title: Nhật Cường

text:
Võ Nhựt Cường, thường được biết đến với nghệ danh Nhật Cường (sinh ngày 10 tháng 9 năm 1965), là một nam diễn viên, đạo diễn kiêm nhà làm phim nổi tiếng người Việt Nam.

Tiểu sử
Anh tên thật là Võ Nhựt Cường sinh năm 1965, quê ở Nha Trang, Khánh Hòa, sinh ra trong gia đình không ai theo nghệ thuật, cha mẹ sống bằng nghề buôn bán.

Anh có niềm đam mê nghệ thuật từ nhỏ và anh đã nuôi lớn ước mơ của mình. Không giống như nhiều nghệ sĩ khác bị đình công phản đối nghệ thuật. Anh lại nhận được sự ủng hộ nhiệt tình từ phía gia đình. Nhật Cường mê Charlie Chaplin và đã đăng ký lớp kịch câm ở Nhà Văn hóa Thiếu nhi tỉnh Khánh Hòa do đó anh có năng khiếu với môn kịch câm và nghệ thuật từ nhỏ.

Ban đầu anh theo đuổi ước mơ bằng việc tham gia vào lớp kịch câm ở nhà văn hóa thiếu nhi tỉnh Khánh Hòa. Sau đó, điều này làm dấy lên ý kiến của anh rằng để phát triển sự nghiệp thì trước tiên mình phải có được một nền tảng chắc chắn.

Năm 1984, khi học xong trung học, anh thi vào Trường Đại học Sân khấu – Điện ảnh Thành phố Hồ Chí Minh vì muốn "nghề nghiệp của mình có nền tảng vững chắc về các kỹ năng biểu diễn trên sân khấu thì phải đi học một trường chuyên nghiệp nào đó". Anh tốt nghiệp năm 1988 và bắt đầu đi diễn chính thức đến nay được hơn 30 năm.

Vì gia đình không có điều kiện chu cấp và cũng không muốn làm gánh nặng cho gia đình. Nên khoảng thời gian này anh đã trải qua không ít khó khăn. Đồng hành cùng anh còn có danh hài Hoàng Sơn, Phước Sang.

Năm 2002, anh đã kết hôn và vợ chồng anh sinh bé Nhật Thịnh. Đến năm 2004, vợ Nhật Cường qua Mỹ định cư khoảng 5 năm sau, anh đưa con sang sống cùng vợ.

Sự nghiệp

Nghề diễn viên là một nghề không hề dễ dàng đối đầu với bất kỳ ai và không có gì riêng của Nhật Cường. Để có được thành công anh đã phải trải qua không ít khó khăn.

Sau những lần đi diễn chui để kiếm tiền. Sau những lần làm việc đến mệt lả người mà không có cơm ăn. Sau một khoảng thời gian tưởng chừng như sẽ mơ ước có cơ hội đứng trên sân khấu thì anh đã hái lượm không mấy thành công.

Và thành công lớn nhất trong sự nghiệp của anh có thể là sự chào đón cũng như hỗ trợ nhiệt nhiệt từ phía khán giả. Những tác phẩm hài là những câu chuyện gắn liền với cuộc đời sống thực sự bên ngoài cuộc đời của con người. Những tiểu phẩm nhẹ nhàng, hài hước nhưng ẩn chứa bên trong là những phản ánh, thông điệp đầy ý nghĩa đối với người xem. Đó chính là lý do khiến những người ta yêu mến Nhật Cường và giúp anh có được thành công như ngày hôm nay.

Giờ đây anh đã có một sự nghiệp chắc chắn. Nhóm hài của anh hoạt động rất tốt sau bao nhiêu khó khăn và gian truân. Anh cũng dành được nhiều giải thưởng khác nhau. Không ít sản phẩm của các anh đã đi vào lòng khán giả như: "Con ma đề", "Cạm bẫy tình yêu", "Kẻ không có trái tim", "Xem mắt nàng dâu", "Ra giêng anh cưới em"...

Nhưng chưa bao giờ anh hài lòng với một vai diễn trong bất kỳ tác phẩm nào một cách Trọn vẹn, bởi anh luôn muốn mình phấn đấu hoàn thiện những kỹ năng biểu diễn để vai diễn "tròn" hơn. Đó là lời tâm sự chân thành của nghệ sĩ hài Nhật Cường.

Và cuối cùng anh đã có hướng đi cho riêng mình. Một gương mặt lạ, cộng thêm một nét diễn rất lạ không “dùng hàng” bất kỳ ai, không sử dụng những biểu thức ngoại hình mà anh diễn bằng lời nói là chính.

Hiện tại nhóm của anh có trên ba mươi tiểu mỹ phẩm, đi đâu chị con yêu cầu tiểu mỹ phẩm nào là anh diễn tiểu liền liền nên khan giả rất thích.

Khán giả rất thích những tiểu anh diễn, bởi nó sâu sắc nhưng lại rất gần gũi với cuộc sống đời thường. Và điều quan trọng hơn, họ thích cách diễn của anh, không nhăn mặt, nhăn nheo hay cười nhạo hay la làng la ó, thậm chí chí nhảy "đồng đỏng" trên sân khấu để cười giả tạo…

Trên sân khấu, nghệ sĩ Nhật Cường diễn rất nhẹ nhàng, tinh khiết như đang… “tâm sự” với người xem nhưng không thiếu chất hài hước và khi nghiền ngẫm lại những lời thoại trong tiểu phẩm của anh câu nào cũng sâu sắc, luôn mang tính giáo dục, hoặc phê phán những tội hư hỏng.

Được khán giả mến là vậy nhưng chưa bao giờ nghệ sĩ Nhật Cường hài lòng với những tiểu phẩm của mình.

Nhật Cường là vậy, không ồn ào hay chạy theo phong trào, anh cứ từ trong mọi chuyện nhưng chuyện nào cũng thành công mỹ mãn. Hơn 20 năm đi diễn không biết có bao nhiêu đĩa được phát hành, hải ngoại có, trong nước có, nhưng tất cả đều chung với các diễn viên khác.

Trong suốt sự nghiệp diễn xuất của mình, anh đã mang đến cho khán giả không ít tiểu phẩm hài độc đáo. Trong đó vở hài kịch Nhật Cường Sợ Vợ được nhiều người yêu thích và nổi tiếng nhất mỗi khi nhắc đến tên tuổi của anh.

Sự hợp tác giữa Nhật Cường và Hoài Linh hay Nhật Cường và Bảo Chung cũng đưa đến cho khán giả những tiểu phẩm đặc sắc như: Hài nhớ người yêu, Nợ một cuộc tình, The place but more than, Kén chồng…

Đặc biệt, vào năm 2009, anh vừa thực hiện một live show hoành tráng và rất thành công với tựa đề: "Nhật Cường cười để nhớ", bao gồm những tác phẩm có nội dung rất gần giang hồ và phê phán hư hỏng xấu…Trong đó có tiểu phẩm “Con ma đề” được khán giả rất thích.

Trong đó có tiểu phẩm "Con ma đề" được khán giả rất thích. Anh đã cho ra mắt nhiều DVD gồm nhiều bài hát và nhiều vở kịch. Và cũng không ít nhũng liveshow hoành tráng.

Sau gắn bó gần 30 năm với về, từ một anh chàng chuyên diễn hài cho các sân khấu nhỏ lẻ cho đến việc tự thành lập một nhóm hài mang tên mình giữ vững phong độ đến ngày hôm nay, anh đã phải trải qua nhiều khó khăn thử thách. Với hơn hàng trăm vở hài kịch, tham gia trên 30 bộ phim và làm đạo diễn cho không ít phim hài cũng như phim ảnh. Các bộ phim tiêu biểu như: Cổ tích Việt Nam: Chiếc áo tàng hình, Ngỡ ngàng, Vị đắng tình yêu, Lệnh truy nã 2…

Anh cũng là đạo diễn của nhiều tiểu phẩm hài cũng như những bộ phim điện ảnh nổi tiếng như: Cô gái điên, Bí mật lại bị mất…

Những khán giả yêu thích và theo dõi nghệ sĩ Nhật Cường đều biết, cứ mỗi lần phát hành một sản phẩm mới là cả mồ hôi và tâm huyết yêu nghề của anh. Anh chưa bao giờ thỏa mãn với bản thân để luôn sáng tạo nội dung, tìm tòi thật nhiều niềm cảm hứng từ cuộc sống bình dị nhưng phải thật sâu sắc. Mỗi sản phẩm của anh với những cảnh đời sân khấu, với những câu chuyện nghề hài hước nhưng rất bình dị. Ngoài ra, anh cũng luôn gửi gắm những ý tưởng nhẹ nhàng về lối sống chân thật không lừa gạt dối trá, sống là phải biết vượt qua khó khăn bằng ý chí và đôi tay của mình.

Danh sách hài kịch
Tiêu biểu:
Liveshow Cười để nhớ 1: Con ma đề
Liveshow Cười để nhớ 2: Những kiểu ngủm lãng xẹt
Liveshow Cười để nhớ 3: Con ma đề 2
Liveshow Cười để nhớ 4
Liveshow Cười để nhớ 5
Cười để nhớ Nụ cười xuân 2014
Cười để nhớ Nụ cười xuân 2015
Cười để nhớ Nụ cười xuân 2016
Album ca nhạc hài "Mặt mụn dễ thương"
Ra giêng anh cưới em
Hung thần khu phố
Sân ga tình người
Thương đâu gã đó
Tình y2k
Trạng Lợn
Đóa hồng gai
Con tàu đến thiên đường
Tuyển ca sĩ
Ông cụ
Kén rể
Anh Tư tốt bụng
Bác sĩ miệt vườn
Chiếc kim kỳ diệu
Nợ duyên
Con cá độ
Nỗi oan Thị Mầu
Anh sui chị sui
Những người lịch sự
Vỡ mộng
Chuyện tầm phào
Bà xã tui number one
Đệ nhất thần thấu
Ngôi nhà hạnh phúc
Du học
Rượu
Taxi may mắn
Oan gia ngõ hẹp
Đám cưới miệt vườn
Ai tốt hơn
Lấy chồng ngoại
Những con vịt
Bác Ba Phi
Vì sao tôi điên
Xích lô / Gieo gió gặt bão
Tommy Tèo
Ai câm?
Hắc Bạch công tử
Anh nuôi vui tính
Đừng đùa với tình yêu
Điên thời đại
Người hùng sa đi
Con ma
Lan và Điệp thời @
Chuyện không ngờ
Cướp cạn
Lò heo quay
Hoa hậu trăm năm
Mẹ yêu
Giai điệu hoa hồng
Lời thề thứ 9
Vụ án 2.000 ngày
Vụ án con bò
Vụ án trộm trứng gà
Quyền được phán xét
Lôi vũ
Ngoại tình
Con ma đề
Vỡ mộng
Gậy ông đập lưng ông
Nhiều chuyện
Xích lô
Thông gia đại chiến
Cạm bẫy tiền
Vì sao tôi điên
Trùm nhiều chuyện
Vọng ngoại
Nhập vai xém nhập viện
52 Lá bài (Tôi yêu 52 lá)
Ông là bà xã
Có tiền có quyền
Xóm vịt
Ráp Ôi đồng tiền
Đồng tiền kỳ diệu
Tiền và đời
Tiền là gì
Tiền thắng tình thua

 Và nhiều vở hài kịch khác

Danh sách phim
Tiêu biểu:
Cổ tích Việt Nam: Chiếc áo tàng hình "phim truyền hình"
Ngỡ ngàng "phim chiếu rạp" (năm 1986)
Vị đắng tình yêu "phim chiếu rạp" (năm 1990)
Lệnh truy nã 2 "phim chiếu rạp" (năm 1990)
Vực thẳm tình yêu "phim chiếu rạp" (năm 1991)
Mảnh tình nghiệt ngã "phim chiếu rạp" (năm 1989)
Nước mắt học trò "phim chiếu rạp" (năm 1992)
Yêu nàng hoa hậu "phim chiếu rạp" (năm 1993)
Mênh mông tình buồn "phim chiếu rạp" (năm 1998)
Bụi hồng "phim chiếu rạp" (năm 1997)
Em và Michael "phim chiếu rạp" (năm 1994)
Cô gái điên "phim chiếu rạp" (năm 1995)
Xóm Cũ "phim truyền hình 1 tập" (năm 2003)
Võ lâm truyền kỳ "phim chiếu rạp" (năm 2007)
Sắc đẹp và danh vọng "phim truyền hình 46 tập" (năm 2010)
Cụ Tổ hiển linh "phim truyền hình" (năm 2012)
Thiên sứ lông bông "phim truyền hình 54 tập" (năm 2011)
Album ca nhạc "Trọn đời bên em 10" (của ca sĩ Lý Hải) (năm 2009)
Ông tơ, bà  nguyệt  vai Thiên Lôi  (2013)
Cầu vồng sau mưa  vai Ông Tư (2011)
Hoán đổi thân xác "phim chiếu rạp" (năm 2011)
Truy tìm kho báu "phim truyền hình 35 tập" (năm 2011)
Hiệp sĩ guốc vông (2013)
Về quê "phim truyền hình 31 tập" (năm 2012)
Yêu anh! Em dám không? "phim chiếu rạp" (năm 2013)
Cổ tích thời @ "phim truyền hình" (năm 2013)
Năm sau con lại về "phim chiếu rạp" (năm 2014)
Bí mật lại bị mất "phim chiếu rạp" (năm 2014)
Tỷ phú chăn vịt  vai Ông Tư Ếch  (năm 2014)
Tần nương thất "phim truyền hình 30 tập" (năm 2015)
Ba đâu có khóc "phim truyền hình 30 tập" (năm 2015)
Cô Thắm về làng phần 3  vai Cậu Hai  (2018)
Và nhiều bộ phim khác

Đạo diễn
Phim: “Lệnh truy nã”, “Nước mắt học trò”, “Mảnh tình nghiệt ngã”, “Về trong sương mù”…
Kịch truyền hình của chương trình Trong nhà ngoài phố như: “Con ma pháo”, “Hung thần khu phố”…
Series hài Tài Tiếu Tuyệt
Các series hài và ca nhạc của Trung tâm băng nhạc Rạng Đông
Các series hài và ca nhạc của Trung tâm băng nhạc Hoa Biển
Các series hài và ca nhạc của Trung tâm băng nhạc Làng Văn
Các series hài của các đài truyền hình
Album hài "Mặt mụn dễ thương"
Hài kịch "Vỡ mộng", "Những con vịt", "Ai câm?", "Chiếc kim kỳ diệu", "Oan gia ngõ hẹp", "Cá độ", "Tommy Tèo", "Kén rể", "Chuyện tầm phào", "Vì sao tôi điên", "Cơn lốc điện thoại", "Lấy chồng ngoại", "Giai điệu hoa hồng", "Thần bài", "Ông cụ"…
Hài kịch "Chuyện không ngờ", "Điên thời đại", "Lăng kính cuộc đời"...
Liveshow Nhật Cường: Cười để nhớ 1 - Con ma đề
Liveshow Nhật Cường: Cười để nhớ 2 - Những kiểu ngủm lãng xẹt
Liveshow Nhật Cường: Cười để nhớ 3 - Con ma đề 2
Liveshow Nhật Cường: Cười để nhớ 4
DVD Nụ cười xuân 1
DVD Nụ cười xuân 2
DVD Nụ cười xuân 3
Nhật Cường Cười để nhớ Nụ cười xuân 2014
Nhật Cường Cười để nhớ Nụ cười xuân 2016
Phim chiếu rạp "Cô gái điên" năm 1995
Liveshow Lý Hải 2014
Phim chiếu rạp "Bí mật lại bị mất" năm 2014

MV
 MV ca nhạc: Chuyện tình người trinh nữ tên Thi - Như Quỳnh (Paris by Night 41 - 1997)
 MV ca nhạc: Lỗi lầm
 MV ca nhạc hài: Ai tốt hơn
 MV hài: Giờ tôi đã biết
 MV hài: Lá bài
 MV hài: Làm quen
 MV hài: Công tử Bạc Liêu
 Và nhiều MV ca nhạc hài khác

Chương trình truyền hình
 Gala cười - Diễn viên
 Gặp nhau cuối tuần - Diễn viên
 Vitamin cười - Diễn viên
 Thăm nhà người nổi tiếng - Khách mời
 Kỳ án Đông Tây kim cổ - Diễn viên
 Tài tiếu tuyệt mùa 1,2,3 - Đạo diễn, diễn viên
 Đẳng cấp Troller - Giám khảo
 Cười xuyên Việt - Giám khảo
 Hội ngộ danh hài - Diễn viên
 Gõ cửa thăm nhà - Khách mời
 Và nhiều chương trình khác

Chú thích

Liên kết ngoài
Facebook của Nhật Cường

Sinh năm 1965
Nhân vật còn sống
Nghệ sĩ hài Việt Nam
Nam diễn viên điện ảnh Việt Nam
Nam diễn viên truyền hình Việt Nam
Nam diễn viên sân khấu Việt Nam
Đạo diễn sân khấu Việt Nam
Người Nha Trang
Người Khánh Hòa


title: Chiến dịch hợp vây Colmar

text:
Chiến dịch hợp vây Colmar (mật danh: Chiến dịch Cheerful) là một chiến dịch tấn công của quân đội Đồng Minh phương Tây nhằm vào Tập đoàn quân số 19 (Đức) ở Alsace (Pháp) thời Chiến tranh thế giới thứ hai. Chiến dịch diễn ra từ ngày 20 tháng 1 đến ngày 9 tháng 2 năm 1945, và do Cụm Tập đoàn quân số 6 Mỹ-Pháp (Tư lệnh: Trung tướng Jacob Devers) thực hiện. Mục tiêu của chiến dịch là tiêu diệt lực lượng Đức co cụm ở Colmar, giải phóng hoàn toàn tỉnh Alsace và chấm dứt sự hiện diện của quân đội Đức trên bờ tây sông Rhein. Chiến dịch kết thúc với thắng lợi lớn của quân đội Đồng Minh, họ đã loại được 80% binh lực của Tập đoàn quân số 19.

Trong hàng loạt trận đánh dữ dội vào tháng 11-12 năm 194, Tập đoàn quân số 1 (Pháp) và Tập đoàn quân số 7 (Mỹ) đã trục Tập đoàn quân số 19 (Đức) khỏi hầu hết tỉnh Alsace, trừ khu vực Colmar trên bờ tây sông Rhein. Quân Đức co cụm về giữ Colmar và đánh lui nhiều đợt tấn công liên quân Pháp-Mỹ tháng 12 năm 1944. Từ Colmar, quân Đức mở trận phản kích chiếm lại Alsace vào ngày 1 tháng 1 năm 1945 nhưng không thành công. Sau thất bại này của quân đội Đức, Bộ Tổng tư lệnh Đồng Minh phát lệnh cho Cụm Tập đoàn quân số 6 dùng các Quân đoàn I, II của Tập đoàn quân số 1 (Pháp) bao vây, tiêu diệt cụm cứ điểm Colmar đặng khai thông con đường vượt sông Rhein tiến vào bản thổ Đức.

Cuộc tiến công mở màn của Tập đoàn quân số 1 (Pháp) vào ngày 20 tháng 1 năm 1945, nhưng thời tiết xấu cộng với sự kháng cự bền bỉ của quân đội Đức đã làm chậm đà tiến công của 2 quân đoàn Pháp và gây cho họ nhiều tổn thất. Bộ Tư lệnh Đồng Minh phải chuyển Quân đoàn XXI (Mỹ) sang đội hình Tập đoàn quân số 1 (Pháp) để trợ giúp người Pháp đánh chiếm Colmar. Được tăng cường lực lượng, quân Đồng Minh tăng tốc tiến công, đánh tan các tuyến phòng ngự của địch và cắt đôi cụm cứ điểm Colmar vào ngày 5 tháng 2 năm 1945. Tình hình này buộc Tổng tư lệnh quân đội Đức ở Tây Âu - Thống chế Gerd von Rundstedt phải ra lệnh cho Tập đoàn quân số 19 tháo chạy sang bờ đông sông Rhein. Quân Đức bị thiệt hại rất lớn trên đường rút lui. Đến ngày 9 tháng 2 năm 1945, Lực lượng Pháp-Mỹ cuối cùng đã hoàn thành việc thanh toán cụm cứ điểm Colmar.

Bối cảnh lịch sử

Cụm đề kháng Colmar hình thành
Trên bờ tây sông Rhein, quân đội Đức đã lập một đầu cầu dài 65 km và rộng 50 km vào tháng 11 năm 1944, sau khi Cụm Tập đoàn quân số 6 (Mỹ) gồm Tập đoàn quân số 1 (Pháp) và Tập đoàn quân số 7 (Mỹ) chọc thủng trận địa quân Đức ở dãy Vosges. Tập đoàn quân số 1 (Pháp) do Đại tướng Jean de Lattre de Tassigny chỉ huy đã đánh chiếm khe hở Belfort và tiêu diệt Quân đoàn Không quân IV (Đức) gần thị trấn Burnhaupt phía nam dãy Vosges. Không lâu sau, Tập đoàn quân số 1 (Pháp) áp sát sông Rhein tại khu vực phía bắc biên giới Thụy Sĩ, giữa Mulhouse và Basel. Cùng lúc đó, trên mạn bắc dãy Vosges, Tập đoàn quân số 7 (Mỹ) với mũi nhọn đột kích là Sư đoàn Thiết giáp số 2 (Pháp) đã chọc thủng phòng tuyến Saverne, tiến ra sông Rhein và giải phóng Strasbourg vào ngày 23 tháng 11 năm 944. Thắng lợi của các cuộc hành quân đã hất quân Đức từ khu vực phía nam Alsace về một đầu cầu hơi tròn nằm quanh thị trấn Colmar, gọi là Cái túi Colmar.

Nhìn nhận của Đức
Ngoài Normandie, những vùng đất Pháp mà quân Đức phòng vệ quyết liệt nhất là Alsace và Lorraine.

Chú thích

Tham khảo

 Dwight David Eisenhower, Crusade in Europe, JHU Press, 06-06-1997. ISBN 080185668X.
 Charles Whiting, The other Battle of the Bulge: Operation Northwind, Scarborough House, 25-01-1990. ISBN 0812840046.

 Richard David Wissolik, Katie Killen, They Say There Was A War, SVC Northern Appalachian Studies, 01-05-2005. ISBN 1885851510.
 Frank C. Roberts, Obituaries from the Times, 1951-1960: including an index to all obituaries and tributes appearing in the Times during the years 1951-1960, Newspaper Archive Developments, 1979. ISBN 0903713969.
 Steven D Mercatante, Why Germany Nearly Won: A New History of the Second World War in Europe, ABC-CLIO, 2012. ISBN 0313395926.
 Marshall Cavendish, Marshall Cavendish Corporation (COR), Terror and Triumph, Marshall Cavendish, 01-09-2010. ISBN 0761449493.
 Georges Blond, The death of Hitler's Germany, Macmillan, 1954.

Lịch sử Alsace
Trận đánh liên quan tới Hoa Kỳ
Trận đánh liên quan tới Đức
Mặt trận phía Tây (Thế chiến thứ hai)
Trận đánh trong Thế chiến thứ hai
Trận đánh liên quan tới Pháp


title: Cộng đoàn Taizé

text:
Cộng đoàn Taizé là một tu hội đại kết tại làng Taizé, Saône-et-Loire, Burgundy, nước Pháp. Cộng đoàn này hiện bao gồm hàng trăm anh em tu sĩ thuộc Công giáo và Tin lành đến từ khoảng ba mươi quốc gia trên toàn thế giới. Được thành lập vào năm 1940 bởi thầy Roger Schutz - một người Tin Lành, lý tưởng của cộng đoàn Taizé là cổ võ mạnh mẽ cho nền công lý và hòa bình của thế giới thông qua việc cầu nguyện và chiêm niệm. Taizé ngày nay đã trở thành một trong những nơi hành hương quan trọng nhất của Kitô giáo. Mỗi năm, có hơn 100.000 thanh niên từ khắp nơi trên thế giới hành hương đến Taizé để cầu nguyện, học Kinh Thánh, chia sẻ, và làm việc cho cộng đoàn. Thông qua ý hướng đại kết của cộng đoàn, họ được khuyến khích sống trong tinh thần đơn giản, bác ái và hòa giải.

Khởi đầu
Năm 1940, Roger Schütz tròn 25 tuổi, ông đã có những suy tư về ý nghĩa đích thực của cuộc sống theo Kinh Thánh khiến ông luôn bị thôi thúc quyết tâm thành lập một cộng đoàn sống đời sống Kitô hữu thực thụ. Thời gian này cũng đang xảy ra Chiến tranh thế giới thứ hai, ông cho rằng Thụy Sĩ, nơi ông sinh ra, là một quốc gia trung lập nên ít bị ảnh hưởng bởi chiến tranh, còn nước Pháp lại là nơi đang chịu rất nhiều đau khổ. Vì thế, ông quyết định rời Thụy Sĩ để sang Pháp thực hiện những dự định của mình. Roger dừng lại và bắt đầu công việc ở những ngôi làng nhỏ của Taizé, là vùng giáp ranh với biên giới chiến sự. Tháng 9 năm 1940, Roger mua được một căn nhà nhỏ trong vùng này làm nơi dành cho những người tị nạn chiến tranh trú ẩn, có cả người Do Thái. Ông còn nhờ thêm bạn bè từ Genève sang hỗ trợ công việc y tế và hậu cần. Ngày 11 tháng 11 năm 1942, Gestapo của Đức quốc xã đã chiếm lấy nhà của Roger trong khi ông đang ở Thụy Sĩ để vận động gây quỹ cho hoạt động của mình. Chính vì thế, Roger đã không thể trở về ngôi nhà ở Taizé nữa cho đến tận mùa thu năm 1944, khi nước Pháp được giải phóng.

Năm 1945, một luật sư trẻ trong vùng quyết định thành lập một nhóm hội tập hợp những trẻ em bị mồ côi cha mẹ trong chiến tranh. Roger đề nghị họ nhận nuôi các em tại nhà Taizé nhưng bị từ chối. Ông lại một lần nữa nhờ những người ở Genève quay lại để nhận nuôi những đứa trẻ này. Dần dần, nhà Taizé tiếp nhận thêm rất nhiều người cơ nhỡ. Lễ Phục Sinh năm 1949, đã có bảy người trong số họ cam kết cùng nhau sống đời độc thân tận hiến trong điều kiện sống giản dị nhất. "Những quy định của Taizé" được Roger viết vào năm 1952-1953 là bản quy định đầu tiên và cơ bản của cộng đoàn Taizé ngày nay.

Sự phát triển và hiện trạng
Những năm sau đó có thêm nhiều người khác gia nhập. Năm 1969, một bác sĩ trẻ người Bỉ đã trở tu sĩ Công giáo đầu tiên cam kết tận hiến cuộc đời mình cho cộng đoàn Taizé. Càng về sau càng có thêm các tu sĩ khác từ Tin Lành, Anh giáo và Công giáo gia nhập cộng đoàn. Các anh em tu sĩ của Taizé đã thực hiện các chuyến đi viện trợ cho người dân ở cả nông thôn và đô thị. Họ bắt đầu hình thành nên các "huynh đoàn" ở các thành phố khác nhau. Kể từ năm 1951, các tu sĩ lưu lại ngắn ngày hoặc dài ngày trong các huynh đoàn nhỏ giữa những người nghèo ở: Ấn Độ (chủ yếu là Calcutta), Bangladesh, Philippines, Algérie, Brasil, Kenya, Senegal và Hoa Kỳ.

Tháng 1 năm 1998, thầy Roger đã chỉ định thầy Alois Löser - một người Công giáo gốc Đức - làm người sẽ kế nhiệm mình. Thầy Roger qua đời vào ngày 16 tháng 8 năm 2005, từ đó, thầy Alois lên làm bề trên tổng quyền của Cộng đoàn Taizé. Cuối năm 2010, cộng đoàn đã có khoảng 100 tu sĩ đến từ Tin Lành và Công giáo.

Tham khảo

 Trang chủ Taizé

C
C
Dòng tu và hội đoàn Công giáo Rôma


title: Arachnomorpha

text:
Arachnomorpha một nhánh trong ngành Arthropoda tạo thành một nhóm đơn ngành gồm Trilobita, và động vật chân đốt khác Megacheira và các họ giốn trilobita (Helmetiidae, Xandarellidae, Naraoiidae, Liwiidae, và Tegopeltidae), và nhánh chị em bao gồm Chelicerata. Tranh cãi lớn nhất về phân loại này chủ yếu là Pycnongonida, vì nhóm này được xem là không nên xếp vào Chelicerata. Arachnomorpha được xem là nhóm có quan hệ chị em với giáp xác, được xem là thuộc nhánh mandibulate (gồm côn trùng và myriapoda).

Phân loại

?Pycnogonida Latreille, 1806 (bao gồm Pantopoda Gerstaecker, 1863)

Arachnomorpha Lameere, 1890 [= Arachnata Paulus, 1979, = Palaeopoda Packard, 1903]
Trilobita Walch, 1771
Strabopida Hou & Bergström, 1997
Aglaspida Walcott, 1911
Cheloniellida Broili, 1932
Chelicerata Heymons 1901 [= Euchelicerata Weygoldt & Paulus, 1979]
Lớp Xiphosura Latreille, 1802
Lớp Chasmataspida Caster & Brooks, 1956
Lớp Eurypterida Burmeister, 1843
Lớp Arachnida Lamarck, 1801

Tham khảo

Ngành Chân đốt


title: Albiano

text:
Albiano là một đô thị tại tỉnh Trento trong vùng Trentino-Alto Adige/Südtirol. Tại thời điểm ngày 2001, đô thị này có dân số 1448 người và diện tích là 9 km².

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đô thị Trentino


title: Aldeno

text:
Aldeno ( hay Alden) là một comune ở Trentino, miền bắc Ý.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Homepage of the city

Đô thị Trentino


title: Cantharidin

text:
Cantharidin là một chất béo không mùi, không màu thuộc lớp terpenoid, do nhiều loài bọ cánh cứng tiết ra. Nó là chất gây bỏng hoặc chất độc với liều lượng lớn, nhưng các chế phẩm chứa nó được sử dụng trong lịch sử lại là thuốc kích dục (ruồi Tây Ban Nha). Ở dạng tự nhiên, cantharidin tiết ra khi bọ cánh cứng đực trao cho con cái như một món quà giao cấu trong quá trình giao phối. Sau đó, bọ cánh cứng cái dùng nó bọc trứng để bảo vệ khỏi những kẻ săn mồi.

Ngộ độc từ cantharidin là một mối quan tâm thú y đáng kể, đặc biệt là ở ngựa, nhưng nó cũng có thể gây độc cho con người nếu sử dụng (trong đó nguồn thường là tự phơi nhiễm thử nghiệm). Ở bên ngoài, cantharidin là một chất gây mụn nước (chất gây phồng rộp) mạnh, tiếp xúc với chất này có thể gây ra bỏng hóa chất nghiêm trọng. Với liều lượng và áp dụng đúng cách, các đặc tính tương tự cũng đã được sử dụng trong điều trị, ví dụ, để điều trị các tình trạng da, chẳng hạn như nhiễm trùng da molluscum contagiosum (u mềm lây).

Cantharidin được phân loại là chất cực kỳ nguy hiểm ở Hoa Kỳ, và phải tuân theo các yêu cầu báo cáo nghiêm ngặt của các cơ sở sản xuất, lưu trữ hoặc sử dụng nó với số lượng đáng kể.

Hóa học

Cấu tạo và danh pháp
Cantharidin, từ tiếng Hy Lạp kantharis, nghĩa là bọ cánh cứng, là một hợp chất thiên nhiên không mùi, không màu, có khả năng hòa tan trong các dung môi hữu cơ khác nhau, nhưng chỉ hòa tan nhẹ trong nước. Cấu trúc của nó là ba vòng, chính thức là bộ ba vòng-[5.2.1.02,6] đê can. Các chức năng của nó bao gồm cấu trúc con anhydrit axit cacboxylic (−CO−O−CO−) trong một trong các vòng của nó, cũng như một cầu nối ete trong hệ thống vòng hai vòng của nó .

Lịch sử
trái|nhỏ|Hycleus lugens, một loài bọ cánh cứng có màu sắc dị thường, tiết ra chất cantharidin.

Thuốc kích dục
Các chế phẩm làm từ Ruồi Tây Ban Nha đã được sử dụng từ thời cổ đại như một thuốc kích dục, có thể vì tác dụng vật lý của chúng được coi là bắt chước tác dụng kích thích tình dục, và vì chúng có thể gây cương cứng kéo dài hoặc priapism ở nam giới. Những chế phẩm này được gọi là cantharides, tiếng Hy Lạp có nghĩa là “bọ cánh cứng”.

Cách ly hóa dược
Cantharidin lần đầu tiên được phân lập dưới dạng một chất tinh khiết về mặt hóa học vào năm 1810 bởi Pierre Robiquet, một nhà hóa học người Pháp sống ở Paris. Robiquet đã phân lập cantharidin là thành phần hoạt chất trong các chế phẩm dược lý của Lytta vesicatoria, hay còn gọi là “ruồi Tây Ban Nha”, một loài bọ cánh cứng. Đây là một trong những ví dụ lịch sử đầu tiên về việc xác định và trích xuất một nguyên tắc hoạt động đơn giản từ một loại thuốc phức tạp.

Vấn đề thú y
Ngộ độc bởi các loài Epicauta từ cantharidin là một mối quan tâm thú y đáng kể, đặc biệt là ở ngựa; các loài gây hại cho nguyên liệu phụ thuộc vào khu vực—ví dụ: Epicauta pennsylvanica (bọ cánh cứng đen) ở vùng trung tây Hoa Kỳ; và E. các loài occidentalis, temexia và vittata (bọ cánh cứng sọc) ở phía tây nam Hoa Kỳ—nơi nồng độ của tác nhân trong mỗi loài có thể thay đổi đáng kể. Bọ cánh cứng ăn cỏ dại, và đôi khi di chuyển vào các cánh đồng trồng trọt được sử dụng để sản xuất thức ăn chăn nuôi (ví dụ: cỏ linh lăng), nơi chúng được tìm thấy tụ lại và tìm đường vào cỏ khô đóng kiện, ví dụ: một vảy đơn (phần 4–5 in.)có thể có vài trăm con côn trùng, hoặc không có con nào cả. Ngựa rất nhạy cảm với cantharidin do bọ cánh cứng tiết ra:  đối với ngựa là khoảng 1 mg/kg trọng lượng cơ thể của ngựa . Ngựa có thể vô tình bị ngộ độc khi ăn những kiện thức ăn có bọ cánh cứng trong đó.

Nghiên cứu

Ứng dụng y tế
VP-102, một sự kết hợp giữa thuốc-thiết bị thử nghiệm bao gồm cantharidin được phân phối qua dụng cụ bôi sử dụng một lần, đang được nghiên cứu để điều trị u mềm lây, mụn cóc ghẻ và sùi mào gà.

Hoạt tính sinh học
Cantharidin dường như có một số tác dụng trong điều trị tại chỗ bệnh leishmania ở da trên động vật. Ngoài các ứng dụng y tế tại chỗ, cantharidin và các chất tương tự của nó có thể có hoạt tính chống lại các tế bào ung thư. Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm với các tế bào khối u nuôi cấy cho thấy rằng hoạt động này có thể là kết quả của sự ức chế PP2A.

Ghi chú

Tham khảo

Đọc thêm

 Dupuis, Gérard & Berland, Nicole (2004). "Cantharidin: Origin and synthesis," Lille, FR: Lycée Faidherbe, see , accessed 13 December 2015.

Liên kết ngoài
 Cantharidin
 Molecule of the Month
 Cantharidin Revisited: Blistering Defense of an Ancient Medicine

Terpen và terpenoid
Hợp chất hữu cơ
Ether
Côn trùng trong văn hóa
Carboxylic anhydrides
Thuốc phá thai


title: Amblar

text:
Amblar là một đô thị tại tỉnh Trento trong vùng . Tại thời điểm ngày, đô thị này có dân số 213 người và diện tích là 14 km².

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đô thị Trentino


title: Andalo

text:
Andalo là một đô thị tại tỉnh Trento trong vùng . Tại thời điểm ngày, đô thị này có dân số 1014 người và diện tích là 9.81 km².

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đô thị Trentino


title: Islam Karimov

text:
Islam Abdug‘aniyevich Karimov (tiếng Uzbek: Ислом Абдуғаниевич Каримов; tiếng Nga: Ислам Абдуганиевич Каримов) (30 tháng 1 năm 1938 – 2 tháng 9 năm 2016) là tổng thống đầu tiên của nước Cộng hòa Uzbekistan. Ông giữ chức vụ này từ năm 1990 cho đến khi qua đời năm 2016.

Tiểu sử
Vừa ra đời, Islam Karimov đã được đưa đến một trại trẻ mồ côi ở Samarkand. Lớn lên, ông học ngành kinh tế và kỹ sư, rồi vào Đảng Cộng sản Liên Xô. Năm 1989, ông trở thành Bí thư thứ nhất Đảng Cộng sản Liên Xô tại Uzbekistan. Ngày 24 tháng 3 năm 1990, ông trở thành Tổng thống Cộng hòa Soviet Uzbekistan.

Ngày 31 tháng 8 năm 1991, ông tuyên bố Uzbekistan độc lập, thành lập nước Cộng hòa Uzbekistan và trở thành Tổng thống đầu tiên của nước này. Trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2000, ông tái đắc cử với tỷ lệ ủng hộ lên tới 91,9%. Đối thủ duy nhất của ông là Abdulhafiz Jalalov từng ám chỉ rằng vị này ra tranh cử chỉ để cho cuộc bầu cử có vẻ dân chủ. Năm 2007, ông tiếp tục tái đắc cử.

Về lập trường chính trị, Islam Karimov được coi là chuyên quyền, có thái độ cứng rắn và gây khó khăn cho các chính đảng khác. Ông theo đạo Hồi có lẽ từ khi Uzbekistan độc lập chỉ để giảm nhẹ sự chống đối của Hồi giáo. Sau sự kiện khủng bố đồng loạt ngày 11 tháng 9 năm 2001 ở Mỹ, Islam Karimov tỏ rõ thái độ ủng hộ Mỹ, và trở thành đồng minh của Mỹ trong cuộc chiến tranh chống chủ nghĩa khủng bố và chiến tranh chống Taliban ở Afganistan. Trong khoảng thời gian từ năm 1991 đến năm 2004, chính quyền của Islam Karimov đã tống vào tù khoảng 7000 người Uzbek bị phán xét là phần tử Hồi giáo cực đoan. Phong trào Hồi giáo Uzbekistan và Hizb-ut-Tahrir bị kết tội là các tổ chức khủng bố. Hai lãnh tụ Tohir Yo‘ldosh và Juma Namangani của Phong trào Hồi giáo Uzbekistan bị chính quyền xử tử hình vắng mặt.

Ngày 29 tháng 8 năm 2016, Karimov phải đi cấp cứu do đột quỵ. Ông mất ngày 2 tháng 9 năm 2016 tại Tashkent sau 26 năm cầm quyền vì xuất huyết não, thọ 78 tuổi.

Tham khảo

Tổng thống Uzbekistan
Tử vong do đột quỵ


title: Người Turkmen

text:
Người Turkmen (, Түркменлер, IPA: ) là một dân tộc Turk bản địa Trung Á, chủ yếu ở Turkmenistan. Những cộng đồng nhỏ hơn cũng có mặt ở Iran, Afghanistan, Bắc Kavkaz (Stavropol Krai), và bắc Pakistan. Dân số người Turkmen năm 2019 cỡ 7,89 triệu theo Joshua Project, chủ yếu ở 12 nước thuộc vùng Turkmenistan và lân cận.

Người Turkmen nói tiếng Turkmen, một ngôn ngữ thuộc nhánh Oghuz Đông của ngữ hệ Turk. Người nói tiếng Turkmen có thể hiểu một phần tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, tiếng Azerbaijan, tiếng Qashqai, tiếng Gagauz.

Dân số và phân bố
Người Turkmen miền Trung Á sống ở:
Turkmenistan, nơi chừng 85% trong 5.042.920 người (ước tính 2006) thuộc dân tộc Turkmen. Hơn nữa, ước tính có 1.200 Turkmen tị nạn từ bắc Afghanistan hiện sống ở Turkmenistan do sự tác động của chiến tranh Liên Xô-Afghanistan rồi hoạt động của Taliban.
Afghanistan, vào năm 1997, có khoảng 200.000 người Turkmen, tập trung ở biên giới Turkmenistan-Afghanistan, ở các tính Faryab, Jowzjan, Samangan và Baghlan. Ngoài ra, có những cộng đồng nhỏ ở Balkh và Kunduz. Con số hiện nay có thể đã tăng hơn vậy nhiều.
Iran có 1.328.585 người Turkmen tụ vào tỉnh Golestān và Bắc Khorasan.
Pakistan, tính đến năm 2005, theo thống kê của Pakistan và ước tính của Liên Hợp Quốc, còn xấp xỉ 110.000 người tị nạn Turkmen ở Pakistan, tập trung ở Khyber Pakhtunkhwa, Balochistan và các đô thị Lahore, Islamabad và Karachi. Con số trên thực tế có thể đến 250.000 trốn việc bị thống kê để tránh bị trục xuất.
Thổ Nhĩ Kỳ, nơi hầu hết người Turkmen đã hòa vào cuộc sống định canh định cư. Một nhóm thiểu số người Turkmen du mục, gọi là Yörük, vẫn duy trì lối sống cũ.

Chú thích

Các dân tộc Turk Oghuz
Nhóm sắc tộc ở Turkmenistan
Nhóm sắc tộc ở Iran
Nhóm sắc tộc ở Afghanistan
Nhóm sắc tộc ở Nga
Cộng đồng người Hồi giáo Nga
Nhóm sắc tộc ở Trung Đông
Dân tộc Kavkaz
Du mục hiện đại


title: Phạm Trưởng

text:
Phạm Trưởng (sinh ngày 28 tháng 1 năm 1985 tại Bình Định) là một ca sĩ, nhạc sĩ Việt Nam và là cựu thành viên của nhóm nhạc Vboys. Anh hát với thể loại nhạc Pop-ballad, R&B nổi tiếng với ca khúc do chính anh sáng tác như: Đàn ông là thế, Xin lỗi anh đã sai, Hai ba năm, Trang giấy trắng.

Sự nghiệp
Phạm Trưởng sinh tại tỉnh Bình Định, là con út trong gia đình 3 anh chị em. Ngay sau khi tốt nghiệp cấp 3, anh vào Thành phố Hồ Chí Minh sống và lập nghiệp. Thời gian đầu anh học thanh nhạc, học sáng tác và làm việc ở phòng thu, thi thoảng đi hát ở vài địa điểm nhỏ.

Bắt đầu sự nghiệp tại Thành phố Hồ Chí Minh. Anh được biết đến khi là thành viên và cũng là nhạc sĩ sáng tác các ca khúc chính cho nhóm Vboys. Từ năm 2006 đến 2008 là giai đoạn thành công của nhóm Vboys tại miền nam Việt Nam với ca khúc Đàn Ông Là Thế. Sau khi nhóm Vboys tan rã, Phạm Trưởng bắt đầu sự nghiệp solo và được chú ý hơn sau các ca khúc cũng do chính anh sáng tác như "Yêu không dám nói", "Em vô tình hay cố ý", "Trang giấy trắng", "Hai ba năm".

Album đã phát hành

Chú thích

Liên kết ngoài

Sinh năm 1985
Nhân vật còn sống
Nam ca sĩ Việt Nam
Ca sĩ nhạc trẻ Việt Nam
Nhạc sĩ Việt Nam
Nhạc sĩ nhạc trẻ
Người Bình Định


title: Celtic Kings: Rage of War

text:
Celtic Kings: Rage of War (tạm dịch: Vua Celt - Sự biến động của chiến tranh) là trò chơi máy tính thuộc thể loại chiến lược thời gian thực pha trộn yếu tố nhập vai và phiêu lưu lấy bối cảnh cuộc chiến chinh phục xứ Gaul của Julius Caesar do hãng Haemimont Games phát triển và Strategy First phát hành ở Bắc Mỹ vào năm 2002, riêng bên châu Âu do Wanadoo Edition phụ trách việc phát hành.

Cốt truyện
Mở đầu, người chơi sẽ hóa thân thành chàng hiệp sĩ Larax trẻ tuổi, sau khi người vợ bị giết chết trong cuộc đột kích của người Teuton đã hiến dâng thân mình cho nữ thần chiến tranh Kathubodua rằng anh thề sẽ trả thù. Cuộc hành trình của Larax diễn ra tại xứ Gaul vào thời điểm mà Caesar đang có chiến dịch thâu tóm Gaul. Tại đó, có bốn thế lực hùng mạnh nhất đang chiến đấu để chiếm giữ vùng đất này gồm Đế quốc La Mã, Gaul, Druid và Teuton.

Cách chơi
Game gồm ba mục chính: Adventure, chơi đơn (là phần giao tranh quen thuộc của RTS) và chơi mạng. Adventure chia thành hai phần là hướng dẫn và cốt truyện chính. Lói chơi của game có phần khác hẳn so với dòng game RTS truyền thống, người chơi được cung cấp các thành phố chính và làng mạc, các công trình chỉ có thể được xây dựng và nâng cấp tại thành phố chính, việc mua quân cũng tương tự. Các đơn vị của người chơi có thể được lên cấp (tối đa là 12) bằng cách trải qua các trận chiến hoặc qua các đợt thao luyện. Ngoài ra còn có các loại đơn vị sử dụng phép thuật ít nhiều tác động đến quân đội đối phương như tu sĩ, thầy tế.

Có hai loại tàu trong game là tàu chiến và tàu chở hàng. Loại tàu chở hàng nhỏ hơn dùng để cung cấp tài nguyên giữa các thành phố trên bờ nhanh hơn, nhưng chúng rất dễ bị tấn công bởi hạm đội của đối phương. Loại tàu chiến lớn có thể vận chuyển toàn bộ quân đội cũng như tấn công tàu thuyền hoặc các đơn vị trên bờ, cho phép người chơi tổ chức các cuộc đột kích lớn hoặc quấy rối các tuyến thương mại trên biển của đối phương. Game có hai phe chính là La Mã và Gaul cùng hai phe phụ là Druid và Teuton. Mỗi phe đều có nét khác biệt về lối chơi. Trong bản đồ còn một phe trung lập là dân du mục sống trong các lều trại trên khắp bản đồ. Nếu người chơi điều quân quá gần lều thì sẽ phải giao chiến với các đơn vị trung lập này. Để chiếm được các trại này, người chơi phải tiêu diệt toàn bộ quân của phe trung lập và nó sẽ ngăn cản bước tiến của quân thù khi chúng xâm nhập vào lãnh thổ của người chơi.

Tài nguyên chính trong game gồm hai loại là lương thực và gỗ. Lương thực được sản xuất tại các làng mạc rất dễ mua hoặc chiếm. Đồng thời lương thực là nguồn tài nguyên quan trọng để giữ cho quân đội tồn tại, nếu số lương thực này hết sạch thì các đơn vị quân sẽ bị đói và mất máu dần, khiến sức chiến đấu suy giảm. Vàng chủ yếu là từ thuế của người dân ở các thành phố mặc dù nó cũng có thể bị chiếm hoặc vay (với lãi suất đáng kể). Là tài nguyên được dùng để sản xuất và nâng cấp các đơn vị của người chơi. Không giống như các game RTS truyền thống khác, tài nguyên của người chơi không phải là "toàn cầu". La và tàu tiếp tế được sử dụng để vận chuyển các tài nguyên giữa các thành phố.

Người chơi không thể xây dựng hoặc phá hủy các công trình kiến trúc trong game mà chỉ có thể chiếm lấy nó. Cách công thành khá hữu hiệu là sử dụng máy bắn đá do mười đơn vị quân tạo thành để đánh tan quân phòng thủ của đối phương. Cung thủ cũng được sử dụng để công thành nhưng ít hiệu quả. Tất cả các công trình đều có mức độ trung thành và sẽ giảm dần nếu quân đội đối phương công phá dữ dội. Nếu mức này hạ xuống còn không thì công trình sẽ đầu hàng và quyền sở hữu chuyển sang phe đối phương. Những đơn vị anh hùng thường mạnh hơn các đơn vị thông thường. Chỉ những anh hùng mới có thể sắp xếp các đơn vị khả năng hành quân theo đội hình. Kinh nghiệm của người anh hùng sẽ được chia đều giữa các đơn vị dưới quyền chỉ huy và khiến họ thăng cấp nhanh hơn. Ngoài ra anh hùng còn có khả năng nhặt các cổ vật từ những đền thờ khác nhau nằm rải rác khắp bản đồ, gíup họ sở hữu những kỹ năng có thời gian giới hạn như hồi máu đơn vị và gia tăng sức tấn công trong trận chiến.

Đón nhận
Game nhận được phản hồi tích cực từ giới phê bình. IGN chấm cho game đạt điểm 8.2/10, GameSpot chấm 8.4/10, riêng GameSpy chỉ cho số điểm 4.5/5. Game được khen ngợi vì sự thành công trong việc pha trộn các yếu tố chiến lược và nhập vai nhưng cũng bị chỉ trích vì phần nhạc nền và lồng tiếng không thực sự nổi bật và có phần lặp đi lặp lại.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ chính thức của Celtic Kings: Rage of War

Trò chơi điện tử năm 2002
Trò chơi chiến lược thời gian thực
Trò chơi được phát triển tại Bulgaria
Trò chơi về đế quốc La Mã
Trò chơi trên Windows


title: Nemesis of the Roman Empire

text:
Nemesis of the Roman Empire là trò chơi máy tính thuộc thể loại chiến thuật thời gian thực lấy bối cảnh thời kỳ La Mã cổ đại do hãng Enlight Software phát triển và Haemimont Games phát hành vào năm 2004.

Cốt truyện
Năm 264 TCN, đế chế La Mã mở rộng sự thống trị của mình ra toàn bán đảo Ý và bắt đầu dòm ngó đến những hòn đảo ngoài khơi Địa Trung Hải. Đích nhắm đầu tiên chính là Sicilia; một trong 3 đảo quốc trù phú, rộng lớn nằm giữa La Mã và Carthage, vốn thuộc quyền cai trị của người Carthage. Với ưu thế quân sự, La Mã nhanh chóng chiếm được miền đông Sicilia và đẩy lùi ảnh hưởng của Carthage về phía tây hòn đảo. Mặt khác, lợi dụng cuộc nổi dậy của Messana chống lại Carthage, La Mã nhảy vào can thiệp và làm bùng nổ cuộc chiến tranh đầu tiên mở màn cho những cuộc chiến sau này. Cuộc chiến kết thúc vào năm 241 TCN với chiến thắng nghiêng về La Mã được đánh dấu bằng một hiệp ước giữa La Mã và Carthage buộc Carthage phải nhường đảo quốc Sicilia. Không dừng lại ở đó, Corse và Sardegna, 2 đảo quốc trù phú còn lại, lần lượt cũng trở thành mục tiêu bị La Mã chinh phục. Sau khi thất bại và mất cả ba hòn đảo vốn là nguồn lợi vô tận, Carthage quyết định mở một hướng đi mới để gầy dựng lại đế chế của mình: xâm lược Tây Ban Nha. Kể từ bây giờ lịch sử nằm trong tay người chơi và chính họ sẽ quyết định dân tộc nào sẽ giành chiến thắng chứ không phải tuân theo những gì mà lịch sử đã ghi chép lại.

Lối chơi

Phe phái
Nemesis of the Roman Empire gồm bốn dân tộc Gaul, La Mã, Iberia và Carthage cho phép người chơi chọn lựa với kiến trúc và binh chủng đặc trưng riêng biệt. Nếu tính luôn màn huấn luyện thì game có 6 chiến dịch khác nhau gồm: Battle of Saguntum, Hannibal"s Campaigns, Numantia"s Siege, Osca Siege và The Punic War; trải dài từ năm 264TCN đến 146TCN, thuật lại hơn 100 năm xung đột giữa La Mã và Carthage. Các dân tộc trong NOTRE ảnh hưởng đến nội dung rất lớn vì họ đều là những đồng minh của Carthage hay La Mã trong lịch sử nên game dành cho mỗi dân tộc một chiến dịch.

Kinh tế
Nemesis of the Roman Empire chỉ có hai loại tài nguyên: lương thực vàng. Có thể thấy, NPT đã cố gắng đơn giản tối đa cho người chơi, giúp họ hoàn toàn tập trung toàn bộ tâm trí vào việc xây dựng chiến lược và suy nghĩ chiến thuật cho trận đánh, hơn là bị xao nhãng vì những việc "hậu cần", như phải phân công cho người dân ai sẽ đi lấy lương thực, ai sẽ đi đào vàng, v.v... Ở đây, chỉ có hai loại tài nguyên quan trọng nhất thể hiện 2 yếu tố cơ bản phục vụ cho chiến tranh, đó là "Vàng" và "Lương thực". Vàng được dùng để mua lính và nâng cấp các công trình, còn lương thực được sử dụng để tăng dân số cũng như duy trì sự sống cho quân đội. Trong đó, lương thực là tài nguyên tối quan trọng, nếu không có lương thực, quân đội sẽ mất dần sức sống và dễ bị hạ gục trên chiến trường. Do đó nếu muốn chiến thắng, game yêu cầu người chơi phải cung cấp lương thực đầy đủ, chăm lo cho quân đội một cách thường xuyên bằng cách sản xuất ra những chú la vận chuyển lượng thực theo sau quân đội để làm công tác hậu cần. Game buộc người chơi phải đầu tư nghiên cứu chiến thuật thật kỹ lưỡng để vừa cung cấp đủ lương thực cho quân đội vừa chiến thắng kẻ thù với ít tổn thất nhất, chứ không phải lợi dụng quân số đông để chiếm lấy ưu thế như cách vẫn thường làm trong những game chiến thuật khác. Không như những game cùng thể loại, tuy đơn giản nhưng sự phức tạp của Nemesis of the Roman Empire chủ yếu tập trung vào việc tính toán và xây dựng hệ thống cung ứng nguồn vật lực giúp duy trì chiến tranh hơn là xây quân và đem nướng ngoài chiến trường.

Khác biệt lớn nhất của Nemesis of the Roman Empire chính là không cho phép người chơi xây dựng thêm nhà cửa mà chỉ cung cấp sẵn một căn cứ đủ để đào tạo ra các chiến binh và nâng cấp những trang thiết bị cần thiết cho công cuộc chinh phạt. Game cũng không cho phép sử dụng nông dân để khai thác tài nguyên hay dùng bất cứ hình thức nào khác để thực hiện điều này. Muốn tăng vàng, người chơi chỉ có cách đánh thuế lên người dân trong thành phố hay giao thương bằng la với những ngôi làng đã thu phục được. Đối với lương thực cũng vậy, nếu người chơi muốn tăng nhanh tài nguyên thì có thể trao đổi bằng vàng hay lương thực.

Quân sự
Điểm thú vị khác của Nemesis of the Roman Empire là không giới hạn quân số, người chơi có thể mua thật nhiều lính tùy theo số vàng đang có nhưng phải lưu ý đến chỉ số lương thực, nếu không đủ lương thực, quân đội của người chơi sẽ chết dần chết mòn vì hết lương thực. Mỗi trận đánh có đến hàng ngàn đơn vị tham gia, trông đều mắt và hoành tráng nên khá cuốn hút người chơi. Số lượng binh chủng giống nhau cho mọi dân tộc nhưng khác biệt về kiểu dáng. Bản đồ của Nemesis of the Roman Empire hết sức rộng lớn nên sẽ tiêu tốn khá nhiều thời gian để hoàn tất một màn chơi cho dù người chơi đang chơi màn đơn hay đi theo chiến dịch. Tuy game có thiết kế đường tắt qua những hang động nhưng người chơi rất khó nhận ra. Game khá khó ngay cả khi người chơi đã chọn cấp độ dễ, chủ yếu vì căn cứ của đối phương được bảo vệ quá kỹ lưỡng: bên ngoài có tháp canh bắn tên tới tấp, còn bên trong thì quân đội của kẻ thù đông gấp bội,... Điều này gây nhiều vất vả cho những người mới bắt đầu chơi. Nếu người chơi không đi theo chiến dịch mà chơi từng màn riêng lẻ thì game lại có chiến thuật khác gây không ít khó khăn: máy không ồ ạt tấn công với nhiều quân lính cùng lúc mà chia đội hình thành từng nhóm nhỏ và tấn công người chơi dồn dập từ khắp mọi hướng của căn cứ. Khởi đầu người chơi có thể đào tạo thật nhiều lính nhưng đem quân chinh phạt được hay không lại là chuyện khác. Toàn bộ bản đồ đều bị che "sương mù" nên rất khó xác định chính xác căn cứ kẻ thù.

Trong khi đó, quân đội địch có thể tấn công bất ngờ. Đặc biệt trong lúc người chơi đem quân đi đánh thì lãnh thổ không còn được quân đội bảo vệ và trở thành miếng mồi ngon. Nếu người chơi có kịp thời phát hiện ra thì cũng khó mà quay trở về kịp thời vì kích thước của bản đồ rất rộng. Một vấn đề khác nên lưu ý nữa là Nemesis of the Roman Empire không có khái niệm phá hủy tức là người chơi không thể sử dụng quân đội để đánh sập một công trình nào đó, thay vào đó chỉ có thể gây thiệt hại cho nó tới mức tối đa để biến nó thành vô dụng hoặc sử dụng quân đội để thu phục làng mạc, pháo đài để phục vụ cho công tác trinh sát hay thu thập tài nguyên.

Mỗi loại quân trong Nemesis of the Roman Empire có chỉ số tấn công và ưu nhược điểm tùy theo từng dân tộc. Chẳng hạn La Mã có quân Preatorians (Vệ binh Hoàng gia) cực kỳ mạnh trong cận chiến nhờ có khiên lớn chống đỡ được những mũi tên nguy hiểm từ Archers; hay dân tộc Gauls lại có đơn vị nữ chiến binh (Women Soldiers) chuyên "trị" kỵ binh,... Đồng thời mỗi dân tộc có một đơn vị phù thủy riêng: Gaul có Gaul Druid, Iberians thì có Enchantress,... Nếu trên chiến trường mà người chơi được phù thủy hỗ trợ thì cơ hội chiến thắng cao hơn - giúp hồi máu cho quân nhà và nguyền rủa kẻ thù. Ngoài ra, mỗi đơn vị lính đều có một kỹ năng riêng (Death Blow của Woman Soldier hay Spread Damage của Archers...) và là vũ khí lợi hại nhất để giành chiến thắng nếu người chơi biết vận dụng linh hoạt. Bất cứ một đội quân nào cũng cần có chỉ huy nên Nemesis of the Roman Empire đưa vào hệ thống các anh hùng (Hero), thường cưỡi ngựa trắng và có chỉ số tấn công cao hơn hẳn. Muốn giao quân cho anh hùng, người chơi chọn đội quân rồi nhấp phải vào anh hùng.

Một điểm thú vị nữa của trò chơi là công việc điều khiển và sử dụng tướng (trong game này, đó là các "anh hùng" - "heroes"). Sau mỗi trận chiến, tướng sẽ thu được điểm kinh nghiệm (exp point) và chia đều cho các đơn vị mà hero đó chỉ huy. Điểm kinh nghiệm càng nhiều thì cấp độ của quân lính càng cao. Bởi vì trong giao tranh, khi mà hai đơn vị lính đấu với nhau lại giống nhau hoàn toàn thì thắng thua khi đó phụ thuộc vào đơn vị lính nào cao kinh nghiệm hơn. Suy rộng ra sự gia tăng kinh nghiệm cho binh lính dưới quyền của tướng lĩnh trở thành yếu tố quyết định sự thắng thua của cả trận đánh. Nếu nắm được điểm lợi thế đó, bạn sẽ thấy việc cho tướng lĩnh tham gia giao tranh, sau đó cố gắng bảo toàn tính mạng cho vị tướng này bình an trở về, trở thành một nhiệm vụ quan trọng. Và do đó, việc luyện tướng cũng trở thành một yếu tố thú vị của trò chơi. Game cũng có một hệ thống đồ chơi (item) rất hữu ích như Finger of Death, Horn of Victory,... được đặt rải rác khắp bản đồ, tất cả chiến binh đều có thể nhặt lấy và sử dụng. Mỗi đơn vị có thể mang tối đa bốn món trừ một số món chỉ có hero mới có thể lấy được từ những phế tích (ruins).

Hình âm
Nemesis of the Roman Empire có những công trình to lớn được vẽ chi tiết đến mức người chơi có thể cảm nhận được những lớp bụi bám trên cửa sổ từng ngôi nhà hay vết bóng đổ dưới chân rất khớp với các chiến binh và dân làng khi chuyển động. Phần lớn khâu thiết kế đồ họa đều được xây dựng dựa trên nền tảng công nghệ 2D. Chuyển động của các nhân vật cũng được thiết kế khá nhuyễn. Tuy nhiên đôi lúc chuyển động vẫn còn hơi vô lý, được xem là khuyết điểm chung của hầu hết các game dàn trận 2D. Các thế đánh của quân đội vẫn còn khá đơn điệu.

Góp phần vào mặt đồ họa là âm thanh sống động. Nhạc nền của Nemesis of the Roman Empire nghe rất sôi nổi và hào hứng ngay từ khi mới vào màn hình của game. Mở đầu nghe khá êm dịu nhưng càng về sau sẽ càng dồn dập, tiết tấu nhanh và pha lẫn chút phong cách Rock hiện đại. Khâu lồng tiếng nhìn chung khá kém vì gần như toàn bộ những cuộc đối thoại của các nhân vật trong game đều được thể hiện qua những khung chữ vô hồn vô cảm. Thỉnh thoảng các nhân vật cũng bật lên được vài câu nhưng cũng không giúp ích gì hơn ngoài những câu nói nhát gừng và rất nhàm chán. Bù lại, phần tiếng động được thực hiện khá tốt, chủ yếu là tiếng vũ khí, giáp, va chạm, tiếng vó ngựa cùng với tiếng hò hét của chiến binh.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ chính thức của Nemesis of the Roman Empire

Trò chơi điện tử năm 2004
Trò chơi 2D
Trò chơi chiến lược thời gian thực
Trò chơi bối cảnh La Mã cổ đại
Trò chơi trên Windows
Trò chơi điện tử năm 2003


title: End of Nations

text:
End of Nations (tạm dịch: Thế giới tận thế) là trò chơi máy tính thuộc thể loại chiến thuật trực tuyến (MMORTS) sắp ra mắt ở Bắc Mỹ và châu Âu vào năm 2012 do hãng Petroglyph Games (công ty do những cựu thành viên của Westwood Studios sáng lập) phát triển và Trion Worlds phát hành cho hệ điều hành Microsoft Windows.

End of Nations được dự kiến sẽ kết hợp hành động và tính chiến thuật truyền thống của một trò chơi chiến thuật thời gian thực (RTS) với các tính năng kiên trì, tiến triển và xã hội của một trò chơi trực tuyến nhiều người chơi (MMO), người chơi sẽ được trải nghiệm không khí chiến trận của chiến tranh thế giới với sự tham gia của đủ mọi loại binh chủng trong game. Đặc biệt, trò chơi này cho phép 50 người cùng tham gia vào một trận chiến.

End of Nations được lên kế hoạch kết hợp các yếu tố MMO truyền thống bao gồm cả một thế giới liên tục rộng lớn, sự tiến triển nhân vật, lựa chọn lớp nhân vật, chế đồ và chức năng bang hội. Game dự đoán sẽ bao gồm tính năng PvE, PvP và lối chơi hợp tác. Trò chơi được thiết kế dựa trên yếu tố cốt lõi là chiến thuật nhằm tạo nên một sân chơi công bằng cho tất cả người chơi. Cửa hàng trong game chỉ bán một số đồ dùng cơ bản và không có chuyện ai nhiều tiền thì thắng.

Ngày 11 tháng 8 năm 2011, nhà sản xuất thông báo rằng trò chơi sẽ được phát hành như là một tựa game miễn phí giờ chơi không phải thu phí, cũng như có sự lựa chọn thuê bao truyền thống.

Tham khảo

Liên kết ngoài
End of Nations Official Website
Trion Worlds Official Website
End of Nations Russian Website and community
End of Nations French Website and community

Trò chơi trực tuyến
Trò chơi trên Windows
Trò chơi dự kiến phát hành vào năm 2012
Trò chơi chơi miễn phí
Trò chơi đấu trường trận chiến trực tuyến nhiều người chơi


title: 2 Days to Vegas

text:
2 Days to Vegas (tạm dịch: 2 ngày tới Vegas) là trò chơi hành động phiêu lưu góc nhìn thứ ba dự kiến phát hành do hãng Steel Monkeys phát triển. Game lấy bối cảnh tại một số thành phố lớn trên khắp Hoa Kỳ và diễn ra trong một khoảng thời gian 48 giờ. 2 Days to Vegas dự kiến phát hành cho các hệ máy Microsoft Windows, PlayStation 3 và Xbox 360. Trong khi game đã được phát triển trong gần tám năm, không có công bố chính thức về ngày phát hành.

Cốt truyện
2 Days to Vegas nói về một tên tù nhân được thả ra gần đây tên Vinny phải ra tay cứu giúp người em trai là Tony đang gặp rắc rối ở Las Vegas. Trong suốt 48 giờ, người chơi sẽ phiêu bạt ngang dọc nước Mỹ, thỉnh thoảng dừng lại giải quyết một số vụ việc ở các thành phố lớn trên đường đến Las Vegas. Cho đến nay, các địa điểm xác nhận bao gồm New York và Las Vegas.

Phát triển
Việc phát triển trò chơi đã bắt đầu vào năm 2003 tại studio Glasgow nay không còn tồn tại của Steel Monkeys. Khi hãng Steel Monkeys ở Anh đóng cửa, công đoạn sản xuất của trò chơi được chuyển sang studio Steel Monkeys thứ hai được thành lập tại Minsk, Belarus.

Ngày 11 tháng 2 năm 2009, lời xác nhận từ Steel Monkeys rằng 2 Days to Vegas vẫn còn đang trong quá trình phát triển do IGN tiếp nhận.

Theo trang web chính thức của Steel Monkeys, 2 Days to Vegas vẫn còn trong quá trình xây dựng vào tháng 1 năm 2012.

Đồ họa
Tháng 8 năm 2006, Steel Monkeys công bố họ sẽ sử dụng công nghệ AGEIA PhysX SDK và phần mềm Vật lý NovodeX cho các giải pháp vật lý của họ. Hãng cũng đã cấp giấy phép SpeedTreeRT SDK của IDV Inc, sẽ giúp tạo ra thực vật ảo trong TPS.

Tại GDC năm 2007, Steel Monkeys đã tung ra các tấm ảnh chụp mới của trò chơi mà viên quản lý của Steel Monkeys đảm bảo yếu tố thời gian thực và chưa diễn hoạt trước. Ngày 22 tháng 1 năm 2008, PlayStation Universe tổ chức hai ngày độc quyền, nơi họ tiết lộ hai mươi tấm ảnh chụp mới và hai đoạn phim mới của 2 Days to Vegas.

Steel Monkeys chọn mua 2 hệ thống Capture Motion cho MoCap trong game trái với việc gia công phần mềm. Thay vào đó là hệ thống quang học phổ biến hơn, Steel Monkeys đã chọn một hệ thống quán tính. Những khả năng không dây cùng với tính di động đã cho phép Steel Monkeys sử dụng môi trường xung quanh hàng ngày như các tập hợp, thay vì phải xây dựng tập hợp trong phạm vi hoạt động quang bị giới hạn.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trò chơi điện tử thế giới mở
Trò chơi PlayStation 3
Trò chơi Xbox 360
Trò chơi trên Windows


title: Conflict Zone

text:
Conflict Zone (tên đầy đủ là Conflict Zone: Modern War Strategy) là trò chơi chiến lược thời gian thực lấy bối cảnh chiến tranh hư cấu trong tương lai do hãng MASA Group phát triển và Ubisoft phát hành cho các hệ máy Dreamcast, PlayStation 2 và Microsoft Windows.

Cốt truyện
Vào đầu thế kỷ 21, phần lớn các quốc gia trên thế giới đã thành lập (ICP) (Lực lượng gìn giữ hòa bình quốc tế), một tổ chức chuyên mang lại hòa bình thế giới. Tuy nhiên, không phải tất cả các nước đều mong muốn được tham gia và những trở ngại trong việc nảy sinh các xung đột thông qua tổ chức GHOST. Một tổ chức bí mật, bảo đảm lợi ích kinh tế từ các thành viên của nó mà không có bất kỳ sự tham gia nào gắn liền đạo đức, GHOST không ngần ngại tạo ra những tình huống khủng hoảng với mục tiêu gây bất ổn cho trạng thái cân bằng trên toàn cầu và đe dọa đến tiến trình hòa bình của nhân loại, do đó cả thế giới giờ được chia làm hai phe bắt đầu lao vào một cuộc phân tranh đẫm máu với mục tiêu chính là xác lập thế lực của mỗi bên tham chiến.

Cách chơi
Conflict Zone có hai mục chơi đơn và chơi mạng, chơi đơn chia thành hai phần là chiến dịch và trận chiến ngẫu nhiên, phần chiến dịch xoay quanh hai phe GHOST và ICP. Các màn chơi diễn ra tại các địa điểm và liên quan đến các cuộc xung đột hư cấu như nội chiến ở Ukraina, chiến tranh giữa Indonesia và Malaysia, Ấn Độ và Pakistan, Nigeria và Niger. Hầu hết các nhiệm vụ yêu cầu người chơi xây dựng căn cứ, mua quân và hoàn thành nhiệm vụ của từng màn. Những cư dân được đưa đến căn cứ của người chơi để kiếm được tiền từ tính năng tuyên truyền phổ biến, vì vậy thay vì phá hủy các trạm tiếp liệu giống như hầu hết các game cùng loại, người chơi phải giết các thường dân đang trú trong căn cứ của đối phương. Công trình xây dựng trong game gồm trại tị nạn/tuyển quân (trại tị nạn cho ICP, trại tuyển quân cho GHOST), nhà lính, nhà xe và các công trình hậu cần (có công dụng tăng tốc độ quân và thời gian huấn luyện/xây dựng công trình).

Điểm mới của Conflict Zone chính là việc sử dụng hình thức tuyên truyền đóng một vai trò quan trọng trong game: tức là hành động theo cách thức hướng sự chú ý của công chúng để chống lại mỗi bên tham chiến khiến mức độ của game càng khó thêm. Ngoài ra, cả hai phe ICP và GHOST đều có những ưu thế riêng biệt. ICP có nhiều đơn vị quân cải tiến hơn (lượng máu nhiều) nhưng số lượng đơn vị điều khiển ít (140 quân) hơn GHOST và các đơn vị quân của ICP giá cao hơn. Trong khi các đơn vị quân của GHOST lại rẻ hơn và có thể được tung ra chiến trường với số lượng lớn hơn (180 quân) nhưng công nghệ của họ trông kém hơn so với ICP (lượng máu ít). Mặc dù lấy bối cảnh thực tế, các đoạn cắt cảnh trong game có vẻ chế giễu, đượm nét hài hước đen tối.

Đơn vị quân
Dưới đây là danh sách đầy đủ tất cả các đơn vị quân hiện hữu trong Conflict Zone: Modern War Strategy.

Bộ binh
Marine (ICP) (Lính thủy đánh bộ)
Soldier (GHOST) (Binh sĩ)
Grenadier (cả hai) (Lính ném lựu đạn)
Bazooka (cả hai) (Lính bazôka)
Doctor (cả hai) (Bác sĩ)
Cameraman (GHOST, dùng để tạo sự tuyên truyền) (Phóng viên nhiếp ảnh)
Mine Clearing expert (ICP) (Chuyên gia dò mìn)
Spy (cả hai) (Gián điệp)
Mechanic (cả hai) (Thợ máy)
Commando (cả hai) (Lính biệt kích)
Soldier in civilian clothing (GHOST) (Lính mặc thường phục)
Paratrooper (cả hai) (Lính nhảy dù)
Lính nhảy dù và lính mặc thường phục không có trong nhà lính. Lính nhảy dù chỉ có thể xuất hiện được bằng cách người chơi nhấn lệnh gọi trực thăng nhảy dù thả chúng ở một vị trí trên bản đồ, trong khi lính mặc thường phục chỉ có thể được lấy từ trại tuyển quân của GHOST (bằng cách đưa dân đến trại, họ sẽ được huấn luyện thành những đơn vị bộ binh khác nhau. Tuy nhiên người chơi không thể chọn loại đơn vị này mà chỉ được game lựa chọn ngẫu nhiên và thường xuyên, một người lính mặc thường phục sẽ ra khỏi trại). Lính mặc thường phục ăn vận như một thường dân. Vì vậy các đơn vị quân của ICP sẽ không khai hỏa cho đến khi người chơi quyết định tiếp cận chúng. Sau khi tiếp cận, chúng sẽ trở thành quân chính quy và không thể phục hồi trở lại hình dạng trước đây nữa.

Cơ giới
Reconnaissance Jeep (cả hai) (Jeep trinh sát)
Tank (cả hai) (Tăng)
Mobile Artillery (cả hai) (Pháo cơ động)
Troop Transporter (cả hai) (Xe chở lính)
Repair Truck (cả hai) (Xe tải sửa chữa)
Mine Layer (GHOST) (Gài mìn)
Fake Tank (cả hai) (Tăng giả)
Các xe được liệt kê ở trên đều có thể được mua từ nhà xe. Tuy nhiên, các xe được liệt kê dưới đây chỉ có thể được mua từ nhà xe nâng cao.
Advanced Tank (cả hai) (Tăng cải tiến)
Mobile Radar (cả hai) (Rađa cơ động)
Radar Jammer (cả hai) (Rađa nhiễu âm)
Missile Launcher (cả hai) (Xe phóng tên lửa)
Mobile Anti Aircraft Defence (cả hai) (Xe phòng không cơ động)
Fake Advanced Tank (cả hai) (Tăng cải tiến giả)
Fake Mobile Anti Aircraft Defence (cả hai) (Xe phòng không cơ động giả)
Fake Missile Launcher (cả hai) (Xe phóng tên lửa giả)

Trực thăng
Anti Tank Helicopter (cả hai) (Trực thăng chống tăng)
Transport Helicopter (cả hai) (Trực thăng vận tải)
Civilian Helicopter (cả hai) (Trực thăng dân sự)

Đơn vị trung lập
Đơn vị trung lập là đơn vị mà người chơi không thể điều khiển được. Chúng có thể thực hiện một cuộc tấn công chống lại một mục tiêu do người chơi chỉ định, thả lính nhảy dù hoặc do thám một khu vực nhất định, nhưng một khi chúng làm những gì theo lệnh phải làm thì chúng sẽ rời khỏi chiến trường. Có những đơn vị trung lập khác luôn bên cạnh người chơi nhưng chúng chỉ làm những công việc riêng giống như trực thăng tù nhân (GHOST) và trực thăng cứu thương (ICP).
AWACS (ICP)
Reconnaissance Drone (GHOST) (Máy bay do thám không người lái)
Tactical Fighter (cả hai) (Chiến đấu cơ chiến thuật)
Strategic Bomber (cả hai) (Máy bay ném bom chiến lược)
Missile Launching Cruiser (ICP) (Tuần dương hạm phóng tên lửa)
Nuclear Submarine (GHOST) (Tàu ngầm hạt nhân)
Paratroop Helicopter (cả hai) (Trực thăng nhảy dù)
Prisoner Helicopter (GHOST) (Trực thăng tù nhân)
Ambulance Helicopter (ICP) (Trực thăng cứu thương)
Mặc dù cả hai phe ICP và GHOST có một số đơn vị như nhau, nhưng một vài đơn vị có diện mạo khác nhau. Ví dụ, hai bên đều có máy bay ném bom chiến lược, nhưng máy bay ném bom chiến lược của ICP là B-2 Spirit và tương ứng với B-52 Stratofortress của GHOST.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ chính thức của Ubisoft

Trò chơi điện tử năm 2001
Trò chơi chiến lược thời gian thực
Trò chơi Dreamcast
Trò chơi PlayStation 2
Trò chơi trên Windows


title: Bikini Karate Babes

text:
Bikini Karate Babes (tạm dịch: Những cô gái karate mặc bikini) là trò chơi đối kháng dạng 2D số hóa với khung cảnh 3D được phát triển bởi hãng Creative Edge Studios. Game có tất cả 19 nữ võ sĩ do các nữ diễn viên thực đóng. Toàn bộ quần áo trong game đều là bikini.

Cách chơi
Bikini Karate Babes có lối chơi tương tự như các game đối kháng 2D khác và có vẻ giống Street Fighter: The Movie và Mortal Kombat. Game cho phép lựa chọn 8 nhân vật lúc đầu và 11 còn lại sẽ được mở khóa khi người chơi hoàn tất phần cốt truyện. Tên của tất cả các nhân vật được dựa trên các vị nữ thần trong thần thoại, và các đặc điểm của từng nhân vật đều tương ứng với thực tế đó. Mỗi nhân vật có một tập hợp các bước di chuyển và các chiêu combo được thực hiện bằng cách sử dụng các nút định hướng và ba nút tấn công cơ bản gồm Đấm, Đá và Tuyệt Chiêu. Nút tuyệt chiêu nhấn riêng sẽ kích hoạt chiêu thức tóm lấy, không giống như các game đối kháng khác, sự thay đổi tùy thuộc vào đối thủ.

Mỗi nhân vật có một kiểu chiêu võ thuật, chiêu thức vồ lấy và còn có cả tuyệt chiêu thần bí thể biến đổi chẳng hạn như bắn một viên đạn tàng hình để dịch chuyển tức thời. Ví dụ như chiêu ôm gãi của Thalia, chiêu thức thần bí của Lucina cho phép cô tuột bộ bikini từ trên xuống và bắn một chùm tia laser từ ngực của cô, chiêu của Zaria sẽ tóm lấy đối thủ và xoay quanh rồi giáng một cú ra đằng sau và chiêu của Venus là lột bộ bikini từ phần trên khiến cho đối thủ tỏ ra xấu hổ đến mức không thể chiến đấu được nữa. Một vài chiêu thức còn giúp người chơi loại bỏ mảnh trên và giữa của bikini nhưng những phần trần truồng sẽ bị che lại (trong chiêu thức như trên của Lucina, vì do một chum tia laser); những hình ảnh khoả thân không bao giờ được hiển thị đầy đủ trong game.

Mục chơi
Bikini Karate Babes gồm 10 phần chơi riêng biệt:
Arcade - Phần cốt truyện 1 người chơi.
Battle Babes - Phần cốt truyện 2 người chơi.
Team Fight - Mỗi người chơi sẽ chọn khoảng 8 nhân vật. Khi một người bị đánh bại thì sẽ chuyển sang người khác.
Marathon - Người chơi cố gắng đánh bại đối thủ càng nhiều càng tốt.
Practice - Giúp người chơi luyện tập các chiêu thức và tuyệt chiêu của các nhân vật.
Challenge - Người chơi thách đấu với một đối thủ riêng biệt để được quyền sử dụng đồ ngọt của cô ấy. (xem lưu ý dưới đây).
Spectacle - Hai đối thủ máy điều khiển do người chơi lựa chọn sẽ đấu lẫn nhau.
Top Collector - Người chơi đóng vai Venus đấu lại 5 đối thủ riêng biệt và chiến thắng nếu họ dùng tuyệt chiêu lột sạch đồ bikini của tất cả đối thủ.
Vegas - Người chơi sẽ đặt cược khi họ xem các nữ võ sĩ BKB đấu lẫn nhau.
Invincible Mode - Tương tự như mục Arcade Mode nhưng máu của nhân vật do người chơi điều khiển là vô tận.

Phát triển
Bikini Karate Babes được tạo ra để "chế giễu tình trạng các trò chơi đối kháng hiện nay". Điều này phản ứng lại những game đối kháng có các nhân vật nữ với bộ đồ ngày càng hở hang trong khi các nhân vật nam thì xuất hiện trong bộ áo giáp che phủ toàn thân.

Hàng loạt cảnh ra đòn được thu lại với cả hai nhân vật trong cùng một khung cảnh với tổng cộng 342 cảnh duy nhất được quay phim trong game.

Đón nhận
Game tạo được sự chú ý của phương tiện truyền thông nhưng về đánh giá phần lớn là tiêu cực. trang web video game IGN chấm game với số điểm 1.5/10, đi kèm lời đánh giá "tệ hại". Creative Edge Studios đã tuyên bố rằng Bikini Karate Babes là một "món hàng bán chạy", bất chấp lời tiêu cực từ dư luận.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Demo của Bikini Karate Babes
 Trang chủ phần tiếp theo của Bikini Karate Babes

Trò chơi điện tử năm 2002
Trò chơi điện tử đối kháng
Bikini
Trò chơi trên Windows
Trò chơi trên macOS


title: Global Operations

text:
Global Operations là tựa game bắn súng góc nhìn người thứ nhất do hãng Barking Dog Studios phát triển và Crave Entertainment cùng Electronic Arts phát hành vào năm 2002.

Cốt truyện
Thế giới vẫn chưa bình yên, các lực lượng ly khai vẫn luôn nuôi tham vọng phá hoại và gây dựng thế lực. Nhưng đâu phải quốc gia nào cũng có thể bảo vệ chủ quyền và sinh mạng của dân thường bằng khả năng quân sự của mình. Vì thế "Lực lượng toàn cầu" - Global Operations (GO), vào cuộc với những đặc vụ hết sức nguy hiểm trải dài từ châu Á sang châu Âu, từ Nga cho đến Peru..., sáu thành viên của GO với điểm mạnh, điểm yếu riêng nhưng khi hợp sức sẽ tạo thành một lực lượng rất mạnh, cộng với trang thiết bị hiện đại đủ sức đối đầu bất cứ thế lực xấu nào.

Lối chơi
Global Operations thật sự cuốn hút người chơi ngay từ khâu chọn vũ khí bắt đầu nhiệm vụ mới. Vũ khí, quân trang rất thật và đa dạng với hơn 60 loại, từ AK47 quen thuộc cho đến phóng lựu 69A1. Với các khoản tiền thưởng, người chơi có thể chọn cho mình những vũ khí tối tân hơn và tất nhiên hoàn thành nhiệm vụ nhanh hơn. Game có ba loại đặc nhiệm cho người chơi lựa chọn gồm Heavy gunner với khả năng vác tiểu liên hạng nặng mà không hề giảm tốc độ di chuyển, Sniper có khả năng nhắm mục tiêu chính xác hơn đồng đội khác và Medic với kỹ năng cứu thương mau chóng... Và những khả năng này sẽ phát huy tối đa khi các chủng loại phối hợp tác chiến.

Global Operations có hệ thống menu nhanh để người chơi nhanh chóng gọi đồng đội tiếp viện, tiếp cận mục tiêu, hoặc gọi cứu thương... AI của các đồng đội rất khá, họ có khả năng yểm trợ khi bị tấn công, hồi phục máu khi người chơi bị thương. Đối phương cũng rất thông minh, chúng đợi đồng bọn tập trung đông mới ùa lên; thấy nguy hiểm, chúng lập tức rút lui; nếu không sẽ liều lĩnh xông lên, quăng lựu đạn để cùng chết. Đối thủ máy tỏ ra hết sức khó chịu, đòi hỏi người chơi phải ứng phó thật nhanh và bình tĩnh nên cảm giác đấu súng trong game mang tính thử thách cao độ.

Mỗi nhiệm vụ đều có một khoảng thời gian quy định, ở chế độ dễ (easy) hay bình thường (normal) thì khá dễ nhưng khi chơi ở mức khó (hard) thì máy bắn cực kỳ ghê gớm và việc hoàn thành nhiệm vụ đúng thời gian không hề dễ chút nào. Lúc này sự trợ giúp từ đồng đội máy sẽ hết sức cần thiết. Nhiệm vụ trong game cũng khá đa dạng, khi giải cứu con tin, lúc lại phá hủy mục tiêu, gỡ bom hoặc tiêu diệt thủ lĩnh đối phương. Khiến người chơi có cảm giác hưng phấn vì không chỉ chạy và bắn như những game khác. Bên cạnh đó, phần chơi mạng cũng được thể hiện rất tốt. Hệ thống vũ khí đa dạng và số màn chơi phong phú. Người chơi có thể phối hợp để thực hiện nhiệm vụ hay đơn giản đấu súng thể hiện bản lĩnh của từng bên.

Nhận định
Hình ảnh của Global Operations thuộc dạng khá. Nhân vật được thể hiện khá chi tiết, nội thất, hiệu ứng sau nổ đều thể hiện rất tốt. Đặc biệt, hình ảnh vũ khí được chăm chút rất thật và đẹp, nhìn rất thích mắt, tạo hứng thú không nhỏ khi chơi game. GO là game cũ nên các cảnh nền đằng xa nhiều lúc chỉ là hình 2D, tư thế các xác chết không tự nhiên và đôi khi còn mắc lỗi chạy xuyên vật thể. Tiếng súng, tiếng rít của đạn... được thể hiện rất đạt. Điểm trừ nằm ở phần nhạc nền (hầu như không có), giảm phần nào hưng phấn của người chơi trong những pha đấu súng nghẹt thở.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang chủ chính thức của Global Operations

Trò chơi điện tử năm 2002
Trò chơi sử dụng engine Lithtech
Trò chơi điện tử phát triển ở Canada
Trò chơi trên Windows
Trò chơi của Electronic Arts
Bắn súng góc nhìn người thứ nhất


title: El Matador

text:
El Matador (tạm dịch: Dũng sĩ El Matador) là trò chơi máy tính thuộc thể loại hành động bắn súng góc nhìn thứ ba lấy bối cảnh hiện đại do hãng Plastic Reality phát triển và Red Mile phát hành vào năm 2006.

Cốt truyện
Hoạt động buôn lậu thuốc phiện ở Nam Mĩ gia tăng mạnh mẽ khiến tổ chức phòng chống ma túy DEA phải tung Victor Corbet, tay đặc nhiệm giỏi nhất, vào cuộc. Trong vai El Matador - biệt danh "Dũng sĩ đấu bò" của Corbet sẽ phải dấn thân vào cuộc hành trình trừ gian diệt ác đầy nguy hiểm nhằm lặp lại trật tự và yên bình của quốc gia.

Cách chơi
Số lượng súng trong El Matador khá đa dạng, hơn 32 loại trải dài từ shotgun đến súng trường hay 2 khẩu súng lục 2 tay với độ giật nhẹ nhất. Cách game thể hiện độ rung giật, nảy của súng trông rất thật. El Matador còn trả lại một khía cạnh nhỏ của bắn súng đúng với thực tế - đạn có thể dội lại trên các bề mặt kim loại. Chính điều đó đã khiến việc ẩn nấp kỹ không còn an toàn tuyệt đối, cho đối phương và cho bản thân người chơi.

Ngoài tính năng dội đạn, cơ chế vật lý được đầu tư kỹ lưỡng của game. Một cột bê-tông nếu bị đạn công phá mạnh thì cả mảng cột sẽ bị thổi bay, để lộ vài phần thân thể của kẻ đang nấp đằng sau. Dù vậy, El Matador cũng như nhiều game khác vẫn có mặt hạn chế, không phải thứ gì cũng phá được. Mặt khác, trí thông minh nhân tạo (AI) của game rất khá. Với số lượng vũ khí, đạn dược dồi dào cùng khả năng sử dụng súng điêu luyện, máy thực sự là thử thách ngay cả ở cấp độ bình thường. Người chơi phải vận dụng tất cả kỹ năng và vũ khí để khỏi phải chơi lại. Tác phong lăn lộn, thấp thỏm ngoái cổ, cúi người di chuyển, các chiến thuật đánh hội đồng đều rất tự nhiên và chuyên nghiệp.

Nhân vật chính không chiến đấu một mình, 1/4 số màn chơi người chơi sẽ được đồng hành cùng những đội Alpha, Bravo, với những biệt hiệu đầy chất đặc nhiệm. Càng chơi, khoảng cách giữa người và máy trong game càng rộng ra. Họ hoạt động độc lập, không hợp tác với người chơi, có chăng là chỉ cần người chơi đến đúng vị trí quy định để có thể tiến tới trước cho đúng kịch bản. Đỉnh điểm của sự xa cách này là đồng đội của người chơi và địch đều có thể vừa náu mình vừa bắn.

Hình âm
Hiệu ứng làm mờ được nâng cao, cộng thêm các phép đổ bóng mới nhất và hiệu ứng ánh sáng lộng lẫy đã giúp những pha quay chậm gần như hoàn mỹ. Hơi buồn là tuy rất mạnh mẽ trong các pha bay nhảy bắn súng, nhưng Plastic Reality đã không xây được hình tượng anh hùng cho El Matador. Các động tác thiếu dứt khoát, đặc biệt là động tác đập súng cận chiến, quá yếu ớt và vô dụng. Thỉnh thoảng, người chơi không khỏi nghi ngờ về sức mạnh cơ chế vật lý của game, khi bắt gặp hai thùng xăng cạnh nhau, mà thùng này phát nổ xong thì thùng kia mới bắt đầu giai đoạn châm ngòi. Nhưng về âm thanh thì không thể chê vào đâu được. Tiếng súng nổ tách bạch, có giọng riêng cho từng loại rất rõ. Mỗi màn có một bản nhạc nền. Âm nhạc rất bốc, cứ nghe và để nó cuốn người chơi vào các cảnh hành động dồn dập.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ chính thức của El Matador

Trò chơi điện tử năm 2006
Trò chơi điện tử hành động
Trò chơi trên Windows
Trò chơi điện tử bắn súng góc nhìn người thứ ba


title: A2 Racer

text:
A2 Racer (tạm dịch: Xe đua A2) là dòng trò chơi máy tính thuộc thể loại đua xe do hãng game từ Hà Lan Davilex Games đồng phát triển và phát hành vào năm 1996. Game chủ yếu lấy đường đua chính tại quốc lộ A2 của Hà Lan, trong nhiều bản khác còn mở rộng sang các vòng đua ở châu Âu. Ngoài ra, game còn được phát hành ở châu Âu dưới nhiều tên gọi khác nhau, như London Racer và M25 Racer tại Anh, Autobahn Raser tại Đức và Paris-Marseille Racing tại Pháp.

Bản tiếng Anh
M25 Racer
London Racer
Autobahn Raser III: Europe Tour

Bản tiếng Đức
Autobahn Raser I
Autobahn Raser II
Autobahn Raser III
Autobahn Raser IV
Autobahn Raser - World Challenge
Autobahn Raser - Das Spiel zum Film
Autobahn Raser - Police Madness
Autobahn Raser - Destruction Madness

Bản tiếng Pháp
Paris-Marseille Racing
Paris-Marseille Racing 2
Paris-Marseille Racing: Edition Tour du Monde
Paris-Marseille Racing: Police Madness

Xem thêm
Shutokou Battle
Europe Racer

Tham khảo

Liên kết ngoài
ScrewAttack.Com's Video Feature-Review on London Racer: Police Madness

Trò chơi điện tử năm 1997
Trò chơi độc quyền cho châu Âu
Trò chơi được phát triển tại Hà Lan
Trò chơi đua xe
Trò chơi trên Windows


title: Sông Magdalena

text:
Sông Magdalena (tiếng Tây Ban Nha: Río Magdalena) là dòng sông chính của Colombia, chảy theo hướng bắc với chiều dài  qua nửa phía tây của đất nước. Sông mang tên của nhân vật trong kinh thánh là Mary Magdalene. Phần lớn khu vực hạ lưu của sông có khả năng thông hành, mặc dù có các dải cát chuyển dịch tại cửa sông ở vùng châu thổ, xa đến Honda. Sông chảy qua thung lũng sông Magdalena.

Diện tích lưu vực của sông là 27,3 triệu ha, chiếm 24% diện tích đất nước và khoảng 66% dân số Colombia sống tại đây. 86% tổng sản phẩm quốc nội của Colombia cũng xuất phát từ đây.

Dòng chảy
Khởi nguồn của sông là ở phía nam của đất nước, nơi dãy núi Cordillera Central và Cordillera Oriental bị phân tách thuộc tỉnh Huila. Dòng sông sau đó chảy về phía đông rồi phía bắc trong một thung lũng lớn giữa hai dãy núi. Sông chảy tới vùng đồng bằng ven biển và đổi hướng tây, kéo dài khoảng 100 km rồi lại đổi lại hướng bắc, đổ ra biển Caribe tại thành phố Barranquilla ở khu vực được gọi là Bocas de Ceniza.

Sinh vật học
Sông Magdalena River đi qua một loạt các hệ sinh thái, như páramo tại đầu nguồn của sông, rừng khô tại phần thượng du của thung lũng sông, rừng mưa ở trung du, đầm lầy và đất ngập nước tại vùng hạ du. Cá sấu đeo kính, kỳ nhông, bồ nông và cá da trơn khá phong phú trong các hệ sinh thái này nhưng các loài khác như Prochilodus magdalenae, cá sấu và rùa chân đỏ đang đừng bên bờ tuyệt chủng. Ngoài ra, một nguy cơ với các hệ sinh thái này là sự xâm lấn của hà mã. Vốn do Pablo Escobar nhập khẩu, những con hà mã này đã sống hoang dã sau khi ông qua đời, và từ đó phát triển từ Hacienda Napoles ra các khu vực lân cận của sông Magdalena.

Lịch sử
Do vị trí nằm ở phía bắc của Nam Mỹ, sông Magdalena từ thời kỳ tiền Colombo đã là một tuyến đường hướng đến vùng nội địa của khu vực nay là Colombia và Ecuador. Người Carib có thể đã đến, cũng như các nền văn hóa khác từ Trung Mỹ.

Tương tự như vậy, các conquistador người Tây Ban Nha đã đến khu vực mà nay là Colombia từ thế kỷ 16 và sử dụng dòng sông để đến vùng nội địa hoang dã và núi non sau khi Rodrigo de Bastidas khám phá và đặt tên cho sông vào ngày 1 tháng 4, 1501. Trong thời gian thực dân Tây Ban Nha, sông chỉ là tuyến giao thông giữa Bogotá với cảng bên bờ Caribe là Cartagena de Indias và do đó là với châu Âu.

Năm 1825, Quốc hội Colombia đã quyết định nhượng quyền thiết lập ngành tàu thủy hơi nước trên sông Magdalena cho Juan Bernardo Elbers, nhưng công ty của ông đã đóng cửa sớm sau đó. Năm 1845, các tàu hơi nước thường xuyên đi lại trên sông cho đến 1961, khichieescs tàu hơi nức cuối cùng ngừng hoạt động.

Hình ảnh

Tham khảo

Sông của Colombia


title: Sông Arinos

text:
Sông Arinos là một sông tại Brasil. Sông nằm ở phía đông của (và đổ vào) sông Juruena. Một số người Indien Suyá, người nói tiếng Gê ở trung Brasil, đã nhập cư từ bang Maranhão đến lưu vực sông này.

Tham khảo
Arinos River. (2009). In Encyclopædia Britannica. Truy cập ngày 14 tháng 9 năm 2009, from Encyclopædia Britannica Online: http://www.britannica.com/EBchecked/topic/34318/Arinos-River

Chú thích

Sông Mato Grosso


title: Đảo Bananal

text:
Đảo Bananal (, ) là một đảo lớn được tạo thành do sông Araguaia tách làm đôi, thuộc tây nam Tocantins, Brasil. Hòn đảo được hình thành ở phần phân nhánh rất bằng phẳng của sông Araguaia. Bananal là cù lao sông lớn nhất thế giới, với chiều dài 350 km (217 mi) và chiều rộng là 55 km (34 mi). Tổng diện tích của đảo là 19.162,25 km² (7.400 mi²), gấp hai lần Liban hay Jamaica.

Môi trường và bảo vệ văn hóa
Đảo Bananal là một khu bảo tồn thiên nhiên và văn hóa. Phù hợp với điều 28 trong Điều lệ của Luật Indien (Artigo 28 do Estatuto do Indío-lei) Số. 6001 ban hành vào ngày 19 tháng 12 năm 1973, một khu vực có diện tích 5.577,26 km² được bảo vệ với vị thế Vườn quốc gia Araguaia và 13.584,99 km² là khu vực bảo tồn văn hóa của dân bản địa. Một phần ba phía bắc của đào, được công nhận là vườn quốc gia, là một địa điểm phổ biến với hoạt động du lịch sinh thái. Hai phần ba phía nam của đảo là lãnh thổ dân bản địa.

Cư dân
Mặcd dù những người Brasil không có nguồn gốc bản địa đã từng sống trên đảo trong quá khứ song hiện nay chỉ có cư dân bản địa sông trên đảo.

Có ít nhất 4 bộ lạc sinh sống trên đảo Bananal: Javaés, Karajá, Ava-Canoeiro, và Tuxá. Có 16 aldeias hay làng trên đảo: Barra do Rio, Barreira Branca, Boa Esperança, Boto Velho, Cachoeirinha, Fontoura, JK, Kanoanã, Kaxiwe, Macaúba, Santa Isabel, São João, Txoude, Txuiri, Wari-Wari, Watau.

Không có cây cầu nào nối hòn đảo với bang Tocantins ở phía đông hay Mato Grosso ở phía tây. Trong suốt năm, phương tiện duy nhất để đến đảo là thuyền. Tuy nhiên, trong một vài tuần vào mùa khô (tháng 6- tháng 8) sông khá nông và có thể đi ô tô sang đảo. Đường làng đủ rộng để ô tô hay máy kéo có thể đi lại mặc dù phương tiện vận chuyền chính là ngựa, xe đạp hay đi bộ.

Đô thị
Từ bắc đến nam, hòn đảo tạo thành phần phía tây của đô thị Pium, Lagoa da Confusão, và Formoso do Araguaia, tại Tây Nam Tocantins.

Tham khảo

Đảo của Brasil
Đảo sông Brasil
Vùng đất Ramsar ở Brasil
Lãnh thổ người bản địa Brasil


title: Shark! Hunting the Great White

text:
Shark! Hunting the Great White (tạm dịch: Cá mập! Săn cá mập trắng vĩ đại) là trò chơi máy tính thuộc thể loại đi săn cá mập dưới dạng bắn súng góc nhìn thứ nhất do hãng Sunstorm Interactive phát triển và WizardWorks phát hành vào ngày 27 tháng 2 năm 2001.

Tham khảo

Trò chơi điện tử năm 2001
Trò chơi đi săn
Trò chơi bắn súng góc nhìn thứ nhất
Trò chơi về cá mập
Trò chơi trên Windows


title: Sông Japurá

text:
Sông Japurá hay sông Caquetá dài khoảng  bắt nguồn với tên Caquetá tại dãy Andes ở Tây Nam của Colombia. Sông chảy theo hướng đông nam tới Brasil, tại đây sông có tên là Japurá. Japurá hợp dòng vào sông Amazon thông qua một mạng lưới các kênh. Sông có khả năng thông hành đối với các tàu thuyền nhỏ tại Brasil.

Sông là nơi có nhiều cá và các loài bò sát, bao gồm cả loài cá da trơn khổng lồ nặng tới  và chiều dài tới , cá chính điện, cá răng đao, rùa, và cá sấu caiman. Sông cũng là một tuyến đường thủy, với các thuyền độc mộc nhỏ bé, hay lớn hơn là thuyền động cơ, thuyền sông được người địa phương gọi là lanchas. Các tàu thuyền mang theo nhiều hàng hóa, đôi khi được thuê hay thậm chí là để du lịch. Tại phần thuộc Colombia, sự hiện diện của các nhóm du kích khiến cho việc đi lại gặp cản trở.

Phần lớn rừng thông tại phía đông Caquetá đã bị xóa bỏ và thay thế là các đồng cỏ, các cây trồng như lúa, ngô, sắn, mía và trong hai thập kỉ gần đây, là cây coca.

Phía tây Rio Negro, sông Solimões (tên gọi vùng thượng du Amazon thuộc Brasil) nhận ba dòng nước hùng vĩ từ phía tây bắc—Japurá, Içá (gọi là Putumayo trước khi vào đất Brasil), và Napo. Sông Caquetá, sau đó trở thành Japurá, khởi nguồn từ dãy Andes thuộc Colombia, gần sát nguồn của sông Magdalena, và tiếp nhận thêm nhiều nhánh chi lưu khác khi chảy tại Colombia.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Thông tin môi trường vùng Amazon thuộc Colombia

Sông của Colombia
Phụ lưu sông Amazon
Sông Amazonas (bang Brasil)


title: Sông Juruena

text:
Sông Juruena dài 1240 km tại trung-tây của Brasil, tại bang Mato Grosso. Tại 190 km cuối nguồn, sông trở thành ranh giới tự nhiên giữa các bang Mato Grosso và Amazonas. Cuối cùng, sông hợp dòng với sông Teles Pires để tạo thành sông Tapajós, vốn là một trong những chi lưu lớn nhất của sông Amazon.

Trên lưu vực sông có vườn quốc gia Juruena cũng như thác Salto Augusto. Vườn quốc gia Juruena được thành lập vào ngày 5 tháng 6 năm, 2006, và có diện tích 19.000 km².

Tham khảo

Liên kết ngoài
Juruena in the Encyclopædia Britannica
Website of WWF about the national park Juruena

Sông Mato Grosso
Sông Amazonas (bang Brasil)


title: Sông Madre de Dios

text:
Sông Madre de Dios, (Quechua Amarupa mayu) cùng tên với vùng Madre de Dios của Peru mà nó chảy qua, chảy vào sông Beni tại Bolivia, sau đó chảy theo hướng bắc sang Brasil, tại đây nó hợp dòng với sông Mamore để trở thành sông Madeira. Madeira là một chi lưu lớn nhất của sông Amazon.

Sông Madre de Dios là một tuyến đường thủy quan trọng của vùng Madre de Dios, chủ yếu là với Puerto Maldonado, đô thị lớn nhất và cũng là thủ phủ của vùng. Các nông trang trồng xoài và khai mỏ cùng nhiều cơ sở công nghiệp khác nằm bên bờ sông. Các ngành kinh tế quan trọng tại Madre de Dios là khai thác gỗ và canh tác, cả hai đều gây nên các vấn đề môi trường nghiêm trọng. Dọc chiều dài của sông có một số vườn và khu dực trữ quốc gia, đáng chú ý là vườn quốc gia Tambopata-Candamo, vườn quốc gia Manu (cũng là Khu dự trữ sinh quyển Manu) và vườn quốc gia Bahuaja-Sonene.

Thủy văn
Madre de Dios là lưu vực sông lớn nhất trong khu vực, và là một phần của lưu vực sông Amazon. Các hi lưu chính của sông bao gồm Chivile, Xanh, Trắng, Inambari, Tambopata và sông Colorado.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Lưu vực Madre de Dios  tại Trạm quan sát Trái đất của NASA
 Dự án Trung tâm Nghiên cứu nước ở Madre de Dios, Peru

Sông của Peru
Sông Bolivia
Sông quốc tế
Phụ lưu sông Amazon


title: Sông Pastaza

text:
Pastaza (trước đây gọi là Sumatara) là một chi lưu lớn của sông Marañón tại Tây Bắc của bồn địa Amazon tại Nam Mỹ.

Đầu nguồn của sông nằm tại tỉnh Cotapaxi của Ecuador, chảy từ sườn tây bắc của núi lửa Cotopaxi và được gọi là sông Patate. Patate chảy về phía nam đến tỉnh Tungurahua và hợp lưu cùng sông Chambo ngay phía dưới thị trấn Baños de Agua Santa và ở ngay phía bắc núi lửa Tungurahua và trở thành Pastaza. Bảy km về phía đông của Baños, trên sông có dự án xây đập thủy điện Agoyan, và sẽ tạo ra một vùng đàm phá phù sa tại làng La Cieniga. Đập Agoyan được xây dựng tại một địa điểm cụ thế và thác nước Agoyan cách đó khoảng 5 km về phía hạ nguồn se không bị ảnh hưởng.  Sau thác nước, sông tiến vào một hẻm núi nơi có các ghềnh 4 tầng; trên sông cũng có người kết bè mặc dù được coi là có chất lượng tương đương với sông Tena và ít phổ biến với các hoạt động thể thao.

Từ ngã ba sông với Chambo, Pastaza chảy hầu như theo hướng đông với  rồi chuyển hướng đông nam, và nhận nước từ sông Topo. Đường cao tốc Troncal Amazonas chạy song song với sông từ Baños đến Puyo, qua 7 đường hầm, và bốn thác nước chính vốn là những địa điểm du lịch của người Ecuador. Sau khi qua thị trấn Santa Inez, sông Pastaza qua Pastaza, tại đây mó tạo nên ranh giới giữa tỉnh này với Morona-Santiago. Tại thị trấn Mera, một đoạn ngắn trước khi đến Puyo, sông thoát khỏi các ngọn núi và chảy vào một thung lũng rộng, trở nên rộng và nông hơn. Sau khi qua Shell Mera sông trở bện và uốn khúc, tạo nên các hồ vòng cổ và vũng lầy dọc theo dòng chảy qua đồng bằng ngập nước Amazon.

Sau khi chảy qua Ecuador, Pastaza chảy vào Peru tại làng Hito Zoilaluz on Isla Zoilaluz và chuyển hướng về phía nam hợp vào sông Marañón gần San Ramón.

Pastaza có nhiều chi lưu, cả phía trên và dưới đập thủy điện. Chúng góp phần vào dòng chảy nhanh và gây nên lũ lụt. Bên bờ phía có cao tốc của Pastaza, mỗi 3–4 km sông lại có một chi lưu còn bên phía đối diện thì là 50 km. Các chi lưu chính là Chambo, Bobonaza, và Huasaga, cũng khá quan trọng là Ambato, Pindo, và Puyo.

Không có ngành đánh bắt cá lớn trên sông Pastaza - sông chủ yếu đường dùng để vận chuyển bằng canô. Mực nước sông lên xuống không ổn định, song nước nông và có nhiều bãi cát.  Lũ lụt xảy ra theo mùa.

Chú thích

Phụ lưu sông Amazon
Sông Ecuador
Sông của Peru
Sông quốc tế


title: Sông Acre

text:
Sông Acre (được gọi là Aquiry trong tiếng Iñapari bản địa; tiếng Bồ Đào Nha: Rio Acre) dài  và thuộc khu vực miền Trung của Nam Mỹ. Sông khởi nguồn tại Peru, và chảy theo hướng Đông Bắc, tạo thành một đoạn biên giới giữa Bolivia và Brasil. Sông chảy qua hai bang Acre và Amazonas của Brasil trước khi hợp lưu vào sông Purus. Sông cũng tạo thành một đoạn biên giới giữa Bolivia và Brasil. Tên gọi của sông cũng được dùng để chỉ một hạt nằm ven sông và trên đường biên giới của năm 1867, giữa Bolivia và Brasil. Diện tích của khu vực này được ước tính là .

Sông có khả năng thông hàng từ cửa sông cho đến điểm nhận nước của sông Xapuri với chiều dài (), song có thể lên phía trên thượng nguồn vào mùa mưa từ tháng 1 cho đến tháng 3. Con sông là động mạch giao thông quan trọng và cuối thế kỷ 19 do có phát hiện về các rừng cao su mới.

Lịch sử
Khu vực sông có người Peru định cư từ 1870 đến 1878, song đã bị giới những người thu thập cao su Brasil xâm chiếm vào thế kỷ tiếp sau trong thời kỳ bùng nổ cao su và trở thành một sông nhánh quan trọng của thị trường cao su Iquitos, Peru, Manaus và Pará. Năm 1899, chính phủ Bolivia lập một định chế nội bộ tại Puerto Alonso, bên sông Acre, nhằm thu thuế đối với hoạt động xuất khẩu cao su, và sau đó gây nên một cuộc xung đột với những người định cư Brasil, cuối cùng đã dẫn tới tranh chấp biên giới giữa hai nước. Vào tháng 7 năm 1899, "Acreanos" tuyên bố độc lập và lập nên một nước cộng hòa riêng của mình, song sau đó họ đã chịu khuất phục trước Brasil. Rối loạn đã dẫn đến việc Brasil quyết định cử quân đội đến chiếm Puerto Alonso. Tranh chấp biên giới được giải quyết tại Petropolis vào ngày 17 tháng 11 năm 1903, với việc Brasil mua lại các lãnh thổ sản xuất cao su, phía nam vĩ tuyến 9.

Tham khảo

Sông Amazonas (bang Brasil)
Sông Acre (bang)
Phụ lưu sông Amazon
Sông của Peru
Biên giới Bolivia-Brasil
Sông quốc tế Nam Mỹ
Sông vùng Madre de Dios
Sông vùng Pando


title: Sông Apurímac

text:
Sông Apurímac (, ; từ tiếng Quechua apu nghĩa là 'thần thánh' và rimac nghĩa là 'đền thờ, tiên tri') khởi nguồn từ nguồn nước tan chảy từ sông băng trên đỉnh Nevado Mismi, một ngọn núi cao  tại tỉnh Arequipa ở miền nam Peru, cách  từ làng Caylloma, và dưới  từ bờ biển Thái Bình Dương. Apurímac là khởi nguồn của hệ thống sông lớn nhất thế giới là sông Amazon.

Sông nói chúng chảy theo hướng tây bắc qua Cuzco tại một hẻm núi hẹp cao tới 3.000 m, sâu gấp hai lần Grand Canyon tại Hoa Kỳ, dòng chảy của sông bị gián đoạn với các thác ghềnh. Trong số sáu nỗ lực nhằm khám phá Apurímac theo toàn bộ chiều dài, chỉ có hai cuộc là thành công.

Sau , Apurímac hợp dòng với sông Mantaro và trở thành sông Ene tại ,  trên mực nước biển; sau đó hợp lưu với sông Perené tại  trên mực nước biển, trở thành sông Tambo; khi hợp lưu với Urubamba tại  trên mực nước biển, sông trở thành Ucayali, đầu nguồn chính của Amazon.

Đôi khi tên sông được dùng để chỉ đoạn từ đầu nguồn đến ngã ba sông với Ucayáli, tức là gồm cả Ene và Tambo, được gọi là "Apurímac", và khi đó sông có tổng chiều dài .

Vào thế kỷ 13, người Inca đã xây dựng nên một cây cầu bắc qua dòng sông này để họ có thể tiếp cận với vùng phía tây.

Tham khảo

Phụ lưu sông Amazon
Sông của Peru


title: Sông Araguaia

text:
Sông Araguaia ( ) là một trong những sông chính tại Brasil, và là chi lưu chính của sông Tocantins. Sông có chiều dài xấp xỉ 2.627 km. Araguaia có nghĩa là "sông của vẹt đuôi dài (đỏ)" trong tiếng Tupi.

Địa lý
Bởi có nhiều chi lưu nên người ta khó có thể dễ dàng xác định khởi nguồn của sông Araguaia. Các chi lưu quan trọng bắt nguồn từ dãy núi Araras tại Mato Grosso cũng như dãy núi Divisões ở Goiás (tuy nhiên theo các nguồn khác, Araguaia bắt nguồn từ dãy Caiapó, tại ranh giới Goiás-Mato Grosso). Từ đây sông chảy theo hướng Đông Bắc và đến điểm hợp lưu với sông Tocantins gần thị trấn São João.

Dọc theo dòng chảy, sông tạo thành ranh giới tự nhiên giữa các bang của Brasil là Goiás, Mato Grosso, Tocantins và Pará. Khoảng ở đoạn trung lưu, Araguaia bị phân thành hai nhánh (nhánh phía tây vẫn được gọi là Araguaia còn nhánh phía đông được gọi là Rio Javaés). Sau đó, sông tái hợp lưu và tạo thành Ilha do Bananal, cù lao trên sông lớn nhất thế giới. Cửa sông Javaés tạo thành một vùng đồng bằng nội địa rộng lớn, nơi nó hợp dòng trở lại vào dòng chính Araguaia, với 100.000 ha rừng đầm lầy nước ngọt, các dòng kênh nước đen, và các hồ vòng cỏ được gọi là Cantão. Đây là một trong những khu vực đa dạng sinh học bậc nhất ở phía đông Amazon, với 700 loài chim, gần 300 loài cá, và một số lượng lớn các loài vật đang bị đe dọa như rái cá lớn, cá sấu đen, và loài cá nước ngọt lớn nhất thế giới là Arapaima, tất cả đều xuất hiện trong một khu vực tương đối nhỏ.

Phần lớn dòng chảy của Araguaia có khả năng thông hành quanh năm, nhưng khu vực sông bên dưới vùng đất ngập nước Cantão thường gây cản trở tàu bè với nhiều thác ghềnh. Lưu vực sông Araguaia và Tocantins chiếm xấp xỉ 9,5% diện tích lãnh thổ Brasil. Khu vực này là một phần của bồn địa Amazon. Tuy nhiên, sông Araguaia không phải là một chi lưu của Amazon.

Chi lưu
Chi lưu chính của Araguaia là Rio das Mortes, khởi nguồn từ Serra de São Jerônimo, gần Cuiabá, Mato Grosso, và có khả năng thông hành đến Pará.

Các chi lưu quan trọng khác gồm có Bonito, Garcas, Cristallino và Tapirape ở phía tây, còn ở phía đông là Pitombas, Claro, Vermelho, Tucupa và Chavante ở phía đông.

Lịch sử
Henri Coudreau vào năm 1897 đã khám phá một phần dòng sông. Từ 1972 đến 1974 khu vực này là nơi diễn ra các xung đột giữa phong trào du kích cánh tả và các lực lượng hỗ trợ chế độ độc tài quân sự.

Thị trấn
Các khu dân cư quan trọng bên bờ sông Araguaia (từ hạ nguồn):
 Barra do Garças
 Aragarças
 Aruanã
 Luiz Alves
 São Félix do Araguaia
 Santa Terezinha
 Araguacema
 Conceição do Araguaia
 Xambioá
 São Geraldo do Araguaia
 São João do Araguaia

Tham khảo

Liên kết ngoài
Rio Araguaia (Thông tin du lịch)
Hotel, turismo, pescaria, passeios ecológicos Araguaia,Luiz Alves, Bananal, Cristalino
hydrographic information (in Portuguese)
Basin map (in Portuguese)
Tocantins state, with Rivers v-Brazil.com
Pará state, with Rivers v-Brazil.com
Instituto Araguaia
Brazilian Ministry of Transport

Sông Mato Grosso
Sông Tocantins
Sông Pará
Phụ lưu sông Amazon
Sông Goiás


title: Sông Beni

text:
Sông Beni (tiếng Tây Ban Nha: Río Beni) là một sông tại miền bắc của Bolivia. Sông dài khoảng 1.178 km và nếu tính theo Beni-Alto Beni, chiều dài sẽ là 1.6191 km

Sông khởi nguồn từ phía bắc thủ đô La Paz và chảy về phía đông bắc. Chi lưu quan trọng nhất của nó là sông Madre de Dios. Một chi lưu khác là sông Tuichi tại vườn quốc gia Madidi. Sông Tuichi hợp dòng vào sông Beni tại thượng du ở thị trấn Rurrenabaque. Phía nam Rurrenabaque, sông Beni chảy qua một vùng rừng nhiệt đới. 30 km trước khi hợp dòng vào sông Mamoré trên biên giới Bolivia-Brasil, các ghềnh Cachuela Esperanza phả vỡ khả năng thông hành lên thượng nguồn của sông.

Tham khảo

Sông Bolivia
Sông vùng Beni
Sông vùng La Paz (Bolivia)
Sông vùng Pando


title: Sông Chapare

text:
Sông Chapare nằm tại Bolivia và là một chi lưu của sông Mamoré thuộc lưu vực sông Amazon. Không khởi nguồn từ điểm hợp dòng giữa sông Espíritu Santo và sông San Mateo tại tỉnh Cochabamba ở Villa Tunari. Đây là tuyến đương thủy chính của tỉnh Chapare. Giống cá Gephyrocharax chaparae được tìm thấy ở trên sông và tên gọi của nó cũng xuất phát từ nơi đây.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Chapare River Floods

Sông Bolivia
Sông vùng Cochabamba


title: Sông Ene

text:
Sông Ene (tiếng Tây Ban Nha: Río Ene) nằm tại Peru và ở sườn phía đông của dãy Andes.

Sông Ene là một phần của đầu nguồn sông Amazon có khởi nguồn từ Nevado Mismi phía nam của Cuzco nơi nó lần đầu tiên trở thành sông Apurímac, sau đó sông Ene và sông Tambo hợp lưu để trở thành sông Ucayali rồi tạo thành Amazon.

Sông Ene được tạo thành tại  ở điểm hợp lưu giữa sông Mantaro và sông Apurímac, khoảng 400 m trên mực nước biển, nơi ba vùng của Peru là Junín, Cusco, và Ayacucho giáp với nhau.

Sông chảy theo hướng tây bắc với tổng chiều dài 180,6 km.

Tại  Río Ene gặp sông Perené, thuộc thị trấn Puerto Prado, 295 m trên mực nước biển, nó sau đó được gọi là Tambo.

Tham khảo

Ene
Ene


title: Río Grande (Bolivia)

text:
Río Grande (hay Río Guapay) là một sông tại Bolivia khởi nguồn từ sườn phía nam của Sierra de Cochabamba, phía đông thành phố Cochabamba, tại . Tại đầu nguồn, sông còn được gọi là Río Rocha và chảy qua bồn địa thung lũng thẳng theo hướng tây. Sau 65 km sông chuyển hướng đông nam và sau khoảng 50 km sông hợp dòng với Río Arque tại  trên độ cao 2.350 m.

Từ điểm hợp dòng này, sông mang tên Río Caine và tiếp tục chảy 162 km theo hướng đông nam, trước khi được gọi là Río Grande. Sau tổng cộng 500 km, sông chuyển hướng đông bắc và tạo thành một đường cong quanh thành phố vùng thấp Santa Cruz.

Sau 1.438 km, the Río Grande hợp dòng với Río Ichilo tại , vốn là một chi lưu của Río Mamoré.

Tham khảo

Sông Bolivia
Phụ lưu sông Amazon


title: Sông Guaporé

text:
Sông Guaporé nằm tại miền tây Brasil dọc theo biên giới với Bolivia. Tên tiếng Bolivia của sông là Río Iténez.

Sông khởi nguồn từ dãy Mato Grosso của Brasil cách khoảng 150 km về phía đông bắc Pontes e Lacerda. Từ thị trấn này, sông chảy về phía tây khoảng 120 km, đến Vila Bela da Santíssima Trindade nó hợp dòng với Rio Alegre. Sông sau đó đổ hướng về phía tây bắc với chiều dài khoảng 180 km và sau đó tạo thành biên giới giữa bang Mato Grosso và Rondônia của Brasil ở phía đông bắc, và tỉnh Santa Cruz và Beni của Bolivia ở phía đông nam. Tại đây sông mang tên Iténez bên phía Bolivia và Guaporé bên phía Brasil, trước khi hợp dòng vào sông Mamoré tại Sorpresa.

Tham khảo

Sông Brasil
Sông Bolivia
Sông quốc tế Nam Mỹ
Biên giới Bolivia-Brasil
Sông Mato Grosso
Sông tỉnh Beni
Sông tỉnh Santa Cruz (Bolivia)
Sông biên giới


title: Sông Iriri

text:
Sông Iriri là một chi lưu chính của sông Xingu tại Brasil, thuộc bang Pará. Sông có chiều dài  và là sông dài thứ 116 trên thế giới (cùng với sông Krishna, Ấn Độ) và là sông dài thứ 15 trong bồn địa Amazon. Đầu nguồn sông là nơi sinh sông của người Panará.

Tham khảo

Phụ lưu sông Amazon
Sông Pará


title: Sông Jari

text:
Sông Jari, là một chi lưu phía bắc của sông Amazon nằm trên ranh giới giữa các bang Pará và Amapá ở phía bắc Brasil. Sông là chi lưu nằm trong vùng hạ du nhất của bồn địa Amazon và là giáp với Cao nguyên Guiana cùng Guianas và Guyane thuộc Pháp toở tây bắc.

Các chi lưu
 Sông Iratapuru
 Sông Iratapina
 Sông Noucouru
 Sông Mapiri
 Sông Cuc
 Sông Culari
 Sông Curapi
 Sông Ximim-Ximim
 Sông Mapaoni

Tham khảo

Phụ lưu sông Amazon


title: Sông Javary

text:
Sông Javary hay sông Yavarí () là một chi lưu dài 1.184 km của sông Amazon và tạo thành trên 500 mi (804,67 km) biên giới giữa Brasil và Peru. Sông có khả năng thông hành bằng canoe đến 900 mi (1.448,4 km) phía trên cửa sông đến khởi nguồn tại cao nguyên Ucayali, nhưng tàu hơi nước chỉ có thể tiếp cận đến 260 mi (418,4 km). Ủy ban Biên giới Brasil vào năm 1866 đã tới ngã ba sông với Shino với nhánh Jaquirana. Sông chảy qua vùng đồng quê sông cực kỳ ngoằn nghèo và rất phẳng, tương tự như đặc điểm của sông Jurua.

Sông Javary là một trong những nơi tốt nhất để quan sát động vật hoang dã Amazon, bao gồm cá heo sông Amazon và tucuxi. Có một số khu dực trữ tư nhân nhỏ xung quanh bờ sông, và cũng có thể quan sát các động vật hoang dã tại đây

Thị trấn Benjamin Constant nằm ở cửa sông, bên bờ phía Brasil.

Tham khảo

Phụ lưu sông Amazon
Sông của Peru
Sông quốc tế Nam Mỹ
Sông Brasil


title: Juruá

text:
Sông Juruá (tiếng Bồ Đào Nha Rio Juruá; Tiếng Tây Ban Nha Río Yurúa) là một chi lưu phía nam của sông Amazon ở phía tây của sông Purus, là đãy của vùng lõm nội địa Amazon rộng lớn, có tất cả các đặc tính của sông Purus như độ uốn khúc, chảy chậm và nói chung đi qua các vùng đồng quê bán ngập và thấp. Sông khởi nguồn từ cao nguyên Ucayali, và có khả năng thông hành khoảng 1133 mi (1823 km) phía trên điểm hợp dòng với Amazon. Tổng chiều dài của sông xấp xỉ 1500 mi (2414 km), và là một trong những chi lưu dài nhất của Amazon.

Tham khảo

Phụ lưu sông Amazon
Sông của Peru
Sông quốc tế Nam Mỹ
Sông Brasil


title: Sông Mantaro

text:
Sông Mantaro (, ) là một dòng sâu dài chảy qua phần trung tâm của Peru. Tên gọi trong tiếng Quechua của sông nghĩa là "sông vĩ đại". Từ "Mantaro" có thể xuất phát từ tiếng Ashaninka, những người sống ở hạ du dọc theo sông Ene.

Sông khởi nguồn tại hồ Junín ở độ cao 4.080 m và chảy qua Junín, Yauli, Jauja, Concepción và Huancayo tại vùng Junín, và sau đó chảy qua các vùng Huancavelica và Ayacucho, rồi lại quay lại vùng Junín tại tỉnh Satipo và ở đây sông hợp nhất với sông Apurimac để tạo thành sông Ene. Lưu của sông cũng bao gồm một số phần của vùng Pasco. Sông thuộc lưu vực sông Amazon. Chi lưu chính của sông là sông Cunas và sông Ichu.

Sông Mantaro chảy từ đông bắc đến đông nam qua thung lũng Mantaro. Thung lũng này là nguồn cung cấp thực phẩm quan trọng nhất cho thủ đô Lima.

Tổ hợp Thủy điện Mantaro nằm tại tỉnh Tayacaja của vùng Huancavelica, và cung cấp 31% điện năng được sản xuất ra tại Peru.

Chú thích

Sông của Peru
Phụ lưu sông Amazon


title: Sông Marañón

text:
Sông Marañón (, ) khởi nguồn từ nơi cách 160km về phía đông bắc của thủ đô Lima, Peru, chảy qua một thung lũng sâu bị xói mòn của dãy Andes khi thẳng hướng tây bắc, sông nằm dọc theo chân phía đông của dãy Andes; về song sông uốn cong và chuyển hướng đông bắc, cắt qua các dãy thuộc Andes, cho đến Pongo de Manseriche, sông chảy qua vùng đồng bằng. Sau khi hợp dòng với sông Ucayali, Marañón được mang tên là sông Amazon.

Bị ngăn cản bởi các đá ngầm cùng các thác ghềnh nên Marañón chưa từng là một tuyến thương mại. Tại điểm sông thực hiện cuộc uốn cong vĩ đại của mình, nó gặp sông Chinchipe, khởi nguồn từ miền nam Ecuador. Ngay phía dưới điểm này, các dãy núi nằm gần hai bờ của Marañón, tạo nên một hẻm núi hẹp có chiều dài , tại đây có nhiều dòng nước xoáy, và không ít hơn 35 ghềnh, chuỗi này kết thúc với ba thác lớn ngay sau khi nhận nước của sông Imasa hay Chunchunga, gần cửa sông mà Charles Marie de La Condamine đã lên tàu vào thế kỷ 18 để thám hiểm Amazon. Tại khu vực này, vùng đồng quê bằng phẳng bắt đầu hạ độ cao và chỉ có một vài ngọn núi. Người Aguaruna sinh sống ven sông tại khu vực này.

Hẻm núi cuối cùng mà sông Marañón, phải vượt qua là Pongo de Manseriche, kéo dài , ngay phái dưới cửa Rio Santiago, nằm nằm giữa nó và điểm truyền giáo bị bỏ hoang Borja. Theo thuyền trưởng Carbajal, có nguồn gốc từ Pongo de Manseriche trên chiếc tàu hơi nước nhỏ "Napo," năm 1868, sông nằm trên một kẽ hở rộng lớn trên dãy Andes và sâu 600m (2000ft), ở một số nơi chỉ hẹp 30m (100ft), các vách đứng "dường như là điểm cao nhất."

Sau khi vượt qua Pongo de Huaracayo (hay Guaracayo), cerros, hay các vùng đồi, dần biến mất, và trong khoảng  trên sông có đấy các cù lao, và không thể nhìn thấy gì từ bờ thấp của chúng nhưng một đồng bằng bao la với rừng bao phủ được gọi là selva baja ("rừng nhiệt đới thấp") hay Amazonia thuộc Peru, là nơi sinh sống của các sắc dân bản địa như Urarina tại bồn địa Chambira, người Candoshi, và người Cocama-Cocamilla. Sông Marañón cũng là bối cảnh của một trong những tiểu thuyết qiuan trọng nhất của nhà văn người Peru Ciro Alegría: La serpiente de oro (1935).

Tham khảo

Sông của Peru
Phụ lưu sông Amazon


title: Sông Napo

text:
Napo là một chi lưu của sông Amazon, sông khởi nguồn tại Ecuador bên sườn của núi lửa Antisana, Sincholagua và Cotopaxi. Tổng chiều dài của sông là 1075 km. Diện tích lưu vực đạt 100.518 km². Lưu lượng trung bình của sông Napo là 6.976 m³/s.

Trước khi chảy đến vùng đồng bằng, sông nhận được một lượng nước lớn từ các con suối, tại các khu vực miền núi, nơi có thảm thực vật dày đặc và đa dạng. Dòng sông này là một trong đặc trưng địa hình của Ecuador. Từ phía bắc, dòng Coca hợp dòng vào Napo, có nguồn tại hẻm núi Cayambe tại xích đạo, và cũng là một dòng sông mạnh mẽ, Aguarico có đầu nguồn nằm giữa Cayambe và biên giới Colombia.

Từ phía tây, sông nhận được một chi lưu thứ cấp, Curaray, từ sườn núi Andes, giữa Cotopaxi và núi lửa Tungurahua. Từ nhánh Coca đến cửa sông Curaray, Napo vẫn gặp đầy trở ngại với các dải cát, và có nhiều cù lao vốn sẽ bị ngập vào mùa mưa, khi đó sông sẽ có chiều rộng lớn.  Từ Coca, sông chảy qua một vùng đồng bằng rừng rậm và từ sông ta không thể nhìn thấy một ngọn núi nào - đôi bờ sông chỉ bị gián đoạn khi gặp các đầm lầy và đầm phá.

Từ Amazon, Napo có khả năng thông hành đến tận nhánh sông Curaray, cách khoảng 216 miles (350 km), và có lẽ có thể xa hơn một chút; từ đây, bằng cách chuyển sang cano, có thể đi lên thượng nguồn xa đến Santa Rosa, một điểm đến được biết đến với bất kỳ khách du lịch mạo hiểm nào đến từ cao nguyên Quito. Sông Coca có thể thâm nhập tời tận vùng trung du, tại đây sông bị kẹt giữa hai bức tướng núi, trong một hẻm núi sâu. Đây là dòng sông nổi tiếng theo sau chuyến thám hiểm của Gonzalo Pizarro.

Tham khảo

Phụ lưu sông Amazon
Sông Ecuador
Sông của Peru
Sông quốc tế


title: Sông Pará

text:
Sông Pará () là nhánh phía nam của cửa sông Amazon. Sông chảy quanh phía tây và phía nam của hòn đảo Marajó. Sông nhận nước từ dòng chính của Amazon, tuy nhiên phần nhiều lượng nức của nó bắt nguồn từ sông Tocantins chảy đến từ phía nam. Thủ phủ của bang Pará là Belém, nằm trên bờ nam của sông. Sông dài xấp xỉ 40 mi.

Sông Pará
Chi lưu sông Amazon


title: Sông Perené

text:
Sông Perené () nằm tại Peru, trên sườn phía đông của dãy Andes.

Sông được hình thành tại  ở nơi hợp dòng của sông Chanchamayo và Paucartambo, 15 km phía trên cộng đồng Perené, tại 650 m trên mực nước biển.

Sông chảy theo hướng đông nam với chiều dài 165 km.

Tại  sông Perené hợp dòng với sông Ene, 10 km dưới cộng đồng Puerto Ocopa, và ở độ cao 400 m trên mức nước biển, à được gọi là sông Tambo từ sau đó.

Tham khảo

Perené
Perené


title: Sông Purus

text:
Purus là một trong những chi lưu chính của sông Amazon. Diện tích lưu vực sông là , là lưu lượng nước trung bình là 8.400 m³/s.

Sông đổ vào Amazon ở phía tây điểm hợp dòng của sông Madeira, và hai dòng sông cũng chảy gần như song song với nhau xa về phía tây nam. Sông chảy qua một cánh rừng liên tục tại điểm vệt lõm lớn nằm giữa sông Madeira, ven theo mép của cao nguyên Brasil, và Ucayali vốn ôm vào dãy Andes. Sông tạo thành một phần nhỏ trong tuyến biên giới giữa Brasil và Peru.

William Chandless đã khám phá ra rằng mực nước biển chỉ là 107 feet (33 m) ở 590 mi (950 km) tính từ cửa sông. Đây là một trong những dòng chảy uốn khúc nhất thế giới, với chiều dài theo đường thẳng ít hơn một nửa nếu tính theo chiều dài thực. Sông là đường thoát nước duy nhất cho các khu vực bán ngập hay ngập mà nó chảy qua.

Sông có khả năng thông hành đối với tàu hơi nước là 1648 mi (2650 km). Tại 1792 mi (2,880 km) sông phân thành hai nhánh nhỏ. Đôi khi có một vách đá chạm đến bờ sông, nhưng các vùng đất xung quanh sông thường bị ngập lụt hàng năm, vào lúc đó, mực nước sông lên tới 50 feet (15 m), một số hồ bên tả và hữu của sông là những hồ chứa.

Chi lưu chính của sông là Aquiry hay sông Acre, đổ vào từ phía hữu cách 1104 mi (1777 km) từ điểm hợp dòng vào Amazon. Khởi nguồn của sông này nằm gần Mayutata. Sông có khả năng thông hành khoảng 5 tháng mỗi năm, khi thung lũng Purus bị ngập nước; và trong bảy tháng còn lại, chỉ cano có thể tiếp cận với các khu vực định cư của khu vực trống cao su lớn tại Mayutata và hạ Beni; do đó các khu vực này buộc phải tìm kiếm một lối đi để vận chuyển các sản phẩm của mình bằng con đường rất nguy hiếm, tốn kém và mất thời gian cũng như nhiều thác ghềnh trên sông Madeira.

Năm 2008 một nền văn minh thời kỳ tiến Comlombo đã được khám phá tại khu vực thượng du của sông gần biên giới với Bolivia. Sau khi nhiều khu rừng trong khu vực đã biến mất để giành chỗ cho nông nghiệp, các bức ảnh vệ tinh đã cho thấy ccacs côn sự đào đắp hình học lớn.

Tham khảo
 Purus River. (2010). In Encyclopædia Britannica. Truy cập ngày 12 tháng 1 năm 2010, from Encyclopædia Britannica Online: http://www.britannica.com/EBchecked/topic/484217/Purus-River

Liên kết ngoài
 Map of Amazon Sate with Purus River- Bộ Giao thông Brasil

Phụ lưu sông Amazon
Sông của Peru
Sông quốc tế Nam Mỹ
Sông Acre (bang)
Sông Amazonas (bang Brasil)
Biên giới Brasil-Peru
Sông vùng Ucayali