title: Hoplopholcus

text:
Hoplopholcus là một chi nhện trong họ Pholcidae.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Hoplopholcus asiaeminoris Brignoli, 1978
 Hoplopholcus cecconii Kulczynski, 1908
 Hoplopholcus figulus Brignoli, 1971
 Hoplopholcus forskali (Thorell, 1871)
 Hoplopholcus labyrinthi (Kulczynski, 1903)
 Hoplopholcus longipes (Spassky, 1934)
 Hoplopholcus minotaurinus Senglet, 1971
 Hoplopholcus minous Senglet, 1971
 Hoplopholcus patrizii (Roewer, 1962)

Chú thích

Tham khảo

Pholcidae


title: Psilochorus nigromaculatus

text:
Psilochorus nigromaculatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở New Guinea.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus
Loài đặc hữu của New Guinea


title: Spermophora dubia

text:
Spermophora dubia là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở New Guinea.

Chú thích

Tham khảo

Spermophora
Loài đặc hữu của New Guinea


title: Pholcus velitchkovskyi

text:
Pholcus velitchkovskyi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nga, Ukraina và Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Động vật được mô tả năm 1913
Động vật Iran


title: Stygopholcus absoloni

text:
Stygopholcus absoloni là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Croatia và Bosnia và Herzegovina và là loài điển hình của chi Stygopholcus.

Chú thích

Tham khảo

Stygopholcus
Động vật được mô tả năm 1914


title: Stygopholcus photophilus

text:
Stygopholcus photophilus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hy Lạp.

Chú thích

Tham khảo

Stygopholcus
Động vật được mô tả năm 1971
Loài đặc hữu của Hy Lạp


title: Hoplopholcus minotaurinus

text:
Hoplopholcus minotaurinus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Kreta.

Chú thích

Tham khảo

Hoplopholcus
Loài đặc hữu của Kreta
Động vật được mô tả năm 1971


title: Hoplopholcus minous

text:
Hoplopholcus minous là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Kreta.

Chú thích

Tham khảo

Hoplopholcus
Loài đặc hữu của Kreta
Động vật được mô tả năm 1971


title: Pholcus armeniacus

text:
Pholcus armeniacus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

A
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus hyrcanus

text:
Pholcus hyrcanus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus medicus

text:
Pholcus medicus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus persicus

text:
Pholcus persicus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus afghanus

text:
Pholcus afghanus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Afghanistan.

Chú thích

Tham khảo

A
Loài đặc hữu của Afghanistan


title: Pholcus arsacius

text:
Pholcus arsacius là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

A
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus caspius

text:
Pholcus caspius là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus cophenius

text:
Pholcus cophenius là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Afghanistan.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Afghanistan


title: Pholcus djelalabad

text:
Pholcus djelalabad là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Afghanistan.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Afghanistan


title: Pholcus elymaeus

text:
Pholcus elymaeus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus hytaspus

text:
Pholcus hytaspus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Iran


title: Pholcus kandahar

text:
Pholcus kandahar là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Afghanistan.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Afghanistan


title: Pholcus parthicus

text:
Pholcus parthicus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Iran


title: Spermophora persica

text:
Spermophora persica là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Spermophora
Loài đặc hữu của Iran


title: Spermophora senoculatoides

text:
Spermophora senoculatoides là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Iran.

Chú thích

Tham khảo

Spermophora
Loài đặc hữu của Iran


title: Stygopholcus skotophilus

text:
Stygopholcus skotophilus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Bosnia và Herzegovina và Montenegro.

Chú thích

Tham khảo

Stygopholcus
Động vật được mô tả năm 1940


title: Pholcus fagei

text:
Pholcus fagei là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Oost-Afrika.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Stygopholcus

text:
Stygopholcus là một chi nhện trong họ Pholcidae.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Stygopholcus absoloni (Kulczynski, 1914)
 Stygopholcus photophilus Senglet, 1971
 Stygopholcus skotophilus Kratochvíl, 1940

Chú thích

Tham khảo

Pholcidae


title: Leptopholcus delicatulus

text:
Leptopholcus delicatulus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Cuba.

Chú thích

Tham khảo

Leptopholcus
Loài đặc hữu của Cuba


title: Leptopholcus tanikawai

text:
Leptopholcus tanikawai (Japans:ヤエヤマユウレイグモ, Yaeyama-yūreigumo) là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nhật Bản.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

]

Leptopholcus


title: Pholcus higoensis

text:
Pholcus higoensis (Japans:ヒゴユウレイグモ, Higo-yūreigumo) là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nhật Bản.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Psilochorus coloradensis

text:
Psilochorus coloradensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus concolor

text:
Psilochorus concolor là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus inyo

text:
Psilochorus inyo là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus hooki

text:
Psilochorus hooki là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus texanus

text:
Psilochorus texanus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ và México.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Pholcus alloctospilus

text:
Pholcus alloctospilus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

A
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus wuyiensis

text:
Pholcus wuyiensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus spilis

text:
Pholcus spilis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus bessus

text:
Pholcus bessus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus alticeps

text:
Pholcus alticeps là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nga, Centraal-Azië en Iran.

Chú thích

Tham khảo

A


title: Pholcus nenjukovi

text:
Pholcus nenjukovi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Centraal-Azië.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus crassipalpis

text:
Pholcus crassipalpis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nga và de Ukraina.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Psilochorus agnosticus

text:
Psilochorus agnosticus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở México.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus
Loài đặc hữu của Mexico


title: Psilochorus dogmaticus

text:
Psilochorus dogmaticus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở México.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus
Loài đặc hữu của Mexico


title: Physocyclus mysticus

text:
Physocyclus mysticus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở México.

Chú thích

Tham khảo

Physocyclus
Loài đặc hữu của Mexico


title: Physocyclus tanneri

text:
Physocyclus tanneri là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Physocyclus


title: Psilochorus californiae

text:
Psilochorus californiae là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ và México.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus utahensis

text:
Psilochorus utahensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus acanthus

text:
Psilochorus acanthus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus topanga

text:
Psilochorus topanga là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus bantus

text:
Psilochorus bantus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Psilochorus hesperus

text:
Psilochorus hesperus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorus


title: Physocyclus enaulus

text:
Physocyclus enaulus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Physocyclus


title: Pholcus creticus

text:
Pholcus creticus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Kreta.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Kreta


title: Smeringopus affinitatus

text:
Smeringopus affinitatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Ethiopië.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Smeringopus zonatus

text:
Smeringopus zonatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Ethiopia.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Smeringopus peregrinus

text:
Smeringopus peregrinus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở châu Phi.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Smeringopus pholcicus

text:
Smeringopus pholcicus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Đông Phi.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Smeringopus rubrotinctus

text:
Smeringopus rubrotinctus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Phi.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Pholcus fragillimus

text:
Pholcus fragillimus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Sri Lanka.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Động vật đặc hữu Sri Lanka


title: Pholcus lamperti

text:
Pholcus lamperti là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Oost-Afrika.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus nagasakiensis

text:
Pholcus nagasakiensis (Japans:ミナミユウレイグモ, Minami-yūreigumo) là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nhật Bản.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus crypticolens

text:
Pholcus crypticolens là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nga, Mông Cổ, Trung Quốc, Triều Tiên, Đài Loan và Nhật Bản.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Smeringopus natalensis

text:
Smeringopus natalensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nam Phi.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Spermophora faveauxi

text:
Spermophora faveauxi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Congo.

Chú thích

Tham khảo

Spermophora


title: Spermophora peninsulae

text:
Spermophora peninsulae là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở châu Phi.

Chú thích

Tham khảo

Spermophora


title: Spermophora berlandi

text:
Spermophora berlandi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Kenia.

Chú thích

Tham khảo

Spermophora
Loài đặc hữu của Kenia


title: Pholcus chappuisi

text:
Pholcus chappuisi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Kenia.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Kenia


title: Smeringopus arambourgi

text:
Smeringopus arambourgi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Ethiopia và Kenia.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Spermophora domestica

text:
Spermophora domestica là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Spermophora
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus elongatus

text:
Pholcus elongatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Smeringopus lesnei

text:
Smeringopus lesnei là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Đông Phi.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus


title: Pholcus leruthi

text:
Pholcus leruthi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Congo.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Congo-Kinshasa


title: Smeringopus carli

text:
Smeringopus carli là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Uganda.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus
Loài đặc hữu của Uganda


title: Smeringopus buehleri

text:
Smeringopus buehleri là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Timor.

Chú thích

Tham khảo

Smeringopus
Loài đặc hữu của Timor


title: Pholcus suizhongicus

text:
Pholcus suizhongicus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus clavimaculatus

text:
Pholcus clavimaculatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus gui

text:
Pholcus gui là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus beijingensis

text:
Pholcus beijingensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus mengla

text:
Pholcus mengla là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus quinghaiensis

text:
Pholcus quinghaiensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus taishan

text:
Pholcus taishan là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus kimi

text:
Pholcus kimi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus gaoi

text:
Pholcus gaoi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus guani

text:
Pholcus guani là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus taibaiensis

text:
Pholcus taibaiensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus edentatus

text:
Pholcus edentatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở quần đảo Canaria.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus sidorenkoi

text:
Pholcus sidorenkoi là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nga.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Nga


title: Pholcus ornatus

text:
Pholcus ornatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này có ở quần đảo Canaria.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus lingulatus

text:
Pholcus lingulatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus qingchengensis

text:
Pholcus qingchengensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus pojeonensis

text:
Pholcus pojeonensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Triều Tiên.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus parkyeonensis

text:
Pholcus parkyeonensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Triều Tiên.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus kwangkyosanensis

text:
Pholcus kwangkyosanensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Triều Tiên.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus kwanaksanensis

text:
Pholcus kwanaksanensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Zuid-Triều Tiên.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Zuid-Korea


title: Pholcus xinjiangensis

text:
Pholcus xinjiangensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus clavatus

text:
Pholcus clavatus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus lucifugus

text:
Pholcus lucifugus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Oost-Afrika.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus kapuri

text:
Pholcus kapuri là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này có ở de Andamanen.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của de Andamanen


title: Pholcus donensis

text:
Pholcus donensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nga.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Nga


title: Pholcus gosuensis

text:
Pholcus gosuensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Triều Tiên.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus joreongensis

text:
Pholcus joreongensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Triều Tiên.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus hieroglyphicus

text:
Pholcus hieroglyphicus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Eritrea.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Eritrea


title: Pholcus muralicola

text:
Pholcus muralicola là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus


title: Pholcus phungiformes

text:
Pholcus phungiformes là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Nga.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Nga


title: Pholcus henanensis

text:
Pholcus henanensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus jixianensis

text:
Pholcus jixianensis là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Pholcus yichengicus

text:
Pholcus yichengicus là một loài nhện trong họ Pholcidae. Loài này được phát hiện ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Pholcus
Loài đặc hữu của Trung Quốc


title: Nhánh Chuột thực sự

text:
Nhánh Chuột thực sự (Eumuroida) là một nhánh động vật có vú thuộc Bộ Gặm nhấm, được xác định vào năm 2004 (theo Steppan và các tác giả khác). Nhánh này bao hàm một số loài chuột của siêu họ cùng tên. Cấp độ phân loài này thật ra không thuộc các cấp độ "chuẩn" mà nó nằm giữa cấp siêu họ và họ.

Theo định nghĩa, nhánh Chuột thật sự bao hàm tất cả các loài gặm nhấm tiến hóa từ các tổ tiên chung của các họ Calomyscidae, Nesomyidae, Cricetidae và Muridae. Tuy nhiên chúng không bao hàm các loài động vật đào hang như họ Spalacidae. Họ Platacanthomyidae thì đang còn tranh cãi, nhưng theo Norris và các đồng sự (2004) thì họ này không thuộc nhánh Chuột thật sự vì có một số khác biệt trong cấu trúc hộp sọ.

Phân loài
Nhánh Eumuroida - chuột thực sự
Họ Calomyscidae
Phân họ Calomyscinae (hamster dạng chuột)
Họ Nesomyidae
Phân họ Cricetomyinae (chuột túi má)
Phân họ Dendromurinae (chuột leo châu Phi, gerbil, chuột béo, chuột rừng)
Phân họ Mystromyinae (chuột cống đuôi trắng)
Phân họ Nesomyinae (chuột Malagasy)
Phân họ Petromyscinae (chuột đá và chuột leo đầm lầy)
Họ Cricetidae
Phân họ Arvicolinae (chuột đồng, lemmut và chuột xạ)
Phân họ Cricetinae (hamster)
Phân họ Neotominae (chuột Bắc Mỹ)
Phân họ Sigmodontinae (chuột Tân thế giới)
Phân họ Tylomyinae

Tham khảo

Jansa, S. A. and M. Weksler. 2004. Phylogeny of muroid rodents: relationships within and among major lineages as determined by IRBP gene sequences. Molecular Phylogenetics and Evolution, 31:256-276.
McKenna, M. C. and S. K. Bell. 1997. Classification of Mammals above the Loài Level. Columbia University Press, New York.
Michaux, J., A. Reyes, and F. Catzeflis. 2001. Evolutionary history of the most speciose mammals: molecular phylogeny of muroid rodents. Molecular Biology and Evolution, 17:280-293.
Norris, R. W., K. Y. Zhou, C. Q. Zhou, G. Yang, C. W. Kilpatrick, and R. L. Honeycutt. 2004. The phylogenetic position of the zokors (Myospalacinae) and comments on the families of muroids (Rodentia). Molecular Phylogenetics and Evolution, 31:972-978.
Steppan, S. J., R. A. Adkins, and J. Anderson. 2004. Phylogeny và divergence date estimates of rapid radiations in muroid rodents based on multiple nuclear genes. Systematic Biology, 53:533-553.

Rodents
Muroid rodents
Liên họ Chuột


title: Bắc Sơn, Sầm Sơn

text:
Bắc Sơn là một phường thuộc thành phố Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Phía đông giáp vịnh Bắc Bộ
Phía nam giáp phường Trường Sơn
Phía tây giáp các phường Trường Sơn, Quảng Châu
Phía bắc giáp phường Trung Sơn.

Lịch sử hành chính
Vùng đất thuộc phường Bắc Sơn ngày nay, vào đầu thế kỉ 19 thuộc tổng Giặc Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, nội trấn Thanh Hóa. Năm Minh Mạng thứ 2 (1821), tổng Giặc Thượng đổi thành tổng Kính Thượng, sau đổi thành tổng Cung Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa.

Đến trước Cách mạng tháng Tám (1945), là một phần đất của làng Giữa (thôn Lương Trung) và làng Núi (Sầm Thôn), xã Lương Niệm, tổng Cung Thượng. Từ tháng 6 năm 1946 đến tháng 11 năm 1947 là một phần đất của làng Giữa và làng Núi, xã Sầm Sơn, huyện Quảng Xương.

Từ tháng 11 năm 1947, các xã Sầm Sơn và Bắc Sơn sáp nhập thành xã Quảng Tiến, huyện Quảng Xương. Tháng 6 năm 1954, xã Quảng Tiến được chia thành các xã Quảng Tiến (mới), Quảng Sơn, Quảng Tường và Quảng Cư, địa giới phường Bắc Sơn lúc này thuộc xã Quảng Sơn.

Năm 1963, xã Quảng Sơn chuyển từ huyện Quảng Xương về thị trấn Sầm Sơn mới thành lập (thị trấn Sầm Sơn trực thuộc tỉnh Thanh Hóa).

Năm 1981, thị trấn Sầm Sơn được nâng cấp lên thị xã.

Năm 1983, phường Bắc Sơn được thành lập, gồm các thôn: Long, Khánh, Hợp Thành, Minh Hải, Đông, Lập của làng Giữa và các thôn: Hòa, Bình của làng Núi.

Thông tin văn hóa-xã hội
 Phường Bắc Sơn có các bãi tắm B và C, dài gần 3 km.
 Chùa Khải Minh thuộc thôn Bình, là Trung tâm Phật giáo của thành phố Sầm Sơn.
 Chùa Lương Trung thuộc thôn Long.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ phường Bắc Sơn trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2012.


title: Trường Sơn (phường)

text:
Trường Sơn là phường thuộc thành phố Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa giới hành chính

Phường Trường Sơn nằm ở cực nam của thành phố Sầm Sơn.
Phía đông và phía nam giáp vịnh Bắc Bộ.
Phía tây giáp phường Quảng Vinh, thành phố Sầm Sơn (sông Đơ là ranh giới tự nhiên).
Phía bắc giáp phường Quảng Châu và phường Bắc Sơn, thành phố Sầm Sơn.

Lịch sử hành chính
Vùng đất thuộc phường Trường Sơn ngày nay, vào đầu thế kỉ 19 thuộc tổng Giặc Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, nội trấn Thanh Hóa. Năm Minh Mạng thứ 2 (1821), tổng Giặc Thượng đổi thành tổng Kính Thượng, sau đổi thành tổng Cung Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa.

Đến trước Cách mạng tháng Tám (1945), là một phần đất của làng Núi (Sầm Thôn), xã Lương Niệm và làng Trường Lệ, xã Trường Lệ, cùng thuộc tổng Cung Thượng. Từ tháng 6 năm 1946 đến tháng 11 năm 1947 là một phần đất của làng Núi, xã Sầm Sơn và làng Trường Lệ, xã Lê Viêm, huyện Quảng Xương.

Từ tháng 11 năm 1947, các xã Sầm Sơn và Trường Sơn sáp nhập thành xã Quảng Tiến, các xã Lãnh Phiên, Bạch Đằng và Lê Viêm sáp nhập thành xã Quảng Châu, huyện Quảng Xương. Tháng 6 năm 1954, xã Quảng Tiến được chia thành các xã: Quảng Tiến (mới), Quảng Sơn, Quảng Tường và Quảng Cư, xã Quảng Châu chia thành các xã: Quảng Châu (mới), Quảng Thọ, Quảng Vinh, địa giới phường Trường Sơn lúc này thuộc làng Núi, xã Quảng Sơn và xóm Vinh Sơn, xã Quảng Vinh.

Năm 1963, xã Quảng Sơn chuyển từ huyện Quảng Xương về thị trấn Sầm Sơn mới thành lập (thị trấn Sầm Sơn trực thuộc tỉnh Thanh Hóa).

Năm 1981, xóm Vinh Sơn chuyển từ huyện Quảng Xương về thị xã Sầm Sơn mới thành lập.

Năm 1983, phường Trường Sơn được thành lập, gồm các thôn: Bắc Nam, Thành Ngọc, Sơn Hải, Tài Lộc, Sơn Thủy, Trung Mới, Sơn Lợi, Sơn Thắng của làng Núi và thôn Vinh Sơn, hiện nay gồm các khu phố tương ứng với các thôn nêu trên.

Di tích và thắng cảnh
Trên địa bàn phường Trường Sơn có cụm di tích và danh thắng cấp quốc gia Núi Trường Lệ được công nhận từ năm 1962 gồm đền Độc Cước, đền Cô Tiên, đền Tô Hiến Thành, hòn Trống Mái. Năm 2019, cụm di tích này được Thủ tướng Chính phủ xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt. Ngoài ra, phường còn có một di tích cấp tỉnh là đền Hoàng Minh Tự. Phường Trường Sơn cũng có gần 1 km bãi biển phục vụ du lịch.

Núi Trường Lệ

Núi Trường Lệ, còn được gọi là Sầm Sơn hay Núi Sầm, là dãy núi thấp nằm ven biển phía nam thành phố Sầm Sơn. Dãy núi này hiện được bao phủ bởi một diện tích rừng đặc dụng, được đánh giá là có cảnh quan thiên nhiên đẹp và là khu vực đa dạng về sinh học. Núi Trường Lệ gồm có 16 ngọn trên diện tích 150 ha, trong đó đỉnh cao nhất là Hòn Kèo chỉ cao 84,7 m so với mực nước biển.

Đền Hoàng Minh Tự
Đền Hoàng Minh Tự thuộc khu phố Sơn Thủy, phường Trường sơn, còn được gọi là Đền Đệ Tam hay Đền Hạ (theo vị trí địa lý, Đền Độc Cước là Đền Thượng, Đền Tô Hiến Thành là Đền Trung). Đền nằm giữa khu nhà ở của cư dân, cách đền Tô Hiến Thành khoảng 300 m theo đường chim bay. Trước kia, xung quanh nhiều cây cổ thụ. Nhưng trong thế kỉ 20, đền đã bị phá, sau được trùng tu lại. Các hiện vật cũ gồm có nếp nhà có từ năm Bảo Đại thứ 3 (1929), hai bức tượng võ quan mặc triều phục, tay cầm gươm, chiếc kiệu song loan vào loại lớn, đang đặt ở đền Độc Cước và hai đạo sắc năm Thành Thái thứ 13 (1902) và Khải Định thứ 6 (1922).

Đền thờ vị nhân thần Hoàng Minh Tự, đỗ hoàng giáp, do đó là biểu tượng cho sự học hành đỗ đạt. Đền được công nhận là Di tích lịch sử văn hoá cấp tỉnh từ năm 2005.

Về nhân vật Hoàng Minh Tự, có tích cho rằng, ông vốn quê ở Phường Quảng Vinh, thành phố Sầm Sơn, nhà nghèo phải đi ở. Gia chủ nuôi thầy trong nhà để dạy con học, Hoàng Minh Tự sáng dạ, nên nghe lỏm bài thầy giảng. Về sau ông đi thi và đỗ hoàng giáp. Khi nghỉ hưu, Hoàng Minh Tự đã về sống ẩn dật ở khu vực này. Khi ông mất, thi hài ông được mối đùn lên thành nấm mồ và rất linh thiêng, nên nhân dân địa phương đã lập đền thờ. Cũng có tích lại nói rằng Hoàng Minh Tự vốn là một viên quan của nhà Tống, tên thật là Hoàng Hiển. Khi nhà Tống bị tiêu diệt thì Hoàng Hiền cùng với một số gia thuộc chạy sang Việt Nam và tham gia đánh giặc Nguyên - Mông. Ông đã lập nhiều chiến công, nên được vua Trần phong 'Minh tự'. Vì thế nhân dân quen gọi ông là Hoàng Minh Tự. Về già, ông về ở ẩn ở vùng Kẻ Trường, nay là Phường Quảng Vinh, thành phố Sầm Sơn. Sau khi ông mất, dân trong vùng lập đền thờ.

Hàng năm, vào ngày 26 tháng 2 âm lịch, đền tổ chức lễ tưởng niệm Hoàng Minh Tự.

Kinh tế
Kinh tế của phường Trường Sơn chủ yếu dựa trên việc khai thác du lịch, ngoài ra còn một bộ phận dân cư làm nghề cá.

Theo thống kê năm 2006, tổng giá trị sản phẩm xã hội của phường Trường Sơn là 191 tỉ đồng, trong đó thủy sản chiếm 10% GDP. Có 357 trong tổng số 2.522 hộ với 750 lao động trong tổng số 11.850 nhân khẩu làm nghề cá và có 286 trong tổng số gần 800 tàu, thuyền của thành phố Sầm Sơn.

Giáo dục
Trên địa bàn phường có Trường THPT Sầm Sơn.

Ngoài ra còn có THCS Nguyễn Hồng Lễ, THCS Trường Sơn và trường tiểu học Trường Sơn.

Giao thông
Phường Trường Sơn là điểm đầu của quốc lộ 47.

Các đường phố chính: đường Lê Lợi(quốc lộ 47), đường Lê Hoàn, đường Nguyễn Du, đường Hồ Xuân Hương, đường Tô Hiến Thành, đường Tây Sơn, đường Thanh Niên.

Thư viện ảnh

Thư mục

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ phường Trường Sơn  trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ (Việt Nam). Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2012.


title: Trận Solferino

text:
Trận Solferino là một trận đánh quan trọng trong cuộc Chiến tranh giành độc lập Ý lần thứ hai, diễn ra vào ngày 8 tháng 6 năm 1859 và kết thúc với chiến thắng của liên quân Pháp - Sardegna trước quân đội Áo. Trận chiến này có sự tham gia trực tiếp của Hoàng đế Napoléon III của Pháp, vua Vittorio Emanuele II của Sardegna và Hoàng đế Franz Joseph I của Áo, và là trận đánh duy nhất mà Franz Joseph đích thân chỉ huy trong suốt cuộc đời ông. Đây được xem là trận đánh lớn nhất ở châu Âu kể từ sau trận Leipzig năm 1813, với con số thương vong cao nhất kể từ sau trận Waterloo năm 1815.Trận chiến cao điểm này đã đánh dấu sự chấm dứt của cuộc chiến ở Ý năm 1859: nhiều yếu tố, trong đó có thiệt hại nặng nề của quân đội Pháp và Áo, đã khiến cho hoàng đế hai nước quyết định giảng hòa với nhau để chấm dứt cuộc chiến không được dân chúng ủng hộ... Ngoài ra, trận đánh này đã đi vào lịch sử nhân loại như cái "nôi" của Hội Chữ Thập đỏ Quốc tế.

Hai bên bắt đầu đụng độ với nhau vào lúc rạng sáng. Phía Pháp đổ từng lớp bộ binh vào trận để phối hợp với các khẩu pháo dội vào Solferino. Về phía Áo, tướng Franz von Wimpffen mở hai đợt tấn công vào cánh phải quân Pháp. Trận đánh diễn ra ác liệt nhưng bất phân thắng bại, nhưng cuối cùng, kỵ binh của Wimpffen bị kiệt quệ trong khi chiến tuyến quân Áo ở Solferino đã bị pháo binh địch giã nhừ và tan vỡ trước mũi lê của bộ binh địch. Trận đánh ngắn ngủi chấm dứt khi Franz Joseph buộc phải rút lui toàn bộ lực lượng của mình. Bên sườn quân Pháp, mặc dù Quân đoàn VIII Áo dưới quyền tướng Ludwig von Benedek đã đập tan các đợt tiến công dồn dập của quân Sardegna với quân số áp đảo trong suốt ngày hôm đó, Benedek buộc lòng phải tuân thủ mệnh lệnh. Thương vong rất lớn cho cả hai phe, đặc biệt là quân Áo Sự thất trận ở Solferino đã gây cho Hoàng đế Franz Joseph I mất lòng tin vào quân đội của mình, song ông chuẩn bị tiếp tục cuộc chiến. Trong khi đó, tổn thất to lớn của các lực lượng Pháp đã khiến cho Napoléon III hoảng hốt, và ông hiểu rằng Pháp sẽ phải hao tổn thêm nhiều binh lực nữa để đánh chiếm Quadrilatero. Chất lượng chiến đấu thấp kém của quân Sardegna cũng gây cho Napoléon thất vọng. Thêm vào đó, nhận thấy nước Phổ láng giềng đang động viên quân đội để chuẩn bị tham chiến Napoléon cầu hòa với Franz Joseph, người đã chấp thuận do tình hình bất ổn về tài chính và chính trị của Áo. Hai bên ký kết Thỏa ước Villafranca cuối năm 1859, theo đó Áo nhượng cho Pháp phần lớn Lombardia, vùng mà sau đó được trao cho Ý. Sự kiện này gây cho các nhà dân tộc chủ nghĩa Ý phẫn nộ và không thể ngăn chặn người Ý tiếp tục công cuộc thống nhất đất nước họ, quá trình mà trận Solferino là một mốc quan trọng.

Dù công lao của các cấp chỉ huy Pháp và Áo không phải là không được bộc lộ trong chiến trận, lòng dũng cảm của lính bộ binh Pháp đã quyết định kết quả trận Solferino, vốn được xem là một "Trận đánh của lính". Trận đánh này không thực sự làm Napoléon III vừa ý, song ông luôn đề cao chiến thắng đối với công chúng Pháp. Thắng lợi này đã góp phần củng cố niềm tin của các nhà chính trị và quân sự vào sức mạnh của quân đội Pháp, qua đó dẫn đến sự thảm bại của họ trong cuộc Chiến tranh Pháp-Phổ (1870 – 1871). Đồng thời, trận đánh đã gây phấn khích cho các nhà tự do chủ nghĩa ở Áo vì họ coi đây là một đòn giáng vào nền quân chủ chuyên chế Áo-Hung. Nhưng, ý nghĩa trọng đại nhất của trận đánh bắt nguồn từ những ấn tượng của một doanh nhân người Thụy Sĩ là Henri Dunant về sự đau đớn của thương binh nằm lại chiến địa mà không hề được chăm sóc. Qua cuốn Hồi ức về Solferino xuất bản năm 1862, ông mong muốn mỗi quốc gia phải thành lập các hiệp hội chữa trị cho thương binh trên chiến trường. Chính điều ấy đă dẫn đến sự ra đời của Phong trào Chữ thập đỏ – Trăng lưỡi liềm đỏ quốc tế.

Bối cảnh lịch sử
Cuộc Chiến tranh giành độc lập Ý lần thứ hai giữa Đế chế thứ hai của Pháp và Vương quốc Sardegna (Sardegna-Piemonte) với Đế quốc Áo dưới thời nhà Habsburg (1859) khởi nguồn từ hoạt động ngoại giao khôn khéo của Thủ tướng Cavour, nhằm thống nhất nước Ý dưới sự thống trị của Vương triều Sardegna. Hoàng đế Pháp là Napoléon III đã chấp nhận hỗ trợ Ý chống người Áo do sự quan tâm của ông đối với tình hình Ý (thời trẻ ông từng tham gia phong trào cách mạng Ý năm 1830) cùng với mong muốn tước đoạt cho Pháp quyền lợi của Áo tại Ý và dĩ nhiên, tham vọng bành trướng của ông.

Sau trận đánh
Tuy có ý kiến coi trận Solferino là một thắng lợi kiểu Pyrros của quân Pháp cũng giống như cuộc vây hãm Sevastopol và đây thực chất không phải là một trận đánh quyết định, trận này cũng quyết định đến kết quả của cuộc Chiến tranh Pháp - Áo năm 1859. Với thất bại này, uy thế của người Áo trên đất Ý chỉ còn là quá khứ, và thời đại của Klemens von Metternich có thể được xem là chấm dứt. Trận tàn sát thật sự khủng khiếp, song chẳng thể hiện bất kỳ một tài năng lãnh đạo nào. Qua đó, đây được xem là thắng lợi của các đội quân tinh nhuệ và có kỷ luật theo lối cũ.

Tầm trọng đại của chiến thắng này có thể thấy qua việc Đế quốc Áo lâm vào khủng hoảng sau khi mất quyền bá chủ ở Ý. Được xem là trận đánh đẫm máu nhất ở châu Âu kể từ sau trận Waterloo, thắng lợi này đã góp phần đặt tiền đề cho tiến trình nhất thống nước Ý dưới sự lãnh đạo của Piemonte. Như một thất bại tiếp nối cho những thắng lợi vẻ vang của quân Áo dưới quyền cố Thống chế Joseph Radetzky von Radetz trong cuộc Chiến tranh giành độc lập Ý lần thứ nhất hồi các năm 1848 - 1849, Trận Solferino không chỉ là một thất bại cá nhân của Hoàng đế Franz Joseph I mà còn là của cả nước Áo. Tiếp nối thất bại ở Solferino, trận Königgrätz năm 1866 đã góp phần khiến cho Áo bị mất thêm nhiều vùng đất ở miền Bắc Ý và chứng tỏ sự yếu kém quân sự của Áo Quốc.

Chú thích

Liên kết ngoài
 The French Army 1600-1900
 The Battle of Solferino
 Mikhail Dragomirov. (1861) Battle of Solferino. (With two plans) (Сольферинская битва. (с двумя планами)) at Runivers.ru in DjVu format

Xung đột năm 1859
Solferino 1859
Solferino 1859
Solferino 1859
Solferino 1859
Ý năm 1859
Đế quốc Áo năm 1859
Pháp năm 1859
Trận đánh liên quan tới binh đoàn Lê dương Pháp


title: Juanes MTV Unplugged

text:
Juanes MTV Unplugged là album thứ sáu của ca sĩ-nhạc sĩ Juanes, và album đầu tiên được ghi hoàn toàn sống. Ngày phát hành của nó được lên kế hoạch cho các ngày 29 tháng 5 năm 2012, được ghi lại vào ngày 1 tháng 2 năm đó tại Miami, Mỹ. Sản xuất của album đã được dẫn dắt bởi nhạc sĩ Juan Luis Guerra và sự tham dự của Joaquin Sabina và Paula Fernandes trên sân khấu. Đĩa đơn đầu tiên từ sản xuất được phát hành vào ngày 5 tháng 3 năm 2012 và bao gồm một bài hát chưa được phát hành ghi lại trong buổi hòa nhạc được gọi là "Tín hiệu".

Track listing
 "Fíjate Bien" 	Juanes
 "La Paga" 	Juanes
 "Nada Valgo Sin Tu Amor" 	Juanes
 "Es Por Tí" 	Juanes
 "Todo en Mi Vida Eres Tú" 	Juanes
 "A Dios le Pido" 	Juanes
 "Hoy Me Voy" (có sự tham gia của Paula Fernandes)	Juanes
 "Volverte a Ver" 	Juanes
 "La Camisa Negra" 	Juanes
 "Azul Sabina" (có sự tham gia của Joaquín Sabina)
 "Para Tu Amor"
 "La Señal" 	Juanes	3:42
 "Me Enamora" 	Juanes
 "Odio por Amor" Juanes

Tham khảo
 Propagace Alba (Juanes - MTV Unplugged)
 Juanes MTV Unplugged
 Juanes "La Señal"

Tham khảo

Album năm 2000
Album của Juanes
Album trực tiếp năm 2012


title: Quảng Tiến (phường)

text:
Quảng Tiến là phường thuộc thành phố Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Phường Quảng Tiến nằm ở hữu ngạn sông Mã.
Phía đông giáp phường Quảng Cư.
Phía nam giáp phường Trung Sơn và phường Quảng Châu.
Phía tây giáp phường Quảng Châu.
Phía bắc giáp xã Hoằng Châu, huyện Hoằng Hóa (ranh giới tự nhiên là sông Mã).

Lịch sử hành chính
Vùng đất thuộc phường Quảng Tiến ngày nay, vào đầu thế kỉ 19 thuộc tổng Giặc Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, nội trấn Thanh Hóa. Năm Minh Mạng thứ 2 (1821), tổng Giặc Thượng đổi thành tổng Kính Thượng, sau đổi thành tổng Cung Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa.

Đến trước Cách mạng tháng Tám (1945), là phần đất của các làng: làng Hới (Hải Thôn) và một phần làng Trấp (thôn Cá Lập), cùng thuộc xã Lương Niệm, làng Trung (thôn Lộc Trung), xã Triều Thanh Lộc và làng Bến (thôn Bình Tân), xã Bình Tân, thuộc tổng Cung Thượng. Từ tháng 6 năm 1946 đến tháng 11 năm 1947 là một phần đất của xã Bắc Sơn, huyện Quảng Xương.

Từ tháng 11 năm 1947, các xã Sầm Sơn và Bắc Sơn sáp nhập thành xã Quảng Tiến, huyện Quảng Xương. Tháng 6 năm 1954, xã Quảng Tiến được chia thành các xã Quảng Tiến (mới), Quảng Sơn, Quảng Tường và Quảng Cư.

Năm 1981, xã Quảng Tiến được chuyển từ huyện Quảng Xương về thị xã Sầm Sơn mới thành lập, nay là Thành phố Sầm Sơn.

Phường Quảng Tiến được thành lập năm 2009 trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của xã Quảng Tiến cũ.

Phường Quảng Tiến hiện nay gồm có 11 Khu phố: Bảo An, Bình Tân (xưa là làng Bến), Phúc Đức, Ninh Thành, Thọ Xuân, Khang Phú, Toàn Thắng, Vạn Lợi, Tân Lập, Hải Vượng (xưa đất này thuộc làng Cá Lập), Trung Thịnh (một phần làng Hới và làng Lộc Trung).
Phường Quảng Tiến đã được Chính phủ Nước CHXHCN Việt Nam phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng LLVT nhân dân thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Lịch sử chống quân Nguyên- Mông

Theo Đại Việt sử ký toàn thư: Đại nam thống chí; An nam chí lược vào giữa thế kỷ thứ 13 cuộc sống của nhân dân Đại Việt đang đi vào thế ổn định, mùa màng tươi tốt xóm làng được tổ chức lại có quy cũ hơn, vừa lúc đó thì được tin quân xâm lược Mông Cổ từ Bắc lan tới.

Nhà nước Mông Cổ thành lập từ đầu thế kỷ thứ XIII. Vua Mông Cổ liên tiếp đem quân xâm lược và thống trị nhiều nước ở Châu Á và Châu Âu. Dựng lên một đế quốc rộng lớn kéo dài từ Thái Bình Dương đến bờ Biển Đen. Vó ngựa của quân Mông Cổ đi đến đâu thì thành lũy tan hoang, nhà cửa đổ nát nhân dân chết chóc hoặc bị bắt làm nô lệ. Nền độc lập của nhiều dân tộc bị đe dọa nghiêm trọng.

Năm 1257 Vua Mông Cổ quyết định mở cuộc tấn công quy mô lớn vào nước Nam Tống (Trung Quốc). Để thực hiện nhanh chóng kế hoạch tấn công của mình, tên tướng giặc là Ngột Lương Hợp Thai sai sứ sang Đại Việt đòi Nhà Trần đầu hàng. Trước thái độ ngang ngược của kẻ xâm lược, vua tôi nhà Trần bắt trói sứ giả ném vào nhà giam. Một khí thế chống giặc giữ nước bùng lên rầm rộ khắp nơi. Từ miền núi đến vùng biển, các đội dân binh được thành lập, ngày đêm luyện tập võ nghệ sẵn sàng cùng đội quân triều đình do vị tướng trẻ Trần Quốc Tuấn chỉ huy chống giặc, giữ nước.

Tháng giêng năm Mậu Ngọ (1258). Ba vạn quân Mông Cổ do tướng Ngột Lương Hợp Thai chỉ huy đã tràn vào nước ta. Quân ta do Vua Trần Thái Tông chỉ huy dùng kế "vườn không nhà trống" làm cho quân Nguyên Mông rơi vào tình trạng khốn đốn và cuối cùng là cuộc phản công lớn của quân ta ở Đông Bộ Đầu (bến sông Hồng - Hàng Than - Hà Nội) quân Mông Cổ bị đánh bật ra khỏi Thăng Long bị quân ta truy kích, chúng hỗn loạn tháo chạy về biên giới, xác người, xác ngựa ngổn ngang. Thế là trong vòng nửa tháng quân dân Đại Việt thời Trần đã đánh bại hoàn toàn cuộc xâm lược của quân Mông Cổ hung bạo, quét sạch chúng ra khỏi bờ cõi. Theo truyền thuyết cũng như bản sao sử tích do Nguyễn Bính - Hàn Lâm Viện bộ lễ Đông Các đại học sỹ soạn. Niên hiệu Hồng Phúc thứ I (1572) được Nguyễn Hiền phục sao niên hiệu Vĩnh Hựu thứ I (1755) sau này được cụ cửu phẩm Trần Văn Sự sao lại năm Bảo Đại thứ 5 (1935) và Ban Văn hóa - UBND Xã Quảng Tiến dịch sao năm 1999: Tây phương Tướng Quân vốn quê gốc ở làng Cá Lập. Ông là người rất giỏi về sông nước, võ nghệ tinh thông.

Hưởng ứng lời hiệu triệu đánh giặc giữ nước của Vua Trần, Tây Phương Tướng Quân đã hăng hái ra chiêu mộ binh sĩ tập luyện quân sự chuẩn bị thời cơ ứng nghĩa đánh giặc.

Trong cuộc kháng chiến vĩ đại lần thứ nhất của dân tộc Đại Việt. Tây phương Tướng Quân được giao nhiệm vụ chỉ huy một số trận đánh ở đạo Hải Dương. Sau khi đất nước sạch bóng quân thù, nhân dân trở lại xây dựng cuộc sống thanh bình. Với sách lược phòng thủ vững chắc đất nước. Vua Trần cho nhiều đạo quân về trấn ải vùng biên giới và các cửa biển xung yếu với kế hoạch: "Tĩnh vi dân, Động vi dân" Tây Phương Tướng Quân đưa quân trở về đền Cá Lập vừa lao động vừa sản xuất, xây dựng mở mang làng xóm. Vừa luyện tập quân sự, xây dựng củng cố lực lượng sẵn sàng chiến đấu.

Song bọn phong kiến Mông Cổ từ khi xâm chiếm được Trung Quốc lập ra nhà Nguyên. Với tham vọng bá chủ thế giới lại tiếp thu thêm tư tưởng bành trướng Đại Hán đã không cho nhân dân ta được yên ổn làm ăn, chúng khẩn trương hơn nữa việc mở rộng đế quốc xuống Phương Nam. Bọn sứ thần nhà Nguyên sách nhiễu nhà Trần rất ngang ngược. Vua tôi nhà Trần một mặt làm tốt công việc đấu tranh ngoại giao, từ chối những đòi hỏi quá đáng của chúng, đồng thời gấp rút chuẩn bị cuộc kháng chiến.Khí thế chống giặc yêu nước lại bùng lên trong cả nước. Mùa đông năm Nhâm Ngọ (1282) Vua Trần họp các công hầu, quan lại ở Bình Than (Hải Dương) bàn kế đánh giặc và chia quân đóng giữ các vùng hiểm yếu. Mùa đông năm sau (1283) Vua Trần đích thân chỉ huy cuộc tập trận của quân đội chủ lực. Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn nhà quân sự tài giỏi dày dặn kinh nghiệm được cử làm tổng chỉ huy toàn quân. Ông đã viết bài "Hịch Tướng Sỹ" nổi tiếng khơi dạy lòng yêu nước tha thiết và khích lệ quân sĩ xông lên giết giặc cứu nước, bảo vệ quê hương.

Mùa xuân năm Ất Dậu (1285) Vua Trần Thánh Tông triệu tập các đại biểu phụ lão trong cả nước về họp và dự tiệc ở điện Diêm Hồng. Khi nhà Vua hỏi: " Giặc mạnh nên hàng hay nên đánh". Các bô lão đại diện cho ý chí toàn dân Đại Việt đã muôn miệng một lời đồng thanh hô tô "Đánh". Người dân Đại Việt lúc bấy giờ đều thích nên cánh tay hai chữ " Sát Thát". Tức là giết giặt Nguyên.

Cuối tháng 1 năm Ất Dậu. Năm mươi vạn quân Nguyên do Thoát Hoan con trai của Vua Nguyên trực tiếp chỉ huy ồ ạt tràn vào nước ta, bằng cả hai đường bộ và đường thủy, các trận đánh diễn ra quyết liệt ở nhiều nơi trên vùng biên giới, thấy thế giặc mạnh Trần Hưng Đạo cho quân chủ lực rút lui dần về phía Nam, đồng thời thực hiện chiến thuật vườn không nhà trống. Cùng vào thời gian này tướng giặc là Toa Đô ở phía Nam (Đánh Chăm Pa từ năm 1258) nay cũng tiến công Đại Việt từ phía nam ra hòng tạo thành hai gọng kiềm mạnh tiêu diệt quân chủ lực, bắt sống gọn toàn bộ đầu não của cuộc kháng chiến. Vua Trần và Trần Hưng Đạo rút quân về Ninh Bình và Thanh Hóa, quân giặc từ hai mặt Nam, Bắc đánh vào. Tình thế nguy ngập. Trần Hưng Đạo bình tĩnh tổ chức cuộc hành quân chiến lược đầy mưu trí đánh lạc hướng giặc, rút ra mạn Đông Bắc (Hải Phòng - Quảng Ninh). Sau đó ông cùng Vua Trần dong thuyền nhẹ xuôi vào Nam chiếm lại đất Thanh Hóa, củng cố lực lượng chuẩn bị cuộc tổng phản công.

Không bắt được Vua tôi Nhà Trần, Thoát Hoan phải rút về Thăng Long chờ tiếp viện. Chúng không hiểu rằng chính trong thời gian đó Trần Hưng Đạo đã xác định được thời điểm tổng phản công, cho người liên hệ với quân dân các vùng hiểm yếu chuẩn bị lực lượng và kế hoạch đánh giặc. Tháng 5 năm 1285 Trần Hưng Đạo tiến quân ra Bắc cắt đôi lực lượng giặc. Cả dân tộc được lệnh nổi lên đánh lớn, giặc bị đánh ở nhiều nơi: Đạo quân do Trần Quốc Toản - Nguyễn Khoái chỉ huy phối hợp với các đạo dân binh địa phương giáng cho giặc một trận đòn thất bại nặng nề ở bến Chương Dương, rồi nhân đà thắng lợi tiến về giải phóng Thăng Long. Trước sức tấn công như vũ bão của quân ta Thoát Hoan hoảng hốt hạ lệnh rút lui. Xong ở đâu chúng cũng bị quân ta phục kích đánh cho tơi bời, về đến vùng Vạn Kiếp chúng lại rơi vào trận địa phục kích của bộ chỉ huy ta. Quân ta đổ ra đánh quyết liệt, xác giặc ngổn ngang. Giữa trận mưa tên dữ dội Thoát Hoan hoảng hốt chui vào ống đồng, bắt lính mở đường máu khiêng chạy về nước. Vào lúc này, không hay biết gì về cuộc rút quân của đại quân. Toa Đô bỏ đất Thanh Hóa theo Sông Hồng kéo quân ra Thăng Long với Thoát Hoan. Vua Trần đem quân chặn đánh chúng ở Tây Kết, hàng vạn tên giặc bị tiêu diệt, Toa Đô bị chém đầu.

Sau hai tháng tổng phản công quyết liệt quân dân Đại Việt đã đánh tan tành hơn nửa triệu quân xâm lược Nguyên Mông, một đạo quân hung bạo nhất thế giới hồi đó, đuổi chúng ra khỏi bờ cõi. Nền Độc Lập của Tổ Quốc được giữ vững, kế hoạch bành trướng của quân Nguyên Mông bị phá tan.

Theo sử sách, nhiều trận đánh lớn đã xảy ra trên đất Thanh Hóa: Trận đánh đầu tiên do tướng quân Trần Nhật Duật chỉ huy đánh cản Toa Đô ở Cửa Ghép và núi Văn Trinh. Trận đánh lớn thứ hai cũng do tướng Trần Nhật Duật chỉ huy đánh quân Toa Đô ở phòng tuyến kênh Bố Vệ nay thuộc thành phố Thanh Hóa.

Trận đánh lớn thứ ba tại phòng thủ Hương Yên Duyên (Vùng biển Sầm Sơn đến Cửa Hới) và phòng tuyến Phú Tân, dưới sự tổ chức chỉ huy của thượng tướng Thái sư Trần Quang Khải.

Thanh Hóa trở thành địa bàn chiến lược, nơi đây đã diễn ra nhiều cuộc chiến đấu gay go quyết liệt nhưng rất anh hùng của quân dân Thanh Hóa, đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ nặng nề mà lịch sử giao phó bảo vệ an toàn triều đình Nhà Trần - Bộ não của cuộc kháng chiến trong thời gian Vua tôi Nhà Trần vào Thanh Hóa tạo thời cơ cho cuộc kháng chiến chuyển sang thế phản công chiến lược. Lịch sử còn lưu truyền trận đánh ở Cửa Hới (Xã Quảng Tiến) nay là Phường Quảng Tiến nhằm chặn cuộc truy kích của giặc bảo đảm an toàn cho lực lượng quân đội và Vua tôi Nhà Trần rút bằng đường biển qua Cửa Hới. Trong trận đánh này Tây Phương Tướng Quân đã nêu tấm gương sáng về sự mưu trí và lòng dũng cảm hy sinh quên mình.

Tây Phương Tướng Quân sinh ra và lớn lên tại làng Cá Lập nên ông rất am hiểu địa hình nơi đây. Dựa vào hệ thống sông ngòi và những cánh đồng lầy quanh vùng sông Lạch Trào chảy ra Cửa Hới. Ông đề ra kế hoạch phục kích đánh quân giặc tại đây.

Tây Phương Tướng Quân đã huy động lực lượng dân binh vứt xuống đoạn sông đào nhà Lê chỗ hợp lưu với Sông Mã (Sông Lạch Trào) số lượng rất lớn rào tre đã chuẩn bị từ trước. Đoàn chiến thuyền của giặc từ Sông Mã theo hướng cửa Hới truy đuổi đoàn thuyền chiến Nhà Trần đến đoạn sông bị lấp rào, cũng vừa khi thủy triều rút chúng bị mắc kẹt. Quân ta phục sẵn hai bên bờ, bất ngờ dùng tên nỏ áp đảo hắt chúng xuống cánh đồng lầy, chia cắt chúng ra và tiêu diệt.

Trong một trận quyết chiến chặn giặc cho bộ chỉ huy kháng chiến và triều đình Nhà Trần rút khỏi Thanh Hóa. Tây Phương Tướng Quân đã anh dũng hy sinh. Để tưởng nhớ công lao to lớn của Ngài triều đình nhà Trần đã ban sắc phong thần, giao cho nhân dân làng Cá Lập dựng đền hương khói quanh năm. Đến thời Trần Thánh Tông xét công tích của ngài, gia phong tặng Tây Phương Đại tướng Quân, biển hiệu "Đại Vương Thượng Đẳng". Các triều đình phong kiến đều có sắc phong thần và phong nhiều mỹ tự như: "Bảo vệ Tổ Quốc - ủng hộ nhân dân", được ban bốn chữ "Bảo chiếu đàm ân" nghĩa là công giữ nước giúp dân là vô cùng quý giá được soi sáng rộng khắp. các chiều đại về sau đều có sắc phong, Nhà vua phong nhiều mỹ tự.

Lê Thái Tổ dựng cờ khởi nghĩa, nhà vua cho đem lễ vật đến cầu đảo mong âm phù dương trợ. Sự cầu được ứng nghiệm bèn phong tặng Thượng đẳng thần tối linh, hiển ứng linh thông, quả đoán Đại Vương. Khi đánh tan Giặc Minh chém đầu Liễu Thăng, đất nước được thanh bình. Xét công âm phù của vị thần nhà Vua ban sắc phong "Nhất Vị Đại Vương hiển ứng phù âm, phổ tế cương nghị anh linh".Sắc cho nhân dân làng Cá Lập trùng tu miếu điện một năm Xuân - Thu hai kỳ tế lễ.

Cuộc kháng chiến của quân dân nhà trần chống đế quốc Nguyên Mông đến nay đã trải qua hơn 7 thế kỷ nhưng mãi mãi là niềm tự hào lớn của dân tộc Việt Nam. Ngôi đền thờ Tây Phương Tướng Quân và truyền thuyết về người anh hùng đã gắn bó với những người dân sống bằng nghề đánh cá biển đầy gian khó và nguy hiểm qua nhiều thế kỷ. Vị thần được nhân dân tôn sùng, như sự đỡ đầu về tinh thần trong cả vùng biển Sầm Sơn đã đóng góp cho kho tàng tư liệu về thời kỳ lịch sử oai hùng của dân tộc Việt Nam ở thế kỷ thứ XIII.

Ngày 17/10/1993 Sở Văn hóa - Thông tin đã ký quyết định vào số 250QĐ/VHTT công nhận di tích làng Cá Lập là di tích Lịch sử Văn hóa cấp tỉnh. Năm 1999 Bộ Văn hóa - Thông tin cấp bằng công nhận di tích lịch sử Văn hóa cấp Quốc gia.

Sự kiện dân quân miền Nam tập kết ra Bắc

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, cảng Lạch Hới xã Quảng Tiến (nay là phường Quảng Tiến), thành phố Sầm Sơn được giao nhiệm vụ là điểm tập kết đón đồng bào, cán bộ, chiến sĩ và học sinh miền Nam tập kết ra Bắc

Ngay tại tấm bia tưởng niệm ở cảng hới sầm sơn đã ghi lại sự kiện lịch sử trọng đại này: " Nơi đây, đảng bộ, chính quyền và nhân dân Sầm Sơn từ ngày 15/10/1954 đến 1/5/1955 đã đón 1.869 thương, bệnh binh; 47.346 cán bộ; 5.922 học sinh, sinh viên và 1.443 gia đình cán bộ ở Miền Nam tập kết ra miền Bắc theo Hiệp định Giơ-ne-vơ về Việt Nam"

Sau một thời gian nghỉ tại Sầm Sơn, những người tập kết ra Bắc được di chuyển đến các địa phương khác ở Miền Bắc học tập, tham gia phát triển kinh tế - xã hội hoặc về Miền Nam tham gia chiến đấu.

Ngày nay, sau nhiều năm được đầu tư xây dựng, bến Sầm Sơn xưa - nay là cảng cá Lạch Hới trở thành một trong những bến cảng, khu dịch vụ hậu cần nghề cá lớn nhất của tỉnh Thanh Hóa. Cảng cá này hiện có chỗ đậu cho 450 đến 500 tàu, thuyền đánh cá các loại. Đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Sầm Sơn.

Thông tin văn hóa-xã hội
 Cụm di tích chùa Khải Nam thờ phật - đền Cá Lập thờ Tây Phương Tướng Quân Trần Đức (thời Tiền Triều Trần), Di tích được xếp hạng LSVH cấp quốc gia .
 Đền thờ Đô đốc Dũng (Nguyễn Sỹ Dũng) (Là một trong Thất hổ tướng thời Tây Sơn - Nguyễn Huệ), Di tích xếp hạng LSVH cấp tỉnh.
 Đền thờ Kim Cương Tướng Quân (thời Trần) Di tích xếp hạng LSVH cấp tỉnh.
 Đền thờ Họ Trần Trí thờ Tướng quân Trần Đức (Thời Tiền Triều Trần) Di tích được xếp hạng LSVH cấp tỉnh.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ phường Quảng Tiến trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2012.


title: Quảng Cư

text:
Quảng Cư là một phường thuộc thành phố Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa lý
Phường Quảng Cư nằm ở hữu ngạn sông Mã, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp biển Đông
Phía tây giáp phường Quảng Tiến
Phía nam giáp phường Trung Sơn
Phía bắc giáp huyện Hoằng Hóa với ranh giới là sông Mã.

Phường có diện tích 6,42 km², dân số năm 2016 là 11.403 người, mật độ dân số đạt 1.776 người/km².

Lịch sử hành chính
Vùng đất thuộc xã Quảng Cư ngày nay, vào đầu thế kỉ 19 thuộc tổng Giặc Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, nội trấn Thanh Hóa. Năm Minh Mạng thứ 2 (1821), tổng Giặc Thượng đổi thành tổng Kính Thượng, sau đổi thành tổng Cung Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa.

Đến trước Cách mạng tháng Tám (1945), là một phần đất của các làng: làng Trấp (thôn Cá Lập), xã Lương Niệm; làng Trung (thôn Lộc Trung), làng Vạn (Thanh Khê), làng Triều (Triều Dương), xã Triều Thanh Lộc, thuộc tổng Cung Thượng. Từ tháng 6 năm 1946 đến tháng 11 năm 1947 là một phần đất của xã Bắc Sơn, huyện Quảng Xương.

Từ tháng 11 năm 1947, các xã Sầm Sơn và Bắc Sơn sáp nhập thành xã Quảng Tiến, huyện Quảng Xương. Tháng 6 năm 1954, xã Quảng Tiến được chia thành các xã Quảng Tiến (mới), Quảng Sơn, Quảng Tường và Quảng Cư.

Năm 1981, xã Quảng Cư được chuyển từ huyện Quảng Xương về thị xã Sầm Sơn mới thành lập

Ngày 19 tháng 4 năm 2017, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 368/NQ-UBTVQH14. Theo đó, thành lập phường Quảng Cư trên cơ sở toàn bộ 6,42 km² diện tích tự nhiên và 11.403 người của xã Quảng Cư, đồng thời chuyển thị xã Sầm Sơn thành thành phố Sầm Sơn thuộc tỉnh Thanh Hóa.

Phường Quảng Cư hiện nay gồm các khu dân cư: Thu Hảo, Hồng Thắng, Công Vinh, Cường Thịnh, Quang Vinh (xưa thuộc làng Trấp), Thành Thái, Minh Cát (xưa thuộc làng Vạn), Trung Chính (xưa thuộc làng Trung), Tiến Lợi (xưa thuộc làng Triều) và Thành Thắng (mới thành lập năm 1976, di cư từ xã Quảng Đại)..

Thông tin văn hóa-xã hội
 Đền Bà Triệu tại thôn Công Vinh, di tích cấp tỉnh.
 Đền Thanh Khê tại thôn Minh Cát, thờ Tứ vị Hồng Thánh Nương, di tích cấp tỉnh.
 Nhà thờ họ Trương Đức, di tích cấp tỉnh.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Quảng Cư trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2012.


title: Kiểm duyệt Internet ở Việt Nam

text:
Chính quyền Việt Nam kiểm duyệt việc truy cập Internet một cách sâu rộng, dùng nhiều biện pháp, cả về pháp lý lẫn kỹ thuật. Công trình nghiên cứu OpenNet Initiative của Đại học Harvard, Đại học Toronto, Đại học Oxford và Đại học Cambridge đánh giá mức kiểm duyệt của Việt Nam trong lĩnh vực chính trị là "sâu rộng" (pervasive), trong khi tổ chức Phóng viên không biên giới liệt kê Việt Nam trong danh sách 10 nước "kẻ thù của Internet" trong năm 2011 và 12 nước năm 2012. Nỗ lực của chính phủ Việt Nam để quản lý, kiểm tra, và giám sát việc sử dụng Internet còn được gọi là "bức tường lửa tre" ("bamboo firewall").

Trong khi chính quyền Việt Nam cho rằng các nỗ lực kiểm duyệt Internet là để bảo vệ người dùng khỏi phải đối mặt với các nội dung tục tĩu hay "đồi trụy", nhưng phần lớn các website bị kiểm duyệt chứa các nội dung nhạy cảm về chính trị hay tôn giáo mà có thể gây tác động đến việc cầm quyền của Đảng Cộng sản Việt Nam.
Theo nghiên cứu của OpenNet, các website bị chặn hầu hết có nội dung về các hoạt động chống đối của người Việt hải ngoại, các tổ chức báo chí hải ngoại hay tổ chức phi chính phủ độc lập, nhân quyền, hay các đề tài tôn giáo. Một số mạng xã hội, như Facebook không truy cập được trong một vài tháng năm 2008. Chính quyền đã công khai phá sập một số website hay trang blog với nội dung với lí do "không phù hợp", trong khi một số website đối lập bị tin tặc tấn công. Tổ chức Ân xá Quốc tế cũng đã đưa ra nhiều trường hợp các nhà hoạt động Internet bị bắt giữ vì các hoạt động trên mạng.

Văn bản pháp lý

Điều 3 trong nghị định 21-CP ngày 5 tháng 3 năm 1997 (Quy chế tạm thời) đòi hỏi "mọi thông tin đưa vào, truyền đi và nhận đến mạng Internet qua cửa đi quốc tế tại Việt Nam phải tuân thủ các quy định tại Điều 10 Luật Báo chí và Điều 22 Luật Xuất bản", cụ thể là:
Không được kích động chống Nhà nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, phá hoại khối đoàn kết toàn dân.
Không được kích động bạo lực, tuyên truyền chiến tranh xâm lược, gây hận thù giữa các dân tộc và nhân dân các nước, truyền bá tư tưởng, văn hoá phản động, lối sống dâm ô, truỵ lạc, các hành vi tội ác, tệ nạn xã hội, mê tín dị đoan, phá hoại thuần phong mỹ tục;
Không được tiết lộ bí mật của Đảng, Nhà nước, bí mật quân sự, an ninh, kinh tế, đối ngoại, bí mật đời tư của công dân và bí mật khác do pháp luật quy định;
Không được thông tin sai sự thật, xuyên tạc lịch sử, phủ nhận thành tựu cách mạng, xúc phạm vĩ nhân, anh hùng dân tộc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự và nhân phẩm của công dân.

Quyến định 848/1997/QĐ-BNV(A11) ngày 23/10/1997 của Bộ Nội vụ ban hành quy định về biện pháp và trang thiết bị kiểm tra, kiểm soát đảm bảo an ninh quốc gia trong hoạt động Internet ở Việt Nam. Trong quyết định này, các nhà cung cấp dịch vụ Internet có nhiệm vụ "phát hiện, ngăn chặn, thông báo cho Bộ Nội vụ về các tổ chức, cá nhân đã hoặc đang có ý đồ, hành vi phổ biến trên mạng Internet những thông tin vi phạm Điều 3 'Quy chế tạm thời của Chính phủ' về Internet ở Việt Nam". Đồng thời, người dùng Internet có trách nhiệm:
Báo cáo cho cơ quan gần nhất khi phát hiện những vấn đề nghi vấn về an ninh quốc gia trong hoạt động Internet
Tuyệt đối tuân thủ các quy định của Nhà nước về việc cung cấp thông tin lên Internet;
Không được truy nhập khai thác, truyền bá thông tin của các tổ chức, cá nhân trên Internet có nội dung vi phạm Điều 3 "Quy chế tạm thời của Chính phủ" về Internet ở Việt Nam;
Không được tự ý tổ chức và tham gia hội thảo về các vấn đề chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội liên quan đến Việt Nam trên mạng Internet; nếu muốn tổ chức diễn đàn và tham gia hội thảo trên Internet phải thực hiện thủ tục đăng ký theo quy định của Nhà nước về vấn đề hội thảo quốc tế.
Không được lưu truyền các thông tin, dữ liệu đã được mã hoá trên Internet
Phải kèm phần mềm giải nén đã đăng ký với Ban điều hành mạng chủ quản khi lưu chuyển những thông tin, dữ liệu được nén;
Không được lưu giữ trên máy tính có kết nối với Internet các thông tin, tư liệu thuộc danh mục bí mật Nhà nước của tất cả các ngành, các địa phương.

Thêm vào đó, thông tư liên tịch số 02/2005/TTLT-BCVT-VHTT-CA-KHDT năm 2005 cấm các đại lý kinh doanh dịch vụ Internet ở Việt Nam "sử dụng hoặc hướng dẫn người khác sử dụng công cụ hỗ trợ để truy cập vào các trang thông tin trên Internet (trang Web) do cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền cấm truy cập".

Nhiều nhà hoạt động trên mạng tại Việt Nam thường bị truy tố với tội danh "Tuyên truyền chống Nhà nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam" được định nghĩa ở điều 88 Bộ Luật hình sự Việt Nam như sau:
Tuyên truyền xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân;
Tuyên truyền những luận điệu chiến tranh tâm lý, phao tin bịa đặt gây hoang mang trong nhân dân;
Làm ra, tàng trữ, lưu hành các tài liệu, văn hoá phẩm có nội dung chống Nhà nước Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Điều 258 cũng định nghĩa tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân là việc "lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân".

Cuối năm 2011, Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam lại ban hành quy định 47-QĐ/TW gồm 19 điều đảng viên không được làm, trong đó có các quy định về việc đảng viên phát biểu, viết bài (viết blog) hay tham gia phản biện và khiếu kiện, trong đó có mấy điều liên quan như cấm không được:
 Điều 2: Cung cấp, để lộ, làm mất hoặc viết bài, đăng những thông tin, tài liệu bí mật của Đảng và Nhà nước hoặc những việc chưa được phép công bố; tàng trữ, tuyên truyền, tán phát hoặc xúi giục người khác tuyên truyền, tán phát thông tin, tài liệu dưới mọi hình thức để truyền bá những quan điểm trái với đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Tổ chức, xúi giục, tham gia các hoạt động bè phái, chia rẽ, cục bộ gây mất đoàn kết nội bộ. Lợi dụng việc phát ngôn, nhân danh việc phản ánh, góp ý kiến đối với Đảng để đả kích, vu cáo, xúc phạm, nhận xét, đánh giá tùy tiện đối với người khác. Đe dọa, trù dập, trả thù người tố cáo, phê bình, góp ý.
 Điều 3: Viết bài, cho đăng tải tin, bài sai sự thật, vu cáo, bịa đặt hoặc quy kết về tội danh, mức án trước khi xét xử, không đăng tải ý kiến phản hồi, cải chính theo quy định. Sáng tác, sản xuất, tàng trữ, tán phát các tác phẩm, công trình văn học, nghệ thuật không lành mạnh, mang tính kích động gây ảnh hưởng xấu trong xã hội; tán phát bài viết, hồi ký không đúng sự thật.
 Điều 5: Tố cáo mang tính bịa đặt; viết đơn tố cáo giấu tên, mạo tên. Cùng người khác tham gia viết, ký tên trong một đơn tố cáo. Tổ chức, tham gia kích động, xúi giục, mua chuộc, cưỡng ép người khác khiếu nại, tố cáo. Cố ý gửi hoặc tán phát đơn khiếu nại, tố cáo đến những nơi không có thẩm quyền giải quyết.
 Điều 6: Tổ chức, tham gia các hội trái quy định của pháp luật; biểu tình, tập trung đông người gây mất an ninh, trật tự.
Một luật sư bất đồng chính kiến cho rằng đây là quy định nội bộ riêng của Đảng Cộng sản, nhưng cho rằng "nó vi phạm rất nhiều các quy định đơn giản của con người... Trong đó, đặc biệt là việc cấm quyền tự do tư tưởng và quyền tự do bày tỏ chính kiến, bày tỏ quan điểm".

Tháng 9 năm 2012, qua Công văn số 7169/VPCP-NC của Văn phòng Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã chỉ đạo điều tra, xử lý một số trang mạng vì "Qua xem xét các báo cáo số: 277/BC-BCA-A61 ngày 15/6/2012, số 335/BC-BCA-A61 ngày 09/7/2012 của Bộ Công an; công văn số 78/BTTTT-PTTH&TTĐT ngày 29/6/2012 của Bộ Thông tin và Truyền thông; công văn số 2794-CV/BTGTW ngày 19/7/2012 của Ban Tuyên giáo Trung ương và báo cáo số 172-BC/VPTW ngày 07/9/2012 của Văn phòng Trung ương Đảng về tình trạng một số trang thông tin điện tử như: "Dân làm báo", "Quan làm báo", "Biển Đông"... và một số trang mạng khác, đã đăng tải thông tin vu khống, bịa đặt, xuyên tạc, không đúng sự thật nhằm bôi đen bộ máy lãnh đạo của đất nước, kích động chống Đảng và Nhà nước ta, gây hoài nghi và tạo nên những dư luận xấu trong xã hội".

Ngày 1 tháng 9 năm 2013, nghị định Chính phủ 72/2013/NĐ-CP trở nên hiệu lực, đòi hỏi các nhà cung cấp thông tin điện tử tổng hợp và các tổ chức thiết lập mạng xã hội phải đặt ít nhất một máy chủ tại Việt Nam để "đáp ứng việc thanh tra, kiểm tra, lưu trữ, cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền". Nghị định cũng định nghĩa một "trang thông tin điện tử cá nhân" là "do cá nhân thiết lập hoặc thiết lập thông qua việc sử dụng dịch vụ mạng xã hội để cung cấp, trao đổi thông tin của chính cá nhân đó...và không cung cấp thông tin tổng hợp".

Đối tượng bị kiểm duyệt
Công trình nghiên cứu của OpenNet vào năm 2006 kết luận rằng chính quyền Việt Nam đang tích cực kiểm duyệt mạng, và sự tinh vi kỹ thuật, bề rộng, cũng như hiệu lực của hệ thống kiểm duyệt ngày càng tăng lên. Sự kiểm duyệt này cũng được thực hiện một cách thiếu minh bạch và thiếu trách nhiệm. Năm 2015 Tổ chức Phóng viên Không Biên giới (Reporters Sans Frontières – RSF) liệt kê Việt Nam là một trong 11 quốc gia "kẻ thù của internet".

Khiêu dâm
Mặc dù nội dung "đồi trụy" là một trong những lý do chính được chính quyền nêu ra để kiểm duyệt Internet, trên thực tế rất ít trang web với nội dung khiêu dâm bị kiểm duyệt tại Việt Nam. Việc này cho thấy việc kiểm duyệt trên thực tế không phải vì những lý do chính quyền nêu ra. Nghiên cứu của OpenNet vào năm 2007 cho thấy không trang web có nội dung khiêu dâm nào bị chặn (trừ một trang web có chứa liên kết đến một trang khiêu dâm, nhưng bị chặn vì lý do khác).

Khi một số trang như Facebook và YouTube được đại diện công ty truyền thông tại Việt Nam cho là bị chặn vì lý do kinh tế do chiếm đến 70%-80% băng thông quốc tế chạy qua mà không đem lại lợi nhuận cho các nhà cung cấp, một số ý kiến phản hồi trong nước thắc mắc việc hàng nghìn trang web khiêu dâm có đem lại lợi nhuận cho nhà mạng mà không bị chặn . Điều này đặc biệt không hợp lý trong bối cảnh Việt Nam là nước có người tìm kiếm về sex nhiều nhất thế giới, theo thống kê từ khóa của Google năm 2007 đến 2010 . Thống kê lưu lượng băng thông của những trang web này cũng chưa từng được công bố. Vào tháng 11 năm 2019 các nhà mạng Việt Nam như Viettel, VNPT, FPT Telecom,... có thể đã chặn hàng loạt trang khiêu dâm một cách âm thầm hay chính thức, nhưng sự kiện này cũng chưa được thông báo rõ ràng.

Chính trị và tự do
Nghiên cứu của OpenNet cho thấy các trang web bị chặn chủ yếu có nội dung chính trị, như về các hoạt động chống đối của người Việt hải ngoại, báo chí hải ngoại hay độc lập, nhân quyền, hay tôn giáo.

Phần lớn các website bị chặn đều đặc trưng đến Việt Nam: chúng được viết bằng tiếng Việt hay có nội dung về các vấn đề của Việt Nam. Những website không có nội dung liên quan đến Việt Nam hay viết bằng tiếng Anh ít khi bị chặn. Ví dụ, trang web Việt ngữ cho đài Á Châu Tự do bị cả hai nhà cung cấp dịch vụ Internet được khảo sát chặn lại, trong khi trang web tiếng Anh chỉ bị một nhà cung cấp chặn lại. Trong danh sách các trang web của các tổ chức nhân quyền quốc tế, chỉ có trang web của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền bị chặn, trong khi nhiều website tiếng Việt có nội dung chỉ động đến hay gián tiếp chỉ trích chính quyền thì bị chặn, cũng như những website trực tiếp chỉ trích chính quyền.

Một số nội dung tôn giáo, như các trang web nói về tự do tôn giáo, Phật giáo, Cao Đài, cũng bị chặn.

Những tổ chức không mang tính chính trị nhưng đề xướng tự do ngôn luận và tự do báo chí như Reporters Sans Frontières (RSF) hay Dân làm báo cũng bị chính quyền Việt Nam ngăn cản khiến người dân trong nước không thể truy cập trang web của những tổ chức này được. RSF đã phải đặt những phiên bản tương đồng nội dung qua đám mây điện toán để chống lại bức tường lửa của chính quyền.

Trang blog và mạng xã hội
Từ cuối năm 2009, Facebook đã bắt đầu có vấn đề truy cập và đến năm 2010 tình trạng này đã tăng lên. Nhiều người viết blog phải tự kiểm duyệt vì sợ bị chính quyền "chiếu cố", một số người khác đã gặp trường hợp bài blog bị xóa khi viết về đề tài nhạy cảm.

Tại hội thảo do Viện Công nghệ thông tin thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức đầu năm 2012, ông Nguyễn Lâm Thanh, giám đốc VTC, khẳng định việc chặn Facebook "không phải vì lý do chính trị mà chỉ vì lý do kinh tế". Việc truy cập Facebook chỉ thỉnh thoảng tắc nghẽn, mang tính không đồng đồng loạt và liên tục là nhằm nhường băng thông cho những dịch vụ sinh lợi hơn. Sau đó, đại diện các nhà cung cấp dịch vụ Internet lại phủ nhận điều này với báo giới, nói rằng họ luôn "đặt lợi ích của khách hàng lên trên lợi ích kinh tế", "việc định tuyến với nước ngoài gặp trục trặc nên dẫn đến hiện tượng khó truy cập các trang web nước ngoài".

Theo nghị định 72 có hiệu lực từ ngày 1 tháng 9 năm 2013, các mạng xã hội có nhiệm vụ "không được chủ động cung cấp thông tin công cộng có nội dung vi phạm quy định", "phối hợp với cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền để loại bỏ hoặc ngăn chặn thông tin có nội dung vi phạm quy định", "cung cấp thông tin cá nhân và thông tin riêng của người sử dụng có liên quan đến hoạt động khủng bố, tội phạm, vi phạm pháp luật khi có yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền", và "có ít nhất 01 hệ thống máy chủ đặt tại Việt Nam đáp ứng việc thanh tra, kiểm tra, lưu trữ, cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền". Nghị định cũng không cho phép người dùng mạng xã hội cung cấp thông tin tổng hợp qua trang trang cá nhân trên các mạng xã hội.

Ngày 25 tháng 5 năm 2018, blogger Nguyễn Anh Tuấn đã được A67, Cục Chống Phản động và Khủng bố thuộc Bộ Công an chi nhánh phía Nam giữ lại tại sân bay Tân Sơn Nhất để yêu cầu xóa các bài viết về Vincom Group lấy các đất vàng Hà Nội mà không qua đấu thầu. Ông Tuấn đã từ chối.

Riêng đối với Facebook thì chính quyền vẫn tiếp tục đòi quản chế các phát biểu chính trị và xóa bỏ những bài viết có nội dung họ cho là "chống Nhà nước". Ngoài ra bộ trưởng Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng đòi định danh rõ người sử dụng theo như đề xuất kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa 9 Tháng 10, 2020. Tính đến cuối năm 2020 Facebook vẫn không đồng ý khiến bên chính phủ đe doạ cấm Facebook.

Công cụ vượt tường lửa
Theo thông tư liên tịch 02/2005/TTLT-BCVT-VHTT-CA-KHĐT, các công cụ vượt tường lửa bị cấm sử dụng tại Việt Nam. Theo nghiên cứu của OpenNet, nhiều proxy server và công cụ vượt tường lửa cũng không truy cập được. OpenNet đánh giá mức độ kiểm duyệt của Việt Nam trong thể loại này là "đáng kể" (substantial).

Tấn công bằng tin tặc
Một số trang web có nội dung chính trị, như trang web Bauxite Việt Nam của giáo sư Nguyễn Huệ Chi và trang "Anhbasam", thường xuyên bị tấn công từ chối dịch vụ. Các báo của nhà nước cũng liên tục đả phá và lên án các trang cá nhân. Cuối tháng 8 năm 2010, nhân dịp lễ Quốc khánh Việt Nam, nhiều website và blog có nội dung đối lập và bất đồng chính kiến cùng lúc bị liên tục tấn công trong nhiều ngày. Trong năm 2010, Google đã thông báo về một vụ tin tặc đột nhập trang web của Hội Chuyên gia Việt Nam rồi thay thế phần mềm đánh máy tiếng Việt VPSKeys với phần mềm ác ý nhằm để tấn công các website đối lập. Bộ phận an ninh mạng của tập đoàn Google cho hay đã phát hiện ra "chiến dịch" tấn công các trang web "nhạy cảm chính trị" bằng tiếng Việt và giám đốc kỹ thuật của công ty an ninh máy tính McAfee George Kurtz cho rằng "những kẻ thủ phạm có thể có động cơ chính trị và có thể có lòng trung thành đến chính quyền Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam". Phát ngôn viên Bộ ngoại giao Việt Nam Nguyễn Phương Nga cho rằng những ý kiến này "không có cơ sở". Tại một cuộc Hội nghị báo chí toàn quốc ngày 5 tháng 5 năm 2010, Trung tướng Vũ Hải Triều, Tổng cục phó Tổng cục an ninh đã tuyên bố bộ phận kỹ thuật đã "phá sập 300 báo mạng và blog cá nhân xấu".

Giám sát và tuyên truyền trên mạng
Chính quyền Việt Nam dùng tuyên truyền viên, dư luận viên và công an mạng để giám sát và tuyên truyền trên mạng internet. Tiết lộ công khai đầu tiên về việc sử dụng đội ngũ chuyên gia bút chiến là từ lời tuyên bố của ông trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội Hồ Quang Lợi trên báo Lao động, rằng đã thành lập một nhóm chuyên gia với mục đích "đấu tranh trực diện, tham gia bút chiến trên Internet trong việc đấu tranh với các luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch."

Theo AFP, các giám sát viên internet để kiểm soát tin tức và hướng dẫn dư luận, giống hệ thống của Trung Quốc. Các dư luận viên này thường "bút chiến" lại các nhận xét phê phán chính quyền và Đảng, đồng thời định hướng dư luận theo hướng thân chính phủ và đảng Cộng sản Việt Nam. Trong khi đó các bình luận viên độc lập phê phán chính phủ bị bỏ tù vì bị buộc tội tuyên truyền chống nhà nước.
Sau khi đàn áp và bỏ tù những blogger đối lập nhằm làm im lặng họ không được, chính quyền Việt Nam bắt đầu xây dựng một đội ngũ dư luận viên tuyên truyền nhằm thâm nhiễm các diễn đàn và hát bài ca ca ngợi chế độ.

Truy tố vì hoạt động trên mạng
Nhiều người đã bị truy tố với tội danh "tuyên truyền chống Nhà nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam" do các hoạt động của họ qua Internet. Theo tổ chức Phóng viên không biên giới, vào thời điểm năm 2011 Việt Nam giam giữ 17 công dân mạng, con số lớn thứ nhì trên thế giới, trong đó có những nhân vật bất đồng chính kiến như Nguyễn Tiến Trung, Trần Huỳnh Duy Thức, Lê Công Định, Lê Thăng Long, và blogger Điếu Cày (Nguyễn Văn Hải).

Blogger Điếu Cày, người đã từng kêu gọi tẩy chay chặn đường đuốc của Thế Vận hội Bắc Kinh đi qua Thành phố Hồ Chí Minh, bị bắt vào tháng 4 năm 2008 vì tội "gian lận thuế" rồi bị kết án 2 năm rưỡi tù. Sau đó, ông bị truy tố vì tội "tuyên truyền chống nhà nước" và tiếp tục bị giam giữ tuy chưa có án. Nguyễn Tiến Trung, một nhà hoạt động dân chủ, bị bắt vào ngày 7 tháng 7 năm 2009 cũng vì điều 88 bộ luật hình sự và bị phạt tù 7 năm. Vi Đức Hồi, một cựu đảng viên cộng sản và thành viên của Khối 8406, cũng bị phạt 8 năm tù và 5 năm quản thúc tại gia cũng vì điều 88. Ông đã từng kêu gọi cải cách dân chủ và đã đăng trên mạng về nhiều chủ đề nhạy cảm như vụ chiếm đoạt tài sản, tham nhũng và đa nguyên.

Tháng 9 năm 2010, một giảng viên hợp đồng cho Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh tên Phạm Minh Hoàng (mang hai quốc tịch Pháp và Việt Nam) bị bắt vì các hoạt động cho tổ chức Việt Tân - một tổ chức được cho là phản động, bao gồm việc ông đã phát tán 29 bài viết có nội dung "xuyên tạc đường lối, chính sách của Nhà nước" trên Internet.

Trong tháng 7-8 năm 2011, một số blogger và nhà hoạt động liên quan đến hệ thống Công giáo Việt Nam bị bắt. Blogger Paulus Lê Sơn bị bắt vì muốn tường trình về phiên tòa của luật sư Cù Huy Hà Vũ, một người cũng bị truy tố vì những bài viết của mình trên mạng.

Tháng 10 năm 2011, một giáo viên trung học phổ thông tên Đinh Đăng Định bị bắt về hoạt động "tuyên truyền chống Nhà nước" vì đã phát tán trên các trang mạng những nội dung như: phản đối dự án khai thác boxit ở Nhân Cơ, đòi đa nguyên đa đảng, phi chính trị hóa lực lượng công an, quân đội và đòi xóa bỏ điều 4 Hiến pháp, phủ nhận vai trò lịch sử của Đảng... Sau khi ông bị khởi tố vào cuối tháng 2 năm 2012, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ công bố bài xã luận phản ánh quan điểm chính thức về trường hợp này, trong đó "kêu gọi Việt Nam tôn trọng quyền tự do ngôn luận cho tất cả người Việt, kể cả quyền được bày tỏ ý kiến chính trị và quyền được chỉ trích các chính sách của chính quyền." Đài Tiếng nói Hoa Kỳ và một số trang mạng ở nước ngoài cũng lên tiếng về vấn đề này. Báo Quân đội Nhân dân đánh giá việc lên tiếng này là "sự can thiệp thô bạo vào công việc nội bộ của nước khác".

Ngay cả những nhà văn có tiếng trong nước khi viết trên blog cũng bị truy tố như trường hợp Nguyễn Quang Lập với blog Quê Choa bị công an bắt tại nhà riêng ngày 6 Tháng 12, 2014 theo điều 258 Bộ luật Hình sự vì tội xuyên tạc "chống nhà nước".

Phản ứng
Các nỗ lực kiểm duyệt Internet của chính quyền đã khiến tổ chức Phóng viên không biên giới liên tục đưa Việt Nam vào danh sách các "kẻ thù của Internet". OpenNet đánh giá mức độ minh bạch cũng như sự nhất quán của hệ thống kiểm duyệt là "thấp". Các tổ chức nhân quyền và chính quyền tây phương luôn chỉ trích chính quyền Việt Nam khi các nhà hoạt động mạng bị bắt giữ. Dân biểu Hoa Kỳ Loretta Sanchez đã đưa ra dự luật "Kêu gọi Tự do Internet ở Việt Nam" vào năm 2011 kêu gọi Việt Nam hủy bỏ Điều 88 và những luật liên quan dùng để giới hạn Internet.

Mặc dù thường gặp vấn đề truy cập, Facebook vẫn là website có lượng truy cập đứng thứ 3 tại Việt Nam, theo thống kê của Alexa và nhiều doanh nghiệp vẫn công khai quảng cáo trang Facebook của mình.
Việc chặn Facebook diễn ra tại Việt Nam gây nhiều tranh cãi. Một nhóm trên Facebook kêu gọi "Cần 1 triệu chữ ký phản đối nhà mạng Việt Nam chặn FB" đã có gần 63.000 người tham gia từ tháng 2 năm 2011. Mặc dù việc sử dụng proxy server hay các biện pháp khác nhằm vượt tường lửa là bất hợp pháp, nhiều người dùng đã dùng nhiều biện pháp vượt tường lửa để truy cập những website bị chặn. Nhiều báo chí trong nước cũng đưa thông tin hướng dẫn độc giả cách vượt tường lửa.

Sau khi chính phủ Việt Nam đề xuất Nghị định 72, một liên minh 21 nước trong đó có Hoa Kỳ, Anh, Pháp, và Đức đã lên tiếng phản đối nghị định, cho rằng nó "sẽ áp đặt thêm những hạn chế đối với cách thức truy cập và sử dụng Internet ở Việt Nam". Liên minh Internet châu Á (Asia Internet Coalition), một nhóm doanh nghiệp bao gồm các thành viên như Google, eBay, Facebook, và Yahoo!, cho rằng nghị định sẽ "đàn áp những sáng kiến mới và ngăn cản các doanh nghiệp muốn hoạt động tại Việt Nam." Để trấn an những người lo lắng về nghị định, Đài Tiếng nói Việt Nam khẳng định mục đích điều khoản cấm chia sẻ thông tin tổng hợp là để chấm dứt tình trạng "xâm phạm về bản quyền nội dung, thông tin" và "việc trích dẫn một đoạn hoặc viết lời bình luận rồi dẫn đường link để chỉ về trang gốc thì Nghị định 72 không cấm". Trả lời các chỉ trích cho rằng việc không được phép "cung cấp thông tin tổng hợp" là hạn chế tự do ngôn luận, ông Đỗ Quý Doãn, Thứ trưởng Bộ Thông tin và truyền thông cho rằng đó là "tư duy ngụy biện".

Xem thêm
 Internet tại Việt Nam
 Nhân quyền tại Việt Nam
 Luật An ninh mạng Việt Nam
 Kiểm duyệt Internet ở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
 Internet ở Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên
 Tuyên truyền viên trên mạng
 Cảnh sát mạng

Tham khảo

Việt Nam
Việt Nam
Internet tại Việt Nam
Internet
Áp bức chính trị tại Việt Nam


title: Tân La Văn Vũ Vương

text:
Văn Vũ Vương (trị vì 661–681), tên thật là Kim Pháp Mẫn, là quốc vương thứ 30 của Tân La. Ông thường được coi là người trị vì đầu tiên của thời kỳ Tân La Thống nhất. Văn Vũ Vương là trưởng nam của Vũ Liệt Vương và Văn Minh phu nhân (Munmyeong, em gái của Kim Dữu Tín (Kim Yu-shin). Dưới thời kỳ cai trị của phụ thân, ông được cử giữ một chức vụ có trách nhiệm quản lý các công việc hàng hải, và giữ một vai trò then chốt trong liên kết ngoại giao với nhà Đường. Ông có tên húy là Pháp Mẫn (법민, 法敏, Beommin), và lấy tên Văn Vũ sau khi kế vị ngai vàng.

Thống nhất Tam Quốc

Phối hợp với nhà Đường diệt tàn dư Bách Tế
Văn Vũ Vương lên ngôi giữa cuộc xung đột kéo dài chống lại Bách Tế và Cao Câu Ly, một thời gian ngắn sau khi tướng Giai Bách (Gyebaek) và quân Bách Tế bị tướng quân Kim Dữu Tín đánh bại ở kinh đô Tứ Tỉ (Sabi) năm 660. Trong các trận đánh này, Tân La nhận được sự trợ giúp rất lớn của nhà Đường.

Năm 661, Tô Định Phương dẫn quân Đường đánh sang Cao Câu Ly. Văn Vũ Vương sai Kim Yu-shin chi viện cho quân Đường nhằm đè bẹp Cao Câu Ly. Tô Định Phương phá quân Cao Câu Ly ở Phối Giang , đoạt Mã Ấp Sơn (phía đông Bình Nhưỡng) làm doanh, rồi vây thành Bình Nhưỡng của Cao Câu Ly. Tuy nhiên, lúc này tình hình đã chuyển sang thế bất lợi cho quân Đường. Người dân Bách Tế và tướng Hắc Xỉ Thường Chi (Heukchi Sangji), Phúc Tín (Boksin) lập vua mới là Phù Dư Phong (từ Nhật Bản đời Thiên hoàng Tenji đưa về) lên ngôi, lại nổi dậy kháng Đường. Mặc dù vua Đường Cao Tông gửi thêm quân vào chiến trường, nhưng vẫn không thay đổi được tình hình. Năm 662, quân Đường lại bị Cao Câu Ly đánh bại nhiều lần, tổn thương nghiêm trọng, lại cộng thêm bão tuyết hoành hành. Tô Định Phương phải giải vây Bình Nhưỡng rồi rút quân Đường về nước. Kim Yu-shin cũng rút quân về Tân La.

Tô Định Phương của nhà Đường dường như rất muốn đánh bại tàn dư Bách Tế của Phù Dư Phong và Hắc Xỉ Thường Chi (Heukchi Sangji). Nhưng Hắc Xỉ Thường Chi đã liên tục giành chiến thắng và tái chiếm hơn 200 thành trì cũ của Bách Tế từ tay quân Đường.

Thiên hoàng Tenji của Nhật Bản lệnh cho 27.000 quân Nhật Bản do Abe no Hirafu (阿部比羅夫; A Bộ Bỉ La Phu) chỉ huy sang bán đảo Triều Tiên tham chiến cùng tàn dư Bách Tế chống lại quân Đường và quân Tân La do Kim Yu-shin chỉ huy. Lần đầu tiên lịch sử, quân đội Trung Quốc và Nhật Bản giao chiến với nhau. Tướng Phúc Tín dẫn tàn dư Bách Tế và Abe no Hirafu dẫn quân Nhật Bản liên tục tấn công vào nơi đóng quân của liên quân Tân La - Đường. Liên quân Tân La - Đường sau đó phản công lại và bao vây tàn dư Bách Tế và quân Nhật Bản tại một thành trì được gọi là thành Chu Lưu (Juryu, 주류성, 周留城). Tại thời điểm này, Phúc Tín dường như đã phản bội tàn dư Bách Tế. Phúc Tín đã giết chết nhà sư Dochim của tàn dư Bách Tế và tìm cách giết cả vua Phù Dư Phong. Tuy nhiên, Phù Dư Phong đã giết Phúc Tín trước và đào thoát đến Cao Câu Ly. Tàn dư Bách Tế khi đó do Hắc Xỉ Thường Chi chỉ huy. Tháng 8 năm 663, quân Đường và quân Tân La của Kim Yu-shin hoàn toàn đánh bại được tàn dư thế lực của Bách Tế và quân Nhật Bản tham chiến trên sông Hakusonkô (Bạch Thôn Giang, Nhật gọi là Hakusuki no E) ở Bách Tế. Trong trận này, tướng dưới quyền Hắc Xỉ Thường Chi là Yong Sak đã phản bội tàn dư Bách Tế khi quy hàng quân Đường nhưng Hắc Xỉ Thường Chi vẫn tiếp tục tiến lên đánh bại một số đội quân nhà Đường. Hắc Xỉ Thường Chi sau đó quy hàng quân Đường và được giải sang nhà Đường. Quân Nhật Bản thua xiểng liểng  phải rút chạy về Nhật Bản (đời Thiên hoàng Tenji). Vua Đường Cao Tông sai Lưu Nhân Quỹ trấn thủ Bách Tế, chuẩn bị chiến tranh với Cao Câu Ly. Thấy Hắc Xỉ Thường Chi của tàn dư Bách Tế là tướng tài, vua Đường Cao Tông phong cho Hắc Xỉ Thường Chi làm đại tướng của nhà Đường.

Năm 665 Văn Vũ Vương phong cho con trai cả là Kim Chính Minh làm thái tử.

Phối hợp với nhà Đường diệt Cao Câu Ly
Tháng 6 năm 666, Đại ma li chi (thừa tướng nước Cao Câu Ly) là Uyên Cái Tô Văn (Yeon Gaesomun) chết, con trai trưởng là Uyên Nam Sinh (Yeon Namseng) bị hai em là Uyên Nam Kiến (Yeon Namgeom), Uyên Nam Sản (Yeon Namsan) đánh đuổi, Uyên Nam Sinh bỏ trốn, sai người sang nhà Đường cầu cứu. Vua Đường Cao Tông sai Khế Bật Hà Lực làm Liêu Đông đạo an phủ đại sứ, cùng Bàng Đồng Thiện, Cao Khản cùng nhau mượn danh nghĩa cứu Uyên Nam Sinh, thực chất là xâm lược Cao Câu Ly.

Sang đầu năm 667, vua Đường Cao Tông lại cử Lý Tích và Tiết Nhân Quý ra quân tiếp viện cho chiến trường Cao Câu Ly. Tiết Nhân Quý chiêu hàng Khã hãn Khiết Đan là Lý Tận Trung và Tôn Vạn Vinh, khiến họ cùng chinh phạt Cao Câu Ly với lời hứa giao Doanh Châu cho người Khiết Đan sau cuộc chiến. Uyên Nam Sinh (bị Đường Cao Tông đổi sang họ Toàn vì húy kỵ Đường Cao Tổ) dẫn quân Đường hạ 40 thành trì của Cao Câu Ly ở biên giới phía đông. Mùa thu cùng năm, Lý Tích vượt sông Liêu, chiếm Tân Thành ở Liêu Đông rồi hạ được 16 thành. Tiết Nhân Quý cùng Bàng Đồng Thiện, Cao Khản đại phá quân Cao Câu Ly của Uyên Nam Kiến, hợp quân với Uyên Nam Sinh (Yeon Namseng). Quân Đường của Lý Tích và quân Khiết Đan của Tiết Nhân Quý, Lý Tận Trung, Tôn Vạn Vinh bỏ qua thành Ansi (thành An Thị, ngôi thành từng đánh lui quân Đường của Đường Thái Tông vào 22 năm trước), nhanh chóng vượt qua tỉnh Liêu Ninh của Cao Câu Ly mà nhắm đến sông Áp Lục. Sau đó, Uyên Nam Kiến bố trí quân Cao Câu Ly phòng thủ theo tuyến sông Áp Lục, quân Đường của Lý Tích không thể vượt sông.

Đến mùa thu năm 668, Lý Tích mới đánh bại quân Cao Câu Ly của Uyên Nam Kiến dọc bờ sông Áp Lục và cho quân vượt sông Áp Lục, tiến đến bao vây thành Bình Nhưỡng. Nghe nhà Đường hứa sẽ chia đất Cao Câu Ly sau khi diệt Cao Câu Ly, Văn Vũ Vương phái Kim Yu-shin (金庾信, 김유신) dẫn quân lên bắc phối hợp với quân Đường diệt Cao Câu Ly. Em trai của Uyên Cái Tô Văn là Uyên Tịnh Thổ (Yeon Jeong-to) quy hàng quân Tân La của Kim Yu-shin. Quân Tân La của Kim Yu-shin nhanh chóng đến hội quân với Lý Tích để cùng vây đánh kinh đô Bình Nhưỡng của Cao Câu Ly.

Em của Uyên Nam Kiến là Uyên Nam Sản và một số quan lại của Cao Câu Ly đã đầu hàng quân Đường, song Uyên Nam Kiến và Cao Câu Ly Bảo Tạng Vương vẫn tiếp tục chiến đấu. Một vài ngày sau đó (vào tháng 11 năm 668), bộ tướng của Uyên Nam Kiến là hòa thượng Tín Thành (Shin Sung, 信誠) lén mở một cổng thành ra đầu hàng quân Đường. Quân Đường của Lý Tích và Tiết Nhân Quý, quân Tân La của Kim Yu-shin, quân Khiết Đan của Lý Tận Trung và Tôn Vạn Vinh, quân Cao Câu Ly trung thành với Uyên Nam Sinh (Yeon Namseng) tiến vào kinh thành Bình Nhưỡng của Cao Câu Ly. Vua Cao Câu Ly là Bảo Tạng Vương (Bojang Wang) phải đầu hàng và bị quân Đường giải sang nhà Đường. Đại ma li chi Uyên Nam Kiến (Yeon Namgeom) tự sát không thành và bị Uyên Nam Sinh (Yeon Namseng) cứu sống rồi bị giải sang nhà Đường cùng với Uyên Nam Sản (Yeon Namsan), Cao Xá Kê (Go Sagye). Cao Câu Ly bị diệt vong. Vua cũ của Bách Tế là Phù Dư Phong đang ở Cao Câu Ly cũng bị quân Đường bắt, bị giải sang nhà Đường và bị lưu đày đến miền nam nhà Đường.

Tại đất Cao Câu Ly, Đường Cao Tông bắt nhiều người dân chuyển sang sống ở Trung Quốc, không chia đất đã chiếm cho Tân La khiến Văn Vũ Vương oán hận, không giao Doanh Châu cho người Khiết Đan khiến Lý Tận Trung và Tôn Vạn Vinh oán hận. Tại những vùng đất đã chiếm, Đường Cao Tông lập ra An Đông đô hộ phủ (nhiệm sở tại Bình Nhưỡng), cử Ngụy Triết làm Kiếm giáo An Đông đô hộ và Tiết Nhân Quý làm Phó kiếm giáo An Đông đô hộ của An Đông đô hộ phủ. Quân Đường trấn giữ An Đông đô hộ phủ là 200.000 quân.

Sau khi các nhóm kháng chiến biệt lập nhỏ bé bị trừ khử, Văn Vũ Vương là người cai trị đầu tiên của bán đảo Triều Tiên thống nhất.

Chiến tranh với Đường

Văn Vũ Vương sau đó phải đối mặt với thách thức trong việc giải phóng đất nước của mình khỏi sự đô hộ của nhà Đường. Sau sự sụp đổ của Cao Câu Ly, nhà Đường lập nên An Đông đô hộ phủ và nỗ lực nhằm đặt toàn bộ bán đảo Triều Tiên, bao gồm cả lãnh thổ Tân La trước đó, dưới tầm kiểm soát của mình. Để ngăn chặn điều này, Văn Vũ Vương đã tiến đến liên minh với các lãnh đạo phục quốc Cao Câu Ly như Kiếm Mưu Sầm (Geom Mojam) và Cao An Thắng (Go Anseung) ở Hán Thành (nay là Seoul, Hàn Quốc), và tổ chức một cuộc tấn công vào các lực lượng nhà Đường đang chiếm đóng lãnh thổ Bách Tế trước đây.

Vua Đường Cao Tông gọi Ngụy Triết về Trường An và phong cho Tiết Nhân Quý làm Kiêm giáo An Đông đô hộ năm 669. Vua Đường Cao Tông lệnh cho Tiết Nhân Quý di dời 78.000 dân Cao Câu Ly sang vùng Hoài Giang và Trường Giang của nhà Đường. Những người Cao Câu Ly nghèo và yếu ớt thì được bố trí làm lính gác ở An Đông đô hộ phủ. Sau đó vua Đường Cao Tông phong cho Cao Khản làm Liêu Đông Châu hành quân Tổng quản An Đông đô hộ thay cho Tiết Nhân Quý vào năm 670. Cùng năm 670, vua Đường Cao Tông phong Tiết Nhân Quý làm Hành quân Đại tổng quản, dẫn 5 vạn binh mã hộ tống quốc vương Thổ Cốc Hồn đánh quân Thổ Phồn để phục quốc. Trong trận Đại Phi Xuyên, Tiết Nhân Quý giao chiến với 20 vạn quân Thổ Phồn bị đại bại phải lui quân.

Cuộc chiến giữa Tân La và nhà Đường trên bán đảo Triều Tiên xảy ra từ năm 668 đến đầu thập niên 670. Năm 671, Tân La đánh bại quân Đường. Tháng 1 năm 673, An Đông đô hộ là Cao Khản đánh thắng quân Tân La một trận lớn, kìm chân được tham vọng của Tân La. Sau đó, Tiết Nhân Quý được vua Đường Cao Tông phong làm Tổng quản đạo Kê Lâm, hiệp trợ tàn quân Bách Tế, cùng quân Tân La và nghĩa quân Cao Câu Ly tác chiến. Cùng năm 673 nước Tân La phái quân hỗ trợ Cao An Thắng và Kiếm Mưu Sầm giữ Hán Thành (nay là Seoul), củng cố cho nước Cao Câu Ly mới. Tiết Nhân Quý nhiều lần phái quân Đường tấn công Hán Thành nhưng đều bị thất bại.

Đầu năm 674, nghĩa quân Cao Câu Ly và Tân La hợp sức đánh bại quân Đường ở núi Baekbing. Nhà Đường và đồng minh cũ là Tân La giao chiến liên miên, Văn Vũ Vương đã chiếm được phần lớn lãnh thổ Bách Tế và Cao Câu Ly cũ từ tay Đường và thúc đẩy kháng chiến chống lại triều đình nhà Đường ở Trung Hoa. Nhà Đường và đồng minh cũ là Tân La giao chiến liên miên, Văn Vũ Vương đã chiếm được phần lớn lãnh thổ Bách Tế và Cao Câu Ly cũ từ tay Đường và thúc đẩy kháng chiến chống lại triều đình nhà Đường ở Trung Hoa. Thấy Văn Vũ Vương đang giúp nghĩa quân Cao Câu Ly của Cao Câu Ly vương Cao An Thắng và Kiếm Mưu Sầm, hoàng đế Đường Cao Tông trong cơn giận dữ đã phong em trai của Văn Vũ Vương là Kim Nhân Vấn (Kim Inmun) làm vua Tân La và cử Lưu Nhân Quỹ, Lý Bật và Lý Cẩn cùng một đội quân đưa Kim Nhân Vấn đi tấn công Tân La. Quân Đường đánh bại Tân La ở đất Bách Tế. Văn Vũ Vương đã dâng thư tạ tội với vua Đường Cao Tông và đề nghị cống nạp cho nhà Đường. Hoàng đế Đường Cao Tông thu hồi lại lệnh tấn công cũng như sắc phong vương vị cho Kim Nhân Vấn. Rồi Văn Vũ Vương sai người yêu cầu vua Cao Câu Ly vương Cao An Thắng (Go Ansung) giết chết Đại ma li chi Kiếm Mưu Sầm (Geom Mojam) của ông ấy. Cao An Thắng giết xong Kiếm Mưu Sầm thì bỏ nghĩa quân Cao Câu Ly ở Hán Thành, chạy sang quy hàng Tân La cùng năm 674. Tại Tân La, Cao An Thắng được Văn Vũ Vương cấp phát cho một lãnh địa nhỏ và nơi đây ông ta lập ra vương quốc Phổ Đức (Bodeok, 보덕, 普德).

Năm 675, Lý Cẩn Hành (李謹行) đã dẫn quân Đường đánh đến lãnh thổ Tân La cùng với quân Mạt Hạt (lực lượng quy phụ nhà Đường, tổ tiên của người Nữ Chân). Tuy nhiên, quân Đường đã bị quân Tân La đánh bại trong trận thành Mãi Tiếu (Maeso), tuy nhiên các nguồn từ nhà Đường cho rằng phần thắng nghiêng về phía họ trong trận này cũng như trong các trận chiến khác với quân Tân La.

Trong khi đó ở vùng đất Cao Câu Ly và Bách Tế mà nhà Đường vừa chiếm được cũng xảy ra nhiều cuộc nổi loạn của người dân nhằm khôi phục quốc gia; cộng thêm sự công kích của Tân La. Bị kháng cự quyết liệt, đầu năm 676, vua Đường Cao Tông buộc phải dời An Đông đô hộ phủ ở Bình Nhưỡng về Liêu Thành (này là Liêu Ninh, Trung Quốc) thuộc Liêu Đông. An Đông đô hộ Cao Khản được vua Đường Cao Tông gọi về Trường An. Vua Tân La Văn Vũ vương của Tân La liền xua quân đánh chiếm quận Hùng Tân (Ungjin, lãnh thổ Bách Tế cũ), đánh lên phía bắc chiếm một số thành trì của An Đông đô hộ phủ ở phía nam thành Bình Nhưỡng, chiếm gần hết bán đảo Triều Tiên, nhưng không vượt qua được sông Đại Đồng. Chiến thắng này, cùng với việc duy trì sự độc lập của Tân La, thường được coi là một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử Triều Tiên. Khoảng 20.000 người Cao Câu Ly di cư từ An Đông đô hộ phủ sang Tân La (đời vua Tân La Văn Vũ Vương) sinh sống.

Năm 677, vua Đường Cao Tông phong Bảo Tạng Vương, vua cũ của Cao Câu Ly, làm Triều Tiên vương và đưa đến An Đông đô hộ phủ ở Liêu Đông nhằm lợi dụng ông ta trấn an các thế lực phản loạn ở Cao Câu Ly. Còn Tiết Nhân Quý thì bị vua Đường Cao Tông biếm làm Thứ sử Tượng Châu. Sau đó vua Đường Cao Tông lại đổi phủ đô hộ An Đông từ Liêu Thành về Tân Thành (nay là Phú Thuận, Liêu Ninh, Trung Quốc), đồng thời đưa Phù Dư Long (Buyeo Yung) về cai trị quận Hùng Tân (Ungjin, lãnh thổ Bách Tế cũ) với mục đích tương tự như với Bảo Tạng Vương. Phù Dư Long nhanh chóng bị vua Văn Vũ Vương của Tân La đánh đuổi khỏi quận Hùng Tân. Còn Bảo Tạng Vương khi sang An Đông đô hộ phủ ở Liêu Đông thì lại có ý khôi phục quốc gia Cao Câu Ly, đã tập hợp nhiều quân sĩ và khí giới, thành lập hội Đông Minh Thiên Khí Cái Thế (東明天氣盖世) và liên minh với các bộ tộc Mạt Hạt (tổ tiên của người Nữ Chân) do Khất Tứ Bỉ Vũ (Gulsabiwu) cầm đầu tiến hành ám sát các quan lại nhà Đường ở An Đông đô hộ phủ. Tuy nhiên kế hoạch nổi dậy đánh chiếm An Đông đô hộ phủ thất bại, năm 681, quân Đường của Tiết Nhân Quý đánh bại quân Đông Minh Thiên của Bảo Tạng Vương, giải Bảo Tạng Vương sang nhà Đường lần 2 và lưu đày ông ta đến Ba Thục.

Hậu chiến
Văn Vũ Vương trị vì Tân La Thống nhất trong hai mươi năm đến khi ông ngã bệnh năm 681. Trong giờ phút lâm chung, ông đã để lại di nguyện và chúc thư, và nhường ngôi cho vương tử là Kim Chính Minh (金政明), tức là vua Tân La Thần Văn Vương (Silla Sinmunwang). Trước khi qua đời, ông nói rằng: "Một nước vào bất kỳ lúc nào cũng không thể không có vua. Hãy để vương tử lên ngôi trước khi trẫm nằm trong áo quan. Hãy hỏa táng trẫm và rải tro ra vùng biển nơi những có những con cá voi sống. Trẫm sẽ hóa thành rồng và ngăn trở các cuộc ngoại xâm."

Thần Văn vương làm theo lới trăn trối và rải tro của ông tại Daewangam (Đại Vương nham), một đảo đá nhỏ cách đất liền khoảng 100 mét hoặc hơn. Hơn nữa, Thần Vũ Vương còn cho xây chùa Gomun (Cảm Ân tự) để thờ tự phụ thân, Thần Văn vương cũng cho xây một luồng nước để hải long có thể di chuyển giữa đất liền và đại dương, Thần Văn vương còn cho xây một đình nhìn ra hòn đảo nhỏ để tỏ lòng tôn kính Văn Vũ Vương.

Trong một giấc mộng, Văn Vũ Vương và vị tướng nổi tiếng Kim Dữu Tín (Kim Yu-shin) đã xuất hiện trước Thần Vũ Vương và nói với Thần Văn vương rằng: "Thổi sáo trúc sẽ làm bình yên thiên địa." Thần Văn vương thức dậy, tiến ra ngoài biển và đã nhận được một cây sáo trúc Monposikjuk. Nó nói rằng thổi sáo trúc gọi hồn Văn Vũ Vương và tướng quân Kim Dữu Tín và sẽ đẩy lùi được quân địch, chữa bệnh, cầu mưa trong thời gian hạn hán và ngăn mưa trong thời điểm lũ lụt.

Tổ tiên

</center>

Tham khảo

Xem thêm
Danh sách vua Triều Tiên
Lịch sử Triều Tiên

Vua Tân La
Sinh năm 626
Mất năm 681


title: Thần Văn vương

text:
Thần Văn Vương (trị vì 681 – 692) là quốc vương thứ ba mươi mốt của Tân La, là vua thứ 2 của thời kỳ Silla Thống Nhất. Ông là con trai cả của vị quốc vương đầu tiên của thời kỳ Tân La Thống nhất là Tân La Văn Vũ vương và Từ Nghi (Jaeui) vương hậu. Thời gian trị vì của Thần Văn Vương được đánh dấu bằng các nỗ lực của ông nhằm củng cố quyền lực vương tộc sau khi thống nhất và tái tổ chức cũng như hệ thống hóa bộ máy quản lý của một đất nước Tân La mở rộng. Ông có tên húy là Kim Chính Minh (金政明) và tên chữ là Nhật Siêu (日怊)

Kim Chính Minh được Tân La Văn Vũ Vương phong làm thái tử vào năm 665. Thần Văn Vương làm theo lới trăn trối và rải tro của Tân La Văn Vũ Vương tại Daewangam (Đại Vương nham), một đảo đá nhỏ cách đất liền khoảng 100 mét hoặc hơn. Hơn nữa, Thần Vũ Vương còn cho xây chùa Gomun (Cảm Ân tự) để thờ tự phụ thân, ông cũng cho xây một luồng nước để hải long có thể di chuyển giữa đất liền và đại dương, ông còn cho xây một đình nhìn ra hòn đảo nhỏ để tỏ lòng tôn kính Tân La Văn Vũ Vương.

Trong một giấc mộng, Tân La Văn Vũ Vương và vị tướng nổi tiếng Kim Dữu Tín (Kim Yu-shin) đã xuất hiện trước Thần Vũ Vương và nói với ông rằng: "Thổi sáo trúc sẽ làm bình yên thiên địa." Thần Văn Vương thức dậy, tiến ra ngoài biển và đã nhận được một cây sáo trúc Monposikjuk. Nó nói rằng thổi sáo trúc gọi hồn Tân La Văn Vũ Vương và tướng quân Kim Dữu Tín và sẽ đẩy lùi được quân địch, chữa bệnh, cầu mưa trong thời gian hạn hán và ngăn mưa trong thời điểm lũ lụt.

Ông lên cầm quyền sau khi Tân La đã liên minh với nhà Đường để tiêu diệt Bách Tế và Cao Câu Ly, và sau đó ngăn chặn thành công tham vọng thiết lập quyền bá chủ trên toàn bộ bán đảo của nhà Đường.

Vào cuối mùa hạ năm 681, không lâu sau khi lên nắm quyền, ông phải đương đầu với một cuộc nổi dậy nghiêm trọng nhằm chống lại triều đình. Đó là "Loạn Kim Khâm Đột" (Kim Heumdol) theo tên người lãnh đạo cuộc nổi dậy, một triều thần cấp cao của Tân La trước đó, Mặc dù đây là một mối đe dọa nghiêm trọng cho quyền lực vương thất và một phần nào đó là với tầng lớp triều thần quý tộc, song nó cũng đã tạo cho Thần Văn Vương có cớ để thanh trừng một số quý tộc nhất định. Nguyên cớ cuộc nổi dậy của Kim Khâm Đột vẫn còn trong vòng tranh luận. Kim Khâm Đột là nhạc phụ của Thần Vũ Vương. Việc Thần Văn Vương không có con trai kế vị với con gái của Khâm Đột, cùng với các suy giảm về đặc ân và ảnh trưởng trong triều đình của Khâm Đột sau đó có thể là một yếu tố quan trọng. Một số học giả khác nhìn nhận đây là hành động của giới lãnh đạo quân sự, những người đã nhận thấy ảnh hưởng của mình bị suy giảm sau khi thống nhất. Một số khác thì cho rằng nguyên nhân là do giới quý tộc bất bình trước ảnh hưởng gia tăng của các quan lại không phải quý tộc. Dù thế nào, cuộc nổi loạn năm 681 đã sớm bị dập tắt và Kim Khâm Đột cùng những người liên quan đã bị hành quyết.

Bằng chứng rõ ràng hơn về tham vọng của Thần Văn Vương nhằm củng cố quyền lực trung ương là một chỉ dụ vương gia vào năm 689 loại bỏ hệ thống bổng lộc quan lại, được gọi là lục ấp (錄邑, nogeup), bổng lộc quan lại này nghĩa là phân cho các mảnh đất và dân cư kèm theo và họ sẽ kiếm được lợi tức từ đó. Thay cho lục ấp, Thần Văn cho lập nên một hệ thống mà theo đó các quan lại chỉ được cấp cho "quan điền" ('관료전' gwannyo-jeon 官僚田) và họ chỉ có thể kiếm được lợi tức thông qua tiền sưu thuế trên địa bàn, không có quyền cai trị con người và đến khi từ chức quan thì phải nộp lại “quan điền” . Điều này rõ ràng mang ý nghĩa là sẽ làm tan rã quyền lực tại lãnh địa của các viên chức quý tộc. Tuy nhiên, sau thời Thần Văn Vương, hệ thống cũ đã lại được phục hồi.

Sử sách cũng thuật lại rằng vào năm 689, Thần Văn Vương đã thất bại trong một nỗ lực nhằm dời đô từ Gyeongju (Khánh Châu) đến Dalgubeol (Đạt Câu Phạt), nay là Daegu, một bằng chứng nữa cho thấy Thần Văn muốn tách quyền lực triều đình khỏi các gia tộc quý tộc. Tam quốc sử ký (Samguk Sagi), nguồn ghi chép của nỗ lực dời đô này, không cho biết lý do vì sao.

Sau cuộc nổi dậy của Kim Khâm Đột (Kim Heumdol), Thần Văn Vương đã hủy bỏ các thái ấp trước đó đã cấp cho Cao An Thắng (Go Anseung), là hậu duệ của quốc vương Cao Câu Ly cuối cùng, và đưa ông đến sống tại kinh đô Gyeongju năm 683. Tại đây ông được ban phát một lãnh địa, lấy một người vợ Tân La và cải từ họ Cao (vương tộc Cao Câu Ly) sang họ Kim (vương tộc Tân La). Có lẽ liên quan đến điều này, nằm sau (năm 684) Thần Văn đã lại phải đối mặt với một cuộc nổi loạn do các tướng và người thân của Cao An Thắng chỉ huy. Cuộc nổi dậy này không có sự tham gia của Cao An Thắng, căn cứ tại Iksan, tại thái ấp trước kia của Cao An thắng. Cuộc nổi dậy này cũng bị dập tắt, tất cả đều bị hành quyết.

Thời gian trị vì của Thần Văn Vương cũng chứng kiến sự mở rộng của chính quyền Tân La và việc tái tổ chức lại lãnh thổ đất nước. Một vài châu mới được thành lập và hình thành nên một hệ thống gồm 9 châu trên toàn đất nước (phòng theo cửu châu của Trung Hoa dưới thời Hạ Vũ 禹王, người sáng lập theo truyền thuyết của nhà Hạ). Ngoài ra, còn là việc thành lập một số "tiểu kinh" 小京, theo chính sách của Thần Văn Vương là tái định cư những người bị chinh phục sau sự sụp đổ của Bách Tế và Cao Câu Ly. Năm 682 Thần Văn Vương cũng cho thành lập Quốc học (Gukhak), giành riêng cho việc đào tạo quan lại theo kinh điển của Nho giáo. Ông cũng sớm cứ sứ thần sang nhà Đường, khi đó do Võ Tắc Thiên trị vì, thỉnh cầu các bản sao của Kinh Lễ và các điển kinh khác.

Thần Văn Vương qua đời năm 692, các biến loạn trong thời kỳ trị vì của ông báo hiệu các bất ổn xã hội và biến động chính trị của Tân La vào thời gian sau đó. Con trai cả của Thần Văn Vương là Kim Lý Hồng lên kế vị, tức là vua Tân La Hiếu Chiêu Vương.

Xem thêm
Danh sách vua Triều Tiên
Lịch sử Triều Tiên

Tham khảo

Vua Tân La
Mất năm 692
Năm sinh không rõ


title: Tân La Hiếu Chiêu vương

text:
Hiếu Chiêu Vương (trị vì 692–702) là người trị vì thứ 32 của Tân La. Ông là con trai cả của Thần Văn Vương cùng người phu nhân thứ hai là Thần Mục (神穆, Sinmok). Ông trị vì trong một thập niên và qua đời do bệnh tật tại kinh đô Tân La vào mùa thu năm 702. Ông có tên húy là Lý Hồng (理洪) hay Cung (恭), gọi là Kim Lý Hồng hoặc là Kim Cung.

Thời gian trị vì của Hiếu Chiêu được đánh dấu bằng việc tiếp tục xu thế tập trung hóa quyền lực từ sau khi Tân La thống nhất bán đảo. Giống như phụ vương, Hiếu Chiêu gặp phải một số phản đối dẫn đến một vài nổi loạn của các thành viên cấp cao trong giới quý tộc Tân La. Vào mùa hè năm 700, y xan (ichan, một thứ vị cao trong chế độ cốt phẩm nghiêm ngặt của Tân La) là Khánh Vĩnh (Gyeong-yeong, 慶永) đã bị lôi kéo vào một âm mưu phản nghịch và bị hành quyết.

Quan hệ với nhà Đường cũng chứng kiến những cải thiện trong thời gian trị vì của Hiếu Chiêu Vương sau khi liên minh Tân La-Đường vào những năm 660 và 670 bị tan vỡ. Quan hệ triều cống được duy trì đều đặn và phụ vương ông, từ trước đó, đã được hoàng đế nhà Đường, phong làm Tân La Vương.

Một vài trích dẫn về Hiếu Chiêu Vương trong bộ sử Tam quốc sử ký (Samguk Sagi) vào thế kỷ 12 cũng cho thấy quan hệ ngoại giao ổn định với Nhật Bản (đời Thiên hoàng Jitō, Thiên hoàng Monmu), và các sử sách Nhật Bản (đáng chú ý là " Tục Nhật Bản kỷ" Shoku Nihongi) là các nguồn đáng tin cậy để xác nhận ngày mất của vua và vương hậu Tân La trong thời kỳ này, do Nhật Bản biết được chuyện này thông qua các sứ thần chính thức.

Hiếu Chiêu Vương mất năm 792. Bởi ông không có con trai nên người em là Thánh Đức kế vị.

Xem thêm
Danh sách vua Triều Tiên
Lịch sử Triều Tiên

Tham khảo

Vua Tân La
Mất năm 702
Sinh năm 687
Năm sinh không rõ