title: The Last Remnant

text:
là trò chơi video nhập vai do Square Enix phát triển và phát hành trên toàn thế giới cho Xbox 360 vào tháng 11 năm 2008 và cho Microsoft Windows vào tháng 3 năm 2009. Ban đầu hãng công bố sẽ có phiên bản PlayStation 3,  nhưng phiên bản này đã bị hủy sau đó. Một phiên bản sửa đổi lại đã được phát hành trên PlayStation 4 vào tháng 12 năm 2018 và cho Nintendo Switch vào tháng 6 năm 2019. Trò chơi lấy bối cảnh tại một thế giới viễn tưởng nơi mà bốn chủng tộc cùng chung sống với nhau và mỗi thành phố đều được xây dựng xung quanh một "Remnants", một loại cổ vật có nhiều hình dạng, kích thước khác nhau và có năng lượng ma thuật rất mạnh.

The Last Remnantlà trò chơi Square Enix đầu tiên sử dụng Unreal Engine. Chủ tịch Square Enix là Wada Yoichi dự định đây sẽ là "nền tảng cho chiến lược toàn cầu của [họ]". Nhạc nền của trò chơi phát hành dưới dạng album ba đĩa do Sekito Tsuyoshi và Yamanaka Yasuhiro sáng tác. Thiết kế và hội thoại của trò chơi được tạo ra nhằm thu hút người chơi trên toàn thế giới, và dùng phương pháp bắt hình chuyển động cho mọi nhân vật bằng hội thoại lồng tiếng Anh. Trò chơi không nhận được sự đón nhận nồng nhiệt, mặc dù các nhà phê bình Nhật Bản đánh giá nó tích cực hơn những trò chơi khác. Đặc biệt là đối với phiên bản Xbox 360, trò chơi nhận phàn nàn về các vấn đề như đồ họa, tốc độ khung hình thấp và "kết cấu tự nhảy", các kết cấu có độ phân giải cao hơn sẽ đột ngột thay thế các kết cấu thấp hơn vài giây sau khi cảnh bắt đầu. Các vấn đề bị đánh giá thấp khác là cốt truyện và hệ thống chiến đấu. Tuy vậy, trò chơi nhận nhiều lời khen ngợi về chỉ đạo nghệ thuật và âm nhạc.

Lối chơi

Cách chơi hơi khác với các trò chơi truyền thống của hãng Square, khi chiến đấu người chơi sẽ không điều khiển từng người riêng rẽ chống lại từng kẻ thù mà điều khiển cả một nhóm và mỗi nhóm có nhiều thành viên khác nhau chống lại các nhóm đối phương, mỗi nhóm có thể xếp hình dạng chiến thuật tác chiến khác nhau và ngoài các thông số kinh nghiệm để lên cấp nhân vật cơ bản thì các kỹ năng của nhân vật chỉ tăng lên khi nhân vật sử dụng kỹ năng đó nhiều lần.

Tóm lược

Bối cảnh và nhân vật
Trò chơi lấy bối cảnh trong một thế giới hư cấu bao gồm một số chủng tộc riêng biệt có ngoại hình như người: Mitras có bề ngoài như con người, Yamas có bề ngoài mạnh mẽ như loài cá, Qsitis giống loài bò sát nhỏ và Sovanis giống loài mèo có bốn cánh tay. Thế giới tự nó được chia thành nhiều thành phố, mỗi thành phố có nền văn hóa độc đáo riêng. Trò chơi xoay quanh "Remnant", những đồ tạo tác ma thuật cổ đại qua một số cuộc chiến tranh. Mỗi Remnant bị "ràng buộc" với một người đặc biệt có thể sử dụng sức mạnh. Những người mạnh mẽ không bị ràng buộc quá lâu có khả năng gây ra "sự sụp đổ" và sinh ra quái vật. Remnant có nhiều hình thức khác nhau, tất cả các thành phố trên khắp thế giới đều có ít nhất một thành phố mà người cai trị của họ tự đề ra luật lệ để cai trị và mang lại hòa bình cho vương quốc được chỉ định.

Người chơi sẽ vào vai Rush Sykes một thanh niên sống trên một hòn đảo thanh bình cùng với em gái mình trong khi cha mẹ đang đi phiêu lưu để nghiên cứu sức mạnh của các Remnants khác nhau. Khi em gái của Rush bị bắt cóc, anh đã ngay lập tức lên đường đi giải cứu cô và trên chuyến đi anh đã gặp và kết bạn với nhiều người khác nhau và cùng nhau tập hợp thành một đạo quân để bảo vệ các thành phố của bạn mình khỏi sự xâm lăng cũng như cứu gia đình của anh.

Cốt truyện

Phát triển
Trò chơi được tạo ra bởi các nhà phát triển trước đây đã từng tham gia vào loạt game SaGa và Final Fantasy. Takai Hiroshi đạo diễn và Ueda Nobuyuki chịu trách nhiệm sản xuất. Yagi Masato và Shoda Miwa viết kịch bản dựa trên ý tưởng của Kawazu Akitoshi. Miyamae Kimihiko là họa sĩ chính, và Naora Yusuke vừa là nhà sản xuất hình ảnh nghệ thuật vừa là nhà thiết kế nhân vật. Đây là trò chơi đầu tiên mà Square Enix sử dụng Unreal Engine 3. Vì hãng đã sử dụng một công cụ được cấp phép chứ không phải là làm của riêng mình nên thời gian phát triển trò chơi được giảm đáng kể cho phép nhóm thực hiện bắt đầu vẽ và thử nghiệm ngay giai đoạn đầu. Việc dùng một chương trình không phải của mình này được thực hiện do lo ngại về chi phí và thời gian phát triển tăng cao. Ngày 17 tháng 2 năm 2010, Giám đốc công nghệ của Square-Enix là Julien Merceron, trả lời phỏng vấn một năm sau khi trò chơi được phát hành, hầu hết các thiếu sót kỹ thuật của trò chơi là do quyết định sử dụng Unreal Engine, không chỉ nhằm để cắt giảm thời gian phát triển mà còn giảm bớt số lượng lập trình viên có tay nghề cao trong dự án.

Nhà phát triển muốn tách biệt The Last Remnant ra khỏi dòng Final Fantasy hay các trò chơi nhập vai khác bằng cách phát triển hệ thống chiến đấu riêng. Đạo diễn nghệ thuật của trò chơi đã tập trung vào việc làm cho tất cả các nhân vật nổi bật trên chiến trường và các Remnants đứng trong khung cảnh nổi bật như nhìn vào thế giới. Các thành phố được thiết kế không được kỳ ảo lắm làm cho hình dáng ma thuật của Remnants càng nổi trội hơn làm cho những người dân theo cả nghĩa đạn và bóng trông giống như sống bởi quyền năng khủng khiếp của các Remnants khổng lồ. Trò chơi mang nhiều nhãn "Đầu tiên" cho hãng Square Enix như đây là trò chơi đầu tiên mà hãng phát hành cùng ngày ở Nhật Bản và thế giới cũng là trò chơi đầu tiên có hình ảnh đồ họa mang dáng dấp phương Tây. Kết quả là chuyển động môi của nhân vật khi nói chuyện ứng với tiếng Anh hơn là tiếng Nhật. Trò chơi được thực hiện để nhắm vào thị trường thế giới hơn là tập trung vào thị trường Nhật Bản như thường lệ.

Việc phát triển trò chơi được công bố vào ngày 10 tháng 5 năm 2007 tại Shinjuku, Tokyo. Bản chơi thử được giới thiệu tại Tokyo Game Show vào tháng 9 năm 2008. Phiên bản dành cho Xbox 360 phát hành vào ngày 20 tháng 11 năm 2008 còn phiên bản dành cho hệ máy tính cá nhân phát hành vào khoảng cuối tháng 3 đầu tháng 4 năm 2009. Phiên bản trên máy tính có khác biệt so với bản Xbox 360 như về hình ảnh, một số bản tải về, chức năng "Turbo Mode" để tiết kiện thời gian chiến đấu, cũng như thêm phần "New Game Plus" cho phép người chơi chơi lại từ đầu với các vật dụng mạnh thu được từ lần chơi trước. Một phiên bản PlayStation 3 cũng đã được công bố, nhưng chưa bao giờ được phát hành. Square Enix chưa đưa ra bất kỳ lý do chính thức nào, mặc dù Takai nói rằng ông thấy việc phát triển cho 360 "dễ hơn rất nhiều" so với PlayStation 3.

Âm nhạc
Âm nhạc của trò chơi do Sekito Tsuyoshi biên soạn, với sự hỗ trợ của Yamanaka Yasuhiro, ông đã soạn 10 bản nhạc và hai bản đồng biên soạn trong số 97 bản nhạc dùng cho trò chơi. Sekito trước khi tham gia The Last Remnant đã có kinh nghiệm hơn mười năm soạn các bản nhạc cho nhiều tác phẩm làm lại và tái bản của Square Enix như dòng Final Fantasy và Mana. Các bản nhạc chủ yếu do dàn nhạc trình bày, vị trí nhạc trưởng được giao cho Kameoka Natsumi còn Sekito giữ vị trí chơi ghita. Các bản nhạc được thực hiện bởi nhiều dàn nhạc khác nhau chứ không phải một nhóm duy nhất. Các bản nhạc dùng cho cảnh chiến đấu có thể thay đổi tùy ý người chơi. Ngày 10 tháng 12 năm 2008, Sony Music Distribution phát hành album gồm 3 đĩa chứa 97 bản nhạc dùng trong trò chơi.

Đón nhận
Square Enix báo cáo trò chơi đã bán được 580.000 bản trên tất cả các phiên bản vào ngày 31 tháng 3 năm 2009, chưa đầy hai tuần sau khi trò chơi được phát hành trên PC. Đến tháng 1 năm 2016, phiên bản PC đã có hơn 800.000 bản được liên kết với tài khoản Steam, theo Steam Spy. Có nhiều ý kiến khác nhau về The Last Remnant. Các đánh giá tại Nhật tốt hơn tại phương Tây cũng như điểm của trò chơi tại Nhật cao hơn, có thể là do khác biệt văn hóa dẫn đến đánh giá thiết kế khác nhau. Tạp chí Famitsu cho trò chơi 38/40 điểm và khen ngợi hệ thống chiến đấu là độc đáo, gợi nhớ đến Romancing SaGa nhưng rộng lớn hơn với một cấp độ khác. Nhưng cũng nói là hệ thống học tập kỹ năng tốn nhiều thời gian và không thể luyện kỹ năng cho một nhân vật duy nhất. Famitsu cũng đã cho trò chơi danh hiệu "Rookie Title Grand-Prize" năm 2008.

Các phàn nàn chủ yếu xoay quanh phần đồ họa của trò chơi. IGN nói rằng trò chơi gặp rắc rối lớn với các vấn đề về kỹ thuật, GameTrailers thì nói là "Vấn đề đồ họa dai dẳng" là điểm yếu của phiên bản hệ Xbox 360. GameSpot, IGN, và 1UP.com than rằng phiên bản hệ Xbox của họ có tượng giảm khung hình đột ngột và chất lượng hình phủ tự động điều chỉnh từ thấp đến cao. Tuy nhiên cả ba trang web đã cho điểm cao cho phiên bản PC vì hiệu suất hình ảnh cao hơn, dù thời gian nạp hơi chậm khi qua khu vực mới và khi vào hoặc thoát ra khỏi một trận chiến cũng như không thể bỏ qua các cảnh cắt. Các vấn đề khác bọ phàn nàn như GamePro thấy "màn hình lộn xộn và các 'nhiệm vụ' gây khó chịu", Game Informer đánh giá "hơi lố" và các nhân vật trông y hệt nhau,IGN và 1UP nói cốt truyện nghèo nàn và chung chung, G4, 1UP và Tạp chí Official Xbox Magazine chê thời gian tải dài và cắt cảnh lâu lắc..

Một điểm bị phàn nàn khác là hệ thống chiến đấu, GamePro mô tả nó bị "lặp đi lặp lại", điều này cũng khiến IGN tỏ ra thất vọng trong bài đánh giá Xbox của họ, và 1UP nói cách chiến đấu "nhàm chán" và là phần tệ nhất của trò chơi. G4 cũng chỉ trích hệ thống chiến đấu, có cảm giác như game tự chơi. Mặc dù vậy lố chơi của game được các nhà phê bình khác đánh giá cao hơn, như GameTrailers trích dẫn "hệ thống chiến đấu độc đáo" của game cung cấp "rất nhiều thứ để thưởng thức", IGN gọi đây là "phần thú vị nhất của The Last Remnant" trong bài đánh giá trên PC của họ, và GameSpot nói nó có tính "hấp dẫn" và đặc biệt thú vị trong các trận chiến quy mô lớn hơn. Phong cách hình ảnh của trò chơi nhận nhiều khen ngợi trên nhiều bài đánh giá, chẳng hạn như các bài đánh giá của GameTrailers, 1UP và GamePro, họ đã mô tả phong cách này sáng tạo theo kiểu "Đông-Tây hội ngộ", trong khi GameSpot gọi nó là một "thế giới kỳ ảo độc đáo" và "được xây dựng tuyệt đẹp". Âm nhạc cũng được ca ngợi trong các bài đánh giá trên IGN và GameSpot, gọi là "nhạc nền giao hưởng xuất sắc" với những giai điệu tuyệt vời. Trong bài đánh giá của GameSot cũng ca ngợi cốt truyện của trò chơi mang tính "sử thi", trái ngược với nhiều đánh giá khác, mặc dù họ lưu ý rằng Rush không phải "người dẫn đầu thú vị nhất" và được ưa thích hơn khi câu chuyện tập trung vào Conqueror.

Bản sửa đổi
Tháng 9 năm 2018, Square Enix thông báo về việc sản xuất phiên bản làm lại của trò chơi, sẽ được phát hành cho PlayStation 4 vào ngày 6 tháng 12 năm 2018. Phiên bản làm lại có nâng cấp công cụ trò chơi từ Unreal Engine 3 lên Unreal Engine 4, cải thiện đồ họa và tính năng. Bản làm lại được phát hành vào tháng 12 năm 2018 cho PlayStation 4 và cho Nintendo Switch vào tháng 6 năm 2019.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trò chơi điện tử năm 2008
Trò chơi PlayStation 3 bị hủy
Trò chơi Nintendo Switch
Trò chơi PlayStation 4
Trò chơi điện tử nhập vai
Trò chơi điện tử chiến tranh
Trò chơi của hãng Square Enix
Trò chơi điện tử kỳ ảo
Trò chơi Unreal Engine
Trò chơi điện tử phát triển ở Nhật Bản
Trò chơi trên Windows
Trò chơi Xbox 360


title: Thiên thạch Chelyabinsk

text:
Ngày 15 tháng 2 năm 2013, một thiên thạch đã bay vào bầu khí quyển Trái Đất trên bầu trời nước Nga và đã trở thành một quả cầu lửa. Nó bay với vận tốc , gấp 44 lần vận tốc âm thanh, bay qua bầu trời khu vực Ural phía Nam và phát nổ ở phía trên tỉnh Chelyabinsk. Vật thể phát nổ ở độ cao khoảng 15 đến 25 km so với mặt đất. Theo ước tính của NASA, thiên thạch có đường kính 17 m, nặng xấp xỉ 7.700 đến 10.000 tấn và giải phóng nguồn năng lượng tương đương 500 kiloton thuốc nổ TNT, mạnh gấp 20-30 lần so với vụ nổ hai quả bom nguyên tử tại Hiroshima và Nagasaki. Thiên thạch có kích thước nhỏ hơn đáng kể so với các vật thể được theo dõi thông qua các nỗ lực hiện tại của các nhà khoa học theo dõi vật thể không gian, và đã không được người ta phát hiện trước khi nó đi vào khí quyển. Thiên thạch đã vỡ ra làm 7 vẫn thạch chính và một trong số đó đã rơi xuống một cái hồ Chebarkul đang đóng băng, tạo thành một cái lỗ có đường kính 6 m. Sóng xung kích từ thiên thạch trên bầu trời Chelyabinsk, miền trung nước Nga, khiến gần 1200 người bị thương do mảng kính vỡ. Các mảnh thiên thạch bốc cháy gây chấn động ở Chelyabinsk và một số thành phố khác trong vùng. Ít nhất 6 thành phố bị thiệt hại ở miền trung nước Nga. Liên lạc bằng di động đã tạm thời bị gián đoạn. Có tới 3.000 tòa nhà trong sáu thành phố trong khu vực bị hư hại do kết quả của vụ nổ và các ảnh hưởng. Vẫn thạch tạo ra một ánh sáng rực rỡ, đủ sáng để tạo ra bóng trong ánh sáng ban ngày trong Chelyabinsk và được quan sát ở Sverdlovsk, Tyumen, Orenburg (tỉnh), Cộng hòa Bashkortostan, và Kazakhstan.

Thiên thạch Chelyabinsk là vật thể lớn nhất được biết đã chạm vào Trái Đất kể từ khi sự kiện Tunguska năm 1908, và sự kiện như vậy đã được biết đến đã dẫn đến một số lượng lớn người bị thương.
Thiên thạch này đâm xuống Trái Đất chỉ 15 giờ trước khi một tiểu hành tinh với tên gọi 2012 DA14 có đường kính 50 mét dự báo sẽ bay qua với khoảng cách gần với Trái Đất. Tuy nhiên, các nguồn của Nga, Cơ quan Không gian châu Âu và NASA cho rằng vụ thiên thạch rơi ở Nga không có liên hệ gì đến tiểu hành tinh vừa nêu này.

Các báo cáo ban đầu
Cư dân địa phương đã chứng kiến các vật thể cực kỳ cháy sáng trên bầu trời ở các tỉnh Chelyabinsk, Sverdlovsk, Tyumen và Orenburg (Cộng hòa Bashkortostan) và khu vực lân cận ở Kazakhstan. Các đoạn video nghiệp dư cho thấy một quả cầu lửa chạy thành vệt trên bầu trời và một tiếng nổ bùng phát ngay sau đó. Sự kiện sao băng xảy ra lúc 09:20 giờ Yekaterinburg, vài phút sau khi mặt trời mọc ở Chelyabinsk, và vài phút trước khi mặt trời mọc ở Yekaterinburg. Vào một số thời điểm vật thể này dường như sáng hơn mặt trời mọc, và NASA sau đó xác nhận rằng sao băng này quả thật sáng hơn mặt trời.. Một hình ảnh của vật thể cũng được chụp ảnh ngay sau khi nó vào bầu khí quyển bởi Meteosat 9. Các nhân chứng tại Chelyabinsk báo cáo rằng không khí của thành phố có mùi như thuốc súng.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Cảnh thiên thạch phát sáng lướt qua bầu trời Nga
 Метеоритный удар по Челябинску = Collection of videos and photographs of the meteor and resulting damage. Chelyabinsk website
 Meteor hits Russian Urals: Fireball explosion wreaks havoc, up to 1200 injured (photographs, video)
 Meteor vapour trail from space, image captured by EUMETSAT satellite.
Amateur videos:
 вспышка над Челябинском Shows the meteor's initial entry into the atmosphere.
 видео вспышки над челябинском 15.02.2013.avi Captures almost the complete path of the meteor.
 В челябинске упал самолет или метеорит, смотреть с 0:40 The light given off by the meteor blinds a camera.
 Взрыв Челябинск Shows the force of the shockwave that caused most of the injuries.
Russia Meteor Not Linked to Asteroid Flyby - NASA

Sao băng Nga, 2013
Thiên thạch
Tỉnh Chelyabinsk
Tỉnh Kurgan
N
Thiên tai tại Nga
Nga năm 2013
Thiên tai năm 2013
Thiên thể phát hiện năm 2013
Tỉnh Sverdlovsk
Tỉnh Tyumen


title: Edward Blyth

text:
Edward Blyth (23 tháng 12 năm 1810 – 27 tháng 12 năm 1873) là một nhà động vật học và dược sĩ người Anh, người đã làm việc trong phần lớn cuộc đời của mình ở Ấn Độ với tư cách là người phụ trách động vật học tại bảo tàng của Hiệp hội Á châu Ấn Độ ở Calcutta.

Blyth được sinh ra ở London vào năm 1810. Năm 1841, ông tới Ấn Độ để trở thành người phụ trách bảo tàng của Hiệp hội Á hoàng Hoàng gia Bengal. Anh ta bắt đầu cập nhật các danh mục của bảo tàng, xuất bản một Danh mục các loài chim của Hiệp hội Á châu vào năm 1849. Anh ta đã bị ngăn không làm nhiều công việc thực địa, nhưng đã nhận và mô tả các mẫu vật chim từ AO Hume, Samuel Tickell, Robert Swinhoe và những người khác. Ông vẫn là người quản lý cho đến năm 1862, khi sức khỏe yếu buộc phải trở về Anh. Ông Lịch sử Tự nhiên của Cần cẩu được xuất bản sau khi ông mất vào năm 1881.

Loài gia cầm mang tên ông bao gồm Aceros plicatus, chim chích lá Blyth của, Diều Blyth, bulbul ôliu Blyth của, vẹt đuôi dài Blyth của, Cú muỗi mỏ quặp Blyth, acrocephalus dumetorum, Carpodacus grandis, pteruthius aeralatus, Tragopan Blyth của, anthus godlewskii và Bồng chanh rừng. Các loài bò sát và một chi mang tên của mình bao gồm Blythia reticulata, Eumeces blythianus và Rhinophis blythii

Liên kết ngoài
Archives of Charles Darwin and his correspondence with Blyth
Catalogue of mammal and birds of Burma (1875)

Người Luân Đôn
Nhà điểu học Anh
Nhà động vật học Anh
Nhà tự nhiên học Anh


title: Nhật ký chú bé nhút nhát (sách)

text:
Nhật ký Chú bé Nhút nhát (tiếng Anh: Diary of a Wimpy Kid) là tập sách đầu tiên trong bộ sách 15 tập Nhật ký Chú bé Nhút nhát của nhà văn Jeff Kinney. Nội dung cuốn sách nói về sự đấu tranh của nhân vật chính Greg Heffley tại trường học.

Nhật ký Chú bé Nhút nhát xuất hiện lần đầu năm 2004 trên trang mạng FunBrain.com và đã được đọc hơn 20 triệu lượt. Một bộ phim cùng tên đã được sản xuất vào năm 2010.

Thực hiện
Năm 2004, trang mạng FunBrain và Jeff Kinney đã phát hành cuốn sách trên mạng, với 217 trang. Cuốn sách đã trở nên nổi tiếng với 20 triệu lượt đọc tới năm 2009. Rất nhiều độc giả trên mạng đã yêu cầu Kinney in cuốn sách, và Jeff đã đồng ý in vào năm 2007. Hiện nay đang có 4 bộ phim được chuyển thể từ bộ sách đình đám với tiêu đề: Diary of wimpy kid: The Movie.

Nhân vật
 Greg Heffley, nhân vật chính của cuốn sách, cố gắng tìm cách trở nên nổi tiếng ở trường.
 Rodrick Heffley, anh của Greg Heffley, là tay trống cho ban nhạc tự lập Löded Diper ("Những tay cự phách", thường bị trẻ con xung quanh phố gọi là "Bỉm To").
 Rowley Jefferson, bạn thân nhất của Greg Heffley.
 Susan Heffley, mẹ của Greg Heffley.
 Frank Heffley, cha của Greg Heffley.
 Angie Steadman, bạn của Greg Heffley và làm biên tập viên cho báo của trường.
 Chirag Gupta, bạn của Greg Heffley.
 Fregley, người bạn quái gở cùng trường của Greg.
 Patty Farrell, "kẻ thù không đội trời chung" của Greg.
 Manny Heffley, em trai của Greg, và hay gọi Greg là bubby.
 Collin Lee, bạn của Rowley.
 Thầy Malone, Thầy giáo thể dục của Trường trung học Westmore Middle, trường của Greg.
 Thầy Winsky, thầy giáo.
 Ông Jefferson, cha của Rowley.
 Cô Norton, chủ trì cho "Vũ hội mùa Đông".
 Darren Walsh, đứa trẻ đầu tiên có "Cheese Touch" (pho mát thối).
 Holly Hill, người xinh thứ 3 của lớp và đồng thời là crush của Greg Heffley.
 Bryce Anderson, đứa trẻ nổi tiếng nhất tại trường của Greg.

Xem thêm
 Nhật ký chú bé nhút nhát (phim)
 Bộ sách Nhật ký chú bé nhút nhát

Tham khảo

Nhật ký chú bé nhút nhát
Truyện thiếu nhi
Tiểu thuyết năm 2009
Tiểu thuyết năm 2007
Tiểu thuyết dành cho thiếu niên Mỹ


title: Pfalz D.III

text:
Pfalz D.III là một loại máy bay tiêm kích được Luftstreitkräfte (Cục Không quân Đế quốc Đức) sử dụng trong Chiến tranh thế giới I.

Quốc gia sử dụng

Luftstreitkräfte
Kaiserliche Marine

Không quân Ottoman

Tính năng kỹ chiến thuật (D.IIIa)

Xem thêm

Tham khảo

Ghi chú

Tài liệu

 Gray, Peter and Owen Thetford. German Aircraft of the First World War. London: Putnam, 1962. ISBN 0-933852-71-1.
 Grosz, Peter M. Pfalz D.IIIa (Windsock Datafile No. 21). Berkhamsted, Herts, UK: Albatros Publications, 1995. ISBN 0-948414-25-1.
 Guttman, Jon. Balloon-Busting Aces of World War 1 (Aircraft of the Aces No. 66). Oxford: Osprey Publishing, 2005. ISBN 1-84176-877-4.
 Herris, Jack. Pfalz Aircraft of World War I (Great War Aircraft in Profile, Volume 4). Boulder, Colorado: Flying Machine Press, 2001. ISBN 1-891268-15-5.
 VanWyngarden, Greg. Pfalz Scout Aces of World War I (Aircraft of the Aces No. 71). Oxford: Osprey Publishing, 2006. ISBN 1-84176-998-3.

Máy bay Pfalz
Máy bay quân sự Đức thập niên 1910
Máy bay quân sự trong Thế chiến thứ nhất
Máy bay tiêm kích Đức
Máy bay hai tầng cánh
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Pfalz D.VIII

text:
Pfalz D.VIII là một mẫu máy bay tiêm kích của Đức trong Chiến tranh thế giới I.

Tính năng kỹ chiến thuật (D.VIII - (động cơ Sh III))

Xem thêm

Tham khảo

Ghi chú

Tài liệu

 Cowin, H. W. "German and Austrian Aviation of World War I". Osprey Publishing Ltd, 2000. ISBN 1-84176-069-2
 Gray, Peter and Thetford, Owen. German Aircraft of the First World War. London:Putnam, 1962.
 Green, William and Swanborough, Gordon. The Complete Book of Fighters. New York: Smithmark, 1994. ISBN 0-8317-3939-8.

Liên kết ngoài
Pfalz D.VIII

Máy bay Pfalz
Máy bay quân sự Đức thập niên 1910
Máy bay quân sự trong Thế chiến thứ nhất
Máy bay tiêm kích Đức
Máy bay hai tầng cánh
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Pfalz D.XII

text:
Pfalz D.XII là một loại máy bay tiêm kích của Đức, do hãng Pfalz Flugzeugwerke chế tạo.

Biến thể
Pfalz kiểu thử nghiệm D
Pfalz D.XIIf
Pfalz D.XIV

Quốc gia sử dụng

Quân sự

 Luftstreitkräfte

 Không quân Ba Lan (2 máy bay sau chiến tranh)

Dân sự

 Paramount Pictures

Tính năng kỹ chiến thuật (D.XII)

Xem thêm

Tham khảo
Ghi chú

Chú thích

Tài liệu

 Gray, Peter and Owen Thetford. German Aircraft of the First World War. London: Putnam, 1962. ISBN 0-933852-71-1.
 Herris, Jack. Pfalz Aircraft of World War I (Great War Aircraft in Profile, Volume 4). Boulder, Colorado: Flying Machine Press, 2001. ISBN 1-891268-15-5.
 VanWyngarden, Greg. Pfalz Scout Aces of World War I (Aircraft of the Aces No. 71). Oxford, UK: Osprey Publishing, 2006. ISBN 1-84176-998-3.
 Weyl, Alfred Richard. Fokker: The Creative Years. London: Putnam, 1965. ISBN 0-85177-817-8.
 Wynne, H. Hugh. The Motion Picture Stunt Pilots and Hollywood's Classic Aviation Movies. Missoula, Montana: Pictorial Histories Publishing Company, 1987. ISBN 0-933126-85-9.

Liên kết ngoài
 Smithsonian Collection Pfalz D.XII
 D.XII Specifications

Máy bay Pfalz
Máy bay quân sự Đức thập niên 1910
Máy bay quân sự trong Thế chiến thứ nhất
Máy bay tiêm kích Đức
Máy bay hai tầng cánh
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Pfalz Dr.I

text:
Pfalz Dr.I là một mẫu thử máy bay tiêm kích của Đức trong Chiến tranh thế giới I.

Quốc gia sử dụng

Tính năng kỹ chiến thuật

Tham khảo

Ghi chú
Tài liệu

 Angelucci, Enzo. The Rand McNally Encyclopedia of Military Aircraft, 1914–1980. San Diego, California: The Military Press, 1983. ISBN 0-517-41021-4.
 Green, William and Gordon Swanborough. The Complete Book of Fighters. Godalming, UK: Colour Library Direct, 1994. ISBN 1-85833-777-1.

Máy bay Pfalz
Máy bay quân sự Đức thập niên 1910
Máy bay quân sự trong Thế chiến thứ nhất
Máy bay tiêm kích Đức
Máy bay ba tầng cánh
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Morane-Saulnier H

text:
Morane-Saulnier H là một mẫu máy bay thể thao sản xuất tại Pháp trước Chiến tranh thế giới I.

Biến thể

Do Pfalz chế tạo
 E.I
 E.II
 E.IV
 E.V
 E.VI
 Fokker M.5

Quốc gia sử dụng

 Aéronautique Militaire

 Hải quân Áo-Hung - (phiên bản do Pfalz chế tạo)

 Không quân Bỉ

 Luftstreitkräfte - (phiên bản do Pfalz chế tạo)

 Không quân Bồ Đào Nha – 1 chiếc.

 Quân đoàn Không quân Hoàng gia

Tính năng kỹ chiến thuật

Ghi chú

Tham khảo

Máy bay thể thao Pháp 1910–1919
Máy bay quân sự Pháp thập niên 1910
H
Máy bay chiến đấu
Máy bay thể thao
Máy bay tiêm kích Pháp
Máy bay cánh trên
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Phönix D.I

text:
Phönix D.I là một mẫu máy bay tiêm kích hai tầng cánh của Áo-Hung trong Chiến tranh thế giới I, do hãng Phönix Flugzeug-Werke chế tạo dựa trên loại Hansa-Brandenburg D.I.

Biến thể
D.I
D.II
D.III

Quốc gia sử dụng

KuKLFT
Hải quân Áo-Hung

Không quân Thụy Điển - Sau chiến tranh

Không quân Hoàng gia Nam Tư - Sau chiến tranh.

Tính năng kỹ chiến thuật (D.1)

Tham khảo

Tài liệu

Máy bay Phönix
Máy bay tiêm kích Áo-Hung 1910–1919
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay hai tầng cánh
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Piaggio P.2

text:
Piaggio P.2 là một mẫu thử máy bay tiêm kích của Ý, do hãng Piaggio chế tạo năm 1923.

Quốc gia sử dụng

Regia Aeronautica

Tính năng kỹ chiến thuật

Ghi chú

Tham khảo
 Green, William, and Gordon Swanborough. The Complete Book of Fighters: An Illustrated Encyclopedia of Every Fighter Aircraft Built and Flown. New York: SMITHMARK Publishers, 1994. ISBN 0-8317-3939-8.

P.002
Máy bay quân sự Ý thập niên 1920
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Ý
Khí cụ bay Piaggio
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Polikarpov DI-1

text:
Polikarpov DI-1 (còn gọi là 2I-N1, ) là một mẫu thử máy bay tiêm kích của Liên Xô trong thập niên 1920.

Tính năng kỹ chiến thuật

Tham khảo

Tài liệu

DI-1
Máy bay quân sự Liên Xô thập niên 1920
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay hai tầng cánh
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Polikarpov I-1

text:
Polikarpov I-1 là mẫu máy bay tiêm kích cánh đơn nội địa đầu tiên của Liên Xô.

Quốc gia sử dụng

Không quân Liên Xô

Tính năng kỹ chiến thuật

Xem thêm

Ghi chú

Tham khảo

I-001
Máy bay quân sự Liên Xô thập niên 1920
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay cánh dưới
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Polikarpov I-17

text:
Polikarpov I-17 là một mẫu thử máy bay tiêm kích của Liên Xô, do đội thiết kế của Polikarpov thiết kế tại Viện thiết kế trung ương (TsKB).

Biến thể
TsKB-15
TsKB-19
TsKB-25
TsKB-33
TsKB-43

Tính năng kỹ chiến thuật (TsKB-19)

Ghi chú

Tham khảo

Liên kết ngoài
 I-17 article

I-017
Máy bay quân sự Liên Xô thập niên 1930
Máy bay tiêm kích Liên Xô và Nga
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Polikarpov I-180

text:
Polikarpov I-180 () là một mẫu thử máy bay tiêm kích của Liên Xô, sản xuất năm 1938.

Quốc gia sử dụng

Không quân Liên Xô

Tính năng kỹ chiến thuật (I-180S)

Xem thêm

Tham khảo

Ghi chú

Tài liệu

 Abanshin, Michael E. and Nina Gut. Fighting Polikarpov, Eagles of the East No. 2. Lynnwood, WA: Aviation International, 1994. ISBN 1-884909-01-9.
 Gordon, Yefim and Dmitri Khazanov. Soviet Combat Aircraft of the Second World War, Volume One: Single-Engined Fighters. Earl Shilton, Leicester, UK: Midland Publishing Ltd., 1998. ISBN 1-85780-083-4.
 Gordon, Yefim and Keith Dexter. Polikarpov's I-16 Fighter: Its Forerunners and Progeny (Red Star, vol.3). Earl Shilton, Leicester, UK: Midland Publishing Ltd., 2002. ISBN 1-85780-131-8.
 Green, William. Warplanes of the Second World War, Volume Three: Fighters. London: Macdonald & Co. (Publishers) Ltd., 1961 (seventh impression 1973). ISBN 0-356-01447-9.
 Green, William and Gordon Swanborough. WW2 Aircraft Fact Files: Không quân Liên Xô Fighters, Part 2. London: Macdonald and Jane's Publishers Ltd., 1978. ISBN 0-354-01088-3.
 Guglya, Yu.A. and V.P. Ivanov (Гугля, Ю.А., Иванов, В.П.). "Rokovoi I-180" ("Роковой И-180") ("The Fatal I-180") . Aerohobbi nr.1/94, 1994.
 Gunston, Bill. The Osprey Encyclopedia of Russian Aircraft 1975-1995. London: Osprey, 1995. ISBN 1-85532-405-9.
 Kopenhagen, W., ed. Das große Flugzeug-Typenbuch (in German). Stuttgart, Germany: Transpress, 1987. ISBN 3-344-00162-0.
 Léonard, Herbert. Les avions de chasse Polikarpov (bằng tiếng Pháp). Rennes, France: Editions Ouest-France, 1981. ISBN 2-85882-322-7.
 Léonard, Herbert. Les chasseurs Polikarpov (bằng tiếng Pháp). Clichy, France: Éditions Larivière, 2004. ISBN 2-914205-07-4.
 Maslov, Mikhail (Маслов, Михаил). И-180 / И-185 (I-180/I-185) . Moscow: Tekhnika-molodezhi; Vostochnyi gorizont, 2003.

Liên kết ngoài
 Photos and drawings

I-180
Máy bay quân sự Liên Xô thập niên 1930
Máy bay tiêm kích Liên Xô và Nga
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Pomilio FVL-8

text:
Pomilio FVL-8 là một mẫu máy bay tiêm kích hai tầng cánh, do Fabbrica Aeroplani Ing. O. Pomilio chế tạo cho Engineering Division.

Tính năng kỹ chiến thuật

Tham khảo

Tài liệu

Máy bay quân sự Hoa Kỳ thập niên 1910
FVL-8
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay hai tầng cánh
Dự án máy bay hủy bỏ của Hoa Kỳ
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Pomilio Gamma

text:
Pomilio Gamma là một mẫu thử máy bay tiêm kích của Ý, chế tạo năm 1918.

Biến thể
Gamma
Gamma IF

Quốc gia sử dụng

Tính năng kỹ chiến thuật (Gamma IF)

Ghi chú

Tham khảo
Green, William, and Gordon Swanborough. The Complete Book of Fighters: An Illustrated Encyclopedia of Every Fighter Aircraft Built and Flown. New York: SMITHMARK Publishers, 1994. ISBN 0-8317-3939-8.

Máy bay quân sự Ý thập niên 1910
Gamma
Máy bay quân sự trong Thế chiến thứ nhất
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay hai tầng cánh
Dự án máy bay hủy bỏ của Ý
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Andreja Pejić

text:
Andrej Pejić (sinh ngày 28 tháng 08 năm 1991 tại Tuzla, Bosna và Hercegovina) là một người mẫu người Úc gốc Bosna.

Thời thơ ấu và gia đình
Andrej Pejic sinh ra tại Serbia, có một anh trai tên Igor. Bố mẹ Andrej ly dị không lâu sau khi anh chào đời. Sau đó, anh sống cùng mẹ, bà và anh trai. Năm Andrej 8 tuổi, anh cùng gia đình chuyển tới Melbourne, Úc sinh sống. Khi đang làm việc cho một cửa hàng của McDonald's, Andrej được phát hiện và trở thành người mẫu năm 17 tuổi.

"Chân dài" người Úc tiết lộ, từ nhỏ anh đã có vóc dáng mảnh mai như một cô gái, vì thế thường cố mặc những bộ đồ nam "hầm hố" để trông mạnh mẽ hơn. Tuy nhiên, sau năm 14 tuổi, Andrej quyết định "là chính mình" và để tóc dài, mặc quần bó sát. Anh chàng chơi với những cô gái nổi tiếng nhất trường và không hề bị bạn bè trêu chọc. "Có lẽ mọi người không chọc ghẹo tôi vì chẳng ai thấy một gương mặt xinh đẹp đến vậy", siêu mẫu tóc vàng dí dỏm tâm sự.

Sự nghiệp người mẫu
Được phát hiện và trở thành người mẫu năm 17 tuổi, Andrej gây chú ý bởi vẻ đẹp lưỡng tính và sở hữu những tố chất hiếm có để trình diễn tốt trang phục của cả hai giới. Với chiều cao 1m88, ba vòng đều nhỏ, anh chàng là người mẫu mơ ước của nhiều nhà thiết kế thời trang và nhiếp ảnh gia nổi tiếng. Andrej cũng nhiều lần trở thành gương mặt trang bìa của các tạp chí thời trang uy tín, bao gồm cả Elle.

Sở hữu gương mặt ấn tượng, pha trộn giữa vẻ mạnh mẽ, góc cạnh và nét quyến rũ, kiêu kỳ cùng mái tóc vàng nổi bật, Andrej được làng mốt đặc biệt yêu thích. Mang hình hài nam nhi nhưng khung xương Andrej lại nhỏ như nữ giới, vì thế anh chàng có thể mặc được bất kỳ trang phục nào của phái yếu. Cộng thêm khả năng trình diễn chuyên nghiệp, đa dạng, nóng bỏng, chàng siêu mẫu trở thành một hiện tượng độc nhất vô nhị, phá vỡ mọi quy tắc về giới tính của làng thời trang thế giới. Năm 20 tuổi, mới chỉ có hơn hai năm kinh nghiệm catwalk, Andrej đã được trang web Models.com xếp thứ 18 trong danh sách "50 người mẫu nam xuất sắc 2011".

Cuộc sống cá nhân
Ngoài đời, Andrej thường tự tin dạo phố trong trang phục nữ với phong cách sành điệu, thời thượng như quần da bó, áo choàng lông, váy ngắn, quần shorts... hoặc đồ unisex (phi giới tính), đôi khi "đổi gió" với style khỏe khoắn, năng động. Anh thừa nhận có cảm giác thích thú khi thấy những ánh mắt ngưỡng mộ dành cho mình.

Không giống nhiều người lưỡng tính khác, Andrej Pejic không có ý định phẫu thuật chuyển đổi giới tính. Với siêu mẫu này, việc xác nhận mình là nam hay nữ dường như không quan trọng. Anh chàng từng nói trên tạp chí New York: "Tôi để ngỏ giới tính để tạo ra những bí ẩn của nghệ thuật. Không phải là hôm nay thì trông tôi như một người đàn ông, ngày mai lại như phụ nữ, mà tôi là tôi".

Nhưng mới đây, Andrej phát biểu sẽ chuyển giới nếu được hãng đồ lót nổi tiếng Victoria's Secret mời làm mẫu. "Tôi không bao giờ chuyển giới trừ khi được Victoria’s Secret ký hợp đồng quảng cáo. Tôi có bộ ngực nhỏ và tôi cũng mơ có vòng một như của Lara Stone."

Chú thích

Liên kết ngoài
Andrej Pejić on FTAPE.COM

Andrej Pejić on models.com

Người mẫu Bosna và Hercegovina
Người mẫu Croatia
Người mẫu Serbia
Người mẫu Úc


title: Khước Khắc

text:
Khước Khắc hay Khích Khắc (chữ Hán: 郤克, bính âm: Xì Kè; ?-587 TCN), tức Khước Hiến tử (郤献子), là tướng nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.

Thân thế
Tổ tiên của Khước Khắc vốn gốc họ Cơ, thuộc dòng dõi công thất nước Tấn, đến đời Thúc Hổ có công nên được phong ấp ở đất Khước, lấy họ Khước làm họ. Đến đời Khước Nhuế phò giúp Tấn Huệ công, khi Tấn Văn công về nước, Khước Nhuế cùng Lã Sảnh mưu giết Tấn Văn công nên bị sát hại. Tuy nhiên Văn công vẫn cho con Khước Nhuế là Khước Khuyết lên nối chức đại phu.

Năm 597 TCN, Khước Khuyết qua đời, Khước Khắc lên nối chức đại phu, được phong làm Thượng quân tá.

Chiến tranh với Sở
Năm 597 TCN, Sở Trang vương đánh nước Trịnh. Trịnh Tương công cầu cứu nước Tấn. Tấn Cảnh công sai Khước Khắc cùng Tuân Lâm Phủ, Sĩ Hội, Loan Thư, Tiên Hộc, Hàn Quyết cứu Trịnh. Hai bên đánh nhau ở đất Bật, quân Tấn bị đánh bại. Khi chạy về đến Hoàng Hà, các binh sĩ tranh nhau qua sông, nhiều người bị giết. Tướng Trí Anh bị bắt.

Năm 593 TCN, Tấn Cảnh công bèn phong phong Khước Khắc làm Trung quân tá, đến 591 TCN, thăng làm Trung quân tướng, tức Chính khanh nước Tấn.

Bị chọc giận ở Tề
Năm 592 TCN, nước Tấn cử Khước Khắc và Loan Kinh đi sứ sang Tề. Cùng lúc có sứ nước Lỗ và nước Vệ sang. Để làm mẹ vui, nhân Khước Khắc bị gù, sứ nước Lỗ bị thọt chân, sứ nước Vệ bị chột, Tề Khoảnh công bèn chọn ra người bị gù tiếp đón Khước Khắc, người bị thọt tiếp đón sứ nước Lỗ và người bị chột tiếp sứ nước Vệ. Cảnh đó làm cho các phụ nữ trong hậu cung đứng trong màn để nhìn và cười nhạo.

Khước Khắc nổi giận bèn bỏ về trước, để Loan Kinh ở lại và xin Tấn Cảnh công phát binh đánh Tề để trả thù nhưng Tấn Cảnh công không nghe. Khước Khắc xin vua Tấn cho mình mang quân đội riêng đi đánh để báo thù riêng cũng không được chấp thuận. Sau đó, Tấn Cảnh công hội chư hầu ở Đoạn Đạo để trị tội các chư hầu không tuân phục. Mùa hè năm đó, Tề Khoảnh công sai các đại phu Cao Cố, Án Nhược, Sái Chiêu, Nam Quách Yển tới hội.

Sự việc tiếp theo, giữa Sử ký và Tả truyện có khác biệt. Theo Sử ký, Khước Khắc bắt và giết cả bốn sứ giả nước Tề. Theo Tả truyện, khi sứ đoàn tới Liễm Vu, Cao Cố bỏ trốn. Khi sứ đoàn tới hội thề ở đất Quyền Sở thì Tấn Cảnh công có lệnh không cho nước Tề dự. Án Nhược, Sái Chiêu và Nam Quách Yển bị bắt giam riêng biệt ra 3 nơi. Sau đó nhờ Phần Hoàng người nước Miêu can nên vua Tấn thả cho 3 đại phu nước Tề về.

Đánh Tề
Năm 591 TCN, Tấn Cảnh công chấp thuận cho Khước Khắc đánh Tề. Quân Tấn hợp binh với nước Vệ sang đánh. Liên quân 2 nước đánh tới đất Dương Cốc. Tề Khoảnh công gửi công tử Khương Cường làm con tin, liên quân mới rút lui.

Năm 589 TCN, Tề Khoảnh công mang quân đánh nước Lỗ và nước Vệ. Vợ vua nước Vệ và vợ vua nước Lỗ đều sang nước Tấn, thông qua Khước Khắc báo tình hình lên vua Tấn, xin Tấn ra quân đánh Tề.

Tấn Cảnh công bèn sai Khước Khắc mang 800 cỗ xe, cùng Sĩ Nhiếp, Hàn Quyết và Loan Thư cứu Lỗ và Vệ. Tháng 6 năm 589 TCN, hai bên giao chiến ở núi Mị Châm. Quân Tề bắn Khước Khắc bị thương, nhưng Khước Khắc cố nén đau tự mình thúc trống. Quân Tấn hăng hái đánh bại quân Tề.

Tề Khoảnh công thua chạy, bị Hàn Quyết truy kích. Người đánh xe cho vua Tề là Phùng Sửu Phụ hiến kế tự mình vào xe giả làm vua Tề. Hàn Quyết đuổi tới nơi. Sửu Phụ lên giọng ra lệnh cho Tề Khoảnh công đang vào vai người đánh xe đi lấy nước suối Hòa Tuyền cho mình uống. Tề Khoảnh công vội chạy tới suối, gặp hai tướng Tề là Trịnh Chu Phủ và Uyển Phạt đánh xe khác tới, bèn nhảy lên xe chạy thoát. Phùng Sửu Phụ lộ chân tướng là người đóng thế, bị bắt về chỗ Khước Khắc; nhưng nghe lời phân tích lợi hại của Sửu Phụ đối với việc làm gương cho lòng trung nghĩa của bầy tôi, Khước Khắc tha chết cho Sửu Phụ nhưng vẫn thúc quân đuổi đánh vua Tề, tiến đến Mã Lăng. Tề Khoảnh công sai Tân Mỵ Nhân đi sứ, dâng đồ châu báu để xin quân Tấn rút lui. Khước Khắc không nghe, đòi vua Tề làm đường từ đông sang tây cho quân Tấn dễ dàng sang đánh và nộp mẹ (Tiêu Đồng Thúc Tử) là người đã cười nhạo mình khi đi sứ trước kia mới chấp nhận lui quân. Tân Mỵ Nhân phân tích việc bắt làm đường và nộp mẹ làm con tin là bạo ngược, chèn ép nước Tề quá đáng. Khước Khắc chấp thuận cho nước Tề giảng hòa.

Qua đời
Năm 587 TCN, Khước Khắc qua đời. Ông làm chính khanh nước Tấn được 4 năm. Loan Thư lên kế tập chức Chính khanh. Sau khi ông mất, Tấn Cảnh công phong cho con ông là Khước Kì, người trong họ là Khước Chí và Khước Thù làm đại phu, gọi là Tam Khước.

Xem thêm
Tuân Lâm Phủ
Loan Thư
Tề Khoảnh công

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
Tấn thế gia
Tề Thái công thế gia
Khổng Tử (2002), Xuân Thu tam truyện, tập 3, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh

Chú thích

Người nhà Chu
Nhân vật quân sự Xuân Thu
Năm sinh thiếu
Mất năm 587 TCN


title: Sĩ Hội

text:
Sĩ Hội (, ?-?), còn gọi là Phạm Hội (范会) hay Tùy Hội (随会), tức Phạm Vũ tử (范武子), là vị tông chủ đầu tiên của Phạm thị, một trong Lục khanh nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.

Thân thế
Tổ tiên của Sĩ Hội nguyên họ Đỗ, nối đời làm khanh sĩ trong triều đình nhà Chu. Đến đời Đỗ Bá làm quan dưới triều Chu Tuyên vương. Năm 785 TCN, Chu Tuyên vương nghe lời của sủng phi là Khiêu nữ giết Đỗ Bá. Con Đỗ Bá là Thấp Thúc trốn sang nước Tấn, trở thành thủy tổ Phạm Thị. Thấp Thúc được phong làm chức Sĩ sư, đổi sang họ Sĩ, sau được phong làm đại phu ăn lộc ở đất Phạm, từ đó lại lấy họ Phạm.

Năm 632 TCN, Sĩ Hội tham gia cuộc chiến với Sở ở Thành Bộc, quân Tấn giành thắng lợi. Sau khi trở về, Tấn Văn công phong cho Sĩ Hội làm chức Xa hữu.

Bỏ trốn sang nước Tần
Năm 621 TCN, Tấn Tương công sắp mất, di mệnh cho Triệu Thuẫn phò tá con mình là Thế tử Di Cao lên ngôi. Tuy nhiên, Triệu Thuẫn muốn lập một công tử lớn tuổi. Phe cánh của Hồ Xạ Cô muốn đón em Tương công là công tử Lạc, vốn làm quan ở nước Trần, lên ngôi. Tuy nhiên, Triệu Thuẫn ép các triều thần lập công tử Ung, đang làm con tin ở nước Tần. Cuối cùng phe Triệu Thuẫn thắng, diệt trừ vây cánh của Hồ Xạ Cô, bức Hồ Xạ Cô phải lưu vong ra nước ngoài.

Triệu Thuẫn sai Sĩ Hội cùng Tiên Miệt sang Tần đón công tử Ung, nhưng sau e ngại vợ Tương công là Mục Doanh, đành lập Di Cao lên ngôi, tức Tấn Linh công và cho quân phục kích đánh Tần tại đất Linh Hồ, giết công tử Ung.

Sĩ Hội và Tiên Miệt phản đối Triệu Thuận, chạy sang Tần. Triệu Thuẫn bổ nhiệm các tướng thân cận mình vào các chức vụ chủ chốt.

Năm 615 TCN, Tần Khang công đem quân đánh Tấn, quân Tấn đóng quân ở Hà Khúc. Tần Khang công hỏi Sĩ Hội làm sao để đánh bại quân Tấn. Sĩ Hội khuyên vua Tần tập kích vào thượng quân của Triệu Xuyên, vua Tần nghe theo, tập kích Triệu Xuyên, tuy nhiên rốt cục hai bên chưa giao chiến đã rút lui.

Năm 614 TCN, nghe tin Sĩ Hội được Tần trọng dụng, Khước Khuyết xin Triệu Thuẫn đón Sĩ Hội về, Triệu Thuẫn chấp nhận, sai Ngụy Thọ sang Tần đón Sĩ Hội, giảng hòa với Sĩ Hội và phong Đại phu. Gia quyến của ông cũng được đưa về nước.

Khuyên can Tấn Linh công
Tấn Linh công lớn lên tính tình trở nên tàn bạo. Năm 607 TCN, Linh công giết một người đầu bếp, Sĩ Hội bèn vào cung căn ngăn, Tấn Linh công hứa sẽ sửa đổi, Sĩ Hội báo lại với Triệu Thuẫn, tuy nhiên Tấn Linh công vẫn không thay đổi, Triệu Thuẫn lại can ngăn, Linh công sai Sừ Nghê ám sát Thuẫn nhưng không thành, sau em Triệu Thuẫn là Triệu Xuyên giết Tấn Linh công ở Đào Viên,

Năm 606 TCN, Tấn Thành công sai Sĩ Hội đem quân đánh nước Trịnh vì Trịnh bỏ theo nước Sở. Sĩ Hội đánh bại quân Trịnh, buộc nước Trịnh phải giảng hòa.

Năm 601 TCN, Sĩ Hội được thăng lên chức Thượng quân tướng.

Chiến tranh với Sở
Năm 599 TCN, Sở Trang vương đánh Trịnh, Sĩ Hội cầm quân đi cứu, đánh lui quân Sở.

Năm 597 TCN, Sở Trang vương lại mang quân vây nước Trịnh. Trịnh Tương công cầu cứu nước Tấn. Tấn Cảnh công sai các đại phu Sĩ Hội cùng Tuân Lâm Phủ, Khước Khắc, Loan Thư, Tiên Hộc, Hàn Quyết mang quân cứu Trịnh.

Quân Tấn đi chậm, khi đến nơi thì Trịnh Tương công đã phải ra hàng và ăn thề với Sở Trang vương. Tuân Lâm Phủ định quay về, Tiên Hộc đề nghị tiến quân giao chiến. Tuân Lâm Phủ lệnh cho toàn quân qua sông Hoàng Hà.

Trịnh Tương công đã hàng Sở nên phải mang quân phối hợp với Sở cùng đánh Tấn. Hai bên đánh nhau ở đất Bật. Giữa các tướng Tấn nổ ra tranh cãi, Tuân Lâm Phủ muốn rút quân, còn Tiên Hộc đòi quyết chiến. Ngụy Kĩ và Triệu Chiên xin đi hòa đàm với Sở, Tuân Lâm Phủ đồng ý nhưng rồi nhận ra 2 người này thuộc phe chủ chiến, vội phái người đuổi theo gọi bọn họ trở lại.

Ngụy Kĩ và Triệu Chiên chọc giận quân Sở rồi bỏ trốn, lính tuần tiễu Sở trông thấy cánh quân của Tuân Oanh, thì cho là quân Tấn đến đánh, bèn đem quân truy kích, bắt Tuân Oanh, quân Tấn tan vỡ. Khi chạy về đến sông Hoàng Hà, các binh sĩ tranh nhau qua sông, nhiều người bị giết..

Về đến Giáng đô, Tuân Lâm Phủ xin chịu tội chết vì thua trận. Tấn Cảnh công định chấp nhận thì Sĩ Hội can nên để Tuân Lâm Phủ sống để báo thù nước Sở. Tấn Cảnh công nghe theo.

Chính khanh nước Tấn
Năm 596 TCN, Tiên Hộc vì đề nghị tiến quân nên bị thua lớn, sợ bị tội chết bèn bỏ trốn sang nước Địch, bàn mưu với nước Địch đánh Tấn. Tấn Cảnh công bèn giết cả nhà Tiên Hộc, rồi cho Sĩ Hội lên thay làm Trung quân tá.

Năm 593 TCN, Sĩ Hội cầm quân diệt Xích Địch, hiến tế tù binh cho Chu Định vương. Tấn Cảnh công xét công của Sĩ Hội, phong làm Trung quân tướng, Chính khanh nước Tấn, kiêm chức Thái phó. Mùa đông năm đó, Cảnh công sai Sĩ Hội đi sứ nhà Chu, yết kiến Chu Định vương.

Cáo lão
Năm 592 TCN, Tấn Cảnh công cử Khước Khắc làm chánh sứ và Loan Kinh làm phó sứ sang Tề. Cùng lúc có sứ nước Lỗ và nước Vệ sang. Để làm mẹ vui, nhân thấy Khước Khắc bị gù, sứ nước Lỗ bị thọt chân, sứ nước Vệ bị chột, Tề Khoảnh công bèn chọn ra người bị gù tiếp đón Khước Khắc, người bị thọt tiếp đón sứ nước Lỗ và người bị chột tiếp sứ nước Vệ. Cảnh đó làm cho các phụ nữ trong hậu cung đứng trong màn để nhìn và cười nhạo.

Khước Khắc nổi giận bèn bỏ về trước, để Loan Kinh ở lại, xin Tấn Cảnh công phát binh đánh Tề để trả thù.

Năm 591 TCN, Tấn Cảnh công chấp thuận cho Khước Khắc đánh Tề. Sĩ Hội thấy vậy, bèn cáo lão, giao quyền Trung quân tướng cho Khước Khắc, năm 589 TCN, Khước Khắc đánh bại quân Tề.

Sau không rõ Sĩ Hội mất năm nào. Sau khi ông mất, con ông là Sĩ Tiếp lên thế tập.

Xem thêm
Sĩ Tiếp
Tấn Cảnh công
Triệu Thuẫn
Khước Khắc

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
Tấn thế gia
Sở thế gia
Khổng Tử (2002), Xuân Thu tam truyện, tập 3, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh

Chú thích

Người nhà Chu
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Nhân vật chính trị Xuân Thu
Nhân vật quân sự Xuân Thu
Nước Tấn


title: Babel (album)

text:
Babel là album phòng thu thứ hai của ban nhạc indie folk Mumford & Sons. Cũng giống như Sigh No More, album này được sản xuất bởi nhà sản xuất Markus Dravs. Album được phát hành vào ngày 21 tháng 9 năm 2012 tại Ireland, Đức, Bỉ, Hà Lan, Luxembourg, Na Uy, Úc và New Zealand. Sau đó vào ngày 24 tháng 9 năm 2012, album được phát hành tại Anh, Scandinavia, Tây Ban Nha, Ý, Đông Âu và Nam Mỹ. Tại Mỹ và Canada, album được phát hành vào ngày 25 tháng 9 năm 2012.

Sau khi được phát hành, Babel ra mắt tại vị trí quán quân trên cả hai bảng xếp hạng UK Albums Chart của Anh và Billboard 200 của Mỹ. Nó nhanh chóng trở thành album có doanh số bán chạy nhất trong năm 2012 ở Anh, với 159,000 bản được tiêu thụ ngay trong tuần đầu phát hành, đồng thời Babel cũng trở thành album có doanh số ra mắt lớn nhất năm 2012 ở Mỹ vào thời điểm đó với 600,000 bản bán được trong tuần đầu tiên. Album đã nhận được những đánh giá trái chiều từ các nhà phê bình âm nhạc và đã được đề cử cho hạng mục "Album của Năm" ở cả hai giải thưởng lớn là Giải Brit và Giải Grammy, sau đó đã chiến thắng ở Giải Grammy.

Đĩa đơn
Đĩa đơn chính thức đầu tiên của album là "I Will Wait". Mumford & Sons đã ra mắt bài hát trên chương trình BBC Radio 1 của Zane Lowe vào ngày 7 tháng 8 năm 2012. Ngày 29 tháng 8 năm 2012, ban nhạc đã ghi lại buổi biểu diễn trực tiếp bài hát "I Will Wait" của họ tại khán đài Red Rocks Amphitheatre ở Colorado. Video về buổi biểu diễn được phát hành vào ngày 9 tháng 9 năm 2012, đồng thời cũng là video âm nhạc chính thức của bài hát.

Đĩa đơn thứ hai từ album là "Lover of the Light". Video âm nhạc chính thức của bài hát được phát hành vào ngày 5 tháng 11 năm 2012, trong video có sự xuất hiện của nam diễn viên Idris Elba, người đồng thời cũng là đạo diễn của video này. Bài hát được chính thức phát hành vào ngày 3 tháng 12 năm 2012.

Diễn biến xếp hạng
Babel ra mắt tại vị trí quán quân ở Anh với doanh số 159,000 bản, trở thành album có doanh số bán chạy nhất trong năm 2012 tại quốc gia này. Tính đến hết năm 2012, album đã bán được tổng cộng 573,000 bản tại Anh.

Album cũng ra mắt tại vị trí quán quân trên bảng xếp hạng Billboard 200 của Mỹ, với doanh số 600,000 bản bán được trong tuần đầu phát hành, trở thành album có doanh số ra mắt lớn thứ nhì năm 2012 ở Mỹ, chỉ sau album Red của Taylor Swift. Tính đến tháng 2 năm 2013, album đã bán được tổng cộng 1,700,000 bản tại Mỹ. Babel ngoài ra cũng ra mắt tại vị trí quán quân trên bảng xếp hạng Canadian Albums Chart với doanh số 75,000 bản trong tuần đầu tiên.

Danh sách bài hát

Tham gia thực hiện
Mumford & Sons
Marcus Mumford – hát, guitar, trống, bộ gõ, đàn ukulele, mandolin
Ted Dwane – hát, bass dây, guitar bass, guitar, trống, bộ gõ
Ben Lovett – hát, piano, bàn phím, accordion, dương cầm harmonium, trống, bộ gõ
Winston Marshall – hát, đàn banjo, mandolin, dobro, bass, guitar

Các nhạc sĩ khác
Chris Alan – hồ cầm
Nell Catchpole – vĩ cầm, đại vĩ cầm
Nick Etwell – trumpet, flugelhorn
Ross Holmes – vi cầm
Dave Williamson – kèn hai ống
Richard Martin – bộ gõ

Xếp hạng

Xếp hạng tuần

Xếp hạng cuối năm

Chứng nhận

Lịch sử phát hành

Tham khảo

Giải Grammy cho Album của năm
Album năm 2012
Album của Mumford & Sons
Album của Island Records


title: Tưởng Cần Cần

text:
Tưởng Cần Cần (sinh 1975) chữ Hán phồn thể: 蔣勤勤, chữ Hán giản thể: 蒋勤勤, bính âm: Jiǎng Qínqín là một diễn viên điện ảnh Trung Quốc.

Nghệ danh
Nhận xét về cô, Quỳnh Dao hình dung: "Thanh linh như thủy, ưu mỹ như mộng", và bà đã đặt cho cô một nghệ danh mới: Thủy Linh (chữ Hán phồn thể: 水靈, chữ Hán giản thể: 水灵, bính âm: Shuǐling). Ngoài ra, cô còn có tên tiếng Anh là Angel và tên thân mật là 77.

Tiểu sử
Năm 10 tuổi, Thủy Linh được gia đình cho đi học kinh kịch tại trường nghệ thuật Trùng Khánh. Năm 1994, Thủy Linh quyết định thi vào Học viện Điện ảnh Bắc Kinh và đạt thủ khoa trong đợt tuyển sinh năm đó. Sau 4 năm, cô tốt nghiệp học viện và tham gia Xưởng phim Bắc Kinh.

Bộ phim Kiều gia đại viện chính là bà mối đưa diễn viên Trần Kiến Bân và Tưởng Cần Cần đến bên nhau. Khi bộ phim hoàn tất cũng là lúc hai người đi đến hôn nhân.

Gia đình
Thủy Linh và Trần Kiến Bân kết hôn vào ngày 22 tháng 2 năm 2006. Tất cả diễn ra nhanh chóng và thuận lợi. Hiện tại, gia đình nhỏ của đôi vợ chồng nghệ sĩ này đang rất hạnh phúc. Đây có thể coi là cặp vợ chồng tiêu chuẩn của làng giải trí Hoa ngữ.
Vào lúc 9 giờ 46 phút ngày 8 tháng 1 năm 2007, Thủy Linh đã sinh một bé trai cân nặng 3.85 kg tại bệnh viện Hiệp Hoà, Bắc Kinh. Vào ngày 2 tháng 7 năm 2018, cô sinh tiếp bé trai thứ hai

Sự nghiệp
"Nỗi lòng thấu trời xanh" là bộ phim truyền hình đầu tiên của nữ văn sĩ Quỳnh Dao được thực hiện tại Trung Quốc. Và Thủy Linh đã được bà đã mời đảm nhận vai chính. Nhờ vai diễn Tiêu Vũ Phụng này, cô đã trở thành ngôi sao màn ảnh nhỏ được nhiều người biết đến.
Nhiều người cho rằng Thủy Linh chỉ phù hợp với những vai công chúa, tiểu thư xinh đẹp hoặc các nhân vật có số phận bi thương có cuộc tình éo le. Song bản thân Thủy Linh lại không thích những kiểu vai như thế. Cô phát biểu: "tôi muốn được thể hiện nhiều loại vai khác nhau càng đa dạng càng hứng thú". Và cô đã chứng tỏ điều đó qua các nhân vật như: nữ thám tử gan dạ võ nghệ phi phàm trong bộ phim "Thám tử kinh đô", là nữ hiệp Nghê Thường trong bộ phim "Nữ hiệp sĩ tóc trắng" (Bạch phát ma nữ), nàng Ngọc Kiều Long cao ngạo bướng bỉnh trong bộ phim truyền hình "Ngọa hổ tàng long". Hay với vai diễn Mục Niệm Từ trong "Tân anh hùng xạ điêu 2003", cô được yêu thích nhất, thậm chí hơn cả Hoàng Dung (do Châu Tấn thể hiện). Và diễn xuất của cô được giới báo chí đánh giá rất cao trong một vai phản diện phim "Bán sinh duyên", đóng cùng Lâm Tâm Như.
Sau một loạt các sê-ri phim truyền hình khá thành công tại Đài Loan như Bạch Phát Ma Nữ, Ngọa Hổ Tàng Long, Phong Vân… Thủy Linh quyết định trở về đóng phim truyền hình Trung Quốc. Vai diễn Mục Niệm Từ trong sê-ri "Tân anh hùng xạ điêu 2003" đã giúp cô chiếm được nhiều tình cảm của khán giả và đánh dấu sự thành công của Thủy Linh trên màn ảnh nhỏ Trung Quốc.
Các vai diễn của cô phần lớn đều là những phụ nữ có cá tính, mạnh mẽ, tài sắc nhưng bất hạnh. Những bộ phim tiêu biểu trong sự nghiệp của Thủy Linh gồm Bán sinh duyên, Cái tát tai vang dội, Kiều gia đại viện... Các vai diễn về sau của Thủy Linh đã giúp cô dần thoát khỏi cái mác "bình hoa di động" và được đánh giá là diễn viên thực thụ...

Đặc biệt, trong ba năm trở lại đây, tài năng diễn xuất của Thủy Linh đã được giới chuyên môn ghi nhận. Trong năm 2004, cô nhận được đề cử giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất Liên hoan phim Kim Kê - Bách Hoa cho vai diễn trong Cái tát tai vang dội dù sau đó không nhận được giải thưởng. Sang năm tiếp theo, Thủy Linh vinh dự nhận được giải thưởng Kim Phượng Hoàng do Hiệp hội nghệ thuật Trung Quốc trao tặng cho những cố gắng nỗ lực của cô suốt 2 năm hoạt động nghệ thuật (năm 2004 và 2005).
Bước ngoặt lớn nhất trong sự nghiệp của Thủy Linh chính là giải Nữ diễn viên truyền hình nổi tiếng nhất tại lễ trao giải LHP truyền hình Kim Ưng - Trung Quốc diễn ra vào tháng 10/2006. Tại lễ trao giải năm 2006, nữ diễn viên Thủy Linh và chồng cô - nam diễn viên Trần Kiến Bân đã trở thành tâm điểm ống kính của giới truyền thông, vì đó là lần đầu tiên kể từ khi kết hôn, hai người cùng sánh vai xuất hiện trước công chúng và cùng bước lên sân khấu nhận giải thưởng

Các phim đã tham gia

Phim điện ảnh

Phim truyền hình

Giải thưởng

Thêm

Âm nhạc

Quảng cáo
 2003 - 2005: Thời trang YUQINGER
 2005: quảng cáo mĩ phẩm Aupres-Shiseido
 2006: cùng chồng là Trần Kiến Bân quảng cáo áo gió ZhuangChi
 2006: Đại diện nhãn hiệu giày Juri
 2006: Đại diện cho mĩ phẩm QAODSUHU
 2007: cùng chồng đại diện cho nhãn hiệu sữa Ely
 2007: đại diện phát ngôn cho mĩ phẩm OCEAN
 2009: Đại diện cho nhãn hiệu điện thoại di động VITA mobile
 2006: Đại diện cho nhãn hiệu gỗ lót sàn SUNDA
 2009: Đại diện cho sản phẩm tã giấy Hao Zhi
 2009: đại diện cho hãng đồ điện gia dụng Industry Yidaba
 Đại diện cho sản phẩm cháo Đồng Phúc

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Jiang Qinqin's page on Chinesemov
 Jiang Qinqin's page on Wikifeet
 Jiang Qinqin's picture on Listal
 Jiang Qinqin's page on Sina
 Jiang Qinqin's page on Baidu
 Thông tin, danh sách trọn bộ các phim của Tưởng Cần Cần trên youku
 Jiang Qinqin's blog on Sina
 Jiang Qinqin's page on Baidu
 Chinese actress Jiang Qinqin on china.org

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1975
Người Trùng Khánh
Nữ ca sĩ Trung Quốc
Nữ người mẫu Trung Quốc
Nữ diễn viên điện ảnh Trung Quốc
Nữ diễn viên truyền hình Trung Quốc
Nữ ca sĩ thế kỷ 21
Cựu sinh viên Học viện Điện ảnh Bắc Kinh
Nữ diễn viên Trung Quốc
Diễn viên Trung Quốc
Họ Tưởng


title: Nhiên Đăng Cổ Phật

text:
Nhiên Đăng Cổ Phật (tiếng Phạn là Dipankara hay Dipanikara) là vị Phật thứ tư trong danh sách 28 vị Phật. Nhiên - một từ Hán-Việt - nghĩa đốt cháy, Đăng là cây đèn. Nhiên Đăng Cổ Phật cũng có khi được gọi Nhiên Đăng Phật (燃燈佛), Đính Quang Như Lai (錠光, "Đính" là cái chân đèn).

Trong Đại trí độ luận, đức Nhiên Đăng Cổ Phật khi đản sinh, chung quanh thân sáng như đèn, cho nên gọi là Nhiên Đăng Thái tử. Khi thành Phật cũng gọi là Nhiên Đăng, xưa gọi tên là Đính Quang Phật. Ở các chùa Việt Nam và Trung Quốc, Nhiên Đăng Cổ Phật thường được thờ chung với Phật Thích-ca Mâu-ni và Phật Di-lặc trong bộ tượng Tam thế Phật, nghĩa là các vị Phật thời quá khứ, hiện tại và vị lai (trong đó Phật Nhiên Đăng đại diện cho chư Phật trong quá khứ, Phật Thích-ca là vị Phật thời hiện tại và Phật Di-lặc tượng trưng cho chư Phật thời vị lai).

Truyền thuyết
Nhiên Đăng Cổ Phật từng sống cách thời đại chúng ta 4 a tăng kì kiếp trái đất (A tăng kỳ nghĩa là nhiều đến mức "bất khả tư nghị", không thể tưởng tượng hoặc đếm được). Đức Phật này là vị đầu tiên trong số 24 vị Phật đã thọ ký cho các tiền thân của đức Phật Thích-ca Mâu-ni.

Kinh Phật ghi rằng dưới thời Nhiên Đăng Cổ Phật thì lúc đó đức Thích-ca là một vị Bà-la-môn vô cùng giàu có đã phân phát hết tài sản của mình và quy ẩn, có tên là Thiện Huệ (s: Sumedha). Với túc mạng thông, Nhiên Đăng Cổ Phật nhận ra Thiện Huệ sau vô số kiếp luân hồi sẽ trở thành Phật dưới tên Cồ-đàm (Gautama) và thọ ký cho Thiện Huệ. Phật Nhiên Đăng được xem là vị Phật quan trọng nhất trong các vị trước Thích-ca. Ngài là vị đại diện cho Phật quá khứ tương tự như trường hợp Di-lặc được xem là đại diện cho Phật vị lai.

Theo truyền thuyết, thân Phật Nhiên Đăng cao "80 trượng", giáo hóa 84.000 vị A-la-hán, Ngài sống 100.000 năm. Tháp đựng xá-lị Phật Nhiên Đăng cao 36 do-tuần (15–20 km).

Tượng Phật Nhiên Đăng
Theo Từ điển Phật Học Việt Nam: Đức Phật Thích Ca có một tiền kiếp là tu sĩ Sumedha (Thiện Tuệ, hoặc Thiện Huệ). Thiện Tuệ từng gặp và cúng hoa cho Đức Phật Nhiên Đăng. Thiện Tuệ mua hoa ấy từ một cô gái bán hoa với giá rất đắt. Cô gái hỏi vì sao Thiện Tuệ lại chịu mua với giá đắt như vậy? Thiện Tuệ trả lời là mua hoa để cúng Phật Nhiên Đăng. Cô gái liền tặng không bó hoa với lời nguyện là cô với Thiện Tuệ sẽ kết duyên vợ chồng trong các kiếp sau, còn Thiện Tuệ nguyện rằng sẽ tu thành Phật trong tương lai. Phật Nhiên Đăng thọ ký cho cả hai người. Sa môn Thiện Tuệ là tiền thân của Phật Thích Ca, cô gái bán hoa là tiền thân của Công chúa Gia Du Đà La (người vợ của Phật Thích Ca trước khi ngài xuất gia đi tu).

Theo Phật học Từ điển của Đoàn Trung Còn: Trong Diệu Pháp Liên Hoa Kinh, phẩm Tự có tích này: Phật Nhựt Nguyệt Đăng Minh khi còn ở Hoàng Cung, có sanh ra 8 vị Vương tử: Hữu Ý, Thiện Ý, Vô Lượng Ý, Bảo Ý, Tăng Ý, Trừ Nghi Ý, Hưởng Ý, Pháp Ý. Khi Ngài xuất gia tu hành thành Phật thì 8 vị Vương tử ấy đều theo cha mà tu trì Phạm hạnh. Tám vị ấy đều lần lượt thành Phật, và vị sau rốt thành Phật hiệu là Nhiên Đăng.

Phật Nhiên Đăng có thọ ký cho Thiện Huệ Bồ Tát, phán rằng, về sau Thiện Huệ sẽ thành Phật, hiệu là Thích Ca Mâu Ni.

Trong Vô Lượng Thọ Kinh, Phật phán với tôn giả A Nan rằng: Về đời quá khứ, thuở xưa cách nay lâu xa vô lượng, chẳng có thể suy nghĩ bàn bạc được là bao nhiêu kiếp, Đức Đính Quang Như Lai (Phật Nhiên Đăng) xuất hiện ở thế, giáo hóa độ thoát vô lượng chúng sanh đều cho đắc đạo, rồi Ngài mới vào Niết Bàn.

Ngày tưởng nhớ
Đức Nhiên Đăng Cổ Phật có 3 ngày vía (không rõ ý nghĩa của 2 ngày vía 6.1 và 15.3 âm lịch)
 6.1 âm lịch – Vía Đức Nhiên Đăng Cổ Phật
 15.3 âm lịch – Vía Đức Nhiên Đăng Cổ Phật
 22.8 âm lịch – Vía Đức Nhiên Đăng Cổ Phật đản sanh

Xem thêm

 Phật Tỳ Bà Thi (hay Phật Bỳ Lư Thi, Vipasyin)
 Phật Thi Khí (Sikhin)
 Phật Tỳ Xá Phù (hay Phật Tỳ Xá Bà, Visvabhu)
 Phật Câu Lưu Tôn (hay Phật Câu Lâu Tôn, Krakucchanda)
 Phật Câu Na Hàm Mâu Ni (Kanakamuni)
 Phật Ca Diếp (Kasyapa)
 Phật Thích Ca Mâu Ni (Siddhārtha Gautama hay Shakyamuni)
 Phật Di Lặc (sa. maitreya, pi. metteyya)

Tham khảo

Nhân vật Phong thần diễn nghĩa
Phật
Triết lý Phật giáo
Lịch sử Ấn Độ


title: Đơn mặt trời

text:
Đơn mặt trời, đơn tía, đơn đỏ, đơn tướng quân, liễu đỏ, hồng bối quế hoa hay cây mặt quỷ (danh pháp khoa học: Excoecaria cochinchinensis Lour. hay Excoecaria cochinchinensis Lour. var. cochinchinensis) là loài thực vật thuộc họ Đại kích. Đây là loài bản địa Đông Nam Á và Trung Quốc. Đơn mặt trời là cây bụi thường xanh cận nhiệt đới, cao đến 1–2 mét. Mặt trên của lá có màu xanh đậm, mặt dưới màu nâu đỏ. Kích thước lá 6–14 cm x 2–4 cm.

Thành phần hóa học
Lá đơn mặt trời chứa các hoạt chất: flavonoid (1,5%), saponin, coumarin, anthranoid, tanin, đường khử.

Chú thích

Tham khảo

C
Thực vật Việt Nam
Cây trồng trong nhà


title: Trận Villepion

text:
Trận Villepion là một hoạt động quân sự trong Chiến dịch tấn công Pháp của quân đội Phổ – Đức vào các năm 1870 – 1871, đã diễn ra vào ngày 1 tháng 12 năm 1870, giữa Orgeres và Patay (nước Pháp). Trong trận giao chiến lâu dài này, Quân đoàn XVI trong quân đội Cộng hòa Pháp, dưới quyền chỉ huy của tướng Antoine Chanzy, đã tấn công và giành chiến thắng trước Quân đoàn Bayern I của quân đội Phổ dưới quyền chỉ huy của Thượng tướng Bộ binh Ludwig von der Tann. Trận chiến Villepion đã trở thành chiến thắng thứ hai và cũng là chiến thắng cuối cùng của Binh đoàn Loire của Pháp, sau trận Coulmiers hồi tháng 11 năm 1870. Thành công của các đội quân tuyển mộ thiếu kinh nghiệm của Pháp được xem là đã thể hiện tài năng và sự năng động của các tướng lĩnh Pháp, cũng như là cuộc tấn công của những người lính kỳ cựu đã giành nhiều thắng lợi trong quá khứ. Thất bại này đã buộc các lữ đoàn Bayern phải triệt thoái về Loigny và Orgeres. Tuy rằng đây không phải là một thắng lợi toàn diện, trận đánh tại Villepion đã củng cố niềm tin về chiến thắng của người Pháp – và điều này đã không trở thành hiện thực.

Vào ngày 26 tháng 11 năm 1870, các lực lượng của Đức chiếm được Châteaudun, đẩy Quân đoàn XVI của Pháp do Chanzy chỉ huy vào nguy cơ bị tấn công từ phía tây. Tuy nhiên, cuộc phòng ngự của du kích quân Pháp (franc-tireur) dưới sự chỉ đạo của Đại tá Joseph de Lipowski trên sông Conie đã tạo điều kiện cho Chanzy chỉnh đốn quân ngũ chống lại Phân bộ quân (thuộc Binh đoàn thứ hai) của Đức dưới quyền Friedrich Franz II, Đại Công tước xứ Mecklenburg. Tình hình cho thấy là Chanzy sẽ phải thực hiện một vận động về hướng đông, nhưng điều đó cũng khiến ông phải tổ chức một cuộc hành quân bên sườn ngang qua mặt của đoàn quân dưới quyền Mecklenburg. Trước khi Chanzy có thể tiến về hướng đông, ông ta cần phải tiến công về hướng bắc để xóa sổ mối đe dọa trực tiếp đến sườn của quân ông. Và, vào ngày 1 tháng 12, ông ta tiến quân theo hướng Orgères. Trong khi đó, tướng Von der Tann phát động một cuộc hành binh từ Orgères xuống Loigny theo đường Orléans. Nhờ sự quan tâm của Chanzy đối với binh lính của mình, phía Pháp đã hăng hái tiến quân, và lực lượng tiền vệ của họ đụng chạm với lực lượng tiền vệ của Bayern. Đang phân bố lỏng lẻo ở các ngôi làng rải rác trên bình nguyên phía tây Artenay, quân đội Bayern không thể tiến hành kháng cự ngay lập tức. Trong khi lực lượng pháo binh Pháp bắn chính xác, lính bộ binh Pháp xung phong như vũ bão.

Bị quân số áp đảo của Pháp uy hiếp từ phía trước và Sư đoàn Kỵ binh Michel đe dọa ở bên sườn, Lữ đoàn Bayern số 1 bị buộc phải rút lui tới Villepion. Lữ đoàn số 2 đang tiến quân từ Orgères đã dừng lại về hướng tây Nonneville, và Lữ đoàn Bayern số 4 tiến tới giữa Villepion và Faverolles. Tại vị trí này, mặc dù bị đánh thiệt hại nặng, phía Bayern vẫn cầm cự trong một thời gian dài. Ở cánh phải của họ, Vương tử Leopold của Bayern, chỉ huy một khẩu đội pháo mà chỉ có 4 khẩu đại bác vẫn còn hoạt động, đã cản bước tiến quân Pháp đến Nonneville, khiến cho quân Pháp không thể thực hiện một cuộc đột phá. Thành tích này đã khiến cho Vương tử Leopold được vua Ludwig II của Bayern tặng thưởng huân chương quân sự cao quý nhất của vương quốc. Tuy nhiên, sĩ khí của quân Pháp lên cao, trong khi quân Bayern bị suy nhược. Khi trời chạng vạng tối, một chỉ huy sư đoàn quan trọng nhất của Chanzy là Đô đốc Bernard Jauréguiberry đã mở một đợt tấn công dữ dội quanh nông trang có tường bao bọc của Villepion, xuyên thủng các bức tường và đè bẹp quân phòng thủ. Quân Bayern chịu thiệt hại khoảng 900 người, trong khi phía Pháp thương vong hơn 1.000 quân. Đêm đã gần đến, và do thiếu thốn đạn dược, Lữ đoàn Bayern số 1 rút về Loigny, nhưng phải đến 17 giờ thì Lữ đoàn Bayern số 2 mới rút về Orgères. Buổi tối, Lữ đoàn số 3 đến Loigny trong khi Lữ đoàn số 4 đến Orgères. Trong một bản báo cáo của ông đến chính quyền Pháp, Chanzy đã không ngại tán dương thắng lợi của mình. Hôm sau (2 tháng 12), được các trận thắng ở Coulmiers và Villepion khuyến khích, Chanzy tiếp tục bước tiến của mình và ồ ạt tấn công vào đội quân của Mecklenburg trong trận Loigny-Poupry: quân đội Đức đã đập tan các đợt công kích của Pháp và buộc Chanzy phải rút quân.

Chú thích

Liên kết ngoài
History of the Franco Prussian War.
 Leopold, in: Meyers Konversationslexikon, Vol 18. p 579 f
 Article in the North Otago Times

Villepion
Pháp năm 1870
Xung đột năm 1870
Trận đánh liên quan tới Bayern
Trận đánh liên quan tới Pháp
Trận đánh liên quan tới Phổ


title: Thượng Giáp Vi

text:
Thượng Giáp Vi (chữ Hán: 上甲微), họ Tử, tên Vi (微), tên tự Thượng Giáp (上甲) là thủ lĩnh đời thứ 9 của nước Thương thời nhà Hạ, ông cũng là tổ 7 đời của vua Thành Thang. Cha ông là Vương Hợi bị thủ lĩnh Miên Thần của nước Hữu Dịch giết chết trong một trận chiến, lúc ấy ông còn nhỏ phải chạy trốn theo chú là Vương Hằng vào rừng sâu để tổ chức chiến tranh du kích nhằm kháng cự lâu dài chống lại quân xâm lược. Từ nhỏ ông đã nuôi ý chí phục quốc và báo thù cha, khi lớn lên ông tìm cách thu phục lòng người kết hợp chiêu nạp nhân tài vật lực chờ thời cơ hành động. Lúc cảm thấy lực lượng đủ mạnh để đánh Miên Thần ông liền phát binh đánh thẳng vào sào huyệt giặc, quân nước Hữu Dịch lâu ngày không đánh trận nên thua to nhanh chóng tan rã. Thượng Giáp Vi giết chết được Miên Thần từ ấy xóa sổ luôn nước Hữu Dị, sau khi diệt Hữu Dịch ông được chú là Vương Hằng trao trả quyền lãnh đạo tộc Thương.

Thượng Giáp Vi là người đầu tiên đặt ra thụy hiệu cho thủ lĩnh bộ tộc bằng các chữ Thiên Can, từ đó trở đi các thủ lĩnh họ Tử và các đế vương nhà Thương sau này mãi cho tới khi bị Chu Vũ Vương lật đổ đều lấy Thiên Can để làm tên.

Sau khi ông chết, con là Báo Ất thế tập trở thành thủ lĩnh thứ 10 của nước Thương.

Tham khảo

 Sử Ký Tư Mã Thiên - Ân bản kỷ
 Trúc thư kỷ niên
 Giáp cốt văn
 100 sự kiện Trung Quốc phần "Thương Thang cách mạng"
 Vương Triều và Hoàng Đế Trung Quốc do Trương Tự Văn biên soạn phần viết về nhà Thương

Tiên công tộc Thương
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu


title: Việt Nam Nhân dân Cách mệnh Đảng

text:
Việt Nam Nhân dân Cách mệnh Đảng là một chính đảng do Trần Văn Ân sáng lập và hoạt động trong giai đoạn 1940 - 1941.

Lịch sử

Mấy nhân vật tiêu biểu
 Trần Văn Ân: Chủ tịch Đảng.
 Phan Khắc Sửu
 Dương Văn Giáo
 Huỳnh Ngô
 Ngô Đình Đẩu
 Huỳnh Hoài Lạc
 Võ Oanh
 Trần Quốc Bửu
 Bác sĩ Nguyễn Văn Nhã

Xem thêm
 Danh sách tổ chức chính trị Liên bang Đông Dương

Tham khảo

Việt Nam Quốc gia Độc lập Đảng
Cựu đảng phái chính trị Việt Nam
Tổ chức chính trị Việt Nam thời Pháp thuộc


title: Tương lai của một vũ trụ giãn nở

text:
Quan sát cho rằng việc mở rộng của vũ trụ sẽ tiếp tục mãi mãi. Nếu vậy, vũ trụ sẽ lạnh khi nó mở rộng, cuối cùng trở nên quá lạnh để duy trì sự sống. Vì lý
do này, kịch bản này trong tương lai là phổ biến được gọi là Vụ đóng băng lớn hay Big Freeze.

Nếu năng lượng tối đại diện bởi hằng số vũ trụ, một mật độ năng lượng không đổi làm đầy không gian đồng nhất, hoặc các lĩnh vực vô hướng, chẳng hạn như Quintessence hoặc Moduli, năng động, số lượng có mật độ năng lượng có thể khác nhau trong thời gian và không gian tăng tốc độ mở rộng của vũ trụ, không gian giữa các cụm thiên hà sẽ giãn nở với một tốc độ ngày càng tăng. Dịch chuyển đỏ sẽ kéo dài, photon đến (ngay cả tia gamma) lặng bước sóng dài và năng lượng thấp. Sao được dự kiến sẽ hình thành bình thường cho 1012 năm (100 tỉ năm) đến 1014 năm (100 nghìn tỷ năm), nhưng cuối cùng việc cung cấp khí cần thiết cho sự hình thành sao sẽ bị cạn kiệt. Và như những ngôi sao hiện có hết nhiên liệu và ngừng tỏa sáng, vũ trụ từ từ và không thể lay chuyển sẽ tăng tối hơn, một ngôi sao tại một thời điểm. § IID, Theo lý thuyết dự đoán phân rã proton, tàn dư sao bỏ lại phía sau sẽ biến mất, để lại đằng sau là lỗ đen và chính các lỗ đen đó cũng sẽ dần dần biến mất qua bức xạ Hawking. Cuối cùng, vũ trụ đạt đến một trạng thái trong đó nhiệt độ tiếp cận một giá trị chung, không có thêm hoạt động xảy ra, kết quả cuối cùng là cái chết nhiệt của vũ trụ.

Vũ trụ học
Mở rộng vô hạn không xác định không gian độ cong của vũ trụ. Nó có thể được mở (với độ cong không gian âm), phẳng, hoặc đóng (tích cực không gian cong), mặc dù nếu nó đóng, phải có mặt năng lượng tối để chống lại lực hấp dẫn của vật chất. Vũ trụ mở và phẳng sẽ mở rộng mãi mãi ngay cả khi không có mặt năng lượng tối.

Quan sát của bức xạ nền vũ trụ WMAP cho rằng vũ trụ là không gian phẳng và có một số lượng đáng kể năng lượng tối. Trong trường hợp này, vũ trụ sẽ tiếp tục mở rộng với một tốc độ tăng. Sự tăng tốc của việc mở rộng của vũ trụ đã cũng được xác nhận bởi quan sát xa về siêu tân tinh. Nếu, như trong các mô hình mục lục của vật lý vũ trụ học (vấn đề Lambda-lạnh tối hoặc ΛCDM), năng lượng tối là dưới hình thức của một hằng số vũ trụ, mở rộng vũ trụ sẽ làm kích thước tăng gấp đôi vũ trụ với một tốc độ không đổi.

Nếu lý thuyết về lạm phát là đúng, vũ trụ đã trải qua một giai đoạn thống trị bởi một hình thức khác nhau của năng lượng tối trong những khoảnh khắc đầu tiên của Big Bang, nhưng lạm phát kết thúc, cho thấy một phương trình trạng thái phức tạp hơn nhiều so với những giả định cho đến nay cho hiện tại ngày năng lượng tối. Có thể là phương trình năng lượng tối có thể thay đổi một lần nữa kết quả trong một sự kiện rằng sẽ có hậu quả đó là cực kỳ khó khăn để dựa trên các tham số hoặc dự đoán.

Tương lai lịch sử
Trong những năm 1970, tương lai của một vũ trụ mở rộng đã được nghiên cứu bởi các nhà vật lý học thiên thể Jamal Islam  và nhà vật lý Freeman Dyson  Gần đây, các nhà vật lý học thiên thể Fred Adams và Gregory Laughlin đã chia lịch sử quá khứ và tương lai của một vũ trụ mở rộng vào năm thời kỳ. Đầu tiên, Kỷ nguyên Primordial, là thời gian trong quá khứ ngay sau khi Vụ Nổ Lớn khi sao vẫn chưa hình thành. Thứ hai, Kỷ nguyên Sao, bao gồm ngày nay và tất cả các ngôi sao và thiên hà chúng ta thấy. Đây là thời gian trong đó các ngôi sao hình thành từ sự sụp đổ các đám mây khí. Sau đó là Kỷ nguyên suy biến, các ngôi sao sẽ cháy hết năng lượng, để lại tất cả các ngôi sao có khối lượng là tàn dư sao - sao lùn trắng, sao neutron và lỗ đen. Trong Kỷ nguyên Lỗ đen, sao lùn trắng, sao neutron, nhỏ hơn và các vật thể thiên văn khác sẽ bị phá hủy bởi sự phân rã proton, chỉ để lại các lỗ đen. Cuối cùng, trong Kỷ nguyên bóng tối, lỗ đen cũng sẽ biến mất thông qua bức xạ Hawking, chỉ để lại khí loãng của photon và lepton. trang xxiv-xxviii.

Lịch sử này trong tương lai và mốc thời gian dưới đây giả định tiếp tục mở rộng của vũ trụ. Nếu vũ trụ bắt đầu recontract, các sự kiện tiếp theo trong thời gian này không thể xảy ra bởi vì Vụ Co Lớn, thì vũ trụ vào trạng thái đặc nóng, tương tự như sau Big Bang, sẽ xảy đến., trang 190 - 192;, pp. 190–192;

Thời gian biểu

Kỷ nguyên Sao

Từ 106 (1 triệu) năm 1014 (100 nghìn tỷ) năm sau Vụ Nổ Lớn

Xem thêm: Thời gian đồ họa của kỷ nguyên Sao

Tuổi của vũ trụ là 1,37 × 1010 năm tuổi (13,7 tỷ). Đây là thời gian của Kỷ nguyên Sao. Khoảng 155 triệu năm sau Vụ nổ lớn, ngôi sao đầu tiên được hình thành. Kể từ đó, các ngôi sao đã được hình thành bởi sự sụp đổ của nhỏ, khu vực lõi lớn, đám mây phân tử hydro khí lạnh dày đặc. Lúc đầu, điều này tạo ra một tiền sao, nó nóng và sáng vì năng lượng được tạo ra bởi co hấp dẫn. Sau khi hợp đồng tiền sao cho trong một thời gian, trung tâm của nó sẽ trở nên đủ nóng để hợp hydro và cuộc đời của mình như một ngôi sao đúng cách sẽ bắt đầu., trang 35-39.

Ngôi sao có khối lượng rất thấp cuối cùng sẽ xả tất cả hydro dễ nóng chảy của họ và sau đó trở thành Heli sao lùn trắng. Sao thấp với khối lượng trung bình sẽ trục xuất một số khối lượng của chúng như là một tinh vân hành tinh và cuối cùng trở thành sao lùn trắng, ngôi sao có khối lượng lớn hơn sẽ nổ trong một siêu tân tinh lõi sụp đổ, để lại đằng sau sao neutron hoặc lỗ đen. Trong bất kỳ trường hợp nào, mặc dù một số vấn đề của ngôi sao có thể được trả lại môi trường giữa các sao, thoái hóa còn lại sẽ được bỏ lại phía sau có khối lượng không được trả lại môi trường bình thường. Vì vậy, việc cung cấp khí có sẵn để hình thành sao đang dần bị cạn kiệt.

Ngân Hà và thiên hà Tiên Nữ hợp nhất thành một

4 - 8 tỉ năm nữa (17,8 - 21,8 tỷ năm sau Vụ Nổ Lớn)

Thiên hà Tiên Nữ hiện đang cách Ngân Hà của chúng ta khoảng 2,5 triệu năm ánh sáng. Cả hai đang di chuyển về phía nhau với tốc độ khoảng 300 km (186 dặm) mỗi giây.Khoảng 5 tỷ năm kể từ bây giờ, hoặc 19 tỷ năm sau Vụ nổ lớn, Dải Ngân hà và Thiên hà Tiên nữ sẽ va chạm với nhau và hợp nhất thành một thiên hà lớn dựa trên các bằng chứng hiện tại. Cho đến năm 2012, không có cách nào để xác nhận liệu vụ va chạm có thể sẽ xảy ra hay không. Vào năm 2012, các nhà nghiên cứu đã đưa ra kết luận rằng vụ va chạm là xác định sau khi sử dụng Kính viễn vọng Không gian Hubble quan sát từ năm 2002 đến năm 2010 để theo dõi chuyển động của Tiên nữ. Điều này dẫn đến sự hình thành của siêu thiên hà Ngân Hà - Tiên Nữ (Tiếng Anh: Milkdromeda hay Milkomeda).

22 tỷ năm trong tương lai là thời điểm kết thúc sớm nhất có thể có của Vũ trụ trong kịch bản Vụ rách lớn, với mô hình năng lượng tối có giá trị giả sử là w = −1,5.

Sự phân rã chân không giả có thể xảy ra trong 20 đến 30 tỷ năm nếu trường boson Higgs có thể không bền vững.

Sự hợp nhất của Nhóm địa phương

1011 (100 tỷ) đến 1012 (1 nghìn tỷ) năm

Các thiên hà trong Nhóm Địa phương, cụm thiên hà bao gồm dải Ngân hà và Thiên hà Tiên nữ, liên kết hấp dẫn với nhau. Dự kiến trong khoảng từ 1011 (100 tỷ) đến 1012 (1 nghìn tỷ) năm kể từ bây giờ, quỹ đạo của chúng sẽ phân rã và toàn bộ Nhóm Địa phương sẽ hợp nhất thành một thiên hà lớn.

Giả sử rằng năng lượng tối tiếp tục làm cho vũ trụ giãn nở với tốc độ nhanh hơn, trong khoảng 150 tỷ năm nữa, tất cả các thiên hà bên ngoài Siêu đám địa phương sẽ vượt qua phía sau chân trời vũ trụ. Sau đó, các sự kiện trong Siêu đám địa phương sẽ không thể ảnh hưởng đến các thiên hà khác. Tương tự, các sự kiện sau 150 tỷ năm, như những người quan sát thấy ở các thiên hà xa xôi, sẽ không thể ảnh hưởng đến các sự kiện trong Siêu đám địa phương. Tuy nhiên, một người quan sát trong Siêu đám địa phương sẽ tiếp tục nhìn thấy các thiên hà xa xôi, nhưng các sự kiện họ quan sát được sẽ trở nên dịch chuyển đỏ nhiều hơn theo cấp số nhân khi thiên hà tiếp cận đường chân trời cho đến khi thời gian ở thiên hà xa xôi dường như dừng lại. Người quan sát trong Siêu đám địa phương không bao giờ quan sát các sự kiện sau 150 tỷ năm theo giờ địa phương của họ, và cuối cùng tất cả ánh sáng và bức xạ nền nằm bên ngoài Siêu đám địa phương sẽ xuất hiện chớp tắt khi ánh sáng bị dịch chuyển đỏ đến mức bước sóng của nó trở nên dài hơn đường kính vật lý của đường chân trời.

Một cách nghiêm túc, sẽ mất một thời gian dài vô hạn để tất cả các tương tác nhân quả giữa Siêu lớp cục bộ và ánh sáng này chấm dứt. Tuy nhiên, do sự dịch chuyển đỏ được giải thích ở trên, ánh sáng sẽ không nhất thiết được quan sát trong một khoảng thời gian vô hạn, và sau 150 tỷ năm, sẽ không có tương tác nhân quả mới nào được quan sát thấy.

Do đó, sau 150 tỷ năm, việc vận chuyển và liên lạc giữa các thiên hà bên ngoài Siêu đám địa phương trở nên bất khả thi về mặt nhân quả.

Độ sáng của các thiên hà bắt đầu giảm đi

8 × 1011 (800 tỷ) năm

8 × 1011 (800 tỷ) năm kể từ bây giờ, độ sáng của các thiên hà khác nhau, gần giống các thiên hà hiện tại nhờ độ sáng ngày càng tăng của các ngôi sao còn lại khi chúng già đi, sẽ bắt đầu giảm, vì sao lùn đỏ ít nhỏ hơn bắt đầu chết tạo thành sao lùn trắng.

Các thiên hà bên ngoài Siêu đám Địa phương sẽ không thể phát hiện

2 × 1012 (2 nghìn tỷ) năm

Giả sử rằng năng lượng tối tiếp tục làm cho vũ trụ mở rộng với tốc độ gia tốc, 2 × 1012 (2 nghìn tỷ) năm kể từ bây giờ, tất cả các thiên hà bên ngoài Siêu đám Địa phương sẽ có dịch chuyển đỏ đến một mức độ mà ngay cả tia gamma chúng phát ra sẽ có bước sóng dài hơn so với kích thước của vũ trụ quan sát được. Do đó, những thiên hà này sẽ không còn được phát hiện trong bất kỳ cách nào.

Kỷ nguyên Thoái hóa

Từ 1014 (100 nghìn tỷ) 1040 năm

1014 (100 nghìn tỷ) năm kể từ bây giờ, sự hình thành sao sẽ kết thúc, để lại tất cả các đối tượng sao trong các hình thức thoái hóa còn sót lại. Giai đoạn này, được gọi là kỷ nguyên suy thoái, sẽ kéo dài đến thoái hóa còn sót lại cuối cùng là phân rã.

Sao không còn hình thành

1014 (100 nghìn tỷ) năm

Người ta ước tính rằng trong 1014 (100 nghìn tỷ) năm hoặc ít hơn, sự hình thành sao sẽ kết thúc., § IID. ít nhất là ngôi sao tuổi thọ dài nhất để xả nhiên liệu hydro (xem sự tiến hóa sao). Vì vậy, các ngôi sao sống lâu nhất trong vũ trụ là sao lùn đỏ có khối lượng thấp nhất, một khối lượng của bằng khoảng 0,08 lần khối lượng mặt trời, do đó cuộc đời trung bình của nó là 1013 (10 nghìn tỷ) năm. Thật trùng hợp, điều này có thể so sánh với chiều dài thời gian hình thành sao diễn ra. § IID. Một khi đầu hình thành sao và ít nhất sao lùn đỏ khổng lồ cạn kiệt nhiên liệu, nhiệt hạch hạt nhân sẽ chấm dứt. Các sao lùn đỏ có khối lượng thấp sẽ làm mát và trở thành sao lùn trắng. Các đối tượng duy nhất còn lại với hơn khối lượng hành tinh sẽ là sao lùn nâu có khối lượng ít hơn 0,08 lần khối lượng mặt trời, và thoái hóa còn sót lại, sao lùn trắng, được sản xuất bởi các ngôi sao với ban đầu quần chúng giữa khoảng 0,08 và 8 lần khối lượng mặt trời và sao neutron và lỗ đen, được sản xuất bởi các ngôi sao với khối lượng ban đầu hơn 8 lần khối lượng mặt trời. Hầu hết khối lượng của sao, khoảng 90%, sẽ có hình thức kết thúc cuộc đời là sao lùn trắng. Trong sự vắng mặt của bất kỳ nguồn năng lượng của các sao này trước đây là sáng mát và trở nên mờ nhạt.

Vũ trụ sẽ trở nên cực kỳ tối sau khi ngôi sao cuối cùng cháy. Mặc dù vậy, vẫn có thể thỉnh thoảng ánh sáng trong vũ trụ. Một trong những cách vũ trụ có thể được chiếu sáng là nếu hai cacbon - oxy sao lùn trắng với một khối lượng kết hợp của hơn giới hạn Chandrasekhar khoảng 1,4 lần khối lượng mặt trời xảy ra để hợp nhất. Các đối tượng kết quả sau đó sẽ trải qua phản ứng nhiệt hạch, sản xuất một siêu tân tinh loại IA và xua tan bóng tối của Kỷ nguyên suy thoái trong một vài tuần. Nếu khối lượng kết hợp không vượt quá giới hạn Chandrasekhar nhưng lớn hơn mức tối thiểu đại chúng để hợp carbon (khoảng 0,9 khối lượng mặt trời), một ngôi sao carbon có thể được sản xuất, với cuộc đời của khoảng 106 (1 triệu) năm., p. 91 Ngoài ra, nếu hai helium sao lùn trắng với một khối lượng kết hợp của ít nhất 0,3 lần khối lượng mặt trời va chạm, một ngôi sao helium có thể được sản xuất, với một đời của một vài trăm triệu năm., p. 91 Cuối cùng, nếu sao lùn nâu va chạm với nhau, một ngôi sao lùn đỏ có thể được sản xuất mà có thể tồn tại 1013 (10 nghìn tỷ) năm.

Hành tinh bị văng khỏi quỹ đạo bởi một ngôi sao khác

1015 năm

Theo thời gian, quỹ đạo của các hành tinh sẽ phân hủy do bức xạ hấp dẫn, hoặc các hành tinh sẽ bị đẩy ra từ hệ thống địa phương của họ bằng cách nhiễu loạn hấp dẫn gây ra bởi các cuộc gặp gỡ với một tàn dư sao.

Sao trong các Thiên hà bị văng ra ngoài hoặc rơi vào lỗ đen

1019 đến 1020 năm

Theo thời gian, các đối tượng trong một thiên hà trao đổi năng lượng động học trong một quá trình gọi là thư giãn động, làm cho cách tiếp cận phân phối tốc độ của họ phân bố Maxwell-Boltzmann. Dynamical thư giãn có thể tiến hành bằng cuộc gặp gỡ gần gũi của hai ngôi sao hoặc ít bạo lực nhưng thường xuyên hơn xa cuộc gặp gỡ. Trong trường hợp của một cuộc gặp gỡ gần gũi, hai sao lùn nâu hoặc tàn dư sao sẽ vượt qua gần với nhau. Khi điều này xảy ra, quỹ đạo của các đối tượng tham gia trong cuộc gặp gỡ gần thay đổi một chút. Sau khi một số lượng lớn các cuộc gặp gỡ, đối tượng nhẹ hơn có xu hướng để đạt được năng lượng động lực trong khi các đối tượng nặng hơn mất nó., trang 85-87

Bởi vì thư giãn động, một số đối tượng sẽ đạt được đủ năng lượng để đạt được vận tốc vũ trụ thiên hà và khởi hành thiên hà, để lại đằng sau một thiên hà nhỏ hơn dày đặc hơn,. Kể từ cuộc gặp gỡ thường xuyên hơn trong thiên hà dày đặc hơn, quá trình này sau đó tăng tốc. Kết quả cuối cùng là hầu hết các đối tượng được lấy ra từ thiên hà, để lại một phần nhỏ (có lẽ 1% đến 10%) mà rơi vào trung tâm lỗ đen siêu lớn., § IIIAD;, trang 85-87

Các hạt nhân bắt đầu bị phân rã

> 1034 năm

Xem thêm: Phân rã Proton

Sự phát triển tiếp theo của vũ trụ phụ thuộc vào sự tồn tại và tỷ lệ phân rã proton. Bằng chứng thực nghiệm cho thấy nếu các proton không ổn định, sự phân rã của proton ít nhất là 1034 năm. Nếu lý thuyết thống nhất là chính xác, do đó có những lý do để tin rằng sự phân rã của proton có thời gian là 1041 năm. Neutron bị ràng buộc vào hạt nhân cũng được dự kiến sẽ phân rã với một cuộc sống nửa so sánh của proton.

Phần còn lại của thời hạn này giả định rằng các proton nửa cuộc sống là khoảng 1037 năm. Ngắn hơn hoặc dài hơn proton nửa cuộc sống sẽ tăng tốc hoặc giảm tốc quá trình. Điều này có nghĩa rằng sau 1037 năm, một nửa vật chất baryon sẽ được chuyển đổi thành các photon dưới dạng tia gamma và lepton thông qua sự phân rã proton.

Trong trường hợp rằng các proton không phân hủy, các ngôi sao có khối lượng vẫn sẽ biến mất, nhưng lâu hơn. Xem trong tương lai mà không cần phân rã proton bên dưới.

Tất cả hạt nhân phân rã

1040 năm

Với giả định về sự bán rã của proton, hạt nhân (proton và neutron bị ràng buộc) đã trải qua khoảng 1.000 chu kỳ bán rã theo thời gian vũ trụ là 1040 năm tuổi. Để đưa điều này vào quan điểm, proton ước tính trong vũ trụ khoảng 1080. Điều này có nghĩa rằng số lượng của hạt nhân sẽ được cắt giảm một nửa 1.000 lần do thời gian vũ trụ là 1040 tuổi. Do đó, sẽ có khoảng ½1000 (khoảng 10−301) là hạt nhân còn lại là có được ngày hôm nay, đó là, hạt nhân còn lại trong vũ trụ vào cuối của Kỷ nguyên suy thoái. Kết quả, tất cả vật chất baryon sẽ được thay đổi thành photon và lepton. Một số mô hình dự đoán sự hình thành của positronium ổn định nguyên tử với đường kính lớn hơn đường kính hiện tại của vũ trụ quan sát được trong 1085 năm, và chúng lần lượt phân hủy thành bức xạ gamma trong 10141 năm. §IID,

Kỷ nguyên Lỗ đen

1040 năm đến 10100 năm

Sau 1040 năm, lỗ đen sẽ thống trị vũ trụ. Chúng sẽ từ từ bốc hơi thông qua bức xạ Hawking. Một lỗ đen với khối lượng của  mặt trời sẽ biến mất trong khoảng 2 x 1066 năm. Tuy nhiên, nhiều lỗ đen trong số này là có khả năng kết hợp với các lỗ đen siêu lớn ở trung tâm của các thiên hà của chúng thông qua quá trình mô tả ở trên trước khi điều này xảy ra. Khi thời gian tồn tại của một lỗ đen là tỷ lệ với lập phương của khối lượng của nó, lỗ đen có khối lượng lớn hơn sẽ mất nhiều thời gian hơn để phân rã. Một lỗ đen siêu lớn với một khối lượng 1011 (100 tỷ) khối lượng mặt trời sẽ bay hơi tong khoảng 2 × 1099 năm.

Bức xạ Hawking có một quang phổ nhiệt. Trong hầu hết cuộc đời của một lỗ đen, bức xạ có nhiệt độ thấp và chủ yếu là trong các hình thức của các hạt không có khối lượng như photon và hạt giả thuyết graviton. Khi giảm khối lượng của lỗ đen, sẽ làm tăng nhiệt độ của nó, trở thành so sánh với Mặt Trời bởi thời gian khối lượng lỗ đen đã giảm xuống còn 1019 kg. Lỗ sau đó cung cấp một nguồn tạm thời của ánh sáng trong bóng tối chung của kỷ nguyên Lỗ đen. Trong giai đoạn cuối cùng của sự bốc hơi của nó, một lỗ đen sẽ phát ra không chỉ các hạt không có khối lượng, nhưng cũng nặng hạt như electron, positron, proton và phản proton., pp. 148–150., trang 148-150.

Nếu proton không phân rã như mô tả ở trên

Trong trường hợp các proton không phân rã như mô tả ở trên, Kỷ nguyên suy biến sẽ kéo dài lâu hơn, và sẽ chồng chéo lên nhau Kỷ nguyên Lỗ đen. Trong một khoảng thời gian khoảng 1065 năm, đối tượng dường như cứng nhắc như đá sẽ có thể để sắp xếp lại các nguyên tử và phân tử của họ thông qua đường hầm lượng tử, hành xử như là một chất lỏng, nhưng chậm hơn. Tuy nhiên, proton vẫn dự kiến sẽ bị phân rã, ví dụ như thông qua các quá trình liên quan đến hố đen, hoặc các quá trình khác cao hơn, với một cuộc sống nửa dưới 10200 năm. § IVF. Ví dụ, theo Mô hình Chuẩn, nhóm 2 hoặc nhiều hơn nucleon về lý thuyết không ổn định vì bất thường chiral cho phép quá trình thay đổi số baryon bằng một bội số của 3.

Kỷ nguyên Tối và Thời đại Photon

Từ 10100 năm và sau đó

Photon bây giờ là vua của vũ trụ vì lỗ đen siêu lớn cuối cùng bốc hơi.

Sau khi tất cả các lỗ đen đã bay hơi (và sau khi tất cả các vấn đề thông thường của các proton đã tan rã, nếu proton là không ổn định), vũ trụ gần như trống rỗng. Photon, neutrino, các electron và positron sẽ bay từ nơi này đến nơi khác, hầu như không bao giờ gặp nhau. Hấp dẫn vũ trụ sẽ bị chi phối bởi vật chất tối, các electron và positron (photon).

Thời kỳ này, với chỉ rất khuếch tán vấn đề còn lại, hoạt động trong vũ trụ sẽ có đuôi đi đáng kể (so với thời kỳ trước), với mức năng lượng rất thấp và quy mô thời gian rất lớn. Electron và positron trôi qua không gian sẽ gặp nhau và đôi khi tạo thành cấu trúc nguyên tử positronium. Những cấu trúc này không ổn định, tuy nhiên, các hạt cấu thành của họ cuối cùng cũng bị tiêu diệt. các hạt sơ cấp khác cũng sẽ phân hủy, mặc dù rất chậm.

Vũ trụ đã đạt đến một trạng thái năng lượng cực kỳ thấp. Điều gì sẽ xảy ra sau này đều mang tính giả thuyết. Có thể là một sự kiện Vụ Rách Lớn có thể xảy ra trong tương lai. Ngoài ra, vũ trụ có thể sẽ lại rơi vào kỷ nguyên lạm phát lần thứ hai hoặc giả định rằng hiện nay chân không là một chân không sai, chân không có thể phân hủy thành một trạng thái năng lượng thấp hơn. Cuối cùng, vũ trụ rơi vào trạng thái này mãi mãi, đạt đúng cái chết nhiệt. Có lẽ, các trạng thái năng lượng cực thấp ngụ ý rằng các sự kiện địa phương lượng tử hóa trở thành hiện tượng vĩ mô lớn hơn là sự kiện vi không đáng kể bởi vì các nhiễu loạn nhỏ nhất sẽ tạo ra những sự thay đổi lớn nhất trong Kỷ nguyên này, do đó không thể dự đoán điều gì có thể sẽ xảy ra với không gian hoặc thời gian. Người ta ngầm nhận thức rằng, các định luật của vật lý vĩ mô "sẽ bị phá vỡ, các định luật của vật lý lượng tử" sẽ chiếm ưu thế.

Tương lai mà không phân rã proton

Nếu các proton không phân rã, các vật thể có khối lượng sao vẫn sẽ trở thành lỗ đen, nhưng chậm hơn. Dòng thời gian sau đây giả định rằng sự phân rã proton không diễn ra.

10139 năm kể từ bây giờ

Ước tính năm 2018 về tuổi thọ của Mô hình Chuẩn trước khi sụp đổ chân không giả; Khoảng tin cậy 95% là 1058 đến 10241 năm do một phần do sự không chắc chắn về khối lượng quark đỉnh.

Kỷ nguyên thoái hóa

Phân rã vật chất thành sắt

101100 đến 1032000 năm kể từ bây giờ

101500 năm, nhiệt hạch lạnh xảy ra thông qua đường hầm lượng tử nên làm cho ánh sáng hạt nhân trong cầu chì vật chất thông thường thành sắt-56 hạt nhân (xem các đồng vị sắt). Quá trình phân hạch và phát xạ hạt alpha sẽ làm cho những hạt nhân nặng cũng phân rã thành sắt, để lại các vật thể có khối lượng sao dưới dạng các quả cầu lạnh của sắt, được gọi là sao sắt. Trước khi điều này xảy ra, ở một số sao lùn đen, quá trình này dự kiến sẽ hạ thấp giới hạn Chandrasekhar của nó thành một siêu tân tinh trong  101100 năm. Silic không thoái hóa đã được tính toán để đào hầm thành sắt trong khoảng 1032000 năm.

Kỷ nguyên lỗ đen

Sự sụp đổ của ngôi sao sắt lỗ đen

 đến năm kể từ bây giờ

Đường hầm lượng tử cũng nên biến các vật thể lớn thành các lỗ đen, (trong các khoảng thời gian này) sẽ bay hơi ngay lập tức thành các hạt hạ nguyên tử. Tùy thuộc vào các giả định được đưa ra, thời gian điều này xảy ra có thể được tính từ  năm đến  năm. Đường hầm lượng tử cũng có thể làm cho các ngôi sao sắt sụp đổ thành các ngôi sao neutron trong khoảng  năm.

Kỷ nguyên bóng tối (không có sự phân rã proton)

Với các lỗ đen đã bay hơi, tất cả các vật chất baryonic giờ đây sẽ phân rã thành các hạt hạ nguyên tử (electron, neutron, proton và quark). Vũ trụ bây giờ là một chân không gần như tinh khiết (có thể đi kèm với sự hiện diện của chân không giả). Sự giãn nở của vũ trụ từ từ khiến nó nguội đi đến độ không tuyệt đối.

Cuối cùng

Ngoài 102500 năm nếu xảy ra phân rã proton, hoặc  năm mà không phân rã proton

Có thể một sự kiện Vụ rách lớn có thể xảy ra trong tương lai. Điểm kỳ dị này sẽ diễn ra ở một hệ số quy mô hữu hạn.

Nếu trạng thái chân không hiện tại là chân không giả, chân không có thể phân rã thành trạng thái năng lượng thấp hơn.

Có lẽ, các trạng thái năng lượng cực thấp ngụ ý rằng các sự kiện lượng tử cục bộ trở thành hiện tượng vĩ mô chính chứ không phải là các sự kiện vi mô không đáng kể bởi vì những nhiễu loạn nhỏ nhất tạo ra sự khác biệt lớn nhất trong thời đại này, vì vậy không thể dự đoán điều  có thể xảy ra với không gian hoặc thời gian. Người ta nhận thấy rằng các định luật "vật lý vĩ mô" sẽ bị phá vỡ và các định luật vật lý lượng tử sẽ chiếm ưu thế.

Vũ trụ có thể tránh được cái chết nhiệt vĩnh cửu thông qua đường hầm lượng tử ngẫu nhiên và dao động lượng tử, với xác suất không bằng không tạo ra một Vụ nổ lớn mới trong khoảng  năm.

Trong một khoảng thời gian vô hạn, có thể có một sự giảm entropy tự phát, bởi sự tái phát Poincaré hoặc thông qua các dao động nhiệt (xem thêm định lý dao động).

Các sao lùn đen khổng lồ cũng có khả năng phát nổ thành siêu tân tinh sau tới 1032000 năm, giả sử các proton không phân rã.

Các khả năng trên dựa trên một dạng năng lượng tối đơn giản. Tuy nhiên, vật lý của năng lượng tối vẫn là một lĩnh vực nghiên cứu rất tích cực và dạng năng lượng tối thực tế có thể phức tạp hơn nhiều. Ví dụ, trong quá trình lạm phát, năng lượng tối ảnh hưởng đến vũ trụ rất khác so với cách nó hoạt động ngày nay, vì vậy có thể năng lượng tối có thể kích hoạt một giai đoạn lạm phát khác trong tương lai. Cho đến khi năng lượng tối được hiểu rõ hơn, các tác động có thể có của nó là vô cùng khó dự đoán hoặc mang tính giả thuyết.

Đồ họa thời gian

Xem thêm
 Vụ Co Lớn
 Vụ Nảy Lớn
 Vụ Nổ Lớn
 Trí thông minh vĩnh cửu của Dyson
 Entropy
 Cái chết nhiệt của vũ trụ
 Số phận sau cùng của vũ trụ

Tham khảo

Vũ trụ học vật lý
Tương lai
Thuyết mạt thế


title: Kogiidae

text:
Kogiidae là một họ cá voi. Họ này được thành lập năm 1871.

Phân loại học
 Phân họ Kogiinae †
 Chi Aprixokogia †
 loài Aprixokogia kelloggi †
 chi Kogia Gray, 1846
 loài Kogia breviceps (Blainville, 1838) - cachalot pygmée
 loài Kogia simus (Owen, 1866) - cachalot nain
 chi Praekogia †
 loài Praekogia cedrosensis †
 Phân họ Scaphokogiinae †
 chi Scaphokogia †
 loài Scaphokogia cochlearis † Muizon, 1988

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Kogiidae
Họ động vật có vú


title: Loan Doanh

text:
Loan Doanh (, bính âm: Luán Yíng, ?-550 TCN), còn có tên là Loan Sính (栾逞) tức Loan Hoài tử (栾怀子), là đại phu nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.

Thân thế
Tổ tiên của họ Loan là Tân Phụ, vốn mang họ Cơ, thuộc dòng dõi tông thất nước Tấn. Tân Phụ có công phò tá Khúc Ốc Hoàn Thúc tranh ngôi với chi trưởng nên được phong ở ấp Loan, từ đó lấy chữ Loan làm họ, truyền dần đến đời Loan Chỉ. Loan Chỉ theo giúp Tấn Văn công xưng bá chư hầu, được phong làm Hạ quân tướng, thống lĩnh Hạ quân, từ đó trở nên một gia tộc lớn. Loan Chỉ sinh Loan Thuẫn, Loan Thuẫn sinh Loan Thư. Loan Thư làm chính khanh nước Tấn suốt 14 năm từ 587 TCN đến 573 TCN, tham gia vào cuộc lật đổ và giết chết Tấn Lệ công. Loan Thư sinh Loan Yểm, Loan Yểm sinh Loan Doanh.

Sau khi Tấn Bình công lên nối ngôi, phong cho Loan Doanh làm Hạ quân tá, đến năm 556 TCN, Loan Yểm mất, Loan Doanh được thăng làm Hạ quân tướng.

Trốn sang nước Tề
Nguyên mẹ của Loan Doanh là Phạm Kì, con gái của Sĩ Mang (hay Phạm Mang), tông chủ của họ Phạm. Tuy nhiên họ Loan và con Phạm Mang là Phạm Ưởng (tức cậu ruột của Loan Doanh) lại có hiềm khích, Phạm Kì đứng về phe Sĩ Ưởng. Năm 552 TCN, Phạm Ưởng và Phạm Kì gièm pha với Tấn Bình công là Loan Doanh muốn tạo phản. Bình công nghe theo, bắt tội Loan Doanh. Loan Doanh phải chạy sang nước Tề. Tề Trang công thu nhận và đối đãi rất hậu để dùng làm con bài chống Tấn. Đại phu Án Anh và Điền Tu Vô can nhưng vua Tề không nghe.

Theo Tề phản Tấn
Dưới quyền Loan Doanh có các lực sĩ Đốc Nhung, Châu Xước, Hình Khoái, Trung Hàng Hỉ, Trí Khởi. Năm 550 TCN, Tề Trang công giúp quân cho Loan Doanh lẻn về thành Khúc Ốc nước Tấn, chiếm được Khúc Ốc; còn vua Tề mang quân theo sau, tiến tới núi Thái Hàng, vào Mãnh Môn.

Loan Doanh muốn lật đổ quyền hành của các đại phu nước Tấn, bèn tập hợp lực lượng ở thành Khúc Ốc. Nhiều người trong thành Khúc Ốc ủng hộ Loan Doanh. Tuy nhiên trong số lục khanh, chỉ có họ Ngụy có quan hệ tốt với họ Loan, nên ông ngầm sai người về Giáng đô nhờ Ngụy Thư giúp làm nội ứng.

Tháng 4 năm 550 TCN, Loan Doanh mang quân đánh úp Giáng đô. Giáng đô không kịp phòng bị nên thất thủ. Tấn Bình công sợ hãi toan tự sát. Phạm Mang (ông ngoại Loan Doanh) ngăn lại, đưa Tấn Bình công chạy sang Cố cung. Sĩ Ưởng dò biết Ngụy Thư định giúp cho Loan Doanh, tìm cách ngăn trở khiến Ngụy Thư bị giữ chân trong triều, không thể ra mặt điều quân giúp họ Loan. Sau Ngụy Thư bỏ họ Loan theo quân Tấn.

Diệt tộc ở Khúc Ốc
Dưới trướng Loan Doanh có võ sĩ Đốc Nhung rất khỏe, quân Tấn không ai địch nổi. Đầy tớ của Phạm Mang là Phi Báo đang bị tù tội, xin được xóa án để ra đánh Đốc Nhung. Phạm Mang nhận lời. Phi Báo ra đánh với Đốc Nhung một lúc rồi vờ thua chạy, nhằm bức tường nhảy qua núp chờ. Đốc Nhung hăng hái nhảy qua tường tìm Phi Báo, bị Phi Báo đâm từ phía sau chết tại trận.

Tin Đốc Nhung bị khiến quân Loan Doanh nhụt chí. Phạm Mang điều quân ra đánh. Các tướng họ Loan là Loan Nhạc bị giết, Loan Phường bị thương. Loan Doanh bại trận, phải bỏ chạy về Khúc Ốc cố thủ. Tấn Bình công sai cha con Phạm Mang và Ngụy Thư dẫn quân đuổi theo vây đánh.

Chỉ một tháng sau, quân Tấn hạ được thành Khúc Ốc. Loan Doanh bị bắt và bị giết. Tấn Bình công ra lệnh giết sạch toàn bộ gia tộc họ Loan, chỉ còn Loan Phường trốn thoát sang nước Tống. Tề Trang công đóng quân ở ngoài, nghe tin Loan Doanh thua trận phải lui về.

Không rõ Loan Doanh sinh năm nào nên không biết lúc mất ông được bao nhiêu tuổi. Sau thất bại của Loan Doanh, họ Loan cũng bị diệt tộc.

Xem thêm
Loan Thư
Sĩ Mang
Tấn Bình công

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
Tấn thế gia
Tề Thái công thế gia
Khổng Tử (2002), Xuân Thu tam truyện, tập 4, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh

Chú thích

Nhân vật quân sự Xuân Thu
Nhân vật chính trị Xuân Thu
Năm sinh thiếu
Mất năm 550 TCN


title: Bên thắng cuộc

text:
Bên thắng cuộc là cuốn sách tiếng Việt của nhà báo Huy Đức.

Nội dung chính
Sách gồm hai tập: Tập 1 Giải Phóng và Tập 2 Quyền Bính, được chào bán online lần lượt vào 12 tháng 12 năm 2012 và 13 tháng 1 năm 2013 trên Amazon. Cuốn sách tường thuật lại những sự kiện tại Việt Nam theo góc nhìn của tác giả, đặc biệt là về mặt chính trị và lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, chủ yếu từ thời điểm 30/4/1975 cho tới cuối thập niên 1990.

Trong lời giới thiệu, tác giả viết: "Cuốn sách bắt đầu từ ngày 30-4-1975, ngày nhiều người tin là miền Bắc đã giải phóng miền Nam. Nhiều người thận trọng nhìn lại suốt hơn ba mươi năm, giật mình với cảm giác bên được giải phóng hóa ra lại là miền Bắc. Hãy để cho các nhà kinh tế chính trị học và các nhà xã hội học nghiên cứu kỹ hơn hiện tượng lịch sử này. Cuốn sách của tôi đơn giản chỉ bắt đầu kể những gì đã xảy ra ở Sài Gòn,Việt Nam sau ngày 30-4: cải tạo; đánh tư sản; đổi tiền… Cuốn sách của tôi cũng nói về hai cuộc chiến tranh cuối thập niên 1970, một với Khmer Đỏ và một với người Trung Quốc. Cuốn sách của tôi cũng nói về làn sóng vượt biên sau năm 1975, nói về sự "đồng khởi" của nông dân, của các tiểu chủ, tiểu thương để giành lấy cái quyền được tự lo lấy cơm ăn áo mặc.".

Đánh giá
Cuốn sách nhận được nhiều tranh cãi cả khen ngợi và phê bình trên báo trong và ngoài nước. Cuốn sách là cuốn sách bán chạy nhất trong mục về Lịch sử Đông Nam Á trên trang Amazon trong tháng 12/2012. Sách in cũng được nhật báo Người Việt tại Mỹ phát hành.

Cuốn sách này được Nakano Ari, nhà nghiên cứu chính trị tại Đại học Đại Đông Văn Hóa, Nhật Bản, dịch sang tiếng Nhật. Nakano Ari, nhà nghiên cứu chính trị tại Đại học Daito Bunka, Nhật Bản, người từng dịch sách này sang tiếng Nhật, cho rằng: "Cuốn Bên Thắng Cuộc sẽ giúp cho người Nhật hiểu thêm về Việt Nam sau năm 1975." Nhà xuất bản Mekong chịu trách nhiệm in ấn bản tiếng Nhật của sách. Theo Facebook của tác giả Huy Đức thì bản in tiếng Nhật của phần I – Giải Phóng đã chính thức phát hành từ tháng 12 năm 2015.

Khen ngợi
Cuốn sách nhận được một số khen ngợi từ các nhân vật bất đồng chính kiến chống nhà nước Việt Nam
 "Cuốn sách này nói về những sự thật khốc liệt, nhưng vì rất trung thực nên nó khiến ta bình tĩnh hơn trong thế giới và giữa đất nước khốc liệt ngày nay." – Nhà văn Nguyên Ngọc, Đại học Phan Chu Trinh, Hội An, Việt Nam.
 "Bên Thắng Cuộc là tác phẩm 'thực' nhất, cho đến thời điểm này, ghi lại một giai đoạn lịch sử khốc liệt, thông qua tư liệu, của dân tộc từ biến cố 1975 đến nay." – Nhà báo Đinh Quang Anh Thái, Nhật báo Người Việt, California, USA.
 "Huy Đức viết công trình khảo cứu lịch sử đặc sắc này với lương tâm trong sáng và tay nghề lão luyện của một nhà báo chuyên nghiệp có trách nhiệm trước vận mệnh của đất nước. Có công minh lịch sử mới có hòa giải dân tộc thực sự" – Chu Hảo, Nhà Xuất bản Tri Thức, Hà Nội, Việt Nam.
 Giáo sư Shawn McHale, Đại học George Washington, nhận xét: "Sự ấn hành tác phẩm là sự kiện lớn". Giáo sư Hồ Tài Huệ Tâm từ Đại học Harvard dự đoán "không ai viết về Việt Nam sau 1975 sẽ có thể bỏ qua thông tin trong cuốn sách".
 "...đổi mới và sự tươi mới của cuốn sách của Huy Đức đến từ khả năng vận dụng báo chí của ông để tường thuật một sự kiện chính trị mà đi kèm là các yếu tố về "tính khả tín" và "độ tin cậy", dựa vào các sự kiện lịch sử có sẵn, các phóng sự, hồi ức và các cuộc phỏng vấn...". Tiến sĩ Kinh tế Lê Sỹ Long, Đại học Houston, Hoa Kỳ

Phê phán
Cuốn sách bị một số tờ báo trong nước (Pháp luật TP Hồ Chí Minh, Sài gòn Giải phóng) phê phán về một số chi tiết được cho là hư cấu, không chính xác trong nội dung:

Trong mục Nhịp cầu bạn đọc, Báo Sài gòn Giải Phóng viết: cuốn sách đã cố ý "lập lờ" bản chất cuộc chiến tranh Việt Nam, giữa "nội chiến" và "cuộc chiến tranh giữ nước".
Cây bút chống Cộng tại Mỹ, Ngô Kỷ, ra lời kêu gọi biểu tình chống cuốn sách. Một cuộc biểu tình nổ ra lúc 1 giờ trưa Thứ Bảy 19 tháng 1 năm 2013, trước trụ sở báo Người Việt, Westminster, California, Hoa Kỳ (trong vùng Little Saigon) với lý do phía tổ chức nêu ra là tờ báo này đã bán sách Bên Thắng Cuộc .
Báo Pháp luật TP Hồ Chí Minh nói ngày 2/1/2013 về tập một cuốn sách "Bên thắng cuộc" của Huy Đức là "Cái nhìn thiên kiến về khi nó được mô tả chỉ từ một hướng với sự sắp đặt thiên kiến, những thông tin được cố ý sắp đặt để phục vụ chủ kiến của tác giả, vì vậy nó hoàn toàn không chân thật". Báo Pháp luật TP Hồ Chí Minh viết: Tác giả đòi hỏi "hiểu trung thực về quá khứ" nhưng lại chỉ ghi nhận một phần những gì diễn ra với quan điểm của một số ít người ở phía bên kia, việc đánh giá sự kiện phải đặt trong mối tương quan với hoàn cảnh lịch sử nhưng tác giả đã không làm hoặc không muốn làm.
Báo Lao động thì nhận xét: "Rõ ràng là Huy Đức đã sử dụng những tư liệu mà mình đã dày công sưu tầm để được nhào nặn, biến nó thành những chứng cứ phục vụ cho ý đồ riêng của mình... để phục vụ cho ý đồ của mình, Huy Đức đã sẵn sàng "cắt cúp" theo chủ kiến của riêng mình... dù có ẩn mình tài tình đến mấy, nhưng qua chính những sự kiện mà Huy Đức tung ra trong cuốn sách để phục vụ ý đồ của mình, anh đã dẫn người đọc đến với mục đích mà anh ta đã chọn... Chính vì vậy mà Huy Đức đã cho người đọc thấy sự tối tăm của chặng đường hơn 30 năm sau ngày giải phóng, đó cũng là cách để chứng minh cho nhận xét, đánh giá phiến diện của Huy Đức khi anh cho rằng từ giải phóng đến nay, cuộc sống của người dân dưới chế độ này chỉ toàn là bi kịch và bi kịch, nhằm cố ý hướng người đọc nhận thức sai về chế độ hiện hành dưới sự lãnh đạo của Đảng..."

Mục đích viết cuốn sách của Huy Đức bị nghi ngờ, rằng ông đã "nhào nặn, cắt khúc" lịch sử theo ý chủ quan của mình để phục vụ cho mục đích chính trị cá nhân. Bản thân Huy Đức từng bị cho thôi việc ở báo Sài Gòn Tiếp thị vì bài viết trên blog "Bức tường Berlin" của ông bị Tổng thư ký Trần Công Khanh cho là có "quan điểm đi ngược lại đường lối chính trị của Nhà nước., thẻ ký giả của Huy Đức cũng bị thu hồi.
Tiến sĩ Lê Sỹ Long thuộc Đại học Houston, dù có lời khen cuốn sách, nhưng cũng nói thêm: "Tôi không nhìn công trình của Huy Đức như một công trình sử học, bởi vì ngay từ đầu, nó đã không đề cập những mối quan tâm về quá khứ - xét lại, sửa chữa, hoặc tái tạo lại quá khứ như nó vốn có. Thay vào đó, Huy Đức có vẻ chọn lọc và sáng tạo trong việc sử dụng quá khứ để minh họa cho các mối quan tâm đương đại".

Về nội dung, cuốn sách được viết chỉ bằng việc tập hợp lời kể của một số người (nhiều người trong số đó không phải nhân vật quan trọng hoặc chứng kiến sự kiện) thay vì phân tích từ những nguồn sử liệu khả tín, điều này khiến nó bị hoài nghi về tính xác thực của thông tin và tính khách quan, cũng như khiến người đọc dễ sa vào lối tư duy "dùng trường hợp cá biệt để đánh giá toàn cục lịch sử". Những lời khen ngợi cuốn sách chủ yếu đến từ những người không chuyên (nhà văn, nhà kinh tế học...) chứ không phải từ những nhà sử học có uy tín. Việc viết sách dựa trên việc trích dẫn các lời phỏng vấn, một mặt nó có thể "gây hiệu ứng" cao với độc giả không chuyên, nhưng mặt khác nó lại thiếu sự thẩm định của giới chuyên môn và không thể xác thực (vì tác giả không ghi hình hoặc ghi âm), người ta sẽ đặt ra một loạt câu hỏi như: liệu cuộc phỏng vấn có thật hay không, việc trích dẫn có bị cắt xén không, có bị hiểu sai ngữ cảnh không...

Nhà sử học Dương Trung Quốc thì cho rằng "không nên tuyệt đối hóa sự thật" trong sách và cho rằng thông tin trong tác phẩm có thể ‘mới với số đông’ nhưng không mới với giới sử học trong nước. Ông cho rằng cuốn sách tuy có nhiều tư liệu, nhưng vẫn thiên về "báo chí" nhiều hơn là "sử học", và ông "không nghĩ rằng cuốn sách này nói sự thật":
"Mục tiêu muốn tìm ra sự thật thì điều đó tôi cho là có thể có, có thể thấy được, thế nhưng bảo đấy là sự thật thì chưa hẳn. Nó có thể là một cuốn sách thôi, cuốn sách của một người viết thôi, về những vấn đề nhiều người quan tâm. Những vấn đề mà anh Huy Đức nêu lên là anh đang tiếp cận với cái đó, cố gắng đưa ra những bằng chứng, đưa ra cách phân tích để có thể chia sẻ với mọi người, chứ tôi không nghĩ rằng cuốn sách của anh là nói sự thật."."

Thông tin sai sự thật
Nhà báo Lưu Đình Triều, công tác tại báo Tuổi Trẻ TP.HCM đã phản ứng gay gắt những chi tiết có liên quan đến mình trong cuốn "Bên thắng cuộc". Theo ông Lưu Đình Triều, Huy Đức đã cắt xén và trích dẫn không đầy đủ những lời tâm sự về cuộc đời ông.. Ông nói: "Từng là đồng nghiệp với nhau lúc ở báo Tuổi Trẻ, Huy Đức hẳn đã nghe, đã hiểu rõ trường hợp của tôi, kể cả mối quan hệ của cha con tôi. Thật đáng tiếc, Huy Đức đã sử dụng một số thông tin từ những gì anh nghe, từ những gì tôi viết, nhưng anh lại không trích dẫn đầy đủ. Vì thế đã làm cho người đọc ngộ nhận và làm tổn thương tôi cùng gia đình... Khi nhắc lại chi tiết này một cách lấp lửng, rõ ràng để nhằm mục đích gì thì chính Huy Đức rõ hơn ai hết".

Trong cuốn Bên thắng cuộc, Huy Đức dẫn lời kể của Lê Đăng Doanh rằng trong cuộc gặp tại Berlin vào tháng 10/1989, Tổng thống Liên Xô Gorbachev đã tỏ ý xem thường phía Việt Nam vì tiếp khách trong phòng ăn, rồi khi TBT Nguyễn Văn Linh xin viện trợ thì Gorbachev xua tay từ chối. Năm 2020, nhà báo Phan Việt Hùng đã tìm kiếm các tư liệu về cuộc gặp được lưu trữ tại Bộ Ngoại giao Liên bang Nga, qua đối chiếu thì thấy những nội dung viết trong cuốn sách của Huy Đức hoàn toàn là bịa đặt: cuộc đón tiếp diễn ra trong phòng lễ tân đúng quy cách, và ông Nguyễn Văn Linh cũng không hề xin viện trợ trong cuộc gặp mặt này

Chú thích

Sách năm 2012
Sách tiếng Việt
Sách lịch sử Việt Nam