title: Mychocerus sharpi

text:
Mychocerus sharpi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Champion mô tả khoa học năm 1913.

Chú thích

Tham khảo

Mychocerus


title: Mychocerus similis

text:
Mychocerus similis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1984.

Chú thích

Tham khảo

Mychocerus


title: Mychocerus simonis

text:
Mychocerus simonis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1892.

Chú thích

Tham khảo

Mychocerus


title: Mychocerus sparsus

text:
Mychocerus sparsus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Hinton miêu tả khoa học năm 1941.

Chú thích

Tham khảo

Mychocerus


title: Mychocerus striatus

text:
Mychocerus striatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sen Gupta miêu tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Mychocerus


title: Mychocerus sulcatus

text:
Mychocerus sulcatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1984.

Chú thích

Tham khảo

Mychocerus


title: Mychocerus tibialis

text:
Mychocerus tibialis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Champion mô tả khoa học năm 1913.

Chú thích

Tham khảo

Mychocerus


title: Neolapethus orientalis

text:
Neolapethus orientalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sengupta & Pal miêu tả khoa học năm 1985.

Chú thích

Tham khảo

Neolapethus


title: Nkolbissonia mirei

text:
Nkolbissonia mirei là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Nkolbissonia


title: Orientrylon baloghi

text:
Orientrylon baloghi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Orientrylon


title: Orientrylon fallax

text:
Orientrylon fallax là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Hinton miêu tả khoa học năm 1942.

Chú thích

Tham khảo

Orientrylon


title: Oroussetia distincta

text:
Oroussetia distincta là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Oroussetia


title: Oroussetia hirta

text:
Oroussetia hirta là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Oroussetia


title: Oroussetia philippinensis

text:
Oroussetia philippinensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Oroussetia


title: Oroussetia pubescens

text:
Oroussetia pubescens là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Oroussetia


title: Oroussetia punctata

text:
Oroussetia punctata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Oroussetia


title: Ostomopsis neotropicalis

text:
Ostomopsis neotropicalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Lawrence & Stephan miêu tả khoa học năm 1975.

Chú thích

Tham khảo

Ostomopsis


title: Ostomopsis solitaria

text:
Ostomopsis solitaria là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Scott miêu tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Ostomopsis


title: Pakalukia napo

text:
Pakalukia napo là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Pakalukia


title: Paracerylon biroi

text:
Paracerylon biroi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Heinze miêu tả khoa học năm 1944.

Chú thích

Tham khảo

Paracerylon


title: Paracerylon curticollis

text:
Paracerylon curticollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sharp miêu tả khoa học năm 1885.

Chú thích

Tham khảo

Paracerylon


title: Paracerylon papuanus

text:
Paracerylon papuanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Heinze miêu tả khoa học năm 1944.

Chú thích

Tham khảo

Paracerylon


title: Paracerylon popei

text:
Paracerylon popei là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Paracerylon


title: Paracerylon yeti

text:
Paracerylon yeti là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Paracerylon


title: Pathelus alae

text:
Pathelus alae là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Pathelus alluaudi

text:
Pathelus alluaudi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Pathelus besucheti

text:
Pathelus besucheti là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Pathelus borbonicus

text:
Pathelus borbonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Pathelus loebli

text:
Pathelus loebli là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Pathelus mauritianum

text:
Pathelus mauritianum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Pathelus mauritianus

text:
Pathelus mauritianus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Pathelus peyrierasi

text:
Pathelus peyrierasi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Pathelus


title: Philothermopsis abnormis

text:
Philothermopsis abnormis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis alienigenus

text:
Philothermopsis alienigenus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Blackburn miêu tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis alluaudi

text:
Philothermopsis alluaudi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1892.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis antennatus

text:
Philothermopsis antennatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis australis

text:
Philothermopsis australis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis camerunensis

text:
Philothermopsis camerunensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis corpulentus

text:
Philothermopsis corpulentus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis doyeni

text:
Philothermopsis doyeni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis elongata

text:
Philothermopsis elongata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis elongatulus

text:
Philothermopsis elongatulus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis ghanensis

text:
Philothermopsis ghanensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1977.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis liberiensis

text:
Philothermopsis liberiensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sen Gupta miêu tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis loebli

text:
Philothermopsis loebli là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis mazuri

text:
Philothermopsis mazuri là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis micans

text:
Philothermopsis micans là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis mirei

text:
Philothermopsis mirei là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis niger

text:
Philothermopsis niger là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis nova

text:
Philothermopsis nova là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis ovalis

text:
Philothermopsis ovalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis pseudohamatus

text:
Philothermopsis pseudohamatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis pubescens

text:
Philothermopsis pubescens là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis punctata

text:
Philothermopsis punctata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sen Gupta miêu tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis saigonensis

text:
Philothermopsis saigonensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermopsis thoracicus

text:
Philothermopsis thoracicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermopsis


title: Philothermus aciculatus

text:
Philothermus aciculatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Lecordier miêu tả khoa học năm 1968.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus anosyensis

text:
Philothermus anosyensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus australicus

text:
Philothermus australicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus bafut

text:
Philothermus bafut là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus borbonicus

text:
Philothermus borbonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus brancuccii

text:
Philothermus brancuccii là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus caledonicus

text:
Philothermus caledonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus centralis

text:
Philothermus centralis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus clypealis

text:
Philothermus clypealis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus crenatus

text:
Philothermus crenatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus dentatus

text:
Philothermus dentatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus dentipes

text:
Philothermus dentipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus depressus

text:
Philothermus depressus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1994.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus distinctus

text:
Philothermus distinctus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus evanescens

text:
Philothermus evanescens là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Reitter miêu tả khoa học năm 1876.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus floridensis

text:
Philothermus floridensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sen Gupta miêu tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus franzi

text:
Philothermus franzi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus genevensis

text:
Philothermus genevensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus glabriculus

text:
Philothermus glabriculus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Leconte miêu tả khoa học năm 1863.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus gomyi

text:
Philothermus gomyi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus griveaudi

text:
Philothermus griveaudi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus heinzei

text:
Philothermus heinzei là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus hortensis

text:
Philothermus hortensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus intermedius

text:
Philothermus intermedius là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus jamaicensis

text:
Philothermus jamaicensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus japonicus

text:
Philothermus japonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus javanicus

text:
Philothermus javanicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus kingsolveri

text:
Philothermus kingsolveri là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus korschefskyi

text:
Philothermus korschefskyi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Delkeskamp miêu tả khoa học năm 1945.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus macrosetosus

text:
Philothermus macrosetosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus madagascariensis

text:
Philothermus madagascariensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus major

text:
Philothermus major là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1898.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus malgasz

text:
Philothermus malgasz là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus margaretae

text:
Philothermus margaretae là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus mexicanus

text:
Philothermus mexicanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus microphtalmum

text:
Philothermus microphtalmum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus microsetosus

text:
Philothermus microsetosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus micrus

text:
Philothermus micrus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus montandoni

text:
Philothermus montandoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Aubé miêu tả khoa học năm 1843.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus montanus

text:
Philothermus montanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus mussardi

text:
Philothermus mussardi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus myops

text:
Philothermus myops là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus nepalensis

text:
Philothermus nepalensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus newtoni

text:
Philothermus newtoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus nominatus

text:
Philothermus nominatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus norfolkiensis

text:
Philothermus norfolkiensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus occidentalis

text:
Philothermus occidentalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Lawrence & Stephan miêu tả khoa học năm 1975.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus oculatus

text:
Philothermus oculatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus pakistanicus

text:
Philothermus pakistanicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus pallipes

text:
Philothermus pallipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus parallelus

text:
Philothermus parallelus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus parviceps

text:
Philothermus parviceps là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Carter & Zeck miêu tả khoa học năm 1937.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus pauliani

text:
Philothermus pauliani là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus peruanus

text:
Philothermus peruanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus peruvianum

text:
Philothermus peruvianum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus peyrierasi

text:
Philothermus peyrierasi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus pleuralis

text:
Philothermus pleuralis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus puberulus

text:
Philothermus puberulus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1878.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus reticulatus

text:
Philothermus reticulatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus rotundus

text:
Philothermus rotundus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus rubronigrum

text:
Philothermus rubronigrum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus rugege

text:
Philothermus rugege là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus sculpturatus

text:
Philothermus sculpturatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus seminiger

text:
Philothermus seminiger là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1906.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus semistriatus

text:
Philothermus semistriatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Perris miêu tả khoa học năm 1865.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus shibatai

text:
Philothermus shibatai là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sasaji miêu tả khoa học năm 1983.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus sikorai

text:
Philothermus sikorai là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1896.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus similis

text:
Philothermus similis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus stephani

text:
Philothermus stephani là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Gimmel & Slipinski miêu tả khoa học năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus subovalis

text:
Philothermus subovalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Hinton miêu tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus sudanicus

text:
Philothermus sudanicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus takasago

text:
Philothermus takasago là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sasaji miêu tả khoa học năm 1983.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus tasmanicus

text:
Philothermus tasmanicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus testaceorubrum

text:
Philothermus testaceorubrum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus testaceus

text:
Philothermus testaceus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus thoracicus

text:
Philothermus thoracicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus turissa

text:
Philothermus turissa là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Hinton miêu tả khoa học năm 1942.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus vadoni

text:
Philothermus vadoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Philothermus yaka

text:
Philothermus yaka là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Philothermus


title: Ploeosoma ellipticum

text:
Ploeosoma ellipticum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Wollaston miêu tả khoa học năm 1854.

Chú thích

Tham khảo

Ploeosoma


title: Protoxestus australicus

text:
Protoxestus australicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sen Gupta miêu tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Protoxestus


title: Pseudocerylon bicolor

text:
Pseudocerylon bicolor là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocerylon


title: Pseudocerylon bouchardi

text:
Pseudocerylon bouchardi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocerylon


title: Pseudocerylon compactum

text:
Pseudocerylon compactum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocerylon


title: Pseudocerylon mika

text:
Pseudocerylon mika là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocerylon


title: Pseudocerylon resa

text:
Pseudocerylon resa là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Hinton miêu tả khoa học năm 1942.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocerylon


title: Pseudocerylon rugosum

text:
Pseudocerylon rugosum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocerylon


title: Pseudocerylon trimaculatum

text:
Pseudocerylon trimaculatum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocerylon


title: Pseudodacne admirabilis

text:
Pseudodacne admirabilis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Crotch miêu tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Pseudodacne


title: Pseudolapethus serricollis

text:
Pseudolapethus serricollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1984.

Chú thích

Tham khảo

Pseudolapethus


title: Rostrorylon vaucheri

text:
Rostrorylon vaucheri là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Rostrorylon


title: Spinocerylon apterum

text:
Spinocerylon apterum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Spinocerylon


title: Suakokoia camerunensis

text:
Suakokoia camerunensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Suakokoia


title: Suakokoia gabonensis

text:
Suakokoia gabonensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Suakokoia


title: Suakokoia grouvellei

text:
Suakokoia grouvellei là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Suakokoia


title: Suakokoia nigeriana

text:
Suakokoia nigeriana là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Suakokoia


title: Suakokoia striata

text:
Suakokoia striata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sen Gupta miêu tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Suakokoia


title: Suakokoia szujeckii

text:
Suakokoia szujeckii là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Suakokoia


title: Thyroderus basilewskyi

text:
Thyroderus basilewskyi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1963.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus elgonicus

text:
Thyroderus elgonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1977.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus kittenbergeri

text:
Thyroderus kittenbergeri là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Heinze miêu tả khoa học năm 1944.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus kiwuensis

text:
Thyroderus kiwuensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1977.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus leleupi

text:
Thyroderus leleupi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1963.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus microphtalmus

text:
Thyroderus microphtalmus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus mirei

text:
Thyroderus mirei là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Dajoz miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus porcatus

text:
Thyroderus porcatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Sharp miêu tả khoa học năm 1885.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Thyroderus sculplicollis

text:
Thyroderus sculplicollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerylonidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1918.

Chú thích

Tham khảo

Thyroderus


title: Vi Thùy Linh

text:
Vi Thùy Linh sinh ngày 4-4-1980 tại Hà Nội, là một nhà thơ nữ của Việt Nam. Tuy là thế hệ nhà thơ trẻ nhưng Vi Thùy Linh đã nhanh chóng trở thành một "hiện tượng" trong nền thi ca Việt Nam đương đại. Vi Thùy Linh là nhà thơ Việt Nam đầu tiên được mời thực hiện một đêm thơ riêng tại Paris mang tên "Tình tự Hà Nội", cũng là nhà thơ đầu tiên thực hiện tour diễn Pháp – châu Âu.

Sự nghiệp

Các tập thơ của Vi Thùy Linh

Khát (Nhà xuất bản Hội Nhà văn, Hà Nội, 1999)
Linh (Nhà xuất bản Thanh niên, Hà Nội, 2000)
Đồng Tử (Nhà xuất bản Văn nghệ TP. Hồ Chí Minh, 2005)
ViLi in love (Song ngữ Việt - Anh, 2008)
Phim đôi-Tình tự chậm (2011), tập thơ nổi tiếng "đắt nhất Việt Nam"
Chu du cùng Ông nội (2011)
ViLi và Paris (2012)
Các tác phẩm văn xuôi của Vi Thùy Linh

 ViLi tùy bút (2012)
 Hộ chiếu tâm hồn (2014)

Tham khảo

Nhà thơ Việt Nam
Người họ Vi tại Việt Nam
Người Hà Nội


title: Phương trình đường thẳng

text:
Một số khái niệm

Vectơ chỉ phương của đường thẳng
Vectơ  và có giá song song hoặc trùng với đường thẳng được xem là vectơ chỉ phương của đường thẳng. Khi đó, với , vectơ  cũng là vectơ chỉ phương của đường thẳng đó

Vectơ pháp tuyến của đường thẳng
Vectơ  và có giá vuông góc với đường thẳng được xem là vectơ pháp tuyến của đường thẳng. Khi đó, với , vectơ  cũng là vectơ pháp tuyến của đường thẳng đó

Tương quan giữa vectơ chỉ phương và vectơ pháp tuyến của đường thẳng
Trong mặt phẳng tọa độ Oxy, đường thẳng d có vectơ chỉ phương  thì có vectơ pháp tuyến là  hay . Ngược lại, đường thẳng d có vectơ pháp tuyến  thì có vectơ chỉ phương là   hay

Trong không gian với hệ trục tọa độ Oxyz, đường thẳng d có vectơ  và vectơ  là 2 vectơ pháp tuyến thì có vectơ chỉ phương là tích có hướng giữa  với  hoặc giữa  với .

Phương trình đường thẳng trong mặt phẳng

Dạng tham số
Trong mặt phẳng tọa độ Oxy, cho đường thẳng d đi qua điểm  và nhận  làm vectơ chỉ phương. Khi đó phương trình tham số của d là với t được gọi là tham số. Với mỗi giá trị  ta được một điểm thuộc đường thẳng.

Dạng chính tắc
Nếu  và , từ phương trình tham số ta khử tham số t, ta được phương trình chính tắc

Đường thẳng song song hoặc vuông góc với các trục tọa độ thì không có phương trình chính tắc

Dạng tổng quát
Phương trình ax+by+c=0 với  được gọi là phương trình tổng quát của đường thẳng, khi đó  là vectơ pháp tuyến của đường thẳng.

Các trường hợp đặc biệt
Đường thẳng by+c=0 (a=0) vuông góc với trục Oy tại điểm

Đường thẳng ax+c=0 (b=0) vuông góc với trục Ox tại điểm

Đường thẳng ax+by=0 (c=0) đi qua gốc tọa độ O(0;0)

Phương trình đường thẳng theo đoạn chắn
Đường thẳng đi qua 2 điểm () và () thì có thể được viết dưới dạng phương trình

Hệ số góc của đường thẳng
Cho đường thẳng d cắt trục Ox tại M và tia Mt là một phần của đường thẳng nằm ở nửa mặt phẳng có bờ là trục Ox mà các điểm trên nửa mặt phẳng đó có tung độ dương, khi đó tia Mt hợp với tia Mx một góc . Đặt , khi đó k được gọi là hệ số góc của đường thẳng d.

Đường thẳng có vecto chỉ phương  thì có hệ số góc

Đường thẳng có vectơ pháp tuyến  thì có hệ số góc

Hai đường thẳng song song có hệ số góc bằng nhau.

Hai đường thẳng vuông góc có tích 2 hệ số góc là -1.

Vị trí tương đối giữa 2 đường thẳng
Cho 2 đường thẳng: (D) Ax+By+C=0 và (d) ax+by+c=0

(D) cắt (d)   khi đó tọa độ giao điểm của 2 đường thẳng là nghiệm của hệ phương trình

(D) // (d)

(D) (d)A:B:C = a:b:c

Góc giữa 2 đường thẳng
Cho đường thẳng (D) và (d) cắt nhau tại điểm M. Gọi  là vectơ pháp tuyến của (D) và  là vectơ pháp tuyến của (d). Gọi  là góc nhọn tạo bởi 2 đường thẳng, khi đó

2 đường thẳng vuông góc thì

2 đường thẳng song song hoặc trùng nhau thì

Cách tính trên cũng đúng khi sử dụng vectơ chỉ phương

Khoảng cách từ một điểm đến đường thẳng
Cho đường thẳng (d) ax+by+c=0 và , khoảng cách từ điểm M đến (d) được tính theo công thức

Vị trí của 2 điểm đối với đường thẳng
Cho đường thẳng (d) ax+by+c=0 và 2 điểm ,  không nằm trên (d). Xét các biểu thức  và , khi đó M và N nằm cùng phía với d khi m và n cùng dấu, khác phía khi m và n trái dấu

Phương trình đường thẳng trong không gian

Dạng tham số
Trong không gian với hệ trục tọa độ Oxyz, cho đường thẳng d đi qua điểm  và nhận  làm vectơ chỉ phương. Khi đó phương trình tham số của d là  với t được gọi là tham số. Với mỗi giá trị  ta được một điểm thuộc đường thẳng.

Dạng chính tắc
Nếu cả , ,  đều khác 0, từ phương trình tham số ta khử tham số t, ta được phương trình chính tắc

Vị trí tương đối giữa 2 đường thẳng
Cho đường thẳng (d) có vectơ chỉ phương  và (d') có vectơ chỉ phương   . Gọi M(x,y,z) là một điểm nằm trên (d) và M'(x',y',z') là một điểm nằm trên (d'). Ta có:

(d)(d')

(d)//(d') và

(d) cắt (d')

(d) và (d') chéo nhau

Khoảng cách

Khoảng cách từ một điểm đến đường thẳng
Cho đường thẳng (d) đi qua điểm  và có vectơ chỉ phương . Khoảng cách từ điểm M đến (d) là

Khoảng cách giữa 2 đường thẳng chéo nhau
Cho 2 đường thẳng chéo nhau (d) và (d'). Đường thẳng (d) có vectơ chỉ phương  và đường thẳng (d') có vectơ chỉ phương . Gọi M(x,y,z) là một điểm nằm trên (d) và M'(x',y',z') là một điểm nằm trên (d'). Khi đó khoảng cách giữa (d) và (d') là

Xem thêm
Đường thẳng

Liên kết ngoài

 Nhà xuất bản giáo dục - Bộ giáo dục và đào tạo - Sách giáo khoa Hình học 10
 Nhà xuất bản giáo dục - Bộ giáo dục và đào tạo - Sách giáo khoa Hình học 10 Nâng cao
 Nhà xuất bản giáo dục - Bộ giáo dục và đào tạo - Sách giáo khoa Hình học 12
 Nhà xuất bản giáo dục - Bộ giáo dục và đào tạo - Sách giáo khoa Hình học 12 Nâng cao

Hình học giải tích
__KHÔNG_MỤC_LỤC__


title: Tống Triết Nguyên

text:
Tống Triết Nguyên (, Song Zheyuan; 1885-1940), tự Minh Hiên (明軒), là một tướng lĩnh Trung Hoa Dân quốc trong Nội chiến Trung Hoa và Chiến tranh Trung-Nhật (1937-1945). Nổi lên với tư cách là một thuộc hạ của quân phiệt Phùng Ngọc Tường, ông cùng với Trương Chi Giang, Lộc Chung Lân, Trịnh Kim Thanh, Lưu Úc Phân được mệnh danh là "Ngũ hổ tướng" của quân phiệt này.

Thân thế và thời thanh niên
Tống Triết Nguyên sinh ngày 30 tháng 10 năm 1885 tại làng Triệu Hồng, phía tây bắc huyện Nhạc Lăng, tỉnh Sơn Đông. Thời niên thiếu, tuy gia cảnh nghèo khó, nhưng ông cố gắng theo học với người chú ruột, một thầy đồ trong một trường tư thục Nho giáo ở huyện Duyên Sơn.

Bước đầu binh nghiệp
Năm 1907, ông tòng quân, gia nhập Bắc Dương Lục quân, làm bộ thuộc của Lục Kiến Chương, theo Lục về Vũ Vệ Hữu quân, được Lục chú ý cho theo học tại Võ bị Học đường. Sau khi tốt nghiệp, Tống về làm bộ thuộc của Phùng Ngọc Tường, được Phùng giao làm Trung đội trưởng trong Tiểu đoàn 2 của Phùng.

Năm 1913, Tống được cất nhắc lên Đại đội trưởng. Không lâu sau, Tống theo Phùng, bấy giờ chỉ huy Lữ đoàn hỗn hợp 16 chinh chiến nhiều nơi, được thăng lên chức Trung đoàn phó. Tống được Phùng rất ưu ái, đánh cưới của Tống, Phùng đứng ra làm chủ hôn.

Năm 1917, Tống theo Phùng đánh bại Trương Huân trong cuộc khôi phục đế chế 100 ngày. Khi Phùng được thăng làm Sư đoàn trưởng Sư đoàn 11, Tống cũng được cất nhắc lên Trung đoàn trưởng trong sư đoàn của Phùng. Trong chiến tranh Trực - Phụng lần thứ nhất, Tống lập được nhiều công lao, được Phùng cất nhắc lên làm Lữ đoàn trưởng Lữ đoàn hỗn hợp 25.

Hổ tướng Phụng hệ
Tháng 10 năm 1924, Phùng làm cuộc chính biến tại Bắc Kinh và sau đó cải tổ lực lượng bản bộ thành Quốc dân quân (國民軍). Tống được Phùng bổ nhiệm làm Sư đoàn trưởng Sư đoàn 11 Quốc dân quân. Năm sau, Tống được Phùng cho làm Đô thống Nhiệt Hà. Tống đã có nhiều nỗ lực để phục hồi nông nghiệp cho Nhiệt Hà, đồng thời phát triển xưởng quân giới tại đây, đạt mức có thể chế tạo được kiểu súng Mauser C96 để trang bị cho Quốc dân quân.

Tháng 1 năm 1926, Phùng Ngọc Tường thất bại trong chiến tranh Trực - Phụng lần thứ hai, bỏ trốn sang Liên Xô. Lực lược Quốc dân quân do Trương Chi Giang và Lộc Chung Lân lãnh đạo. Tống bấy giờ nhận chức Tổng tư lệnh Tây lộ, phò tá Trương, Lộc tác chiến, đưa lực lượng còn lại của Quốc dân quân về được Tuy Viễn.

Tháng 9 năm 1926, Phùng Ngọc Tường trở về nước, tuyên bố quy phục Quốc dân đảng, cải tổ Quốc dân quân thành Tập đoàn quân số 2 Quốc dân Cách mệnh Quân. Tháng 6 năm 1927, Tống Triết Nguyên được bổ nhiệm làm Tổng chỉ huy Phương diện quân số 4 thuộc Tập đoàn quân số 2. Tháng 11 cùng năm, Tống nhậm chức Chủ tịch Chính phủ tỉnh Thiểm Tây.

Sau Chiến tranh Bắc phạt, Phùng Ngọc Tường và Tưởng Giới Thạch phát sinh mâu thuẫn, Tống theo Phùng làm cuộc chiến tranh phản Tưởng. Tuy nhiên đến năm 1930, Phùng đại bại, đưa tàn quân rút về địa bàn của Tống. Sau đó, Phùng cùng Trương Học Lương (Trương vốn được Tưởng cử đi chiêu dụ Phùng) hợp tác. Phùng sau đó biên chế lại quân bản bộ, chia lực lượng thành 3 quân đoàn, mỗi quân đoàn có 3 sư đoàn, nhập vào với Đông Bắc quân của Trương, trú đóng tại Sơn Tây. Tháng 6 năm 1931, lục lượng bản bộ của Tống biên chế lại thành Quân đoàn 29 và Tống vẫn được giao làm Tư lệnh. Quân đoàn 29 của Tống đóng tại Nam Sơn Tây, chịu trách nhiệm phòng thủ biên giới các tỉnh Nhiệt Hà và Sát Cáp Nhĩ trước quân Nhật tại Mãn Châu quốc.

Chủ tịch tỉnh Sát Cáp Nhĩ

Tống là Chủ tịch tỉnh Sát Cáp Nhĩ khi Nhật Bản xâm lược các tỉnh này vào cuối năm 1932. Dù trang bị kém cỏi so với quân Nhật, Tống chỉ huy Binh đoàn 29 chống lại quân Nhật trong Đại chiến Trường Thành (熱河長城之戰). Quân Nhật tiến đến ngoại ô Bắc Kinh và Thiên Tân sau những chiến thắng dễ dàng. Tống bị cách chức nhưng được tái bổ nhiệm sau khi ký kết Thỏa ước Ho-Umezu.

Cuối đời

Trong Sự biến Lư Câu Kiều, Binh đoàn 29 phải chống lại đạo quân Quan Đông Nhật Bản. Lực lượng của Tống tiêu hao một nửa sau thất bại và bị quân Nhật truy kích dọc đường sắt Tân Phố đến tận tỉnh Sơn Đông trong Chiến dịch đường sắt Bắc Bình–Hán Khẩu. Tuy nhiên Hàn Phúc Củ, Chủ tịch tỉnh và bị nghi ngờ là thông đồng với Nhật, cấm Tống không được rút qua sông Hoàng Hà, khiến Binh đoàn 29 bị tiêu diệt tại Thạch Gia Trang vào tháng 12 năm 1937 và tháng 1 năm 1938. Số tàn quân còn lại liên tiếp thất bại trước Lục quân Đế quốc Nhật Bản và chuyển sang đánh du kích trong vùng đồi núi trên biên giới hai tỉnh Hà Nam và Sơn Tây từ tháng 2 năm 1938.

Không lâu sau, Tống mắc bệnh nặng rồi mất ngày 5 tháng 4 năm 1940, ở tuổi 56 tại Miên Dương, Tứ Xuyên sau vài nỗ lực chữa trị bất thành tại Quế Lâm, Trùng Khánh và Thành Đô. Chính phủ Quốc dân truy phong ông quân hàm Nhất cấp Thượng tướng (Đại tướng).

Xem thêm
Lịch sử Trung Hoa Dân Quốc

Chú thích

Tham khảo
张学良将军赠给宋哲元的抗日指挥刀
宋哲元与抗日雄狮二十九军

Người Sơn Đông
Đại tướng Trung Hoa Dân Quốc
Quân phiệt Trung Hoa Dân Quốc


title: Bổ đề Farkas

text:
Bổ đề Farkas là một kết quả toán học phát biểu như sau: một vectơ hoặc nằm trong một nón lồi hoặc tồn tại một siêu phẳng sao cho vectơ nằm ở một phía của siêu phẳng và nón lồi nằm ở phía kia. Nó được chứng minh đầu tiên bởi nhà toán học người Hungary Gyula Farkas . Nó có nhiều ứng dụng, chẳng hạn như trong chứng minh của định lý Karush–Kuhn–Tucker trong quy hoạch phi tuyến.

Phát biểu bổ đề

Giả sử A là một ma trận m × n và b là một vectơ m chiều. Đúng một trong hai trường hợp sau xảy ra:
 Tồn tại vectơ x ∈ Rn sao cho Ax = b và x ≥ 0.
 Tồn tại y ∈ Rm sao cho ATy ≥ 0 và bTy < 0.
Ở đây ký hiệu x ≥ 0 có nghĩa là mọi tọa độ của x đều không âm.

Có nhiều phát biểu tương đương của bổ đề này. Phiên bản trên là của .

Ý nghĩa hình học

Đặt a1, …, an ∈ Rm là các cột của A. Bổ đề Farkas khẳng định rằng một trong hai mệnh đề sau là đúng:
 Tồn tại các hệ số x1, …, xn ∈ R, x1, …, xn ≥ 0, sao cho b = x1a1 + ··· + xnan.
 Tồn tại vectơ y ∈ Rm sao cho ai · y ≥ 0 với i = 1, …, n và b · y < 0.

Các vectơ x1a1 + ··· + xnan với hệ số không âm tạo thành một nón lồi sinh bởi tập hợp {a1, …, an} nên mệnh đề thứ nhất nghĩa là b nằm trong hình nón này.

Theo mệnh đề thứ hai, tồn tại  y sao cho góc giữa y và các vectơ ai là không quá 90° trong khi góc giữa y và vectơ b là lớn hơn 90°. So với siêu phẳng vuông góc với y, ai nằm ở một phía và vectơ b nằm ở phía kia. Do đó siêu phẳng này chia cắt nón lồi sinh bởi tập hợp  {a1, …, an} và vectơ b.

Để minh họa, xét n,m=2 và a1 = (1,0)T và a2 = (1,1)T. Nón lồi sinh bởi a1 và a2 là một góc nhọn trong góc phần tư thứ nhất của mặt phẳng Oxy. Giả sử b = (0,1). Khi đó, b không nằm trong nón lồi a1x1+a2x2. Do đó, tồn tại siêu phẳng chia cắt chúng. Đặt y = (1,−1)T. Ta nhận thấy a1 · y = 1, a2 · y = 0, và b · y = −1. Do đó siêu phẳng với vectơ pháp tuyến y chia cắt nón lồi a1x1+a2x2 và b.

Do đó có thể diễn đạt bổ đề Farkas dưới dạng hình học như sau: cho một nón lồi và một vectơ, hoặc vectơ nằm trong nón lồi hoặc tồn tại một siêu phẳng chia cắt vectơ và nón lồi, nhưng không thể cả hai.

Biến thể
Có nhiều biến thể của bổ đề Farkas như định lý Gordan: hoặc  có nghiệm x, hoặc  có nghiệm khác không y với y ≥ 0.

Một phiên bản dễ nhớ là như sau: nếu một hệ bất phương trình không có nghiệm thì tồn tại một chứng minh phản chứng dưới dạng một tổ hợp tuyến tính với các hệ số không âm.  Dưới dạng công thức: nếu  ≤  vô nghiệm thì , ,
 ≥  có nghiệm. (ghi chú  là một tổ hợp tuyến tính của vế trái,  là tổ hợp tuyến tính tương ứng của vế phải các bất phương trình. Do tổ hợp tuyến tính không âm tạo ra vectơ không ở vế trái và −1 ở vế phải, hệ bất phương trình rõ ràng vô nghiệm)

Tham khảo
 .
 .
 .

 .  Xem bổ đề 1 ở trang 318.

Ghi chú

Tối ưu toán học
Bổ đề
Giải tích lồi
Quy hoạch tuyến tính
Tối ưu hóa (toán học)


title: Hồ Liên

text:
Hồ Liên (胡璉; 1907–1977) là một vị tướng Trung Hoa Quốc dân đảng, từng tham gia Chiến tranh Bắc phạt, các chiến dịch bao vây chống cộng, Chiến tranh Trung-Nhật và Nội chiến Trung Hoa.

Trường Võ bị Hoàng Phố

Ông tốt nghiệp cùng khóa với Lâm Bưu, một trong những tư lệnh Cộng sản tài ba nhất. Nhiều tư lệnh tương lai của Trung Hoa cũng tốt nghiệp khóa này, như Đỗ Duật Minh, Phạm Hán Kiệt và Tôn Nguyên Lương.

Chiến tranh Trung-Nhật

Hồ là trung đoàn trưởng trong Sư đoàn 11 tham dự Trận Thượng Hải. Ông bị thương vài lần (có lần bị trúng một viên đạn xuyên qua hàm) và được thăng lên sư đoàn trưởng sau trận đánh. Theo kế hoạch đánh chiếm Tứ Xuyên, Lục quân Đế quốc Nhật Bản tấn công Tây Hồ Bắc, hi vọng tiêu diệt được căn cứ địa cuối cùng của Tưởng Giới Thạch. Quân đoàn 18 vừa thành lập do Hồ chỉ huy đẩy lui được quân Nhật. Nhờ chiến công này, ông được thưởng Huân chương Thanh thiên bạch nhật, danh dự cao nhất dành cho một tư lệnh Trung Hoa Dân Quốc.

Chiến dịch Hoài Hải

Nhờ thành tích chiến đấu ấn tượng, đơn vị của Hồ được triển khai ở miền Trung và Đông Trung Hoa làm lực lượng tiên phong. Ông rất thành công khi giao chiến với lực lượng cộng sản, thậm chí các tư lệnh cộng sản như Lưu Bá Thừa và Túc Dụ từng chịu thất bại trước đội quân này. Ngay trước Chiến dịch Hoài Hải năm 1948, cha ông mất, bản thân ông cũng bị bệnh đau răng, nên không thể ra mặt trận. Khi Binh đoàn 12 bị quân Cộng sản bao vây tại An Huy, Hồ đích thân chỉ huy một chiến dịch giải cứu và thoát khỏi vòng vây cùng tàn quân. Sau 7 ngày rút lui, ông về đến Nam Kinh và được Tưởng Giới Thạch giao nhiệm vụ tái tổ chức Binh đoàn 12.

Đài Loan

Ông 2 lần được bổ nhiệm là Tư lệnh phòng thủ Kim Môn. Tưởng Giới Thạch rất tin cậy ông, thậm chí còn tặng cho ông một thanh kiếm nạm bạc. Nhưng vì Hồ không thích nịnh bợ cấp trên, ông thăng tiến rất chậm; ông cũng xung khắc với Tưởng Kinh Quốc do 2 người vốn không ưa nhau từ lâu. Hồ có vai trò quan trọng trong quan hệ Trung Hoa Dân Quốc – Việt Nam, từng là Đại sứ Đài Bắc tại Sài Gòn, Nam Việt Nam từ năm 1964-1972; đây là một phần của chiến lược chia sẻ các kinh nghiệm chống cộng sản với các quốc gia trong khu vực. Ông cuối cùng cũng được thăng hàm tướng 4 sao năm 1975 sau 50 năm trong quân ngũ. Hồ mất năm 1977 vì suy tim, được chôn cất tại Kim Môn, nơi ông đánh bại lực lượng Cộng sản vào năm 1949 và 1958.

Chú thích

Sinh năm 1907
Mất năm 1977
Đại tướng Trung Hoa Dân Quốc
Người Thiểm Tây


title: Tom Cleverley

text:
Tom Cleverley (sinh ngày 12 tháng 8 năm 1989) là cựu cầu thủ bóng đá chơi ở vị trí tiền vệ trung tâm.

Sau khi bắt đầu sự nghiệp của mình trong màu áo đội trẻ của Bradford, Cleverley gia nhập Manchester United ở tuổi 12. Từ năm 2007 đến 2009, anh chơi cho đội dự bị của Manchester United, và đôi lúc được xuất hiện trong đội hình một của đội ở một số trận giao hữu. Cleverley sau đó được đem cho đội bóng ở League One là Leicester City mượn vào đầu năm 2009, nơi mà anh có trận đấu chuyên nghiệp chính thức đầu tiên, góp công giúp đội bóng vô địch League One và thăng hạng lên Championship. Mùa giải 2009-2010 anh chơi cho Watford ở Championship theo bản hợp đồng cho mượn. Tại đây anh đã ghi 11 bàn trong 33 trận và được bình chọn là Cầu thủ xuất sắc nhất mùa giải của đội bóng. Ngày 31 tháng 8 năm 2010, Cleverley tiếp tục được đội bóng chủ quản Manchester United cho Wigan Athletic mượn đến hết mùa giải 2010-2011. Trong màu áo của Wigan, anh ghi được 4 bàn thắng trong 25 lần ra sân và giúp họ tránh khỏi việc xuống hạng vào ngày cuối cùng của mùa giải. Anh trở lại Manchester United vào đầu mùa giải 2011-12 và có trận đấu chính thức đầu tiên cho Quỷ đỏ trong chiến thắng ở trận Siêu cúp nước Anh trước Manchester City với tỷ số 3-2.

Sự nghiệp câu lạc bộ

Khởi nghiệp
Cleverley sinh ra ở Basingstoke, Hampshire, nhưng lớn lên tại Bradford, West Yorkshire. Sau đó anh theo học tại trường trung học Hanson.[3] Cleverley là một thành viên nổi bật của đội trẻ Bradford và đã gia nhập Manchester United dưới dạng thử việc khi anh mới 11 tuổi vào mùa hè tháng 7 năm 2000. Trong suốt mùa giải 2005-2006, anh được thi đấu 9 trận dưới màu áo đội U18 của Manchester United. Cleverley sau đó có tên trên ghế dự bị của đội dự bị Manchester United trong chiến thắng sân khách 4-1 trước Everton vào ngày 21 tháng 2 năm 2006. Trận đấu chính thức đầu tiên cho đội dự bị của anh là trận hòa 0-0 với Bolton trên sân khách gần một năm sau đó, vào ngày 15 tháng 2 năm 2007, khoảng thời gian mà Cleverley đã có một vị trí thường xuyên trong màu áo đội U18. Tuy nhiên, chỉ hơn một tháng sau đó, anh gặp phải một chấn thương dài hạn và phải rời xa sân cỏ 7 tháng.

Cleverley trở lại thi đấu vào tháng 10 năm 2007 trong trận đấu kết thúc với tỉ số hòa 1-1 giữa đội dự bị của Manchester United và đội dự bị của Liverpool. Mùa giải 2007-2008 đánh dấu vai trò quan trọng hơn của Cleverley trong đội hình dự bị của Manchester United, với 21 trận thi đấu và giúp đội bóng vô địch Cúp vô địch Manchester và Cúp vô địch vùng Lancanshire, giải đấu mà anh đã ghi bàn vào lưới Liverpool trong trận chung kết. Anh có bàn thắng đầu tiên trong màu áo Manchester United vào ngày 23 tháng 1 năm 2008 khi lập một cú đúp vào lưới Bolton trong chiến thắng 2-0 trên sân khách tại Giải dự bị Premier League. Những màn trình diễn ấn tượng cho đội dự bị giúp anh có được chiếc băng đội trưởng của đội khi đội trưởng Sam Hewson thường xuyên vắng mặt vì chấn thương. Không những thế, anh còn được đề cử cho giải thưởng Denzil Haroun cho Cầu thủ xuất sắc nhất năm của đội dự bị, tuy nhiên anh lại thất bại trước Richard Eckersley sau đó.

Ghi nhận cho những đóng góp của anh với đội dự bị, vào ngày 24 tháng 7 năm 2008, Cleverley được triệu tập vào đội hình chính thức của Manchester United trong chuyến du đấu của đội tới Nam Phi và trận đấu với Portsmouth ở Nigeria. Anh có trận ra mắt đội một khi đối đầu với Kaizer Chief trong trận chung kết cúp Vodacom Challenge. Anh vào sân ở giữa hiệp để thay thế cho Rodrigo Possebon, trước khi anh ghi bàn thắng thứ ba trong số bốn bàn thắng của United sau một giờ thi đấu.

Anh trở lại với vị trí chính thức ở đội dự bị trong mùa giải 2008-2009, nhưng được trao số áo 35 ở đội hình chính thức khi danh sách đội hình một của Manchester United được công bố vào ngày 15 tháng 8 năm 2008. Anh cũng được góp mặt trên ghế dự bị của United trong hai trận đấu ở Cúp Liên đoàn Anh trước Middlesbrough và Queen Park Rangers.

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ

Tính đến ngày 11 tháng 5 năm 2016.

Đội tuyển quốc gia

Tính đến ngày 19 tháng 11 năm 2013.

Tham khảo

Liên kết ngoài

TheFA.com
ManUtd.com
StretfordEnd.co.uk

Cầu thủ bóng đá Anh
Cầu thủ bóng đá Manchester United F.C.
Cầu thủ bóng đá Wigan Athletic F.C.
Cầu thủ bóng đá Premier League
Cầu thủ bóng đá Aston Villa F.C.
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá Watford F.C.
Cầu thủ bóng đá Everton F.C.
Cầu thủ bóng đá Leicester City F.C.
Cầu thủ bóng đá Thế vận hội Mùa hè 2012
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Anh
Cầu thủ đội tuyển bóng đá U-21 quốc gia Anh


title: Bridgit Mendler

text:
Bridgit Claire Mendler (sinh ngày 18 tháng 12 năm 1992) là một nữ diễn viên, ca sĩ, nhạc sĩ và người viết bài hát người Mỹ. Cô đóng vai nhân vật Teddy Duncan trong bộ phim truyền hình dài tập Good Luck Charlie của kênh Disney. Năm 2009, cô trở thành nhân vật định kì trong bộ phim truyền hình Wizards of Waverly Place với vai diễn Juliet van Heusen. Trong tháng 12 năm 2009, Mendler ra mắt công chúng trong bộ phim Alvin and the Chipmunks: The Squeakquel, phát hành ngày 23 tháng 12 năm 2009. Sau khi vai diễn của cô trong Wizards of Waverly Place nhận được nhiều ý kiến tích cực từ khán giả, Mendler trở thành ngôi sao trong loạt phim truyền hình Good Luck Charlie của Disney, khởi chiếu lần đầu vào tháng 4 năm 2011. Cuối năm 2011, Mendler cũng xuất hiện trong bộ phim điện ảnh Good Luck Charlie, It's Christmas!.

Bridgit Mendler đóng vai chính trong bộ phim điện ảnh chính thức của kênh Disney Channel, Lemonade Mouth, mà trong đó nhân vật của cô, Olivia, đã biểu diễn nhiều bài hát khác nhau. Hai đĩa đơn có sự góp giọng của Mendler trong album nhạc phim đã được phát hành, và cả hai đều lọt vào bảng xếp hạng Billboard Hot 100 của Mỹ. Năm 2012, Mendler phát hành album phòng thu đầu tay của mình, Hello My Name Is..., với các bài hát chủ yếu theo dòng nhạc pop. Album ra mắt tại vị trí thứ 30 trên bảng xếp hạng Billboard 200 của Mỹ, và đã bán được 74,000 bản tính đến tháng 11 năm 2012. Đĩa đơn đầu tiên của album, "Ready or Not", đã lọt vào bảng xếp hạng Billboard Hot 100 với vị trí cao nhất là 49. Đĩa đơn thứ hai từ album này là "Hurricane".

Thời thơ ấu
Bridgit Claire Mendler được sinh ra tại Washington, D.C. vào ngày 18 tháng 12 năm 1992.. Năm 8 tuổi, cô cùng gia đình chuyển tới San Francisco để sinh sống. Đó cũng là nơi lần đầu tiên cô nhận ra mình yêu thích diễn xuất và bắt đầu tham gia đóng các vở kịch. Với quyết định này, Mendler nói, "Khi đó tôi mới 11 tuổi và tôi có tham gia đóng một vở kịch tại Bắc California, và tôi khá là thích việc này, và vì thế tôi quyết định rằng tôi muốn theo đuổi sự nghiệp này". Khi mới chỉ 8 tuổi, Mendler bắt đầu tham gia các vai diễn của địa phương trong cả hai sân khấu kịch nghệ và âm nhạc, và đồng thời trở thành nghệ sĩ biểu diễn trẻ nhất tại Liên hoan San Francisco Fringe Festival. Năm 11 tuổi, cô thuê một người đại diện để có thể giúp cô có được một công việc diễn xuất.

Sự nghiệp
Năm 2006, cô tham gia lồng tiếng cho nhân vật Thorn trong video game Bone: The Great Cow Race

Năm 2007, Bridgit Mendler đóng vai Pamela Jones trong phim Alice Upside Down.

Năm 2008, Mendler đóng vai Kristen Gregory trong phim The Clique.

Năm 2009, cô tham gia một vai khách mời trong bộ phim JONAS, cô đóng vai người yêu của Nick Jonas. Cùng năm đó cô đóng chung với Lindsay Lohan trong bộ phim Labor Pains. Cô cũng tham gia đóng vai chính trong chín tập phim Wizards of Waverly Place với tư cách là Juliet Van Heusen, một ma cà rồng mà Justin Russo (David Henrie) đem lòng yêu. Cũng trong năm đó, cô tham gia lồng tiếng cho bộ phim Alvin and the Chipmunks: The Squeakquel và đóng vai chính trong serise phim Good Luck Charlie (công chiếu vào ngày 04 tháng 4 năm 2010).

Năm 2011, cô đóng vai Olivia White - vai chính trong bộ phim Lemonade Mouth. Cô cũng đóng vai Teddy Duncan trong bộ phim Good Luck Charlie, It's Christmas!

Cuộc sống riêng
Trong một cuộc phỏng vấn với Elvis Duran vào tháng 9 năm 2012, Mendler đã thừa nhận rằng cô đang hẹn hò với ngôi sao từng hợp tác với cô trong bộ phim Good Luck Charlie, Shane Harper. Hai người đã hẹn hò với nhau kể từ tháng 5 năm 2011. Mendler sau đó đa vào vai bạn gái của Shane Harper trong video âm nhạc của bài hát năm 2012 của anh, "Rocketship".

Danh sách phim

{| class="wikitable sortable"
|+Truyền hình
! Năm
! Tên
! Vai
! class="unsortable" | Ghi chú
|-
| 2006
| General Hospital
| Lulu's dream daughter
| "11129" (Mùa 44, tập 16)
|-
| 2009
| Jonas
| Penny
| "Wrong Song" (Mùa 1, tập 1)
|-
| 2009–2012
| Wizards of Waverly Place
| Juliet van Heusen
| Vai diễn định kỳ
|-
| 2010–nay
| Good Luck Charlie| Teddy Duncan
| Vai chính; Disney Channel Original Series
|-
| 2011
| Disney's Friends for Change Games| Chính cô
| Yellow Team
|-
| 2011
| So Random!| Chính cô
| "Bridgit Mendler, Adam Hicks and Hayley Kiyoko" (Mùa 1, tập 16)
|-
| 2011
| Extreme Makeover: Home Edition| Chính cô
| "The Walker Family" (Mùa 9, tập 9)
|-
| 2011
| PrankStars| Chính cô
| "Secret Agent" (Mùa 1, tập 6)
|-
| 2012
| House| Callie Rogers
| "Runaways" (Mùa 8, tập 10)
|-
| 2012
| Austin Mahone Takeover| Chính cô
| "Austin Mahone at Jingle Ball" (Mùa 1, tập 15)
|-
| 2013
| MTV Live: Bridgit Mendler| Chính cô
| Television musical documentary
|-
| 2013
| Violetta| Chính cô
| "A celebrity, a song" (Mùa 2, tập 11)
|-
|}

Danh sách đĩa nhạc

Album phòng thu
2012: Hello My Name Is...''

Lưu diễn
 Bridgit Mendler: Live in Concert (2012–13)
 Bridgit Mendler Summer Tour (2013)

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang của nghệ sĩ trên Disney Music

Sinh năm 1992
Nữ diễn viên Mỹ thế kỷ 21
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên điện ảnh Mỹ
Nữ diễn viên truyền hình Mỹ
Nữ diễn viên thiếu nhi Mỹ
Người Mỹ gốc Anh
Ca sĩ Mỹ thế kỷ 21
Nữ ca sĩ nhạc pop Mỹ
Nữ diễn viên lồng tiếng Mỹ
Người viết bài hát từ Washington, D.C.
Nữ diễn viên Washington, D.C.
Ca sĩ Washington, D.C.
Nữ ca sĩ thế kỷ 21
Ca sĩ nhạc pop Mỹ
Ca sĩ thiếu nhi Mỹ
Nghệ sĩ của Hollywood Records
Nghệ sĩ của Walt Disney Records


title: Tomáš Garrigue Masaryk

text:
Tomáš Garrigue Masaryk (), (phiên âm tiếng Việt: Thô-mát Ga-ri-gu Ma-xa-rít) đôi khi cũng gọi là Thomas Masaryk trong tiếng Anh, (7.3.1850 – 14.9.1937) là chính trị gia, nhà xã hội học và triết gia người Tiệp Khắc và đế quốc Áo-Hung, một người hăng hái ủng hộ nền độc lập của Tiệp Khắc trong thời Chiến tranh thế giới thứ nhất, trở thành người sáng lập và làm tổng thống đầu tiên của Tiệp Khắc.

Ban đầu, ông muốn cải tổ nước quân chủ Habsburg thành một nước liên bang dân chủ, nhưng trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, ông bắt đầu ủng hộ việc bãi bỏ chế độ quân chủ - và với sự trợ giúp của Các nước đồng minh trong Chiến tranh thế giới thứ nhất - cuối cùng ông đã thành công.

Cuộc đời và Sự nghiệp

Masaryk sinh trong một gia đình giai cấp công nhân nghèo ở thành phố Hodonín (Morava) mà phần lớn dân là người Công giáo. Cha ông - Jozef Masaryk (Masárik) - một người đánh xe ngựa thất học (sau làm quản gia), là người Slovak ở phần Hungary của đế quốc Áo-Hung (sau năm 1918 trở thành tỉnh miền Đông của Slovakia thuộc Tiệp Khắc); còn mẹ ông - Teresie Masaryková (nhũ danh Kropáčková) – là người Morava gốc Slav nhưng có học tiếng Đức. Họ kết hôn ngày 15.8.1849.

Vấn đề sắc tộc của ông khá rắc rối. Trong những giai đoạn khác nhau của cuộc đời, ông tuyên bố mình là một người Séc, người Slovak, người Morava hoặc "Slovak Morava". Khi làm tổng thống, trong khuôn khổ quan niệm riêng của mình về chủ nghĩa Tiệp Khắc (Tzechoslovakism) ông thường nói rằng mình là "một thành viên của nhánh Slovakia thuộc quốc gia Tiệp Khắc" - và đó dường như là một mô tả tốt nhất về tình cảm cá nhân của ông. (Cũng cần lưu ý rằng ông đã không sử dụng chữ Séc mà dùng dạng tiếng Slovak trong tên gia đình mình - "Masaryk" chứ không "Masarik" hoặc "Masařík").

Khi còn trẻ, Masaryk làm nghề thợ rèn. Ông học ở Brno, ở Vienne (1872–1876 học triết học với giáo sư Franz Brentano) và ở Leipzig (với Wilhelm Wundt). Năm 1882, ông được bổ nhiệm làm giáo sư triết học ở Đại học Praha. Năm sau, ông sáng lập tờ Athenaeum, một tạp chí chuyên về khoa học và văn hóa Séc.

Ông đã đặt vấn đề nghi ngờ tính hợp lệ của tập sử thi "Rukopisy královedvorský a zelenohorský", được cho là có niên đại từ đầu thời Trung cổ, và đưa ra một nền tảng dân tộc tính sai lầm về chủ nghĩa Sô vanh Séc mà ông liên tục phản đối. Bực tức hơn nữa về tình tự dân tộc Séc, ông đã chống lại sự mê tín cũ vu khống người Do Thái giết trẻ em (dân tộc khác) để lấy máu hiến tế (trong một số nghi thức tế lễ) trong vụ xét xử Hilsner năm 1899. Chủ đề của luận án tiến sĩ của Masaryk là hiện tượng tự tử.

Masaryk làm nghị sĩ trong Reichsrat (Nghị viện Áo) từ năm 1891 tới 1893 đại diện cho đảng thanh niên Séc và từ năm 1907 tới 1914 đại diện cho đảng Duy thực (Realist Party), tuy nhiên ông không đấu tranh cho Tiệp Khắc được độc lập từ đế quốc Áo-Hung. Năm 1909 ông đã giúp Hinko Hinković ở Vienne bảo vệ trong vụ án bịa đặt chủ yếu chống lại những người Serbia danh tiếng là thành viên của Liên minh Serbia-Croatia cùng những người khác, những người này đã bị kết án hơn 150 năm tù và một số bị án tử hình.

Khi Chiến tranh thế giới thứ nhất nổ ra năm 1914, Masaryk kết luận rằng cách tốt nhất là mưu tìm một quốc gia độc lập cho người Séc và người Slovak, và rằng chỉ có thể làm từ bên ngoài đế quốc Áo-Hung. Tháng 12 năm 1914, ông cùng với cô con gái Olga đi sống lưu vong, ban đầu ở Roma, rồi Genève, và từ đây sang London qua ngả Paris năm 1915, sang Nga trong tháng 5 năm 1917 rồi Hoa Kỳ qua ngả Vladivostok và Tokyo trong tháng 4 năm 1918.

Từ khi lưu vong ở Genève trở đi, ông bắt đầu tập hợp những người Séc và Slovak sống bên ngoài đế quốc Áo-Hung, chủ yếu ở Thụy Sĩ, Pháp, Anh, Nga, Hoa Kỳ, và lập ra những đầu mối liên lạc chứng tỏ là có tính quyết định cho sự nghiệp đấu tranh giành độc lập cho Tiệp Khắc. Ông cũng diễn thuyết, viết nhiều bài báo và những bản ghi nhớ chính thức hỗ trợ cho sự nghiệp dành độc lập của Tiệp Khắc. Ở Nga, ông là người chủ chốt trong việc thành lập "Đội quân Tiệp Khắc" gồm những người Séc và Slovak tình nguyện, chiến đấu có hiệu quả bên cạnh quân Đồng minh trong Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Năm 1915 ông là thành viên đầu tiên trong ban giảng huấn của School of Slavonic and East European Studies (Anh) mới được thành lập, mà ban đầu là một phân khoa của King's College London, và nay là thành phần của "University College London", nơi có một phòng chung cho sinh viên lớp trên được đặt theo tên ông.

Ông trở thành giáo sư môn nghiên cứu văn hóa Slav tại "King's College London" giảng dạy "Vấn đề khó khăn của các nước nhược tiểu".

Trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, mạng lưới tình báo của Masaryk gồm những người cách mạng Séc đã cung cấp nhiều tin tình báo quan trọng cấp thiết cho Lực lượng Đồng minh. Mạng lưới tình báo của Masaryk ở châu Âu làm việc chung với mạng lưới phản gián của Hoa Kỳ gồm khoảng 80 người do Victor Emanuel Voska (1875 - 1960) chỉ huy.

Tin tình báo của các mạng lưới này cũng góp phần chủ yếu trong việc phát giác Hindu-German Conspiracy tại San Francisco.

Năm 1916, Masaryk sang Pháp để thuyết phục chính phủ Pháp về sự cần thiết phải giải tán Đế quốc Áo-Hung. Sau Cách mạng tháng Hai năm 1917 ông sang Nga để giúp tổ chức lực lượng kháng chiến Slav chống đế quốc Áo-Hung, cái gọi là "Đội quân Tiệp Khắc".

Năm 1918 ông sang Hoa Kỳ thuyết phục tổng thống Woodrow Wilson ủng hộ sự nghiệp của mình. Ngày 26.10.1918, nói truyện ở bậc thềm của Independence Hall ở Philadelphia với tư cách người lãnh đạo Mid-European Union , Masaryk đã đòi hỏi sự độc lập cho người Tiệp Khắc và các dân tộc bị áp bức khác ở Trung Âu. Ngày 5.5.1918 hơn 150.000 người Chicago đã xuống đường chào mừng giáo sư Thomas Garrigue Masaryk, vị tổng thống tương lai của Tiệp Khắc.

Masaryk đã sang Mỹ từ Nga, nơi ông giúp tổ chức "Đội quân Tiệp Khắc" gồm những cựu tù binh chiến tranh để chiến đấu cho một quốc gia Tiệp Khắc độc lập. Chicago thời đó là trung tâm của những người Tiệp Khắc nhập cư vào Hoa Kỳ, đã nhiệt tình đón tiếp Masaryk, gợi nhớ lại những lần Masaryk viếng thăm thành phố này trước đây và lần ông làm giáo sư khách ở Đại học Chicago năm 1902. Trước năm 1918, Masaryk đã từng giảng dạy ở Đại học Chicago năm 1902 và 1907. Ông cũng có quan hệ cá nhân chặt chẽ với Hoa Kỳ từ năm 1878 thông qua cuộc hôn nhân của ông với một công dân Mỹ - Charlotte Garrigue – và tình bạn với Charles Crane, một kỹ nghệ gia người Chicago. Nhờ có Crane, mà Masaryk được mời tới giảng dạy ở Đại học Chicago và được giới thiệu với giới chính trị gia cao nhất, trong đó có Woodrow Wilson.

Với sự sụp đổ Đế quốc Áo-Hung năm 1918, phe Đồng minh công nhận Masaryk là người lãnh đạo chính phủ Tiệp Khắc lâm thời, và ngày 14.11.1918, ông được Quốc hội ở Praha bầu làm tổng thống Liên bang Tiệp Khắc.

Masaryk được bầu lại làm tổng thống 3 lần: năm 1920, 1927, và 1934. Sau khi Hitler lên nắm quyền ở Đức, ông là một trong những nhân vật chính trị đầu tiên ở châu Âu nói lên sự lo ngại. Ông từ chức ngày 14.12.1935 với lý do tuổi già và sức khỏe kém, và Edvard Beneš kế vị ông. Masaryk được hưởng cương vị gần như huyền thoại trong nhân dân Tiệp Khắc, và ông đã sử dụng cương vị này để tạo ra một mạng lưới chính trị không chính thức rộng lớn gọi là Hrad.

Gia đình
Masaryk kết hôn với Charlotte Garrigue năm 1878, và lấy tên họ của vợ làm tên đệm của mình. Họ gặp nhau ở thành phố Leipzig, Đức và hứa hôn năm 1877. Charlotte Garrigue sinh tại Brooklyn trong một gia đình theo đạo Tin Lành, tổ tiên gốc phái Huguenot ở Pháp. Bà đã học tiếng Séc hoàn hảo và đã xuất bản các nghiên cứu về Bedřich Smetana trong một tạp chí tiếng Séc. Các khó khăn gian khổ mà họ trải qua trong thời chiến đã gây thiệt hại lớn cho bà. Bà qua đời năm 1923, do một chứng bệnh không xác định được. Họ có năm người con: Jan Masaryk, Herbert, Alice, Anna và Olga. Jan Masaryk từng làm bộ trưởng ngoại giao trong chính phủ Tiệp Khắc lưu vong (1940–1945) và trong các chính phủ Tiệp Khắc từ năm 1945 tới 1948

Masaryk qua đời 2 năm sau ở Lány, Tiệp Khắc, nay là Cộng hòa Séc thọ 87 tuổi. Ông đã thoát khỏi phải nhìn thấy Hiệp ước München và khỏi phải chứng kiến việc Đức Quốc xã chiếm đóng nước mình.

Masaryk đã viết nhiều sách, trong đó có quyển "The Problems of Small Nations in the European Crisis" (1915) và The World Revolution (1925, bằng tiếng Séc, ấn bản tiếng Anh là The Making of a State (1927)). Nhà văn Karel Čapek đã viết một loạt bài mang tên "Hovory s TGM" (Những cuộc đàm đạo với Tomáš Garrigue Masaryk) sau đó được tập hợp lại trong dạng tự truyện.

Triết học và tôn giáo
Phương châm đời sống của Masaryk là: "Nebát se a nekrást" (Không sợ hãi và không trộm cắp). Là triết gia, Masaryk theo chủ nghĩa duy lý và chủ nghĩa nhân văn. Ông nhấn mạnh đạo đức học thực tiễn, phản ánh ảnh hưởng của các triết gia Anglo-Saxon, triết học Pháp, và đặc biệt là công trình của triết gia Đức thế kỷ 18, Johann Gottfried Herder, người được coi là cha đẻ của chủ nghĩa dân tộc. Ông chỉ trích chủ nghĩa duy tâm của Đức và chủ nghĩa Marx.

Mặc dù sinh ra trong gia đình Công giáo, cuối cùng ông đã trở thành một người theo đạo Tin lành giáo phái "Chúa một ngôi" (nhưng không hành đạo), do ảnh hưởng một phần bởi tuyên bố Tín điều bất khả ngộ của Giáo hoàng năm 1870 và ảnh hưởng của người vợ Charlotte, một người thuộc giáo phái Chúa một ngôi.

Huân chương Masaryk
Huân chương Tomáš Garrigue Masaryk, đặt theo tên Masaryk, được lập ra năm 1990, là một huân chương quốc gia của Cộng hòa Séc và Tiệp Khắc, dành để thưởng cho những cá nhân có đóng góp nổi bật trong lãnh vực dân chủ, nhân đạo và nhân quyền.

Những nơi tưởng niệm

Đại học Masaryk ở Brno, Cộng hòa Séc, thành lập năm 1919 là trường đại học thứ hai của Tiệp Khắc, được đặt theo tên ông.
Avenida Presidente Masaryk (Đại lộ tổng thống Masaryk), một đại lộ quan trọng ở thành phố Mexico, mang tên ông.
Nơi ấn định cho điều tra dân số, quận Hernando, Floria mang tên ông.
kibbutz (nông trường tập thể) Kfar Masaryk gần Haifa ở Israel, phần lớn do người Tiệp Khắc nhập cư thành lập, mang tên ông.
Công viên Masaryk ở Tel Aviv mang tên ông (Masaryk thăm thành phố này năm 1927).
Một đường phố ở Zagreb, thủ đô Croatia mang tên ông, gọi là Masarykova ulica, cũng như ở nhiều thành phố khác của Croatia như Dubrovnik, Varaždin và Split.
Ở Belgrade, Serbia, có một đường phố mang tên ông, Masarikova ulica, dù là phố hẹp nhất, nhưng lại có tòa nhà cao nhất Belgrade: Beograđanka.
Một đường phố ở trung tâm thành phố Novi Sad, Serbia, cũng mang tên ông: Masarikova ulica.
Một trong những đường phố lớn nhất của Ljubljana,thủ đô của Slovenia, cũng mang tên ông.
Một đường phố ở Genève, Thụy Sĩ mang tên ông: "Rue Thomas Masaryk".
Một tấm biển mang chân dung Masaryk được gắn trên bức tường của Rachiv, Ukraina, ở nơi khách sạn mà ông đã từng cư ngụ một lần.
Một tượng Masaryk được dựng ở Massachusetts Avenue, Washington, DC
Một tượng Masaryk ở Midway, Chicago
Một tượng Masaryk ở Rose garden, San Francisco.
Có một marker trong Independence Hall ở Philadelphia, để tưởng niệm Masaryk và Tuyên ngôn Liên minh Trung Âu ngày 26.10.1918.
Tang lễ của ông được thể hiện bằng hình minh họa nghệ thuật cho đĩa LP cuối cùng Album of the Year của ban nhạc Mỹ Faith No More, Album của năm, để miêu tả kết thúc của một thời đại hoàng kim.

Danh mục sách
 Základové konkretné logiky ("The foundations of concrete logic") Prague, 1885 (German translation, Versuch einer concreten Logik, Vienna, 1887)
 Otázka sociální ("The social question") Prague, 1898 (German translation, Die philosophischen und sociologischen Grundlagen des Marxismus, Vienna, 1899)
 Russland und Europa Jena, Germany, 1913 (English translation by Eden và Cedar Paul, The Spirit of Russia, London, 1919)
 Světová revoluce ("The world revolution") Prague, 1925 (English translation edited by H. W. Steed, The Making of a State, London, 1927)
 Hovory s T. G. Masarykem ("Conversations with T. G. Masaryk") Prague, 1931–1935) by Karel Capek (English translations by M. and R. Weatherall, President Masaryk Tells His Story, London, 1934, and Masaryk on Thought and Life, London, 1938)

Tham khảo

Notes

Sách
 .
 .
.
 .
 .

Liên kết ngoài

 Who's Who: Tomas Masaryk
 T. G. Masaryk, « La crise scientifique et philosophique du marxisme contemporain », trad. fr. W. Bugiel, Revue internationale de sociologie, juillet 1898 (texte complet).

Nhà bảo tàng T. G. M. v Rakovníku (životopis)  (tiếng Séc)
 „Tomáš Garrigue Masaryk" na stránkách (Tiểu sử online) (tiếng Séc)

Sinh năm 1850
Mất năm 1937
Tổng thống Tiệp Khắc
Chính khách Tiệp Khắc
Nhà triết học
Nhà xã hội học Tiệp Khắc
Người chống cộng Tiệp Khắc
Bắc Đẩu Bội tinh
Nhà hoạt động độc lập


title: Mông Huề Chiếu

text:
Mông Huề Chiếu (, ?～730) là một bộ lạc tại Vân Nam hình thành vào thời kỳ đầu nhà Đường và là một trong Lục Chiếu. Lãnh địa của Mông Huề Chiếu là khu vực bắc Nguy Sơn và Dạng Tỵ hiện nay, thuộc vùng trung-nam của Lục Chiếu. Nhà Đường cho thành lập Dương Qua Châu và các Mông Huề Chiếu Vương kế vị nhau làm thứ sử Dương Qua Châu. Kì vương Huề Phụ Thủ qua đời, đệ là Khư Dương Chiếu kế vị, sau khi Khư Dương Chiếu mất, nhi tử Chiếu Nguyên kế vị, thời gian chính xác Chiếu Nguyên tại vị không rõ, đại thể ước lượng vào thời kỳ Đường Huyền Tông trị vì. Chiếu Nguyên về sau mù quáng, đương thời kì tử Nguyên La đang ở Nam Chiếu để làm con tin, Nam Chiếu Vương Quy Nghĩa (Bì La Các) có lòng muốn thôn tính Mông Huề Chiếu, cho Nguyên La về. Mấy tháng sau, Nam Chiếu sai người sát hại Chiếu Nguyên, trục xuất Nguyên La, thôn tính Mông Huề Chiếu.

Tham khảo

《新唐书》 列传第一百四十七中
《蛮书》卷三

Lịch sử Vân Nam
Nam Chiếu
Nhà Đường


title: Việt Tích Chiếu

text:
Việt Tích Chiếu (, ?～747) là một bộ lạc tại Vân Nam hình thành vào thời kỳ đầu nhà Đường và là một trong Lục Chiếu. Lãnh địa của Việt Tích Chiếu nay thuộc huyện Tân Xuyên và nằm ở phía đông của Lục Chiếu. Nhà Đường cho lập Việt Tích Châu và các Việt Tích Chiếu Vương kế vị nhau làm thứ sử Việt Tích Châu. Tù trưởng Tầm Cầu thông gian với người thiếp của Việt Tích Chiếu Vương Ba Xung, và giết chết ông. Kiếm Nam tiết độ sứ của nhà Đường đến Diêu Châu, giết Tầm Cầu. Bộ lạc lúc này không có người lãnh đạo, liên đồng thổ địa đã nhất trí quy phục Nam Chiếu. Con trai của huynh Ba Xung là Vu Tặng không đồng ý, cùng một số người vượt Lô Thủy, đến Long Khư Hà lập ấp. Về sau Nam Chiếu đến xâm lấn, Vu Tặng chiến bại sau đó nhảy xuống Lô Thủy và chết, chính quyền diệt vong.

Tham khảo

《新唐书》列传第一百四十七中
《蛮书》卷三

Lịch sử Vân Nam
Nam Chiếu
Nhà Đường


title: Lãng Khung Chiếu

text:
Lãng Khung Chiếu (, ?～794) là một bộ lạc tại Vân Nam hình thành vào thời kỳ đầu nhà Đường và là một trong Lục Chiếu. Lãnh địa Lãng Khung Chiếu nay thuộc huyện Nhĩ Nguyên, tại vị trí tây bắc của Lục Chiếu. Nhà Đường cho lập Lãnh Khung Châu và cử các Lãng Khung Chiếu Vương kế vị nhau làm thứ sử Lãnh Khung Châu. Phong Thì, La Đạc, Đạc La Vọng, Vọng Thiên, Thiên La Sĩ, Sĩ La Quân phụ tử lần lượt kế vị làm vương. Đạc La Vọng kế vị sau khi phụ vương La Đạc qua đời và từ đó được Đường phong là thứ sử Lãng Khung Châu. Về sau Lãng Khung Chiếu từng phát sinh chiến tranh với Nam Chiếu song không thắng, dẫn bộ binh phòng thủ Kiếm Xuyên, cải xưng là Kiếm Lãng. Vào thời Sĩ La Quân (Tân Đường thư ghi là "La Quân"), Nam Chiếu công phá Kiếm Xuyên, bắt sống Sĩ La Quân, giải về Vĩnh Xương (nay là Bảo Sơn). Lãng Khung Chiếu diệt vong.

Tham khảo

《新唐书》列传第一百四十七中
《蛮书》卷三

Lịch sử Vân Nam
Nam Chiếu
Nhà Đường


title: Đằng Đạm Chiếu

text:
Đằng Đạm Chiếu (, ?～794) là một bộ lạc tại Vân Nam, hình thành vào thời kỳ đầu nhà Đường và là một trong Lục Chiếu. Lãnh địa của Đằng Đạm Chiếu nay nằm tại huyện Nhĩ Nguyên, thuộc phía tây của Lục Chiếu. Nhà Đường cho lập Đằng Bị Châu và các Đằng Đạm Chiếu Vương kế vị nhau làm thứ sử Đằng Bị Châu. Đằng Đạm Chiếu Vương Phong Mị bị ngự sử nhà Đường là Lý Tri Cổ sát hại. Về sau, Mị La Bì, Bì La Đằng, Đằng La Điên, Điên Chi Thác lần lượt kế vị làm vương. Điên Chi Thác (Tân Đường thư chép là Điên Văn Thác) kế vị sau khi phụ vương Đằng La Điên qua đời, thời gian tại vị không rõ. Nam Chiếu về sau công chiếm Đằng Đạm Chiếu, Điên Chi Thác bị bắt giữ, giải về Vĩnh Xương (nay thuộc Bảo Sơn), Đằng Đạm Chiếu diệt vong.

Tham khảo

《新唐书》列传第一百四十七中
《蛮书》卷三

Lịch sử Vân Nam
Nam Chiếu
Nhà Đường


title: Thi Lãng Chiếu

text:
Thi Lãng Chiếu (, ？～794) là một bộ lạc tại Vân Nam hình thành vào thời kỳ đầu nhà Đường và là một trong Lục Chiếu. Lãnh địa của Việt Thác Chiếu nay thuộc huyện Nhĩ Nguyên và nằm ở phía đông bắc của Lục Chiếu. Nhà Đường cho lập Xá Lợi Châu và các Thi Lãng Chiếu Vương kế vị nhau làm thứ sử Xá Lợi Châu. Thi Lãng Chiếu Vương Thi Vọng Kiếm về sau cùng Mị La Bì của Đằng Đạm Chiếu hợp lực đánh Nam Chiếu song không thắng, trái lại bị Nam Chiếu tiến binh uy hiếp. Thi Vọng Khiếm cùng tộc nhân đào thoát đến Vĩnh Xương (nay thuộc Bảo Sơn), đem nữ nhân hiến cho Nam Chiếu Vương để cầu hòa. Thi Vọng Thiên kế nhiệm lên ngôi vương của Thi Vọng Khiếm. Vọng Khiếm bị Nam Chiếu đánh bại sau đó và phải chạy đến Thổ Phồn, được Thổ Phông lập làm chiếu (vương). Thi Vọng Khiếm lập căn cứ tại Kiếm Xuyên, dân cư có mấy vạn người, sau khi chết, nhi tử Thiên Bàng La Điên kế vị. Thi Lãng Chiếu về sau bị Nam Chiếu diệt, Thiên Bàng La Điên đào thoát đến Lô Bắc, lánh nạn tại Thổ Phồn.

Tân Đường thư coi Thiên Bàng La Điên là con của "Vọng Điên" (Thi Vọng Thiên), nhưng Man thư không có Thiên Bàng La Điên và ghi vương đời cuối của Thi Lãng Chiếu là Bàng La Điên, là con của Thiên Bàng, cháu của Thi Vọng Thiên.

Tham khảo

《新唐书》列传第一百四十七中
《蛮书》卷三

Lịch sử Vân Nam
Nam Chiếu
Nhà Đường


title: Lục Chiếu

text:
Lục Chiếu () khởi đầu từ thế kỷ thứ 7 tại khu vực Nhĩ Hải, Vân Nam ngày nay từ 6 bộ lạc lớn, xưng là "Lục Chiếu".

Lịch sử
Vào thời nhà Đường, ở khu vực tây Nhĩ Hải, nơi sinh sống của Ô Man, chia thành 6 đại bộ lạc, tức: Mông Huề Chiếu, Việt Tích Chiếu, Lãng Khung Chiếu, Đằng Đạm Chiếu, Thi Lãng Chiếu và Mông Xá Chiếu. Mông Xá Chiếu nằm ở phương nam, xưng là "Nam Chiếu", cũng là bộ lạc tối cường, do gia tộc họ Mông cai trị. "Chiếu" nghĩa là "tù trưởng". do người Khương và người Di chiếm chủ đạo.

Năm 649, thủ lĩnh Mông Xá Chiếu là Tế Nô La kiến hiệu Đại Mông Quốc, xưng "Kì Gia vương"(tuy xưng quốc, song vẫn chỉ là một bộ lạc) Một thuyết khác cho rằng Nam Chiếu ở đông bắc Bạch Nhai của Bạch Quốc được Trương Lạc Tiến Cầu nhượng vị cho Tế Nô La. Tế Nô La sai con vào đất Đường, cầu Đường bảo hộ. Năm Nghi Phượng thứ 3 (678) dưới thời Đường Cao Tông, Thổ Phồn chinh phục Ngũ Chiếu, chỉ Mông Xá Chiếu nương tựa vào Đường. Năm Khai Nguyên đầu tiên (713), Đường Huyền Tông phong cho Bì La Các của Nam Chiếu là Đài Đăng Quận Vương, ban danh Quy Nghĩa. Tháng 2 năm 729, nhà Đường đánh bại Thổ Phồn, công hạ Côn Minh Diêm Nguyên (nay là Diêm Nguyên). Trong Lục Chiếu thì Đằng Đạm Chiếu, Lãng Khung Chiếu, Thi Lãng Chiếu cùng Hà Man dựa vào Thổ Phồn, trong khi Việt Đích Chiếu, Mông Huề Chiếu và Mông Xá Chiếu (Nam Chiếu) thì quy phục nhà Đường.

Lục Chiếu khởi nguyên từ Thoán tộc, do Thoán tộc phân liệt, người đứng đầu thuộc Tây Thoán (người Bạch), Lục Chiếu gồm:

 Mông Huề Chiếu: nay thuộc bắc huyện Nguy Sơn và huyện Dạng Tỵ, phía trung-nam của Lục Chiếu.
 Việt Tích Chiếu: nay thuộc huyện Tân Xuyên, phía đông của Lục Chiếu.
 Lãng Khung Chiếu: nay thuộc huyện Nhĩ Nguyên, phía tây bắc của Lục Chiếu.
 Đằng Đạm Chiếu: nay thuộc Đằng Xuyên huyện Nhĩ Nguyên, phía tây Lục Chiếu.
 Thi Lãng Chiếu: nay thuộc Thanh Sắc huyện Nhĩ Nguyên, phía đông bắc Lục Chiếu.
 Mông Xá Chiếu: nay thuộc huyện Nguy Sơn, cực nam của Lục Chiếu.

Mông Xá Chiếu do nằm ở phía nam nên cũng xưng là Nam Chiếu. Năm Khai Nguyên thứ 26 (738), thủ lĩnh Mông Xá Chiếu là Bì La Các với sự giúp đỡ của nhà Đường đã thôn tín năm chiếu còn lại, trở thành Vân Nam Vương. Lấy tây Nhĩ Hà (nay là Nhĩ Hải) làm cơ địa để kiến lập nên Nam Chiếu Quốc. Năm sau, dời đô về Thái Hòa thành (nay là Đại Lý)

Tham khảo

Xem thêm
Danh sách quân chủ Lục Chiếu

Đại Lễ
Lịch sử Vân Nam
Cựu quốc gia trong lịch sử Trung Quốc


title: Đại Trường Hòa

text:
Đại Trường Hòa Quốc () là một quốc gia tồn tại từ năm 902 tới năm 928, do các lực lượng quân sự của Nam Chiếu dựng nên.

Lịch sử
Đại Trường Hòa Quốc có biên giới về phía tây đến Phiếu Quốc, tiền thân của nó là Nam Chiếu từng hai lần vây hãm An Nam, đoạt Ung Châu, đánh Kiềm Châu. Bốn lần đánh Việt, từng cướp bóc và tàn sát tại Thành Đô, khiến cho nhân dân rất tức giận, cuối cùng gây nên khởi nghĩa nô lệ và các cuộc nổi dậy của nông dân.

Hậu duệ của Trịnh Hồi là Trịnh Mãi Tự lợi dụng điều này đã giết hoàng đế Nam Chiếu là Mông Long Thuấn và con trai là Mông Thuấn Hóa Trinh, đoạt lấy chính quyền, cải niên hiệu thành Thánh Trị, cải tên nước thành "Đại Trường Hòa". Trịnh Mãi Tự có thụy hiệu Thánh Minh Văn Vũ Uy Đức Hoàn Hoàng Đế. Lãnh thổ Đại Trường Hòa bao trùm toàn bộ Vân Nam ngày nay, hầu hết phía nam Đại Độ Hà của Tứ Xuyên, miền tây Quý Châu, đến dãy núi Naga ở bắc bộ Miến Điện và Tát Ôn Giang ở phía đông, phía bắc là nhà Liêu. Năm 909 vua Trịnh Mãi Tự mất, con là Trịnh Nhân Mân lên kế vị làm vua Đại Trường Hòa.

Năm 914, quân Đại Trường Hòa (đời vua Trịnh Nhân Mân) tiến công Lê châu của nước Tiền Thục. Vua Tiền Thục Cao Tổ khiển hai con nuôi là Vương Tông Phạm (王宗范) và Vương Tông Bá, cũng như Vương Tông Thọ đem quân ứng chiến, kết quả quân Tiền Thục đánh bại quân Đại Trường Hòa. Quân Đại Trường Hòa buộc phải triệt thoái.

Năm 926, vua Trịnh Nhân Mân qua đời, con là Trịnh Long Đản kế vị. Năm 928, Đông Xuyên tiết độ sứ Dương Càn Trinh và thanh bình quan là Triệu Thiện Chính giết chết vua Trịnh Long Đản. Triệu Thiện Chính tự lập mình làm hoàng đế, đổi tên nước từ Đại Trường Hòa thành Đại Thiên Hưng (Hưng Nguyên Quốc).

Xem thêm
Nam Chiếu

Tham khảo

Đại Lễ
Lịch sử Vân Nam
D


title: Đại Nghĩa Ninh

text:
Đại Nghĩa Ninh Quốc là một quốc gia do Dương Càn Trinh thành lập tại vùng Vân Nam, Trung Quốc.

Lịch sử
Năm 928, Dương Càn Trinh cùng Triệu Thiện Chính giết vua Trịnh Long Đản. Sau đó Dương Càn Trinh lập Triệu Thiện Chính lên làm vua, đổi quốc hiệu từ Đại Trường Hòa thành Đại Thiên Hưng, cũng xưng là Hưng Nguyên Quốc. Năm 929, Đông Xuyên tiết độ sứ Dương Càn Trinh phế hoàng đế Đại Thiên Hưng (Hưng Nguyên Quốc) là Triệu Thiện Chính, kiến lập Đại Nghĩa Ninh Quốc, cải niên hiệu thành Hưng Thánh.

Năm 930, Dương Càn Trinh bị kì đệ là Dương Chiếu soán vị. Dương Chiếu lên ngôi, cải niên hiệu sang Đại Minh. Năm 937, Hải Thông tiết độ sứ Đoàn Tư Bình khởi binh ở 37 bộ phía đông Vân Nam chống lại vua Dương Chiếu. Vua Dương Chiếu binh bại tự sát, Dương Càn Trinh bỏ thành chạy trốn nhưng bị quân của Đoàn Tư Bình bắt được, Đại Nghĩa Ninh diệt vong. Đoàn Tư Bình sau lập nên Đại Lý Quốc.

Xem thêm
Nam Chiếu

Tham khảo

Đại Lễ
Lịch sử Vân Nam
D


title: Mông Dị Mâu Tầm

text:
Dị Mâu Tầm（, 754-808）, là kì tôn của Các La Phượng, con của Phượng Già Di là một quốc vương của Nam Chiếu. Tại vị từ năm 779 đến năm 808.

Năm 779, Các La Phượng qua đời. Di Mâu Tầm kế vị. Tháng 10 cùng năm, Dị Mâu Tầm liên binh với Thổ Phồn lên đến 10 vạn quân, tấn công đất Thục của nhà Đường. Đại tướng nhà Đường là Lý Thịnh xuất quân cùng 4000 cấm binh, Kim Ngô đại tướng quân Khúc Hoàn suất 500 nghìn quân từ đất Bân, Lũng, Phạm. Liên quân Nam Chiếu-Thổ Phồn đại bại, Lý Thịnh truy kích đến tận Đại Độ Hà, liên quân Nam Chiếu-Thổ Phồn bị diệt 8-9 vạn người. Dị Mâu Tầm dời đô về Tư Thành (nay là thành cổ Đại Lý, Vân Nam). Thổ Phồn phong cho Dị Mâu Tầm là Nhật Đông Vương (日東王), xem Nam Chiếu là thuộc quốc, chiếm đoạt của cải, tài nguyên của Nam Chiếu.

Dị Mâu Tầm bất mãn trước lấn áp của Thổ Phồn, được Thanh bình quan Trịnh Hồi dẫn dắt, một lần nữa quy phục Đường. Năm Đường Trinh Nguyên thứ 9 (793), Dị Mâu Tầm giúp đỡ Kiếm Nam tiết độ sứ Vi Cao giáp công Thổ Phồn, có được cầu sắt và 16 thành, trừ khử Tiết Bắc tiết độ Chí Kiếm Xuyên, xưng Kiếm Xuyên tiết độ. Năm sau, Đường-Nam Chiếu lập minh ước, Di Mâu Tầm được nhà Đường sắc phong là Nam Chiếu Vương (南詔王). Thổ Phồn bắt đầu suy kiệt, Nam Chiếu trở thành cường quốc Tây Nam.

Dị Mâu Tầm tiếp tục bổ nhiệm người Hán Trịnh Hồi làm Thanh bình quan. Lần đầu tiên phái quý tộc cùng tử đệ đến Thành Đô học tập văn hóa Hán tộc, xúc tiến giao lưu văn hóa.

Năm 808, Dị Mâu Tầm qua đời, thụy hiện Hiếu Hoàn Vương, kì tử Tầm Các Khuyến kế vị.

Niên hiệu
 Kiến Long: 780-783
 Thượng Nguyên: 784-?
 Nguyên Phong:?- 808

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Mông Tầm Các Khuyến

text:
Tầm Các Khuyến（, 778-809） hựu danh Tân Giác Khuyến (新覺勸), là con của Hiếu Hoàn vương Dị Mâu Tầm, là một quốc vương Nam Chiếu. Tầm Các Khuyến tại vị từ năm 808 đến 809. Năm 808, Dị Mâu Tầm qua đời, Tầm Các Khuyến kế vị. Tầm Các Khuyến tự xưng Phiếu Tín (驃信, nghĩa là "vua người Bạch"). Năm sau, Tầm Các khuyến qua đời, thụy hiệu là Hiếu Huệ Vương. Trường tử là Khuyến Long Thịnh kế vị.

Tầm Các Khuyến cần quyền trong 2 năm, cải nguyên Ứng Đạo. Ông cho tu kiến Thiện Xiển phủ (nay thuộc Côn Minh) làm Đông Kinh, còn Đại Lý là Tây Kinh. Tầm Các Khuyến từ nhỏ đã theo thầy là Trịnh Hồi để học tập văn hóa Hán nên có tài nghệ thâm sâu về Hán tự.

Niên hiệu
Ứng Đạo: 809

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Mông Khuyến Long Thịnh

text:
Khuyến Long Thịnh (, 798-816), cũng từng gọi là Long Thịnh, là con của Tầm Các Khuyến, là đệ ngũ đại quốc vương của Nam Chiếu. Khuyến Long Thịnh tại vị từ 809 đến 816. Ông lên ngôi từ thời niên thiếu, hoang dâm vô đạo. Trong thời kỳ này, vương quyền Nam Chiếu bắt đầu suy lạc. Năm 816, Lộng Đống tiết độ sứ là Vương Tha Điên đã trừ khử Khuyến Long Thịnh, kì đệ là Khuyến Lợi Thịnh kế vị. Khuyến Long Thịnh có thụy hiệu là U Vương.

Niêu hiệu
Long Hưng: 810-816

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu
Vua Trung Quốc bị giết


title: Mông Khuyến Lợi Thịnh

text:
Khuyến Lợi Thịnh（, 802-823）, từng gọi Khuyến Lợi (勸利), là con của Tầm Các Khuyến, đệ của Khuyến Long Thịnh. Ông là đệ lục đại quốc vương của Nam Chiếu, tại vị từ năm 816 đến năm 823. Năm 816, Lộng Đống tiết độ sứ là Vương Tha Điên đã sát hại Khuyến Long Thịnh, ủng lập Khuyến Lợi Thịnh kế vị. Tuy nhiên, đại quyền nằm trong tay của Vương Tha Điên. Năm 823, Khuyến Lợi Thịnh tạ thế khi mới 22 tuổi, thụy hiệu Tĩnh Vương, kì đệ là Khuyến Phong Hữu kế vị.

Niên hiệu
Toàn Nghĩa: 816-819
Đại Phong: 820-823

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Mông Khuyến Phong Hữu

text:
Khuyến Phong Hữu hay Khuyến Phong Hựu (, ?-859), nhất tác Phong Hữu (豐祐), là con của Tầm Các Khuyến, đệ của Khuyến Lợi Thịnh. Ông là đệ thất đại quốc vương của Nam Chiếu, tại vị từ năm 823 đến 859. Năm 823, Khuyến Lợi Thịnh qua đời khi mới cận 22 tuổi, quyền thần là Vương Tha Điên đã ủng lập Khuyến Phong Hữu kế vị. Nam Chiếu khi đó thực chất nằm dưới tay của Vương Tha Điên, năm 830, phát động cuộc tấn công lớn vào Thành Đô của nhà Đường. Kiếm Nam tiết độ sứ là Đỗ Nguyên Dĩnh không chuẩn bị trước nên khi quân Nam Chiếu công nhập ngoại thành Thành Đô, đã chạy trốn, trẻ em và phụ nữ, tổng cộng hơn mười vạn và rất nhiều châu báu. Đến Đại Độ Hà, gặp quân Nam Chiếu, người Đường nhảy xuống sông tự vẫn đến 3 phần 10. Các thợ thủ công bị Nam Chiếu bắt tu kiến Sùng Thánh Tự Tam Tháp cao ngút trời xanh. Sau đó, Lý Đức Dụ đảm nhiệm Kiếm Nam tiết độ sứ, nhà Đường và Nam Chiếu tái lập minh ước. Năm 859, Khuyến Phong Hữu qua đời, kỳ tử là Thế Long kế vị.

Niên hiệu
Bảo Hòa: 824-839
Thiên Khải: 840-859

Thụy hiệu
 Chiêu Đức Đế

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Mông Thế Long

text:
Thế Long (, 844-877), nhất tác Tù Long (酋龍), con trai của Khuyến Phong Hữu, là đệ bát đại quốc vương và đệ nhất đại hoàng đế của Nam Chiếu, tại vị từ năm 859 đến năm 877. Năm 859, Khuyến Phong Hữu qua đời, kì tử Thế Long kế vị. Thế Long đã phạm danh húy của hai vị hoàng đế nhà Đường (Đường Thái Tông là Lý Thế Dân, Đường Huyền Tông là Lý Long Cơ), lên ngôi vào năm hoàng đế Đường Tuyên Tông băng hà, Thế Long không gửi sứ sang điếu tế, cũng không cáo tang kì phụ Khuyến Phong Hữu. Đường Ý Tông thấy vậy nên không sắc phong. Thế Long tiến đến phản Đường, năm 860, cải nguyên Kiến Cực, cải quốc hiệu là Đại Lễ (大禮), tự xưng Hoàng đế. Năm 859, Thế Long công hãm Bá Châu của Đường (nay là Tuân Nghĩa, Quý Châu), năm 860, năm 863, hai lần công hãm Giao Châu (tức miền bắc Việt Nam ngày nay), năm 861, công hãm Ung Châu (nay là Nam Ninh, Quảng Tây), cho quân lính cướp bóc của cải. Năm 866, An Nam đô hộ là Cao Biền đánh bại quân Nam Chiếu, thu phục Giao Châu. Năm 869, Nam Chiếu mở cuộc tấn công lớn vào Thành Đô, Cao Biền đắp Thành Đô phủ bằng gạch, tăng cường phòng ngự công sự. Trong bối cảnh có nhiều trọng binh trú trát, bức bách, Nam Chiếu tu hảo, đất Thục chuyển nguy thành an. Cuộc chiến tranh trường kỳ giữa nhà Đường và Nam Chiếu dẫn đến tổn thất rất to lớn, đối với nhà Đường, đã trực tiếp dẫn đến Bàng Huân chi biến; đối với Nam Chiếu, sức mạnh của vương quốc gần suy lạc. Năm 877, Thế Long qua đời, thụy hiệu Cảnh Trang Hoàng đế, kì tử Long Thuấn kế vị.

Niên hiệu
Kiến Cực: 860-?
Pháp Nghiêu: ?-877

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu
Lịch sử Việt Nam thời Bắc thuộc lần 3


title: Mông Long Thuấn

text:
Long Thuấn (, 861-897), cũng xưng Pháp (法) hay Pháp Nghiêu (法堯), là con của Thế Long và là đệ nhị địa hoàng đế Nam Chiếu. Long Thuấn tại vì từ năm 877 đến 897. Năm 877, Thế Long bệnh thệ, Long Thuấn kế vị. Năm 878, Long Thuấn cải quốc hiệu thành Đại Phong Dân (大封民). Long Thuấn muốn hòa với nhà Đường bằng hiệp nghị hòa thân. Do nhà Đường không lâu sau đó lâm vào nội loạn nên sự bất thành. Long Thuấn ham mê săn bắn, năm 897, thanh bình quan Trịnh Mãi Tự xúi bẩy cận thần Nam Chiếu Dương Đăng, tại thành Thiện Xiển đã ra tay sát hại hoàng đế Long Thuấn. Long Thuấn tử, nơi táng không rõ, kì tử Thuấn Hóa Trinh kế vị.

Niên hiệu
Trinh Minh: 878-?
Thừa Trí
Đại Đồng: ?-888
Tha Da: 889-897

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Mông Thuấn Hóa Trinh

text:
Thuấn Hóa Trinh（, 877-902） là kì tử của Long Thuấn và là đệ tam đại quốc vương Nam Chiếu. Thuấn Hóa Trinh tại vì từ năm 897 đến năm 902. Năm 897, Long Thuấn bị sát hại, Thuấn Hóa Trinh kế vị. Thanh bình quan Trịnh Mãi Tự chuyên quyền, Thuấn Hóa Trinh phái sứ giả kế tục sang nhà Đường thỉnh cầu hòa hiếu song Đường Chiêu Tông không đồng ý. Không lâu sau, Trung Nguyên xảy ra chiến loạn, tiến đến thời kỳ Ngũ đại Thập quốc. Năm 902, Thuấn Hóa Trinh chết, đời sau bị Thanh bình quan Trịnh Mãi Tự sát hại. Chính quyền nhà Mông của Nam Chiếu diệt vong, họ Trịnh lên nắm quyền đất nước. Thuấn Hóa Trinh được sử gọi là Trung Hưng đế, cũng xưng Hiếu Ai đế.

Niên hiệu
Trung Hưng: 897-902

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Trịnh Mãi Tự

text:
Trịnh Mãi Tự (, ?-909) là người sáng lập ra nhà nước Đại Trường Hòa. Ông là cháu bảy đời của Trịnh Hồi, một người Hán. Họ Trịnh vốn nhiều đời thế tập làm thanh bình quan của Nam Chiếu. Năm 897, ông sai khiến cận thần Nam Chiếu là Dương Đăng sát hại hoàng đế Nam Chiếu Mông Long Thuấn. Con trai của Mông Long Thuấn là Mông Thuấn Hóa Trinh lên kế vị. Năm 902, vua Mông Thuấn Hóa Trinh chết và 8 tháng sau cái chết của ông này thì các hậu duệ của thân tộc họ Mông cũng bị Trịnh Mãi Tự giết chết, tổng cộng hơn 800 người. Nước Nam Chiếu của họ Mông diệt vong. Trịnh Mãi Tự lập ra nước Đại Trường Hòa, tự xưng làm hoàng đế, năm 909 thì mất, miếu hiệu Thánh Tổ, thụy hiệu Thánh Minh Văn Vũ Uy Đức Hoàn Hoàng Đế, con trai là Trịnh Nhân Mân kế vị.

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Trịnh Nhân Mân

text:
Trịnh Nhân Mân (, ?-926) là đệ nhị đại hoàng đế của Đại Trường Hòa Quốc, ông là con của Trịnh Mãi Tự.

Năm 909, vua Trịnh Mãi Tự tạ thế, Trịnh Nhân Mân lên kế vị, cải niên hiệu sang Thủy Nguyên.

Nam Bình vương Lưu Ẩn ở Quảng Châu đem con gái là Tăng Thành công chúa gả cho vua Trịnh Nhân Mân nước Đại Trường Hòa để lập liên minh giữa hai bên.

Năm 914, Trịnh Nhân Mân phát động chiến tranh chống Tiền Thục (đời vua Tiền Thục Cao Tổ). Quân Đại Trường Hòa tiến công Lê châu. Vua Tiền Thục Cao Tổ khiển hai con nuôi là Vương Tông Phạm (王宗范) và Vương Tông Bá, cũng như Vương Tông Thọ đem quân ứng chiến, kết quả quân Thục đánh bại quân Đại Trường Hòa. Quân Đại Trường Hòa buộc phải triệt thoái.

Năm 925, Trịnh Nhân Mân sai em là Trịnh Chiêu Thuần (鄭昭淳) đến Nam Hán (đời vua Nam Hán Cao Tổ) cầu hôn, vua Nam Hán Cao Tổ (Lưu Cung) gả một người cháu gái khác là Tăng Thành công chúa làm vợ của Trịnh Nhân Mân.

Năm 926, Trịnh Nhân Mân tử, thụy hiệu Túc Văn Thái Thượng Hoàng Đế, con trai là Trịnh Long Đản kế vị.

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Trịnh Long Đản

text:
Trịnh Long Đản(, ?-928) là vị đại hoàng đế cuối cùng của Đại Trường Hòa, là kì tử của Trịnh Nhân Mân. Năm 926, vua Trịnh Nhân Mân qua đời, con là Trịnh Long Đản lên kế vị làm vua Đại Trường Hòa.

Năm 928, Đông Xuyên tiết độ sứ Dương Càn Trinh và thanh bình quan là Triệu Thiện Chính giết chết Trịnh Long Đản. Triệu Thiện Chính tự lập mình làm hoàng đế Đại Thiên Hưng (Hưng Nguyên Quốc). Trịnh Long Đản có thụy hiệu là Cung Huệ Hoàng Đế.

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Dương Càn Trinh

text:
Dương Càn Trinh  là người kiến lập Đại Nghĩa Ninh Quốc. Dương Càn Trinh nguyên là Đông Xuyên tiết độ sứ của Đại Trường Hòa Quốc. Năm 928, Dương Càn Trinh và thanh bình quan Triệu Thiện Chính giết chết Trịnh Long Đản, Triệu Thiện Chính tự lập mình làm hoàng đế Đại Thiên Hưng (Hưng Nguyên Quốc), năm sau (năm 929), Dương Càn Trinh phế Triệu Thiện Chính, lập nên Đại Nghĩa Ninh Quốc, cải niên hiệu thành Hưng Thánh. Năm 930 Dương Chiếu phế Dương Càn Trinh, tự lập làm vua. Năm 937, Hải Thông tiết dộ sứ Đoàn Tư Bình khởi binh 37 châu đông Vân Nam chống lại Dương Chiếu. Dương Chiếu binh bại tự sát, Dương Càn Trinh bỏ thành chạy trốn nhưng bị quân của Đoàn Tư Bình bắt được. Đoàn Tư Bình lập nên vương quốc Đại Lý trên lãnh thổ của Đại Nghĩa Ninh. Dương Càn Trinh có thụy hiệu Túc Cung Hoàng Đế hay Quảng An Hoàng Đế.

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Tham khảo

Vua Nam Chiếu


title: Dương Chiếu

text:
Dương Chiếu (, ?-937) là đại hoàng đế cuối cùng của Đại Nghĩa Ninh Quốc. Năm 929, Đông Xuyên tiết độ sứ Dương Càn Trinh phế hoàng đế tự lập Triệu Thiện Chính của Đại Thiên Hưng (Hưng Nguyên Quốc), kiến lập nên Đại Nghĩa Ninh Quốc, cải niên hiệu thành Hưng Thánh.

Năm 930, Dương Càn Trinh bị em họ là Dương Chiếu tiếm quyền. Dương Chiếu sau đó có được quyền vị, cải niên hiệu thành Đại Minh. Năm 937, Hải Thông tiết độ sứ Đoàn Tư Bình khởi binh ở 37 bộ phía đông Vân Nam chống lại Dương Chiếu. Dương Chiếu binh bại tự sát, Dương Càn Trinh bỏ thành chạy trốn nhưng bị quân của Đoàn Tư Bình bắt được. Đoàn Tư Bình lập nên vương quốc Đại Lý trên lãnh thổ của Đại Nghĩa Ninh.

Tham khảo

Xem thêm
 Danh sách vua Nam Chiếu

Vua Nam Chiếu
Người tự sát


title: Người Mỹ trầm lặng (phim 2002)

text:
Người Mỹ trầm lặng (tựa tiếng Anh: The Quiet American) là một bộ phim chiến tranh - tình cảm - tâm lý Mỹ của đạo diễn Phillip Noyce thực hiện. Phim công chiếu vào năm 2002, chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của tác giả người Anh Graham Greene. Bộ phim có sự tham gia của các ngôi sao như Michael Caine, Brendan Fraser và Đỗ Thị Hải Yến.

Nội dung
Bộ phim dựa theo tiểu thuyết nổi tiếng cùng tên của nhà văn Anh Graham Greene. Chiến tranh Đông Dương đang bước vào giai đoạn quyết liệt. Thomas Fowler (Michael Caine) là phóng viên người Anh của tờ London Times có nhiệm vụ theo dõi tình hình chiến sự Việt Nam. Ông từng đi theo chân quân Pháp càn quét ở Ninh Bình và tận mắt chứng kiến những vụ tàn sát kinh hoàng.

Pyle (Brendan Fraser) là một bác sĩ nhãn khoa, sang Việt Nam với mục đích "làm từ thiện" cho nông dân nghèo. Ấn tượng trước một người Mỹ trầm lặng, tốt bụng và dễ mến, Fowler giới thiệu Phượng (Đỗ Thị Hải Yến), người yêu của ông cho Pyle mà không ngờ rằng chính Pyle cũng say mê Phượng ngay từ lần gặp đầu tiên. Pyle thành thực thú nhận với Fowler tình yêu của anh dành cho Phượng. Chiến sự vẫn diễn biến ngày một phức tạp tại miền Nam Việt Nam. Viên tướng Trình Minh Thế bất ngờ hùng hồn tuyên bố chống lại cả Pháp lẫn Việt Minh. Bóng dáng của một thế lực mới xuất hiện. Fowler nhận thấy Pyle lai vãng xung quanh đám biểu tình. Và cuối cùng, khi cả hai lọt vào ổ phục kích trên đường về Sài Gòn, Pyle bỗng chốc trở thành một kẻ xông xáo như một chiến binh được đào tạo bài bản.

Fowler vẫn tiếp tục sự nghiệp của một phóng viên chiến trường với những thử thách khắc nghiệt. Ông cùng cộng sự lọt vào kho hàng của một nhà buôn Hoa kiều có quan hệ mật thiết với tướng Thế, tại đây họ phát hiện ra nhiều thùng hàng chất nổ nhập từ Mỹ. Dần dần, Fowler nhận ra những âm mưu chiến tranh và tiên đoán được đoạn sau của cuộc chiến Đông Dương: Mỹ sẽ hất cẳng Pháp và trực tiếp can dự vào Việt Nam.

Diễn viên
 Michael Caine vai Thomas Fowler
 Brendan Fraser vai Alden Pyle
 Đỗ Thị Hải Yến vai Phượng
 Mai Hoa vai Chị của Phượng
 Rade Šerbedžija vai Thanh tra Vigot
 Tzi Ma vai Hinh
 Robert Stanton vai Joe Tunney
 Holmes Osborne vai Bill Granger
 Ngô Quang Hải vai Tướng Thế
 Ferdinand Hoàng vai Ông Mười
 Hồng Nhung vai Ca sĩ phòng trà
 Công Lý vai Lính Việt Nam
 Tiết Cương vai Cảnh sát

Thông tin thêm
Michael Caine nhận được đề cử giải Oscar cho nam diễn viên chính xuất sắc nhất.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang web chính thức.

 The Quiet American tại Allmovie

 "By the Bombs' Early Light"  - essay by H. Bruce Franklin on the historical context of the novel and the 2002 film.
 "Michael Caine Makes Noise: He dismisses claims that The Quiet American is somehow anti-American" - Interview with film critic Joe Leydon on controversies surrounding the film.
 Trailer phim.

Phim năm 2002
Phim Mỹ
Phim tiếng Anh
Phim tiếng Việt
Phim chiến tranh
Phim chiến tranh Mỹ
Phim lãng mạn Mỹ
Phim tâm lý Mỹ
Phim hãng Miramax Films
Phim dựa theo tác phẩm của nhà văn
Phim dựa trên tiểu thuyết
Phim lịch sử
Phim về Chiến tranh Đông Dương
Phim lấy bối cảnh ở thập niên 1950
Phim lấy bối cảnh năm 1952
Phim chính kịch thập niên 2000
Phim Đức
Phim về chiến tranh Việt Nam
Phim dựa trên tiểu thuyết Vương quốc Liên hiệp Anh
Phim lấy bối cảnh ở Việt Nam
Phim quay tại Việt Nam
Phim tiếng Pháp
Phim chính kịch Mỹ
Phim Vương quốc Liên hiệp Anh
Phim Pháp


title: Pinterest

text:
Pinterest là website chia sẻ ảnh theo dạng mạng xã hội, post và phân loại dưới dạng các tấm bảng dán ảnh (hoặc đính vào bằng ghim). Người dùng tạo ra và quản lý các bộ sưu tập ảnh theo các chủ đề khác nhau, như theo các sự kiện, sở thích... Người dùng có thể xem các bộ sưu tập của người khác, repin (kéo về) đính vào các bộ sưu tập của mình, hoặc "like" ảnh. Pinterest kết nối được với Facebook và Twitter. Được thành lập ban đầu bởi Ben Silbermann, vùng West Des Moines, Iowa, Mỹ. Trang web này hiện được quản lý bởi Cold Brew Labs và được tài trợ bởi một nhóm nhỏ doanh nhân và nhà đầu tư.

Pinterest ra mắt tháng 12 năm 2009, người sáng lập Ben Silbermann cho biết nó đã nhanh chóng đạt được 5.000 người dùng đầu tiên. Chín tháng sau khi khởi động trang web đã có 10.000 người sử dụng. Silbermann thiết kế trang web tại một căn hộ nhỏ cho đến mùa hè năm 2011.

Ngày 16 Tháng tám 2011, tạp chí Time liệt kê Pinterest là một trong "50 trang web nổi tiếng nhất của năm 2011". Pinterest tương tự như mạng xã hội, hệ thống đánh dấu hình ảnh dựa trên cùng một nguyên tắc, như dự án Wists của David Galbraith năm 2005..

Trong tháng 12 năm 2011, các trang web đã trở thành một trong 10 dịch vụ mạng xã hội lớn nhất, theo số liệu của Hitwise, với 11 triệu lượt khách mỗi tuần. Tháng tiếp theo, lưu lượng truy cập giới thiệu về các nhà bán lẻ còn hơn so với LinkedIn, YouTube, và Google +. Công ty đã được nhắc đến là công ty khởi nghiệp tốt nhất năm 2011 bởi TechCrunch. Doanh nhân và nhà đầu tư vào Pinterest bao gồm:.. Jack Abraham, Michael Birch, Scott Belsky, Brian Cohen, Shana Fisher, Ron Conway, Kevin Hartz, Jeremy Stoppelman, Hank Vigil, và Fritz Lanman.

Trong tháng 1 năm 2012 comScore báo cáo trang web đã có 11.700.000 người sử dụng, là trang web phát triển nhanh nhất trong lịch sử để phá vỡ ngưỡng 10 triệu khách truy cập. Sự phổ biến đã khiến Pinterest đạt được trung bình 11 triệu lần truy cập mỗi tuần trong tháng 12 năm 2011. Hầu hết người dùng của trang web là phụ nữ, với 97% "like" của trang web được thực hiện bởi phụ nữ.

Tham khảo

Liên kết ngoài

P
Phần mềm cho iOS
Phần mềm cho Windows Phone
Chia sẻ ảnh
Công ty trực tuyến Hoa Kỳ

Trang web đánh dấu trang xã hội