title: Vệ Quán

text:
Vệ Quán (; 220-291) là đại thần nhà Tào Ngụy và nhà Tấn trong lịch sử Trung Quốc. Ông đã sống qua 2 thời kỳ Tam Quốc và Tây Tấn.

Thời trẻ
Vệ Quán có tên tự là Bá Ngọc (伯玉), người huyện An Ấp quận Hà Đông, Tinh châu. Ông ra đời trong gia đình quan lại, cha là Vệ Ký giữ chức thượng thư nhà Tào Ngụy.

Năm ông lên 10 tuổi thì cha qua đời. Do có tiếng là người có đạo đức, hiếu thảo và thông minh nên được kế tập cha giữ chức Văn hương hầu (閺乡侯).

Đại thần nhà Ngụy

Trọng thần họ Tư Mã
Năm 239, Vệ Quán 20 tuổi bắt đầu bước vào quan trường, được phong làm Thượng thư lang, sau lên Thông sự lang, rồi Trung sự lang. Sau 10 năm, ông được thăng làm Tán kị thường thị.

Họ Tư Mã trở thành quyền thần thao túng nhà Ngụy. Vệ Quán hành sự thận trọng, nghiêm túc, được mọi người trong triều kính trọng.

Năm 260, Ngụy Nguyên đế Tào Hoán lên ngôi, Vệ Quán được thăng làm Thị trung, rồi chuyển sang làm Đình úy khanh. Ông được quyền thần Tư Mã Chiêu tin cậy và trọng dụng.

Dẹp loạn Chung Đặng
Năm 262, Tư Mã Chiêu sai Đặng Ngải và Chung Hội cầm quân đi đánh Thục Hán. Vệ Quán được phong làm Giám quân hành trấn tây tướng ty, theo Chung Hội. Cuối năm 263, quân Ngụy đánh bại quân Thục, vua Thục Hán là Lưu Thiện đầu hàng.

Đặng Ngải có công vào Thành Đô nhận hàng Lưu Thiện, nên muốn lưu quân ở lại để sang đánh Đông Ngô. Tư Mã Chiêu sai Vệ Quán lệnh cho Đặng Ngải phải đợi đề nghị được phê chuẩn mới được làm, nhưng Ngải tỏ ý muốn tự mình hành động không cần tuân lệnh triều đình.

Cùng lúc, Chung Hội cũng ghen công với Đặng Ngải, viết thư vu cáo Đặng Ngải muốn làm phản. Tư Mã Chiêu tin Đặng Ngải có ý phản, bèn sai Vệ Quán mang quân vào Thục, tới Thành Đô bắt cha con Đặng Ngải. Vệ Quán theo lệnh mang xe tù đến bắt giữ cha con họ Đặng. Trong khi cha con Đặng Ngải bị áp giải về Lạc Dương thì Chung Hội kéo quân vào Thành Đô, một mình nắm giữ binh mã trong nước Thục.

Có thêm sự kích động của hàng tướng Thục Hán là Khương Duy, Chung Hội quyết tâm phản lại Tư Mã Chiêu và ép Vệ Quán phải theo mình. Vệ Quán giả cách nghe theo.

Sợ các tướng Ngụy không phục, Chung Hội nghe theo Khương Duy, định giết các tướng. Do Khâu Kiến đưa tin ra ngoài, các tướng sĩ Tào Ngụy biết ý đồ của Chung Hội. Vệ Quán cùng Hồ Uyên cầm đầu quân sĩ chống lại Chung Hội. Do các tướng sĩ đánh trận lâu ngày đều muốn về nhà, nên đồng lòng chống lại Chung Hội. Trưa ngày 18 tháng 1 năm 264, Vệ Quán, Hồ Uyên dẫn binh sĩ các trại cùng xông vào thành. Chung Hội và Khương Duy đều bị giết.

Các tướng sĩ dưới quyền Đặng Ngải thấy Chung Hội và Khương Duy chết vội đuổi theo xe tù chở cha con Đặng Ngải, đánh cướp lấy và cứu Đặng Ngải, Đặng Trung ra. Vệ Quán ở Thành Đô sợ Đặng Ngải thù mình việc bắt giữ, bèn sai Điền Tục mang quân đánh giết họ Đặng. Điền Tục đánh bại quân bản bộ của Đặng Ngải và giết chết cha con họ Đặng ở phía tây Miên Trúc.

Do lập công dẹp loạn ở Thục, Vệ Quán được triều đình rất ca ngợi và định trọng thưởng, nhưng ông không nhận, quy công cho các tướng sĩ. Cuối cùng triều đình phong ông làm Đô đốc Quan Trung, Trấn tây tướng quân; sau đó thăng làm Trấn đông tướng quân, Miên Dương hầu.

Đại thần thời Tây Tấn
Năm 265, con Tư Mã Chiêu là Tư Mã Viêm giành ngôi nhà Ngụy, lập ra nhà Tấn. Vệ Quán trở thành công thần khai quốc nhà Tấn. Ông được thăng lên tước công, làm Thứ sử Thanh châu, sau đó kiêm thêm chức Chinh đông Đại tướng quân, Thanh châu mục.

Ở các địa vị khác nhau, Vệ Quán luôn giữ sự khiêm tốn và phép tắc, được mọi người vì nể. Sau đó ông lại được phong làm Chinh bắc tướng quân, Thứ sử U châu, Ô Hoàn hiệu úy, kiêm Đô đốc Tinh châu. Khi đó vùng biên cương phía đông bắc nhà Tấn rộng, nhiều tộc thiểu số sống xen kẽ, rất phức tạp, thường xâm nhập biên giới nhà Tấn cướp bóc gia súc. Vệ Quán sau khi nhận chức đã tìm hiểu tình hình, khéo léo dùng kế ly gián khiến các bộ tộc Vu Hoàn, Lực Vi nghi kỵ lẫn nhau, do đó sức mạnh của họ yếu đi. Chính sách chia để trị của Vệ Quán khiến biên giới đông bắc nhà Tấn được ổn định.

Năm 275, Vệ Quán được triệu về triều làm Thượng thư lệnh. Năm 280, ông được gia phong làm Tư không, Thị trung, Thái tử Thiếu phó. Dù ở ngôi cao, Vệ Quán vẫn là vị quan thanh liêm.

Nhà Tấn thực hiện chế độ quan lại theo phép từ thời Hán Vũ Đế và nhà Tào Ngụy vẫn duy trì là "cửu phẩm trung chính", tức là không dựa vào tài năng mà chỉ dựa vào sự tiến những người thân thuộc của các môn đệ thế tộc. Vệ Quán muốn thay đổi chế độ dùng người này, ông dâng sớ lên Tấn Vũ Đế, nêu rõ lý do nhà Tào Ngụy dùng chế độ cửu phẩm trung chính vì hoàn cảnh loạn lạc, nhân sĩ lưu tán, địa phương không khảo sát được kỹ càng; đến thời bình nên bỏ chế độ cũ chuyển sang chế độ xét chọn từ làng xã để có người tài phục vụ đất nước. Tấn Vũ Đế thấy bản tấu của ông có lý, nhưng vì vẫn phải dựa vào các thế tộc cũ của nhà Ngụy giúp mình, nên không áp dụng kiến nghị của ông.

Mâu thuẫn trong cung đình
Tấn Vũ Đế kén vợ cho thái tử Tư Mã Trung, muốn chọn con gái Vệ Quán cho thái tử. Dương hoàng hậu khuyên nên lấy con gái đại thần khác là Giả Sung làm con dâu. Vũ Đế không đồng tình vì cho rằng con gái Vệ Quán xinh đẹp, trắng trẻo, giỏi giang, đông con; trong khi nhà họ Giả xấu xí, lùn đen, hay ganh ghét. Do Dương hoàng hậu nài nỉ nhiều lần, cuối cùng Tấn Vũ Đế đồng ý, cho Tư Mã Trung lấy con gái Giả Sung là Giả Nam Phong.

Thái tử Trung vốn là người đần độn, Vệ Quán lo lắng cho cơ nghiệp nhà Tấn sau này, nên định đề nghị vua thay thái tử, nhưng không tiện nói thẳng. Vì vậy ông vờ say rượu, vỗ lên ngai vàng của Vũ Đế nói rằng chỗ đó thật đáng tiếc. Tấn Vũ Đế tuy hiểu dụng ý can ngăn của ông, nhưng lờ đi như không biết. Thái tử phi là Giả Nam Phong biết chuyện, rất hận thù ông.

Ngoại thích Dương Tuấn (cha của Dương hoàng hậu) cậy quyền lũng đoạn triều chính. Vệ Quán không bằng lòng, thường hay can thẳng. Dương Tuấn căm ghét ông, bèn câu kết với các hoạn quan, gièm pha vu cáo ông. Vệ Quán buộc phải dâng thư xin từ chức. Tấn Vũ Đế tin các hoạn quan nên đồng ý cho ông giải quan.

Tai họa
Năm 290, Tấn Vũ Đế mất, Tư Mã Trung lên nối ngôi, tức là Tấn Huệ Đế. Do vua mới đần độn nên ngoại thích Dương Tuấn muốn tiếp tục thao túng chính trường. Hoàng hậu Giả Nam Phong cũng không chịu kém, bèn liên kết với Sở vương Tư Mã Vĩ (con thứ năm của Vũ Đế), Đông An công Tư Mã Do và Nhữ Nam vương Tư Mã Lượng (con thứ của Tư Mã Ý) vu cáo Dương Tuấn làm phản và ép Huệ Đế hạ chiếu giết chết cả nhà họ Dương.

Họ Dương bị diệt, các chức vụ trong triều đình lại bỏ trống. Vệ Quán được gọi trở lại làm Lục thượng thư sự, cùng Tư Mã Do giúp việc cho Tư Mã Lượng. Tư Mã Lượng và Tư Mã Do cầm quyền trong triều, nhưng hai người sinh mâu thuẫn. Lượng sai người dèm pha Do với Giả hậu, Giả hậu bèn cách chức Do. Lượng tiến cử Sở vương Tư Mã Vĩ cùng Vệ Quán thay chức của Do.

Tư Mã Lượng không muốn để các phiên vương trong triều sẽ gây loạn, đề nghị đưa họ trở về đất được phong. Các triều thần không ai dám lên tiếng, riêng Vệ Quán tán thành, vì sự bình yên của triều đình. Sở vương Tư Mã Vĩ không bằng lòng với chủ trương này, nên rất căm thù Vệ Quán.

Năm 291, Tư Mã Lượng bàn mưu với Vệ Quán trừ Tư Mã Vĩ, nhưng việc bại lộ. Tư Mã Vĩ bèn nói vu với Giả hậu rằng Vệ Quán và Tư Mã Lượng mưu phế Giả hậu. Giả hậu tức giận bèn ép Huệ Đế giáng chiếu cách chức Vệ Quán. Sau đó Giả hậu sai Thanh Hà vương Tư Mã Di mang cấm quân vây bắt cả nhà Vệ Quán và Tư Mã Lượng.

Một thủ hạ cũ của Vệ Quán là Vinh Hối vốn phạm tội bị ông đuổi khỏi phủ, sang phục vụ cho Tư Mã Di, lúc đó cầm đầu cấm quân xông vào phủ. Người nhà Vệ Quán nghi ngờ là chiếu chỉ giả, nên có ý định chống cự, nhưng ông không nghe theo. Vinh Hối giết chết ông cùng con cháu tất cả chín người. Sau đó Vinh Hối vơ vét của cải trong nhà họ Vệ. Chỉ có hai người cháu nội của Vệ Quán là Vệ Tháo, Vệ Giới không có nhà khi đó nên thoát nạn.

Tư Mã Lượng và Vệ Quán bị giết, nhiều người trong triều đều cho là oan. Sau Giả hậu lại thấy Tư Mã Vĩ chuyên quyền nên ghét Vĩ, bèn nghe theo Trương Hoa, gán tội cho Vĩ làm giả chiếu chỉ để giết đại thần, sai tướng Vương Cung phục binh bắt giết Vĩ tại triều, rồi giết cả Vinh Hối. Tuy bề ngoài là sửa án oan cho Vệ Quán nhưng thực chất Giả hậu giết Vĩ để nắm trọn quyền hành trong triều.

Vệ Quán thọ 72 tuổi, làm quan cho nhà Ngụy và nhà Tấn tất cả 50 năm.

Nhà thư pháp
Vệ Quán không chỉ nhà là chính trị, nhà quân sự mà còn là nhà thư pháp nổi tiếng thời Tây Tấn. Ông có lối viết chữ thảo rất độc đáo, kết hợp được với thư pháp "thánh thảo" của nhà thư pháp Trương Chi thời Đông Hán với lối viết của cha mình thành một thể riêng. Tài năng của ông được người đương thời đánh giá sánh ngang với Sách Tĩnh – người đứng đầu Ngũ long Đôn Hoàng.

Thư pháp của Vệ Quán rất có ảnh hưởng trong lịch sử thư pháp, tuy nhiên các tác phẩm của ông đã bị thất lạc gần hết.

Gia đình

 Cao tổ phụ: Vệ Cảo (卫暠), học giả thời Đông Hán.
 Phụ thân: Vệ Ký (卫觊), giữ chức Thượng thư thời Tào Ngụy, phong Văn Hương hầu (阌乡侯), thụy hào "Kính".
 Đệ đệ: Vệ Thực (卫寔), nhờ công lao của Vệ Quán được phong Khai Dương Đình hầu (开阳亭侯), sau nhậm chức Tán kỵ Thường thị, phong Văn Hương Dương hầu (阌阳乡侯).
 Vệ Tú (卫琇), gả cho Phiêu kỵ Đại tướng quân Vương Tuấn (王浚).
 Phu nhân:
 Đổng thị (董氏)
 Nhậm thị (任氏)
 Con cháu:
 Vệ Mật (卫密), phong Đình hầu (亭侯).
 Vệ Hằng (卫恒), giữ chức Hoàng môn lang, truy tặng Trường Thủy Giáo úy, Lan Lăng Trinh Thế tử (兰陵贞世子).
 Vệ Tảo (卫璪), phong Giang Hoài quận công (江夏郡公), giữ chức Tán kỵ Thị lang.
 Vệ Sùng (卫崇), thừa tước Giang Hoài quận công (江夏郡公).
 Vệ Giới (卫玠), thanh đàm gia, huyền học gia.
 Vệ Tuyên (卫宣), lấy Phồn Xương Công chúa (繁昌公主), con gái Tấn Vũ Đế.
 Vệ Nhạc (卫岳).
 Vệ Duệ (卫裔).

Trong Tam Quốc diễn nghĩa
Vệ Quán trong tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa của La Quán Trung được đề cập trong những hồi cuối cùng. Ông là nhân vật đứng giữa sự tranh chấp của hai tướng Chung Hội – Đặng Ngải.

Chung Hội biết Vệ Quán thế yếu, không có nhiều quân sĩ trong tay, sai ông đi bắt Đặng Ngải, định mượn tay Đặng Ngải giết ông để có cớ đánh Đặng Ngải. Tuy nhiên dù không có binh lực mạnh, Vệ Quán khéo léo dùng lệnh của triều đình, tuyên bố chỉ bắt cha con Đặng Ngải, còn tha hết các thủ hạ không can hệ. Do đó ông trói được cha con họ Đặng giải về Lạc Dương.

Khi Chung Hội định phản Tư Mã Chiêu, Vệ Quán đóng vai trò chỉ huy các binh sĩ nước Ngụy tấn công vào cung, giết chết Chung Hội.

Xem thêm
 Chung Hội
 Đặng Ngải
 Tư Mã Chiêu
 Giả Nam Phong
 Vương Hi Chi

Tham khảo
 Ngô Tuyển, Chu Quý, Trịnh Hiểu, Thái Hoàng (2006), Chuyện quan trường, Nhà xuất bản Thanh niên
 Lê Đông Phương, (2007), Kể chuyện Tam Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Thẩm Khởi Vĩ (2007), Kể chuyện Lưỡng Tấn Nam Bắc triều, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân (2006), Tướng soái cổ đại Trung Hoa, tập 1, Nhà xuất bản Lao động.

Chú thích

Sinh năm 220
Mất năm 291
Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Nhân vật quân sự nhà Tấn
Người Sơn Tây (Trung Quốc)
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa


title: Kamov Ka-31

text:
Kamov Ka-31 (tên hiệu NATO 'Helix') là một máy bay trực thăng quân sự được phát triển cho Hải quân Liên Xô và hiện đang hoạt động trong hải quân Nga và Ấn Độ, Trung Quốc trong vai trò cảnh báo sớm trên không.

Như với mọi máy bay Kamov ngoại trừ dòng Ka-60/-62, chiếc Ka-31 có cánh quạt chính quay ngược chiều đồng trục. Khung Ka-31 dựa trên Kamov Ka-27. Một đặc điểm dễ nhận dạng của Ka-31 là ăng ten lớn của radar cảnh báo sớm, hoặc đang quay hoặc gấp lại và được xếp dưới thân. Điểm thứ hai là việc giảm bớt kích thước bướu đựng bộ cảm biến điện quang bên dưới buồng lái. Càng máy bay có thể được thu lại để tránh gây nhiễu radar.

Thiết kế và phát triển

Công ty Cổ phần Kamov (khi ấy là Kamov DB), đã bắt đầu phát triển trực thăng hải quân trọng lượng trung bình Ka-31 vào năm 1980 và chuyến bay đầu tiên diễn ra năm 1987. Phát triển này là kết quả trực tiếp của việc hủy bỏ dự án máy bay AWACS Antonov An-71. Chiếc An-71 được dự định để được triển khai trên chiếc tàu sân bay thực sự đầu tiên của hải quân Liên Xô, Đô đốc Kuznetsov (khi đó được gọi là Tbilsi). Dự án An-71 bị hủy bỏ để nhường chỗ cho Yakovlev Yak-44. Dù Yak-44 đang được phát triển (và vẫn chưa bị hủy bỏ vào thời điểm đó), hải quân Liên xô muốn có một biện pháp tạm thời và bắt đầu đầu tư vào những phương tiện có thể khác để hoạt động như một AEW, trên biển.

Với những kinh nghiệm có được trong việc sử dụng các trực thăng hoạt động trên biển, hải quân Liên Xô đã lựa chọn khung sườn loại Kamov Ka-27 đã được thử nghiệm và đáng tin cậy. Phòng Thiết kế Kamov đã trong quá trình phát triển Ka-29. Viện Kỹ thuật Radio Nizhny Novgorod đang làm việc với một thiết kế radar sẽ được sử dụng trên chiếc An-71, thiết kế tương tự (với những thay đổi thích hợp). Nên chúng được ghép với nhau năm 1980 và thiết kế được gọi là Ka-29RLD. Việc phát triển radar mất nhiều thời gian và mãi tới năm 1987, chuyến bay đầu tiên mới diễn ra. Phiên bản sản xuất của Ka-29RLD/-31 rất khác so với phiên bản gốc Ka-29.

Một số đặc tính riêng của Kamov Ka-31 gồm:

 Loại bỏ bướu đựng bộ cảm biến điện quang bên dưới buồng lái.
 Buồng lái rộng hơn KA-27/29, với thêm 2 MFD.
 Không có khả năng chống tàu ngầm.
 Thêm hệ thống định vị toàn cầu 12 kênh Kronstadt Kabris.
 Động cơ là loại mạnh hơn Klimov TV3-117VMAR x 2. (Ka-27 sử dụng TV3-117BK)
 TA-8Ka APU được lắp thêm để cấp năng lượng cho RADAR và C4ISR
 Thiết bị thông tin số 16 kênh với tầm hoạt động lên tới .

Sửa đổi

Một số thay đổi kỹ thuật so với Ka-29 gồm, thay đổi ở động cơ, thêm các APU và quan trọng nhất là một hệ thống thủy lực nữa. Radar là E-801M OKO ("EYE") được thiết kế bởi Viện Kỹ thuật Radio Nizhny Novgorod.

Các biến thể hoạt động được chuyển giao cũng có một Thiết bị ghi thông tin bay được thiết kế bởi Viện Kỹ thuật điện St.Petersburg/Leningrad, được lắp ở đuôi. Tới thời điểm Yak-44 bị hủy bỏ, trách nhiệm Chỉ huy và điều khiển được giao thêm cho KA-29RLD/Ka-31.

Dù được định danh chính thức là một thiết bị radar, nhiều nâng cấp đã được thêm vào để biến nó thành một máy bay AWACS.

Lịch sử hoạt động

Việc phát triển và thử nghiệm bắt đầu năm 1987 với thái độ nghiêm túc, nhưng chúng đã bị ảnh hưởng bởi tình hình rối loạn chính trị và cắt giảm ngân sách hồi cuối thập niên 1980 và đầu 1990. Cuối cùng chiếc máy bay đi vào hoạt động với số lượng rất hạn chế trong hải quân Nga năm 1995 trên Tàu sân bay lớp Đô đốc Kuznetsov và các tàu khu trục lớp Sovremenny.

Hải quân Ấn Độ đã đặt hàng 4 Ka-31 radar năm 1999, và thêm 5 chiếc nữa năm 2001. Việc sản xuất với đầy đủ công suất loại máy bay này bắt đầu năm 2002. Gói đầu tiên gồm bốn chiếc đi vào hoạt động trong hải quân Ấn Độ tháng 4 năm 2003. Gói thứ hai được giao hàng năm 2005.

Với việc hải quân Ấn Độ đang trở thành một lực lượng sở hữu tàu sân bay, họ không chỉ hoạt động các máy bay trực thăng từ tàu sân bay và tàu khu trục, mà còn từ các căn cứ không quân gần bờ biển. Hoạt động trong hải quân Ấn Độ đã tiết lộ một hạn chế lớn của loại máy bay này, nó bị hạn chế về khả năng chịu đựng/tầm hoạt động, yếu tố quan trọng hàng đầu của một Lực lượng đặc nhiệm/Nhóm chiến đấu. Vì thế, HAL được giao nhiệm vụ thử nghiệm và có thể lắp đặt một hệ thống tái nạp nhiên liệu giữa các máy bay trực thăng. Tương tự, khi hoạt động ở Ấn Độ, chiếc máy bay nhận được hệ thống Abris GPS với đặc điểm một thiết bị thu 12 kênh và lựa chọn sử dụng các tham khảo chênh lệch GPS, được thiết kế lại bởi chính Kronstad.

Các gói sau có đặc điểm ở thiết bị hoa tiêu cho các bản đồ địa hình số, cảnh báo gần mặt đất, tự động cảnh báo tiếp cận vật cản, hoa tiêu tự động trên những tuyến đường đã được lập trình trước, ổn định khi bay và tự động trở về và hạ cánh trên tàu mẹ/căn cứ và thông tin liên quan tới trạng thái chiến thuật của máy bay.

Các bên sử dụng

 Hải quân Nga

 Hải quân Liên xô - Ka-29RLD (chỉ các nguyên mẫu)

 Hải quân Ấn Độ

 Không quân Quân đội Giải phóng Nhân dân
Xuất hiện tin đồn năm 2010 rằng PLAN đã yêu cầu ít nhất một trực thăng Ka-31 AEW để đánh giá. Tổng cộng 9 chiếc được cho là đã được đặt hàng. Những chiếc máy bay dự kiến sẽ đóng căn cứ trên những tàu sân bay Nga và tàu sân bay tự đóng đang được thực hiện. Những chiếc đầu tiên đã được giao tháng 11 năm 2010.

Tiêu chuẩn kỹ thuật (Ka-31)
Phi đội: Hai (Phi công+NSO)
Chiều dài: 12.5m
Sải cánh: 2x 14.50 m (2x 47 ft 7 in)
Chiều cao: 5.6m
Trọng lượng cất cánh tối đa: 12,200 kg
Động cơ: Isotov TV3-117VMAR
Kiểu động cơ: turbine trục
Số cánh quạt: 2
Công suất: 1633 kW (2217.7 hp)
Tốc độ tối đa: 250 km/h (135 knots, 166 mph)
Tốc độ bay tuần tra: 205 km/h (110 knots, 126 mph)
Tầm hoạt động: 600 km (324 hải lý)
Trần bay: 3500 mét (11,483 feet)

Xem thêm
Liên quan
 Kamov Ka-27
Máy bay tương tự
 AgustaWestland AW101 AEW
 Westland Sea King AEW
 Eurocopter AS 532 Cougar Horizon
 E-2 Hawkeye
Danh sách
 Danh sách máy bay quân sự Liên xô và CIS
 Danh sách các mẫu máy bay trực thăng
Xem thêm

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Kamov Ka-27 - Specific Information (eng/rus)
 Photo Ka-31 in flight (2010).

Máy bay Kamov
Máy bay chỉ huy và kiểm soát trên không 1990–1999
Trực thăng Liên Xô 1980–1989
Máy bay hoạt động trên tàu sân bay
Máy bay quân sự
Trực thăng quân sự
Máy bay trực thăng
Máy bay AWACS
Máy bay chỉ huy và kiểm soát trên không
Máy bay động cơ turboshaft
Trực thăng cánh quạt đồng trục
Máy bay trực thăng Kamov
Máy bay hai động cơ cánh quạt


title: Kwon

text:
Kwon là một trong những họ phổ biến của người Triều Tiên.

Những người nổi tiếng họ Kwon
G Dragon: Kw9n Ji Yong- trưởng nhóm nhóm nhạc huyền thoại Big Bang
Kwon Yuri: Thành viên nhóm nhạc SNSD
Kwon Sohyun: Thành viên nhóm nhạc 4Minute
Kwon Sangwoo: Diễn viên
Solbi: Ca sĩ.
BoA: Ca sĩ.
G-Dragon (Kwon Jiyong): Thành viên nhóm nhạc Big Bang
Tyler Kwon: Chủ tịch Coridel (Mỹ) là người Mỹ gốc Hàn. Đầu tư vào nhiều lĩnh vực tại Hàn Quốc và là Chủ tịch của 3 công ty lớn.
Kwon Eun- bi: trưởng nhóm của nhóm nhạc nữ IZ*ONE
Kwon Nara: Thành viên nhóm nhạc Hello Venus
Kwon Soonyoung: Thường được biết đến với nghệ danh Hoshi, thành viên nhóm nhạc Seventeen.
Kwon Mina: Diễn viên, ca sĩ, cựu thành viên nhóm nhạc AOA
Kwon Hyun-Bin
Kwon Se Eun: Ca sĩ, cựu thành viên nhóm nhạc nam AkDong Club 악동클럽

Xem thêm
 Tên người Triều Tiên

Tham khảo

Họ người Triều Tiên
Họ tên


title: Dầu Giây

text:
Dầu Giây là thị trấn huyện lỵ của huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai, Việt Nam.

Địa lý
Thị trấn Dầu Giây nằm ở trung tâm huyện Thống Nhất, có vị trí địa lý:

 Phía đông và phía bắc giáp xã Bàu Hàm 2
 Phía tây và phía nam giáp xã Hưng Lộc.

Thị trấn có diện tích 14,14 km², dân số năm 2018 là 23.309 người, mật độ dân số đạt 1.648 người/km².

Thị trấn cách thành phố Hồ Chí Minh 65km, cách thành phố Biên Hòa 35km, cách thành phố Long Khánh 10km và cách thành phố Phan Thiết 125km theo Quốc lộ 1A, cách thành phố Đà Lạt 234km theo Quốc lộ 20.

Lịch sử

Nguồn gốc tên gọi
Trước đây Dầu Giây vốn là tên của một số địa danh thuộc huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai. Có 2 giả thuyết phổ biến về tên gọi Dầu Giây:
 Xưa kia, vùng này có rất nhiều cây Dầu, trên thân của nó có nhiều dây leo chằng chịt. Người địa phương theo thời gian phát âm trại đi "Dây" thành "Giây", lâu ngày thành tên.
 Sau Hiệp định Genève năm 1954, nhiều giáo dân của hai giáo phận Bùi Chu và Phát Diệm từ miền Bắc di cư vào miền Nam, đã an cư lạc nghiệp ở nơi này. Họ đem theo những tập tục, thói quen trồng cây trầu tại khu mình sống. Vì thế, ở đây xuất hiện rất nhiều cây trầu dây nhưng người Hà Nam Ninh phát âm "tr" thành "d, gi", do vậy "trầu dây" đọc thành "dầu giây".

Lịch sử hành chính
Năm 1957, chính quyền Việt Nam Cộng hòa thành lập xã Dầu Giây thuộc quận Xuân Lộc, tỉnh Long Khánh. Chính quyền cách mạng cũng lập xã Bàu Hàm có địa giới tương ứng với xã Dầu Giây của chính quyền Việt Nam Cộng hòa. Đến năm 1976, xã Bàu Hàm được chia thành hai xã Bàu Hàm 1 và Bàu Hàm 2 thuộc huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai.

Năm 2003, huyện Thống Nhất chia tách thành 2 huyện: Thống Nhất và Trảng Bom. Đồng thời, xã Xuân Thạnh thuộc huyện Long Khánh vừa giải thể được sáp nhập vào huyện Thống Nhất và là trung tâm huyện lỵ mới của huyện Thống Nhất.

Địa bàn thị trấn Dầu Giây trước đây là 2 ấp Lập Thành, Trần Hưng Đạo của Xuân Thạnh cũ và 2 ấp Phan Bội Châu, Trần Cao Vân của xã Bàu Hàm 2.

Ngày 10 tháng 5 năm 2019, Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 694/NQ-UBTVQH14 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2019). Theo đó:
Điều chỉnh 4,69 km² diện tích tự nhiên và 13.692 người của xã Bàu Hàm 2 vào xã Xuân Thạnh
Điều chỉnh 14,07 km² diện tích tự nhiên và 42 người của xã Xuân Thạnh vào xã Bàu Hàm 2
Điều chỉnh 8,79 km² diện tích tự nhiên và 4.266 người của xã Xuân Thạnh vào xã Hưng Lộc
Thành lập thị trấn Dầu Giây trên cơ sở toàn bộ 14,14 km² diện tích tự nhiên và 23.309 người của xã Xuân Thạnh sau khi điều chỉnh địa giới hành chính.

Hành chính
Thị trấn Dầu Giây gồm có 4 khu phố: Lập Thành, Phan Bội Châu, Trần Cao Vân, Trần Hưng Đạo.

Kinh tế - xã hội

Kinh tế
Trên địa bàn thị trấn đang triển khai xây dựng nhiều công trình để phát triển kinh tế - xã hội như:
Xây dựng khu dân cư xóm hố A, B theo mô hình nhà phố biệt thự
Khu chợ và khu phố chợ huyện Thống Nhất
Khu tái định cư xã Bàu Hàm 2.
Khu dân cư A1-C1 nằm ngay gần ngã tư do Công ty Cổ Phần Việt Tín hợp tác với 2 công ty của Tập đoàn công nghiệp Cao su Việt Nam là Công ty TNHH MTV Tổng Công ty Cao su Đồng Nai và công ty CP KCN và Đô thị Đức Hòa 3 và thành lập Công ty CP Phú Việt Tín để thực hiện dự án "Khu dân cư A1-C1 thị trấn Dầu Giây, huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai"
Chợ đầu mối nông sản và thực phẩm sạch Dầu Giây, được khởi công xây dựng vào tháng 11/2016
Khu công nghiệp Dầu Giây thuộc tỉnh Đồng Nai. Nằm trên đầu mối giao thông quan trọng của khu vực kinh tế trọng điểm phía Nam, Đồng Nai có nhiều điều kiện thuận lợi cả về đường bộ, đường thủy và đường hàng không để thu hút đầu tư, phát triển kinh tế - xã hội. Nhận thức được tầm quan trọng đó, trong nhiều năm qua ngành Giao thông Vận tải đã không ngừng phấn đấu, từng bước xây dựng hoàn thiện hệ thống giao thông, phục vụ kịp thời nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và của khu vực. Trong tương lai hệ thống giao thông trên địa bàn tỉnh sẽ tiếp tục được nâng cấp, mở rộng và đầu tư mới như trục đường bộ các nước khu vực Đông Nam Á, đường cao tốc nối TP. Hồ Chí Minh với Bà Rịa - Vũng Tàu, hệ thống đường sắt Biên Hòa - Vũng Tàu, kế hoạch nối mạng đường sắt Singapore - Côn Minh (Trung quốc) có 50 km chạy qua Đồng Nai để hòa vào mạng lưới đường sắt Bắc - Nam được cải tạo theo tiêu chuẩn quốc tế.

Xã hội

Giáo dục
Các trường học trên đìa bàn thị trấn:
Trường MN: Hoa Hướng Dương, nông trường Dầu Giây, Tuổi Ngọc,...
Có 2 trường TH: Phan Bội Châu, Xuân Thạnh
Có 2 trường THCS Ngô Quyền và Lương Thế Vinh
Trên địa bàn có trường THPT Dầu Giây có quy mô lớn so với những trường lân cận, có thể đáp ứng nhu cầu học tập cho toàn huyện
Đại học Lạc Hồng (phân hiệu Dầu Giây)
Trường Đại học Công nghệ Miền Đông được thành lập theo quyết định số 2168/QĐ-TTg ngày 11 tháng 11 năm 2013 của Thủ tướng Chính phủ và Trường đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo cho phép hoạt động đào tạo theo Quyết định số 727/QĐ-BGDĐT ngày 4 tháng 3 năm 2014.

Y tế
Trên địa bàn thị trấn có Bệnh viện đa khoa Dầu Giây với quy mô lớn và những trung tâm y tế của xã, nhìn chung có thể đáp ứng được việc khám và chữa bệnh cho huyện.

Văn hóa
Đình Dầu Giây tọa lạc tại khu phố Trần Cao Vân được UBND tỉnh Đồng Nai xếp hạng là Di tích lịch sử cấp tỉnh theo Quyết định 3969/QĐ-UBND ngày 04/12/2013. Đình Dầu Giây không chỉ là nơi sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của dân địa phương, đặc biệt là đội ngũ công nhân cao su, mà trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam còn là địa điểm tập kết lương thực, thuốc men, đạn dược, trao đổi thư từ phục vụ lực lượng Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam. Hàng năm, vào ngày 19, 20/12 âm lịch, đình Dầu Giây tổ chức lễ Kỳ Yên, có đông đảo người đến tham dự.

Ngoài ra, thị trấn còn có nhiều địa điểm tín ngưỡng khác như: đền Mẫu Đông Cuông, đền Cờn, miếu Âm Hồn,...

Giao thông
Nhìn chung Dầu Giây có được thế mạnh về giao thông dễ tạo đà phát triển kinh tế. Thị trấn có 2 tuyến quốc lộ huyết mạch đi qua, đó là Quốc lộ 1 và Quốc lộ 20. Quốc lộ 20 có điểm khởi đầu tại ngã tư Dầu Giây. Tỉnh lộ DT769 cũng có điểm khởi đầu tại ngã tư Dầu Giây. Ngoài ra, thị trấn còn có có tuyến đường sắt Bắc Nam đi qua.

Đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh – Long Thành – Dầu Giây là đường cao tốc nối Thành phố Hồ Chí Minh với Đồng Nai, có điểm đầu tuyến là nút giao thông An Phú, thuộc thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh và điểm cuối là nút giao thông Dầu Giây, được thông xe toàn tuyến vào ngày 8 tháng 2 năm 2015. Đoạn Long Thành – Dầu Giây thuộc hệ thống đường bộ cao tốc Bắc – Nam.

Hiện tại, có các dự án giao thông và cơ sở hạ tầng sau đây đang được xây dựng:
 Đường cao tốc Dầu Giây – Đà Lạt (ký hiệu toàn tuyến là CT 14) là dự án đường cao tốc kết nối vùng Đông Nam Bộ với vùng Nam Tây Nguyên Việt Nam. Toàn bộ tuyến đường cao tốc dài khoảng 220 km, bắt đầu tại nút giao Dầu Giây, huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai. Đường cao tốc bao gồm đoạn Liên Khương – Prenn đã xây dựng và đưa vào sử dụng từ năm 2008 và đoạn Dầu Giây – Liên Khương đang chuẩn bị xây dựng. Đường cao tốc thuộc quy hoạch phát triển mạng lưới đường cao tốc Việt Nam đến năm 2020 và tầm nhìn sau năm 2020. Khi hoàn thành, đường cao tốc sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ Thành phố Hồ Chí Minh đến các tỉnh Tây Nguyên, cũng như giải quyết tình trạng quá tải cho Quốc lộ 20 hiện tại.
 Đường cao tốc Phan Thiết – Dầu Giây (ký hiệu toàn tuyến là CT 01) là dự án đường cao tốc đã hoàn thành vào ngày 29 tháng 4 năm 2023 thuộc tuyến đường cao tốc Bắc – Nam Việt Nam Đường cao tốc này nối Đồng Nai với Bình Thuận, có điểm đầu tuyến tại Phú Long, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận và điểm cuối là nút giao thông Dầu Giây, huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai. Ban đầu dự kiến đường cao tốc sẽ khởi công vào đầu năm 2017 và hoàn thành vào năm 2021, nhưng cập nhật đến quý 3 năm 2020 vẫn chưa đấu thầu. Khi hoàn thành, đường cao tốc sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ Thành phố Hồ Chí Minh đến các tỉnh vùng duyên hải Nam Trung Bộ, cũng như giải quyết tình trạng quá tải cho Quốc lộ 1 hiện tại
Cầu vượt Dầu Giây: Đây là hạng mục thuộc dự án nâng cấp, mở rộng QL20 đoạn Dầu Giây (Đồng Nai) đi Bảo Lộc (Lâm Đồng) được thực hiện từ năm 2011 đến nay. Theo đó, hạng mục này sẽ xây dựng cầu vượt chạy dọc theo QL1 dài 346 m, rộng 16 m cho 4 làn xe cơ giới lưu thông.
Bến xe Dầu Giây
Nâng cấp mở rộng Quốc lộ 20 và ĐT769.

Chú thích

Xem thêm
Danh sách thị trấn tại Việt Nam

Huyện lỵ Việt Nam


title: Edmund Burke

text:
Edmund Burke (12 tháng 1 năm 1729 - 9 tháng 7 năm 1797) là một chính khách, nhà văn, nhà hùng, nhà lý thuyết học chính trị, và nhà triết học người Ireland. Sau khi chuyển tới Anh sinh sống, Edmund Burke đã phục vụ nhiều năm trong Viện Thứ dân Vương quốc Anh với tư cách là thành viên của đảng Whig.

Ông được nhớ đến chủ yếu là người đã ủng hộ những nhà Cách mạng Hoa Kỳ, và sau đó là phản đối cuộc Cách mạng Pháp. Sự phản đối cuộc cách mạng Pháp của Burke đã khiến ông trở thành nhân vật đi đầu thuộc phái bảo thủ trong đảng Whig, bè phái mà ông gọi là "Old Whigs" (Đảng viên Whig già), đối lập với những người ủng hộ cuộc cách mạng Pháp "New Whigs" (Đảng viên Whig trẻ), đứng đầu bởi Charles James Fox.

Edmund Burke được xem là nhà sáng lập tư tưởng của chủ nghĩa bảo thủ hiện đại, và là đại diện của chủ nghĩa tự do cổ điển.

Cuộc đời

Thời ấu thơ và niên thiếu
Edmund Burke sinh ra tại Dublin, Ireland. Cha mẹ ông là những người có tôn giáo riêng của mình: cha ông là tín đồ của đạo Tin Lành, còn mẹ ông lại chọn Công giáo làm tôn giáo của mình. Cậu bé Burke được giáo dục như một tín hữu của đạo Tin Lành và học tại Học viện Chúa Ba ngôi, Dublin vào năm 1744.

Trưởng thành
Năm 1750, Edmund Burke bắt đầu học luật tại Middle Temple, Luân Đôn, Anh. Tuy nhiên, ngay sau đó, Burke quyết định chọn con đường khác khi du lịch khắp châu Âu lục địa. Năm 1757, ông xuất bản tác phẩm mỹ học Tìm hiểu nguồn gốc những ý tưởng của chúng ta về cái trác tuyệt và cái đẹp, và ngay lập tức ông đã gây chú ý cho nhiều bộ óc lớn đương thời như Denis Diderot, Immanuel Kant. Tại xứ sở sương mù, Burke kết bạn với nhiều người như Samuel Johnson, David Garrick, Oliver Goldsmith, Joshua Reynolds.

Tổng quan về sự nghiệp
Burke là một trong những nhà triết học quan trọng của thời kỳ Khai sáng và là một trong những nhà triết học lớn nhất của Ireland thời kỳ này. Ông là một trong những người đứng trên lập trường chủ nghĩa hoài nghi để đưa ra những tư tưởng triết học của mình. Ngoài ra, Burke còn là một chính trị gia gây nhiều tranh cãi. Thêm vào đó, ông còn viết những tác phẩm mỹ học, sáng lập tạp chí Annual Register. Người ta cũng có thể biết đến Burke như là một trong những nhà hùng biện xuất sắc nhất của Anh lúc đó.

Những nét chính

Chính trị
Nếu như ông ủng hộ kiều dân Mỹ chống lại vua George III của Anh, từ đó dẫn đến Cách mạng Mỹ thì ở chiều ngược lại, cũng là ông nhưng lại là chống đối quyết liệt Cách mạng Pháp. Việc chống lại Cách mạng Pháp, một trong những sự kiện lớn nhất lịch sử thế giới, đã khiến Burke trở thành người đối lập với một nhóm có tên là Tân Whigs (đó là phe cấp tiến trong Đảng Whig, còn phe bảo thủ mà Burke ngả về được chính ông đặt tên là Cựu Whigs).

Burke là người biện giải đầu tiên cho những quy ước hiến pháp lâu đời, tư tưởng của đảng. Đối với ông, vai trò của người nghị viên là người đại diện tự do chứ không phải là người được ủy nhiệm, tức là nếu Burke có đi bỏ phiếu thì ông chỉ cần bỏ phiếu theo suy nghĩ của bản thân.

Triết học

Tổng quan tư tưởng

Chủ nghĩa hoài nghi bảo thủ có lẽ là điểm nổi bật nhất trong triết học của Burke. Nhà triết học Ireland này luôn tỏ rõ sự ngờ vực của mình đối với chủ nghĩa duy lý chính trị. Chẳng cần đến khi bàn về Cách mạng Pháp trong tác phẩm Suy nghĩ về Cách mạng Pháp (1790) mà ngay khi phái cấp tiến ở Anh đòi một cuộc cải cách dân chủ trong Nghị viện cách đó khoảng 9, 10 năm, Burke đã thể hiện rõ tính chất bảo thủ này của mình khi có ý kiến phản bác lại phái này. Burke nổi lên là nhà vô địch của chủ nghĩa hoài nghi khi ông chống lại chủ nghĩa duy lý của thời kỳ Khai sáng, thứ mà ông nghĩ "sự tự mãn siêu hình học giả mạo" của nó đã tạo ra "cuộc cách mạng của lý thuyết suông và giáo điều không thực tế".

Khế ước xã hội

Hệ quả rõ ràng mà chủ nghĩa hoài nghi bảo thủ của Burke đem lại đó là tôn sùng sự tự do do khế ước xã hội mang lại. Các khối thịnh vượng chung không được xây dựng và thay đổi theo các nguyên tắc tiên thiên. Khái niệm về một đạo luật nguyên thủy của khế ước chỉ là nguyên tắc chung. Khế ước duy nhất trong chính trị chính là cái đồng thuận cột chặt tất cả các thế hệ; "chỉ là một mệnh đề trong khế ước nguyên thủy vĩ đại của xã hội vĩnh cửu".

Burke không chấp nhận tính duy ý chí trong khế ước tự do duy lý chủ nghĩa. Cá nhân không tự do sáng tạo thể chế chính trị. Xã hội, chính trị và luật lệ không "nằm dưới quyền kiểm soát của những người, mà vì bổn phận, và vì cực kỳ ưu việt, buộc ý chí mình tuân thủ luật lệ đó". Con người và các nhóm "không được tự do về mặt đạo đức, không được tùy ý" tiêu diệt các cộng đồng và gây nên "tình trạng hỗn loạn phi xã hội, thô lỗ, không liên lạc gì với nhau".

Trí tuệ của con người
Burke còn suy nghĩ rằng, trí tuệ của con người là hạn hẹp, nhưng họ cố vượt qua những giới hạn để đến với những ý thức hệ viển vông. Họ cho rằng, không có rào cản trong công việc đó và với sức mạnh của mình và thông qua chính trị, thực tế sẽ phù hợp với ảo tưởng của họ. Qua đó Burke muốn chúng ta đánh giá đúng khả năng của mình, "đẳng cấp lệ thuộc của mình trong tạo hoá". Lý luận của ông đó là Thượng đế chỉ cho chúng ta đứng ở một vị trí nhất định và chúng ta phải biết giới hạn khi đứng ở đó. Burke còn khuyên rằng các chính trị gia đừng dựa vào trí tuệ của mình mà hãy dựa vào "ngân hàng chung và vốn liếng của các quốc gia và của mọi thời đại". Ông cũng cho rằng vì mọi người quên mất điều này nên mới cố theo cải cách mang tính duy lý, những thứ vượt quá khả năng của bản thân.

Cách mạng Pháp
Burke đã không tiếc lời thậm tệ để chỉ trích Cách mạng Pháp. Nhiều ý kiến của ông chứng tỏ điều đó. Ông nói người Pháp có tội lỗi là bởi "sự tinh tế khó hiểu của siêu hình học chính trị của họ". "Niềm tin vào chủ nghĩa giáo điều của các triết gia" khiến họ lệ thuộc vào cái trừu tượng, sự tư biện và nguyên lý tiên thiên của tự nhiên, tự do và bình đẳng, coi đó là nền tảng của cải cách. Burke đã thực hiện một phép giữa người Pháp và người Anh khi ông có ý kiến rằng: "...không có những ảo tưởng như vậy; họ hiểu sự phức tạp và dễ vỡ của bản chất con người và những thiết chế do con người dựng lên..."

Tự nhiên và trật tự tự nhiên
Khi nhìn vào những tác phẩm Burke trình bày về nước Pháp, ta có thể thấy một điều: Ông đề cập nhiều đến các nguyên tắc bất biến.

Ý kiến của Burke cho rằng, cảm xúc và tinh thần của con người phù hợp với sự sắp xếp vĩ đại của vũ trụ. Diễn giải cụ thể hơn, xung lực của tự nhiên cũng đã ẩn chứa sự tự kiềm chế và phê bình, đạo đức và tinh thần xuất phát từ nó và ủng hộ nó nếu xét về bản chất. Hệ luận là xã hội và nhà nước tạo điều kiện để con người phát huy hết tiềm năng của bản thân, hiện thân của sự thiện hảo phổ biến; đại diện cho thỏa thuận về quy phạm và cứu cánh. Cộng đồng chính trị hành động đúng như một khối thống nhất.

Cách lý giải trên của Burke thể hiện sự kính trọng lịch sử, tục lệ và thành tựu xã hội. Do đó, theo nhà triết học Ireland, việc biến đổi xã hội là tất yếu khả hữu và đáng mơ ước. Nhưng phạm vi và vai trò của tư tưởng phải hoạt động như một công cụ của cải cách. Công cụ đó phải hoạt động với sức mạnh mà căng thẳng hay khả thể đặc biệt nào đó đem lại, sự tỉ mỉ trong những quá trình, chứ không phải với kế hoạch to tát đòi sự can thiệp rộng lớn. Hơn nữa, công cụ đó cũng không được nhấn mạnh đến cứu cánh khi đã gây tổn thất. Nói rõ ra, nó không để cho chủ nghĩa duy tâm đạo đức đối lập cực đoan với trật tự đương thời. Nếu để chuyện đó xảy ra, nó sẽ tác động đến sự phát triển tự nhiên của xã hội, kích hoạt những lực lượng không thể kiểm soát được và cả những phép biện chứng của những yếu tố bị loại trừ. Diễn giải như vậy, Burke đi đến một hy vọng đó là không cần phải thực hiện những cứu cánh cụ thể mà chỉ cần hòa giải những thành tố của cộng đồng là được.

Ảnh hưởng
Burke thể hiện rõ ảnh hưởng của mình đến với những người phản cách mạng ở Đức và Pháp. Ảnh hưởng của ông đến nước Anh còn lớn hơn, bền vững hơn, cân bằng hơn.

Tác phẩm
 Tìm hiểu nguồn gốc những ý tưởng của chúng ta về cái trác tuyệt và cái đẹp (1757)
 Suy tưởng về nguyên nhân những bất bình hiện thời (1770)
 Suy nghĩ về Cách mạng Pháp (1790)

Chú thích

Sinh năm 1729
Mất năm 1797
Nhà triết học Ireland
Chủ nghĩa bảo thủ
Triết gia chính trị
Triết gia thế kỷ 18
Định kiến
Nhà triết học Kitô giáo
Nhà phê bình chủ nghĩa vô thần


title: Xenophanes

text:
Xenophanes của Colophon (tiếng Hy Lạp: Ξενοφάνης ὁ Κολοφώνιος; 570 - 475 TCN) là một nhà triết học, thần học, nhà thơ, nhà phê bình tôn giáo và xã hội người Hy Lạp. Cuộc đời Xenophanes là cả một cuộc phiêu lưu, ông rời Ionia lúc 25 tuổi và tiếp tục cuộc hành trình khắp Hy Lạp trong 67 năm tiếp theo đó. Một vài học giả cho rằng ông sống lưu đày ở Sicily. Những hiểu biết về quan điểm của Xenophanes lấy từ những tài liệu thơ còn sót lại của ông, tồn tại dưới dạng những lời trích dẫn của những nhà văn Hy Lạp sau này. Các tác phẩm thơ iamb của ông chỉ trích và châm biếm rất nhiều ý tưởng, bao gồm Homer và Hesiod, niềm tin vào Patheon và những vị thần hình người và sự sùng bái thể thao ở Hy Lạp.

Những nghiên cứu

Triết học
Xenophanes diễn tả các luận điểm triết học của mình bằng thơ. Điểm nổi bật trong tư tưởng của nhà triết học này là tư tưởng vô thần.

Thần thánh không có ý nghĩa gì
Chủ đề thần thánh là một trong những chủ đề được để ý bởi các nhà triết học của Hy Lạp cổ đại. Tuy nhiên, thái độ của họ khi tiếp cận chủ đề này là khác nhau. Trường phái Milet tỏ rõ sự dè chừng, trường phái Pythagoras lại thể hiện sự sùng bái, tôn thờ. Còn Xenophanes thì lại lựa chọn thái độ khác. Ông tiếp cận chủ đề thàn thánh với thái độ vô thần. Ông miêu tả những nhân vật này cũng giống con người chúng ta. Ông còn quan niệm rằng con người mới tạo ra thần thánh chứ không phải là điều ngược lại, con người tưởng tượng ra thần thành theo khuôn mẫu của mình, nên có bao nhiêu chủng tộc thì có bấy nhiêu kiểu thần thánh và nghi lễ tôn giáo, phong tục, lối sống. Xenophanes đã từng viết:

So với các nhà triết học cùng thời, Xenophanes đã là người sớm nhìn ra vai trò của các nhân tố xã hội, văn hóa đối với tôn giáo và đặc biệt là ông đã tiếp cận được những tư tưởng nói về bản chất của tôn giáo. Ông được coi là một trong những nhà triết học khai sinh chủ nghĩa vô thần.

Từ lập trường vô thần, Xenophanes cho rằng nghệ thuật, thi ca, triết học phải mang hơi thở của cuộc sống, không nên sa vào việc ca ngợi chiến công của những nhân vật không có thật. Theo nhà vô thần này, chúng ta chưa từng thấy một vị thần nửa người nửa ngựa nào nên không cần phải tạc tượng, ca ngợi về nó.

Chủ nghĩa tương đối
Cái đáng quan tâm đối với ông chính là trí tuệ. Không giống như những người ở quê hương, Olympic, ông xem thường cơ bắp rất nhiều. Đối với ông, "Trí tuệ sáng suốt của chúng ta tốt hơn sức mạnh của người và ngựa". Chính vì đề cao vai trò của trí tuệ, của sự thông thái nên ông phủ nhận nhận thức cảm tính. Đó chỉ là bề ngoài ên nó không giúp ta khiểu được chân lý. Tuy nhiên, ông lại cho rằng nhận thức lý tính có thẻ lừa dối chúng ta một cách ngọt ngào. "Không ai biết chính xác một điều gì cà", Xenophanes đã nói thế và ông đã rơi vào chủ nghĩa tương đối.

Nguồn gốc của sự vật: Đất
Biểu hiện của tư tưởng vô thần của Xenophanes chính là việc ông giải thích thế giới bằng một sự vật cụ thể nào đó như Thales, Anaximenes hay Heraclitus. Tuy nhiên, không giống họ, ông chọn đất là khởi nguồn của mọi vật. Khi quan sát những vật quý hiện còn tồn tại ở bờ biển, ông đã đưa ra kết luận như vậy. Nếu có điểm tương đồng thì đó là việc ông chọn nước là thứ phát triển sự vật (Thales đã từng chọn nước là khởi nguồn của mọi vật).

Tuy nhiên, một mâu thuẫn đã nảy sinh ở Xenophanes. Ông vừa khẳng định đất là khởi nguồn của thế giới (đó là một "thế giới vĩnh hằng. Sự diêt vong của nó không tuyệt đối. Sau khi trái đất trở thành một vũng bùn, và mọi sinh linh, kể cả con người chết đi trong vũng bùn đó, vũng bùn này một lần nữa được tái sinh."), tức là chọn vật chất làm khởi nguồn, vừa cho rằng Thượng đế chính là tự nhiên. Ngài nhìn thấy tất cả, nghe thấy tất cả, suy nghĩ về tất cả, điều khiển thế giới bằng sức mạnh của trí tuệ. Ngài tồn tại dưới dạng hình cầu có giới hạn, Vì vậy, Xenophanes là một nhà duy vật, nhưng cũng là một nhà siêu hình.

Tác phẩm
 Châm biếm
 Về tự nhiên

Câu nói nổi tiếng

Chú thích

Sinh năm 570 TCN
Mất năm 475 TCN
Nhà triết học Hy Lạp
Nhà triết học Hy Lạp cổ đại
Mất năm 470 TCN
Năm 470 TCN
Mất thập niên 470 TCN
Năm 570 TCN


title: Aechmea aripensis

text:
Aechmea aripensis là một loài thực vật trong họ Bromeliaceae. Chúng thường xuất hiện ở Venezuela và Trinidad.

Chú thích

Tham khảo

BSI Cultivar Registry  Retrieved ngày 11 tháng 10 năm 2009

aripensis
Thực vật được mô tả năm 1926


title: Sean Connery

text:
Sir Thomas Sean Connery (sinh ngày 25 tháng 8 năm 1930 - mất ngày 31 tháng 10 năm 2020) là một cựu diễn viên và nhà sản xuất phim người Scotland. Ông được biết đến nhiều nhất với tư cách là diễn viên đầu tiên thể hiện nhân vật James Bond tham gia bảy phần phim Bond (mỗi phim từ Dr. No đến You Only Live Twice, cộng với Diamonds Are Forever và Never Say Never Again) từ năm 1962 đến 1983.

Connery đã tham gia các tác phẩm truyền hình và sân khấu nhỏ hơn cho đến khi ông chuyển sang đóng các bộ phim Bond. Ông trở thành một diễn viên chính với thành công khi đóng vai này. Các phim của ông còn có Marnie (1964), Murder on the Orient Express (1974), The Man Who would Be King (1975), The Wind and the Lion (1975), A Bridge Too Far (1977), Highlander (1986), The Name of the Rose (1986), The Untouchables (1988), Indiana Jones and the Last Crusade (1989), The Hunt for Red October (1990), Dragonheart (1996), The Rock (1996) và Finding Forrester (2000)). Connery từ giã nghiệp diễn vào năm 2006. Thành tích của ông bao gồm một Giải Oscar, hai Giải thưởng BAFTA (một Giải thưởng Học bổng Học viện BAFTA), và ba Giải Quả cầu vàng, bao gồm Giải thưởng Cecil B. DeMille và Giải thưởng Henrietta. Ông đã nhận được giải thưởng thành tựu trọn đời ở Mỹ với Danh dự Trung tâm Kennedy vào năm 1999. Connery đã được phong tước Hiệp sĩ trong Danh hiệu Năm mới 2000 cho các đóng góp trong phim chính kịch.

Connery đã được The Sunday Herald bình chọn năm 2004 là "Người Scotland còn sống vĩ đại nhất" và trong một cuộc khảo sát EuroMillions năm 2011 là "Kho báu quốc gia còn sống vĩ đại nhất của Scotland". Ông được tạp chí People bình chọn là "Người đàn ông quyến rũ nhất còn sống" năm 1989 và "Người đàn ông quyến rũ nhất thế kỷ" năm 1999.

Tuổi thơ

Thomas Sean Connery, được đặt tên là Thomas theo tên ông nội của mình, sinh ra ở Fountainbridge, Edinburgh, Scotland vào ngày 25 tháng 8 năm 1930. Mẹ ông, Euphemia "Effie" McBain McLean, là một phụ nữ chuyên làm việc dọn dẹp. Bà là con gái của Neil McLean và Helen Forbes Ross, và được đặt tên theo mẹ của cha của bà, Euphemia McBain, vợ của John McLean và con gái của William McBain từ Ceres ở Fife. Cha của Connery, Joseph Connery, là một công nhân nhà máy và tài xế xe tải.

Cha mẹ của ông có ông bà nội là những người đã di cư đến Scotland từ Ireland vào giữa thế kỷ 19. Phần còn lại của gia đình Connery là người gốc Scotland, và ông bà ngoại của ông là những người nói tiếng Gaelic Scotland bản địa từ Fife (điều này là bất thường, đối với một người nói ngôn ngữ này), và Uig on Skye. Cha của ông là người Công giáo La Mã, còn mẹ của ông theo đạo Tin lành. Ông có một người em trai, Neil. Connery nói rằng ông được gọi là Sean, tên đệm của ông ấy, rất lâu trước khi trở thành một diễn viên, giải thích rằng khi ông ấy còn trẻ, ông ấy có một người bạn Ailen tên là Séamus và những người biết cả hai đã quyết định gọi Connery bằng tên đệm của Seamus bất cứ khi nào cả hai cùng có mặt. Thời trẻ, ông thường được gọi là "Tommy". Mặc dù thấp bé ở trường tiểu học, nhưng Connery đã phát triển nhanh chóng vào khoảng năm 12 tuổi, đạt đến chiều cao hoàn toàn của người trưởng thành là  ở tuổi 18. Thời niên thiếu, Connery được biết đến với biệt danh "Big Tam", và tuyên bố rằng ông đã "mất trinh" vào tay một phụ nữ trưởng thành mặc đồng phục ATS ở tuổi 14.

Công việc đầu tiên của Connery là bán sữa ở Edinburgh với Hiệp hội Hợp tác xã St. Cuthbert. Năm 2009, Connery nhớ lại cuộc trò chuyện trên taxi:

 Năm 1946, ở tuổi 16, Connery gia nhập Hải quân Hoàng gia, trong thời gian đó, ông có hai hình xăm, trong đó trang web chính thức của ông nói rằng "không giống như nhiều hình xăm, của ông không phù phiếmnhững hình xăm của Connery phản ánh hai cam kết trọn đời của ông: gia đình ông ấy và Scotland.... Một hình xăm là để tưởng nhớ cha mẹ  với nội dung 'Mẹ và bố', và hình xăm còn lại là tự giải thích, 'Scotland muôn năm.' " Connery được đào tạo ở Portsmouth tại trường súng hải quân và trong một cuộc chống Phi hành đoàn máy bay. Sau đó ông được bổ nhiệm làm Thủy thủ trên tàu HMS Formosystem. Connery được giải ngũ khỏi hải quân năm 19 tuổi vì lý do y tế vì bệnh loét tá tràng, một tình trạng ảnh hưởng đến hầu hết nam giới trong các thế hệ trước của gia đình ông.

Sau đó, Connery quay trở lại hợp tác xã, rồi làm công việc lái xe tải, nhân viên cứu hộ tại các phòng tắm ở Portobello, lao động, người mẫu nghệ sĩ cho Đại học Nghệ thuật Edinburgh, và sau lời đề nghị của cựu Mr. Scotland, Archie Brennan,  thợ đánh bóng quan tài. Công việc làm mẫu giúp ông có được 15 shilling một giờ. Nghệ sĩ Richard Demarco, lúc đó là một sinh viên đã vẽ một số bức tranh ban đầu về Connery, mô tả ông là "rất thẳng thắn, hơi nhút nhát, quá đẹp để có thể dùng lời mô tả, một Adonis ảo".

Connery bắt đầu tập thể hình từ năm 18 tuổi, và từ năm 1951 đã tập luyện nặng với Ellington, một cựu huấn luyện viên thể dục trong Quân đội Anh. Trong khi trang web chính thức của anh ấy tuyên bố anh ấy đứng thứ ba trong cuộc thi Mr Universe năm 1950, hầu hết các nguồn đều xếp ông ấy vào cuộc thi năm 1953, hoặc thứ ba trong lớp Junior hoặc không đạt trong phân loại Người cao. Connery nói rằng ông sớm chán nản với việc tập thể hình khi nhận thấy rằng người Mỹ thường xuyên đánh bại mình trong các cuộc thi vì kích thước cơ bắp tuyệt đối và, không giống như Connery, họ từ chối tham gia các hoạt động thể thao có thể khiến họ mất khối lượng cơ.

Connery là một cầu thủ bóng đá nhiệt tình, từng chơi cho Bonnyrigg Rose những ngày còn trẻ. Ông đã được mời thử việc với East Fife. Trong chuyến lưu diễn với South Pacific, Connery đã chơi trong một trận đấu bóng đá với một đội bóng địa phương mà Matt Busby, huấn luyện viên của Manchester United, tình cờ làm tuyển trạch viên. Theo báo cáo, Busby rất ấn tượng với sức mạnh thể chất của Connery và đề nghị Connery một hợp đồng trị giá 25 bảng một tuần () ngay sau trận đấu. Connery thừa nhận rằng đề nghị này khá cám dỗ, nhưng ông nhớ lại: "Tôi nhận ra rằng một cầu thủ bóng đá hàng đầu có thể hết thời vào năm 30 tuổi, và tôi đã 23. Tôi quyết định trở thành một diễn viên và hóa ra quyết định đó là một trong những quyết định thông minh hơn của tôi."

Sự nghiệp

1950s
Với mục đích kiếm thêm thu nhập, Connery đã làm thêm việc hỗ trợ hậu trường tại Nhà hát King vào cuối năm 1951. Ông bắt đầu quan tâm đến kịch nghệ, và một sự nghiệp đã được khởi xướng. Trong một cuộc thi thể hình được tổ chức tại Luân Đôn năm 1953, một trong những đối thủ đã đề cập rằng các buổi thử giọng đang được tổ chức cho việc sản xuất vở nhạc kịch South Pacific, và Connery đã có được một vai phụ với tư cách là một trong những chàng trai hợp xướng Seabees. Vào thời điểm việc sản xuất đến Edinburgh, ông đã được giao vai diễn của Marine Cpl Hamilton Steeves và học hỏi hai trong số những diễn viên vị thành niên đang nổi bật, và mức lương của anh ấy đã được tăng từ 12 bảng lên 14 bảng 10 shillings một tuần. Việc sản xuất quay trở lại vào năm sau do nhu cầu phổ biến, và Connery được nâng cấp vào diễn vai chính Trung úy Buzz Adams, mà Larry Hagman đã thể hiện trong West End.

Khi ở Edinburgh, Connery là mục tiêu của băng đảng Valdor, một trong những băng nhóm bạo lực nhất thành phố. Lần đầu tiên ông bị họ tiếp cận trong một phòng chơi bi-a, tại đó ông đã không cho họ lấy trộm áo khoác và sau đó bị sáu thành viên băng đảng đi theo đến một ban công cao 15 foot ở Palais. Tại đó Connery đã tấn công trực diện nhằm vào các thành viên băng nhóm này, tóm lấy cổ họng một tên và tóm bắp tay một tên khác và đập đầu chúng vào nhau. Kể từ đó, Connery được cả băng nhóm này đối xử hết sức tôn trọng và nổi tiếng với biệt danh là "kẻ cứng cựa".

Connery gặp Michael Caine lần đầu tại một bữa tiệc trong quá trình sản xuất South Pacificvào năm 1954, và hai người sau đó trở thành bạn thân. Trong quá trình sản xuất South Pacificg tại Nhà hát Opera, Manchester trong giai đoạn Giáng sinh năm 1954, Connery bắt đầu quan tâm nghiêm túc đến sân khấu thông qua nam diễn viên người Mỹ Robert Henderson, người đã cho ông mượn bản sao của các tác phẩm Hedda Gabler, The Wild Duck, và When We Dead Awaken của Henrik Ibsen, và sau đó đưa các tác phẩm của những người như Marcel Proust, Leo Tolstoy, Ivan Turgenev, George Bernard Shaw, James Joyce và William Shakespeare để Connery đọc. Henderson thúc giục ông tham gia các bài học về phân bổ và cho Connery các vai diễn tại Nhà hát Maida Vale ở London. Ông đã bắt đầu sự nghiệp điện ảnh, tham gia diễn xuất trong vở nhạc kịch Lilacs in the Spring năm 1954 của Herbert Wilcox cùng với Anna Neagle.

Mặc dù Connery đã đảm nhận một số vai phụ, ông vẫn phải vật lộn để kiếm sống và buộc phải chấp nhận công việc bán thời gian như một người trông trẻ cho nhà báo Peter Noble và vợ là nữ diễn viên Marianne, công việc này giúp ông có được 10 shilling mỗi tối. Ông gặp nữ diễn viên Hollywood Shelley Winters vào một đêm tại nhà của Noble, người mô tả Connery là "một trong những người Scotland nam tính và quyến rũ nhất" mà cô từng thấy, và sau đó đã dành nhiều buổi tối cùng anh em nhà Connery uống bia. Vào khoảng thời gian này, Connery đang cư trú tại nhà của người dẫn chương trình truyền hình Llew Gardner. Henderson giúp Connery có vai diễn với thu nhập £ 6 một tuần Q Theatre sản xuất vở Witness for Prosecution của Agatha Christie, trong thời gian đó ông đã gặp và trở thành bạn bè với đồng hương Ian Bannen. Tiếp theo vai diễn này là Point of Departure và A Witch in Time at Kew, vai Pentheus đối diện với bạn diễn Yvonne Mitchell trong The Bacchae at the Oxford Playhouse, và một vai đối diện với Jill Bennett trong vở Anna Christie của Eugene O'Neill sản xuất.

Trong thời gian làm việc tại Nhà hát Oxford, Connery đã giành được một vai diễn ngắn như một võ sĩ quyền anh trong bộ phim truyền hình The Square Ring, trước khi được đạo diễn người Canada Alvin Rakoff, người đã giao cho anh nhiều vai diễn trong The Condemned, được quay tại Dover ở Kent. Năm 1956, Connery xuất hiện trong vở kịch Epitaph, và đóng một vai nhỏ như một kẻ lưu manh trong tập "Ladies of the Manor" của loạt phim về cảnh sát Dixon of Dock Green của Đài truyền hình BBC. Tiếp theo là các diễn viên phụ truyền hình trong Sailor of Fortune và The Jack Benny Program.

Vào đầu năm 1957, Connery đã thuê đại diện Richard Hatton, người đã giúp ông có vai diễn điện ảnh đầu tiên, trong vai Spike, một tên trùm xã hội đen nhỏ tuổi bị chứng khó diễn đạt trong phim No Road Back của Montgomery Tully cùng với Skip Homeier, Paul Carpenter, Patricia Dainton và Norman Wooland. Vào tháng 4 năm 1957, Rakoffsau khi thất vọng bởi Jack Palanceđã quyết định trao cho nam diễn viên trẻ cơ hội đầu tiên của mình trong một vai chính, và chọn Connery vào vai Mountain McLintock trong bộ phim Requiem For a Heavyweight của Đài truyền hình BBC, phim cũng có sự tham gia của Warren Mitchell và Jacqueline Hill. Sau đó, Connery đóng vai một tài xế xe tải bất hảo, Johnny Yates, trong Cy Endfield 's Hell Drivers (1957) cùng với Stanley Baker, Herbert Lom, Peggy Cummins và Patrick McGoohan. Sau đó vào năm 1957, Connery xuất hiện trong bộ phim hành động MGM kém được đón nhận của Terence Young Action of the Tiger cùng với Van Johnson, Martine Carol, Herbert Lom và Gustavo Rojo; bộ phim được quay tại địa điểm ở miền nam Tây Ban Nha. Ông cũng có một vai nhỏ trong bộ phim kinh dị Time Lock (1957) của Gerald Thomas với vai một thợ hàn, xuất hiện cùng với Robert Beatty, Lee Patterson, Betty McDowall và Vincent Winter; bộ phim này bắt đầu quay vào ngày 1 tháng 12 năm 1956 tại Beaconsfield Studios.

Connery được đóng vai chính trong bộ phim melodrama Another Time, Another Place (1958) với vai một phóng viên người Anh tên là Mark Trevor, vướng vào mối tình ngang trái với Lana Turner và Barry Sullivan. Trong quá trình quay phim, bạn trai gangster có tính sở hữu của ngôi sao Turner, Johnny Stompanato, người từ Los Angeles đến thăm, tin rằng cô đang ngoại tình với Connery. Connery và Turner đã cùng nhau tham dự các buổi trình diễn ở West End và các nhà hàng ở London. Stompanato xông vào phim trường và chĩa súng vào Connery, và bị Connery tước vũ khí và đánh gục anh ta vào lưng. Stompanato sau đó đã bị cấm không được vào phim trường. Hai thám tử của Scotland Yard khuyên Stompanato nên rời đi và hộ tống Connery đến sân bay, và ông lên máy bay trở về Mỹ. Connery sau đó kể lại rằng ông đã phải nằm im trong một thời gian sau khi nhận được những lời đe dọa từ những người đàn ông có liên hệ với ông chủ của Stompanato, Mickey Cohen.

Năm 1959, Connery đảm nhận vai chính trong bộ phim Darby O'Gill and the Little People (1959) của Walt Disney Productions của Robert Stevenson cùng với Albert Sharpe, Janet Munro và Jimmy O'Dea. Bộ phim là câu chuyện về một người Ireland gian xảo và cuộc chiến đấu trí của anh ta với yêu tinh. Khi bộ phim ra mắt ban đầu, AH Weiler của The New York Times đã khen ngợi dàn diễn viên (cứu Connery mà anh ấy mô tả là "chỉ cao, đen và đẹp trai ") và cho rằng bộ phim là một "sự kết hợp quá sức quyến rũ của những câu chuyện cao siêu Gaelic tiêu chuẩn, giả tưởng và lãng mạn. "  Ông cũng có những vai diễn truyền hình nổi bật trong các tác phẩm Adventure Story năm 1961 của Rudolph Cartier và Anna Karenina cho Đài truyền hình BBC, tại phim Anna Karenina ông đóng chung với Claire Bloom.

James Bond: 1962–1971, 1983

Bước đột phá của Connery đến với vai điệp viên James Bond của Anh. Ông không muốn tham gia một loạt phim, nhưng ông hiểu rằng nếu bộ phim thành công, sự nghiệp của mình sẽ được hưởng lợi rất nhiều. Connery đóng vai 007 trong năm bộ phim Bond đầu tiên: Dr. No (1962), From Russia with Love (1963), Goldfinger (1964), Thunderball (1965), và You Only Live Twice (1967) - sau đó xuất hiện trở lại với vai Bond trong Diamonds Are Forever (1971) và Never Say Never Again (1983). Cả bảy bộ phim đều thành công về mặt thương mại. James Bond, do Connery thể hiện, đã được Viện phim Mỹ chọn là anh hùng vĩ đại thứ ba trong lịch sử điện ảnh.

Việc Connery được lựa chọn cho vai James Bond phần lớn do công của Dana Broccoli, vợ của nhà sản xuất Albert "Cubby" Broccoli, người được cho là có công trong việc thuyết phục chồng cô rằng Connery là người phù hợp. Người tạo ra James Bond, Ian Fleming, ban đầu nghi ngờ việc chọn Connery, nói rằng, "Anh ấy không giống như những gì tôi hình dung về ngoại hình của James Bond", và "Tôi đang tìm Chỉ huy Bond chứ không phải một diễn viên đóng thế quá cao lớn", thêm rằng Connery (6 '2" và là người Scotland) chưa được tinh chế. Bạn gái của Fleming là Blanche Blackwell nói với anh rằng Connery có sức hấp dẫn tình dục cần thiết, và Fleming đã thay đổi quyết định sau buổi ra mắt thành công của Dr. No. Fleming rất ấn tượng đến nỗi ông đã viết các chi tiết cuộc đời của Connery vào nhân vật. Trong cuốn tiểu thuyết You Only Live Twice năm 1964, Fleming viết rằng cha của Bond là người Scotland và đến từ Glencoe ở Cao nguyên Scotland.

Vai diễn Bond của Connery nhờ rất nhiều vào sự dạy dỗ về phong cách của đạo diễn Terence Young, điều này đã giúp đánh bóng ông trong khi sử dụng sự duyên dáng và sự hiện diện của ông trong các pha hành động. Lois Maxwell, người đóng vai Miss Moneypenny, kể lại rằng "Terence đã chăm bẵm Sean. Anh đưa Sean đi ăn tối, chỉ cho anh ta cách đi lại, cách nói chuyện, thậm chí cả cách ăn uống."  Việc dạy dỗ này đã thành công; Connery đã nhận được hàng nghìn lá thư của người hâm mộ mỗi tuần sau khi Dr. No ra mắt, và ông đã trở thành một biểu tượng tình dục chính trong phim.

Trong quá trình quay Thunderball vào năm 1965, mạng sống của Connery gặp nguy hiểm trong cảnh quay với những con cá mập trong hồ bơi của Emilio Largo. Connery đã lo lắng về mối đe dọa này khi anh đọc kịch bản. Connery khăng khăng yêu cầu Ken Adam xây một vách ngăn Plexiglas đặc biệt bên trong hồ bơi, nhưng đây không phải là cấu trúc cố định và một trong những con cá mập đã vượt qua được vách ngăn. Ông đã buộc phải bỏ chạy khỏi hồ bơi ngay lập tức.

Các vai diễn khác

Mặc dù Bond đã khiến ông trở thành ngôi sao, Connery đã cảm thấy mệt mỏi với vai diễn này và áp lực mà nhượng quyền thương mại đặt lên bản thân, nói rằng "[Tôi] chán ngấy ở đây với toàn bộ những gì liên quan đến Bond" và "Tôi luôn ghét điều đó. James Bond. Tôi muốn giết anh ta. " Michael Caine nói về tình huống này, "Nếu bạn là bạn của ông ấy trong những ngày đầu tiên, bạn đã không đề cao chủ đề về Bond. Connery đã và đang là một diễn viên giỏi hơn nhiều so với việc chỉ đóng vai James Bond, nhưng ông ấy đã trở thành đồng nghĩa với Bond. Khi Connery sẽ đi bộ xuống phố và mọi người sẽ nói, "Nhìn kìa, đây là James Bond." Điều đó đặc biệt khiến ông ấy khó chịu. "

Trong khi thực hiện các bộ phim Bond, Connery cũng đóng vai chính trong các bộ phim khác như Marnie của Alfred Hitchcock (1964) và Sidney The Hill của Lumet (1965). Trong Marnie, Connery đóng cùng Tippi Hedren. Connery đã nói rằng ông muốn làm việc với Hitchcock, và Eon đã sắp xếp thông qua các mối liên hệ của họ. Connery cũng khiến nhiều người kinh ngạc khi yêu cầu được xem kịch bản; điều mà Connery đã làm bởi vì ông lo lắng về việc bị định hình như một điệp viên và anh ta không muốn làm một biến thể của North by Northwest hoặc Notorious. Khi được đại diện của Hitchcock cho biết rằng Cary Grant không yêu cầu xem dù chỉ một trong các kịch bản của Hitchcock, Connery đã trả lời: "Tôi không phải Cary Grant." Hitchcock và Connery đã rất hợp nhau trong quá trình quay phim. Connery cũng cho biết ông rất hài lòng với bộ phim "với sự dè dặt nhất định". Trong The Hill, Connery muốn đóng một vai gì đó không liên quan đến Bond, và sử dụng đòn bẩy của mình như một ngôi sao để đóng vai chính trong phim. Mặc dù bộ phim không thành công về mặt tài chính, nhưng nó là một bộ phim được khen ngợi, ra mắt tại Liên hoan phim Cannes với giải Kịch bản hay nhất.

Đã đóng vai Bond sáu lần, Connery nổi tiếng toàn cầu đến mức ông đã chia sẻ Giải Quả cầu vàng Henrietta với Charles Bronson cho "Nam chính được yêu thích nhất trong phim" vào năm 1972. Ông xuất hiện trong John Huston's The Man Who Will Be King (1975) cùng với Michael Caine. Vào vai hai cựu binh sĩ Ông đã tự đặt mình làm Vua ở Kafiristan, cả hai diễn viên đều coi đây là bộ phim yêu thích của họ. Cùng năm, ông xuất hiện trong The Wind and the Lion đối diện với Candice Bergen, người đóng vai Eden Pedecaris (dựa trên sự kiện Perdicaris ngoài đời thực), và năm 1976 đóng vai Robin Hood trong Robin and Marian, nơi ông đóng vai chính đối diện Audrey Hepburn, người đóng vai Maid Marian. Nhà phê bình phim Roger Ebert, người đã ca ngợi diễn xuất kép của Connery và Caine trong The Man Who Will Be King, đã ca ngợi sự ăn ý giữa Connery với Hepburn, viết: "Connery và Hepburn dường như đã hiểu nhau ngầm về các nhân vật của họ. Họ tỏa sáng. Họ thực sự có vẻ yêu nhau. "

Trong những năm 1970, Connery là một phần của dàn diễn viên chính trong các bộ phim như Murder on the Orient Express (1974) với Vanessa Redgrave và John Gielgud, và A Bridge Too Far (1977) đóng chung với Dirk Bogarde và Laurence Olivier. Năm 1981, Connery xuất hiện trong bộ phim Kẻ cướp thời gian với vai Agamemnon. Sự lựa chọn diễn viên bắt nguồn từ một trò đùa mà Michael Palin đưa vào kịch bản, trong đó ông mô tả nhân vật tháo mặt nạ của mình là "Sean Connery hoặc người có tầm vóc tương đương nhưng rẻ hơn ". Khi được cho xem kịch bản, Connery rất vui khi được đóng vai phụ. Năm 1982, Connery dẫn phim G'olé!, bộ phim chính thức của FIFA World Cup 1982.

Connery đồng ý đóng lại Bond với vai một điệp viên 007 già nua trong Never Say Never Again, phát hành vào tháng 10 năm 1983. Tiêu đề này do vợ ông gợi ý, đề cập đến tuyên bố trước đó của Connery rằng ông sẽ "không bao giờ trở lại" vai diễn này. Mặc dù bộ phim đạt thành tích tốt tại phòng vé, nhưng nó lại gặp phải nhiều vấn đề trong khâu sản xuất: mâu thuẫn giữa đạo diễn và nhà sản xuất, vấn đề tài chính, nỗ lực của những người quản lý bất động sản Fleming để dừng bộ phim và cổ tay của Connery bị cắt bởi biên đạo múa Steven Seagal. Kết quả của những trải nghiệm tiêu cực trong quá trình quay phim, Connery trở nên không hài lòng với các hãng phim lớn và không làm bất kỳ bộ phim nào trong hai năm. Sau bộ phim thành công ở châu Âu The Name of the Rose (1986), mà anh đã giành được Giải BAFTA cho Nam diễn viên chính xuất sắc nhất, mối quan tâm của Connery đối với các tài liệu thương mại hơn đã được hồi sinh. Cùng năm đó, một vai phụ trong Highlander đã cho thấy khả năng đóng vai những người cố vấn lớn tuổi hơn cho những vai chính trẻ hơn, điều này đã trở thành một vai định kỳ trong nhiều bộ phim sau này của ông.

Năm 1987, Connery đóng vai chính trong bộ phim The Untouchables của Brian De Palma, với vai một cảnh sát ương ngạnh người Mỹ gốc Ireland cùng với Eliot Ness của Kevin Costner. Phim còn có sự tham gia của Charles Martin Smith, Patricia Clarkson, Andy Garcia, và Robert De Niro trong vai Al Capone. Bộ phim là một thành công phòng vé và phê bình. Nhiều nhà phê bình khen ngợi Connery về màn trình diễn của anh ấy, bao gồm cả Roger Ebert, người đã viết, "Màn trình diễn hay nhất trong phim là Connery... [ông] đã mang yếu tố con người vào nhân vật của mình; ông dường như đã có một sự tồn tại ngoài các truyền thuyết về Untouchables, và khi Connery xuất hiện trên màn hình chúng ta có thể tin rằng, một thời gian ngắn, rằng thời đại cấm rượu là nơi sinh sống của người dân, chứ không phải tranh biếm hoạ."  Với màn trình diễn của mình, Connery đã nhận được Giải Oscar cho Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất.

Connery đóng vai chính trong Indiana Jones and the Last Crusade (1989) của Steven Spielberg, đóng vai Henry Jones, Sr., cha của nhân vật chính, và nhận được các đề cử giải BAFTA và Quả cầu vàng. Harrison Ford cho biết những đóng góp của Connery ở giai đoạn viết kịch bản đã nâng cao bộ phim. "Thật ngạc nhiên đối với tôi khi anh ấy đã nhập tâm vào kịch bản và khai thác các cơ hội cho nhân vật. Những đề xuất của ông ấy với George [Lucas] ở giai đoạn viết thực sự đã mang lại cho nhân vật và bức tranh sự phức tạp và giá trị hơn rất nhiều so với kịch bản gốc. " Các thành công phòng vé tiếp theo của ông bao gồm The Hunt for Red October (1990), The Russia House (1990), The Rock (1996) và Entrapment (1999). Năm 1996, ông lồng tiếng cho vai rồng Draco trong bộ phim Dragonheart. Ông cũng xuất hiện trong một vai khách mời ngắn ngủi với vai Vua Richard the Lionheart ở cuối Robin Hood: Prince of Thieves (1991). Năm 1998, Connery nhận được giải BAFTA, một giải thưởng thành tựu trọn đời của Học viện Nghệ thuật Điện ảnh và Truyền hình Anh.

Các bộ phim sau này của Connery đã gây thất vọng lớn về doanh thu phòng vé và giới phê bình như First Knight (1995), Just Cause (1995), The Avengers (1998), và The League of Extra Extra Gentlemen (2003); tuy nhiên, ông đã nhận được những đánh giá tích cực cho màn trình diễn của mình trong Finding Forrester (2000). Ông cũng nhận được Quả cầu pha lê vì đóng góp nghệ thuật xuất sắc cho nền điện ảnh thế giới. Trong một cuộc thăm dò ở Vương quốc Anh năm 2003 do Channel 4 Connery thực hiện, người đứng thứ tám trong danh sách 100 ngôi sao điện ảnh vĩ đại nhất của họ. Thất bại của LThe League of Extraordinary Gentlemen đặc biệt khiến Connery thất vọng. Trong quá trình quay, ông cảm thấy việc sản xuất đang "đi chệch hướng", ông tuyên bố rằng đạo diễn, Stephen Norrington nên "bị nhốt vì mất trí", và đã dành nhiều nỗ lực để cố gắng cứu vãn bộ phim thông qua quá trình chỉnh sửa, cuối cùng quyết định nghỉ việc đóng phim thay vì trải qua căng thẳng như vậy một lần nữa.

Connery đã được mời đóng vai Gandalf trong loạt phim Chúa tể của những chiếc nhẫn nhưng đã từ chối vì cho rằng ông không hiểu kịch bản. Connery được cho là đã được chào giá 30 triệu USD cùng với 15% doanh thu phòng vé trên toàn thế giới cho vai diễn này, - nếu ông chấp nhận - thì sẽ kiếm được 450 triệu USD. Connery cũng từ chối cơ hội xuất hiện với tư cách là Kiến trúc sư trong bộ ba phim The Matrix vì lý do tương tự. Sự thất vọng của Connery với "những kẻ ngốc đang làm phim ở Hollywood " được cho là lý do cho quyết định cuối cùng của ông là từ giã công việc đóng phim. Năm 2005, anh ghi âm phần lồng tiếng cho phiên bản trò chơi điện tử mới của bộ phim Bond From Russia with Love. Trong một cuộc phỏng vấn trên đĩa game, Connery nói rằng ông rất vui khi nhà sản xuất của trò chơi (EA Games) đã tiếp cận ông mời lồng tiếng cho Bond. Công ty đã ghi lại giọng ông nhân viên Terry Manning ở Bahamas thực hiện, cũng như vẻ ngoài của ông và của một số diễn viên phụ của phim.

Nghỉ hưu
Khi Connery nhận được Giải thưởng Thành tựu trọn đời của Viện phim Mỹ vào ngày 8 Tháng 6 năm 2006, ông xác nhận từ giã sự nghiệp diễn xuất. Trên 7 Tháng 6 năm 2007, Connery phủ nhận tin đồn rằng ông sẽ xuất hiện trong bộ phim Indiana Jones thứ tư, nói rằng "giải nghệ là rất vui vẻ."  Vào năm 2010, một tác phẩm điêu khắc tượng bán thân bằng đồng của Connery đã được đặt ở Tallinn, Estonia, bên ngoài Câu lạc bộ người Scotland, có thành viên bao gồm những người Scotland Scotland gốc Estonia và một số người Scotland xa xứ. Connery sau một thời gian ngắn nghỉ hưu vào năm 2012 bằng cách lồng tiếng cho nhân vật tiêu đề trong bộ phim hoạt hình Scotland Sir Billi the Vet. Connery từng là nhà sản xuất điều hành cho phiên bản 80 phút mở rộng.

Đời tư

Trong quá trình sản xuất South Pacific vào giữa những năm 1950, Connery đã hẹn hò với một "người đẹp tóc đen với hình dáng của một nữ diễn viên ba lê" người Do Thái, Carol Sopel, nhưng bị gia đình cảnh cáo. Sau đó ông hẹn hò với Julie Hamilton, con gái của nhà làm phim tài liệu và nhà nữ quyền Jill Craigie. Với vẻ ngoài gồ ghề và vẻ quyến rũ thô ráp của Connery, Hamilton ban đầu nghĩ anh ta là một người kinh khủng và không bị thu hút bởi anh ta cho đến khi cô nhìn thấy anh ta xuống một kg, tuyên bố anh ta là điều đẹp nhất mà cô từng thấy trong đời. Ông cũng có tình cảm với ca sĩ nhạc jazz Maxine Daniels, người mà ông gặp tại Nhà hát Empire. Connery đã tán cô, nhưng cô nói với anh rằng cô đã kết hôn hạnh phúc với một cô con gái.

Connery đã kết hôn với nữ diễn viên Diane Cilento từ năm 1962 đến năm 1973, mặc dù họ đã ly thân vào năm 1971. Họ có một con trai, nam diễn viên Jason Connery. Trong khi họ sống ly thân, Connery đã hẹn hò với Jill St. John, Lana Wood, Carole Mallory, và Magda Konopka. Trong cuốn tự truyện năm 2006 của mình, Cilento cáo buộc rằng Connery đã lạm dụng bà về tinh thần và thể chất trong mối quan hệ của họ. Connery đã hủy bỏ sự xuất hiện tại Quốc hội Scotland vào năm 2006 vì tranh cãi về việc ông bị cáo buộc ủng hộ lạm dụng phụ nữ; ông phủ nhận những tuyên bố mà ông nói với tạp chí Playboy vào năm 1965: "Tôi không nghĩ rằng có gì đặc biệt sai khi đánh một phụ nữ, mặc dù tôi không khuyên bạn làm điều đó giống như cách bạn đánh một người đàn ông", và cũng được báo đã tuyên bố với Vanity Fair vào năm 1993, "Có những phụ nữ đưa đẩy đàn ông đến tận cùng. Đó là những gì họ đang tìm kiếm, cuộc đối đầu cuối cùng. Họ muốn một cú đánh. " Đáp lại, Connery tuyên bố, "Tôi không tin rằng bất kỳ mức độ lạm dụng phụ nữ nào cũng được chứng minh trong bất kỳ hoàn cảnh nào".

Connery đã kết hôn với họa sĩ người Pháp gốc Maroc Micheline Roquebrune (sinh năm 1929) từ năm 1975 cho đến khi ông qua đời. Cuộc hôn nhân tồn tại sau một cuộc tình được ghi chép rõ ràng mà Connery có vào cuối những năm 1980 với ca sĩ kiêm nhạc sĩ Lynsey de Paul.

Là một người chơi golf giỏi, Connery sở hữu Domaine de Terre Blanche  ở miền Nam nước Pháp trong hai mươi năm (từ năm 1979), nơi ông dự định xây dựng sân gôn mơ ước của mình trên  đất; giấc mơ đã thành hiện thực khi ông bán nó cho tỷ phú người Đức Dietmar Hopp vào năm 1999. Ông đã được trao tặng một cấp bậc danh dự Shodan (1 đẳng) trong Kyokushin karate. Connery chuyển đến Bahamas vào những năm 1990. Ông sở hữu một biệt thự ở Lyford Cay trên New Providence.

Connery được Nữ vương Elizabeth II phong tước hiệp sĩ trong buổi lễ tấn phong tại Cung điện Holyrood ở Edinburgh vào ngày 5 Tháng 7 năm 2000. Ông đã được đề cử phong tước hiệp sĩ vào năm 1997 và 1998, nhưng những đề cử này được cho là đã bị Donald Dewar phủ quyết do quan điểm chính trị của Connery.   Connery có một biệt thự ở Kranidi, Hy Lạp. Hàng xóm của ông là Vua Willem-Alexander của Hà Lan, người mà ông đã chia sẻ một sân bay trực thăng. Michael Caine (người đóng chung với Connery trong The Man Who Will Be King năm 1975) là một trong những người bạn thân nhất của Connery. Connery là một cổ động viên của câu lạc bộ bóng đá Scotland Rangers FC .

Quan điểm chính trị
Connery là thành viên của Đảng Quốc gia Scotland (SNP), một đảng chính trị trung tả vận động cho sự độc lập của Scotland khỏi Vương quốc Anh, và hỗ trợ đảng này về mặt tài chính và thông qua những lần xuất hiện cá nhân. Việc tài trợ cho SNP của ông đã chấm dứt vào năm 2001, khi Quốc hội Vương quốc Anh thông qua luật cấm tài trợ ở nước ngoài cho các hoạt động chính trị ở Vương quốc Anh.

Tình trạng thuế
Để đối phó với những cáo buộc rằng anh ta trốn thuế, Connery đã công bố tài liệu vào năm 2003 cho thấy ông đã trả 3,7 bảng Anh triệu tiền thuế của Vương quốc Anh từ năm 1997 đến 1998 và từ năm 2002 đến năm 2003; các nhà phê bình chỉ ra rằng nếu ông liên tục cư trú tại Vương quốc Anh vì mục đích thuế, mức thuế của anh ta sẽ cao hơn nhiều. Trước cuộc trưng cầu dân ý về độc lập của Scotland năm 2014, Neil, anh trai của Connery, nói rằng Connery sẽ không đến Scotland để tập hợp những người ủng hộ độc lập, vì tình trạng lưu vong về thuế của Connery đã hạn chế đáng kể số ngày ông có thể ở trong nước.

Sau khi Connery bán biệt thự Marbella của mình vào năm 1999, nhà chức trách Tây Ban Nha đã mở một cuộc điều tra trốn thuế, cáo buộc rằng kho bạc Tây Ban Nha đã bị lừa đảo 5,5 triệu bảng Anh. Connery sau đó đã bị các quan chức xóa tội, nhưng vợ của ông và 16 người khác bị buộc tội cố gắng lừa đảo ngân khố Tây Ban Nha.

Qua đời
Connery qua đời trong giấc ngủ vào ngày 31 tháng 10 năm 2020, ở tuổi 90, tại nhà riêng ở cộng đồng Lyford Cay của Nassau ở Bahamas. Cái chết của ông đã được thông báo bởi gia đình ông và Eon Productions, con trai ông Jason nói rằng nam diễn viên "đã không được khỏe trong một thời gian."  Một ngày sau, Micheline Roquebrune, vợ của Connery, tiết lộ rằng ông đã bị chứng mất trí nhớ trong những năm cuối đời.

Sau khi thông báo về cái chết của Connery, một số bạn diễn và nhân vật trong làng giải trí đã bày tỏ lòng kính trọng đối với Connery, bao gồm Sam Neill, Nicolas Cage, Robert De Niro, Tippi Hedren, Alec Baldwin, Hugh Jackman, George Lucas, Shirley Bassey, Kevin Costner, Catherine Zeta-Jones, Barbra Streisand, Gerard Butler, Arnold Schwarzenegger, John Cleese, các cựu diễn viên vào vai Bond George Lazenby, Timothy Dalton, Pierce Brosnan, và diễn viên Bond hiện tại là Daniel Craig. Michael Caine, người bạn lâu năm của Connery đã gọi ông là "một ngôi sao vĩ đại, một diễn viên xuất sắc và một người bạn tuyệt vời." Các nhà sản xuất James Bond, Michael G. Wilson và Barbara Broccoli đã đưa ra một tuyên bố rằng:

Phim truyền hình

Chú thích

Bibliography

Liên kết ngoài

 BBC: Sean Connery Biography (1999)
 Profile @ Turner Classic Movies
 Photographs and literature

Sinh năm 1930
Mất năm 2020
Phim và người giành giải Oscar cho nam diễn viên phụ xuất sắc nhất
Bắc Đẩu Bội tinh
Người Vương quốc Liên hiệp Anh lưu vong
Người được vinh danh tại Trung tâm Kennedy
Người giành giải Quả cầu vàng Cecil B. DeMille


title: Acheilognathinae

text:
Acheilognathinae là một phân họ cá thuộc họ cá Cyprinidae..

Các chi
Acanthorhodeus
Acheilognathus
Paratanakia (monotypic)
Pseudorhodeus (monotypic)
Rhodeus – (typical)
Tanakia
Sinorhodeus (monotypic)

Chú thích

Tham khảo

Họ Cá chép


title: Chiến dịch Homecoming

text:
Chiến dịch Homecoming (tạm dịch: Chiến dịch Hồi Hương) là một loạt các cuộc đàm phán ngoại giao nhằm trả tự do cho 591 tù binh chiến tranh của Mỹ do Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tổ chức vào tháng Giêng năm 1973. Ngày 12 tháng 2 năm 1973, ba chiếc vận tải cơ C-141 đã bay tới thủ đô Hà Nội, Bắc Việt Nam và một trong những máy bay C-9A được gửi đến Sài Gòn, Nam Việt Nam để nhận tù nhân chiến tranh được thả. Chuyến bay đầu tiên chở 40 tù nhân chiến tranh rời khỏi Hà Nội trong một chiếc C-141A, sau này được gọi là "Taxi Hà Nội" và bây giờ được trưng bày trong một viện bảo tàng. Từ ngày 12 tháng 2 đến 4 tháng 4, 54 chiếc C-141 thực hiện phi vụ bay ra Hà Nội chở cựu tù binh chiến tranh hồi hương.

Mỗi máy bay mang về 40 tù binh. Trong phần đầu của chiến dịch Homecoming, việc lựa chọn nhóm tù binh chiến tranh được phóng thích dựa trên cơ sở thời gian giam giữ dài nhất. Nhóm đầu tiên đã trải qua 6-8 năm tù giam.

Sau chiến dịch Homecoming, phía Mỹ vẫn còn liệt kê khoảng 1.350 người Mỹ là tù binh chiến tranh bị mất tích trong chiến đấu và khoảng 1.200 người Mỹ thiệt mạng trong chiến đấu và thi thể chưa được tìm ra. Những nhân viên mất tích trở thành chủ đề chính về vấn đề tù binh chiến tranh/nhân viên mất tích trong chiến tranh Việt Nam (tiếng Anh: Vietnam War POW/MIA issue).

Lục quân, Hải quân, Không quân và Thủy quân lục chiến từng có sĩ quan liên lạc dành riêng để chuẩn bị cho sự trở về của các tù binh chiến tranh Mỹ trước khi đưa họ hồi hương thực sự. Những sĩ quan liên lạc làm việc đằng sau hậu trường đã thực hiện chuyến đi vòng quanh nước Mỹ để đảm bảo những người trở về được khoẻ mạnh. Họ cũng chịu trách nhiệm thẩm vấn tù binh để phân biệt thông tin tình báo có liên quan về những nhân viên mất tích và phân biệt sự tồn tại của tội ác chiến tranh chống lại họ.

Chú thích

Liên kết ngoài
 Cựu tù binh chiến tranh Mỹ

Chiến tranh Việt Nam
Chiến dịch quân sự trong chiến tranh Việt Nam
Vấn đề tù binh chiến tranh/nhân viên mất tích trong chiến tranh Việt Nam
Việt Nam năm 1973
Chiến dịch quân sự năm 1973
Chính trị năm 1973
Hoa Kỳ trong Chiến tranh Việt Nam
Hoa Kỳ năm 1973


title: Táo dại Siberi

text:
Táo dại Siberi hay Sơn kinh tử (danh pháp hai phần: Malus baccata) là một loài thực vật thuộc chi Hải đường, họ Hoa hồng. Loài này được (L.) Borkh. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1803.

Táo dại Siberi có nguồn gốc Đông Siberia, vùng Viễn Đông Nga, Mông Cổ, Trung Quốc, Hàn Quốc, Bhutan, Ấn Độ và Nepal, nơi nó được phổ biến rừng hỗn hợp trên sườn đồi ở độ cao lên đến 1500 mét. Nó được tìm thấy ở Nhật Bản, và nó cũng đã được du nhập vào Canada và Mỹ, nơi nó được chủ yếu được tìm thấy xung quanh Ngũ Đại Hồ.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

B
Thực vật được mô tả năm 1803
Thực vật châu Á
Thực vật Đông Bắc Á
Thực vật được mô tả năm 1767


title: Táo dại quả ngọt

text:
Táo dại quả ngọt (danh pháp hai phần: Malus coronaria) là một loài thực vật thuộc chi Hải đường.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

C
Cây Hoa Kỳ
Thực vật được mô tả năm 1753


title: Linh Nga

text:
Linh Nga có thể là:
 Diễn viên, đạo diễn Nguyễn Linh Nga (sinh năm 1982)
 Nghệ sĩ múa Đặng Linh Nga (sinh năm 1986)


title: Huỳnh Phúc Điền

text:
Huỳnh Phúc Điền (1970-2009) là một đạo diễn sân khấu ca nhạc tại Việt Nam.

Thân thế và Sự nghiệp
Anh sinh ngày 26 tháng 6 năm 1970 tại Vĩnh Long và mất ngày 30 tháng 6 năm 2009 do bệnh ung thư gan.

Huỳnh Phúc Điền tốt nghiệp trường Nghệ thuật Sân Khấu II khóa 1985 – 1989.

Sự nghiệp

 1985 – Thi đậu trường nghệ thuật sân khấu 2 khi mới 15 tuổi, tham gia nhóm hài kịch Tuổi Đôi Mươi gồm các thành viên: Nhật Cường, Phước Sang, Hoàng Sơn, Phương Bình…
 1988 – Vai diễn đầu tiên trong film diễn truyền hình Ngọc Trong Đá.
 1988 - Viết kịch bản: Cõi tình, Nơi Dòng Sông Dừng Lại khi mới 18 tuổi…
 1995 - Đạo diễn video ca nhạc thiếu nhi do Bến Thành Audio thực hiện: Nhóm Hát Nhà Thiếu Nhi thành phố như Mắt Ngọc, Mây Trắng, Ngọc Linh, Đỗ Uyên…Các album đã thực hiện: Suối nguồn yêu thương, 2 Ông Lang, Nụ cười Làm Quen…
 1996 - Đạo diễn video ca nhạc trẻ do Bến thành audio, Kim Lợi, Rạng Đông sản xuất. Các Albume đã thực hiện: Duyên Tình 1-7, Mưa Bụi 1-3, Tình Xuân 1-5, Mưa hồng, Dòng sông lơ đãng
 1997 - Kết hôn
 1997 - Đạo diễn & kịch bản: Film Cây tre Trăm đốt trong cổ tích vn 14
 1998 - Đạo diễn sân khấu ca nhạc: Duyên Dáng Việt Nam, Làn Sóng Xanh và Live show ca sĩ
 2004- Đạo diễn Live Show Ngày ấy & bây giờ (2004) của ca sĩ Mỹ Tâm
 2006 - Tổ chức sản xuất và tổng đạo diễn: Việt nam Ca Hát
 2008 - Nghiên cứu thể loại film 3d: Sơn Tinh Thủy Linh, sân khấu hoá: Vinpear land và một số dự án film điện ảnh: Tên tống tiền ti tiện, Mắt trong…
 2009 - Lập ra quỹ ung thư Huỳnh Phúc Điền. Qua đời ngày 30 tháng 6.
 Giải thưởng & Thành tựu
 3 lần đoạt giải Mai Vàng (năm 2005- 2007- 2008) do Báo Người Lao động tổ chức.
 3 lần liên tiếp đoạt giải Video Clip xuất sắc trong giải thưởng VTV Bài hát Tôi yêu.
 Giải đạo diễn xuất sắc trong năm 2005 chương trình Viet Nam Ca hát của báo Người Lao động – Giải Mai Vàng đề cử.
 Huy chương vàng toàn quốc liên hoan Sân khấu Nhỏ 1991 kịch bản "Cõi Tình" (sáng tác năm 18 tuổi).

Duyên Dáng Việt Nam
Duyên Dáng Việt Nam là một chương trình biểu diễn nghệ thuật do Báo Thanh Niên tổ chức. Huỳnh Phúc Điền đã nhiều lần đảm nhiệm vai trò tổng đạo diễn cho chương trình này: bao gồm các lần tổ chức thứ 8, 9, 12, 13, lần đặc biệt tại Úc, 16, 17 và 21.

Các chương trình thành công

Sự kiện
 6 lần đạo diễn chương trình Duyên dáng Việt Nam
 Làn sóng xanh 2004-2009
 Việt Nam ca hát, chủ đề Mẹ, Tôi và Em
 Hoa hậu Việt Nam 2002 Báo Tiền Phong
 Hoa hậu người Việt tại châu Âu - Tại Đức
 Lễ trao Giải Mai Vàng Báo Người Lao Động
 Lễ trao giải HTV Award
 Chương Trình Apec (Gala Dinner) 2006
 Kỷ niệm 10 năm Bến Thành Audio Studio
 Kỷ niệm 15 năm Saigon Coopmart
 Đêm giao thừa (tết phương nam)
 Đêm tỷ phú của công ty Đông Tây Promotion tổ chức
 Live show đầu tiên của các ca sĩ: Mỹ Tâm, Lam Trường, Đàm Vĩnh Hưng, Phương Thanh, Thanh Thảo, Quang Dũng, Elvis Phương, Khánh Hà - Tuấn Ngọc...
 Thực hiện Video Clip với hàng ngàn ca khúc cho các Trung tâm Băng Nhạc: Bến Thành, Kim Lợi, Rạng Đông
 Tổ chức Singer day 2006, 2007, 2008
 Các sự kiện của những thương hiệu lớn: Pepsi, Unilever, V-Rhoto, Yamaha, Coop. Mart...

Video clip
 Mỹ Tâm – Nhé Anh, Giấc Mơ Tình Yêu, Xích Lô
 Phương Thanh – Lang Thang, Một Thời Đã Xa
 Đàm Vĩnh Hưng – Nửa Vầng Trăng, Ngày Không Bình Yên, Tình Tuyệt Vọng, Giới Hạn Nào Của Chúng Ta, Nếu Có Yêu Tôi…
 Lam Trường – Sleeping Child (Giấc mộng vàng), Tình Thôi Xót Xa
 Quang Vinh – Miền Cát Trắng, Tình Yêu Tìm Thấy (VTV Bài Hát Tôi Yêu Version)
 Quang Dũng – Bâng Khuâng Chiều Nội Trú, Còn Đó Chút Hồng Phai…
 Quang Linh – Chim Sáo Ngày Xưa, Tiếng Chim Đa Đa, Thương Về Miền Trung, Thuyền Hoa, Ca dao em và tôi...
 Bằng Kiều – Em Về Tinh Khôi, Hè Muộn
 Minh Thuận & Nhật Hào – Khi Nào Em Mới Biết, Tình Nhat Phai, Những Lời Dối Dang...
 Sỹ Ben - Đêm Đô thị
 Ngọc Sơn – Đêm Yêu Đương
 Thành Lộc – Chuyến Xe Tốc Hành, Tiếng Dân Chài
 Thùy Lâm - Khóc Trong Đêm Buồn
 Tuấn Hưng - Vẫn Nhớ
 Phi Nhung - Phải Lòng Con Gái Bến Tre

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Đạo diễn Huỳnh Phúc Điền qua đời ở tuổi 39
 Huỳnh Phúc Điền lên kịch bản cho đám tang của mình
 Vĩnh biệt đạo diễn Huỳnh Phúc Điền
 Sao Việt tưởng nhớ cố đạo diễn Huỳnh Phúc Điền

Đạo diễn ca nhạc Việt Nam
Người Vĩnh Long


title: Văn Ương

text:
Văn Ương (, 238 – 291), tên là Văn Thục (文俶  hay 文淑 ), tự Thứ Khiên, tên lúc nhỏ là Ương , người huyện Tiếu, nước Bái , tướng lĩnh cuối Tam Quốc, đầu Tây Tấn.

Văn Ương xuất hiện trong Tam quốc diễn nghĩa từ hồi 110, hình tượng của ông được mô tả gần sát với sử sách.

Chống họ Tư Mã
Văn Ương là con thứ (không rõ bao nhiêu) của Dương Châu thứ sử, Tiền tướng quân Văn Khâm nước Ngụy, cùng cha giữ Dương Châu chống lại quân Ngô. Khâm kiêu dũng thiện chiến, lại là đồng hương của họ Tào, rất được Đại tướng quân Tào Sảng yêu mến. Khâm cậy quyền thế của Sảng, có nhiều hành vi xấc láo. Năm 249, Tư Mã Ý lật đổ Tào Sảng, những cận thần của hoàng tộc như Văn Khâm cùng Vô Khâu Kiệm, Hạ Hầu Huyền,... mất đi chỗ dựa. Mặt khác, Văn Khâm còn nhiều lần nói dối thực tế chiến trường, bị Tư Mã Sư từ chối phong thưởng  nên đâm ra bất mãn.

Năm 254, Tư Mã Sư phế Ngụy đế Tào Phương. Tháng giêng năm 255, Trấn Đông đại tướng quân Vô Khâu Kiệm cùng Văn Khâm khởi binh thảo phạt Tư Mã Sư. Vô Khâu Kiệm lệnh cho Văn Khâm tập kích Đặng Ngải ở Nhạc Gia . Không ngờ Tư Mã Sư đã ngầm đem quân từ Nhữ Dương đến Nhạc Gia, Văn Khâm thấy đại quân thì hoảng sợ, nhưng Văn Ương mới 18 tuổi, dũng quán ba quân, lại khuyên cha nhân lúc quân Ngụy chưa đứng vững mà tấn công. Khâm cùng Ương nhân đêm tối, chia 2 đường tập kích Tư Mã Sư.

Văn Ương đến trước trại, nổi trống ầm ĩ, gọi tên Tư Mã Sư, khiến quân Ngụy chấn động. Tư Mã Sư khi đó đang mắc bệnh, mới cắt bướu trên mắt, nay kinh sợ đến nỗi vết thương vỡ ra, nhưng phải ôm đầu mà chịu, vì sợ lòng quân rối loạn. Văn Ương đợi đến khi trời sáng, không thấy Khâm đến, đành rút lui.

Lúc này Văn Khâm muốn lui quân về Thọ Xuân . Văn Ương đưa hơn 10 kỵ binh xông vào quân Ngụy, đánh giết 1 hồi mới bỏ đi. Truy binh của Tư Mã Sư đuổi đến, Ương đơn thương độc mã đón đánh, sát thương hơn trăm người, tiến lui 5, 6 lần, quân Ngụy không dám đến gần nữa .

Giúp Gia Cát Đản
Sau khi Vô Khâu Kiệm thất bại, Văn Ương theo cha đầu hàng Đông Ngô. Tháng 5 năm 257, Gia Cát Đản liên kết Đông Ngô chống lại họ Tư Mã, nước Ngô lệnh cho cha con Văn Khâm cùng Toàn Đoan, Đường Tư đem quân vào Thọ Xuân giúp Đản.

Tháng giêng năm 258, tình thế trở nên bất lợi, Gia Cát Đản nghi kỵ rồi giết chết Văn Khâm. Văn Ương cùng em trai Văn Hổ nghe tin, muốn tấn công Gia Cát Đản, nhưng bộ hạ đều không theo. Hai anh em trèo tường ra ngoài, đầu hàng Tư Mã Chiêu.

Tư Mã Chiêu bỏ qua thù xưa, cho hai người làm tướng quân, ban tước Quan nội hầu, sai hai người dẫn mấy trăm kỵ binh, đi gọi hàng người trong thành Thọ Xuân.

Sau khi thành phá, Tư Mã Chiêu cho phép anh em Văn Ương chôn cất cha, còn cấp cho họ bò, xe.

Phục vụ nhà Tấn
Tháng 3 năm 277, Văn Ương được thăng làm Bình Lỗ hộ quân, Đô đốc quân đội 3 châu Lương, Tần, Ung đánh phá thủ lĩnh Tiên Ti là Thốc Phát Thụ Cơ Năng, thu hàng 20 vạn người Hồ.

Trong những năm niên hiệu Thái Khang (280 – 289), Ương được nhiệm mệnh làm Đông Di hiệu úy, Giả tiết. Vào lúc cáo từ lên đường, Tấn Vũ đế gặp Ương, nhớ lại việc của Tư Mã Sư năm xưa, không vui, mượn cớ dùng vào việc khác để bãi miễn quan chức.

Tháng 3 năm 291, thời Huệ đế, cháu ngoại của Gia Cát Đản là Đông An vương Tư Mã Diêu vu cáo Ương cùng ngoại thích Dương Tuấn mưu phản. Văn Ương, Văn Hổ bị tru di tam tộc.

Xem thêm
 Vô Khâu Kiệm

Tham khảo
 Tam quốc chí
 Tấn thư
 Tư trị thông giám

Chú thích

Sinh năm 238
Mất năm 291
Người An Huy
Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Nhân vật quân sự nhà Tấn
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Người Đông Ngô


title: Andrea Barzagli

text:
Andrea Barzagli  (; sinh ngày 8 tháng 5 năm 1981) là một cựu cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Ý thi đấu ở vị trí trung vệ.
Với thành tích bốn lần lọt vào Đội hình Serie A của năm, Barzagli được xem là một trong những hậu vệ xuất sắc và ổn định nhất ở thời của anh.

Sau khi đấu cho một số đội bóng nhỏ ở Ý, anh ra mắt Serie A Chievo vào năm 2003, và trở nên nổi tiếng trong màu áo Palermo. Vào năm 2008, anh ký hợp đồng với VfL Wolfsburg của Đức và giành chức vô địch Bundesliga năm 2009. Vào năm 2011, anh trở lại Ý và gia nhập Juventus, giành chức vô địch Serie A trong tám mùa giải liên tiếp từ 2012 tới 2019, cùng với đó là bốn chức vô địch Coppa Italia liên tiếp từ 2015 tới 2018.

Ở cấp độ đội tuyển, anh khoác áo Đội tuyển bóng đá quốc gia Ý 73 lần từ 2004 tới 2017, tham dự Thế vận hội Mùa hè 2004 và giành huy chương đồng, dự hai kỳ World Cup (2006 và 2014), ba kỳ Euro (2008, 2012, và 2016), cùng Cúp Liên đoàn các châu lục 2013, giải đấu đội Ý giành hạng ba. Anh là một thành viên của đội hình Ý vô địch thế giới năm 2006, cũng như vào tới Chung kết giải vô địch bóng đá châu Âu 2012.

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ

Đội tuyển quốc gia

Thành tích
UEFA European Under-21 Championship:
Huy chương vàng: 2004
Thế vận hội::
Huy chương bạc: 2004
Giải bóng đá vô địch thế giới: ĐTQG Italia
Huy chương vàng: 2006
Fußball-Bundesliga: Wolfsburg
2008–09
Serie A: Juventus
2011–12 2012-13 2013-14 2014-15 2015-16 2016-17 2017-2018 2018-2019

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Thông tin tại LegaSerieA.it
 Thông tin tại AIC
 Thông tin tại Italia1910.com
 Thông tin tại FIGC.it

Sinh năm 1981
Nhân vật còn sống
Người Fiesole
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Ý
Cầu thủ bóng đá Ý
Cầu thủ bóng đá Juventus
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2014
Cầu thủ bóng đá Serie A
Cầu thủ bóng đá VfL Wolfsburg
Cầu thủ bóng đá Bundesliga
Cầu thủ bóng đá Thế vận hội Mùa hè 2004
Huy chương bóng đá Thế vận hội
Huy chương Thế vận hội Mùa hè 2004
Cầu thủ bóng đá Thế vận hội Ý
Cầu thủ Cúp Liên đoàn các châu lục 2013
Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Ý
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2006
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Đức


title: Bạch Hải Đường

text:
Bạch Hải Đường (1950-1983) (tên thật là Nguyễn Ngọc Truyện) quê ở tỉnh Long Xuyên (nay là tỉnh An Giang) là một trong những nhân vật nổi danh nhất ở miền Nam Việt Nam vào những năm 1970-1982 với biệt tài "siêu trộm". Cuộc đời của Bạch Hải Đường trải qua hai chế độ Việt Nam Cộng hòa và Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Biệt danh
Trước năm 1975, Nguyễn Ngọc Truyện thực hiện nhiều vụ đột nhập để trộm tài sản nhà giàu, quan chức chế độ Sài Gòn, chuyên gia, cố vấn nước ngoài ở vùng thị xã Long Xuyên (thuộc tỉnh An Giang) và được mệnh danh là "siêu trộm". Nguyên đại úy Nguyễn Văn Triệu, Phó chỉ huy cảnh sát thị xã Long Xuyên dưới chính quyền Sài Gòn, đã ra lệnh truy nã Truyện với cái tên "Bạch Hải Đường". Từ đó cái tên này trở thành biệt danh gắn liền với Nguyễn Ngọc Truyện.

Hoạt động
Sau năm 1975, Bạch Hải Đường và gia đình thuê nhà sống tại hẻm Ba Lâu, nay là đường Thoại Ngọc Hầu, phường Mỹ Long, thị xã Long Xuyên. Khoảng đầu năm 1980, xảy ra một vụ cướp vàng ở vùng biên giới thuộc huyện Châu Đốc, tỉnh An Giang. Theo mô tả của chủ tiệm vàng, toán cướp có một người rất giống Bạch Hải Đường. Nguồn tin mật cho biết toán cướp sẽ về hẻm Ba Lâu ăn mừng. Hồi đó, khu vực quanh hẻm Ba Lâu là những dãy nhà ổ chuột lụp xụp, bên dưới sông nước lầy lội, trên là nhà sàn, phía sau thông ra đầm đầy lau sậy. Lực lượng vây bắt gồm hai tổ, tổ 1 trực tiếp xông vào bắt Bạch Hải Đường, tổ 2 mai phục ở ngoài đường Thoại Ngọc Hầu để đón đầu nếu có người chạy thoát ra ngoài.

Khoảng 19 giờ ngày 22 tháng 3 năm 1980, tổ 1 xông vào căn nhà nơi nghi có Bạch Hải Đường ăn mừng. Bạch Hải Đường bị trúng 3 phát đạn vào đùi phải, nhưng vẫn thoát xuống dòng nước bên dưới nhà rồi ra phía đường Thoại Ngọc Hầu. Tại đây, tổ 2 ập vào nhưng Bạch Hải Đường đã chạy được vào hẻm Mừng Ký bên kia đường. Tổ 1 chạy bọc vòng ra sau hẻm Mừng Ký đón đầu, còn tổ 2 đuổi theo áp sát từ phía sau. Bị dồn vào giữa, Bạch Hải Đường cuối cùng cũng bị khống chế và bị đưa về thị đội Long Xuyên ngay trong đêm đó. Người dân nghe tin đến xem chật kín, thấy Bạch Hải Đường dính đầy bùn đất, đùi bê bết máu. Sau đó, Bạch Hải Đường được chuyển sang nhà giam của Công an thị xã Long Xuyên.

Tại phòng giam của Công an thị xã Long Xuyên, Bạch Hải Đường nằm lết một chỗ do vết thương ở chân. Tuy nhiên, Bạch Hải Đường vẫn cùng các phạm nhân khác trong phòng giam khoét mỏng dần bờ tường nhà giam. Vào một đêm giữa tháng 5 năm 1980, Bạch Hải Đường đã cùng 4 phạm nhân khác đẩy vỡ bức tường nhà giam để thoát ra ngoài.

Tháng 7 năm 1980, có một nguồn tin trinh sát báo về Bạch Hải Đường đang ở tại nhà vợ ở một vùng sâu thuộc tỉnh Sóc Trăng. Tại đây, Bạch Hải Đường luôn ở trong nhà, chỉ lúc nào cần lắm mới ra ngoài. Nghiên cứu kỹ, tổ công tác quyết định dùng một người, vốn ở cùng buồng giam và cùng vượt ngục với Bạch Hải Đường, nhưng đã bị bắt lại và nay hợp tác với công an, để dụ Bạch Hải Đường ra ngoài.

Khoảng 15 giờ ngày 25 tháng 7 năm 1980, người được công an cử đi dụ đã đến nhà và rủ Bạch Hải Đường ra quán nhậu nói chuyện, Bạch Hải Đường không mảy may nghi ngờ và đi ngay. Trong lúc cả hai đang say sưa ở quán nhậu thì hai cán bộ công an ập vào. Bạch Hải Đường chạy vào phía trong bếp quán thì bị một cán bộ công an lao tới ôm từ đằng sau. Người cán bộ công an còn lại bắn 4 phát đạn trúng đùi trái khiến Bạch Hải Đường gục xuống.

Tại các lần hỏi cung và lấy lời khai sau khi bị bắt lần thứ hai, Bạch Hải Đường không thừa nhận bất cứ vụ giết người nào, chỉ thừa nhận đã thực hiện rất nhiều vụ trộm với số lượng tài sản không nhớ được, và chỉ gây ra một vụ cướp.

Những vết đạn đã làm sức khỏe Bạch Hải Đường suy giảm nhanh chóng. Cùng với việc tái phát các căn bệnh như đau dạ dày và viêm gan, và mắc chứng kiết lị khiến Bạch Hải Đường không gượng nổi. Ngày 13 tháng 7 năm 1983, tại bệnh xá của trại giam, Bạch Hải Đường đã trút hơi thở cuối cùng mà chưa được đưa ra xét xử.

Giai thoại
Bạch Hải Đường được biết đến với tuổi thơ cơ cực, khốn khổ và có một tấm lòng chính nghĩa, chuyên lấy trộm của người giàu, thân nhân của quan chức thân Mỹ... để chia cho những người cơ cực. Giai thoại kể rằng Bạch Hải Đường chuyên đi ăn trộm nhưng chưa từng giết người, mà chỉ là những kẻ giả danh Bạch Hải Đường làm điều đó.

Xung quanh cuộc đời của Bạch Hải Đường có rất nhiều giai thoại, thậm chí được thổi phồng, thêu dệt, về sự giỏi võ, sự xuất quỷ nhập thần khi đi ăn trộm, cũng như biệt tài tự tháo còng tay - chân, đào tẩu khỏi trại giam, và thậm chí là câu nói "Bạch Hải Đường sinh ra không phải để ở tù" cũng được cho là của người này.

Bạch Hải Đường cũng nổi danh là người có rất nhiều hình xăm trên người. Giữa ngực của Bạch Hải Đường có xăm hình Phật Thích Ca. Hình này cho thấy Bạch Hải Đường mộ đạo Phật. Cũng có lẽ vì nghe lời Phật dạy nên Bạch Hải Đường chỉ trộm cắp, cướp giật lấy tài sản chứ không giết người. Phía trên hình xăm Phật Thích Ca là dòng chữ Phụ mẫu tri ân. Trên bắp chân của Bạch Hải Đường có dòng chữ Xa quê hương nhớ mẹ hiền. Trên cánh tay trái xăm chữ Kiếp giang hồ tìm bạn bốn phương, còn tay phải là Tạo hóa ơi bao giờ con hết khổ. Ở bụng dưới là hình một cô gái lõa thể và dòng chữ Thương người chung thủy - hận kẻ bạc tình. Dòng chữ này khiến nhiều người liên tưởng đến giai thoại Bạch Hải Đường có nhiều mối tình trong giang hồ.

Cuộc đời của Bạch Hải Đường được dựng lên thành nhiều bộ phim và đặc biệt là qua sân khấu cải lương. Xin đừng nhầm lẫn. Tuồng cải lương Tướng Cướp Bạch Hải Đường được viết dựa vào chuyện của Hồng Kông vào thập niên 1950 và đã diễn từ thập niên 1960, và biệt danh Bạch Hải Đường của Nguyễn Ngọc Truyện được cảnh sát Việt Nam Cộng hòa lấy từ vở diễn này. Việc Bạch Hải Đường bị tạm giam từ năm 1980 đến khi qua đời năm 1983 mà chưa được đưa ra xét xử và chưa bị tòa án luận tội cũng khiến cho các giai thoại về Bạch Hải Đường được tô vẽ và thêu dệt mà không thể kiểm chứng.

Bộ Phim truyền hình "Giữa hai bờ thiện ác" do Đài Phát thanh - Truyền hình Vĩnh Long sản xuất ,được phỏng theo những giai thoại của tướng cướp Bạch Hải Đường (do nam Diễn Viên Hiếu Nguyễn thủ vai)

Nhận xét

Trong văn hóa
Năm 1994, câu chuyện về Bạch Hải Đường được dựng thành phim video với nhiều tình tiết hư cấu, với tựa đề Hải Đường Trắng của đạo diễn Châu Huế, diễn viên Lê Tuấn Anh đóng vai Bạch Hải Đường.

Tham khảo

 Sự thật về tướng cướp Bạch Hải Đường
 Bạch Hải Đường và những cuộc đào tẩu
 Trộm đa tình Bạch Hải Đường và những cuộc đột nhập khó tin
 Cuộc đời của siêu trộm miền Nam Bạch Hải Đường
 Cuộc chiến đấu với tướng cướp Bạch Hải Đường - Kỳ I,
 Bạch Hải Đường
 Bạch Hải Đường - Đại ca của các tướng cướp

Tội phạm Việt Nam


title: Pedro Gual (khu tự quản)

text:
Pedro Gual là một Khu tự quản thuộc bang Miranda, Venezuela. Pedro Gual có diện tích 925, dân số theo điều tra ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 17928 người.

Tham khảo

Bang Miranda
Khu tự quản Venezuela


title: Acevedo (khu tự quản)

text:
Acevedo là một Khu tự quản thuộc bang Miranda, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Acevedo đóng tại Caucagua. Khự tự quản Acevedo có diện tích 1879 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 70282 người.

Tham khảo

Bang Miranda
Khu tự quản Venezuela


title: Achaguas (khu tự quản)

text:
Achaguas là một Khu tự quản thuộc bang Apure, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Achaguas đóng tại Achaguas. Khự tự quản Achaguas có diện tích 15754 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 49781 người.

Tham khảo

Bang Apure
Khu tự quản Venezuela


title: Acosta (khu tự quản)

text:
Acosta là một khu tự quản thuộc bang Falcón, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Acosta đóng tại San Juan de los Cayos. Khự tự quản Acosta có diện tích 757 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 17078 người.

Tham khảo

Bang Falcón
Khu tự quản Venezuela


title: Agua Blanca (khu tự quản)

text:
Agua Blanca là một khu tự quản thuộc bang Portuguesa, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Agua Blanca đóng tại Agua Blanca. Khự tự quản Agua Blanca có diện tích 199 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 17092 người.

Tham khảo

Bang Portuguesa
Khu tự quản Venezuela


title: Aguasay (khu tự quản)

text:
Aguasay là một khu tự quản thuộc bang Monagas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Aguasay đóng tại Aguasay. Khự tự quản Aguasay có diện tích 2590 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 9853 người.

Tham khảo

Bang Monagas
Khu tự quản Venezuela


title: Alberto Adriani (khu tự quản)

text:
Alberto Adriani là một khu tự quản thuộc bang Mérida, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Alberto Adriani đóng tại El Vigia. Khự tự quản Alberto Adriani có diện tích 683 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 106084 người.

Tham khảo

Bang Mérida
Khu tự quản Venezuela


title: Alberto Arvelo Torrealba (khu tự quản)

text:
Alberto Arvelo Torrealba là một khu tự quản thuộc bang Barinas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Alberto Arvelo Torrealba đóng tại Sabaneta. Khự tự quản Alberto Arvelo Torrealba có diện tích 769 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 32183 người.

Tham khảo

Bang Barinas
Khu tự quản Venezuela


title: Almirante Padilla (khu tự quản)

text:
Almirante Padilla là một khu tự quản thuộc bang Zulia, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Almirante Padilla đóng tại El Toro. Khự tự quản Almirante Padilla có diện tích 151 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 9030 người.

Tham khảo

Bang Zulia
Khu tự quản Venezuela


title: Alto Orinoco (khu tự quản)

text:
Alto Orinoco là một khu tự quản thuộc bang Amazonas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Alto Orinoco đóng tại La Esmeralda. Khự tự quản Alto Orinoco có diện tích 49217 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 657 người.

Tham khảo

Bang Amazonas
Khu tự quản Venezuela


title: Anaco (khu tự quản)

text:
Anaco là một khu tự quản thuộc bang Anzoátegui, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Anaco đóng tại Anaco. Khự tự quản Anaco có diện tích 795 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 101172 người.

Tham khảo

Bang Anzoátegui
Khu tự quản Venezuela

en:Anaco Municipality


title: Andrés Bello (khu tự quản)

text:
Andrés Bello là một khu tự quản thuộc bang Mérida, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Andrés Bello đóng tại La Azulita. Khự tự quản Andrés Bello có diện tích 398 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 11652 người.

Tham khảo

Bang Mérida
Khu tự quản Venezuela


title: Andrés Eloy Blanco (khu tự quản)

text:
Andrés Eloy Blanco là một khu tự quản thuộc bang Barinas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Andrés Eloy Blanco đóng tại El Cantón. Khự tự quản Andrés Eloy Blanco có diện tích 1493 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 15359 người.

Tham khảo

Bang Barinas
Khu tự quản Venezuela


title: Andrés Mata (khu tự quản)

text:
Andrés Mata là một khu tự quản thuộc bang Sucre, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Andrés Mata đóng tại San José de Aerocuar. Khự tự quản Andrés Mata có diện tích 454 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 19647 người.

Tham khảo

Bang Sucre
Khu tự quản Venezuela


title: Antolín del Campo (khu tự quản)

text:
Antolín del Campo là một khu tự quản thuộc bang Nueva Esparta, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Antolín del Campo đóng tại Plaza Paraguachi. Khự tự quản Antolín del Campo có diện tích 66 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 20325 người.

Tham khảo

Bang Nueva Esparta
Khu tự quản Venezuela


title: Antonio Díaz (khu tự quản)

text:
Antonio Díaz là một khu tự quản thuộc bang Delta Amacuro, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Antonio Díaz đóng tại Curiapo. Khự tự quản Antonio Díaz có diện tích 22746 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 2315 người.

Tham khảo

Bang Delta Amacuro
Khu tự quản Venezuela


title: Antonio José de Sucre (khu tự quản)

text:
Antonio José de Sucre là một khu tự quản thuộc bang Barinas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Antonio José de Sucre đóng tại Socopo. Khự tự quản Antonio José de Sucre có diện tích 2975 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 62002 người.

Tham khảo

Bang Barinas
Khu tự quản Venezuela


title: Antonio Pinto Salinas (khu tự quản)

text:
Antonio Pinto Salinas là một khu tự quản thuộc bang Mérida, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Antonio Pinto Salinas đóng tại Santa Cruz de Mora. Khự tự quản Antonio Pinto Salinas có diện tích 348 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 23276 người.

Tham khảo

Bang Mérida
Khu tự quản Venezuela


title: Antonio Rómulo Costa (khu tự quản)

text:
Antonio Rómulo Costa là một khu tự quản thuộc bang Táchira, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Antonio Rómulo Costa đóng tại Las Mesas. Khự tự quản Antonio Rómulo Costa có diện tích 130 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 7110 người.

Tham khảo

Bang Táchira
Khu tự quản Venezuela


title: Anzoátegui (khu tự quản)

text:
Anzoátegui là một khu tự quản thuộc bang Cojedes, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Anzoátegui đóng tại Cojedes. Khự tự quản Anzoátegui có diện tích 876 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 14044 người.

Tham khảo

Bang Cojedes
Khu tự quản Venezuela


title: Aragua (khu tự quản)

text:
Aragua là một khu tự quản thuộc bang Anzoátegui, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Aragua đóng tại Aragua de Barcelona. Khự tự quản Aragua có diện tích 2624 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 27025 người.

Tham khảo

Bang Anzoátegui
Khu tự quản Venezuela

en:Aragua Municipality


title: Araure (khu tự quản)

text:
Araure là một khu tự quản thuộc bang Portuguesa, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Araure đóng tại Araure. Khự tự quản Araure có diện tích 640 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 111908 người.

Tham khảo

Bang Portuguesa
Khu tự quản Venezuela


title: Aricagua (khu tự quản)

text:
Aricagua là một khu tự quản thuộc bang Mérida, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Aricagua đóng tại Aricagua. Khự tự quản Aricagua có diện tích 790 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 4383 người.

Tham khảo

Bang Mérida
Khu tự quản Venezuela


title: Arismendi (khu tự quản)

text:
Arismendi là một khu tự quản thuộc bang Barinas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Arismendi đóng tại Arismendi. Khự tự quản Arismendi có diện tích 7209 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 18338 người.

Tham khảo

Bang Barinas
Khu tự quản Venezuela


title: Arístides Bastidas (khu tự quản)

text:
Arístides Bastidas là một khu tự quản thuộc bang Yaracuy, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Arístides Bastidas đóng tại San Pablo. Khự tự quản Arístides Bastidas có diện tích 74 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 16839 người.

Tham khảo

Bang Yaracuy
Khu tự quản Venezuela


title: Arzobispo Chacón (khu tự quản)

text:
Arzobispo Chacón là một khu tự quản thuộc bang Mérida, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Arzobispo Chacón đóng tại Canagua. Khự tự quản Arzobispo Chacón có diện tích 1659 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 14025 người.

Tham khảo

Bang Mérida
Khu tự quản Venezuela


title: Atabapo (khu tự quản)

text:
Atabapo là một khu tự quản thuộc bang Amazonas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Atabapo đóng tại San Fernando de Atabapo. Khự tự quản Atabapo có diện tích 25062 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 3121 người.

Tham khảo

Bang Amazonas, Venezuela
Khu tự quản Venezuela


title: Atures (khu tự quản)

text:
Atures là một khu tự quản thuộc bang Amazonas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Atures đóng tại Puerto Ayacucho. Khự tự quản Atures có diện tích 7302 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 62838 người.

Tham khảo

Bang Amazonas, Venezuela
Khu tự quản Venezuela


title: Autana (khu tự quản)

text:
Autana là một khu tự quản thuộc bang Amazonas, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Autana đóng tại Isla de Ratón. Khự tự quản Autana có diện tích 12291 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 754 người.

Tham khảo

Bang Amazonas, Venezuela
Khu tự quản Venezuela


title: Ayacucho (khu tự quản)

text:
Ayacucho là một khu tự quản thuộc bang Táchira, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Ayacucho đóng tại Colón. Khự tự quản Ayacucho có diện tích 507 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 48982 người.

Tham khảo

Bang Táchira
Khu tự quản Venezuela


title: Baralt (khu tự quản)

text:
Baralt là một khu tự quản thuộc bang Zulia, Venezuela. Thủ phủ của khu tự quản Baralt đóng tại San Timoteo. Khự tự quản Baralt có diện tích 2211 km2, dân số theo điều tra dân số ngày 21 tháng 10 năm 2001 là 73907 người.

Tham khảo

Bang Zulia
Khu tự quản Venezuela