title: Papilio

text:
Papilio là một chi bướm phượng. Từ papilio trong tiếng Latin nghĩa là bướm. Chi này bao gồm một số loài bướm nổi tiếng Bắc Mỹ như Papilio rutulus (Papilio rutulus). Các loài tương tự ở châu Á gồm (Papilio polytes, Papilio polymnestor, Papilio memnon, and Papilio deiphobus), ở Australia gồm Papilio aegeus, Papilio ulysses và châu Phi gồm Papilio demodocus.

Các chi cũ nay được hợp nhất vào chi Papilio:
 Achillides
 Eleppone
 Druryia
 Heraclides
 Menelaides
 Princeps
 Pterourus
 Sinoprinceps

Các loài
 Papilio acheron Grose-Smith, 1887
 Papilio aegeus Donovan, 1805
 Papilio aethiops Rothschild & Jordan, 1905
 Papilio agestor Gray, 1831
 Papilio albinus Wallace, 1865
 Papilio alcmenor C. et R. Felder, 1864
 Papilio alexanor Esper, 1799
 Papilio ambrax Boisduval, 1832
 Papilio amynthor Boisduval, 1859
 Papilio anactus MacLeay, 1826
 Papilio anchisiades Esper, 1788
 Papilio androgeus Cramer, 1775
 Papilio andronicus Ward, 1871
 Papilio antimachus Drury, 1782
 Papilio antonio Hewitson, 1872
 Papilio arcturus Westwood, 1842
 Papilio aristeus Cramer, 1781
 Papilio aristodemus Esper, 1794
 Papilio aristophontes Oberthür, 1897
 Papilio aristor Godart, 1819
 Papilio ascalaphus Boisduval, 1836
 Papilio ascolius C. et R. Felder, 1865
 Papilio astyalus Godart, 1819
 Papilio bachus (C. & R. Felder, 1865)
 Papilio benguelana Joicey & Talbot, 1923
 Papilio bianor Cramer, 1777
 Papilio birchalli Hewitson, 1863
 Papilio blumei Boisduval, 1836
 Papilio bootes Westwood, 1842
 Papilio brevicauda Saunders, 1869
 Papilio bridgei Mathew, 1886
 Papilio bromius (Doubleday, 1845)
 Papilio buddha Westwood, 1872
 Papilio cacicus Lucas, 1852
 Papilio caiguanabus (Poey, 1851)
 Papilio canadensis Rothschild & Jordan, 1906.
 Papilio carolinensis Jumalon, 1967.
 Papilio castor Westwood, 1842.
 Papilio charopus Westwood, 1843.
 Papilio chiansiades Westwood, 1872.
 Papilio chikae Igarashi, 1965.
 Papilio cleotas Gray, 1832.
 Papilio clytia Linnaeus, 1758.
 Papilio constantinus Ward, 1871.
 Papilio cresphontes Cramer, 1777.
 Papilio crino Fabricius, 1793.
 Papilio cynorta Fabricius, 1793.
 Papilio cyproeofila Butler, 1868.
 Papilio dardanus Brown, 1776.
 Papilio deiphobus Linnaeus, 1758.
 Papilio delalandei Godart, 1823.
 Papilio demodocus Esper, 1798.
 Papilio demoleus Linnaeus, 1758.
 Papilio demolion Cramer, 1776.
 Papilio desmondi van Someren, 1960.
 Papilio dialis Leech, 1894.
 Papilio diaphora Staudinger, 1891.
 Papilio diazi Racheli et Sborboni, 1975.
 Papilio diophantus Grose-Smith, 1883.
 Papilio dravidarum Wood-Mason, 1880.
 Papilio echerioides Trimen, 1868.
 Papilio elephenor Doubleday, 1845.
 Papilio elwesi Leech, 1889.
 Papilio epenetus Hewitson, 1861.
 Papilio epiphorbas Boisduval, 1833.
 Papilio epycides Hewitson, 1864.
 Papilio erithonioides Grose-Smith, 1891.
 Papilio erskinei Mathew, 1866.
 Papilio esperanza Beutelspacher, 1975.
 Papilio euchenor Guérin-Méneville, 1829.
 Papilio euphranor Trimen, 1868.
 Papilio eurymedon Lucas, 1852.
 Papilio euterpinus (Godman et Salvin, 1868).
 Papilio forbesi Grose-Smith, 1887.
 Papilio fuelleborni Karsch, 1900.
 Papilio fuscus Goeze, 1779.
 Papilio gallienus Aurivillius, 1879.
 Papilio gambrisius Cramer, 1777.
 Papilio garamas (Geyer, 1829).
 Papilio garleppi Staudinger, 1892.
 Papilio gigon C. et R. Felder, 1864.
 Papilio glaucus Linnaeus, 1758.
 Papilio godeffroyi Semper.
 Papilio grosesmithi Rothschild, 1926.
 Papilio hectorides Esper, 1794.
 Papilio helenus Linnaeus, 1758.
 Papilio heringi Niepelt.
 Papilio hesperus Westwood, 1845.
 Papilio himeros Hopffer, 1866.
 Papilio hipponous C. et R. Felder, 1862.
 Papilio homothoas Rothschild et Jordan, 1906.
 Papilio hoppo Matsumura, 1908.
 Papilio hornimani Distant, 1879.
 Papilio horribilis Butler, 1874.
 Papilio hospiton Guénée, 1839.
 Papilio hyppason Cramer, 1776.
 Papilio indra Reakirt, 1866.
 Papilio inopinatus Butler, 1883.
 Papilio interjecta van Someren, 1960.
 Papilio isidorus Doubleday, 1846.
 Papilio iswara White, 1842.
 Papilio iswaroides Fruhstorfer, 1898.
 Papilio jacksoni Sharpe, 1891.
 Papilio jordani Fruhstorfer, 1902.
 Papilio judicael Oberthür, 1888.
 Papilio karna C. et R. Felder, 1865.
 Papilio krishna Moore, 1857.
 Papilio laglaizei Depuiset, 1877.
 Papilio lamarchei Staudinger, 1892.
 Papilio lampsacus Boisduval, 1836.
 Papilio leucotaenia Rothschild, 1908.
 Papilio liomedon Moore, 1875.
 Papilio lormieri Distant, 1874.
 Papilio lorquinianus C. et R. Felder, 1865.
 Papilio lowii Druce, 1873.
 Papilio maackii Ménétries, 1859.
 Papilio machaon Linnaeus, 1758.
 Papilio machaonides Esper, 1796.
 Papilio macilentus Janson, 1877.
 Papilio mackinnoni Sharpe, 1891.
 Papilio mahadeva Moore, 1879.
 Papilio mangoura Hewitson, 1875.
 Papilio manlius Fabricius, 1798.
 Papilio maraho Shiraki et Sonan, 1934.
 Papilio matusiki (Johnson et Rozycki, 1986).
 Papilio mayo Atkinson, 1873.
 Papilio mechowi Dewitz, 1881.
 Papilio mechowianus Dewitz, 1885.
 Papilio memnon Linnaeus, 1758.
 Papilio menestheus Drury, 1773.
 Papilio moerneri Aurivillius, 1919.
 Papilio montrouzieri Boisduval, 1859.
 Papilio morondavana Grose-Smith, 1891.
 Papilio multicaudata Kirby, 1884.
 Papilio nandina Rothschild et Jordan, 1901.
 Papilio nephelus Boisduval, 1836.
 Papilio neumoegeni Honrath, 1890.
 Papilio neyi Niepelt, 1909.
 Papilio nireus Linnaeus, 1758.
 Papilio nobilis Rogenhöfer, 1891.
 Papilio noblei de Nicéville, 1889.
 Papilio nubilus Staudinger, 1891.
 Papilio oenomaus Godart, 1819.
 Papilio okinawensis Fruhstorfer, 1898.
 Papilio ophidicephalus Oberthür, 1878.
 Papilio oribazus Boisduval, 1836.
 Papilio ornythion Boisduval, 1836.
 Papilio osmana Jumalon, 1967.
 Papilio oxynius (Hübner, 1834).
 Papilio paeon (Boisduval, 1836).
 Papilio palamedes Drury, 1773.
 Papilio palinurus Fabricius, 1787.
 Papilio paradoxa (Zinken, 1831).
 Papilio paris Linnaeus, 1758.
 Papilio pelaus (Fabricius, 1775).
 Papilio peleides Esper, 1793.
 Papilio peranthus Fabricius, 1787.
 Papilio pericles Wallace, 1865.
 Papilio phestus Guérin-Méneville, 1830.
 Papilio phorbanta Linnaeus, 1771.
 Papilio phorcas Cramer, 1775.
 Papilio pilumnus Boisduval, 1836.
 Papilio pitmani Elwes et de Nicéville, 1887.
 Papilio plagiatus Aurivillius, 1898.
 Papilio polyctor Boisduval, 1836.
 Papilio polymnestor Cramer, 1775.
 Papilio polytes Linnaeus, 1758.
 Papilio polyxenes Fabricius, 1775.
 Papilio prexaspes C. et R. Felder, 1865.
 Papilio protenor Cramer, 1775.
 Papilio ptolychus Godman et Salvin, 1888.
 Papilio rex Oberthür, 1886.
 Papilio rhodostictus Butler, 1874.
 Papilio rogeri Boisduval, 1836.
 Papilio rumanzovia Eschscholtz, 1821.
 Papilio rutulus Lucas, 1852.
 Papilio saharae Oberthür, 1879.
 Papilio sakontala Hewitson, 1864.
 Papilio sataspes Felder et Felder, 1865.
 Papilio scamander (Boisduval, 1836).
 Papilio schmeltzi Herrich-Schäffer, 1869.
 Papilio sjoestedti Aurivillius, 1908.
 Papilio slateri Hewitson, 1859.
 Papilio sosia Rothschild et Jordan, 1903.
 Papilio syfanius Oberthür, 1890.
 Papilio tasso Staudinger, 1884.
 Papilio thaiwanus Rothschild, 1898.
 Papilio thersites Fabricius, 1775.
 Papilio thoas Linnaeus, 1771.
 Papilio thuraui Karsch, 1900.
 Papilio toboroi Ribbe, 1907.
 Papilio torquatus Cramer, 1777
 Papilio troilus Linnaeus, 1758
 Papilio tros (Hübner, 1825)
 Papilio tydeus C. & R. Felder, 1860
 Papilio ulysses Linnaeus, 1758
 Papilio veiovis Hewitson, 1865
 Papilio victorinus Doubleday, 1844
 Papilio weymeri Niepelt, 1914
 Papilio woodfordi Godman & Salvin, 1888
 Papilio xanthopleura Godman & Salvin, 1868
 Papilio xuthus Linnaeus, 1767.
 Papilio zagreus Doubleday, 1847
 Papilio zalmoxis Hewitson, 1864
 Papilio zelicaon Lucas, 1852
 Papilio zenobia Fabricius, 1775
 Papilio zoroastres Druce, 1878

Hình ảnh

Tham khảo


title: Papilio gambrisius

text:
Papilio gambrisius là một loài bướm phượng trong [[chi Papilio thuộc họ Bướm phượng. Loài này được tìm thấy ở Serang, Moluccas, Ambon Island, Seram và Buru..

Phân loài
Papilio gambrisius gambrisius (Serang, Ambon)
Papilio gambrisius colossus Fruhstorfer, 1899 (Ceram)
Papilio gambrisius buruanus Rothschild, 1897 (Buru)

Chú thích

Tham khảo

Động vật được mô tả năm 1777
G


title: Trái tim Vũ trụ (Marvel)

text:
Trái tim Vũ trụ (Heart of the Universe) là một vị trí trong vũ trụ Marvel và xuất hiện trong các ấn phẩm Marvel.

Đây là một nguồn sức mạnh vĩ đại và đôi khi được gọi là Trái tim Vô hạn.

Lịch sử xuất bản
Trái tim Vũ trụ là chủ đề chính trong Marvel Universe: The End #1-6 (5-8/2003). Nó được sáng tạo bởi Jim Starlin và Al Milgrom. Nó có vẻ như đã bị huỷ diệt ở cuối loạt, nhưng theo Thanos #1 (2004) nó có thể vẫn còn tồn tại.

Quyền năng
Trái tim Vũ trụ cho phép người sử dụng "đồng bộ" với tần số của cả vũ trụ, hợp nhất với tất cả, từ các nguồn sức mạnh vĩ đại của vũ trụ, cho đến các ý tưởng trừu tượng nhất; khi hợp nhất hoàn toàn với Trái tim, Thanos không chỉ trở thành những thứ như vật chất, năng lượng, v.v. nhưng còn trở thành những thứ như "...hơi thở cuối cùng của một người phụ nữ đang chết" hay "mạch truyện trong tâm trí một nhà văn."

Trái tim Vũ trụ trao cho người sử dụng sức mạnh vũ trụ toàn năng vượt trên cả The Living Tribunal, và chỉ kém hơn The One Above All. Người sở hữu nó có thể dễ dàng đánh bại nỗ lực kết hợp của tất cả các siêu anh hùng, các vị thần và các thực thể vũ trụ, cũng như có thể hấp thụ toàn bộ không gian và thời gian

Tham khảo


title: Papilio cresphontes

text:
Papilio cresphontes là một loài bướm phượng trong [[chi Papilio thuộc họ Bướm phượng. Loài này được tìm thấy ở nhiều khu vực Bắc Mỹ và vào rìa Nam Mỹ (chỉ Colombia). Tại Hoa Kỳ và Canada nó là chủ yếu tìm thấy ở phía nam và phía đông. Với sải cánh dài khoảng , nó là loài bướm lớn nhất ở Canada và Hoa Kỳ.
Cơ thể và cánh màu nâu sẫm đến đen với dải màu vàng. Có là một "mắt" màu vàng trong mỗi cái đuôi cánh. Bụng có dải màu vàng cùng với màu nâu trước đó đã đề cập. Con trưởng thành khá tương tự như những con trưởng thành khác của các loài Papilio, P. thoas.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Động vật được mô tả năm 1777
C


title: Tần số cực thấp

text:
Tần số cực thấp (ULF – Ultra-low frequency) là dải tần số sóng điện từ 300 Hz tới 3 kHz. Trong ngành khoa học từ quyển và địa chấn học, có các định nghĩa khác, đó là dải tần từ 1 mHz tới 100 Hz, 1 mHz tới 1 Hz, 10 mHz tới 10 Hz. Tần số trên 3 Hz trong ngành khoa học khí quyển thường được cho vào dải tần ELF.

Nhiều loại sóng trong băng tần ULF có thể được quan sát thấy trong từ quyển và trên mặt đất. Các sóng này biểu diễn các quá trình vật lý quan trọng trong môi trường plasma gần Trái Đất. Tốc độ của sóng ULF thường gắn liền với vận tốc Alfven, nó phụ thuộc vào từ trường xung quanh và mật độ khối plasma.

Băng tần này được dùng trong thông tin liên lạc ở hầm mỏ, vì nó có thể xuyên sâu vào Trái Đất.

Tham khảo

Tài liệu
 Tomislav Stimac, "Definition of frequency bands (VLF, ELF... etc.)".  IK1QFK Home Page (vlf.it).
 NASA live streaming ELF -> VLF Receiver
 Amateur Radio Below 10 kHz "G3XBM's page on Earth Mode Communication "
 Review of Earth Mode Communications "1966 abstract about Earth Mode Comms by Ames, Frazier and Orange "
 Radio communications within the Earth's crust "Abstract of article by Burrows written in 1963"

Phổ vô tuyến


title: Jeremy Renner

text:
Jeremy Lee Renner (sinh ngày 7 tháng 1 năm 1971) là một nam diễn viên người Mỹ. Anh bắt đầu sự nghiệp của mình bằng cách xuất hiện trong các bộ phim độc lập như Dahmer (2002) và Neo Ned (2005). Renner đã nhận được các vai phụ trong các bộ phim lớn hơn, chẳng hạn như SWAT (2003) và 28 Weeks Later (2007). Renner được đề cử Giải Oscar cho Nam diễn viên chính xuất sắc nhất cho màn trình diễn trong The Hurt Locker (2008) và Giải Oscar cho Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất cho màn thể hiện trong The Town (2010).

Renner đã đóng vai Clint Barton / Hawkeye trong các phim của Vũ trụ Điện ảnh Marvel Thor (2011), The Avengers (2012), Avengers: Age of Ultron (2015), Captain America: Civil War (2016), Avengers: Endgame (2019) và Black Widow (2021) với giọng nói khách mời không được công nhận; với sự xuất hiện tiếp theo trong series truyền hình Hawkeye (2021), ngoài ra anh còn lồng tiếng cho các phiên bản của Clint Barton trong What If...? đều chiếu trên Disney+. Anh cũng xuất hiện trong Mission: Impossible - Ghost Protocol (2011), The Bourne Legacy (2012), Hansel and Gretel: Witch Hunters (2013), American Hustle (2013), Mission: Impossible - Rogue Nation (2015), và Arrival (2016).

Tiểu sử
Renner sinh ra ở Modesto, California, là con cả của Valerie và Lee Renner, quản lý một bãi chơi ki. Bố mẹ anh kết hôn lúc còn tuổi teen và ly hôn khi anh lên 10. Anh có 5 em ruột. Anh tốt nghiệp từ trường trung học Fred C. Beyer và học Modesto Junior College.

Sự nghiệp

Những vai diễn đầu tiên
Bộ phim đầu tay của Jeremy ra mắt năm 1995 với tựa đề "National Lampoon’s Senior Trip". Mặc dù bị chỉ trích khá nhiều từ các nhà phê bình nhưng anh vẫn tiếp tục nhận vai khách mời trong hai show truyền hình "Deadly Games" và "Strange Luck", và một vai phụ trong bộ phim truyền hình "A Friend’s Betrayal". Trong những năm tiếp đó, Jeremy cũng chỉ đóng những vai khách mời trong "Zoe, Duncan, Jack and Jane"(1999), "The Net" (1999), "The Time of Your Life" (1999) và "Angel" (2000). Anh cũng góp một vai nhỏ trong một tập của "CSI: Crime Scene Investigation" năm 2001.

2002–2008
Năm 2002, Jeremy thủ vai tên sát nhân hàng loạt Jeffrey Dahmer trong bộ phim cùng tên. Anh coi vai diễn như một thử thách khá lớn, sau khi quan sát thấy những cách thức lợi dụng nạn nhân vô cùng dễ dàng của Dahmer. Vai diễn của Jeremy rất được công chúng đón nhận, giúp anh nhận được đề cử giải Independent Spirit cho hạng mục Nam diễn viên chính xuất sắc nhất. Anh cũng xuất hiện trong video âm nhạc "Trouble" của nữ ca sĩ P!nk năm 2003, trong vai một cảnh sát trưởng hư hỏng. CŨng trong năm này, anh tiếp tục xuất hiện trong phim "S.W.A.T.", trong vai cảnh sát Brian Gamble, đồng nghiệp của nhân vật Jim Street do Colin Farrell thể hiện. Năm 2004, anh đóng vai Emerson trong bộ phim "The Heart Is Deceitful Above All Things".

Năm 2005, Jeremy diễn chung với Julia Stiles và Forest Whitaker trong các phim "A Little Trip to Heaven", "North Country" và "12 and Holding". Tiếp đó, anh vào vai Neo, một nhân vật theo hướng Neo-Nazism (muốn khôi phục chế độ Đức Quốc xã sau Thế chiến II) được nhận vào một bệnh viện tâm thần trong bộ phim "Neo Ned", sản xuất năm 2005. Bộ phim đã thắng tất cả các đề cử trong các liên hoan phim, trong đó có giải Liên hoan Phim Quốc tế Palm Beach cho hạng mục Nam diễn viên xuất sắc nhất. Jeremy cũng góp 1 vai nhỏ (nhưng không được credit) trong phim "Lords of Dogtown". Năm 2006 anh xuất hiện trong phim "Love Comes to the Executioner" cùng với Ginnifer Goodwin.

Jeremy có diễn một số vai phụ trong năm 2007, như vai Wood Hite, em họ của Jesse James (do Brad Pitt thủ vai) trong "The Assassination of Jesse James by the Coward Robert Ford", và vai Trung sĩ Doyle trong "28 Weeks Later". Anh diễn cùng Minnie Driver trong "Take" và vai khách mời trong một tập của series "House". Anh cũng đóng vai nhân vật phi công trong "The Oaks" nhưng rất tiếc series này không được thành công lắm.

2009–nay
Sau khi diễn cùng Dallas Roberts trong vở hài kịch "Lightbulb" và trong series truyền hình ngắn "The Unusuals", Jeremy tiến tới thành công rực rỡ với vai chuyên gia phá bom mìn, Trung sĩ William James, trong bộ phim về chủ đề chiến tranh Iraq "The Hurt Locker", sản xuất năm 2009. Vai diễn đã đem về cho anh nhiều giải thưởng và một đề cử giải Oscar cho hạng mục Nam diễn viên xuất sắc nhất, cũng như đề cử cho Giải thưởng của Hội Diễn viên Điện ảnh.

Năm 2010, Jeremy đóng một vai phụ trong bộ phim "The Town" của đạo diễn Ben Affleck, đưa tên tuổi anh vào các bài báo và một lần nữa anh được đề cử cho giải Oscar, trong hạng mục Diễn viên phụ xuất sắc nhất. Anh cũng giảnh được đề cử cho giải Quả Cầu Vàng lần đầu tiên cho hạng mục Diễn viên phụ xuất sắc nhất và đề cử cho Giải thưởng của Hội Diễn viên Điện ảnh lần thứ hai. Tờ The Hollywood Reporter đã đưa tên Jeremy vào danh sách những nam diễn viên trẻ thế hệ mới của Hollywood.

Năm 2011, Jeremy diễn một vai khách mời Clint Barton / Hawkeye trong phim Thor, cũng chính là nhân vật xuất hiện trong The Avengers (ra mắt tháng 5 năm 2012). Tháng 12 năm đó, Jeremy xuất hiện bên cạnh Tom Cruise trong phim Mission Imposible – Ghost Protocol, phần thứ tư của loạt phim Mission: Impossible. Trong phim, Jeremy vào vai thành viên mới gia nhập vào nhóm của Ethan Hunt.

Năm 2012, Jeremy vào vai Hawkeye trong bộ phim bom tấn của Marvel Studios, The Avengers. Cùng năm đó, anh cũng đóng vai chính trong phần thứ tư của loạt phim ăn khách Bourne, The Bourne Legacy, được sản xuất bởi đạo diễn Tony Gilroy. Aaron Cross, nhân vật của Jeremy, thay thế vị trí chính của Jason Bourne do Matt Damon thủ vai trong ba phần phim trước. Jeremy bày tỏ sự hào hứng trong việc diễn cùng Matt trong những phần tới của loạt phim này: "…nó sẽ cực kỳ tuyệt vời. Tôi rất thích Matt".

Renner đóng vai chính trong bộ phim kinh dị hành động Hansel & Gretel: Witch Hunters (phát hành vào tháng 1 năm 2013), trong đó anh và Gemma Arterton lần lượt đóng vai Hansel và Gretel. Bộ phim 3-D lấy bối cảnh 15 năm sau khi Hansel và Gretel giết mụ phù thủy đã bắt cóc họ.  Renner cũng góp mặt trong dàn diễn viên của bộ phim American Hustle của David O. Russell dựa trên hoạt động ABSCAM gây tranh cãi của FBI vào cuối những năm 1970 và đầu những năm 1980. Bộ phim ra mắt vào tháng 12 năm 2013 còn có sự tham gia của Christian Bale, Bradley Cooper, Amy Adams và Jennifer Lawrence trong vai chính. Bộ phim đã nhận được nhiều lời khen ngợi từ giới phê bình, bao gồm Giải thưởng của Hiệp hội Diễn viên Màn ảnh cho Diễn xuất xuất sắc của một Diễn viên trong Điện ảnh và một đề cử cho Giải Oscar cho Phim hay nhất. Vào tháng 10 năm 2014, Renner đóng vai nhà báo Gary Webb trong bộ phim Tiêu điểm Tính năng Kill the Messenger, dựa trên cuốn sách Dark Alliance của Webb. Renner cũng đồng sản xuất bộ phim. Vào tháng 12 năm 2014, Crackle phát sóng The Throwaways, một bộ phim mà anh đảm nhận vai trò điều hành sản xuất.

Năm 2015, Renner thể hiện lại vai diễn Hawkeye trong Avengers: Age of Ultron, phần tiếp theo của The Avengers. Anh trở lại thương hiệu Mission: Impossible trong Mission: Impossible - Rogue Nation, phát hành vào tháng 7 năm 2015. Năm 2016, Renner lại vào vai Hawkeye trong bộ phim bom tấn mùa hè Captain America: Civil War, và đóng cùng Amy Adams trong bộ phim khoa học viễn tưởng Arrival. Renner là nhà sản xuất của bộ phim The Founder năm 2016 với sự tham gia của Michael Keaton trong vai Ray Kroc, người đã biến McDonald's thành một trong những chuỗi nhà hàng lớn nhất thế giới. Năm 2015, công ty sản xuất The Combine của anh ấy đã ký hợp đồng với PalmStar Media.

Vào năm 2016, History đã công bố bộ phim lịch sử Knightfall của họ, do Renner điều hành sản xuất, người dự kiến sẽ đóng vai chính.  Vào năm 2017, khi đang thực hiện bộ phim Tag (2018), Renner bị gãy xương khuỷu tay phải và cổ tay trái. Anh cũng xuất hiện trong bộ phim Wind River với bạn diễn ở MCU Elizabeth Olsen.

Renner đã quay các cảnh trong vai Clint Barton / Hawkeye cho Avengers: Infinity War  và Avengers: Endgame, nhưng cuối cùng không xuất hiện trong phần trước. Do xung đột về lịch trình, anh không thể đảm nhận vai William Brandt trong Mission: Impossible - Fallout (2018). Vào tháng 7 năm 2018, Jeremy Renner được công bố sẽ đóng vai Twitch Williams trong bản khởi động lại Spawn của Todd McFarlane.

Sự nghiệp âm nhạc
Bên cạnh diễn xuất, Jeremy cũng là một nhạc sĩ, một tay guitar và một tay trống. Vào thời gian đầu trong nghiệp diễn của anh, Jeremy từng biểu diễn trong nhóm nhạc Sons of Ben. Anh cũng tham gia hát nhạc chính cho phim "North Country" với bài "I Drink Alone". Năm 2006, anh hát "American Pie" trong phim "Love Comes to the Executioner" và "Good Ole Rebel" trong "The Assassination of Jesse James by the Coward Robert Ford". Anh cũng xuất hiện trong video âm nhạc "Trouble" của P!nk và "Scenes on Sunset" của Brother Sal.

Đời sống cá nhân
Renner kết hôn với người mẫu Canada Sonni Pacheco vào ngày 13 tháng 1 năm 2014. Renner và Pacheco có một con gái, Ava Berlin (sinh ngày 28 tháng 3 năm 2013). Vào ngày 30 tháng 12 năm 2014, Pacheco đệ đơn ly hôn với Renner, với lý do những khác biệt không thể hòa giải. Họ chia sẻ quyền nuôi con gái. Pacheco và con gái của họ xuất hiện khách mời trong bộ phim American Hustle, trong đó Renner đóng vai Carmine Polito, Thị trưởng của Camden, New Jersey.

Renner sống ở Quận Washoe, Nevada. Anh ấy có một công việc kinh doanh tân trang lại ngôi nhà với người bạn thân nhất và cũng là bạn diễn của mình, Kristoffer Winters. Anh đã học võ Arnis và Muay Thái để chuẩn bị cho các vai diễn trong các loạt phim Mission: Impossible và Avengers.

Renner là một fan hâm mộ của San Francisco 49ers. Anh thuật lại loạt phim tài liệu của Mạng NFL, tập phim The Timeline "A Tale of Two Cities", ghi lại lịch sử đối đầu của đội với Dallas Cowboys, và video giới thiệu cho buổi khai trương hoành tráng của Sân vận động Levi's.

Danh sách phim

Điện ảnh

Truyền hình

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1971
Nam diễn viên điện ảnh Mỹ
Nam diễn viên Mỹ thế kỷ 20
Nam diễn viên Mỹ thế kỷ 21
Nam diễn viên sân khấu Mỹ
Nam diễn viên truyền hình Mỹ
Người Mỹ gốc Anh
Nhân vật còn sống
Nhạc sĩ Mỹ thế kỷ 21
Nhà sản xuất phim Mỹ
Người Mỹ gốc Đức
Người Mỹ gốc Ireland
Người Mỹ gốc Scotland
Người Mỹ gốc Thụy Điển
Người giành giải thưởng của Nghiệp đoàn Diễn viên Màn ảnh cho Dàn diễn viên nổi bật


title: Josh Duhamel

text:
Joshua David "Josh" Duhamel ( ; sinh ngày 14 tháng 11 năm 1972) là diễn viên và cựu người mẫu thời trang Mỹ. Anh đã gặt hái thành công diễn xuất đầu tiên trong năm 1999 với vai Leo du Pres trong phim của ABC All My Children và sau đó vai an ninh trưởng, Danny McCoy, trên phim của NBC Las Vegas. Sau đó anh bắt đầu xuất hiện trong các bộ phim, nổi bật nhất là đóng một trong những nhân vật chính, đại úy/thiếu tá/trung tá William Lennox, trong bộ phim ăn khách ở rạp Transformers cũng như các phần tiếp theo, Transformers: Revenge of the Fallen và Transformers: Dark of the Moon và sẽ tái xuất trong phần Transformers: The Last Knight. Anh đã diễn chính trong "Life As We Know It" với Katherine Heigl.

Tiểu sử
Duhamel sinh ở Minot, North Dakota trong một gia đình Công giáo, con trai của Bonnie L. Kemper, một giáo viên giáo dục thể chất và Larry David Duhamel, một người bán hàng quảng cáo. Anh là người gốc Na Uy, Đức, Ai Len, Anh, Canada và Pháp.

Cha mẹ anh ly dị trong thời gian anh còn nhỏ, và mặc dù anh vẫn gần gũi thân thiết với cả bố và mẹ, anh đã ở với mẹ và ba người em gái, Ashlee, Mckenzee và Cassidy. Duhamel theo học Đại học bang Minot và chơi ở vị trí tiền vệ cho đội bóng bầu dục trường đại học. Anh dự định học trường nha khoa nhưng đã bỏ ngang 1,5 năm học để đạt chứng chỉ đại cương.

Sự nghiệp
Duhamel đã cho rằng, "Sau khi tốt nghiệp đại học, tôi đã theo một cô bạn gái cũ đến miền bắc California, đã làm một loạt các công việc lặt vặt." Duhamel đã đoạt danh hiệu người mẫu nam của năm trong một cuộc thi Hiệp hội tài năng và làm người mẫu (IMTA) năm 1997 (tranh đua với Ashton Kutcher).

Đời tư
Duhamel gặp gỡ và bắt đầu hẹn hò với ca sĩ Stacy Ann Ferguson, thường được biết đến với nghệ danh Fergie vào tháng 9 năm 2004, sau khi Ferguson xuất hiện trong show Las Vegas của Duhamel cùng với ban nhạc The Black Eyed Peas của mình. Cặp đôi làm đám cưới vào ngày 10 tháng 1 năm 2009 theo lễ Công giáo Rôma tại Nhà thờ Estate Vineyards tại Malibu, California. Họ có một người con trai, sinh tháng 8 năm 2013.

Cả Duhamel và Fergie đều theo đạo Công giáo và đi lễ nhà thờ. Năm 2005, anh trở thành đồng sở hữu của 10 North Main, một nhà hàng tại Minot, North Dakota. Vào năm 2012, Duhamel được mời tham gia Scandinavian-American Hall of Fame, một sự kiện ký tên của Norsk Høstfest.

Các phim đã tham gia

Phim

Trò chơi điện tử

Tham khảo

Liên kết ngoài

 10 North Main , nhà hàng của Josh Duhamel

Sinh năm 1972
Người mẫu Mỹ
Nam diễn viên điện ảnh Mỹ
Nam diễn viên Mỹ thế kỷ 20
Nam diễn viên Mỹ thế kỷ 21
Nam diễn viên truyền hình Mỹ
Nam diễn viên lồng tiếng Mỹ
Người Mỹ gốc Anh
Người Mỹ gốc Na Uy
Nhân vật còn sống
Người Mỹ gốc Đức
Người Mỹ gốc Ireland
Tín hữu Công giáo La Mã Hoa Kỳ
Nam người mẫu Mỹ
Người đoạt giải Daytime Emmy


title: Hải Băng

text:
Hải Băng tên thật Nguyễn Hải Huyền (sinh ngày 22 tháng 11 năm 1988) là ca sĩ và diễn viên. Băng hát theo thể loại nhạc trẻ, từng là thành viên của nhóm Mây Trắng. Băng đã chọn phong cách "cá tính, mạnh mẽ của một cô gái hiện đại" cho con đường solo của mình. 2 dòng nhạc chính mà Băng thể hiện là R&B và ballad.

Tiểu sử và sự nghiệp
Băng từng là 1 trong 3 thành viên của nhóm nhạc Mây Trắng, giai đoạn 2007 - 2010. Năm 2010 Băng chính thức khởi nghiệp hát solo.

Năm 2012, Băng ra album đầu tiên Hải Băng Vol 1, trong đó có ca khúc "Viên đá nhỏ".

Đời tư
Băng và ca sĩ Tiến Dũng nhóm nhạc The Men từng có thời gian yêu nhau, cả 2 đã chia tay. Tháng 7 năm 2016, Băng kết hôn với diễn viên Thành Đạt. 2 người đã sinh 2 con.

Album đã phát hành
Album Hải Băng Vol 1 (2012)
 Năm phát hành: 2012
 Số bài hát: 10
 Thể loại: Nhạc Việt, nhạc trẻ
 Các bài hát trong album:
 01. Viên Đá Nhỏ - Hải Băng
 02. Em Giờ Đây - Hải Băng
 03. Nhớ Mong - Hải Băng
 04. Vẫn Biết Thế - Hải Băng
 05. Đừng Chúc Em Hạnh Phúc - Hải Băng
 06. Chỉ Cần Anh Vui - Hải Băng
 07. Hãy Quên Em Đi - Hải Băng
 08. Vì Ai - Hải Băng
 09. Đổi Thay - Hải Băng
 10. Hạc Giấy - Hải Băng
 Album Cơn Mưa Quá Khứ (2014)
 Năm phát hành: 2014
 Số bài hát: 6
 Thể loại: Nhạc Việt, nhạc trẻ
 Các bài hát trong album:
 01. Cơn Mưa Quá Khứ - Hải Băng
 02. Hy Vọng Yêu Thương - Hải Băng
 03. Lối Thoát (Remix) - Hải Băng
 04. Em Giờ Đây (Remix) - Hải Băng
 05. Tưởng Rằng Đã Quên - Hải Băng
 06. Lời Nói Của Giấc Mơ - Hải Băng

Phim đã tham gia

Truyền hình

Điện ảnh

Giải thưởng
Trong thời gian tham gia nhóm Mây Trắng đã đạt được những giải thưởng:
Album Vàng tháng 9
Album Vàng của năm 2007
HTV Awards 2008, HTV Awards 2009
Album phát hành: album vol.5: Lời nói muộn màng, album vol.6: Nhớ
Ngày 23/04/2009: Liveshow Mây Trắng 9 of night

Chú thích

Liên kết ngoài
Hải Băng tại Facebook

Sinh năm 1988
Nhân vật còn sống
Nữ ca sĩ Việt Nam
Ca sĩ nhạc trẻ Việt Nam
Ca sĩ tiếng Việt
Nữ diễn viên điện ảnh Việt Nam
Nữ diễn viên truyền hình Việt Nam
Nữ diễn viên Việt Nam thế kỷ 21
Người Hà Nội
Sinh tại Hà Nội
Người họ Nguyễn tại Việt Nam


title: Tí Bồ

text:
Tí Bồ, tên thật Nguyễn Văn Thành (1918 - 2003) là một cố cầu thủ nổi tiếng thuộc thế hệ đầu tiên của bóng đá Việt Nam vào thập niên 30 đến 50 của thế kỉ XX. Ông đã từng thi đấu cho các đội Nội Châu, Thể Công và Đội tuyển Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ở vị trí tiền đạo.

Tiểu sử

Tí Bồ sinh ra và lớn lên tại Hà Nội. Ông chơi bóng từ thời còn đi học phổ thông. Đội bóng Nội Châu của ông từng thi đấu với nhiều đội bóng của người Việt lẫn người Pháp. Do có vóc người bé nhỏ và có kĩ thuật điêu luyện, ông có biệt danh Tí Bồ (xuất phát từ từ "Petit Beau", nghĩa là Nhỏ và Đẹp trong tiếng Pháp). Người hâm mộ trước năm 1945 còn nhớ một Tí Bồ nhỏ bé, chỉ cao 1m56, chân vòng kiềng song chơi rất ngẫu hứng. Ông không ghi được nhiều bàn thắng trong sự nghiệp cầu thủ của mình nhưng nhiều người tán thưởng khả năng kĩ thuật dắt bóng của ông. Ông chơi bóng cùng lứa danh thủ như Luyến, Thìn A (cha của Thế Anh (Ba Đẻn) và Cao Cường), Thìn B. Đây là bốn cái tên đã tạo nên bộ tứ huyền ảo (caree magique) trong đội hình W-M của bóng đá Bắc Kỳ thời kỳ 1935-1945.

Năm 1946, trong màu áo của đội bóng Thanh niên cứu quốc Hoàng Diệu, ông đã tham gia trận bóng đá đầu tiên của nước Việt Nam độc lập thi đấu với đội Vệ Quốc đoàn.

Khi toàn quốc kháng chiến, ông theo gia đình tản cư ra khu an toàn và đến năm 1950, gia nhập bộ đội và lập tức được điều về Trường Lục quân, khoá 6. Sau khi học xong, ông được điều động về Sư đoàn 312 và đến năm 1954, đơn vị ông lên Tây Bắc tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử. Tại đó, Tí Bồ được phân công làm công tác địch vận.

Sau chiến thắng Điện Biên, Tí Bồ làm phiên dịch trong đội ngũ cán bộ làm việc trao trả tù binh. Cuối tháng 9 năm 1954, ông được đón từ Việt Bắc về thị xã Thái Nguyên chuẩn bị tiếp quản Hà Nội.

Theo chỉ thị của Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Nguyễn Chí Thanh, các đội văn nghệ, thể thao trong toàn quân được thành lập để chuẩn bị về tiếp quản Thủ đô. Ngày ngày 23 tháng 9 năm 1954, Thể dục thể thao Công tác đội được thành lập, gọi tắt là Thể Công. Tí Bồ được tuyển ngay về đội bóng đá Thể Công, mặc dù lúc này ông đã ở tuổi 36. Ông chơi cho Thể Công trong giải bóng đá đầu tiên của toàn Miền Bắc được tổ chức tại Hải Phòng vào năm 1955 với tên gọi "Giải Hoà Bình" và giúp đội giành chức vô địch. Ông cũng thi đấu trong màu áo Thể Công trong 2 mùa giải hạng A miền Bắc vào các năm 1956, 1957 và giành chức vô địch miền Bắc vào năm 1956. Trong đội hình của Thể Công, ông thường đeo áo số 8.

Năm 1956, lần đầu tiên, Đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được triệu tập để làm nhiệm vụ quốc tế. Khi đó đã 38 tuổi, Tí Bồ vẫn được gọi vào đội tuyển cùng với 9 cầu thủ Thể Công khác tham gia vào chuyến du đấu đầu tiên tại Trung Quốc. Ông trở thành một trong số những tuyển thủ đầu tiên của đội tuyển Việt Nam và là tuyển thủ quốc gia Việt Nam lớn tuổi nhất.

Năm 1958, Tí Bồ giã từ sân cỏ ở tuổi 40 và trở thành trợ lý Phòng TDTT Quân đội cho đến lúc nghỉ hưu với quân hàm thiếu tá.

Ông mất năm 2003 tại Hà Nội, không lâu sau lễ mừng thọ 85 tuổi.

Thành tích
 Vô địch "Giải Hoà Bình": 1955
 Vô địch giải hạng A miền Bắc: 1956

Đánh giá
Ông là một trong 7 ứng cử viên nhận huân chương 100 năm FIFA của bóng đá Việt Nam.

Nhà văn Vũ Bão viết về ông trong hồi ký "Rễ bèo chân sóng":

Tham khảo

Người Hà Nội
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ bóng đá nam Việt Nam
Cầu thủ bóng đá Thể Công
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam


title: Islas de la Bahía (tỉnh)

text:
Islas de la Bahía (, nghĩa là quần đảo Vịnh) là một trong 18 tỉnh của Honduras. Tỉnh lị là Roatán, nằm trên hòn đảo Roatán.

Tỉnh này gồm nhiều hòn đảo với tổng diện tích bề mặt là 261 km². Dân số năm 2005 ước tính là 43.018 người. Tỉnh gồm ba khu vực địa lý riêng biệt:
 Islas de la Bahía (với các đảo chính là Roatán, Guanaja và Útila, và một số đảo nhỏ xung quanh)
 Cayos Cochinos, nằm về phía nam
 Quần đảo Thiên nga, 120 km về phía bắc

Các đô thị
Tỉnh này được chia thành 4 khu vực đô thị (municipalidades):

Tham khảo

Tỉnh của Honduras
Quốc gia và vùng lãnh thổ khởi đầu năm 1872
Quần đảo thuộc biển Caribe


title: Olancho (tỉnh)

text:
Olancho là một tỉnh có diện tích lớn nhất trong 18 tỉnh của Honduras, và tỉnh này còn lớn hơn quốc gia láng giềng là El Salvador, giáp biên giới với tỉnh Jinotega của Nicaragua. Tỉnh lị của nó là Juticalpa.

Các đô thị

 Campamento
 Catacamas
 Concordia
 Dulce Nombre de Culmí
 El Rosario
 Esquipulas del Norte
 Gualaco
 Guarizama
 Guata
 Guayape
 Jano
 Juticalpa
 La Unión
 Mangulile
 Manto
 Patuca
 Salamá
 San Esteban
 San Francisco de Becerra
 San Francisco de la Paz
 Santa Maria del Real
 Silca
 Yocón

Tham khảo

Tỉnh của Honduras


title: Horst Faas

text:
Horst Faas (28 tháng 4 năm 1933 – 10 tháng 5 năm 2012) là một nhà báo ảnh, người nhận hai giải Pulitzer. Ông nổi tiếng vì những hình ảnh về chiến tranh Việt Nam.

Cuộc đời
Sinh ra ở Berlin, Đức, Faas bắt đầu sự nghiệp nhiếp ảnh của mình vào năm 1951 với Thông tấn xã Keystone, khi 21 tuổi, ông đã được tham gia những sự kiện lớn liên quan đến Đông Dương, bao gồm các cuộc đàm phán ký kết hiệp định hòa bình Hiệp định Genève, 1954 vào năm 1954. Năm 1956, ông gia nhập hãng tin Associated Press (AP), nơi ông nổi tiếng là nhiếp ảnh gia chiến tranh, bao gồm các cuộc chiến tranh tại Việt Nam và Lào, cũng như ở Congo và Algeria. Năm 1962, ông trở thành nhiếp ảnh gia trưởng của AP cho khu vực Đông Nam Á, và đã có trụ sở tại Sài Gòn cho đến năm 1974. Hình ảnh của ông về chiến tranh Việt Nam ông đã giành giải thưởng Pulitzer năm 1965. Trong năm 1972, ông có được giải Pulitzer thứ hai, về cuộc xung đột ở Bangladesh.

Faas cũng nổi tiếng với công việc của mình như là một biên tập viên hình ảnh, và đảm nhiệm hai trong số những hình ảnh nổi tiếng nhất của chiến tranh Việt Nam. Một là bức ảnh khét tiếng "Hành quyết Sài Gòn" (hay Saigon Execution, hiển thị vụ hành quyết một tù nhân Việt Cộng bởi cảnh sát trưởng Sài Gòn Nguyễn Ngọc Loan, được thực hiện bởi Eddie Adams tại Sài Gòn vào ngày 01 tháng 2 năm 1968, đã được đăng theo chỉ đạo của ông. Bức ảnh nổi tiếng của Nick Út, bức ảnh "Napalm Girl" gây ra một cuộc tranh cãi lớn hơn tại các văn phòng AP, một biên tập viên đã phản đối hình ảnh này, nói rằng các cô gái được miêu tả đang cởi truồng và rằng không ai sẽ chấp nhận việc này. Faas đã ra lệnh đăng hình ảnh của Út.

Trong tháng 9 năm 1990, nhiếp ảnh gia tự do Greg Marinovich gửi một loạt các hình ảnh đồ họa của một đám đông hành quyết một người đàn ông tới văn phòng AP ở Johannesburg. Một lần nữa, biên tập viên của AP đã không chắc chắn các bức ảnh nên được công bố hay không. Một biên tập viên đã gửi những hình ảnh này cho Faas, và ông đã nhắn trở lại, "công bố tất cả các hình ảnh".

Ghi chú

Chú thích

Đọc thêm
Pyle, Richard and Faas, Lost over Laos: A True Story of Tragedy, Mystery, and Friendship (Da Capo Press: 2004) ISBN 0-306-81196-0. David Halberstam introduces the book.
Giải Pulitzer
Eddie Adams
Sự kiện Tết Mậu Thân
Chiến tranh Việt Nam
Tin BBC về cái chết của ông

Link ngoài
"Interview: Horst Faas" , Newseum
Profile of Faas, including an image taken from his 1965 Pulitzer Prizewinning portfolio
Faas on the "Saigon Execution" photograph
"Horst Faas", Toàn bộ các bức ảnh của ông

Sinh năm 1933
Mất năm 2012
Nhiếp ảnh Việt Nam
War photographers
Người nhận giải Pulitzer về điện ảnh


title: Con nghê

text:
Nghê (Chữ Hán: 猊) hay còn gọi là Toan Nghê (Chữ Hán: 狻猊 ) là một động vật thần thoại trong văn hóa Việt Nam, là biến thể kết hợp từ lân (hay sư tử) và chó ( Có thể là Tạng Ngao hay Ngao Tạng ) , thường được dùng làm linh vật trước cổng đình chùa, đền, miếu ở Việt Nam. Ở làng quê miền Bắc Việt Nam, trước cổng làng bao giờ cũng có một con Nghê đá lớn để bảo vệ cả làng, trước cổng đình có đặt Nghê đá, và trước cổng mỗi nhà thường có thờ con chó đá nhỏ bé ngồi trước canh giữ cho gia chủ, ở nông thôn miền Nam trước cổng nhà thì người dẫn cũng hay đặt tượng chó bằng gốm.

Nguồn gốc
Nghê là linh vật bản địa hóa Kỳ Lân do người Việt sáng tạo ra, khác hẳn với kỳ lân hay sư tử. Nghê là hóa thân của con chó, được nâng tầm lên để ngang hàng với Tứ linh (Long, Lân, Quy, Phụng) và khác với con sư tử của người Trung Quốc. Nghê là Linh vật bản địa của người Việt Nam. Là con vật canh giữ về mặt tinh thần, chống lại các thứ tà ma, ác quỷ. Phật giáo có hình tượng "Phật sư", nghĩa là con sư tử nhà Phật. Mang tính Phật, nó bớt đi những điều hung dữ, lược bỏ yếu tố mãnh thú, trở thành con sư tử của nước Phật.

Con nghê người Việt mang âm hưởng Ấn Độ, Phật giáo. So sánh với con sư tử Thái, Lào thì gần, nhưng so với sư tử người Trung Quốc thì khác. Sư tử Trung Quốc theo hướng mãnh thú, dã thú; nghê thì có yếu tố linh thú, có sự linh thiêng. Nghê không chỉ xuất hiện trong các làng quê Bắc Bộ mà còn hiện diện trong các kiến trúc cung đình ở Huế. Trước cửa Hiển Nhơn và trước Miếu Môn Thế Tổ Miếu trong Hoàng Thành Huế có hai đôi nghê đá đứng chầu. Khác với hình tượng các con nghê ở đồng bằng Bắc Bộ, hai đôi nghê ở Huế đã được "cung đình hóa" với các chi tiết chạm trổ cầu kỳ, tạo thành các chòm lông xoắn ở đầu, mang tai và đuôi, xen kẽ các đao lửa ở 4 chân và sống lưng.

Trước đây người ta gọi nó là con "tịch tà", trừ điều xấu. Nó là hiện thân của con chó, là con vật gần gũi với đời sống người Việt Nam, Con nghê đội đèn có trong đồ đồng Đông Sơn muộn. Cấp độ xuất hiện con nghê ngày càng dày đặc. Ngai vàng thời Nguyễn đều có đôi nghê chầu dưới. Nghê là sư tử thiêng. Thời Nguyễn, hai hình thái phổ biến, thiết đình ở điện Thái Hòa vẫn còn hình con nghê. Điều này khẳng định vị thế tối cao của nghê trong xã hội bấy giờ. Do nhiều biến cố lịch sử ta không còn cung điện, nhưng thời Nguyễn, con nghê có vị trí cao, là biểu tượng giàu giá trị: tận trung, tận tâm, trung thành tuyệt đối, sáng suốt. Nó được đặt vào vị trí có thể soi xét, phân biệt tà ngay, được chào đón, hoan hỉ.

Hiện vật

Các cổ vật có hình con nghê của Bảo tàng Guimet (Paris):
 Chân đèn có tượng Nghê, với ký hiệu cho biết được chế tạo vào năm 1637 tại Bát Tràng.
 Đĩa vẽ hình Nghê, được sản xuất cho thị trường Trung Đông và những nước theo Hồi giáo.
Các hiện vật hình con nghê của Bảo tàng Lịch sử Việt Nam (Hà Nội):
 Đỉnh có nắp, men trắng xám rạn. Triều Lê Trung Hưng, tháng 4 năm Vĩnh Hựu 2 (1736). Đỉnh có nắp hình vòm, chỏm là tượng Nghê vờn ngọc, xung quanh trổ thủng bát quái, gờ miệng phẳng, thân phình, 3 chân thú chạm nổi hổ phù, 2 quai hình rồng. Trang trí nổi các băng văn dây lá lật, hồi văn chữ T, lá đề và rồng trong mây. Minh văn khắc dưới đế. Vĩnh Hựu vạn vạn niên chi nhị, tứ nguyệt nhật cung tác). Men rạn trắng xám.
 Nậm rượu, men nhiều màu. Triều Mạc – Lê Trung Hưng, thế kỷ 16 – 17. Nậm có cổ cao hình trụ, miệng đứng, thân chia 6 múi nổi hình cánh hoa, chạm nổi hình Nghê và hoa, viền đế tô nâu. Men trắng ngà và xanh rêu.
 Tượng Nghê, men trắng ngà và xanh rêu. Triều Lê Trung Hưng, thế kỷ 17. Tượng Nghê trên bệ chữ nhật, tư thế ngồi chầu, 2 chân trước chống, 2 chân sau khuỵu gập lại, đầu ngẩng, cổ đeo chuỗi nhạc nổi. Xung quanh thân và chân chạm mây. Đế chữ nhật chạm mây, hoa sen và hồi văn. Men trắng ngà và xanh rêu.
 Hũ có nắp, men rạn và lam. Triều Nguyễn, niên hiệu Gia Long (1802–1819). Nắp hũ hình vòm có chỏm là tượng Nghê vờn ngọc, vẽ mây xung quanh. Hũ có gờ miệng uốn, cổ ngắn, vai phình, thân cao, đế rộng. Vai đắp nổi 4 đầu sư tử ngậm vòng tròn. Vẽ lam đề tài phong cảnh sơn thủy, nhà cửa, cây lá, người đội ô, người chèo thuyền. Minh văn viết bằng men lam dưới đế. "Gia Long niên chế" (Chế tạo trong niên hiệu Gia Long).
 Hũ có nắp, men nâu trắng và lam. Triều Nguyễn, niên hiệu Gia Long (1802–1819). Nắp có chỏm hình Nghê vờn ngọc, vẽ hoa lá men lam. Hũ có gờ miệng phẳng, cổ ngắn, vai phình, đáy lõm. Trên vai đắp nổi 4 đầu sư tử ngậm vòng. Xung quanh thân vẽ lam tiêu – tượng, mã – liễu, tùng – lộc. Minh văn viết 4 chữ. "Gia Long niên tạo" (Chế tạo trong niên hiệu Gia Long). Men nâu, trắng và lam.
 Đài thờ có nắp, men rạn, ngà. Triều Lê Trung Hưng, thế kỷ 18. Đài thờ có 2 phần, miệng hình ô van, nắp trang trí nổi núm hình Nghê, băng lá lật, mai – trúc – cúc – tùng, chữ "vạn", hổ phù. Men rạn ngà.
 Tượng Nghê, bằng sành. Triều Lê-Nguyễn, thế kỷ 18 – 19. Nghê đứng trên bệ chữ nhật, quanh thân chạm nổi văn mây. Màu đỏ nâu.
 Tượng Nghê, bằng sành. Triều Lê-Nguyễn, thế kỷ 18 – 19. Nghê quỳ trên bệ chữ nhật, đuôi xoắn, thân chạm nổi văn mây. Màu đỏ nâu.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Con Nghê - Một biểu tượng tạo hình thuần Việt
 Trần Hậu Yên Thế: Nghê thuần Việt đi suốt chiều dài lịch sử
 Nghê gốm thế kỷ XIII-XIV
 Mẫu linh vật của Việt Nam, VnExpress, 19/8/2014

Nghê


title: Cao Thái Sơn

text:
Cao Thái Sơn (sinh ngày 22 tháng 9 năm 1985) là một ca sĩ Việt Nam sinh tại Hà Nội nhưng quê quán tại Thừa Thiên – Huế. Anh được biết đến với vai trò là ca sĩ Việt Nam hát hay theo dòng nhạc trẻ. Trước đây, anh theo học ở trường Cao đẳng văn hoá nghệ thuật và Trường kinh doanh và công nghệ Hà Nội.

Tiểu sử và sự nghiệp
Trước đây, anh theo học ở trường cao đẳng văn hoá nghệ thuật và trường đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội. Đến năm 17 tuổi anh mới tham gia vào con đường ca hát, nhưng chưa thật sự thành công, mãi cho đến khi anh tham gia vào cuộc thi Sao Mai điểm hẹn thì anh mới dần dần được khán giả chú ý đến.

Cao Thái Sơn không đi theo mô hình đào tạo của truyền hình mà anh đã theo mô hình chung dưới sự quản lý của ông bầu Hoàng Tuấn với hợp đồng ban đầu là 5 năm. Đầu năm 2006, Cao Thái Sơn bất ngờ kết thúc hợp đồng với HT. Production và quay về Hà Nội để có kế hoạch phát triển khác.

Từ sau khi tách khỏi HT Production để gia nhập Làng Văn, Cao Thái Sơn lần lượt trình làng với công chúng các album: không thể quên, phút cuối, cool boy... đặc biệt là Con đường mưa với nhiều bài Hit được giới trẻ yêu thích.

Cuối năm 2009 Cao Thái Sơn lần đầu tiên nhận giải một trong 10 ca sĩ được yêu thích nhất của bảng xếp hạng Làn Sóng Xanh 2009 với những ca khúc như: Con đường mưa, pha lê tím...

Năm 2009 anh tốt nghiệp cử nhân loại giỏi, ngành quản trị kinh doanh của Trường Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh.

Điện ảnh
 Năm 2007, anh đóng phim Đam mê" vai Lữ
 Năm 2009, anh tham gia phim ''Bước chân hoàn vũ'' vai John Phạm
 Ngoài ra, anh còn đóng vai khách mời trong sitcom ''Nhật ký Vàng Anh'' phần 2

Album đã phát hành
2004: Người ơi đến bao giờ (Vol 1)
2005: Dù thế nào đi nữa (Vol 2)
2006: Lệ đá (Vol 3)
2006: Không thể quên (Vol 4)
2007: Kool boy (Vol 5)
2008: Phút cuối (Vol 6)
2009: Con đường mưa (Vol 7)
2010: Cầu vồng sau mưa (Vol 8)
2011: Gió lạnh (Vol 9)
2012: Điều ngọt ngào nhất (Vol 10)
2013: Như hai người dưng (Vol 11)

MV
 Anh sai rồi
 Anh sẽ không níu kéo
 Anh sợ
 Anh vẫn yêu em như ngày đầu tiên
 Bình yên nhé
 Cầu vồng sau mưa
 Con đường mưa
 Cô gái ngày xưa
 Điều ngọt ngào nhất
 Feel the beat
 Giấc mộng phù du
 Giấc mơ không phải anh
 Gió lạnh
 Hãy tha thứ cho anh
 Hy vọng mong manh
 Khoảng cách
 Khóc giữa trời mưa
 Không thể quên
 Liên khúc Em trong mắt tôi - Nồng nàn Hà Nội (với Hồ Ngọc Hà, Quang Vinh, Noo Phước Thịnh, Đại Nhân, Đăng Khôi, Chí Thiện, V. Music, Ngô Kiến Huy, Hoàng Hải)
 Một nửa của đời mình
 Mùa thu vàng (với Ngô Kiến Huy, Minh Hằng, Thảo Trang, Phương Trinh Jolie, Nam Cường, Anh Quốc, Noo Phước Thịnh, Đông Nhi, Hòa Mi, Đại Nhân, Chí Thiện, V. Music, Song Yến, Thiên Minh, Wanbi Tuấn Anh, Trương Quỳnh Anh)
 Nếu em phải khóc
 Ngàn lần khắc tên em
 Ngày gặp lại
 Người cũ còn thương
 Người đi nhặt quá khứ
 Người ở lại
 Người thứ ba
 Như hai người dưng
 Pha lê tím
 Quên
 Rẽ lối
 Sẽ có người cần anh (Với Hương Tràm)
 Thiên đường gọi tên (với Mỹ Dung)
 Tình yêu trở lại
 Xuân bên em
 Yêu em là định mệnh
 Yêu hay thương hại
 Yêu một người mộng mơ
 Yêu thương quay về
Đừng khóc
 Có ai đợi anh đâu
 Mất em giữa dòng đời
 Tất cả hoặc không là gì cả

Rắc rối liên quan
Năm 2012, một Việt kiều tên là Adam Nguyễn phát biểu trên báo chí rằng Cao Thái Sơn là người đồng tính và lừa tiền anh sau đó có cung cấp cho báo chí những tấm hình chụp cảnh thân mật giữa hai người trong đó bao gồm lúc hai người đang ở trần nằm trên giường. Cao Thái Sơn không xác nhận mối quan hệ với Adam Nguyễn.

Năm 2020
Sau khi hoàn thiện 2 căn nhà ở Thành phố Đà Nẵng và cũng là lúc anh quay trở lại âm nhạc bằng MV " Khóc giữa trời mưa" cùng với nhạc sĩ Vương Anh Tú và đạo diễn Ka Wail Tuấn Anh và Võ Huy Thăng.Theo Cao Thái Sơn chia sẻ, đây là dự án âm nhạc đầu tiên mà anh đặt nhiều tâm huyết về chi phí sản xuất lẫn thời gian cho việc ra mắt sản phẩm. Anh đặt niềm tin vào một ekip hoàn toàn mới, toàn những người thuộc thế hệ trẻ 9X đầy năng lượng, nhiệt huyết và sự sáng tạo.Được biết, ca khúc này là dự án đầu tiên Cao Thái Sơn tham gia với vai trò nhà sản xuất dự án và người dẫn chuyện. Chính vì vậy, phần diễn xuất trong MV, nam ca sĩ quyết định dành đất diễn cho các bạn diễn viên trẻ để mang một màu sắc mới cho sản phẩm mang đúng tính chất như một phim ngắn.

Gameshow tham gia
2016: Giọng ải giọng ai (mùa 1)

2020: Giọng ải giọng ai (mùa 5), Sao Hỏa Sao Kim (mùa 2)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Người họ Cao tại Việt Nam
Ca sĩ nhạc trẻ Việt Nam
Người Thừa Thiên Huế
Người Hà Nội
Người giành giải Mai vàng


title: Việt Nam cuộc chiến 10000 ngày

text:
Việt Nam: Cuộc chiến mười nghìn ngày (tiếng Anh: Vietnam: The Ten Thousand Day War) là bộ phim tài liệu 13 tập về Chiến tranh Việt Nam, được sản xuất năm 1980 bởi đạo diễn Michael Maclear. Bộ phim này được phát sóng tại Canada trên kênh truyền hình CBC, tại Hoa Kỳ, và tại Anh trên Kênh 4 (Channel 4).

Maclear thăm Việt Nam trong quá trình sản xuất và đã truy cập được các tài liệu phim tại đó. Ông là nhà báo phương Tây đầu tiên được thăm các vùng chiến sự sau chiến tranh.

Toàn bộ bộ phim dài 13 tiếng, mỗi tập 1 tiếng. Phim đoạt giải của Hội giáo dục quốc gia Hoa Kỳ.

Kịch bản của phim do Peter Arnett, vốn là một phóng viên của Associated Press tại Việt Nam thời kỳ 1962 đến 1975.

Kênh truyền hình VTV1 của Việt Nam cũng có phát sóng bộ phim này vào năm 2005.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Tập 1 Bản có phụ đề tiếng Việt
 Bản gốc tiếng Anh

Chiến tranh Việt Nam
Phim tài liệu chiến tranh Việt Nam


title: Piper khasianum

text:
Tiêu núi khasia là một loài trong chi Hồ tiêu phân bố ở độ cao 300-600m, môi trường sống của nó là các khu rừng..

Chú thích

Tham khảo

Chi Hồ tiêu


title: Rhodes

text:
Rhodes (, Ródos, ) là một hòn đảo của Hy Lạp, nằm ở đông nam biển Aegea. Đây là đảo lớn nhất của quần đảo Dodecanese cả trên tiêu chí diện tích và dân số, dân số đảo là 117.007 người vào năm 2001, và đây cũng là thủ phủ lịch sử của nhóm đảo. Về mặt hành chính, đảo tạo thành một khu tự quản riêng biệt của Đơn vị thuộc vùng Rhodes, là một phần của vùng Nam Aegea. Đô thị chính và là thủ phủ của khu tự quản là thành phố Rhodes. Thành phố Rhodes có 53.709 cư dân vào năm 2001. Đảo nằm ở phía đông bắc của Crete, đông nam của Athens và tây nam bờ biển bán đảo Tiểu Á của Thổ Nhĩ Kỳ.

Về mặt lịch sử, Rhodes được cả thế giới biết tới vì trên đảo từng có Tượng thần Mặt Trời ở Rhodes, một trong Bảy kỳ quan thế giới cổ đại. Khu đô thị cổ từ thời Trung Cổ của thành phố Rhodes được công nhận là một Di sản Thế giới. Ngày nay, đây là một trong những điểm đến du lịch phổ biến nhất tại châu Âu.

Tên gọi

Hòn đảo được gọi là Ρόδος trong tiếng Hy Lạp trong suốt chiều dài lịch sử. Ngoài ra, đảo cũng được gọi là ,  Rodos, và trong tiếng Ladino: Rodi hay Rodes.

Địa lý
Rhodes nằm ngay sát bờ biển Tiểu Á () với ngắn hơn rất nhiều nếu so sánh với khoảng cách từ đảo đến Hy Lạp đại lục ().

Hòn đảo Rhodes có hình dạng giống như một cái giáo, chiều dài  và chiều rộng là , tổng diện tích của đảo xấp xỉ  và chiều dài đường bờ biển là . Thành phố Rhodes nằm ở mũi phía bắc của đảo, cũng là nơi có các bến cảng thương mại cổ đại và hiện đại. Cảng hàng không chính (Diagoras, Mã IATA: RHO) nằm cách  về phía tây nam tại Paradisi. Mạng lưới đường bộ tỏa ra từ thành phố và đi dọc theo bờ biển phía đông và tây.

Bên ngoài thành phố Rhodes, các ngôi làng và khu nghỉ dưỡng ven biển nằm rải rác trên đảo, trong đó có Faliraki, Lindos, Kremasti, Haraki, Pefkos, Archangelos, Afantou, Koskinou, Embona (Attavyros), Paradisi, và Trianta (Ialysos).

Khí hậu

Vùng nội địa của đảo có địa hình đồi núi, dân cư thưa thớt và có rừng thông (Pinus brutia) và cây bách (Cupressus sempervirens). Trong khi bờ biển chủ yếu là đá, hòn đảo có các dải đất canh tác và tại đây người dân trồng các loại Cam quýt, nho để làm rượu vang, rau quả, ô liu và các loại cây trồng khác. Số hươu hoang dã được tìm thấy trên đảo được phát hiện có đặc tính di truyền riêng biệt vào năm 2005, và cần được bảo tồn khẩn cấp. Tại thung lũng Petaludes (nghĩa là "Thung lũng của các con bướm"), một số lượng lớn Ngài hổ kéo đến vào các tháng mùa hè. Núi Attavyros, với cao độ , là điểm cao nhất tại hòn đảo.

Các trận động đất bao gồm động đất vào năm 226 TCN đã phá hủy Tượng thần Mặt Trời ở Rhodes; một trận khác vào ngày 3 tháng 5 năm 1481 đã phá hủy phần lớn thành phố Rhodes; và một trận khác vào ngày 26 tháng 6 năm 1926. Ngày 15 tháng 7 năm 2008, Rhodes bị chấn động bởi một trận động đất có cường độ 6,3 độ richter khiến cho một vài tòa nhà cổ bị hư hại nhẹ.

Lịch sử

Thời kỳ cổ đại

Hòn đảo đã có người định cư thời thời đại đồ đá mới, mặc dù chỉ còn lại ít dấu tích của nền văn hóa này. Vào thế kỷ 16 TCN, những người Minoan đã đến Rhodes. Thần thoại Hy Lạp sau đó đã gọi giống người đảo Rhodes là Telchines, và liên hệ đảo Rhodes với Danaus; đảo thỉnh thoảng được gọi với biệt danh Telchinis. Vào thế kỷ 15 TCN, những người Hy Lạp Mycenaea đã xâm chiếm đảo. Sau sự suy sụp của thời đại đồ đồng, tiếp xúc bên ngoài đầu tiên khi phục hồi là với đảo Síp. Vào thế kỷ 8 TCN, các khu định cư trên đảo bắt đầu hình thành, những người Dorian đến và dựng nên ba thành phố quan trọng là Lindos, Ialyssos và Kameiros, cùng với Kos, Cnidus và Halicarnassus (trên đại lục) tạo thành cái gọi là Hexapolis Dorian (tiếng Hy Lạp nghĩa là sáu thành phố).

Trước khi tiến hành các hoạt động khảo cổ học, thần thoại được dùng để để lấp đầy các khoảng trống trong các ghi chép lịch sử. Trong tụng ca của Pindar, hòn đảo được nói là sinh ra nhờ sự kết hợp của thần mặt trời Helios và nữ thần Rhode, và các thành phố được đặt tên theo ba người con của họ. Rhoda là một loài dâm bụt hồng bản địa của đảo. Diodorus Siculus đã nói thêm rằng Actis, một trong số những người con trai của Helios và Rhode, đã đi đến Ai Cập. Ông cho xây dựng thành phố Heliopolis và dạy những người Ai Cập về khoa học chiêm tinh.

Trong nửa sau của thế kỷ 8, thánh đường Athena đã nhận được quá tế lễ biểu thị cho sự tiếp xúc giữa các nền văn hóa: các ngà voi nhỏ đến từ Cận Đông và các đồ vật bằng đồng tới từ Syria. Tại Kameiros ở bờ biển tây bắc, có một đi tích từ thời kỳ đồ đồng, tại đó có một ngôi đền đã được xây dựng nên từ thế kỷ 8, gây chú ý với các bức tượng ngà voi được chạm khắc.

Những người Ba Tư đã xâm lược và chiếm đóng hòn đảo, song họ lại bị quân Athens đánh bại vào năm 478 TCN. Các thành phố gia nhập liên minh Athens. Khi Chiến tranh Peloponnesus nổ ra vào năm 431 TCN, Rhodes vẫn duy trì tính trung lập tương đối, mặc dù đảo là một thành viên của liên minh. Cuộc chiến kéo dài cho đến năm 404 TCN, song vào lúc này Rhodes đã rút hoàn toàn khỏi xung đột và quyết định đi theo con đường riêng của mình.

Năm 408 TCN, các thành phố thống nhất thành một lãnh thổ. Họ xây dựng nên thành phố Rhodes, một kinh thành mới ở cực bắc của hòn đảo. Cách bố trí cân đối của thành phố là nhờ sự giám sát của kiến trúc sư Athens Hippodamus. Chiến tranh Peloponnesus đã làm suy yếu toàn bộ nền văn hóa Hy Lạp và mở đường cho các cuộc xâm lược. Năm 357 TCN, hòn đảo bị vua Mausolus của Caria chinh phục, và sau đó rơi vào tay người Ba Tư vào năm 340 TCN. Sự cai trị của họ cũng không kéo dài. Để trợ giúp cho công dân của mình, Rhodes trở thành một phần của đế quốc do Alexandros Đại đế gây dựng nên vào năm 332 TCN, sau khi ông đánh bại người Ba Tư.

Sau cái chết của Alexandros, các tướng lĩnh của ông đã tranh giành quyền kiểm soát đế quốc. Ba người: Ptolemaios, Seleukos, và Antigonos, đã thành công trong việc phân chia vương quốc với nhau. Rhodes đã hình thành nên các quan hệ thương mại và văn hóa mạnh mẽ với nhà Ptolemaios ở Alexandria, và cùng thành lập liên minh Rhodes-Ai Cập, thế lực đã kiểm soát hoạt thộng thương mại khắp Aegea trong thế kỷ 3 TCN.

Thành phố đã phát triển thành một trung tâm hàng hải, thương mại và văn hóa; đồng tiền của đảo được lưu hành khắp mọi nơi tại Địa Trung Hải. Các trường phái nổi tiếng về triết học, khoa học, văn học và thuật hùng biện chia sẻ những người xuất sắc với Alexandria: nhà hùng biện học người Athens Aeschines, ông từng lập nên một trường phái tại Rhodes; Apollonios của Rhodes; quan sát và làm công việc của một nhà thiên văn học Hipparchus và Geminus, nhà hùng biện Dionysios Trax. Các trường phái điêu khắc phát triển một cách phong phú, phong cách ấn tượng và có thể được mô tả là " Baroque thời Hy Lạp hóa".

Năm 305 TCN, Antigonos chỉ đạo con trai mình là Demetrios, bao vây Rhodes trong một nỗ lực nhằm phá vỡ liên minh giữa hòn đảo và Ai Cập. Demetrios đã cho tạo ra các máy công thành lớn, bao gồm một phiến gỗ công thành  và một tháp công thành mang tên Helepolis có trọng lượng . Mặc dù vậy, vào năm 304 TCN, tức chỉ sau đó một năm, ông đã nhượng bộ và ký kết một thỏa thuận hòa bình, để lại phía sau một lượng lớn các thiết bị quân sự. Người Rhodes đã bán các thiết bị này và dùng tiền dựng nên bức tượng thần mặt trời của họ, Helios, bức tượng được gọi là Tượng thần Mặt Trời ở Rhodes.

Năm 164 TCN, Rhodes đã ký kết một hiệp ước với La Mã. Hòn đảo đã trở thành một trung tâm giáo dục cho các gia đình quý tộc La Mã, và dược đặc biệt chú ý với các giáo viên về thuật hùng biện, như Hermagoras và tác giả khuyết danh của Rhetorica ad Herennium. Đầu tiên, nhà nước này lã một đồng minh quan trọng của La Mã và được hưởng nhiều đặc quyền, nhưng sau này, những điều đó đã mất đi theo ý đồ chính trị của La Mã. Cassius cuối cùng đã xâm lược hòn đảo và cướp phá thành phố.

Vào thế kỷ 1 TCN, Hoàng đế Tiberius đã có một thời gian ngắn sống lưu vong tại Rhodes. Thánh Phaolô đã mang Kitô giáo đến với người dân trên đảo. Rhodes đã đạt đến đỉnh cao vào thế kỷ 3. Năm 395, thời kỳ cai trị lâu dài của đế quốc Đông La Mã đã bắt đầu tại Rhodes, khi nửa phía đông của đế quốc La Mã dần dần Hy Lạp hóa hơn.

Từ sau năm 600 SCN, ảnh hưởng của đảo đối với hàng hải đã được biểu thị trong bộ sưu tập luật hàng hải được gọi là "Luật Biển Rhodes" (Nomos Rhodion Nautikos), áp dụng khắp Địa Trung Hải và sử dụng giờ Đông La Mã.

Rhodes bị đội quân Hồi giáo của Muawiyah I đánh chiếm vào năm 672. Vào khoảng năm 1090, Đảo bị đội quân Hồi giáo của Vương triều Seljuk chiếm giữ, không lâu sau trận Manzikert. Rhodes được Hoàng đế Đông La Mã Alexius I Comnenus tái chiếm trong Cuộc thập tự chinh thứ nhất.

Thời kỳ Trung Cổ
Năm 1309, thời kỳ Đông La Mã kết thúc khi hòn đảo bị các lực lượng Hiệp sĩ Cứu tế chiếm đóng. Dưới sự cai trị của thế lực mới với tên gọi "Hiệp sĩ Rhodes", thành phố được tái xây dựng theo mô hình của một thành lý tưởng vào thời Trung Cổ tại châu Âu.

Các bức tường vững chắc mà các Hiệp sĩ đã xây dựng đã cưỡng lại các cuộc tấn công của Sultan Ai Cập năm 1444, và của Mehmed II vào năm 1480. Tuy nhiên, Rhodes cuối cùng đã rơi vào tay một đội quân lớn của Suleiman Đại đế vào tháng 12 năm 1522, một thời gian dài sau khi phần còn lại của đế quốc Đông La Mã bị mất. Một vài Hiệp sĩ còn sống sót được phép rút đến Vương quốc Sicilia. Các Hiệp sĩ sau đó đã di chuyển căn cứ hoạt động của họ tới Malta. Hòn đảo Rhodes thuộc quyền kiểm soát của đế chế Ottoman trong gần bốn thế kỷ.

Lịch sử hiện đại
Hòn đảo có nhiều dân tộc có nguồn gốc từ các quốc gia xung quanh, bao gồm cả người Do Thái. Dưới sự cai trị của đế chế Ottoman, tình hình trên đảo khá tốt, nhưng đôi khi cũng phát sinh các phân biệt đối xử và sự cố chấp. Tháng 2 năm 1840, người Do Thái tại Rhodes đã bị kết tội sai về việc giết theo nghi lễ một cậu bé Thiên Chúa giáo. Điều này dẫn đến đổ máu chống lại người Do Thái.

Năm 1912, Ý đã chiếm Rhodes từ tay người Thổ. Dân cư trên đảo do vậy có thể phớt lờ các sự kiện liên quan đến "Trao đổi dân cư thiểu số" giữa Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ. Theo Hiệp ước Lausanne, hòn đảo cùng với các phần còn lại của Dodecanese chính thức được trao cho Ý. Đảo trở thành phần lãnh thổ cốt lõi của Isole Italiane dell'Egeo.

Sau Thỏa thuận đình chiến giữa Ý và các lực lượng Đồng Minh vào ngày 8 tháng 12 năm 1943, người Anh đã cố gắng lôi kéo quân Ý đồn trú tại Rhodes. Điều này đã được quân Đức dự đoán], và họ đã thành công trong việc chiếm đảo. Trong một khía cạnh, sự chiếm đóng đảo của Đức đã khiến cho người Anh thất bại trong chiến dịch Dodecanese sau đó.

Vào ngày 19 tháng 7 năm 1944, Gestapo đã gom gần 2.000 người Do Thái trên đảo để giửi đến các trại hủy diệt. Lãnh sự Thổ Nhĩ Kỳ Selahattin Ülkümen đã gặp nguy cơ đáng kể đối với bản thân và gia đình khi cứu giúp 42 gia đình người Do Thái, tổng cộng 200 người, họ là công dân Thổ Nhĩ Kỳ hoặc là thành viên của gia đình công dân Thổ Nhĩ Kỳ.

Năm 1947, cùng với các hòn đảo khác của Dodecanese, Rhodes thống nhất vào Hy Lạp.

Năm 1949, tại Rhodes đã diễn ra cuộc đàm phán giữa Israel và Ai Cập, Jordan, Liban, và Syria, kết thúc với Hiệp định đình chiến 1949.

Khảo cổ
Vào thời kỳ cổ đại, Rhodes từng sở hữu một trong Bảy kỳ quan thế giới cổ đại là Tượng thần Mặt Trời ở Rhodes. Bức tượng đồng khổng lỗ này được ghi trong tư liệu là đã nằm ở bến cảng. Tượng được hoàn thành vào năm 280 TCN song đã bị một trận động đất phá hủy vào năm 224 TCN. Không có dấu vết nào của bức tượng còn lại cho đến ngày nay.

Các di tích lịch sử trên đảo Rhodes bao gồm Vệ thành Lindos, Vệ thành Rhodes, Đền thờ Apollo, Ialysos cổ đại, Kamiros cổ đại, Cung điện Thống đốc, Đô thị cổ Rhodes (thành phố Trung Cổ có tường thành), Giáo đường Do Thái Kahal Shalom tại Quảng trường Do Thái, Bảo tàng Khảo cổ học, các di tích của Lâu đài Monolithos, lâu đài Kritinia, Nhà tế bần Thánh Catarina và Cầu bộ hành Rhodes.

Tôn giáo
Tôn giáo chủ yếu trên đảo là Chính Thống giáo Hy Lạp. Cũng có một số lượng đáng kể cư dân là tín đồ Công giáo Rôma thiểu số trên đảo, nhiều người trong số này là hậu duệ của những người Ý ở lại sau khi kết thúc thời kỳ chiếm đóng của nước Ý. Rhodes có một thiếu số người Hồi giáo, dấu vết từ thời kỳ thuộc đế chế Ottoman.

Cộng đồng Do Thái tại Rhodes đã có mặt từ thế kỷ 1 SCN. Năm 1480, người Do Thái đã tích cực bảo vệ tường thành chống lại người Thổ. Kahal Shalom, được thành lập vào năm 1557, là giáo đường Do Thái cổ nhất tại Hy Lạp và vẫn nằm tại quảng trường Do Thái trong đô thị cổ của Rhodes. Vào đỉnh cao hồi thập niên 1920, cộng đồng Do Thái từng chiếm tới một phần ba dân cư của đảo. Vào thập niên 1940, có khoảng 2000 người Do Thái có nguồn góc dân tộc khác nhau. Người Đức đã trục xuất và sát hại hầu hết cộng đồng này trong Holocaust. Kahal Shalom đã được sửa chữa lại với sự giúp đỡ của các nhà tài trợ nước ngoài song hiện nay chỉ còn vài người Do Thái còn sinh sống tại Rhodes, do vậy các buổi tế lễ không được thực hiện thường xuyên.

Hành chính
Khu tự quản Rhodes hiện tại được thành lập sau cải cách chính quyền địa phương năm 2011 với việc hợp nhất 10 khu tự quản trước đó (trong ngoặc là các cộng đồng thành phần):
Afantou (Afantou, Archipoli)
Archangelos (Archangelos, Malonas, Masari)
Attavyros (Emponas, Kritinia, Monolithos, Siana, Agios Isidoros)
Ialysos
Kallithea (Kalythies, Koskinou, Psinthos)
Kameiros (Soroni, Apollona, Dimylia, Kalavarda, Platania, Salakos, Fanes)
Lindos (Lindos, Kalathos, Laerma, Lardos, Pylona)
Petaloudes (Kremasti, Pastida, Maritsa, Paradeisi, Theologos, Damatria)
Rhodes
South Rhodes (Gennadi, Apolakkia, Arnitha, Asklipieio, Vati, Istrios, Kattavia, Lachania, Mesanagros, Profilia)

Khu tự quản bao gồm đảo Rhodes và một vài đảo nhỏ xung quanh. Thành phố Rhodes là thủ phủ của quận Dodecanese trước đây. Rhodes là đảo đông dân cư nhất tại vùng Nam Aegea.

Đô thị và làng mạc
Rhodes có 43 đô thị và làng:

Kinh tế
Kinh tế đảo có định hướng du lịch. Lĩnh vực phát triển nhất là dịch vụ. Các ngành công nghiệp nhỏ nhập khẩu các nguyên liệu thô rồi bán lẻ tại địa phương. Các ngành kinh tế khác bao gồm sản xuất hàng hóa nông nghiệp, chăn nuôi, thủy sản và nhà máy rượu vang.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trang chính thức của thành phố Rhodes

Quần đảo Aegea


title: Crocodylus thorbjarnarsoni

text:
Crocodylus thorbjarnarsoni là một loài cá sấu đã tuyệt chủng. Loài này đã sinh sống ở lưu vực Turkana ở Kenya. Loài này có quan hệ gần với crocodylus anthropophagus sinh sống cùng thời ở Tanzania.

Đây là loài cá sấu lớn nhất từng tồn tại trên Trái Đất. Nó dã sinh sống 4-2 triệu năm trước đây. Dựa trên đo đạc hộp sọ, người ta ước tính loìa cá sấu này dài đến 7,5 mét, dài hơn nhưng không có mối quan hệ gì với loài cá sấu sông Nin. loài này đã có thể là loài săn bắt người tiền sử, tuy nhiên người ta không phát hiện ra hóa thạch xương người tiền sử bị cá sấu này cắn. Phải bốn người mới khiêng nổi hộp sọ hóa thạch phát hiện được, tiêu bản đang được bảo quản tại viện bảo tàng quốc gia Kenya.

Crocodylus thorbjarnarsoni được đặt danh pháp bởi Christopher Brochu và Glenn Storrs trong năm 2012 để vinh danh của John Thorbjarnarson, nhà bảo tồn đã có công đóng góp để bảo vệ cá sấu có nguy cơ tuyệt chủng.

Chú thích

Tham khảo

T
Động vật được mô tả năm 2012


title: Trường Văn hóa thiếu niên Tây Nguyên

text:
Trường Văn hóa thiếu niên Tây Nguyên (hay còn gọi là Trường Thiếu sinh quân B3) được thành lập đầu năm 1973 sau khi Hiệp định Paris được ký kết. Trường trực thuộc Mặt trận Tây nguyên do Bộ tư lệnh Mặt trận Tây Nguyên quản lý và chỉ huy. Trường nuôi dạy con em các dân tộc Tây Nguyên và một số con em Việt kiều Campuchia. Trường được biên chế thành các đại đội như biên chế của quân đội, mỗi đại đội có đại đội trưởng, chính trị viên, mỗi trung đội do một sĩ quan làm trung đội trưởng, mỗi lớp được biên chế vào các tiểu đội.

Thời gian đầu trường đóng tại vùng rừng núi Kờpoor (Campuchia),đến cuối năm 1974 chuyển về đóng ở vùng ngã ba biên giới. Hiệu trưởng là thiếu tá Lê Văn Phan.

Tháng 4/1975 Miền Nam hoàn toàn giải phóng trường được lệnh về tiếp quản Trường Thiếu sinh quân Cao nguyên của chế độ cũ tại Pleiku. Sau đó học sinh được chuyển về các tỉnh sáp nhập với số học sinh miền Nam từ Bắc chuyển vào để tiếp tục học tập.

Tham khảo


title: Tội ác chiến tranh của Hoa Kỳ trong Chiến tranh thế giới thứ hai

text:
Tội ác của Hoa Kỳ trong thế chiến thứ hai bao gồm các hành động cướp bóc, đánh đập tù nhân, giết người, cưỡng hiếp phụ nữ và đặc biệt là sử dụng vũ khí hủy diệt hàng loạt tại 2 thành phố lớn của Nhật Bản là Hiroshima và Nagasaki.

Okinawa
Trong trận Okinawa, các nhà sử học Nhật đã ước tính có khoảng 10.000 phụ nữ Nhật bị binh sĩ Hoa Kỳ cưỡng bức chỉ trong vòng 3 tháng.

Thảm sát hàng loạt
Tờ Time thông báo khoảng 2000 dân thường trong 1 làng ở tỉnh Katsuyama bị lính Mỹ giết và cưỡng hiếp. Vụ thảm sát Canicatti ở Ý cũng là một ví dụ, khoảng 8 người trong đó có 1 bé gái 11 tuổi bị quân Mỹ giết hại, người gây ra vụ thảm sát này là Trung tá McCaffrey, một vụ điều tra bí mật đã được thực hiện nhưng ông không bao giờ bị đem ra tòa án. McCaffrey mất năm 1954. Vụ việc chỉ bị phanh phui khi Joseph S. Salemi - làm việc tại Đại học New York là người chứng kiến vụ thảm sát công bố trước dư luận.

Không kích bừa bãi

Trong chiến tranh thế giới thứ hai, lực lượng quân đồng minh đặc biệt là Mỹ và Anh đã không kích bừa bãi vào nhiều thành phố ở Châu Âu và Nhật Bản. Tuy các thành phố này do phát xít Đức hoặc Nhật Bản chiếm đóng nhưng vẫn còn nhiều dân thường sinh sống tại đấy, nhiều trường học bệnh viện bị phá hủy. Ví dụ như thành phố Dresden của Đức hay Tokyo của Nhật Bản vào thời kỳ cuối chiến tranh, đặc biệt là ở Tokyo, cả thành phố trở thành biển lửa sau những trận không kích và đây là một trong những trận ném bom tàn phá khủng khiếp nhất trong lịch sử. Các hành động này được các nhà sử học coi là tội ác . Sau khi Đức Quốc xã đầu hàng, bộ trưởng ngoại giao Joachim von Ribbentrop của chính quyền Đức phát xít cũ đã nhiều lần tố cáo việc Hoa Kỳ và Anh liên tiếp không kích vào dân thường nhưng những lời tố cáo này lại không được xem xét.

Giết hại tù nhân

Vụ thảm sát ở Dachau - một trại tập trung của Đức được thực hiện bởi sư đoàn bộ binh 45, Quân đội Hoa Kỳ vào ngày 29 tháng 4 năm 1945 đã làm chết hàng chục lính SS của Đức đã đầu hàng và cả các tù nhân chiến tranh vô tội của Phát xít Đức.

1 vụ thảm sát khác cũng do sư đoàn bộ binh số 45 Quân đội Hoa Kỳ gây ra là vụ Thảm sát Biscari tại Ý. Khoảng 75 tù nhân chiến tranh của Mỹ (chủ yếu là người Ý) đã bị sát hại vào ngày 14 tháng 7 năm 1943.

Trong vụ Thảm sát Malmedy lệnh bằng văn bản của Trung đoàn bộ binh 328 Quân đội Mỹ, ngày 21 tháng 12 năm 1944, nêu rõ: Không có binh lính SS hoặc lính nhảy dù sẽ được bắt làm tù binh, nhưng tất cả sẽ bị bắn. Thiếu tướng Raymond Hufft (quân đội Mỹ) đã hướng dẫn quân đội của mình không được có bất cứ tù nhân khi họ vượt qua sông Rhine năm 1945. "Sau chiến tranh, khi ông bị phản ứng về các tội ác chiến tranh và ông thừa nhận, nếu người Đức đã giành chiến thắng, tôi sẽ được xét xử tại Nuremberg thay vì chúng."

Gần ngôi làng Pháp Audouville-la-Hubert, 30 tù nhân Wehrmacht của Đức bị thảm sát bởi lính nhảy dù Mỹ..

Frank Sheeran, người từng phục trong sư đoàn bộ binh 45, sau này kể lại: "Khi một nhân viên sẽ cho bạn biết để có một vài tù nhân Đức trở lại đằng sau đường dây và bạn vội vàng trở lại, bạn đã làm những gì bạn phải làm".
Sử gia Peter Lieb đã phát hiện ra rằng các đơn vị Hoa Kỳ và Canada đã ra lệnh để không phải bắt tù nhân trong cuộc đổ bộ D-Day tại Normandy. Nếu quan điểm này là chính xác, nó có thể giải thích số phận của 64 tù nhân của Đức (trong số 130 bị bắt)tại Omaha Beach,D-Day.

Theo một bài báo Der Spiegel của Klaus Wiegrefe, hồi ký cá nhân của những người lính Đồng Minh đã được cố tình bỏ qua bởi các nhà sử học cho đến bây giờ bởi vì họ đã đi ngược với huyền thoại "Greatest Generation" xung quanh chiến tranh thế giới thứ II, điều này gần đây đã bắt đầu thay đổi với cuốn sách như Day of Battle của Rick Atkinson, nơi ông mô tả tội ác chiến tranh của Đồng minh ở Ý, và D-Day: Battle for Normandy, bởi Anthony Beevor..

Ném bom hạt nhân

Ngày 6-8, vào lúc 1h45 phút, pháo đài bay hạng nặng B-29 Superfortress của không lực Hoa Kỳ cất cánh từ phi trường Tinian cách Hiroshima 1.700 dặm mang theo quả bom nguyên tử mang tên "Little Boy" (tức cậu bé) tiến thẳng tới "thành phố bất hạnh" Hiroshima. Bom được ném lúc 8h45 phút ở độ cao 9500 mét và khi phi cơ bay với tốc độ 520 km/h. "Little boy" phát nổ khi cách mặt đất 600m, 90.000 người thiệt mạng, hàng chục nghìn người khác bị thương và nhiễm phóng xạ. Tổng cộng đã có 140.000 người đã chết vì quả bom nguyên tử. Gần 100 phần trăm thành phố bị phá hủy trong tích tắc. Bán kính bị tàn phá là 1,6 km và cháy trên diện tích 4,4 km vuông.

Ngày 9-8, Mỹ ném quả bom nguyên tử thứ hai tại Nagasaki, pháo đài bay B-29 mang tên Bock's Car đang bay thẳng tới Kokura, nhưng sau đó do lý do nhiên liệu và mây che phủ nên nó chuyển mục tiêu sang Nagasaki. 11h1 phút, quả bom nguyên tử mang tên "Fat Man" (tức ông mập) được ném xuống Nagasaki. 43 giây sau khi bom rơi, Fat Man phát nổ, nhiệt độ tăng đến 3.871 °C và sức gió khoảng 1.000 km/giờ. Do Nagasaki có nhiều đồi núi và do bom rơi hơi chệch mục tiêu nên thiệt hại ở đây ít hơn so với Hiroshima. 70.000 người chết ngay tại chỗ, 60.000 người bị thương và phơi nhiễm phóng xạ. Tổng cộng thương vong là 130.000 người trong tổng số 240.000 người đang sống trong thành phố vào ngày 9-8.

Việc ném bom nguyên tử là do tổng thống Mỹ Harry S Truman phê duyệt. Việc ảnh hưởng của việc ném bom nguyên tử đến sự đầu hàng của đế quốc Nhật vẫn là đề tài tranh cãi. Nhưng việc làm hàng nghìn dân thường vô tội phải thiệt mạng là bằng chứng không thể chối cãi đối sự ác độc của Hoa Kỳ, sự thù oán của Mỹ qua Trận Trân Châu Cảng và để thể hiện sức mạnh của quân đội Hoa Kỳ thông qua sự kiện "thử nghiệm vũ khí nguyên tử tại Nhật Bản".

Sau vụ ném bom, Mỹ bị cộng đồng quốc tế và các cá nhân như nhà bác học Albert Einstein chỉ trích và lên án mạnh mẽ không chỉ thời gian năm 1945 mà còn nhiều năm về sau nữa và cho đến tận ngày nay. Tổng thống Harry S Truman cũng bị lên án, cho rằng ông đã phạm phải tội ác chiến tranh, tội ác chống lại loài người như Peter Kurznick, giám đốc viện Nghiên cứu hạt nhân tại Đại học châu Mỹ tại Washington viết:
"Ông ta (chỉ Harry Truman) biết rằng ông ta đã bắt đầu một quá trình hủy diệt sự sống. Đó không chỉ là tội ác chiến tranh; đó còn là tội ác chống lại loài người."

Xem thêm
 Vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki
 Tội ác của quân đội Hoa Kỳ

Chú thích

Thế chiến 2
Hoa Kỳ

en:Allied war crimes during World War II#United States 2


title: Hạ Lại Đầu

text:
Hạ Lại Đầu () là một thiền vu Hung Nô vào thế kỷ thứ 4 và cũng là vị thiền vu cuối cùng. Vào năm Quang Thọ (Tiền Yên) thứ 1 (357), Hạ Lại Hầu dẫn 35.000 người bộ lạc đầu hàng Hoàng đế Tiền Yên Mộ Dung Tuấn, được Mộ Dung Tuấn phong làm Ninh Tây Tướng quân, Vân Trung quận công, cho an trí những người bộ lạc tai Bình Thư thành của Đại Quận. Về sau, Hạ Lại thị và Thác Bạt thị của Tiên Ti dung hợp, chính là Hạ Lan thị vào thời Nam-Bắc triều.

Tham khảo

 Tấn thư-quyển 110-tải ký 10-Mộ Dung Tuấn

Thiền vu Hung Nô
Nhân vật chính trị Ngũ Hồ thập lục quốc


title: Lưu Báo

text:
Lưu Báo là con trai của Thiền vu Hung Nô Ư Phu La vào cuối thời nhà Hán và thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Lưu Báo là cha của Lưu Uyên, người sáng lập nên nước Hán Triệu vào thời Ngũ Hồ thập lục quốc.

Lưu Báo là người thừa tự của Ư Phu La Thiền vu. Khi Ư Phu La mất, em trai của Ư Phu La là Hô Trù Toàn đã thừa kế ngôi vị thiền vu, phù hợp với nguyên tắc kế vị của Hung Nô, và Lưu Bảo khi đó trở thành Tả Hiền Vương, tương đương với vị trí Thái tử. Lưu Báo về sau tiếp nhận ngũ bộ Hung Nô.

Năm thứ 21 dưới sự cai trị của mình, Hô Trù Toàn đã bị Tào Tháo cầm giữ và Lưu Báo lên ngôi thiền vu (215-260). Em trai ông là Khứ Ti nắm quyền quản lý ngũ bộ và trở thành Tả Hiền Vương. Thời gian làm Thiền vu Nam Hung Nô của Lưu Báo là dài nhất trong lịch sử các thiền vu.

Trong cuộc chính biến của Lý Thôi tại Trường An, Lưu Bảo bắt Sái Văn Cơ làm lẽ và có hai người con với bà. Ông đã trao trả Văn Cơ khi Tào Tháo cho sứ giả đem vàng ngọc tới chuộc về. Khi bộ lạc trải qua các vẫn đề nội bộ, Đặng Ngải đã khuyên ông nên từ bỏ một số quyền lực của mình.

Tham khảo

Xem thêm
Danh sách nhân vật thời Tam Quốc

Người Tam Quốc
Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Hán Triệu


title: Trận Hổ Lao Quan

text:
Trận Hổ Lao Quan là một trận chiến hư cấu trong tiểu thuyết Tam Quốc Diễn nghĩa của nhà văn La Quán Trung. Trận đánh mô tả về cuộc chiến giữa thế lực quân sự do lãnh chúa Đổng Trác chỉ huy chống lại liên minh 18 lộ chư hầu (liên minh Quan Đông) do Viên Thiệu làm minh chủ. Trận đánh được hư cấu trên sự kiện chiến dịch chống lại Đổng Trác của các chư hầu vào năm 190. Trong trận đánh Hổ Lao Quan, đã mô tả nên hình ảnh hào hùng của các vị tướng và đặc biệt là trận đọ sức trực tiếp nổi tiếng giữa Lã Bố chống lại ba anh em Lưu Quan Trương hay còn gọi là Tam anh chiến Lã Bố trong Kinh kịch hay văn hóa Trung Quốc.

Dàn trận
Sau khi Quan Vũ giết Hoa Hùng, Quân Hoa Hùng thua, chạy về cửa quan báo cho Lý Túc biết. Lý Túc viết giấy báo Đổng Trác. Đổng Trác khởi hai mươi vạn quân chia làm hai đường, một đường sai Lý Thôi, Quách Dĩ, đem năm vạn quân ra giữ cửa Dĩ Thủy, chỉ thủ không chiến, một đường thì đích thân Đổng Trác đem mười lăm vạn quân cùng với Lý Nho, Lã Bố, Phàn Trù, Trương Tế giữ cửa quan Hổ Lao. Đổng Trác sai Lã Bố lĩnh ba vạn quân ra trước quan, đóng một trại lớn còn Đổng Trác thì đóng đồn trên cửa quan.

Nhận được tin, Viên Thiệu họp các tướng lại bàn. Tào Tháo đề xuất chia quân ra, một nửa ra đó nghênh địch. Viên Thiệu cử Vương Khuông, Kiều Mạo, Pháo Tín, Viên Dị, Khổng Dung, Trương Dương, Đào Khiêm, Công Tôn Toản, tổng cộng tám vị chư hầu đến cửa Hổ Lao đón đánh. Tào Tháo thì dẫn quân đi lại tiếp ứng. Chư hầu đều khởi binh đến, thái thú Vương Khuông đi trước.

Lã Bố đem năm nghìn quân thiết kỵ lại. Vương Khuông đem quân mã, bày thành thế trận, cưỡi ngựa đứng dưới cửa cờ, trông thấy Lã Bố ra trận.

Diễn biến
Vương Khuông thấy Lã Bố hỏi ai dám ra đánh thì đằng sau có một tướng vác ngọn giáo, thúc ngựa chạy ra, là một danh tướng ở Hà Nội, tên là Phương Duyệt. Hai ngựa giao nhau, chưa được năm hiệp, Phương Duyệt bị Lã Bố đánh một ngọn kích ngã xuống ngựa. Lã Bố xông thẳng vào. Quân Vương Khuông thua to, chạy tán loạn ra bốn mặt. Lã Bố xông xáo vào đám quân Khuông như chạy vào nơi không người. Nhưng Kiều Mạo, Viên Di đem hai cánh quân vừa đến, cứu được Vương Khuông, quân Lã Bố mới lui.

Lã Bố đến khiêu chiến. Chư hầu tám xứ đều lên ngựa kéo ra cả, chia quân ra làm tám đội ở trên gò cao. Bộ tướng của Trương Dương, thái thú Thượng Đẳng tên là Mục Thuận cầm ngọn giáo tế ngựa ra đánh, bị Bố đâm một ngọn kích chết lăn từ trên ngựa xuống đất. Tiếp đến một bộ tướng của Khổng Dung, tên là Vũ An Quốc, vác một cái dùi sắt, thúc ngựa chạy ra, Lã Bố đến, đánh nhau được mười hiệp, Lã Bố đưa một ngọn kích đánh gãy cánh tay Ngô An Quốc. Ngô An Quốc vứt dùi sắt chạy. Chư hầu tám xứ cùng đổ ra mới cứu được Ngô An Quốc. Lã Bố lui quân trở về

Tào Tháo đề xuất rằng Lã Bố anh hùng, không địch được, nên tập họp cả mười tám nước chư hầu để bàn nhau tìm kế gì đánh. Trong khi đang bàn bạc, Lã Bố lại kéo quân đến thách đánh. Công Tôn Toản vác ngọn giáo nhảy ra đánh Lã Bố, mới được vài hiệp, Công Tôn Toản thua chạy. Lã Bố thúc ngựa xích thố sấn lại đuổi, ngựa này chạy nhanh như bay. Lã Bố gần đuổi kịp Toản thì ở bên rìa đường, Trương Phi quát lớn: "Thằng đầy tớ ba họ kia đừng chạy nữa! Có Trương Phi người đất Yên đây!" Lã Bố thấy thế bỏ Công Tôn Toản, đánh nhau với Trương Phi.

Trương Phi hăng hái cố đánh Lã Bố. Hai người đánh nhau được hơn năm mươi hiệp chưa rõ bên nào thua bên nào được. Quan Vũ đứng ngoài thấy thế cầm thanh long yển nguyệt đến cùng đánh. Ba con ngựa đứng dàn kiểu chữ đinh, đánh nhau được ba mươi hiệp nữa hai người cũng vẫn không hạ được Lã Bố. Lưu Bị bấy giờ cũng cầm đôi gươm thúc ngựa chạy vào đánh giúp. Ba người vây tròn lấy Lã Bố đánh chẳng khác gì quân đèn cù. Có bài thơ như sau:

Vận Hán đến Hoàn Linh suy thế,

Vầng thái dương đã xế về Đoài.

Gian thần Đổng Trác ra oai,

Phế vua; Lưu Hiệp rụng rời thất kinh.

Hịch Tào Tháo truyền nhanh các trấn,

Chư hầu cùng nổi giận dấy binh.

Bản Sơ thủ lãnh đồng minh,

Thề nhau giúp Hán yên bình non sông.

Kia Lã Bố anh hùng ai sánh,

Khắp mọi người dũng mãnh nào bằng?

Áo ngoài giáp bạc sáng choang,

Đầu trên nhấp nhoáng mũ vàng ngù bông.

Mặt thú dữ trập trùng bảo đái,

Cánh phượng bay phấp phới cấm bào.

Vó câu gió chạy ào ào,

Kích hoa sáng quắc soi vào nước trong.

Ra cửa ải tranh hùng ai dám?

Các chư hầu thất đảm kinh hồn.

Trương Phi nhảy vọt ra liền,

Xà mâu một ngọn trận tiền giương uy;

Vểnh râu hổ gầm ghì thét mắng,

Xoe mắt tròn lóng lánh lân la.

Đánh nhau mê mải chưa tha,

Vân Trường nóng tiết nhảy ra xông vào.

Nhoáng màu tuyết, ngọn đao sắc nước,

Áo chiến bào quắc thước màu hoa.

Quỷ thần thét, tiếng ngựa ra,

Căm căm khí tức, mắt hoa đỏ ngầu.

Huyền Đức cũng giục mau ngựa nhảy.

Múa đôi gươm vùng vẫy ra oai.

Ba người vây bọc vòng ngoài;

Kẻ đâm người đỡ liền tay không rời.

Tiếng quát tháo lay trời động đất,

Sát khí bay cao ngất mây xanh,

Ôn Hầu thế núng nhìn quanh,

Quay đầu ngựa chạy về nhanh núi nhà,

Cán họa kích đảo đà tếch trước,

Cờ ngũ hành xơ xác bướm bay.

Giật cương chạy rẽ đường mây,

Hổ Lao trại ấy tọt ngay vào thành.

Lã Bố cố sức chống đỡ không nổi, bèn nhắm giữa mặt Lưu Bị phóng vờ một ngọn kích. Lưu Bị tránh được. Lã Bố mở góc của trận, cắp đao ngược kích, phi ngựa chạy về. Ba người thúc ngựa sấn vào, quân mã tám xứ đều reo ầm lên, xô cả ra đánh. Quan Lã Bố chạy về trên cửa Hổ Lao. Ba người theo sau đuổi mãi. Chư hầu tám xứ cùng mời Lưu, Quan, Trương đến mừng công rồi sai người về trại Viên Thiệu báo tin mừng.

Hậu chiến
Sau thất bại tại Hổ Lao Quan, Đổng Trác bỏ về thành Lạc Dương, tình thế nguy ngập, Lý Nho đề xuất Đổng Trác dời đô về Trường An để phòng thủ. Đổng Trác cho đốt Lạc Dương và đem toàn bộ dân quan về Trường An. Triệu Xầm, tướng phòng thủ Phí Thủy Quan nghe tin liền đầu hàng, dâng cửa ải cho Tôn Kiên, Tôn Kiên liền kéo quân vào Lạc Dương và lục lọi tìm được ngọc tỷ truyền quốc.

Lịch sử
Đây là một trận đánh không có trong sử sách và được hư cấu trong văn hóa từ tác phẩm của Tam quốc diễn nghĩa.
 Lã Bố chỉ được nhắc tới trong chính sử là người thông thao cung, ngựa, không hề được khen ngợi về vũ lực cá nhân.
 Hổ Lao quan là cửa ải được đắp vào thời nhà Đường.
 Ba anh em Lưu Quan Trương không tham gia vào liên minh 18 lộ chư hầu và không tham dự vào trận Hổ Lao Quan vì lúc này họ đang đánh nhau với quân Khăn Vàng ở Hạ Bì.

Trong trò chơi điện tử
Trận Hổ Lao Quan được tái hiện sống động trong loạt trò chơi Dynasty Warriors hay trò chơi Sangokushi Sousouden (đều của hãng Koei).

Tham khảo

 De Crespigny, Rafe. "To Establish Peace: being the Chronicle of the Later Han dynasty for the years 189 to 220 AD as recorded in Chapters 59 to 69 of the Zizhi tongjian of Sima Guang". Volume 1. Faculty of Asian Studies, The Australian National University, Canberra. 1996. ISBN 0-7315-2526-4.
 Tam Quốc diễn nghĩa, La Quán Trung
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Trận chiến thời Tam Quốc


title: Crocodylus anthropophagus

text:
Crocodylus anthropophagus là một loài cá sấu đã tuyệt chủng từ Plio-Pleistocene đã sinh sống ở Tanzania. Nó đã sinh sống 1,84 triệu năm về trước.
Crocodylus anthropophagus đầu tiên được đặt tên bởi Christopher A. Brochu, Jackson Njau, Robert J. Blumenschine và Llewellyn D. Densmore trong năm 2010. Tên cụ thể là từ anthropophagus từ tiếng Hy Lạp "Nhân chủng học" có nghĩa là "con người" và tiếng Hy Lạp "phagos" có nghĩa là "ăn", trong tài liệu tham khảo các bằng chứng loài cá sấu này ăn thịt người sơ khai.
Loài này phân bố ở Olduvai Gorge ở các miền bắc Tanzania. Địa phương kiểu của nó là gần các địa phương cho các động vật họ người Homo habilis và Paranthropus boisei.

Chú thích

Tham khảo

A
Động vật được mô tả năm 2010


title: Khứ Ti

text:
Khứ Ti (), ước đoán sinh vào cuối thời Đông Hán, sống qua thời Tam Quốc, là thủ lĩnh Thiết Phất bộ, một chi hệ của Hung Nô vào thời Tây Tấn, là Hữu Hiền Vương của Nam Hung Nô (Ngụy thư ghi là Tả Hiền Vương), ông là Ngũ Thế tổ của Hách Liên Bột Ngột, người sáng lập nước Hạ vào thời kỳ thập lục quốc, là cha của Cáo Thăng Viên (誥升爰), là anh trai Phan Lục Hề. Căn cứ theo "Bắc sử·Phá Lục Hàn thường truyện", Khứ Ti là thúc thúc của Hô Trù Tuyền thiền vu, đệ đệ của Khương Cừ thiền vu. Nhưng căn cứ theo "Thông chí·thị tộc lược", Khứ Ti là hậu duệ của Độ Liêu Tướng quân của Đông Hán Lưu Tiến Bá, Lưu Tiến Bá bắc phạt bị Hung Nô bắt giữ, sinh ra Thi Lợi, Khứ Ti là con cháu của Thi Lợi.

Năm Kiến An thứ 1 (196) thời Đông Hán, ông thụ mệnh phái quân trợ giúp Hán Hiến Đế, Đổng Thừa và những người khác đi từ Trường An đến Lạc Dương, cùng với Lý Thôi và Quách Dĩ giao chiến.

Tham khảo

 Tấn thư
 Ngụy thư
 Tự trị thông giám
 Thập lục quốc Xuân thu

Nhân vật quân sự Tam Quốc
Hung Nô
Năm sinh không rõ
Mất năm 255


title: Đồng Hồ Báo Thức (ban nhạc)

text:
Đồng Hồ Báo Thức là tên gọi của ban nhạc người Việt Nam, từng được bình chọn là "ban nhạc được bạn trẻ yêu thích nhất" năm 1999 bởi Đài Phát thanh và truyền hình Hà Nội. Ban nhạc gồm 3 thành viên: Lê Tâm, Hoài Phương, Việt Khôi.

Tiểu sử các thành viên

Hoài Phương
Ca sĩ Hoài Phương, tên đầy đủ là Trịnh Hoài Phương là con gái thầy dạy guitar Trịnh Đình Thi. Chị là một diễn viên của nhà hát Tuổi Trẻ, từng đoạt Huy chương Bạc liên hoan ca múa nhạc chuyên nghiệp toàn quốc năm 1989 với ca khúc "Nụ cười sơn cước" của Tô Hải.

Hoài Phương có chất giọng trong sáng và một tác phong hồn hậu, rất hợp với việc ca hát phục vụ thiếu nhi. Hoài Phương và Nguyễn Lê Tâm (tác giả các ca khúc của ban nhạc Đồng hồ báo thức sau này) quen nhau vào năm 1992. Họ thường trao đổi tác phẩm với nhau. Nguyễn Lê Tâm và Ngô Việt Khôi chơi với nhau từ khoảng đầu 1990. Cả nhóm gặp nhau và ca hát thấy hợp ý. Sau thì quyết định thành lập ban nhạc vào ngày 25 tháng 10 năm 1997. Đầu tiên, ban nhạc có cái tên "Xúc xắc đỏ". Sau đặt lại thành "Đồng hồ báo thức". Ban đầu, nhóm có ca sĩ Hải Yến. Chương trình mà nhóm chính thức tham gia đầu tiên là "Nhịp điệu mùa xuân" tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô (Hà Nội). Một thời gian sau thì Hải Yến không tham gia nữa nên chỉ có 3 ca sĩ. Hoài Phương trở thành nữ ca sĩ hát chính và cô đã thể hiện rất thành công các ca khúc "đinh" của nhóm. Hiện nay Hoài Phương đã thành lập công ty tổ chức biểu diễn và không còn đi biểu diễn ở các sân khấu ca nhạc chuyên nghiệp nữa.

Lê Tâm
Lê Tâm, tên đầy đủ là Nguyễn Lê Tâm, sinh ra và lớn lên tại Hà Nội, nguyên quán tại huyện Đông Anh, được mọi người biết đến là một họa sĩ, một nhạc sĩ, một ca sĩ. Lê Tâm tốt nghiệp ngành Trang trí sân khấu, Đại học Sân khấu điện ảnh, Hà Nội.

Giải thưởng "Âm nhạc tuổi trẻ" (1992) với ca khúc đầu tay "Tiếng mùa xuân" (viết năm 1986), Giải thưởng cuộc thi sáng tác ca khúc "Vì một tương lai tươi sáng và tốt đẹp" (1995) với "Nhắn tuổi hai mươi", do Nhà hát Tuổi trẻ và Nhạc viện Hà Nội phối hợp tổ chức. Nguyễn Lê Tâm đoạt Giải nhất cuộc thi ca khúc "Trường Sa và biển đảo quê hương Khánh Hòa 2013" với ca khúc "Đồng hương Trường Sa của tôi". Ca khúc này được viết bằng những câu chuyện có thật của chiến sĩ Hải Quân trên đảo Trường Sa Lớn, những người mà Nguyễn Lê Tâm đã gặp gỡ trong chuyến công tác tháng 6 - 2012.

Lê Tâm tham gia nhóm nhạc "Đồng hồ báo thức" cùng với vai trò biểu diễn là vai trò tác giả của tất cả các ca khúc của nhóm nhạc. Lê Tâm là tác giả các ca khúc "Nhắn tuổi 20", "Chiếc đồng hồ đáng ghét", "Cảm ơn thời gian", "Cảm ơn Hà Nội", "Phép lạ Hàng ngày, " Tiếng Việt", "Tiếng Mùa xuân", "Thao thức" và nhiều ca khúc khác với nhiều thể loại từ tình ca, chính ca tới các đề tài xã hội nhiều suy tưởng như "Tìm câu trả lời", "Lang thang"(ca khúc Lang thang được ca sĩ Nguyễn Đình Thanh Tâm thể hiện trong album "Gặp tôi mùa rất đông") và ca khúc dành cho thiếu nhi như "Quạ và công hai chàng họa sĩ", "Bé làm bánh ga tô", "Cái đuôi vẫy như bông hoa", "Sắc huyền hỏi ngã nặng",... Lê Tâm là hội viên Hội Nhạc sĩ Việt Nam, và hiện đang là thành viên của nhóm tác giả M6 (nhạc sĩ). Lê Tâm viết ca từ độc đáo và luôn gây ngạc nhiên với các đề tài và cấu tứ lạ lẫm. Điều này bắt nguồn từ khả năng văn học của anh. Lê Tâm viết truyện ngắn và thơ khá sớm và đăng truyện ngắn, thơ vào cuối thập kỷ 1980 và đầu thập kỷ 1990. Ngôn ngữ của anh ngắn gọn và hài hước.

Hiện nay, Lê Tâm làm công tác thiết kế mỹ thuật tại báo Công an nhân dân, An ninh Thế giới và Văn hoá Văn nghệ Công an vừa là họa sĩ, đồng thời là người viết báo. Bên cạnh đó, Lê Tâm đã nhiều năm vẽ minh họa cho các tờ báo dành cho trẻ em như báo Nhi Đồng, Họa mi, Thiếu niên Tiền Phong, sách giáo khoa của nhà xuất bản Giáo dục. Biếm họa cũng là mảng ưa thích của Nguyễn Lê Tâm. Anh thường vẽ biếm ở trang cuối tờ "An ninh cuối tháng", "Văn nghệ Công an" và "Cảnh sát toàn cầu" hàng tuần.

Nguyễn Lê Tâm vẽ bìa sách không nhiều, nhưng để lại ấn tượng trang nhã và giàu ý tưởng. Mảng sách vẽ bìa nhiều là sách văn học.
Ở mảng đồ họa in ấn, Lê Tâm từng nhận thưởng trong cuộc thi "Những trang báo đẹp" do Bộ Thông tin và truyền thông cùng đại sứ quán Thụy Điển tổ chức.

Việt Khôi
Việt Khôi, tên đầy đủ là Ngô Việt Khôi, sinh năm 1970., tốt nghiệp khoa CNTT trường ĐH Bách Khoa Hà Nội. Khôi tham gia "Đồng hồ báo thức" với danh nghĩa "bạn thân" của Hoài Phương. Việt Khôi từng đoạt giải nhất giọng hát sinh viên toàn quốc.

Hiện nay Việt Khôi là Giám đốc kinh doanh công ty Trend Micro – một trong ba Cty an ninh mạng lớn nhất thế giới. Khôi cũng được biết đến là admin của diễn đàn Cộng đồng Tennis Việt Nam với nickname Ngocbet

Các thành viên chơi nhạc
Các thành viên chơi nhạc của Đồng Hồ báo thức đều trưởng thành từ 2 trung tâm chính của âm nhạc là Học viện âm nhạc quốc gia Việt nam và trường Cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội. Anh Phương (Bộ gõ), Anh Tú (guitar bass), Doãn Việt Dũng, Đỗ Hoàng Linh, Quang Minh(keyboard), Cao Sĩ Anh Tùng (guitar solo). Cao Sĩ Anh Tùng là giảng viên guitar cổ điển tại Học viện âm nhạc quốc gia Việt nam. Tùng làm thạc sĩ âm nhạc tại Đức. Ngoài giảng dạy, anh còn tổ chức các cuộc thi tài năng guitar toàn quốc. Doãn Việt Dũng học guitar cổ điển tại Học viện âm nhạc quốc gia Việt nam nhưng anh nổi tiếng về chơi guitar acoustic như Jazz hay flamenco.

Cống hiến âm nhạc
Ban nhạc lần đầu tiên xuất hiện trên sân khấu trong đêm giao lưu cùng các tuyển thủ bóng đá Quốc gia từ SEAGAMES trở về năm 1997. Đồng hồ báo thức lúc đó còn mang cái tên là "Xúc xắc đỏ", đã ra mắt khán giả với một ca khúc do Lê Tâm sáng tác mang tên "Triệu người cùng ta".

Đồng hồ báo thức đã được thính giả trên sóng phát thanh FM của Đài phát thanh và Truyền hình Hà Nội tặng giải thưởng "Ban nhạc được nhiều người yêu thích nhất" trong cuộc thi bình chọn 6 tháng đầu năm 1999 và được "Tạp chí âm nhạc" của Đài tiếng nói Việt Nam bình chọn là "Ban nhạc được yêu thích nhất" năm 2000.

Chú thích

Âm nhạc Việt Nam
Ban nhạc Việt Nam


title: Đồng hồ báo thức (định hướng)

text:
Đồng hồ báo thức có thể là:
 Chiếc đồng hồ báo thức, một vật dụng hàng ngày
 Chương trình truyền hình Đồng hồ báo thức (1965 - 1989)
 Ban nhạc Đồng hồ báo thức (1997-2000)
 Bài hát "Đồng Hồ Báo Thức" do ca sĩ Khương Ngọc trình bày