title: Hác Chiêu

text:
Hác Chiêu (; ? – ?), tự Bá Đạo (伯道), là tướng lĩnh Tào Ngụy thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời

Bình định Hà Tây
Hác Chiêu quê ở quận Thái Nguyên, Tịnh Châu, có cơ thể hùng tráng, tòng quân từ thời trai trẻ, lập nhiều chiến công, quan đến tạp hiệu tướng quân. Chiêu ở Hà Tây (thuộc Lương Châu) hơn 40 năm, rất được lòng người ngoại tộc.

Năm 215, Hàn Toại bị thuộc hạ là Khúc Diễn, Tưởng Thạch giết chết. Cường hào Lương Châu là Trương Tiến, Hoàng Hoa, Khúc Diễn, Hòa Loan, Nhan Tuấn cấu kết nổi dậy ở ba quận Vũ Uy, Trương Dịch, Tửu Tuyền, tự xưng tướng quân. Nhân cơ hội đó, ba bộ lạc người Hồ ở Vũ Uy tụ quân làm phỉ, khống chế Hà Tây, khiến cho việc lưu thông càng thêm khó khăn. Thái thú Vũ Uy Quán Khâu Hưng cầu viện Thái thú Kim Thành, Hộ Khương hiệu úy Tô Tắc.

Tin đến Hứa Đô, Tào Tháo bèn hỏi kế Trương Ký, Ký dẫn điển tích Biện Trang Tử giết hổ. Tào Tháo vì thế hạ chiếu bắt hai tướng ở Kim Thành là Hác Chiêu, Ngụy Bình không được xuất binh. Tô Tắc nhận thấy cường hào ở Ung, Lương đều hưởng ứng Trương Tiến, lo lắng nếu chờ viện quân của triều đình đến thì tình hình sẽ trở nên xấu hơn, bèn thuyết phục Hác Chiêu xuất quân. Cuối cùng, Hác Chiêu dẫn một lực lượng nhỏ ép ba bộ lạc quy hàng, con đường tới quận Vũ Uy được nối lại.

Năm 220, Trương Tiến, Khúc Diễn, Hoàng Hoa lại nổi dậy, đánh đuổi, bắt giữ các quan viên do chính quyền Tào Ngụy cắt cử. Triều đình Tào Ngụy phái thứ sử Trương Ký, hộ quân Hạ Hầu Nho, Phí Diệu dẫn quân đánh dẹp Trương Tiến. Tô Tắc hội quân với Hác Chiêu lừa giết Khúc Diễn,, lại cùng em của Trương Cung là Trương Hoa đánh bại Hoàng Hoa, buộc Hoa đầu hàng. Lương Châu hoàn toàn bị bình định.

Năm 227, cường hào quận An Định là Khúc Anh (麴英) nổi dậy, giết chết Huyện lệnh huyện Lâm Khương cùng Huyện trưởng huyện Tây Đô. Tướng quân Hác Chiêu cùng Lộc Bàn (鹿磐) dẫn quân đi đánh dẹp, chém Anh.

Phòng thủ Trần Thương
Mùa xuân năm 228, thừa tướng nhà Hán là Gia Cát Lượng phát động chiến dịch bắc phạt, từ Kỳ Sơn tiến công Lương Châu, không chế ba quận Thiên Thủy, Nam An, An Định, lại phái Trung hộ quân, Trấn đông tướng quân Triệu Vân, Trung giám quân, Dương Vũ tướng quân Đặng Chi từ Cơ Cốc đi lối Trần Thương làm nghi binh. Tướng Ngụy là Tả tướng quân Trương Cáp đánh bại tướng Hán là thừa tướng tòng quân Mã Tắc ở Nhai Đình, buộc Gia Cát Lượng phải rút quân. Cánh quân Triệu Vân cũng bị Đại tướng quân Tào Chân đẩy lui. Sau trận này, Tào Chân cho rằng quân Hán không lâu sau sẽ lại hành quân theo lối Trần Thương, liền sai Hác Chiêu, Vương Sinh (王生) sửa chữa, xây thành.

Cuối năm 228, quân Ngụy do Đại tư mã Tào Hưu dẫn quân tấn công Đông Ngô. Đông Ngô phái sứ giả sang Quý Hán cầu viện. Thừa tướng Gia Cát Lượng hưởng ứng, vội vã hành quân ra Trần Thương trong khi chỉ mang một tháng lương thảo cùng vũ khí công thành. Gia Cát Lượng ban đầu cho rằng thành trì ở đường Trần Thương đều bị bỏ bê nhiều năm, khi đến nơi lại thấy thành trì kiên cố, liền cảm thấy nghi ngờ. Sau biết được tướng thủ thành là Hác Chiêu, Gia Cát Lượng vô cùng kinh ngạc, bèn phái thuộc cấp Cận Tường (靳詳) là đồng hương của Chiêu, đến chiêu hàng. Lần đầu tiên đối thoại, Hác Chiêu bèn dẫn luật pháp nước Ngụy, nói rõ gia đình ở kinh đô làm con tin, không thể vì bản thân mà khiến người nhà bị liên lụy. Lần thứ hai đối thoại, Chiêu cài cung lắp tên, tỏ vẻ quyết liệt. Gia Cát Lượng bèn quyết tâm công thành.

Hác Chiêu nhận định Gia Cát Lượng hành quân gấp, không mang nhiều lương thực, nói với Vương Sinh rằng chỉ cần cố thủ 1 tháng, thì quân Hán sẽ tự động rút lui. Ban đầu quân Hán dùng vân thê áp sát tường thành, Hác Chiêu cho quân bắn tên lửa (châm lửa ở đầu mũi tên) làm cháy. Quân Hán lại đẩy xung xa phá cổng thành, thì bị quân Ngụy dùng cối đá ném đá vỡ. Trong lúc đánh Trần Thương, Gia Cát Lượng lại cho quân đánh huyện Mi nhưng không thành. Sau cùng, quân Hán lấp hào nước quanh thành, dùng tỉnh lan đưa quân lên tường thành. Tuy nhiên, Hác Chiêu đoán trước được tình thế, cho quân xây một bức tường bên trong, khiến quân Hán gặp khó khăn. Trong lúc phòng ngự, Hác Chiêu cho quân sĩ đào bới mồ mà để lấy nguyên liệu gỗ.

Sau 20 ngày, Tào Chân phái Trương Cáp, Phí Diệu dẫn quân từ Kinh Châu đến cứu viện. Gia Cát Lượng phát hiện quân Phí Diệu kéo đến, biết được đã hấp dẫn quân Kinh Châu, giảm áp lực về phía Đông Ngô thành công, cho rút quân. Tướng quân Vương Song của Ngụy truy kích, bị quân Hán chém đầu. Trương Cáp tới nơi, đoán được quân Hán đã rút lui, dẫn quân đuổi theo hướng Nam Trịnh, nhưng lúc này quân Hán đã rút về đất Thục an toàn.

Hậu sự
Sau trận chiến, Ngụy Minh đế Tào Duệ nói với Trung thư lệnh Tôn Tư: Quê khanh dĩ nhiên có người hào sảng như thế, làm tướng hiểu biết như thế, trẫm còn gì phải lo lắng?, hạ chiếu khen ngợi Hác Chiêu, ban tước liệt hầu, triệu về Lạc Dương để trọng dụng. Không lâu sau, Hác Chiêu ốm chết ở Lạc Dương, người đời cho rằng Chiêu chết vì đào bới mồ mả. Tào Duệ vì thế mà buồn bức, hạ chiếu giảm bớt thức ăn của các quan lớn, bị Tư Mã Ý dâng sớ khuyên can.

Gia đình
 Hác Khải (郝凱), con trai của Hác Chiêu, tập tước hầu, sau làm tướng nước Ngụy.

Trong văn học
Trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa của La Quán Trung, Hác Chiêu xuất hiện ở hồi 97, được mô tả ngoại hình cao chín thước, tay dài như vượn, thiện xạ, nhiều mưu lược. Hác Chiêu được Tư Mã Ý (trong lịch sử là Tào Chân) tiến cử trấn thủ Trần Thương, được Tào Duệ gia phong Trấn tây tướng quân.

Quân Thục tiến đánh Trần Thương, ban đầu do Ngụy Diên chỉ huy, đánh nhiều ngày không hạ được. Gia Cát Lượng ban đầu giận dữ, muốn chém Diên, lại phái đồng hương của Chiêu là Ngân Tường (鄞祥) đến chiêu hàng. Hác Chiêu cự tuyệt, Gia Cát Lượng bèn cho quân tấn công. Hác Chiêu dùng 3.000 quân chống trả 30 vạn quân Thục (trong lịch sử là hơn 1.000 quân với khoảng 1 đến vài vạn quân). Gia Cát Lượng dùng vân thê, xung xa, lấp hào thành nhưng đều bị Chiêu hóa giải. Sau 20 ngày giằng co, Gia Cát Lượng vô kế khả thi.

Đại quân Tào Chân tiến đến, Gia Cát Lượng nghe theo kế của Khương Duy, đi đường Kỳ Sơn, bày mưu chém chết Vương Song, Phí Diệu, lại biết tin Hác Chiêu bị bệnh nặng, liền cho quân đánh Trần Thương, không để Trương Cáp có cơ hội cứu viện. Hác Chiêu mang bệnh chỉ huy, gặp phải tường thành bốc cháy, trong thành hỗn loạn. Hác Chiêu biết tin kinh sợ mà chết, thành Trần Thương cũng bi hạ. Gia Cát Lượng bèn cho vợ con Hác Chiêu đem linh cữu mang về Ngụy để biểu dương lòng trung thành. (Trong lịch sử, vợ con vẫn luôn sinh hoạt, làm con tin ở Lạc Dương; đồng thời Hác Chiêu cũng ốm chết ở Lạc Dương)

Xem thêm
 Tô Tắc
 Khúc Diễn

Tham khảo
 Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí.
 Tư Mã Quang, Tư trị thông giám.
 La Quán Trung, Tam quốc diễn nghĩa.

Chú thích

Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Người Sơn Tây (Trung Quốc)


title: Vương Song

text:
Vương Song (chữ Hán: 王雙, bính âm: Wang Shuang; ???-mất năm 228) tự là Tử Toàn (子全), là một vị tướng lĩnh của nhà Tào Ngụy trong thời kỳ Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc. Ban đầu Vương Song tòng quân tham gia các trận chiến trong trận chiến chống lại nhà Đông Ngô là Tôn Quyền nhưng đã bị đánh bại và không may bị bắt. Sau đó, Vương Song lại gia nhập quân Ngụy và đã được điều động đến phía tiền phương phía Tây chống lại các cuộc tấn công của quân Thục do Gia Cát Lượng phát động, ông đã bị quân Thục do Ngụy Diên chỉ huy phục kích và giết chết trong một trận đánh. Trong Tam Quốc diễn nghĩa, Vương Song được phóng đại là một vị tướng có sức mạnh và tài nghệ, thậm chí là võ tướng mạnh nhất của quân Tào Ngụy tại thời điểm đó.

Trong Tam Quốc diễn nghĩa
Trong Tam Quốc diễn nghĩa của La Quán Trung, Vương Song được đề cập đến tại Hồi 97, xuất hiện trong lần tấn công thứ hai của quân Thục.

Ngoại hình
Khi quân Thục tấn công xâm phạm lãnh thổ nước Ngụy, Tào Chân đã tiến cử Vương Song cự Thục và được chấp nhận. Vương Song được mô tả là một viên đại tướng người Lũng Tây phụ trách chỉ huy kị binh Tây Lương, có thân hình dài chín thước, lưng gấu, mình hổ, mắt đen nhưng con ngươi vàng, sử dụng một đại đao sáu mươi cân, cưỡi ngựa thiên lý, giương nổi cung hai tạ, trong mình thường giắt ba chùy lưu tinh, ném đâu trúng đấy, có sức khỏe muôn người không địch nổi. Sau lại được ban cho áo gấm giáp vàng, phong làm Hổ Oai tướng quân, Tiền bộ Đại tiên phong.

Tại ải Trần Thương
Khi quân Thục đang vây ải Trần Thương, Vương Song đem quân đến cứu, Khổng Minh hỏi: Có ai dám ra địch Vương Song? Ngụy Diên xin đi nhưng Khổng Minh không đồng ý mà cử Tỳ tướng Tạ Hùng cấp cho ba nghìn quân và Tỳ tướng Cung Khởi được cấp cho ba nghìn quân. Tạ Hùng dẫn quân đi trước, gặp Vương Song đánh nhau chưa được ba hiệp, bị Vương Song chém chết. Quân Thục thua chạy Vương Song đuổi theo. Cung Khởi tiếp ứng vào đánh, mới được vài hiệp, lại bị Vương Song chém chết. Quân thua về báo với Khổng Minh.

Khổng Minh sai Liêu Hóa, Vương Bình, Trương Ngực ba người ra cự chiến. Ba người dàn trận, Vương Song ra giao phong với Trương Ngực, được vài hiệp chưa phân thắng phụ, Vương Song giả thua chạy, Trương Ngực sấn vào đuổi. Vương Bình gọi Trương Ngực vội vàng quay ngựa về, thì đã bị Vương Song quăng một chùy lưu tinh đến, trúng vào sau lưng. Trương Ngực nằm rạp xuống yên ngựa mà chạy. Vương Song đuổi theo. Vương Bình, Liêu Hóa đổ ra chận lại, cứu được Trương Ngực, Vương Song thúc quân đánh rát một trận, quân Thục tổn hại rất nhiều.

Trương Ngực về đến trại, thổ ra vài đấu huyết. Trương Ngực nói với Khổng Minh rằng: Vương Song khỏe lắm, không sao địch nổi. Qua trận đấu với Vương Song, Khổng Minh thấy thiệt mất hai tướng mà Trương Ngực thì bị thương. Sau đó ông này phải dùng đến mưu kế.

Bị phục kích
Lúc này Vương Song dẫn binh tuần tiễu các đường nhỏ, cho quân Thục không dám vận lương, Vương Song tuần phòng các đường nhỏ rất nghiêm ngặt. Sau đó quân Thục tập kích, Ngụy Diên cự nhau với Vương Song ở đường Trần Thương và thua chạy, Vương Song dẫn binh cố sức đuổi theo hơn hai mươi dặm, dần dần đuổi kịp quân Thục. Vương Song thúc ngựa đuổi dấn lên. Thì phía sau có lửa cháy phải tạm quy về, khi qua một sườn núi, thì Ngụy Diên ở trong bụi cây nhảy xô ra, giật nảy mình chưa kịp đề phòng bị Ngụy Diên chém chết, lăn xuống ngựa.

Ngụy Diên đã theo kế của Khổng Minh, chỉ để ba chục tên kỵ binh, phục ở bên cạnh trại Vương Song, đợi ông này kéo quân đi thì phóng hỏa đốt trại rồi phục sẵn một chỗ, đợi hắn trở về bất thình lình xông ra mà chém.

Vương Song xả thân cứu Tào Chân, hứng chịu tên bắn từ nỏ thần của quân Ngụy Diên.

Ngụy Diên chém Vương Song rồi về Hán Trung ra mắt Khổng Minh, trao trả quân mã. Khổng Minh mở đại yến, hội cả các tướng lại ăn mừng. Nhờ chiến công chém Vương Song, Khổng Minh được tưởng thưởng còn Hác Chiêu thì báo việc này với Trương Cáp.

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tham khảo

Năm sinh thiếu
Mất năm 228
Năm sinh không rõ
Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Họ Vương
Người họ Vương tại Trung Quốc


title: George Carlin

text:
George Denis Patrick Carlin (12 tháng 5 1937 - 22 tháng 6 2008) là một diễn viên hài stand-up, nhà phê bình xã hội và nhà văn người Mỹ, người đã giành được năm giải Grammy với các album hài.

Carlin nổi tiếng với thể loại hài về chính trị, tiếng Anh, tâm lý, tôn giáo, và nhiều chủ đề cấm kỵ khác. Carlin và "Bảy từ ngữ bẩn thỉu" (Seven Dirty Words) từng bị Tòa án Tối cao Hoa Kỳ phán quyết cho phép chính phủ quyền điều chỉnh các nội dung phát trên sóng radio công cộng.

Chương trình đầu tiên trong 14 chương trình hài của ông cho kênh HBO được quay năm 1977. Vào thập niên 1990 và thập niên 2000, các chương trình hài của Carlin tập trung chủ yếu vào nội dung phê phán văn hóa-xã hội Mỹ hiện đại. Ông thường xuyên bình luận về những chủ đề chính trị ở Mỹ và châm biếm sự quá độ của văn hóa Mỹ. Chương trình cuối cùng của ông cho HBO, It's Bad for Ya, được quay khoảng bốn tháng trước khi ông qua đời.

Năm 2004, Carlin được Comedy Central xếp ở vị trí thứ 2 trong danh sách 100 diễn viên hài stand-up vĩ đại nhất mọi thời đại, đứng trước Lenny Bruce và sau Richard Pryor. Ông thường xuyên biểu diễn và là khách mời của chương trình The Tonight Show và làm chủ số đầu tiên chương trình Saturday Night Live. Năm 2008, ông được nhận giải Mark Twain Prize for American Humor.

Thiếu thời
George Carlin sinh ngày 12 tháng 5 năm 1937 tại quận Manhattan, New York, Hoa Kỳ. Ông là con trai thứ hai của Patrick Carlin - một quản trị viên của cơ quan tiếp thị quốc gia thuộc tờ báo The New York Sun - và Mary Carlin - một thư ký. Gia đình Carlin vốn mang nguồn gốc Ái Nhĩ Lan và George được nuôi dưỡng như là một thanh niên theo Công giáo, về sau này ông tự nhận mình là một người Công giáo Ái Nhĩ Lan.

Thuở thiếu thời ông sống tại một căn hộ trên đường West 121st tại khu vực lân cận Manhattan, nơi mà ông và các bạn bè gọi là "Harlem Trắng" vì tên này nghe có vẻ ngầu hơn so với tên thật của điểm cao Morningside. Năm George Carlin mới 2 tháng tuổi, cha mẹ ông ly thân và từ đó ông được nuôi dạy bởi người mẹ. Lớn lên ông theo học ở Trường Thánh thể Chúa (Corpus Christi School), một trường Công giáo tại giáo xứ địa phương thuộc Nhà thờ Thánh thể Chúa thành phố New York (Corpus Christi Church). Sau 3 học kì, lúc 15 tuổi George Carlin bị buộc thôi học ở Trường Trung học Hồng y Hayes tại Bronx và theo học ở Trường Trung học Giám mục Dubois tại Harlem. Mối quan hệ giữa George Carlin và mẹ ông không được tốt và ông thường xuyên bỏ nhà đi bụi. Về sau, ông nhập ngũ, phục vụ trong Không lực Hoa Kỳ với vai trò kỹ thuật viên radar. Đơn vị của ông đóng quân tại Căn cứ không quân Barksdale ở Bossier City, Louisiana. Trong thời gian nhập ngũ, George Carlin cũng thường xuyên gặp rắc rối với cấp trên. Ông bị đánh giá là "vô dụng", từng bị đưa ra tòa án binh 3 lần và nhiều lần khác vi phạm kỷ luật của quân đội. Cuối cùng, Carlin bị loại ngũ vào ngày 29 tháng 7 năm 1957.

Tuy nhiên, tài năng về kịch nghệ của Carlin sớm bộc lộ trong các trại hè Notre Dame tổ chức ở hồ Spofford tại Spofford, New Hampshire mà ông thường tham gia. Ông thường xuyên đạt các giải thưởng về nghệ thuật sân khấu trong thời gian tham gia trại và sau này, khi qua đời, một phần tro cốt của Carlin đã được rải tại khu vực diễn ra hội trại này. Trong thời gian nhậm ngũ, George Carlin cũng bắt đầu làm DJ cho đài phát thanh KJOE ở thành phố Shreveport.

Chú thích

Sinh năm 1937
Mất năm 2008
Nam nhà văn Mỹ
Nam diễn viên điện ảnh Mỹ
Nam diễn viên Mỹ thế kỷ 20
Nam diễn viên Mỹ thế kỷ 21
Nam diễn viên truyền hình Mỹ
Nam diễn viên lồng tiếng Mỹ
Người đoạt giải Grammy
Nhà văn Mỹ thế kỷ 20
Nhà văn Mỹ thế kỷ 21
Người Mỹ gốc Ireland
Nam diễn viên đến từ thành phố New York
Người đoạt giải Mark Twain
Nghệ sĩ hài độc thoại Mỹ
Nhà phê bình tôn giáo
Nhà văn Thành phố New York
Người Manhattan
Nghệ sĩ hài Mỹ thế kỷ 20
Nghệ sĩ hài Mỹ thế kỷ 21
Nghệ sĩ hài California


title: Trần Danh Tuấn

text:
Trần Danh Tuấn (chữ Hán: 陳名俊) là một tướng lĩnh của phong trào Tây Sơn

Hành trạng

Trần Danh Tuấn: là Đại Đô đốc, thuộc quyền Tiết chế của Thiếu phó Trần Quang Diệu.

Sau vụ biến Thiền Lâm, nội bộ Tây Sơn mâu thuẫn. Để cắt bớt binh quyền của Trần Quang Diệu, Trần Quang Diệu được thăng chức Thiếu phó, không phụ trách binh quyền, nhưng thuộc hạ là Đại Đô đốc Lê Văn Thanh được thăng chức Đại Tổng quản, tước phong là Uyên Thanh hầu, cùng với Đại Đô đốc Trần Danh Tuấn được thăng chức Đại Tư vũ.

Theo sách Nhà Tây Sơn của Quách Tấn - Quách Giao, khi Hộ giá Nguyễn Văn Huấn được gọi về Phú Xuân, người thay thế trấn giữ thành Hoàng Đế là Tư đồ Nghĩa và Tư vũ Tuấn. Nhiều sách báo và nguồn tư liệu khác viết nhầm đã ghi tên tướng giữ thành là Vũ Tuấn. Tư vũ Tuấn chính là Đại Đô đốc Trần Danh Tuấn.

Sau vụ biến Tiểu triều, Đại Tổng quản Lê Văn Thanh, Đại Tư vũ Trần Danh Tuấn, Binh bộ Thượng thư Nguyễn Đại Phác, Thiếu úy Trương Tiến Thúy cùng giữ thành Quy Nhơn, chống nhau với quân Nam triều. Lúc này Tư lệ Lê Trung, Hộ giá Thượng tướng quân Nguyễn Văn Huấn đều đã bị Cảnh Thịnh giết oan.

Khi quân Nam triều do Nguyễn Văn Thành, Đặng Trần Thường từ Diên Khánh kéo ra giải vây cho thành Bình Định (lúc này Võ Tánh đang bị vây trong thành), Thiếu phó Trần Quang Diệu cử Đại Đô đốc Đào Công Giản, Trần Danh Tuấn và Tham đốc Phạm Văn Điềm vào Phú Yên để ngăn chặn.

Đại Nam Thực Lục viết: Tướng giặc Trần Quang Diệu nghe tin đại binh đến Diên Khánh, sai người đảng là bọn Đại đô đốc Đào Công Giản và Đô đốc Tuấn (không rõ họ) đem quân Hổ hầu vào Phú Yên, họp với Phạm Văn Điểm đóng giữ các bảo Hội An và La Thai. (ĐNTL - Tập 1, trang 422).

Tuy nhiên, quân thế Nam triều quá mạnh. Quân Tây Sởn ở Phú Yên thua trận, Đào Công Giản bị bắt rồi chết, Trần Danh Tuấn và Phạm Văn Điềm thoát được về Quy Nhơn.

Đại Nam Thực Lục viết: Quân Nguyễn Văn Thành đến Xuân Đài, phân phái các tướng, sai Đô thống chế Lê Chất, Phó tướng Nguyễn Đình Đắc và Trương Tiến Bảo, ba đạo đều tiến, cùng quân giặc đánh nhau ở Xích Thổ và Thanh Kỳ (đều tên đất), thắng to. Quân ta lấy được bảo Hội An. Đô đốc giặc là Tuấn và Phạm Văn Điềm chạy ra gò ái Thạch, dựa thế núi để giữ. Bộ binh của bọn Nguyễn Đức Xuyên vừa tới. Thành lại thân đốc các quân tiến đánh. Tiền đạo Lê Chất vị trúng đạn, càng hăng máu đánh khỏe. Đức Xuyên giục quân và voi tiếp ứng, các quân thừa thế đánh theo. Quân giặc thua to, lùi về đồn La Thai. Thành bèn để quản dinh Tiên phong Nguyễn Văn Tánh ở lại đóng đồn ở Chi Phụ, rồi chia quân làm hai đạo, theo đường tắt vượt đèo mà tiến, đánh úp sau lưng giặc. Quân giặc sợ hãi cả vỡ. Đại đô đốc giặc là Đào Công Giản bỏ đồn chạy. Tánh đón đánh bắt sống được. Còn Tuấn và Điềm thì chạy thoát. Quân ta bắt sống đảng giặc và thu được cờ trống súng ống khí giới không xiết kể. Tin thắng trận báo lên. Thưởng cho tướng sĩ 3.000 quan tiền. Tù giặc là Đào Công Giản thì giam ở trong quân mà không giết.
Rồi Giản bị bệnh chết, sai đem xác gửi cho giặc. (ĐNTL - Tập 1, trang 423).

Sau đấy, Trần Danh Tuấn được cử đi giữ phủ Quy Nhơn, ở đây ông giao chiến với Nguyễn Văn Trương.

Đại Nam Thực Lục viết: Nguyễn Văn Trương đem thủy binh tiến vào cửa biển Cổ Lũy ở Quảng Ngãi, đánh phá kho Trà Khúc, đốt hết của chứa, đô đốc giặc là Tuấn bỏ bảo chạy''. (ĐNTL - Tập 1, trang 445).

Năm 1798, Quân Tây Sơn mất địa lợi, giao chiến thất lợi. Thái phủ Lê Văn Ứng thua trận lui về giữ Kỳ Đáo, Thiếu úy Trương Tiến Thúy, Đại Tư vũ Trần Danh Tuấn giao chiến bại trận, quân Nam triều kéo đến vây thành Hoàng Đế.

Năm 1799, Viện binh Tây Sơn do hai tướng Trần Quang Diệu và Vũ Văn Dũng kéo vào bị chặn lại ở Quảng Ngãi. Võ Tánh cùng Nguyễn Văn Thành, Nguyễn Đức Xuyên, Nguyễn Công Điền, Lê Chất đánh bại Thái phủ Lê Văn Ứng ở Kỳ Đáo. Quân Tây Sơn trong thành Hoàng Đế hết hy vọng có viện binh.

Quân hết, lương cạn, không có tiếp viện. Đại Tổng quản Lê Văn Thanh, Binh bộ Thượng thư Nguyễn Đại Phác, Thiếu úy Trương Tiến Thúy phải ra hàng. Đại Tư vũ Trần Danh Tuấn cùng một số tướng lĩnh khác, cải trang trốn về Quảng Ngãi.

Năm 1800, Nguyễn Ánh chiếm được Quy Nhơn, tướng Vũ Tuấn đầu hàng.

Kết cục

Sử sách không ghi lại rõ số phận của Đại Đô đốc Trần Danh Tuấn về sau ra sao. Nhưng khác với trường hợp của Lê Danh Phong, Nguyễn Văn Xuân, Trần Danh Tuấn là một tướng lĩnh trung thành của phong trào Tây Sơn như Đại Đô đốc Đào Công Giản, Lê Quốc Cầu.

Nguồn tham khảo

1. Đại Nam Thực Lục - Tập 1 - Quốc sử quán triều Nguyễn

2. Đại Nam chính biên liệt truyện - Tập 2 - Quốc sử quán triều Nguyễn

3. Tây Sơn thuật lược - Tạ Quang Phát

4. Hoàng Việt Hưng long chí - Ngô Giáp Đậu

5. Nhà Tây Sơn - Quách Tấn - Quách Giao

Tham khảo

Võ tướng nhà Tây Sơn


title: Cá mập Borneo

text:
Cá mập Borneo (danh pháp hai phần: Carcharhinus borneensis) là một loài cá mập trong họ Carcharhinidae. Là loài rất hiếm, nó là hiện nay chỉ được biết đến từ vùng biển ven bờ xung quanh Mukah ở Tây Bắc Borneo, mặc dù nó có thể đã từng phân bố rộng rãi hơn. Đây là loài cá mập xám nhỏ, đạt chiều dài 65 cm (26 in), loài này là thành viên duy nhất của chi với một hàng của các lỗ chân lông mở rộng trên các góc của miệng của nó. Nó có một cơ thể mảnh mai với một cái mõm dài nhọn, và vây lưng thấp thứ hai được đặt phía gốc vây hậu môn.

Người ta không biết gì về về lịch sử tự nhiên của cá mập Borneo. Loài này đẻ con, con cái mang thai một lứa sáu con, con non được cấp dinh dưỡng từ mẹ thông qua kết nối nhau thai. Liên minh Quốc tế Bảo tồn Thiên nhiên cuối cùng đánh giá đây là loài nguy cấp, thời gian đó nó đã không được nhìn thấy kể từ năm 1937. Trong khi dân số còn tồn tại kể từ khi được tìm thấy, cá mập Borneo tiếp tục xứng đáng với mối quan tâm bảo tồn phạm vi của nó rất hạn chế trong phạm vi vùng nước bị đánh bắt rất nhiều.

Chú thích

Tham khảo

 Carcharhinus borneensis, Borneo shark at FishBase

B
B
Cá Indonesia
Động vật được mô tả năm 1858


title: Niên hiệu Trung Quốc

text:
Trung Quốc là quốc gia đầu tiên trong lịch sử sử dụng niên hiệu. Niên hiệu đầu tiên xuất hiện vào thời Tây Hán Vũ Đế, là Kiến Nguyên (140 TCN-135 TCN). Kể từ đây, truyền thống sử dụng niên hiệu kéo dài cho đến đầu thế kỷ 20.

Các vua Trung Quốc đặt niên hiệu thường là những người có danh hiệu cao nhất: hoàng đế. Tuy nhiên, có một số vị vua chỉ có tước vương cũng đặt niên hiệu riêng (như trong các thời loạn Ngũ Hồ thập lục quốc và Ngũ đại Thập quốc). Vua Trung Quốc sau khi lên ngôi thường cải nguyên niên hiệu, với hàm ý mở ra một kỉ nguyên mới. Các hoàng đế thời Minh và Thanh thường chỉ có một niên hiệu, do vậy người ta thường dùng niên hiệu để chỉ hoàng đế. Danh sách dưới đây bao quát niên hiệu của các triều đại trong lịch sử Trung Quốc, chính quyền cát cứ địa phương, chính quyền dân biến và chính quyền dân tộc thiểu số. Các niên hiệu in đậm là sử dụng niên hiệu của chính quyền khác. Một niên hiệu thông thường bắt đầu từ ngày đầu năm mới âm lịch, các ngày tháng và năm dưới đây sử dụng theo âm lịch.

Thời Lưỡng Hán

Tây Hán

Tân

Canh Thủy

Đông Hán

Thời Tam Quốc

Tào Ngụy

Thục Hán

Đông Ngô

Thời Lưỡng Tấn

Tây Tấn

Đông Tấn

Thời kỳ Thập lục quốc

Tiền Triệu

Thành Hán

Tiền Lương

Hậu Triệu

Tiền Yên

Tiền Tần

Hậu Tần

Hậu Yên

Tây Yên

Tây Tần

Hậu Lương

Nam Lương

Nam Yên

Tây Lương

Hạ

Bắc Yên

Bắc Lương

Thời Nam-Bắc triều

Lưu Tống

Nam Tề

Lương

Trần

Bắc Ngụy

Đông Ngụy

Tây Ngụy

Bắc Tề

Bắc Chu

Nhu Nhiên
Nhu Nhiên được xác định chỉ dùng niên hiệu trong 57 năm

Cao Xương

Nhà Tùy

Thời kỳ nhà Đường

Nhà Đường

Thổ Phồn

Vu Điền

Bột Hải

Đông Đan

Định An Quốc

Nam Chiếu

Đại Lý

Thời Ngũ Đại Thập Quốc

Hậu Lương

Hậu Đường

Hậu Tấn

Hậu Hán

Hậu Chu

Ngô

Nam Đường

Ngô Việt

Sở

Mân

Nam Hán

Tiền Thục

Hậu Thục

Kinh Nam (Nam Bình)

Bắc Hán

Nhà Tống

Bắc Tống

Nam Tống

Nhà Liêu

Tây Liêu

Tây Hạ

Kim

Nhà Nguyên

Nhà Minh

Nhà Thanh

Sau khi thành lập Trung Hoa Dân Quốc
Ngày 1 tháng 1 năm 1912, Trung Hoa Dân Quốc thành lập, phế bỏ niên hiệu, lập kỉ nguyên quốc gia (dân quốc kỉ nguyên) và sử dụng đến nay.

Xem thêm
 Danh sách vua và hoàng đế Trung Hoa
 Niên hiệu Việt Nam
 Niên hiệu Triều Tiên
 Niên hiệu Nhật Bản

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Các sự kiện lịch sử Đông Á Trung-Nhật-Hàn và niên hiệu đối chiếu
 Tra cứu nhanh lịch đại kỉ niên Trung Quốc
 Tra cứu niên hiệu

Lịch sử Trung Quốc

Danh sách (Trung Quốc)


title: Văn Sính

text:
Văn Sính (chữ Hán:文聘, bính âm: Wen Ping; không rõ năm sinh, năm mất) tự Trọng Nghiệp (仲業) là một tướng lĩnh thủy quân nhà Tào Ngụy trong thời kỳ Tam Quốc của Lịch sử Trung Quốc. Ông phục vụ dưới trướng của Tào Tháo và được biết đến với công sức bao vây tấn công Quan Vũ và sau đó là chiến đấu chống lại các lực lượng quân sự ở phía Đông do Tôn Quyền lãnh đạo. Với công trạng đánh bại Quan Vũ, ông được phong tước Diên Thọ Đình hầu và chức Thảo nghịch tướng quân.

Tiểu sử
Văn Sính là người thuộc huyện Uyển thuộc quận Nam Dương. Văn Sính khởi đầu sự nghiệp phục vụ dưới trướng của Lưu Biểu, được phong làm đại tướng và trấn giữ phương Bắc.

Lưu Biểu mất, con là Lưu Tông lên kế vị, lúc này Tào Tháo đem quân đi đánh Kinh châu. Lưu Tông đầu hàng Tào Tháo, Văn Sính về phục vụ dưới trướng Tào Tháo. Tào Tháo giao binh Quyền cho Văn Sính. Trong trận Trường Bản, Văn Sính cùng với Tào Thuần đuổi đánh Lưu Bị.

Cuối năm 208, Văn Sính trong số các tướng lĩnh theo Tào Tháo đánh Tôn Quyền nhưng bị thất bại trong trận Xích Bích. Sau đó, Tào Tháo phong Văn Sính làm Thái thú Giang Hạ là nơi tiếp giáp với Đông Ngô, sai coi giữ quân phương Bắc, uỷ thác các việc nơi biên cảnh, ban cho tước Quan nội hầu.

Về sau, Văn Sính cùng với Nhạc Tiến đánh Quan Vũ ở Tầm Khẩu lập được công lao và được tấn phong tước Diên Thọ Đình hầu và chức Thảo nghịch tướng quân.

Năm 220, Tào Phi phế Hán Hiến Đế lên ngôi, thăng Văn Sính tước Trường An Hương hầu, cho Giả tiết. Ông giúp Hạ Hầu Thượng vây Giang Lăng của Đông Ngô. Hạ Hầu Thượng sai Văn Sính cầm riêng một cánh quân đóng ở Miện Khẩu, chống giữ Thạch Phạm. Ông tự gánh vác một đội quân, ngăn giặc lập công, được thăng làm Hậu tướng quân, tước Tân Dã hầu.

Tôn Quyền thân chinh đưa năm vạn quân đến vây Văn Sính ở Thạch Dương. Văn Sính kiên quyết cố thủ, Tôn Quyền đóng giữ hơn hai mươi ngày phải lui về. Văn Sính mang quân truy kích đánh tan quân Ngô.

Văn Sính trấn thủ Giang Hạ mấy chục năm, rất có ân uy, bên ngoài Đông Ngô nể sợ. Nhà Tào Ngụy chia thực ấp của ông và phong cho con ông là Văn Đại làm Liệt hầu và ban cho cháu họ của ông là Văn Hậu tước Quan nội hầu.

Sau này Văn Sính qua đời không rõ năm nào, được ban thuỵ là Tráng hầu.

Trong Tam Quốc diễn nghĩa
Văn Sính trong tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa của La Quán Trung được mô tả gần giống như sử sách. Ông được nhắc đến lần đầu khi đánh nhau với Ngụy Diên dưới chân thành Tương Dương khi Ngụy Diên muốn đón rước Lưu Bị còn Văn Sính lại trung thành với Lưu Tông. Sau đó khi Lưu Tông hàng Tào, Văn Sính bất đắc dĩ đến quy hàng Tào Tháo, khóc vào ra mắt. Sau đó Văn Sính bị trúng tên của quân Ngô trong trận Xích Bích.

Xem thêm
 Tào Thuần

Tham khảo
 Trần Thọ, Tam Quốc chí, Bùi Tùng Chi chú, thiên:
 Nhị Lý Tang Văn Lã Hứa Điển nhị Bàng Diêm truyện
 Lê Đông Phương (2007), Kể chuyện Tam Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng

Chú thích

Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa


title: Thuần Vu Quỳnh

text:
Thuần Vu Quỳnh (chữ Hán: 淳于琼; bính âm: Chunyu Qiong; ???-200) là một vị chỉ huy quân sự phục vụ dưới trướng lãnh chúa Viên Thiệu trong thời kỳ Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc. Thuần Vu Quỳnh được biết đến trong trận Quan Độ với vai trò là tướng coi kho lương Ô Sào và sau đó bị quân Tào hỏa thiêu.

Trận Quan Độ

Trong trận Quan Độ, khi quân Viên và quân Tào đang giao tranh ngang ngửa, Viên Thiệu sai Thuần Vu Quỳnh mang 1 vạn quân đi về nhận lương thảo để chở ra mặt trận. Hứa Du nhắc nhở Viên Thiệu không nên sử dụng Thuần Vu Quỳnh là người nóng tính,nghiện rượu.Viên Thiệu đa nghi, không tin Hứa Du. Viên Thiệu giao cho Thuần Vu Quỳnh canh giữ kho lương ở Ô Sào. Một quân sư khác là Thư Thụ biết rằng Thuần Vu Quỳnh nghiện rượu, không thích hợp cho việc canh giữ lương thảo nên đã khuyên Viên Thiệu thay bằng người khác.

Được tin báo của Hứa Du về việc Thuần Vu Quỳnh, Tào Tháo đích thân mang 5000 quân mã đuổi đến kho lương của Viên Thiệu ở Ô Sào. Đang đêm, quân Tào bất ngờ tập kích, lúc này Thuần Vu Quỳnh ham uống rượu, say sưa nên không tập trung để phòng ngự. Tướng Tào bắt sống được Thuần Vu Quỳnh, Tào Tháo liền sai người in lên mặt Thuần Vu Quỳnh 5 chữ KẺ NGHIỆN RƯỢU Ô SÀO rồi thả về cho Viên Thiệu. Viên Thiệu rất tức giận sai người đem Thuần ném vào thùng rượu cho tới chết. Tào Tháo đốt sạch kho lương của Viên Thiệu. Trong hơn 1 vạn quân của Quỳnh thì hơn 1.000 bị giết, số còn lại đầu hàng. Tào Tháo sai cắt hết mũi xác chết, lưỡi của bò ngựa giao cho quân đầu hàng mang về doanh trại Viên Thiệu để uy hiếp tinh thần, làm nhụt ý chí quân địch.

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách nhân vật hư cấu trong Tam quốc diễn nghĩa
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tham khảo

Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Sinh thế kỷ 2
Mất năm 200
Nhân vật quân sự Đông Hán
Nhân vật quân sự Tam Quốc
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa


title: Cao Lãm

text:
Cao Lãm (; ? - ?) hay Cao Hoán (), không rõ tên tự, là một tướng lĩnh dưới trướng quân phiệt Viên Thiệu cuối thời Đông Hán trong lịch sử Trung Quốc.

Tiểu sử
Không rõ quê quán, xuất thân của Cao Lãm, chỉ biết Lãm là bộ tướng của Viên Thiệu, không rõ chức vụ.

Năm 200, trong trận Quan Độ, khi kho lương Ô Sào bị tấn công, mưu sĩ Quách Đồ kiến nghị với Viên Thiệu cho quân đánh lén trại Tào Tháo. Viên Thiệu nghe theo, phái Cao Cán cùng Trương Cáp dẫn kỵ binh nhẹ tấn công nhưng thua trận.

Khi hai tướng dẫn quân về, Quách Đồ lại đổ trách nhiệm cho Cao Lãm, Trương Cáp không tận lực, buộc hai người dẫn quân đầu hàng Tào Tháo. Hậu Hán thư chỉ ghi lại hai người thua trận nên đầu hàng, không nhắc tới chuyện bị hại như trong Tam quốc chí. Về sau không còn ghi chép.

Trong văn hóa
Trong tiểu thuyết Tam Quốc Diễn Nghĩa của La Quán Trung, Cao Lãm xuất hiện ở hồi 31, là mãnh tướng dưới trướng Viên Thiệu, theo Thiệu ra quân Quan Độ, chiến đấu dũng cảm, từng đánh ngang tay với Hứa Chử, Từ Hoảng.

Khi tướng của Viên Thiệu là Hàn Mãnh đem xe lương đến trại Viên Thiệu thì bị tướng Tào là Từ Hoảng, Sử Hoán đem quân ra chẹn đường. Từ Hoảng thúc quân vào đốt sạch cả mấy nghìn cỗ xe. Viên Thiệu sai Trương Cáp, Cao Lãm đi cứu nhưng bị quân Tào đánh bại. Sau khi kho lương Ô Sào mất, hai người sợ tội nên hàng quân Tào. Tào Tháo phong cho Cao Lãm làm Thiên tướng quân tước Đông Lai hầu.

Khi Lưu Bị khởi binh ở Nhữ Nam, Cao Lãm theo Hạ Hầu Uyên trấn áp. Cao Lãm chiếm được thành, truy sát Lưu Bị. Lưu Tích liều mình cứu giúp, bị Cao Lãm đâm chết. Khi Cao Lãm sắp đuổi kịp Lưu Bị thì Triệu Vân xuất hiện, đâm chết Cao Lãm.

Trong truyền kỳ dân gian, Cao Lãm cùng Nhan Lương, Văn Xú, Trương Cáp được gọi là bốn cột trụ của Hà Bắc (Hà Bắc tứ đình trụ).

Tham khảo
 Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí.
 Phạm Diệp, Hậu Hán thư.
 Tư Mã Quang, Tư trị thông giám.

Chú thích

Xem thêm
 Trận Quan Độ
 Trương Cáp

Nhân vật quân sự Tam Quốc
Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa


title: Chu Văn Uyển

text:
Chu Văn Uyển là một tướng lĩnh của phong trào Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam.

Hành trạng

Chu Văn Uyển tham gia nghĩa quân Tây Sơn, ban đầu ông giữ chức Đô ty sau thăng dần đến chức Đô đốc, ngoài ra Chu Văn Uyển còn giữ chức Tuần kiểm Bắc Thành. Chức Tuần kiểm là một chức vụ có nhiệm vụ kiểm tra, thanh sát trông quân đội.

Chu Văn Uyển tham gia vào các trận đánh bình đình Bắc Hà dưới quyền Tiết chế Vũ Văn Nhậm và Tư mã Ngô Văn Sở. Ông cũng tham gia trận Ngọc Hồi-Đống Đa, đánh thắng quân Thanh. Sau đó cùng với các tướng Vũ Văn Dũng, Nguyễn Văn Tuyết, dưới quyền Trấn thủ Bắc Thành Phan Văn Lân đánh dẹp dư đảng nhà Hậu Lê. Đáng kể là các chiến dịch đánh lại Hoàng Văn Đồng, Nông Văn Tấn và Lê Duy Chi. Thời gian này ông giữ chức Trấn thủ (Đốc trấn) Cao Bằng với tên là Chu Văn Uyển theo nghiên cứu Quân Thanh vào Thăng Long của Lê Duy Chính.

Chu Văn Uyển có tham gia vào phái đoàn đi sứ nhà Thanh.

Kết cục

Cũng như nhiều tướng lĩnh Tây Sơn khác, số phận về sau của ông không rõ. Tên tuổi của ông được ghi trong các sách sử như Cương Mục, Đại Nam Thực Lục, Lê Quý Kỷ sự và các nghiên cứu của Lê Duy Chính về nhà Tây Sơn.

Tham khảo

Đại Nam Thực Lục viết:

Lê Duy Kỳ khởi binh ở Cao Bằng. Duy Kỳ là em vua Lê. Vua Lê sang nước Thanh, Duy Kỳ chạy ra Cao Bằng. Cựu thần nhà Lê là Nguyễn Đình Lượng giận giặc cướp ngôi, đem quân rước về, liên kết với những tù trưởng Man ở Tuyên Quang, Hưng Hóa, cử binh đánh giặc. Đô đốc giặc là Nguyễn Văn Uyển đem 5.000 tinh binh theo đường Thái Nguyên đến đánh đuổi, bèn tan. (ĐNTL - Tập 1 trang 259)

Cương Mục viết:

Khi giặc Tây Sơn đánh phá Thăng Long, Duy Chi chạy đi Định Châu, cùng với phiên thần là Ma Thế Cố thu lượm và tụ tập dân chúng trong châu, đắp lũy để phòng thủ. Duy Chi lại ước hẹn kết hợp với các phiên mục ở Tuyên Quang và Bảo Lạc, dần dần chiêu mộ quân lính thượng du vùng Thái Nguyên để tăng cường thêm thế lực. Tướng giặc là Uyển (không rõ họ) đến đánh nhưng không hạ được, rồi phải rút quân về. (Cương Mục trang 990)

Nguồn Tham khảo

 Đại Nam Thực Lục - Tập 1 - Quốc sử quán triều Nguyễn
 Đại Nam chính biên liệt truyện - Tập 2 - Quốc sử quán triều Nguyễn
 Cương Mục - Quốc sử quán triều Nguyễn
 Tây Sơn thuật lược - Tạ Quang Phát
 Lê Quý kỷ sự - Nguyễn Bảo (Nguyễn Thu)

Võ tướng nhà Tây Sơn


title: Đạp Đốn

text:
Đạp Đốn hay Thạp Đốn (chữ Hán: 蹋頓; bính âm: Tadun) là một thủ lĩnh của người Ô Hoàn trong thời kỳ Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Ông là một Thiền Vu đã quật khởi trong thời kỳ loạn lạc này. Ông đã chứa chấp Viên Thượng và Viên Hy hai anh em con của Viên Thiệu và chống lại Tào Tháo. Kết quả ông bị Tào Tháo giết chết trong một chiến dịch quân sự.

Sự nghiệp
Năm Sơ Bình thứ nhất (190), Đạp Đốn, thủ lĩnh của người Ô Hoàn tại Liêu Tây, đã thống nhất các bộ lạc Ô Hoàn, xưng làm Thiền vu và ủng hộ Viên Thiệu, một lãnh chúa cát cứ tại phía bắc sông Hoàng Hà. Ông từng đem quân trợ giúp Viên Thiệu đánh bại Công Tôn Toản.

Năm 200, Tào Tháo đánh bại Viên Thiệu tại trận Quan Độ. Sau khi Viên Thiệu chết, họ Viên thất thế, các con Viên Thiệu là Viên Hy, Viên Thượng chạy sang hàng và nương nhờ Đạp Đốn sau đó lại cùng Đạp Đốn liên kết với Thiền vu Ô Diên ở Hữu Bắc Bình là Tô Bộc Diên. Vào thời gian đó, Tào Tháo có ý định viễn chinh xa hơn về phía bắc để loại bỏ Viên Thượng và các bộ lạc Ô Hoàn.

Tháng 10 năm 205, Tào Tháo tiến quân đánh Ô Hoàn. Anh em Viên Hy hợp binh với Đạp Đốn đối trận với Tào Tháo ở núi Bạch Lang. Tướng tiên phong của Tào Tháo là Trương Liêu mang quân tới phá tan quân Ô Hoàn. Anh em Viên Thượng cùng Ô Hoàn chạy ra ngoài Trường Thành. Năm 206, Tào Tháo đem quân tiến sâu vào lãnh thổ của người Ô Hoàn.

Sang tháng 8 năm 206, Tào Tháo tiếp tục truy kích, đánh thắng 1 trận nữa, đánh bại họ tại trận núi Bạch Lang (白狼山), giết chết Đạp Đốn. Trong chiến dịch này, quân đội của Tào Tháo di chuyển rất gọn nhẹ, bỏ lại phía sau các loại đồ tiếp tế như lương thực, thực phẩm cồng kềnh. Kết quả của cuộc tấn công chớp nhoáng làm cho người Ô Hoàn bị bất ngờ. Đạp Đốn vì bất ngờ nên bị giết. Khoảng 200.000 người Ô Hoàn đã hàng Tào.

Tham khảo

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Nhân vật chính trị Đông Hán
Năm sinh thiếu
Mất năm 206
Sinh thế kỷ 2
Mất năm 207


title: Tears to Tiara

text:
Tears to Tiara （ティアーズ・トゥ・ティアラ） là trò chơi điện tử thể loại nhập vai chiến thuật dành cho người trưởng thành do hãng Leaf phát triển cho hệ máy tính cá nhân và Aquaplus phát hành vào ngày 28 tháng 4 năm 2005. Trò chơi xoay quanh cuộc phiêu lưu của một nữ tu sĩ trẻ thuộc bộ tộc Gael bị bắt cóc bởi các tu sĩ của vương quốc Drwc để hồi sinh vua quỷ Arawn, nhưng khi Arawn hồi sinh thì lại đứng về phe của cô và bộ tộc Gael. Cả hai cùng những người khác bắt đầu cuộc phiêu lưu và tập hợp lực lượng để đánh bại Drwc.

White Fox đã chuyển thể trò chơi thành anime và phát sóng tại Nhật Bản từ ngày 06 tháng 4 đến ngày 28 tháng 9 năm 2009 với 26 tập. Chuyển thể manga mang tên Tears to Tiara: Kakan no Daichi cũng được thực hiện và đăng trên tạp chí dành cho seinen là Monthly Comic Alive của Media Factory. Các chương sau đó đã được tập hợp lại và phát hành thành 3 tankōbon.

Tổng quan
Trò chơi thu hút rất nhiều từ thần thoại xứ Wales, Celt, Christian và La Mã, với các nhân vật tên là Arawn, Arthur, Epona, Llŷr, Morgan, Pwyll, Rhiannon và Taliesin. Lấy bối cảnh giả tưởng đã hết thời cổ đại, câu chuyện bắt đầu ở một hòn đảo Erin (hay Hibernia, như thể hiện trên bản đồ trong trò chơi) ở biên giới phía tây của Đế chế Thánh.

Lời mở đầu được tập trung xung quanh nữ tư tế tài năng tiên tri của bộ lạc Gael, Rhiannon. Cô bị bắt cóc bởi một linh mục bất hảo của Đế chế Thánh, Drwc, được sử dụng làm vật hiến tế trong một nghi lễ nhằm hồi sinh Vua Quỷ Arawn và đưa Drwc vào thế của anh ta. Như một phản ứng, người Gael đốt cháy ngôi làng của họ và thề sẽ mang Rhiannon trở lại hoặc trả thù chính xác Đế quốc. Vào giữa nghi lễ, khi người Gael tấn công binh lính của Drwc, Arawn được hồi sinh và cúng dường Rhiannon. Tại thời điểm này, anh ta giết chết Drwc, giải phóng Rhiannon và tuyên bố không có ý định phá hoại mà các huyền thoại gán cho anh ta. Thay vào đó, anh tỏ ra thích thú với anh trai của Rhannon, Arthur, Chiến binh đầu tiên của bộ tộc anh. Rhiannon, mặt khác, yêu Arawn, và bằng cách tuyên bố quyết định kết hôn với anh ta,

Khi phần mở đầu kết thúc, quan điểm được chuyển từ Rhiannon sang Arawn, cho thấy anh ta là nhân vật chính của trò chơi, và câu chuyện tiếp tục với cuộc di cư của bộ lạc Gael đến hòn đảo Albion lân cận (hay Insula Britannica, như được hiển thị trên một bản đồ trong trò chơi) với hy vọng trốn tránh Đế chế.

Truyền thông

Trò chơi điện tử
Tears to Tiara được phát hành lần đầu dưới dạng trò chơi điện tử dành cho người trưởng thành vào ngày 28 tháng 4 năm 2005 bởi ban chuyên phát hành các tác phẩm của Leaf trong Aquaplus cho hệ máy tính cá nhân.

Trò chơi sau đó đã được làm lại và tái xuất bản với tên Tears to Tiara: Kakan no Daichi (ティアーズ・トゥ・ティアラ -花冠の大地-) để phát hành trên hệ máy PlayStation 3 với hai phiên bản giới hạn và bình thường với đánh giá CERO là B tức dành cho người từ 12 trở lên. Phiên bản làm lại này có thêm các tình tiết mới và chuyển thành 3D với thiết kế nhân vật hơi khác với bản gốc. Trò chơi cũng có thêm nhân vật mới

Phiên bản giới hạn của bản làm lại đính kèm một cuốn sách minh họa có tựa Tears to Tiara - Visual Works chứa hình vẽ phác thảo nhân vật và bản sơ lược về cốt truyện cùng đĩa chứa các bản nhạc dùng trong trò chơi. Phiên bản đặc trước thì đính kèm thêm một áp phích cùng một CD chứa giọng nói của các nhân vật có tên Tears to Tiara Radio Vol.0 (ティアーズ・トゥ・ティアラ ラジオ Vol.0).

Một trò chơi ngoại truyện của Tears to Tiara dành cho hệ PlayStation 3 có tên Tears to Tiara Gaiden: Avalon no Nazo (ティアーズ・トゥ・ティアラ外伝 -アヴァロンの謎-) cũng đã được thực hiện và phát hành vào ngày 17 tháng 9 năm 2009 cũng với hai bản giới hạn và bình thường. Phiên bản trên hệ PlayStation Portable của trò chơi này cũng được phát hành vào ngày 16 tháng 12 năm 2010.

Anime
White Fox và T3Works đã thực hiện chuyển thể anime của trò chơi này dựa trên phiên bản làm lại của hệ PlayStation 3. Bộ anime này đã phát sóng tại Nhật Bản từ ngày 06 tháng 4 đến ngày 28 tháng 9 năm 2009. Kênh Animax Asia cũng đã chiuếu bộ anime này trên toàn hệ thống của mình ở khu vực Đông Nam Á và Nam Á với cả phiên bản tiếng Nhật và phiên bản tiếng Anh.

Pony Canyon đã phát hành phiên bản DVD và BD của bộ anime với 8 hộp mỗi phiên bản. Mỗi phiên bản sau đó đều phát hành thành hai bộ hộp và mỗi bộ hộp đều có hai phiên bản giới hạn và bình thường. Phiên bản giới hạn có đính kèm sách in màu 20 trang có hình các nhân vật cùng một tấp áp phích và đĩa chứa giọng nói của các nhân vật. Sentai Filmworks đã đăng ký bản quyền phiên bản tiếng Anh của bộ anime này để tiến hành phát hành tại thị trường Bắc Mỹ.

Manga
Shirometsukusa người cũng đã thực hiện chuyể thể manga cho đã thực hiện chuyển thể manga của trò chơi với tên Tears to Tiara: Kakan no Daichi (ティアーズ・トゥ・ティアラ-花冠の大地) và đăng trên tạp chí phát hành hằng tháng dành cho seinen là Monthly Comic Alive của Media Factory. Các chương sau đó đã được tập hợp lại và phát hành thành 3 tankōbon dưới nhãn MF Comics Alive Series.

Internet radio
Các chương trình internet radio cũng đã được thực hiện có tên Shin Tears to Tiaradio (真・ティアーズ・トゥ・ティアラジオ) với 7 chương trình. Trước khi thống nhất với tên Shin Tears to Tiaradio thì các chương trình này có tên khác nhau. Có một chương trình internet radio không nằm trong loạt chương trình có tên TiaTia Station (ティアティアステーション（仮）) phát sóng trước Shin Tears to Tiaradio, nhưng sau đó đã được nhập vào loạt chương trình này khi Nico Nico Anime Channel tái phát sóng và phát hành loạt radio này.

Âm nhạc
Trò chơi ban đầu có ba bài hát chủ đề chính với bài hát mở đầu là bài Tears to Tiara do Nakayama Arisa trình bày, bài hát kết thúc là bài Until và một bài xuất hiện ở giữa trò chơi có tựa Tears to Tiara Gaika (Tears to Tiara -凱歌). Hai bài hát mở đầu và kết thúc của trò chơi đã được phát hành trong đĩa đơn đính kèm với phiên bản đặc biệt của trò chơi khi phát hành vào ngày 28 tháng 4 năm 2005, bài Until phát hành chung album chứa các bản nhạc dùng trong trò chơi vào ngày 10 tháng 6 năm 2005.

Phiên bản PS3 có hai bài hát chủ đề là bài hát mở đầu Haunting Melody và bài hát kết thúc Memory cả hai đều được Suara trình bày. Album chứa tất cả các bản nhạc dùng trong trò chơi đã được phát hành vào ngày 26 tháng 9 năm 2008.

Bộ anime có 4 bài hát chủ đề: một bài hát mở đầu và ba bài hát kết thúc. Bài hát mở đầu có tựa Free and Dream do Suara trình bày, bài hát kết thúc thứ nhất có tựa Blue sky, True sky do Yūki Aira trình bày được sử dụng từ tập 1 đến tập 18, các bài hát này cùng đã phát hành trong hai đĩa đơn vào ngày 22 tháng 4 năm 2009. Bài hát kết thúc thứ hai có tựa Weeping Alone cũng do Yūki Aira trình bày sử dụng cho tập 19 đến 25, bài hát này đã phát hành trong đĩa đơn vào ngày 26 tháng 8 năm 2009. Bài hát kết thúc thứ ba dùng cho tập cuối là bài memory do Suara trình bày. Hai album chứa các bản nhạc dùng trong bộ anime đã phát hành vào ngày 24 tháng 6 và 30 tháng 9 năm 2009.

Một đĩa chứa các bài hát do các nhân vật trình bày cùng vài bản nhạc dùng trong bộ anime và một số đoạn drama đã phát hành vào ngày 04 tháng 3 năm 2009.

Đón nhận

Thương hiệu
Những con búp bê nhỏ mang hình các nhân vật như Riannon,Octavia và Ermin đã được Kotobukiya sản xuất để đính kèm với trò chơi Tears to Tiara: Kakan no Daichi cũng như để bán. Các búp bên nhỏ theo phong cách chibi của Riannon và Arawn cũng đã được chế tạo bởi Good Smile Company.

Liên kết ngoài
 Tears to Tiara @ Leaf
 Tears to Tiara: Kakan no Daichi Official PS3 Site
 Tears to Tiara Anecdotes: The Secret of Avalon Official PS3 Site
 Official Website - Anime
 Tears to Tiara: Kakan no Daichi Official PSP Site
 Tears to Tiara Anecdotes: The Secret of Avalon Official PSP Site
 Interview with Tears to Tiara PS3 producer

Trò chơi điện tử năm 2005
Trò chơi trên Windows
Manga năm 2009
Anime năm 2009
Trò chơi nhập vai chiến thuật
Anime và manga harem
Manga dài tập
Trò chơi điện tử năm 2008
Trò chơi điện tử năm 2009
Trò chơi điện tử năm 2013
Seinen manga
Trò chơi điện tử phát triển ở Nhật Bản
Trò chơi điện tử năm 2010
Anime dài tập dựa trên trò chơi điện tử
Trò chơi PlayStation 3
Trò chơi PlayStation Portable


title: Đặng Văn Chân

text:
Đặng Văn Chân (鄧文真) hay Đặng Văn Trấn, một tướng lĩnh cao cấp của phong trào Tây Sơn.

Tên gọi

Đặng Văn Chân được ghi trong sử sách với nhiều tên gọi khác nhau.

Đại Nam chính biên liệt truyện - Tập 2: ghi là Thống lĩnh Nguyễn Chân

Đại Nam Thực Lục - Tập 1: ghi là Đại Thống lĩnh Đặng Văn Chân

Gia Định Thành thông chí: ghi là Đô úy Trấn

Một số bài báo Bình Định ghi là Đặng Văn Chân, có biệt có bài còn ghi nhầm là Đặng Văn Châu

Hành trạng

Thủy quân Tây Sơn theo như ban đầu là dựa vào hai đạo thủy quân người Hoa của Tập Đình và Lý Tài. Sau khi Tập Đình và Lý Tài bỏ đi, nhiệm vụ chỉ huy thủy quân thuộc về các tướng Nguyễn Văn Lữ, Nguyễn Văn Lộc, Nguyễn Văn Tuyết.

Khi đấy chức vụ của Đặng Văn Chân mới là Đô úy thủy quân. Dưới quyền của Nguyễn Văn Lữ, Trương Văn Đa, Nguyễn Văn Huệ,

Đặng Văn Trấn nhiều lần dẫn thủy quân tiến đánh Gia Định. Có lúc dưới duyền chỉ huy của Trương Văn Đa, thủy quân Tây Sơn do ông chỉ huy tiến qua Chân Lạp, buộc Chân Lạp phải quy hàng Tây Sơn, bắt giết những người theo Nam triều.

Tháng 2 năm Giáp Thìn (1784), Nguyễn Ánh từ Hà Tiên sang Xiêm La hội kiến với vua Xiêm La là Chất Tri (Chakri, Rama I) tại Vọng Các (Bangkok). Vua Xiêm sai hai tướng là Chiêu Tăng, Chiêu Sương đem 2 vạn quân thủy cùng 300 chiến thuyền, ngoài ra còn có 3 vạn quân bộ, tiến sang Chân Lạp với danh nghĩa giúp vua Chân Lạp, thực chất với ý đồ tạo gọng kìm phía Tây, chờ cơ hội tiêu diệt quân Tây Sơn. Quân Xiêm nhanh chóng lấy được Rạch Giá, Ba Thắc, Trà Ôn, Mân Thít, Sa Đéc.

Tướng Tây Sơn giữ đất Gia Định là Phò mã Trương Văn Đa, thấy quân Xiêm thế lực mạnh, bèn cố thủ tại Gia Định và sai Đặng Văn Chân về Quy Nhơn báo. Nguyễn Văn Nhạc sai Long Nhương tướng quân Nguyễn Huệ đem quân vào đánh.

Đêm 19 rạng 20 tháng 1 năm 1785 (đêm 9 rạng 10 tháng 12 năm Giáp Thìn) quân Xiêm lợi dụng thủy triều xuôi theo dòng sông để tấn công Mỹ Tho nhằm phá vỡ đội thuyền phòng thủ của Tây Sơn. Quân Tây Sơn giả thua rút dần về hướng Mỹ Tho, nhử đối phương lọt vào trận địa mai phục đoạn sông Rạch Gầm - Xoài Mút. Chỉ một trận quyết chiến diễn ra không đầy một ngày, Nguyễn Huệ đã tiêu diệt hoàn toàn quân Xiêm. Mấy vạn quân Xiêm chỉ sót lại vài nghìn người, chạy theo đường thượng đạo trốn về nước. Các tướng Chiêu Tăng, Chiêu Sương và Nguyễn Ánh phải bỏ chạy theo đường thủy, bộ về Xiêm La, 4.000 quân chỉ còn lại 800.

Đánh dẹp xong, Nguyễn Huệ đem quân về Quy Nhơn, để Đô đốc Đặng Văn Trấn ở lại giữ đất Gia Định, phụ tá Đông Định vương Nguyễn Văn Lữ và Thái bảo Phạm Văn Tham.

Bị bắt hay theo phò

Khi hai anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ giao tranh lẫn nhau. Nguyễn Huệ vây hãm Quy Nhơn, Đặng Văn Chân được gọi về để cứu nguy cho Nguyễn Nhạc. Đặng Văn Chân là lực lượng chính hỗ trợ Nguyễn Nhạc.

Theo Đại Nam chính biên liệt truyện thì đến Phú Yên, ông bị Nguyễn Huệ bắt sống. Tuy nhiên sau đấy vẫn thấy ông được tín nhiệm cầm quyền chỉ huy thủy quân dưới quyền Nguyễn Huệ.

Ở đây đặt ra nghi vấn, Đặng Văn Chân bị Nguyễn Huệ bắt, hay thực sự ông đứng ra ngăn cản cuộc giao tranh giữa hai anh em nhà Tây Sơn. Sau đấy lo sợ bị thanh trừng như trường hợp Nguyễn Thung, Đặng Văn Chân không dám về Gia Định hay Quy Nhơn mà ra thẳng Phú Xuân.

Năm 1786, khi Nguyễn Huệ đem quân ra đánh Thuận Hóa thì sáu người trong Tây Sơn thập hổ tướng và Bùi Thị Xuân tháp tùng, vì đánh nhau với nhà Trịnh thì phải đem lực lượng lớn như vậy. Bảy tướng này ở lại với Nguyễn Huệ, không về thành Qui Nhơn nữa. Nhưng gia quyến của họ đều ở trong thành Qui Nhơn.

Nguyễn Huệ đòi vua Thái Đức Nguyễn Nhạc phải trả lại gia quyến cho các tướng rồi động binh. Trước hết, Nguyễn Huệ truyền hịch cho các tướng Tây Sơn đóng quân ở phía Nam Thuận Hóa, rằng Nguyễn Huệ chỉ đem quân về làm áp lực chớ hoàn toàn không có ý chống lại anh mình.

Đầu năm 1787, Nguyễn Huệ tổng động viên chừng 6 vạn tới 10 vạn quân Nam tiến. Tướng Tây Sơn vốn tin phục Nguyễn Huệ, đều không có ý chống lại.

Lê Trung, một hổ tướng nhà Tây Sơn và chủ sóai của các ải thuộc Quảng Trị, Quảng Bình, lại ra lệnh để cho quân Nguyễn Huệ ‘mượn đường’, rồi đem quân bản bộ về yết kiến vua Thái Đức. Lê Trung tâu với vua Thái Đức rằng nếu vua trả lại gia quyến cho các tướng thì Nguyễn Huệ sẽ lui binh và nếu Nguyễn Huệ không lui binh thì ông sẽ tự tử để đền tội. Thái Đức giam Lê Trung lại rồi tự mình làm tướng lo việc phòng thủ.

Đến giữa năm 1787, thành Qui Nhơn bị vây được mấy tháng thì Nguyễn Lữ và Đặng Văn Trân về đến. Nguyễn Huệ bảo Nguyễn Lữ vào thành tìm cách gặp mẹ, để Thái hậu bảo vua trả lại gia quyến cho các tướng. Khi Nguyễn Lữ vào thành, thì bị vua Thái Đức giam lại, vì vua Thái Đức đoán được ý này.

Cuối cùng Đặng Văn Trân bắn súng đại bác vào mặt thành của Hoàng Đế Thành (đạn súng đại bác ngày xưa không nổ tung ra, nên chỉ như cục sắt, bắn chính xác thì không chết ai). Thái hậu lúc ấy mới biết là thành có biến loạn, đến gặp vua Thái Đức, và cùng vua Thái Đức lên thành nói chuyện với Nguyễn Huệ.

Nguyễn Huệ trình bày lý do động binh, lạy mẹ và anh, rồi ra lệnh giải vây. Vua Thái Đức cũng tuân lời mẹ, trả lại gia quyến cho các tướng.

Nguyễn Huệ dẫn quân về Thuận hóa, đem theo Đặng Văn Trân vì Đặng Văn Trân sợ bị vua Thái Đức trừng phạt.

Liền sau chiến thắng Kỷ Dậu, Đặng Văn Chân là một trong những tướng lĩnh cao cấp đi sứ nhà Thanh trong phái đoàn của Đại Tư mã Ngô Văn Sở.

Năm 1793, quân Nguyễn tấn công Quy Nhơn. Vòng vây quân Nam triều khép chặt quanh thành Quy Nhơn. Lúc này Đô đốc Nguyễn Công Thái cùng các tướng ở Quảng Ngãi đã ra hàng, Thái Đức sai các tướng đóng trại ngoài thành để làm thế ỷ dốc.

Sau này, Thái Đức phải cầu viện Cảnh Thịnh Hoàng đế Nguyễn Quang Toản để giải vây. Một đội quân dưới quyền Phạm Công Hưng, Ngô Văn, Nguyễn Văn và Lê Trung được phái đến giải vây cho Quy Nhơn. Đồng thời, Đặng Văn Chân dẫn 50 tàu để hỗ trợ. Họ buộc quân Nguyễn phải rút lui.

Quan hệ với Tôn Thất Thăng

Khi giữ chức Đại Thống lĩnh thủy quân ở Phú Xuân, Đặng Văn Chân có nuôi dưỡng công tử thứ 16 của Vũ vương Nguyễn Phúc Khoát là vương tử Tôn Thất Thăng, tức là chú của Nguyễn Phúc Ánh. Đặng Văn Chân muốn gã con gái mình cho Tôn Thất Thăng, theo chính sách của Tây Sơn muốn chiêu dùng những thân tộc của triều đại cũ. Tuy nhiên Tôn Thất Thăng đã lập kế, trốn vào nam theo Nguyễn Phúc Ánh.

Vai trò trong thủy quân

Ban đầu dưới thời Cảnh Thịnh, Đặng Văn Chân là chỉ huy tối cao của thủy quân Tây Sơn. Nhưng sau đó thủy quân Tây Sơn mất dần ưu thế so với thủy quân Nam triều. Các chỉ huy thủy quân Tây Sơn trong các chiến dịch quan trọng lần lượt là Tư lệ Lê Trung, Kiểm điểm Trần Viết Kết, Đô ngu Nguyễn Văn Giáp, sau cùng là Đô đốc Nguyễn Văn Ngũ.

Kết cục và Tồn nghi

Số phận về sau của Đặng Văn Chân sử sách không nói rõ. Sách Quốc sử di biên của Phan Thúc Trực trang 36 - Nhà xuất bản Văn Hóa - Thông tin có ghi:  Tiên phong đại quân vừa đến nơi (trấn Kinh Bắc), bắt ngụy Trấn đem về

Ở đây không rõ ngụy Trấn là viên Trấn thủ của Ngụy triều Tây Sơn giữ trấn Kinh Bắc, hay là viên Trấn thủ Kinh Bắc của Tây Sơn tên là Trấn. Nhưng sách ghi ngụy Trấn lại viết hoa chữ Trấn. Thực ra để tìm hiểu điều này, cần phải dựa vào các bản sắc
phong, ghi chép của vùng đất Kinh Bắc thời Tây Sơn để khảo cứu.

Về tên gọi Nguyễn Chấn: các sử gia thời Nguyễn khi viết về một nhân vật chỉ biết tên mà khuyết họ, thường lấy họ Nguyễn để chua thêm vào

Về tên gọi Đặng Văn Trấn: có thể tước phong của ông là Trấn Quận công nên được gọi tắt là Đặng Văn Trấn.

Tham khảo

1. Đại Nam Thực Lục - Tập 1 - Quốc sử quán triều Nguyễn

2. Đại Nam chính biên liệt truyện - Tập 2 - Quốc sử quán triều Nguyễn

3. Quốc sử di biên - Phan Thúc Trực

4. Tây Sơn thuật lược - Tạ Quang Phát

5. Lê Quý kỷ sự - Nguyễn Bảo (Nguyễn Thu)

Võ tướng nhà Tây Sơn


title: Trực Thái

text:
Trực Thái là xã thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Xã Trực Thái có 15 xóm, đánh số từ 1 đến 15.

Địa giới hành chính
Xã Trực Thái nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh.
Phía đông giáp các xã Trực Đại và Trực Thắng, huyện Trực Ninh.
Phía nam giáp các xã Hải Phong và Hải An, huyện Hải Hậu.
Phía tây giáp xã Trực Cường, huyện Trực Ninh.
Phía bắc giáp các xã Trực Cường và Trực Đại, huyện Trực Ninh.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Thái vào trước năm 1945 gồm các thôn Giáp Nhất, Giáp Nhì. Từ năm 1946 thuộc xã Ninh Cường, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952 xã Ninh Cường đổi thành xã Trực Cường. Năm 1956, xã Trực Cường chia tách thành các xã Trực Cường (mới), Trực Phú và Trực Thái.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Thái thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Thái thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Thái thuộc huyện Hải Hậu tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Thái thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Thái được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Thái trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.


title: Pharmacophagus antenor

text:
Pharmacophagus antenor là một loài bướm ngày trong Họ Bướm phượng. Tên thông dụng trong tiếng Anh là Bướm phượng khổng lồ Madagascar, nó có sải cái dài 12–14 cm. Nó là loài bản địa Madagascar và là loài duy nhất thuộc chi Pharmacophagus.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Hancock, E.G., Broadsmith-Brown, G., Douglas, A.S. & Vane-Wright, R.I. 2008. William Hunter’s Museum and discovery of the Madagascan pipevine swallowtail butterfly, Pharmacophagus antenor (Drury, 1773). Antenna, Chiswell Green32(1): 10–17.
 Fiebig
 Larval stages

A
Động vật được mô tả năm 1775
A


title: Cyrestinae

text:
Cyrestinae là một phân họ trong Họ Bướm giáp. Phân họ này có chi.

Các chi

Tông Cyrestini
Cyrestis
Chersonesia
Marpesia
Marpesia chiron
Marpesia eleuchea
Marpesia petreus
Marpesia zerynthia

Tông Pseudergolini
Amnosia
Dichorragia
Pseudergolis
Stibochiona

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Cyrestinae


title: Libytheinae

text:
Libytheinae là một phân họ trong Họ Bướm giáp. Phân họ này có 2 chi và 10 loài, 6 trong Libythea và 4 trong Libytheana. Chúng có kích cỡ trung bình và thường là có màu nâu xám.. Khu nghỉ, các thành viên của phân họ này khép chặt cánh để trông giống chiếc lá khô.

Các chi

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Libytheinae


title: Aipysurus

text:
Aipysurus là một chi rắn biển độc được tìm thấy ở các vùng biển ấm từ Ấn Độ Dương đến Thái Bình Dương. Hiện tại có 8 loài được công nhận.

Loài

*) Không bao gồm các phân loài.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Rắn biển


title: Aipysurus laevis

text:
Tên thông dụng trong tiếng Anh: rắn biển ô liu, rắn biển vàng.
Aipysurus laevis là một loài rắn biển độc chủ yếu được tìm thấy ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Chúng sinh sống ở các rạn san hô. Hiện tại có hai phân loài được công nhận, bao gồm dạng tiêu biểu được mô tả ở đây.

Phân loài

Chú thích

Tham khảo

Rắn biển


title: Glory (bài hát của Jay-Z)

text:
"Glory" là một bài hát được trình bày bởi nghệ sĩ nhạc rap người Mỹ Jay-Z cùng con gái của anh là Blue Ivy Carter (được ghi danh là B.I.C.). Ca khúc được sản xuất bởi Pharrell Williams, và phát hành trên trang web chính thức của Jay-Z, LifeandTimes.com vào ngày 9 tháng 1 năm 2012, hai ngày sau khi vợ của anh, Beyoncé Knowles cho chào đời đứa con đầu lòng của mình, bé Blue. "Glory" sau đó đã được lên lịch để phát hành ở các trạm phát thanh nhạc urban đương đại tại Mỹ vào ngày 17 tháng 1 năm 2012. Bài hát nhạc hip-hop và rap này là một ca khúc bày tỏ tình cảm một cách cảm động đến bé gái của Jay-Z và người vợ của anh. Về ca từ, "Glory" kể về trải nghiệm và sự hạnh phúc của anh khi được làm cha lần đầu tiên. Ca khúc đồng thời cũng đề cập đến sự đau khổ của cặp đôi khi bị sẩy thai trước đó. Mở đầu bài hát là nhịp tim của Blue, sau đó là giọng Blue khóc gần cuối bài hát.

Bối cảnh
Vào ngày 7 tháng 1 năm 2012, Beyoncé Knowles đã cho chào đời đứa con đầu lòng của cô và Jay-Z, Blue Ivy Carter, tại Bệnh viện Lenox Hill ở New York. Hai ngày sau, Jay-Z đã phát hành "Glory" trên trang mạng xã hội LifeandTimes.com của mình. Sản xuất bởi Pharrell Williams, ca khúc được sáng tác nhằm tôn vinh Blue Ivy Carter, người đã được ghi danh vào bài hát của anh. Ca khúc sau đó đã được phát hành tại các đài phát thanh nhạc urban đương đại vào ngày 17 tháng 1 năm 2012.

Sáng tác và ý nghĩa ca từ
"Glory" là một bài hát nhạc hip-hop cảm động nhằm gửi tặng Blue Ivy Carter và Knowles, như Jay-Z đã hát trong ca khúc "Con là đứa trẻ của bố cùng đứa trẻ từ Destiny's Child." Về ca từ, Jay-Z đã thể hiện trải nghiệm hạnh phúc của mình khi được làm cha lần đầu tiên, "Cảm giác tuyệt vời nhất mà tôi có thể cảm nhận được / Từ ngữ không thể mô tả được cảm giác này, thật đấy / Con yêu, bố sẽ tô xanh màu trời / Tác phẩm lớn nhất trong đời bố là con." Anh đã mô tả Blue là "điều xinh đẹp nhất trên thế giới này", và hứa rằng sẽ luôn làm con hạnh phúc — đối nghịch với tuổi thơ đầy rắc rối của anh, khi cuộc đời anh bị tàn phá bởi sự ra đi của người cha, Adnes Reeves. Jocelyn Vena từ MTV News bình luận rằng khái niệm của bài hát xoay quanh sự hãnh diện của một người cha.

"Glory" mở đầu với nhịp tim của Blue, sau đó là phần lời rap: "Cảm giác tuyệt vời nhất mà tôi có thể cảm nhận được / Từ ngữ không thể mô tả được cảm giác này, thật đấy / Con yêu, bố sẽ tô xanh màu trời / Tác phẩm lớn nhất trong đời bố là con.". Trong giai đoạn thực hiện bài hát, Jay-Z tiết lộ rằng bé gái của hai người đã được "hình thành" ở Paris, một ngày trước khi Knowles thực hiện bộ ảnh bìa cho album phòng thu thứ tư của mình, 4 (2011). Ca khúc đồng thời cũng đề cập đến những rắc rối trong khi Knowles đang mang thai, trong đó có vụ sẩy thai trước đó, qua lời hát: "Báo động giả và khởi đầu không may mắn, tất cả đều khá hơn bởi nhịp đập trái tim con... lần trước việc sẩy thai đã quá bi kịch," và "Lần trước việc sẩy thai đã quá bi kịch / Ba mẹ đã nghĩ con có thể sẽ biến mất / Nhưng không bé yêu, con là phép màu". Ở đoạn cuối của "Glory", có thể nghe thấy Blue Ivy Carter đang khóc.

Đánh giá chuyên môn
Touré từ tạp chí Time gọi "Glory" là một trong "những bản tình ca vĩ đại nhất trong lịch sử nhạc hip-hop". Chris Randle của The Village Voice thì cho rằng bài hát "nghe nhẹ nhàng và nhẹ nhõm, và đủ mềm mại để chịu một vài điểm; ở những điểm trọng tâm, giọng của Jay nghe như người ca run." Anh có nói thêm rằng Jay-Z "đi từ việc tiết lộ vụ sẩy thai trong quá khứ đến việc chia sẻ chính xác ngày thụ thai, as if still ambling through the ward in elated exhaustion." Maura Johnston cũng theo nguồn dư luận và cho rằng "Glory" rất "vui vẻ và từ tốn cũng như những thước quay chiếu cảnh làm cha trong những bộ phim; bạn có thể ngửi thấy mùi xì gà được đốt khi Jay gửi tặng đến đứa con đầu lòng lời nhắn nhủ đầu tiên (có lẽ không phải là cuối cùng), điều đó được thể hiện qua lời hát 'You're the child of a child from Destiny's Child.'" Nhà phê bình của SF Weekly, Shona Sanzgiri thì cho rằng "chàng rapper đang ăn mừng với một kết hợp lạ lẫm giữa sự chắc chắn và sự thành thật" trong ca khúc. Cô đồng thời cũng nói thêm rằng "Glory" một là một "condensed saga, where the revelations range from somewhat brazen... to somber". David K. Li, Josh Saul, và Tata Palmeri từ New York Post viết rằng "ca khúc đầy cảm động này có lẽ đã vượt qua những nhà phê bình khắt khe nhất của Jay-Z". Rob Markman từ MTV News khen ngợi "Glory" khi cho rằng Jay-Z rằng anh đã thu âm "thứ riêng tư và tuyệt vời nhất khi thêm thắt tiếng khóc và tiếng gù gù của niềm vui trong ca khúc, giúp cho bé gái của anh trở nên nổi bật". David Marchese của Spin thì cảm thấy "Jay đã nói lên tất cả tình cảm của một người cha trong ca khúc". Jody Rosen của Rolling Stone trao cho ca khúc 3.5 sao trên 5 sao, khen ngợi "giai điệu du dương của Neptunes." Anh đồng thời cũng so sánh ca khúc với "Isn't She Lovely?" (1976) của Stevie Wonder khi cho rằng đây là "một sự kết hợp giữa tình cảm vui mừng đến tự hào của một người cha cùng phong cách rap braggadocio: 'Một chút của Hov, toàn bộ của B.' Nhưng ca khúc vẫn phản ánh được cảm xúc. 'Tất cả mọi người đều trải qua mọi thứ... Cuộc sống là món quà, là tình yêu, hãy mở nó ra.'"

Diễn biến xếp hạng
Bài hát đã xuất hiện tại vị trí 74 trên bảng xếp hạng Hot R&B/Hip-Hop Songs ngày 21 tháng 1 năm 2012 và thu hút 1.7 triệu khán giả theo thống kê của Nielsen BDS. Vì được ghi danh chính thức vào bài hát nên con gái của Jay-Z, Blue đã trở thành nghệ sĩ trẻ tuổi nhất có một bài hát xuất hiện trong một bảng xếp hạng của Billboard (hoặc tất cả những bảng xếp hạng khác). Ca khúc đồng thời cũng xuất hiện ở vị trí thứ 23 trên bảng xếp hạng Rap Songs ở Mỹ vào ngày 28 tháng 1 năm 2012.

Xếp hạng

Lịch sử phát hành

Chú thích

Bài hát của Jay-Z
Đĩa đơn năm 2012
Bài hát năm 2012
Bài hát viết bởi Jay-Z


title: Aipysurus duboisii

text:
Aipysurus duboisii hoặc Rắn biển Dubois là một loài rắn biển. Môi trường sống bao gồm Papua New Guinea, New Caledonia và các vùng ven biển phía Bắc, phía đông và phía tây của Úc, đó là biển Coral, biển Arafura, biển Timor và Ấn Độ Dương. Chúng sống ở độ sâu tới 80 mét trong rạn san hô, cát và bùn trầm tích có chứa rong biển, động vật không xương sống và san hô và bọt biển có thể phục vụ như là nơi trú ẩn. Những con rắn ăn con lươn biển và cá khác nhau sống trên đáy biển, có chiều dài lên đến 7 cm. Nó sinh con chứ không phải là đẻ trứng. Chúng là loài gây hấn vừa, tức là sẽ cắn nếu bị khiêu khích, nhưng không một cách tự nhiên. Răng nanh dài 1,8 mm là tương đối ngắn đối với rắn, và lượng nọc độc là 0,43 mg. Aipysurus duboisii là một loài hoạt động lúc chạng vạng, có nghĩa là chúng hoạt động tích cực nhất vào lúc bình minh và hoàng hôn. Con trưởng thành dài đến 148 cm nhưng thường dài 80 cm. Đầu hơi rộng hơn thân.

Độc tính cấp tính của nọc độc rắn thông thường được thử nghiệm trên động vật phòng thí nghiệm và được đánh giá về liều gây chết trung bình (LD50), có nghĩa là liều lượng cần thiết để giết chết một nửa các thành viên trong một nhóm cá thể đem thử nghiệm được chia cho trọng lượng của động vật thử nghiệm. LD50 phụ thuộc vào con vật. Thỏ nhạy cảm hoảng hai lần đối với nọc độc của con rắn biển so với chuột, cá và ếch nhái thậm chí còn nhạy cảm hơn. LD50 của nọc độc A. duboisii được tiêm dưới da của chuột là 0,044 mg/kg trọng lượng cơ thể. A. duboisii là con rắn biển độc xếp thứ hai sau Hydrophis Belcheri (LD50=0.00025 mg/kg) Oxyuranus microlepidotus (LD50=0.025 mg/kg) và Pseudonaja textilis, LD50=0.0365 mg/kg).

Chú thích

Tham khảo

Rắn biển


title: Rắn cạp nia bắc

text:
Rắn cạp nia bắc hay rắn mai gầm bạc, kim tiền bạch hoa xà, rắn hổ khoang, rắn vòng bạc hay ngù cáp tan (tiếng Tày) (danh pháp hai phần: Bungarus multicinctus) là một loài cạp nia thuộc Họ Rắn hổ. Loài này được mô tả năm 1843 bởi Reinhardt. Loài này phân bố ở Đài Loan, miền nam Trung Quốc (gồm Hồng Kông, Hải Nam), Myanma, Lào, miền bắc Việt Nam, Thái Lan. Loài này được tìm thấy ở độ cao đến , dù chúng thường được tìm thấy ở các khu vực thấp, đặc biệt là vùng cây bụi, rừng cây gỗ, các cánh đồng canh tác và rừng ngập mặn. Loài này có hai phân loài được biết tới, Bungarus multicinctus multicinctus, và Bungarus multicinctus wanghaotingi. Trong đợt dịch Corona tại Vũ Hán vào năm 2019-2020, loài rắn cặp nia Bắc cùng với rắn hổ mang, loài dơi và các loài tê tê bị cho là vật trung gian truyền bệnh cho con người.

Mô tả
Loài rắn cạp nia bắc có kích thước từ trung bình đến lớn, dài  và dài tối đa .

Nọc độc
Nọc đọc loài rắn này chủ yếu là các chất độc thần kinh tiền và hậu tiếp hợp (có tên gọi α-bungarotoxin và β-bungarotoxin trong số các loại độc tố khác). Lượng nọc độc trung bình lấy từ rắn nuôi là khoảng 4,6 mg—18,4 mg mỗi nhát cắn. Nọc độc có độc tính cao với giá trị LD50 đạt 0,09 mg/kg—0.108 mg/kg SC, 0,113 mg/kg IV và 0,08 mg/kg IP ở chuột nhắt. Đây là loài rắn độc thứ 4 trên thế giới (Ernst and Zug et al. 1996).

Tham khảo

Liên kết ngoài

M
Rắn độc
Động vật bò sát Đài Loan
Động vật bò sát Myanmar
Động vật bò sát Thái Lan
Động vật bò sát Trung Quốc
Động vật bò sát Việt Nam
Động vật được mô tả năm 1861
Động vật bò sát Lào


title: Rắn cạp nia biển

text:
Rắn cạp nia biển (danh pháp khoa học: Laticauda colubrina) là một loài rắn biển được tìm thấy ở các vùng biển Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương nhiệt đới. Tổng chiều dài con đực trưởng thành 875 mm, con cái trưởng thành dài 1420 mm, đuôi dài, con cái có chiều dài đuôi 130 mm, con đực có đuôi dài 145 mm. Chúng là loài rắn độc nhưng không hung hăng.

Chú thích

Tham khảo

 Frith,C.B. 1974 Second record of the seasnake Laticauda colubrina in Thailand waters. Nat. Hist. Bull. Siam Soc. (Bangkok) 25: 209
 Ota, Hidetoshi;Takahashi, Hiroshi;Kamezaki, Naoki 1985 On specimens of yellow lipped sea krait Laticauda colubrina from the Yaeyama group, Ryūkyū Archipelago Snake 17: 156-159
 Pernetta, J. C. 1977 Observations on the habits and morphology of the sea snake Laticauda colubrina (Schneider) in Fiji Canadian Journal of Zoology 55: 1612-1619
 Shetty, Sohan;Devi Prasad, K. V. 1996 Geographic variation in the number of bands in Laticauda colubrina Hamadryad 21: 44-45

Rắn biển
Động vật bò sát Campuchia
Động vật bò sát Đài Loan
Động vật bò sát Malaysia
Động vật bò sát Myanmar
Động vật bò sát Nhật Bản
Động vật bò sát Philippines
Động vật bò sát Thái Lan
Động vật bò sát Trung Quốc
Rắn Việt Nam
Động vật bò sát Ấn Độ
Động vật bò sát Indonesia
Động vật bò sát Papua New Guinea
Động vật bò sát Việt Nam


title: Laticauda schystorhyncha

text:
Laticauda schystorhyncha là một loài rắn biển chỉ được tìm thấy trong vùng biển của quốc gia đảo Thái Bình Dương Niue. Nó dài lên tới 1 mét, và rất độc, làm cho nó trở thành một trong những sinh vật nguy hiểm nhất trên hành tinh. Nó có một cái đuôi giống như vây cá, giúp nó bơi tốt hơn.

Chú thích

Tham khảo

Rắn biển


title: Tào Thuần

text:
Tào Thuần (chữ Hán: 曹纯, bính âm: Cao Chun; ???-210) là một viên tướng lĩnh chỉ huy lực lượng kỵ binh dưới trướng của lãnh chúa Tào Tháo trong thời đại nhà Hán thời kỳ Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc. Ông là viên tướng chỉ huy lực lượng kỵ binh tinh nhuệ Hổ Báo Kỵ (虎豹骑), đóng vai trò quan trọng trong các chiến dịch chống lại Viên Đàm, Đạp Đốn và Lưu Bị.

Tiểu sử
Tào Thuần là em trai của Tào Nhân. Khi Tào Thuần được mười ba tuổi, cha - Tào Xí của họ mất và anh em họ đã bán nhà cửa để chiêu mộ hảo hán chờ thời cơ. Ở tuổi mười bảy, Tào Thuần giữ một chức quan nhỏ trong triều đình nhà Hán ở Lạc Dương. Năm 189, Tào Thuần cùng anh gia nhập quân đội của người anh họ đã lớn tuổi là Tào Tháo và theo Tào Tháo chống lại Đổng Trác.

Trong cuộc bao vây quân Tào chống lại Viên Đàm vào đầu năm 205, Tào Thuần chỉ huy lực lượng kỵ binh tinh nhuệ Hổ Báo Kỵ. Trong giai đoạn đầu của cuộc đối đầu, quân đội của Tào Tháo phải chịu thiệt hại đáng kể từ những vụ đụng độ kẻ thù nhưng cuối cùng đã thắng thế. Tào Thuần là người đã lấy đầu của Viên Đàm.

Trong cuộc viễn chinh lên phía bắc tiếp theo chống lại bộ tộc Ô Hoàn, lực lượng kỵ binh của Tào Thuần một lần nữa lập công xuất sắc trong trận chiến. Quân Tào đã xuất binh thần tốc, tập kích bất ngờ các lực lượng của Ô Hoàn và giết chết thủ lĩnh Đạp Đốn tại trận núi Bạch Lang. Qua trận này Thuần được Tào Tháo tưởng thưởng cho đứng đầu 300 hộ.

Năm 208, Tào Thuần cùng Tào Tháo đi về phía nam trong chiến dịch lấy Kinh Châu. Tại trận Trường Bản, Tào Thuần cùng lực lượng của mình đã tách khỏi đại quân để xuất kích trước truy kích các lực lượng đang tháo chạy và rút lui của Lưu Bị. Quân của Tào Thuần đã tấn công bất ngờ Lưu Bị ở Trường Bản, bắt được hai phu nhân và con trai sơ sinh của Lưu Bị cùng nhiều vật tư, quân trang quân dụng cũng như một số quân địch đã đầu hàng.

Tào Thuần chết năm 210 và được phong nhiều chức tước.

Gia đình
Ông nội:
 Tào Bao (曹褒), Thái thú Dĩnh Xuyên.
Bố:
 Tào Xí (曹熾), giữ chức Thị trung, Hiệu úy Trường Thủy, sau đó vì Tào Nhân có công được truy thụy là Trần Mục hầu
Anh trai:
 Tào Nhân (曹仁), đại tướng nhà Tào Ngụy.
Anh họ:
 Tào Tháo (曹操), quyền thần cuối thời Hán.
 Tào Hồng (曹洪), đại tướng nhà Tào Ngụy.
Em họ:
 Tào Đức (曹德), em ruột Tào Tháo.
Con cái:
 Tào Diễn (曹演), tướng nhà Tào Ngụy, giữ chức Lĩnh Quân tướng quân, Bình Nhạc Hương hầu.
Cháu:
 Tào Lượng (曹亮), con Tào Diễn.

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tham khảo
 Tam quốc chí - Chư Hạ Hầu Tào truyện.

Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Năm sinh thiếu
Mất năm 210
Năm sinh không rõ
Sinh thế kỷ 2
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa


title: Pelobates syriacus

text:
Pelobates syriacus, là một loài cóc trong họ Pelobatidae, bản địa khu vực kéo dài từ Đông Âu đến Tây Á.
Con trưởng thành dài đến 9 cm. Đây là loài bản địa Armenia, Azerbaijan, Bulgaria, Georgia, Hy Lạp, Iran, Israel, Liban, Macedonia, Romania, Liên bang Nga, Serbia, Syria và Thổ Nhĩ Kỳ. Nó là khá phổ biến ở Iran, nhưng không phổ biến trên nhiều phạm vi của nó. Nó được cho là đã tuyệt chủng ở Jordan và trạng thái của nó là không rõ ràng ở Albania, Iraq, Moldova và Ukraine. Nó là một loài chủ yếu sinh sống ở đồng bằng và trong ánh sáng trong rừng, các khu vực rậm rạp và bán sa mạc, các cánh đồng canh tác và các đụn cát. Nó thích nơi đất tơi nơi nó có thể sử dụng mai của nó để đào những cái hang mà nó sống, nhưng cũng được tìm thấy tại các khu vực đá và đất sét có thạch anh .

Trong mùa đông nó ngủ đông ở trong rễ cây, dưới đá nhiều khi nhiều con cóc tụ tập ngủ đông chung. Chúng sinh sản từ tháng 1 đến tháng 5 tùy theo địa điểm.

Tham khảos

Pelobates
Động vật lưỡng cư Azerbaijan
Động vật lưỡng cư châu Á
Động vật lưỡng cư châu Âu
Động vật được mô tả năm 1889


title: Lysiosquillina maculata

text:
Lysiosquillina maculata, nghĩa trong tên tiếng Anh là tôm tít ngựa vằn, là một loài tôm tít được tìm thấy trên khắp khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương từ Đông Phi đến Galápagos và quần đảo Hawaii. Chúng có chiều dài lên đến 40 cm, L. maculata là tôm tít lớn nhất thế giới. L. maculata có thể được phân biệt từ L. sulcata bởi số lượng lớn của các răng trên đoạn cuối cùng của móng vuốt ăn thịt của nó, và bởi uropodal endopod, nửa ngại biên có màu tối L. maculata nhưng không phải ở loài L. sulcata..

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Động vật được mô tả năm 1793
M
Động vật giáp xác ăn được


title: Hàn Hạo

text:
Hàn Hạo (chữ Hán: 韓浩; bính âm: Han Hao) tự là Nguyên Tự (元嗣) là một viên tướng lĩnh phục vụ dưới trướng của lãnh chúa Tào Tháo trong thời Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc.

Tiểu sử
Hàn Hạo là người quận Hà Nội.

Thời Hán mạt binh lính nổi dậy khởi nghĩa, các huyện ở gần rừng núi, đều có nhiều giặc cướp, Hàn Hạo tụ tập quân lính phòng giữ trong huyện và theo về dưới trướng của Thái thú Vương Khuông. Ông này cho Hàn Hạo làm Tòng sự, đem binh đi cự Đổng Trác ở Minh Tân.

Tướng của Tào là Hạ Hầu Đôn nghe tiếng Hàn Hạo đề nghị tham gia lực lượng của ông này, Hàn Hạo hiến kế cho rằng phải gấp rút làm đồn điền để có lương thảo sung túc bổ sung kịp thời cho quân đội. Tào Tháo nhất trí với ý kiến của Hàn Hạo và phong cho Hàn Hạo lên làm Hộ quân. Sau Hàn Hạo theo Tào Tháo tấn công Liễu Thành, được đổi chức quan là Trung hộ quân, đặt ra chức Trưởng sử, Tư Mã. Sau đó lại theo đi đánh Trương Lỗ buộc Trương Lỗ ra hàng.

Cuối đời, Hàn Hạo làm đến chức Trung hộ quân, Hoán làm đến chức Trung lĩnh quân, đều được cai quản quân cấm binh, phong làm Liệt hầu. Con của Hàn Hạo là Hàn Tĩnh nối nghiệp cha

Trong Tam Quốc diễn nghĩa
Trong tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa, nhân vật tên Hàn Hạo được giới thiệu là anh trai của nhân vật Hàn Huyền, Thái thú Trường Sa. Sau khi Hàn Huyền bị Ngụy Diên giết. Hàn Hạo thề trả thù và tình nguyện đi cùng với Hạ Hầu Đức tấn công núi Thiên Đãng nhưng không may Hàn Hạo bị quân Thục phục kích và bị tướng Nghiêm Nhan giết chết.

Tham khảo

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Nhân vật được tiểu thuyết hóa
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa


title: Lysiosquillidae

text:
Lysiosquillidae là một họ tôm tít.

Các chi
Họ này có các chi sau :

 Lysiosquilla Dana, 1852
 Lysiosquillina Manning, 1995
 Lysiosquilloides Manning, 1977

Chú thích

Tham khảo


title: Lysiosquilla

text:
Lysiosquilla là một chi tôm tít trong họ Lysiosquillidae.

Các loài
Chi này có loài sau:

Lysiosquilla acanthocarpus
Lysiosquilla campechiensis Manning, 1962
Lysiosquilla capensis Hansen, 1895
Lysiosquilla colemani Ahyong, 2001
Lysiosquilla hoevenii (Herklots, 1851)
Lysiosquilla isos Ahyong, 2004
Lysiosquilla maculata
Lysiosquilla manningi Boyko, 2000
Lysiosquilla monodi Manning, 1977
Lysiosquilla panamica Manning, 1971
Lysiosquilla scabricauda (Lamarck, 1818)
Lysiosquilla sulcirostris Kemp, 1913
Lysiosquilla suthersi Ahyong, 2001
Lysiosquilla tredecimdentata Holthuis, 1941

Chú thích

Tham khảo

Lysiosquillidae


title: Hạ Hầu Đức

text:
Hạ Hầu Đức (chữ Hán: 夏侯德; bính âm: Xihou De; ???-219) là một nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa của nhà văn La Quán Trung. Trong tiểu thuyết này, Hạ Hầu Đức là viên tướng của quân Tào Ngụy. Hạ Hầu Đức là anh trai của Hạ Hầu Thượng và cháu của Hạ Hầu Uyên.

Trong suốt cuộc chiến tại trận Định Quân Sơn, Hạ Hầu Đức được giao nhiệm vụ phòng thủ tạo núi Thiên Đăng cùng với Hàn Hạo. Tuy nhiên trong một cuộc phục kích của quân Thục, tướng thục là Nghiêm Nhan đã tiêu diệt cả hai.

Bối cảnh
Núi Thiên Đãng do Hạ Hầu Đức trấn thủ, đóng mười vạn quân. Trương Hợp cùng Hàn Hạo, Hạ Hầu Thượng đến đó nương nhờ và giữ núi ấy nhân thể. Núi Thiên Đãng, là chỗ chứa lương thảo giáp cận với núi Mễ Thương cũng là kho lương, cả hai đều là nguồn nuôi sống quân sĩ nên quân Tào phòng thủ cẩn thận.

Hoàng Trung đã kéo quân đến nơi. Hạ Hầu Đức cười lớn nói rằng: Lão tặc chỉ cậy sức khoẻ, không biết binh pháp là gì!. Hàn Hạo xin dẫn quân ra đánh. Hạ Hầu Đức cho Hạo dẫn ba nghìn quân xuống núi. Hoàng Trung dẫn 5.000 quân từ cửa ải kéo xuống. Quân Thục đánh trống ầm ĩ kéo đến. Hàn Hạo dẫn quân ra địch. Hoàng Trung múa đao xông vào, mới một hiệp đã chém chết Hàn Hạo ngã quay xuống đất. Quân Thục reo ầm cả lên, kéo lên trên núi.

Trương Hợp, Hạ Hầu Thượng vội vàng dẫn quân ra địch. Bỗng lại nghe ở mé sau núi, tiếng réo vang dậy, lửa cháy đùng đùng, sáng rực cả trời đất. Hạ Hầu Đức dẫn quân ra cứu lửa, thì gặp ngay lão tướng là Nghiêm Nhan, tay cầm đao chém một nhát, Hạ Hầu Đức chết lăn xuống ngựa. Chém xong Hạ Hầu Đức, Hạ Hầu Thượng trước sau không nhìn ngó được nhau, phải bỏ núi Thiên Đãng nhằm chạy về núi Định Quân với Hạ Hầu Uyên

Xem thêm
 Danh sách nhân vật hư cấu trong Tam quốc diễn nghĩa
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tham khảo

List of fictional people of the Three Kingdoms#Chapter 70

Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Người Trung Quốc giả tưởng


title: Butch Cassidy

text:
Robert LeRoy Parker (13 tháng 4 năm 1866 – 3 tháng 11 năm 1908), nổi tiếng với cái tên Butch Cassidy, là một tên cướp tàu, cướp ngân hàng khét tiếng người Mỹ, cầm đầu Wild Bunch Gang ở American Old West. Cassidy từng tiến hành cướp bóc ở thị trấn Buford và bị đi tù tại nhà tù Wyoming Territorial ở Laramie, cách thị trấn Buford 26 dặm về phía Tây.

Chú thích

Tội phạm Mỹ
Sinh năm 1866
Mất năm 1908
Người Mỹ gốc Anh
Người Mỹ gốc Scotland


title: Phó Giới Tử

text:
Phó Giới Tử (, ? – 65 TCN), người Nghĩa Cừ, Bắc Địa , sứ giả nhà Tây Hán. Ông đã từng 2 lần đi sứ Tây Vực, giết chết Lâu Lan vương, lưu danh hậu thế.

Sự nghiệp
Phó Giới Tử nhờ tòng quân mà được quan chức. Thời Chiêu đế, Quy Từ, Lâu Lan giết sứ giả nhà Hán, cắt đứt con đường tơ lụa. Trong những năm Nguyên Phượng (80 TCN – 75 TCN), Giới Tử làm Tuấn mã giám, xin đi sứ Đại Uyển, nhân đó ban chiếu trách tội Quy Từ, Lâu Lan. Ông đến Lâu Lan, vương tạ tội, cho biết sứ giả Hung Nô đang trên đường đến Ô Tôn, có đi qua Quy Từ. Giới Tử đến Quy Từ, vương cũng tạ tội. Ông từ Đại Uyển trở về Quy Từ, biết sứ giả Hung Nô đang ở đấy, bèn dẫn bộ hạ đến giết hắn ta. Trở về tâu lại, có chiếu bái Giới Tử làm Trung lang, thăng làm Bình nhạc giám.

Năm 78 TCN, Giới Tử xin đi sứ Lâu Lan, Quy Từ, đại tướng quân Hoắc Quang đồng ý. Năm sau, ông mang theo binh sĩ và các thứ tiền, vàng, mượn danh nghĩa ban thưởng, đến Lâu Lan. Lâu Lan vương An Quy (安歸) nguyên là con tin ở Hung Nô, nên không có ý gần gũi Giới Tử. Ông giả cách bỏ đi, đến biên giới phía tây, bày tiền vàng ra cho dịch quán xem. An Quy biết tin, ham của báu, đến gặp sứ giả. Giới Tử cùng ngồi uống rượu với ông ta, vờ muốn nói chuyện riêng. An Quy bèn theo ông vào lều, tráng sĩ theo sau đâm chết ông ta. Bộ hạ của An Quy tan chạy. Giới Tử cáo dụ người Lâu Lan, tuyên bố sẽ lập con tin Lâu Lan đang ở Hán làm vương, không ai dám chống lại. Sau khi về triều, được phong Nghĩa Dương hầu, thực ấp 700 hộ; hai tráng sĩ thích sát An Quy đều được bổ làm Thị lang. Nhà Hán lập Úy Đồ Kỳ (尉屠耆) làm Lâu Lan vương.

Đánh giá
Phó Giới Tử xông pha Tây Vực, lập được kỳ công, được muôn đời sau ngưỡng mộ. Người Trung Quốc khi nhắc đến Con đường tơ lụa, không thể không nhắc đến trước là Trương Khiên, sau là Phó Giới Tử. Ban Siêu ném bút tòng quân, chính là muốn học theo 2 bậc tiền nhân này.

Hậu sự
Phó Giới Tử được phong tước Nghĩa Dương hầu (義陽侯). Năm 65 TCN, Giới Tử chết, con trai Phó Sưởng (傅敞) phạm tội, không được thừa kế, xóa bỏ phong quốc.

Trong những năm Nguyên Thủy (1 CN - 5 CN), chắt của Phó Giới Tử là Phó Trường (傅長) được nối tước Nghĩa Dương hầu. Đến khi Vương Mãng soán ngôi thì bị hủy.

Các đại thần Tào Ngụy Phó Tốn, Phó Hỗ là hậu duệ của Phó Giới Tử, thành lập nên môn phiệt Bắc Địa Phó thị.

Tham khảo
 Hán thư

Chú thích

Người Cam Túc
Năm sinh thiếu
Mất năm 65 TCN
Nhà ngoại giao Trung Quốc
Nhân vật quân sự Tây Hán
Nhân vật chính trị Tây Hán


title: Hạ Hầu Mậu

text:
Hạ Hầu Mậu (chữ Hán: 夏侯楙; bính âm: Xihou Mao) tự là Tử Lâm là một vị tướng lĩnh và quan chức của nhà Tào Ngụy trong thời kỳ Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc. Hạ Hầu Mậu là con thứ hai của Hạ Hầu Đôn và sau này lấy con gái của Tào Tháo vì vậy được gọi là Hạ Hầu phò mã.

Trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa, nhân vật Hạ Hầu Mậu được nhà văn mô tả là đã chỉ huy quân Ngụy tham gia cuộc chiến chống lại sự tấn công của quân Thục do Gia Cát Lượng chỉ huy.

Thân thế
Hạ Hầu Mậu là con thứ của đại tướng Ngụy là Hạ Hầu Đôn, được phong là Liệt hầu. Khi trước, Tào Tháo đem con gái mình là Thanh Hà công chúa gả cho Hạ Hầu Mậu. Hạ Hầu Mậu từng trải các chức vụ Thị trung thượng thư, An Đông Trấn Tây tướng quân, được ban Giả tiết.

Hạ Hầu Mậu lúc còn nhỏ chơi thân với Tào Phi, nên khi Phi lên ngôi đã cho Hạ Hầu Mậu làm An Tây tướng quân, được cầm cờ tiết, nối chức Hạ Hầu Uyên làm Đô đốc Quan Trung. Năm 228 (năm Thái Hoà thứ hai) khi Ngụy Minh Đế Tào Duệ dẫn quân chống lại quân Thục Hán, Tào Duệ liền triệu gọi Mậu về triều, phong cho chức Thượng thư.

Khi Gia Cát Lượng tiến hành Bắc phạt lần thứ nhất, Ngụy Diên biết Hạ Hầu Mậu giữ ở Trường An liền xin cho chỉ huy một nhánh kỳ binh bao gồm 5.000 quân tinh nhuệ cộng với 5.000 quân vận tải, bí mật đi hướng Tý Ngọ tập kích vào Trường An, cho rằng chỉ 10 ngày có thể đến được thành. Diên cho rằng "Hạ Hầu Mậu còn ít tuổi, là con rể của chủ, hèn nhát mà vô mưu, vì vậy nếu thấy kỳ binh Thục bất ngờ tập kích tất gióng ngựa bơi thuyền bỏ chạy", và như vậy quân Thục Hán có thể dễ dàng chiếm được Trường An và vùng đất từ Hàm Dương về phía Tây. Tuy vậy Gia Cát Lượng không nghe theo vì cho rằng kế hoạch của Diên quá mạo hiểm.

Các nhà sử học như Dịch Trung Thiên và Trần Văn Đức đều cho rằng Gia Cát Lượng rất có lý khi từ chối kế của Ngụy Diên vì nó có quá nhiều rủi ro. Thứ nhất: Hạ Hầu Mậu chưa chắc sẽ hèn nhát bỏ chạy khỏi Trường An, mà dù Mậu bỏ chạy thật thì các thuộc tướng của Mậu vẫn có thể ở lại phòng thủ, quân của Diên chỉ có 1 vạn thì rất khó công phá được tường thành vững chắc của Trường An. Thứ hai: danh tướng Quách Hoài ở gần đó có thể sớm đến chi viện cho Mậu, trong khi quân Thục của Gia Cát Lượng sẽ phải vượt qua đường núi hiểm trở xa xôi, khó mà đến kịp để chi viện cho Diên. Thứ ba: việc hành quân gấp gáp theo đường Tý Ngọ hiểm trở sẽ khiến binh tướng hao tổn sức lực, lúc tới nơi thì số quân vừa ít ỏi vừa mỏi mệt của Ngụy Diên lại phải đối mặt với cả chục vạn quân Ngụy, nên rất dễ bị tiêu diệt hoàn toàn. Thứ 4: Việc giữ bí mật cuộc hành quân của 1 vạn quân qua lãnh thổ của địch là rất khó, đạo quân của Diên rất dễ bị lộ và quân Ngụy sẽ kịp đề phòng trước, nên không còn yếu tố bất ngờ nữa. Kế của Ngụy Diên nếu thành công sẽ mang lại thắng lợi lớn, nhưng tính rủi ro rất cao và tỷ lệ thành công rất thấp, nên không được Gia Cát Lượng chấp nhận.
Trên thực tế, ngay khi nghe tin Gia Cát Lượng tấn công, vua Ngụy là Tào Duệ đã nhanh chóng đích thân tới Trường An chỉ huy, thu lại binh quyền của Hạ Hầu Mậu và đưa Mậu về kinh. Diễn biến này cho thấy suy đoán của Ngụy Diên rằng "Hạ Hầu Mậu sẽ bỏ chạy, Trường An sẽ bị bỏ trống" là sai lầm. Nếu Gia Cát Lượng chấp thuận kế của Ngụy Diên thì hẳn là quân Thục Hán đã đại bại.

Hạ Hầu Mậu được coi là người không có vũ lược, nhưng khéo chơi bời. Thời Hạ Hầu Mậu ở Quan Trung, có nuôi rất nhiều ca kỹ nàng hầu, công chúa bởi thế bất hoà với Mậu. Hai anh em của Mậu là Hạ Hầu Tử Tang (夏侯子臧) và Hạ Hầu Tử Giang (夏侯子江) vì kiêu ngạo lộng quyền mà hay bị Mậu trách mắng cũng đem lòng oán hận Mậu. Vì vậy Tử Tang và Tử Giang bắt tay với công chúa hặc tội Mậu trước Tào Duệ. Duệ tức giận, hạ ngục Mậu định xử chém. Tuy nhiên có Đoạn Mặc (段默) cố sức can gián nên Tào Duệ quyết định tra xét kỹ lại, cuối cùng biết Mậu bị oan liền thả ra, phục chức Thượng thư lệnh.

Sau đó, Mậu lại được bổ nhiệm làm Trấn Đông Tướng quân (鎮東將軍). Không rõ Mậu mất năm nào.

Trong Tam Quốc diễn nghĩa

Thân thế
Trong tác phẩm Tam Quốc diễn nghĩa, Hạ Hầu Mậu được La Quán Trung miêu tả khá tiêu cực, theo đó Hạ Hầu Mậu được giới thiệu là con Hạ Hầu Uyên, có tính khí hấp mà bủn xỉn lắm. Từ thuở nhỏ làm con nuôi Hạ Hầu Đôn. Về sau Hạ Hầu Uyên bị Hoàng Trung giết mất nên Tào Tháo thương xót mới gả con gái là Thanh Hà công chúa cho Hạ Hầu Mậu làm phò mã. Bởi thế, trong triều ai cũng kính trọng. Tuy Mậu được giữ binh quyền, nhưng chưa hề ra trận bao giờ.

Vương Lãng cũng cho rằng: Hạ Hầu phò mã, chưa ra trận bao giờ, không nên giao cho việc lớn. Ngụy Diên thì cho rằng: Hạ Hầu Mậu là con nhà phú quý, ngu si không biết gì. Gia Cát Lượng thì so sánh Hạ Hầu Mậu như một con vịt trong khi Khương Duy là một con phượng hoàng. Hay như: Hạ Hầu Mậu là người trẻ tuổi, vô mưu chưa trải việc trận mạc bao giờ, thấy quân tình bối rối, không biết nghĩ thế nào. Tuy vậy, ông cũng được La Quán Trung tô vẽ với một ngoại hình khá bắt mắt như Hạ Hầu Mậu đội mũ chỏm vàng, cưỡi ngựa trắng, tay cầm thanh đao lớn, đứng dưới cửa cờ.

Chiến trận
Khi Gia Cát Lượng xuất lĩnh hơn ba mươi vạn quân đóng ở Hán Trung, sai Triệu Vân, Đặng Chi làm tiên phong, kéo vào biên cảnh. Hạ Hầu Mậu nói: Cha tôi chết ở Hán Trung, thù sâu này còn chưa báo được. Nay quân Thục phạm vào cõi, tôi xin dẫn mãnh tướng bản bộ và xin bệ hạ cấp thêm cho quân Quan Tây để ra phá Thục, trên hết sức vì nước, dưới báo thù cho cha dẫu muôn chết cũng không ân hận gì nữa!.

Khi ấy thấy Hạ Hầu Mậu xin đi đánh, Tào Duệ bèn phong cho Mậu làm đại đô đốc, điều quân mã các xứ Quan Tây ra cự giặc. Hạ Hầu Mậu hùng hồn phát biểu:
 Ta từ thuở nhỏ theo cha, luyện tập thao lược, tinh hiểu binh pháp, sao ngươi dám khinh ta ít tuổi? Nếu không bắt sống được Gia Cát Lượng, ta thề rằng không về trông thấy thiên tử nữa?

Sau đó, Hạ Hầu Mậu từ biệt Ngụy chủ, đi gấp đến Trường An, điều vát hai chục vạn quân mã các xứ Quan Tây để chống nhau với Khổng Minh. Hạ Hầu Mậu ở Trường An, tụ tập các đạo quân mã. Đại tướng ở Tây Lương là Hàn Đức, dẫn tám vạn quân Tây Khương ra mắt Hạ Hầu Mậu. Hạ Hầu Mậu trọng thưởng và cho làm tiên phong dẫn bốn con đến nghênh chiến. Kết cục Hàn Đức và con bị Triệu Vân đánh bại.

Hạ Hầu Mậu cũng có công lao khi nghe lời quân sư dụ Triệu Vân vào phục kích và vây khốn ông này. Tuy nhiên Triệu Vân sau đó đã được giải cứu. Sau này khi quân Thục dồn dập tấn công, liền dẫn hơn một trăm tướng giỏi, chạy trốn ra quận Nam An. Quân sĩ không có chủ tướng, cũng tan vỡ hết cả.Hạ Hầu Mậu trốn ra Nam An, thâu đêm đuổi theo. Mậu vào được thành, sai đóng chặt cửa lại, canh giữ cẩn thận.

Sau đó Khổng Minh đã dùng nhiều kế bắt sống Hạ Hầu Mậu, sau đó lại thả ông này để dùng mẹo thu phục danh tướng Khương Duy đồng thời phát triển lực lượng đoạt luôn ba quận của quân Ngụy. Hạ Hầu phò mã thua mất ba quận, chạy trốn ra Khương Trung.

Tham khảo

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Năm mất không rõ
Năm sinh không rõ
Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Nhân vật chính trị Tào Ngụy
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa


title: Trực Cường

text:
Trực Cường là xã thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Trực Cường nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Trực Thái
Phía nam giáp huyện Hải Hậu
Phía tây giáp thị trấn Ninh Cường
Phía bắc giáp các xã Trực Mỹ và Trực Đại.

Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Cường vào trước năm 1945 gồm các thôn Giáp Ba, Đồng Lãng. Từ năm 1946 thuộc xã Ninh Cường, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952 xã Ninh Cường đổi thành xã Trực Cường. Năm 1956, xã Trực Cường chia tách thành các xã Trực Cường (mới), Trực Phú và Trực Thái.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Cường thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Cường thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Cường thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Cường thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Cường được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Cường trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.


title: Ninh Cường (thị trấn)

text:
Ninh Cường là một thị trấn thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa lý
Thị trấn Ninh Cường nằm ở phía nam huyện Trực Ninh, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Trực Cường
Phía nam giáp huyện Hải Hậu
Phía tây giáp xã Trực Hùng
Phía bắc giáp huyện Nghĩa Hưng và các xã Trực Thuận, Trực Mỹ, Trực Cường.

Thị trấn Ninh Cường có diện tích 7,41 km², dân số năm 2017 là 10.244 người, mật độ dân số đạt 1.382 người/km².

Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua. Tuyến quốc lộ 37 đi qua thị trấn.

Lịch sử
Vùng đất Trực Phú vào trước năm 1945 là thôn Giáp Tư. Từ năm 1946 thuộc xã Ninh Cường, huyện Trực Ninh.

Đến năm 1952, xã Ninh Cường đổi tên thành xã Trực Cường.

Năm 1956, xã Trực Cường được chia thành 3 xã: Trực Cường, Trực Phú và Trực Thái.

Ngày 26 tháng 3 năm 1968, huyện Trực Ninh sáp nhập với huyện Nam Trực thành huyện Nam Ninh, riêng 7 xã phía nam sông Ninh Cơ của huyện Trực Ninh cũ (trong đó có xã Trực Phú) chuyển sang trực thuộc huyện Hải Hậu.

Ngày 26 tháng 2 năm 1997, huyện Trực Ninh được tái lập, xã Trực Phú trở lại thuộc huyện Trực Ninh.

Ngày 13 tháng 12 năm 2017, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết 460/NQ-UBTVQH14. Theo đó, thành lập thị trấn Ninh Cường trên cơ sở toàn bộ 7,41 km² diện tích tự nhiên và 10.244 người của xã Trực Phú.

Chú thích

Xem thêm
Danh sách thị trấn tại Việt Nam


title: Diêm Hành

text:
Diêm Hành (chữ Hán:閻行; bính âm: Yan Xing) tự là Ngạn Minh (彥明) sau lấy tên là Diêm Diễm là một viên võ tướng ở Tây Lương và sau đó phục vụ cho Tào Tháo trong thời kỳ Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc. Diêm Hành được biết đến là một viên tướng giỏi võ nghệ, từ theo Hàn Toại chiến đấu với Mã Đằng, ông từng một lần giao phong với Mã Siêu và suýt giết được viên tướng trẻ này. Sau này Hàn Toại liên kết với Mã Siêu nên Diêm Hành chạy sang hàng ngũ quân Tào.

Tiểu sử
Diêm Hành là người quận Kim Thành, sau lấy tên là Diễm. Từ thuở trẻ Diêm Hành đã có tiếng tăm, lúc đầu làm một viên tướng nhỏ, đi theo Hàn Toại. Khi Hàn Toại đánh chống nhau với Mã Đằng. Con của Mã Đằng là Mã Siêu lúc này cũng có tiếng tăm đi theo. Diêm Hành tấn công để giết Mã Siêu nhưng mâu bị gãy tuy nhiên ông ta lấy mâu gãy đâm cổ của Mã Siêu, suýt giết được Mã Siêu.

Năm Kiến An thứ 14, Diễm Hành được Hàn Toại cử đi sứ gặp Tào Tháo, Tào Tháo đối đãi với ông này rất hậu và cho làm Kiền Vi Thái thú. Hành nhân đó xin cho cha mình vào làm Túc vệ. Năm 211, Mã Siêu phát động các tướng ở miền Quan Trung xuất quân đánh Tào Ngụy. Diêm Hành can ngăn Hàn Toại nhưng Hàn Toại không nghe mà xuất binh tham chiến trong trận Đồng Quan nên Diêm Hành đã bỏ theo về với Tào Tháo.

Tham khảo

 Tam Quốc chí, Trần Thọ, Quyển 15, Trương Ký truyện

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách nhân vật hư cấu trong Tam quốc diễn nghĩa
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Nhân vật quân sự Tam Quốc


title: Trực Thắng

text:
Trực Thắng là xã thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Trực Thắng nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh.
Phía đông giáp xã Hải Đường, huyện Hải Hậu.
Phía nam giáp xã Hải Phong, huyện Hải Hậu.
Phía tây giáp xã Trực Thái, huyện Trực Ninh.
Phía bắc giáp xã Trực Đại, huyện Trực Ninh.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Thắng vào trước năm 1945 gồm các thôn Tuân Chử, Hùng Mỹ và Trung Hoà. Từ năm 1946 thuộc xã Minh Đức, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952 xã Minh Đức đổi thành xã Trực Đại. Năm 1956, xã Trực Đại chia tách thành các xã Trực Đại (mới), Trực Tiến và Trực Thắng.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Thắng thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Thắng thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Thắng thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Thắng thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Thắng được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Thắng trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.


title: Trực Đại

text:
Trực Đại là xã thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Trực Đại nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh.
Phía đông giáp xã Hải Anh, huyện Hải Hậu.
Phía đông bắc giáp xã Hải Minh, huyện Hải Hậu.
Phía đông nam giáp xã Hải Đường, huyện Hải Hậu.
Phía nam giáp xã Trực Thắng, huyện Trực Ninh.
Phía tây giáp xã Trực Thái, Trực Cường, huyện Trực Ninh.
Phía bắc giáp các xã Trực Mỹ, Trực Nội, Trực Thanh, huyện Trực Ninh.
Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Đại vào trước năm 1945 gồm các thôn Cát Thượng, Cát Hạ và Cát Trung. Từ năm 1946 thuộc xã Minh Đức, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952, xã Minh Đức đổi thành xã Trực Đại. Năm 1956, xã Trực Đại chia tách thành các xã Trực Đại (mới), Trực Tiến và Trực Thắng.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Đại thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Đại thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1976, xã Trực Tiến được sáp nhập vào Trực Đại.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Đại thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Đại thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Đại được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Đại trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.


title: Trực Hùng

text:
Trực Hùng là xã thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Trực Hùng nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh.
Phía đông giáp thị trấn Ninh Cường
Phía nam giáp huyện Hải Hậu và huyện Nghĩa Hưng
Phía tây giáp huyện Nghĩa Hưng.
Phía bắc giáp huyện Nghĩa Hưng và thị trấn Ninh Cường.

Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Hùng vào trước năm 1945 gồm các thôn Lác Môn, Lác Lý, Lác trại. Từ năm 1946 thuộc xã Tam Lác, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952, xã Tam Lác đổi thành xã Trực Hùng.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Hùng thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Hùng thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Hùng thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Hùng thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Hùng được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Hùng trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.


title: Đường sắt Hà Nội – Hải Phòng

text:
Đường sắt Hà Nội – Hải Phòng là tuyến đường sắt nối thủ đô Hà Nội với thành phố cảng Hải Phòng. Tuyến này được thực dân Pháp khởi công xây dựng từ năm 1901. Ngày 16-6-1902, toàn tuyến được chính thức đưa vào khai thác.

Tuyến đường sắt này dài 102 km đi qua 4 tỉnh thành phố là Hà Nội, Hưng Yên, Hải Dương và Hải Phòng nó chính là một "cạnh" của tam giác phát triển kinh tế (Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh) của vùng kinh tế trọng điểm phía bắc. Điểm đầu là ga Hà Nội và điểm cuối là Ga Hải Phòng.

 Các tỉnh, thành: Hà Nội – Hưng Yên – Hải Dương – Hải Phòng
 Các huyện, thị: quận Đống Đa – quận Hoàn Kiếm – quận Long Biên – Gia Lâm – Văn Lâm – Cẩm Giàng – thành phố Hải Dương - Kim Thành – An Dương – quận Hồng Bàng – quận Lê Chân – quận Ngô Quyền

Ga danh sách

! style="text-align: left; background: #aacccc;"|TT
! style="text-align: left; background: #aacccc;"|Cây số
! style="text-align: left; background: #aacccc;"|Tên ga
! style="text-align: left; background: #aacccc;"|Địa chỉ
! style="text-align: left; background: #aacccc;"|Điện thoại
! style="text-align: left; background: #aacccc;"|Số fax
|-
| 1 || 0 || Hà Nội || 120 đường Lê Duẩn, phường Văn Miếu, quận Đống Đa, thành phố Hà Nội || 024-39.423.697 || 024-37.470.336
|-
| 2 || 2 || Long Biên || 1 phố Gầm Cầu, phường Đồng Xuân, quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội || 024-39.422.770 ||
|-
| 3 || 5,44 || Gia Lâm || ngõ 481 phố Ngọc Lâm, phường Ngọc Lâm, quận Long Biên, thành phố Hà Nội || 024-38.730.083 ||
|-
| 4 || 10,77 || Cầu Bây || 68 đường Nguyễn Văn Linh, phường Thạch Bàn, quận Long Biên, thành phố Hà Nội || ||
|-
| 5 || 16,21 || Phú Thụy || 2 đường Nguyễn Bình, xã Dương Xá, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội || 024-36.780.311 ||
|-
| 6 || 24.8 || Lạc Đạo || Xã Lạc Đạo, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên || 0221-3989.282 ||
|-
| 7 || 32.56 || Tuấn Lương || Xã Lương Tài, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên || 0221-3853.729 ||
|-
| 8 || 40.14 || Cẩm Giàng || Thị trấn Cẩm Giang, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương || 0220-3789.095 ||
|-
| 9 || 50,87 || Cao Xá || Thôn Cao Xá, xã Cao An, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương || 0220-3853.729 ||
|-
| 10 || 57,01 || Hải Dương || Phố Hồng Quang, phường Quang Trung, thành phố Hải Dương, tỉnh Hải Dương || 0220-3853.729
|-
| 11 || 63,6 || Tiền Trung || Phường Ái Quốc, thành phố Hải Dương, tỉnh Hải Dương || ||
|-
| 12 || 68 || Lai Khê || Thôn, Lai Khê, xã Cộng Hòa, huyện Kim Thành, tỉnh Hải Dương || ||
|-
| 13 || 71,25 || Phạm Xá || Xã Tuấn Việt, huyện Kim Thành, tỉnh Hải Dương || 0220-3729.116 ||
|-
| 14 || 78,25 || Phú Thái || Thị trấn Phú Thái, huyện Kim Thành, tỉnh Hải Dương || 0220-3720.181 ||
|-
| 15 || 86,11 || Dụ Nghĩa || Xã Đại Bản, huyện An Dương, thành phố Hải Phòng || 0225-3618.752 ||
|-
| 16 || 91,25 || Vật Cách || Thôn Cách Thượng, xã Nam Sơn, huyện An Dương, thành phố Hải Phòng|| ||
|-
| 17 || 97,64 || Thượng Lý || Lô 3 ga Thượng Lý, phường Thượng Lý, quận Hồng Bàng, thành phố Hải Phòng || 0225-3824.583 ||
|-
| 18 || 101,75 || Hải Phòng || 75 Lương Khánh Thiện, phường Lê Lợi, quận Ngô Quyền, thành phố Hải Phòng || 0225-3921.333 || 0225-3921.347
|}

Tham khảo

H


title: Hồ Xích Nhi

text:
Hồ Xích Nhi (chữ Hán: 胡赤兒; bính âm: Huchi'er) là một viên tì tướng phục vụ dưới trướng của Ngưu Phụ-con rể của Đổng Trác trong thời nhà Hán thời kỳ Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Hồ Xích Nhi vì tham vàng bạc châu báu mà giết chủ, sau bị Lã Bố xử tử.

Tiểu sử
Hồ Xích Nhi không phải là người gốc Trung Quốc mà nhiều người tin rằng Hồ Xích Nhi có nguồn gốc từ Tây Vực, có thể là người Magyar (Hunggary) hoặc người Hung hay người Ba Tư hoặc thậm chí là người Slavơ hay người Do Thái, những dân tộc này thông thương với Trung Quốc thông qua ngả phía Tây ở vùng Lũng Tây, Tây Lương.

Khi Lý Thôi và Quách Dĩ khởi binh chống lại Lã Bố thì Ngưu Phụ, chủ tướng của Hồ Xích Nhi liên kết với Lý Thôi và Quách Dĩ cùng chống lại Lã Bố. Hồ Xích Nhi hiến kế rằng: Lã Bố kiêu dũng lắm, thế chúng ta khó địch nổi ông ta. Sao bằng ta không cho bọn bốn tướng (Lý Thôi, Quách Dĩ, Trương Tế, Phàn Trù) biết và ngầm giấu vàng bạc, châu báu đem dăm ba người tùy tùng bỏ trốn đi.

Kế hoạch của Hồ Xích Nhi được Ngưu Phụ ưng thuận. Ngay đêm hôm ấy Ngưu Phụ nhặt nhanh vàng bạc, châu báu, bỏ trại đi, chỉ đem ba bốn người đi theo. Đi đến một con sông, lúc sắp qua đò, Hồ Xích Nhi trông thấy của cải ngốt mắt, nổi máu tham muốn chiếm lấy một mình, liền giết Ngưu Phụ rồi đem đầu Phụ đến dâng Lã Bố. Lã Bố hỏi đầu đuôi người tùy tùng đi theo khai rằng: "Xích Nhi giết Phụ để lấy của", Lã Bố tức giận cho rằng Hồ Xích Nhi hám của nên giết chủ lập tức giết ngay Hồ Xích Nhi.

Tên của Hồ Xích Nhi dễ bị nhầm lẫn với Hồ Xa Nhi, một viên tướng dưới trướng Trương Tú. Nhiều giả thiết cho rằng họ có quan hệ máu mủ hay dân tộc.

Trong Văn hóa
Trong Tam Quốc diễn nghĩa của La Quán Trung, Hồ Xích Nhi được miêu tả đúng với sử sách, Hồ Xích Nhi là người dụ Ngưu Phụ đem vàng bạc đi trốn, đến nửa đường vì ham vàng bạc nên đã giết Ngưu Phụ rồi chạy về với Lã Bố, sau bị Lã Bố giết vì cho rằng bất nghĩa.

Tham khảo

 Tam Quốc chí, Ngụy thư, quyển 6, Ngưu Phụ truyện

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách nhân vật hư cấu trong Tam quốc diễn nghĩa
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Nhân vật quân sự Tam Quốc
Năm sinh thiếu
Mất năm 192


title: Hồ Xa Nhi

text:
Hồ Xa Nhi (chữ Hán: 胡車兒 bính âm: Huche'er) là một viên bộ tướng phục vụ dưới trướng của lãnh chúa Trương Tú vào cuối thời nhà Đông Hán và đầu thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Sử sách mô tả Hồ Xa Nhi là chiến binh mạnh nhất trong toàn quân của Trương Tú.

Tiểu sử
Hồ Xa Nhi không phải là người gốc Trung Quốc mà nhiều người tin rằng Hồ Xích Nhi có nguồn gốc từ Tây Vực, có thể là người Magyar (Hunggary) hoặc người Hung hay người Ba Tư hoặc thậm chí là người Slavơ hay người Do Thái, những dân tộc này thông thương với Trung Quốc thông qua ngả phía Tây ở vùng Lũng Tây, Tây Lương.

Hồ Xa Nhi tham dự và chiến đấu cho quân đội của Đổng Trác cho đến khi ông này bị Lã Bố giết chết. Hồ Xa Nhi lưu lạc và sang đầu quân cho Trương Tú và trở thành viên tướng dưới trướng ông này và trở thành thân cận của Trương Tú có người thân. Tam Quốc chí của Trần Thọ, quyển 8, Trương Tú truyện chép rằng: Hồ Xa Nhi dũng mãnh đứng đầu trong quân. Sau này Tào Tháo yêu mến những kẻ mạnh tợn như thế, tự tay lấy vàng bạc cấp cho.

Tên của Hồ Xa Nhi dễ bị nhầm lẫn với Hồ Xích Nhi, một viên tướng dưới trướng Ngưu Phụ và sau này đầu quân cho Lã Bố. Nhiều giả thiết cho rằng họ có quan hệ máu mủ hay dân tộc.

Trong Tam Quốc diễn nghĩa
Trong tác phẩm Tam Quốc diễn nghĩa, Hồ Xa Nhi được nhắc đến là thiên tướng của Trương Tú, ông ta sức đội được năm trăm cân, một ngày đi được bảy trăm dặm, cũng là một người tài.

Khi Trương Tú định đánh Tào Tháo nhưng e ngại Điển Vi là hộ vệ của Tào Tháo. Trương Tú hỏi, Hồ Xa Nhi nói: Điển Vi chỉ giỏi về đôi thiết kích. Ngày mai chúa công cho mời hắn đến uống rượu, cho uống thực say hãy để về. Bấy giờ tôi sẽ lộn vào đám quân sĩ đi theo hắn, lẻn vào trong phòng, ăn trộm được đôi kích thì không sợ gì hắn nữa.

Trương Tú làm theo, Điển Vi tối say về. Hồ Xa Nhi đi lẫn trong đội quân, lẻn vào trong trại và trộm đôi kích. Sau đó Trương Tú nổi binh. Điển Vi say rượu đang ngủ, trong mơ màng chợt nghe tiếng chiêng trống và tiếng người reo hò, giật nảy mình vùng dậy, sờ đến đôi thiết kích thì không thấy đâu cả. Quân Trương Tú toàn thắng.

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tham khảo

Nhân vật quân sự Tam Quốc
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu


title: Hàng Đào (phường)

text:
Hàng Đào là phường thuộc quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội, Việt Nam.

Phường Hàng Đào nằm ở phía bắc quận Hoàn Kiếm, có địa giới hành chính
Phía đông giáp các phường Hàng Buồm, Hàng Bạc
Phía nam giáp các phường Hàng Bạc, Hàng Trống, Hàng Gai
Phía tây giáp các phường Hàng Gai, Hàng Bồ
Phía bắc giáp các phường Hàng Bồ, Hàng Mã, Đồng Xuân, Hàng Buồm.

Trên địa bàn phường có các phố: Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Đường và một phần các phố: Hàng Cá, Hàng Buồm, Hàng Bạc, Hàng Bồ, Hàng Cân, Chả Cá, Nguyễn Siêu, Lãn Ông, Lương Văn Can.

Đây là đơn vị hành chính cấp xã/phường có diện tích nhỏ nhất Việt Nam (0,07km2)

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ phường Hàng Đào trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 9 tháng 4 năm 2012.