title: Tư Mã Phòng

text:
Tư Mã Phòng (chữ Hán: 司馬防; 149 - 219), hoặc danh Phương (芳), biểu tự Kiến Công (建公) hoặc Văn Dự (文豫), là một quan lại nhà Đông Hán.

Ông là cha của Tư Mã Ý, ông nội của Tư Mã Sư, Tư Mã Chiêu và ông cố của Tấn Vũ Đế Tư Mã Viêm.

Tiểu sử
Tư Mã Phòng người huyện Ôn, quận Hà Nội (nay là huyện Ôn, tỉnh Hà Nam), tổ tiên xa của ông là Tư Mã Tích (司馬錫), Tư Mã Ngang (司馬卬) và có thuyết cho rằng cụ tổ là nhà sử học Tư Mã Thiên. Tằng tổ Tư Mã Quân (司馬鈞) vào thời Hán An Đế làm chức Chinh Tây tướng quân (征西將軍), tổ phụ Tư Mã Lượng (司馬量) làm Thái thú Dự Chương (豫章; nay là Nam Xương, Giang Tây), còn cha Tư Mã Tuấn (司馬儁) làm Thái thú Toánh Xuyên (潁川; nay là Vũ Châu, Hà Nam).

Khi còn sinh thời, ông làm chức Lạc Dương lệnh (洛阳令), tiến Kinh Triệu doãn (京兆尹), sau đó làm Lạc Dương Bắc bộ úy (洛阳北部尉) dưới trướng Tào Tháo.

Tư Mã Phòng được biết là một người nghiêm túc và trang nghiêm (Nho giáo); ông hầu như không bao giờ cười. Ông sống biệt lập và khi xong việc ở chỗ làm thì ông tránh tiếp xúc với các đồng nghiệp của mình. Tư Mã Phòng rất nghiêm khắc với các con mình ngay cả khi đã trưởng thành. Mỗi lần các con ông gặp ông thì bọn họ không dám làm gì ngay cả nói, ngồi và đi lại nếu như không có sự cho phép của ông.

Ông là người ham thích về việc đọc sách, Hán thư là cuốn ông mà đọc nhiều nhất và ông có thể ghi nhớ 100.000 hàng chữ từ cuốn Hán thư. Các con của ông đều đọc bộ Ngũ kinh từ thuở còn nhỏ, gắn bó và khắc ghi vào lòng cho tới khi trưởng thành. Các con ông đều dựa vào Ngũ kinh để tự lập thân cho chính bản thân của bọn họ về sau.

Hậu duệ
Tư Mã Phòng có tám người con trai. Mỗi người đều có một biểu tự kết thúc bằng chữ Đạt, do đó 8 anh em đều được gọi chung là Tư Mã Bát Đạt (司馬八達). Bao gồm:
Con cả: Tư Mã Lãng (司馬朗), tự Bá Đạt (伯達).
Con thứ 2: Tư Mã Ý (司馬懿) tự Trọng Đạt (仲達).
Con thứ 3: Tư Mã Phu (司馬孚), tự Thúc Đạt (叔達).
Con thứ 4: Tư Mã Quỳ (司馬馗), tự Quý Đạt (季達).
Con thứ 5: Tư Mã Tuân (司馬恂), tự Hiển Đạt (顯達).
Con thứ 6: Tư Mã Tiến (司馬進), tự Huệ Đạt (惠達).
Con thứ 7: Tư Mã Thông (司馬通), tự Nhã Đạt (雅達).
Con thứ 8: Tư Mã Mẫn (司馬敏), tự Ấu Đạt (幼達).

Chú thích

 Tấn thư
 Tam quốc chí

Liên kết ngoài

Sinh năm 149
Mất năm 219
Người Hà Nam (Trung Quốc)
Nhân vật chính trị Tào Ngụy


title: Thùy Dương (người dẫn chương trình)

text:
Thùy Dương tên thật là Lisa Nguyễn Thùy Dương, (sinh năm 1982 tại Hải Phòng), là một luật sư, hiện tại là ca sĩ và cũng là MC (người dẫn chương trình) của Trung tâm Asia.

Tiểu sử
Thùy Dương sinh năm 1982 tại Hải Phòng. Năm 1987 khi Thùy Dương chưa đầy 5 tuổi thì mẹ là bà Kim Liên, sinh năm 1957, dẫn cô vượt biên qua đường Trung Quốc tới Hồng Kông, 5 ngày trước thời hạn trại đóng cửa. Thùy Dương và mẹ được nhận vào Úc theo diện Nhân đạo vào năm 1990.Ngay từ lúc còn nhỏ ở Úc, lên đến trung học, vào đại học, Thùy Dương luôn tham gia vào các hoạt động của hội sinh viên, của cộng đồng người Việt tại Úc. Tuy rời Việt Nam khi chưa đến 5 tuổi, Thùy Dương lại có thể sử dụng tiếng Việt một cách thành thạo.

Học vấn
Thùy Dương có khiếu ăn nói, năm học 1998-1999 lúc cô học lớp 11, đã được chọn làm đại diện cho học sinh toàn trường. Năm 1999 sau khi tốt nghiệp trung học, Thùy Dương ghi tên học Luật tại đại học Sydney. Cô lấy bằng Cử nhân Luật năm 2004, và Thạc sỹ Luật năm 2009.

Sự nghiệp
Năm 2004 sau khi đậu bằng cử nhân luật, Thùy Dương sang Philippines làm thiện nguyện khoảng hơn 1 năm trong văn phòng Trịnh Hội chăm sóc về giấy tờ cho các thuyền nhân còn kẹt lại ở Phi.
Thùy Dương xuất hiện lần đầu tiên với tư cách là MC cho Trung tâm Asia tại DVD 54 với chủ đề "Bước Chân Việt Nam", sau khi đoạt giải kỳ thi MC do đài truyền hình SBTN và Trung tâm Asia tổ chức vào đầu tháng 2 năm 2007.

Quỹ Sen Hoa
Ngoài việc làm MC Thùy Dương còn là người sáng lập và giám đốc điều hành Quỹ Sen Hoa (SenHoa foundation) một cơ quan phi chính phủ có mục đích giúp trẻ em, phụ nữ Việt Nam thoát khỏi tình trạng buôn người ở Cambodia và những nước Đông Nam Á.

Ngày 25 tháng 5 năm 2013 MC Thùy Dương đại diện Quỹ Sen Hoa, sang Vienne nhận giải thưởng The Life Ball Crystal of Hope Award 2013 do Swarovski tài trợ. Senhoa Foundation là một trong 12 dự án được đề cử và cuối cùng nằm là một trong 4 tổ chức được chọn trao giải thưởng này. GlobalGiving, một tổ chức phi vụ lợi giúp trẻ em nghèo khó, đã đến thăm các chương trình làm việc của Senhoa tại Cam Bốt vào năm 2012 và đề cử Senhoa nhận giải thưởng trên.

Các tiết mục trình diễn trên sân khấu

Trung tâm Asia
MC chương trình: ASIA 54 - 82

Gia đình
MC Thùy Dương đã làm đám cưới vào ngày 06.08.2014 với Đức Antoine Nguyễn (cũng sinh năm 1982) tại Château Challain, Pháp.

Chú thích

Xem thêm
 Senhoa Foundation
 Trung tâm Asia
 Phỏng vấn MC Thùy Dương trên Người Việt Online TV
 Asia 67 - Thùy Dương & Tường Nguyên Ngẫu hứng Lý qua cầu

Người Hải Phòng
Người Úc gốc Việt
Nhân vật còn sống
Sinh năm 1982
Sơ khai tiểu sử
Người dẫn chương trình Việt Nam


title: Lý Nguyên Cát

text:
Lý Nguyên Cát (chữ Hán: 李元吉, 603 – 2 tháng 7 năm 626), biểu tự Tam Hồ (三胡), là một thân vương của triều đại nhà Đường. Ông là con của hoàng đế khai quốc Đường Cao Tổ Lý Uyên, và về phe của Thái tử Lý Kiến Thành trong cuộc tranh chấp quyền lực với Tần vương Lý Thế Dân.

Năm 626, Lý Thế Dân gây ra Sự biến Huyền Vũ môn, sát hại Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát.

Thân thế
Lý Nguyên Cát sinh năm 603, tức trong thời gian trị vì của Tùy Văn Đế Dương Kiên. Ông là con trai thứ 4 và là con trai út của Lý Uyên với Đậu phu nhân, con gái của Thần Vũ công Đậu Nghị (竇毅) với Tương Dương công chúa Bắc Chu. Lý Nguyên Cát có ba anh: Lý Kiến Thành, Lý Thế Dân và Lý Nguyên Bá (qua đời năm 614), và một chị/em gái mà về sau trở thành Bình Dương Chiêu công chúa.

Năm 616, các cuộc khởi nghĩa nông dân bắt đầu nhấn chìm miền Bắc Trung Hoa, còn Đông Đột Quyết thường xuyên suất quân xâm nhập, Tùy Dạng Đế phái Lý Uyên đi trấn thủ Thái Nguyên, với nhiệm vụ chống lại cả quân nổi dậy và quân Đột Quyết. Khi đó, Lý Uyên đưa Lý Thế Dân cùng đến Thái Nguyên, song để Lý Kiến Thành, Lý Nguyên Cát và một người con khác là Lý Trí Vân, cùng gia thuộc ở Hà Đông (河東, nay thuộc Vận Thành, Sơn Tây).

Năm 617, do lo sợ sẽ bị Tùy Dạng Đế trừng phạt vì không đối phó được với Định Dương khả hãn Lưu Vũ Chu (một thủ lĩnh nổi dậy), lại được Lý Thế Dân thuyết phục, Lý Uyên nổi dậy phản Tùy. Sau đó, Lý Uyên bí mật phái người đến Hà Đông bảo các nhi tử chạy đến Thái Nguyên, Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát đến Thái Nguyên, song để Lý Trí Vân mới 13 tuổi ở lại Hà Đông.

Tuy nhiên, trước khi Lý Kiến Thành, Lý Nguyên Cát và Sài Thiệu (con rể) đến được Thái Nguyên, Lý Uyên nổi dậy, tuyên bố là muốn lập Dương Hựu làm hoàng đế, và để Tùy Dạng Đế làm thái thượng hoàng. Đáp lại, các quan lại triều Tùy bắt giữ Lý Trí Vân, giải đến Trường An rồi xử tử.

Góp phần khai quốc
Lý Nguyên Cát không trở thành các trọng tướng như hai huynh Lý Kiến Thành và Lý Thế Dân, ông được bổ nhiệm làm Thái Nguyên quận thủ, được phong tước Cô Tang quận công (姑臧郡公). Khi Lý Uyên dẫn quân hướng về Trường An, ông ta để Lý Nguyên Cát lưu thủ Thái Nguyên. Cũng trong năm đó, sau khi chiếm được Trường An và tôn Dương Hựu làm hoàng đế, tức Tùy Cung Đế, Lý Uyên nắm quyền phụ chính và phong Lý Nguyên Cát làm Tề quốc công (齐国公), quản lý việc quân sự của 15 quận quanh Thái Nguyên, trao chức Trấn Bắc đại tướng quân.

Vào mùa xuân năm 618, Vũ Văn Hóa Cập tiến hành binh biến sát hại Tùy Dạng Đế ở Giang Đô (江都, nay thuộc Dương Châu, Giang Tô). Khi tin tức truyền đến Trường An, Lý Uyên buộc Tùy Cung Đế phải thiện nhượng cho mình, khởi đầu triều Đường. Lý Nguyên Cát thụ phong tước Tề vương (齊王), được trao chức Tịnh Châu tổng quản (Tịnh châu bao gồm cả thành Thái Nguyên).

Khi lưu thủ Thái Nguyên, Lý Nguyên Cát được mô tả là kiêu căng và hoang phí, và ông thường tổ chức luyện tập quân sự cùng với những người thiếp và thị nữ của ông, trong đó sử dụng khôi giáp và vũ khí thật, khiến họ phải chịu nhiều thương vong, bản thân Lý Nguyên Cát cũng bị thương. Thị nữ Trần Thiện Ý (陳善意) cố thuyết phục Lý Nguyên Cát thay đổi, song ông ra lệnh cho lính canh đánh chết Thiện Ý. Vào mùa xuân năm 619, khi Vũ Văn Hâm (宇文歆) thượng tấu vấn đề này cho Đường Cao Tổ, Đường Cao Tổ đá tạm thời bãi chức Lý Nguyên Cát. Tuy nhiên, chưa đầy một tháng sau, do người dân Thái Nguyên đề nghị để Lý Nguyên Cát trấn thủ thành, Đường Cao Tổ phục chức cho hoàng nhi. Các sử gia truyền thống cáo buộc Lý Nguyên Cát ép buộc người dân phải trình tấu cho Đường Cao Tổ.

Vào mùa hè năm 619, Lưu Vũ Chu tiến đánh khu vực Thái Nguyên, Lý Nguyên Cát phái Trương Đạt (張達) đi đánh Lưu Vũ Chu, bất chấp việc Trương Đạt phản đối về việc đội quân được giao có quá ít binh lính. Trương Đạt quả nhiên chiến bại, ông ta tức giận nên đầu hàng Lưu Vũ Chu và dẫn quân Định Dương tiến công vào các vị trí phòng thủ của Đường. Ngay sau đó, Lưu Vũ Chu bao vây Thái Nguyên. Lý Nguyên Cát ban đầu có thể đẩy lùi được Lưu Vũ Chu, song sau đó Lưu Vũ Chu quay trở lại và tiếp tục bao vây Thái Nguyên. Vào mùa thu năm 619, Lý Nguyên Cát cùng thê thiếp chạy đến Trường An, Thái Nguyên bị Lưu Vũ Chu chiếm giữ.

Năm 621, khi Lý Thế Dân dẫn quân bao vây kinh thành Lạc Dương của Vương Thế Sung, Lý Nguyên Cát làm phó tướng của Lý Thế Dân. Khi Đậu Kiến Đức đến cứu viện Vương Thế Sung, Lý Thế Dân để Lý Nguyên Cát ở lại tiếp tục bao vây Lạc Dương và trông chừng Vương Thế Sung, còn bản thân dẫn quân đến Hổ Lao quan giao chiến với Đậu Kiến Đức. Quân Đường sau đó giành được chiến thắng, diệt được cả nước Trịnh (Thế Sung) và nước Hạ (Kiến Đức), Lý Nguyên Cát được thăng làm Thị trung, Tương châu đạo hành đài thượng thư lệnh, Tắc Châu Thứ sử.

Khi Đường Cao Tổ hạ lệnh đúc tiền mới, đồng thời cũng cấm nghiêm ngặt người khác đúc tiền, ngoại trừ Lý Thế Dân, Lý Nguyên Cát và Bùi Tịch. Đến khi Lưu Hắc Thát nổi dậy chống Đường và chiếm cứ lãnh thổ trước đây của Đậu Kiến Đức, Lý Thế Dân và Lý Nguyên Cát được cử đi trấn áp. Lý Thế Dân đánh bại Lưu Hắc Thát vào mùa xuân năm 622, buộc Lưu Hắc Thát phải chạy trốn sang Đông Đột Quyết. Sau đó, họ tiến công một thủ lĩnh nổi dậy khác là Lỗ vương Từ Viên Lãng, Lý Thế Dân trở về Trường An và giao cho Lý Nguyên Cát tiến hành các hoạt động chống Từ. Tuy nhiên, Lưu Hắc Thát lúc này lại trở về từ Đông Đột Quyết, tái chiếm lãnh thổ cũ của Đậu Kiến Đức, Lý Nguyên Cát không thể cản nổi.

Giúp Thái tử chống Lý Thế Dân
Trong khi đó, giữa Thái tử Lý Kiến Thành và Lý Thế Dân diễn ra cạnh tranh quyền lực khốc liệt. Lý Nguyên Cát về phe Lý Kiến Thành trong cuộc cạnh tranh này, và thường thúc đẩy Lý Kiến Thành có hành động cứng rắn chống lại Lý Thế Dân. Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát có quan hệ thân thiết với các sủng phi của Đường Cao Tổ hơn Lý Thế Dân, các phi tần này nói giúp cho Lý Kiến Thành trước Đường Cao Tổ, khiến Đường Cao Tổ từ bỏ ý nghĩ đưa Lý Thế Dân lên làm hoàng thái tử.

Khi Lý Kiến Thành tình nguyện suất quân đi đánh Lưu Hắc Thát để lập công, Lý Nguyên Cát tham gia cùng. Khoảng tết năm 623, quân của Lưu Hắc Thát sa lầy khi tiến công Ngụy Châu (魏州, nay thuộc Hàm Đan, Hà Bắc) của nhà Đường, Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát thừa cơ tiêu diệt quân của Lưu Hắc Thát tại Quán Đào (館陶, nay cũng thuộc Hàm Đan). Lưu Hắc Thát chạy trốn sang Đông Đột Quyết, song bị Gia Cát Đức Uy (諸葛德威) bắt giữ, rồi bị giải đến chỗ Lý Kiến Thành, Lý Kiến Thành cho xử tử Lưu. Vào một dịp, Lý Nguyên Cát cố thuyết phục Lý Kiến Thành ám sát Lý Thế Dân khi Lý Thế Dân đến phủ của Lý Nguyên Cát, song Lý Kiến Thành không nỡ giết chết hoàng đệ nên yêu cầu Lý Nguyên Cát dừng lại.

Sau đó, Lý Kiến Thành định tiến hành chính biến nên bị Đường Cao Tổ phế truất khỏi ngôi vị Thái tử và giáng làm Thục vương, sau đó bị đến đất Thục. Tuy nhiên, đến khi Lý Thế Dân đem quân rời đi, Lý Nguyên Cát cùng các phi tần của Đường Cao Tổ và tể tướng Phong Đức Di (封德彝) nói giúp cho Lý Kiến Thành, Đường Cao Tổ vì thế thay đổi ý định, phóng thích Lý Kiến Thành, cho phép trở về Trường An và vẫn giữ tước vị Thái tử. Đường Cao Tổ chỉ quy tội gây bất hòa giữa các con cho các thuộc hạ của Thái tử và Lý Thế Dân, đưa họ đi lưu đày.

Cùng năm, trước các cuộc tiến công liên tục từ Đông Đột Quyết, Đường Cao Tổ suy tính nghiêm túc đến việc đốt bỏ Trường An và rời kinh đô đến Phàn Thành, Lý Kiến Thành, Lý Nguyên Cát và Bùi Tịch chấp thuận đề xuất này. Tuy nhiên, Lý Thế Dân phản đối, vì thế kế hoạch không được thực hiện. Trong khi đó, Lý Thế Dân phái tâm phúc của mình đến Lạc Dương để lập căn cứ ở đó. Đến khi Lý Thế Dân bị ngộ độc nặng sau một bữa tiệc ở Đông cung, (Đường Cao Tổ và Lý Thế Dân đều nghĩ rằng Lý Kiến Thành hạ độc) Đường Cao Tổ tính đến việc phái Lý Thế Dân đến trấn thủ Lạc Dương để ngăn ngừa xung đột tiếp diễn. Tuy nhiên, Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát sau khi đàm luận thì cho rằng điều này sẽ giúp Lý Thế Dân có cơ hội gây dựng căn cứ quyền lực riêng, vì thế phản đối, Đường Cao Tổ quyết định không thực hiện điều này.

Qua đời

Năm 626, Lý Thế Dân lo sợ rằng mình sẽ bị Lý Kiến Thành sát hại, các thuộc hạ của Thế Dân là Phòng Huyền Linh, Đỗ Như Hối và Trưởng Tôn Vô Kị liên tục thúc giục Lý Thế Dân có hành động trước, còn Ngụy Trưng cũng khuyến nghị Lý Kiến Thành tiến công Lý Thế Dân trước. Lý Kiến Thành thuyết phục Đường Cao Tổ loại bỏ Phòng Huyền Linh và Đỗ Như Hối, cũng như Uất Trì Kính Đức và Trình Tri Tiết khỏi địa vị thuộc hạ của Lý Thế Dân. Trưởng Tôn Vô Kị không bị loại bỏ, và vẫn tiếp tục cố thuyết phục Lý Thế Dân hành động trước.

Vào mùa đông năm 626, Đông Đột Quyết lại tiến công Đường, và theo đề xuất của Lý Kiến Thành, Đường Cao Tổ quyết định để Lý Nguyên Cát xuất quân đi kháng cự thay thế Lý Thế Dân, Lý Nguyên Cát được quyền chỉ huy phần lớn các binh lính dưới quyền Lý Thế Dân trước đây. Lý Thế Dân hết sức lo lắng, sợ rằng với việc quyền binh nắm trong tay Lý Nguyên Cát, ông sẽ không thể kháng cự lại một khi bị tiến công. Lý Thế Dân phái Uất Trì Kính Đức bí mật đưa Phòng Huyền Linh và Đỗ Như Hối về phủ của mình, và vào một đêm, họ dâng tấu cáo buộc với Đường Cao Tổ rằng Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát tà dâm với các phi tần của Đường Cao Tổ. Đáp lại, Đường Cao Tổ hạ chiếu triệu Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát vào triều sáng hôm sau, ngoài ra cũng triệu các lão thần Bùi Tịch, Tiêu Vũ và Trần Thúc Đạt đến để tra xét cáo buộc của Lý Thế Dân. Biết Lý Kiến Thành và Lý Nguyên Cát sẽ đi qua Huyền Vũ môn (玄武門) ở phía bắc hoàng cung, Lý Thế Dân phái Trưởng Tôn Vộ Kỵ và Uất Trì Kính Đức phục kích. Lý Thế Dân đích thân bắn một mũi tên giết chết Lý Kiến Thành, còn Uất Trì Kính Đức giết chết Lý Nguyên Cát. Quân của Lý Thế Dân tiến vào cung, Đường Cao Tổ buộc phải lập Lý Thế Dân làm thái tử, hai tháng sau thì nhường ngôi. Cả năm con trai của Lý Kiến Thành cũng bị Lý Thế Dân giết chết. Cả năm con trai của Lý Nguyên Cát cũng bị Lý Thế Dân xử tử. Vợ của Nguyên Cát là Dương vương phi được Lý Thế Dân nạp làm phi. Đó là Sự biến Huyền Vũ môn nổi tiếng đầu triều Đường.

Lý Nguyên Cát thoạt đầu bị tước bỏ khỏi danh sách tông thất. Sau khi Đường Thái Tông tức vị, truy phong Lý Nguyên Cát là Hải Lăng Lạt quận vương (海陵剌郡王). Năm 642, Đường Thái Tông lại truy phong Lý Nguyên Cát là Sào Lạt vương (巢剌王), và cho hoàng tử con mình với Dương thị là Tào vương Lý Minh (李明) làm hậu tự của Lý Nguyên Cát.

Gia đình
 Thê thiếp:
 Vương phi: Dương thị, sau lấy Đường Thái Tông.
 Mỗ Cơ (某姬).
 Hậu duệ:
 Lý Thừa Nghiệp (李承業), phong Lương quận vương (梁郡王).
 Lý Thừa Loan (李承鸞), phong Ngư Dương vương (渔阳王).
 Lý Thừa Tưởng (李承獎), phong Phổ An vương (普安王).
 Lý Thừa Dụ (李承裕), phong Giang Hạ vương (江夏王).
 Lý Thừa Độ (李承度), phong Nghĩa Dương vương (义阳王).
 Hòa Tĩnh huyện chúa (和静县主), lấy Tiết Nguyên Siêu (薛元超), cháu Tiết Đạo Hành (薛道衡).
 Thọ Xuân huyện chúa (寿春县主), lấy Dương Dự Chi (杨豫之), con Dương Sư Đạo (杨师道).
 Văn An huyện chúa (文安县主; 623 - 648), lấy Đoạn Nghiễm (段俨).
 Tân Dã huyện chúa Lý Lệnh (新野县主李令; 624 - 662), tự Thục Huyến (淑绚), lấy Bùi Trọng Huy (裴重晖).
 Quy Nhân huyện chúa (归仁县主; 625 - 668), lấy con trai thứ hai của Trường Đạo huyện công Khương Mô (姜謩).

Tham khảo

 Cựu Đường thư, quyển 64
 Tân Đường thư, quyển 79
 Tư trị thông giám, các quyển 183, 184, 185, 187, 188, 189, 190, 191, 192.

Người nhà Tùy
Nhân vật quân sự nhà Đường
Sinh năm 603
Mất năm 626
Hoàng tử nhà Đường
Vương tước nhà Đường


title: FC Bayern München mùa giải 2012–13

text:
FC Bayern München đã có một mùa giải thi đấu năm 2012-2013 thành công trên nhiều mặt trận. Bayern Munich đã trở thành đội bóng Đức đầu tiên đoạt cú ăn ba lịch sử gồm vô địch UEFA Champions League, vô địch Bundesliga và vô địch Cúp bóng đá Đức.

Sau đó, Bayern còn thắng cả Siêu cúp bóng đá châu Âu và Cúp vô địch thế giới các câu lạc bộ trong cùng 1 mùa giải năm 2013.

Mùa bóng này, huấn luyện viên của München là ông Jupp Heynckes, Bayern Munich có đội hình mạnh với nhiều ngôi sao đẳng cấp quốc tế và một lực lượng dự bị dồi dào, đặc biệt đội bóng này sở hữu một hàng công rất mạnh nhất châu Âu như hiện tại gồm các cầu thủ Arjen Robben, Franck Ribéry, Thomas Muller, Mario Gómez, ngoài ra khu vực trung tuyến họ còn có tiền vệ Bastian Schweinsteiger đang có phong độ cao, bên cạnh đó có các cầu thủ như: Manuel Neuer, Philipp Lahm, Holger Badstuber, Jerome Boateng, Dante, Mandzukic, Luiz Gustavo, Javi Martinez, Toni Kroos.

Thành tích

Kỉ lục
Mùa giải này được đánh giá là một mùa giải hoàn hảo của Bayern Munich, khi thể hiện hình ảnh của một cỗ máy hủy diệt thực sự, một Super Bayern chiến thắng một cách áp đảo trước các đối thủ của mình, đặc biệt, sau khi có chiến thắng hủy diệt Barcelona đội bóng thống trị của bóng đá châu Âu suốt những năm qua, Bayern được ghi nhận như nhà vua mới của bóng đá châu Âu. Ở trong nước, Bayern liên tiếp phá kỷ lục tại Bundesliga

Có nhận định cho rằng, Bayern Munich hiện tại mạnh nhất lịch sử Bundesliga, riêng huấn luyện viên Jupp Heynckes thì tin rằng chưa từng có đội bóng nào trong lịch sử Bundesliga thể hiện thứ bóng đá ấn tượng như Bayern Munich trong mùa giải này và với phong độ, đẳng cấp hiện nay, có thể nói, quyền lực bóng đá châu Âu đang chuyển giao cho người Đức.

Một số thành tích cụ thể là: (tính đến tháng 5/2013)
 Trong 22 trận đấu sân khách từ đầu mùa Bayern Munich đã có 19 trận thắng, bao gồm 14 trận thắng trong 15 trận tại Bundesliga, 3 trận thắng trong 5 trận tại Champions League và toàn thắng trong cả hai trận làm khách tại cúp Quốc gia Đức.
 Bayern Munich đã thi đấu tổng cộng 24 trận trên sân nhà Allianz Arena và giành tới 20 trận thắng. Họ chỉ để thua Bayer Leverkusen (1-2) và Arsenal (0-2)
 Giành 18 trận thắng sau 19 trận trong năm 2013, họ chỉ để thua một trận duy nhất trước Arsenal. Trong đó có 8 trận thắng liên tiếp của Bayern ở mở màn mùa giải quốc nội Trong lịch sử 50 năm của Bundesliga chưa đội bóng nào giành trọn vẹn 24 điểm sau 8 vòng đấu đầu tiên. Kỷ lục thi đấu 10 trận đầu tiên trên sân khách: Với 9 chiến thắng cùng 1 trận hòa.
 Chính thức đăng quang sớm 6 vòng đấu với chiến thắng 6-1 trước Hannover. Bayern Munich chạm mốc 26 trận thắng tại Bundesliga chỉ sau 30 vòng đấu, những thành tích mà chưa có bất kỳ đội bóng nào trong lịch sử Bundesliga có thể làm được và bỏ xa đội thứ hai đến 20 điểm. Họ đã lập kỷ lục về điểm số trong một mùa giải với 88 điểm, bỏ xa kỷ lục cũ tới 7 điểm.
 Kể từ sau kỳ nghỉ Đông, Câu lạc bộ này đã toàn thắng cả 11 trận, đó là mạch chiến thắng dài nhất trong lịch sử Bundesliga.
 Lập kỷ lục khi ghi bàn 36 trận liên tiếp và có hiệu số bàn thắng bàn thua của Bayern là 75 (89 - 14)
 Ghi tổng cộng 26 bàn trong 11 trận đấu Champions League mùa giải 2012-2013 và có tới 10 cầu thủ lập công trong đó Thomas Mueller dẫn đầu với 7 bàn.
 Chiến thắng Barca với tổng tỷ số 7-0 sau hai lượt đấu,trong đó Bayern Munich ghi 4 bàn vào lưới đội bóng mạnh nhất thế giới Barcelona và đây là thất bại lớn nhất của Barcelona trong lịch sử Champions League, trước khi chính đội bóng này gặp lại chính Bayern Munich và để lọt lưới đến 8 bàn thắng chỉ trong 90 phút của trận đấu tại tứ kết UEFA Champions League 19/20, khi mà Bayern đã dành chiến thắng đậm nhất, 8-2, trước chính Barcelona
 Sau 30 vòng đấu tại Bundesliga, Bayern Munich mới chỉ để lọt lưới 14 bàn, là đội bóng để lọt lưới ít nhất tại các giải đấu hàng đầu châu Âu.
 Đội bóng này đã giữ sạch lưới 16 trận trong 22 chuyến làm khách. Trong đó họ chỉ để thủng lưới 7 bàn sau 20 trận đầu tiên
 Để thua 1 trận duy nhất trên sân khách ở mùa giải 2013-2013 và chỉ để lọt lưới 3 bàn trong những lần làm khách tại Bundesliga.

Đội hình
Tính đến ngày 2 tháng 2 năm 2013

Chú thích

Bóng đá năm 2013
FC Bayern München


title: Đảng Dân chủ Xã hội Đức

text:
Đảng Dân chủ Xã hội Đức (, gọi tắt: SPD), là một đảng phái chính trị lớn và lâu đời nhất nước Đức. Nó bắt nguồn từ Tổng hội Công nhân Đức (Allgemeiner Deutscher Arbeiterverein) thành lập năm 1863 tại Leipzig và Đảng Công nhân Dân chủ Xã hội (Sozialdemokratische Arbeiterpartei) thành lập năm 1869. Trong Quốc hội Liên bang Đức thứ 17 bắt đầu ngày 27 tháng 10 năm 2009 nó là đảng đối lập liên bang lớn nhất. Hiện tại nó tham dự vào chính phủ của 13 tiểu bang, trong đó 9 bang có bang trưởng là người của đảng SPD. Đảng SPD là thành viên của Đảng Dân chủ Xã hội Âu châu (Sozialdemokratische Partei Europas) (SPE) và Liên hiệp Xã hội chủ nghĩa Quốc tế (Sozialistische Internationale) (SI), một tổ chức quốc tế có sự tham gia của hơn 160 đảng và tổ chức từ tất cả các châu lục. Chủ tịch Đảng hiện tại là Martin Schulz.

Lịch sử

Tổng Hội Công nhân Đức (Allgemeiner Deutscher Arbeiterverein, ADAV), thành lập năm 1863, và Đảng Công nhân Dân chủ Xã hội (Sozialdemokratische Arbeiterpartei) thành lập năm 1869, nhập lại với nhau vào năm 1875, dưới cái tên là Đảng Công nhân Xã hội Chủ nghĩa (Sozialistische Arbeiterpartei Deutschlands, SAPD) qua một hội nghị được tổ chức tại Gotha (Cương lĩnh Gotha được biểu quyết tại đây). Từ năm 1878 cho tới 1890, bất cứ những nhóm họp nào để phổ biến nguyên tắc Xã hội chủ nghĩa đều bị cấm theo luật chống lại Xã hội chủ nghĩa (Sozialistengesetz) do thủ tướng Otto von Bismarck đề xướng, tuy nhiên các cá nhân trong đảng vẫn được phép ứng cử. Năm 1890, khi luật này bị hủy bỏ đảng đã đổi lấy cái tên mà hiện thời đang dùng. Qua các cuộc bầu cử quốc hội Đế quốc Đức vào năm 1893, 1898 và 1903 đảng SPD càng ngày càng giành được nhiều phiếu. Năm 1893 họ đạt được 23,3 %, đến năm 1903 đã trên 31 %.

Vào ngày 23 tháng 5 năm 2013, đảng Dân chủ Xã hội Đức (SPD) đã tổ chức lễ kỉ niệm 150 năm ra đời (1863-2013) tại thành phố Leipzig, cái nôi của đảng này. Trên 1600 khách mời, trong đó có nhiều chính khách Đức, Âu châu và quốc tế, như Thủ tướng Đức Angela Merkel, Tổng thống Đức Joachim Gauck, Tổng thống Pháp François Hollande, Chủ tịch Quốc hội Âu châu Martin Schulz…

Chú thích

Đệ Nhị Quốc tế

Đức
Tổ chức thành lập năm 1863
Đảng phái chính trị Đế quốc Đức
Đảng phái chính trị Cộng hòa Weimar
Đức năm 1863


title: Mulheres Apaixonadas

text:
Mulheres Apaixonadas (tạm dịch: Những người phụ nữ đang yêu) là một bộ phim truyền hình thuộc thể loại telenovela của hãng truyền hình Rede Globo.

Nội dung

Ê-kíp
 Phục trang: Yurika Yamasaki
 Kỹ xảo hình ảnh: Paula Souto

Chú thích

Xem thêm
 Rede Globo

Phim của Rede Globo
Phim truyền hình Brasil
Telenovela
Phim tâm lý
Phim lãng mạn
Phim năm 2003
Telenovela năm 2003


title: Ludwig von Falkenhausen

text:
Ludwig Freiherr von Falkenhausen (13 tháng 9 năm 1844 – 4 tháng 5 năm 1936) là một Thượng tướng Bộ binh của Phổ và Đế quốc Đức, từng tham gia chiến đấu trong ba cuộc chiến tranh thống nhất nước Đức. Ông nổi bật hơn cả vì các hoạt động của mình trong cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Tiểu sử
Falkenhausen chào đời tại Guben. Ông là con trai của Trung tướng Phổ D. Alexander von Falkenhausen (1821 – 1889) và vợ của ông này là Catherine née Rouanet (1825 – 1907).

Falkenhausen ban đầu vào học một trường tư ở Berlin, sau đó từ tháng 5 năm 1856, ông trở thành một thiếu sinh quân tại Potsdam. Vào năm 1856, ông chuyển sang học viện quân sự chính ở thủ đô Berlin. Vào tháng 5 năm 1862, ông gia nhập Trung đoàn Cận vệ số 1. Tháng 5 năm 1866, ông trở thành sĩ quan phụ tá của tiểu đoàn Ersatz. Về sau, ông được bổ nhiệm làm sĩ quan phụ tá của Trung đoàn Bộ binh Cận vệ Trừ bị tổng hợp. Ông đã tham gia chiến đấu trong Binh đoàn Main trong Chiến dịch năm 1866 tại miền Tây Đức. Từ tháng 10 năm 1868 cho đến tháng 5 năm 1869, ông phục vụ trong Trung đoàn Pháo dã chiến Cận vệ với cương vị là sĩ quan phụ tá trung đoàn.

Trong cuộc Chiến tranh Pháp-Đức (1870 – 1871) ông đã tham gia trong các trận chiến tại Gravelotte-St.Privat, Beaumont và Sedan, cũng như trong Cuộc vây hãm Paris. Vào cuối năm 1870, ông từ chức sĩ quan phụ tá cấp trung đoàn, vào tháng 7 năm 1871 ông được bổ nhiệm làm sĩ quan phụ tá của Sư đoàn số 28 tại Karlsruhe.

Trong những năm sau đó, ông được thuyên chuyển vài lần: từ Trung đoàn Bắn súng hỏa mau số 40 sang Bộ Tổng tham mưu quân đội, sau đó lại sang Bộ Tham mưu của Sư đoàn số 16 ở Trier rồi Bộ Tham mưu của Quân đoàn VIII (Koblenz). Vào năm 1885, ông được điều sang Trung đoàn Bộ binh số 65, với cương vị là chỉ huy trưởng của Tiểu đoàn số 1 tại Köln.

Vào tháng 3 năm 1887, Falkenhausen được ủy nhiệm làm Tham mưu trưởng của Trung đoàn Cấm vệ quân ở kinh đô Berlin. Vào tháng 6 năm 1890, ông chỉ huy Trung đoàn Phóng lựu Cận vệ Hoàng hậu Augusta số 4 (Koblenz). Hai năm sau, ông trở thành chỉ huy trưởng của Lữ đoàn Bộ binh số 29 tại Köln vào năm 1893 ông được ủy nhiệm làm chủ nhiệm hậu cần của Tổng tham mưu trưởng Quân đội Đức. Từ năm 1893 cho đến năm 1895, ông còn là một thành viên của Uỷ ban Học vấn của Học viện Quân sự Phổ.

Sau khi làm việc tại Cục Chiến tranh vào tháng 1 năm 1895, ông trở thành tổng cục trưởng Tổng cục Chiến tranh trong Bộ Chiến tranh Phổ. Vào tháng 2 năm 1895, ông được bổ nhiệm làm đại biểu trong Hội đồng Liên bang. Vào tháng 1 năm 1897, ông được cử làm chỉ huy trưởng của Sư đoàn Bộ binh Cận vệ số 2 tại kinh đô Berlin vào năm 1899 ông là tướng tư lệnh của Quân đoàn XIII (Hoàng gia Württemberg. Đến tháng 3 năm 1892, ông về hưu, nhưng vẫn chú tâm vào việc nghiên cứu khoa học quân sự.

Chiến tranh thế giới thứ nhất

Vào tháng 8 năm 1914, trong cuộc tổng động viên của Đức, Falkenhausen được bổ nhiệm làm Tướng tư lệnh của Quân đoàn Trừ bị bao gồm 6 sư đoàn thuộc Tập đoàn quân số 6. Với tư cách là chỉ huy trưởng Phân bộ quân Falkenhausen, ông thống lĩnh các lực lượng Đức trong các trận đánh tại Delmer vào các năm 1915 – 1916 và trong cục diện chiến tranh chiến hào tại Lorraine vào các năm 1915 – 1916.
Ông rất thành công trong nửa đầu cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất và được tặng thưởng Huân chương Quân công vào ngày 23 tháng 8 năm 1915, sau đó được nhận Lá sồi vào ngày 15 tháng 4 năm 1915. Vào ngày 15 tháng 9 năm 1915, ông được vua xứ Sachsen ban tặng Thập tự của Hiệp sĩ Huân chương Quân sự St. Heinrich.

Falkensau chỉ huy Tập đoàn quân số 6 của Đức trong Chiến dịch tấn công Arras của Lực lượng Viễn chinh Anh vào tháng 4 năm 1917. Ông không thể triển khai đúng đắn chiến thuật mới phòng thủ chiều sâu để đối mặt với chiến thuật mới của quân Anh và các Lãnh địa hải ngoại của Đế quốc Anh, vì vậy ông bị tướng Erich Ludendorff cách chức tư lệnh chiến trường.

Sau đó, ông kế nhiệm Moritz von Bissing làm Toàn quyền Bỉ trong thời gian Đức chiếm đóng nước này, kể từ tháng 5 năm 1917 cho đến tháng 11 năm 1918. Đầu năm 1918, thời báo The Times đã đăng một bài viết – đề tựa Triều đại khủng bố của Falkenhausen – mô tả 170 vụ hành quyết công dân Bỉ do quân đội Đức thực hiện trong thời gian ông giữ chức Toàn quyền.

Falkenhausen từ trần vào ngày 4 tháng 5 năm 1936 ở Görlitz. Ông được mai táng ở nghĩa trang Invalidenfriedhof tại Berlin. Mộ phần của ông được bảo tồn.

Gia đình
Ngày 17 tháng 9 năm 1868, Falkenhausen kết hôn lần đầu tiên với Ehe Helene von Waldow und Reitzenstein (13 tháng 11 năm 1857 tại Potsdam – 18 tháng 3 năm 1886 tại Köln) và tái giá vào ngày 10 tháng 3 năm 1902 với Alice Petzold (10 tháng 8 năm 1863 tại Chemnitz – 1947 tại Jessen an der Elbe). Cuộc hôn nhân lần thứ nhất đã mang lại cho ông một người con trai là luật sư Friedrich.

Lưu ý
Chú ý đến tên gọi của ông: Freiherr là một tước hiệu, tương đương với Nam tước, chứ không phải là một tên riêng hoặc tên lót. Trước năm 1919, tước hiệu nằm ở phía trước tên riêng. Tước hiệu cũ của những người còn sống sau năm 1919 là thành phần thuộc tên họ, do đó nằm phía sau tên thánh và không thể được dịch. Tước vị tương đương với Nữ Nam tước là Freifrau và Freiin.

Chú thích

Liên kết ngoài
Biography  at the Lexikon der Deutschen Generale

Sinh năm 1844
Mất năm 1936
Ludwig
Người tỉnh Brandenburg
Tướng Phổ
Nam tước Đức
Tướng Đức
Nhân vật trong Chiến tranh Schleswig lần thứ hai
Nhân vật trong Chiến tranh Áo-Phổ
Quân nhân Đức trong Chiến tranh Pháp–Phổ
Quân nhân Đức trong Thế chiến thứ nhất
Người nhận Pour le Mérite
Chôn cất ở Nghĩa trang Invalidenfriedhof


title: Cầu Gò Dầu

text:
Cầu Gò Dầu là cây cầu bắc qua sông Vàm Cỏ Đông nối liền thị trấn Gò Dầu với Cửa khẩu Mộc Bài, nằm trên trục Đường Xuyên Á (QL22), thuộc địa phận huyện Bến Cầu và huyện Gò Dầu của tỉnh Tây Ninh.

Cầu nằm cách Thành phố Hồ Chí Minh khoảng 60 km, cách thành phố Tây Ninh 36 km. Hệ thống cầu gồm 2 cầu là cầu Gò Dầu 1 và cầu Gò Dầu 2 song song nhau cùng bắc qua sông Vàm Cỏ Đông với chiều dài 305m, được khởi công từ tháng 11 năm 2002 và đưa vào sử dụng từ năm 2005.

Cầu còn được gọi là cầu xóa nợ vì nơi đây được đồn thổi có những con bạc trắng tay từ sòng bạc Campuchia, nhảy xuống sông nhằm xóa hết xóa nợ.

Chú thích

Liên kết ngoài
Vị trí Cầu Gò Dầu trên Google Maps

Cầu tại Tây Ninh
Gò Dầu


title: Jessica Marais

text:
Jessica Dominique Marais (sinh ngày 29 tháng 1 năm 1985 tại Nam Phi) là một diễn viên Australia, lúc nhỏ cô sống tại thành phố Perth, phía tây Australia. Cô được biết tới qua vai Rachel Rafter trong phim truyền hình Packed to the Rafters và Lily Diamond trong phim truyền hình Magic City.

Xuất thân
Sinh tại Nam Phi, nhưng Marais lại cùng gia đình đã sống tại Canada và New Zealand trước khi về sống ở thành phố Perth, phía tây Australia, khi đó cô mới 9 tuổi.

Sáu tháng sau khi về sống tại Australia, cha cô Tony đột ngột qua đời vì lên cơn đau tim khi đang đi picnic cùng gia đình. Mẹ cô Karen một mình chăm sóc cô và em gái Clara. Sau đó cô vào học trường John XXIII được 1 năm rồi chuyển tới trường nữ sinh Thánh Hilda Anh giáo từ năm 1995 cho tới khi tốt nghiệp năm 2002.

Jessica vào học trường Học viện Nghệ thuật Điện ảnh Quốc tế và tốt nghiệp năm 2007. Tại đây cô được biết tới qua vai Ophelia trong vở Hamlet của William Shakespeare và Charity trong Sweet Charity. Vào năm học cuối cùng trước khi tốt nghiệp, cô giành được vai chính Rafters trong series phim truyền hình Packed to the Rafters, đóng cùng với nam diễn viên chính là Hugh Sheridan cũng là sinh viên Học viện Nghệ thuật Điện ảnh Quốc tế.

Sự nghiệp

Cô tiếp tục vừa học vừa đóng phim, vai Rafter trong series phim Packed to the Rafters ngay lập tức giành được thành công lớn. Chủ nhật, ngày 3 tháng 5, Marais vinh dự được trao giải Logie cho hạng mục " Nữ diễn viên trẻ được yêu thích nhất" và một giải uy tín khác nữa là Giải Graham Kennedy cho hạng mục "Diễn viên trẻ nổi bật nhất" tại Lễ trao giải Logie năm 2009. Tháng 2 năm 2011 cô thông báo sẽ dừng đóng phim để nghỉ ngơi một thời gian, khi series phim kết thúc vào ngày 23 tháng 8 năm 2011. Marais đã vào vai chính từ Season 1 tới Season 4 từ 2008-2002. Marais trở lại với một vai cameo ở tập cuối trong season 4 ngày 20 tháng 3 năm 2012.

Ngoài ra Marais cũng vào vai chính trong phim Two Fists, One Heart của hãng Rai Fazio cùng với diễn viên cùng thành phố Perth, Tim Minchin và Daniel Amalm công chiếu tháng 3 năm 2009. Marais còn tham gia với tư cách khách mời trong series phim Mỹ, Legend of the Seeker tại Auckland, New Zealand, vai Denna trong Mord’Sith (The Sword of truth).

Sau series Packed to the Rafters, Marais trở lại Los Angeles và tiếp tục sự nghiệp diễn xuất tại Hollywood. Đầu tiên là tại Miami, với 10 tập phim truyền hình Mỹ, Magic City.

Đời tư
Marais đính hôn với James Stewart, cũng là diễn viên chính trong series phim truyền hình Packed to the Rafters. Stewart vào vai Jake Barton trong phim. Vào ngày 15 tháng 11 năm 2011, Marais và Stewart thông báo rằng họ sắp có con. Ngày 9 tháng 5 năm 2012, Marais sinh được một bé gái, Scout Edie Stewart. Marais nói rằng cô muốn tiếp tục tham gia phần 2 của series Magic City trong khi Stewart lại muốn cô dành toàn bộ thời gian để chăm sóc con cái.

Chú thích

Người da trắng Nam Phi


title: Lưu Đạo Quy

text:
Lâm Xuyên Liệt Võ Vương Lưu Đạo Quy (chữ Hán: 劉道規, 370 – 25/7/412), tên tự là Đạo Tắc, người Tuy Lý, Bành Thành , tướng lãnh nhà Đông Tấn, hoàng thân nhà Lưu Tống trong lịch sử Trung Quốc.

Sự nghiệp

Chống Sở đế Hoàn Huyền
Ông là em nhỏ cùng cha khác mẹ của Lưu Tống Vũ đế Lưu Dụ, mẹ ông là Tiêu Văn Thọ.

Từ nhỏ Đạo Quy lỗi lạc, có chí lớn, tham gia mưu tính diệt trừ Hoàn Huyền. Khi ấy Hoàn Hoằng trấn thủ Quảng Lăng, lấy ông làm Chinh lỗ trung binh tham quân. Lưu Dụ chiếm được kinh thành, Đạo Quy trong thời gian ấy cùng Lưu Nghị, Mạnh Sưởng chém Hoằng. Huyền thua chạy, ông cùng Lưu Nghị, Hà Vô Kị đuổi đánh. Vô Kị muốn thừa thắng tấn công Giang Lăng. Đạo Quy nói: "Đảng họ Hoàn đời đời ở Tây Sở, quân ta ít lại mệt mỏi, còn Hoàn Chấn dũng trùm ba quân. Hãy dừng binh để bàn bạc kế sách." Vô Kị không nghe, quả nhiên bị Chấn đánh bại. Đài quân bèn lui về Tầm Dương, sửa sang thuyền bè, vũ khí rồi lại tiến lên, bình được Ba Lăng.

Bình xong Giang Lăng, Đạo Quy cử Nghị làm công đầu, Vô Kị làm thứ, tự mình ở sau cùng. Nhờ công lao tham gia khởi nghĩa, được phong Hoa Dung huyện công, được thăng làm thêm Lãnh hộ Nam Man hiệu úy, Kinh Châu thứ sử, gia Đô đốc. Ông giỏi cai trị, quan dân vừa sợ vừa yêu.

Dẹp khởi nghĩa Lư Tuần
Nghĩa quân Lư Tuần bức đến Kiến Nghiệp, Đạo Quy sai bọn tư mã Vương Trấn Chi cùng Dương vũ tướng quân Đàn Đạo Tế, Quảng vũ tướng quân Đáo Ngạn Chi đi cứu viện, đến Tầm Dương, bị tướng lãnh nghĩa quân Tuân Lâm đánh bại. Lâm thừa thắng tấn công Giang Lăng, ngoa truyền Từ Đạo Phúc đã hạ được Kiến Nghiệp. Gặp lúc Hoàn Khiêm từ Trường An vào Thục, Tiếu Túng lấy Khiêm làm Kinh Châu thứ sử, cùng đại tướng Tiếu Đạo Phúc của ông ta đi đánh Giang Lăng. Đạo Quy bèn tập hợp tướng sĩ nói rằng: "Văn vũ của ta ở Đông Lai đủ để lo việc, ai muốn đi không cấm." rồi trong đêm mở cửa thành, mọi người đều sợ phục, không ai dám bỏ đi. Ung Châu thứ sử Lỗ Tông Chi từ Tương Dương đến giúp, ai cũng nghi ngờ không tin ông ta. Đạo Quy bèn một xe đi đón, mọi người đều khâm phục. Nhiều ý kiến cho rằng nên sai Đàn Đạo Tế, Đáo Ngạn Chi cùng đi đánh bọn Tuân Lâm. Đạo Quy nói: "Không phải ta thì không xong!" bèn sai Tông Chi giữ thành, ủy thác mọi việc cho ông ta, soái chư tướng đánh bại Khiêm, chém được ông ta. Tư nghị Lưu Tuân đuổi đánh Tuân Lâm, chém được hắn ta ở Ba Lăng.

Ban đầu, Khiêm đến Chi Giang, quan dân Giang Lăng nhiều người gởi thư cho ông ta, thông báo nội tình. Đạo Quy nhất loạt đốt hết thư từ, mọi người đều yên lòng. Từ Đạo Phúc tiến đến Phá Trủng, Lỗ Tông Chi quay về Tương Dương, lòng người chấn động. Có tin đồn Lư Tuần đã hạ được kinh thành, đưa Đạo Phúc lên làm thứ sử. Quan dân Giang, Hán cảm ơn đốt thư của ông, nên không hai lòng. Đạo Quy sai Lưu Tuân đưa quân vòng ra ngoài, tự mình đón đánh Đạo Phúc. Tiền quân bị thua, ông càng tỏ ra hăng hái mạnh mẽ. Lưu Tuân quay về tập kích nghĩa quân, quân Tấn đại thắng.

Cái chết
Đạo Quy tiến hiệu Chinh tây đại tướng quân, Khai phủ nghi đồng tam tư, đổi thụ chức ở Dự Châu, có bệnh nên không nhận. Năm Nghĩa Hi thứ 8 (412) mất ở kinh đô, tặng Tư đồ, thụy là Liệt Vũ, tiến phong Nam Quận công.

Đạo Quy không có con, ban đầu ông nuôi dưỡng con trai thứ ba của Lưu Dụ là Lưu Nghĩa Long. Vì Nghĩa Long đã về nhà trước khi ông mất, nên Lưu Dụ lấy con trai thứ hai của Lưu Đạo Liên là Lưu Nghĩa Khánh kế tự tước Nam Quận công.

Lưu Dụ lên ngôi, là Lưu Tống Vũ đế, tặng Đại tư mã, truy phong Lâm Xuyên vương. Nghĩa Long lên ngôi, là Lưu Tống Văn đế, chỉ định Nghĩa Khánh kế tự tước Lâm Xuyên vương. Nghĩa Khánh nắm quyền ở Kinh Châu, đưa bài vị của Đạo Quy đi Giang Lăng, Văn đế hạ chiếu ca ngợi công lao, đức độ và ơn nuôi dưỡng, truy sùng làm Thừa tướng, thêm rất nhiều lễ nghi như Loan lộ cửu lưu, Hoàng ốc tả đạo, cấp cho Tiết việt, trước sau có các bộ nhạc Vũ bảo, Cổ xuy, ban 100 giáp sĩ Hổ bôn.

Tham khảo
 Tống thư
 Nam sử

Chú thích

Nhân vật quân sự nhà Tấn
Người Giang Tô
Sinh năm 370
Mất năm 412


title: Lưu Tuân (Đông Tấn)

text:
Lưu Tuân (chữ Hán: 刘遵, ? – 414), tự Tuệ Minh, người Hải Tây, Lâm Hoài , tướng lãnh nhà Đông Tấn.

Cuộc đời
Ông là anh/em con dì của Lưu Đạo Liên, Lưu Đạo Quy – những em trai cùng cha khác mẹ của quyền thần Lưu Dụ nhà Đông Tấn.

Ban đầu Tuân làm Tư nghị tham quân cho Đạo Quy. Tham gia đánh dẹp nghĩa quân Lư Tuần, Từ Đạo Phúc, nhiều lần lập công, quan chức làm đến Hữu tướng quân, Tuyên Thành nội sử, Hoài Nam thái thú.

Năm Nghĩa Hi thứ 10 (414) mất, được truy phong Giám Lợi huyện hầu, thực ấp 700 hộ.

Tham khảo
 Tống thư
 Nam sử

Chú thích

Nhân vật quân sự nhà Tấn
Người Giang Tô
Năm sinh không rõ
Mất năm 412


title: Torre de Babel

text:
Tham khảo

Torre de Babel (tạm dịch: Tháp Babel) là một bộ phim truyền hình thuộc thể loại telenovela của hãng truyền hình Rede Globo.

Nội dung

Ê-kíp
 Phục trang: Yurika Yamasaki
 Kỹ xảo hình ảnh: Paula Souto

Xem thêm
 Rede Globo

Phim của Rede Globo
Phim truyền hình Brasil
Telenovela
Phim tâm lý
Phim lãng mạn
Phim năm 1998
Phim năm 1999


title: Laços de Família

text:
Tham khảo

Laços de Família (tạm dịch: Quan hệ gia đình) là một bộ phim truyền hình thuộc thể loại telenovela của hãng truyền hình Rede Globo.

Nội dung

Ê-kíp
 Phục trang: Yurika Yamasaki
 Kỹ xảo hình ảnh: Paula Souto

Cast
Vera Fischer - Helena Lacerda
Carolina Dieckmann - Camila Lacerda Ferreira
Deborah Secco - Íris Frank Lacerda Mendes
Reynaldo Gianecchini - Edu (Eduardo de Albuquerque Monteiro Fernandes)
José Mayer - Pedro Marcondes Mendes
Tony Ramos - Miguel Soriano
Marieta Severo - Alma Flora Pirajá de Albuquerque
Giovanna Antonelli - Capitu
Luigi Baricelli - Fred (Frederico Lacerda Ferreira)
Regiane Alves - Clara Ferreira
Júlia Almeida - Estela de Albuquerque Monteiro Fernandes
Alexandre Borges - Danilo
Helena Ranaldi - Cíntia
Lília Cabral - Ingrid Frank Lacerda
Soraya Ravenle - Yvete
Zé Victor Castiel - Viriato
Carla Diaz - Rachel
Flávio Silvino - Paulo Soriano
Júlia Feldens - Ciça Soriano
Leonardo Villar - Paschoal
Paulo Zulu - Romeo
Walderez de Barros - Ema
Thalma de Freitas - Zilda
Daniel Boaventura - Alex
Umberto Magnani - Eládio
Marly Bueno - Olívia
Paulo Figueiredo - Rodrigo
Xuxa Lopes - Glória Azambuja
Juliana Silveira - Patty
Beatriz Lyra - Cleyde
Yara Lins - Nilda Soriano
André Valli - Onofre
Cléa Simões - Irene
Henri Pagnoncelli - Orlando
Monique Curi - Antônia
Cynthia Benini - Isabel
Juliana Paes - Rita
Fernando Torres - Alécio Lacerda
Eliete Cigarini - Sílvia Mendes
Lavínia Vlasak - Luíza
Max Fercondini - Fábio
Xando Graça - ?
Alby Ramos - Bira

Xem thêm
 Rede Globo

Phim của Rede Globo
Phim truyền hình Brasil
Telenovela
Phim tâm lý
Phim lãng mạn
Phim năm 2000
Phim năm 2001


title: Terra Nostra

text:
Terra Nostra (tạm dịch: Miền đất của chúng ta) là một bộ phim truyền hình thuộc thể loại telenovela của hãng truyền hình Rede Globo.

Nội dung

Cốt truyện
Terra Nostra diễn ra ở Brazil giữa cuối thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX. Bộ phim lịch sử này kể về câu chuyện của những người nhập cư Ý. Nó tập trung vào mối quan hệ của Giuliana Esplendore (Ana Paula Arosío) và Matteo Batistela (Thiago Lacerda), những người gặp nhau trong chuyến đi đến Brazil. Hầu hết câu chuyện diễn ra trong một trang trại cà phê ở São Paulo.
Giuliana và Matteo ngay lập tức yêu nhau và lên kế hoạch cho một cuộc sống cùng nhau. Thật không may, số phận và một số người không có kế hoạch theo cách đó. Một loạt các rủi ro xảy ra với các cặp vợ chồng và giữ họ cách xa nhau. Cuối cùng khi họ đoàn tụ, hành vi của họ không chỉ ảnh hưởng đến cuộc sống của họ, mà cả những người khác họ gặp trên đường đi.
Sau khi lắp ghép, Giuliana và Matteo bị lạc và đi theo những con đường khác nhau. Cô được chào đón bởi Francesco (Raul Cortez), một người bạn triệu phú ngân hàng của cha mẹ quá cố của anh. Francesco kết hôn với Janet, một người phụ nữ kiêu hãnh và kiêu ngạo, đồng thời là cha của Mark Antony, một người hoạt bát.
Trong khi đó, Matteo làm việc tại trang trại Gumercindo (Antonio Fagundes), một nam tước ở trại cà phê đã kết hôn với Maria do Socorro. Trong khi ông là một người cha yêu thương con gái Angélica, ông lại tàn nhẫn với cô con gái khác của mình, Rosana (Carolina Kasting).
Marco Antonio, một người nhập cư Ý khác, yêu Giuliana điên cuồng, người từ chối anh ta trong quyết tâm tìm người yêu cũ của cô, Matteo. Tuy nhiên, khi cô phát hiện ra Matteo đang mong đợi một đứa con trai, Marco Antonio ở đó nhìn thấy cơ hội được ở bên cô. Marco yêu cầu Giuliana kết hôn với anh ta và trong nỗi sợ hãi, cô chấp nhận.
Trong khi đó, tại trang trại của Gumercindo, bùa mê của Matteo là Angélica và Rosana. Trong khi Angélica là một cô gái nhút nhát, Rosana lại bốc đồng và có cá tính mạnh mẽ. Rosana theo đuổi Matteo mặc dù liên tục bị anh ta từ chối. Tuy nhiên, để buộc Matteo kết hôn với mình, Rosana đã quyến rũ Matteo và làm tình với anh ta. Để Angélica Angelica tham gia tu viện, Gumercindo chấp nhận lời cầu hôn của Augusto, một chàng trai trẻ có ước mơ trở thành chính trị gia.
Tuy nhiên, Augusto vẫn duy trì mối quan hệ tình cảm với Paola, một phụ nữ người Ý xinh đẹp và nóng bỏng, người đã đến cùng một con tàu mà Matteo và Giuliana có. Anacleto, cha cô, buộc Augusto kết hôn với Angélica và mua nhà cho cặp vợ chồng ở São Paulo. Sau đó Angélica và Augusto chuyển đến São Paulo và Paola trở thành bạn của Angelica. Khi nhận ra rằng Augusto đã kết hôn hạnh phúc, Paola từ bỏ hy vọng kết hôn với anh.
Gumercindo tiếp cận Francesco với một đề xuất kinh doanh. Tại thời điểm này, Matteo đã kết hôn với Rosana, người mà anh ta đang mong đợi một đứa con trai, và Giuliana có một cô con gái, Annie, với Marco. Nhưng khi những ham muốn thực sự của con trai Giuliana và Matteo không được khám phá, cuộc hôn nhân của Francesco và Janet tan vỡ, và Giuliana cũng tách khỏi Marco.
Nhưng để cả hai sống tình yêu tuyệt vời này, bỏ lại quá khứ phía sau, và điều đó bao gồm hai viên đá trên con đường mà cặp đôi sẽ phải vượt qua: Rosana kinh tởm và Mark Antony bình thường. Câu chuyện kết thúc với việc Giuliana kết hôn với Matteo và họ mong đợi có một đứa con chung, và Matteo nhận nuôi Annie.
Các vấn đề đạo đức phát sinh tạo ra cuộc tranh luận hiệu quả cho khán giả truyền hình. Không có câu trả lời đơn giản vì không có nhân vật hay vấn đề nào đúng hay sai, đen hay trắng. Các vấn đề và tính chất có màu xám và sẽ khiến người xem thay đổi suy nghĩ trong suốt cốt truyện.

Ê-kíp
 Phục trang: Yurika Yamasaki
 Kỹ xảo hình ảnh: Paula Souto

Chú thích

Xem thêm
 Rede Globo

Tham khảo

Phim của Rede Globo
Phim truyền hình Brasil
Telenovela
Phim tâm lý
Phim lãng mạn
Phim năm 1999
Phim năm 2000


title: Tiếng Pháp Québec

text:
Tiếng Pháp tại Québec (, nó còn được gọi là tiếng Pháp Québécois hay tiếng Québécois) là phương ngữ tiếng Pháp phổ biến nhất tại Canada. Nó được sử dụng chủ yếu tại Québec và ít hơn tại Ontario, miền Tây Canada, và New England (Hoa Kỳ). Ở Canada, phương ngữ này được sử dụng trong cuộc sống bình thường, cũng như trong giáo dục, báo chí, và chính phủ.

Tiếng Pháp tại Canada là thuật ngữ phổ biến chỉ đến các phương ngữ được sử dụng tại Canada, bao gồm phương ngữ Québec. Ngày xưa nó chỉ có chỉ đến các phương ngữ giống nhau tại Québec, Ontario, và miền Tây Canada. Tuy nhiên, ngày nay người ta không còn bỏ qua tiếng Pháp tại Acadie, phương ngữ này cũng được nói ở một số địa phương ở miền đông Québec.

Ngữ âm

Nguyên âm
Trong các âm tiết đóng,  trở thành  (ngoại trừ  trước):
 six  →
 lune  →
 poule  →

Trong các âm tiết mở,  trở thành :
 pas  →
 chocolat  →

Trong các âm tiết đóng, nguyên âm dài trở thành nhị trùng âm:
 âge  →
 caisse  →
 beurre  →
 fort  →
 gauche  →
 feutre  →
 quinze  →
 onze  →

Phụ âm
 trước,  trở thành
 petit  →
 tu  →
 moitié  →
 habituer  →
 mardi  →
 du  →
 dieu  →
 aujourd’hui  →

Chú thích

Tham khảo

Tiếng Pháp
Québec


title: Song song hóa thuật toán Dijkstra trên đồ thị

text:
Bối cảnh thực tếTạp chí khoa học, ĐH Huế, tập 74B, Số 5, (2012), 81-92

Bài toán tìm đường đi ngắn nhất giữa hai đỉnh của đồ thị liên thông có nhiều ứng dụng thực tế như:
 Bài toán chọn hành trình tiết kiệm nhất(theo tiêu chuẩn khoảng cách, thời gian hoặc chi phí) trên mạng giao thông.
 Bài toán chọn phương pháp tiết kiệm nhất để đưa một hệ thống động lực từ trạng thái xuất phát đến trạng thái đích
 Bài toán lập lịch thi công các công đoạn trong một công trình thi công lớn
 Bài toán lựa chọn đường truyền tin chi phí nhỏ nhất trong mạng thông tin.
...

Bài toán trở nên phức tạp khi số lượng đối tượng cần xét duyệt tăng lên hàng triệu lần , đòi hỏi khối lượng tính toán lớn, độ chính xác cao trong thời gian thực như dự báo thời tiết, xử lý thông tin gen, điều khiển tàu vũ trụ, điều khiển lò phản ứng hạt nhân,...

Với những bài toán dạng này, việc tính toán xử lý chỉ trên một bộ vi xử lý hoặc trên một máy tính không thể đáp ứng được yêu cầu đặt ra . Vì vậy, nhu cầu thực hiện tính toán song song để có thể tính toán, giải quết một vấn đề nào đó cùng lúc tại nhiều máy tính khác nhau trở nên cấp thiết. Do đó, việc ứng dụng công nghệ tính toán song song để tăng tốc thời gian xử lý đã được nhiều nhà khoa học nghiên cứu.

Thuật toán khảo sát
Bài toán tìm đường đi ngắn nhất từ một đỉnh đến tất cả các đỉnh là một trong số các bài toán tối ưu trên đồ thị từ bài toán thực tế trên. Được nhà khoa học máy tính Hà Lan Edsger Dijkstra đề xuất và giải quyết, gọi là thuật toán Dijkstra.

Thuật toán có độ phức tạp là O(n2). Do độ phức tạp tính toán cao, việc giải bài toán này với tính chất tuần tự gặp phải bất lợi lớn về thời gian thực hiện chương trình, tốc độ xử lý, khả năng lưu trữ,... đặc biệt là trên đồ thị có hàng ngàn đỉnh mà thời gian chạy phải được rút gọn thì thuật toán tuần tự không thực hiện được.

Điều này đặt ra yêu cầu phải chia đồ thị cho nhiều bộ xử lý tham gia tính toán đồng thời, điều đó có nghĩa là phải cải tiến thuật toán từ tuần tự nghiên cứu tìm ra các tiến trình cần xử lý song song trên đa bộ xử lý để tăng tốc độ và hiệu quả của giải thuật.

Nội dung thuật toán

Thuật toán tìm đường đi ngắn nhất từ đỉnh i đến đỉnh j
Xét đồ thị G(V,E) với các cạnh có trọng số không âm.
 Dữ liệu nhập: Cho thuật toán là ma trận trọng số L với quy ước Lvk = +∞ nếu không có cạnh nối từ đỉnh v đến đỉnh k và hai đỉnh i, j cho trước.
 Dữ liệu xuất: Đường đi ngắn nhất từ i đến j.

Thực nghiệm thuật toán
Cho đồ thị được biểu diễn như sau, sau khi thuật toán thực hiện xong thì kết quả được ghi nhớ lên các nhãn đỉnh tương ứng.

Song song hóa thuật toánAlistair K Phipps,  Parallel algorithms for geometric shortest path problems, Master of Science Computer Science School of Informatics University of Edinburgh, 2004.

Lưu đồ thuật toán

Thực nghiệm thuật toán
Tìm đường đi ngắn nhất từ đỉnh nguồn i=1 đến tất cả các đỉnh theo thuật toán
song song trên đồ thị (n=12 đỉnh) dưới đây cho m=2 bộ xử lý (P0, P1), trong đó: P0 là bộ xử lý chính và P1 là bộ xử lý phụ.

Kết quả trên BXL P0

Kết quả trên BXL P1

Tham khảo

Lý thuyết đồ thị


title: Ob-La-Di, Ob-La-Da

text:
"Ob-La-Di, Ob-La-Da" là ca khúc của ban nhạc The Beatles, được viết bởi Paul McCartney song vẫn được ghi cho Lennon-McCartney. Ca khúc được nằm trong album cùng tên năm 1968 của ban nhạc (thường được gọi là Album trắng). "Ob-La-Di, Ob-La-Da" được phát hành dưới dạng đĩa đơn ở rất nhiều quốc gia, song không ở Anh và Mỹ cho tới tận năm 1976.

Thành phần tham gia sản xuất
Theo Ian MacDonald và Mark Lewisohn
 Paul McCartney – hát chính, bass, tay vỗ, định âm.
 John Lennon – piano, hát nền, tay vỗ, định âm.
 George Harrison – guitar acoustic, hát nền, tay vỗ, định âm.
 Ringo Starr – trống, bongo, định âm, tay vỗ.
 George Martin – hòa âm dàn kèn cor.

Xếp hạng

Ấn bản của The Beatles

Ấn bản của Marmalade

Tham khảo

Thư mục

Liên kết ngoài
 Austrian #1 singles

Bài hát của The Beatles
Bài hát năm 1968
Đĩa đơn năm 1969
Đĩa đơn năm 1976
Đĩa đơn quán quân tại Vương quốc Liên hiệp Anh
Đĩa đơn năm 1968
Đĩa đơn quán quân tại Ireland
Đĩa đơn quán quân tại Úc
Đĩa đơn quán quân tại Áo
Đĩa đơn quán quân tại Đức
Đĩa đơn quán quân tại New Zealand
Đĩa đơn quán quân tại Na Uy
Đĩa đơn quán quân tại Thụy Sĩ
Đĩa đơn của Capitol Records
Đĩa đơn quán quân UK Singles Chart
Bài hát sản xuất bởi George Martin
Bài hát viết bởi Lennon-McCartney


title: Vũ Văn Thuật

text:
Vũ Văn Thuật (, ? - 616), tên tự Bá Thông (伯通), là một quan lại và tướng lĩnh của triều Tùy. Ông là một thân tín của Tùy Dạng Đế Dương Quảng, đã giúp Dương Quảng thay thế vị trí thái tử của anh trưởng Dương Dũng. Sau khi Dương Quảng lên ngôi làm hoàng đế, Vũ Văn Thuật có quyền lực rất lớn và là một trong hai tướng tiên phong trong các cuộc tiến công Cao Câu Ly của Tùy Dạng Đế.

Thân thế
Theo Tùy thư, Vũ Văn Thuật là người Vũ Xuyên, Đại quận; tổ tiên của Vũ Văn Thuật vốn mang họ Phá Dã Đầu (破野頭), là người Tiên Ti. Do họ đi theo nhánh Vũ Văn của tộc Tiên Ti nên đổi sang họ của thủ lĩnh là Vũ Văn. Kị của ông là Vũ Văn Quỹ Dữ Đôn (宇文侰與敦), cụ của ông là Vũ Văn Trường Thọ (宇文長壽), và ông của ông là Vũ Văn Cô (宇文孤) đều phụng sự cho triều Bắc Ngụy, thống lĩnh quân sự tại trấn Ốc Dã (沃野, nay thuộc Ba Ngạn Náo Nhĩ, Nội Mông). Cha của Vũ Văn Thuật là Vũ Văn Thịnh (宇文盛), là một tướng lĩnh của triều Bắc Chu và cuối cùng giữ chức 'Thượng trụ quốc'.

Khi còn trẻ, Vũ Văn Thuật là người mạnh mẽ, giỏi cưỡi ngựa và bắn cung. Nhờ công lao của cha, trong thời gian Bắc Chu Vũ Đế trị vì, Vũ Văn Thuật được bổ nhiệm làm "khai phủ". Vũ Văn Thuật có tính cung cẩn trầm mật, được đại trủng tể của Bắc Chu là Vũ Văn Hộ rất quý mến, trở thành lĩnh hộ thân tín cho Vũ Văn Hộ. Sau khi Bắc Chu Vũ Đế giết chết Vũ Văn Hộ và tự mình cai trị vào năm 572, Vũ Văn Thuật được phong làm 'tả cung bá', ban tước Bác Lăng quận công, sau cải phong là Bộc Dương quận công.

Năm 580, sau khi Bắc Chu Tuyên Đế qua đời, nhạc phụ của Tuyên Đế là Dương Kiên trở thành thừa tướng và nắm quyền phụ chính, tướng Uất Trì Huýnh do nghi ngờ về ý định của Dương Kiên nên đã nổi dậy ở Tương châu (相州, nay gần tương ứng với Hàm Đan, Hà Bắc). Dương Kiên phái bộ tướng Vi Hiếu Khoan (韋孝寬) suất quân đi đánh Uất Trì Huýnh, Vũ Văn Thuật được phong làm 'hành quân tổng quản' và đem 3.000 lính theo Vi Hiếu Khoan. Khi quân triều đình đến Hà Dương, Uất Trì Huýnh sai tướng Lý Tuấn (李雋) đánh Hoài châu, Vũ Văn Thuật đánh bại quân của Lý Tuấn. Vũ Văn Thuật lại cùng với chư tướng đánh Uất Trì Đôn (con của Uất Trì Huýnh) tại Vĩnh Kiều, Vũ Văn Thuật tiên phong đánh trận, giết chết và bắt được nhiều lính đối phương. Sau khi Uất Trì Huýnh bị đánh bại, do có công lao to lớn nên Vũ Văn Thuật được trao chức "Thượng trụ quốc", phong tước là Bao quốc công, ban thưởng 3.000 thất lụa.

Thời Tùy Văn Đế
Năm 581, Dương Kiên buộc Bắc Chu Tĩnh Đế phải thiện nhượng cho mình, trở thành Tùy Văn Đế. Vũ Văn Thuật được triều đình Tùy trao chức "hữu vệ đại tướng quân". Vào mùa đông năm 588, khi Tùy Văn Đế phái quân tiến công Nam triều Trần, Vũ Văn Thuật lại được làm 'hành quân tổng quản', suất ba vạn lính, vượt Trường Giang ở Lục Hợp. Sau khi quân của tướng Hàn Cầm Hổ (韓擒虎) và Hạ Nhược Bật (賀若弼) vượt Trường Giang và tiến đến Đan Dương, Vũ Văn Thuật tiến chiếm Thạch Đầu thành nhằm hỗ trợ. Sau khi Hạ Nhược Bật và Hàn Cầm Hổ chiếm được Kiến Khang và bắt hoàng đế Trần Thúc Bảo, các hạ thần của Trần là Tiêu Hiến (蕭瓛) và Tiêu Nham (蕭巖) chiếm cứ đất Đông Ngô, tập hợp binh sĩ cự thủ. Vũ Văn Thuật cùng với Lạc Tùng công Yên Vinh (燕榮) được phái đi tiến công Đông Ngô, kết quả đã đánh bại được Tiêu Hiến và buộc Tiêu Nham phải đầu hàng. Vĩnh Tân hầu Trần Quân Phạm (陳君范) chạy trốn và tập hợp binh sĩ, lập hàng rào ở đông thành Tấn Lăng, cắt đường của quân Tùy, lưu binh đánh Vũ Văn Thuật, song sau đó cũng phải đầu hàng. Để thưởng công cho Vũ Văn Thuật, Tùy Văn Đế trao chức "khai phủ" cho con của Thuật là Vũ Văn Hóa Cập, ban cho Thuật 3.000 tấm vải, trao chức tổng quản An châu (安州, nay gần tương ứng với Hiếu Cảm, Hồ Bắc).

Sau khi diệt được Trần, Tấn vương Dương Quảng cai quản Dương châu (揚州, nay gần tương ứng với Dương Châu, Giang Tô). Vũ Văn Thuật rất thân thiết với Dương Quảng, Dương Quảng vào năm 600 đã thượng tấu cho phụ hoàng xin trao cho Vũ Văn Thuật chức thứ sử tổng quản Thọ châu (壽州, nay gần tương ứng với Lục An, An Huy) để hai người được gần nhau hơn, Tùy Văn Đế đã chuẩn tấu.

Dương Quảng vốn có dã tâm thay thế vị trí thái tử của đại huynh Dương Dũng, vì thế đã thỉnh kế từ Vũ Văn Thuật. Vũ Văn Thuật đã đề xuất liên kết với Dương Tố, và hình thành mối quan hệ với Dương Tố thông qua đệ của Dương Tố là Dương Ước (楊約). Dương Quảng do đó đã ban thưởng nhiều vàng bạc châu báu cho Vũ Văn Thuật, và nhờ Vũ Văn Thuật đến kinh thành để gặp gỡ Dương Ước. Vũ Văn Thuật đã tặng cho Dương Ước một số đồ quý lấy được từ Trần, và sau đó cố ý không thắng khi hai người cùng đánh bạc. Sau khi trở nên thân thiết với Dương Ước, Vũ Văn Thuật đã tiết lộ với Dương Ước rằng Dương Quảng có ý muốn liên kết với Dương Tố, và thuyết phục Dương Ước rằng gia quyến của ông ta sẽ gặp nguy nếu đương kim Thái tử Dương Dũng kế vị. Dương Ước đã thuyết phục Dương Tố, Dương Tố nghe theo và thuyết phục Tùy Văn Đế cùng hoàng hậu Độc Cô Già La rằng nên phế truất Dương Dũng khỏi ngôi vị thái tử. Tùy Văn Đế và Độc Cô hoàng hậu chấp thuận, cho Dương Quảng thay thế vị trí hoàng thái tử của Dương Dũng. Dương Quảng đã trao chức 'tả vệ soái' cho Vũ Văn Thuật, hàng quan tứ phẩm; còn gả con mình là Nam Dương công chúa cho con của Vũ Văn Thuật là Vũ Văn Sĩ Cập (宇文士及).

Năm 604, trong lúc Tùy Văn Đế lâm bệnh, Vũ Văn Thuật là một trong các chỉ huy thị vệ mà Dương Quảng triệu đến để bảo vệ Nhân Thọ cung (仁壽宮, nay thuộc Bảo Kê, Thiểm Tây)- nơi Văn Đế dưỡng bệnh. Sau đó, Tùy Văn Đế qua đời, Dương Quảng kế vị, tức Tùy Dạng Đế, còn Dương Dũng bị Dương Quảng giết chết.

Thời Tùy Dạng Đế
Sau khi đăng cơ, Tùy Dạng Đế trao chức 'Tả dực vệ Đại tướng quân' (左翊衛大將軍) cho Vũ Văn Thuật, cải phong là Hứa quốc công (許國公). Năm Đại Nghiệp thứ 3 (607), Vũ Văn Thuật được thăng chức "khai phủ nghi đồng tam ti", mỗi đông chính triều hội, đều được cấp cho một bộ "cổ xúy" (đội nhạc). Cũng vào năm 607, nhằm để cho Vân Định Hưng (雲定興)- cha của sủng thiếp Vân chiêu huấn của Dương Dũng- được phục vụ trong triều đại của Dạng Đế, Vũ Văn Thuật đã thuyết phục Vân Định Hưng rằng các nhi tử của Dương Dũng cần phải chết, và sau đó thuyết phục Dạng Đế làm như vậy. Sau khi toàn bộ các nhi tử của Dương Dũng bị giết chết, Vũ Văn Thuật đã tiến cử Vân Định Hưng với Dạng Đế, Dạng Đế trao chức 'thiếu phủ thừa' cho Vân Định Hưng.

Năm 607, khi đi tuần thú cùng biên cương phía bắc, Tùy Dạng Đế đã đến quận Du Lâm (榆林, nay gần tương ứng với Du Lâm, Thiểm Tây). Các con của Vũ Văn Thuật là Vũ Văn hóa Cập và Vũ Văn Trí Cập (宇文智及) đã bí mật buôn lậu với Đột Quyết. Tùy Dạng Đế tức giận và đã hạ lệnh xử tử họ, song cuối cùng đã đổi ý và trên danh nghĩa giao họ cho Vũ Văn Thuật với thân phận gia nô.

Năm 608, quan triều Tùy là Bùi Củ đã thuyết phục người Thiết Lặc tiến công Thổ Dục Hồn, và sau khi người Thiết Lặc giành được chiến thắng, Bồ Tát Bát khả hãn Mộ Dung Phục Doãn của Thổ Dục Hồn đã đề nghị đầu hàng triều Tùy. Tùy Dạng Đế phái An Đức vương Dương Hùng (楊雄) và Vũ Văn Thuật đến tiếp ứng cho Mộ Dung Phục Doãn, tiếp nhận đầu hàng. Tuy nhiên, khi quân Tùy đến Lâm Khương (臨羌, nay thuộc Tây Ninh, Thanh Hải), Mộ Dung Phục Doãn trở nên sợ hãi trước sự hùng mạnh của quân Tùy và quyết định chạy trốn về phía tây. Vũ Văn Thuật dẫn binh truy kích, chiếm được hai thành Mạn Đầu và Xích Thủy, chém được trên 3000 thủ cấp, bắt được 200 quý tộc và 4.000 hộ Thổ Dục Hồn. Nhà Tùy đem đất cũ của Thổ Dục Hồn phân làm 4 quận, đưa những tội nhân đến đày ở đất này.

Năm 612, Vũ Văn Thuật tham gia vào cuộc viễn chinh Cao Câu Ly đầu tiên của Tùy Dạng Đế. Đại quân của Tùy Dạng Đế bao vây thành Liêu Đông (遼東, nay thuộc Liêu Dương, Liêu Ninh) của Cao Câu Ly, Vũ Văn Thuật chỉ huy một đạo quân tiến sâu về phía nam, vượt qua sông Áp Lục, thẳng hướng về quốc đô Bình Nhưỡng của Cao Câu Ly. Tuy nhiên, trên đường tiến quân, đạo quân của Thuật cạn kiệt lương thực và đã buộc phải triệt thoái, quân Cao Câu Ly thừa cơ truy kích và tiêu diệt đạo quân này. Đến khi Tùy Dạng Đế cũng phải triệt thoái, ông ta cho tống giam Vũ Văn Thuật, song vì nhớ đến quan hệ thân thiết giữa hai người nên đã không xử tử Thuật mà chỉ giáng làm thứ dân, song sau đó đã phục chức tước cho Thuật.

Năm 613, Tùy Dạng Đế tiến đánh Cao Câu Ly lần thứ hai, và lần này hoàng đế vẫn đích thân tiến đến Liêu Đông và lệnh cho Vũ Văn Thuật và Dương Nghĩa Thần tiến quân đến Bình Nhưỡng. Tuy nhiên, khi chiến dịch đang được tiến hành, tin tức Dương Huyền Cảm nổi dậy đã đến chỗ Tùy Dạng Đế, Dạng Đế đã buộc phải từ bỏ chiến dịch tiến công Cao Câu Ly. Tùy Dạng Đế phái Vũ Văn Thuật và Khuất Đột Thông (屈突通) đem quân rút về trước, củng cố lực lượng gần đông đô Lạc Dương để chống lại Dương Huyền Cảm. Vũ Văn Thuật, Khuất Đột Thông và các tướng lĩnh khác của triều Tùy đánh bại được Dương Huyền Cảm, Dương Huyền Cảm dẫn quân tiến về phía tây nhằm tiến công kinh đô Trường An. Vũ Văn Thuật và Khuất Đột Thông, Vệ Văn Thăng (衛文昇) và Lai Hộ Nhi (來護兒) đã truy kích, đuổi kịp Dương Huyền Cảm tại Hoằng Nông (弘農, nay thuộc Tam Môn Hiệp, Hà Nam) và tiêu diệt hoàn toàn quân nổi dậy của Dương Huyền Cảm. Dương Huyền Cảm nhờ tay em trai mình là Dương Tích Thiện (楊積善) để chết mà không bị rơi vào tay Thuật. Theo đề xuất của Vũ Văn Thuật, Tùy Dạng Đế đã cho xử tử Dương Tích Thiện và Vi Phúc Tự (韋福嗣)- chiến lược gia (quân sư) của Vũ Văn Thuật- theo cách thức tàn nhẫn.

Năm 615, Vũ Văn Thuật tham gia vào sự kiện đồ sát một gia đình quý tộc. Khi Vũ Văn Thuật vẫn còn làm tả vệ soái cho Thái tử Dương Quảng, Lý Hồn (李渾) tức giận trước việc cháu trai là Lý Quân (李筠) được kế tập tước Thân quốc công của cha Lý Mục (李穆), vì thế đã ám sát Lý Quân và đổ tội cho một họ hàng là Lý Cù Đàm (李瞿曇). Lý Hồn sau đó đã hối lộ cho anh rể Vũ Văn Thuật, hứa hẹn rằng nếu được kế tập tước công thì sẽ chia cho Vũ Văn Thuật một nửa số lộc thu được từ thái ấp. Vũ Văn Thái đã thuyết phục Thái tử thượng tấu với Tùy Văn Đế, kết quả Tùy Văn Đế chấp thuận cho Lý Hồn được kế tập. Tuy nhiên, sau khi nhận được tước công, Lý Hồn chỉ trả lộc cho Vũ Văn Thuật trong hai năm rồi ngừng. Vũ Văn Thuật bực tức trước việc em vợ thất hứa nên đã lên kế hoạch trả thù. Năm 615, do xuất hiện sấm ngôn "Lý thị đương vương", Tùy Dạng Đế đặc biệt nghi ngờ Lý Mẫn (李敏)- cháu trai của Lý Hồn và là phu quân của Vũ Văn Nga Anh (con của công chúa Dương Lệ Hoa chị vua) - lý do là vì Lý Mẫn có tiểu danh là "Hồng Nhi" (洪兒) hay nghĩa đen là "con của lũ", trong khi Dạng Đế từ lâu đã chiêm bao về một cơn lũ sẽ quét qua kinh thành. Dạng Đế do đó gợi ý Lý Mẫn nên tự vẫn, song Lý Mẫn không làm như vậy. Sau đó, Vũ Văn Thuật đã lệnh cho Bùi Nhân Cơ (裴仁基) vu cáo Lý Hồn có âm mưu làm phản. Dạng Đế cho Vũ Văn Thuật phụ trách điều tra, Vũ Văn Thuật đã ngụy tạo chứng cứ và thuyết phục Nga Anh rằng Dạng Đế sẽ bằng mọi cách giết chết các nhân vật họ Lý, và rằng bà nên tự cứu lấy mình. Vũ Văn Nga Anh đã viết một bức thư thú tội liên quan cả đến Lý Hồn và Lý Mẫn, kết quả là hai người này và 32 thành viên trong tộc đều bị xử tử, những thành viên khác bị đưa đi lưu đày, Nga Anh cũng bị hạ độc vài tháng sau.

Vào mùa thu năm 615, khi Vũ Văn Thuật tháp tùng Tùy Dạng Đế đi tuần thú các châu phía bắc, Thủy Tất khả hãn của Đông Đột Quyết đã tập kích bao vây Dạng Đế tại Nhạn Môn (雁門, nay thuộc Hãn Châu, Sơn Tây). Vũ Văn Thuật đã đề xuất với Dạng Đế rằng hãy chọn vài nghìn kị binh để tiến hành phản kích phá vây, song Tô Uy (蘇威) và Phàn Tử Cái (樊子蓋) đã thuyết phục Dạng Đế làm theo cách khác. Sau khi quân Đông Đột Quyết rời đi, Tô Uy đã thỉnh Dạng Đế trở về Trường An, song Dạng Đế đã nghe theo đề xuất của Vũ Văn Thuật mà đến Lạc Dương. Cũng trong năm 615, Vũ Văn Thuật được phong chức 'tả đồn vệ đại tướng quân'.

Vào mùa thu năm 616, hầu hết lãnh thổ Tùy đều nổ ra các cuộc nổi dậy, khi được Dạng Đế hỏi về tình thế hiện thời, Vũ Văn Thuật đã xoa dịu Dạng Đế, bẩm báo rằng các cuộc nổi dậy phần lớn đã bị dập tắt. Tuy nhiên, Tô Uy lại bẩm báo một cách trung thực rằng các cuộc nổi dậy là một vấn đề nghiêm trọng. Tùy Dạng Đế không muốn nghe các tin tức xấu nên đã tính đến việc giết Tô Uy, song cuối cùng chỉ giáng Tô Uy làm thứ dân. Không lâu sau đó, nhận thấy Tùy Dạng Đế muốn đến Giang Đô, thủ phủ của Dương châu, Vũ Văn Thuật đã chính thức kiến nghị việc này, Tùy Dạng Đế chấp thuận. Vũ Văn Thuật tháp tùng Dạng Đế đến Giang Đô song sau lại lâm bệnh, qua đời vào mùa đông năm 616. Theo di nguyện của Vũ Văn Thuật, Tùy Dạng Đế xá tội cho Vũ Văn hóa Cập và Vũ Văn Trí Cập, cho họ làm quan trong triều.

Tham khảo

 Tùy thư, quyển 61.
 Tư trị thông giám, các quyển 174, 177, 179, 180, 181, 182, 183.

Tướng nhà Bắc Chu
Nhân vật quân sự nhà Tùy
Nhân vật chính trị nhà Tùy
Mất năm 616
Năm sinh không rõ


title: Nghiêm Phú Phi

text:
Nghiêm Phú Phi (1930 – 2008) là một nhà soạn nhạc kiêm nhạc sĩ hòa âm hoạt động tại Việt Nam Cộng hòa trước sự kiện 30 tháng 4 năm 1975. Ông là Giám đốc Trường Quốc gia Âm nhạc và Kịch nghệ, người điều khiển ban nhạc Đoàn Văn nghệ Việt Nam và cũng là nghệ sĩ độc tấu dương cầm cho Dàn nhạc Giao hưởng Sài Gòn. Là một người tốt nghiệp hạng ưu tại trường nhạc quốc gia Paris của Pháp, ông tích cực học hỏi thêm nhạc cụ cổ truyền và đưa vào đường hướng của nghiệp soạn nhạc. Ngoài ra, các hãng thu âm của miền Nam Việt Nam đều coi Nghiêm Phú Phi như một trong những "linh hồn hoà âm" không thể thiếu trong hoạt động sản xuất âm nhạc của họ.

Tiểu sử
Ông sinh ngày 9 tháng 7 năm 1930 tại Sài Gòn, cha mẹ là người gốc tỉnh Hà Đông vào Nam lập nghiệp từ cuối thập niên 1920, nhưng do sống với người miền Nam nên ông nói giọng Nam. Ông là con trưởng, dưới còn có hai em trai và bốn em gái (một người qua đời từ sớm).

Thuở nhỏ, ông cùng gia đình sống tại tỉnh Bà Rịa, sau đó về lại Sài Gòn và ông vào trung học tại trường Pétrus Ký (Chợ Lớn). Ông được người quen gia đình là nhạc sĩ Nguyễn Văn An hướng dẫn nhạc lý, dạy đàn mandoline và guitar rồi giới thiệu cho học dương cầm cổ điển với nhạc sư Võ Đức Thu. Dù sao, dương cầm vẫn được Nghiêm Phú Phi ưa chuộng hơn cả.  Nhờ vậy, năm 1945 ông đã có thể đi đàn dương cầm vào buổi tối ở Sài Gòn hay Chợ Lớn để kiếm thêm tiền. Ông thường đàn ở một quán trên đường La Grandière, cùng địa điểm với nghệ sĩ Trần Văn Trạch.

Năm 1949, ông sang Pháp thi vào Nhạc viện Quốc gia Pháp (Conservatoire national de musique). Trong thời gian theo học tại đây, ông được mời soạn nhạc cho một bộ phim Việt Nam là phim Một trang nhật ký (1951). Ông tốt nghiệp hạng ưu về dương cầm và hòa âm vào cuối năm 1954.

Năm 1965, ông được cử làm Phó Giám đốc Trường Quốc gia Âm nhạc và Kịch nghệ. Năm 1970, ông lên làm Giám đốc thế chỗ nhạc sĩ Đỗ Thế Phiệt vừa qua đời.

Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, ông và gia đình bị kẹt lại ở Việt Nam. Tuy vậy, ông vẫn tiếp tục mở lớp dạy đàn tại nhà trong hẻm 75 Phạm Đăng Hưng (nay đã đổi tên thành đường Mai Thị Lựu) và nhà thờ Huyện Sĩ. Đến năm 1985 thì ông sang định cư tại Hoa Kỳ, ban đầu tại Port Arthur (Texas), ba tháng sau thì về quận Cam (California). Tại đây, ông tham gia tích cực công tác cứu trợ thuyền nhân và tiếp tục mở trường nhạc tại thành phố Westminster, California ngay trong năm vừa sang Mỹ với hơn một trăm học trò đều là đồng hương cho đến khi qua đời vào ngày 16 tháng 1 năm 2008.

Về gia đình, ông có năm người con, gồm ba người với người vợ đầu và hai người con gái với người vợ sau là bà Nguyễn Ngọc Sương.

Sự nghiệp
Khoảng 1958 khi về lại Sài Gòn, Nghiêm Phú Phi nhiệt thành tham gia mọi hoạt động âm nhạc trong lĩnh vực chuyên môn của ông, từ dạy dương cầm đến làm nghệ sĩ thực thụ trong các phòng trà hoặc câu lạc bộ, soạn nhạc cho các đài phát thanh VTVN và truyền hình THVN; đệm đàn cho chương trình ngâm thơ, soạn nhạc cho các phim điện ảnh và hòa âm cho các ca khúc của những tác giả khác. Tuy nhiên, ông quan niệm không làm "cái gì người ta làm nhiều quá" như viết ca khúc mà làm "cái gì người ta làm không được". Ông tâm sự do tham gia đa dạng lĩnh vực và bản tính thích nói thẳng nên một số người không thích ông. Ngoài ra, ông không thiết tha phổ biến rộng các tác phẩm giao hưởng vì lượng công chúng của thể loại này tương đối ít so với ca khúc tân nhạc nói chung.

Ông điều khiển ban nhạc Đoàn Văn nghệ Việt Nam của Hoàng Thi Thơ và cũng là nghệ sĩ độc tấu dương cầm cho Dàn nhạc Giao hưởng Sài Gòn. Trong tâm tưởng, ông luôn ấp ủ hòa âm nhạc cụ dân tộc; dù bản thân không biết chơi các nhạc cụ này nhưng ông không ngại học hỏi từng giáo sư dạy ngành Quốc nhạc để lĩnh hội những khía cạnh về âm sắc, âm giai của các nhạc cụ đó. Nhìn chung khi viết cho dàn nhạc giao hưởng hay viết cho tam tấu, tứ tấu, ông cũng thường viết những chủ đề liên quan đến Việt Nam. Năm 1960, ông soạn Divertimento I phối hợp nhạc cụ cổ truyền và nhạc cụ phương Tây, tạo ấn tượng đối với một số nghệ sĩ người ngoại quốc. Nghiêm Phú Phi được Hoàng Thi Thơ tin cậy mời soạn nhạc cho các chương trình lưu diễn trong và ngoài nước theo sự ủy nhiệm của Bộ Văn hóa Việt Nam Cộng Hoà lúc đó, và tiết mục kết hợp đàn tranh, đàn bầu, đàn cò với dương cầm được diễn nhiều lần ở Việt Nam và các nước Đông Nam Á. Năm 1965, qua sự quan tâm của Tổng cục Chiến tranh Chính trị, ông soạn tiếp Divertimento 2. Trong thời gian cộng tác với đài phát thanh Tiếng Nói Tự Do, ông đã viết nhiều tấu khúc cho đài này để trình diễn với các nhạc cụ gồm tỳ bà, đàn tranh, đàn kìm, đàn bầu: năm 1970 là Suite 1 – Dân ca ba miền; năm 1971 là Suite 2 – Cuộc đời con người có nội dung về các giai đoạn trong đời người từ lúc sinh ra tới khi chết đi. Tại Dinh Độc Lập, ông cùng nhiều nghệ sĩ diễn Ngày hội non sông với đàn kìm, đàn cò, sáo, đàn tranh, đàn bầu hợp cùng vĩ cầm, viola, cello, kèn,... Năm 1974, ông soạn tứ tấu đàn dây Fantasia 1 viết trên ngũ cung cổ truyền. Sau này ở hải ngoại, năm 1993 ông cho ra tiếp Fantasia 2 gồm đàn kìm, đàn tranh, đàn bầu, vĩ cầm, viola và cello. Năm 1971, ông có bản Apollo 14 (tên một nhiệm vụ Mặt Trăng của Hoa Kỳ) với những âm thanh vốn chỉ thấy trong phim khoa học viễn tưởng, điều chưa từng có nhà soạn nhạc Việt Nam nào thực hiện trước đó.

Nhiều hãng thâu âm miền Nam Việt Nam trước 1975 và cả sau này ở hải ngoại đều coi ông và Lê Văn Thiện như là "linh hồn hoà âm" không thể thiếu. Hơn một nghìn ca khúc trước 1975 là do ông hoà âm. Đối với thể loại ca khúc phổ thông đại chúng, ông chủ trương hòa âm sao cho nâng tầm tác phẩm lên, chẳng hạn đem đến tên tuổi cho nhạc sĩ Trúc Phương qua phần hòa âm bài bolero "Nửa đêm ngoài phố" với giọng ca Thanh Thúy, hoặc hòa âm cho các bài hát đầu của Trầm Tử Thiêng khi này còn thiếu kinh nghiệm, hoặc làm hòa âm giúp nâng tên tuổi cho giọng hát Nhật Trường và Hoàng Oanh. Là một người học về nhạc cổ điển phương Tây, nhưng trả lời câu hỏi vì sao các nhạc sĩ nhạc tình cảm phổ thông lại tìm đến ông nhờ hòa âm cho sáng tác của họ, thì ông cho biết do ông lột tả hết tính chất của các bài nhạc đó, "nói nôm na cho vui" theo ông là "Nhạc sến khi tôi hòa âm thì sến nó ra sến. Bởi thế rốt cuộc mấy anh ấy cũng nhờ tôi". Tuy nhiên, ông nói danh từ "nhạc sến" là một số nhân vật mang nặng mặc cảm tự tôn cho rằng họ sáng tác hoặc thưởng thức những loại nhạc họ coi là "cao sang", và rằng loại nhạc tình cảm phổ thông này có giá trị riêng biệt và thu hút được rất nhiều người thưởng thức.

Nhiều trường ca như "Hòn vọng phu" (Lê Thương); "Con đường Cái Quan" và "Mẹ Việt Nam" (Phạm Duy); "Hội trùng dương" (Phạm Đình Chương); "Ngày trọng đại" (Hoàng Thi Thơ) là do Nghiêm Phú Phi soạn hòa âm.

Tác phẩm

Giao hưởng
Divertimento 1 (1960)
Divertimento 2 (1965)
Suite (Liên khúc) số 1 – Dân ca ba miền (1970): gồm 8 đoản khúc là Bắc, Trung, Nam, Thôn, Thị, Chiến, Bình và Hoan.
Suite (Liên khúc) số 2 – Cuộc đời con người (1971): gồm 9 đoản khúc là Trên nôi, Tuổi thơ, Mái trường, Tình yêu, Hôn nhân, Trường đời, Tuổi già, Bệnh tật và Giải thoát.
Apollo 14 (1971)
Ngày hội non sông
Fantasia 1 (1974, tứ tấu đàn dây)
Fantasia 2 – Thế giới đảo điên (1993)

Ca khúc
Các anh về
Đôi mắt người xưa (ca khúc nhạc phim, lời do Y Vân viết):
 Bài hát theo điệu Slow, xuất bản năm 1966 dù từ trước đã được dùng làm nhạc cho xuất phẩm điện ảnh Đôi mắt người xưa chiếu năm 1964. Bài hát được ca sĩ Hoàng Oanh thu cho Hãng dĩa Việt Nam lần đầu vào EP 45 vòng mã số M. 3469–70 (kiểm duyệt ngày 17 tháng 12 năm 1965). Phim Đôi mắt người xưa được phóng tác từ tiểu thuyết Đôi mắt người xưa của ký giả kiêm nhà văn Ngọc Linh nguyên thủy đăng trên nhật báo Lẽ Sống vào năm 1960. Tác giả Ngọc Linh quê tỉnh Bạc Liêu cũ (nay thuộc tỉnh Cà Mau), sinh năm 1931, mất năm 2002 tại Việt Nam. Phim mất khoảng bốn năm để thực hiện, đến năm 1966 thì diễn viên Xuân Dung đóng vai Hiền giành giải Nữ diễn viên xuất sắc nhất tại Đại hội điện ảnh châu Á lần thứ 13 tổ chức tại Seoul (Hàn Quốc).

Xem thêm
Các nhạc sĩ hòa âm nổi danh của Việt Nam Cộng hòa:
 Lê Văn Thiện
 Văn Phụng
 Y Vân

Tham khảo

Người Sài Gòn
Sinh năm 1930
Mất năm 2008
Nhạc sĩ Việt Nam Cộng hòa
Nhạc sĩ hòa âm phối khí Việt Nam
Nghệ sĩ Công giáo Việt Nam
Tín hữu Công giáo Việt Nam
Cựu học sinh Pétrus Ký - Lê Hồng Phong


title: Alison Hargreaves

text:
Alison Jane Hargreaves (17 tháng 2 năm 1963 - 13 tháng 8 năm 1995) là một nhà leo núi người Anh quê ở Derbyshire. Bà đã học tại trường Belper
Alison Hargreaves là một người phụ nữ Anh. Ngày 13/5/1995, Alison Hargreaves 33 tuổi đã trở thành phụ nữ đầu tiên chinh phục đỉnh Everest mà không cần hỗ trợ oxy hoặc sự giúp đỡ của người dân bản địa.
Bà cũng là người leo núi đầu tiên leo một mình tất cả các mặt phía bắc của dãy núi Alps lớn một mình trong một mùa và một mình. Chiến công này bao gồm leo mặt phía bắc nổi tiếng khó khăn của Eiger trong dãy núi Alps vào năm 1993.
Hargreaves leo đến độ cao 6.812 mét (22.349 ft) của đỉnh Ama Dablam ở Nepal. Năm 1995 Alison Hargreaves có ý định leo lên ba ngọn núi cao nhất trên thế giới-đỉnh Everest, K2 và Kangchenjunga. Vào ngày 13 tháng 5 năm 1995 bà leo lên đến đỉnh Everest mà không cần sự trợ của Sherpas hay oxy đóng chai. Bà cũng leo núi khi đang mang thai.

Chú thích

Nguồn tham khảo

Hargreaves, Alison (1995). A Hard Day's Summer: Six Classic North Faces Solo. London: Hodder & Stoughton. ISBN 0-340-60602-9
Jordan, Jennifer (2005.) Savage Summit: The True Stories of the First Five Women Who Climbed K2, The World's Most Feared Mountain. New York: William Morrow.
Peter H. Hansen, ‘Hargreaves, Alison Jane (1962–1995)’, Oxford Dictionary of National Biography, Oxford University Press, Sept 2004; online edn, May 2006
Susan Frohlick, "'Wanting the Children and Wanting K2': The incommensurability of motherhood and mountaineering in Britain and North America in the late twentieth century," Gender, Place and Culture, 13:5 (October 2006): 477-490.
Review of BBC documentary 'Inside Story - Alison's Last Mountain'
British Woman Conquers Everest (with pictures)(BBC Article)


title: Viva Bianca

text:
Viva Bianca (tên khai sinh Viva Skubiszewski, phát âm scooby-shev-ski) là nữ diễn viên Úc được biết tới qua vai Ilithyia trong series phim Spartacus: Máu và cát và Spartacus: Báo thù. Bianca tốt nghiệp trường Học viện trình diễn nghệ thuật tây Úc và tại đây cô có vinh dự nhận được giải Nữ diễn viên xuất sắc nhất. Cô chính là con gái của Cezary Skubiszewki, một nhạc sĩ chuyên soạn nhạc cho phim và truyền hình, bố cô là người Úc-Balan. Bianca kể rằng Cate Blanchett và Heath Ledger là hai diễn viên Úc gây ảnh hưởng tới cô nhất.

Sự nghiệp
Bianca tham gia khá nhiều phim truyền hình phải kể đến như Eugenie Sandler P.I., Marshall Law, All Saints và The Strip. Ngoài ra cô còn đóng một số phim Úc như Accidents Happen và Bad Bush.

Nổi bật nhất của cô là vai chính Ilithyia, con gái của nguyên lão Albinius và là vợ của Glaber, trong series Spartacus: Máu và cát và Spartacus: Báo thù của hãng Starz originals.

Những phim đã tham gia

Chú thích

Liên kết ngoài

Diễn viên Úc
Sinh năm 1983
Nhân vật còn sống


title: Ngà

text:
Ngà là phần răng được kéo dài, phát triển liên tục về phía trước, thường nhưng không luôn mọc thành cặp, nhô vượt ra ngoài miệng của một số loài động vật có vú. Nguồn gốc phổ biến nhất của ngà là răng nanh, như với heo và hải mã, hoặc, trong trường hợp của voi, là răng cửa kéo dài. Trong các loài có ngà, thường cả con đực và con cái có ngà mặc dù ngà của con đực thường lớn hơn. Ngà thường bị cong, ngoại lệ có thể kể tới ngà (hay sừng) kỳ lân biển vốn thẳng và có cấu trúc xoắn ốc.

Công dụng
Ngà có nhiều công dụng tùy thuộc vào loài động vật sở hữu nó. Nó thường được dùng để thể hiện sự thống trị, đặc biệt ở các con đực, hoặc dùng trong các mục đích tự vệ trước kẻ thù. Voi dùng ngà để làm công cụ đào và khoan. Hải mã sử dụng ngà của chúng để bám chặt và chuyên chở trên băng.

Ngà được sử dụng bởi con người như nguyên liệu để sản xuất các đồ tạo tác, đồ trang sức, hay trước đây còn được dùng để làm ra phím đàn piano. Do đó, nhiều loài thú có ngà đã bị săn bắt với lý do thương mại và một số đang bị đe dọa. Việc buôn bán ngà voi đã bị hạn chế nghiêm trọng của Công ước Liên hợp quốc về buôn bán quốc tế các loài động thực vật hoang dã (CITES).

Chú thích

Xem thêm

Liên kết ngoài

 Ngà voi chạm trổ
 Hiện vật được làm từ ngà voi trong bộ sưu tập của Bảo tàng New Zealand Te Papa Tongarewa

Giải phẫu học động vật
Xương
Giải phẫu động vật có vú
Răng
Sản phẩm động vật

pt:Elefante#Presas


title: Pages

text:
Pages là một ứng dụng soạn thảo văn bản và thiết kế trang phát triển bởi Apple Inc., nằm trong bộ ứng dụng iWork chạy trên hệ điều hành OS X lẫn iOS.
Phiên bản đầu tiên được công bố ngày 11/1/2005 và phát hành một tháng sau đó.

Pages được Apple quảng cáo là một ứng dụng dễ thao tác cho phép người dùng soạn thảo văn bản một cách nhanh chóng.

Đặc trưng
Là một ứng dụng soạn thảo và tạo trang gồm: hơn 140 phông mẫu; giao diện đơn giản gồm một thanh công cụ chứa toàn bộ thao tác trong chương trình; khả năng xử lý thuật toán cao cấp với Mac OS X's Grapher; chế độ "Toàn màn hình" cho phép người sử dụng tập trung dễ dàng vào văn bản; tương thích tốt với Numbers và Keynote. Pages cho phép nhiều người làm việc trên văn bản và sẽ tô mỗi phần thay đổi của mỗi người bằng một màu khác nhau. Hoạt động kèm với iTunes, iMovie, iPhoto, Aperture, cho phép chèn nhạc, hình, phim trực tiếp vào văn bản.
Pages có thể đọc các file.docx ,.pdf,... và lưu lại với đuôi file tương tự.

Tính tương thích
Cho tới 11/2012 thì Pages vẫn chỉ được xem như là phần mềm "nội bộ" của Apple vì chỉ có thể chạy trên OS X, không đọc được các file văn bản khác cũng như không thể được đọc bởi các phần mềm tương tự.

Tham khảo

Sản phẩm của Apple
Công nghệ

Phần mềm năm 2005


title: Trận phòng thủ Pskov (1941)

text:
Trận phòng thủ Pskov là một hoạt động quân sự lớn của quân đội Đức Quốc xã và quân đội Liên Xô tại khu vực phía Nam hồ Chuskoye, tuyến sông Velikaya và thành phố Pskov nằm trên biên giới Nga - Latvia. Sau 6 ngày diễn ra chiến sự từ ngày 4 đến ngày 9 tháng 7 năm 1941, các quân đoàn cơ giới 41 và 56 (Đức) gồm các sư đoàn xe tăng 1, 6, 8 và các sư đoàn cơ giới 3, 36 dã đánh bại các quân đoàn bộ binh 22 và 41 Liên Xô, mở ra cánh cửa tấn công trên hướng Leningrad, một trong ba hướng tấn công chiến lược của kế hoạch Barbarossa. Tuyến phòng thủ Pskov bị chọc thủng là một thất bại nặng nề đối với quân đội Liên Xô, buộc quân đội Liên Xô phải tổ chức tuyến phòng thủ mới dọc theo sông Luga từ Narva qua Luga đến Novgorod (Veliky Novgorod). Pskov thất thủ cũng có nghĩa là các tuyến đường sắt và đường bộ quan trọng nối Tallinn với các vùng trung tâm Liên Xô bị cắt đứt, đẩy Tập đoàn quân 8 (Liên Xô) đang phòng thủ tại Estonia và khu vực Tallinn vào thế bị nửa hợp vây. Sau thất bại của Tập đoàn quân 11 (Liên Xô) trên hướng Pskov, Phương diện quân Tây Bắc (Liên Xô) bị giải thể, Tập đoàn quân 8 và các đơn vị còn lại của Tập đoàn quân 11 được sáp nhập và Phương diện quân Bắc (sau này là Phương diện quân Leningrad). Một tháng sau đó, quân đội Đức Quốc xã tiếp tục chọc thủng phòng tuyến Luga của quân đội Liên Xô để có mặt ở cửa ngõ Leningrad và đầu tháng 9 năm 1941.

Tình huống mặt trận

Cuối tháng 6 năm 1941, các trận hội chiến trên biên giới Liên Xô (biên giới năm 1940) kết thúc chóng vánh với thất bại nặng nề của quân đội Liên Xô tại khu vực phía Tây Minsk. Sự kiện Phương diện quân Tây (Liên Xô) bị vỡ trận đã buộc Bộ Tổng tư lệnh tối cao Liên Xô phải huy động các tập đoàn quân 16, 19, 20, 21, 22 và 28 từ Phương diện quân Dự bị phối hợp với Tập đoàn quân 13 (đơn vị duy nhất còn tương đối nguyên vẹn của Phương diện quân Tây) lập tuyến phòng thủ mới (phòng tuyến Stalin). Tuy nhiên, Cụm tập đoàn quân Trung tâm (Đức) đã đi trước quân đội Liên Xô một bước. Ngày 3 tháng 7, các tập đoàn quân xe tăng 2, 3 và Tập đoàn quân dã chiến 9 (Đức) đã chiến tuyến sông Berezina. Phương diện quân Dự bị (Liên Xô) được đổi thành Phương diện quân Tây buộc phải lập tuyến phòng thủ mới từ Idritsa qua Dzisna, Polotsk, Vitebsk, Orsha, Mogilev, Zhlobin đến Gomen. Phương diện quân Tây Nam (Liên Xô) bị đẩy lùi về tuyến biên giới cũ. Phương diện quân Tây Bắc (Liên Xô) buộc phải bỏ Latvia và phần phía Bắc Litva để lùi về phòng thủ trên tuyến Pyarnu - Tartu - Pskov - Opochka và bị hồ Chuskoye chia cắt là đôi. Tập đoàn quân 8 giữ hướng Tallinn. Các tập đoàn quân 11 và 27 giữ hướng Pskov - Opochka.

Khu vực mặt trận từ Pskov đến Opochka có sông Velikaya chạy dọc theo chiến tuyến. Thành phố Pskov vốn là một pháo đài cổ được xây dựng từ năm 903, nằm trên một eo đất hẹp ở cửa sông Velilkaya, phía Bắc là hồ Chuskoye, phía Nam là một vùng đầm lầy lớn ở cửa sông Velikaya đổ vào hồ Chuskoye. Địa hình khu vực chủ yếu là rừng và đầm lầy. Pskov là đầu mối giao thông quan trọng trên vùng Pribaltic. Từ đây có các con đường sắt và đường bộ đi Leningrad và Novgorod ở hướng Đông Bắc, đi Daugavpils qua Rezekne ở hướng Tây Nam, đi Vitebsk qua Opochka ở phía Nam và đi Riga ở phía Tây. Với vị trí này, Pskov được cả hai bên coi là một cửa ngõ xa rất quan trọng bảo vệ cho Leningrad, một trong ba mục tiêu quan trọng của Kế hoạch Barbarossa.

Binh lực và kế hoạch

Quân đội Liên Xô

Tập đoàn quân 11 do tướng Pyotr Petrovich Sobennikov chỉ huy (thay tướng V. I. Morozov) chịu trách nhiệm phòng thủ trên khu vực từ Pskov đến Opochka, lấy sông Velikaya làm chướng ngại tự nhiên để ngăn chặn cuộc tấn công của quân đội Đức Quốc xã. Quân đoàn bộ binh 41 của tướng I. S. Kosobutsky gồm các sư đoàn bộ binh 111, 118 và 235 chịu trách nhiệm phòng thủ khu vực từ bờ nam hồ Pskov qua Izborsk, Vasilyevo đến Ostrov. Quân đoàn cơ giới 1 của thiếu tướng M. L. Chernyavsky gồm Sư đoàn xe tăng 3 và các sư đoàn bộ binh 398 và 468 chịu trách nhiệm phòng thủ từ Ostrov đến Gavry. Trong đó, Sư đoàn xe tăng 3 và Sư đoàn bộ binh 468 chịu trách nhiệm giữ Pskov. Quân đoàn bộ binh 22 của tướng A. S. Ksenofontov chỉ huy gồm các Sư đoàn bộ binh 180, 182 và 806 là lực lượng tuyến hai chặn hướng lên Novgorod và Luga.

Ý đồ của Bộ Tư lệnh Phương diện quân Tây Bắc là thiết lập hai tuyến phòng thủ song song trên các tuyến sông Velikaya và Cherekha, vừa giữ hướng Luga - Novgorod vừa giữ hướng Kholm - Velikye Luky. Tuy nhiên, tuyến phòng thủ này vừa chồng chéo, vừa hở sườn. Các đơn vị của Tập đoàn quân 11 dồn về giữ Pskov và Ostrov. Các sư đoàn của Tập đoàn quân 27 (bao gồm cả Quân đoàn cơ giới 21 mới được điều từ Moskva đến đã bị sứt mẻ trong trận phản công Daugavpils phải lùi về giữ tuyến Ludza - Zilupe - Sebezh. Do không đủ quân số và phương tiện cũng như việc điều quân theo lối mạnh ai nấy rút nên phòng tuyến của quân đội Liên Xô bị đứt quãng ở nhiều nơi, trong đó có một đoạn mặt trận dài dọc theo sông Lzha từ Gavry qua Karsava đến Ludza không có sư đoàn nào trấn giữ. Ngay cả tuyến phòng thủ cánh trái của Tập đoàn quân 22 cũng bị xếp đặt chồng lên cánh phải của Tập đoàn quân 27, gây ra những rối loạn trong chỉ huy và chuyển quân.

Quân đội Đức Quốc xã

Ngày 26 tháng 6, Quân đoàn xe tăng 41 (Đức) chiếm Daugavpils và tiến lên hướng Ostrov. Trong các ngày 27 đến 29 tháng 6, Quân đoàn xe tăng 56 (Đức) đánh bật cuộc phản công của Quân đoàn cơ giới 21 (Liên Xô), buộc quân đoàn này phải dừng lại khi còn cách Daugavpils 15 km và phải bỏ dở cuộc phản công trong khi Quân đoàn xe tăng 41 (Đức) đã uy hiếp sườn phía Bắc. Sau khi chặn được Quân đoàn cơ giới 41 (Liên Xô), tướng Erich von Manstein phân bố lại lực lượng. Sư đoàn xe tăng 3 được điều đến bàn đạp Rezekne thay thế cho Sư đoàn xe tăng 8 chuyển quân lên phía Bắc, đến Karsava, chỗ yếu nhất trên tuyến phòng thủ của quân đội Liên Xô nằm giữa Tập đoàn quân 11 và Tập đoàn quân 27.

Ý đồ của tướng Erich Hoepner là dùng Sư đoàn cơ giới 36 từ thê đội 2 lên thay thế cho Sư đoàn bộ binh 269 được rút về thê đội 2 đánh vỗ mặt lên Pskov dọc theo sông Velikaya, thu hút chủ lực Tập đoàn quân 11 (Liên Xô) về hướng này. Trong khi đó, chủ lực Quân đoàn xe tăng 41 gồm các sư đoàn xe tăng 1 và 6 mở cuộc đột kích vào Ostrov, nơi có Sư đoàn xe tăng 3 và Sư đoàn bộ binh 468 (Liên Xô) đóng giữ. Sư đoàn xe tăng 8 của Quân đoàn xe tăng 56 phải đột kích qua Krasnogorodsky lên Pushkinskie Gory, giam chân Quân đoàn cơ giới 21 (Liên Xô) tại tuyến sông Velikaya từ Opochka đến Pushkinskie Gory, không cho nó lên ứng cứu cho Quân đoàn cơ giới 1 ở Ostrov, nơi quyết định kết quả các trận đánh trên tuyến Pskov - Opochka.

Diễn biến

Daugavpils

Nhằm ngăn chặn quân đội Đức Quốc xã đang tấn công trên vùng biên giới Litva - Nga, Bộ Tổng tư lệnh tối cao Liên Xô điều động Quân đoàn cơ giới 21 gồm các sư đoàn xe tăng 42, 46 và Sư đoàn cơ giới 185 tăng cường cho khu vực Daugavpils, nơi chỉ có Tập đoàn quân 27 đã suy yếu sau các trận hội chiến biên giới trấn giữ Tướng D. D. Lelyushenko được giao nhiệm vụ sử dụng 98 xe tăng và 129 pháo các loại của Quân đoàn cơ giới 21 phối hợp với Sư đoàn đổ bộ đường không 5 và Cụm đặc nhiệm do trung tướng S. D. Akimov (gồm các trung đoàn xe tăng còn lại của Quân đoàn cơ giới 12) khôi phục tại tình hình trên bờ Tây sông Tây Dvina (sông Daugava). Tuy nhiên, quân đội Đức Quốc xã đã đi trước quân đội Liên Xô một bước. Sau khi đánh chiếm Kaunas ngày 24 tháng 6, Quân đoàn xe tăng 56 và Quân đoàn bộ binh 2 (Đức) nhanh chóng cơ động theo hướng Đông Bắc dọc theo con đường nhựa đi Daugavpils. Ngày 25 tháng 6, Quân đoàn xe tăng 56 phải mất một ngày để vượt qua sức kháng cự của Sư đoàn bộ binh 23 và Lữ đoàn pháo chống tăng 10 bảo vệ Ukmege. Sau khi bị mất hơn 40 xe tăng và xe bọc thép, Quân đoàn xe tăng 56 đã đề bẹp sức kháng cự của Sư đoàn bộ binh 23 và tăng tốc độ hành quân. 8 giờ sáng ngày 26 tháng 6, Quân đoàn xe tăng 56 và Quân đoàn bộ binh 2 (Đức) đã có mặt ở Daugavpils và chiếm lĩnh hai cây cầu qua sông gần như còn nguyên vẹn. Sư đoàn cơ giới 3 và Sư đoàn cơ giới SS "Đầu lâu" được điều từ thê đội 2 lên thê đội 1 đã nhanh chóng vượt sông và đành chiếm một đầu cầu rộng lớn từ Jekabpils, phía Bắc Daugavpils đến Kraslava.

Ngày 27 tháng 6, nhận được tin xe tăng Đức đã ở hữu ngạn sông Tây Dvina, Bộ Tổng tham mưu Liên Xô lập tức ra lệnh cho tướng D. D. Lelyushenko hủy bỏ nhiệm vụ phòng thủ tại Ukmege lúc này đã nằm sâu trong phòng tuyến của quân Đức và giao cho Quân đoàn cơ giới 21 nhiệm vụ mới là phải đẩy lùi quân Đức trở tại tả ngạn sông Tây Dvina. Sau đó, phối hợp với Cụm đặc nhiệm của tướng S. D. Akimov vượt sông, đánh bật quân Đức khỏi khu vực Daugavpils. Do không nhận được thông tin về chiến dịch phối hợp, sáng 27 tháng 6, tướng S. D. Akimov đã huy động cụm đặc nhiệm của mình và Sư đoàn đổ bộ đường không 5 lao vào cuộc phản công chống lại Sư đoàn xe tăng 8 và Sư đoàn bộ binh 290 (Đức) ở phía Đông Daugavpils, trên tả ngạn sông Tây Dvina sớm hơn một ngày so với kế hoạch. Cùng ngày 27 tháng 6, Quân đoàn cơ giới 21 vẫn còn cách xa chiến trường Daugavpils và đang dừng lại đổ quân xuống tàu tại nhà ga Rezekne, cách Daugavpils 35 km về phía Đông Bắc. Không có xe tăng yểm hộ, cuộc phản công đơn độc của tướng A, S Akimov nhanh chóng. Đêm 27 tháng 6, Cụm đặc nhiệm Liên Xô và Sư đoàn đổ bộ đường không 5 bị thiệt hại nặng nề và phải rút sang hữu ngạn sông Tây Dvina.

Ngày 28 tháng 6, Quân đoàn cơ giới 21 buộc phải đưa từng sư đoàn vào giao chiến tại Đông Bắc Daugavpils mà không thể tập hợp đầy đủ đội hình của quân đoàn do thời gian quá gấp gáp. Nhưng do vị trí hiểm yếu của Daugavpils nằm ở nơi tiếp giáp giữa Phương diện quân Tây Bắc và Phương diện quân Tây, việc chiếm lại Daugavpils có ý nghĩa quan trọng đối với ý đồ ổn định mặt trận phía Tây và Tây Bắc. Mặc dù chỉ có hơn 10 xe tăng T-34 và vài chiếc KV-1 nhưng các tiểu đoàn xe tăng của các thiếu tá Egorov và Moskalyov thuộc Sư đoàn xe tăng 46 do đại tá Koptsov chỉ huy vẫn xông vào cuộc chiến. Các xe tăng Pz-III và Pz-IV của quân Đức dễ dàng đốt cháy hơn chục chiếc BT-7 và T-26 nhưng không dễ khuất phục được mấy chiếc KV-1 và T-34. Chiều 28 tháng 6, Sư đoàn xe tăng 46 (Liên Xô) đã đẩy lùi Sư đoàn cơ giới 3 (Đức) về bên kia sông Tây Dvina. Quân Đức để lại trên trận địa 13 xe tăng và quân số khoảng 1 tiểu đoàn bộ binh. Trên cánh trái, Sư đoàn bộ binh cơ giới 185 cũng tấn công vào Sư đoàn cơ giới SS "Totenkorf" nhưng không đạt được mục tiêu cuối cùng. Sư đoàn đã này bị Sư đoàn cơ giới SS "Totenkorf" chặn đứng khi chỉ còn cách Daugavpils 15 đến 20 km về phía Đông.

Ngày 29 tháng 6, Sư đoàn xe tăng 42 (Liên Xô) mới tập hợp đầy đủ đội hình và bước vào cuộc chiến ở phía Bắc Daugavpils hơn 20 km. Tướng Erich von Manstein phải điều Sư đoàn xe tăng 8 vượt sông sang thay thế cho Sư đoàn cơ giới 3 đã mất sức chiến dấu. Ngay khi vừa sang sông, các trung đoàn xe tăng đi đầu của sư đoàn này đã có trận tao ngộ chiến với Trung đoàn xe tăng 91 do Lữ đoàn trưởng bậc 2 Ivan Pavlovich Sereda chỉ huy và Trung đoàn xe tăng 45 do thiếu tá P. M. Goryanov chỉ huy. Kết quả trận tao ngộ chiến trên đầu cầu đường sắt phía Bắc Daugavpils bất phân thắng bại. 52 xe tăng Đức bị bắn cháy, 59 pháo và 58 súng cối bị thu giữ hoặc phá hủy, khoảng 2.500 quân Đức bị loại khỏi vòng chiến, trong đó có 600 người bị bắt làm tù binh. Giáo sư, tiến sĩ, Hans Killian, khi đó là bác sĩ phẫu thuật của bệnh viện dã chiến thuộc Cụm tập đoàn quân Bắc có mặt tại khu vực Daugavpils đầu tháng 7 năm 1941 nhớ lại:

Quân đội Liên Xô cũng phải trả giá không nhỏ với hơn 40 xe tăng bị phá hủy, hàng nghìn người chết và bị thương. Trong khi Quân đoàn cơ giới 21 (Liên Xô) tổn thất khoảng 50% binh lực thì Quân đoàn cơ giới 56 (Đức) vẫn còn hơn 200 xe tăng và xe bọc thép đang hoạt động tốt. Tuy nhiên, tướng Erich von Manstein đã phải dừng cuộc đột kích của Quân đoàn xe tăng 56 (Đức). Trong cuốn hồi ký sau chiến tranh, Erich von Manstein thừa nhận:

Thành công tạm thời của Quân đoàn xe tăng 21 (Liên Xô) vẫn không thể làm thay đổi tình thế mặt trận Tây Bắc. Từ ngày 1 đến ngày 3 tháng 7, thống chế Wilhelm Ritter von Leeb tập trung Quân đoàn xe tăng 41, các quân đoàn bộ binh 10, 28 và 38 chọc thủng phòng tuyến sông Tây Dvina của quân đội Liên Xô tại 3 vị trí dọc sông từ Plavinas qua Jekabpils đến Livani và đột kích lên hướng Pskov. Trước nguy cơ bị hở sườn, Quân đoàn cơ giới 21 (Liên Xô) buộc phải bỏ dở cuộc phản công vào Daugavpils và rút về phía sau, cùng với các sư đoàn bộ binh 112, 181 và Sư đoàn cơ giới 153 lập tuyến phòng thủ mới từ Karsava qua Rezekne, Dagda đến Kraslava.

Pskov

Cuộc phản công của quân đội Liên Xô tại khu vực Daugavpils thất bại kéo theo một loạt thất bại khác của quân đội Liên Xô trên khu vực biên giới Latvia - Nga. Ngày 30 tháng 6, Sư đoàn xe tăng 8 (Đức) tấn công Rezekne và đánh chiếm thành phố này. Sư đoàn cơ giới 163 (Liên Xô) hầu như bị tan rã. Sư đoàn xe tăng 8 (Đức) thừa thắng tiếp tục đánh chiếm Karsava và tiến đến bờ sông Lzha. Ở phía Nam Rezekne, Sư đoàn xe tăng 3 (Đức) đánh bại Sư đoàn xe tăng 46 (Liên Xô) đã khá suy yếu trong cuộc phản công Daugavpils, chiếm Ludza trong ngày 1 tháng 7 và chiếm được cả một đầu cầu lớn trên bờ Đông sông Lzha. Ngày 1 tháng 7, Sư đoàn cơ giới SS "Totenkoff" cũng đánh bật Sư đoàn cơ giới 185 (Liên Xô) khỏi Zilupe và đánh chiếm cả Sebezh, một vị trí quan trọng che chở từ xa cho phành phố Idritsa, buộc Tập đoàn quân 22 (Liên Xô) phải điều Quân đoàn bộ binh 51 gồm các sư đoàn 5 và 33 ra giữ phòng tuyến thượng nguồn sông Velikaya.

Để tăng cường cho hướng Pskov - Luga, Bộ Tổng tư lệnh tối cao Liên Xô điều động Quân đoàn cơ giới 1 do trung tướng Prokofiy Logvinovich Romanenko chỉ huy từ Quân khu Leningrad đến khu vực Pskov. Nhưng quân đoàn này chỉ có Sư đoàn xe tăng 3 là đơn vị cơ giới hóa đầy đủ. Các sư đoàn 398 và 468 đều là các sư đoàn bạch binh mới thành lập và không được cơ giới hóa. Quân đoàn cơ giới 1 được giao nhiệm vụ phòng thủ Ostrov, chống lại các sư đoàn xe tăng 1 và 6 rất mạnh của quân đội Đức Quốc xã. Chiến trường chính trên mặt trận này là thành phố Ostrov. Lợi dụng sơ hở của quân đội Liên Xô tại nơi tiếp giáp giữa các tập đoàn quân 11 và 27 (Liên Xô dọc theo tuyến sông Utroya, các sư đoàn xe tăng 1, 6, 8 (Đức) đã triển khai các đòn tấn công tại đây, đánh lùi Sư đoàn bộ binh 181 và trung đoàn bọ binh 398 của Sư đoàn 118 (Liên Xô). Ngày 3 tháng 7 năm 1941, các sư đoàn xe tăng 1 và 6 (Đức) đã có mặt ở cửa ngõ Ostrov trong khi Sư đoàn bộ binh 181 (Liên Xô) buộc phải rút quân khỏi tuyến sông Lzha do Sư đoàn xe tăng 8 (Đức) đã đánh bật Sư đoàn xe tăng 46 (Liên Xô) khỏi tuyến sông Siniaya, uy hiếp hậu cứ của Sư đoàn 181

Ngày 4 tháng 7, Sư đoàn xe tăng 1, đơn vị đi đầu của Sư đoàn xe tăng 1 thuộc Tập đoàn quân xe tăng 4 (Đức) đã tấn công Ostrov và đánh chiếm các cứ điểm trong khu phòng ngự này. Tư lệnh mới của Phương diện quân Pribaltic, tướng P. P. Sobelnikov yêu cầu Trung đoàn bộ binh độc lập 1 của Quân đoàn bộ binh 41 và Sư đoàn cơ giới 3 (thiếu 1 trung đoàn bộ binh cơ giới) thuộc Quân đoàn cơ giới 1 đã đến mặt trận phải phản kích ngay để khôi phục tình hình. Qua điện thoại với tư lệnh quân đoàn bộ binh 41 I. S. Kosobutski; tham mưu trưởng mới của phương diện quân, trung tướng N. F. Vatutin (nguyên Phó tổng tham mưu trưởng quân đội Liên Xô) đã yêu cầu:

Ngày 5 tháng 7, quân đội Liên Xô phản công và lấy lại được Ostrov nhưng ngay ngày hôm sau, các sư đoàn xe tăng 1 và 6 (Đức) đã đẩy lùi cuộc phản công này, thậm chí còn mở rộng tấn công về hướng Pskov. Mãi đến chiều ngày 6 tháng 7, sư đoàn bộ binh 235 mới đến chiến trường. Ngày 7 tháng 7, quân đội Liên Xô tiếp tục phản kích nhưng không thành công. Việc tung từng sư đoàn quân Liên Xô ra chặn kích chỉ làm cho quân Đức dễ dàng "bẻ đũa từng chiếc". Đến cuối ngày 7 tháng 7, tình hình quân đội Liên Xô tại khu vực Pskov - Ostrov đã trở nên không thể cứu vãn được nữa. Trên hướng Tallinn, Quân đoàn bộ binh 38 (Đức) đã áp sát Tartu và đột kích lên phía Bắc, đe dọa chia cắt hoàn toàn Tập đoàn quân 8 và Tập đoàn quân 11 (Liên Xô) trên khu vực hồ Chudskoye. Trên hướng Nam Pskov, sau khi chiếm Ostrov, các sư đoàn xe tăng 1 và 6 (Đức) tiếp tục khoan sâu các mũi đột kích lên Cherskaya và Boldino, đánh chiếm tuyến sông Cheryokha, đe dọa đột kích vào Pskov từ hướng Đông Nam. Trước nguy cơ bị bao vây và tiêu diệt, đêm ngày 7 tháng 7, Bộ tư lệnh Phương diện quân Tây Bắc quyết định rút các lực lượng của mình khỏi Pskov.

Ngày 8 tháng 7, đã xảy ra một sự nhầm lẫn tai hại bắt đầu từ việc thiếu kiểm tra và quy định các tuyến rút quân tại quân đoàn cơ giới 12 và các đơn vị hậu vệ của các tập đoàn quân 11 và 27. Việc để cho các đơn vị thất trận liên tục rút qua trận địa phòng ngự của Quân đoàn bộ binh 41 đã làm cho nhiều binh sĩ của đơn vị này hoang mang và mất tinh thần. Sự việc càng trầm trọng hơn do không quân Đức liên tục tiến hành các đợt oanh kích vào các đoàn quân Liên Xô đang rút lui. Các tuyến đường giao thông bị máy bay cường kích Đức khống chế, gây khó khăn cho việc tiếp tế vũ khí, đạn dược, lương thực cho các đơn vị đang chiến đấu.

Ngay trong buổi sáng ngày 8 tháng 7, quân Đức đã vượt sông và bám trụ được trên bờ bắc sông Cheryokha và mở rộng căn cứ bàn đạp sang khu vực ngoại ô phía nam Pskov. Chỉ huy Sư đoàn bộ binh 118, thiếu tướng N. M. Glovatsky yêu cầu cho quân của mình đi ngang qua trận tuyến nhưng tư lệnh Quân đoàn 41, thiếu tướng I. S. Kosobutski không chấp nhận. Điều đó đã khởi đầu cho một cuộc rút quân hỗn loạn qua các cây cầu ở Pskov mà không được chuẩn bị trước. Trên bờ tây sông Cheryokha, các sư đoàn 111, 118 và một phần Sư đoàn 235 bị thiệt hại lớn về người và phương tiện buộc phải bỏ Pskov tháo chạy về Ershovo và Toroshyno lập phòng tuyến mới. Những bộ phận còn lại của các đơn vị này đã được sáp nhập vào Quân đoàn bộ binh 41 và được ném ngay trở lại mặt trận trên khu vực Gdov (Sư đoàn bộ binh 118) và Luga (các sư đoàn 111, 25 và lữ đoàn bộ binh 90). Ngày 9 tháng 7, quân Đức chiếm Pskov. Điều đó có nghĩa là Cụm Tập đoàn quân Bắc (Đức) đã có thêm một căn cứ bàn đạp quan trọng để chuẩn bị cho cuộc tấn công Leningrad.

Vì để mất Pskov, thiếu tướng N. M. Glovatsky bị tòa án binh kết án tử hình và bị xử bắn ngày 3 tháng 8 năm 1941, thiếu tướng I. S. Kosobutski, tư lệnh Quân đoàn bộ binh 41 bị xử án tù 10 năm, đến tháng 10 năm 1942 được phục hồi, trở lại tham gia chiến đấu và được phong quân hàm trung tướng năm 1944. Trưởng phòng kỹ thuật quân sự của Quân đoàn bộ binh 41, kỹ sư quân sự bậc 2 Golovlev cũng bị xử bắn trong tháng 7 theo bản án của tòa án quân sự Phương diện quân Pribaltic.

Kết quả và ảnh hưởng

Mặc dù đã giảm bớt thiệt hại về sinh mạng so với hai tuần đầu tiên của cuộc chiến tranh nhưng quân đội Liên Xô tại mặt trận Pribaltic vẫn phải rút lui thêm hơn 200 km vào sâu trong nội địa trên hướng Luga - Leningrad. Tại khu vực ven biển từ Oranienbaum qua Narva đi Tallinn đã hình thành một tình thế nguy hiểm đối với quân đội Liên Xô. Cả một địa đoạn mặt trận dài gần 200 km từ Sankt Veymarn qua Kingisepp đi Narva để bảo vệ con đường sắt ven biển từ Leningrad đi Tallinn chỉ có các sư đoàn bộ binh 118 và 191 đã suy yếu trấn giữ. Hạm đội Baltic đã phải điều tới khu vực ven biển Sillyamya - cửa sông Narva các pháo hạm để yểm hộ cho cuộc phòng thủ của hai sư đoàn này. Việc tiếp tế trên bộ của quân đội Liên Xô từ Leningrad cho căn cứ hải quân trọng yếu của Hạm đội Baltic tại Tallinn luôn bị gián đoạn bởi cả tuyến đường sắt và đường bộ đều nằm trong tầm pháo của quân đội Đức Quốc xã và thường xuyên bị không quân Đức Quốc xã ném bom.

Cuộc phản công của Tập đoàn quân 11 (Liên Xô) tại khu vực Soltsy mặc dù chỉ đạt được kết quả tạm thời nhưng cũng đủ giành thêm thời gian một tuần cho quân đội Liên Xô kịp đưa lực lượng dự bị mới tập hợp, trong đó có Tập đoàn quân 34 ra mặt trận để lập tuyến phòng thủ dọc theo sông Luga. Đây là tuyến phòng thủ lớn cuối cùng che chắn cho khu vực Leningrad từ hướng Tây Nam. Bất chấp những thiệt hại đáng kể sau cuộc phản công của quân đội Liên Xô tại Soltsy, tướng Erich Hoepne đã điều Sư đoàn cơ giới SS "Totenkopf" phối hợp với Sư đoàn cơ giới 3 (Đức) tổ chức phòng thủ tại cánh phải của Tập đoàn quân xe tăng 4. Sư đoàn xe tăng 8 sau khi được củng cố và bổ sung xe tăng cùng các tổ lái mới tại Pskov đã cùng với các sư đoàn xe tăng 1, 6, Sư đoàn cơ giới 36, các sư đoàn bộ binh của Quân đoàn 38 (Đức) mở cuộc tấn công vào khu vực Kingisepp - Ivanovskoye - Bolshoi Savsk chọc thủng phòng tuyến sông Luga và đột kích sâu về hướng Leningrad. Ngày 28 tháng 8 năm 1941, Bộ Tổng tư lệnh huwosng Tây Bắc (Liên Xô) buộc phải rút khỏi phòng tuyến Luga, rút quân về bảo vệ Leningrad. Cùng ngày, Hạm đội Baltic (Liên Xô) cũng phải rút khỏi quân cảng Tallinn và gánh chịu nhiều thiệt hại nặng về người và phương tiện trên đường rút quân. Ngày 8 tháng 9 năm 1941, Tập đoàn quân 16 (Đức) tiến đến khu vực Shlisselburg, khép vòng vây quanh Leningrad từ hướng Tậy Nam, Nam và Đông Nam Cuộc phòng thủ Leningrad kéo dài gần 900 ngày của quân đội và người dân Liên Xô bắt đầu.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ tóm tắt các cuộc tấn công của quân đội Đức Quốc xã tại khu vực Pskov - Opochka (3 đến 9 tháng 7 năm 1941)
Bản đồ tóm tắt hoạt động tấn công của quân đội Đức Quốc xã tại khu vực Luga - Novgorod (10 đến 30 tháng 7 năm 1941)

Xung đột năm 1941
Mặt trận phía Đông (Thế chiến thứ hai)
Chiến dịch Barbarossa
Lịch sử Latvia
Lịch sử Liên Xô


title: VLC media player

text:
VLC media player (thường gọi tắt là VLC) là một media player và streaming media server mã nguồn mở di động cao và đa nền tảng được viết bởi VideoLAN project.

VLC hỗ trợ nhiều phương thức nén âm thanh và video cũng như nhiều định dạng file, bao gồm DVD-Video, Video CD và giao thức streaming. Nó cho phép stream từ mạng máy tính và chuyển mã các file multimedia.

Phân phối mặc định của VLC bao gồm một số lượng lớn các thư viện decoding và encoding miễn phí, tránh việc tìm kiếm/ bổ sung các plugin độc quyền. Nhiều trong số các codecs của VLCđược cung cấp bởi thư viện libavcodec từ dự án FFmpeg, nhưng nó dùng chủ yếu từ muxer và demuxers riêng cũng như các giao thức riêng của nó. nó cũng được xem là media player đầu tiên hỗ trợ phát lại các đĩa DVD được mã hóa trên Linux và OS X bằng cách sử dụng thư viện giải mã DVD libdvdcss.

Lịch sử
Dự án VideoLan ban đầu được bắt đầu như một dự án học tập trong năm 1996. VLC được dùng như VideoLAN Client, nhưng từ khi VLC không còn đơn giản là một client, cái tên ban đầu đã không còn được sử dụng. Nó được dự định để bao gồm client và server để stream videos trên mạng của trường. VLC là client cho dự án VideoLAN. Được phát triển bởi sinh viên tại École Centrale Paris, bây giờ nó được phát triển bởi các thành viên trên toàn thế giới và được điều phối bởi VideoLAN - một tổ chức phi lợi nhuận..

Được viết lại vào đầu năm 1998, nó được phát hành theo giấy phép GPL vào 1/2/2001, với sự cho phép từ hiệu trưởng của École Centrale Paris. Các chức năng của chương trình máy chủ, VideoLan Server (VLS), hầu như đã được gộp vào VLC và đã bị phản đối. Tên dự án được đổi thành VLC media player bởi vì không còn là một mô hình client/server nữa.

Biểu tượng hình nón được sử dụng trong VLC là một tham chiếu đến các tế bào hình nón được thu thập bởi École Centrale École Centrale's Networking Students' Association. Thiết kế icon hình nón từ icon vẽ bằng tay phân giải thấp thành độ phân giải CGI cao hơn vào năm 2006, được minh họa bởi Richard Øiestad.

Sau 13 năm phát triển, phiên bản 1.0.0 của VLC được phát hành ngày 7/7/2009. Phiên bản 2.0.0 của VLC được phát hành vào ngày 18/2/2012.

VLC là lần đầu tiên tổng lượng tải về  và đã tải về trên sourceforge.net vượt 1 tỷ lần.

VLC đã từng một lần có trên iPad, iPhone, và iPod Touch trên App Store của Apple, nhưng đã bị hủy do một cuộc xung đột giữa giấy phép GPL và các thỏa thuận của iTunes Store.

Trong năm 2011 và 2012, phần lớn VLC đã được cấp giấy phép GNU Lesser General Public License.

Nguyên lý thiết kế

Thiết kế Modular
VLC, giống như hầu hết framework đa phương tiên, được thiết kế theo kiểu modular tiêu chuẩn. Điều này giúp việc thêm các mô-đun/plugins cho các định dạng mới, codec mới hay các phương thức streaming. VLC 1.0.0 đã có hơn 380 modules.

Nhân VLC tạo ra động biểu đồ riêng của mình các module tùy thuộc vào tình hình: giao thức đầu vào, định dạng tập tin đầu vào, định đầu vào, khả năng card màn hình và các thông số khác. Trong VLC, gần như tất cả mọi thứ là modules như: giao diện, đầu ra video và âm thanh, control, scalers, codec, và âm thanh / bộ lọc video.

Giao diện
Trong VLC, giao diện các mô-đun, có nghĩa là cốt lõi của VLC có thể khởi động một, nhiều, hoặc không có giao diện..

GUI mặc định là dựa trên Qt 4 cho Windows và Linux, Cocoa cho Mac OS X, và Be API trên BeOS; nhưng tất cả đều có giao diện tương tự nhau. GUI mặc định trước đây dựa trên wxWidgets cho Windows và Linux.

Giao diện có chứa một quả trứng phục sinh thay đổi biểu trưng cọc tiêu giao thông của VLC sao cho nó được đội một chiếc mũ Noel. Biểu trưng này thay đổi vào ngày 18 tháng 12, một tuần trước Giáng sinh, và trở lại như cũ vào ngày mùng một tháng 1.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Phần mềm năm 2001