title: Ba Tư xâm lược Hy Lạp lần thứ hai

text:
Cuộc xâm lược Hy Lạp lần thứ hai của Ba Tư là một giai đoạn của cuộc chiến tranh Hy Lạp-Ba Tư diễn ra dưới đời vua Ba Tư Xerxes I từ năm 480–479 TCN. Cuộc xâm lược lần hai này nối tiếp cuộc xâm lược trước đó diễn ra dưới đời vua Darius I trong giai đoạn 492–490 TCN, cuộc chiến mà kết thúc sau thất bại của quân Ba Tư tại Marathon. Sau khi Darius băng hà, con trai ông là Xerxes kế thừa khát vọng của vua cha đánh chiếm toàn bộ Hy Lạp, dành thời gian và công sức chuẩn bị một đội quân hùng hậu. Về phía Hy Lạp, hai thành bang Athens và Sparta dẫn đầu 70 thị quốc tiến hành kháng chiến; tức là chỉ phần mười các thị quốc Hy Lạp dám chống trả, số còn lại thì giữ trung lập hoặc hàng phục trước Xerxes.

Cuộc xâm lược bắt đầu vào mùa xuân năm 480 TCN sau khi quân đội Ba Tư vượt Hellespont và hành quân xuyên Thrace và Macedonia xuống Thessalía. Quân Ba Tư gặp kháng cự của quân Hy Lạp chỉ huy bởi vua Leonidas I của Sparta tại đèo Thermopylae; cùng lúc đó, hạm đội Ba Tư giao tranh với hải quân Hy Lạp tại eo biển Artemisium. Tại trận Thermopylae nức danh, quân Hy Lạp dù bị lép vế về quân số đã có thể cầm chân được quân Ba Tư tại đó trong 3 ngày liên tiếp, cho tới khi quân Ba Tư định lén đánh bọc hậu theo một đường núi ẩn. Leonidas tử trận cùng với hậu quân ở lại. Hạm đội Liên minh sau 2 ngày chống đỡ các đòn tấn công của hạm đội Ba Tư tại trận Artemisium hay tin về chiến bại tại Thermopylae, bèn lui về Salamis.

Quân Ba Tư tiếp tục chiếm được Boeotia và Attica, rồi làm cỏ thành Athens. Liên quân Hy Lạp đành rút về Eo đất Corinth để bảo vệ Peloponnesus. Cả hai phe sau đó chuyển sự chú ý tới một cuộc hải chiến quyết định trên biển. Tại Salamis, vị tướng Athens Themistocles dụ được hải quân Ba Tư tham chiến tại eo biển Salamis chật hẹp, nơi mà do số lượng khổng lồ của chiến thuyền Ba Tư đã khiến hạm đội này trở nên hỗn loạn và bị đánh bại hoàn toàn. Chiến thắng tại Salamis làm phá sản kế hoạch kết thúc nhanh chiến dịch của Xerxes, buộc ông buộc phải trở về châu Á và giao phó phận sự cho vị tướng Mardonius để hoàn tất cuộc xâm lược.

Mùa xuân tiếp theo, Liên minh triệu tập một đội quân hoplite lớn chưa từng có và nghênh chiến với Mardonius. Tại trận Plataea, bộ binh Hy Lạp đã một lần nữa thể hiện sức mạnh vượt trội sau khi gây tổn thất lớn cho quân Ba Tư và giết chết tướng Mardonius. Cùng hôm dó, hải quân Hy Lạp trên Biển Aegean tiêu diệt hạm đội còn sót lại của Ba Tư trong trận Mycale. Cuộc xâm lược của Ba Tư chính thức chấm dứt sau hai thất bại thảm khốc, khiến cho bá quyền của Ba Tư tại vùng Aegean bị sứt mẻ nghiêm trọng. Hy Lạp trên đà thắng lợi phản công và hất cẳng Ba Tư khỏi châu Âu, quần đảo Aegean và Ionia trước khi cuộc xung đột chính thức kết thúc vào năm 479 TCN.

Sử liệu

Sử gia Hy Lạp Herodotus, người được gọi "Ông tổ Sử học" là tác giả của sử liệu chính cho việc nghiên cứu cuộc chiến tranh Hy Lạp-Ba Tư. Ông sinh năm 484 TCN tại Halicarnassus, Tiểu Á. Ông viết tác phẩm Lịch sử (Tiếng Hy Lạp latinh hóa: Historia) vào khoảng năm 440-430 TCN, với nỗ lực truy nguyên nguồn gốc cuộc Chiến tranh Hy Lạp – Ba Tư, vào thời điểm đó vẫn là một sự kiện lịch sử đương đại (cuộc chiến kết thúc hoàn toàn vào năm 450 TCN). Cách tiếp cận của Herodotus trong tác phẩm này hoàn toàn mới mẻ, và ít nhất xã hội phương Tây đã xem ông như người tạo ra "sử học". Holland nói: "Lần đầu tiên một sử gia tự mình truy nguyên nguồn gốc của một cuộc xung đột không quá xa về mặt thời gian, nên nguồn gốc ấy không mang tính chất huyền thoại, hay ý chí hoặc ý tưởng thần linh hay định mệnh con người mà là sự giải thích mang tính cá nhân của sử gia đó."

Nhiều sử gia cổ đại về sau, mặc dù nối tiếp việc nghiên cứu của Herodotus nhưng lại chỉ trích ông, người đầu tiên là Thucydides. Tuy nhiên, Thucydides lại chọn viết tiếp từ sự kiện mà Herodotus kết thúc (tại Cuộc vây hãm Sestos) và điều này cho thấy tài liệu lịch sử của Herodotus đủ chính xác để không cần viết lại hoặc sửa chữa. Trong khi đó, Plutarch chỉ trích Herodotus trong bài luận của mình "Gian ý của Herodotus" là một người "Philobarbaros" (thích bọn rợ) vì đã không ủng hộ đủ cho Hy Lạp nhưng điều này cũng cho thấy Herodotus có thể là một sử gia công bằng. Những quan điểm tiêu cực về Herodotus kéo dài đện tận thời kỳ Phục Hưng mặc dù vậy tác phẩm của ông vẫn được đọc nhiều. Phải đến thế kỷ XIX danh tiếng của ông mới được phục hồi đáng kể bằng các phát hiện khảo cổ học chứng minh những gì ông đã thuật lại. Quan điểm hiện đại nhìn nhận Herodotus đã có một công trình nghiên cứu đáng chú ý trong tác phẩm Historia của mình, mặc dù một số thông tin chi tiết (đặc biệt là quân số và ngày tháng) nên được xem xét với thái độ hoài nghi. Vẫn có nhiều sử gia tin rằng Herodotus đã đưa nhiều chi tiết hư cấu trong những câu chuyện của mình.

Sử gia Diodorus Siculus, trong tác phẩm Bibliotheca Historica viết vào thế kỷ I TCN, cũng cung cấp nhiều thông tin về cuộc Chiến tranh Ba Tư – Hy Lạp, tham khảo một phần từ sử gia Hy Lạp Ephorus. Các thông tin ở đây có nhiều tương đồng với tác phẩm của Herodotus. Cuộc chiến tranh Hy Lạp-Ba Tư cũng được mô tả chi tiết hơn bởi một số nhà sử học xưa bao gồm Plutarch, Ctesias và được ám chỉ bởi các tác giả khác, chẳng hạn như nhà viết kịch Aeschylus. Nhiều bằng chứng khảo cổ, chẳng hạn như các cột Serpent cũng đã xác nhận nhiều chi tiết cụ thể mà Herodotus đã từng đưa ra trong các tác phẩm của mình.

Bối cảnh

Hai thành bang Athens và Eretria của Hy Lạp từng hậu thuẫn cuộc khởi nghĩa Íōn bất thành chống vương triều Darius I giữa những năm 499–494 TCN. Đế quốc Ba Tư bấy giờ vẫn còn tương đối non trẻ và thường xuyên phải đối mặt với các cuộc nổi dậy nhen nhóm bởi các dân tộc bị khuất phục. Hơn nữa Darius là kẻ tiếm vị, phải dành phần lớn triều đại của mình đi dẹp loạn chống đối. Sự biến Íōnes đe dọa toàn vẹn lãnh thổ của Ba Tư, do đó, Darius thề sẽ trừng phạt thích đáng tất cả những kẻ chủ mưu (nhất là các thế lực ngoại quốc đứng sau giật dậy). Ông có tham vọng sáp nhập cõi Hy Lạp bất kham vào lãnh thổ của mình. Năm 492 TCN, Darius sai tướng Mardonius khơi thông đường bộ tới Hy Lạp, kết quả là tái chiếm được Thrace và sáp nhập được Macedonia. Trước đó vào cuối thế kỷ thứ 6 TCN, xứ Macedonia từng là chư hầu của Ba Tư song vẫn có quyền tự chủ.

Năm 491 TCN, Darius phái sứ giả đến Hy Lạp bắt dâng cống 'đất và nước' để tỏ ý quy thuận. Khiếp sợ trước sức mạnh quân sự của Ba Tư, phần lớn các bang quốc Hy Lạp chỉ đành chiều ý. Tuy vậy, tại Athens, sứ bộ Ba Tư bị đem ra xét xử rồi hành quyết; còn tại Sparta, họ bị ném xuống giếng. Sau này để xoa dịu Xerxes, người con nối ngôi Darius, khi ông chuẩn bị phát động cuộc xâm lược Hy Lạp lần thứ hai, Sparta lại run sợ mà tự nguyện gửi hai công dân của họ đến Susa để bị tử hình chuộc tội cho cái chết của sứ bộ Ba Tư do Darius từng gửi đi.

Năm 490 TCN, Darius cử hai tướng Datis và Artaphernes cầm quân tấn công Naxos khiến cho các đảo Cyclades phải hàng phục, rồi tiến đánh và làm cỏ thành Eretria. Với ý định đánh thẳng tới Athens, đạo quân Ba Tư đổ bộ tại vịnh Marathon nhưng thua lớn trước quân Athens đông đảo hơn, chấm dứt cuộc xâm lược Hy Lạp lần thứ nhất của Ba Tư.

Darius bắt đầu gây dựng một đội quân mới hùng hậu hơn nhằm khuất phục toàn bộ Hy Lạp; tuy nhiên vào năm 486 TCN, người dân Ai Cập vùng lên khởi nghĩa khiến kế hoạch thảo phạt Hy Lạp bị đình chỉ vô thời hạn. Darius băng hà trong lúc chuẩn bị thân chinh đến Ai Cập, khiến ngôi vương của Ba Tư được truyền cho con trai ông là Xerxes I. Xerxes bình định Ai Cập và nhanh chóng khởi phát cuộc viễn chinh sang Hy Lạp.

Võ bị phía Ba Tư

Một cuộc xâm lược quy mô toàn diện đòi hỏi phải vạch sẵn kế hoạch dài hạn, tích trữ lương thảo và cưỡng bách tòng quân. Xerxes ra lệnh cất cầu phao vượt eo biển Hellespontos, đào ngòi xuyên eo đất tại Núi Athos nhằm tránh mũi đất nơi trước đây hạm đội Ba Tư bị đắm vào năm 492 TCN. Những đại công trình như vậy chứng tỏ tiềm lực quân sự-kinh tế của đế quốc Ba Tư vượt tầm cỡ của mọi quốc gia lúc bấy giờ. Tuy nhiên, chiến dịch bị trì hoãn một năm vì cuộc nổi dậy tại Ai Cập và Babylonia.

Năm 481 TCN, sau 4 năm thai nghén chuẩn bị, Xerxes triệu tập quân đội sang xâm lược Hy Lạp. Herodotus liệt kê tổng cộng 46 dân tộc tạo nên đại quân của Xerxes. Quân Ba Tư tập trung tại Tiểu Á từ mùa hè đến mùa thu năm 481 TCN. Đạo quân từ các satrap phía đông hội tụ tại Kritala, Cappadocia rồi được Xerxes dẫn tới Sardis để trú đông. Đầu mùa xuân, đạo này di chuyển đến Abydos, Hellespontos và gia nhập với đạo của các satrap phía tây. Cuối cùng, toàn bộ lực lượng của Xerxes vượt Hellespontos bằng hai chiếc cầu phao sang châu Âu.

Quy mô quân đội

Tổng quát

Herodotus chép rằng quân Ba Tư trên đường qua Thrace có nán lại Doriskos để duyệt binh, nhờ đó mà ông có được các số liệu sau:

Herodotus cho rằng tính thêm cả hậu cần thì phải gấp đôi con số nêu trên, nên toàn bộ lực lượng có thể rơi vào khoảng 5.283.220 người. Các cổ thư cũng đưa ra các con số cực kỳ lớn. Nhà thơ Simonides đương thời khẳng định 4 triệu lính Ba Tư; Ctesias cho hay tổng số quân tập hợp tại Doriskos là 800.000.

Nhà sử học hiện đại George Grote bày tỏ sự hoài nghi trước những con số mà Herodotus đưa ra: "Để thừa nhận tổng số khổng lồ này, hoặc bất cứ ước lượng nào gần nó, rõ ràng là không thể." Phê phán chính của Grote đối với khẳng định của Herodotus là sự hạn chế hậu cần, nhưng không nói chi tiết gì thêm. Tuy vậy, Grote không bác bỏ hoàn toàn lời kể của Herodotus, trích dẫn báo cáo của ông về các phương pháp kế toán tỉ mỉ của người Ba Tư và các kho dự trữ cung ứng của họ trong ba năm, nhưng vẫn tìm ra nhiều điểm bất tương thích trong sử liệu của Herodotus. Nhà sử học J. B. Bury bình chú những con số của Herodotus "quá đỗi hoang đường" và đánh giá rằng lực lượng trên bộ của Ba Tư có lẽ chỉ tầm 180.000. Sĩ quan vận tại người Anh Sir Frederick Maurice cho rằng nguồn cung nước là yếu tố chính hạn chế quy mô quân đội Ba Tư. Maurice ước chừng các con sông ở Hy Lạp chỉ có thể hỗ trợ khoảng 200.000 binh lính và 70.000 súc vật. Ông bình rằng Herodotus có lẽ đã nhầm lẫn giữa hai từ chiliarchy (1.000) và myriarchy (10.000) nên dẫn đến việc phóng đại quân số như vậy. Các học giả cận đại khác ước tính lực lượng Ba Tư trên bộ vào cỡ 100.000 binh sĩ hoặc thấp hơn, dựa trên khả năng hậu cần sơ khai thời cổ.

Hai học giả Munro và Macan chú ý đến chi tiết tên của 6 đại tướng và 29 myriarch (sĩ quan chỉ đạo một baivabaram tầm 10.000 lính, đóng vai trò là đơn vị cơ bản của bộ binh Ba Tư) trong sử ký của Herodotus; điều này chỉ đến kích cỡ của lực lượng trên bộ vào khoảng 300.000. Vẫn có những học giả ủng hộ các con số từ 250.000 lên đến tận 700.000.

Hạm đội

Herodotus phân tích chi tiết hạm đội trireme Ba Tư theo sắc tộc như sau:

Phòng bị phía Hy Lạp

Người Athens đã chuẩn bị cho cuộc chiến với Ba Tư kể từ giữa những năm 480 TCN, và vào năm 482 TCN, chính khách Themistocles hạ lệnh cho đóng một đội tàu trireme khổng lồ nhằm đối phó với hạm đội Ba Tư. Năm 481 TCN, Xerxes cử khâm sai đi khắp Hy Lạp đòi cống đất và nước nhưng lại bỏ sót Athens và Sparta. Do hành động bất kính đối với Ba Tư của hai thị quốc đó, các thành bang khác bắt đầu tạo liên minh với họ.

Liên minh Hy Lạp
Hội nghị các thị quốc được tổ chức tại Corinthos vào cuối mùa thu năm 481 TCN, chính thức bắt đầu liên minh giữa các bang Hy Lạp. Herodotus gọi liên minh này là "οἱ Ἕλληνες" (những người Hy Lạp) và "Những người Hy Lạp đã thề liên minh" (bản dịch tiếng Anh của Godley) hoặc "Những người Hy Lạp kề vai sát cánh" (bản dịch tiếng Anh của Rawlinson). Sparta và Athens đóng vai trò chủ đạo tại hội nghị nhưng mọi ý kiến từ các thành bang khác đều được tôn trọng. Ta biết rất ít về cách thức hoạt động của liên minh và chi tiết các cuộc bàn bạc tại hội nghị. Chỉ có 70 thành bang trong số 700 thị quốc Hy Lạp cử đại biểu tới. Dù sao di chăng nữa, điều này đánh dấu một sự kiện khá đặc biệt trong lịch sử vùng đất Hy Lạp phân mảnh chính trị từ trước đến giờ, bởi vì nhiều thành bang lúc đó vẫn còn xung đột lợi ích với nhau.

Đa số các thành bang khác ít nhiều vẫn giữ thái độ trung lập, chờ đợi kết quả của cuộc đối đầu. Thebes bị các thành bang khác nghi ngờ sẽ sẵn sàng hỗ trợ kẻ thù Ba Tư khi chúng đến. Hầu hết nhân dân Thebes không bằng lòng với chính sách này, 400 kẻ "trung thành" của thành bang này gia nhập Liên quân tại Thermopylae. Thành bang đáng chú ý nhất đứng về phía Ba Tư ("Medised") là Argos ở Peloponnese, khu vực do người Sparta kiểm soát. Tuy nhiên, quân lực Argos đã bị suy yếu nghiêm trọng vào năm 494 TCN do bị lực lượng dưới trướng vua Cleomenes I của Sparta đánh bại trong trận Sepeia.

Diễn biến

Mùa xuân năm 480 TCN: Thracia, Macedonia và Thessalía

Sau khi vượt biển sang châu Âu vào tháng 4 năm 480 TCN, người Ba Tư thẳng tiến đến Hy Lạp. Năm trạm cung ứng đã được thiết lập dọc đường từ trước, địa điểm lần lượt là: tại Mũi Đất Trắng bên phía Thracia của Hellespontus, tại Tyrodiza thuộc lãnh thổ Perinthian, tại Doriskos cửa sông Evros nơi đạo quân châu Á hội quân với đồng minh Balkan, tại Eion bên sông Strymon, và tại Therme tức là Thessaloniki ngày nay. Lương thảo ở những nơi này đã được gửi từ châu Á sang trước đó để hỗ trợ cuộc xâm lược. Súc vật được mua chác và vỗ béo, dân chúng địa phương được lệnh xay ngũ cốc thành bột trước vài tháng. Quân đội Ba Tư mất khoảng 3 tháng để đi từ Hellespont đến Therme, một hành trình dài khoảng 600 km. Lục quân Ba Tư tạm dừng tại Doriskos để hội họp với hải quân. Tại đây,  Xerxes ra lệnh tái tổ chức đội hình từ hành quân sang tác chiến.

'Đại nghị' Liên minh họp lại vào mùa xuân năm 480 TCN. Đại biểu của Thessalia khuyên các đồng minh tụ ở Thung lũng Tempe để cản bước tiến của Xerxes. Lực lượng Đồng minh gồm 10.000 lính do polemarchos người Sparta là Euenetus và chính khách người Athens là Themistocles chỉ huy được điều động tới trấn giữ ải hẹp đó. Tuy nhiên sau khi tới nơi, họ được Alexander I của Macedon cảnh báo còn tới 2 ải khác mà quân Ba Tư có thể lọt qua và rằng quân của Xerxes đông tới độ áp đảo; vì vậy họ đành bỏ về. Ngay sau đó, người Hy Lạp biết tin Xerxes vượt eo Hellespontus. Việc từ bỏ Tempe đồng nghĩa với việc trao cho Ba Tư toàn bộ khu vực Thessalia và các thành bang phía bắc đèo Thermopylae.

Themistocles bèn vạch kế hoạch thay thế cho quân Liên minh. Để xuống được miền nam Hy Lạp (Boeotia, Attica và Peloponnesus), quân của Xerxes buộc phải đi qua còn đèo Thermopylae rất hẹp. Quân Liên minh có thể dễ dàng cố thủ tại đó, bất chấp quân số Ba Tư áp đảo. Hơn nữa, hải quân liên minh có thể phong tỏa eo biển Artemisium ngăn quân Ba Tư vượt Thermopylae bằng thuyền bè. Chiến lược kép này được toàn thể hội nghị tán thành. Đồng thời các thành bang Peloponnesus lên kế hoạch dự phòng lui về trấn giữ eo đất Corinthos nếu tình hình trở xấu, phụ nữ và trẻ em Athens được sơ tán đến thành Troezen tại Peloponnesus.

Tháng 8 năm 480 TCN: Thermopylae và Artemisium

Thời điểm quân Ba Tư dọn đường quanh đỉnh Olympus nhằm tiến xuống Thermopylae lại trùng đúng với thời điểm vận hội Olympic của Hy Lạp và lễ hội Carneia của người Sparta. Theo quan niệm của họ, chiến tranh bị kiêng kị trong quãng thời gian này. Tuy nhiên, người Sparta coi mối đe dọa Ba Tư nghiêm trọng đến mức vua Leonidas I cùng với 300 cận vệ của ông (Hippeis) vẫn phải ra tiền tuyến. Leonidas được hỗ trợ bởi lực lượng dự phòng từ các thành bang Peloponnesus liên kết với Sparta, cùng các lực lượng đón trên đường đến Thermopylae. Lúc tới nơi họ dựng lại bức thành mà người Phocia từng xây ở điểm hẹp nhất của con đèo và chờ đợi Xerxes xuất hiện.

Quân Ba Tư đến Thermopylae vào giữa tháng 8 rồi chờ chực ba ngày cho quân Hy Lạp giải tán. Khi Xerxes nhận thấy người Hy Lạp sẽ quyết tử để giữ tuyến đường, ông lệnh cho quân tấn công. Tuy nhiên bởi địa thế hẹp tại đây phù hợp cho kiểu binh hoplite, quân Ba Tư buộc phải tấn công trực diện vào đội hình phalanx Hy Lạp. Liên quân Hy Lạp cầm cự suốt hai ngày trời, hóa giải mọi đòn tấn công từ phía Xerxes. Nhưng vào cuối ngày thứ hai, một cư dân địa phương tên là Ephialtes tiết lộ cho Xerxes con đường núi dẫn ra hậu cứ quân Liên minh. Xerxes liền cử những Bất tử quân tinh nhuệ của mình luồn ra phía sau vào buổi đêm. Leonidas may mắn hay tin cuộc đánh lén bèn ra lệnh triệt thoái đại quân; riêng ông cùng 300 lính Sparta, 700 lính Thespia, 400 lính Thebes và vài trăm lính từ các thành bang khác ở lại cản bước Ba Tư. Vào ngày thứ ba của trận chiến, những người lính Hy Lạp còn ở lại xông ra ngoài tử chiến với quân Ba Tư, cố gắng chém càng nhiều quân thù càng tốt. Tuy vậy hậu quân Liên minh rốt cuộc bị tiêu diệt, và con đường vượt Thermopylae được khai mở cho người Ba Tư.

Cùng lúc với trận chiến tại Thermopylae, hải quân Liên minh gồm 271 chiếc trireme có nhiệm vụ phòng thủ Artemisium chống lại hải quân Ba Tự. Ngay trước trận Artemisium, hạm đội Ba Tư gặp phải cơn cuồng phong ngoài khơi Magnesia làm mất rất nhiều tàu, nhưng 800 chiếc lành lặn vẫn tới được Artemisium. Vào ngày đầu tiên (trùng với ngày đầu tiên của trận Thermopylae), hạm đội Ba Tư cử 200 con tàu có khả năng đi biển vòng xuống bờ phía đông Euboea cắt đường rút lui của Liên quân. Hai hạm đội đụng độ với nhau lúc xế chiều. Hạm đội Hy Lạp thắng thế và chiếm được 30 con tàu. Tối hôm đó, một cơn bão nổi lên đánh đắm phần lớn chiến thuyền Ba Tư được gửi xuống Euboea.

Vào ngày thứ hai của trận đánh, hạm đội Hy Lạp nhận được tin đường rút lui không còn bị đe dọa; do đó họ quyết tâm duy trì vị trí hiện tại. Thuyền Hy Lạp thực hiện các cuộc tấn công chớp nhoáng vào các tàu Cilicia của Ba Tư, bắt giữ và tiêu diệt chúng. Tuy nhiên vào ngày thứ ba, hạm đội Ba Tư tấn công tổng lực vào phòng tuyến của Liên minh. Trong ngày giao tranh khốc liệt đó, Liên minh ngoan cố giữ được vị trí nhưng hứng chịu tổn thất nặng nề (thiệt hại phân nửa hạm đội Athens); song họ cũng đã gây tổn thất tương đương cho hạm đội Ba Tư. Tối hôm đó, hải quân Hy Lạp nhận được tin Leonidas và quân của ông đã tử trận tại Thermopylae. Do mất mát quá lớn và không cần thiết bảo vệ sườn Thermopylae nữa, hải quân Hy Lạp triệt thoái khỏi Artemisium, về đảo Salamis.

Tháng 9 năm 480 TCN: Athens thất thủ và trận Salamis

Thất bại của Hy Lạp tại Thermopylae khiến cho vùng Boeotia rơi vào tay Xerxes; quân Ba Tư san bằng hai thành bang thù địch Thespiae và Plataea. Attica không còn được che chắn khiến cho dân số còn lại của Athens phải sơ tán khẩn cấp tới Salamis với sự trợ giúp của hạm đội Liên minh.  Quân Peloponnesus lập phòng tuyến tại eo đất Corinthos, đắp thành lũy và hủy con đường tới Megara, bỏ mặc Athens.

Athens thất thủ lần đầu tiên vào tháng 9 năm 480 TCN. Số dân Athens còn ở lại lập công sự cố thủ trên Acropolis bị đánh bại, và Xerxes sau đó hạ lệnh thiêu rụi Athens. Thành Acropolis bị san bằng, Đền Parthenon và Đền Athena bị phá hủy.

Quân Ba Tư hiện đã chiếm được phần lớn Hy Lạp, nhưng Xerxes có lẽ đã không lường trước sự bất khuất của người Hy Lạp; ưu tiên của ông lúc đó là kết thúc chiến dịch càng nhanh càng tốt; bởi lẽ đội quân khổng lồ của ông khó có thể được cung ứng vĩnh viễn, và dường như Xerxes chẳng muốn ở rìa của đế quốc quá lâu mà bỏ bê việc triều chính. Trận Thermopylae chứng tỏ một cuộc tấn công trực diện vào điểm cố thủ tốt có cơ hội thành công rất thấp; quân Liên minh giờ đây lại án ngữ tại eo đất Corinthos, khiến một cuộc xâm lược trên bộ dường như bất khả thi. Một trận đánh vào mạn sườn phòng tuyến đó may ra mới thành công. Để làm được điều đó thì người Ba Tư phải sử dụng hải quân và phải có một kế hoạch vô hiệu hóa hải quân Liên minh. Tóm lại, nếu Xerxes tiêu diệt được hải quân Liên minh, ông ta sẽ có được điều kiện để bắt Hy Lạp chiêu hàng; đây có lẽ là hy vọng duy nhất để kết thúc chiến dịch trong mùa đó. Về phía Hy Lạp, Themistocles lên kế hoạch đánh bại hạm đội Ba Tư. Cả hai phe đều đã sẵn sàng đánh cược mọi thứ vào một trận thủy chiến quyết định, với hy vọng thay đổi hoàn toàn cục diện cuộc chiến.

Ngay cả sau khi Athens thất thủ trước quân đội Ba Tư, hạm đội Liên minh bình thản neo đậu ngoài khơi Salamis với ý định lùa hạm đội Ba Tư vào bẫy. Themistocles thoái thác để lực lượng hải quân tham chiến tại Eo biển Salamis chật chội. Ở đó, số thuyền đông hơn của Ba Tư hóa ra lại là trở ngại chết người, vì chúng không thể triển khai đội hình tác chiến và trở nên vô tổ chức. Hạm đội Hy Lạp thừa cơ tấn công và giành được chiến thắng quyết định, đánh chìm hoặc bắt sống ít nhất 200 tàu của Ba Tư, và do đó, đảm bảo Peloponnesus sẽ không thể bị đánh từ phía sườn.

Theo Herodotus, sau trận thua đó, Xerxes lệnh cho quân lính đắp bờ đường sang Salamis (Strabo và Ctesias đặt sự kiện này trước trận chiến) song bất thành. Xerxes lo sợ hải quân Hy Lạp sẽ giong buồm đến Hellespont và đánh chìm các cầu phao. Theo Herodotus, tướng Mardonius tự nguyện đóng ở Hy Lạp và hoàn thành cuộc chinh phạt, khuyên Xerxes mang quân rút về châu Á. Đại quân Ba Tư từ bỏ Attica, tướng Mardonius trú đông ở Boeotia và Thessalia.

Một số dân Athens quay trở về thành phố đã bị đốt rụi của họ vào mùa đông. Tuy nhiên vào tháng 6 năm 479 TCN, họ lại phải ly tán lần nữa để tránh cuộc tiến công của Mardonius.

Thu-Đông 480 TCN/479TCN
Theo Herodotus, tướng Artabazus hộ tống Xerxes về Hellespont cùng 60.000 binh lính; khi đến Pallene trong chuyến hành trình hồi Thessaly: "ông nghĩ đúng ra phải nô dịch toàn bộ dân chúng Potidaea, những kẻ cả gan nổi dậy." Quân Ba Tư bày nhiều mưu kế để chiếm thành Potidaea, rốt cuộc phải đóng ở đó tận 3 tháng mà không hạ được thành. Quân Ba Tư chờ tới lúc thủy triều xuống thấp nhất để xông vào thị trấn bằng đường bờ biển, tuy nhiên triều dâng nhanh khiến nhiều kẻ chết đuối và những kẻ sống sót bị thuyền Potidaea giết hại. Artabazus đành giải vây rồi lấy tàn quân xuống nhập với đạo quân của Mardonius ở Thessaly.

Trong khi vây thành Potidea, Artabazus cũng cử quân lính đi vây thành Olynthus phản trắc. Dân thành này vốn là người Bottiae bị trục xuất khỏi Macedon. Sau khi chiếm được thành, Artabazus triệt hạ dân chúng bên trong rồi giao nó cho người Olynthia tiếp quản.

Tháng 6 năm 479 TCN: Plataea và Mycale

Sau mùa đông, nội bộ khối Liên minh nảy sinh mâu thuẫn. Người Athens thấy mình bị đối xử bất công, bởi lẽ ưu thế hải quân của phe Liên minh nhờ phần lớn vào số thuyền của Athens, song thành phố của họ lại rơi vào tay Ba Tư vì không được bảo vệ bởi eo đất như các thành bang Peloponnesus kia. Người Athens yêu cầu Liên quân tổ chức một cuộc bắc tiến ngay năm sau. Vì các đồng minh không cam kết thỏa thuận, hạm đội Athens có vẻ đã khước từ tham chiến cùng hạm đội Liên minh vào mùa xuân. Hải quân Liên minh giờ được đặt dưới sự chỉ huy của vua Leotychides của Sparta, liền rút khỏi Delos, dư tàn của hải quân Ba Tư cũng rút khỏi Samos, do hai bên không muốn mạo hiểm đương đầu. Mardonius án ngữ tại Thessaly còn phía Liên quân lại chẳng muốn liều lĩnh ra khỏi vùng an toàn Peloponessus.

Mardonius quyết định phá thế bế tắc bằng cách đề nghị hòa bình, sự tự trị và lãnh thổ cho người Athens (mục đích là loại bỏ hạm đội của họ khỏi lực lượng Đồng minh), lấy Alexander I của Macedon làm trung gian. Holland, tr. 336–338  Người Athens đảm bảo phái đoàn Sparta có mặt để nghe rõ lời đề nghị, tuy họ khước từ nó. Athens phải sơ tán một lần nữa vì quân Ba Tư nam tiến rồi tái chiếm thành. Theo Herodotus, Mardonius "thiêu rụi Athens và kéo đổ hoặc phá hủy bất cứ bức tường hay ngôi nhà hay ngôi đền nào vẫn còn nguyên".

Mardonius lặp lại đề nghị hòa ước với dân tị nạn Athens tại Salamis. Athens, Megara và Plataea cử sứ giả đến Sparta yêu cầu hỗ trợ, đe dọa sẽ chấp nhận điều khoản của Ba Tư nếu Sparta tiếp tục án binh bất động. Bấy giờ tại Sparata đang tổ chức lễ Hyacinthus nên trì hoãn hồi đáp các đồng minh trong 10 ngày. Sứ giả Athens biết vậy giận dữ gửi tối hậu thư cho người Sparta, song vô cùng bất ngờ khi họ đã gửi quân lính đến gặp mặt quân Ba Tư từ trước.

Khi Mardonius hay tin quân Hy Lạp đang trên đường hành quân, ông lui bình về Boeotia gần Plataea nhằm dụ quân Hy Lạp tiến vào địa hình rộng mở rồi sử dụng lợi thế kỵ binh để tiêu diệt họ. Tuy nhiên, Liên quân dưới sự chỉ huy của nhiếp chính người Sparta là Pausanias đã lường trước mưu kế đó và đóng quân trên cao điểm Plataea. Mardonius sai kỵ binh đánh-rồi-rút vào phòng tuyến Hy Lạp, nhưng bất thành và khiến chỉ huy đội kỵ binh thiệt mạng. Liên quân bèn bám vào địa hình đồi núi để tiếp cận trại lính Ba Tư, nhưng lại khiến cho tuyến liên lạc bị sơ hở. Kỵ binh Ba Tư lợi dụng thời cơ để đánh chặn việc vận lương và hủy được suối cung cấp nước duy nhất của quân Hy Lạp. Quân Hy Lạp giờ đây bị yếu thế, Pausanias lệnh cho quân thoái lui về vị trí ban đầu của họ lúc ban đêm. Kế hoạch này góp phần làm rối ren thêm tình hình, khiến các cánh quân Athens, Sparta và Tegea bị cô lập trên từng quả đồi riêng lẻ, các cánh quân phụ trợ thì phân tán gần Plataea. Mardonius thừa cơ lệnh cho toàn quân tiến lên. Tuy nhiên, giống như tại trận Thermopylae, bộ binh Ba Tư không thế địch nổi với hopite Hy Lạp trang bị áo giáp dày cộp. Người Sparta phản công và giết được Mardonius. Quân Ba Tư thấy tướng quân bị giết nên vỡ; 40.000 lính sống sót tháo chạy về Thessaly, số còn lại mắc kẹt tại trại Ba Tư rồi bị quân Hy Lạp tàn sát.

Buổi chiều hôm đó, Herodotus kể rằng tin đồn về chiến thắng của Liên quân tại Plataea đã tới tai hạm đội ngoài khơi bờ biển Núi Mycale ở Ionia. Nhuệ khí của binh lính dâng cao, và lực lượng thủy binh Hy Lạp tiếp tục giành được chiến thắng quyết định tại Mycale cùng ngày, tiêu diệt tàn dư hạm đội Ba Tư. Ngay sau khi quân Peloponnesus hành quân lên phía bắc eo đất, hạm đội Athens dưới sự chỉ huy của Xanthippus gia nhập với phần còn lại của hạm đội Đồng minh. Cả thảy chiến thuyền Hy Lạp tiến tới thủy trại Samos của Ba Tư. Do tàu bè của Ba Tư xập xệ, họ không mạo hiểm nghênh chiến mà kéo tàu lên bãi biển Mycale, bèn hội với 60.000 lính được Xerxes để lại tại đó, rồi đóng cọc quanh trại để bảo vệ thuyền. Leotychides dẫn thủy binh Hy Lạp tấn công vào trại Ba Tư. Quân Ba Tư thấy quân số Hy Lạp ít ỏi liền xông ra đón đánh nhưng lính hoplite một lần nữa tỏ sự vượt trội, tiêu diệt được đại quân Ba Tư. Số thuyền bè Ba Tư sót lại bị Liên quân đốt cháy, chấm dứt sức mạnh trên biển của Xerxes và đánh dấu sự khởi đầu của quyền bá chủ đại dương của hạm đội Liên minh.

Kết quả

Sau hai thất bại của Ba Tư tại Plataea và Mycale, cuộc xâm lược Hy Lạp chính thức đi đến hồi kết. Do vậy đối với người Hy Lạp, mối họa xâm lăng trong tương lai đã giảm bớt; mặc dù họ vẫn e sợ Xerxes sẽ không bỏ qua chuyện này nhưng rõ ràng khát vọng chinh phục Hy Lạp của người Ba Tư đã thui chột.

Theo nhiều cách, Mycale đánh dấu một giai đoạn mới của cuộc xung đột, tức là giai đoạn phản công của Hy Lạp. Sau trận Mycale, hạm đội Liên minh tiến tới Hellespont để hủy các cầu phao, nhưng thấy rằng chúng đã được dỡ bỏ sẵn rồi. Hạm đội Peloponnesian hồi hương, còn hạm đội Athens đánh Chersonesos vẫn nằm dưới gông cùm Ba Tư. Quân Ba Tư và các đồng minh của họ rút về Sestos, ngôi thành mà sau đó bị hạ bởi quân Athens. Herodotus kết thúc cuốn Lịch sử của ông tại đây.

Trong 30 năm tiếp theo, Liên minh Delos do người Athens thống trị đánh đuổi người Ba Tư khỏi Macedon, Thrace, các đảo Aegean và Ionia. Đế quốc Achaemenid vẫn duy trì ảnh hưởng mạnh mẽ tại ngưỡng cửa của Hy Lạp tại Thrace cho đến khoảng năm 465 TCN. Theo Thucydides thuật lại, từ năm 477–455 TCN quân Hy Lạp tiến đánh thành bang Eion tọa lạc tại cửa sông Strymon. Eion cùng với Doriskos tại Thrace là những thị trấn cuối cùng vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Achaemenid sau cuộc xâm lược Ba Tư lần thứ hai. Herodotus cho ta biết người Athens thất bại trong nỗ lực đánh bật thống đốc Ba Tư tên là Mascames khỏi Doriskos. Tuy vậy, Mascames và quân đồn trú từ bỏ thành Doriskos vào khoảng năm 465 TCN.

Hòa bình với Ba Tư được chính thức hóa vào năm 449 TCN với hòa ước Callias, khép lại nửa thế kỷ chiến tranh triền miên.

Tham khảo

Dẫn nguồn

Sử liệu cổ đại

Herodotus, The Histories
Bản dịch tiếng Anh của Macan tử quyển 7 đến quyển 9 của The Histories (The Perseus Digital Library) (1908)
 Bản dịch tiếng Anh của Macauley đối với tác phẩm The Histories
Diodorus Siculus, Biblioteca Historica
Ctesias, Persica  (from Photius's Epitome)

Sử liệu hiện đại

Holland, Tom (2006). Persian Fire: The First World Empire and the Battle for the West. Abacus, .
Green, Peter (1996). The Greco-Persian Wars. University of California Press.
de Souza, Philip (2003). The Greek and Persian Wars, 499–386 BC. Osprey Publishing, ()
Lazenby, JF (1993). The Defence of Greece 490–479 BC. Aris & Phillips Ltd., ()
Burn, A.R., "Persia and the Greeks" in The Cambridge History of Iran, Volume 2: The Median and Achaemenid Periods, Ilya Gershevitch, ed. (1985). Cambridge University Press.
Sekunda, N & Chew, S (1992). The Persian Army (560–330 BC), Elite series, Osprey Publishing.

Bradford, E. Thermopylae: The Battle for the West. Da Capo Press, .
 Strauss, Barry. The Battle of Salamis: The Naval Encounter That Saved Greece—and Western Civilization. New York: Simon and Schuster, 2004 (bìa cứng, ; bì mềm, ).
Bury, J. B. & Meiggs, R. (2000). A History of Greece to the Death of Alexander the Great (4th Revised Edition). Palgrave Macmillan.
Grote, G. A History of Greece: Part II
Maurice, F (1930). "The size of the army of Xerxes in the invasion of Greece 480 BC". Journal of Hellenic Studies vol. 50, tr. 115–128.
Delbrück, Hans (1920). History of the Art of War. University of Nebraska Press. Reprint edition, 1990. Translated by Walter, J. Renfroe. 4 Volumes.
Warry, J. (1998). Warfare in the Classical World. .
Engels, DW. (1978). Alexander the Great and the Logistics of the Macedonian Army. Berkeley/Los Angeles/London.

Scott, JA (1915). "Thoughts on the Reliability of Classical Writers, with Especial Reference to the Size of the Army of Xerxes", The Classical Journal 10 (9).
von Fischer, R. Das Zahlenproblem in Perserkriege 480–479 v. Chr. Klio, N. F., vol. VII.
Cohen, R (1934). La Grece et l'hellenization du monde antique
Tarn, WW. (1908). "The Fleet of Xerxes", The Journal of Hellenic Studies v. 28
Obst, E. (1914). Der Feldzug des Xerxes. Leipzig
Munro, JAR (1929). Cambridge Ancient History vol. IV
Köster, AJ (1934). Studien zur Geschichte des Antikes Seewesens. Klio Belheft 32
Οι δυνάμεις των Ελλήνων και των Περσών (The forces of the Greeks and the Persians), E Istorika no. 164 19 October 2002.
Papademetriou, K (2005). "Περσικό Πεζικό: Η δύναμη που κατέκτησε τη νοτιοδυτική Ασία" (Persian Infantry: The force that conquered southwest Asia), Panzer magazine, Issue 22 September–October 2005, Periscopio editions Athens.
Fehling, D (1989). Herodotus and His "Sources": Citation, Invention, and Narrative Art. Translated by J. G. Howie. Leeds: Francis Cairns.

Chiến tranh Hy Lạp-Ba Tư
Chiến tranh liên quan tới Hy Lạp
Chiến tranh liên quan tới Đế quốc Achaemenid
Chiến tranh liên quan tới Athens
Chiến tranh liên quan tới Sparta
Xâm lược châu Âu
Xung đột thập niên 480 TCN
Xung đột thập niên 470 TCN
Năm 479 TCN
Năm 480 TCN


title: Ga Hoehyeon

text:
Ga Hoehyeon là ga nằm ở Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 4. Đây là ga gần nhất cổng Namdaemun cổ, và khu mua sắm chính là Chợ Namdaemun. Nhà ga này nằm ở Namchang-dong, Jung-gu, Seoul.

Bố trí ga

Vùng lân cận
Lối thoát 4: Khách sạn Hilton Seoul
Lối thoát 5: Namdaemun
Lối thoát 6: Chợ Namdaemun
Lối thoát 7: Cửa hàg bách hóa Shinsegae, Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc

Tham khảo

Hoehyeon
Quận Trung
Ga tàu điện ngầm ở quận Trung, Seoul


title: Rupee Sri Lanka

text:
Rupee (tiếng Sinhala: රුපියල්, tiếng Tamil: ரூபாய்) (ký hiệu: රු, Rs, SLRs, /-; mã ISO 4217: LKR) là đơn vị tiền tệ chính thức của Sri Lanka. Một rupee được chia nhỏ thành 100 cent (xu). Ngân hàng Trung ương Sri Lanka là cơ quan có thẩm quyền phát hành tiền rupee Sri Lanka. Ký hiệu thông dụng của đồng tiền này là Rs. nhưng thỉnh thoảng còn được viết là SLRs. nhằm phân biệt rõ hơn. Một số quốc gia khác cũng có đơn vị tiền tệ gọi là rupee.

Lịch sử
Năm 1825, đồng bảng Anh trở thành đơn vị tiền gửi ngân hàng chính thức của Ceylon, thay thế cho đồng rixdollar Ceylon với tỉ lệ quy đổi 1 bảng = 13⅓ rixdollar. Tiền xu bằng bạc của Anh được hợp thức hóa. Tiền giấy kho bạc được phát hành vào năm 1827, thay thế cho giấy bạc rixdollar trước đó. Tiền rixdollar không mang ra đổi thì bị hủy bỏ vào tháng 6 năm 1831.

Tiền xu rupee Ấn Độ trở thành tiền xu tiêu chuẩn của Ceylon vào ngày 26 tháng 9 năm 1836, và Ceylon quay về khu vực tiền tệ Ấn Độ. Giấy bạc mệnh giá bảng tiếp tục lưu hành sau năm 1836 song song với rupee. Tiền hợp pháp vẫn là đồng bạc Anh; tài khoản tiền gửi ngân hàng vẫn dùng bảng, shilling và penny. Tuy nhiên, các khoản thanh toán thì thực hiện bằng rupee và anna Ấn Độ với tỷ giá kế toán cố định là 2 shilling = 1 rupee, tức 1 bảng = 10 rupee.

Ngân hàng Ceylon là ngân hàng tư nhân đầu tiên được phát hành giấy bạc tại Ceylon vào năm 1844. Tiền giấy kho bạc bị thu hồi vào năm 1856.

Rupee Ấn Độ được lập làm đồng tiền hợp pháp vào ngày 18 tháng 6 năm 1869 và được chia nhỏ thành các đơn vị thấp hơn vào ngày 23 tháng 8 năm 1871. Rupee (=100 cent) trở thành đơn vị tiền gửi ngân hàng và tiền thanh toán hợp pháp duy nhất của Ceylon từ ngày hiệu lực 1 tháng 1 năm 1872, thay thế cho bảng Anh với tỉ lệ quy đổi 1 rupee = 2 shilling 3 penny.

Tiền xu

Năm 1872, các tiền xu làm bằng đồng mệnh giá ¼, ½, 1 và 5 được ra mắt (trên đó in năm sản xuất là 1870). Năm 1892, ra mắt tiền xu bằng bạc mệnh giá 10, 25 và 50 cent. Năm 1904, ngừng sản xuất tiền xu ¼ cent. Năm 1909, thay thế đồng xu 5 cent kích cỡ quá to thành tiền xu đồng-nickel kích cỡ nhỏ hơn nhiều, có hình vuông với bốn góc vát tròn. Năm 1919, độ bạc làm tiền xu bị giảm từ 0,800 thành 0,550.

Trong thời kì 1940-1944, việc đúc tiền xu bị thay đổi lớn. Năm 1940, chấm dứt sản xuất đồng  ½ cent. Năm 1942, ra mắt đồng xu làm bằng đồng mệnh giá 1 cent có khối lượng và độ dày đều giảm. Cũng trong năm 1942, chất liệu nickel-đồng thau thay thế cho chất liệu đồng-nickel của đồng xu mệnh giá 5 cent, đến năm 1943 thì thay thế cho chất liệu bạc của đồng xu 25 và 50 cent. Năm 1944, ra mắt tiền xu mệnh giá 2 và 10 cent được làm bằng nickel-đồng thau và có hình vỏ sò. Năm 1957, ra mắt đồng xu mệnh giá 2 cent có khắc chân dung Nữ hoàng Elizabeth II. Tiền xu khắc hình Vua George VI vẫn tiếp tục được đúc mặc dù nhà vua đã băng hà. Năm 1957, đồng xu bằng đồng-nickel mệnh giá 1 rupee và đồng xu 0,925 bạc mệnh giá 5 rupee được phát hành nhằm kỉ niệm 2500 năm Phật giáo.

Năm 1963, bộ tiền xu mới ra mắt không còn khắc chân dung các nhân vật Hoàng gia Anh nữa mà thay vào đó là huy hiệu Ceylon. Các tiền xu được phát hành là: đồng 1 và 2 cent làm bằng nhôm, đồng 5 và 10 cent làm bbằng nickel-đồng thau và đồng 25, 50 cent và 1 rupee làm bằng đồng-nickel. Các đồng xu có chung hình dạng và kích thước như các bộ tiền xu trước đây, chỉ khác về mặt chất liệu. Năm 1976, phát hành với số lượng có hạn tiền xu 2 rupee có bảy cạnh và tiền xu 5 rupee có 10 cạnh. Năm 1978, sự mất giá tiền tệ khiến người ta dùng nhôm thay cho nickel-đồng thau khi đúc đồng 5 và 10 cent, và không lâu sau đó người ta cũng ngừng sản xuất đồng 1 và 2 cent. Năm 1984, đồng 2 rupee làm bằng đồng-nickel và đồng 5 rupee làm bằng nhôm-đồng thiếc được phát hành để thay thế hoàn toàn cho tiền giấy mệnh giá 2 và 5 rupee. Năm 1987, phát hành đồng xu kỉ niệm có mệnh giá 10 rupee, có hình vuông với các góc được vát tròn. Năm 1998, phát hành đồng xu lưỡng kim kỉ niệm có mệnh giá 10 rupee.

Mặt trước của các đồng xu được phát hành từ 1972 có khắc huy hiệu Cộng hòa Sri Lanka. Mặt sau của đồg xu thì ghi mệnh giá của nó bằng số và bên dưới là bằng chữ (tiếng Sinhala, tiếng Tamil, tiếng Anh) kèm theo năm phát hành, bên trên là tên nước Sri Lanka viết bằng tiếng Sinhala. Ngày 14 tháng 12 năm 2005, Ngân hàng Trung ương Sri Lanka phát hành bộ tiền xu mới với các mệnh giá 25 và 50 cent, 1, 2 và 5 rupee. Các tiền xu mệnh giá 1, 2, 5 và 10 cent mặc dù vẫn hợp pháp nhưng không còn thấy trong lưu thông, và nói chung Ngân hàng Trung ương không phát hành chúng nữa. Lý do nữa giải thích tại sao các loại tiền xu này không còn được đúc là bởi chi phí đi kèm quá tốn kém đồng thời hoạt động thương mại cũng không có nhu cầu sử dụng.

Thiết kế mặt trước và mặt sau của các tiền xu mới vẫn giữ giống hệt bộ tiền xu cũ. Tuy vậy, kích cỡ bị giảm và chất liệu bị đổi sang thép mạ điện do chi phí thấp hơn mà lại dễ dàng nhận diện hơn.

Ngày 5 tháng 4 năm 2010, Sri Lanka thay thế tiền giấy 10 rupee bằng đồng xu hợp kim nickel-thép mạ điện có 11 cạnh.

Đồng xu kỉ niệm
Ngân hàng Trung ương Sri Lanka bắt đầu phát hành tiền xu kỉ niệm kể từ năm 1957.

Ngày 15 tháng 12 năm 2010, nhân dịp kỉ niệm 60 năm ngày thành lập, Ngân hàng Trung ương phát hành đồng xu bằng bạc có nhiều màu sắc và không bị mờ, mệnh giá 5000 rupee. Đây là tiền xu nhiều màu đầu tiên được Ngân hàng Trung ương phát hành.

Tiền giấy
Chính phủ Ceylon lần đầu phát hành tiền giấy dưới hình thức giấy 5 rupee vào năm 1895. Nối tiếp nó là tiền giấy 10 rupee (1894), 1000 rupee (1899), 50 rupee (1914), 1 và 2 rupee (1917) và 100 và 500 rupee (1926). Năm 1942, phát hành khẩn cấp tiền giấy 5, 10, 25 và 50 cent và tiếp tục đến 1949.

Ngân hàng Trung ương Ceylon được lập ra theo Đạo luật Tiền tệ số 58 năm 1949 và bắt đầu hoạt động nghiệp vụ vào ngày 28 tháng 8 năm 1950. Năm 1951, Ngân hàng Trung ương Ceylon chiếm quyền phát hành tiền giấy và cho ra đời tiền giấy 1 và 10 rupee. Nối tiếp đó là các tiền giấy mệnh giá 2, 5, 50 và 100 rupee vào năm 1952. Tiền giấy 1 rupee bị thế bằng tiền xu vào năm 1963.

Từ 1977, giấy bạc do Ngân hàng Trung ương Sri Lanka phát hành. Tiền giấy 20 rupee ra mắt năm 1979, sau đó đến tiền giấy 500 và 1000 rupee (1981), 200 rupee (1998) và 2000 rupee (2006). Giấy bạc Sri Lanka khác thường ở chỗ mặt sau được in dọc. Năm 1998, Ngân hàng Trung ương phát hành tiền polyme mệnh giá 200 rupee để kỉ niệm 50 năm ngày độc lập (1948-1998). Đây là tiền polyme đầu tiên được phát hành ở Sri Lanka, do Úc in. Tất cả các tiền giấy mệnh giá khác đều do De la Rue Lanka Currency and Securities Print (Pvt) Ltd in. Đây là một doanh nghiệp liên doanh giữa Chính phủ Sri Lanka và De La Rue (một công ty in của Anh).

Mặt trước tiền giấy Sri Lanka có in hình các thủ tướng trong lịch sử và thủ tướng đương nhiệm Mahinda Rajapaksa, còn mặt sau in hình động thực vật, cảnh quan, công nghiệp, hình ảnh thể hiện văn hóa, lịch sử và thành tựu của Sri Lanka.

tỷ giá hối đoái

Xem thêm
 Kinh tế Sri Lanka

Tham khảo

Kinh tế Sri Lanka
Tiền tệ của Sri Lanka
Tiền tệ châu Á


title: Vampire Weekend

text:
Vampire Weekend là một ban nhạc người Mỹ từ thành phố New York, thành lập vào năm 2006. Họ hiện đang ký hợp đồng với XL Recordings. Ban nhạc gồm hát chính và tay guitar Ezra Koenig, tay guitar/keyboard Rostam Batmanglij, tay trống và bộ gõ Chris Tomson và tay bass Chris Baio. Ban nhạc phát hành album đầu tiên Vampire Weekend vào năm 2008, bao gồm những đĩa đơn "Mansard Roof", "A-Punk", "Oxford Comma", "Cape Cod Kwassa Kwassa" và "The Kids Don't Stand a Chance". Album thứ hai của ban nhạc, Contra, được phát hành vào năm 2010. Album thứ ba, Modern Vampires of the City, được phát hành vào 14 tháng 5 năm 2013, album đã thắng Giải Grammmy cho Album alternative xuất sắc nhất vào năm 2014.

Lịch sử ban nhạc

Những năm đầu
Các thành viên ban nhạc gặp nhau tại đại học Columbia, bắt đầu như một sự hợp tác nhạc nhạc rap giữa Koenig và Tomson. Họ thể hiện sự quan tâm với punk rock và âm nhạc châu Phi, Koenig lưu diễn với Dirty Projectors trong thời gian thử nghiệm với âm nhạc châu Phi, truyền cảm hứng cho ban nhạc về âm nhạc thế giới vào những sản phẩm đầu tiên của họ. Ban nhạc đã chọn cái tên "Vampire Weekend" từ tiêu đề của một dự án phim ngắn Koenig làm trong mùa hè giữa năm thứ nhất và thứ hai ở đại học. Khi ở nhà vào mùa hè, Koenig xem một bộ phim ma cà rồng những năm 1980 và lấy cảm hứng để thực hiện một phiên bản Đông Bắc Hoa Kỳ của bộ phim, trong đó một người tên là Walcott đi đến mũi Cod để cảnh báo thị trưởng rằng ma cà rồng đang tấn công Hoa Kỳ. Koenig bỏ rơi dự án sau hai ngày. Sau khi tốt nghiệp đại học, ban nhạc tự sản xuất album đầu tay, đồng thời cũng làm các công việc riêng, Tomson như người lưu trữ âm nhạc và Koenig là một giáo viên trung học môn tiếng Anh.

Năm 2007, bài hát "Cape Cod Kwassa Kwassa" của Vampire Weekend được xếp hạng thứ 67 trên danh sách "100 bài hát hay nhất của năm" của Rolling Stone. Vào tháng 11 năm 2007, họ đi lưu diễn tại Anh cùng The Shins. Họ được chọn làm "The Year's Best New Band" bởi tạp chí Spin số ra tháng 3 năm 2008, và là ban nhạc đầu tiên được lên trang bìa tạp chí này trước khi phát hành album đầu tay.

Album cùng tên (2007-2008)
Album đầu tiên của ban nhạc, Vampire Weekend được phát hành ngày 29 tháng 1 năm 2008. Đạt thành công ở Mỹ và Anh, đạt vị trí số 15 trên UK Albums Chart và số 17 trên Billboard 200. Bốn đĩa đơn được phát hành từ album; trong khi "A-Punk" đạt vị trí số 25 trên Billboard Modern rock chart và số 55 trên UK Singles Chart, "Oxford Comma" đạt vị trí số 38 ở Anh. "A-Punk" được xếp ở số 4 trên Danh sách nhạc Rock: Bài hát hay nhất năm 2008 của đọc giả Rolling Stone.

Contra (2009-2011)
Album thứ hai của ban nhạc, Contra được phát hành vào ngày 11 tháng 1 năm 2010 tại Anh và ngày hôm sau ở Mỹ. Vào ngày 12 tháng 1 năm 2010, "Horchata" được phát hành để tải miễn phí từ trang web của ban nhạc. Đĩa đơn đầu tiên từ album, "Cousins", được phát hành vào ngày 17 tháng 11 năm 2009. Contra là album đầu tiên của ban nhạc ra mắt ở vị trí thứ 1 trên bảng xếp hạng Billboard 200.

Vào ngày 9 tháng 1 năm 2010, ban nhạc làm một acoustic show cho MTV Unplugged. Tháng tiếp theo, ban nhạc lưu diễn châu Âu và Canada, với bộ đôi Fan Death như nghệ sĩ hỗ trợ. Video cho đĩa đơn tiếp theo của họ, "Giving Up the Gun" cũng được phát hành vào ngày 18 tháng 2 năm 2010 bao gồm các khách mời là Joe Jonas, Lil Jon, RZA và Jake Gyllenhaal.

Họ cũng chơi ở các lễ hội như Coachella, Bonnaroo, Austin City Limits Music Festival tại Mỹ, All Points West và the Groovin' The Moo festival tại Úc. Đĩa đơn thứ ba, "Holiday", được phát hành vào ngày 07 tháng 6 năm 2010.

Contra được đề cử một giải Grammy cho Album alternative xuất sắc nhất, nhưng đã để thua Brothers của The Black Keys.

Modern Vampires of the City (2011–nay)
Vào tháng 11 năm 2011, Vampire Weekend tiết lộ rằng họ đang ở trong phòng thu, sáng tác và ghi âm cho album thứ ba của họ. 26 tháng 4 năm 2012, Rolling Stone thông báo rằng album mới có thể được phát hành vào cuối năm. Cho đến khi phát hành, các thành viên đã kiên quyết kín đáo về các chi tiết của album tiếp theo, nói rằng "ban nhạc có thể sắp xếp một cuộc phỏng vấn khi họ đang làm việc" nhưng họ "không muốn vài thứ [họ] nói sáu tháng trước gây ảnh hưởng đến cách mọi người nghe nó (nói album) khi nó xong".

Modern Vampires of the City được phát hành vào tháng 5 năm 2013, được viết và ghi âm tại các địa điểm khác nhau bao gồm SlowDeath Studios ở New York, Echo Park "Back House" ở Los Angeles, Vox Recording Studios ở Hollywood, căn hộ ở New York của Rostam Batmanglij và một nhà trọ ở Martha's Vineyard. Album được đồng sản xuất bởi Batmanglij và Ariel Rechtshaid. Sau khi Batmanglij sản xuất hai album đầu tiên, điều này đánh dấu lần đầu tiên ban nhạc làm việc với một nhà sản xuất bên ngoài vào bất cứ bản thu nào của họ.

Album đạt vị trí số 1 trên bảng xếp hạng Billboard 200. Đây là lần thứ hai Vampire Weekend có album đứng đầu bảng xếp hạng này, cùng với Contra. Modern Vampires of the City giành được Giải Grammmy cho Album alternative xuất sắc nhất.

Đĩa nhạc

Album phòng thu
 Vampire Weekend (2008)
 Contra (2010)
 Modern Vampires of the City (2013)
 Father of the Bride (2019)

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài

Ban nhạc Mỹ
Người đoạt giải Grammy
Ban nhạc thành lập năm 2006
Ban nhạc từ Thành phố New York
Nghệ sĩ của Columbia Records


title: Ga Seoul

text:
Ga Seoul (Tiếng Hàn: 서울역, Tiếng Anh: Seoul station, Hanja: 서울驛) là ga đường sắt nằm ở Yongsan-gu và Jung-gu, Seoul. Đây là điểm bắt đầu của Tuyến Gyeongbu và Tuyến Gyeongui, đồng thời đóng vai trò là nhà ga trung tâm nơi các chuyến tàu của Tuyến đường sắt cao tốc Gyeongbu và Tuyến Gyeongbu. Ngoài ra nó còn là ga trung chuyển của Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 1,  Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 4, Tuyến Gyeongui–Jungang.

Lịch sử
Ga Seoul trước đây, có tên là "Ga Gyeongseong" bắt đầu hoạt động trong 33m² (10 pyeong) được xây dựng bằng gỗ vào tháng 7 năm 1900 với phần mở rộng của Tuyến Gyeongin phía Bắc của sông Hán. Bạn đầu nó được đặt nằm gần ở cầu Yeomcheon và được đổi tên thành "Ga Namdaemun" vào năm 1905, do nằm gần với Namdaemun. Tuyến Gyeongbu mở cửa vào năm 1905, và Tuyến Gyeongui mở cửa vào 1906 - cả hai tuyến này cùng nối vào nhà ga. Vào năm 1910, khi các toà nhà gỗ ban đầu đã bị phá hủy và một nhà ga mới được xây dựng lên, nhà ga đổi tên lại thành "Ga Gyeongseong", khi mà tên của thành phố Seoul đổi từ Hanseong thành Gyeongseong ("Keijo" trong Tiếng Nhật). Công trình "Ga Seoul cũ" lúc đó bắt đầu xây dựng vào 1 tháng 6 năm 1922, và được hoàn thành vào 30 tháng 6 năm 1925.

Nhà ga đổi tên thành "Ga Seoul" vào 1 tháng 11 năm 1947. Nhà ga được mở rộng trong suốt thời kì hậu chiến tranh Hàn Quốc; phần thêm vào phía Nam của nhà ga Seoul được hoàn thành 30 tháng 12 năm 1957, và phần thêm vào phía Bắc được hoàn thành vào 14 tháng 2 năm 1969. Vào năm 1975, văn phòng của Đường sắt quốc gia Hàn Quốc chuyển từ ga Seoul đến văn phòng mới phía Tây. Một lối đi bộ được nối với ga Seoul và phần thêm vào phía Tây được hoàn thành vào 1977, và ga tư nhân đầu tiên của Hàn Quốc được xây dựng vào năm 1988 trong thời gian cho Thế vận hội Seoul. Vào năm 2004, một ga cuối mới nối với ga hiện tại đã hoàn thành cùng với sự ra đời của dịch vụ đường sắt cao tốc KTX.

Mốc thời gian
 Đường sắt chung
 8 tháng 7 năm 1900 : Bắt đầu kinh doanh với tên gọi Ga Namdaemun (南大門驛) với việc mở Tuyến Gyeongin giữa Noryangjin và Gyeongseong
 11 tháng 7 năm 1921: Mở tuyến Gyeongui giữa Namdaemun ~ Susaek
 1 tháng 1 năm 1923: Đổi tên ga thành ga Gyeongseong (京城驛)
 30 tháng 9 năm 1925: Hoàn thành nhà ga cũ (hiện tại là ga Tuyến Gyeongui–Jungang)
 1 tháng 11 năm 1947: Đổi tên ga thành Ga Seoul
 30 tháng 12 năm 1957: Hoàn thành ga Seobu
 26 tháng 1 năm1960: Tai nạn giẫm đạp ở ga Seoul
 12 tháng 9 năm 1988: Sân ga lên tàu (Sân ga do tư nhân tài trợ) hoàn thành
 1 tháng 5 năm 1993: Hoạt động phòng chờ trả phí bắt đầu
 1 tháng 7 năm 1995: Bãi bỏ phòng chờ trả phí
 1 tháng 6 năm 2001: Chỉ giới hạn ở Tuyến Janghang Tongil, việc bán vé Edmonson cho Tongil cụ thể đã bị ngừng. Bán hàng trên máy vi tính chỉ dành cho Tuyến Janghang Tongil.
 28 tháng 11 năm 2003: Việc xây dựng nhà ga do tư nhân tài trợ hiện tại đã hoàn thành.
 9 tháng 12 năm 2003: Khai trương nhà ga mới do tư nhân tài trợ, đóng cửa nhà ga cũ do tư nhân tài trợ
 1 tháng 1 năm 2004: Chuyển địa điểm
 1 tháng 4 năm 2004: Bắt đầu hoạt động KTX và ngưng Tongil.
 1 tháng 5 năm 2006: Ngừng xử lý hàng hóa
 15 tháng 12 năm 2008: Khai trương điện khí hóa đường đôi đoạn Tuyến Janghang (Cheonan ~ Sinchang)
 1 tháng 6 năm 2009: Khai trương điện khí hóa đường đôi đoạn Tuyến Nuriro (Seoul ~ Sinchang)
 1 tháng 7 năm 2009: Dịch vụ xe lửa đi lại kết thúc với việc khai trương Tuyến Gyeongui–Jungang (Tuyến Gyeongui–Jungang hiện tại) tàu điện ngầm vùng thủ đô (Đoạn Seoul ~ Dorasan được rút ngắn thành đoạn Munsan ~ Dorasan)
 12 tháng 4 năm 2013: Bắt đầu dịch vụ Tuyến vòng JungbuNaeryuk
 4 tháng 5 năm 2014: Bắt đầu dịch vụ DMZ Train
 12 tháng 5 năm 2014 : Bắt đầu vận hành ITX-Saemaeul Tuyến Gyeongbu
 1 tháng 6 năm 2014: Bắt đầu vận hành ITX-Saemaeul Tuyến Gyeongjeon
 1 tháng 10 năm 2014: Bắt đầu vận hành tàu tham quan biển Namhae
 9 tháng 12 năm 2016: Tạm dừng dịch vụ trên Nuriro giữa Seoul ~ Sinchang và bắt đầu hoạt động KTX của các Tuyến Honam và Jeolla
 28 tháng 2 năm 2017: Nối lại tuyến Nuriro giữa Seoul ~ Sinchang
 22 tháng 12 năm 2017: Tuyến Gangneung KTX bắt đầu hoạt động
 1 tháng 7 năm 2018: Nối lại Tuyến Chungbuk Nuriro
 1 tháng 4 năm 2019: Dịch vụ DMZ Train Tuyến Gyeongwon bị đình chỉ
 2 tháng 10 năm 2019: Dịch vụ DMZ Train Tuyến Gyeongui bị đình chỉ
 30 tháng 12 năm 2019: Nuriro giữa Seoul ~ Sinchang lại bị đình chỉ và đoạn Seoul ~ Sinchang của tàu tốc hành được đổi thành đoạn Cheongnyangni ~ Sinchang.
 13 tháng 1 năm 2020: Khởi động lại dịch vụ Nuri-ro (Seoul ~ Sinchang) sân ga lên tàu số 1 và số 2 (Tốc hành ga Seoul Sinchang cũ)
 3 tháng 2 năm 2020: Tạm dừng tàu Tuyến vòng JungbuNaeryuk
 2 tháng 3 năm 2020: Tuyến Chungbuk Nuriro, Tuyến Gwangju (Seoul ~ Gwangju), Tuyến Honam bị tạm dừng
 23 tháng 5 năm 2020: Dịch vụ Nuriro bị đình chỉ (Seoul-Sinchang)
 Tháng 7 năm 2021: Bắt đầu dịch vụ Tàu kết hợp KTX Tuyến Gangneung·Tuyến Jungang
 Đường sắt đô thị và Đường sắt vùng
 15 tháng 8 năm 1974: Bắt đầu kinh doanh với tên gọi Ga Phía trước Ga Seoul (9 cửa ra), khai trương Tàu điện ngầm Seoul tuyến 1 (Ga Seoul ~ Cheongnyangni)
 13 tháng 9 năm 1983: Tên của ga trên Tàu điện ngầm Seoul tuyến 4 được quyết định là Ga (phía trước) Ga Seoul
 24 tháng 1 năm 1985: Đổi tên ga thành Ga Seoul
 18 tháng 10 năm 1985: Nó trở thành ga trung chuyển với việc khai trương Tàu điện ngầm Seoul tuyến 4 Đại học Hansung ~ đoạn Sadang, thêm 5 lối ra (14 lối ra)
 Năm 2003: Lối ra 1 đóng cửa (công việc di dời do xây dựng trung tâm trung chuyển tại Quảng trường Ga Seoul)
 Năm 2004: Hoàn thành di dời lối ra 1, mở lối chuyển tiếp với ga Seoul
 1 tháng 7 năm 2009: Tuyến Gyeongui–Jungang (Seoul ~ Munsan) được khai trương
 25 tháng 7 năm 2009: Khai trương Trung tâm trung chuyển xe buýt ga Seoul và thiết lập lối ra mới 9-1 (15 lối ra)
 29 tháng 12 năm 2010: Khai trương đoạn Đường sắt sân bay Quốc tế Incheo (Seoul ~ Sân bay Gimpo), Nhà ga Sân bay Thành phố bắt đầu hoạt động.
 16 tháng 8 năm 2011: Đường sắt sân bay Quốc tế Incheon, Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 1, Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 4 bắt đầu xây dựng lối chuyển tuyến
 28 tháng 3 năm 2015: Đường sắt sân bay Quốc tế Incheon, Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 1, Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 4 mở lối chuyển tuyến, Đường sắt sân bay ga Seoul mở lối ra 15 (Tổng 16 lối ra)
 28 tháng 11 năm 2017: Di dời nền tảng Tuyến Gyeongui–Jungang (Ga văn hóa Seoul 284), di dời nhà ga cũ và bắt đầu kinh doanh

Dịch vụ

KTX
Ga Seoul là ga cuối của hầu hết các chuyến tàu KTX bao gồm:

 Tất cả các chuyến tàu dọc theo Tuyến cao tốc Gyeongbu đến Busan, Daejeon, Daegu, Pohang, Masan và Jinju
 Tất cả các chuyến tàu dành riêng cho Tuyến cao tốc Honam và tuyến Jeolla đến Gwangju, Mokpo, Suncheon và Yeosu-Expo.
 Tất cả các chuyến tàu dọc theo tuyến Gyeonggang đến Pyeongchang, Jinbu , Gangneung và Donghae ; và
 Tất cả các chuyến tàu KTX hoạt động dọc theo các đoạn của tuyến Gyeongbu thông thường.

Một số dịch vụ KTX hoạt động dọc theo các đoạn của Tuyến Honam thông thường đến Gwangju, Mokpo và Yeosu đến và khởi hành từ Ga Yongsan.

ITX-Saemaeul
Ga Seoul là ga cuối của tất cả các chuyến tàu ITX-Saemaeul dọc theo các tuyến Gyeongbu và Gyeongjeon đến Busan, Daejeon, Daegu, Pohang, Masan và Jinju. Các chuyến tàu ITX-Saemaeul trên tuyến Honam và Jeolla đến và khởi hành từ Ga Yongsan. Các chuyến tàu ITX-Saemaeul về phía đông của Hàn Quốc phục vụ Ga Cheongnyangni.

Mugunghwa-ho
Ga Seoul là ga cuối của tất cả các chuyến tàu Mugunghwa-ho dọc theo các tuyến Gyeongbu và Gyeongjeon đến Busan, Daejeon, Daegu, Pohang, Masan và Jinju ; dọc theo và dọc theo Tuyến Chungbuk đến Jecheon. Các chuyến tàu Mugunghwa-ho trên tuyến Honam và Jeolla đến và khởi hành từ Ga Yongsan. Các chuyến tàu Mugunghwa-ho ở phía đông Triều Tiên chạy đến ga Cheongnyangni.

Tàu du lịch Korail
Ga Seoul là ga cuối của một số chuyến tàu du lịch của Korail, bao gồm:

 Chuyến tàu DMZ đến Dorasan và Baekmago
 Con tàu chữ O vòng qua trung tâm bán đảo qua Jecheon, Buncheon và Cheoram
 Chuyến tàu S đến Yeosu

Đường sắt sân bay AREX
AREX khai thác hai chuyến tàu từ Ga Seoul. Các chuyến tàu tốc hành AREX chạy thẳng đến Sân bay Incheon chỉ dừng tại Nhà ga Incheon 1 và Nhà ga Incheon 2.  Các chuyến tàu lửa AREX All-Stop là các chuyến tàu kiểu đi lại dừng 11 lần, bao gồm cả tại Sân bay Gimpo của Seoul.

Hành khách của AREX Express được độc quyền sử dụng Nhà ga Hàng không Thành phố của Ga Seoul, nơi cho phép hành khách đi trên hầu hết các hãng hàng không Hàn Quốc từ Sân bay Incheon kiểm tra hành lý và nhận thẻ lên máy bay trước khi lên tàu. Đi đến Ga Tàu điện ngầm Sân bay và Nhà ga Hàng không Thành phố hoặc từ sảnh chờ của nhà ga trung tâm hoặc qua khu vực trả khách chuyên dụng và bãi đỗ xe ở phía tây của nhà ga.

Tàu điện ngầm Seoul
Tàu điện ngầm Seoul phục vụ ga với Tuyến 1 và Tuyến 4 , và một chuyến tàu hàng giờ trên Tuyến Gyeongui–Jungang .

Vào khoảng năm 2015, một trung tâm trung chuyển xe buýt lớn đã được xây dựng trước lối vào chính của nhà ga. Nó có khoảng chín nền tảng phục vụ các tuyến xe buýt khác nhau ở Seoul. Nó được ngăn cách với các con đường chính bằng một rào chắn xung quanh các sân ga. Tuy có cấu trúc khá phức tạp với nhiều bến xe buýt nhưng trung tâm trung chuyển được xây dựng theo cách đơn giản vì nó không phải là một tòa nhà đầu cuối riêng biệt.

Bố trí tàu

Sơ đồ đường ray
Sơ đồ đường ray của Ga Seoul như sau (Phía dưới ↘)

Nền tảng của Tổng công ty đường sắt Hàn Quốc

Nền tảng Tuyến Gyeongui–Jungang

Nền tảng KTX · Tàu thường · Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 1 (Tuyến Gyeongbu Tốc hành B)

Nền tảng của Tổng công ty vận tải Seoul

Ở cả hai tuyến 1 và 4, phòng chờ ở tầng hầm đầu tiên và sân ga ở tầng hầm thứ hai. Bệ là bệ đảo có hai hàng ngang một bên lắp cửa chắn sân ga. Lý do mà cả Tuyến 1 và 4 được xây dựng làm sân ga trên đảo là để sử dụng ga này làm ga xuất phát trung gian và xây dựng đường vòng để tạo điều kiện thuận lợi cho các vòng quay. Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 1 là một đoạn đi ngầm từ ga này đến ga Cheongnyangni và là một bộ phận của Tổng công ty Vận tải Seoul. Một chuyến tàu tuyến 1 dừng vào lúc nửa đêm. Một chuyến tàu tuyến 4 dừng vào ban đêm.

Tuyến số 1

Một đường vòng hình chữ Y được lắp đặt theo hướng đi xuống và Tuyến 1 đi xuống mặt đất ngay sau khi rời Ga Seoul, nhưng tuyến vòng ở giữa này tiếp tục đi dưới lòng đất và kết thúc. Có thể thấy rằng nó tương tự như đường mạch của Ga Gupabal Một chuyến tàu cuối cùng dừng ở ga này vào nửa đêm.

Tuyến số 4

Một đường vòng hình chữ Y được lắp đặt theo hướng đi xuống và chuyến tàu cuối cùng đỗ vào lúc nửa đêm.

Nền tảng của Đường sắt sân bay Quốc tế Incheon

Nó nằm ở phía tây nam của ga Tổng công ty Đường sắt Hàn Quốc hiện tại và cũng được kết nối với ga Seoul hiện tại. Nó nằm đối diện với lối ra của Tuyến Gyeongui-Jungang ở lối ra phía Tây của Ga Seoul. Nó có 2 tầng trên mặt đất và 7 tầng dưới mặt đất, và các sân ga cho các chuyến tàu tổng hợp và tàu hỏa đi thẳng nằm ở tầng hầm thứ 7. Nó không được kết nối trực tiếp với Tuyến Gyeongbu và Tuyến Gyeongui ở sâu dưới lòng đất . Các cửa soát vé cho các chuyến tàu trực tiếp và nhà ga sân bay thành phố nằm ở tầng hầm thứ 2, và các cửa soát vé cho các chuyến tàu tổng hợp nằm ở tầng hầm thứ 3. Sân ga có cấu trúc hai mặt, ba đường ray, với các chuyến tàu thông thường và các đầu tàu chạy thẳng sử dụng hai tuyến đầu tiên và các chuyến tàu chạy thẳng khác sử dụng một phía và một tuyến còn lại quay mặt về phía sân ga chung theo hướng ga Nhà ga 2 sân bay Quốc tế Incheon. Phòng chờ thành viên KORAIL đã được di dời do việc xây dựng ga AREX. Thang cuốn cũng được vận hành cùng lúc với số lượng lớn nhưng đi thang máy sẽ tiện hơn vì khá sâu. Cửa chắn sân ga hiện đang được lắp đặt. Đường sắt Sân bay Quốc tế Incheon là một đoạn đường ngầm từ ga này đến ga Digital Media City. Đối với các chuyến tàu trực tiếp của Đường sắt Sân bay Quốc tế Incheon, một chuyến tàu đỗ vào ban đêm và đối với các chuyến tàu thông thường, hai chuyến tàu đỗ vào ban đêm.

Nhà ga sân bay thành phố trong phòng chờ này chỉ xử lý Korean Air , Asiana Airlines, Jeju Air, T'way Air, Eastar Air và Jin Air (từ ngày 30 tháng 6 năm 2019). Sau khi làm thủ tục lên máy bay và nhập cảnh, bạn có thể đi tàu thẳng đến sân bay Quốc tế Incheon. Quầy mở cửa từ 05:20 đến 19:00.

Ga Seoul cũ

Ga Seoul cũ (Tiếng Hàn: 구서울역사, Hanja:舊서울驛舍), nghĩa là Tòa nhà ga Seoul cũ), ban đầu có tên là ga Keijo (Gyeongseong) và thiết kế bởi Tsukamoto Yasushi của Đại học Tōkyō, hoàn thành vào tháng 11 năm 1925. Tòa nhà bằng gạch đỏ này, được thiết kế theo phong cách pha trộn, có kiểu mái vòm trung tâm như Byzantine và bố trí trung lập, đối xứng. Tầng của hội trường Trung tâm ở tầng trệt được bao phủ bằng đá granite và tường được bao phủ bằng đá nhân tạo. Sàn gỗ bên trong tòa nhà VIP Lounge được trang trí với gỗ bạch dương và nhà hàng mang phong cách phương tây được đặt ở tầng 2.

Vào 25 tháng 9 năm 1981, nhà ga cũ được thiết kế lại như Di tích lịch sử 284. Một dự án phục hồi nhà ga cũ bắt đầu vào tháng 9 năm 2007 để "chuyển đổi nhà ga Seoul cũ đã mất đi chức năng của một nhà ga từ khi mở cửa nhà ga KTX mới, đưa vào cơ sở văn hóa quốc gia hàng đầu." Vào cùng năm, việc quản lý đã được chuyển từ Cục Quản lý Di sản văn hóa đến Sở văn hóa, thể thao và du lịch. Sau khi thiết kế cho nhà ga Seoul cũ việc tu sửa đã được tiến hành.

Vào 9 tháng 8 năm 2011, nhà ga đã được mở cửa trở lại như một nền văn hóa phức hợp với vẻ bên ngoài ban đầu của nó, sau 2 năm của dự án phục hồi của Bộ văn hóa, thể thao và du lịch và quỹ thủ công và thiết kế Hàn Quốc (KCDF). Vào 2 tháng 4 năm 2012, "Văn hóa ga Seoul 284" được chính thức phát hành "như một không gian cho sáng tạo, trao đổi nghệ thuật và văn hóa đa dạng." Với tên chính thức, kết hợp với các trạm lịch sử, không gian, và thành thị, đã được lựa chọn thông qua một cuộc gọi mở của quốc gia. Bằng cách kết hợp các khái niệm về không gian văn hóa cùng với di tích số 284 của ga Seoul cũ, cái tên nhằm mục đích thể hiện các khái niệm của sự bảo tồn và giá trị di tích lịch sử còn đồng thời nuôi dưỡng ý nghĩa của nhà ga như là một nơi hội tụ những văn hóa khác nhau. Ga được phục hồi có diện tích 9.202m² tòa nhà có hai tầng trên mặt đất và một tầng dưới lòng đất. Nhà ga cũ, trước khi được đổi mới, có một hành lang chính, một phòng chờ, và một phòng VIP trên tầng một, một hiệu làm tóc và một nhà hàng trên tầng hai. Sau đổi mới, tầng một bao gồm địa điểm để biểu diễn, triển lãm và sự kiện, và một hội trường đa năng nằm ở tầng trên.

Xung quanh nhà ga

Quảng trường ga Seoul
Quảng trường ga Seoul đề cập đến con phố đi bộ rộng rãi phía trước nhà ga. Nơi này từ lâu đã được sử dụng làm nơi biểu tình. Một ví dụ điển hình là cuộc biểu tình ngày 5.15 ở ga Seoul. Cọc sắt được dựng ở hai bên quảng trường với mục đích hạn chế ô tô ra vào, và sau khi được văn phòng nhà ga cho phép sử dụng quảng trường, văn phòng nhà ga đã nhận được khóa để tạm thời dỡ bỏ cọc sắt và ô tô.

Bên trong nhà ga
 Lotte Outlet chi nhánh ga Seoul: Vào ngày 11 tháng 12 năm 2003, Tập đoàn Hanwha đã khai trương Galleria Department Store tại phòng chờ ga Seoul. uy nhiên, vào năm 2013, Cửa hàng bách hóa Concourse đã đóng cửa do doanh số bán hàng ế ẩm và Lotte Outlet đã mở cửa thông qua một biên bản ghi nhớ với Lotte Shopping.
 Lotte Mart chi nhánh ga Seoul: Chuyển đến tòa nhà ga cũ do tư nhân tài trợ, mở cửa cho đến tháng 12 năm 2003 và khai trương vào ngày 3 tháng 6 năm 2004. Tháng 4/2003, Lotte Shopping ký hợp đồng thuê dài hạn với Hanwha Engineering & Construction trong 20 năm.
 Season's Table Ga Seoul
 Phòng chờ dành cho lính lực lượng vũ trang TMO: Vật liệu tầng 1 làm không gian nghỉ ngơi cho các chiến sĩ sử dụng Internet,...
 Korail Lounge: Đây là không gian nghỉ ngơi trên tầng 2, nơi bạn có thể sạc điện thoại di động, đồ uống và duyệt các ấn phẩm bằng thẻ IC được đăng ký bằng cách đăng ký làm thành viên trên trang web của Ngân hàng Woori và Korail.
 Myungpum Maru of Small and Medium Business
 Gongcha chi nhánh ga Seoul

Phía Đông

 Trung tâm trung chuyển xe buýt ga Seoul
 Ga Seoul cũ (Ga Văn hóa Seoul 284,  Tuyến Gyeongui–Jungang)
 Đồn cảnh sát Seoul Namdaemun
 Chợ Namdaemun
 Sungnyemun
 Quảng trường Seoul
 Đại sứ quán Đức tại Hàn Quốc
 Seoullo 7017
 Trụ sở LG Innotek
 Khách sạn Millennium Seoul Hilton
 Trung tâm phúc lợi hành chính Huam-dong
 Bưu điện Huam-dong
 Tòa nhà thôi việc của Tổ chức Yonsei
 Tòa nhà nền tảng Daewoo
 Seoul City Tower
 Nhà thờ Namdaemun
 Huam-ro

Phia Tây
 Tổng công ty Đường sắt Hàn Quốc Trụ sở Seoul
 Trường trung học thương mại nữ sinh Gyeonggi
 Woori Bank
 Bưu điện Malli-dong 1-ga
 Trường tiểu học Seoul Bongnae
 Công viên Tưởng niệm Son Ki-jeong
 Trung tâm phúc lợi hành chính Malli-dong
 Mallidonggogae
 Bệnh viện nhi đồng Sohwa
 Công ty Nhà hát Quốc gia

Thông tin chung
 Korail ga Seoul
 Ngày mở cửa: 8 tháng 7 năm 1900
 Điều hành: Korail
 Địa chỉ: 43-205, Dongja-dong, Yongsan-gu, Seoul (1 Namdaemunno)
 Sân ga: 14 + 1 Tuyến Gyeongui
 Seoul Metro tuyến 1 ga Seoul
 Ngày mở cửa: 15 tháng 8 năm 1974
 Điều hành: Seoul Metro
 Địa chỉ: Bongnaedong 2-ga, Jung-gu, Seoul
 Sân ga: 1, trên mặt đất
 Seoul Metro tuyến 4 ga Seoul
 Ngày mở cửa: 18 tháng 10 năm 1985
 Điều hành: Seoul Metro
 Địa chỉ: Dongja-dong, Yongsan-gu, Seoul
 Sân ga: 1, trên mặt đất
 AREX ga Seoul
 Ngày mở cửa: 29 tháng 12 năm 2010
 Điều hành: Korail Airport Co.
 Sân ga: 2, trên mặt đất

Hình ảnh

Ga kế cận

Xem thêm
Tàu điện ngầm Seoul

Tham khảo

Liên kết

 Giới thiệu ga Seoul (Trang chủ Korail)
 Giởi thiệu ga Seoul (Ga KTX Cyber)
 Giới thiệu ga Seoul (Trang chủ đường sắt sân bay quốc tế Incheon)

Seoul
Seoul
Seoul
Seoul
Seoul
Seoul
Seoul
Seoul
Seoul


title: Thẩm Kiến Hoành

text:
Thẩm Kiến Hoành (tiếng Anh: Shen Jian Hong, tiếng Trung: 沈建宏, sinh ngày 9 tháng 11 năm 1992) là điện ảnh, diễn viên, ca sĩ Đài Loan.
Bộ phim anh tham gia được nhiều khán giả yêu thích là Kiếm ngạo giai nhân.

Sự nghiệp

Phim truyền hình
 Trung Hoa Tiểu Đầu Bếp
 Bóng Bàn
 Hương Vị Tình Yêu
 Bong bóng mùa hè (vai Tiểu Tranh)
 Lan lăng vương phi (Vai Vũ Văn Dục tức Bắc Chu Minh Đế) (Bạn diễn Bành Quán Anh - Trương Hàm Vận)

Phim điện ảnh
 Hình xăm (đóng với Dương Thừa Lâm và Lương Lạc Thi)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Thông tin Thẩm Kiến Hoành, tiếng Trung.

Họ Thẩm


title: Ngụy Thu Nguyệt

text:
Ngụy Thu Nguyệt (; sinh ngày 26 tháng 09 năm 1988 ở Thiên Tân), là thành viên của Đội tuyển bóng chuyền nữ quốc gia Trung Quốc và từng đội trưởng đội bóng chuyền nữ quốc gia Trung Quốc (2009-2012). Cô hiện đang chơi cho câu lạc bộ Thiên Tân Bột Hải.

Sự nghiệp
Cô chiến thắng huy chương nội dung đồng đội tại Olympic Bắc Kinh 2008 và huy chương bạc tại World Grand Prix năm 2007.

Cô chiến thắng giải Bóng chuyền Montreux Master năm 2010 với đội tuyển quốc gia Trung Quốc và được trao giải thưởng giải cây "Chuyền hai tốt nhất".

Cô cũng là cây Chuyền hai tốt nhất tại Giải Vô địch Thế giới 2010.

Sau khi một vị trí thứ 5 thất vọng tại Thế vận hội Mùa hè 2012, năm 2013 cô đã nghỉ một năm ở đội tuyển quốc gia để dưỡng thương đầu gối của mình, và không tham gia vào đội tuyển quốc gia trong một mùa giải. Sau đó cô ký hợp đồng với Igtisadchi Baku trong mùa giải 2013-2014 cùng với các đồng đội cũ của cô là Mã Uẩn Văn và Trương Lỗi.

Câu lạc bộ
  Igtisadchi Baku (2013-2014)
  Thiên Tân Bột Hải

Giải thưởng cá nhân
 2007 Montreux Volley Masters "Best Setter"
 2007 FIVB World Grand Prix "Best Setter"
 2008 Asian Women's Cup Volleyball Championship "MVP"
 2010 Montreux Volley Masters "Best Setter"
 2010 FIVB Women's World Championship "Best Setter"
 2011 Asian Women's Volleyball Championship "Best Server"

Xem thêm
Trung Quốc tại Thế vận hội Mùa hè 2012

Tham khảo

Thông tin cầu thủ Nguỵ Thu Nguyệt

Liên kết ngoài
 FIVB profile
 Olympic Games profile

Vận động viên bóng chuyền Trung Quốc
Nhân vật thể thao từ Thiên Tân
Huy chương bóng chuyền Thế vận hội


title: Phong trào Tân dân Việt Nam

text:
Phong trào Tân dân Việt Nam là một tổ chức chính trị do các chính khách Phan Khắc Sửu, Phan Quang Đán, Nguyễn Thành Vinh, Trần Sinh Cát Bình... thành lập tại Sài Gòn năm 1968 và duy trì hoạt động cho đến năm 1975.

Lịch sử

Mấy nhân vật tiêu biểu
 Phan Khắc Sửu
 Phan Quang Đán
 Nguyễn Thành Vinh
 Trần Sinh Cát Bình
 Phan Kỳ Nhơn
 Lê Quang Dật

Xem thêm
 Việt Nam Dân chủ Xã hội Đảng
 Nhóm Caravelle
 Mặt trận Quốc dân Đoàn kết
 Danh sách tổ chức chính trị Việt Nam Cộng hòa

Tham khảo

 Lễ giỗ cựu Quốc trưởng Phan Khắc Sửu

Đảng phái chính trị Việt Nam Cộng hòa


title: Yoon Doo-joon

text:
Yoon Doo-joon hay còn được viết là Yoon Du-jun (Hangul: 윤두준, Hán-Việt: Doãn Đẩu Tuấn, sinh ngày 4 tháng 7 năm 1989), được biết đến nhiều hơn với nghệ danh Doojoon, là một ca sĩ, rapper, vũ công và diễn viên người Hàn Quốc. Doojoon là trưởng nhóm và giọng ca phụ của nhóm nhạc nam Hàn Quốc Highlight.

Tiểu sử
Yoon Doo-joon sinh ra ở Goyang, Hàn Quốc vào ngày 4 tháng 7 năm 1989. Dự định trở thành giáo viên trung học môn Thể dục của Yoon Doo-joon đã thay đổi đột ngột trong năm học thứ 2 trung học sau khi anh xem chương trình MTV's ''Big Bang.

Danh sách đĩa nhạc

Nhà sản xuất

| 2013 || Lời || I am a man || DooJoon & JunHyung

Hát đệm & OST

Điện ảnh

Phim

Phim truyền hình & Sitcom

Chương trình thực tế

Music Video

Giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang chính thức BEAST

Sinh năm 1989
Ca sĩ K-pop
Ca sĩ tiếng Triều Tiên
Nhân vật còn sống
Nam thần tượng Hàn Quốc
Nam diễn viên truyền hình Hàn Quốc
Nam ca sĩ Hàn Quốc thế kỷ 21
Người Goyang
Highlight (nhóm nhạc)


title: Giovanni no Shima

text:
là tên một phim anime phát hành năm 2014, đạo diễn bởi Nishikubo Mizuho, đồng sản xuất bởi hãng Production I.G và Japan Association of Music Enterprises (JAME).

Cốt truyện
Giovanni no Shima là câu chuyện về hai anh em tên Junpei và Kanta sống trên đảo Shikotan. Sau chiến bại của Nhật Bản trong Thế chiến thứ hai, Shikotan bị xâm lược bởi quân đội Liên Xô. Mặc cho khác biệt ngôn ngữ, văn hoá và cảnh báo từ bạn bè, hai anh em đã gặp và kết bạn với 1 cô gái Nga trên đảo tên là Tanya. Người cha của hai anh em bị bắt nhốt và đày đến Siberia, còn toàn bộ dân Nhật trên đảo bị di dời. Vì thế, họ bắt đầu chuyến hành trình để tìm gặp lại cha mình.

Diễn viên lồng tiếng
 Ichimura Masachika............... Senō Tatsuo
 Nakama Yukie............... Sawako
 Yanagihara Kanako............... Mitchan
 Santamaria Yūsuke............... Hideo
 Yokoyama Kōta............... Senō Junpei
 Taniai Junya............... Senō Kanta
 Ilyushenko Polina............... Tanya
 Kitajima Saburo............... Senō Genzō
 Inuzuka Hiroshi............... Thôn trưởng
 Yachigusa Kaoru............... Sawako (hiện tại)
Nakadai Tatsuya............... Senō Junpei (hiện tại)

Quá trình sản xuất
Nishikubo Mizuho (Miyamoto Musashi: Sōken ni Haseru Yume) viết nên bộ phim dựa trên kịch bản phim của Sugita Shigemichi (Từ miền đất bắc) và Sakurai Yoshiki (Ghost in the Shell: Stand Alone Complex, Blood+). Phim được thực hiện bởi Japan Association of Music Enterprises (JAME) nhằm kỷ niệm 50 năm ngày thành lập hiệp hội. Phim được phát hành ở Nhật từ 22 tháng 2, 2014 bởi Warner Entertainment Japan. Production I.G chịu trách nhiệm phát hành phim ra quốc tế.

Xem thêm
 Trailer 2 phút của phim
 Tranh chấp quần đảo Kuril

Phát hành

Liên kết ngoài
 Trang chủ phim

Phim anime
Phim năm 2014
Phim anime năm 2014
Phim Nhật Bản


title: Quốc kỳ Eritrea

text:
Quốc kỳ Eritrea (tiếng Ả Rập: علم إريتريا) được ấn định vào ngày 24 tháng 5 năm 1993.

Đặc điểm
Quốc kỳ Eritrea hiện nay vốn là biến thể của đoàn kỳ Mặt trận Dân tộc Giải phóng Eritrea, ra đời năm 1970.

Lịch sử

Xem thêm

 Quốc huy Eritrea
 Ertra, Ertra, Ertra
 Quốc kỳ Ethiopia

Tham khảo

E
Eritrea


title: Elisabeth xứ Bayern

text:
Elisabeth xứ Bayern (tiếng Đức: Elisabeth in Bayern; 24 tháng 12 năm 1837 - 10 tháng 9 năm 1898), tên đầy đủ là Elisabeth Amalie Eugenie của Wittelsbach, Nữ Công tước tại Bayern thường được biết đến với tên gọi Sisi trong văn hóa đại chúng, là vợ của Hoàng đế Franz Joseph I của Áo, do đó là Hoàng hậu của Đế quốc Áo-Hung.

Xuất thân từ gia tộc Wittelsbach có nguồn gốc Đức, Hoàng hậu Elisabeth nổi danh với nhan sắc cũng như tầm vóc chính trị, ngay cả trước khi bà trở thành Hoàng hậu của Đế quốc Áo. Vốn có một nền giáo dục nhẹ nhàng tự do, đến khi kết hôn, Hoàng hậu Elisabeth phải vật lộn trong quy tắc và trách nhiệm đối với một người con dâu của nhà Habsburg. Do những lý do ấy, bà có quan hệ không mấy khả quan với bác, và cũng là mẹ chồng mình, Sophie của Bayern. Nhưng cuộc sống của bà thay đổi khi hạ sinh người thừa kế cho hoàng tộc, Rudolf, Thái tử nước Áo.

Ngoài những vấn đề đời tư cùng tán dương về nhan sắc, Hoàng hậu Elisabeth có vai trò quan trọng khi giúp Hoàng đế Franz Joseph thành lập nền quân chủ lưỡng thể tại Hungary, trở thành Đế quốc Áo-Hung mà ta biết trong lịch sử. Tuy nhiên, cái chết của Thái tử Rudolf vào năm 1889 đã khiến sức khỏe của bà trầm trọng suy yếu. Cái chết chấn động của bà vào năm 1898 khiến Hoàng đế Franz Joseph cùng toàn dân Áo tiếc thương trong nhiều năm sau.

Tiểu sử

Thơ ấu
Elisabeth có biệt danh Sisi, được sinh ra tại thành phố phồn hoa München, trong một gia đình quý tộc ở Bayern, thuộc một nhánh của Vương tộc Wittelsbach có nguồn gốc người Đức. Elisabeth là con gái thứ tư của Công tước Maximilian Joseph tại Bayern, một quý tộc thuộc dòng nhánh của Vương tộc Wittelsbach. Mẹ của Elisabeth và cũng là vợ của Maximilian Joseph là Vương nữ Ludovika Wilhelmine của Bayern, em gái cùng cha khác mẹ với Quốc vương Ludwig I của Bayern. Theo nhà mẹ, Elisabeth đồng thời cũng là cháu ruột gọi bác của Vương nữ Sophie Friederike của Bayern, người là mẹ đẻ của Hoàng đế Franz Joseph I của Áo - chồng tương lai của Elisabeth.

Khác với các nhà quý tộc thông thường, Maximilian lại vui thú với những chuyến đi, thường cùng gia đình cư trú luân phiên giữa các mùa tại những tòa lâu đài riêng của dòng họ. Vì những lý do đó, Elisabeth cùng các anh chị em lớn lên trong một môi trường giáo dục hòa nhã, không gò bó và khá tự do. Nhan sắc của Elisabeth càng lớn lên càng được tô điểm và ca thán vì sự lộng lẫy cũng như không kém phần tinh tế dịu dàng.

Năm 1853, vị Hoàng đế trẻ 23 tuổi Franz Joseph theo sự sắp đặt của mẹ mình, Sophie Friederike của Bayern, đến Bad Ischl để gặp vị hôn thê trong mắt bà, tức Helene, chị cả của Elisabeth. Năm đó, Elisabeth 15 tuổi, bằng vẻ đẹp cũng như khí chất của mình, đã hớp hồn hoàn toàn vị Hoàng đế điển trai, và Hoàng đế quyết định cưới Elisabeth thay vì chị gái Helene. Lễ cưới diễn ra ngày 24 tháng 4 năm 1854.

Do thời thơ ấu tự do, Elisabeth hoàn toàn chưa chuẩn bị những áp lực khi trở thành con dâu nhà Habsburg. Bên cạnh đó, bản thân Hoàng hậu Elisabeth có mối quan hệ không mấy khả quan với mẹ chồng là Sophie. Hai đứa con đầu đều là con gái, đã khiến những áp lực của Sophie đối với Elisabeth càng tăng, điều này chỉ tạm kết thúc khi Elisabeth hạ sinh đứa con trai duy nhất, vị Hoàng thái tử Rudolf Franz Karl Joseph.

Mãn đời
Năm 1889, Thái tử Rudolf tự tử cùng người tình. Vì quá đau buồn nên lúc nào bà cũng mặc đồ đen, sự ra đi của con trai khiến Hoàng hậu cách ly khỏi triều đình và vai trò chính trị. Tháng 7 năm 1898 bà đến Genève ở Thụy Sĩ để du lịch, tại nơi đây bà trú tại Hotel Beau-Rivage. Ngày 10 tháng 9 năm 1898, sau khi rời khỏi Hotel Beau-Rivage, Hoàng hậu Elisabeth bị đâm chết bởi một người Ý tên Luigi Lucheni, một người theo thuyết vô chính phủ.

Ngày 15 tháng 9 năm 1898, thi thể của bà được đưa về Áo và an táng trong Hầm mộ Hoàng gia.

Hoàng hậu Elisabeth, với nhan sắc tuyệt thế đã đi vào huyền thoại cùng rất nhiều lời đồn về bí quyết bảo dưỡng của phái nữ. Sau cái chết của vợ, Hoàng đế Franz Joseph lập nên "Order of Elizabeth" để tưởng niệm bà.

Gia đình
 Năm 1855, bà hạ sinh Nữ Đại vương công Sophie Friederike của Áo, nhưng Đại vương công đã qua đời hai năm sau đó.
 Năm 1856, bà sinh thêm Nữ Đại Công tước Gisela của Áo, sau đó Gisela kết hôn với Vương tử Leopold của Bayern.
 Năm 1858, bà hạ sinh một người con trai nối dõi cho hoàng tộc Habsburg-Lothringen, tức Thái tử Rudolf của Áo.

Nhưng những người con của bà đều do Đại vương công phu nhân Sophie Friederike nuôi dưỡng vì bà cho rằng Elisabeth còn quá trẻ và thiếu kinh nghiệm. Năm 1867, bà sinh Nữ Đại vương công Marie Valerie, đây cũng là đứa con duy nhất bà được tự tay nuôi dưỡng cho đến lớn.

Ảnh hưởng
Hình ảnh Elisabeth trong nghệ thuật
 Hội họa
 Âm nhạc
 Văn học
 Sân khấu
 Điện ảnh

Tham khảo

 Konstantin Christomanos: Diaries (Tagebuchblätter, several editions in Modern Greek, German, French)
 Barry Denenburg: The Royal Diaries: Elisabeth, The Princess Bride
 Brigitte Hamann: The Reluctant Empress: A Biography of Empress Elisabeth of Austria (Knopf: 1986) (ISBN 0-394-53717-3) (410pp.).
 Brigitte Hamann: Sissi, Elisabeth, Empress of Austria (Taschen America: 1997) (ISBN 3-8228-7865-0) (short, illustrated).
 Ann Nibbs: The Elusive Empress (Youwriteon.com: 2008) (ISBN 978-1849231305) (372pp).
 Matt Pavelich: Our Savage (Shoemaker & Hoard: 2004) (ISBN 1-59376-023-X) (270pp.).
 Matteo Tuveri: Elizabeth of Austria: A Beauvoirian perspective, Simone de Beauvoir Studies, Volume 24, 2007 – 2008, Published by the Simone de Beauvoir Society (CA – U.S.A.)
 Matteo Tuveri: Sissi: Myth and history, Journal Eco delle Dolomiti, Pinzolo (TN), Italy.
 Matteo Tuveri: Sissi becomes Lissy, L'Unione Sarda , 6 gennaio 2009, p. 40, Cagliari
 Matteo Tuveri: Specchi ad angoli obliqui. Diario poetico di Elisabetta d'Austria, Aracne, Rome, 2006 (ISBN 88-548-0741-9)
 Matteo Tuveri: Tabularium. Considerazioni su Elisabetta d'Austria, Aracne, Rome, 2007 (ISBN 978-88-548-1148-5)
 Elisabeth gallery
 Web site of the Italian biographer Matteo Tuveri: www.matteotuveri.it
 Sissi Museum of Vienna
 Youtube:Inner visit to Sissi Museum in Hofburg Palace, Vienna (min.- 3:30)
 Empress Elisabeth at Tripod

 Sissi: myth and history – by Matteo Tuveri

Vương tộc Wittelsbach
Sinh năm 1837
Mất năm 1898
Tội ác năm 1898
Người Áo thế kỷ 19
Hoàng gia Áo
Người Áo gốc Đức
Vương tộc Habsburg-Lothringen
Người München
Hoàng hậu Áo


title: Iván Hurtado

text:
Iván Jacinto Hurtado Angulo (sinh ngày 16 tháng 8 năm 1974 tại Esmeraldas) là một cựu cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Ecuador thi đấu ở vị trí trung vệ. Anh hiện là một trong những nam cầu thủ có số lần khoác áo đội tuyển quốc gia nhiều nhất trong lịch sử.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Anh bắt đầu sự nghiệp tại một câu lạc bộ nhỏ ở quê nhà, Esmeraldas Petrolero, lúc 16 tuổi. Một năm sau anh chuyển đến thi đấu tại một trong những câu lạc bộ tên tuổi nhất của Ecuador tọa lạc tại thành phố Guayaquil, Emelec, và đã có hai mùa giải xuất sắc với hai chức vô địch, anh đã ghi bàn thắng quyết định từ một quả đá phạt để trực tiếp mang về một trong hai danh hiệu đó cho câu lạc bộ.

Sự xuất sắc của anh đã giúp anh chuyển đến chơi ở Giải vô địch quốc gia Mexico, nơi mà anh thậm chí còn phát triển hơn nữa kỹ thuật phòng ngự và sự thông minh trong việc đọc trận đấu. Ivan đã có sức ảnh hưởng lớn ở câu lạc bộ đầu tiên, Celaya, anh đã dẫn dắt đội bóng vào đến vòng chung kết của giải vô địch Mexico. Sau đó anh chuyển đến Tigres. Anh tiếp tục di chuyển sang La Liga ở Tây Ban Nha để chơi cho Real Murcia. Sau khoảng thời gian thành công với Pachuca tại Primera División de México, anh chuyển sang chơi cho Al Arabi ở Giải vô địch Qatar, và tiếp tục tạo ấn tượng mạnh ở đó.

Sau kỳ World Cup tỏa sáng tại Đức, có nhiều thông tin cho rằng anh nhận được rất nhiều sự quan tâm từ đội bóng ở Premier League là Wigan Athletic, và hai câu lạc bộ ở La Liga, Recreativo Huelva và Villarreal. Tuy nhiên không có lời đồn nào là chính xác, và sau khi trải qua sáu tháng với câu lạc bộ Al Arabi, Hurtado di chuyển đến Colombia chơi cho Atlético Nacional, anh đã chỉ đạo hàng phòng ngự đội bóng và trở thành đội trưởng, góp công lớn vào những danh hiệu liên tiếp của câu lạc bộ trong năm 2007. Giữa năm 2009, anh trở lại Deportivo Quito trong phần còn lại của mùa giải.

Sự nghiệp đội tuyển quốc gia
Hurtado nắm giữ kỷ lục là cầu thủ Ecuador trẻ nhất thi đấu cho đội tuyển quốc gia khi mới 17 tuổi 285 ngày. Anh xuất hiện tại các trận vòng loại World Cup nhiều hơn bất kỳ một cầu thủ nào khác trong lịch sử với 73 trận đấu, và có số lần khoác áo đội tuyển quốc gia nhiều hơn bất kỳ cầu thủ Nam Mỹ nào khác. Hurtado là một trong những cầu thủ chủ chốt, người đóng vai trò quan trọng trong việc giúp Ecuador lần đầu tiên góp mặt tại một kỳ World Cup tại World Cup 2002. Anh đã có một giải đấu ấn tượng, anh đã được tin tưởng để tiếp bước ngôi sao người Ecuador, Alex Aguinaga, trở thành đội trưởng của một thế hệ mới ở đội tuyển Ecuador, một thế hệ đang ngày càng hoàn thiện.

Màn trình diễn chói sáng nhất của anh là tại World Cup 2006, giải đấu trong mơ của Ecuador. Sự xuất sắc trong phòng ngự của anh đã làm các ngôi sao như tiền đạo người Ba Lan Jacek Krzynowek, tiền đạo người Costa Rica Paulo Wanchope, và những cầu thủ Anh như Wayne Rooney, Joe Cole, và Steven Gerrard phải nản lòng trong việc tìm đường đến khung thành.

Tuy nhiên, phong độ của anh đã bị suy giảm chỉ trong thời gian sáu tháng. Anh đã chơi cho Ecuador ở Copa América 2007, phong độ của anh là rất thấp và đã bị chỉ trích dữ dội từ người dân trong nước, đó là nguyên nhân chính khiến cho sớm phải rời cuộc chơi. Hurtado đá chính trong hai trận đầu tiên đối đầu với Chile và Mexico nhưng phải ngồi trên băng ghế dự bị trong trận đấu với Brasil.

Hurtado được triệu tập cho hai trận đấu đầu tiên ở Vòng loại World Cup 2010 đối đầu với Venezuela và Brasil, cả hai đều là những trận thua thảm hại. Kết quả là, anh đã cùng với người bạn đồng đội, Ulises de la Cruz, bị loại khỏi đội hình cho trận đấu tiếp theo gặp Paraguay.

Hurtado thông báo rằng đây có thể là chiến dịch vòng loại cuối cùng mà anh tham gia và đội tuyển Ecuador có thể vượt qua vòng loại. Anh đã phát biểu "Đã có những tài năng nở rộ và những cá nhân trẻ xuất hiện, và họ xứng đáng có được cơ hội mà tôi đã từng có" khi đề cập đến sự việc bị loại khỏi đội tuyển.

Phong cách chơi bóng
Là một hậu vệ đẳng cấp, người hâm mộ đã đặt cho anh một biệt danh bằng tiếng Tây Ban Nha "Bam Bam" đôi chân của anh được so sánh với nhân vật Hanna-Barbera trong những gì anh đã làm cho câu lạc bộ của anh ta. Lối chơi của Ivan khác với người đồng đội ở đội tuyển Ecuador, Giovanny Espinoza. Trong khi Espinoza là một cầu thủ to lớn, sử dụng thể hình, sức mạnh và tốc độ để áp đảo đối thủ, thì Hurtado lại được biết đến là một cầu thủ hòa nhã và thường không có những pha vào bóng với đối thủ của mình. Ivan có nhiều pha tắc bóng chính xác, có khả năng tổ chức hàng phòng ngự và rất tự tin với quả bóng dưới chân anh, anh có thể thực hiện những đường chuyền đáng kinh ngạc lên phía trên.

Thống kê sự nghiệp

Bàn thắng ở đội tuyển quốc gia

Danh hiệu

Câu lạc bộ
Emelec
Serie A: 1993, 1994
Atlético Nacional
Primera A: 2007-I, 2007-II

Đội tuyển quốc gia

Canada Cup: 1999
Korea Cup: 1995

Sự nghiệp chính trị
Trong cuộc Tổng tuyển cử Ecuador vào năm 2013 Hurtado đã được chọn làm thành viên Quốc hội. Hurtado là thành viên của Liên minh PAIS. Agustín Delgado và Ulises de la Cruz, cựu đồng đội của Hurtado ở đội tuyển quốc gia, cũng phục vụ cho Liên minh PAIS trong Quốc hội.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Thống kê at rsssf

Sinh năm 1974
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Ecuador
FIFA Century Club
Trung vệ bóng đá
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Ecuador
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2002
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2006
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Mexico


title: Danh sách bài hát thu âm bởi EXO

text:
Danh sách bài bát thu âm bởi nhóm nhạc nam Hàn - Trung EXO, bao gồm thêm 2 nhóm nhỏ EXO-K và EXO-M.

Tính đến tháng 5 năm 2020, nhóm đã thu âm hơn 120 bài hát.

0-9

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

W

X

Y

Chú thích

EXO


title: Khủng bố Đỏ

text:
Khủng bố Đỏ () là tên gọi chỉ những biện pháp thuộc thời kỳ cuộc Nội chiến Nga vào năm 1919, khi quân đội của những người Bolshevik dùng những biện pháp trấn áp một cách có hệ thống, bắt giữ hoặc xử bắn chống lại quân đội Bạch Vệ và những phe nhóm chống Cách mạng như cựu thành viên chế độ Sa hoàng, giới Kulaken, giới tư sản, những giáo sĩ chống Bolshevik cũng như các nhóm đối lập bị coi là phản cách mạng Từ "Khủng bố" thời đó được hiểu là "tạo ra nỗi khiếp sợ cho quân đội kẻ địch" (không phải là giết hại thường dân như cách hiểu ngày nay).

Từ này được những người Bolshevik dùng nhiều, cũng để đe dọa công khai các nhóm chống cách mạng. Nó xảy ra trong thời nội chiến Nga như một biện pháp nhằm đáp trả Khủng bố trắng do Bạch Vệ tiến hành nhằm tiêu diệt các lực lượng cách mạng, mà cũng hoành hành cho đến hết cuộc nội chiến, tuy không được lèo lái theo một chiến lược cụ thể nào. Đây được coi là một biện pháp mạnh nhằm loại bỏ những thành phần nội gián chống Cách mạng tại các vùng do nhà nước Bolshevik kiểm soát, góp phần cho chiến thắng trong cuộc Nội chiến Nga đang diễn ra ác liệt

Lịch sử

Cách Mạng Tháng Mười Nga diễn ra và thành công khi Chiến tranh thế giới thứ nhất đang diễn ra vào giai đoạn quyết liệt nên các cường quốc trên thế giới không rảnh tay can thiệp vào tình hình nước Nga. Nhưng sau khi chiến tranh kết thúc, các nước này đã từng bước leo thang chống lại chính quyền Xô Viết. Đức tuy đã tạm thời ký hòa ước nhưng vẫn muốn chiếm được thêm nhiều vùng đất của Nga. Trong khi đó, từ cuối năm 1917, các cường quốc trong phe Hiệp Ước đã thảo ra một kế hoạch bao vây và tấn công nước Nga Xô Viết: Pháp sẽ tấn công và lật đổ chính quyền Xô Viết ở Ukraina, Krym, Bessarabia; Anh sẽ tấn công và lật đổ chính quyền Xô Viết ở phía bắc nước Nga, ở vùng sông Đông, Kuban, Kavkaz; Mỹ và Nhật sẽ tấn công ở vùng Viễn Đông và Siberia.

Các cường quốc trong phe Hiệp Ước không công nhận chính quyền Xô Viết, lấy cớ nước Nga Xô Viết tự ý rút ra khỏi chiến tranh để phối hợp với các lực lượng chống đối trong nước, lật đổ chính quyền Xô Viết, buộc nước Nga phải chấp nhận các lợi ích của Anh, Pháp, Nhật và Mỹ.

Tháng 12-1917, quân Rumani (được Pháp hỗ trợ) đã chiếm vùng Bessarabia. Từ tháng 3 đến tháng 4/1918, quân đội các nước Hiệp ước đã xuất hiện tại vùng biên giới của nước Nga. Quân đội Anh, Mĩ, Pháp đổ bộ lên hải cảng Murmansk ở phía cực bắc. Quân đội Nhật, sau đó là Mĩ, chiếm Vladivostok, hải cảng ở miền cực đông nước Nga. Ngày ngày 25 tháng 5 năm 1918, quân đoàn Tiệp Khắc nổi loạn. Cùng với Bạch Vệ Nga và các thế lực chống Xô-viết khác, quân đoàn Tiệp Khắc đã chiếm được toàn bộ vùng Xibia rộng lớn và nhiều thành phố dọc sông Vonga như Xamara, Ximbiếc, Cadan... Chính quyền Xô viết đã bị lật đổ ở nhiều nơi. Tại Cadan, quân Bạch Vệ đã chiếm được kho bạc quốc gia với hơn 600 triệu rúp vàng, đó là phần lớn số vàng dự trữ của Nhà nước Xô viết. Lực lượng Mensevik thì gây ra vụ ám sát đại sứ Đức tại Nga, chiếm các tòa nhà ở Mátxcơva và tấn công cả vào điện Kremli

Mùa hè năm 1918, đất nước Xô Viết ở trong một tình huống cực kì khó khăn và nguy hiểm. Khoảng 14 vạn quân của 11 nước phương Tây (về sau tăng lên tới 30 vạn), cùng khoảng 1 triệu quân Bạch Vệ đã chiếm được khoảng 3/4 lãnh thổ của đất nước Xô Viết. Họ đã chiếm được những trung tâm nguyên liệu, nhiên liệu và lúa mì. Nền kinh tế của đất nước rơi vào tình trạng cực kì khó khăn: các nhà máy phải đóng cửa vì thiếu nguyên liệu và nhiên liệu, giao thông bị đình trệ, nhân dân (nhất là dân các thành phố) lâm vào cảnh đói rét và bệnh tật. Các thế lực chống đối nổi lên ở nơi nơi: kể cả ở Moskva và Petrograd. Ngày ngày 30 tháng 8 năm 1918, các lực lượng Bạch Vệ đã tiến hành hoạt động ám sát Lenin nhưng thất bại. Tại các vùng bị chiếm đóng, các lực lượng Bạch Vệ đã tiến hành Khủng bố trắng: những người ủng hộ Bolshevik bị truy sát ráo riết, các đảng viên Bolshevik bị sát hại dã man. Những nơi mà ruộng đất, tài sản đã được Bolshevik chia cho nông dân thì nay bị cướp lại.

Khủng bố trắng nhắm tới những người ủng hộ Cách mạng và người Do thái, được Bạch Vệ gọi chung là "Bolshevik Do thái". Cuộc tấn công của Quân Bạch vệ của tướng Denikin vào Ukraina mùa hè 1919 dẫn tới nhiều cuộc khủng bố các người Do thái sống ở đó, làm cho 150 ngàn người chết. Trong cuộc nội chiến Nga, ước tính khoảng 100.000 người Do Thái thiệt mạng trong cuộc khủng bố trắng gây ra bởi lực lượng ly khai Ukraina cầm đầu bởi Symon Petlyura và lực lượng Bạch Vệ do Anton Deniki. Lực lượng vũ trang duy nhất trong cuộc Nội chiến Nga không làm hại người Do Thái là Hồng quân Liên Xô. Do vậy, người Do Thái đã coi Hồng quân là người bảo vệ của họ, khủng bố trắng đã thúc đẩy thanh niên Do Thái gia nhập Hồng quân để trả thù quân Bạch Vệ

Trước tình hình khẩn cấp, lực lượng Bolshevik buộc phải đáp trả bằng những biện pháp cứng rắn và quyết liệt. Trước hết là phải thanh trừng các lực lượng chống phá trong hậu phương của Nhà nước Xô viết. Tháng 9-1918, nước Cộng hòa Xô viết được tuyên bố là một "mặt trận quân sự thống nhất" với việc thực hiện mọi biện pháp khẩn cấp cho cuộc chiến đấu đánh bại thù trong giặc ngoài.

Các vụ trấn áp (về sau được gọi chung là "khủng bố đỏ") xảy ra ngay sau Cách mạng Tháng Mười đã được Lenin ủng hộ. Ngày chính thức bắt đầu của cuộc Khủng bố Đỏ – nhóm Tscheka là cơ quan chính đã được thành lập từ năm 1917 – là khi sắc lệnh của chính quyền Xô Viết Về khủng bố Đỏ được ban hành ngày 5 tháng 9 năm 1918: Những đối tượng bị trấn áp đầu tiên là các lãnh tụ của đảng cấp tiến Kadets, "những công nhân đình công" và các địa chủ chống cách mạng (Kulak) và càng ngày càng gia tăng sau vụ ám sát chủ tịch của Petrograd Tscheka Urizki cũng như vụ ám sát bất thành nhắm vào lãnh đạo chính quyền Xô Viết (Lenin) vào ngày 30 tháng 8 năm 1918, được tiến hành bởi Fanny Kaplan. Để trả đũa, 500 người "đại diện cho giai cấp bị lật đổ" đã bị xử bắn ngay lập tức bởi chính phủ Xô viết sau cuộc ám sát Uritsky.

Cuộc đấu tranh quyết liệt này đã biểu lộ bởi Grigory Zinoviev, lúc đó là thành viên Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản vào giữa tháng 9 năm 1918:

Khác với cuộc Cách mạng Pháp (mà thời kỳ khủng bố kéo dài vài tháng và nhắm vào giới quý tộc, cũng như những đối thủ của cuộc cách mạng), trong cuộc khủng bố đỏ động cơ chính là giai cấp tư sản chống cách mạng qua câu nói của người phó điều hành của Ủy ban Đặc biệt toàn Nga (Tscheka), Martin Iwanowitsch Latsi, công bố vào tháng 11 năm 1918 trên tờ báo Krasnnyi terror (Khủng bố Đỏ): „Chúng tôi không gây chiến với cá nhân riêng tẻ. Chúng tôi tiêu diệt giai cấp Tư sản." Việc thực hiện những biện pháp trấn áp như bắt giam, tra khảo, đưa vào các trại tập trung hoặc xử bắn được thực hiện bởi cơ quan cảnh sát mật Tscheka, năm 1922 được đổi tên là GPU. Ước lượng khoảng 250.000 đến 1.000.000 đã bị bắt giữ trong thời kỳ chiến tranh này.

Tại Bán đảo Krym, tướng Béla Kun, người được Vladimir Lenin cử tới đây, đã tự ý cho xử bắn hoặc treo cổ tổng cộng 50.000 tù binh bạch vệ sau khi đã đánh bại tướng Pyotr Nikolayevich Wrangel vào cuối năm 1920. Trước đó những người này đã được hứa là sẽ được ân xá nếu đầu hàng. Việc này được xem là một trong những cuộc xử bắn tù binh lớn nhất trong một cuộc nội chiến. Sau vụ việc trấn áp bị xem là quá tay này, Béla Kun bị mất uy tín ngay cả trong Đảng Bolshevik, bị chính phủ tước quyền cầm quân và rút về làm tuyên truyền viên.

Khủng bố đỏ được thi hành, tấn công khốc liệt vào các phần tử có quan hệ với các tổ chức Bạch Vệ, các âm mưu bạo loạn. Khủng bố đỏ rất cứng rắn, nhưng cũng rất hiệu quả trong tình hình chiến cuộc căng thẳng lúc đó. Nửa sau năm 1918, các lực lượng nổi loạn ở hậu phương đã bị khủng bố đỏ trấn áp. Nước Cộng hòa Xô Viết đã có thể ổn định hậu phương và sẵn sàng cho những trận đánh lớn vào năm 1919.

Xem thêm
 Khủng bố trắng
 Bạch Vệ
 Nội chiến Nga
 Quần đảo Gulag
 Đại thanh trừng
 Iosif Vissarionovich Stalin
 Báo cáo của Khrushchyov

Ghi chú

Liên kết ngoài
Terrorism or Communism book by Lev Davidovich Trotsky on the use of Red Terror.
Down with the Death Penalty! by Julius Martov, June/July 1918
The Record of the Red Terror  by Sergei Melgunov
More 'red terror' remains found in Russia United Press International, ngày 19 tháng 7 năm 2010.

Cộng sản
Nội chiến Nga
Cách mạng Nga
Đàn áp chính trị ở Liên Xô
Đàn áp chính trị tại Nga


title: Ga Nhà ga 1 sân bay Quốc tế Incheon

text:
Ga Nhà ga 1 sân bay Quốc tế Incheon (Tiếng Hàn: 인천공항1터미널역, Tiếng Anh: Incheon International Airport Terminal 1 station, Hanja: 仁川空港1터미널驛) là ga nằm trên AREX. Nó nằm ở Sân bay quốc tế Incheon. Vào tháng 6 năm 2014 nó sẽ trở thành ga vận chuyển với tàu đệm từ sân bay Incheon.

AREX có 10 ga và nó được chia làm hai tuyến, một tuyến bình thường và một tuyến tốc hành. Đối với tuyến bình thường, tàu sẽ dừng lại ở mỗi nhà ga. Trong khi, tuyến tốc hành chỉ sẽ dừng lại tại ga sân bay quốc tế Incheon (nhà ga 1 và nhà ga 2) và ga Seoul.

 Giá vé: Tàu trực tiếp: 8.000 won/người lớn, 6.900 won/trẻ em (giá vé đầy đủ ban đầu của nó là 14.300 won tuy nhiên nhờ gói hỗ trợ đặc biệt) chúng ta có thể sử dụng tàu với giá vé đó. Tàu bình thường: nó phụ thuộc vào khoảng cách, nhưng từ ga Seoul đến ga sân bay quốc tế Incheon là 3.950 won.

Bố trí ga

Đường sắt sân bay Quốc tế Incheon (B4F)

Không có sân ga 4

Tàu đệm từ sân bay Quốc tế Incheon (2F)

Tham khảo

Ga đường sắt sân bay ở Hàn Quốc
Ga tàu điện ngầm Seoul
Ga tàu điện ngầm ở Incheon
Quận Trung, Incheon
Nhà ga mở cửa vào 2007
Sân bay quốc tế Incheon


title: Barbus ansorgii

text:
Barbus ansorgii là 1 loài cá thuộc lớp Cá vây tia nằm trong chi Barbus. Loài này được George Albert Boulenger phát hiện năm 1904.

Ghi chú

Chú thích

Tham khảo

A


title: Ga đại học nữ sinh Sookmyung

text:
Ga Đại học Nữ sinh Sookmyung là ga tàu điện ngầm 427, nằm trên Tàu điện ngầm vùng thủ đô Seoul tuyến 4. Nó nằm trước cổng chính Đại học nữ sinh Sookmyung. Ở đây có một số nhà hàng nằm xung quanh nhà ga.

Mặc dù không kết nối vận chuyển, ga đại học nữ sinh Sookmyung chỉ mất từ một đến ba phút đi bộ đến ga Namyeong trên tuyến 1.

Bố trí ga

Ga kế cận

Tham khảo

Ga tàu điện ngầm Seoul
Quận Yongsan
Ga tàu điện ngầm ở quận Yongsan
Nhà ga mở cửa vào 1985


title: Nguyễn Đức Sơn

text:
Nguyễn Đức Sơn có thể là:
 Nhà thơ Nguyễn Đức Sơn;
 Nguyễn Đức Sơn, Trung tướng, nguyên Cục trưởng Cục Chính trị, Bộ Tổng Tham mưu


title: Biểu tượng tiền tệ

text:
Biểu tượng tiền tệ là biểu tượng hình ảnh được dùng để viết nhanh (tốc ký) tên của đồng tiền, đặc biệt là khi viết số tiền. Biểu tượng tiền tệ thường bao gồm ký tự đầu của tên loại tiền đó, được thay đổi nhỏ về mặt hình thức như nối dính ký tự lại với nhau hoặc thêm nét gạch ngang hay sổ dọc. Bên cạnh biểu tượng tiền tệ, ngày nay người ta còn dùng mã ISO 4217  để ký hiệu tên đồng tiền.

Cách dùng
Khi viết số tiền, vị trí biểu tượng tiền tệ so với con số cũng tùy thuộc mỗi loại tiền tệ. Biểu tượng tiền tệ của nhiều đồng tiền của các nước nói tiếng Anh cũng như các nước Mỹ Latinh thường được viết trước con số, ví dụ US$10.99. Nhiều nước khác lại viết biểu tượng sau con số, ví dụ 25.000đ. Có trường hợp lại đặc biểu tượng vào thế chỗ dấu ngăn cách phần thập phân, đó đồng escudo Cabo Verde, ví dụ 10$00.

Nói về dấu ngăn cách phần thập phân thì mỗi nước có chuẩn riêng. Ví dụ, Mỹ viết $10.99, các nước khối euro viết €20,00, Anh lại viết £5·52 trên các thẻ ghi giá.

Nguồn gốc thiết kế
Biểu tượng $ có nguồn gốc từ ký hiệu đồng đô la Tây Ban Nha. Biểu tượng £ của đồng bảng bắt nguồn từ chữ L, nghĩa là  libra - đơn vị đo khối lượng cơ bản của Đế quốc La Mã. Biểu tượng  của đồng rupee Ấn Độ là sự kết hợp giữa ký tự Latinh với ký tự Devanagari.

Danh sách biểu tượng của các loại tiền tệ đang lưu hành

Xem thêm
 Danh sách tiền tệ

Tham khảo


title: Tuần duyên Hàn Quốc

text:
Tuần duyên Hàn Quốc hay Cảnh sát biển Hàn Quốc ( - KCG, ) là danh xưng thường dùng trong tiếng Việt để chỉ lực lượng an ninh chịu trách nhiệm về an toàn và kiểm soát ngoài khơi bờ biển Hàn Quốc. Trong thời bình, tuần duyên Hàn Quốc trực thuộc Bộ Hàng hải và Thủy sản. Gần đây, với việc biên giới liên tục có sự xuất hiện của tàu thuyền Trung Quốc, tuần duyên Hàn Quốc đã triển khai một số lượng lớn các tàu lớn đến vùng biển Hoàng Hải.

Trụ sở chính của Tuần duyên Hàn Quốc là tại Songdo-dong, Incheon. Ngoài ra, đơn vị cũng có hàng trăm trạm điều hành nhỏ dọc theo bờ biển của bán đảo Triều Tiên. Tuần duyên Hàn Quốc hoạt động được trang bị 4 lớp tàu lớn (trên 1.000 tấn), 3 lớp tàu trung bình (hơn 250 tấn), và 3 lớp tàu cao tốc (tàu cao tốc trên 30 tấn) cùng với tàu chữa cháy, sà lan, tàu trinh sát tốc độ cao, tàu tuần tra cao tốc. Các đơn vị hàng không của Tuần duyên Hàn Quốc gồm 6 thủy phi cơ và 16 máy bay trực thăng.

Lịch sử

Tuần duyên Hàn Quốc được thành lập vào ngày 23 tháng 12 năm 1953 tại Busan, với sự hình thành Ban Cảnh sát Hải dương, cùng lúc với việc thành lập một lực lượng Thủy cảnh trực thuộc Cục Cảnh sát Quốc gia. Trong tháng 10 năm 1962, các cơ sở mới của Tuần duyên Hàn Quốc được thành lập tại Incheon, Yeosu, Pohang và Kunsan. Vào tháng 2 năm 1963, các đơn vị hàng không của Tuần duyên Hàn Quốc bị ngừng hoạt động, nhưng sau đó lại được phục hồi trở lại trong những năm 1980. Kể từ năm 1980, đội tàu phục vụ đã được tăng cường đáng kể. Ban Cảnh sát Hải dương cũng được nâng lên thành Cục Cảnh sát Hải dương (Hangul: 해양 경찰청; Hanja: 海洋警察厅, Romaja quốc ngữ: Haeyang-gyeongchal-cheong / Hải dương Cảnh sát Sảnh). Tháng 8 năm 1991, lực lượng Thủy cảnh cũng được tách ra khỏi Cục Cảnh sát và được đặt dưới sự điều hành của Ban Thủy cảnh Quốc gia. Đến năm 2007, Ban Thủy cảnh Quốc gia được hợp nhất vào Cục Cảnh sát Hải dương.

Trong những năm đầu thế kỷ 21, Tuần duyên Hàn Quốc được trang bị các tàu trên 3.000 tấn, và tháng 1 năm 2002, Đơn vị đặc biệt của Tuần duyên Hàn Quốc đã chính thức được thành lập. Tháng 5 năm 2008, đơn vị Bảo vệ và Cứu nạn đã được xây dựng mới, cùng với việc các cơ sở hạ tầng được nâng cấp. Tuần duyên Hàn Quốc có kế hoạch trang bị thêm các tàu 5.000 tấn vào năm 2015, và mở rộng lực lượng bằng cách khuyến khích sự tham gia của các ngành cảnh sát khác sang.

Vào ngày 18 tháng 5 năm 2014, do ảnh hưởng của vụ lật phà Sewol, Tổng thống Park Geun-hye đã tuyên bố sẽ giải tán Cục Cảnh sát Hải dương sau thất bại trong việc phản ứng trong thảm họa lật phà. Theo đó, các chức năng tình báo và điều tra của Cảnh sát Hải dương sẽ được chuyển cho Cục Cảnh sát, chức năng cứu hộ và cảnh bị sẽ chuyển cho Vụ An ninh công cộng. Quyết định trên được Quốc hội Hàn Quốc thông qua vào ngày 7 tháng 11 năm 2014, với số phiếu áp đảo 146/71. Lực lượng tuần duyên Hàn Quốc rút gọn này được đặc dưới sự điều hành của Bộ chỉ huy An toàn Cảnh bị Hải dương (Hangul: 해양경비안전본부; Hanja: 海洋警備安全本部, Romaja quốc ngữ: Haeyang-gyeongbi-anjeon-bonbu / Hải dương Cảnh bị An toàn Bản bộ).

Tuy nhiên 3 năm sau đó, ngày 20 tháng 7 năm 2017, Quốc hội Hàn Quốc thông qua đề án tái tổ chức của chính phủ, trong đó lực lượng An toàn Cảnh bị Hải dương được tổ chức thành Cục Cảnh sát Hải dương, trực thuộc Bộ Thủy sản và Hải dương.

Mục tiêu hoạt động
 Phát triển và duy trì khả năng hoạt động để đảm bảo chủ quyền biển quốc gia.
 Được các quốc gia coi như giám hộ an ninh hàng hải.
 Trở thành cơ quan an ninh hàng hải quan trọng nhất trong khu vực Đông Bắc Á.
 Phát triển và nâng cao khả năng đáp ứng yêu cầu về tìm kiếm cứu nạn hàng hải trên toàn khu vực kiểm soát.
 Phát triển và cải thiện khả năng bảo vệ môi trường biển.
 Đáp ứng yêu cầu về các dịch vụ hành chính công cộng.
 Tiếp tục hoàn thiện tổ chức và bộ máy hoạt động của cơ quan.

Nhiệm vụ chính
 Tìm kiếm và Cứu hộ
 Đảm bảo An ninh Hàng hải
 Bảo vệ môi trường biển
 Ngăn ngừa tội phạm Hàng hải quốc tế
 Quản lý an toàn giao thông biển
 Kiểm soát ô nhiễm biển

Trang bị

Hạm đội
Tuần duyên Hàn Quốc được chia thành các hạm đội hoạt động bao gồm:
 Hạm đội Tuần tra
 Hạm đội Phi cơ
 Hạm đội Tìm kiếm Cứu hộ
 Hạm đội Bảo vệ môi trường biển
 Hạm đội Ngăn chặn tội phạm biển

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tổ chức an ninh hàng hải


title: Học viện Nghệ thuật và Thiết kế Bezalel

text:
Học viện Nghệ thuật và Thiết kế Bezalel là học viện quốc gia Nghệ thuật và Thiết kế của Israel. Located at the Đại Học Hebrew Thành phố Jerusalem campus on Núi Scopus in Jerusalem,, với một số cơ sở nhỏ khác ở Jerusalem và Tel Aviv.

Tham khảo

Liên kết ngoài

  Học viện Nghệ thuật và Thiết kế - Bezalel

Cao đẳng ở Israel


title: Escudo Cabo Verde

text:
Escudo (ký hiệu: ; ISO 4217: CVE) là đơn vị tiền tệ của nước Cộng hòa Cabo Verde.

Biểu tượng cifrão được dùng như dấu ngăn cách phần thập phân khi viết số tiền, chẳng hạn  nghĩa là 20 escudo Cabo Verde, hoặc  nghĩa là 1000 escudo Cabo Verde.

Lịch sử
Đồng escudo trở thành tiền tệ của Cabo Verde vào năm 1914, thay thế cho đồng real Cabo Verde với tỉ lệ quy đổi 1000 réis = 1 escudo. Cho đến năm 1930, Cabo Verde vẫn dùng tiền xu của Bồ Đào Nha, mặc dù giấy bạc ngân hàng do Banco Nacional Ultramarino phát hành riêng cho Cabo Verde đã có từ năm 1865.

Cho đến thời khắc độc lập vào năm 1975, escudo Cabo Verde vẫn có giá trị tương đương với escudo Bồ Đào Nha. Sau đó, nó bắt đầu trượt giá, trong hai năm 1977-1978 đã mất giá đến 30% giá trị và trong các năm 1982-1984 thì mất thêm 40% giá trị nữa. Thời gian sau này, đồng escudo Cabo Verde khá ổn định so với escudo Bồ Đào Nha.

Giữa năm 1998, một thỏa thuận được ký giữa Cabo Verde và Bồ Đào Nha, theo đó đồng escudo Cabo Verde được neo tỷ giá vào đồng escudo Bồ Đào Nha theo tỷ giá 1 escudo Bồ Đào Nha = 0,55 escudo Cabo Verde. Từ ngày đồng escudo Bồ Đào Nha bị thay thế bởi euro, escudo Cabo Verde chuyển sang neo tỷ giá vào euro với tỷ giá 1 euro = 110265.

Tiền xu
Dưới sự cai trị của Bồ Đào Nha, tiền xu được phát hành ở Cabo Verde vào năm 1930 với các mệnh giá 5, 10, 20 và 50 centavo và 1 escudo. Các mệnh giá 5, 10 và 20 centavo được đúc bằng đồng thiếc trong khi các mệnh giá 50 centavo và 1 escudo được đúc bằng nickel-đồng thiếc. Năm 1953, phát hành đồng xu 1 escudo bằng đồng thiếc, 2½ escudo bằng nickel-đồng thiếc và 10 escudo bằng bạc, tiếp sau đó là 50 centavo bằng đồng thiếc và 5 escudo bằng nickel-đồng thiếc vào năm 1968.

Sau ngày độc lập khỏi Bồ Đào Nha, Cabo Verde phát hành tiền xu vào năm 1977 với các mệnh giá 20 và 50 centavo, 1, 2½, 10, 20 và 50 escudo. Đồng xu centavo được đúc bằng nhôm, 1 và 2½ escudo được đúc bằng nickel-đồng thiếc, còn các tiền xu mệnh giá cao hơn thì đúc bằng đồng-nickel. Do tình trạng lạm phát kéo dài, tiền xu centavo dần biến mất khỏi lưu thông, theo thời gian chỉ còn đồng xu 1 escudo là đồng xu mệnh giá nhỏ nhất còn trong lưu thông.

Bộ tiền xu hiện hành được ra mắt năm 1994. Mệnh giá nhỏ nhất là 1 escudo, được đúc bằng thép mạ đồng thau. Các mệnh giá cao hơn là 5 escudo (đúc bằng thép mạ đồng); 10, 20 và 50 escudo (đúc bằng thép mạ nickel) và 100 escudo (hình thập giác, lưỡng kim). Đồng 1 escudo lưu thông không tốt lắm, và giới thương nhân có xu hướng làm tròn số về 5 escudo. Tiền xu 1 escudo chỉ có một kiểu cách duy nhất: trên đó khắc hình con rùa biển. Các tiền xu mệnh giá cao hơn có ba loại kiểu cách khác nhau. Một kiểu là khắc động vật bản xứ (chim, bò sát), một kiểu là khắc hình những con tàu lịch sử kèm tên của chúng, còn kiểu thứ ba là khắc hình cây cối bản xứ. Đồng xu 200 escudo có hình thất giác được phát hành năm 1995 để kỉ niệm 50 năm Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc và 20 năm ngày độc lập của Cabo Verde. Năm 2005, Cabo Verde phát hành đồng xu 200 escudo (lần này có hình tròn) để kỉ niệm 30 năm ngày độc lập. Tiền xu mệnh giá 200 escudo lưu thông không được rộng rãi lắm song vẫn được chấp nhận bên cạnh tiền giấy mệnh giá 200 escudo.

Giấy bạc

Năm 1914, Banco Nacional Ultramarino giới thiệu tiền giấy mệnh giá 4, 5, 10, 20 và 50 centavo. Năm 1921, tiền giấy mệnh giá 1, 5, 10, 20, 50 và 100 escudo được phát hành. Bộ tiền giấy tiếp theo được ra mắt năm 1945, bỏ đi tất cả các mệnh giá nhỏ hơn 5 escudo (đã được thay bằng tiền xu) và bổ sung tiền giấy mệnh giá 500 escudo. Tiền giấy 10 escudo bị thay bằng tiền xu vào năm 1953, đồng thời tiền giấy 5 escudo cũng bị rút khỏi lưu thông.

Sau ngày độc lập 5 tháng 7 năm 1975, tiền giấy được phát hành với các mệnh giá 100, 500, and 1000 escudo vào ngày 1 tháng 7 năm 1977. Sê ri tiền giấy tiếp theo được ra mắt năm 1989 và gồm các mệnh giá 100, 200, 500, 1000 and 2500 escudo.

Sê ri tiền giấy thứ ba được giới thiệu năm 1992 với các mệnh giá 200, 500, 1000; đến năm 1999 thì bổ sung thêm mệnh giá 2000 và 5000 escudo. Năm 2005, người ta thiết kế lại tiền giấy mệnh giá 200, tiếp sau đó là 500 và 1000 escudo vào năm 2007.

Tỷ giá hối đoái

¹ - Euro ra mắt ngày 1 tháng 1 năm 1999, đến 1 tháng 1 năm 2002 thì mới lưu thông.
² - Đồng tiền đã bị bỏ từ tháng 3 năm 2002.

Xem thêm
 Kinh tế Cabo Verde

Tham khảo

Kinh tế Cabo Verde
Tỷ giá hối đoái cố định
Giới thiệu năm 1914
Tiền tệ châu Phi