title: 6 Sigma

text:
Sáu Sigma hay 6 Sigma là hệ thống bao gồm các công cụ và chiến lược nhằm nâng cao quá trình hoạt động do hãng Motorola phát triển đầu tiên vào năm 1985. 6 Sigma trở nên phổ biến sau khi Jack Welch áp dụng triệt để nó trong chiến lược kinh doanh của ông tại General Electric năm 1995, và ngày nay phương pháp này được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực công nghiệp khác nhau.

Mục đích của 6 Sigma là nâng cao chất lượng của quá trình cho ra thành phẩm bằng cách nhận diện và loại bỏ những nguyên nhân gây lỗi, khuyết tật và giảm thiểu tối đa độ bất định trong sản xuất và hoạt động kinh doanh. Đây là hệ thống các phương pháp quản lý chất lượng, bao gồm các phương pháp thống kê, và tạo ra một nền tảng kiến thức đặc biệt cho những người quản lý trong tổ chức ("Champions", "Black Belts", "Green Belts", "Orange Belts", etc.), những chuyên gia áp dụng các phương pháp phức hợp. Mỗi dự án của một tổ chức áp dụng Six Sigma theo một dãy các bước xác định và phải định lượng ra được giá trị của các mục tiêu, ví dụ; giảm thiểu thời gian sản xuất, độ thỏa mãn của khách hàng, giảm chất thải gây ô nhiễm môi trường, giảm chi phí sản xuất và/hoặc nâng mức lợi nhuận.

Thuật ngữ Six Sigma có nguồn gốc từ điều hành sản xuất, nó gắn liền với các thuật ngữ trong mô hình thống kê về quá trình chế tạo sản phẩm. Hiệu năng của một quy trình sản xuất có thể được đánh giá bằng mô hình sigma về tỉ lệ phần trăm số sản phẩm bị lỗi hay khuyết tật so với tổng sản phẩm mà quy trình tạo ra. Quy trình six sigma dự đoán về mặt thống kê 99,99966% thành phẩm đạt yêu cầu thiết kế (3,4 trên 1 triệu sản phẩm bị lỗi), mặc dù lượng thành phẩm khuyết tật này tương ứng với mức nhỏ hơn là 4,5 sigma. Hãng Motorola đặt ra mục tiêu "6 sigma" cho mọi hoạt động sản xuất của hãng, và mục tiêu này trở thành đích đến cho các nhà quản lý và kỹ sư thiết kế.

6 Sigma đo lường các khả năng gây lỗi chứ không phải các sản phẩm bị lỗi. Mục đích của 6 Sigma là cải thiện các quy trình ngăn những vấn đề khuyết tật và lỗi không xảy ra, thay vì chỉ tìm ra các giải pháp ngắn hạn hoặc tạm thời để giải quyết vấn đề. 6 Sigma sẽ chỉ dẫn điều tra và kiểm soát các tác nhân chính, nhằm ngăn ngừa lỗi xảy ra ở ngay công đoạn đầu tiên.

Năm 2011, Tổ chức tiêu chuẩn hóa quốc tế ISO đã xuất bản bộ tiêu chuẩn các phương pháp định lượng 6 Sigma nhằm nâng cao quy trình hoạt động.

Các phương pháp
Quản lý chất lượng dự án theo Six Sigma dựa trên hai phương pháp của chu trình Kế hoạch-Thực hiện-Kiểm tra-Tác động do Deming đưa ra. Những phương pháp này, mỗi phương pháp kết hợp 5 giai đoạn khác nhau, viết tắt là DMAIC và DMADV.

 DMAIC sử dụng cho các dự án nhằm nâng cao chất lượng của những quá trình kinh doanh đã có.
 DMADV sử dụng cho các dự án nhằm tạo ra sản phẩm mới hoặc quá trình thiết kế mới.

DMAIC

Define (Xác định) vấn đề, ý kiến của khách hàng, và mục tiêu dự án một cách cụ thể.
Measure (Đo lường) những khía cạnh quan trọng của quá trình hiện tại và thu thập những dữ liệu liên

Analyze (Phân tích) dữ liệu nhằm khảo sát và phát hiện ra các mối quan hệ nguyên nhân và kết quả. Xác định các mối quan hệ đó là gì, và cố gắng đảm bảo mọi yếu tố đã được đánh giá đến. Khảo sát tìm ra nguyên nhân gây khuyết tật hay sai hỏng sản phẩm.
Improve (Nâng cao hay tối ưu) quá trình hiện tại dựa trên dữ liệu phân tích sử dụng các kỹ thuật như thiết kế thí nghiệm, poka yoke hoặc loại bỏ những sai hỏng, và công tác tiêu chuẩn nhằm tạo ra quá trình trạng thái mới trong tương lai.
Control (Kiểm soát) trạng thái quá trình tương lai để đảm bảo bất kỳ một sai lệch nào khỏi mục tiêu được điều chỉnh trước khi đem lại sản phẩm bị lỗi. Áp dụng hệ thống kiểm soát như kiểm soát quá trình thống kê, bảng phân loại sản phẩm, mô hình hóa nơi sản xuất, và tiếp tục giám sát quá trình.
Một số công ty thêm vào bước Recognize (nhận ra) tại lúc bắt đầu thực hiện phân tích, trong đó phát hiện ra đúng vấn đề để quản lý, hay chính là phương pháp quản lý RDMAIC.

DMADV hoặc DFSS
Phương pháp DMADV, còn gọi là DFSS ("Design For Six Sigma"), có 5 giai đoạn chính:
Define (xác định) mục tiêu thiết kế nhằm phù hợp với yêu cầu của khách hàng và chiến lược của công ty.
Measure (đo lường) và nhận ra CTQs (viết tắt của Critical To Quality - giới hạn cho chất lượng), khả năng sản xuất, khả năng của dây chuyền sản phẩm và những rủi ro.
Analyze (phân tích) nhằm phát triển và thiết kế những phương án khác.
Design (thiết kế) và nâng cao các phương án khác nhau, nhằm phù hợp nhất trong mỗi bước phân tích trước đó.
Verify (xác nhận) thiết kế, chạy thử, áp dụng cho dây chuyền sản xuất và bàn giao nó cho chủ sở hữu.

Công cụ và phương pháp quản lý chất lượng sử dụng Six Sigma

 5 Whys
 Analysis of variance
 ANOVA Gauge R&R
 Axiomatic design
 Business Process Mapping
 Biểu đồ nguyên nhân và kết quả (Phương pháp Ishikawa)
 Check sheet
 Kiểm định chi bình phương
 Control chart
 Hệ số tương quan
 Phân tích chi phí - lợi ích
 CTQ tree
 Design of experiments
 Failure mode and effects analysis (FMEA)
 General linear model
 Histograms

 Phân tích Pareto
 Biểu đồ Pareto
 Biểu đồ Pick
 Process capability
 Quality Function Deployment (QFD)
 Quantitative marketing research through use of Enterprise Feedback Management (EFM) systems
 Phân tích hồi quy
 Rolled throughput yield
 Phương pháp Kepner-Tregoe
 Run charts
 Scatter diagram
 SIPOC analysis (Suppliers, Inputs, Process, Outputs, Customers)
 COPIS analysis (Customer centric version/perspective of SIPOC)
 Stratification
 Taguchi methods
 Taguchi Loss Function
 TRIZ

Xem thêm
Bộ tiêu chuẩn ISO 9000
Hệ thống quản lý chất lượng

Dẫn chứng

Sách tham khảo

 Hahn, G. J., Hill, W. J., Hoerl, R. W. and Zinkgraf, S. A. (1999) The Impact of Six Sigma Improvement-A Glimpse into the Future of Statistics, The American Statistician, Vol. 53, No. 3, pp. 208–215.

6 Sigma
Quản lý chất lượng
Quản lý sản xuất
Phương pháp đánh giá
Quản lý quy trình
Sản xuất và phát hành
Thuật ngữ kinh doanh
Chất lượng


title: Lễ Thăm viếng (Ki-tô giáo)

text:
Thăm Viếng là chuyến thăm của Maria với Elizabeth như được ghi lại trong Tin Mừng Thánh Luca, Luca 1:39-56. Nó cũng là tên của một ngày lễ mà các Kitô hữu dùng để kỷ niệm chuyến viếng thăm này. Lễ này được tổ chức vào ngày 31 tháng 5 tại Giáo hội Tây phương (02 tháng bảy trong lịch ở giai đoạn 1263-1969) và 30 tháng 3 tại Giáo hội Đông phương.

Theo Luca 1:36, sứ thần Gabrien khi truyền tin đã nói với Đức Maria: " Kìa bà Êlisabét, người họ hàng với bà, tuy già rồi, mà cũng đang cưu mang một người con trai: bà ấy vẫn bị mang tiếng là hiếm hoi, mà nay đã có thai được sáu tháng". Ngay sau đó, bà Maria "lên đường vội vã, đến miền núi, vào một thành thuộc chi tộc Giuđa. Bà vào nhà ông Dacaria và chào hỏi bà Êlisabét". (Luca 1:39-40).

Vị trí căn nhà của bà Êlisabét đã được các tác giả xác định. Quan điểm thứ nhất cho rằng nó ở Machaerus, khoảng 10 dặm về hướng đông Biển Chết;ở Hêbron; ở thành Jutta xưa cách Hêbron khoảng 7 dặm về phía Nam; ở Ain Karim, ở St.Gioan trên núi các Jêrusalem gần 4 dặm về phía Tây. Theo truyền thống thì lúc Maria đến viếng thăm, bà Êlisabét sống ở một ngôi nhà cách thành phố khoảng 10 phút đi đường. Năm 1861, Nhà thờ Thăm Viếng được xây dựng trên nền móng cũ ở đây.

Cũng chính trong chuyến viếng thăm mà bà Êlisabét đã chúc tụng Maria là "Bởi đâu tôi được mẹ Chúa tôi đến với tôi thế này". Còn Maria thì đáp lại bằng Bài ca Ngợi Khen.

Lễ thăm viếng đã được điều 43 của CÔng đồng Bâle (năm 1441) đặt vào ngày 2 tháng 7, ngày tiếp theo Tuần bát nhật lễ Thánh Gioan Tẩy Giả. Đến thế kỷ XII, lễ này mới được chính thức đề cập đến và được dduwa vào phụng vụ do ảnh hưởng của các tu sĩ Phanxicô. Năm 1389, Lễ này được thiết lập bởi Giáo hoàng Urbanô VI.

Chú thích

Mẹ Maria
Lễ Kitô giáo
Ngày lễ Đức Mẹ
Phụng vụ Công giáo
Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Ba
Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Năm


title: Alfred von Lewinski

text:
Alfred August Ludwig Wilhelm von Lewinski hoặc Alfred von Lewinski (14 tháng 1 năm 1831 tại Münster – 22 tháng 7 năm 1906 tại Görlitz) là một sĩ quan quân đội Phổ, được thăng đến cấp bậc Thượng tướng Bộ binh. Ông đã từng tham gia trong ba cuộc chiến tranh thống nhất nước Đức và là chú ruột của nhà chiến lược Erich von Manstein thời Chiến tranh thế giới thứ hai.

Tiểu sử
Vào năm 1864, Lewinski tham gia cuộc Chiến tranh Đức-Đan Mạch với quân hàm Đại úy, và sáu đó trở thành sĩ quan phụ tá trong Bộ chỉ huy của Quân đoàn III. Trong cuộc Chiến tranh Bảy tuần, ông phục vụ tại Bộ Chỉ huy của Binh đoàn thứ nhất và tham chiến trong các trận đánh tại Münchengrätz, Gitschin và Königgrätz.

Vào năm 1867, ông được thuyên chuyển sang Bộ Tổng tham mưu và vào năm 1870, ông tham gia trong Bộ THam mưu của Sư đoàn số 5 trong cuộc Chiến tranh Pháp-Đức (1870 – 1871) cuộc Chiến tranh Pháp-Đức (1870 – 1871). Trong cuộc chiến ở Pháp, ông đã tham gia chiến đấu trong cuộc vây hãm Metz và sau đó là trong chiến dịch thung lũng sông Loire. Ông đã thể hiện khả năng của mình tại Villers les Plenois và trong trận chiến Change, nhờ đó ông được phong tặng Huân chương Quân công.

Vào năm 1872, ông được lên quân hàm Thượng tá và được ủy nhiệm làm Tham mưu trưởng của Quân đoàn IX. Các bước kế tiếp trong sự nghiệp quân sự của ông là:
 Được phong cấp bậc Đại tá vào năm 1874
 Được bổ nhiệm làm Tư lệnh của Trung đoàn Bộ binh "von Grolmann" (Posen số) số 18 vào năm 1878
 Được bổ nhiệm làm Chỉ huy trưởng của Lữ đoàn Bộ binh số 9 vào năm 1880
 Được lên quân hàm Thiếu tướng vào năm 1881
 Được lên quân hàm Trung tướng vào năm 1885

Vào năm 1885, ông được bổ nhiệm làm Tư lệnh của Sư đoàn số 5, và đến năm 1890 ông trở thành Thống đốc của Straßburg. Vào năm 1890, ông được thăng cấp Thượng tướng Bộ binh. Vào năm 1895, Alfred von Lewinski nghỉ hưu. Ông từ trần ngày 22 tháng 7 năm 1906 ở Görlitz, Đế quốc Đức.

Người anh trai của ông, Eduard Julius Ludwig von Lewinski, cũng là một tướng lĩnh quân đội Phổ.

Tham khảo
 Brockhaus Conversations-Lexikon. 14. A. 1908, Bd. 11. Artikel: Lewinski, Alfred von.

Đọc thêm
 Benoît Lemay, Erich Von Manstein, Casemate Publishers, 2011. ISBN 1935149555.

Chú thích

Tướng Phổ
Tướng Đức
Nhân vật trong Chiến tranh Schleswig lần thứ hai
Nhân vật trong Chiến tranh Áo-Phổ
Quân nhân Đức trong Chiến tranh Pháp–Phổ
Người nhận Pour le Mérite
Người Đức
Sinh năm 1831
Mất năm 1906


title: Trốn sang Ai Cập

text:
Trốn sang Ai Cập là một sự kiện được ghi chép trong Phúc Âm Mátthêu (Mt 02:13 - 23) kể về việc Giuse với vợ là Maria và con trẻ sơ sinh là Giêsu trốn sang Ai Cập, sau khi được thiên thần báo tin rằng vua Hêrôđê đang tìm cách giết con trẻ mới sinh ra.

Đây là phần nối tiếp của câu chuyện các nhà đạo sĩ từ Phương Đông đi tìm kiếm Chúa Giêsu, họ đến Jerusalem và hỏi vua Hêrôđê rằng "Vua dân Do Thái" mới được sinh ra đang ở đâu. Cảm thấy ngai vàng của mình bị một "Vua dân Do Thái" nào đó đe dọa, Hêrôđê đã tìm cách giết con trẻ này (2:1-8). Các đạo sĩ đó đã gặp được con trẻ Giêsu nhưng không quay trở lại báo cho mình biết đứa bé ở đâu, Hêrôđê đã khởi đầu một cuộc thảm sát những trẻ nhỏ vô tội từ hai tuổi trở xuống tại Bethlehem và vùng lân cận, với hy vọng giết chết được con trẻ mới sinh (Mt 02:16 - Mt 02:18).

Nhưng một thiên thần đã xuất hiện cảnh báo Giuse và yêu cầu mang Chúa Giêsu và Mẹ ngài trốn sang Ai Cập (Mt 02:13). Ai Cập là một nơi hợp lý để trú ẩn, vì nó đã nằm ngoài lãnh địa của vua Hêrôđê, nhưng cả Ai Cập và Palestine đều là một phần của đế chế La Mã nên việc đi lại của gia đình Giuse là dễ dàng và tương đối an toàn.

Hành trình sang Ai Cập ít nhất cũng phải mất 10 ngày. Không có tài liệu lịch sử nào cho biết họ đã đi bằng con đường nào, có thể là đường thông thường xuyên qua Hêbrôn, đường Eleutheropolis và Gaza, đường quân sự Gióppê. Cũng không có căn cứ nào cho biết gia đình Giuse đã sống ở Ai Cập trong thời gian bao lâu chỉ biết là đến khi vua Hêrôđê băng hà thì sứ thần truyền tin cho Giuse: "trỗi dậy đưa hài nhi và mẹ người quay trở về Itraen" (Mt 2:22-23). Trong thời gian này, bà Maria hoàn toàn giữ lời vâng phục Giuse như người vợ đối với người trưởng gia đình.

Trốn sang Ai Cập là phần cuối cùng liên quan đến sự Giáng sinh của Chúa Giêsu.

Chú thích

Tham khảo

Mẹ Maria
Câu chuyện trong Tân Ước
T
Giáo hội Chính thống giáo Copt


title: Điện Thái Hòa (Bắc Kinh)

text:
phải|nhỏ|250x250px|Hình ảnh Điện Thái Hòa trong tuyết
Điện Thái Hòa (chữ Hán: 太和殿; bính âm: Tài Hé Diàn, Hán Việt: Thái Hòa điện; Mãn Châu: Amba hūwaliyambure deyen) hay còn gọi là Điện Kim Loan (金銮殿), là cung điện lớn nhất bên trong Tử Cấm Thành Bắc Kinh, tọa lạc trên trục trung tâm nối với Thái Hòa Môn ở phía trước. Điện Thái Hòa được xây dựng trên ba bậc đá cẩm thạch và được bao quanh bởi nhóm các lư hương lớn bằng đồng và là một trong những công trình kiến trúc bằng gỗ lớn nhất Trung Quốc. Đó là nơi các triều đại nhà Minh và nhà Thanh sử dụng để tổ chức lễ đăng quang và lễ cưới hoàng gia. Ban đầu vào thời nhà Minh, điện có tên là Phụng Thiên (奉天殿), đến thời Thuận Trị nhà Thanh mới đổi thành Thái Hòa như hiện nay.

Điện Thái Hòa cùng với điện Trung Hòa và điện Bảo Hòa hợp thành quần thể Tiền Tam Điện án ngữ bên trong Tử cấm Thành.

Vươn cao 30 mét so với những bậc đá hình vuông bao quanh, Điện Thái Hòa là nơi biểu trưng cho quyền lực của Hoàng đế Trung Hoa, và là công trình bằng gỗ lớn nhất còn được bảo tồn ở Trung Quốc. Chiều dài, chiều rộng của điện là các con số 9 và 5 (cửu ngũ) tượng trưng cho uy quyền của Hoàng đế. Sáu cột gần ngai vàng của hoàng đế đều được phủ vàng và trang trí hình rồng. Ngai vàng có năm con rồng cuộn tròn xung quanh phần lưng và tay ngai. Bức bình phong phía sau cũng được chạm hình chín con rồng, một lần nữa lại thể hiện quan điểm cửu ngũ của người Trung Quốc.

Trần điện được thiết kế một giếng chìm có hình rồng cuộn và từ miệng giếng tỏa ra một chùm những quả cầu bằng kim loại, được gọi là "Gương Hiên Viên" với ngụ ý quay trở về với Hiên Viên Hoàng Đế, người cai trị huyền thoại đầu tiên của Trung Quốc. Vào thời nhà Minh, Hoàng đế lấy đây làm nơi thiết triều và bàn luận chính sự. Đên thời nhà Thanh, Hoàng đế chuyển nơi thiết triều ra cung Càn Thanh, còn điện Thái Hòa chỉ được sử dụng là nơi tổ chức nghi lễ, như lễ đăng quang, lễ tấn phong hay lễ cưới hoàng gia.

Lịch sử

phải|nhỏ|238x238px|Bản đồ Tử Cấm Thành. G: Điện Thái Hòa
Điện Thái Hòa được khởi công xây dựng vào năm Vĩnh Lạc thứ 4 nhà Minh (1406), tới năm Vĩnh Lạc thứ 18 (1420) thì hoàn thành, ban đầu có tên là Phụng Thiên điện (奉天殿). Căn cứ vào sách Minh Thế Tông thực lục, điện Phụng Thiên nguyên bản "rộng 30 trượng, sâu 15 trượng" (原旧广三十丈，深十五丈云), tức là diện tích đạt khoảng 4522 mét vuông.

Năm Vĩnh Lạc thứ 19 (1421), điện Phụng Thiên gần như bị hư hại hoàn toàn do sét đánh trúng. Từ năm Chính Thống thứ 1 (1436) đến năm Chính Thống thứ 6 (1441), điện được xây dựng lại. Ngày Bính Thân tháng 4 năm Gia Tĩnh thứ 36 (tức ngày 11 tháng 5 năm 1557), điện lại bị sét đánh, tới năm Gia Tĩnh thứ 41 (1562), mới hoàn thành việc xây lại, đổi tên thành Hoàng Cực điện (皇极殿), tuy nhiên kích thước chỉ bằng hai phần ba so với điện Phụng Thiên cũ. Năm Vạn Lịch thứ 25 (1597), điện bị hỏa hoạn, tới năm Thiên Khải thứ 6 (1627) lại được xây lại.

Nhà Thanh năm Thuận Trị thứ 2 (1645) đã đổi tên thành Thái Hòa điện (太和殿) như ngày nay. Bắt đầu từ năm Thuận Trị thứ 3 (1646) đến năm Khang Hy thứ 8 (1667), mỗi năm đều trùng tu một lần.

Đêm ngày 3 tháng 12 năm Khang Hy thứ 18 (1679), Ngự thiện phòng phía tây điện Thái Hòa bị cháy do sự bất cẩn của các thái giám. Đám cháy lan sang khiến điện bị hư hại nặng. Từ năm Khang Hy thứ 34 (1695) đến năm Khang Hy thứ 36 (1697), điện được xây dựng lại, và có diện mạo ổn định cho đến ngày nay.

Sau cuộc Cách mạng Tân Hợi, theo điều khoản thỏa thuận giữa nhà Thanh và chính phủ Dân quốc, Tuyên Thống đế Phổ Nghi vẫn được quyền cư trú trong hậu cung. Viên Thế Khải nắm quyền, ý đồ xưng đế, đã lấy "Tam đại điện" (Thái Hòa, Trung Hòa, Bảo Hòa) làm cung điện và thay đổi nội ngoại thất. Các biển ngạch đề tên của các tòa điện có chữ Mãn Châu được gỡ bỏ, thay vào đó là các biển ngạch mới chỉ đề chữ Hán.

Kiến trúc
thế=|nhỏ|250x250px|Những thần thú trên đỉnh Điện Thái Hòa, từ trái sang phải là：0 - Người cưỡi phượng tiên (骑凤仙人), 1 - Rồng, 2 - Phượng, 3 - Sư tử, 4 - Thiên mã, 5 - Hải mã, 6 - Toan Nghê (狻猊), 7 - Hiệp Ngư, 8 - Giải Trĩ (獬豸), 9 - Đấu Ngưu (斗牛), 10 - Hành Thập (行什). Ngoài cùng là Li Vẫn (螭吻).
Điện Thái Hòa là cung điện lớn nhất của Tử Cấm Thành, mặt trước rộng 11 gian (63.39 mét), chiều sâu 5 gian (khoảng 37 mét), diện tích chiếm khoảng 2377 mét vuông. Điện cao 26.92 mét, thêm 3 tầng bệ đá cẩm thạch 8.13 mét, tổng cộng cao 35.05 mét. Trên bệ đá còn có rất nhiều tượng đá long phượng. Điện Thái Hòa hiện tại có bề ngang hẹp hơn so với Thái Miếu (Bắc Kinh) (68.2 mét) và Lăng Ân điện của Minh Trường lăng (66.75 mét).

Hai dãy nhà hai bên Đông - Tây phía trước Điện Thái Hòa có:

 Hoằng Nghĩa các (弘义阁): Nằm ở phía Tây của quảng trường phía trước Điện Thái Hòa.
 Thể Nhân các (体仁阁): Nằm ở phía Đồng của quảng trường phía trước Điện Thái Hòa.

Phía bắc của mỗi Các đều có một cửa:

 Hữu Dực môn (右翼门): Nằm ở phía Bắc của Hoằng Nghĩa các. Xoay theo hướng Đông - Tây.
 Tả Dực môn (左翼门): Nằm ở phía Bắc của Thể Nhân Các. Xoay theo hướng Tây - Đông.

Hai bên Đông - Tây của Điện Thái Hòa có bức tường, hai bên đều có hai cánh cửa:

 Trung Hữu môn (中右门): Nằm ở phía Tây của Điện Thái Hòa, rộng 5 gian, phía trên phủ ngói lưu ly màu vàng.
 Trung Tả môn (中左门): Nằm ở phía Đông của Điện Thái Hòa, rộng 5 gian, phía trên phủ ngoái lưu ly màu vàng.

Tham khảo

Kiến trúc Nhà Minh
Cung điện Trung Quốc
Công trình trong Tử Cấm Thành
Kiến trúc Nhà Thanh
Nơi ở hoàng gia Trung Quốc
Cố Cung Bắc Kinh


title: Tìm thấy Chúa Giê-su trong đền thánh

text:
Tìn thấy Chúa Giê-su trong đền thánh, còn được gọi là "Chúa Giêsu giữa các nhà hiền triết", là một sự việc trong thời niên thiếu của Chúa Giêsu mô tả trong Tin Mừng Thánh Luca. Đây là sự kiện duy nhất trong thời thơ ấu của Chúa Giêsu được đề cập đến trong sách Tin Mừng.

Theo mô tả của Luca (2: 41-52) thì: "khi cha mẹ Đức Giêsu trẩy hội đến Giêrusalem mừng Lễ Vượt Qua. Khi đó, trẻ Giêsu được 12 tuổi và cả gia đình cùng lên đền theo tập tục ngày lễ. Xong kỳ lễ, hai ông bà trở về, còn cậu bé Giêsu thì ở lại Giêrusalem, mà cha mẹ chẳng hay biết. Ông bà cứ tưởng là cậu về chung với đoàn lữ hành, nên sau một ngày đường, mới đi tìm kiếm giữa đám bà con và người quen thuộc. Không thấy con đâu, hai ông bà trở lại Giêrusalem mà tìm. Sau ba ngày, hai ông bà mới tìm thấy con trong Đền Thờ, đang ngồi giữa các thầy dạy, vừa nghe họ, vừa đặt câu hỏi. Ai nghe cũng ngạc nhiên về trí thông minh và những lời đáp của cậu. Khi thấy con, hai ông bà sửng sốt, và mẹ Người nói với Người: "Con ơi, sao con lại xử với cha mẹ như vậy? Con thấy không, cha con và mẹ đây đã phải cực lòng tìm con!". Người đáp: "Sao cha mẹ lại tìm con? Cha mẹ không biết là con có bổn phận ở nhà của Cha con sao?". Nhưng ông bà không hiểu lời Người vừa nói.

Theo luật Do Thái được đề cập trong Sách Xuất Hành 23:17 thì những người đàn ông mới buộc phải đi viếng Đền thờ trong ba ngày lễ trọng của năm nhưng những người phụ nữ thường đi với những người đàn ông để tỏ lòng sùng kính của họ. Có lẽ ông Giuse và bà Maria đã trở về trong ngày thứ hai của kỳ lễ và nghỉ đêm ở Bêrốt trên biên giới phía bắc vương quốc Giuđa. Tại vị trí này, quân Thập Tự Chinh sau đó đã xây dựng một đền thờ để tưởng nhớ nỗi buồn phiền của Đức Maria khi "để lạc mất con".

Xem thêm
Cuộc đời Giê-su theo Tân Ước

Chú thích

Mẹ Maria
Câu chuyện trong Tân Ước


title: Lưu Thủ Quang

text:
Lưu Thủ Quang (, ? - 12 tháng 2 năm 914) là một quân phiệt vào đầu thời Ngũ Đại Thập Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Ông kiểm soát Lư Long (盧龍, trị sở nay thuộc Bắc Kinh) và Nghĩa Xương (義昌, trị sở nay thuộc Thương Châu, Hà Bắc), sau khi đoạt lấy quyền lực từ cha là Lưu Nhân Cung và đánh bại anh trưởng Lưu Thủ Văn. Lưu Thủ Quang xưng là hoàng đế nước Yên vào năm 911, song sau đó bị Tấn vương Lý Tồn Úc đánh bại và giết chết, nước Tấn cũng thôn tính nước Yên.

Thân thế
Lưu Thủ Quang là con thứ của Lưu Nhân Cung. Nhân Cung trở thành tiết độ sứ Lư Long vào năm 895 sau khi quân phiệt bá chủ khi đó là tiết độ sứ Hà Đông là Lý Khắc Dụng công chiếm Lư Long vào năm 894. Lưu Nhân Cung cuối cùng đã ly khai Lý Khắc Dụng và trở thành một quân phiệt độc lập vào năm 897. Lưu Thủ Quang có một anh là Lưu Thủ Văn, và một đệ là Lưu Thủ Kì (劉守奇). Vào năm 903 hoặc quanh năm này, Lưu Nhân Cung bổ nhiệm Lưu Thủ Quang làm thứ sử Bình châu (平州, nay thuộc Tần Hoàng Đảo, Hà Bắc). Trong một dịp, khi tù trưởng Khiết Đan Da Luật A Bảo Cơ phái con rể Thuật Luật A Bát (述律阿缽) đi đánh Bình châu, Lưu Thủ Quang đã giả vờ cầu hòa với Khiết Đan và thiết tiệc Thuật Luật A Bát và các chỉ huy chủ chốt khác của quân Khiết Đan; Lưu Thủ Quang đã cho quân phục kích và bắt giữ các chỉ huy Khiết Đan trong bữa tiệc, đưa họ vào trong thành, buộc Khiết Đan phải bỏ tiền chuộc.

Đoạt quyền của cha
Khoảng năm 907 hoặc trước đó, Lưu Thủ Quang thông gian với ái thiếp của cha là La thị. Khi biết chuyện, Lưu Nhân Cung đã phạt đánh Lưu Thủ Quang, đuổi ông khỏi gia đình, và không còn công nhận ông là con. Vào mùa hè năm 907, khi một quân phiệt hùng mạnh là Tuyên Vũ tiết độ sứ Chu Toàn Trung (trị sở nay thuộc Khai Phong, Hà Nam) phái bộ tướng Lý Tư An (李思安) suất quân tiến công U châu (thủ phủ của Lữ Long), Lưu Nhân Cung đang ở tại quán trên Đại An Sơn (大安山), còn phủ thành thì không chuẩn bị nên đã gần như thất thủ. Lưu Thủ Quang đã tập hợp một đội quân và bảo vệ thành; sau đó đánh bại Lý Tư An và buộc Tuyên Vũ quân phải triệt thoái. Sau đó, Lưu Thủ Quang xưng là tiết độ sứ và phái các thủ hạ Nguyên Hành Khâm và Lý Tiểu Hỉ (李小喜) đi tiến công quán của cha trên Đại An Sơn. Lưu Nhân Cung cố gắng kháng cự, song Lý Tiểu Hỉ đã đánh bại và bắt giữ Lưu Nhân Cung. Lưu Thủ Quang tiến hành quản thúc cha, giết chết nhiều thuộc quan và nô bộc mà ông không ưa. Đáp lại, Lưu Thủ Kì và ngoại tôn của Lưu Nhân Cung là Vương Tư Đồng (王思同), và tuần kiểm sứ Lý Thừa Ước (李承約) chạy trốn đến Hà Đông.

Chư hầu của Hậu Lương
Lưu Thủ Quang sau đó đã thượng biểu quy phục Chu Toàn Trung, nay là Hậu Lương Thái Tổ, xin được làm chư hầu, trong biểu chỉ xưng là Lưu Long lưu hậu. Vào mùa thu năm 908, Hậu Lương Thái Tổ bổ nhiệm Lưu Thủ Quang là Lư Long tiết độ sứ, đồng bình chương sự. Hậu Lương Thái Tổ cũng phong cho Lưu Thủ Quang tước Hà Gian quận vương, sau đó thăng là Yên vương.

Khi hay tin Lưu Thủ Quang lật đổ cha, Lưu Thủ Văn đang giữ chức Nghĩa Xương tiết độ sứ. Lưu Thủ Văn cũng xin làm chư hầu của Hậu Lương và đem quân tiến công Lưu Thủ Quang. Quân đội hai bên lâm vào thế bế tắc trong một khoảng thời gian. Trong cuộc đối đầu này, Lưu Thủ Quang nhận được hỗ trợ từ Tấn vương Lý Tồn Úc.

Năm 909 Lưu Thủ Quang phái quân đi đánh chiếm vùng đất Liêu Đông (khi đó gọi là Liêu Đông phủ) của vương quốc Bột Hải (đời vua Đại Nhân Soạn). Liêu Đông vương của Liêu Đông phủ phải bỏ chạy về phía tây. Cùng năm 909, hai anh em Lưu Thủ Quang và Lưu Thủ Văn lại giao chiến với nhau ở Kê Tô (雞蘇, nay thuộc Thiên Tân). Lưu Thủ Văn thoạt đầu chiếm ưu thế, song Lưu Thủ Văn lại bảo với binh lính rằng không được giết Lưu Thủ Quang, Nguyên Hành Khâm vốn có lập trường công nhận Lưu Thủ Văn thấy vậy đã đổi ý và bắt Lưu Thủ Văn, Nghĩa Xương quân thảm bại. Lưu Thủ Quang giam giữ Lưu Thủ Văn và tiến về Thương châu. Các thuộc hạ của Lưu Thủ Văn là Lã Duyện (呂兗) và Tôn Hạc (孫鶴) thoạt đầu ủng hộ con của Lưu Thủ Văn là Lưu Diên Tộ làm soái và bố trí phòng thủ, thậm chí ngay cả sau khi Lưu Thủ Quang giải Lưu Thủ Văn ra trước cổng thành. Đến khi lương thực cạn kiệt, quân lính Thương châu tiến hành giết chóc các cư dân yếu đuối để làm quân lương. Vào mùa xuân năm 910, Lưu Diên Tộ đầu hàng, Lưu Thủ Quang lệnh cho con của mình là Lưu Kế Uy (劉繼威) tiếp quản Nghĩa Xương. Lưu Thủ Quang đồ sát Lã Duyện cùng gia quyến, song tha cho Tôn Hạc và cho làm quân sư.

Ngay sau đó, Lưu Thủ Quang đã cho ám sát Lưu Thủ Văn; đổ tội cho các sát thủ và xử tử những người này. Ông cũng thượng biểu nhân danh Lưu Nhân Cung để xin được an trí, Hậu Lương Thái Tổ chấp nhận và ban cho Lưu Nhân Cung chức vụ mang tính danh dự là Thái sư. Hậu Lương Thái Tổ cũng bổ nhiệm Lưu Thủ Quang giữ thêm chức tiết độ sứ Nghĩa Hưng, trong khi bổ nhiệm Lưu Kế Uy làm Nghĩa Hưng lưu hậu. Mặc dù xưng thần với Hậu Lương, song Lưu Thủ Quang vẫn có ý đồ riêng, ông dâng biểu cho Hậu Lương Thái Tổ nói rằng sẽ hỗ trợ tiêu diệt Lý Tồn Úc, song cũng viết thư cho Lý Tồn Úc nói rằng sẽ hợp binh với Tấn để diệt Hậu Lương.

Năm 910, do nghi ngờ lòng trung thành của hai chư hầu khác là Vũ Thuận tiết độ sứ Vương Dung (còn gọi là nước Triệu, trị sở nay thuộc Thạch Gia Trang, Hà Bắc) và Nghĩa Vũ tiết độ sứ Vương Xử Trực (trị sở nay thuộc Bảo Định, Hà Bắc), Hậu Lương Thái Tổ đã sai quân tiến công. Vương Dung cầu viện cả Lý Tồn Úc và Lưu Thủ Quang, Lý Tồn Úc hợp quân với Vũ Thuận quân và Nghĩa Vũ quân chống Hậu Lương, song Lưu Thủ Quang từ chối vì cho rằng mình sẽ được hưởng lợi khi quân Hậu Lương và Triệu giao chiến, bất chấp việc Tôn Hạc chỉ ra rằng nếu không hành động thì Triệu và Nghĩa Vũ sẽ sa vào tay của Lý Tồn Úc.

Vào mùa xuân năm 911, liên quân Tấn-Triệu-Nghĩa Vũ dưới quyền thống soái của Lý Tồn Úc đã tiêu diệt quân Hậu Lương của Vương Cảnh Nhân tại Bá Hương (柏鄉, nay thuộc Hình Đài, Hà Bắc). Liên quân tiến công tiếp về phía nam, song Lưu Thủ Quang lại loan tin sẽ hợp binh tiến công. Lý Tồn Úc lo rằng sẽ bị Lưu Thủ Quang tiến công từ phía sau nên đã bỏ dở chiến dịch.

Sau khi đoạt được Nghĩa Xương, Lưu Thủ Quang cho rằng mình được thần thánh trợ giúp, trở nên phóng túng và tàn nhẫn. Các phương pháp tra tấn của ông bao gồm nhốt người vào lồng và sau đó đốt nóng lồng, dùng bàn chải sắt để rạch mặt. Chống lại lời khuyên bảo của Tôn Hạc, Lưu Thủ Quang bắt đầu thể hiện ý muốn xưng đế. Đầu tiên, Lưu Thủ Quang gửi thư cho Vương Dung và Vương Xử Trực, yêu cầu họ ủng hộ để ông nhận được tước Thượng phụ. Khi Vương Dung báo việc này cho Lý Tồn Úc, thoạt đầu Lý Tồn Úc muốn tiến công Lưu Thủ Quang ngay tức khắc, song các tướng Tấn cho rằng khi Lưu Thủ Quang nhận được tước đó thì sẽ trở nên ngạo mạn và dễ đánh bại hơn. Do đó, Lý Tồn Úc đã cùng với Vương Dung, Vương Xử Trực, và ba tiết độ sứ khác để tiến cử Lưu Thủ Quang giữ chức 'Thượng thư lệnh, Thượng phụ. Sau đó, Lưu Thủ Quang gửi kiến nghị này cho Hậu Lương Thái Tổ, nói rằng nếu Hậu Lương Thái Tổ không lập ông làm Hà Bắc đô thống, sẽ không thể bình được Lý Tồn Úc và Vương Dung. Hậu Lương Thái Tổ biết rằng Lưu Thủ Quang thổi phồng bản thân, sau đó phái sứ giả đến sách phong Lưu Thủ Quang là Hà Bắc đạo thái phóng sứ.

Sau đó, khi Lưu Thủ Quang lệnh cho các thủ hạ chuẩn bị một buổi lễ thụ phong chức Thượng phụ và Thái phóng sứ, ông nhận thấy rằng buổi lễ thiếu nghi thức giao thiên và cải nguyên. Mặc dù các thủ hạ đã chỉ ra rằng các hành động này không thích hợp nếu ông vẫn là một thần thuộc của Hậu Lương, Lưu Thủ Quang tức giận và nói:

Lưu Thủ Quang ra lệnh lập tức chuẩn bị cho lễ đăng quang làm hoàng đế. Ông cũng bắt giam các sứ giả của Hậu Lương và các tiết độ sứ khác đến tham dự buổi lễ, song sau đó họ đã được phóng thích. Vì các thủ hạ lo ngại trước việc chủ của mình xưng đế, Lưu Thủ Quang đã công khai trưng ra một cái rìu lớn, nói rằng bất kỳ ai phản đối đều sẽ bị chém đầu. Khi Tôn Hạc vẫn khuyên can, Lưu Thủ Quang đã trói và lột da Tôn Hạc, và lệnh cho binh sĩ ăn thịt Tôn Hạc. Trong lúc bị lột da, Tôn Hạc vẫn tiếp tục phản đối, vì thế Lưu Thủ Quang đã nhét chất bẩn vào mồm Tôn Hạc và sau đó chặt đầu Tôn Hạc. Lưu Thủ Quang tức vị, trở thành Yên Đế.

Làm hoàng đế
Lý Tồn Úc muốn khiến cho Lưu Thủ Quang ngạo mạn hơn nữa nên đã phái thuộc hạ là Lý Thừa Huân (李承勳) đến chúc hạ, Lưu Thủ Quang đã cho bắt giữ Lý Thừa Huân và sau đó giết sứ giả của Tấn. Lưu Thủ Quang cũng lệnh cho binh sĩ của Yên phải xăm hình lên mặt.

Cùng năm 911, vua Đại Nhân Soạn của vương quốc Bột Hải phái quân đánh chiếm lại Liêu Đông phủ (bán đảo Liêu Đông) từ nước Yên của vua Lưu Thủ Quang. Liêu Đông vương từ phía tây trở về cai trị Liêu Đông phủ.

Lưu Thủ Quang cũng bố trí quân lính để tiến công Nghĩa Vũ, bất chấp lời phản đối của Phùng Đạo, Phùng Đạo bị tống giam song sau đó đã trốn thoát đến Tấn. Đến khi quân Yên tiến công Nghĩa Vũ, Vương Xử Trực đã cần viện Tấn. Đáp lại, Lý Tồn Úc phái Chu Đức Uy hợp binh với quân Triệu và quân Nghĩa Vũ vào mùa xuân năm 912 để tiến công Yên.

Lưu Thủ Quang cầu viện Hậu Lương Thái Tổ, Hậu Lương Thái Tổ quyết định thân chinh đến cứu viện. Tuy nhiên, hoàng đế Hậu Lương đã bị tướng Tấn là Lý Tồn Thẩm đánh bại và buộc phải triệt thoái, sau đó Thái Tổ lâm bệnh nặng và không thể cứu viện cho Lưu Thủ Quang nữa. Trong khi đó, Lưu Kế Uy bị thuộc hạ là Trương Vạn Tiến (張萬進) ám sát, Trương Vạn Tiến sau đó quy phục Hậu Lương.

Năm 912, Lý Tồn Úc phát động chiến dịch tấn công nước Đại Yên của Lưu Thủ Quang. Trong chiến dịch đó, Lý Tự Nguyên được giao nhiệm vụ tấn công vào Doanh châu, và buộc thứ sử châu này là Triệu Kính phải đầu hàng. Lưu Thủ Quang cử tướng Nguyên Hành Khâm lên phía bắc đón quân cứu viện Khiết Đan của Gia Luật A Bảo Cơ. Lý Tồn Úc cử Lý Tự Nguyên dẫn quân ngăn chặn Nguyên Hành Khâm.

Trong các trận chiến kéo dài suốt năm 912 và đầu năm 913, Chu Đức Uy và các tướng Tấn khác dần dần chiếm được các thành của Yên, bắt được các tướng Yên là Đan Đình Khuê (單廷珪) và Nguyên Hành Khâm, sĩ khí quân Yên suy sụp. Đến mùa hè năm 912, Chu Đức Uy đã bao vây U châu. Lưu Thủ Quang gửi một bức thư với lời lẽ khiêm nhường nhằm cầu hòa, song bị Chu Đức Uy nhạo báng.

Chu Đức Uy từ chối hòa đàm, song sau khi Lưu Thủ Quang tiếp tục khẩn cần, Chu Đức Uy đã chuyển đề nghị của Lưu Thủ Quang cho Lý Tồn Úc. Trong khi đó, Lưu Thủ Kì và Dương Sư Hậu tiến vào lãnh thổ Triệu nhằm buộc Chu Đức Uy phải bỏ chiến dịch đánh Yên để đến cứu Triệu. Chu Đức Uy đã phái Vương Đức Minh đem quân đi cứu Triệu, song không chịu từ bỏ bao vây U châu. Sau đó, khi Lý Tồn Úc phái Trương Thừa Nghiệp đến U châu để thảo luận tình thế với Chu Đức Uy, Lưu Thủ Quang đề nghị chuyện đầu hàng với Trương Thừa Nghiệp, song Trương Thừa Nghiệp từ chối và nói rằng Lưu Thủ Quang có tiền sử nói không giữ lời. Sau đó, Chu Đức Uy đẩy lui một cuộc phản công của Lưu Thủ Quang.

Vào mùa đông năm 913, U châu lâm vào tình thế tuyệt vọng, Lưu Thủ Quang đề nghị sẽ đầu hàng nếu Lý Tồn Úc đích thân đến tiếp nhận. Chu Đức Uy do đó đã chuyển tiếp đề nghị này đến Lý Tồn Úc. Khi Lý Tồn Úc đến và cam kết rằng Lưu Thủ Quang sẽ được tha mạng nếu đầu hàng, Lưu Thủ Quang lại do dự và không làm vậy. Lý Tiểu Hỉ sau đó đã đầu hàng và tiết lộ cho quân Tấn về tình hình tuyệt vọng trong thành, quân Tấn vì thế tiến hành các cuộc tấn công ác liệt hơn nữa, kết quả là U châu thất thủ và Lưu Thủ Quang trốn chạy.

Qua đời
Lưu Thủ Quang đem theo thê tử là Lý hoàng hậu và Chúc hoàng hậu, cùng các con là Lưu Kế Tuần (劉繼珣), Lưu Kế Phương (劉繼方), và Lưu Kế Tộ (劉繼祚), cố gắng chạy đến Thương châu- nơi Lưu Thủ Kỳ đang làm tiết độ sứ. Tuy nhiên, do trời lạnh nên ông bị tê cóng và lạc đường. Khi tiến đến Yên Lạc (燕樂, nay thuộc Bắc Kinh), họ đã trải qua vài ngày không có thức ăn. Lưu Thủ Quang đã cử Chúc hoàng hậu đi xin ăn các thường dân. Khi bà xin ăn Trương Sư Tạo (張師造), Trương Sư Tạo đã nhận ra bà và buộc bà phải tiết lộ vị trí của Lưu Thủ Quang. Sau đó, Trương Sư Tạo đến bắt Lưu Thủ Quang cùng tùy tùng và giải họ đến chỗ Lý Tồn Úc.

Thoạt đầu, Lý Tồn Úc không có hành động nào nhằm trừng phạt Lý Thủ Quang hay Lý Nhân Cung, cho họ sống trong một dinh thự và ban cho quần áo, chai lọ, thực phẩm và còn đùa với Lưu Thủ Quang: "Chủ nhân sao lại tránh khách lâu vậy", Lưu Nhân Cung và thê nhổ nước bọt và mặt Lý Tồn Úc và nói: "Nghịch tặc, phá nhà ta đến thế này đây!.

Vào mùa xuân năm 914, Lý Tồn Úc cho đưa gia quyến của Lưu Thủ Quang, gồm cả Lưu Nhân Cung qua Nghĩa Vũ và Thành Đức. Khi họ tiến đến Thành Đức, theo thỉnh cầu của Vương Dung, Lý Tồn Úc đã thời cho bỏ xiềng xích trên người Lưu Thủ Quang và Lưu Nhân Cung, cho họ tham gia một bữa tiệc do Vương Dung tổ chức. Sau khi họ trở về kinh thành Thái Nguyên của Tấn, Lý Tồn Úc đã chuẩn bị xử tử Lưu Thủ Quang và đích thân có mặt tại buổi hành quyết. Lưu Thủ Quang cầu xin tha mạnh và nói rằng Lý Tiểu Hỉ đã thuyết phục ông không đầu hàng; sau khi Lý Tiểu Hỉ quở trách ông, Lý Tồn Úc tức giận trước thái độ với chủ cũ của người này nên đã xử tử Lý Tiểu Hỉ. Lưu Thủ Quang tiếp tục cầu xin tha mạng, nói rằng: "Thủ Quang thiện kị xạ, nếu vương muốn thành bá nghiệp, sao không tha cho tôi và để tôi cống hiến?" Lý hoàng hậu và Chúc hoàng hậu quở trách ông và chấp nhận số phận, song Lưu Thủ Quang xin tha mạng cho đến những thời khắc cuối cùng. Sau khi ông bị giết, Lưu Nhân Cung bị giải đến chỗ lăng mộ của Lý Khắc Dụng và bị xử tử tại đó.

Tham khảo

Vua Ngũ đại Thập quốc
Hậu Lương (Ngũ đại)
Mất năm 914
Yên (Ngũ Đại Thập Quốc)
Sinh thế kỷ 9


title: Lễ kính Đức Maria

text:
Lễ nhớ Đức Maria là một tập hợp những ngày lễ trong năm phụng vụ được cử hành bởi các Kitô hữu để kỷ niệm các sự kiện trong cuộc đời của Maria và thể hiện lòng tôn kính của mình. Số các ngày lễ kính Đức Maria, tên (và thời gian diễn ra) có thể khác nhau giữa các giáo phái Kitô giáo.

Danh sách trong Công giáo
 1 tháng 1 Mẹ Thiên Chúa
 8 tháng 1 Đức Mẹ Cứu Giúp Kịp Thời
 2 tháng 2 Lễ Đức Mẹ dâng Chúa Giêsu trong đền thánh
 11 tháng 2 Đức Mẹ Lộ Đức
 25 tháng 3 Lễ Truyền Tin bởi thiên thần Gabriel
 26 tháng 4 Lễ Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành
 1 tháng 5 Tháng Đức Mẹ
 13 tháng 5 Đức Mẹ Fatima
 24 tháng 5 Đức Mẹ Phù Hộ Các Giáo Hữu
 31 tháng 5 Lễ Đức Mẹ Thăm Viếng
 27 tháng 6 Đức Mẹ Hằng Cứu Giúp
 16 tháng 7 Đức Mẹ núi Camêlô
 2 tháng 8 Đức Mẹ của các Thiên Thần
 5 tháng 8 Vương cung thánh đường Đức Bà Cả
 15 tháng 8 Lễ Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời
 21 tháng 8 Đức Mẹ Knock
 22 tháng 8 Lễ Đức Mẹ Nữ Vương
 22 tháng 8 Đức Bà Đen Częstochowa
 31 tháng 8 Lễ Đức Nữ Trung gian Maria
 8 tháng 9 Lễ sinh nhật của Đức Maria
 12 tháng 9 Lễ Thánh Danh Đức Mẹ
 15 tháng 9 Đức Mẹ Sầu Bi
 19 tháng 9 Đức Mẹ La Salette
 24 tháng 9 Đức Mẹ Walsingham
 7 tháng 10 Đức Mẹ Mân Côi
 16 tháng 11 Lòng từ bi Đức Mẹ
 21 tháng 11 Lễ dâng Đức Maria vào đền thánh
 8 tháng 12 Đức Maria vô nhiễm nguyên tội
 12 tháng 12 Đức Mẹ Guadalupe
 1 ngày sau Lễ Thăng Thiên - Đức Mẹ Các Tông Đồ
 1 ngày sau Lễ Hiện Xuống - Đức Mẹ Hội Thánh
 9 ngày sau Lễ mình máu Chúa Giêsu - Trái tim vẹn sạch Đức Mẹ
Ngày 25 tháng 3 thường kính Đức Mẹ Đồng Trinh Trọn đời

Ngày lễ trong Chính thống giáo Đông Phương
Những ngày lễ nổi bật nhất trong Chính thống giáo và Công giáo Hy Lạp bao gồm các ngày lễ sau (những ngày đại lễ được ghi đậm):

Chú thích

Mẹ Maria


title: Dận Tự

text:
Doãn Tự (chữ Mãn: , âm Mãn: Yvn Syʼ, chữ Hán: 允禩, bính âm: Yūn Sy; 29 tháng 3 năm 1681 - 5 tháng 10 năm 1726), là Hoàng tử thứ 8 tính trong số những người con sống tới tuổi trưởng thành của Thanh Thánh Tổ Khang Hi Đế. Người Mãn Châu Chính Lam kỳ, thuộc Tả dực cận chi Chính Lam kỳ Đệ nhị tộc.

Thân thế

Doãn Tự nguyên danh là Dận Tự (chữ Mãn: , chữ Hán: 胤禩, bính âm: In Sy) sinh vào ngày 10 tháng 2 (âm lịch) năm Khang Hi thứ 20 (1681) là con trai duy nhất của Lương phi. Sau này khi Ung Chính Đế lên ngôi đã đổi tên ông thành Doãn Tự để tránh kị huý. Vì khi đó sinh mẫu ông chỉ là một Cung nữ tử chưa có tước hiệu nên ông được nuôi dưỡng bởi Huệ phi, sinh mẫu của Hoàng trưởng tử Dận Thì.

Bản thân Dận Tự là người chuyên tâm học hành, rèn giũa nhân phẩm. Dần dần, ông đã được Khang Hi Đế chú ý và rất được quý mến. Dận Tự được trao nhiều quyền hành trong triều đình và được Dụ Hiến Thân vương Phúc Toàn khen ngợi trước mặt Khang Hi Đế. Năm 18 tuổi, Dận Tự được Khang Hi Đế ban cho tước vị Bối lặc.

Cuộc sống

Tranh giành ngôi báu
Ngôi vị Thái tử ban đầu đã được Khang Hi Đế lựa chọn là Dận Nhưng. Tuy nhiên, Dận Nhưng này ngày càng truỵ lạc trác táng, chỉ biết mưu đồ riêng cho mình nên Khang Hi Đế đã phế truất ngôi vị Thái tử của Dận Nhưng. Năm 1708, Dận Nhưng bị tước bỏ ngôi vị Thái tử và bị nhốt tại phủ đệ của mình dưới sự quản thúc của Dận Tự theo lệnh của Khang Hi Đế. Dận Tự lợi dụng cơ hội này đã chiêu dụ những người trước đây ủng hộ Dận Nhưng về phe mình. Dưới sự ủng hộ mạnh mẽ của các quan trong triều do nhân cách đạo đức tốt và vốn kiến thức sâu rộng của mình, Dận Tự trở thành một đối thủ sáng giá trong việc tranh ngôi Thái tử với các Hoàng tử khác.

Những người ủng hộ Bát a ca Dận Tự đã liên kết lại, tạo thành phe Bát gia đảng, trong đó có Cửu a ca Dận Đường, Thập a ca Dận Ngã và Thập Tứ a ca Dận Đề. Bát gia đảng luôn xảy ra mâu thuẫn với phe Thái tử đảng của Dận Nhưng. Khi Dận Nhưng bị tước vị, một số người trong nhóm Bát gia đảng có âm mưu sát hại Dận Nhưng.

Sau khi Dận Nhưng bị phế bỏ không lâu, thấy mưu kế chiếm đoạt ngôi vị Thái tử bị lung lay, Đại a ca Dận Thì quay sang ủng hộ Bát a ca Dận Tự, người được nuôi dưỡng bởi sinh mẫu của ông. Theo lệnh của Đại a ca Dận Thì, một thầy bói tên Trương Minh Đức được đưa tới phủ đệ của Bát a ca Dận Tự để xem tướng cho ông. Tên thầy bói đó phán những lời ngon ngọt rằng, Bát a ca Dận Tự là người thích hợp để lên ngôi vị Thái tử. Đại a ca Dận Thì đã đem lời của Trương Minh Đức tấu trình lại với Khang Hi Đế. Thay vì được ban thưởng, Đại a ca Dận Thì bị bắt nhốt tại Tông Nhân phủ, không lâu sau thì được thả. Trương Minh Đức bị đem tùng xẻo để làm gương cho những người khác. Chính Tam a ca Dận Chỉ là người đã tố giác việc này lên Khang Hi Đế để vạch ra dã tâm của Đại a ca Dận Thì.

Khang Hi Đế đau buồn, thất vọng vì những người con của mình "nồi da xáo thịt, huynh đệ tương tàn". Năm 1709, Khang Hi Đế phục vị Thái tử cho Dận Nhưng. Ba năm sau, Khang Hi Đế tiếp tục tước bỏ ngôi Thái tử của Dận Nhưng. Khang Hi Đế lại vô cùng tức giận vì sự khoa trương của Dận Tự sau cuộc thăm dò ý kiến của các quan trong triều về việc chọn Thái tử đó nên đã tước bỏ phong vị Bối lặc (貝勒) của ông. Một số nhà sử học cho rằng, Khang Hi Đế nhận ra rằng tham vọng ngai vàng của Dận Tự quá lớn khiến cho ông dần bị thất sủng trong mắt cha mình. Một số người cho rằng, Thập Tứ a ca Dận Đề, là người được Khang Hi Đế kì vọng có thể kế vị ngai vàng của mình.

Thời Ung Chính
Sau khi lên ngôi, Ung Chính Đế đã chọn ngay một hội đồng cố vấn mới cho mình bao gồm hai người em là Bát a ca Doãn Tự, Thập Tam a ca Doãn Tường, các đại thần Trương Đình Ngọc, Mã Tề và người cậu đã góp công trong việc đưa mình lên ngôi là Long Khoa Đa.

Năm Ung Chính nguyên niên (1723), ông được phong Công bộ Thượng thư, tước hiệu là Hòa Thạc Liêm Thân vương (和碩廉親王). Cùng năm đó, Ung Chính Đế hạ lệnh đuổi Đích Phúc tấn của Doãn Tự về nhà cha mình, cấm tuyệt mọi liên lạc giữa hai người. Ông có trách nhiệm giám sát Lý Phiên Viện (理藩院), nơi quản lý các vùng đất bá chủ của triều Thanh như Mông Cổ. Ung Chính Đế thường xuyên chỉ trích Doãn Tự không thực hiện đúng nhiệm vụ của mình. Năm 1724, Ung Chính Đế phạt quỳ Doãn Tự trong Thái miếu một ngày một đêm vì tội không hoàn thành công việc trong Lý Phiên Viện.

Năm thứ 4 (1726), Doãn Tự bị tước phong hiệu và xóa tên khỏi hoàng gia vì bị buộc tội chống lại Ung Chính Đế, buộc phải đổi tên thành "A Kỳ Na" (阿其那), nhốt trong Tông Nhân phủ, không bao lâu thì mất.

Năm Càn Long thứ 43 (1778), được Càn Long Đế phục hồi tước hiệu.

Ý nghĩa của "A Kỳ Na"
A Kỳ Na có Mãn văn là "Akina", "Đông hoa lục" vốn chú thích là "heo", đây là do tác giả không hiểu được Thanh ngữ mà ra, tạo thành tin đồn thất thiệt hàng trăm năm. Về sau, cũng có học giả cho rằng chữ này có nghĩa là "đáng hổ thẹn", "cá nằm trên thớt" hay "thịt nằm trên thớt". Tuy nhiên theo Quất Huyền Nhã, A Kỳ Na viết là Akina, phù hợp với văn nói là "Akiyana", nghĩa là "Rã đông đi".

Trong văn hóa
Trong phim ảnh, diễn viên Trịnh Gia Dĩnh và Phùng Thiệu Phong đã đóng vai Bát a ca Dận Tự trong 2 bộ phim là Bộ bộ kinh tâm và Cung tỏa tâm ngọc.

Năm 2017, được đóng bởi Ngụy Diên Khản trong phim Hoa Lạc Cung Đình Thác Lưu Niên

Năm 2019, được đảm nhận bởi Hà Chí Long trong phim Mộng hồi

Gia quyến

 Đích Phúc tấn: Quách Lạc La thị (郭絡羅氏), con gái của Hòa thạc Ngạch phò Minh Thượng (明尚) và Hòa thạc Cách cách - con gái thứ 7 của An Thân vương Nhạc Lạc.
 Thiếp thất:
 Trương thị (張氏), con gái của Trương Chi Bích (張之碧).
 Mao thị (毛氏), con gái của Mao Nhị Cách (毛二格).
 Hai người thiếp khác không rõ tên.
 Hậu duệ:
 Hoằng Vượng (弘旺; 1708 - 1762), mẹ là Trương thị.
 Trưởng nữ (1708 - 1776), mẹ là Mao thị, được phong Quận quân, hạ giá lấy Tôn Ngũ Phúc (孫五福), con trai của Hòa Thạc Khác Tĩnh Công chúa.

Chú thích

Người Mãn Châu
Mất năm 1726
Sinh năm 1681
Hoàng tử nhà Thanh
Nghị chính Vương Đại thần
Người Mãn Châu Chính Lam kỳ


title: Tiêu diệt hoàn toàn (xe thiết giáp)

text:
Tiêu diệt thảm khốc, tiêu diệt K hay tiêu diệt hoàn toàn là thuật ngữ ám chỉ việc một xe thiết giáp trong trận chiến bị đánh hư hại nặng đến mức xem như bị phá hủy hoàn toàn, và không còn khả năng hoạt động cũng như sửa chữa được nữa. So với tiêu diệt hoàn toàn, thuật ngữ "loạt khỏi vòng chiến" miêu tả mức độ thiệt hại nhẹ hơn, cụ thể là chiếc xe không còn khả năng hoạt động được nữa và buộc phải bị bỏ lại, nhưng không có nghĩa là không thể sửa chữa được. Đối với một chiếc xe bị loại khỏi vòng chiến, việc có thể sửa được hay không thì còn phải xem xét, tuy nhiên một chiếc xe bị tiêu diệt hoàn toàn thì rõ ràng chắc chắn không thể sửa được, và việc bị tiêu diệt hoàn toàn thường bao hàm các trường hợp xe bị đốt cháy hay bị nổ tung. Trong tiếng Anh, từ lóng dùng để mô tả tình trạng này là "pha trà" (brew up), bắt nguồn từ một thuật ngữ có từ thời thế chiến II nói về việc nhóm lửa để pha trà.

Thông thường, một chiếc xe thiết giáp bị tiêu diệt hoàn toàn thường là do nhiên liệu trên xe bị bốc cháy hoặc đạn dược của xe bị kích nổ (đúng hơn là kích nổ dây chuyền, tiếng lóng thường được gọi là bị nổ vì bi đun nóng). Khi chiếc xe bị tiêu diệt hoàn toàn, không nhất thiết mạng sống của tổ lái cũng bị ảnh hưởng theo dù trên thực tế phần lớn thương vong của tổ lái đều là kết quả của việc chiếc xe bị tiêu diệt hoàn toàn, nhất là khi xe sử dụng các động cơ xăng rất dễ bắt cháy khi bị bắn hỏng.

Một trường hợp nổi bật của tiêu diệt hoàn toàn có liên quan tới hiệu ứng nút bần hay còn gọi là hiệu ứng chú hề trong hộp. Hiệu ứng này nói đến việc một xe tăng bị phát nổ khiến cho tháp pháo bị thổi tung lên trời do quá áp sinh ra khi khối đạn dược trong xe phát nổ, giống như một nút bần bị thổi tung khỏi chai rượu. Nhằm khắc phục tình trạng này, một số xe tăng có bố trí các tấm thoát nổ giúp "hướng" áp lực của vụ nổ ra ngoải xe tăng, giảm thiệt hại từ bị tiêu diệt hoàn toàn chỉ còn bị phá hủy hoàn toàn hệ thống vũ khí trên xe.

Xem thêm
 Mobility kill
 Firepower kill
 Mission kill

Tham khảo

 Glossary of military terms

Thuật ngữ quân sự


title: Global Witness

text:
Global Witness là một tổ chức phi chính phủ (NGO) và phi lợi nhuận quốc tế, thành lập năm 1993 với mục tiêu chống lại tình trạng bóc lột tài nguyên thiên nhiên và tham nhũng liên hệ tới vấn đề này, cũng như các vi phạm về nhân quyền trên toàn thế giới. Global Witness hiện thời có các trụ sở văn phòng ở London (Anh) và Washington, D.C. (Hoa Kỳ).

Global Witness tuyên bố họ không liên quan đến bất kỳ một khuynh hướng chính trị nào.

Thu nhập
Quỹ của Global Witness chủ yếu là do đóng góp từ các cá nhân, quỹ từ thiện và các chính phủ. Một trong những nhà tài trợ chính là Viện Xã hội mở (Open Society Institute), mà cũng là quỹ đóng góp chính cho tổ chức nhân quyền Human Rights Watch. Global Witness cũng nhận được sự hỗ trợ của các chính phủ là Na Uy và Anh, cũng như quỹ Adessium Foundation, và tổ chức Oxfam Novib.

Trong một cuộc phỏng vấn trên báo The Guardian (Anh) năm 2007, một trong những giám đốc kiêm sáng lập viên, Patrick Alley, đã phủ nhận những cáo buộc trước đó, cho rằng khi nhận tiền từ các chính phủ họ không thể hoạt động độc lập được: "Là một tổ chức hoạt động vì mục tiêu, chứ không vì ngân sách, sự độc lập của chúng tôi là không thể nghi ngờ. Bộ Thương mại và Công nghiệp Anh từng yêu cầu chúng tôi ký một số thỏa thuận, nhưng chúng tôi tuyên bố sẽ không nhận đóng góp ngân sách nếu có các điều kiện đó. Những chính phủ khác chưa bao giờ áp đặt điều tương tự".

Từ tháng 12-2008 đến tháng 11-2009, GW huy động được 3.831.831 bảng Anh (121,46 tỷ đồng). Trong đó, khoảng 61% từ các quỹ tư nhân và các tổ chức, 33% từ các chính phủ, 3% từ các tổ chức đa chính phủ hoặc phi chính phủ, 3% từ lãi suất ngân hàng và các nguồn khác. Global Witness cho biết họ dùng 75% ngân sách để chi cho các chiến dịch, 7% cho truyền thông và gây quỹ, 18% cho hỗ trợ và quản trị.

Xem thêm
 Công ước phòng chống tham nhũng
 Ngày Quốc tế chống tham nhũng
 Tổ chức Minh bạch Quốc tế

Chú thích

Tổ chức phi chính phủ
Tổ chức phi lợi nhuận
Tổ chức phi lợi nhuận quốc tế
Tổ chức nhân quyền quốc tế
Cơ quan chống tham nhũng
Kim cương máu
Tổ chức môi trường quốc tế


title: Mất điện miền Nam Việt Nam và Campuchia 2013

text:
Sự cố mất điện miền Nam Việt Nam diễn ra từ lúc 14 giờ ngày 22 tháng 5 năm 2013 (giờ địa phương) làm các tỉnh thành Nam Bộ bị mất điện trong nhiều giờ. Sự cố này cũng gây mất điện một số khu vực tại quốc gia láng giềng Campuchia. Đây là sự cố điện xảy ra gây ảnh hưởng với quy mô lớn trên diện rộng chưa từng có trong vòng 100 năm tại Việt Nam.

Hệ thống cung cấp điện tại miền Nam Việt Nam
Nguồn điện cung cấp cho miền Nam phụ thuộc vào đường dây 500 KV (truyền tải điện từ miền Bắc vào, chiếm phần lớn, có khi lên đến 40%). Tùy theo thời điểm cụ thể phụ tải từ 2 nguồn này cung cấp là khác nhau tùy theo nhu cầu. Tại thời điểm xảy ra sự cố, hệ thống điện miền Nam nhận công suất lớn từ Bắc vào Nam từ đường dây 500KV. Do vậy, các nhà máy điện không thể đáp ứng nổi nhu cầu phụ tải khu vực nên phải tách ra khỏi hệ thống để bảo vệ an toàn cho thiết bị. Hệ thống điện miền Nam gồm 15 nhà máy với 43 tổ máy, 4.000 km đường dây 110kV, 153 trạm biến áp 110kV, dung lượng 8.977MVA, lưới trung thế gồm hơn 57.500 km đường dây, khoảng gần 125.000 trạm phân phối với tổng công suất 7.300 MW, đáp ứng khoảng 60-70% nhu cầu cả miền Nam nếu vận hành hết công suất. Toàn bộ hệ thống điện miền nam do Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) quản lý.

Diễn biến

Tại Nam Bộ
Lúc 14 giờ 15 ngày 22 tháng 5 năm 2013, đồng loạt nhiều tỉnh thành tại miền Nam bị mất điện.

Ngay sau khi xảy ra sự cố đường dây 500 kV (điện siêu cao áp) tuyến Di Linh - Tân Định gây mất điện tại các tỉnh phía Nam.

Đến 15 giờ 54, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã đưa vào vận hành trở lại đường dây 500 kV Bắc - Nam. Đến 22 giờ 40, Tập đoàn Điện lực Việt Nam đã khôi phục lại toàn bộ hệ thống điện của miền Nam.

Đến đêm cùng ngày, EVN đã khôi phục lại toàn bộ phụ tải hệ thống điện miền Nam. Đến thời điểm 16 giờ 00 ngày 23 tháng 5, tổng công suất nguồn điện khu vực phía Nam chưa khôi phục được là 1.100 MW gồm: GT1 Nhà máy điện Phú Mỹ 1, toàn bộ Nhà máy điện Phú Mỹ 3.

Lúc 22 giờ 40 cùng ngày, Tập đoàn điện lực Việt Nam thông báo: toàn bộ hệ thống điện miền Nam đã được khôi phục và hoạt động trở lại.

Tại Campuchia
Điện bị mất lúc 2 giờ chiều ở phần lớn Phnôm Pênh, đến tối, trung tâm Phnôm Pênh mới có điện trở lại. Campuchia chỉ tự cung cấp được 30% lượng điện cho nước này, trong khi đó 40% nguồn điện khác của nước này được cung cấp từ Việt Nam.

Nguyên nhân
Nguyên nhân của sự cố được cho là do một chiếc xe cẩu chở cây gỗ (dài 10m) vướng vào đường dây tải điện 500kV làm gây đoản mạch trên hệ thống. Sự đoản mạch này đã kích hoạt hệ thống ngắt mạch tự động để bảo vệ các tổ máy nguồn phát điện, dẫn tới hệ thống điện miền Nam mất toàn bộ (với tổng công suất khoảng 9.400 MW).

Theo Nghị định hướng dẫn về bảo vệ an toàn công trình lưới điện cao áp, khoảng cách tối thiểu từ dây dẫn điện đến điểm gần nhất của thiết bị, dụng cụ, phương tiện làm việc trong hành lang bảo vệ an toàn công trình lưới điện cao áp với đường dây 500 kV là 8 m. Ngoài ra, khoảng cách tối thiểu từ độ võng thấp nhất của đường dây 220 kV đến mặt đất tự nhiên là 18 m. Đối với đường dây 500 kV khoảng cách an toàn phóng điện tính đến điểm cao nhất của phương tiện giao thông đường bộ (4,5 m) phải cách 5,5 m.

Ảnh hưởng
EVN cho biết, khi sự cố xảy ra vào chiều ngày 22, đã có 15 nhà máy điện với 43 tổ máy phát điện phải tách ra khỏi lưới điện. Việc tái lập lại hệ thống này mất nhiều thao tác khiến tổng thời gian khôi phục lại mạng lưới kéo dài 8 tiếng. Hậu quả của vụ việc được đánh giá là rất nghiêm trọng, gây tác động không nhỏ đến đời sống của người dân, doanh nghiệp lẫn thiệt hại về phía EVN do khắc phục sự cố.

Sự cố cũng khiến hàng loạt nhà máy nước tại miền Nam ngưng hoạt động sản xuất và cung cấp nước nhiều giờ liền.

Thiệt hại chỉ đối với ngành điện ước tính ban đầu là 14 tỷ đồng. Tính đến ngày 25 tháng 5, có tổng cộng 8 triệu khách hàng bị ảnh hưởng bởi sự cố, trong đó tại thành phố Hồ Chí Minh có 1,8 triệu hộ dân và khách hàng điện.

Phản ứng
Chiều ngày 23 tháng 5 năm 2013, Cơ quan Công an tỉnh Bình Dương đã phối hợp cùng ngành điện để thống kê thiệt hại sau sự cố xe cẩu gây mất điện toàn Nam Bộ để làm cơ sở khởi tố vụ án. Công an xác định, vụ việc xảy ra ngoài ý muốn nhưng gây thiệt hại cho kinh tế và ảnh hưởng đến công trình lưới điện mang tính an ninh quốc gia nên sẽ khởi tố, xử lý những người liên quan.

Một số chuyên gia và luật sư lên tiếng yêu cầu EVN chịu trách nhiệm và bồi thường thiệt hại. Đáp lại yêu cầu này, đại diện EVN cho biết theo quy định, sự cố đường dây 500 kV là khách quan, bất khả kháng nên rất khó buộc EVN phải bồi thường thiệt hại.

Trả lời giới báo chí vào chiều ngày xảy ra vụ việc, đại diện EVN cho biết "mong nhận được sự chia sẻ và cảm thông của quý khách hàng".

Xem thêm
Mất điện Ấn Độ 2012

Tham khảo

Việt Nam năm 2013
Điện lực Việt Nam
Mất điện
Điện lực Campuchia
Campuchia năm 2013
Việt Nam thập niên 2010


title: Tháng kính Đức Mẹ

text:
Tháng Đức Mẹ (còn gọi là Tháng Hoa) để chỉ việc sùng kính Đức Maria được tổ chức ở các Giáo hội Công giáo trong tháng 5 mỗi năm. Maria được coi là "Nữ hoàng của tháng".

Nguồn gốc của Tháng Đức Mẹ bắt nguồn từ việc tôn kính Nữ thần mùa xuân. Vào những thế kỷ đầu khi tháng Năm về, những người Rôma tổ chức những ngày lễ tôn kính Hoa là Nữ thần mùa Xuân đánh dấu sự kết thúc một mùa đông dài. Các kitô hữu ban đầu đã thánh hóa tập tục trên và tổ chức những cuộc rước kiệu hoa và cầu nguyện cho mùa màng phong phú. Có nơi người ta tổ chức các cuộc "Rước xanh" bằng việc đi cắt các cành cây xanh tươi đang nở hoa, đưa về trang hoàng trong các nhà thờ và đặc biệt các bàn thờ dâng kính Đức Mẹ.

Đến thế kỷ 14, linh mục Henri Suzo dòng Đaminh, vào ngày đầu tháng 5, đã dâng lên Đức Mẹ những việc tôn kính đặc biệt và lấy hoa trang hoàng tượng Đức Mẹ. Thánh Philipe đệ Nêri đã tập họp các trẻ em lại chung quanh bàn thờ Đức Mẹ trong tháng này. Tới đầu thế kỷ 17, các nữ tu Dòng Phanxicô cũng thể hiện sự tôn sùng với Đức Mẹ. Từ ngày đó, tháng Đức Mẹ nhanh chóng lan rộng khắp các xứ đạo. Năm 1654, linh mục Nadasi dòng Tên xuất bản tập sách nhỏ kêu gọi tôn kính Đức Mẹ.

Giáo hoàng Piô XII, trong Thông điệp "Đấng Trung gian Thiên Chúa", cho "việc tôn kính Đức Mẹ trong tháng Năm là việc đạo đức được thêm vào nghi thức Phụng vụ, được Giáo hội công nhận và cổ võ". Giáo hoàng Phaolô VI, trong Thông điệp Tháng Năm, số 1 viết: "Tháng Năm là Tháng mà lòng đạo đức của giáo dân đã kính dâng cách riêng cho Đức Mẹ. Đó là dịp để "bày tỏ niềm tin và lòng kính mến mà người Công giáo khắp nơi trên thế giới có đối với Đức Mẹ Nữ Vương Thiên đàng. Trong tháng này, các Kitô hữu, cả ở trong thánh đường cũng như nơi tư gia, dâng lên Mẹ từ tấm lòng của họ những lời cầu nguyện và tôn kính sốt sắng và mến yêu cách đặc biệt. Trong tháng này, những ơn phúc của Thiên Chúa nhân từ cũng đổ tràn trên chúng ta từ ngai tòa rất dồi dào của Đức Mẹ" (Dictionary of Mary, Catholic book Pub. 1985, tr. 236).

Xem thêm
Tháng Mân Côi

Chú thích

Mẹ Maria
Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Năm
Sự kiện tháng 5


title: Danh sách máy bay của Không quân Afghan

text:
Đây là danh sách máy bay của Không quân Afghan bao gồm tất cả máy bay được Quân đoàn Không quân Lục quân Quốc gia Afghan sử dụng và lực lượng của chế độ trước, bao gồm Không quân Hoàng gia Afghan, Lực lượng Phòng không không quân Các tiểu vương quốc Hồi giáo Afghanistan, Binh chủng không quân quân đội Afghan và lực lượng không quân của các lãnh chúa và thế lực khác.

Theo tên gọi

 Aero L-39 Albatross:
 Aeritalia C-27A:
 Antonov An-2:
 Antonov An-12:
 Antonov An-14:
 Antonov An-24:
 Antonov An-26:
 Antonov An-30:

 Antonov An-32:
 Avro Anson 18:
 Bartel BM-4b:
 Breda Ba.25/28:
 Bristol F.2 Fighter:
 Cessna 182:
 Cessna 208B:
 de Havilland DH.9A:
 de Havilland R-1:
 Hawker Hart:
 Hawker Hind:
 Ilyushin Il-10:
 Ilyushin Il-14:
 Ilyushin Il-18:

 Ilyushin Il-28:
 IMAM Ro.37:
 Junkers A.20:
 Junkers F.13fe:
 Junkers G.24ge:
 MD 530F:
 Mikoyan MiG-15:
 Mikoyan MiG-15UTI:
 Mikoyan MiG-17F/PF:
 Mikoyan-Gurevich MiG-19:
 Mikoyan MiG-21F-13:
 Mikoyan MiG-21MF:
 Mikoyan MiG-21bis:
 Mil Mi-1:
 Mil Mi-2:
 Mil Mi-4:
 Mil Mi-6:
 Mil Mi-8:
 Mil Mi-17:

 Mil Mi-17V5:
 Mil Mi-24:
 Mil Mi-35:
 Nieuport 24:
 Potez 25:
 Sopwith 1½ Strutter:
 Sukhoi Su-7:
 Sukhoi Su-17:
 Sukhoi Su-22:
 Yakovlev Yak-11:
 Yakovlev Yak-18:

Theo thời gian phục vụ

 1919 tới 1929: Bristol F.2 Fighter
 1921 tới ?: Nieuport 24
 1921 tới 1925: Sopwith 1½ Strutter

 1924 tới ?: de Havilland DH.9A
 1924 tới 1926: de Havilland R-1
 1924 tới 1939: Junkers F.13fe
 1925 tới 1929: Junkers A.20
 1928 tới ?: Bartel BM 4b
 1928 tới ?: Junkers G.24ge
 1928 tới 1929: Potez 25

 1937 tới ?: Hawker Hart
 1937 tới 1945: Breda Ba.25/28
 1937 tới 1941: IMAM Ro.37 (one on static display at Italian Embassy, Kabul)
 1938 tới 1957: Hawker Hind (one flying model currently in Shuttleworth Collection)
 1948 tới 1972: Avro Anson
 1951 tới 1979: Mikoyan MiG-15
 1955 tới 2001: Ilyushin Il-14
 1957 tới 2001: Ilyushin Il-28
 1957 tới 2001: Yakovlev Yak-18
 1957 tới 1976: Mil Mi-1
 1957 tới 1998: Mikoyan MiG-15UTI
 1957 tới 2000: Antonov An-2
 1957 tới 2001: Mikoyan MiG-17
 1958 tới 1999: Yakovlev Yak-11
 1963 tới 1997: Mil Mi-4

 1965 tới 2001: Mikoyan MiG-21
 1968 tới 2001: Ilyushin Il-18
 1971 tới nay: Mil Mi-8
 1972 tới 1999: Sukhoi Su-7
 1975 tới 2001: Antonov An-24
 1975 tới 2009: Antonov An-26
 1977 tới nay: Aero L-39 Albatross
 1979 tới ?: Mil Mi-24
 1981 tới 2001: Antonov An-12
 1982 tới ?: Mil Mi-2
 1982 tới 2001: Sukhoi Su-17

 1984 tới 2001: Sukhoi Su-22
 1985 tới thập niên 1990: Antonov An-30
 1985 tới 1991: Antonov An-14
 1987 tới 2011: Antonov An-32
 1987 tới nay: Mil Mi-17
 ? tới nay: Mil Mi-35
 2009 tới nay: Aeritalia G.222 (Designated as C-27A)
 2011 tới nay: Cessna 182
 2011 tới nay: Cessna 208B
 2011 tới nay: MD 530F

Tham khảo

Trang thiết bị quân sự của Afghanistan
Không quân Afghan
Máy bay


title: Tôn kính Đức Maria

text:
Tôn sùng Đức Maria trong Kitô giáo là một hoạt động của một người hoặc nhóm người với Maria qua những lời cầu nguyện, việc làm đạo đức... Có rất nhiều cách biểu hiện khác nhau cho việc sùng kính Đức Mẹ như những lời cầu nguyện trong nhiều ngày của tuần cửu nhật, việc tôn kính các biểu tượng trong Kitô giáo hay chỉ đơn thuần là việc mặc Áo Đức Bà. Những lời cầu nguyện hay hành động tôn kính này có thể kèm theo lời thỉnh cầu xin Đức Mẹ cầu bầu cùng Thiên Chúa.

Không có một bằng chứng rõ ràng nào về việc tôn sùng Đức Maria trong những thế kỷ Kitô giáo đầu tiên. Tuy nhiên có những dấu hiệu để cho thấy một sự tôn kính nào đó. Sách Công vụ Tông đồ (1:14) mô tả: "Tất cả các ông đều đồng tâm nhất trí, chuyên cần cầu nguyện cùng với mấy người phụ nữ, với bà Maria thân mẫu Đức Giêsu". Các tác giả sau đó như thánh Inhaxiô thành Antiôkia, thánh Aristiđê, thánh Justinô, thánh Irênê đều có đề cập đến những quan niệm thần học về Đức Maria. Trong các bức vẽ ở các hầm mộ, người ta đã tìm thấy những hình ảnh về Đức Maria, điều này cho thấy rõ vị trí của người trong tư tưởng các tín hữu.

Phần đầu tiên của tin mừng ngoại thư của Thánh Giacôbê (thường được xem là thế kỷ II) đã chứng tỏ một sự tôn kính sâu sắc đối với sự trong sạch và thánh thiện của Trinh nữ diễm phúc và khẳng định sự đồng trinh của ngài trong khi sinh và sau khi sinh con. Một số đoạn văn trong Lời sấm Sibylla cũng đã trình bày vai trò nổi bật của Maria trong công trình cứu chuộc.

Sự tồn tại của giáo phái Collyridians mà thánh Êpiphaniô (khoảng 403) tố cáo về việc họ dâng của lễ bánh ngọt cho Đức Maria có thể được xem nhưng một bằng chứng về sự tôn kính Đức Maria ngay từ trước công đồng Êphêsô. Các thánh giáo phụ cũng dành sự tôn kính đặc biệt cho Đức Maria. Thánh Giêrônimô đã báo trước quan niệm Đức Maria là Mẹ Loài Người. Trong thánh thi của thánh Êphrem có đoạn: "Chúc tụng Đức Maria, Đấng mà không có lời cầu nguyện đã cưu mang và sinh hạ Chúa của tất cả những người con của các bạn Người. Những người đã và sẽ là trinh khiết hoặc công chính, các linh mục và các vua". Trong một vài thủ bản của quyển "Transitus Mariae" (có từ thế kỷ V), đã đề cập đến ba lễ kính hàng năm kính Đức Maria: một lễ hai ngày sau lễ sinh nhật; một lễ vào ngày 15 tháng Iyar (khoảng tháng 5) và một lễ vào ngày thứ 13 hoặc 15 của tháng Ab (gần tháng 8).

Chú thích

Mẹ Maria
Kinh nguyện Kitô giáo
Thuật ngữ Kitô giáo
Kinh nguyện Công giáo
Thánh Mẫu học Công giáo


title: Đại tướng Công an nhân dân Việt Nam

text:
Đại tướng Công an nhân dân Việt Nam là cấp bậc cao cấp nhất trong Công an nhân dân Việt Nam với cấp hiệu 4 ngôi sao vàng. Theo quy định pháp luật Việt Nam hiện hành, Chủ tịch nước đồng thời là Chủ tịch Hội đồng Quốc phòng và An ninh phong, thăng, giáng, tước cấp bậc hàm này..

Tổng quan
Cấp bậc Đại tướng Công an nhân dân Việt Nam lần đầu tiên được quy định bởi Nghị định 331/TTG ngày 1 tháng 9 năm 1959, quy định hệ thống cấp bậc Công an nhân dân Vũ trang (nay là Bộ đội Biên phòng Việt Nam).

Ba năm sau, Pháp lệnh 34/LCT ngày 20 tháng 7 năm 1962 quy định thêm hệ thống cấp bậc Cảnh sát nhân dân. Tuy nhiên, trong suốt một thời gian dài không có cá nhân nào được phong hàm cấp bậc này. Mãi đến năm 1989, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Mai Chí Thọ mới trở thành người đầu tiên được phong hàm cấp bậc này không qua các cấp bậc trung gian và ông cũng là Đại tướng đầu tiên của Công an nhân dân Việt Nam.

Tính đến ngày 29 tháng 1 năm 2019, Công an nhân dân Việt Nam đã có 4 sĩ quan được phong quân hàm Đại tướng.

Có 2 sĩ quan được phong thẳng quân hàm Đại tướng Công an không qua các cấp trung gian là: Mai Chí Thọ (1989) và Lê Hồng Anh (2005).

Theo Luật Công an nhân dân (sửa đổi) năm 2018, số lượng Đại tướng Công an nhân dân là duy nhất 1 người - Bộ trưởng Bộ Công an Việt Nam.

Danh sách Đại tướng Công an nhân dân Việt Nam đương nhiệm

Danh sách Đại tướng Công an nhân dân Việt Nam qua các thời kỳ

Xem thêm
Công an nhân dân Việt Nam
Hệ thống cấp bậc Công an nhân dân Việt Nam
Danh sách các Thượng tướng Công an nhân dân Việt Nam
Danh sách các Trung tướng Công an nhân dân Việt Nam
Danh sách các Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam

Chú thích


title: Thượng tướng Công an nhân dân Việt Nam

text:
Thượng tướng Công an nhân dân Việt Nam là cấp bậc cao thứ nhì trong Công an nhân dân Việt Nam (sau Đại tướng) với cấp hiệu 3 ngôi sao vàng. Theo quy định pháp luật Việt Nam hiện hành, Chủ tịch nước đồng thời là Chủ tịch Hội đồng Quốc phòng và An ninh phong, thăng, giáng, tước cấp bậc hàm này.

Trong Hải quân nhân dân Việt Nam, cấp bậc Thượng tướng Hải quân có danh xưng là Đô đốc.

Tổng quan
Cấp bậc Thượng tướng Công an nhân dân Việt Nam lần đầu tiên được quy định bởi Nghị định 331/TTG (1/9/1959), quy định hệ thống cấp bậc Công an nhân dân Vũ trang.

Ba năm sau, Pháp lệnh 34/LCT  (20/7/1962) quy định thêm hệ thống cấp bậc Cảnh sát nhân dân.

Tuy nhiên, trong suốt một thời gian dài không có cá nhân nào được phong hàm cấp bậc này. Mãi đến năm 1989, 3 Thứ trưởng Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an Việt Nam) là Cao Đăng Chiếm, Lâm Văn Thê và Nguyễn Văn Đức là những người đầu tiên được phong hàm cấp bậc này mà không phải qua các cấp bậc trung gian.

Ngày nay, Luật Công an nhân dân năm 2018 quy định số lượng số lượng Thượng tướng Công an nhân dân không quá 6 người.Các chức vụ, chức danh mà Sĩ quan Công an nhân dân được phong/thăng cấp bậc hàm Thượng tướng là Thứ trưởng Bộ Công an Việt Nam và Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh Quốc hội Việt Nam.

Danh sách các Thượng tướng Công an nhân dân Việt Nam

Đã mất, giải ngũ hoặc về hưu

Đương nhiệm

Xem thêm
Công an nhân dân Việt Nam
Hệ thống cấp bậc Công an nhân dân Việt Nam
Danh sách các Đại tướng Công an nhân dân Việt Nam
Danh sách các Trung tướng Công an nhân dân Việt Nam
Danh sách các Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam

Chú thích


title: Tước hiệu của Đức Maria

text:
Đức Maria được biết đến bởi nhiều danh hiệu (Đức Bà, Đức Mẹ, Trinh Nữ Rất Thánh), các tính ngữ (Sao Biển, Nữ Vương Thiên Đàng), cầu khẩn (Theotokos, Panagia) và các tên khác (Đức Mẹ Guadalupe, Đức Mẹ Lộ Đức)...

Tất cả những danh hiệu này cùng chỉ một cá nhân là Maria, mẹ của Chúa Giêsu Kitô (trong Tân Ước), và được sử dụng cách đa dạng bởi người Công giáo Rôma, Chính Thống giáo Đông phương, Chính Thống giáo Cổ Đông phương, và một số tín hữu Anh giáo.

Nhiều danh hiệu dành cho Maria mang tính tín lý hoặc giáo lý. Một số danh hiệu khác chỉ mang tính thơ ca hoặc ngụ ngôn, có ít hoặc không có giá trị chính tắc nhưng chúng tạo thành một phần của lòng sùng kính bình dân, được các giáo sĩ chấp nhận ở các mức độ khác nhau. Thêm vào đó là các danh hiệu để thể hiện Maria theo dòng lịch sử nghệ thuật.

Có thể truy xuất các danh hiệu về Maria trong Kinh Cầu Đức Bà.

Những tước hiệu đầu tiên

Trong các tác phẩm nghệ thuật

Danh hiệu tín điều
Danh hiệu tín điều trong Giáo hội Công giáo:
Mẹ Thiên Chúa
Trọn đời đồng trinh
Vô Nhiễm Nguyên Tội
Hồn Xác Lên Trời

Danh hiệu liên quan đến nơi hiện ra

Danh hiệu liên quan đến lòng sùng kính

Phần lớn những danh hiệu này nằm trong Kinh Cầu Đức Bà:

Chú thích

Danh hiệu Mẹ Maria


title: Tuyến đường di sản công nghiệp châu Âu

text:
Tuyến đường di sản công nghiệp châu Âu (gọi tắt là ERIH) là một mạng lưới tuyến đường chủ đề quan trọng nhất, là các địa điểm di sản công nghiệp ở châu Âu. Mục đích của dự án này là tạo ra lợi ích cho di sản công nghiệp hóa chung của châu Âu. ERIH cũng muốn thúc đẩy khu vực, thị trấn, thị xã và các địa điểm lịch sử công nghiệp trở thành các địa điểm hấp dẫn du khách khám phá và tìm tòi về lịch sử ngành công nghiệp ở châu Âu.

Các tuyến đường di sản công nghiệp cho thấy sự đa dạng của cảnh quan công nghiệp trên khắp châu Âu và nguồn gốc lịch sử công nghiệp. Các tuyến đường bao gồm di sản công nghiệp trong các lĩnh vực: Khai khoáng, sắt thép, dệt may, sản xuất hàng hóa, năng lượng, giao thông vận tải và truyền thông, hơi nước, nhà ở và kiến trúc, dịch vụ giải trí công nghiệp, cảnh quan công nghiệp.
Dưới đây là danh sách các điểm dừng chính trên tuyến đường di sản văn hóa công nghiệp châu Âu. Đó là những di sản văn hóa công nghiệp quan trọng nhất và hấp dẫn du khách nhất. Tuyến đường này thông qua 13 quốc gia (tính đến năm 2014) bao gồm: Vương quốc Anh, Hà Lan, Bỉ, Luxembourg, Pháp, Đức, Tây Ban Nha, Ý, Cộng hòa Séc, Ba Lan, Đan Mạch, Thụy Điển và Na Uy.

Dưới đây là danh sách các điểm dừng của Tuyến đường di sản công nghiệp châu Âu năm 2015:

Xem thêm
 Đường mòn di sản công nghiệp (một phần của Tuyến đường di sản công nghiệp ở vùng Ruhr)

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

 ERIH - European Route of Industrial Heritage

Khảo cổ học công nghiệp


title: Giải vô địch bóng bàn thế giới 2013

text:
Giải vô địch bóng bàn thế giới 2013 được tổ chức từ ngày 13 đến 20 tháng 5 năm 2013 tại Cung thể thao Paris-Bercy, Paris, Pháp. Đây là giải đấu thứ 52 thuộc hệ thống Giải vô địch bóng bàn thế giới do ITTF tổ chức.

Diễn biến
Giải vô địch bóng bàn thế giới 2013 là giải lần đầu tiên kể từ năm 2003 trong đó Trung Quốc không giành đủ 5 bộ huy chương vàng (đơn nam, đơn nữ, đôi nam, đôi nữ và đôi nam nữ), và là giải đầu tiên kể từ năm 1993 trong đó Trung Quốc chỉ giành được nhỏ hơn 5 bộ huy chương vàng. Bộ đôi chấm dứt chuỗi 10 lần liên tiếp giữ danh hiệu vô địch đôi nam của Trung Quốc là Trần Kiến An và Trang Trí Uyên của đội Đài Loan, đây là huy chương vàng đầu tiên của đội Đài Loan tại giải vô địch thế giới. Còn cặp đôi chấm dứt chuỗi 11 lần liên tiếp vô địch đôi nam nữ của Trung Quốc (từ năm 1989) là Kim Hyok-Bong và Kim Jong của Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên.

Tuy vậy, Trung Quốc vẫn giành được 14 trên tổng số 20 bộ huy chương, trong đó họ độc chiếm vòng bán kết của các hạng mục đơn nam và đơn nữ với Trương Kế Khoa giành huy chương vàng đơn nam và Lý Hiểu Hà giành huy chương vàng đơn nữ. Lý cũng giành huy chương vàng đôi nữ cùng đồng đội Quách Dược.

Bảng huy chương

Tham khảo

Liên kết ngoài
Thông tin  trên trang của ITTF

Giải vô địch bóng bàn thế giới
Thể thao năm 2013


title: Kênh Truyền hình Quốc phòng Việt Nam

text:
Kênh Truyền hình Quốc Phòng Việt Nam (viết tắt là QPVN) là kênh truyền hình cập nhật thông tin về Quân đội nhân dân Việt Nam và một số thông tin quân sự, quốc phòng trên thế giới. Kênh được phát sóng ngay trong ngày Kỷ niệm 123 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, được ra mắt tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng.

Nhiệm vụ và nội dung
Kênh Truyền hình Quốc phòng Việt Nam là cơ quan ngôn luận của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, tiếng nói của lực lượng vũ trang và nhân dân Việt Nam. Đây là kênh truyền hình chuyên biệt của lực lượng quân sự, quốc phòng nhằm đáp ứng yêu cầu tuyên truyền, quảng bá sâu rộng về xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam, xây dựng nền quốc phòng toàn dân và bảo vệ Tổ quốc trong thời kỳ mới. Kênh Truyền hình Quốc phòng Việt Nam sẵn sàng đảm nhận nhiệm vụ của Đài Truyền hình Việt Nam trong những tình huống đặc biệt khẩn cấp.

Kênh QPVN có nội dung phong phú với gần 40 kịch bản chính được sản xuất chuyên sâu về các lĩnh vực quân sự - quốc phòng và truyền thông tập trung cho nhiệm vụ chiến lược bảo vệ Tổ quốc. Kênh QPVN có 7 nhóm nội dung chương trình cơ bản, gồm: Tin tức, Tài liệu - Chính luận, Tài liệu - Nhân văn, Phim truyện, Thể thao - Giải trí, Tiếp sóng và phát lại chương trình của Đài Truyền hình Việt Nam, Giới thiệu chương trình và đệm sóng. Qua các chương trình trên, quân dân cả nước sẽ được theo dõi những tin tức thời sự trong và ngoài nước; phản ánh, bình luận hoạt động quốc phòng, các hoạt động chính trị, xã hội theo định hướng tuyên truyền của Đảng, Nhà nước, cùng với các tin tức về kinh tế quốc phòng, hoạt động sản xuất, kinh doanh ở các khu kinh tế - quốc phòng và các doanh nghiệp Quân đội. Bên cạnh đó, khán giả còn được xem các chuyên đề, phim tài liệu chính luận về lịch sử, quân sự, vũ khí trong nước và thế giới theo góc nhìn Quốc phòng của Việt Nam,.... Ngoài ra kênh cũng sẽ giới thiệu lịch sử truyền thống các đơn vị, quân binh chủng của Quân đội nhân dân Việt Nam, giới thiệu các danh tướng đất Việt, các Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân trong lịch sử, các trận đánh lịch sử của dân tộc Việt Nam, cũng như giới thiệu các phát minh và thành tựu của ngành công nghiệp quốc phòng trên thế giới. Kênh còn tiếp sóng Đài Truyền hình Việt Nam trực tiếp các chương trình liên quan Quân đội.

Đặc tính kỹ thuật và hạ tầng phát sóng
Kênh QPVN được xây dựng trên hệ thống công nghệ xử lý tín hiệu thành phần bằng kỹ thuật số (Digital Component) với chuẩn hình ảnh HD. Hệ thống trang thiết bị xử lý tín hiệu đồng bộ từ tiền kỳ đến hậu kỳ và phát sóng, đảm bảo số hóa dữ liệu 100% và được lưu trữ tập trung trên nền ITbase. Hiện tại, kênh QPVN đang được phát sóng với thời lượng 24/24h.

Trong thời gian đầu, kênh QPVN được phát sóng thử nghiệm và sau đó ra mắt chính thức trên toàn quốc thông qua các hệ thống truyền dẫn, phát sóng trên các hạ tầng truyền hình: truyền hình số vệ tinh K+, truyền hình kỹ thuật số VTC, truyền hình cáp Việt Nam VTVCab, truyền hình cáp SCTV, truyền hình cáp HTVC, dịch vụ truyền hình IPTV và Mobile TV của Viettel, MobiTV - VivaTV (nay là AVG), FPT và VNPT. Kênh QPVN cũng được phát trực tuyến trên trang điện tử qpvn.vn, cùng một số chương trình đã phát sóng được lưu trữ trực tuyến trên mạng Internet.

Xem thêm
Danh sách kênh truyền hình tại Việt Nam
Truyền hình tại Việt Nam
 Đài Tiếng nói Việt Nam
 Đài Truyền hình Việt Nam
 Đài Truyền hình Kỹ thuật số VTC
 Thông tấn xã Việt Nam
 Báo Nhân dân
 Kênh Truyền hình Quốc hội Việt Nam
 Kênh Truyền hình Công an Nhân dân

Tham khảo

Kênh địa phương
Kênh tin tức
Kênh truyền hình Việt Nam
Bộ Quốc phòng Việt Nam
Quân đội nhân dân Việt Nam
Kênh truyền hình thiết yếu quốc gia


title: Web Feature Service

text:
Web Feature Service viết tắt WFS là cách phân phối các đặc trưng địa lý thông qua một dịch vụ web đến với ứng dụng phía người dùng (client) hoặc một trình duyệt (browser). Người dùng có thể yêu cầu dữ liệu một cách có chọn lọc để phục vụ cho phạm vi nhu cầu của mình. Web Feature Service là 1 sự chuẩn hóa của việc phân phối dữ liệu vectơ đến đông đảo người dùng, đồng thời các client có thể nhập vào dữ liệu dạng vectơ khi yêu cầu thông tin và WFS sẽ đáp ứng yêu cầu đó.

Xem thêm
 Open Source Geospatial Foundation
 Web Coverage Service (WCS)
 Web Map Service (WMS)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 OpenGIS Web Feature Service (WFS) Implementation Specification
 Filter Encoding Specification
 GeoServer Open Source Reference Implementation
 deegree Open Source Geospatial Web Services
 WFS 2.0 Client – Plugin for QGIS (english)
 WNS: Draft OpenGIS Web Notification Service Implementation Specification

Khoa học thông tin
Tổ chức Không gian Địa lý
Hệ thống thông tin địa lý


title: Lưu Nhân Cung

text:
Lưu Nhân Cung (, ? - 914) là một quân phiệt vào cuối thời nhà Đường. Ông kiểm soát Lư Long (盧龍, trị sở nay thuộc Bắc Kinh) từ năm 895 đến năm 907. Thoạt đầu, ông là một viên quan tại Lư Long, song sau đó đã chạy đến chỗ Hà Đông tiết độ sứ Lý Khắc Dụng. Sau khi Lý Khắc Dung công chiếm Lư Long thì đã để ông ở lại cai quản, song Lưu Nhân Cung sau đó đã quay sang chống Lý Khắc Dụng và trở thành một quân phiệt độc lập, mặc dù ông và Lý Khắc Dụng từng vài lần hiệp đồng hành động. Lãnh địa của Lưu Nhân Cung trở thành nền tảng cho nước Yên do con ông là Lưu Thủ Quang lập ra. Năm 913, Tấn vương Lý Tồn Úc đã chinh phục Yên và bắt giữ cả Lưu Thủ Quang và Lưu Nhân Cung, sang năm sau thì xử tử cả hai người.

Thân thế
Gia đình ông có nguồn gốc từ Lạc Thọ (樂壽, nay thuộc Thương Châu, Hà Bắc)- không thuộc về Lư Long quân. Lưu Nhân Cung theo cha là Lưu Thịnh (劉晟) đến Lư Long do Lưu Thịnh là Tân Hưng trấn tướng của tiết độ sứ Lý Khả Cử. Lưu Nhân Cung được mô tả là từ nhỏ đã nhiều mưu kế, nhiều lần thể hiện tài trí trong quân đội. Khi Lý Khả Cử phái thuộc hạ là Lý Toàn Trung đi đánh Dịch châu (易州, nay thuộc Bảo Định, Hà Bắc) thuộc Nghĩa Vũ (義武, trị sở nay thuộc Bảo Định) vào năm 885, Lưu Nhân Cung phục vụ dưới quyền Lý Toàn Trung. Khi thuộc hạ của Lý Toàn Trung là Vu Yến (于晏) bao vây Dịch châu vài tháng mà vẫn chưa chiếm được, Lưu Nhân Cung đã đưa ra kế đào một đường hầm xuyên vào trong thành. Nhờ công lao này, ông được biết đến với hiệu Lưu Quật Đầu (劉窟頭). Cũng trong năm đó, khi Nghĩa Vũ quân tái chiếm được Dịch châu, Lý Toàn Trung do sợ bị Lý Khả Cử trừng phạt nên đã lật đổ Lý Khả Cử và đoạt lấy Lư Long quân; Lý Toàn Trung sau đó qua đời vào năm 886 và con là Lý Khuông Uy kế nhiệm.

Lưu Nhân Cung được mô tả là người có chí lớn, ông đã tung tin đồn rằng mình thường mộng thấy một Đại Phật phiên xuất ra từ ngón tay mình, hay trong mộng ông đã nói rằng mình sẽ trở thành một tiết độ sứ vào năm 49 tuổi (âm). Khi Lý Khả Cử nghe được điều này, ông ta trở nên ghét bỏ Lưu Nhân Cung, tước bỏ chức vụ trong quân đội của Lưu Nhân Cung và bổ nhiệm Lưu Nhân Cung làm [huyện] lệnh Cảnh Thành (景城, nay thuộc Thương Châu). Đến khi xảy ra một cuộc binh biến tại phủ thành của Doanh châu (瀛州, nay thuộc Thương Châu) khiến quận thủ bị giết, Lưu Nhân Cung đã mộ một nghìn bạch đinh và đẩy lui cuộc binh biến. Lý Khuông Uy rất hài lòng và lại cho Lưu Nhân Cung làm tướng dưới trướng của mình, lệnh đem binh đến phòng thủ ở Úy châu (蔚州, nay thuộc Trương Gia Khẩu, Hà Bắc).

Do các binh sĩ ở Úy châu không được quay lại U châu (幽州) sau một số năm, họ trở nên bực tức vì nhớ gia đình. Năm 893, khi Lý Khuông Uy bị Lý Khuông Trù lật đổ, Lưu Nhân Cung đã quyết định tận dụng thời cơ để dẫn quân tiến công U châu. Tuy nhiên, khi ông đến Cư Dung quan, đã bại trận trước đội quân đóng tại đây. Sau đó, Lưu Nhân Cung chạy đến Hà Đông (河東, trị sở nay thuộc Thái Nguyên, Sơn Tây), được Hà Đông tiết độ sứ Lý Khắc Dụng đối đãi tốt.

Phụng sự Lý Khắc Dụng
Lưu Nhân Cung cung cẩn phụng sự cho Lý Khắc Dụng và mưu chủ Cái Ngụ, và thông qua Cái Ngụ, Lưu Nhân Cung nhiều lần đề xuất với Lý Khắc Dụng rằng có thể chinh phục Lữ Long, và xin được cấp một vạn lính cho chiến dịch. Tuy nhiên, trong thời gian đó Lý Khắc Dụng phải xử lý cuộc nổi dậy của con nuôi là Lý Tồn Hiếu tại Hình Minh (邢洺, trị sở nay thuộc Hình Đài, Hà Bắc), vì thế Lý Khắc Dụng chỉ giao cho Lưu Nhân Cung vài nghìn lính, chiến dịch thất bại. Điều này đã khiến Lý Khuông Trù trở nên ngạo mạn và quấy rối biên giới Hà Đông. Trong cơn giận dữ, vào mùa đông năm 894 sau khi đã đánh bại Lý Tồn Hiếu, Lý Khắc Dụng đã thân chinh Lữ Long. U châu nhanh chóng rơi vào tay Lý Khắc Dụng, Lý Khuông Trù chạy trốn đến Nghĩa Xương (義昌, trị sở nay thuộc Thương Châu) và bị Nghĩa Xương tiết độ sứ Lô Ngạn Uy giết chết.

Vào mùa xuân năm 895, Lý Khắc Dụng chính thức tiến quân vào U châu, phái Lưu Nhân Cung và một con nuôi là Lý Tồn Thẩm đi khảo sát và bình định khu vực. Lý Khắc Dụng bổ nhiệm Lưu Nhân Cung là Lữ Long lưu hậu rồi đem quân trở về Hà Đông. Lý Khắc Dụng để lại một đội quân cùng một nhóm thuộc hạ đứng đầu là Yên Lưu Đức (燕留德) ở lại Lữ Long để phụ giúp cho Lưu Thủ Quang. Tuy nhiên, các binh sĩ Hà Đông do hiếp đáp người dân Lữ Long nên đã xung đột với các quan Lữ Long là anh em Cao Tư Kế (高思繼). Anh em Cao Tư Kế đã cho xử tử một số binh sĩ, khiến Lý Khắc Dụng không hài lòng và đã quở trách Lưu Nhân Cung. Lưu Nhân Cung đổ tội cho anh em Cao Tư Kế và giải họ đến Hà Đông, sau đó họ bị Lý Khắc Dụng xử tử. Tuy nhiên, nhằm bình định người dân Lữ Long, Lưu Nhân Cung đã cho con của anh em họ Cao làm chỉ huy trong Lữ Long quân. Vào mùa hè năm 895, Đường Chiêu Tông đã bổ nhiệm Lưu Nhân Cung là Lữ Long tiết độ sứ.

Trong nhiều năm Lưu Nhân Cung một chư hầu của Lý Khắc Dụng, các quan mà Lý Khắc Dụng để lại Lữ Long quản lý phần lớn các công việc của quân này. Họ thu thuế từ Lữ Long, và ngoại trừ phần dành cho quân đội địa phương, số thuế còn lại sẽ đều được đưa đến Hà Đông, trái ngược với thời kỳ độc lập, khi Lữ Long được giữ lại số thuế thu được. Năm 897, Đường Chiêu Tông chạy khỏi kinh thành Trường An đến Trấn Quốc (鎮國, trị sở nay thuộc Vị Nam, Thiểm Tây) do bị Phượng Tường tiết độ sứ Lý Mậu Trinh tiến công, Lý Khắc Dụng lên kế hoạch cứu giúp hoàng đế. Lý Khắc Dụng yêu cầu được trưng dụng quân từ Lữ Long, song Lưu Nhân Cung từ chối và tuyên bố rằng Lữ Long cần phải phòng thủ Khiết Đan xâm nhập. Trong vài tháng, Lý Khắc Dụng liên tục gửi thư, song Lưu Nhân Cung tiếp tục từ chối. Khi Lý Khắc Dụng gửi thư với lời lẽ quở trách gay gắt, Lưu Nhân Cung đã ném thư xuống mặt nền, bắt giữ sứ giả của Hà Đông và cố gắng giết chết các quan Hà Đông tại Lữ Long, song họ đã chạy thoát theo mô tả trong Tư trị thông giám. (Cựu Ngũ Đại sử và Tân Ngũ Đại sử thì viết rằng Lưu Nhân Cung đã giết được một số quan Hà Đông, bao gồm Yên Lưu Đức.)

Quân phiệt độc lập
Vào mùa thu năm 897, tức giận tước sự phản bội của Lưu Nhân Cung, Lý Khắc Dụng đã đích thân tiến công Lữ Long. Lý Khắc Dụng giao chiến với nữ tế của Lưu Nhân Cung là Đan Khả Cập (單可及), song bị tướng Lư Long là Dương Sư Khản (楊師侃) phục kích tại Mộc Qua giản (木瓜澗, nay thuộc Bảo Định); song thời tiết đã ngăn cản Lữ Long quân gây tổn hại lớn hơn cho Lý Khắc Dụng. Lý Khắc Dụng buộc phải từ bỏ nỗ lực tái chiếm Lữ Long. Sau đó, Lưu Nhân Cung đã thiết lập mối quan hệ với kình địch của Lý Khắc Dụng là Tuyên Vũ tiết độ sứ Chu Toàn Trung, và theo tiến cử của Chu Toàn Trung, Đường Chiêu Tông đã ban cho Lưu Nhân Chung chức vụ danh dự là "đồng bình chương sự". Tuy nhiên, Lưu Nhân Cung cũng viết một bức thư cho Lý Khắc Dụng nhằm tạ lỗi.

Trong khi đó, Lưu Nhân Cung tranh chấp với Lô Ngạn Uy quyền kiểm soát giao thương muối tại hai quân. Năm 898, Lưu Nhân Cung phái con là Lưu Thủ Văn đi đánh trị sở của Nghĩa Xương là Thương châu (滄州). Lô Ngạn Uy không thể kháng cự nên đã bỏ thành và chạy đến Ngụy Bác (魏博, trị sở nay thuộc Hàm Đan, Hà Bắc), Lưu Thủ Văn chiếm được quân này. Lưu Nhân Cung cho Lưu Thủ Văn làm Nghĩa Xương lưu hậu, và sau đó thượng biểu thỉnh Đường Chiêu Tông bổ nhiệm Lưu Thủ Văn làm tiết độ sứ, song triều đình thoạt đầu đã từ chối. Đáp lại, Lưu Nhân Cung đã tuyên bố bất kính với sứ giả của triều đình:

Sau khi đoạt được Nghĩa Xương, Lưu Nhân Cung được mô tả là tin tưởng vào sức mạnh quân sự của mình nên bắt đầu có tham vọng kiểm soát toàn bộ Hà Bắc. Vào mùa xuân năm 899, Lưu Nhân Cung phát động một cuộc tiến công lớn vào Ngụy Bác. Đến khi Lưu Nhân Cung chiếm được Bối châu (貝州, nay thuộc Hình Đài), ông tiến hành tàn sát toàn bộ cư dân trong thành và quăng các thi thể xuống sông. Đáp lại, tất cả các thành khác của Ngụy Bác sau đó đều tử thủ khi bị Lưu Nhân Cung tiến đánh. Lưu Nhân Cung đổi ý, quyết định tiến công trực tiếp vào trị sở của Ngụy Bác. Ngụy Bác tiết độ sứ La Thiệu Uy đã cầu viện Chu Toàn Trung và Lý Khắc Dụng. Khi các bộ tướng của Chu Toàn Trung là Lý Tư An (李思安) và Trương Tồn Kính (張存敬) tiến quân đến, Lưu Nhân Cung đã phái Lưu Thủ Văn và Đan Khả Cập đi nghênh chiến, song kết quả là thất bại và Đan Khả Cập bị giết còn Lưu Thủ Văn thì suýt mất mạng. Khi các tướng Tuyên Vũ là Cát Tùng Chu và Hạ Đức Luân (賀德倫) cũng kéo quân đến, cùng với Nguy Bác quân giao chiến với Lữ Long quân, Lữ Long quân lại chiến bại, các tướng Lữ Long là Tiết Đột Quyết (薛突厥) và Vương Cối Lang (王鄶郎) bị bắt. Lưu Nhân Cung và Lưu Thủ Văn buộc phải chạy về cố địa.

Năm 900, Chu Toàn Trung phái Cát Tùng Chu thống soái quân của bốn quân (Tuyên Vũ, Ngụy Bác, Thái Ninh, Thiên Bình) tiến công Lưu Nhân Cung. Cát Tùng Chu nhanh chóng chiếm được Đức châu (德州, nay thuộc Đức Châu, Sơn Đông) bao vây Lưu Thủ Văn tại Thương châu. Khi Lưu Nhân Cung cầu viện Lý Khắc Dụng, Lý Khắc Dụng đã phái Chu Đức Uy và Lý Tự Chiêu tiến công vùng Hình Minh (rơi vào tay Chu Toàn Trung từ trước đó) nhằm cố gắng phân tán quân Chu Toàn Trung. Khi Lưu Nhân Cung đích thân giao chiến với Cát Tùng Chu nhằm giải vây cho Thương châu, ông đã bị Cát Tùng Chu đánh bại. Tuy nhiên, thời tiết không ủng hộ đội quân bao vây, và khi Thành Đức tiết độ sứ Vương Dung đứng ra điều đình, Cát Tùng Chu đã rút lui.

Vào mùa đông năm 900, sau khi buộc Vương Dung quy phục, Chu Toàn Trung phái Trương Tồn Kính dẫn quân cùng với Ngụy Bác quân tiến công Lưu Nhân Cung. Trương Tồn Kính nhanh chóng chiếm được Doanh châu và Mạc châu của Lữ Long và Cảnh châu của Nghi Xương, bắt thứ sử Lưu Nhân Bá (劉仁霸). Trương Tồn Kính chuẩn bị tiến công U châu, song do thời tiết không thuận nên Trương Tồn Kính quay sang tiến công Nghĩa Vũ và buộc quân này phải quy phục.

Năm 901, Đường Chiêu Tông ban chức Thị trung (侍中) cho Lưu Nhân Cung.

Năm 903, sau khi Đường Chiêu Tông hạ lệnh giết các hoạn quan, Lưu Nhân Cung không hành quyết giám quân Trương Cư Hàn mà giấu đi và giết một phạm nhân để thế mạng cho Trương Cư Hàn.

Cũng vào năm 903, một thuộc quan của Lý Khắc Dụng là Vân châu đô tướng Vương Kính Huy (王敬暉) đã ám sát thứ sử Lưu Tái Lập (劉再立) và sau đầu hàng Lưu Nhân Cung. Lý Khắc Dụng đã phái Lý Tự Chiêu và Lý Tồn Thẩm đi đánh Vương Kính Huy, Lưu Nhân Cung phái quân đi cứu viện Vương Kính Huy, buộc Lý Tự Chiêu và Lý Tồn Thẩm rút lui một đoạn, Vương Kính Huy bỏ Vân châu và chạy sang lãnh địa của Lý Nhân Cung.

Qua nhiều năm, Lưu Nhân Cung đã rất am hiểu về các hoạt động quân sự của người Khiết Đan, ông thường phái quân đi cướp bóc các vùng đất của Khiết Đan, cũng như đốt đồng cỏ để khiến ngựa Khiết Đan không có thức ăn. Vào mùa đông năm 903, khi tù trưởng Khiết Đan Da Luật A Bảo Cơ phái nữ tế Thuật Luật A Bát (述律阿缽) đi đánh Sơn Hải quan, con của Lưu Nhân Cung là Lưu Thủ Quang đã dùng mưu kế bắt được các chỉ huy quân Khiết Đan, đòi tiền chuộc.

Năm 906, Chu Toàn Trung bao vây Thương châu, sau khi liên tiếp thất bại, Lưu Nhân Cung cảm thấy mình cần nhiều quân hơn nữa nên đã lệnh cho tất cả nam giới từ 15 đến 70 tuổi đều phải đi lính, xăm hình lên mặt họ. Lưu Nhân Cung cũng cầu viện Hà Đông. Thoạt đầu, Lý Khắc Dụng từ chối ứng cứu, song sau đó đã đổi ý và yêu cầu Lưu Nhân Cung hợp binh tiến công Chiêu Nghĩa (昭義, trị sở nay thuộc Trường Trị, Sơn Tây) để phân tán lực lượng của Chu Toàn Trung. Lưu Nhân Cung chấp thuận, liên quân Hà Đông và Lữ Long tiến công Chiêu Nghĩa, Chiêu Nghĩa tiết độ sứ Đinh Hội đầu hàng, buộc Chu Toàn Trung phải bỏ bao vây Thương châu và triệt thoái.

Qua năm tháng, Lưu Nhân Cung trở nên bảo thủ hơn trong việc cai trị Lữ Long, ông còn trở nên ngạo mạn, hoang phí và hung bạo. Cho rằng căn cứ tại U châu không an toàn, ông đã cho xây một quán tại Đại An Sơn (大安山, nay thuộc Bắc Kinh), giống như một cung điện. Lưu Nhân Cung tuyển nhiều mỹ nữ và đưa họ đến Đại An Sơn. Ông cũng giữ lại các nhà giả kim thuật nhằm tìm phương cách trường sinh. Lưu Nhân Cung tích trữ của cải của người dân trong toàn quân, sản xuất tiền bằng đất sét, và nghiêm cấm mua lá chè từ Giang Nam, thay vào đó dùng lá cây trong quân để thay thế chè.

Bị lật đổ, quản thúc
Khoảng năm 907 hoặc trước đó, khi biết Lưu Thủ Quang thông gian với ái thiếp La thị của mình, Lưu Nhân Chung đã đuổi Thủ Quang khỏi gia đình, và không còn công nhận Thủ Quang là con.

Cũng vào năm 907, khi Chu Toàn Trung phái bộ tướng Lý Tư An (李思安) suất quân tiến công U châu, Lưu Nhân Cung đang ở tại quán trên Đại An Sơn, còn phủ thành thì không chuẩn bị nên đã gần như thất thủ. Lưu Thủ Quang đã tập hợp một đội quân và bảo vệ thành; sau đó đánh bại Lý Tư An và buộc Tuyên Vũ quân phải triệt thoái. Sau đó, Lưu Thủ Quang xưng là tiết độ sứ và phái các thủ hạ Nguyên Hành Khâm và Lý Tiểu Hỉ (李小喜) đi tiến công quán của cha trên Đại An Sơn. Lưu Nhân Cung cố gắng kháng cự, song Lý Tiểu Hỉ đã đánh bại và bắt giữ Lưu Nhân Cung. Lưu Thủ Quang tiến hành quản thúc cha, giết chết nhiều thuộc quan và nô bộc mà ông không ưa. Đáp lại, Lưu Thủ Kì, Vương Tư Đồng (王思同), và tuần kiểm sứ Lý Thừa Ước (李承約) chạy trốn đến Hà Đông. Lưu Thủ Quang sau đó đã giết chết Lưu Thủ Văn; thượng biểu nhân danh Lưu Nhân Cung để xin được an trí, Hậu Lương Thái Tổ Chu Toàn Trung chấp nhận và ban cho Lưu Nhân Cung chức vụ mang tính danh dự là Thái sư.

Qua đời
Vào mùa đông năm 913, trước các cuộc tiến công và bao vây của quân Tấn, U châu lâm vào tình thế tuyệt vong rồi thất thủ, Lưu Nhân Cung cùng thê thiếp bị bắt giữ. Lưu Thủ Quang cố gắng trốn chạy song cũng bị bắt. Thoạt đầu, Lý Tồn Úc không có hành động nào nhằm trừng phạt Lưu Thủ Quang hay Lưu Nhân Cung, cho họ sống trong một dinh thự và ban cho quần áo, chai lọ, thực phẩm, song Lưu Nhân Cung và vợ nhổ nước bọt vào mặt Lý Tồn Úc và nói: "Nghịch tặc, phá nhà ta đến thế này đây!".

Vào mùa xuân năm 914, Lý Tồn Úc cho đưa gia quyến của Lưu Nhân Cung và Lưu Thủ Quang qua Nghĩa Vũ và Thành Đức. Khi họ tiến đến Thành Đức, theo thỉnh cầu của Vương Dung, Lý Tồn Úc đã thời cho bỏ xiềng xích trên người Lưu Nhân Cung và Lưu Thủ Quang, cho họ tham gia một bữa tiệc do Vương Dung tổ chức. Sau khi họ trở về kinh thành Thái Nguyên của Tấn, Lý Tồn Úc đã cho xử tử Lưu Thủ Quang, sau đó sai tiết độ phó sứ Lô Nhữ Bật (盧汝弼) đưa Lưu Nhân Cung đến lăng mộ của Lý Khắc Dụng ở Đại châu (代州, nay thuộc Hãn Châu, Sơn Tây). Tại đây, ông bị đâm vào tim để lấy máu tế Lý Khắc Dụng, sau đó bị chém.

Tham khảo

Nhân vật quân sự nhà Đường
Nhân vật Ngũ đại Thập quốc
Năm sinh không rõ
Mất năm 914
Yên (Ngũ Đại Thập Quốc)
Sinh thế kỷ 9


title: Universal Soldier: Day of Reckoning

text:
Universal Soldier: Day of Reckoning tựa gốc Chiến binh vũ trụ: Ngày thanh toán, được biết đến là bộ phim thứ sáu trong loạt series phim về hành động Universal Soldier. Bộ phim được làm bởi tay vị đạo diễn John Hyams, người đã từng làm phần phim trước đó có tên Universal Soldier: Regeneration. Bộ phim có sự tham gia của ba diễn viên là Jean-Claude Van Damme, Scott Adkins và Dolph Lundgren, đây là lần đầu tiên dòng bộ phim Universal Soldier được cho lên định dạng công chiếu phim 3D.

Sau hơn 10 ngày công chiếu bộ phim, do nội dung bị nhiều người cho là quá kém và chỉ thu về được vỏn vẹn $1,128,513. Universal Soldier: Day of Reckoning cho chuyển thẳng lên định dạng DVD và định dạng Digital để bán vào ngày 28/11/2012.

Nội dung
Theo nội dung phần trước Universal Soldier: Regeneration, dự án thực hiện các Siêu lính vũ trụ vẫn được tái khởi động lại nhưng dưới một góc nhìn về những tay lính khác trong chương trình đó.

Nhân vật trọng tâm trong phần phim này là một chàng thanh niên tên John, vào một đêm tối, khi John đang ngủ cùng vợ con thì bỗng có vài kẻ lạ đột nhập vào nhà đánh anh dã man và giết chết vợ con anh, anh nhận ra có cả Luc Deveraux - một trong những chiến binh vũ trụ chính thức cũng tham gia vào vai trò tàn sát này. Sau vụ đó John bị hôn mê suốt mấy tháng liền, khi tỉnh dậy anh quyết định đi tìm và giết Deveraux để trả thù, trên đường đi thì John tình cờ khám phá ra được một số truyện liên quan đến Siêu lính vũ trụ và một bản sao khác của anh được tạo ra với ý định làm lệch lạc những ký ức đã có trước đó của John. Vì vậy sau khi John giết chết xong bản sao của mình anh đã tự tìm đến căn cứ tập hợp của phe Unisols để giải quyết tiếp việc báo thù.

Việc trả thù của John diễn ra rất thuận lợi khi anh tiêu diệt được cả Luc Deveraux và UniSol Andrew Scott tức cầm đầu Unisols, tuy nhiên lúc này john phải đối mặt với một vấn đề khác liên quan đến ký ức của mình. Những tay khoa học của Unisols cho biết ký ức mà John có trong đầu lúc trước là giả, mục đích của việc cấy ghép những ký ức này vào John là để mượn tay anh giết Luc Deveraux và UniSol Andrew Scott trong việc ngăn chặn những Siêu lính vũ trụ dám nổi dậy.

John nhận ra sai lầm của mình nên quyết định sửa sai, anh cho nhân bản một tay trong chính phủ đã gài ký ức giả vào anh và giết bản thể thật. Mục đích của John là để bản sao này làm nội gián, lúc này anh trở thành lãnh đạo mới của Unisols. Trờ đợi một cuộc nổi dậy thực sự từ những Siêu lính vũ trụ sắp thức giấc sau nhiều năm ngủ yên.

Diễn viên
Jean-Claude Van Damme vai Luc Deveraux
Scott Adkins vai John
Dolph Lundgren vai Andrew Scott
Andrei Arlovski vai Magnus
Rus Blackwell vai Đặc vụ Gorman
Mariah Bonner vai Sarah
Kristopher Van Varenberg vai Miles
Audrey P. Scott vai Emma
Roy Jones, Jr. vai Mess Hall Unisol

Các dòng phim về Universal Soldier

 Universal Soldier (1992), của đạo diễn Roland Emmerich
 Universal Soldier II: Brothers in Arms (1998), của đạo diễn Jeff Woolnough
 Universal Soldier III: Unfinished Business (1998), của đạo diễn Woolnough
 Universal Soldier: The Return (1999), của đạo diễn Mic Rodgers
 Universal Soldier: Regeneration (2009), của đạo diễn John Hyams
 Universal Soldier: Day of Reckoning (2012), của đạo diễn Hyams

Lưu ý là chỉ có Universal Soldier năm 1992, Universal Soldier: Regeneration và Universal Soldier: Day of Reckoning là bản chính thức. Nhưng phim còn lại hầu như không liên quan gì nhiều đến tuyến nội dung ngoại trừ nói về chương trình Siêu lính vũ trụ được phát triển và tiến hóa như thế nào.

Chú thích và tham khảo
Website chính thức.
Universal Soldier: Day of Reckoning tại Internet Movie Database
Universal Soldier: Day of Reckoning tại Rotten Tomatoes
Universal Soldier: Day of Reckoning tại Box Office Mojo
Universal Soldier: Day of Reckoning tại Metacritic
Danh sách súng trong phim.

Tham khảo

Phim năm 2012
Phim tiếng Anh
Phim hành động Mỹ
Phim võ thuật Mỹ
Phim tâm lý Mỹ
Phim giả tưởng Mỹ
Phim hãng Magnet Releasing
Phim hãng Sony Pictures Worldwide Acquisitions
Phim quay tại Louisiana
Phim tiếp nối
Phim hành động thập niên 2010
Phim khoa học viễn tưởng thập niên 2010
Phim Mỹ
Phim hành động khoa học viễn tưởng Mỹ
Phim võ thuật khoa học viễn tưởng
Phim hãng StudioCanal
Phim khoa học viễn tưởng Mỹ


title: Đảo núi lửa

text:
Đảo núi lửa (tiếng Anh: high island - tức "đảo cao" - hoặc volcanic island) là một đảo có nguồn gốc núi lửa. Mặt nghĩa "đảo cao" được dùng khi muốn phân biệt với "đảo thấp" - tức loại đảo có nguồn gốc từ trầm tích lắng đọng hay kiến tạo nâng các rạn san hô. Có nhiều "đảo cao" cao không quá vài foot so với mực nước biển, và chúng thường được phân loại là "đảo nhỏ hay hòn đá nổi". Ngược lại, có những "đảo thấp" nhưng lại cao hàng trăm foot so với mực nước biển, ví dụ Makatea, Nauru, Niue, Henderson và Banaba.

Giai đoạn phát triển
Mácma bên dưới đáy đại dương phun trào tạo thành đảo nổi khỏi mặt biển. Sau khi phun trào chấm dứt, đảo núi lửa ngừng phát triển thêm và dần định hình dưới sự tác động của các ngoại tác như mưa, gió và sóng. Ở giai đoạn kế tiếp, san hô bắt đầu phát triển ven bờ đảo trong trường hợp đảo nằm ở các vùng nước nhiệt đới.

Các đảo núi lửa hình thành trên các điểm nóng thường trải qua các giai đoạn tương tự, bắt đầu từ khi núi lửa phun trào tạo thành đảo núi lửa, sau đó đảo núi lửa hạ lún dần theo thời gian để rồi cuối cùng chìm xuống trở thành núi ngầm chỏm phẳng.

Xem thêm
 Đảo thấp

Tham khảo

Đảo núi lửa
Đảo


title: Trận Jassin

text:
Trận Jassin là một trận đánh trong cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất, đã diễn ra từ ngày 18 cho đến ngày 19 tháng 1 năm 1915, gần Jassin, nằm không xa Tanga về phía bắc, khi đó là lãnh thổ của Đông Phi thuộc Đức. Dưới sự chỉ huy trực tiếp của Đại tá Paul von Lettow-Vorbeck, lực lượng Schutztruppe của Đức đã tấn công và buộc quân Anh - Ấn phải đầu hàng. Thất bại tại Jassin đã giáng một đòn vào tinh thần và thanh thế của người Anh, song cũng mang lại thiệt hại nặng nề cho phía Đức, buộc Lettow-Vorbeck phải tiến hành chiến tranh du kích.

Người chỉ huy quân đội Đức tại Đông Phi, Paul Emil von Lettow-Vorbeck, đã quyết định phải tấn công Jassin ngăn ngừa hậu họa tới Tanga, hải cảng nằm hơn 50 km về phía nam và trước đây đã được ông pòng ngự thành công trước một cuộc tấn công của quân Anh-Ấn. Để tiến hành cuộc tấn công này, người Đức đã huy động 244 lính châu Âu, 1.350 lính Askari, 400 lính tuyển người Ả Rập, 23 súng máy và 4 pháo dã chiến.

Sau một cuộc kháng cự lâu dài và quyết liệt của mình, gây cho đội quân của Vorbeck khó khăn, đội quân đồn trú của Anh đã cạn kiệt đạn dược và nguồn nước, đồng thời bị áp đảo về quân số. Cái chết của Đại tá Raghbir Singh, người được ghi nhận là một chỉ huy tài năng, đã góp phần khiến cho tình hình quân Anh tại Jassin trở nên tồi tệ. Vào buổi sáng ngày 19 tháng 1 năm 1915, nhận thấy tình hình vô vọng của quân trú phòng Anh-Ấn, Đại úy Hanson của Anh giương cờ trắng. Trước đó ít lâu, vào khoảng 5 giờ 40 phút sáng, một cuộc phá vây của lính Gurkha của Ấn Độ đã bị quân Đức đập tan với thương vong cao. Ngay sau khi lực lượng trú phòng Anh tại Tanga đầu hàng, các Đại úy Hanson và Turner đã bị buộc trình diện Lettow-Vorbeck. Ông hoan nghênh hai đại úy vì cuộc phòng ngự thị trấn của họ và trả kiếm cho họ. Đồng thời, ông phóng thích họ với điều kiện là họ sẽ không tham gia cuộc chiến nữa.

Trận chiến Jassin đã mang lại cho phía Anh những thiệt hại nặng nề, và tiêu biểu trong số những quân nhân Anh - Ấn bị thương có Đại úy Mac Brayne, Thiếu tá Gin. Natha Singh và Đại úy Niamat Ali Khan. Đại tá Raghubir Singh, Kashmir RiflesMặc dù những chiến thắng của ông tại Tanga và Jassin đã lên tinh thần binh lính dưới quyền ông đồng thời mang lại cho họ những khẩu súng trường kiểu mới và tiếp tế mà họ rất cần thiết, Lettow-Vorbeck nhận thấy rằng mức độ thiệt hại về sĩ quan và đạn dược của Đức chứng tỏ ông hiếm khi có thể đối đầu với địch thủ ở một quy mô lớn như vậy và thay vì đó ông cần thực hiện chiến tranh du kích — ông chuyển chiến thuật, phát động các chiến dịch đánh phá tuyến đường sắt Uganda thay vì tìm kiếm một trận đánh quyết định với quân Anh. Để đối phó, phía Anh tập trung binh lực của mình nhằm giảm bớt rủi ro và tăng cường phòng ngự.

Chú thích

Tham khảo
 Detailed report on the Battle of Jassin by Dennis L. Bishop and Holger Dobold
 Helmut Glenk, Shattered Dreams At Kilimanjaro: An Historical Account of German Settlers from Palestine Who Started A New Life In German East Africa During the Late 19th and Early 20th Centuries, Trafford Publishing, 2011. ISBN 1426954735.
 Jr John H. Morrow, The Great War: an imperial history, Routledge, 2005. ISBN 0415204402.
 Hew Strachan, The First World War in Africa, Oxford University Press, 14-10-2004. ISBN 0199257280.

Jassin
Jassin
Jassin
Jassin
Jassin
Jassin
Lịch sử quân sự Tanzania
Đông Phi thuộc Đức


title: Mêtric Schwarzschild

text:
Trong thuyết tương đối rộng của Albert Einstein, mêtric Schwarzschild (hay nghiệm Schwarzschild, chân không Schwarzschild), mang tên của Karl Schwarzschild, miêu tả trường hấp dẫn bên ngoài khối vật chất không quay, trung hòa điện, như các sao (không quay), hành tinh, sao neutron hay lỗ đen. Nó cũng là mêtric miêu tả xấp xỉ trường hấp dẫn của vật thể quay khá chậm như Trái Đất hay Mặt Trời. Mêtric Schwarzschild là nghiệm của phương trình chân không Einstein với hằng số vũ trụ học có giá trị bằng 0.

Theo định lý Birkhoff, nghiệm Schwarzschild là nghiệm có tính đối xứng cầu tổng quát nhất, của phương trình trường Einstein trong chân không (nơi không có vật chất). Lỗ đen Schwarzschild hay lỗ đen tĩnh là một loại lỗ đen không có điện tích và mômen động lượng. Lỗ đen Schwarzschild miêu tả bởi mêtric Schwarzschild, và nó không khác một lỗ đen Schwarzschild khác ngoại trừ khối lượng giữa chúng.

Lỗ đen Schwarzschild đặc trưng bởi bề mặt toán học dạng cầu bao quanh nó, gọi là chân trời sự kiện, xác định tại bán kính Schwarzschild, mà theo định nghĩa là bán kính của lỗ đen. Bất kỳ vật thể không quay và trung hòa điện nhỏ hơn bán kính Schwarzschild có khả năng hình thành lên lỗ đen. Nghiệm của phương trình trường Einstein áp dụng cho mọi khối lượng M, do vậy về nguyên lý (theo thuyết tương đối tổng quát) tồn tại lỗ đen Schwarzschild với khối lượng bất kỳ nếu điều kiện cho phép chúng hình thành.

Bốn nghiệm chính xác miêu tả lỗ đen của phương trình chân không Einstein được tổng hợp lại bảng sau:

với Q là điện tích của vật thể và J là mômen động lượng quay của nó.

Mêtric Schwarzchild
Nghiệm Schwarzchild: miêu tả không thời gian tĩnh có tính đối xứng cầu, bên ngoài bán kính Schwarzchild. Nó là nghiệm của phương trình chân không với tenxơ ứng suất–năng lượng

Trong hệ tọa độ cầu  sử dụng dấu mêtric (+,-,-,-), mêtric Schwarzchild là

với
τ là thời gian riêng (đo bởi đồng hồ gắn cùng với hạt thử di chuyển trên tuyến thế giới kiểu thời gian)
t là tọa độ thời gian (đo bởi một đồng hồ đứng yên nằm rất xa so với nguồn hấp dẫn),
r là tọa độ xuyên tâm (đo bằng chu vi đường tròn chia cho 2π, các đường tròn nằm trên mặt cầu có tâm tại nguồn hấp dẫn),
θ là độ dư vĩ (tính từ cực bắc, đơn vị radian),
φ là kinh độ (radian), và
rs là bán kính Schwarzschild của nguồn hấp dẫn, nó là hệ số tỷ lệ liên hệ với khối lượng M của "nguồn hấp dẫn không có điện tích và không quay" và rs = 2GM/c2.

hay dạng ma trận của mêtric

Khi hạt thử nằm rất xa nguồn hấp dẫn  hoặc khi không có nguồn hấp dẫn  thì mêtric Schwarzschild  trở thành mêtric Minkowski  sau khi chuyển từ tọa độ cầu sang tọa độ (ct, x, y, z) trong thuyết tương đối hẹp.

Tỷ số rs/r là rất nhỏ, đối với Mặt Trời có bán kính Schwarzschild xấp xỉ 3 km, trong khi nó có bán kính gần 700.000 km. Tỷ số này sẽ tương đối lớn đối với lỗ đen và sao neutron.

Kì dị hấp dẫn và lỗ đen

Tại r = rs thì mêtric trở lên kỳ dị (còn gọi là chân trời sự kiện), thực ra đây là kỳ dị do chúng ta sử dụng hệ tọa độ cầu chứ không hẳn là kỳ dị thực. Khi lựa chọn hệ tọa độ phù hợp, kỳ dị này biến mất và chỉ có r = 0 mới là điểm kỳ dị vật lý.

Kì dị tại r = rs chia tọa độ cầu Schwarzschild thành hai miền không liên thông với nhau. Miền ngoài với r > rs liên hệ với trường hấp dẫn của sao hay hành tinh. Miền trong 0 < r < rs, mà chứa kỳ dị r = 0, tách biệt hoàn toàn với miền ngoài bởi kì dị tại r = rs. Hệ tọa độ Schwarzschild không thể hiện ý nghĩa vật lý của sự kết nối giữa hai vùng này, mà có thể coi chúng là hai nghiệm riêng biệt. Do vậy kì dị tại r = rs là một ảo ảnh hay kì dị tọa độ. Như hàm ý của tên gọi, kì dị này xuất hiện do sự lựa chọn các điều kiện hệ tọa độ. Khi thực hiện chuyển sang hệ tọa độ khác (ví dụ tọa độ Lemaitre, tọa độ Eddington-Finkelstein, tọa độ Kruskal-Szekeres, tọa độ Novikov, hay tọa độ Gullstrand–Painlevé) mêtric Schwarzschild trở lên liên tục tại r = rs và cho phép mở rộng miêu tả không thời gian tại r nhỏ hơn rs. Và cho phép liên hệ giữa miền ngoài và miền trong.

Nhưng trường hợp r = 0 lại hoàn toàn khác. Nếu yêu cầu mêtric Schwarzschild thỏa mãn cho mọi r thì sẽ gặp trở ngại tại kì dị vật lý này, hay còn gọi là điểm kì dị hấp dẫn. Để thấy được đây là kì dị vật lý, cần chỉ ra những đại lượng độc lập với cách chọn hệ tọa độ hay gọi là bất biến tọa độ. Một trong những đại lượng quan trọng là bất biến Kretschmann, bằng bình phương của tenxơ độ cong Riemann:

Tại r = 0 đại lượng này có giá trị vô hạn hay ám chỉ tồn tại một kì dị hấp dẫn. Và không thời gian miêu tả bởi mêtric không còn xác định tốt nữa. Trong một thời gian dài các nhà vật lý nghĩ rằng nó không phải là đại lượng mang ý nghĩa vật lý. Sau đó, những hiểu biết sâu sắc hơn về thuyết tương đối tổng quát giúp họ nhận ra rằng những vùng kì dị hấp dẫn là bản chất không tránh khỏi của lý thuyết và không phải là trường hợp đặc biệt. Những mêtric như vậy miêu tả những đối tượng trong vũ trụ như lỗ đen hay các sao đặc.

Nghiệm Schwarzschild, đúng cho mọi r > 0, còn gọi là lỗ đen Schwarzschild. Nó là nghiệm chính xác của phương trình trường Einstein, mặc dù nó có một số tính chất kỳ lạ. Đối với r < rs tọa độ xuyên tâm Schwarzschild r trở thành kiểu thời gian và tọa độ thời gian t trở thành kiểu không gian. Một cung với r là hằng số sẽ không còn là tuyến thế giới của một hạt hay quan sát viên, ngay cả khi có một lực tác động lên nó nhằm giữ nó tại đó; điều này xảy ra bởi vì không thời gian trở lên rất cong khiến chiều hướng của nguyên nhân và kết quả (nón ánh sáng tương lai của hạt) hướng về vùng kì dị. Bề mặt r = rs được gọi là chân trời sự kiện của lỗ đen. Khi photon băng qua bề mặt này thì nó không thể thoát ngược trở ra được. Quá trình suy sụp hấp dẫn của các thiên thể trong vũ trụ khi bán kính R sau giai đoạn này nhỏ hơn bán kính Schwarzschild biến chúng trở thành lỗ đen.

Xem thêm
Mêtric Kerr
Mêtric Kerr–Newman
Mêtric Reissner–Nordström
Đường trắc địa trong không thời gian Schwarzschild
Chứng minh mêtric Schwarzschild

Tham khảo

Sách và giáo trình đại học

   scan of the original paper
 text of the original paper, in Wikisource
 translation by Antoci and Loinger
 a commentary on the paper, giving a simpler derivation
 Schwarzschild, K. (1916).  Über das Gravitationsfeld einer Kugel aus inkompressibler Flüssigkeit. Sitzungsberichte der Königlich Preussischen Akademie der Wissenschaften 1, 424-?.

 , the lecture notes on which the book was based are available for free from Sean Carroll's website .

 Lev Davidovich Landau và Evgeny Mikhailovich Lifshitz, The Classical Theory of Fields, Fourth Revised English Edition, Course of Theoretical Physics, Volume 2, (1951) Pergamon Press, Oxford; ISBN 0-08-025072-6. Xem chương 12.

Thuyết tương đối rộng
Lỗ đen
Nghiệm chính xác trong thuyết tương đối rộng