title: La Mer (bài hát)

text:
"La Mer" (bằng tiếng Pháp, tạm dịch: "Biển") là một bài hát do ca sĩ kiêm người viết ca khúc người Pháp Charles Trenet đặt lời và thể hiện. Bài hát có phần nhạc do Léo Chauliac sáng tác vào năm 1943 và được Trenet ghi âm vào tháng 3 năm 1946. Bài hát đã vượt khỏi phạm vi nước Pháp, phổ biến ở cả Hoa Kỳ qua bản tiếng Anh có nhan đề "Beyond the Sea" do Bobby Darin thể hiện. Tính đến năm 2001, đã có gần 4.000 phiên bản thể hiện ca khúc này với nhiều ngôn ngữ khác nhau.

Lịch sử
Năm 1943 (có nguồn ghi tháng 7 năm 1942) trên một chuyến tàu (thường chạy ven bờ biển) trong hành trình đến Montpellier và Perpignan (có nguồn ghi trong hành trình từ Sète đến Montpellier) cùng ca sĩ Roland Gerbeau, nghệ sĩ dương cầm Léo Chauliac và viên thư ký, Charles Trenet đã viết lời ca khúc "La Mer" trên giấy vệ sinh trong vòng 20 phút. "Biển" ở đây không phải là Địa Trung Hải mà là đầm Thau đang phô bày qua ô cửa toa tàu. Phần nhạc do Léo Chauliac sáng tác về sau. Tuy vậy, Trenet chưa tin tưởng vào tiềm năng của ca khúc mà ông cho là "trang nghiêm và xưa cũ" nên chưa đăng ký bài hát ngay. Ngay ca sĩ Suzy Solidor khi được Trenet mời hát ca khúc này cũng từ chối với lý do: "Bài hát về biển ấy à, mỗi ngày có cả mươi bài gửi cho tôi!"

Cuối năm 1945, Roland Gerbeau thu âm ca khúc này cùng Renée Lebas.. Năm 1946, nhà phát hành âm nhạc Raoul Breton thúc đẩy Trenet tự thể hiện bài hát này với phần nhạc của Albert Lasry. Bản chuyển thể "Beyond the Sea" (lời tiếng Anh của Jack Lawrence) ra đời trong chuyến đi của Trenet tới Hoa Kỳ cùng năm đó đã mang lại thành công to lớn cho "La Mer".

Có nguồn cho rằng "La Mer" mang tính hoài cổ và ấn tượng.

Hát lại
"La Mer" đã được nhiều nghệ sĩ trình bày lại, như:
 Đầu thập niên 1960, Cliff Richard và ban nhạc The Shawdows hát lại bài này.
 Năm 1976, Dalida hát lại bài này (có điều chỉnh phần nhạc) và ghi âm vào đĩa LP Coup de chapeau au passé.
 Năm 2004, In-Grid hát lại bài này trong album La vie en rose.

Phiên bản ngôn ngữ khác

Bản tiếng Anh
"La Mer" được Jack Lawrence đặt lời tiếng Anh (không liên quan về nội dung với lời tiếng Pháp) và đặt nhan đề là "Beyond the Sea". Tuy nhiều nghệ sĩ đã thể hiện bản này, bao gồm Benny Goodman, Mantovani, Roger Williams và Gisele MacKenzie nhưng phiên bản 1960 của Bobby Darin vẫn được biết đến nhều nhất, từng xếp ở vị trí thứ 6 trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100. Trước Darin, "Beyond the Sea" đã lọt top 40 hai lần vào những năm 1948 (bản của Goodman) và 1956 (bản của Williams, vị trí cao nhất: 37).

Sau này có nhiều nghệ sĩ khác tiếp tục thể hiện lại "Beyond the Sea", gồm Lawrence Welk, Martin Denny, Bent Thalmay, Dick Jordan, Helen Shapiro, Johnny Mathis, We Five, The Sandpipers, Sacha Distel, George Benson, Bobby Caldwell, Carol Welsman, Eric Comstock, Gene Nery, Robbie Williams, Barry Manilow, Rod Stewart và Miguel Bosé.

Bản ngôn ngữ khác
Bản tiếng Ý có nhan đề "Il Mare" do Pasquale Panella đặt lời và do Sergio Cammariere thể hiện. Bản tiếng Hà Lan có nhan đề "De zee" do Johnny Steggerda cùng Jack Bess đặt lời vào năm 1970 và được Lize Marke thể hiện. Năm 2008, có thêm một phiên bản với lời mới bằng tiếng Hà Lan của Herman Pieter de Boer.

Sử dụng

Điện ảnh

Truyền hình
 Mất tích (Lost): bản "La Mer" bằng tiếng Pháp được nhân vật Shannon hát trong tập 12 - "Whatever the Case May Be" (2004), mùa thứ nhất của loạt phim truyền hình Mất tích.
The Simpsons: tập 19 - "The Squirt and the Whale" (2010), mùa thứ 21 của loạt phim hoạt hình The Simpsons cũng phát bài "La Mer" ở cuối tập phim.
 Derrick: bài hát cũng có trong tập 7 - "Kỳ nghỉ ở Madeira" (1975) của loạt phim truyền hình Tây Đức Derrick.
 Hồ sơ tuyệt mật (The X-Files): tập 13, mùa 1 "Beyond the Sea" (1994)
From the Earth to the Moon: tập 1 - "Can we do This?" (1998)

Trò chơi điện tử
 BioShock: trong trò chơi này có đoạn hòa tấu "La Mer" do Biréli Lagrène thể hiện.
 BioShock 2: phiên bản đặc biệt của BioShock 2 có bài này.
 Suikoden IV: phần đồ họa mở màn có đoạn nhạc hòa tấu do Yasuhiro Kobayashi thể hiện.

Khác
 Truyện tranh Astérix chez Rahàzade của René Goscinny và Albert Uderzo có trích đoạn "La Mer".

Xem thêm
 Beyond the Sea (bài hát)

Tham khảo

Bài hát của Charles Trenet
Bài hát Pháp
Bài hát về biển
Bài hát năm 1943
Bài hát năm 1946
Nhạc phim
Bài hát năm 1945


title: Vòng loại Giải vô địch bóng đá thế giới 2014 – Khu vực châu Âu (Bảng I)

text:
Dưới đây là kết quả các trận đấu trong khuôn khổ bảng I - vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2014 - khu vực châu Âu. 5 đội bóng châu Âu bao gồm đương kim vô địch World Cup 2010 - Tây Ban Nha, Pháp, Belarus, Gruzia và Phần Lan, thi đấu trong hai năm 2012 và 2013, theo thể thức lượt đi-lượt về, vòng tròn tính điểm, lấy hai đội đầu bảng tham gia vòng chung kết.

Sau khi kết thúc vòng loại, Tây Ban Nha đã chính thức giành quyền tham dự World Cup 2014 và Pháp sẽ tham dự vòng đấu play-off.

Bảng xếp hạng

Kết quả
Lịch thi đấu của bảng I đã được quyết định sau cuộc họp tại Paris, Pháp, vào ngày 23 tháng 11 năm 2011.

Danh sách cầu thủ ghi bàn
5 bàn

 Franck Ribéry

4 bàn

 Pedro

3 bàn

 Álvaro Negredo

2 bàn

 Teemu Pukki
 Olivier Giroud

 Jordi Alba

 Sergio Ramos

1 bàn

 Renan Bressan
 Stanislaw Drahun
 Egor Filipenko
 Timofei Kalachev
 Anton Putsila
 Dmitry Verkhovtsov
 Sergei Kornilenko
 Roman Eremenko

 Kasper Hämäläinen
 Karim Benzema
 Étienne Capoue
 Abou Diaby
 Christophe Jallet
 Samir Nasri
 Paul Pogba

 Mathieu Valbuena
 Guram Kashia
 Alexander Kobakhidze
 Tornike Okriashvili
 Juan Mata
 Roberto Soldado
 Xavi

phản lưới nhà

 Igor Shitov (trong trận gặp )

 Joona Toivio (trong trận gặp )

Thẻ phạt

Tham khảo

Liên kết ngoài
Results and schedule for UEFA Group I (FIFA.com version)
Results and schedule for UEFA Group I (UEFA.com version)

Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2014 khu vực châu Âu – Bảng I


title: Mác Cộng hòa Dân chủ Đức

text:
Mác Cộng hòa Dân chủ Đức (tiếng Đức: ), được gọi thông tục là mác miền đông ( tại Tây Đức và sau khi tái thống nhất), là đơn vị tiền tệ của Cộng hòa Dân chủ Đức (Đông Đức). Mã tiền tệ ISO 4217 là DDM. Đơn vị tiền tệ này được gọi chính thức là Deutsche Mark từ năm 1948 đến năm 1964, Mark der Deutschen Notenbank (Mác Đức) từ năm 1964 đến năm 1967, và từ năm 1968 đến 1990 được gọi chính thức là Mark der DDR (Mác CHDC Đức); tại Đông Đức nó được gọi thông tục là Mark. 1 Mác được quy đổi được 100 Pfennig (Pf).

Giấy bạc
{| class="wikitable"
! Thời điểm
! Hình ảnh
! Chi tiết
|-
| phát hành trước giấy bạc năm 1948
|
| Rentenmark cũ và Reichsmark trong khu vực Liên Xô chiếm đóng được dính kèm tem và kéo dài hiệu lực trong khi giấy bạc mới được in. Chúng được phát hành với các mệnh giá 1, 2, 5, 10, 20, 50 và 100 Deutsche Mark. Chúng được gọi thông tục là Klebemark hay Kuponmark.
|-
| Giấy bạc đợt 1948
|
| Các giấy bạc Reichsmark và Rentenmark được tái bản với tem dính cùng được thay thế bằng giấy bạc mới vào ngày 24 tháng 7 năm 1948, với các mệnh giá 50 Deutsche Pfennig, 1, 2, 5, 10, 20, 50, 100, và 1000 Deutsche Mark von der Deutschen Notenbank (DM).
|-
| Giấy bạc đợt 1955 DM
|
| Lần phát hành thứ hai vào năm 1955 gồm các mệnh giá 5, 10, 20, 50 và 100 Deutsche Mark von der Deutschen Notenbank.
|-
| Giấy bạc đợt 1964 MDN
|
| Năm 1964, chính phủ phát hành đợt tiền mới với các mệnh giá 5, 10, 20, 50 và 100 Mark der Deutschen Notenbank (MDN). Đồng thời, giấy bạc đợt 1948 và 1955 được rút ra khỏi lưu thông.
|-
| Giấy bạc đợt 1971/1975
|
| Loạt giấy bạc cuối cùng của Đông Đức được phát hành vào năm 1971 hoặc 1975 với các mệnh giá 5, 10, 20, 50 và 100 Mark der DDR (M). Loạt giấy bạc đợt 1964 dần được rút khỏi lưu thông. Giấy bạc 5 Mác bị đình chỉ lưu thông cuối cùng, vào năm 1981.
|-
| Tờ 5-mác, Loạt 1975
|
| Mặt trước tờ 5 mác màu tím là hình Thomas Müntzer, một mục sư người Đức thời kỳ đầu Cải cách, ông là một thủ lĩnh nổi dậy trong Chiến tranh Nông dân Đức. Mặt sau thể hiện một số máy gặt, nêu bật tầm quan trọng của nông nghiệp trong Nhà nước công-nông" (Arbeiter- und Bauernstaat) mà CHDC Đức tuyên bố.
|-
| Tờ 10 mác, Loạt 1971
| thumb|center|200px|Tờ 10 mác, 1971 (mặt sau)
| Mặt trước tờ 10 mác màu cam là hình ảnh Clara Zetkin, một người cộng sản Đức thời kỳ đầu và ủng hộ nữ quyền. Mặt sau thể hiện một nữ kỹ sư ngồi tại bàn điều khiển trong Nhà máy điện hạt nhân Rheinsberg, nhà máy được đưa vào hoạt động từ năm 1966.
|-
| Tờ 20 mác, Loạt 1975
| thumb|center|200px|Tờ 20 mác, 1975 (mặt sau)
| Mặt trước tờ 20 mác màu lục là hình tác gia và triết học gia Johann Wolfgang von Goethe. Mặt sau thể hiện một số thiếu nhi bước ra từ trường học, nhấn mạnh tầm quan trọng của giáo dục tại CHDC Đức.
|-
| Tờ 50 mác, Loạt 1971
| thumb|200px|center|Tờ 50 mác, 1971 (mặt sau)
| Mặt trước tờ 50 mác màu đỏ là hình Friedrich Engels, người đồng sáng lập ra học thuyết Mác. Mặt sau thể hiện một tổ hợp công nghiệp có vẻ như là PCK-Raffinerie tại Schwedt. Đường ống và ống khói nhấn mạnh tầm quan trọng của công nghiệp tại CHDC Đức.
|-
| Tờ 100 mác, Loạt 1975
| thumb|center|200px|Tờ 100 mác, 1975 (mặt sau)
| Tờ giấy bạc Staatsbank der DDR có mệnh giá cao nhất do Nhân hàng Nhà nước CHDC Đức phát hành. Mặt trước của tờ tiền là hình Karl Marx, và mặt sau là Cung Cộng hòa nhìn từ đại lộ Unter den Linden ở Đông Berlin. Ở phía sau là Tháp truyền hình Berlin, hội trường thành phố đỏ (Rathaus), và Zeughaus (kho quân giới). Thể hiện CHDC Đức là một quốc gia tiến bộ và hiện đại.
|-
| Tờ 200 và 500 mác, Loạt 1985
|
| Ngân hàng Nhà nước CHDC Đức có kế hoạch phát hành tờ 200 và 500 mác. Chúng từng được in vào năm 1971 và 1984 để chuẩn bị, song chưa từng được phát hành. Một vài mẫu do các nhà sưu tập nắm giữ.
|-
|}

Tham khảo

Đọc thêm
Jonathan R. Zatlin, The Currency of Socialism – Money and Political Culture in East Germany''. Cambridge University Press 2007 ISBN 0-521-86956-0

Liên kết ngoài

Coins
Giấy bạc của cộng hòa dân chủ Đức

Chấm dứt năm 1990 ở Đông Đức
Khởi đầu năm 1948 ở Đức
Kinh tế Cộng hòa Dân chủ Đức
ISO 4127
Mác (tiền tệ)
Đơn vị tiền tệ của Đức
Đơn vị tiền tệ không còn lưu thông


title: Kèn bạc hoa vàng

text:
Cây kèn bạc hoa vàng (dịch nghĩa từ tên Anh: Silver trumpet tree và có hoa vàng).

Tên Trung Quốc: 银鳞风铃木 (ngân lân phong linh mộc: cây chuông gió vảy bạc). Một số trang cây gọi là chuông gió hoa vàng.

Danh pháp khoa học: Tabebuia aurea, đồng nghĩa: Tabebuia argentea hoặc Tabebuia caraiba), tên tiếng Anh là Caribbean Trumpet Tree, Silver Trumpet Tree, Yellow Tabebuia. Loài này được (Silva Manso) Benth. & Hook.f. ex S.Moore mô tả khoa học đầu tiên năm 1895. Đây là loại cây cảnh trồng phổ biến ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới nhờ hoa đẹp rực rỡ nở trên cành trụi lá vào cuối mùa khô.

Cây thuộc họ Bignoniaceae. Trong tiếng Việt, họ này có nhiều tên gọi như họ Chùm ớt, họ Đinh, họ Núc nác, họ Quao. Đây là nguồn gen có nguồn gốc từ Nam Mỹ, thường phổ biến ở các nước Suriname, Brasil, Bolivia, Peru, Paraguay và miền Bắc Argentina.

Mô tả
Đây là cây giống mới cho hoa lớn màu vàng tươi sặc sỡ. Thân và lá đẹp. Cây có kích thước nhỏ, cao khoảng 5 - 8 m, trong điều kiện tối ưu có thể đạt đến 15 m. Tốc độ sinh trưởng nhanh. Cây chịu sáng. Điều kiện trồng: đất màu mỡ cao, tơi xốp đủ ẩm nhưng không ngập úng, có thể chịu được đất chua với độ pH 5.0, 5.5 . Mùa ra hoa từ tháng 3 đến tháng 5. Mỗi khi ra hoa, cây thường rụng hết lá để phơi bày cả một vòm tán màu vàng sáng rực. Với kiểu hoa hình chuông cùng sắc hoa vàng ấy, nên khi vào Việt Nam, nó liền được gọi là "cây chuông vàng". Quả của cây có dạng quả nang thon, dài 10 cm khi già sẽ bung ra giải phóng các hạt.

Cây được nhân giống bằng hạt. Cây được trồng làm cảnh...

Chú thích

Liên kết ngoài
Tiếng Anh

Tabebuia
Thực vật được mô tả năm 1895
Thực vật Brasil
Cây trang trí
Thực vật vườn Nam Mỹ


title: Thuận Vương

text:
Thuận Vương (chữ Hán 順王) là thụy hiệu của một số vị quân chủ, phiên vương, thân vương hoặc quận vương trong lịch sử chế độ phong kiến ở khu vực Á Đông.

Danh sách
 Cơ Tử Triều Tiên Khánh Thuận Vương
 Xuân Thu Ngô Thuận Vương
 Đông Hán Lang Da Thuận Vương
 Tây Tấn Phái Thuận Vương Tư Mã Cảnh (thời Tào Ngụy gọi là Lạc An Thuận Hầu)
 Ngũ Hồ thập lục quốc Vũ Hưng Thuận Vương
 Bắc Ngụy Tề Quận Thuận Vương Nguyên Giản (có thụy hiệu khác là Linh Vương)
 Lưu Tống An Thành Thuận Vương Lưu Chuẩn (sau này đăng cơ trở thành Lưu Tống Thuận Đế)
 Ngũ Đại Thập Quốc Nam Đường Tín Chiêu Thuận Vương (hoặc Giang Chiêu Thuận Vương) Lý Cảnh Địch
 Bắc Tống Đông Hải Trung Thuận Vương (hoặc Nam Khang Trung Thuận Vương) Trần Hồng Tiến
 Minh triều Tần Thuận Vương
 Minh triều Dân Thuận Vương
 Minh triều Trịnh Thuận Vương
 Minh triều Tĩnh Giang Hoài Thuận Vương
 Minh triều Đường Thuận Vương (sau được truy tôn làm Minh Thuận Đế)
 Thanh triều Đa La Nghi Thuận quận vương Ái Tân Giác La Miên Chí
 Việt Nam Hậu Lê triều Trịnh Thuận Vương (tôn hiệu, thụy hiệu là Di Mục Vương)

Xem thêm
 Trịnh Thuận Vương
 Hoài Thuận Vương
 Trang Thuận Vương
 Vinh Thuận Vương
 Cung Thuận Vương
 Hi Thuận Vương
 Thuận Hy Vương
 Hưng Vương
 Ly Vương
 An Hy Vương
 Linh Vương
 Linh Công
 Linh Đế
 Thuận Đế
 Vũ công
 Thuận hầu
 Khang Thuận bá
 Hy Thuận bá
 Thuận phi
 Thuận tần
 Thuận hoàng hậu

Thụy hiệu


title: Cầu đường sắt Dangsan

text:
Cầu đường sắt Dangsan (당산철교) là cây cầu bắc qua sông Hán, Seoul, Hàn Quốc, được độc quyền dành cho tuyến tàu điện ngầm Seoul số 2. Phía nam cây cầu là Trạm Dangsan tại Yeongdeungpo được xây trên cao, còn trạm Hapjeongda được xây dựng dưới mặt đất, cách đó 600 mét về phía bắc. Cầu hoàn thành năm 1983, còn đường tàu điện ngầm Seoul số 2 qua đây bắt đầu từ ngày 2 tháng 5 năm 1984. Cầu đường sắt Dangsan dài xấp xỉ 1,2 km, cao xấp xỉ 30 m.

Sau vụ cầu Seongsu sụp đổ một phần, các cây cầu ở Seoul được tái kiểm tra về độ an toàn và cây cầu Dangsan bị đóng cửa. Sau đó ngày 31 tháng 12 năm 1996, cầu được xây dựng lai và hoàn thành vào ngày 22 tháng 11 năm 1999.

Chú thích

Cầu tại Hàn Quốc
Cầu Seoul
Cầu qua sông Hán (Triều Tiên)
Tàu điện ngầm Seoul tuyến 2


title: Khảo Vương

text:
Khảo Vương (chữ Hán: 考王) là thụy hiệu của một số vị quân chủ.

Danh sách
 Đông Chu Khảo Vương (gọi tắt, thụy hiệu thật là Khảo Triết Vương)
 Chiến Quốc Sở Khảo Vương (gọi tắt theo thụy hiệu thật là Khảo Liệt Vương)
 Tây Hán Tri Xuyên Khảo Vương
 Đông Hán Phái Khảo Vương (có thụy hiệu khác là Hiếu Vương)
 Đông Hán Bành Thành Khảo Vương

Xem thêm
 Tuyên Đế
 Tuyên Công
 Cung Công
 Khoảnh Vương
 Khảo Hầu
 Khảo Công
 Đức Công
 Văn công
 Vũ công

Thụy hiệu


title: Republic RC-3 Seabee

text:
Republic RC-3 Seabee là một loại máy bay thể thao lưỡng cư, do Percival Spencer and thiết kế, Republic Aircraft Corporation chế tạo.

Quốc gia sử dụng

Dân sự

Quân sự
 Không lực Việt Nam Cộng hòa

Không quân Nhân dân Việt Nam

Tính năng kỹ chiến thuật

Xem thêm

Tham khảo

Liên kết ngoài

Seabee
Máy bay thông dụng dân sự Hoa Kỳ 1940–1949
Máy bay trinh sát dân sự Hoa Kỳ 1940–1949
Thủy phi cơ
Tàu bay
Máy bay thủy bộ
Máy bay quân sự
Máy bay thông dụng
Máy bay trinh sát
Máy bay cánh trên
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Thanh Vương

text:
Thanh Vương (chữ Hán 聲王) là thụy hiệu của một số vị quân chủ.

Danh sách
 Đông Chu Sở Thanh Vương (còn có thụy hiệu khác là Thanh Hoàn Vương)
 Tây Tấn Lương Thanh Vương

Xem thêm
 Hoàn Đế
 Hoàn Công
 Hoàn Hầu
 Hoàn Tử
 Hoàn Vương
 Hoàn Bá

Thụy hiệu


title: Trần Văn Kiểu

text:
Trần Văn Kiểu (1918-1968), còn được biết đến với bí danh "Chín K", là một anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam. Ông là một trong những thủ lĩnh của các cuộc đình công ở Nam Bộ thời kỳ chống Pháp và chống Mỹ.
Tên của ông được đặt cho một con đường ở Quận 6, Thành phố Hồ Chí Minh.

Tiểu sử

Trần Văn Kiểu sinh năm 1918 tại xã Sơn Thịnh (nay là xã An Hòa Thịnh), huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh.

Đầu những năm 1940, ông làm công nhân đồn điền (phu đồn điền) cao su tại miền Đông Nam Bộ. Tại đây, ông đã tham gia và tổ chức những cuộc đấu tranh đòi quyền lợi cho những người công nhân.

Ông gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam và trở thành một thành viên hoạt động tích cực trong việc vận động và tổ chức các phong trào công nhân. Tháng 8 năm 1945, ông là thành viên Ủy ban khởi nghĩa huyện Xuân Lộc và khi Liên đoàn Cao su Biên Hòa được thành lập, ông được giao chức danh Phó Thư ký, Bí thư chi bộ kiêm Chính trị viên đại đội cao su, chuyên làm nhiệm vụ phá hoại kinh tế của địch.

Năm 1954, cuộc kháng chiến chống Pháp kết thúc, ông ở lại miền Nam tiếp tục hoạt động bí mật. Ông được bầu làm ủy viên Ban chấp hành Khu ủy Sài Gòn - Gia Định kiêm Phó ban Công vận. Ông đã trực tiếp lãnh đạo và tổ chức nhiều cuộc biểu tình quy mô lớn với sự tham gia của hàng vạn công nhân, nông dân và giới trí thức.

Năm 1967, ông bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa bắt. Chính một đồng chí của ông bị bắt và khai ra ông và những đồng đội khác. Cùng bị bắt với ông trong đợt này còn có bà Lê Thị Riêng. Sau khi dùng mọi thủ đoạn và cực hình nhưng không lay chuyển được ông, đêm mùng 2 Tết Mậu Thân (1968), chính quyền đã đưa ông và bà Lê Thị Riêng đi thủ tiêu

Ngày nay, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã xây dựng một bia tưởng niệm tại nơi mà ông Trần Văn Kiểu và bà Lê Thị Riêng bị sát hại (trên đường Hồng Bàng, đoạn giữa đường Châu Văn Liêm và đường Lý Thường Kiệt, quận 5, TP Hồ Chí Minh). Năm 1985, tên ông được đặt cho con đường chạy dọc kênh Tàu Hủ thuộc địa bàn Quận 5 và Quận 6, vốn trước đó là Bến Lê Quang Liêm. Tuy nhiên, đến năm 2011, sau khi đường được nâng cấp mở rộng thành một phần của đại lộ Đông – Tây và được đặt tên mới là đường Võ Văn Kiệt thì tên đường Trần Văn Kiểu được chuyển sang đặt cho đường số 11 thuộc khu dân cư Bình Phú, Quận 6 cho đến nay.

Tham khảo

Người Hà Tĩnh
Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân
Người Hương Sơn


title: Hurricane (bài hát của Thirty Seconds to Mars)

text:
Hurricane là một bài hát được viết bởi ban nhạc rock Mỹ Thirty Seconds to Mars trong album phòng thu thứ ba của họ, This Is War. Bài hát được viết bởi ca sĩ và nhạc sĩ Jared Leto và sản xuất bởi Leto, Flood và Steve Lilywhite. Có hai phiên bản của bài hát này, một trong đó là bao gồm bản trong album và một bản khác là sự hợp tác với rapper Kanye West, có tiêu đề " Hurricane 2.0 ", được phát hành như là đĩa đơn thứ tư trích từ album trong tháng 11 năm 2010. Sau này có một sự thay đổi trong một số phần của track. "Hurricane" đã được trao Single xuất sắc nhất tại Kerrang!Giải 2011. MV dài mười ba phút, đạo diễn bởi Leto dưới bút danh Bartholomew Cubbins, thu hút tranh cãi khi công chiếu lần đầu trên 29 Tháng 11 năm 2010, nó bị cấm bởi MTV do có chứa nội dung tình dục. Một phiên bản chỉnh sửa, tuy nhiên, đã được đưa về luân chuyển nặng trên MTV2.

Bảng xếp hạng

Tham khảo

 Hurricane Video Clip

Bài hát của Thirty Seconds to Mars
Đĩa đơn năm 2010
Bài hát năm 2009


title: Candice Swanepoel

text:
Candice Susan Swanepoel (sinh ngày 20 tháng 10 năm 1988) là một người mẫu nội y người Nam Phi của hãng Victoria's Secret. Cô từng lọt Top 10 người mẫu có thu nhập cao nhất năm 2012 do tạp chí Forbes thống kê,.

Sự nghiệp

Swanepoel từng chụp ảnh bìa cho các tạp chí Vogue phiên bản Australia, Brasil, Mexico, Hy Lạp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Nhật và Italiy, ELLE phiên bản Brasil, Anh, German và Nam Phi, GQ phiên bản Anh, Nam Phi, Romani, Mexico và Trung Quốc, Harper's Bazaar phiên bản Mỹ, Thổ Nhĩ Kỳ, Tây Ban Nha, Séc và Ac-hen-ti-na, i-D, Lush and Ocean Drive (Mỹ) và nhiều quảng cáo cho Nike,Diesel, Guess?, Tommy Hilfiger, Tom Ford, Prabal Gurung, Swarovski, Colcci,True Religion, Ralph Lauren, Miu Miu, Juicy Couture and Versace. Swanepoel từ sải bước trên sàn cătwalk của Tommy Hilfiger, Dolce and Gabbana,Michael Kors, Donna Karan, Giambattista Valli, Jason Wu, Prabal Gurung, Rag & Bone, Oscar de la Renta, Fendi, Chanel, Elie Saab, Diane von Fürstenberg,Sportmax, Betsey Johnson, Stella McCartney, Viktor and Rolf, Givenchy, Jean Paul Gaultier, Christian Dior, Blumarine và nhiều thương hiệu khác, ví dụ như Victoria's Secret (từ năm 2007). Cô còn xuất hiện trong nhiều quảng cáo nội y, là người mẫu chính cho mẫu hàng "SWIM" năm 2010 cùng với Lindsay Ellingson, Rosie Huntington-Whiteley, Behati Prinsloo và Erin Heatherton.

Năm 2010, Swanepoel trở thành 1 thiên thần của Victoria's Secret. Swanepoel làm người mẫu cho mẫu đồ tắm của Kardashians năm 2010. Ngày 12 tháng 8 năm 2010, Swanepoel chính thức cắt băng khánh thành cho cửa hàng của Victoria's Secret ở Canada, ở trung tâm thương mại West Edmonton thành phố Edmonton.  Năm 2013, Swanepoel là gương mặt đại diện cho dòng đồ bơi rất được ưa chuộng của Victoria's Secret. Năm 2013, Swanepoel được chọn để mặc bộ Fantasy Bra tại Victoria's Secret Fashion Show 2013. Bộ nội y trị giá 10 triệu đôla "Royal Fantasy Bra" được chế tác bởi Mouawad, chiếc áo ngực và quần lót cùng bộ có tới 4,200 viên đá quý, bao gồm ruby, kim cương, saphia vàng, ở giữa có mặt chuyền vàng 18 karat với 1 viên ruby 52 karat ở giữa. "Royal Fantasy Bra" là bộ nội y đắt nhất thế giới tính từ năm 2005, cùng với bộ Sexy Splendor Fantasy Bra được trình diễn bởi Gisele Bündchen.

Sự nổi tiếng
Swanepoel được bầu chọn ở vị trí 61 năm 2010 và 62 năm 2011 trong cuộc bình chọn "100 người phụ nữ quyến rũ nhất trên thế giới" thường niên của  FHM; đứng vị trí thứ nhất trong danh sách "Hot 100" của Maxim 2014.

Năm 2013, Candice Swanepoel được lựa chọn là gương mặt của năm và diện bộ đồ lót trị giá 10 triệu USD, Royal Fantasy Bra, trong show diễn cuối năm của Victoria’s Secret.

Tài sản
Swanepoel lần đầu xuất hiện ở vị trí thứ 10 trong danh sách Những Người Mẫu Có Thu Nhập Nhất Thế giới với thu nhập ước tính là 3 triệu Dollar trong khoảng thời gian giữa năm 2010 và 2011. Năm 2013 đứng thứ 9 với thu nhập ước tính là 3,3 triệu Dollar.

Đời tư
Candice sinh ra và lớn lên ở vùng Mooi River, Nam Phi, trong một gia đình Nam Phi gốc Hà Lan. Lúc 15 tuổi, cô được phát hiện bởi một người huấn luyện người mẫu ở một chợ đồ cũ Durban. Cô ấy có thể nói trôi chảy tiếng Nam Phi, tiếng Anh, tiếng Bồ Đào Nha (là thứ tiếng cô học được từ người yêu cô) - người mẫu Hermann Nicoli từ Brazil. Candice đã yêu Herman từ năm cô 17 tuổi từ lần gặp nhau đầu tiên ở Paris. Tháng 8 năm 2015, cả hai công bố đính hôn. Tháng 3 năm 2016, cô thông báo đang mang thai đứa con đầu lòng. Con trai của Candice tên Anaca ra đời vào ngày 5 tháng 10 năm 2016. Năm 2017, Candice sinh sống ở New York. Tháng 12 năm 2017, cô mang thai đứa con thứ hai, cũng là con trai tên là Ariel.

Tháng 11 năm 2018, cô và bạn trai Herman Nicoli chính thức chia tay.

Chú thích

Sinh năm 1988
Nhân vật còn sống
Người Durban
Người KwaZulu-Natal
Người da trắng Nam Phi
Nữ người mẫu Nam Phi


title: Miss Jackson

text:
Miss Jackson là một bài hát của ban nhạc rock Mỹ Panic! at the Disco, phát hành vào ngày 15 Tháng Bảy năm 2013 như đĩa đơn đầu tiên cho album phòng thu thứ tư của ban nhạc, Too Weird to Live, Too Rare to Die! (2013). Lolo góp giọng hát cho "Miss Jackson". Một video ca nhạc của đạo diễn Jordan Bahat đi kèm với thông báo bài hát cũng như tiêu đề của album và ngày phát hành. Nó đánh dấu phát hành đầu tiên của ban nhạc kể từ năm 2011. Nó vươn lên top 10 trên iTunes khi phát hành và bán 56.000 lượt tải về kỹ thuật số trong tuần đầu tiên ra mắt ở vị trí thứ 68 trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100 và No.27 trên Digital Songs.

Music video
Video âm nhạc cho "Miss Jackson" được đạo diễn bởi Jordan Bahat và phát hành trên kênh Youtube của Fueled by Ramen gồm nữ diễn viên mỹ Katrina Bowden, người được biết đến với vai Cerie trên NBC sitcom 30 Rock (2006-2013).

Bảng xếp hạng

Tham khảo

Bài hát của Panic! at the Disco
Đĩa đơn năm 2013
Bài hát về tình dục
Bài hát sản xuất bởi Butch Walker


title: Cầu Cheongdam

text:
Cầu Cheongdam hay cầu Cheongdam lớn (Tiếng Hàn: 청담대교) là cây cầu bắc qua sông Hán, Hàn Quốc. Cầu nối quận Gwangjin với quận Gangnam. Tuyến tàu điện ngầm số 7 chạy qua cầu nối trạm Cheongdam với trạm Khu nghỉ dưỡng Ttukseom. Cầu được khởi cộng vào tháng 12 năm 1993 và khánh thành vào tháng 1 năm 2001. Cầu Cheongdam là cầu đa tầng đầu tiên của Hàn Quốc. Tầng cầu dưới dành cho tuyến tàu điện ngầm Seoul số 7, trong khi tầng trên chỉ dành cho ô tô. Cầu rộng 27 m và dài 1.211 m.

Chú thích

Cầu Seoul
Cầu qua sông Hán (Triều Tiên)


title: Vườn quốc gia Tây Kiang

text:
Vườn quốc gia Tây Kiang là một trong những khu bảo tồn động vật hoang dã lớn nhất và quan trọng nhất tại Gambia. Nó được công nhận là vườn quốc gia vào năm 1987 và được quản lý bởi Bộ Quản lý Vườn quốc gia và động vật hoang dã Gambia.

Nó có diện tích 11.526 ha, nằm trên bờ phía nam của sông Gambia, thuộc hạ lưu sông tại huyện Tây Kiang. Nó cách làng Tendaba 5 km (3,1 dặm), thủ đô Banjul 145 km (90 dặm), và cách bờ biển Gambia khoảng 100 km (62 dặm). Sông Gambia là ranh giới phía bắc của vườn quốc gia. Ba con lạch chia vườn quốc gia thành ba phần. Vườn quốc gia không có dân cư sinh sống, với ngôi làng nằm gần nhất là ngay tại ngoài cửa.

Hầu hết địa hình tại đây là cao nguyên thấp, và là chủ yếu là xavan khô rụng lá, ngoài ra cũng có các bãi triều và rừng ngập mặn.

Động thực vật

Thảm thực vật chủ yếu là xavan khô rụng lá. Các loài cây chính bao gồm cây bao báp (Adansonia digitata), keo đỏ (Acacia seyal), Pterocarpus erinaceus, Ceiba pentandra, Terminalia macroptera, Prosopis africana, các loài chi Ficus và cây bụi họ Hòa thảo (Andropogon).

Vườn quốc gia có sự đa dạng về các loài động vật, với hơn 300 loài chim, chiếm một nửa số loài chim tại Gambia. Trong đó có 21 loài chim săn mồi như ưng, đại bàng, kền kền. Đại bàng Bateleur được coi là biểu tượng của vườn quốc gia. Ngoài ra là các loài bò sát như trăn châu Phi, cá sấu sông Nin, thằn lằn Nin... các loài động vật có vú gồm Rái cá không vuốt châu Phi, lợn biển Tây Phi, cá heo lưng bướu, linh cẩu đốm, linh miêu tai đen, linh miêu đồng cỏ, báo hoa mai, linh dương hoẵng, linh dương Sitatunga và lợn nanh sừng.

Tham khảo

Kiang


title: Atotech

text:
Atotech là công ty quốc tế chuyên về hóa chất, với trụ sở chính đặt tại Berlin, Đức.

Atotech cung cấp quy trình công nghệ hóa học và thiết bị máy móc dùng trong công nhiệp sản xuất bo mạch điện tử, đế linh kiện và chất bán dẫn cũng như ngành công nghiệp hoàn thiện bề mặt trang trí hay chức năng.

Atotech hoạt động tại hơn 40 quốc gia với các nhà máy sản xuất hóa chất và thiết bị tại Đức, Cộng hòa Séc, Slovenia, Tây Ban Nha, Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore, Ấn Độ, Nhật Bản, Hoa Kỳ, Canada, Mexico và Brazil. Trong năm 2012, số lượng nhân viên công ty vào khoảng 4.000 người. Atotech được thành lập vào năm 1993, khi ELFAtochem sáp nhập hoạt động của Harshaw M&T với bộ phận mạ điện của Schering AG.

Lịch sử hình thành
Atotech bắt nguồn từ Schering AG. Gốc ban đầu của "Schering-Galvanotechnik" đặt mốc từ những năm 1895, khi Schering được cấp bằng sáng chế cho một quá trình lọc vàng và bạc bởi kali xyanua.

Năm 1901, bộ phận mạ điện ra đời và sản xuất hỗn hợp muối để lưu trữ kim loại, với tên thương hiệu Trisalyt.

Trong năm 1936, bộ phận mạ điện phát triển thành công dung dịch điện ly mạ nhanh đầu tiên - Copper Trisalyt Extra Rapid - cũng như bể mạ bề mặt bóng đầu tiên trên thế giới - Brilliant. Sự thành công của các cuộc cách tân đó dẫn đến việc thành lập bộ phận đầu tiên được xây dựng cho lĩnh vực mạ điện.

Trong năm 1951, Schering AG thiết lập bộ phận mạ điện tại Feucht, Đức, nơi hiện nay đang là nhà máy sản xuất thiết bị sản xuất chính của Atotech. Năm 1989, bộ phận mạ điện chuyển đến một vị trí mới ở Berlin, Đức.

Đến năm 1993, Schering AG bán bộ phận mạ điện của mình cho các công ty hóa chất Pháp ELF Atochem. ELFAtochem sáp nhập công ty con của mình là Harshaw M&T với bộ phận mạ điện từ Schering AG và thành lập công ty TNHH Atotech Đức.

Sau khi thành lập nhà máy và trung tâm dịch vụ ở Đức, hệ thống sản xuất và dịch vụ ở các nước khác ở châu Âu và châu Á, và sau đó là ở châu Mỹ cũng được thành lập.

Ngày nay, thế mạnh của Atotech là công nghệ hoàn thiện bề mặt trang trí,mạ chức năng và công nghệ sản xuất bản mạch in điện tử, cũng như các lĩnh vực nguyên vật liệu ngành điện tử, công nghệ bán dẫn. Công ty cung cấp hệ thống sản xuất tích hợp tinh chỉnh theo yêu cầu sản xuất cùng với dịch vụ hỗ trợ tận nơi cho tất cả các khách hàng trên toàn thế giới.

Sản phẩm
Atotech cung cấp các hóa chất đặc biệt và thiết bị cho:
 Công nghệ sản xuất bản mạch in điện tử
 Công nghiệp đế linh kiện IC
 Công nghiệp bán dẫn
 Vật liệu ngành điện tử
 Ngành công nghiệp hoàn thiện bề mặt trang trí và chức năng (lớp phủ trang trí, bảo vệ chống ăn mòn, nickel hóa học, chrome cứng, lớp phủ chức năng điện tử)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Atotech Corporate Website
http://siva-sg.jobstreet.com/SiVA11/Company/ViewProfile.aspx?token=jU4ay4fvS23aJFLmXtA45X6tBRGz324h7NFwEGnvEt4=&rnd=59997718&max=1
http://www.smtnet.com/company/index.cfm?fuseaction=view_company&component=library_listings&company_id=53636
http://engineering.case.edu/Atotech-agreement
http://www.pcb007.com/pages/zone.cgi?a=87386

Công ty hóa học Đức


title: Cầu Cheonho

text:
Cầu Cheonho là cây cầu bắc qua con sông Hán, Hàn Quốc. Cầu nối quận Gangdong với quân Gwangjin. Cây cầu hoàn thành vào ngày 5 tháng 7 năm 1976.

Cầu được xây dựng để giảm lượng phương tiện lưu thông trên cây cầu Gwangjin.

Chú thích

Cầu qua sông Hán (Triều Tiên)
Cầu Seoul


title: Vườn quốc gia Yala

text:
Vườn quốc gia Yala là vườn quốc gia lớn thứ hai và được viếng thăm nhiều nhất tại Sri Lanka. Vườn gồm năm khu, hai trong số đó mở cửa cho đại chúng. Mỗi khu lại có tên riêng, như Vườn quốc gia Ruhuna (khu 1), và vườn quốc gia Kumana hay 'Đông Yala'. Nó tọa lạc tại vùng đông nam đất nước, chính xác hơn là trên địa bàn hai tỉnh Phía Nam và Uva. Vườn bao phủ một diện tích  và nằm cách thành phố Colombo khoảng . Yala được thiết lập làm khu bảo tồn tự nhiên năm 1900, cùng với Wilpattu, đã trở thành hai vườn quốc gia đầu tiên của Sri Lanka vào năm 1938. Vườn được biết đến bởi hệ động vật đa dạng của nó. Đây là khu vực quan trọng trong việc bảo tồn voi Sri Lanka, báo Sri Lanka và các loài thủy cầm.

Lịch sử

Ngày 1 tháng 3 năm 1938, Yala trở thành vườn quốc gia khi Sắc lệnh Bảo tồn Hệ Động Thực vật được thông qua bởi Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp khi đó, D. S. Senanayake. Vườn gồm năm khu.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang web chính thức của vườn quốc gia Yala

Vườn quốc gia Sri Lanka
IUCN Loại II


title: Nhạc thế tục

text:
Nhạc thế tục là âm nhạc không tôn giáo. Thế tục có nghĩa là tách biệt với tôn giáo. Trong âm nhạc phương Tây, nhạc thế tục đã phát triển từ thời kỳ Trung cổ, được sử dụng trong thời kỳ Phục Hưng và phát triển vào các thời kì sau đó.

Nội dung nhạc thế tục không quan tâm đến tôn giáo mà chỉ tập trung đến các khía cạnh của cuộc sống. Các hình thức chính bao gồm những ca khúc tình yêu, châm biếm chính trị, tinh thần thượng võ, các tác phẩm sân khấu và vũ nhạc.

Trong âm nhạc thế tục, các nhạc cụ thường được sử dụng và rất phổ biến, lời thơ có thể được kèm theo và được hát. Lời hát được xem là phần quan trọng trong âm nhạc thế tục; thậm chí các loại nhạc tôn giáo đã được thế tục hóa, sau khi phát triển ra ngoài khỏi vùng kiểm soát của chúng.

Âm nhạc thế tục qua các thời kỳ

Các dạng tấu nhạc có solo, duet, trio, quartet, quintet, sextet, septet, octet, nonet, decet, duodecet

Các nhà soạn nhạc

Chú thích

Thế tục


title: Cầu Dongho

text:
Cầu Dongho (Tiếng Hàn: 동호대교) là cây cầu bắc qua sông Hán ở phường Apgujeong, quận Gangnam, Seoul, Hàn Quốc. Trên cầu có tuyến tàu điện ngầm số 3, bên phải là hai làn đường bộ. Cuối cầu Dongho ở phía bắc là trạm Oksu. Cầu được khởi công vào tháng 6 năm 1980 và hoàn thành vào ngày 2 tháng 2 năm 1985.

Tham khảo

Cầu Seoul
Cầu qua sông Hán (Triều Tiên)


title: Cầu Dongjak

text:
Cầu Dongjak là cầu bắc qua sông Hán, Seoul, Hàn Quốc. Cây cầu có tàu điện ngầm số 4 đi qua, cùng với phần giao thông đường bộ bên cạnh. Ga Dongjak được đặt ở phía nam cây cầu. Cây cầu lạ mắt với giàn cầu màu xanh.

Cầu Dongjak có tổng chiều dài 6.330 m, được khởi công từ tháng 10 năm 1978 và khánh thành vào ngày 14 tháng 11 năm 1984.

Chú thích

Cầu Seoul
Cầu qua sông Hán (Triều Tiên)


title: Nam tinh Hòn Bà

text:
Nam tinh Hòn Bà (danh pháp hai phần: Arisaema honbaense) là một loài ráy được nhóm chuyên gia nghiên cứu của Viện Sinh Thái học Miền Nam (SIE), trực thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam phát hiện năm 2012 và công bố trên tạp chí Folia malaysiana Vol 14 (1), 2013.

Phát hiện và đặt tên
Nhóm chuyên gia trong quá trình nghiên cứu sinh học tại khu vực Khu bảo tồn thiên nhiên Hòn Bà thuộc tỉnh Khánh Hòa vào tháng 5 năm 2012 đã phát hiện thấy 2 cá thể đực thuộc một loài mới trong chi Arisaema, họ Ráy Araceae, bộ Trạch tả Alismatales. Kết quả nghiên cứu, phân tích phân loại sau đó được đăng trên tạp chí Folia malaysiana số 14, 7 tháng 4 năm 2013. Tháng 6 năm 2013, thạc sĩ Nguyễn Lê Xuân Bách, phó phòng thực vật của Viện Sinh thái học Miền Nam lại thu được mẫu bông cái tại trạm Giang Ly thuộc Vườn quốc gia Bidoup Núi Bà, tỉnh Lâm Đồng. Tên loài được đặt theo tên vùng nơi phát hiện ra mẫu vật đầu tiên.

Mô tả
Nam tinh Hòn Bà là địa thực vật có củ với đường kính khoảng 2cm. Cây thân thảo, rụng lá theo mùa, gồm 1-2 lá. Thân giả cao 15–22 cm, lá xẻ 3 thùy và có màu xanh đậm. Cũng giống với nhiều loại nam tinh khác, hoa của loài này có dạng bông mo hình vòm cuốn lại thành ống ở gốc.

Phân bổ
Đến tháng 10 năm 2013, loài này mới chỉ phân bổ ở 2 tỉnh Khánh Hòa thuộc Nam Trung Bộ Việt Nam và Lâm Đồng thuộc Tây Nguyên, trên đất mùn đen ẩm, tơi xốp, trên đá mẹ granite, dưới tán kín ẩm thấp trong rừng nguyên sinh kín thường xanh nhiệt đới núi trung bình, phân bố ở độ cao 1.500m so với mực nước biển. Cùng với Nam tinh hình chùy Arisaema claviforme và Arisaema siamicum, Nam tinh Hòn Bà đã nâng tống số loài Nam tinh tại Việt Nam lên 20 loài/phụ loài.

Xem thêm
 Arisaema siamicum

Tham khảo

Liên kết ngoài

H
Củ
Thực vật được mô tả năm 2013
Thực vật đặc hữu Việt Nam
Sinh vật tại Khánh Hòa
Sinh vật tại Lâm Đồng


title: Cầu Gangdong

text:
Cầu Gangdong là cây cầu bắc qua sông Hán, Hàn Quốc, nối thành phố Guri và quận Gangdong của Seoul. Cầu Gandong rộng 26,72 m, dài 1.126 m, được khởi công từ tháng 2 năm 1988 và hoàn thành vào ngày 29 tháng 11 năm 1991. Cầu là một phần của Đường cao tốc vành đai 1 vùng thủ đô Seoul.

Tham khảo

Cầu qua sông Hán (Triều Tiên)
Đường cao tốc vành đai 1 vùng thủ đô Seoul
Sơ khai tòa nhà hoặc kiến trúc Hàn Quốc
Cầu tại Hàn Quốc


title: Điệu Huệ Vương

text:
Điệu Huệ Vương (chữ Hán: 悼惠王) là thụy hiệu của một số vị quân chủ chư hầu trong lịch sử các triều đại phong kiến Trung Quốc.

Danh sách
 Hàn Điệu Huệ Vương (còn có thụy hiệu khác là Hoàn Huệ Vương hoặc Huệ Vương)
 Tây Hán Tề Điệu Huệ vương
 Tây Tấn Liêu Đông Điệu Huệ Vương Tư Mã Định Quốc (truy phong)
 Đại Mông Điệu Huệ Vương (truy tôn)
 Bắc Tống Dự Điệu Huệ Vương (hoặc Vệ Điệu Huệ Vương) Triệu Giá
 Bắc Tống Trần Điệu Huệ Vương Triệu Cơ (truy tặng)
 Minh triều Nhạc Dương Điệu Huệ Vương
 Minh triều Tín Phong Điệu Huệ Vương
 Minh triều Đô Lương Điệu Huệ Vương

Xem thêm

 Điệu Vương
 Huệ Vương
 Tuyên Huệ Vương
 Trang Huệ Vương
 Vinh Huệ Vương
 Đoan Huệ Vương
 Ôn Huệ Vương
 An Huệ Vương
 Khang Huệ Vương
 Hòa Huệ Vương
 Văn Huệ Vương
 Huệ Văn Vương
 Vũ Huệ Vương
 Huệ Vũ vương
 Tĩnh Huệ Vương
Cung Huệ Vương
Xung Huệ Vương
Trung Huệ Vương
Chu Huệ Vương
Tần Huệ Vương
Hàn Huệ Vương
Triệu Huệ Vương
Kỳ Huệ vương

Thụy hiệu


title: Cá hang động phương bắc

text:
Amblyopsis spelaea (trong tiếng Anh gọi là "northern cavefish", cá hang phương bắc, và "northern blindfish", cá mù phương bắc) là một loài cá hang sống trong những hang động khắp Kentucky và nam Indiana. Nó được IUCN liệt kê là một loài sắp bị đe dọa.

Trong một nghiên cứu năm 2013, các nhà khoa học phát hiện rằng loài này chia ra làm hai dòng tiến hóa riêng rẽ: một phía bắc sông Ohio, ở Indiana, và một phía nam sông, ở Kentucky. Quần thể nam giữ tên A. spelaea còn quần thể bắc đổi thành Amblyopsis hoosieri, theo một bài báo 2014 trên tạp chí ZooKeys. Cả hai loài đều không sống lan lên phía bắc sông White, chảy hướng đến tây nam Bedford, Indiana.

Chú thích

Tham khảo

S
Cá Mỹ
Cá Bắc Mỹ
Động vật được mô tả năm 1842


title: Metafile

text:
Metafile (hay còn gọi là siêu tập tin) là dạng thuật ngữ generic cho định dạng tập tin có thể chứa nhiều dạng dữ liệu, thông thường bao gồm định dạng tập tin hình ảnh. Những tập tin đồ họa này chứa đồ họa raster, Ảnh vector, dữ liệu kiểu chữ.

Cách dùng phổ biến cho những tập tin này là cung cấp sự hỗ trợ cho một đồ họa hệ điều hành. Ví dụ như Microsoft Windows dùng Windows Metafile hay Windows Metafile (WMF) , và Mac OS X dùng PDF.

Một số ví dụ:
(PICT) Tài nguyên PICT Macintosh, thay thế bởi PDF ở Mac OS X
(WMF) Windows Metafile = (EMF) Enhanced Metafile
(EPS) Encapsulated PostScript
(CGM) Computer Graphics Metafile
(PDF) PDF
(CDR) CorelDRAW
(SVG) SVG
(WPG) Word Perfect Graphics
(RTF) Định dạng RTF

Tham khảo

Xem thêm
 Định dạng chứa (kỹ thuật số)
 NTFS

Định dạng tập tin


title: Cá hang động Alabama

text:
Cá hang động Alabama, tên khoa học Speoplatyrhinus poulsoni, là một loài cá hang động cực kỳ nguy cấp mà cuộc sống trong bể ngầm trong hang Key, nằm ở phía tây bắc Alabama, Hoa Kỳ. Đây là vị trí được biết đến duy nhất, và được phát hiện bên dưới một bầy dơi xám vào năm 1974 bởi Cooper và Kuehne. Các nhà nghiên cứu đã không tìm thấy nó sống trong bất kỳ vị trí nào khác.

Số lượng
Chỉ có chín mẫu vật đã được quan sát và các nhà khoa học ước tính rằng ít hơn 100 cá thể còn sót lại trên hành tinh. Người ta tin rằng loài cá này là loài cá hang động Mỹ hiếm nhất và một trong những loài cá nước ngọt hiếm nhất. Đây là cá hang động chuyên biệt nhất được biết đến, và tồn tại trong một hệ sinh thái mong manh dựa trên chất dinh dưỡng phong phú của phân dơi xám.

Môi trường
Môi trường sống bao gồm các vùng nước ngầm trong xanh, trong hệ tầng đá vôi Warsaw; Hang động hỗ trợ hệ động vật thủy sinh đa dạng.

Chú thích

Tham khảo

P
Cá Mỹ
Động vật được mô tả năm 1974
Cá hang


title: Hòn Đỏ (Nha Trang)

text:
Hòn Đỏ là một đảo nhỏ cách đất liền 500 m thuộc thành phố Nha Trang, Việt Nam. Trên đảo có một ngôi chùa duy nhất là chùa Từ Tôn được cấp phép xây dựng 900m2. Theo cáo buộc, những người sống ở chùa Từ Tôn đã có hành vi xâm phạm trái phép di tích Hòn Đỏ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Xung quanh vụ Chùa Từ Tôn xâm phạm danh thắng Hòn Đỏ: Tỉnh đã giải quyết hợp lý, cần thực hiện nghiêm túc , Công An Khánh Hòa.

Đảo Việt Nam
Nha Trang


title: Thánh Lôrensô

text:
Thánh Lôrensô (còn gọi là Laorensô thành Rôma, Latinh: Laurentius, tiếng Ý: Lorenzo, 225-258) là một trong bảy phó tế của thành Roma thời cổ đại, ông phục vụ dưới quyền của Giáo hoàng Xíttô II và chịu tử đạo thời Hoàng đế La Mã Valerianus vào năm 258.

Tiểu sử
Laurensô được cho là sinh tại Huesca - một thị trấn ở Aragon (nay thuộc Tây Ban Nha), gần chân dãy núi Pyrenees. Ngay từ khi còn trẻ, Laurensô đã được gửi đến Zaragoza để học văn hóa và thần học. Tại đây mang cơ duyên cho Laurensô gặp được Giáo hoàng tương lai là Xíttô II (Sixtus II), một người gốc Hy Lạp khi đó là một trong những giáo viên nổi tiếng nhất trong học viện. Khi trở thành Giáo hoàng Xíttô vào năm 257, ông đã truyền chức phó tế cho Laurensô, mặc dù Laurensô khi đó vẫn còn khá trẻ nhưng giáo hoàng đã bổ nhiệm đứng đầu trong số bảy phó tế phục vụ trong nhà thờ Giáo hoàng. Kể từ đó, Laurensô được gọi là "tổng trưởng phó tế thành Roma". Đây là một vị trí rất được tin tưởng, chịu trách nhiệm giúp đỡ người nghèo túng và Ngài được giao cho trách nhiệm "quản lý tài sản của Giáo hội.

Khi sự cấm đạo dưới thời Hoàng đế Valerianus bùng nổ, Giáo hoàng Xíttô II và 7 phó tế bị bắt. Giáo hoàng bị kết án tử hình cùng với sáu phó tế vào ngày 6 tháng 8 năm 258. Sau đó, viên tổng trấn Roma yêu cầu phó tế trưởng Laurensô giao tất cả tài sản của giáo hội cho đế quốc trong 3 ngày. Tuy nhiên, nghe theo lệnh Giáo hoàng khi ông ra pháp trường, Laurensô đã kịp phân phát hết tiền của, tài sản của giáo hội cho người nghèo, và còn bán cả các phẩm phục quý giá để có thêm tiền mà phân phát. Khi tổng trấn chất vấn về số tài sản ấy của giáo hội đang ở đâu thì Laurensô đã nói rằng người nghèo, người khuyết tật, người mù lòa và đau khổ là những 'tài sản' thực sự của giáo hội. Viên tổng trấn nổi giận, buộc ông phải dâng lễ tiến các thần minh. Từ khước, Laurensô phải chịu mọi cực hình, bị nướng trên sắt nung đỏ, khi bị nướng ông còn nói với tổng trấn: "Một mặt đã chín thì nướng luôn mặt còn lại mà ăn đi.". Ông mất ngày 10 tháng 8 năm 258 và được coi là tử vì đạo.

Chú thích

Thánh Công giáo Rôma
Sinh năm 225
Mất năm 258


title: GSG 9

text:
Grenzschutzgruppe 9 der Bundespolizei (Đơn vị bảo vệ lãnh thổ 9 của Cảnh sát Liên bang Đức), được viết tắt là GSG 9 là một đơn vị chống khủng bố và với những hoạt động đặc biệt.

Nguồn gốc
Vào ngày 5 tháng 9 năm 1972, nhóm khủng bố Palestine Black September đã xâm nhập vào khu vực cư ngụ của vân động viên Thế vận hội Mùa hè 1972 tại München, Tây Đức, để bắt 11 vận động viên người Do Thái làm con tin, giết 2 người tại đây. Sự cố này càng trở nên tai hại khi cảnh sát Đức, không được huấn luyện hay được trang bị cho những hoạt động chống khủng bố, đánh giá thấp số người trong nhóm khủng bố, tìm cách giải thoát các vận động viên này. Nhưng họ đã thất bại, đưa tới cái chết một cảnh sát viên, 9 người bị bắt làm con tin, 5 trong số 8 tên khủng bố.

Ngày 26 tháng 9 năm 1972, GSG 9 được thành lập. Ulrich Wegener, thượng tá trong ngành cảnh sát Biên phòng, được bộ trưởng Hans-Dietrich Genscher ủy nhiệm việc thành lập một đơn vị chống khủng bố. Tháng 4 năm 1973, Wegener loan báo là đã có được 2 đơn vị GSG 9 sẵn sàng chiến đấu.

Sách báo
 Reinhard Scholzen, Kerstin Froese: GSG 9. Innenansichten eines Spezialverbandes des Bundesgrenzschutzes. Motorbuch-Verlag, Stuttgart 2007, ISBN 978-3-613-02735-0.
 Lutz Hachmeister: Schleyer. Eine deutsche Geschichte. Beck, München 2004, ISBN 3-406-51863-X.

Xem thêm

 GSG 9 auf Bundespolizei.de
 GSG 9 Kameradschaft e. V.
 GSG 9 bei Sondereinheiten.de

Tham khảo

Tổ chức bán quân sự
Quân sự Đức
Khởi đầu năm 1973


title: Nghĩa Vương

text:
Nghĩa Vương (chữ Hán: 義王) là thụy hiệu và tước hiệu của một số nhân vật lịch sử ở khu vực Á Đông thời phong kiến.

Danh sách
 Việt Nam Quảng Nam quốc Nghĩa Vương Nguyễn Anh Tông Hiếu Nghĩa Hoàng Đế (truy tôn, chúa Nghĩa thời Trịnh - Nguyễn phân tranh)
Tây Sở Tề Nghĩa Vương
 Đường triều Đại Mông Quy Nghĩa Vương
 Ngô Việt Quảng Lăng Tuyên Nghĩa quận vương Tiền Nguyên Liệu
 Việt Nam Trần triều Bảo Nghĩa Vương (truy phong, tước hiệu thật là Bảo Nghĩa Hầu)
 Việt Nam Hậu Lê triều  Trịnh Sùng Nghĩa Vương (truy tôn)
 Việt Nam Hậu Lê triều Nghĩa Vương Lê Cảnh
Triều Tiên Hiển Nghĩa Vương (gọi tắt theo thụy hiệu dài Hiển Nghĩa Quang Luân Duệ Thánh Anh Liệt Dụ Mô Vĩnh Vận Hồng Nhân Tuấn Đức Phối Thiên Hợp Đạo Khải Hưu Đốc Khánh Chính Trung Hiệp Cực Thần Nghị Đại Huân Chương Văn Hiến Vũ Kính Minh Nguyên Hiếu Đại Vương, được nhà Thanh ban tặng thụy hiệu Hi Thuận Vương)

Xem thêm
 Minh Vương
 Nghĩa Đế
 Linh Vương
 Linh Công
 Linh Đế
 Nguyên Đế
 Nguyên Vương
 Nguyên Công

Thụy hiệu


title: Nguyễn Năng (định hướng)

text:
Nguyễn Năng  có thể đề cập đến:
 Giuse Nguyễn Năng (sinh 1953), Tổng giám mục Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh, khẩu hiệu Giám mục của ông là "Hiệp Thông - Phục Vụ"
 Phêrô Maria Nguyễn Năng (1912-1978), nguyên Giám mục chính tòa của Giáo phận Vinh, khẩu hiệu Giám mục của ông là "Vâng Lời Thầy Con Thả Lưới"


title: Nguyễn Văn Hiệu (định hướng)

text:
Nguyễn Văn Hiệu có thể là:
 Nguyễn Văn Hiệu (sinh 1938) là giáo sư, viện sĩ, nhà vật lý, và chính trị gia của Việt Nam.
  Nguyễn Văn Hiệu (hải quân): Trung úy hải quân, Chính trị viên Tàu không số, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.


title: Nghi tần Thành thị

text:
Nghi tần Thành thị (chữ Hán: 宜嬪成氏, Hangul: 의빈성씨; 8 tháng 7 năm 1753 - 14 tháng 9 năm 1786), là một Hậu cung tần ngự thuộc Nội mệnh phụ của Triều Tiên Chính Tổ.

Bà đã sinh ra Văn Hiếu Thế tử và là người được Chính Tổ sủng ái nhất trong cuộc đời của mình, nhưng thân phận thấp kém của bà không thể khiến bà có được vinh hoa phú quý lâu dài. Từ khi con trai bà qua đời, cũng vì thế mà bà mất theo, để lại cho Chính Tổ niềm tiếc thương vô hạn và cái chết này của bà ảnh hưởng sâu sắc đến nhà vua.

Tiểu sử
Nghi tần Thành thị sinh ngày 8 tháng 7 năm 1753, quê quán ở Xương Ninh (昌寧), là con gái của Thành Dận Hựu (成胤祐, 성윤우) và vợ là Lâm phu nhân. Ngoại tổ phụ là Dẫn nghi Lâm Tông Trụ (林宗胄), một vị quan chuyên về lễ nghi trong cung hàm Tòng lục phẩm. Bà được tuyển vào cung để đào tạo thành một cung nữ hầu hạ trong Vương Thất.

Ngày 26 tháng 8 năm 1781, bà được phong hàng Chính ngũ phẩm Thượng nghi (尙仪, 상의), trở thành người thân cận của Hòa tần Doãn thị (和嬪尹氏), một hậu cung của nhà vua.

Năm 1782, ngày 7 tháng 9, Thành thị sinh hạ được một con trai, tức Văn Hiếu Thế tử (文孝世子). Thành thị nhanh chóng được thăng lên làm Chính tam phẩm Chiêu dung (昭容, 소용) và chính thức trở thành Hậu cung. Năm sau, bà một lần nữa được nâng lên hàng Chính nhất phẩm Tần (嫔), phong hiệu là Nghi tần (宜嬪).

Ngày 27 tháng 3 năm 1784, Nghi tần sinh hạ một Ông chúa, nhưng Ông chúa qua đời khi chưa kịp đặt tên. Cùng năm đó, ngày 2 tháng 7, nhà vua chọn con trai bà làm Vương thế tử (王世子), kế vị tương lai của nhà vua. Tưởng như vinh sủng tột cùng thì qua ngày 11 tháng 5 năm 1786, Vương tử qua đời khi chỉ mới 4 tuổi. Cái chết của con trai khiến Nghi tần đau lòng, dần phát bệnh.

Ngày 14 tháng 9 năm 1786, Nghi tần Thành thị qua đời khi đang mang thai đứa con thứ ba, hưởng thọ 34 tuổi. Nghi tần được chôn cất cùng con trai là Văn Hiếu Thế tử ở Hiếu Xương viên (孝昌園).

Trong văn hóa đại chúng
 Thể hiện bởi Lee Han-na và Han Ji-min trong bộ phim truyền hình của đài MBC sản xuất năm 2007 Lee San, Triều đại Chosun dưới cái tên hư cấu là Song Seong-yeon.
 Thể hiện bởi Lee Jun-ho và Lee Se-young trong bộ phim truyền hình của đài MBC sản xuất năm 2021 Viền đỏ trên tay áo dưới cái tên hư cấu là Seong Deok-im.

Tham khảo

Sinh năm 1753
Mất năm 1786
Hậu cung Triều Tiên


title: Chất ức chế monoamin oxidase

text:
Chất ức chế enzyme monoamine oxidase (tên gốc: Monoamine oxidase inhibitor hay MAOIs) là nhóm chất có khả năng ức hoạt động của enzyme monoamine oxidase. MAOIs là từng là thuốc kê đơn thế hệ đầu tiên trong điều trị bệnh trầm cảm. MAOIs đặc biệt hiệu quả trong điều trị bệnh trầm cảm không điển hình. MAOIs cũng được sử dụng điều trị bệnh Parkinson và một số rối loạn khác. Nhưng do tiềm ẩn sự tương tác nguy hiểm gây tử vong đối với gần như hầu hết mọi loại thức ăn và nhiều loại thuốc. Nên hiện nay MAOIs đã được thay thế bằng các nhóm thuốc điều trị trầm cảm mới khác có ít tác dụng phụ nguy hiểm hơn.

Do tương tác có hại với thức ăn và các loại thuốc khác, vì thế nhóm ức chế monoamine oxidase chỉ được dự trữ cho pháp đồ điều trị cuối cùng, khi các nhóm thuốc chống trầm cảm khác (nhóm ức chế tái hấp thu chọn lọc serotonin và nhóm chống trầm cảm ba vòng) thất bại trong điều trị. Một nghiên cứu mới về MAOIs chỉ ra rằng có liên quan đến tác dụng phụ nguy hiểm trong chế độ ăn uống do sự nhầm lẫn về nhận thức và thông tin, Mặc dù đã có bằng chứng về hiệu quả của nhóm thuốc này, nhưng chúng vẫn sử dụng không phù hợp và có nhiều hiểu nhầm trong điều trị.
Nghiên cứu cũng giải đáp về tính xác thực thông tin tương tác thuốc nguy hiểm cho bệnh nhân khi sử dụng chung thuốc với một số thức ăn.

Chỉ định

Thuốc MAOIs thế hệ mới như là selegiline (sử dụng điều trị bệnh Parkinson) và thuốc ức chế MAO thuận nghịch moclobemide an toàn hơn, và hiện nay thường được sử dụng trong đầu tiên trong pháp đồ điều trị.

MAOIs có hiệu quả trong điều trị hoảng loạn với Chứng sợ không gian rộng, ám ảnh xã hội.

MAOIs cũng được sử dụng trong điều trị bệnh Parkinson đặc biệt tác dụng trên loại MAO-B (do đó có tác dụng tế bào thần kinh dopamin), còn được sử dụng thay thế cho migraine prophylaxis. Các chất ức chế cả MAO-A và MAO-B được sử dụng điều trị trầm cảm và chứng lo lắng.

Cơ chế tác động

MAOIs ức chế hoạt động enzyme monoamine oxidase, Do đó ngăn chặn phân hủy nên tăng cường hoạt động của chất dẫn truyền thần kinh monoamine. Có hai loại isoform của monoamine oxidase, MAO-A and MAO-B. MAO-A ưu tiên de amin serotonin, melatonin, epinephrine, và norepinephrine. MAO-B ưu tiên de amin phenylethylamine và trace amine. Đối với Dopamine bị de amin ngang bằng giữa hai loại.

Thuận nghịch

Những nhóm MAOIs ức chế enzyme monoamine oxidase không thuận nghịch. Chúng phản ứng với enzyme monoamine oxidase, bằng các thấm vào enzyme và bất hoạt chúng. Kết quả là các enzyme sẽ mất chức năng cho đến khi được cơ thể sản xuất thay thế, khoảng 2 tuần. Một vài nhóm MAOIs thế hệ mới, đặc biệt moclobemide,có thể ức chế enzyme monoamine oxidase thuận nghịch. Điều này có nghĩa là chúng có khả năng tách khỏi enzyme một cách dễ dàng thông qua quá trình dị hóacatabolism của chất gốc substrate. Mức độ ức chế phụ thuộc vào sự điều chỉnh nồng độ giữa chất gốc và MAOI.

Chọn lọc

Bên cạnh tính thuận nghịch, MAOIs còn chọn lọc với MAO receptor. Nhiều MAOIs ức chế cả MAO-A and MAO-B, một số MAOIs khác chỉ tập trung ức chế một trong hai.

Chất ức chế MAO-A giảm sự phân hủy serotonin, norepinephrine, và dopamine. Chất ức chế chọn lọc MAO-A cho phép tyramine chuyển hóa thông qua MAO-B. MAOIs có thể tác động lên serotonin nếu kết hợp với yếu tố cường serotonin khác, gây ra tác dụng phụ chết người được gọi là hội chứng serotonin hoặc kết hợp với chất ức chế không thuận nghịch, không chọn lọc (như MAOIs thế hệ cũ), tăng huyết áp cấp liên quan MAO có thể xảy ra khi sử dụng thức ăn giàu tyramine với các MAOIs thế hệ cũ. Tyramine cũng làm phân hủy MAO-A và MAO-B, Do đó ức chế hoạt động này có thể dẫn đến tích lũy quá mức, vì vậy chế độ ăn bệnh nhân phải được theo dõi lượng tyramine.

Chất ức chế MAO-B giảm sự phân hủy chính của dopamine và phenethylamine. Vì vậy không cần theo dõi chặt chẽ chế độ ăn uống. MAO-B cũng chuyển hóa tyramine. Như có sự khác biệt giữa dopamine, phenethylamine, và tyramine là có hai nhóm phenylhydroxyl ở carbon 3 và 4. Nhóm 4-OH sẽ không gây cản trở không gian đến MAO-B trên tyramine.

Nguy cơ

Trong ăn uống, MAOIs ức chế quá trình dị hóa của thức ăn giàu amines. Khi sử dụng thức ăn giàu tyramine (còn gọi là "hiệu ứng pho mát"), có thể gây ra tăng huyết áp cấp. Nếu sử dụng thức ăn giàu tryptophan có thể gây ra hội chứng serotonin. Lượng thức ăn cần thiết để gây ra tương tác này có sựu khác biệt rất lớn ở mỗi cá nhân và còn tùy thuộc vào mức độ ức chế, liều dùng và khả năng chọn lọc.

Cơ chế chính xác để tyramine gây ra tăng huyết áp chưa được làm rõ, Nhưng có thể là do tyramine chiếm chỗ norepinephrine ở các chất mang dữ trữ. Điều này làm tăng quá mức lượng norepinephrine có thể gây ra tăng huyết áp cấp. Một số giả thuyết khác cho rằng sự sản xuất và tích lũy catecholamines gây ra tăng huyết áp cấp

Tyrosine, không phải là tyramine,  là tiền chất của catecholamines. Tyramine phân hủy sản phẩm của tyrosine. Trong ruột xảy ra quá trình lên men, tyrosine, một amino acid, bị De carboxy chuyển thành tyramine. Trong trường hợp bình thường, tyramine bị de amin ở gan tạo thành chất chuyển hóa không có hoạt tính, Nhưng khi các MAO ở gan (chuyển yếu là MAO-A) bị ức chế, "Hiệu ứng chuyển hóa lần đầu" chuyển hóa tyramine bị khóa và lượng tyramine trong hệ tuần hoàn có thể tăng. Nồng độ tyramine cao cạnh tranh với tyrosine vận chuyển qua hàng rào máu não(thông qua chất vận chuyển amino acid vòng thơm) ở adrenergic nerve terminals. Trong tế bào chất, tyramine sẽ bị chuyển hóa thông qua vesicular monoamine transporter (VMAT) trong túi synaptic, do đó sẽ chiếm chỗ norepinephrine. Norepinephrine từ nơi dữ trữ chuyển ra ngoài khu vực ngoại bào qua đó có thể gây nên tăng huyết áp cấp. tăng huyết áp cấp thường gây ra trụy tim và loạn nhịp tim nếu không được điều trị. Thông thường, nguy cơ này không xảy ra khi sử dụng thuốc ức chế monoamine oxidase A thuận nghịch. Tất cả các thuốc nhóm MAOi đều gây ra sốt, buồn nôn, và rối loạn tâm thần nếu sử dụng chung với thức ăn giàu levodopa.

Một số thức ăn và đồ uống có chứa lượng tyramine cao như gan, chất lên men như là đồ uống có cồn hoặc là pho mát. (See a List of foods containing tyramine). Một số thức ăn giàu levodopa như là Đậu răng ngựa. Việc theo dõi chế độ ăn là không cần thiết khi sử dụng thuốc ức chế MAO-B, trừ khi sử dụng liều cao.

Ban đầu MAOIs được giới thiệu, những nguy cơ trên không được biết đến, và trong hơn bốn thập kỉ, hơn 100 người chết đo tăng huyết áp cấp. Do tác dụng phụ nguy hiểm và đôt ngột này, MAOIs được xem là thuốc nguy hiểm, Vì vậy chúng bị cấm sử dụng hoàn toàn ở Mỹ trong một thòi gian. Tuy nhiên, hiện nay chúng được sử dụng dưới sự theo dõi  chặt chẽ của các bác sĩ tâm thần, Nhóm thuốc này có thể điều trị thay thế trong cấp cứu và lâu dài.

Nguy cơ chú ý nhất liên quan đến việc sử dụng MAOIs khả năng tương tác với thuốc OTC và thuốc kê đơn (e.g., St. John's Wort). Vì thế cần thiết phải có bác sĩ giám sát khi sử dung chung với các thuốc khác tránh tương tác. Vì lý do này, Nhiều bệnh nhân sử dụng thẻ MAOI-card, Để nhân viên cấp cứu có thể sử dụng các thuốc có tương tác với MAOIs.
The risk of the interaction of MAOI medications with other drugs or certain foods is particularly dangerous because those on the medication who would have to restrict their diets often are depressed patients who "don't care if they live or die."

MAOIs không nên phối hợp với các thuốc tâm thần khác (thuốc chống trầm cảm, thuốc giảm đau, các chất kích thích, cả hợp pháp hoặc bất hợp pháp) ngoại trừ có sự tư vấn của chuyên gia.  Một số kết hợp có thể gây ra các tương tác gây chết người, ví dụ phổ biến bao gồm SSRIs, thuốc chống trầm cảm ba vòngs, MDMA, meperidine, tramadol, và dextromethorphan. Những chất như epinephrine, norepinephrine, hoặc dopamine phải được sử dụng ở liều thấp hơn do có thể kéo dài tác dụng.

Thu hồi

thuốc chống trầm cảm bao gồm MAOIs gây ra hiện tượng lệ thuộc thuốc, Đáng chú ý nhất là hội chứng ngưng dùng SSRI, có thể đặc biệt nghiêm trọng khi đột ngột ngưng hoặc ngưng quá nhanh nhóm thuốc MAOIs. Tuy nhiên, hiện tượng khả năng lệ thuộc thuốc  của MAOIs và thuốc chống trầm cảm nói chung thì không nguy hiểm như benzodiazepines. Những triệu chứng này có thể được điều trị bằng cách giảm dần dần liều lượng trong vài tuần, vài tháng hoặc vài năm đến mức nhỏ nhất.

MAOIs, cũng giống như thuốc trầm cảm khác, không chữa hoàn toàn được rối loạn, vì vậy khi ngưng sử dụng bệnh nhân trở về với tình trạng bệnh như trước khi điều trị.

Việc chuyển đổi ở bệnh nhân giữa hai loại thuốc chống trầm cảm MAOI và SSRI, Bởi vì phải hoàn toàn ngưng sử dụng một loại trước khi bắt đầu sử dụng thuốc kia. Nếu một thuốc giảm dần dần liều lượng, trong vài tuần thì bệnh nhân sẽ chán nản lo âu vì không được điều trị trầm cảm mà không được sử dụng thuốc hỗ trợ trong suốt khoảng thời gian đào thải thuốc. Việc này có thể làm giảm đến mức tối thiểu tương tác giữa hai loại thuốc, nhưng sẽ không dễ dàng đối với bệnh nhân.

Tương tác
Nhóm MAOIs nổi tiếng với số lượng thuốc có thể tương tác, bao gồm những nhóm thuốc sau:

 Những chất chuyển hóa nhờ enzyme monoamine oxidase.
 Những chất gia tăng hoạt tính serotonin, norepinephrine, hoặc dopamine.

Tham khảo

Chất chống trầm cảm

__KHÔNG_NÚT_SỬA_MỤC__


title: USS Greer (DD-145)

text:
USS Greer (DD–145) là một tàu khu trục thuộc lớp Wickes của Hải quân Hoa Kỳ trong giai đoạn Chiến tranh Thế giới thứ nhất, và là chiếc tàu chiến đầu tiên của Hải quân Hoa Kỳ được đặt tên theo Chuẩn đô đốc James A. Greer (1833–1904). Trong một vụ được đặt tên là "Sự kiện Greer", nó trở thành tàu chiến Hoa Kỳ đầu tiên nổ súng vào một tàu Đức Quốc xã, ba tháng trước khi Hoa Kỳ chính thức tham gia Chiến tranh Thế giới thứ hai. Vụ việc đã khiến Tổng thống Roosevelt đưa ra mệnh lệnh mà sau này được gán biệt danh "bắn nếu thấy". Nhiều người đã tranh luận rằng Greer đã hành động có tính gây hấn trước khi hai bên nổ súng vào nhau.

Thiết kế và chế tạo
Greer được đặt lườn vào ngày 24 tháng 2 năm 1918 tại xưởng tàu của hãng William Cramp & Sons Ship & Engine Building Co. ở Philadelphia, Pennsylvania. Nó được hạ thủy vào ngày 1 tháng 8 năm 1918, được đỡ đầu bởi cô Evelina Porter Gleaves, con gái Chuẩn đô đốc Albert Gleaves, và được đưa ra hoạt động vào ngày 31 tháng 12 năm 1918 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Trung tá Hải quân C. E. Smith.

Lịch sử hoạt động

Những năm giữa hai cuộc thế chiến
Chuyến đi thử máy đã đưa Greer đến quần đảo Azores, nơi nó gặp gỡ chiếc , vốn đang đưa Tổng thống Woodrow Wilson quay trở về nhà sau Hội nghị hòa bình Versailles, và hộ tống nó quay trở về Hoa Kỳ. Sau khi thực hành tại các vùng biển duyên hải, nó được gửi đến vịnh Trepassy, Newfoundland làm nhiệm vụ cột mốc dẫn đường cho chuyến bay vượt Đại Tây Dương của các thủy phi cơ hải quân; một trong số đó, chiếc NC-4, đã hoàn thành chuyến bay lịch sử. Sau các đợt thực tập huấn luyện khác cùng một chuyến đi đến Châu Âu, Greer được điều động sang Hạm đội Thái Bình Dương, đi đến San Francisco vào ngày 18 tháng 11 năm 1919.

Sau sáu tháng phục vụ cùng Hạm đội Thái Bình Dương, Greer lên đường vào ngày 25 tháng 3 năm 1920 đi sang Viễn Đông để gia nhập Hạm đội Á Châu. Nó canh phòng ngoài khơi Thượng Hải để bảo vệ tính mạng và tải sản công dân Mỹ trong những vụ rối loạn tại đây trong tháng 5, rồi lên đường đi Lữ Thuận Khẩu và Đại Liên làm nhiệm vụ trinh sát tình báo trước khi đi đến Cavite, Philippines để tập trận hạm đội. Nó quay trở về nhà ngang qua Guam, Midway và Trân Châu Cảng, về đến San Francisco vào ngày 29 tháng 9 năm 1921. Greer được cho xuất biên chế tại San Diego vào ngày 22 tháng 6 năm 1922, và được đưa về lực lượng dự bị.

Greer được cho nhập biên chế trở lại vào ngày 31 tháng 3 năm 1930, dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Trung tá Hải quân J. W. Bunkley. Hoạt động cùng với Hạm đội Chiến trận, nó tham gia một loạt các cuộc tập trận dọc theo bờ biển từ Alaska đến Panama, thỉnh thoảng có các chuyến đi đến Hawaii. Được chuyển sang Hạm đội Tuần tiễu vào ngày 1 tháng 2 năm 1931, nó hoạt động ngoài khơi Panama, Haiti và Cuba cho đến khi được đưa về lực lượng dự bị luân phiên từ tháng 8 năm 1933 đến tháng 2 năm 1934. Nó trải qua các hoạt động thường lệ thời bình như thực tập huấn luyện, tập trận và phòng không trong hai năm tiếp theo. Nó lên đường đi sang vùng bờ Đông làm nhiệm vụ cùng Hải đội Huấn luyện vào ngày 3 tháng 6 năm 1936. Sau khi thực hiện các chuyến đi huấn luyện cùng nhân sự Dự bị Hải quân Hoa Kỳ suốt mùa Hè, Greer lên đường đi đến Xưởng hải quân Philadelphia vào ngày 28 tháng 9, và được cho xuất biên chế tại đây vào ngày 13 tháng 1 năm 1937.

Khi chiến tranh bùng nổ tại châu Âu, Greer được cho nhập biên chế trở lại vào ngày 4 tháng 10 năm 1939, dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Trung tá Hải quân J. J. Mahoney, và gia nhập Đội khu trục 61 trong vai trò soái hạm. Sau khi tuần tra tại vùng bờ Đông và vùng biển Caribe, nó gia nhập hoạt động Tuần tra Trung lập vào tháng 2 năm 1940. Được tách khỏi nhiệm vụ này vào ngày 5 tháng 10, chiếc tàu khu trục tuần tra tại vùng biển Caribe vào mùa Đông năm đó, rồi tham gia hoạt động cùng các tàu chiến Hoa Kỳ khác tại Bắc Đại Tây Dương vào đầu năm 1941, hoạt động từ Reykjavík, Iceland và Argentia, Newfoundland. Ở vị thế trung lập, các tàu chiến Hoa Kỳ không thể tấn công các tàu ngầm thuộc Khối Trục; nhưng khi Bộ chỉ huy Tối cao Đức leo thang các hoạt động quân sự vào mùa Hè năm 1941, bản thân Greer can dự vào một sự kiện vốn lôi kéo Hoa Kỳ xích lại gần hơn với chiến tranh.

Sự kiện Greer, tháng 9 năm 1941
Sự kiện Greer diễn ra vào ngày 4 tháng 9 năm 1941. Theo tất cả các nguồn tin, một tàu ngầm Đức, sau này được xác định là chiếc U-652, đã bắn ngư lôi nhắm vào Greer, nhưng không trúng. Khi tin tức về cuộc đụng độ đến được Hoa Kỳ, sự quan tâm của công luận tăng cao. Các báo cáo ban đầu cho rằng một máy bay Anh đã trợ giúp vào việc đẩy lùi cuộc tấn công.

Để trả lời, phía Đức cho rằng "cuộc tấn công không được khởi phát từ phía tàu ngầm Đức; ngược lại, … chiếc tàu ngầm bị tấn công bởi bom, bị săn đuổi liên tục trong vùng phong tỏa Đức, và bị tấn công bằng mìn sâu cho đến nữa đêm." Thông tin ngụ ý rằng tàu khu trục Hoa Kỳ đã thả những quả bom đầu tiên. Đức tố cáo Tổng thống Roosevelt "đang nỗ lực bằng mọi cách có trong tay kích động những sự kiện nhằm lôi kéo người dân Mỹ vào chiến tranh."

Bộ Hải quân Hoa Kỳ đáp trả rằng tuyên bố của Đức không chính xác và "cuộc tấn công đầu tiên trong vụ đụng độ là do chiếc tàu ngầm nhắm vào Greer." Tổng thống Roosevelt đưa sự kiện Greer làm tiêu điểm chính của một phát biểu nổi tiếng, khi ông giải thích một mệnh lệnh mới được ông đưa ra với tư cách Tổng tư lệnh, vốn leo thang thái độ của Hoa Kỳ gần hơn đến sự can dự trực tiếp vào cuộc chiến tại châu Âu. Theo từ ngữ của Roosevelt:
Greer đang treo cờ Hoa Kỳ. Nhận dạng nó như một tàu Hoa Kỳ là không thể nhầm lẫn được. Nó ở đó và bị một tàu ngầm tấn công. Đức thừa nhận đó là một tàu ngầm Đức. Chiếc tàu ngầm cố ý phóng một quả ngư lôi nhắm vào Greer, tiếp nối bằng một cuộc tấn công ngư lôi khác. Bất kể văn phòng tuyên truyền của Hitler đã bịa đặt ra điều gì, và bất kể mọi tổ chức phá rối Hoa Kỳ tin vào điều gì, tôi nói với bạn sự thật thẳng thừng là tàu ngầm Đức đã nổ súng trước nhắm vào tàu khu trục Hoa Kỳ mà không cảnh báo, và nhằm cố ý để đánh chìm nó.
Cho rằng Đức đã có lỗi trong "một hành vi cướp biển," Tổng thống Roosevelt công bố mệnh lệnh sau này được đặt tên "bắn-khi-thấy": Nếu tàu ngầm Đức "hiện diện tại mọi vùng biển mà Hoa Kỳ cho là sống còn đối với sự phòng thủ sẽ đưa đến sự tấn công. Tại những vùng biển mà chúng ta cho là cần thiết cho việc phòng thủ, tàu hải quân Hoa Kỳ và máy bay Hoa Kỳ sẽ không còn chờ đợi cho đến khi tàu ngầm phe Trục lẩn tránh dưới nước, hay các tàu cướp tàu buôn phe Trục trên mặt biển, tấn công chúng mạnh mẽ—trước tiên." Ông kết luận:
Chúng ta không gây sự. [Chúng ta quan tâm] chỉ thuần túy đến phòng thủ. Nhưng lời cảnh báo này cần rõ ràng. Trừ giờ trở đi, nếu tàu chiến Đức hay Ý đi vào vùng biển mà sự bảo vệ là cần thiết cho việc phòng thủ Hoa Kỳ, họ đang làm với sự liều lĩnh… Trách nhiệm thuần túy là ở phía Đức. Sẽ không có phát súng nào trừ khi Đức tiếp tục tìm lấy nó.
Nghị sĩ David I. Walsh (đảng Dân chủ, đại biểu bang Massachusetts), Chủ tịch Ủy ban Quốc hội về Hải quân, một người theo phái cô lập, tổ chức một buổi điều trần của ủy ban để làm rõ chi tiết của sự kiện, buộc Đô đốc Harold R. Stark, Trưởng ban Tác chiến Hải quân, phải viết một báo cáo. Báo cáo của Stark công bố vào tháng 10 năm 1941, xác nhận Greer chỉ thả mìn sâu sau khi chiếc tàu ngầm phóng quả ngư lôi đầu tiên nhắm vào nó, nhưng tiết lộ là Greer trước đó đã tiến hành truy tìm chiếc tàu ngầm sau khi sự hiện diện của nó bị một máy bay Anh phát hiện. Báo cáo của Đô đốc Stark viết:
Lúc 08 giờ 40 sáng hôm đó, Greer, chở thư tín và hành khách đến Iceland, "được thông báo từ một máy bay Anh về sự hiện diện của một tàu ngầm đang lặn ở khoảng  ngay phía trước… Hành động theo thông tin từ chiếc máy bay Anh, Greer tiến hành truy tìm chiếc tàu ngầm và đến 09 giờ 20 phút nó phát hiện chiếc tàu ngầm ở ngay trước mặt bằng thiết bị siêu âm của nó. Greer sau đó theo dõi chiếc tàu ngầm và thông báo vị trí của nó. Hành động này của Greer phù hợp với mệnh lệnh dành cho nó, là chỉ cung cấp thông tin nhưng không tấn công." Chiếc máy bay Anh tiếp tục ở lại khu vực phụ cận chung quanh chiếc tàu ngầm cho đến 10 giờ 32 phút, nhưng trước khi rời đi chiếc máy bay đã thả bốn quả mìn sâu xuống khu vực chung quanh chiếc tàu ngầm. Greer duy trì sự tiếp xúc với mục tiêu cho đến 12 giờ 48 phút. Trong giai đoạn này (3 giờ 28 phút), Greer cơ động sao cho chiếc tàu ngầm luôn ở phía trước. Lúc 12 giờ 40 chiếc tàu ngầm thay đổi đường đi và tiếp cận Greer. Đến 12 giờ 45, từ chiếc Greer phát hiện thấy bọt khí nổi lên (cho thấy ngư lôi được tàu ngầm phóng ra). Đến 12 giờ 49 một đường ngư lôi phát hiện cắt ngang sóng của con tàu từ mạn phải sang mạn trái, cách khoảng  về phía đuôi. Vào lúc này Greer mất tín hiệu siêu âm với chiếc tàu ngầm. Lúc 13 giờ 00 Greer bắt đầu lại tìm kiếm chiếc tàu ngầm và đến 15 giờ 12… Greer lại có được tín hiệu dưới nước của chiếc tàu ngầm. Greer lập tức tấn công bằng mìn sâu.
Stark tiếp tục báo cáo rằng kết quả của cuộc đụng độ không được xác định, cho dù đa số suy đoán từ sự đáp trả của Đức rằng chiếc tàu ngầm đã sống sót.

Sử gia nổi tiếng Charles A. Beard, một người theo phái cô lập, sau này cho rằng báo cáo của Đô đốc Stark cho Ủy ban Quốc hội "làm cho tuyên bố của Tổng thống... ở vài khía cạnh nào đó không phù hợp, và trong những khía cạnh khác, không chính xác." Trong bảng tóm tắt báo cáo của Stark sau chiến tranh, Beard nhấn mạnh rằng (1) Greer đã đuổi theo chiếc tàu ngầm và duy trì liên lạc với nó trong 3 giờ và 28 phút trước khi chiếc tàu ngầm bắn quả ngư lôi đầu tiên; (2) rồi Greer mất dấu vết chiếc tàu ngầm, tìm kiếm, và sau khi tìm thấy trở lại hai giờ sau đó, đã lập tức tấn công bằng mìn sâu, rồi (3) tìm kiếm thêm ba giờ nữa trước khi tiếp tục đi đến điểm đến.

Thông tin trong báo cáo của Stark về cách mà cuộc đụng độ Greer bắt đầu đã khiến nhà báo New York Times Arthur Krock, người từng đoạt Giải thưởng Pulitzer, đề cập đến (và các cuộc đụng độ của tàu ngầm Đức với các tàu khu trục  và ) khi nói về "ai 'tấn công' ai." Krock định nghĩa từ "tấn công" như là "một sự khởi đầu, một kích động gây hấn chiến đấu, một hành động trái ngược với 'phòng vệ.'" "Theo định nghĩa đó," ông nói, "cả ba tàu khu trục của chúng ta đã tấn công các tàu ngầm Đức."

Một quyển sách năm 2005 kết luận rằng Nghị sĩ Walsh đã phát biểu "Hoạt động rất hung hăng trong trường hợp USS Greer đã ngăn chặn chiến tranh nổ ra tại Đại Tây Dương."

1941 – 1945
Greer tiếp tục hoạt động tại khu vực Bắc Đại Tây Dương suốt năm 1941, bảo vệ các đoàn tàu vận tải đi và đến từ "Điểm hẹn giữa đại dương" (MOMP), nơi các tàu chiến Hoa Kỳ tiếp nhận trách nhiệm tiếp tục hộ tống từ lực lượng Hải quân Hoàng gia Anh vốn đang bị sức ép nặng nề. Sau khi được đại tu tại Boston, nó lên đường hướng về phía Nam vào ngày 3 tháng 3 năm 1942 tiếp tục nhiệm vụ tuần tra tại vùng biển Caribe. Ngoài các hoạt động hộ tống thường lệ, nó còn thực hiện nhiều nhiệm vụ khác, bao gồm việc cứu vớt 39 người sống sót là thành viên thủy thủ đoàn các tàu ngầm U-boat. Vào tháng 5, nó canh phòng ngoài khơi Pointe a Pitre, Guadaloupe trong một nhiệm vụ ngăn chặn các nỗ lực của chính phủ Vichy Pháp nhằm đưa chiếc tàu tuần dương Jeanne d'Arc ra khơi.

Khởi hành từ vịnh Guatánamo vào ngày 23 tháng 1 năm 1943, Greer đi đến Boston, rồi lên đường làm nhiệm vụ hộ tống tại Đại Tây Dương. Rời Argentia, Newfoundland vào ngày 1 tháng 3, nó hộ tống các tàu buôn đi Bắc Ireland. Trong hoàn cảnh thời tiết khắc nghiệt mùa Đông tại Bắc Đại Tây Dương, Đoàn tàu SC-121 bị mất bảy tàu buôn bởi ba đợt tấn công riêng biệt của U-boat đối phương trước khi đến được Derry vào ngày 13 tháng 3. Greer sau đó hộ tống 40 tàu buôn trong chuyến quay trở về mà không gặp sự cố nào, và tiếp tục đi đến Hampton Roads vào ngày 15 tháng 4 cùng với tàu chở dầu Chicopee.

Sau các cuộc thực tập tại vịnh Casco, Greer rời New York vào ngày 11 tháng 5 cùng với một đoàn tàu vận tải bao gồm 83 chiếc. Đi đến Casablanca, Maroc vào ngày 1 tháng 6, chiếc tàu khu trục tuần tra ngoài khơi bờ biển Bắc Phi, rồi vượt đại dương quay trở về nhà, về đến New York vào ngày 27 tháng 6. Sau một chuyến đi khác đến Bắc Ireland, Greer quay trở về New York vào ngày 11 tháng 8.

Sau khi đi đến Norfolk, Greer lên đường đi đến quần đảo Tây Ấn thuộc Anh 26 tháng 8 để phục vụ trong một thời gian ngắn như một tàu canh phòng máy bay cho tàu sân bay hộ tống . Nó gặp gỡ một đoàn tàu vận tải tại vùng biển Caribe và cùng hướng sang Bắc Phi. Quay trở về New York, nó thả neo vào ngày 14 tháng 9. Vào ngày 15 tháng 10, Greer bị tai nạn va chạm với  ngoài khơi cửa sông Indian, Delaware Capes,  về phía Đông Nam Cape May, New Jersey. Moonstone bị đắm trong vòng không đầy 4 phút, nhưng Greer đã cứu vớt hầu hết thủy thủ đoàn ngoại trừ một người. Sau khi được sửa chữa, nó hộ tống tàu khu trục Gloire của phe Pháp Tự do đi từ New York đến Norfolk. Greer lên đường vào ngày 26 tháng 12 hộ tống một đoàn tàu vận tải khác hướng sang Casablanca, rồi quay về Boston vào ngày 9 tháng 2 năm 1944. Đây là chuyến vượt đại dương sau cùng của chiếc tàu khu trục "bốn ống khói", vì nó và các tàu chị em được thay thế bởi các tàu hộ tống mới và nhanh hơn.

Chiếc tàu khu trục kỳ cựu trải qua thời gian còn lại của quảng đời hoạt động thực hiện nhiều nhiệm vụ phụ trợ khác nhau tại vùng biển Hoa Kỳ. Sau một lượt làm nhiệm vụ huấn luyện tàu ngầm tại New London, Greer trở thành tàu canh phòng máy bay cho nhiều tàu sân bay mới trong mùa Hè năm 1944. Hoạt động từ nhiều cảng New England khác nhau, nó đã phục vụ cùng , ,  và . Chuyển đến Key West vào tháng 2 năm 1945, nó tiếp tục nhiệm vụ tương tự cho đến ngày 11 tháng 6, khi nó lên đường đi đến Xưởng hải quân Philadelphia. Greer được cho ngừng hoạt động vào ngày 19 tháng 7 năm 1945; tên nó được rút khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 13 tháng 8, và lườn nó được bán cho hãng Boston Metal Salvage Company ở Baltimore, Maryland vào ngày 30 tháng 11 năm 1945 để tháo dỡ.

Phần thưởng
Greer được tặng thưởng một Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.

Tham khảo

 Bài này có các trích dẫn từ nguồn :en:Dictionary of American Naval Fighting Ships thuộc phạm vi công cộng: http://www.history.navy.mil/danfs/g8/greer.htm

Liên kết ngoài

USS Greer website at Destroyer History Foundation
history.navy.mil: USS Greer
navsource.org: USS Greer

Lớp tàu khu trục Wickes
Tàu khu trục của Hải quân Hoa Kỳ
Tàu khu trục trong Thế Chiến I
Tàu khu trục trong Thế Chiến II


title: Tanin

text:
Tanin hay tannoit là một hợp chất polyphenol có trong thực vật có khả năng tạo liên kết bền vững với các protein và các hợp chất hữu cơ cao phân tử khác như các amino acid và alkaloit.

Tên gọi tanin (từ tanna, trong tiếng Đức Thượng cổ có nghĩa là cây sồi, hoặc trong Tannenbaum) ám chỉ việc sử dụng tanin gỗ từ cây sồi trong việc nhuộm da thú. Chúng có khả năng kết hợp với các protein của da sống động vật làm cho da bị thuộc không thối và bền. Thuật ngữ "tannin" theo nghĩa rộng còn dùng để chỉ bất kỳ các hợp chất polyphenol lớn chứa các hydroxyl cần thiết và các nhóm thích hợp khác (như carboxyl) để hình thành các chất phức mạnh gồm nhiều chất cao phân tử.

Các hợp chất tanin có rất nhiều trong nhiều loài thực vật, chúng có vai trò bảo vệ khỏi bị các loài ăn chúng, và có lẽ cũng có tác dụng như thuốc trừ sâu, và điều hòa sinh trưởng của thực vật. Chất chát từ tanin tạo ra cảm giác khô và puckery trong miệng sau khi ăn trái cây chưa chín hoặc rượu vang đỏ. Cũng vì thế, sự phân hủy tanin theo thời gian đóng vai trò quan trọng trong việc làm cho trái cây chín và ủ rượu vang. Trong một số trường hợp bị nhiễm trùng vì rắn độc cắn thì các bác sĩ thường dùng chất này để làm giảm sự nhiễm trùng của vết thương do tanin tạo thành  chất kết tủa với protein của nọc rắn.

Tanin có khối lượng phân từ từ 500 đến hơn 3.000 (các este axit gallic) và lên đến 20.000 (proanthocyanidin).

Phân bố
Tanin gặp chủ yếu trong thực vật bậc cao ở những cây hai lá mầm như sim, hoa hồng, đậu.

Một số loại cây do côn trùng chính vào đẻ trứng có thể tạo ra tanin chứa 50-70%.

Tác dụng của tanin tới sức khoẻ

Khử các gốc sinh học tự do
Các gốc tự do được sinh ra và tích luỹ trong cơ thể, là nguyên nhân dẫn đến bệnh tật và làm tăng tốc độ quá trình lão hoá cơ thể con người. Hợp chất Polyphenols trong Tanin có tác dụng khử các gốc tự do ở mức độ cao. Như Axit Gallic và Isoflavones có thể hấp thụ khoảng 5% với lượng Catechin (Flavonoid hay Flavan-3-ols) và Glucoside thường thấp hơn. Các phenol hấp thụ ít nhất là proanthocyanidins, galloylated catechin trong lá chè và anthocyanins

Ngăn ngừa bệnh tim
Đã có nhiều nghiên cứu cho thấy rằng polyphenol trong rượu vang đỏ có thể giúp cho tim mạch được khỏe mạnh. Polyphenol thúc đẩy chuyển hóa cholesterol xấu từ đó ngăn ngừa cục máu đông, mảng xơ vữa giảm nguy cơ đột quỵ tim mạch hoặc tai biến mạch máu não.

Chất chống oxy hóa
Theo nghiên cứu của viện Linus Pauling và cơ quan an toàn thực phẩm châu âu (European Food Safety Authority) hàm lượng flavonoids thấp trong thực phẩm sẽ không (hoặc ít) có tác động đến chống oxy hóa. Tuy nhiên với hàm lượng tập trung như trong rượu vang, chè đen đặc... thì có tác dụng nhất định đối với việc ngăn ngừa quá trình oxy hóa.

Các nhà làm rượu vang thường không sử dụng bất kỳ hoá chất phụ gia nào trong quá trình làm rượu bởi hợp chất Polyphenol như một chất chống oxy hóa tự nhiên để giữ cho rượu vang hạn chế những ảnh hưởng từ môi trường tới hương vị rượu. Đây cũng chính là lý do chính mà một số loại rượu vang đỏ có thể lão hoá lâu năm đến như vậy.

Ngăn ngừa ung thư
Gần đây, một nghiên cứu được tiến hành bởi Viện nghiên cứu và phòng ngừa ung thư của Mỹ đã phát hiện thêm trong trà xanh chứa một thành phần với tên gọi polyphenol E có khả năng hạn chế sự phát triển khối u ung thư ở đường ruột. Một số polyphenol, đặc biệt là từ flavan-3-ol (dạng catechin) có tác dụng ngăn ngừa ảnh hưởng của ung thư cũng như tác nhân gây đột biến. Một số polyphenol sẽ thể hiện các tính chất của một số loại thuốc chống ung thư như etoposide và doxorubicin.

Xem thêm

polyphenol

Tham khảo

Sách
 Chemie der Gerbstoffe. Maximilian Nierenstein, 1910
 Organische Arsenverbindungen und ihre chemotherapeutische Bedeutung. Maximilian Nierenstein, 1913
 Incunabula of Tannin Chemistry: A Coll. of Some Early Papers on the Chemistry Chemistry of the Tannins. Maximilian Nierenstein, 1932
 The Natural Organic Tannins: History, Chemistry, Distribution. Maximilian Nierenstein and Macgregor Skene, 1934
 Chemie der natürlichen Gerbstoffe. Karl Johann Freudenberg, 1920
 Tannin, Cellulose, Lignin. Karl Johann Freudenberg, 1933

Chú thích

Liên kết ngoài
Tannins: fascinating but sometimes dangerous molecules

Dinh dưỡng
Polymer hữu cơ
Sản phẩm từ gỗ
Polyme hữu cơ


title: Oxidase

text:
Oxidase là các loại enzyme xúc tác cho phản ứng oxy hóa-khử liên quan đến phân tử oxy (O2) là chất nhận electron. Trong các phản ứng này, oxy bị khử thành nước (H2O) hoặc hydro peroxide (H2O2).

Các oxidase thuộc nhóm oxidoreductase.

Ví dụ
Một ví dụ quan trọng là cytochrome c oxidase, là enzym quan trọng cho phép cơ thể sử dụng oxy trong việc tạo ra năng lượng và là thành phần cuối cùng của chuỗi truyền electron. Các ví dụ khác nhu:
 glucose oxidase
 monoamine oxidase
 cytochrome P450 oxidase
 NADPH oxidase
 Xanthine oxidase
 L-gulonolactone oxidase
 laccase
 lysyl oxidase

Thử nghiệm Oxidase

Trong vi sinh vật học, thử nghiệm oxidase được sử dụng như một đặc điểm hiển thị trong việc xác định các chủng vi khuẩn; nó xác định liệu một loại vi khuẩn có tạo ra các cytochrome oxidases hay không.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Catalase & Oxidase tests video

Oxidoreductase


title: Polymixia nobilis

text:
Polymixia nobilis là một loài cá râu. Loài này có thể phát triển chiều dài lên đến 30 cm (12 in). Môi trường sống của nó là trong vùng đáy.

Phân bố
 Đông Đại Tây Dương: Azores, Madeira, quần đảo Canary, quần đảo Cape Verde và St. Helena.
 Tây Đại Tây Dương: Tây Ấn, Saba Bank, quần đảo Leeward, ngoài khơi phía bắc Cuba và phía tây Bahamas. Cũng báo cáo là có tại vùng duyên hải miền bắc Nam Mỹ.

Môi trường sống là biển, ở độ sâu 100 tới 770 m.

Tham khảo

N
Động vật được mô tả năm 1836


title: Báo săn châu Á

text:
Báo săn châu Á (Tiếng Hin-di चीता CITA, xuất phát từ tiếng Phạn: chitraka có nghĩa là "lốm đốm", Danh pháp khoa học: Acinonyx jubatus venaticus) hiện nay còn được gọi là Báo săn Iran là một phân loài báo săn ít được thế giới biết đến và tồn tại chủ yếu ở Iran. Mặc dù gần đây, phân loài báo săn này được coi là tuyệt chủng ở Ấn Độ (có thể nhầm với loài báo Ấn Độ). Trong thời kỳ Ấn Độ là thuộc địa Anh thì loài báo này là nổi tiếng bằng tên báo săn bắn một tên có nguồn gốc từ những con báo đã được giữ trong điều kiện nuôi nhốt với số lượng lớn của hoàng gia Ấn Độ để săn linh dương hoang dã (Trong một số ngôn ngữ tất cả các loài cheetah vẫn được gọi là chính xác là báo săn, ví dụ như tiếng Hà Lan: Jachtluipaard).

Báo săn châu Á là giống báo săn cực kỳ nguy cấp, phân loài này ngày nay chỉ còn ở Iran, với một số cá thể thỉnh thoảng được nhìn thấy ở Balochistan, Pakistan. Nó sống chủ yếu ở trung tâm sa mạc rộng lớn của Iran trong phần bị phân mảnh của môi trường sống thích hợp còn lại. Năm 2013, chỉ có 20 cá thể đã được xác định ở Iran nhưng một số khu vực vẫn được khảo sát, tổng số có thể từ 50 đến 100. Sói lửa cũng từng bị quy kết là nhân tố chính cho sự sụt giảm số lượng và biến mất hoàn toàn của loài báo săn ở châu Á, tuy nhiên điều này gây nên sự hoài nghi do loài báo này sống trong các khu vực môi trường hầu như trái ngược với môi trường ưa thích của sói lửa.

Về tổ tiên, trước đây, hộp sọ báo Acinonyx jubatus lâu đời nhất được tìm thấy ở Trung Quốc có niên đại khoảng 2,2 đến 2,5 triệu năm. những phân tích hóa thạch được tìm thấy cho biết chi báo săn lớn nhất đã tuyệt chủng có niên đại 1,8 triệu năm và cân nặng khoảng 220 pound (110 kg) tức là nặng gấp đôi các con báo săn hiện tại. Trước đây, khu vực Dmanisi từng là thung lũng rừng và các đồng cỏ, các khoảng đất trống để báo săn mồi. Ở đây, tổ tiên của báo săn có khả năng săn linh dương, ngựa vì chúng có khả năng chạy rất nhanh như một vận động viên đến đoạn nước rút và dùng hàm răng siết họng con mồi Trước đây, tổ tiên của báo săn khả năng phát triển rất mạnh giống như một kẻ sát nhân đẫm máu, trung bình mỗi con báo săn khoảng 7.500 kg thịt (16.500 lbs) con mồi mỗi năm, nhiều hơn bất kỳ động vật ăn thịt nào khác. Các con báo giết chết con mồi, ăn một phần và để lại nhiều thức ăn dư thừa cho các loài động vật khác. Sau đó, Báo săn châu Á và báo săn châu Phi tách ra khỏi nhau khoảng từ 32.000 và 67.000 năm trước. Cùng với Linh miêu Á-Âu và Báo Ba Tư, nó là một trong ba loài còn lại của những con mèo lớn ở Iran ngày hôm nay.

Chú thích

J
Động vật được mô tả năm 1821
Động vật Iran
Động vật có vú Tây Nam châu Á
Động vật có vú châu Á


title: Độ cồn

text:
Độ cồn là một số đo chỉ hàm lượng cồn (etanol) có trong thức uống có cồn (tính theo phần trăm thể tích). Độ cồn được tính theo số millilit etanol nguyên chất trong 100 mililit dung dịch ở 20 °C.

Ở một vài quốc gia, độ cồn được tính theo cấp Gay-Lussac (đặt theo tên nhà hóa học Pháp Joseph Louis Gay-Lussac).

Mức độ điển hình
Chi tiết về hàm lượng cồn chứa trong các đồ uống khác nhau có thể được tìm thấy trong các bài viết về chúng.

Chú thích

Tài liệu

Liên kết ngoài
How do brewers measure the alcohol in beer? HowStuffWorks

Thức uống có cồn


title: Trinh vương

text:
Trinh Vương (chữ Hán 貞王) là thụy hiệu của một số vị quân chủ, phiên vương, quận vương hoặc thân vương thậm chí các đại thần trong lịch sử chế độ phong kiến ở khu vực Á Đông.

Trung Quốc

Phiên vương
 Tây Hán Tế Bắc Trinh Vương
 Tây Hán Lương Trinh Vương
 Đông Hán Lang Da Trinh Vương
 Đông Hán Hạ Bì Trinh Vương
 Đông Hán Thiên Thừa Trinh Vương
 Đông Hán Hà Gian Trinh Vương
 Đông Hán Nhâm Thành Trinh Vương
 Đông Hán Cam Lăng Trinh Vương
 Tây Tấn Hoài Lăng Trinh Vương
 Bắc Ngụy Kiến An Trinh Vương Lục Phức
 Nam Tề Thủy An Trinh Vương Tiêu Đạo Sinh (sau được Nam Tề Minh Đế truy tôn là Cảnh Hoàng)
 Đường triều Mật Trinh Vương
 Đột Quyết Tả Hiền Trinh Vương A Sử Na Trung, nhà Đường phong làm Tiết Trinh Công
 Nguyên triều Phụng Nguyên Trung Trinh Vương Hạ Nhân Kiệt (truy phong, thực tế chỉ là Ung Trung Trinh công)
 Minh triều Sở Trinh Vương Chu Hoa Khuê (sau nhà Nam Minh cải thụy hiệu thành Sở Định Vương)
 Thanh triều Khánh Trinh thân vương Ái Tân Giác La Tải Chấn

Đại thần
 Tư Mã Sở Chi thời Bắc Ngụy

Triều Tiên
 Cung Trinh Vương của Cơ Tử Triều Tiên

Việt Nam
 Văn Lang Hùng Trinh Vương
 Hậu Lê Hiển Uy Chính Nghị Anh Kiệt Trung Trinh Đại Vương

Lưu Cầu
 Thượng Trinh Vương

Xem thêm
Trinh Đế
Nguyên Trinh Hoàng Hậu
Trinh Công
Trinh Hầu
Trinh Bá
Trinh Tử
Trinh Thế Tử
Cộng Vương
Giản Vương
Định Vương
Bình Vương
Kính Vương
Cộng Công

Thụy hiệu


title: Bướm bạc

text:
Bướm bạc có thể chỉ:
Các loài bướm có màu bạc;
Các loài thực vật thuộc chi Mussaenda;
Các loài thực vật thuộc chi Aphaenandra;


title: Thánh Phêrô (định hướng)

text:
Thánh Phêrô thường được chỉ về Phêrô Tông đồ của Chúa Giêsu. Ngoài ra, còn có thể là các thánh sau:
Phêrô Kim Ngôn
Tại Thành Vatican và Rôma, người ta cũng thường gọi tắt Thánh Phêrô (Sancti Petri) để chỉ Vương cung thánh đường Thánh Phêrô.


title: Thiến thảo

text:
Thiến thảo có thể là tên gọi của:
Chi thực vật Rubia nói chung hoặc loài Rubia cordifolia theo nghĩa hẹp (tên gọi dựa theo Hán văn 茜草), từ đó cũng là tên chung chỉ họ thực vật Rubiaceae;
Một số loài thực vật thuộc họ Hoa môi:
Loài Anisomeles indica;
Một số loài thuộc chi Basilicum;


title: Gwadar

text:
Gwadar (Balochi:گوادر), (Gwadur) là một thành phố cảng được quy hoạch cho thương mại tự do ở vùng tây nam của biển Ả Rập thuộc tỉnh Balochistan, Pakistan. Nó là trung tâm của huyện Gwadar và năm 2011 đã được chỉ định là thủ phủ mùa đông của tỉnh Balochistan. Gwadar có dân số khoảng 85.000 người, nằm cách Karachi khoảng 533 km và 120 km từ biên giới với Iran. Cảng Gwadar nằm ở cửa của vịnh Ba Tư, gần eo biển Hormuz, gần nơi có các tuyến tàu chính ra vào vịnh Ba Tư.

Tham khảo

Thành phố của Pakistan
Huyện Gwadar
Lãnh thổ mua
Cựu quốc gia ở Nam Á


title: Lịch sử Síp

text:
Lịch sử và văn hóa Síp bắt đầu vào cuối thời đại đồ đá cũ. Vị trí chiến lược của hòn đảo ảnh hưởng đến lịch sử của nó. Đảo Síp nằm trong vùng giao thoa văn hóa của Aegea, Tiểu Á, Levant và Ai Cập.

Thời cổ đại

Tương truyền, Síp là nơi sinh của Aphrodite, Adonis và là nơi ở của Vua Cinyras, Teucer và Pygmalion. Địa điểm có hoạt động của con người sớm nhất được xác định là Aetokremnos, nằm ở bờ biển phía nam, cho thấy những người săn bắn hái lượm đã có mặt trên hòn đảo từ khoảng năm 10.000 trước Công Nguyên, với những cộng đồng làng định cư từ khoảng năm 8200 trước Công Nguyên. Sự xuất hiện của những người đầu tiên trùng khớp với cuộc tuyệt chủng của những chú hà mã lùn và voi lùn, các xương sọ của chúng là khởi nguồn cho truyền thuyết Cyclops. Các giếng nước được phát hiện bởi các nhà khảo cổ học ở phía tây Síp được cho là thuộc số những giếng cổ nhất Trái Đất, có niên đại từ 9,000 tới 10.500 năm. Chúng được cho là bằng chứng về sự phức tạp của các cộng đồng định cư đầu tiên. Những di tích của một chú mèo tám tháng tuổi được tìm thấy được chôn cất với người chủ của nó tại một địa điểm Đồ đá mới riêng biệt tại Síp. Ngôi mộ được ước tính có 9.500 năm tuổi, trước cả nền văn minh Ai Cập cổ đại và đẩy lùi thời điểm diễn ra sự thuần hoá thú nuôi của loài người lên sớm rất nhiều.

Có nhiều đợt con người và người định cư tới đây cũng như những người mới nhập cư tới hòn đảo trong thời kỳ Đồ đá mới, dù những trận động đất đã phá huỷ các cơ sở hạ tầng từ khoảng năm 3800 trước Công nguyên. Nhiều làn sóng người nhập cư tiếp nối, gồm cả một số bộ tộc từ tiểu Á giúp tăng cường nghề thủ công chế tác kim loại trên hòn đảo, dù những đồ tạo tác được phát hiện từ thời này rất hiếm khi có chất lượng cao. Thời kỳ đồ Đồng được báo trước với sự xuất hiện của những người Tiểu Á đến hòn đảo này từ khoảng năm 2400 trước Công Nguyên.

Người Hy Lạp Mycenae lần đầu tiên tới Síp khoảng năm 1600 trước Công Nguyên, với những khu định cư thuộc thời kỳ này nằm rải rác trên khắp hòn đảo. Một làn sóng người định cư Hy Lạp khác được cho là đã diễn ra trong giai đoạn 1100-1050 trước Công Nguyên, và đặc điểm Hy Lạp nổi bật trên đảo cũng bắt đầu từ giai đoạn này. Nhiều thuộc địa Phoenicia đã được tìm thấy từ thế kỷ thứ 8 trước Công Nguyên, như Kart-Hadasht có nghĩa 'Thị trấn Mới', gần Larnaca và Salamis hiện nay.

Síp bị Assyria chinh phục năm 709 trước Công Nguyên, trước một giai đoạn ngắn dưới sự cai trị của Ai Cập và cuối cùng là Ba Tư năm 545 trước Công Nguyên. Người Síp, dưới sự lãnh đạo của Onesilos, gia nhập cùng với những người anh em Hy Lạp tại các thành bang Ionia trong cuộc Nổi dậy Ionia không thành công năm 499 trước Công Nguyên chống lại Đế quốc Ba Tư Achaemenes. Hòn đảo bị đưa lại dưới quyền cai trị liên tục của Hy Lạp bởi Alexandros Đại Đế và nhà Ptolemaios của Ai Cập sau cái chết của ông. Sự Hy Lạp hoá toàn bộ diễn ra trong thời kỳ Ptolemaios, chỉ chấm dứt khi Síp bị Cộng hoà La Mã sáp nhập năm 58 trước Công Nguyên. Síp là một trong những điểm dừng đầu tiên trong chuyến hành trình truyền giáo của Sứ đồ Phaolô.

Trung Cổ

Năm 395, Síp trở thành một phần của Đế chế Byzantine, đế chế này mất quyền kiểm soát hòn đảo vào tay người Ả Rập năm 649 trước khi tái giành lại năm 966. Trong Cuộc Thập tự chinh thứ Ba, năm 1191, Richard I của Anh đã chiếm hòn đảo từ Isaac Komnenos. Ông dùng nó như một căn cứ hậu cần chính khá an toàn khỏi Saracens. Một năm sau Guy của Lusignan mua lại hòn đảo từ Templars để bù cho những thiệt hại của vương quốc của ông.

Cộng hoà Venice nắm quyền kiểm soát đảo năm 1489 sau sự thoái vị của Nữ hoàng Caterina Cornaro. Bà là vợ goá của James II người là Lusignan Vua Síp cuối cùng. Sử dụng nó như một cổng thương mại quan trọng, người Venice nhanh chóng củng cố Nicosia; thành phố thủ đô hiện tại của Síp, với những Bức tường Venice nổi tiếng. Trong suốt thời cai trị của Venice, Đế chế Osman thường tiến hành những cuộc cướp phá Síp. Năm 1539 quân Osman phá huỷ Limassol và vì lo ngại điều xấu nhất có thể xảy ra, người Venice cũng củng cố Famagusta và Kyrenia.

Thời cai trị Ottoman và Anh

Năm 1570, một cuộc tấn công quy mô lớn dưới sự chỉ huy của Piyale Pasha với 60.000 quân đã đưa hòn đảo này về dưới sự thống trị của Đế quốc Thổ Ottoman, dù có sự kháng cự kiên quyết của những người dân Nicosia và Famagusta. 20.000 người Nicosia bị giết hại, và mỗi nhà thờ, mỗi công trình công cộng và cung điện đều bị cướp phá. Người Thổ áp đặt hệ thống millet và cho phép các cơ quan tôn giáo được quản lý các cộng đồng phi Hồi giáo của mình, nhưng cùng lúc ấy đầu tư cho Nhà thờ Chính thống phía Đông như một lực lượng môi giới giữa người Síp Thiên chúa giáo và các cơ quan được trao không chỉ quyền tôn giáo mà cả kinh tế và chính trị.Thuế khoá nặng nề đã dẫn tới những cuộc nổi loạn, với xấp xỉ hai mươi tám cuộc khởi nghĩa đẫm máu diễn ra trong giai đoạn 1572 và 1668, buộc các Sultan phải can thiệp. Cuộc tổng điều tra dân số lớn của Đế quốc Ottoman năm 1831, chỉ tính số đàn ông, cho biết có 14.983 tín đồ Hồi giáo và 29.190 tín đồ Thiên chúa giáo. Tới năm 1872, dân số của hòn đảo đã tăng lên 144.000 gồm 44.000 người Hồi giáo và 100.000 tín đồ Thiên chúa giáo.

Bộ máy hành chính, nhưng không có chủ quyền, của hòn đảo bị nhượng lại cho Đế quốc Anh năm 1878 với hậu quả của cuộc Chiến tranh Nga-Thổ Nhĩ Kỳ (1877–1878). Hòn đảo tiếp tục là một căn cứ quân sự quan trọng của người Anh trên những con đường thuộc địa của họ. Tới năm 1906, khi cảng Famagusta được hoàn thành, Síp là một địa điểm hải quân quan trọng giám sát kênh đào Suez, con đường chính chiến lược dẫn tới Ấn Độ khi ấy là thuộc địa quan trọng nhất của Anh. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất và sự liên minh của Thổ Nhĩ Kỳ với khối Liên minh Trung tâm, Anh Quốc sáp nhập hòn đảo. Năm 1923, theo Hiệp ước Lausanne, nước Cộng hoà Thổ Nhĩ Kỳ mới thành lập từ bỏ bất kỳ yêu sách nào với Síp và vào năm 1925 hòn đảo được tuyên bố là một Thuộc địa Hoàng gia Anh. Nhiều người Síp Hy Lạp chiến đấu trong Quân đội Anh trong cả hai cuộc thế chiến, với hy vọng rằng cuối cùng Síp sẽ được thống nhất với Hy Lạp.

Tháng 1 năm 1950 Nhà thờ Chính thống phương Đông tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý, bị cộng đồng người Síp Thổ Nhĩ Kỳ tẩy chay, theo đó 90% người bỏ phiếu ủng hộ "enosis", có nghĩa là một liên minh với Hy Lạp; tất nhiên cũng có những người Síp Hy Lạp không đồng ý với enosis. Quyền tự trị giới hạn theo một hiến pháp được cơ quan hành chính Anh đưa ra nhưng cuối cùng bị bác bỏ. Năm 1955 tổ chức EOKA được thành lập, tìm kiếm độc lập và liên minh với Hy Lạp thông qua đấu tranh vũ trang. Cùng lúc ấy Tổ chức Kháng chiến Thổ Nhĩ Kỳ (TMT), kêu gọi Taksim, hay sự ly khai, được thành lập bởi những người Síp gốc Thổ Nhĩ Kỳ như một tổ chức đối trọng. Sự hỗn loạn trên hòn đảo bị người Anh dùng vũ lực đàn áp.

Độc lập
Ngày 16 tháng 8 năm 1960, Síp giành được độc lập sau một thoả thuận tại Zürich và London giữa Anh Quốc, Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ. Người Anh giữ lại hai Vùng Căn cứ quân sự có chủ quyền tại Akrotiri và Dhekelia trong khi các cơ sở chính phủ các văn phòng công cộng được trao theo tỷ lệ thành phần sắc tộc khiến cộng đồng thiểu số Thổ Nhĩ Kỳ có quyền phủ quyết thường trực, 30% trong nghị viện và bộ máy hành chính, và trao cho ba quốc gia bảo lãnh các quyền đảm bảo thực hiện.

Năm 1963 bạo lực giữa các cộng đồng bùng phát, một phần được sự bảo trợ của cả hai "nước mẹ" với việc người Síp Thổ Nhĩ Kỳ bị buộc vào sống trong các vùng đất nội địa và lãnh đạo người Síp Hy Lạp Tổng giám mục Makarios III kêu gọi một sự đơn phương thay đổi hiến pháp coi đó là cách thức để giảm căng thẳng và giúp người Hy Lạp có quyền kiểm soát toàn bộ hòn đảo. Liên hiệp quốc tham gia giải quyết vấn đề và các lực lượng Liên hiệp quốc tại Síp (UNICYP) đã được triển khai tại các điểm nhạy cảm.

Phân chia

Chính phủ quân sự Hy Lạp nắm quyền ở Hy Lạp đầu thập niên 1970 trở nên bất bình với chính sách của Makarios tại Síp và sự thiếu vắng một quá trình hướng tới "Enosis" ('Liên minh' trong tiếng Hy Lạp) với Hy Lạp. Một phần vì lý do này, và một phần bởi sự bối rối với sự chống đối trong nước, hội đồng quân sự đã tổ chức một cuộc đảo chính bại Síp ngày 15 tháng 7 năm 1974. Nikos Sampson được hội đồng quân sự Hy Lạp đưa lên làm tổng thống Síp. Dù là một người theo chủ nghĩa quốc gia, ông đã không tuyên bố liên minh với Hy Lạp và tuyên bố rằng Síp sẽ tiếp tục giữ độc lập và không liên kết. Nhưng chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ không thấy dễ chịu với tình hình thực tế, vì thế họ đã phản ứng và tìm kiếm sự can thiệp của Anh, vốn chưa bao giờ là cụ thể. Bảy ngày sau, ngày 20 tháng 7 năm 1974,Thổ Nhĩ Kỳ xâm lược Síp tuyên bố một quyền, theo các thoả thuận Zurich và London, để can thiệp và tái lập trật tự hiến pháp. Không quân Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu ném bom các vị trí tại Síp, hàng trăm lính dù đổ bộ xuống khu vực giữa Nicosia và Kyrenia, nơi người Síp Thổ Nhĩ Kỳ được trang bị tốt từ lâu đã có mặt, trong khi ngoài bờ biển Kyrenia 30 tàu Thổ Nhĩ Kỳ được bảo vệ bởi các tàu khu trục cho đổ bộ 6,000 lính và một lực lượng xe tăng, xe tải và các phương tiện bọc thép. Ba ngày sau, khi một thoả thuận ngừng bắn đã được đồng thuận, Thổ Nhĩ Kỳ đã cho đổ bộ 30.000 lính trên hòn đảo và chiếm Kyrenia, hành lang nối Kyrenia với Nicosia và quận Síp Thổ Nhĩ Kỳ của Nicosia. Hội đồng quân sự tại Athens và sau đó là Sampson Síp mất quyền lực. Tại Nicosia, Glafkos Clerides nắm quyền tổng thống và trật tự hiến pháp được tái lập; bề ngoài là loại bỏ nguyên nhân người Thổ Nhĩ Kỳ đặt ra cho cuộc xâm lược, dù người Thổ dù đã có nhiều thắng lợi ban đầu như vậy khi đó đã cam kết áp dụng chính sách từ lâu của họ là chia rẽ hòn đảo và sáp nhập miền bắc Síp. Người Thổ sử dụng một giai đoạn với các cuộc đàm phán vờ vĩnh - trong đó Thổ Nhĩ Kỳ được Mỹ ủng hộ về ngoại giao, tình báo - để tăng cường khu vực Kyrenia và chuẩn bị cho giai đoạn thứ hai của cuộc xâm lược, bắt đầu ngày 14 tháng 8 và dẫn tới việc chiếm đóng Morphou, Karpasia, Ammochostos và Mesaoria. Sự can thiệp quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ được Hoa Kỳ bí mật ủng hộ và NATO. Người Hy Lạp thông báo sự thành lập của một nhóm bán quân sự EOKA mới nhằm chống lại những kẻ xâm lược nhưng điều này đã cho thấy sự phản tác dụng, khiến việc trục xuất người Hy Lạp khỏi các vùng do Thổ Nhĩ Kỳ chiếm đóng càng diễn ra nhanh hơn. Với số lượng thua kém hoàn toàn, các lực lượng Hy Lạp không thể chống lại sự tiến quân của Thổ Nhĩ Kỳ. Vùng Ayia Napa chỉ thoát khỏi sự chiếm đóng nhờ nó nằm sau khu vực Căn cứ có Chủ quyền Anh, nơi người Thổ vì cần thận đã không xâm chiếm.

Một quan điểm khác cho rằng cuộc đảo chính đơn giản chỉ có mục đích hạ bệ Tổng giám mục Makarios và chính phủ của ông vì thế các kế hoạch của Henry Kissinger về Síp có thể được thực hiện.
Ioannides [lãnh đạo hội đồng quân sự Hy Lạp] đã nói rằng... ông không chắc liệu mình chỉ đơn giản có thể rút quân Hy Lạp khỏi Síp... hay dứt khoát lật đổ Makarios và để Hy Lạp thoả thuận trực tiếp với Thổ Nhĩ Kỳ về tương lai của Síp. (The trial of Henry Kissinger By Christopher Hitchens, 2002, p.82.)

Áp lực quốc tế dẫn tới một cuộc ngừng bắn và ở thời điểm đó 37% đất đai đã thuộc trong vùng chiếm đóng Thổ Nhĩ Kỳ, 170.000 người Síp Hy Lạp bị đuổi khỏi nhà cửa ở miền bắc và 50.000 người Síp Thổ Nhĩ Kỳ phải ra đi theo hướng ngược lại. Năm 1983 người Síp Thổ Nhĩ Kỳ đơn phương tuyên bố độc lập, và chỉ được mỗi Thổ Nhĩ Kỳ công nhận. Tới thời điểm hiện tại, có 1,534 người Síp Hy Lạp và 502 người Síp Thổ Nhĩ Kỳ mất tích vì cuộc xung đột. Các sự kiện trong mùa hè năm 1974 là trọng tâm chính trị trên hòn đảo, cũng như quan hệ Hy Lạp-Thổ Nhĩ Kỳ. Khoảng 150.000 người định cư từ Thổ Nhĩ Kỳ được cho là đang sống trên miền bắc vi phạm vào Hiệp ước Geneva và nhiều nghị quyết của Liên hiệp quốc . Sau cuộc xâm lược và chiếm đóng lãnh thổ miền bắc của Thổ Nhĩ Kỳ, Cộng hoà Síp thông báo toàn bộ cảng vào ở miền bắc bị đóng cửa, bởi thực tế chúngkhông nằm trong quyền quản lý của họ.

Lịch sử gần đây

Bởi sự phân chia của nền Cộng hoà diễn ra trên thực tế, chứ không phải về mặt pháp lý, biền bắc và miền nam đã đi theo những con đường khác nhau. Cộng hoà Síp là một chế độ dân chủ lập hiến đã đạt tới mức độ giàu có cao, với nền kinh tế bùng nổ và cơ sở hạ tầng tốt. Nó là một thành viên của Liên hiệp quốc, Liên minh châu Âu và nhiều tổ chức quốc tế khác và được các tổ chức này công nhận như chính phủ hợp pháp duy nhất của toàn bộ hòn đảo. Vùng không thuộc quyền quản lý của Cộng hoà Síp, Bắc Síp, phụ thuộc vào sự giúp đỡ từ Thổ Nhĩ Kỳ. Nỗ lực lớn cuối cùng nhằm giải quyết cuộc tranh cãi Síp là Kế hoạch Annan. Nó được người Síp Thổ Nhĩ Kỳ ủng hộ nhưng nó bị phản đối bởi người Síp gốc Hy Lạp.

Tháng 7 năm 2006, hòn đảo trở thành một thiên đường an toàn cho những người Liban tị nạn vì cuộc xung đột giữa Israel và Hezbollah.

Tháng 3 năm 2008, một bức tường từng đứng hàng thập kỷ như biên giới giữa vùng do người Síp Hy Lạp quản lý và vùng đệm của Liên hiệp quốc đã bị phá bỏ. Bức tường từng cắt ngang qua Phố Ledra tại trung tâm Nicosia và được coi như một biểu tượng mạnh mẽ của sự phân chia hòn đảo kéo dài 32 năm. Ngày 3 tháng 4 năm 2008, Phố Ledra được mở cửa với sự hiện diện của các quan chức Síp gốc Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp.

Chú thích

Lịch sử Tây Á
Lịch sử Địa Trung Hải


title: Harry Reid

text:
Harry Mason Reid (phát âm như "rít"; 2 tháng Mười Hai năm 1939 – 28 tháng Mười Hai năm 2021) là một thượng nghị sĩ Hoa Kỳ đại biểu cho tiểu bang Nevada từ năm 1987 đến năm 2017 và là một đảng viên đảng Dân chủ. Ông hiện làm Lãnh tụ Đa số trong Thượng viện kể từ tháng 1 năm 2007; ông từng làm Lãnh tụ Thiểu số và Phó Lãnh tụ Thiểu số và Phó Lãnh tụ Đa số.

Trước khi được bầu vào Thượng viện, ông Reid từng là dân biểu trong Hạ viện Hoa Kỳ đại diện cho khu bầu cử quốc hội số 1 của Nevada và từng là viên chức trong chính phủ địa phương và tiểu bang tại Nevada trong các chức vụ chưởng lý Henderson, nghị sĩ tiểu bang, Phó Thống đốc thứ 25, và chủ tịch Ủy ban Cờ bạc Nevada.

Là Lãnh tụ Đa số trong Thượng viện và tín hữu Giáo hội Các Thánh hữu Ngày sau của Chúa Giêsu Kitô, ông Reid đã nhậm chức vụ cao hơn mọi tín hữu Mặc Môn trong lịch sử Hoa Kỳ. Nhiệm kỳ Lãnh tụ Đa số trong Quốc hội khóa 113 sẽ kết thúc vào tháng 1 năm 2017, và ông đang tái ứng cử cho năm 2016.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Văn phòng Thượng nghị sĩ Harry Reid  tại Thượng viện Hoa Kỳ
 Cuộc vận động của Thượng nghị sĩ Harry Reid

Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ
Phó Thống đốc Nevada
Chính khách Nevada
Đảng viên Đảng Dân chủ Hoa Kỳ
Tín hữu Giáo hội các Thánh hữu Ngày sau của Chúa Giê Su Ky Tô
Người Mỹ gốc Anh
Nhân vật còn sống
Chính khách Mỹ thế kỷ 21


title: Cá ngát đuôi lươn

text:
Cá ngát đuôi lươn, tên khoa học Tandanus tandanus, là một loài cá nheo trong họ Plotosidae. Chúng còn được gọi là cá nheo Úc.

Loài này là một nước ngọt cá bản địa của hệ thống sông Murray - Darling của miền đông Úc. Tên khoa học của cá ngát đuôi lươn đến từ một tên địa phương - Tandan - đó chính Thomas Livingston Mitchell ghi nhận vào 1832 đoàn thám hiểm của ông.

Mô tả
Cá ngát đuôi lươn thường dài khoảng 50,0 cm (19.7 in) và cân nặng khoảng 1,8 kg (4.0 lb). Cá thể của loài này có thể phát triển lên đến khoảng 90,0 cm (35,4 in) và nặng tới 6,0 kg (13,2 lb). Cá ngát đuôi lươn có thể sống đến khoảng 8 năm.

Cá ngát đuôi lươn có cái đầu lớn, đôi môi dày và nhiều thịt với lỗ mũi hình ống. Da nó dai và trơn. Cơ thể màu sắc ở con trưởng thành thay đổi từ màu xanh ô liu đến nâu, đen hoặc tím trên lưng và màu trắng ở mặt dưới. Họ có một cơ thể rắn chắc, gần như hình trụ, kéo dài, với nửa sau của cơ thể giảm dần vào một cái đuôi nhọn giống như lươn. Đôi mắt của chúng là nhỏ.

Sinh thái học

Cá ngát đuôi lươn sống ở các dòng nước chảy chậm, hồ, ao với thảm thực vật viền. Nó bơi gần với cát hoặc đáy sỏi. Mặc dù chúng thường sống đơn độc, con chưa trưởng thành có thể hình thành các đàn. Cá ngát đuôi lươn được tìm thấy trong hầu hết các môi trường sống nước ngọt của hệ thống sông Murray-Darling trừ vùng cao, phụ núi cao và núi cao của nhánh phía Nam.

Cá ngát đuôi lươn chưa trưởng thành ăn động vật phù du và côn trùng nhỏ, đặc biệt là ấu trùng Chironomidae. Cá dài hơn khoảng 100 mm cũng ăn cá nhỏ trong khi con trưởng thành ăn bao gồm tôm, tôm càng trong những tháng ấm và ấu trùng muỗi vào mùa đông. Ngoài ra, chúng ăn động vật thân mềm và chuồn chuồn, Caddis và ấu trùng phù du. Cá ngát đuôi lươn là vật chủ cho một số ký sinh trùng đường ruột bao gồm cestodes và tuyến trùng.

Cá ngát đuôi lươn đẻ trứng trong mùa xuân và giữa mùa hè, khi nhiệt độ nước tăng lên từ 20-24 °C (68-75 °F). Tổ được xây dựng khoảng một hoặc hai tuần trước khi sinh sản. Họ xây dựng tổ lớn lên đến một mét đường kính với những viên đá nhỏ và sỏi, trong đó trứng được đẻ. Một, đôi khi cả hai, bảo vệ trứng cho đến khi chúng nở.

Chú thích

Tham khảo

T
Động vật được mô tả năm 1838
T
Cá nước ngọt Úc