúng chiếm tới 20% doanh thu bán hàng trên thế giới với hàng tỉ USD và đang tăng trưởng đều đặn qua từng năm. Năm 2012, số lượng các đầu sản phẩm phim cấp 3 chính thức được phát hành tại Nhật Bản ước tính vào khoảng 20.000 bản, cùng với những sản phẩm trực tuyến hoặc bất hợp pháp khác thì lên đến 35.000 (trung bình mỗi ngày có 100 sản phẩm phim cấp 3).

Diễn viên
Nhật Bản cấm nghề mại dâm nhưng lại hợp thức hóa ngành công nghiệp phim đen, ở Nhật có 34 công ty sản xuất phim. Vì tiền và vì muốn thể hiện mình trong xã hội khắc nghiệt, hàng nghìn cô gái trẻ đã bị thu hút để tham gia vào ngành JAV. Tại Nhật, những rủi ro về bệnh qua đường tình dục cũng là rất thấp vì các diễn viên sẽ phải kiểm tra sức khỏe trước khi đóng phim.

Trình độ học vấn thậm chí cũng trở thành yếu tố quan trọng để tuyển chọn diễn viên. Những cô gái tốt nghiệp ở trường đại học danh tiếng, những người có bằng sư phạm, y tá,...dễ gia nhập ngành hơn. Có khoảng 6.000 cái tên mới ra mắt loại hình này mỗi năm. Cát-sê mỗi ngày diễn của các nữ diễn viên dao động ở khoảng 300 USD cao hơn con số có thể đạt đến 600 USD cho một ngày.

Cứ 200 phụ nữ Nhật lại có một người từng xuất hiện trong phim khiêu dâm, một số liệu khác cho thấy có hơn 10.000 người nữ từ đủ mọi tầng lớp tham gia đóng phim đen tại Nhật Bản. Hiện ở Nhật đã có khoảng hơn 10.000 nữ diễn viên tham gia vào ngành công nghiệp phim người lớn với việc tham gia sản xuất khoảng 4.500 đầu phim một tháng.

Tuy vậy, chỉ có khoảng 70 nam diễn viên đóng phim đen. Trung bình 70 người đàn ông phục vụ cho 10.000 người phụ nữ. Thậm chí diễn viên cao tuổi nhất cũng ngoài 65. Việc tìm kiếm nam diễn viên AV rất khó khăn, họ có thể nhận từ 50.000 Yên (~ 11 triệu VND) đến 100.000 Yên cho một ngày diễn, tùy vào đẳng cấp được thừa nhận của họ. Những người này cần đảm bảo có cơ thể cường tráng và dẻo dai.

Thư viện ảnh

Chú thích

Tham khảo
Những sự thật gây sốc về ngành công nghiệp phim khiêu dâm Nhật Bản

Xem thêm
 Danh sách diễn viên JAV
 Khiêu dâm tại châu Á

Tình dục ở Nhật Bản
Luật pháp Nhật Bản

Văn hóa Nhật Bản
Xã hội Nhật Bản
Lịch sử LGBT ở Nhật Bản


title: Xe tăng Sabra

text:
Sabra là một loại xe tăng do tập đoàn Israel Military Industries (viết tắt IMI hay Taas) của Israel phát triển tại Nhà máy sản xuất vũ khí hạng năng Slavin ở Ramat Hasharon; loại tăng này thực ra là một phiên bản hiện đại hóa sâu rộng của xe tăng M60 Patton. Do hiện đại hóa sâu, Sabra có bề ngoài giống Merkava hơn là M60 của Mỹ, với các cạnh nhọn và trông có vẻ đường nét hơn. Các bề mặt có độ dốc lớn hơn giúp cải thiện đáng kể khả năng bảo vệ của xe tăng. Sabra có một hệ thống vũ khí mạnh mẽ và chính xác hơn, động cơ nhanh, mạnh hơn, khả năng bảo vệ của lớp giáp, và khả năng chiến đấu của toàn bộ xe tăng cũng tốt hơn nhiều so với phiên bản M60 nguyên thủy.

Mô tả
Đầu thập niên 2000, Bộ quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ đã tổ chức đấu thầu gói nâng cấp cho lực lượng M60A3 đã cũ đang có trong trang bị. Một đề nghị hiện đại hóa M60 dưới cái tên M60 2000 đã được General Dynamics Land Systems, Hoa Kỳ đưa ra với quân đội Thổ Nhĩ Kỳ. Tuy nhiên, cuối cùng, Thổ Nhĩ Kỳ đã lựa chọn phương án Sabra Mk.II của tập đoàn IMI, Israel  cho chương trình này, một hợp đồng nâng cấp trị giá 688 triệu Đô la Mỹ  đã được hai bên ký kết vào ngày 29 tháng 3 năm 2002. Chiếc Sabra Mk.II đầu tiên được thử nghiệm ở Thổ Nhĩ Kỳ tháng 10 năm 2005 và vượt qua các đợt sát hạch sau cùng vào tháng 5 năm 2006. Tổng cộng đã có 170 chiếc M60 được nâng cấp lên chuẩn Sabra Mk.II từ năm 2007 đến tháng 4 năm 2009, thực hiện bởi Bộ Chỉ huy Trung tâm Bảo trì số 2 của Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ và sử dụng các linh kiện do IMI cung cấp.

Sabra có trọng lượng chiến đấu 55 tấn, chiều dài xe (kể cả nòng súng hướng về phía trước) 9,4 m, chiều rộng khi chưa lắp vỏ giáp 3,63 m, chiều cao 3,05 m.

Cũng như nguyên mẫu Patton, kíp chiến đấu của Sabra bao gồm bốn người: lái xe, chỉ huy trưởng, xạ thủ và người nạp đạn.

Hệ thống vũ khí
Vũ khí chính của Sabra là pháo 120mm tương tự như loại pháo được phát triển bởi IMI cho xe tăng chiến đấu chủ lực Merkava Mk.III. Pháo được gắn thiết bị cản khói thuốc tràn ngược về tháp pháo và ốp lót cách nhiệt để tối đa hóa xác suất đợt bắn đầu tiên bằng cách giảm biến dạng do nhiệt gây ra. Xe tăng mang được 42 viên đạn. Pháo 120mm có tầm bắn xa hơn và độ xuyên tốt hơn so với pháo 105mm. Nó có thể bắn được tất cả các loại đạn 120mm của NATO, bao gồm cả đạn thanh xuyên động năng có guốc ốp nòng. Ngoài ra, xe còn được lắp thêm thiết bị ảnh nhiệt và hệ thống điều khiển bắn có khả năng bắn chính xác trong khi xe đang hành tiến.

Pháo 120mm được điều chỉnh phù hợp với các kích cỡ tháp pháo nhỏ hơn. Tháp pháo nâng cấp và có hệ thống bảo vệ nhằm tăng cường khả năng chịu đựng trước sự phá huỷ của các loại đạn hoả tiễn đối phương.

Ngoài pháo chính 120 mm và súng máy 12,7 mm gắn trên tháp chỉ huy (đối với các biến thể Mk II, Mk III), súng máy đồng trục 7,62mm hoặc 5,56mm gắn bên ngoài. Sabra còn trang bị được súng cối 60mm phát triển bởi Soitam (trụ sở đặt tại Haifa) để chống máy bay và để tự vệ.

Hệ thống điều khiển hỏa lực
Hệ thống điều khiển lai của tháp pháo bao gồm hệ thống nâng pháo bằng thủy lực và hệ thống quay tháp pháo bằng điện. Sabra trang bị hệ thống điều khiển hoả lực kỹ thuật số Knight, được cung cấp bởi công tyEl-Op (Electro-Optics) Industries Ltd ở Rehovot và Elbit Systems ở Haifa. Hệ thống điều khiển hỏa lực được tích hợp vào điều khiển tháp pháo và chủ động kiểm soát các động lực tháp pháo. Hệ thống ổn hướng cho kính ngắm giúp tăng tình ổn định và khả năng bắn chính xác cho pháo chính khi đứng yên hoặc di chuyển. Hệ thống có 4 chế độ: chế độ ổn định với trục súng lệ thuộc vào đường ngắm, chế độ phụ thuộc khi đường ngắm của xạ thủ phụ thuộc vào trục súng, chế độ không ổn định và chế độ hỗ trợ sử dụng bằng tay trong trường hợp khẩn cấp.

Pháo chính có thể khai hoả từ xạ thủ hoặc trưởng xa. Vị trí của xạ thủ gắn kính tiềm vọng của EL-OP với hệ số phóng đại x8 vào ban ngày và x5.3 vào ban đêm.  Kính ngắm được ổn hướng 2 trục. Hệ thống đo xa laser Nd:YAG không gây hại cho mắt hoạt động trong phạm vi từ 200-9995 mét với độ chính xác -/+5 mét.

Hệ thống bảo vệ
Sabra được trang bị giáp phản ứng nổ và phòng hộ tích cực có cấu trúc module. Các module giáp này có thể thay đổi tùy thuộc vào tình hình chiến đấu và các mối đe dọa tiềm năng.

Khi đạn, nhiên liệu phát nổ, bốc cháy, cửa phòng chống cháy nổ tự động mở, để giải phóng áp suất nổ ra ngoài. Sabra sử dụng hệ thống chữa cháy tự động tiên tiến có thể dập tắt đám cháy trong xe trong thời gian ngắn, đảm bảo an toàn cho kíp lái.

Ngoài ra, xe tăng còn được trang bị 8 ống phóng lựu đạn khói ở trên tháp chỉ huy, hai bên pháo chính. Các ống phóng lựu có tác dụng tạo ra màn khói ngụy trang, giúp xe tăng có thể lẩn trốn sau khi thực hiện nhiệm vụ, làm giảm hiệu quả của các thiết bị phát hiện quang hồng, quang điện tử, hồng ngoại, laser…, góp phần bảo vệ xe tăng trước sự tấn công của đối phương.

Khả năng cơ động
Động cơ của Sabra là động cơ diesel 4 kỳ làm mát bằng không khí General Dynamics AVDS-1790-5A, công suất 908 mã lực với tốc độ vòng quay là 2.400 vòng/ phút. Tỉ lệ giữa mã lực và tấn là 16.5 mã lực/ tấn.

Các bộ bánh di chuyển được nâng cấp cho khả năng đạt tốc độ cao và khả năng vượt hào, vượt dốc, vượt vách đứng, lội ngầm tốt hơn. 6 bánh lăn có hệ thống treo thanh xoắn, bộ giảm chấn piston, 3 bộ giảm xóc piston ở mỗi bên và xích guốc thép.

Tốc độ tối đa của Sabra là 48 km/h, nó có thể tăng tốc từ 0–32 km/h trong vòng 9.6 giây. Tầm hoạt động trên đường ghồ ghề là 450 km. Xe tăng có thể vượt dốc 60% và đi dốc nghiêng tới 30%, vượt hào rộng 2.6m và tường cao 0.91m. Khi không chuẩn bị, nó có thể lội nước sâu 1.4m, có chuẩn bị thì lội sâu 2.4m.

Các phiên bản
Sabra Mk.I: Đây là phiên bản nâng cấp của MGH 7 Phiên bản này có tháp chỉ huy hình vòm, thấp hơn, được trang bị hệ truyền động Allison CD850-6BX và động cơ diesel Continental AVDS 1790-5A.Sabra Mk.I được tích hợp pháo chính 120mm MG253 do IMI thiết kế, vỏ giáp được cải tiến và hệ thống điều khiển bắn Knight sản xuất bởi Elbit Systems.

Sabra Mk.II / M60T: Trong khi Mk.I sử dụng tháp pháo thấp thì Mk.II mang tháp pháo cao và lớn kiểu M19 truyền thống của M60 cũ, cùng với đại liên 12,7 ly M85 thường thấy trên các xe tăng M60 của Thổ Nhĩ Kỳ. Sabra Mk.II cũng sử dụng hệ thống ngắm nhiệt độc lập dành cho trưởng xe (Commander's Independent Thermal Viewer - CITV). Mk.II cũng sử dụng động cơ MTU Friedrichshafen mạnh hơn mà Thổ Nhĩ Kỳ đã mua bản quyền chế tạo (MTU Turk A.S.), hệ thống truyền động Renk với 4 số tiến và 2 số lùi và giáp phản ứng nổ thế hệ mới thay vì sử dụng giáp thụ động, có thể thay thế nếu bị hư hỏng. Phiên bản Mk.II do Bộ Chỉ huy Trung tâm Bảo trì số 2 của quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tiến hành nâng cấp và sử dụng các linh kiện của IMI. Thổ Nhĩ Kỳ đã mua bản quyền chế tạo và sản xuất tất cả các hệ thống của Sabra trừ vỏ giáp. Sabra Mk.II có thể chứa 500 lít nhiên liệu diesel.

Sabra Mk.III: Sabra Mk.III được trang bị thêm một súng máy điều khiển từ xa, giáp phản ứng nổ, hệ thống kiểm soát hỏa lực, hệ thống cảnh báo RWR/hồng ngoại và dàn bánh xích thiết kế theo kiểu của Merkava Mk.IV. Các xe tăng này cũng sử dụng động cơ diesel của Đức trang bị trên Sabra Mk II.

Xem thêm
MGH (xe tăng)
M60-2000

Chú thích

Liên kết ngoài

Army Technology
Federation of American Scientists

Xe tăng thời sau Chiến tranh Lạnh
Xe tăng Israel
Xe tăng chiến đấu chủ lực


title: Born This Way: The Collection

text:
Born This Way: The Collection là album tổng hợp thứ ba của nữ ca sĩ người Mỹ Lady Gaga, được phát hành vào ngày 18 tháng 11 năm 2011 thông qua hãng đĩa Interscope Records. Bộ album được phát hành dưới dạng box set ba đĩa này bao gồm các bài hát trong album phòng thu thứ hai Born This Way của nữ ca sĩ, album phối lại Born This Way: The Remix và đĩa DVD Lady Gaga Presents the Monster Ball Tour: At Madison Square Garden. Nhiếp ảnh gia Nick Knight là người đã chụp hình bìa cho box set. Bức hình bìa này thể hiện hình ảnh Gaga mặc một chiếc váy được làm từ slime do nhà thiết kế thời trang Bart Hess thiết kế. Box set được đi kèm với một cái digipak và những cuốn sổ booklet hoàn toàn mới.

Kể từ khi phát hành, box set đã nhận được những lời phản hồi tích cực từ các nhà phê bình, nhưng lại đạt được thành công khiêm tốn khi chỉ lọt vào các bảng xếp hạng âm nhạc tại Hy Lạp, Ý và Hàn Quốc.

Bối cảnh phát hành
Tháng 10 năm 2011, Lady Gaga công bố rằng cô sẽ phát hành một box set có tựa đề là Born This Way: The Collection và một album phối lại mang tên Born This Way: The Remix. Box set được ra mắt lần đầu tiên tại Đức vào ngày 18 tháng 11 năm 2011 và bao gồm 17 bài hát trích từ album phòng thu thứ hai của nữ ca sĩ Born This Way, album phối lại nói trên, và một đĩa DVD của phim tài liệu Lady Gaga Presents the Monster Ball Tour: At Madison Square Garden được phát sóng trên kênh HBO. Cùng với box set, Lady Gaga cũng dự định sẽ phát hành thêm một coffee table book (tạm dịch: cuốn sách trên bàn uống cà phê), là một cuốn sách chứa những hình ảnh được chụp từ chuyến lưu diễn The Fame Ball Tour. Bìa album chính thức ra mắt vào ngày 21 tháng 10 năm 2011. Trong hình, Gaga mặc một chiếc váy được làm từ slime do nhà thiết kế Bart Hess thiết kế, một cái mũ được làm từ thủy tinh hữu cơ do Charlie le Mindu sáng tạo, và một đôi giày cao gót của nhà thiết kế Alexander McQueen. Nhiếp ảnh gia Nick Knight là người đã chụp hình bìa. Bức hình này trước đây từng là một trong những bức hình chụp hỏng (outtake) trong quá trình chụp hình bìa cho album Born This Way, sau này được chình sửa lại và lấy làm bìa cho box set. Box set bao gồm những cuốn booklet mới bổ sung cho những cuốn booklet cũ. Cả box set được đựng trong một cái digipak.

Tiếp nhận
Stephen Thomas Erlewine từ trang AllMusic đã cho box set một lời đánh giá tích cực, nhận xét rằng album "là dành cho tất cả người hâm mộ của nữ ca sĩ, những người không thể sưu tập một hay tất cả các album nằm trong box set này, thì đây là một cách thuận lợi để thu thập các album đó luôn một lần." Website Idolator đã tổ chức một cuộc thi dành cho người hâm mộ Gaga với phần thưởng là box set này, bằng cách gửi một dòng tweet rồi gửi e-mail ghi rõ thông tin cá nhân gồm tên, ngày sinh và một liên kết dẫn đến dòng tweet về cho website. Born This Way: The Collection ra mắt trên bảng xếp hạng Greek Albums Chart của Hy Lạp tại vị trí thứ 67 vào số xuất bản ngày 16 tháng 12 năm 2011. Vào tuần kế tiếp, album vươn lên thêm 18 hạng nữa, đạt vị trí thứ 49, là vị trí cao nhất của album trên bảng xếp hạng. Album ra mắt trên Bảng xếp hạng Âm nhạc Gaon tại vị trí thứ 18 vào số xuất bản ngày 3 tháng 12 năm 2011, giữ vững sự có mặt của nó trên bảng xếp hạng này tại Hàn Quốc trong chỉ một tuần.

Danh sách bài hát

Chú thích
  biểu thị người đồng sản xuất.

Xếp hạng

Lịch sử phát hành

Tham khảo

Ghi chú

Tham khảo

Album năm 2011
Album biên tập năm 2011
Album của Lady Gaga


title: Chromidotilapia guntheri

text:
Chromidotilapia guntheri là một loài cá hoàng đế từ châu Phi. Nó có hai phân loài:C. g. guntheri có phạm vi từ Liberia tới Guinea Xích Đạo và Niger, trong khi C. g. loennbergi bị giới hạn trong Hồ Barombi-ba-Kotto, một hồ miệng núi lửa nhỏ ở Cameroon.

Chú thích

Tham khảo

G
Động vật được mô tả năm 1882


title: Congochromis

text:
Congochromis là một chi cichlidae nguồn gốc từ châu Phi.

Loài
Hiện tại có năm loài ghi nhận trong chi này:
 Congochromis dimidiatus (Pellegrin, 1900)
 Congochromis pugnatus Stiassny & Schliewen, 2007
 Congochromis robustus Lamboj, 2012
 Congochromis sabinae (Lamboj, 2005)
 Congochromis squamiceps (Boulenger, 1902)

Tham khảo

Chromidotilapiini


title: Danh sách quốc gia châu Á theo GDP trên người 2009

text:
Danh sách các quốc gia châu Á theo GDP trên người 2009 là bảng thống kê về GDP trên người 2009 của 51 quốc gia và vùng lãnh thổ thuộc châu Á. Ngoài 47 quốc gia độc lập, là thành viên của Liên Hợp Quốc, còn có các vùng lãnh thổ khác như: Hong Kong, Ma Cao, Đài Loan, Bắc Síp và Palestine. Trong danh sách này, Qatar là quốc gia có thu nhập bình quân trên người cao nhất châu Á, với 59.990 USD/người, tiếp sau là Nhật Bản với 39.740 USD/người, Singapore với 36.379 USD người. Quốc gia có thu nhập bình quân trên người thấp nhất châu Á năm 2009 là Nepal chỉ có 462 USD/người, xếp áp chót là Đông Timor với 499 USD/người.

Bảng thống kê được trích số liệu từ nguồn GDP trên người 2009 của Quỹ tiền tệ Quốc tế-IMF, những lãnh thổ hay quốc gia không được IMF thống kê, được bổ sung từ các nguồn Liên Hợp Quốc, Ngân hàng Thế giới-WB hay CIA Facebook.

Đọc thêm
 Danh sách các quốc gia châu Á theo GDP trên người 2012

Tham khảo

Danh sách quốc gia tại châu Á
Danh sách quốc gia theo GDP


title: Bastien und Bastienne

text:
Basitien und Bastienne (tiếng Việt: Bastien và Bastienne) là một trong những vở opera đầu tiên của nhà soạn nhạc thiên tài người Áo Wolfgang Amadeus Mozart. Vở opera này được Mozart viết vào năm 1768 theo yêu cầu của một vị bác sĩ. Khi ấy, Mozart mới chỉ có 12 tuổi. Điều đó chứng tỏ rằng Mozart là một thần đồng về âm nhạc. Điều thú vị của vở opera này là phần mở đầu của vở opera này lại là chủ đề cho chương đầu của bản giao hưởng số 3 của Ludwig van Beethoven. Và càng đáng nói hơn là cả hai phần mở đầu của cả hai tác phẩm này lại có công năng đệm hoàn toàn giống nhau. Có thể Beethoven đã "đạo nhạc".

Chú thích

Opera


title: La fille du régiment

text:
La fille du régiment (tiếng Việt: Con gái trung đoàn) là vở opera 2 màn của nhà soạn nhạc người Ý Gaetano Donizetti. Những người viết lời cho tác phẩm gồm V. de Saint Georges và Bayard. Được trình diễn lần đầu tiên tại thủ đô Paris của Pháp vào năm 1840.

Chú thích

Opera


title: Orfeo ed Euridice

text:
Orfeo ed Euridice (tiếng Việt: Orpheus và Eurydice) là vở opera 3 màn của nhà soạn nhạc người Đức Christoph Willibald Gluck. Người viết lời cho vở opera này là Calzabigi. Để viết được lời, Calzabigi đã dựa vào cốt truyện của một câu chuyện thần thoại. Vở opera này được trình diễn lần đầu tiên tại thành phố Viên, Áo vào năm 1762.

Chú thích

Opera


title: Alceste

text:
Alceste là vở opera 3 màn của nhà soạn nhạc người Đức Christoph Willibald Gluck. Người viết lời cho vở opera này là Calzabigi. Tác phẩm được trình diễn lần đầu tiên tại thủ đô Viên của Áo vào năm 1767. Sau đó, Du Rollet là người viết tiếng Pháp cho tác phẩm và được Gluck đích thân duyệt lại. Bản này được trình diễn lần đầu tiên tại Paris, Pháp vào năm 1776. Lời tựa cho tổng phổ của vở opera này có những tuyên bố nổi tiếng của Gluck về những yêu cầu đối với ca kịch. Và những tuyên bố này đã góp phần đưa Gluck trở thành một trong những nhà cải cách opera vĩ đại nhất. Làm theo những lời tuyên bố đó, Gluck đã làm thay đổi cả nền opera Đức và có ảnh hưởng sâu sắc đến nền opera châu Âu. Ông có ảnh hưởng không nhỏ đến các nhà soạn nhạc opera sau này như Wolfgang Amadeus Mozart, Hector Berlioz.

Chú thích

Opera


title: Iphigénie en Tauride

text:
Iphigénie en Tauride (tiếng Việt: Iphigénie ở Tauride) là vở opera 4 màn của nhà soạn nhạc người Đức Christoph Willibald Gluck. Tác giả lời hát của vở opera là Nicolas-François Guillard. Lời hát được viết dựa theo vở kịch của G. de la Touche. Tác phẩm của Gluck được trình diễn lần đầu tiên tại Paris vào năm 1778.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Libretto (French)
 Libretto (German)
 MetOpera database
 2006-2007 production at the Lyric Opera of Chicago
 June 2007 production at the San Francisco Opera with Susan Graham
 Gluck's Iphigenie en Tauride Robert Carsen's plot synopsis accompanying Royal Opera House production with Susan Graham and Simon Keenlyside

Vở Opera
Vở opera tiếng Pháp


title: Xử lý nước thải

text:
Xử lý nước thải (hoặc xử lý nước thải sinh hoạt, xử lý nước thải đô thị) là một loại xử lý nước thải nhằm loại bỏ chất ô nhiễm từ nước thải để tạo ra một chất thải lỏng phù hợp để xả ra môi trường xung quanh hoặc ứng dụng tái sử dụng dự định, do đó ngăn chặn ô nhiễm nước từ việc xả nước thải nguyên chất. Nước thải chứa nước thải từ các hộ gia đình và doanh nghiệp và có thể đã được xử lý sơ bộ xử lý nước thải công nghiệp. Có rất nhiều quy trình xử lý nước thải để lựa chọn. Những quy trình này có thể từ hệ thống nước thải phân tán (bao gồm các hệ thống xử lý tại chỗ) đến các hệ thống trung tâm lớn bao gồm một mạng lưới ống dẫn và trạm bơm (gọi là hệ thống cấp thoát nước) để dẫn nước thải đến nhà máy xử lý. Đối với các thành phố có hệ thống thoát nước tổng hợp, các cống rãnh cũng sẽ dẫn dòng chảy đô thị (nước mưa) đến nhà máy xử lý nước thải. Quá trình xử lý nước thải thường bao gồm hai giai đoạn chính, được gọi là giai đoạn sơ cấp và xử lý thứ cấp, trong khi xử lý nâng cao cũng bao gồm một giai đoạn xử lý thứ ba với các quy trình đánh bóng và loại bỏ dưỡng chất. Xử lý thứ cấp có thể giảm chất hữu cơ (được đo bằng nhu cầu oxy hóa sinh học) từ nước thải, sử dụng quá trình sinh học dưới điều kiện có oxy hoặc không có oxy.

Một số lượng lớn các công nghệ xử lý nước thải đã được phát triển, chủ yếu sử dụng các quy trình xử lý sinh học. Các kỹ sư thiết kế và người ra quyết định cần xem xét tiêu chí kỹ thuật và kinh tế của mỗi phương án khi lựa chọn công nghệ phù hợp. Thường thì, tiêu chí chính để lựa chọn là: chất lượng chất thải mong muốn, chi phí xây dựng và vận hành dự kiến, diện tích đất có sẵn, nhu cầu năng lượng và các khía cạnh bền vững. Ở các nước đang phát triển và ở các khu vực nông thôn với mật độ dân số thấp, nước thải thường được xử lý bởi các hệ thống vệ sinh tại chỗ và không được dẫn đi qua hệ thống cống rãnh. Những hệ thống này bao gồm bể phốt kết nối với cánh đồng thải, các hệ thống xử lý nước thải tại chỗ (OSS), hệ thống vermifilter và nhiều hơn nữa. Mặt khác, nhà máy xử lý nước thải tiên tiến và tương đối đắt đỏ ở các thành phố có thể mua chúng có thể bao gồm xử lý cấp ba với khử trùng và có thể thậm chí có một giai đoạn xử lý thứ tư để loại bỏ các chất ô nhiễm vi mô.

Ở cấp độ toàn cầu, ước tính có 52% nước thải được xử lý. Tuy nhiên, tỷ lệ xử lý nước thải rất không đồng đều giữa các quốc gia trên thế giới. Ví dụ, trong khi các quốc gia thu nhập cao xử lý khoảng 74% nước thải của họ, các quốc gia đang phát triển chỉ xử lý trung bình 4,2%.

Việc xử lý nước thải là một phần của lĩnh vực vệ sinh. Vệ sinh cũng bao gồm việc quản lý phân người và chất thải rắn cũng như quản lý nước mưa (thoát nước). Thuật ngữ nhà máy xử lý nước thải thường được sử dụng đồng nghĩa với thuật ngữ nhà máy xử lý nước thải.

Thuật ngữ

Thuật ngữ nhà máy xử lý nước thải (STP) (hoặc công trình xử lý nước thải) ngày nay thường được thay thế bằng thuật ngữ nhà máy xử lý nước thải (WWTP). Nói chính xác, thuật ngữ sau là một thuật ngữ rộng hơn có thể cũng chỉ đến xử lý nước thải công nghiệp.

Các thuật ngữ trung tâm tái chế nước hoặc nhà máy tái sinh nước cũng được sử dụng như những từ đồng nghĩa.

Đặc điểm nước thải
Các giá trị tiêu chuẩn cho các đặc tính vật lý-hóa học của nước thải thô ở các Quốc gia đang phát triển đã được công bố như sau: 180 g/người/ngày cho chất rắn tổng số (hoặc 1100 mg/L khi biểu thị dưới dạng nồng độ), 50 g/người/ngày cho BOD (300 mg/L), 100 g/người/ngày cho COD (600 mg/L), 8 g/người/ngày cho nitơ tổng số (45 mg/L), 4.5 g/người/ngày cho amoniac-N (25 mg/L) và 1.0 g/người/ngày cho phốt pho tổng số (7 mg/L). Phạm vi tiêu chuẩn cho các giá trị này là: 120–220 g/người/ngày cho chất rắn tổng số (hoặc 700–1350 mg/L khi biểu thị dưới dạng nồng độ), 40–60 g/người/ngày cho BOD (250–400 mg/L), 80–120 g/người/ngày cho COD (450–800 mg/L), 6–10 g/người/ngày cho nitơ tổng số (35–60 mg/L), 3.5–6 g/người/ngày cho amoniac-N (20–35 mg/L) và 0.7–2.5 g/người/ngày cho phốt pho tổng số (4–15 mg/L).

Đối với các quốc gia có thu nhập cao, "lượng chất hữu cơ mỗi người" đã được tìm thấy là khoảng 60 gram BOD mỗi người mỗi ngày. Điều này được gọi là số dân tương đương (PE) và cũng được sử dụng như một tham số so sánh để biểu thị độ mạnh của xử lý nước thải công nghiệp so với nước thải.

Lịch sử
Lịch sử của việc xử lý nước thải có những phát triển sau: Bắt đầu với việc sử dụng đất (trang trại nước thải) vào những năm 1840 ở Anh, tiếp theo là việc xử lý hóa học và làm rắn nước thải trong các bể, sau đó là việc xử lý sinh học vào cuối thế kỷ 19, dẫn đến sự phát triển của quá trình bùn hoạt tính bắt đầu từ năm 1912.

Cho đến cuối thế kỷ 19, mới có khả năng xử lý nước thải bằng cách phân giải sinh học các thành phần hữu cơ thông qua việc sử dụng vi sinh vật và loại bỏ chất ô nhiễm. Việc xử lý trên đất cũng dần trở nên không khả thi, khi các thành phố phát triển và khối lượng nước thải sản xuất không thể tiếp tục được hấp thụ bởi các cánh đồng ngoại ô.

Edward Frankland đã tiến hành thí nghiệm tại trang trại xử lý nước thải ở Croydon, Anh, trong thập kỷ 1870 và đã chứng minh được rằng việc lọc nước thải thông qua đá cuội có thể tạo ra một chất thải lỏng đã được nitrat hóa (ammonia đã được chuyển đổi thành nitrat) và bộ lọc không bị tắc nghẽn trong thời gian dài. Điều này đã khẳng định khả năng cách mạng lúc bấy giờ là việc xử lý sinh học nước thải bằng cách sử dụng giường liên hệ để oxy hóa chất thải. Khái niệm này đã được chấp nhận bởi hóa sĩ trưởng cho Metropolitan Board of Works London, William Libdin, vào năm 1887:
... rất có thể cách tốt nhất để làm sạch nước thải... sẽ là tách bùn ra trước, sau đó biến nó thành chất thải lỏng trung tính... giữ nó trong một thời gian đủ lâu, trong thời gian đó nó nên được cung cấp đầy đủ không khí, và cuối cùng, xả nó ra dòng chảy trong tình trạng đã được làm sạch. Đây thực sự là mục tiêu mà người ta đang hướng tới và thực hiện một cách không hoàn hảo trên một trang trại xử lý nước thải.

Từ năm 1885 đến 1891, các bộ lọc hoạt động theo nguyên lý này đã được xây dựng trên khắp Vương quốc Anh và ý tưởng này cũng được áp dụng tại Lawrence Experiment Station ở Massachusetts, Hoa Kỳ, nơi công trình của Frankland được xác nhận. Năm 1890, LES đã phát triển một 'bộ lọc nhỏ giọt' mang lại hiệu suất hoạt động đáng tin cậy hơn nhiều.

Giường liên hệ đã được phát triển ở Salford, Lancashire và bởi các nhà khoa học làm việc cho Hội đồng Thành phố London vào đầu những năm 1890. Theo Christopher Hamlin, đây là một phần của cuộc cách mạng khái niệm thay thế cho triết lý xem "sự tinh khiết hóa nước thải là việc ngăn chặn sự phân hủy bằng một cách thức cố gắng tạo điều kiện cho quá trình sinh học tự nhiên phá hủy nước thải."

Giường liên hệ là những thùng chứa chất không hoạt động, như đá hoặc đá phiến, nhằm tối đa hóa diện tích có sẵn cho sự sinh trưởng vi khuẩn để phân giải nước thải. Nước thải được giữ trong thùng cho đến khi nó hoàn toàn bị phân hủy và sau đó nó được lọc ra mặt đất. Phương pháp này nhanh chóng trở nên phổ biến, đặc biệt là tại Vương quốc Anh, nơi nó được sử dụng ở Leicester, Sheffield, Manchester và Leeds. Giường vi khuẩn cũng được phát triển đồng thời bởi Joseph Corbett khi là Kỹ sư Thành phố tại Salford và các thí nghiệm vào năm 1905 cho thấy phương pháp của ông vượt trội hơn vì có thể lọc sạch được khối lượng nước thải lớn hơn trong thời gian dài hơn so với giường liên hệ.

Ủy ban Hoàng gia về Xử lý Nước Thải đã công bố báo cáo thứ tám của mình vào năm 1912 đặt ra những tiêu chuẩn trở thành tiêu chuẩn quốc tế cho việc xả nước thải vào sông; tiêu chuẩn '20:30', cho phép "2 phần trên trăm nghìn" của Nhu cầu oxy hóa hóa sinh và "3 phần trên trăm nghìn" của chất rắn lơ lửng.

Mục đích và tổng quan
Mục tiêu tổng thể của việc xử lý nước thải là tạo ra một chất thải lỏng có thể được thải ra môi trường trong khi gây ra ít ô nhiễm nước nhất có thể, hoặc để tạo ra một chất thải lỏng có thể được tái sử dụng một cách hữu ích. Điều này được thực hiện bằng cách loại bỏ các chất ô nhiễm từ nước thải. Đây là một hình thức của quản lý chất thải.

Đối với việc xử lý sinh học nước thải, các mục tiêu xử lý có thể bao gồm các mức độ khác nhau của những điều sau: biến đổi hoặc loại bỏ chất hữu cơ, chất dinh dưỡng (nitơ và phốt pho), các loại vi sinh vật gây bệnh, và các thành phần hữu cơ vi lượng cụ thể (vi chất ô nhiễm).

Một số loại xử lý nước thải tạo ra bùn thải có thể được xử lý trước khi an toàn loại bỏ hoặc tái sử dụng. Trong một số trường hợp, bùn thải đã được xử lý có thể được gọi là chất rắn sinh học và có thể được sử dụng như một loại phân bón.

Tình hình toàn cầu

Trước thế kỷ 20 ở châu Âu, các hệ thống cống thường đổ ra một cơ thể nước như sông, hồ, hoặc đại dương. Không có việc xử lý, vì vậy việc phân giải chất thải con người được để cho hệ sinh thái. Điều này có thể dẫn đến kết quả khá tốt nếu khả năng hấp thụ của hệ sinh thái đủ mạnh, điều mà ngày nay thường không thường xuyên xảy ra do mật độ dân số tăng lên.

Ngày nay, tình hình ở các khu vực đô thị của các nước công nghiệp thường là hệ thống cống đưa nội dung của chúng đến nhà máy xử lý nước thải thay vì trực tiếp đến một cơ thể nước. Tuy nhiên, ở nhiều quốc gia đang phát triển, phần lớn nước thải đô thị và công nghiệp được thải vào sông và đại dương mà không hề được xử lý hoặc chỉ sau khi được xử lý sơ bộ hoặc xử lý chính. Việc làm như vậy có thể dẫn đến ô nhiễm nước. Hiếm có con số tin cậy về tỷ lệ nước thải thu thập trong hệ thống cống mà được xử lý trên thế giới. Một ước tính toàn cầu của UNDP và UN-Habitat vào năm 2010 là 90% tất cả nước thải được tạo ra đều được thải vào môi trường mà không hề được xử lý. Một nghiên cứu gần đây hơn vào năm 2021 ước tính rằng trên toàn cầu, khoảng 52% nước thải được xử lý. Tuy nhiên, tỷ lệ xử lý nước thải rất không đồng đều giữa các quốc gia trên thế giới. Ví dụ, trong khi các quốc gia có thu nhập cao xử lý khoảng 74% lượng nước thải của họ, các quốc gia đang phát triển chỉ xử lý trung bình khoảng 4,2%. Tính đến năm 2022, mà không có việc xử lý đầy đủ, hơn 80% tất cả nước thải được tạo ra trên toàn cầu được thải ra môi trường. Các quốc gia có thu nhập cao xử lý, trung bình, 70% lượng nước thải mà họ sản xuất, theo UN Water. Chỉ có 8% nước thải sản xuất ở các quốc gia có thu nhập thấp nhận được bất kỳ loại hình xử lý nào.

Chương trình Giám sát chung (JMP) cho Cung cấp Nước và Vệ sinh của WHO và UNICEF báo cáo vào năm 2021 rằng 82% số người có kết nối với hệ thống thoát nước được kết nối với các nhà máy xử lý nước thải cung cấp ít nhất xử lý cấp hai.Tuy nhiên, giá trị này thay đổi rất nhiều giữa các khu vực. Ví dụ, ở Châu Âu, Bắc Mỹ, Bắc Phi và Tây Á, tổng cộng 31 quốc gia có hệ thống xử lý nước thải toàn diện (> 99%). Tuy nhiên, ở Albania, Bermuda, Bắc Macedonia và Serbia "ít hơn 50% nước thải thông qua hệ thống thoát nước nhận được xử lý cấp hai hoặc tốt hơn" và ở Algeria, Lebanon và Libya, chỉ có ít hơn 20% nước thải thông qua hệ thống thoát nước được xử lý. Báo cáo cũng phát hiện rằng "toàn cầu, 594 triệu người có kết nối đường ống thoát nước không nhận được xử lý đầy đủ. Nhiều người khác được kết nối với các nhà máy xử lý nước thải không cung cấp xử lý hiệu quả hoặc tuân thủ yêu cầu về chất thải.".

Mục tiêu toàn cầu
Mục tiêu Phát triển Bền vững 6 có Mục tiêu 6.3 được đặt ra như sau: "Đến năm 2030, cải thiện chất lượng nước bằng cách giảm ô nhiễm, loại bỏ việc đổ rác và giảm thiểu việc thải ra các chất hóa học và vật liệu nguy hiểm, giảm một nửa tỷ lệ nước thải chưa được xử lý và tăng mạnh việc tái chế và tái sử dụng an toàn toàn cầu." Chỉ số tương ứng 6.3.1 là "tỷ lệ nước thải được xử lý an toàn". Dự kiến sản lượng nước thải sẽ tăng 24% vào năm 2030 và tăng 51% vào năm 2050.

Dữ liệu vào năm 2020 cho thấy vẫn còn quá nhiều nước thải gia đình chưa được thu gom: Chỉ 66% tổng lượng nước thải gia đình đã được thu gom tại các cơ sở xử lý vào năm 2020 (điều này được xác định từ dữ liệu từ 128 quốc gia). Dựa trên dữ liệu từ 42 quốc gia vào năm 2015, báo cáo nói rằng "32% tổng lượng nước thải từ các nguồn cố định đã nhận được ít nhất một số xử lý". Đối với nước thải đã thực sự được thu gom tại các nhà máy xử lý nước thải trung tâm, khoảng 79% đã được xử lý an toàn vào năm 2020.

Tác động môi trường

Các nhà máy xử lý nước thải có thể có ảnh hưởng đáng kể đến tình trạng sinh vật của các vùng nước tiếp nhận và có thể gây ra một số ô nhiễm nước, đặc biệt nếu quy trình xử lý được sử dụng chỉ là cơ bản. Ví dụ, đối với các nhà máy xử lý nước thải không loại bỏ chất dinh dưỡng, ô nhiễm do dinh dưỡng quá mức của các vùng nước tiếp nhận có thể là một vấn đề.

Ô nhiễm nước là sự ô nhiễm các cơ thể nước, thường là kết quả của các hoạt động của con người, khiến nó ảnh hưởng tiêu cực đến các mục đích sử dụng của nó. Các cơ thể nước bao gồm hồ, sông, đại dương, tầng nước ngầm, hồ chứa nước và nước ngầm. Ô nhiễm nước xảy ra khi các chất ô nhiễm trộn với những cơ thể nước này. Chất ô nhiễm có thể đến từ một trong bốn nguồn chính: thải nước thải, hoạt động công nghiệp, hoạt động nông nghiệp, và dòng chảy đô thị bao gồm nước chảy dọc mặt đất. Ô nhiễm nước hoặc là ô nhiễm nước mặt hoặc ô nhiễm nước ngầm. Hình thức ô nhiễm này có thể dẫn đến nhiều vấn đề, như phá hủy môi trường của hệ sinh thái thuỷ sinh hoặc lây lan bệnh truyền qua nước khi mọi người sử dụng nước bị ô nhiễm để uống hoặc tưới tiêu. Một vấn đề khác là ô nhiễm nước giảm các dịch vụ hệ sinh thái (như cung cấp nước uống) mà nguồn tài nguyên nước sẽ cung cấp.

Tái sử dụng

Tưới tiêu
Ngày càng nhiều người sử dụng nước thải đã qua xử lý hoặc thậm chí chưa qua xử lý để tưới tiêu các cây trồng. Các thành phố cung cấp thị trường lợi nhuận cho nông sản tươi, do đó rất thu hút đối với những người nông dân. Bởi vì nông nghiệp phải cạnh tranh với ngành công nghiệp và người dùng đô thị về nguồn nước ngày càng khan hiếm, thường không còn cách nào khác cho những người nông dân ngoài việc sử dụng trực tiếp nước bị ô nhiễm bởi nước thải để tưới cây trồng của họ. Việc sử dụng nước chứa đầy mầm bệnh theo cách này có thể gây ra nguy cơ sức khỏe đáng kể. Tổ chức Y tế Thế giới đã phát triển các hướng dẫn cho việc sử dụng an toàn nước thải vào năm 2006. Họ ủng hộ một phương pháp 'nhiều rào cản' đối với việc sử dụng nước thải, nơi người nông dân được khuyến khích thực hiện các hành vi giảm rủi ro khác nhau. Các biện pháp này bao gồm dừng tưới tiêu vài ngày trước khi thu hoạch để cho phép mầm bệnh chết dưới ánh nắng mặt trời, tưới nước một cách cẩn thận để không làm ô nhiễm lá cây có thể sẽ được ăn sống, rửa rau bằng chất khử trùng hoặc để phân bùn sử dụng trong nông nghiệp khô trước khi được sử dụng như phân người.

Nước tái chế
Nước tái chế là quá trình chuyển đổi Nước thải đô thị (nước thải) hoặc Xử lý nước thải công nghiệp thành nước có thể được tái sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau. Các loại tái sử dụng bao gồm: tái sử dụng đô thị, tái sử dụng nông nghiệp (tưới tiêu), tái sử dụng môi trường, tái sử dụng công nghiệp, tái sử dụng nước uống dự định, tái sử dụng nước thải de facto (tái sử dụng nước uống không dự định). Ví dụ, tái sử dụng có thể bao gồm tưới tiêu vườn và đồng ruộng nông nghiệp hoặc bổ sung nước mặt và nước ngầm (nghĩa là, tái nạp nước ngầm). Nước tái sử dụng cũng có thể được hướng đến việc đáp ứng các nhu cầu nhất định trong nhà ở (ví dụ: xả toilet), doanh nghiệp và công nghiệp, và thậm chí có thể được xử lý để đạt tiêu chuẩn nước uống. Việc tiêm nước tái chế vào hệ thống phân phối cung cấp nước được gọi là tái sử dụng nước uống trực tiếp, tuy nhiên, việc uống nước tái chế không phải là một thực hành thông thường. Việc tái sử dụng nước thải sau khi xử lý của đô thị cho tưới tiêu là một thực hành đã được thiết lập từ lâu, đặc biệt ở các nước khô hạn, máng xối. Việc tái sử dụng nước thải như một phần của quản lý nước bền vững cho phép nước tiếp tục là một nguồn nước thay thế cho các hoạt động con người. Điều này có thể giảm khan hiếm nước và giảm áp lực trên nước ngầm và các hệ thống nước tự nhiên khác.

Theo quốc gia

Tại Châu Âu
Tại Liên minh Châu Âu, 0,8% tổng năng lượng tiêu thụ được dùng cho các cơ sở xử lý nước thải. Liên minh Châu Âu cần đầu tư thêm 90 tỷ euro vào lĩnh vực nước và chất thải để đạt được mục tiêu năng lượng và khí hậu năm 2030.

Vào tháng 10 năm 2021, các thành viên của nghị viện tại Anh đã bỏ phiếu cho việc tiếp tục cho phép nước thải chưa được xử lý từ các cống thoát nước kết hợp được thải vào các con đường nước.

Chỉ thị Xử lý Nước thải Đô thị (tên đầy đủ "Chỉ thị Hội đồng 91/271/EEC ngày 21 tháng 5 năm 1991 về xử lý nước thải đô thị") là một Chỉ thị của Liên minh châu Âu liên quan đến việc thu gom nước thải đô thị, xử lý nước thải và việc thải, cũng như việc xử lý và thải "nước thải từ một số ngành công nghiệp". Chỉ thị được thông qua vào ngày 21 tháng 5 năm 1991. Mục tiêu của chỉ thị là "bảo vệ môi trường khỏi các tác động tiêu cực của việc thải nước thải đô thị và nước thải từ một số ngành công nghiệp" bằng cách yêu cầu thu gom và xử lý nước thải trong các khu dân cư đô thị với một dân số tương đương trên 2000, và xử lý tiên tiến hơn ở những nơi có dân số tương đương trên 10,000 trong các khu vực nhạy cảm.

Hoa Kỳ
Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) và các cơ quan môi trường tiểu bang thiết lập các tiêu chuẩn nước thải dưới luật Clean Water Act. Các nguồn Point source phải nhận giấy phép thải nước vào mặt nước thông qua Hệ thống loại trừ chất gây ô nhiễm quốc gia (NPDES). Các nguồn điểm bao gồm các cơ sở công nghiệp, chính quyền đô thị (nhà máy xử lý nước thải và hệ thống cống rãnh dẫn nước mưa), các cơ sở chính phủ khác như căn cứ quân sự, và một số cơ sở nông nghiệp, như các trại chăn nuôi. EPA thiết lập các tiêu chuẩn nước thải quốc gia cơ bản: "Quy định Xử lý Thứ cấp" áp dụng cho các nhà máy xử lý nước thải đô thị, và "Hướng dẫn về hiệu suất" là các quy định dành cho các loại cơ sở công nghiệp.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Water Environment Federation – Professional association focusing on municipal wastewater treatment

Thủy sinh thái học
Công nghệ kiểm soát ô nhiễm
Kỹ thuật môi trường
Ô nhiễm nước
Nước thải
Cơ sở hạ tầng nước thải