title: Nguyễn Văn Thể

text:
Nguyễn Văn Thể (sinh ngày 27 tháng 11 năm 1966) là một chính trị gia người Việt Nam. Ông hiện là Bí thư Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương. Ông từng là Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam, đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV nhiệm kì 2016-2021 thuộc đoàn đại biểu quốc hội tỉnh Sóc Trăng. Ông từng là Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam (2013-2015). Trong Đảng Cộng sản Việt Nam, ông hiện là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIII, từng là Bí thư Tỉnh ủy Sóc Trăng, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Sóc Trăng nhiệm kỳ 2015-2017 trước khi trở thành Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải.

Thân thế
Ông sinh ra trong một gia đình nông dân tại Trường Xuân, Tháp Mười, Đồng Tháp. Ông hiện cư trú ở phường Thảo Điền, thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh.

Giáo dục
Giáo dục phổ thông: 12/12
Đại học Giao thông Đường bộ Moskva chuyên ngành Cầu đường bộ
Phó tiến sĩ ngành giao thông vận tải đường bộ
Từ tháng 9 năm 1983 đến tháng 9 năm 1989, ông là Sinh viên tiếng Nga, sau đó là sinh viên trường Đại học Cầu đường Liên Xô.
 Năm 1984, ông được cử sang học đại học tại Trường Đại học Giao thông Đường bộ Moskva (Московский автомобильно-дорожный институт), Liên Bang Xô Viết.
 Năm 1989, ông tốt nghiệp đại học và được trao bằng Kỹ sư Xây dựng (Инженер строителя).
 Tháng 11 năm 1998, ông được cử làm Nghiên cứu sinh Phó tiến sĩ tại Trường Đại học tổng hợp kỹ thuật Quốc gia Đường bộ Moskva (Московский автомобильно-дорожный государственный технический университет), Liên bang Nga.
 Tháng 8 năm 2001, ông bảo vệ thành công luận án phó tiến sĩ (tiếng Nga: кандидат технических наук) 189 trang tại Trường Đại học Giao thông Đường bộ Moskva (Московский автомобильно-дорожный институт) và được trao bằng Phó tiến sĩ chuyên ngành Thiết kế và xây dựng đường, tàu điện ngầm, sân bay, cầu và hầm giao thông (tiếng Nga: Проектирование и строительство дорог, метрополитенов, аэродромов, мостов и транспортных тоннелей)  Luận án của ông có tiêu đề "Thiết kế các yếu tố của mặt cắt ngang của xa lộ hai chiều có tính đến chuyển động của xe máy và xe đạp trong các điều kiện của Việt Nam" (nguyên văn tiếng Nga: Проектирование элементов поперечного профиля двухполосных автомобильных дорог с учетом движения мотоциклов и велосипедов в условиях Вьетнама).
 Năm 2004, ông được cử đi học Cao cấp lý luận chính trị tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Hà Nội.

Sự nghiệp

Công tác ở tỉnh Đồng Tháp
 Năm 1989, sau khi tốt nghiệp đại học và về nước, ông được phân công công tác tại Công ty Dịch vụ thiết bị vật tư Giao thông – Thủy lợi huyện Tháp Mười., tỉnh Đồng Tháp.
 Năm 1992, ông được điều chuyển về Phòng Giao thông Công chánh huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp.
 Năm 1993, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam ngày 3 tháng 2.
 Năm 1995, ông được phân công về Xí nghiệp Khảo sát Thiết kế giao thông tỉnh Đồng Tháp.
 Năm 1996, ông được bổ nhiệm làm Phó Giám đốc Xí nghiệp Khảo sát Thiết kế giao thông tỉnh Đồng Tháp.
 Năm 2001, sau khi bảo vệ thành công Luận án Tiến sĩ và về nước, ông được phân công về công tác tại Công ty Tư vấn Xây dựng giao thông tỉnh Đồng Tháp với chức vụ Phó Giám đốc.
 Năm 2004, ông được điều động về Sở Giao thông vận tải Đồng Tháp.
 Năm 2005, ông được bổ nhiệm vào chức vụ Phó Giám đốc Sở Giao thông vận tải Đồng Tháp.
 Năm 2010, ông được điều động, luân chuyển làm Phó Bí thư Huyện ủy Tân Hồng. Sau đó, tại Đại hội Đảng huyện Tân Hồng, nhiệm kỳ 2010-2015, ông được bầu làm Bí thư Huyện ủy, tại Đại hội Đảng tỉnh Đồng Tháp, nhiệm kỳ 2010-2015, ông được bầu làm Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy.
 Năm 2011, tại Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ XI (từ 12-20/01/2011), nhiệm kỳ 2011-2016, ông được bầu làm Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Sau đó, ông được bầu làm Đại biểu Hội đồng nhân dân huyện Tân Hồng nhiệm kỳ 2011-2016.
 Năm 2012, ông được Hội đồng nhân dân tỉnh bầu làm Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Tháp .

Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam
 Năm 2013, ông được Thủ tướng Chính phủ Việt Nam bổ nhiệm làm Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải.

Bí thư tỉnh ủy Sóc Trăng khóa 13
 Năm 2015, tại Đại hội Đảng tỉnh Sóc Trăng lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2015-2020, ông được Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Việt Nam chỉ định làm Bí thư Tỉnh ủy Sóc Trăng
 Năm 2016, tại Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ XII (từ 20-28/01/2016), nhiệm kỳ 2016-2021, ông được bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam.

Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 14
Năm 2016, tại cuộc bầu cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp, ông đã trúng cử làm Đại biểu Quốc hội khóa XIV và Đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh Sóc Trăng nhiệm kỳ 2016-2021.
Năm 2016, ông được bầu làm Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Sóc Trăng khóa XIV, nhiệm kỳ 2016-2021.
Ngày 26 tháng 8 năm 2019, tại Nghị quyết 749//NQ-UBTVQH14, Ủy ban thường vụ Quốc hội Việt Nam đã quyết nghị ông Nguyễn Văn Thể thôi làm thành viên Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội để tập trung chỉ đạo công việc của Bộ Giao thông vận tải.

Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam
Ngày 24/10/2017, ông được miễn nhiệm chức vụ Bí thư Tỉnh ủy Sóc Trăng sau khi cựu Tổng Thanh tra Chính phủ Phan Văn Sáu được Bộ Chính trị phân công giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Sóc Trăng thay thế ông.

Sáng ngày 26 tháng 10 năm 2017, ông được Quốc hội Việt Nam khóa 14 phê chuẩn chức vụ Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam (461 trong số 466 đại biểu có mặt đồng ý, bằng 98,93% đại biểu có mặt, và bằng 93,89% tổng số đại biểu Quốc hội là 491 người) thay ông Trương Quang Nghĩa được Bộ Chính trị phân công làm Bí thư Thành ủy Đà Nẵng.

Chiều ngày 26 tháng 10 năm 2017, Chủ tịch nước Trần Đại Quang kí quyết định số 2185/QĐ-CTN bổ nhiệm ông làm Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải, quyết định có hiệu lực từ ngày kí. Ông là người trẻ nhất sau 41 năm trước đó khi giữ chức vụ này.

Ngày 25 tháng 12 năm 2017, Nguyễn Văn Thể được bổ nhiệm giữ chức vụ Phó trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo nhà nước các công trình, dự án trọng điểm ngành giao thông vận tải.

Ngày 30 tháng 1 năm 2021, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 13 của Đảng Cộng sản Việt Nam, ông được bầu làm ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa 13 nhiệm kì 2021-2026.

Ngày 28 tháng 7 năm 2021, tại kỳ họp thứ nhất ông được Quốc hội Việt Nam khóa XV bầu, Chủ tịch nước bổ nhiệm ông làm Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam nhiệm kỳ 2021 - 2026 theo đề nghị của Thủ tướng Phạm Minh Chính.

Sáng ngày 21 tháng 10 năm 2022, tại kỳ họp thứ 4 ông được Quốc hội Việt Nam khóa XV miễn nhiệm, Chủ tịch nước đã ký quyết định cho ông thôi giữ chức Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam nhiệm kỳ 2021 - 2026 theo đề nghị của Thủ tướng Phạm Minh Chính. Cùng ngày, ông được Bộ Chính trị  phân công giữ chức Bí thư Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương, nhiệm kỳ 2020-2025.

Khen thưởng
 Năm 2009, ông được Bộ Giao thông vận tải trao tặng Kỷ niệm chương "Vì sự nghiệp Giao thông vận tải".
 Năm 2015, ông được Chủ tịch nước CHXHCN Việt Nam tặng Huân chương lao động Hạng III, Chính phủ Campuchia tặng Huân chương Hoàng gia Campuchia.

Bê bối

Vụ BOT Cai Lậy
Theo tài liệu Báo Tuổi trẻ có được công bố vào ngày 4 tháng 12 năm 2017 thì vào ngày 28 tháng 10 năm 2013, ông Nguyễn Văn Thể - Thứ trưởng Bộ Giao thông vận tải Việt Nam - đã ký cùng lúc ba công văn hỏa tốc gửi Hội đồng nhân dân tỉnh Tiền Giang, Ủy ban nhân dân tỉnh Tiền Giang và Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Tiền Giang về việc "thống nhất vị trí đặt trạm thu phí hoàn vốn dự án đầu tư xây dựng quốc lộ đoạn tránh qua thị trấn Cai Lậy theo hình thức BOT". Tại văn bản này, Bộ Giao thông vận tải Việt Nam cho biết đã nghiên cứu một số vị trí và đề nghị thẳng với tỉnh "có ý kiến thống nhất vị trí đặt trạm thu phí tại km1999+900 trên quốc lộ 1". Vị trí này hoàn toàn nằm ngoài tuyến tránh quốc lộ 1 qua thị trấn (nay là thị xã) Cai Lậy.

Đến ngày 19 tháng 12 năm 2013, ông Thể ký quyết định phê duyệt dự án đầu tư xây dựng công trình quốc lộ 1 đoạn tránh thị trấn Cai Lậy và tăng cường mặt đường đoạn km1987+560 đến km2014, tỉnh Tiền Giang theo hợp đồng BOT. Trong quyết định phê duyệt dự án ngày 19-12-2013 thì có thêm hợp phần "tăng cường mặt đường quốc lộ 1 qua Tiền Giang dài 26,5km, từ km1987+560 đến km2014", bên cạnh hợp phần chính là xây dựng mới tuyến tránh dài 12 km.

Bê bối "thu phí" thành "thu giá"
Từ khoảng 2018, các trạm thu phí BOT bị biến thành trạm "thu giá". Khi trả lời một số thắc mắc của người dân về thuật ngữ "thu giá BOT", đại diện của Vụ Tài chính (Bộ GTVT) cho biết: Việc chuyển đổi tên gọi từ phí sang giá là theo quy định của Luật phí và lệ phí được QH ban hành ngày 25/11/2015 có hiệu lực từ ngày 1/1/2017.

Trước câu hỏi rằng dư luận đặt vấn đề Bộ GTVT đang đánh tráo khái niệm "thu phí" thành "thu giá", Bộ trưởng GTVT khẳng định: "Không phải do bộ quy định mà do nghị định của Chính phủ quy định. Ví dụ, sản phẩm sản xuất nhà máy thì họ ấn định giá bán, và BOT là 1 sản phẩm của DN...".

Bê bối vụ cao tốc Trung Lương - Sài Gòn
Theo truyền thông, Bộ Công an đã ban hành kết luận điều tra vụ án "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí; lợi dụng chức vụ quyền hạn gây ảnh hưởng đối với người khác để trục lợi," xảy ra tại công ty Yên Khánh, tổng công ty Cửu Long và các đơn vị có liên quan trong việc đấu thầu và thu phí tuyến cao tốc Sài Gòn-Trung Lương.

Báo Tuổi Trẻ 31/8/2020 và nhiều báo khác đếu cho biết Cơ Quan Cảnh Sát Điều Tra Bộ Công An đã chuyển kết luận sang Viện Kiểm Sát Nhân Dân Tối Cao đề nghị truy tố các bị can Đinh La Thăng, cựu bộ trưởng Bộ Giao Thông Vận Tải; bị can Nguyễn Hồng Trường, cựu thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải; Đinh Ngọc Hệ (Út "trọc"), cựu chủ tịch Hội Đồng Quản Trị, kiêm tổng giám đốc công ty Thái Sơn, cùng 17 bị can khác.

Theo đó, cụ thể ngày 31/8/2015, ông Nguyễn Văn Thể đã ký văn bản số 11594 gửi tổng công ty Cửu Long, công ty Yên Khánh, với nội dung chỉ đạo: "Yêu cầu công ty Yên Khánh căn cứ thông báo kết luận của Bộ Giao Thông khẩn trương thực hiện thanh toán theo đúng tiến độ cam kết, giao tổng công ty Cửu Long có trách nhiệm thanh toán theo đúng cam kết." Tiếp đến, ông Thể cũng ký văn bản "có nội dung tương tự."

Cùng với ông Thế, ông Nguyễn Ngọc Đông, thứ trưởng Bộ GTVT cũng đã ký nhiều quyết định "không đúng quy định của pháp luật, hợp thức hóa các nội dung công ty Yên Khánh đề nghị."

Nhận xét
 Tiến sĩ giáo dục học Nguyễn Sĩ Dũng, nguyên Phó chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Việt Nam cho rằng thu giá là một khái niệm hoàn toàn vô nghĩa trong tiếng Việt: "Bạn có thể thu phí, thu nợ, thu ngân… nhưng không thể thu giá, vì giá không phải là thứ để thu được. Giá là biểu hiện bằng tiền của giá trị hàng hóa, dịch vụ. Thu biểu hiện bằng tiền quả thực rất tối nghĩa và ngô nghê".
 Tiến sĩ Hồ Xuân Mai - chuyên gia về ngôn ngữ học, tại Viện Khoa học xã hội miền Nam bày tỏ: "Tôi có nghe nói hai từ "thu giá", nhưng cứ nghĩ ai đó nói cho vui, hoặc bịa ra để đùa nhau nên chẳng để ý...Tôi tra 5 cuốn từ điển tiếng Việt, không thấy 2 từ "thu giá"".

Quan điểm

Thu tiền BOT
Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể nói về việc thu tiền BOT: "Thời gian qua có vấn đề trạm thu giá BOT là việc hết sức nóng, có thể nói chưa lúc nào nóng như vừa qua nhưng đây là sản phẩm của giai đoạn trước". Ông thừa nhận, nếu "sắp xếp, giải quyết không ổn thoả thì sẽ dẫn đến dư luận quốc tế, dư luận trong nước không tốt, việc đầu tư sẽ gặp khó khăn".

Bê bối tai nạn đường sắt: 4 ngày xảy ra 5 vụ nghiêm trọng
Tháng 5/2018, khi QH đang họp thì trong 4 ngày liên tiếp xảy ra 5 vụ TNGT đường sắt rất nghiêm trọng gây chấn động dư luận. Ông cho họp kiểm điểm và tuyên bố "tôi nhận trách nhiệm về các vụ TNGT đường sắt". Trước chất vấn của các đại biểu QH về chất lượng đường sắt yếu kém, rệu rã nhưng không được quan tâm đầu tư, ông nhận trách nhiệm "Đường sắt lạc hậu do tham mưu kém"!

Phát biểu
Trong phiên giải trình về tình hình vi phạm pháp luật và tội phạm xâm phạm an toàn giao thông đường bộ, đường sắt của Uỷ ban Tư pháp sáng 6/3/2019, Bộ trưởng Giao thông Nguyễn Văn Thể nói: "Chúng tôi cũng đề xuất phương án, tất cả những người mất bằng lái xe phải thi lại để tránh tình trạng lợi dụng việc này xin thêm bằng thứ 2, thậm chí bằng thứ 3".

Chú thích

Liên kết ngoài

 Tiểu sử và quá trình đào tạo, công tác
 Một vài suy nghĩ về chống ùn tắc giao thông
 Mong ước của tôi nhân ngày Nhà giáo Việt Nam

Người Đồng Tháp
Sinh tại Đồng Tháp
Tiến sĩ Giao thông vận tải Việt Nam
Bí thư Tỉnh ủy Sóc Trăng
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XII
Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV Sóc Trăng
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam
Phó tiến sĩ Việt Nam tốt nghiệp tại Nga
Huân chương Lao động hạng Ba
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV trúng cử lần đầu
Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV
Bí thư Tỉnh ủy Việt Nam nhiệm kì 2015–2020


title: 50000 Quaoar

text:
50000 Quaoar là một thiên thể bên ngoài Sao Hải Vương dạng đất đá nằm trong vành đai Kuiper. Nó được phát hiện năm 2002 và được đặt tên tạm thời là 2002LM60. Sau này nó được đặt tên chính thức là Quaoar năm 2008. Nó có ít nhất là một vệ tinh. Một số nhà thiên văn coi nó là một hành tinh lùn mặc dù IAU vẫn chưa chính thức công nhận điều này.

Lịch sử

Khám phá

Quaoar được nhà thiên văn học Chad Trujillo phát hiện vào ngày 5 tháng 6 năm 2002, khi ông xác định nó trong các hình ảnh thu được từ Kính viễn vọng Samuel Oschin tại Đài thiên văn Palomar đêm hôm trước. Phát hiện này đã được gửi đến Trung tâm Hành tinh nhỏ vào ngày 6 tháng 6, với Trujillo và đồng nghiệp Michael Brown được ghi nhận cho khám phá này. Vào thời điểm khám phá, Quaoar nằm trong chòm sao Ophiuchus, với cường độ rõ ràng là 18,5. Phát hiện của nó đã được chính thức công bố tại một cuộc họp của Hiệp hội Thiên văn học Hoa Kỳ vào ngày 7 tháng 10 năm 2002. Hình ảnh khám phá sớm nhất của Quaoar được tìm thấy trên một tấm ảnh chụp vào ngày 25 tháng 5 năm 1954 từ Khảo sát bầu trời của Đài thiên văn Palomar. Khám phá của Quaoar đã được trích dẫn là Brown vì đã góp phần phân loại lại Sao Diêm Vương như một hành tinh lùn.

Đặt tên
Quaoar được đặt theo tên của vị thần sáng tạo Tongva, theo quy ước đặt tên của Hiệp hội Thiên văn Quốc tế (IAU) cho các vật thể vành đai Kuiper không cộng hưởng theo các vị thần sáng tạo. Người Tongva có nguồn gốc từ khu vực xung quanh Los Angeles, thành phố nơi Quaoar được phát hiện. Michael Brown và nhóm của ông đã chọn tên với cách đánh vần trực quan hơn Kwawar, nhưng cách đánh vần ưa thích trong Tongva là Qua-o-ar. Sau khi phát hiện ra Quaoar, trước khi IAU chấp thuận tên của nó, Quaoar tạm thời được gọi là "Đối tượng X", sau Hành tinh X. Vào thời điểm đó, Quaoar được cho là một hành tinh thứ mười có thể, với kích thước tương đương với Sao Diêm Vương. Sau khi công bố phát hiện của nó,Quaoar được chỉ định tạm thời 2002 LM60, vì nó được phát hiện vào năm 2002. Hành tinh nhỏ số 50000 cho Quaoar không phải là sự trùng hợp ngẫu nhiên, nhưng được chọn để tưởng niệm một vật thể đặc biệt lớn được tìm thấy trong quá trình tìm kiếm một vật thể có kích thước sao Diêm Vương trong vành đai Kuiper, song song với 20000 Varuna tương tự. Tuy nhiên, những khám phá thậm chí còn lớn hơn như 136199 Eris được đánh số đơn giản theo thứ tự quỹ đạo của chúng được xác nhận

Đặc điểm vật lý
Suất phản chiếu hoặc phản chiếu của Quaoar có thể thấp tới 0,1, vẫn cao hơn nhiều so với ước tính thấp hơn 0,04 cho 20000 Varuna. Điều này có thể chỉ ra rằng băng tươi đã biến mất khỏi bề mặt của Quaoar. Bề mặt có màu đỏ vừa phải, có nghĩa là Quaoar có độ phản xạ tương đối nhiều hơn trong phổ màu đỏ và gần hồng ngoại so với màu xanh lam. Các đối tượng vành đai Kuiper Varuna và Ixion cũng có màu đỏ vừa phải trong lớp quang phổ. Các vật thể vành đai Kuiper lớn hơn thường sáng hơn nhiều vì chúng được bao phủ trong băng tươi hơn và có suất phản chiếu cao hơn, và do đó chúng có màu trung tính. Một mô hình sưởi ấm bên trong thông qua phân rã phóng xạ năm 2006 cho thấy, không giống như 90482 Orcus, Quaoar có thể không có khả năng duy trì một đại dương nước bên trong tại ranh giới lõi lớp phủ.

Khí quyển
Sự hiện diện của khí mêtan và các chất bay hơi khác trên bề mặt của Quaoar cho thấy rằng nó có thể hỗ trợ một bầu không khí mong manh được tạo ra từ sự thăng hoa của các chất bay hơi. Với nhiệt độ trung bình đo được là ~ 44 K (−229,2 °C), giới hạn trên của áp suất khí quyển của Quaoar dự kiến sẽ nằm trong phạm vi của một vài microbar. Do kích thước và khối lượng nhỏ của Quaoar, khả năng Quaoar có bầu khí quyển nitơ và carbon monoxide đã bị loại trừ, vì khí sẽ thoát ra khỏi Quaoar. Khả năng của khí quyển mêtan vẫn còn, với giới hạn trên là dưới 1 microbar. Vào năm 2013, Quaoar bị che khuất một ngôi sao có cường độ 15,8 độ và không tiết lộ dấu hiệu của bầu khí quyển đáng kể, đặt giới hạn trên cho ít nhất 20 nanobar, theo giả định rằng nhiệt độ trung bình của Quaoar là 42 K (−231,2 °C) và bầu khí quyển của nó bao gồm chủ yếu là metan.

Khối lượng và tỉ trọng
Vì Quaoar là một đối tượng nhị phân, khối lượng của hệ thống có thể được tính từ quỹ đạo của thứ cấp. Mật độ ước tính của Quaoar khoảng 2,2 g / cm3 và kích thước ước tính 1.100 km (680 mi) cho thấy đây là một hành tinh lùn. Nhà thiên văn học người Mỹ Michael Brown ước tính rằng các vật thể đá có đường kính khoảng 900 km (560 mi) thư giãn thành trạng thái cân bằng thủy tĩnh, và các vật thể băng giá thư giãn thành trạng thái cân bằng thủy tĩnh ở đâu đó giữa 200 km (120 mi) và 400 km (250 mi). Với khối lượng ước tính lớn hơn 1,6 × 1021 kg, Quaoar có khối lượng và đường kính "thường" cần thiết để ở trạng thái cân bằng thủy tĩnh theo định nghĩa dự thảo IAU năm 2006 của một hành tinh (5 × 1020 kg, 800 km), và Brown nói rằng Quaoar "phải là" một hành tinh lùn. Phân tích biên độ đường cong ánh sáng chỉ cho thấy những sai lệch nhỏ, cho thấy Quaoar thực sự là một hình cầu với các đốm albedo nhỏ và do đó là một hành tinh lùn.

Kích thước

Quaoar được cho là một hình cầu bẹp có đường kính khoảng 1.100 km (680 mi), có hình dạng hơi dẹt. Các ước tính đến từ các quan sát của Quaoar khi nó chiếm một ngôi sao cường độ 15,8 vào năm 2013. Cho rằng Quaoar có giá trị độ xiên ước tính là 0,0897 ± 0,006 và đường kính xích đạo đo được là 1138 + 48 −34 km, Quaoar được cho là ở trạng thái cân bằng thủy tĩnh, được mô tả như một hình cầu Maclaurin. Quaoar có kích thước to và lớn bằng (nếu hơi nhỏ hơn) mặt trăng của Sao Diêm Vương. Quaoar có kích thước chỉ bằng một nửa Sao Diêm Vương.

Núi lửa băng
Năm 2004, các dấu hiệu của băng kết tinh đã được tìm thấy trên Quaoar, cho thấy nhiệt độ đã tăng lên ít nhất 110 K (−163 °C) đôi khi trong mười triệu năm qua. Suy đoán bắt đầu từ những gì có thể khiến Quaoar nóng lên từ nhiệt độ tự nhiên 55 K (−218,2 °C). Một số người đã đưa ra giả thuyết rằng một loạt các thiên thạch nhỏ có thể đã làm tăng nhiệt độ, nhưng lý thuyết được thảo luận nhiều nhất cho rằng hiện tượng cryovolcan có thể xảy ra, được thúc đẩy bởi sự phân rã của các nguyên tố phóng xạ trong lõi Quaoar. Kể từ đó (2006), băng nước kết tinh cũng được tìm thấy trên Haumea, nhưng hiện diện với số lượng lớn hơn và được cho là chịu trách nhiệm cho suất phản chiếu rất cao của vật thể đó (0,7). Những quan sát chính xác hơn về phổ hồng ngoại gần của Quaoar năm 2007 cho thấy sự hiện diện của một lượng nhỏ (5%) khí metan và etan rắn. Với nhiệt độ sôi 112 K (−161 °C), metan là một loại băng dễ bay hơi ở nhiệt độ bề mặt trung bình của Quaoar, không giống như nước đá hoặc ethane. Cả hai mô hình và quan sát đều cho thấy rằng chỉ có một vài cơ thể lớn hơn (Sao Diêm Vương, Eris và Makemake) có thể giữ lại các lực dễ bay hơi trong khi nhóm chiếm ưu thế của các TNO nhỏ đã mất chúng. Quaoar, chỉ với một lượng nhỏ khí mêtan, dường như thuộc nhóm trung gian.

Quỹ đạo và tự quay

Quaoar quay quanh quỹ đạo ở khoảng 43,7 đơn vị thiên văn (6,54 × 109 km; 4,06 × 109 mi) từ Mặt trời với chu kỳ quỹ đạo là 288,8 năm. Quaoar có độ lệch tâm quỹ đạo thấp là 0,0394, nghĩa là quỹ đạo của nó gần như tròn. Quỹ đạo của nó nghiêng vừa phải với hoàng đạo ở khoảng 8 độ, điển hình cho dân số của các vật thể vành đai Kuiper cổ điển nhỏ (KBO) nhưng đặc biệt trong số các KBO lớn. Quaoar không bị nhiễu loạn đáng kể bởi Sao Hải Vương không giống như Sao Diêm Vương, đó là cộng hưởng quỹ đạo 2: 3 với Sao Hải Vương (Sao Diêm Vương quay quanh Mặt trời hai lần cho mỗi ba quỹ đạo do Sao Hải Vương hoàn thành). Quaoar là cơ quan lớn nhất được phân loại là cubewano, hoặc đối tượng vành đai Kuiper cổ điển, bởi cả Trung tâm Hành tinh nhỏ và Khảo sát Deep Ecliptic (mặc dù hành tinh lùn Makemake, lớn hơn, cũng được phân loại là một khối).Quaoar thỉnh thoảng di chuyển gần Mặt trời hơn Sao Diêm Vương, vì cách ngôn của Sao Diêm Vương (khoảng cách xa nhất với Mặt trời) nằm ngoài và dưới quỹ đạo của Quaoar. Vào năm 2008, Quaoar chỉ cách Sao Diêm Vương 14 AU, khiến nó trở thành vật thể lớn nhất gần nhất với Sao Diêm Vương vào năm 2019. Thời gian quay của Quaoar là không chắc chắn, và hai chu kỳ quay có thể của Quaoar được đưa ra (8,64 giờ hoặc 17,68 giờ). Bắt nguồn từ các đường cong ánh sáng quay của Quaoar được quan sát vào tháng 3 đến tháng 6 năm 2003, thời gian quay của nó được đo là 17,6788 giờ.

Vệ tinh

Quaoar có một vệ tinh được biết đến, Weywot. Vệ tinh này được đặt tên theo thần Bầu Trời, con trai của Thần Sáng tạo Quaoar, trong thần thoại của người Tongva. Hai quỹ đạo có thể có của Weywot đã được xác định từ các quan sát: đầu tiên là quỹ đạo tiên tiến với độ nghiêng quỹ đạo 14 độ, quỹ đạo ngược thứ hai với độ nghiêng quỹ đạo 30 độ (150 độ); các tham số khác rất giống nhau giữa hai quỹ đạo. Weywot quay quanh quỹ đạo ở khoảng cách 14,5 km (9.000 dặm) từ Quaoar và có độ lệch tâm quỹ đạo khoảng 0,14, nó hoàn thành một quỹ đạo trong khoảng 12,5 ngày. Weywot được ước tính có đường kính 81 km (50 mi), dựa trên các quan sát với Đài quan sát vũ trụ Herschel năm 2013. Trước các phép đo của Đài quan sát không gian Herschel, Weywot được đo khoảng 74 km (1⁄12 của Quaoar) theo cường độ rõ ràng của nó, theo giả định rằng Weywot có suất phản chiếu và mật độ tương đương với Quaoar. Weywot ước tính chỉ có 1⁄2000 khối lượng của Quaoar.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Frequently Asked Questions About Quaoar
 Quaoar could have hit a bigger Pluto-sized body at high speeds (Video Credit: Craig Agnor, E. Asphaug)
 Chilly Quaoar had a warmer past – Nature.com article
 Quaoar: Planetoid Beyond Pluto – SPACE.com article by Elizabeth Howell
 Beyond Jupiter – (50000) Quaoar

50000 Quaoar
Được phát hiện bởi Chad Trujillo
Được phát hiện bởi Michael E. Brown
Hành tinh lùn
Hệ Mặt Trời
050000
20020604
50000
Tiểu hành tinh được đặt tên


title: Issyk-Kul

text:
Issyk Kul (tên khác gồm có:Ysyk Köl, Issyk-Kol:  ; ) là một hồ lòng chảo nội lục ở vùng núi phía bắc dãy núi Thiên Sơn ở phía đông Kyrgyzstan. Nó là hồ có độ sâu lớn thứ bảy thế giới, lớn thứ mười trên thế giới theo thể tích và là hồ nước mặn lớn thứ hai sau biển Caspi. Mặc dù nó được bao quanh bởi những đỉnh núi phủ tuyết trắng, nó không bao giờ bị đóng băng ; vì thế tên của nó, có nghĩa là "hồ nước nóng" trong tiếng Kyrgyz. Hồ là một khu Ramsar đa dạng sinh học có ý nghĩa toàn cầu (Ramsar Site RDB Mã 2KG001) và tạo thành một phần của khu dự trữ sinh quyển Issyk-Kul. Hồ là địa điểm của khu đô thị cổ đại 2500 năm trước đây, và khai quật khảo cổ đang được tiến hành.

Tiếng Việt còn gọi hồ này là Nhiệt Hải.

Địa lí

Hồ Issyk-Kul dài 182 km (113 mi), rộng tới 60 km (37 mi) và diện tích của nó là 6.236 km2 (2.408 dặm vuông). Đây là hồ trên núi lớn thứ hai trên thế giới sau Hồ Titicaca ở Nam Mỹ. Nó ở độ cao 1.607 mét (5.272 ft) và đạt độ sâu 668 mét (2.192 ft).

Khoảng 118 sông suối chảy vào hồ; lớn nhất là Djyrgalan và Tyup. Nó được hình thành chủ yếu từ suối, bao gồm nhiều suối nước nóng và tuyết tan. Hồ không có lối thoát hiện tại, nhưng một số nhà thủy văn học đưa ra giả thuyết nước của hồ lọc sâu dưới lòng đất vào sông Chuy. Đáy hồ chứa khoáng chất monohydrocalcite: một trong số ít lacustrine được biết đến.

Bờ phía nam của hồ bị chi phối bởi dãy Teskey Ala-Too tuyệt đẹp của dãy núi Thiên Sơn. Kungey Alatau của Thiên Sơn chạy song song với bờ phía bắc.

Độ mặn của nước hồ xấp xỉ. 0,6% - so với độ mặn 3,5% của nước biển thông thường - và, mặc dù mực nước hồ hiện vẫn cao hơn khoảng 8 mét (26 ft) so với thời trung cổ, mức độ của nó hiện giảm khoảng 5 cm (2,0 in) mỗi năm do dẫn nước.

Về mặt hành chính, hồ và vùng đất liền kề nằm trong khu vực vùng Issyk-Kul của Kyrgyzstan.

Du lịch

Trong thời kỳ Xô Viết, hồ trở thành một khu nghỉ mát nổi tiếng, với vô số nhà vệ sinh, nhà trọ và nhà nghỉ dọc bờ biển phía bắc, nhiều nơi tập trung trong và xung quanh thị trấn Cholpon-Ata. Chúng rơi vào thời kỳ khó khăn sau khi Liên Xô tan rã, nhưng hiện tại các khu phức hợp khách sạn đang được tân trang lại và dịch vụ cho thuê giường ngủ và bữa sáng riêng tư đơn giản đang được thiết lập cho một thế hệ du khách mới về sức khỏe và giải trí.

Thành phố Karakol (trước đây là Przhevalsk, lấy tên nhà thám hiểm người Nga Przhevalsky, người đã qua đời ở đó) là trụ sở hành chính của Vùng Issyk-Kul của Kyrgyzstan. Nó nằm gần mũi phía đông của hồ và là một cơ sở tốt cho các chuyến du ngoạn vào khu vực xung quanh. Lõi cũ nhỏ của nó chứa một thánh đường Hồi giáo bằng gỗ ấn tượng, được xây dựng mà không có đinh kim loại của người Dungan, và một nhà thờ Chính thống bằng gỗ được sử dụng như một nơi ổn định trong thời Xô Viết.

Lịch sử

Hồ Issyk-Kul là điểm dừng chân trên Con đường tơ lụa, một tuyến đường bộ dành cho khách lữ hành từ Viễn Đông đến Châu Âu. Nhà sư học giả vĩ đại của Trung Quốc Huyền Trang đã đi ngang qua hồ này và ghi chú các chi tiết trong tác phẩm cổ điển Kỷ lục của Đại Đường về các khu vực phương Tây trong thế kỷ thứ 7. Hồ từng thuộc quyền sở hữu của nhà Thanh Trung Quốc và được nhượng lại cho Nga - cùng với lãnh thổ xung quanh - sau Hiệp ước Tarbagatai. Nhiều nhà sử học tin rằng hồ là điểm khởi đầu của Cái Chết Đen đã gây ra thảm họa cho cả châu Âu và châu Á trong đầu thế kỷ và giữa thế kỷ 14. Tình trạng của hồ như một lối đi dành cho khách du lịch cho phép bệnh dịch lây lan qua các lục địa này thông qua các thương nhân thời Trung Cổ, những người vô tình mang vermin bị nhiễm khuẩn cùng với họ.

Mực nước hồ cao hơn khoảng 8 mét (26 ft) so với thời trung cổ. Các thợ lặn đã tìm thấy phần còn lại của các khu định cư ngập nước ở các khu vực nông quanh hồ. Vào tháng 12 năm 2007, một báo cáo đã được công bố bởi một nhóm các nhà sử học người Kyrgyz, dẫn đầu bởi Vladimir Ploskikh, phó chủ tịch của Viện hàn lâm Khoa học Kyrgyzstan, rằng các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra phần còn lại của nền văn minh tiên tiến có niên đại 2500 năm trước dưới đáy hồ. Các dữ liệu và hiện vật thu được cho thấy rằng thành phố cổ là một đô thị thời đó. Khám phá này bao gồm những bức tường rộng, một số trải dài 500 mét (1.600 ft) và dấu vết của một thành phố lớn với diện tích vài km2. Những phát hiện khác bao gồm các xác ướp chôn vùi của người Scythia bị xói mòn qua nhiều thế kỷ bởi sóng và nhiều cổ vật được bảo quản tốt, bao gồm battleaxes bằng đồng, đầu mũi tên, dao găm tự mài, các vật thể bị vứt bỏ bởi thợ rèn, đúc khuôn và tiền.

Các bài báo được xác định là đồng tiền còn tồn tại lâu đời nhất thế giới đã được tìm thấy dưới nước, với các vòng dây vàng được sử dụng như một thay đổi nhỏ và một khối vàng hình lục giác lớn. Cũng được tìm thấy là một cái vạc bằng đồng với trình độ thủ công ngày nay đạt được bằng cách sử dụng môi trường khí trơ.

Vào năm 1916, tu viện tại Issyk-Kul đã bị tấn công bởi các phiến quân người Kyrgyz và bảy tu sĩ đã bị giết.

Môi trường

Khu vực được bảo vệ đặc biệt
Khu bảo tồn thiên nhiên đầu tiên ở Kyrgyzstan, Khu bảo tồn quốc gia Issyk-Kul được thành lập vào năm 1948 để bảo vệ cảnh quan thiên nhiên độc đáo và thủy cầm tại Issyk-Kul. Năm 1975, nó được công nhận là một địa điểm Ramsar. Khu dự trữ sinh quyển Issyk-Kul được bảo vệ bởi Mạng dự trữ sinh quyển thế giới của UNESCO được thành lập vào năm 2000 trong biên giới hành chính của Vùng Issyk-Kul.

Cá
Hồ chứa đa dạng sinh học cá đặc hữu cao, và một số loài, bao gồm bốn loài đặc hữu, đang bị đe dọa nghiêm trọng. Trong những năm gần đây, sản lượng đánh bắt làm tất cả các loài cá đã giảm rõ rệt, do sự kết hợp của việc đánh bắt quá mức, săn mồi nặng nề của hai trong số các loài được giới thiệu và việc chấm dứt hồ nước với cá con từ trại giống. Ít nhất bốn loài cá đặc hữu được nhắm mục tiêu thương mại đã bị đe dọa đủ để được đưa vào Sách đỏ của Cộng hòa Kyrgyzstan: dace Schmidt (Leuciscus schmidti), Issyk-Kul dace (Leuciscus bergi), marinka (Schizothorax), osman (Diptychus dybovskii). Bảy loài đặc hữu khác gần như chắc chắn bị đe dọa là do đánh bắt hoặc bị ảnh hưởng gián tiếp bởi hoạt động đánh bắt và thay đổi cấu trúc và sự cân bằng của quần thể cá hồ.

Cá hồi Sevan, một loài cá đặc hữu của hồ Sevan ở Armenia, được đưa vào Issyk-Kul vào những năm 1970. Mặc dù loài cá này là một loài có nguy cơ tuyệt chủng trong hồ "nhà" của nó, nhưng nó có cơ hội sống sót tốt hơn ở hồ Issyk-Kul nơi nó đã tàn phá các loài bản địa.

Truyền thuyết sáng tạo
Trong truyền thuyết tiền Hồi giáo, vua của Ossounes có đôi tai lừa. Ông ta sẽ giấu chúng, và ra lệnh cho từng thợ cắt tóc của mình cắt đi để che giấu bí mật của mình. Một thợ cắt tóc hét bí mật vào một cái giếng, nhưng sau đó anh ta không che giếng. Kết quả là nước giếng dâng lên và tràn ngập vương quốc. Vương quốc ngày nay nằm dưới vùng biển Issyk-Kul. Theo truyền thuyết, đây là cách hồ được hình thành. Các truyền thuyết khác nói rằng bốn thành phố bị chết đuối nằm dưới đáy hồ. Các phát hiện khảo cổ đáng kể cho thấy sự hiện diện của một nền văn minh tiên tiến trong thời cổ đại đã được thực hiện ở vùng nước nông của hồ.

Địa điểm tập trận của Hải quân Nga
Trong thời kỳ Xô Viết, Hải quân Liên Xô đã vận hành một cơ sở rộng lớn ở cuối phía đông của hồ, nơi đánh giá công nghệ tàu ngầm và ngư lôi. Vào tháng 3 năm 2008, các tờ báo tiếng Slovak đã báo cáo rằng 866 ha (2.140 mẫu Anh) quanh bán đảo Karabulan sẽ được cho Hải quân Nga thuê trong một thời gian không xác định, dự định thành lập các cơ sở thử nghiệm hải quân mới như một phần của Thỏa thuận song phương năm 2007 về Tình bạn, hợp tác, giúp đỡ lẫn nhau và bảo vệ tài liệu bí mật. Quân đội Nga sẽ trả 4,5 triệu đô la hàng năm để cho thuê khu vực này. Ấn Độ cũng có kế hoạch đầu tư vào cơ sở này để thử nghiệm tất cả các loại ngư lôi như ngư lôi hạng nặng và những loại có hệ thống dẫn đường nhiệt. Một lợi thế khác hoạt động cho trung tâm thử nghiệm là ngư lôi được bắn cũng có thể được phục hồi cho phép các nhà khoa học xác minh vật lý cấu trúc ngư lôi để nghiên cứu thêm. Ấn Độ cũng đang lên kế hoạch sử dụng cơ sở thử nghiệm ngư lôi để thử nghiệm phương tiện tự động dưới nước đang được NSTL phát triển. Vì điều này, Ấn Độ đã đề xuất thu hút các công ty địa phương có bí quyết về công nghệ ngư lôi để tiếp tục hợp tác phát triển cơ sở này.

Những thị trấn quanh hồ
Các thị trấn và một số làng xung quanh hồ, được liệt kê theo chiều kim đồng hồ từ mũi phía tây của hồ:

Balykchy (đầu đường sắt ở cuối phía tây của hồ)
Koshkol
Tamchy
Cholpon-Ata (thủ đô của bờ bắc)
Tyup
Karakol (thủ phủ tỉnh gần cuối phía đông của hồ, trước đây có tên là Przhevalsk)
Barskon

Tham khảo

Hồ Kyrgyzstan
Khu dự trữ sinh quyển Kyrgyzstan
Vùng Issyk-Kul
Hồ trên núi
Địa điểm khảo cổ ở Kyrgyzstan
Căn cứ hải quân Nga và Liên Xô
Hồ nội lưu châu Á
Thiên Sơn
Vùng đất Ramsar ở Kyrgyzstan
Địa điểm trên Con đường tơ lụa
Địa điểm thử nghiệm vũ khí


title: Khu học chánh Công lập quận Mobile

text:
Khu học chánh Công lập quận Mobile (MCPSS) là một học khu đóng ở Khu trường sở văn phòng trung tâm các trường học công quận Mobile trong một khu vực chưa hợp nhất ở quận Mobile, Alabama Hoa Kỳ.

MCPSS hiện phục vụ toàn bộ các khu vực quận Mobile- bao gồm thành phố Mobile, ngoại trừ thành phố Saraland đã bỏ phiếu tách khỏi quận Mobile tháng 6 năm 2006. MCPSS phục vụ các khu vực nông thôn và thành thị. Tất cả các trường của MCPSS được yêu cầu phải mặc đồng phục. Nó là hệ thống trường học lớn nhất bang Alabama và là hệ thống trường học lớn thứ 56 ở Hoa Kỳ ,

Trường học

Trường trung học

High schools

Zoned high schools

Alternative high schools
Bryant Career Technical (Chưa hợp nhất (Irvington))
Continuous Learning Center (Mobile)
Faulkner Vocational (Prichard)
The Pathway School (Chickasaw)

Các trường trung học cơ sở

Các trường 1-12
Evans Special School (Mobile)

Các trường tiền K-8
Belsaw/Mt Vernon School (Mount Vernon)

Các trường 4-8
Trường Clark-Shaw Magnet (Mobile, Alabama)
Dunbar Magnet School (Mobile)

Trường tiểu học

K-6

K-5

3-5
Lee Intermediate (Satsuma)

K-2
Lee Primary (Satsuma)

K-4
 Chickasaw Magnet (Chickasaw)
 Old Shell Road Magnet (Mobile)

Pre-K
Just 4 Development Laboratory (Mobile)

Hội đồng trường học
Khu 1: Ken Megginson, President/Commissioner
Khu 2: Dr. Judy Stout, Commissioner
Khu 3: Dr. Reginald Crenshaw, Commissioner
Khu 4: Rev. Levon C. Manzie, Vice President/Commissioner
Khu 5: Dr. Bill Foster, Commissioner

Tiến sĩ Roy Nichols, Superintendent

Các trường trước đây
Trường tiểu học Saraland và trường trung học cơ sở Adams rời học khu năm 2008; nay các trường này thuộc hội đồng giáo dục Saraland.

Tham khảo

Liên kết ngoài

  Mobile County Public School System
  Saraland Public Schools
   Statistics on the 100 largest school districts from the 2007-08 period

Quận Mobile
Quận Mobile, Alabama


title: Le nâu hung

text:
Le nâu hung (danh pháp hai phần: Dendrocygna bicolor) là một loài chim thuộc phân họ Le nâu. Loài này sinh sản khắp các khu vực nhiệt đới ở phần lớn Trung Mỹ và Nam Mỹ, châu Phi cận Sahara, tiểu lục địa Ấn Độ và Bờ biển Vịnh Hoa Kỳ. Nó gần như là loài định cư ngoại trừ di chuyển cục bộ và có thể là loài lang thang ở phía nam châu Âu. Nó làm tổ trên chỏm nhiều cây sậy quấn vào nhau và đẻ 8-12 quả trứng nhưng đôi khi chúng cũng làm tổ trên tổ chim cũ hay hốc cây.
Môi trường sống của nó là hồ nước ngọt, ruộng lúa, hồ chứa với thảm thực vật phong phú, loài le này chủ yếu ăn vào ban đêm và chủ yếu ăn hạt và các bộ phận khác của cây.
Chúng có chiều dài 48–53 cm (19-21). Nó có mỏ màu xám, đầu và chân hơi dài. Con trống và con mái có bộ lông tương tự, trừ trường con non đã ít tương phản bên hông và đuôi.
Loài này sống thành bầy.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Fulvous Whistling-duck videos at the Internet Bird Collection
 Tribe Dendrocygnini (Whistling or Tree Ducks) from Johnsgard, Paul A. Ducks, Geese, and Swans of the World
 Species text in The Atlas of Southern African Birds
 Calls at Xeno-canto

B
Chim Pakistan
Chim châu Phi Hạ Sahara
Chim châu Âu
Chim Nam Mỹ
Động vật được mô tả năm 1816
Chim châu Á
Chim Trung Mỹ
Chim Caribe


title: Thiết bị điện ly nước

text:
Thiết bị điện ly nước (còn được gọi là máy điện ly nước, máy nước ion kiềm, máy nước điện giải) là thiết bị gia dụng được sử dụng với mục đích làm tăng mức pH của nước uống bằng cách sử dụng phương pháp điện ly nước để tách nước ra thành các thành phần acid và kiềm. Mặc dù được gọi là điện ly nhưng bản chất nó hoạt động như một máy điện phân nước. Những người đề xuất ý tưởng này cho rằng việc tiêu thụ nước kiềm sẽ mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, khiến cho nó tương tự như việc thực hiện phương pháp sức khỏe thay thế chế độ ăn kiêng kiềm. Những tuyên bố như vậy vi phạm các nguyên tắc cơ bản của hóa học và sinh lý. Không có bất kỳ bằng chứng y học nào chứng minh nước kiềm có lợi ích cho sức khỏe.

Các loại máy này ban đầu phổ biến ở Nhật Bản và các quốc gia Đông Á khác trước khi có mặt ở Hoa Kỳ và châu Âu.

Nguyên lý hoạt động
Mặc dù được mô tả là "điện ly nước", các máy được thiết kế để hoạt động như máy điện phân nước. Đây là một quá trình điện hóa, trong đó nước được phân tách tạo thành hydro và oxy bằng một dòng điện. Phản ứng hóa học tổng thể được trình bày dưới đây:

 2 H2O(l) → 2 H2(g) + O2(g)

Trong quá trình này, nước gần anode có tính acid trong khi nước gần cathode có tính kiềm.

 2 H2O + 2e– → H2 + 2 OH–  (ở cathode)
 2 H2O → 4e− + O2 + 4 H+ (ở anode)

Máy điện ly nước đơn giản là hoạt động bằng cách hút nước gần cực âm.  Nước được rút ra từ phía cực âm có mức tăng hydroxide (OH−) và sẽ có  mức pH cao hơn (có nghĩa là nhiều kiềm hơn), trong khi nước được rút ra gần cực dương sẽ làm tăng mức H+ làm cho nó có tính acid. Nước có tính acid được cho là hữu ích trong việc khử trùng cho hộ gia đình.

Hiệu quả của quá trình này còn gây tranh cãi vì việc điện phân đòi hỏi cần có một lượng thời gian và sức mạnh đáng kể;  do đó, lượng hydroxide được tạo ra từ các dòng nước chuyển động nhanh (như vòi chảy) sẽ là tối thiểu.  Ngoài ra, quá trình đảo ngược phản ứng đòi hỏi ít năng lượng hơn, do đó, nếu khu vực giữa nước kiềm và nước acid ít nhất có sự bán thấm (khiến chúng tiếp xúc với nhau) nước sẽ trải qua một phản ứng khác mà sau đó chỉ còn lại là nước trung tính. Phản ứng thứ hai được trình bày dưới đây:
 H+ + OH− → H2O

Tuy nhiên, nhiều thiết bị thông thường ngày nay sử dụng màng trao đổi ion bán thấm để tách hai ngăn chứa dung dịch. Do đó, nếu nồng độ khoáng chất đủ cao, mức pH của dung dịch trong ngăn anode có thể từ 4-6 trong khi pH trong ngăn cathode từ 8-12. Các máy tương tự khác được sử dụng để sản xuất nước điện phân về mặt hóa học rất khác biệt vì những máy này có chứa natri hipoclorit, thành phần chính trong thuốc tẩy Javen, và do đó nó được sử dụng làm chất khử trùng.

Bằng chứng y học
Các máy điện ly nước thường được bán trên thị trường dựa trên các tuyên bố về sức khỏe tập trung vào khả năng giả định của chúng để làm cho nước nhiều kiềm hơn. Một loạt các lợi ích đã được đưa ra, bao gồm khả năng làm chậm sự lão hóa, ngăn chặn bệnh, bảo vệ khỏi bụi phóng xạ hạt nhân, cung cấp cho cơ thể nhiều năng lượng hơn và bù đắp sự mất cân bằng pH do thực phẩm có tính acid.

Tuy nhiên, không có bằng chứng thực nghiệm nào ủng hộ cho những tuyên bố trên, cũng như không có tuyên bố cho rằng uống nước điện ly sẽ có tác dụng rõ rệt đối với cơ thể. Uống nước điện ly hoặc nước kiềm không làm thay đổi pH của cơ thể do sự tự cân bằng nội môi acid. Ngoài ra, nhiều người đã tuyên bố không chính xác rằng quá trình điện phân làm thay đổi cấu trúc của nước, biến đổi từ các cụm nước lớn thành các cụm nước nhỏ, được gọi là "cụm vi mô"; và cũng có tuyên bố cho rằng các cụm nước nhỏ này có thể tác động có lợi đến tế bào hoặc cơ thể. Tuy nhiên, không có bằng chứng nào cho thấy những thay đổi như vậy xảy ra trong quá trình điện phân và những tuyên bố này mâu thuẫn với các nguyên tắc cơ bản của hóa học và sinh học, nhưng nếu thực sự có những thay đổi hóa học như vậy xảy ra thì nó sẽ có hại về mặt sinh học.

Xem thêm
 Nước điện phân
 Anolyte

Tham khảo

Liên kết ngoài

 アルカリイオン整水器協議会 - 業界団体
 一般社団法人日本ホームヘルス機器協会
 一般財団法人機能水研究振興財団
 パナソニック - 主要メーカー
 日本トリム - 主要メーカー

Ngụy khoa học
Nước
Chất dinh dưỡng bổ sung


title: Le nâu lông vũ

text:
Le nâu lông vũ (danh pháp hai phần: Dendrocygna eytoni) là một loài chim thuộc phân họ Le nâu. Loài này sinh sản ở được tìm thấy ở New Guinea và Australia. Nó chủ yếu có màu nâu với cổ dài. Con trống và con mái có bộ lông như nhau.

Tham khảo

E
Chim Papua New Guinea
Chim Nam Úc
Chim Tây Úc
Động vật được mô tả năm 1838


title: Mass Effect: Revelation

text:
Mass Effect: Revelation là một tiểu thuyết khoa học viễn tưởng của Drew Karpyshyn. Xuất bản năm 2007 bởi Del Rey Books, nó là bộ tiểu thuyết đầu tiên trong vũ trụ Mass Effect và là phần trước của trò chơi điện tử Mass Effect của BioWare. Karpyshyn là tác giả chính của loạt Mass Effect.

Cốt truyện
Cuốn sách này có mục đích là bổ sung chi tiết cho nền tảng của trò chơi, chẳng hạn như vị trí và chính trị nội bộ của các chủng tộc trong Council, cũng như các nhân vật. Một số lượng đáng kể của cốt truyện là xoay quanh quan điểm của thiên hà về trí thông minh nhân tạo vì điều này dường như là một điểm cốt truyện chính trong trò chơi.

Cuốn sách kể về trung úy Alliance trẻ tuổi David Anderson và những nỗ lực của anh để tìm một người sống sót của một cuộc tấn công vào một cơ sở bí mật của Alliance là trung úy Kahlee Sanders. Khi tiếp diễn cuốn sách tiết lộ cơ sở là bị cố ý tấn công bởi nhóm lính đánh thuê Blue Sun, người được thuê bởi nhà khoa học hàng đầu của cơ sở. Một spectre turian, Saren được chỉ định để giúp Anderson và tìm manh mối về các nhà khoa học mất tích. Cuối cùng họ tìm thấy các nhà khoa học, nhưng Saren lại bỏ trốn với thông tin các nhà khoa học đang nghiên cứu về một con tàu ngoài hành tinh cổ xưa mà ông ta dự định sẽ sử dụng cho những hành động xấu xa của mình, vốn được miêu tả như là cốt truyện chính trong trò chơi Mass Effect.

Đánh giá
Trong khi phạm vi của cuốn tiểu thuyết là nằm trong trò chơi, nó được mô tả là chủ yếu hấp dẫn với người hâm mộ của loạt trò chơi. Ars Technica đã viết rằng tiểu thuyết là đáng ngưỡng mộ trong việc đặt ra vũ trụ hư cấu, và đề nghị nó cho những người hứng thú với trò chơi Thunderbolt Games đặc trưng nó như là "formulaic in just the right ways, as it seamlessly transitions the best aspects of Mass Effect’s interactive fiction into an easily digested, compulsive read for fans of the universe." Các nhà phê bình lưu ý rằng văn xuôi sạch và hiệu quả của cuốn tiểu thuyết là phù hợp với sự ngay thẳng của câu chuyện và tránh các thông tin không cần thiết, nhưng "also restrain the book from truly elevating itself to great science-fiction."  SF Signal coi nó là "decent, if not spectacular, novel" và các nhân vật không phát triển, và chỉ trích các thông tin không cần thiết của cuốn tiểu thuyết cũng như việc người kể chuyện chủ yếu tập trung vào việc sử dụng dấu chấm than .

Liên kết ngoài

Tiểu thuyết năm 2007
Revelation
Tiểu thuyết khoa học viễn tưởng Canada
Tiểu thuyết Mass Effect
Trí tuệ nhân tạo trong các tác phẩm giả tưởng


title: Cao Xương

text:
Cao Xương (), cũng gọi là Qara-hoja hay Kara-Khoja (قاراھوجا trong tiếng Duy Ngô Nhĩ), là khu vực từng tồn tại một thành phố ốc đảo được xây dựng tại rìa phía bắc của sa mạc Taklamakan tại Tân Cương, Trung Quốc. Địa điểm này cũng được biết tới với các tên gọi Chotscho, Khocho, Qocho, hay Qočo. Vào thời nhà Minh và nhà Thanh, Cao Xương được gọi là "Cáp Lạp Hòa Trác" (哈拉和卓) (Qara-khoja) và Hỏa Châu.

Cao Xương là một trung tâm thương mại sầm uất, là một điểm dừng chân của các thương nhân trên Con đường tơ lụa. Thành bị phá hủy do chiến tranh vào thế kỷ 14, các tàn tích cung điện cổ xưa và các phần thành nội và thành ngoại vẫn có thể trông thấy cho đến tận ngày nay. Các di tích nằm cách 30 km về phía đông nam của thành phố Turfan (Thổ Lỗ Phồn). Gần Cao Xương là các lăng mộ Astana.

Lịch sử

Cao Xương nằm thuộc khu tự trị Tân Cương, 30 km từ Turfan. Những di tích khảo cổ học nằm ở bên ngoài đô thị tại một địa điểm ban đầu được các cư dân địa phương gọi là Idykut-schari hay Idikutschari. Các di tích nghệ thuật của thành phố đã được Albert von Le Coq công bố. Cao Xương được một số nguồn coi là "thuộc địa của Trung Quốc".

Xa Sư và quận của người Hán
Những cư dân đầu tiên sống tại khu vực là người Nguyệt Chi. Thời nhà Hán, khu vực xung quanh Turfan được mô tả là do người Xa Sư chiếm giữ, việc kiểm soát chịu ảnh hưởng từ người Hán và Hung Nô.

Cao Xương được xây dựng vào thế kỷ thứ 1 TCN, đây là một địa điểm quan trọng của Con đường tơ lụa. Nó đóng vai trò quan trọng với vị thế của một trung tâm giao thương phía tây Trung Quốc. Vương quốc Xa Sư đã mời nhà Hán tiếp quản và cam kết rằng sẽ trung thành. Năm 327, Cao Xương quận được Tiền Lương thành lập và nằm dưới quyền Trương Quỹ (張軌), Tiền Lương thiết lập quân đồn trú và tổ chức phân chia khu vực thành các địa phương. Người Hán từ hành lang Hà Tây và Trung Nguyên cũng đến định cư tại khu vực.

Sau khi triều Tây Tấn bị sụp đổ, khu vực phía Bắc Trung Quốc bị phân liệt thành nhiều nước, bao gồm các ốc đảo ở Trung Á. Những nước từng cai quản Cao Xương gồm Tiền Lương, Tiền Tần, Hậu Lương, Tây Lương và Bắc Lương với vị thế là một phần của một quận. Năm 383, tướng Lã Quang của Tiền Tần nắm quyền kiểm soát khu vực. Năm 439, tàn dư của Bắc Lương do Thư Cừ Vô Húy (沮渠無諱) và Thư Cừ An Chu (沮渠安周) lãnh đạo đã đào thoát đến Cao Xương, họ nắm giữa quyền lực tại đây cho đến năm 460, khi người Nhu Nhiên (Avar) đến chinh phục.

Nhu Nhiên, Cao Xa và Đột Quyết

Từ giữa thế kỷ 5 đến giữa thế kỷ 7, tại bồn địa Turpan nhỏ hẹp đã tồn tại bốn triều đại khác nhau. Đó là Hám thị, Trương thị, Mã thị và Khúc thị.

Vào lúc người Nhu Nhiên chinh phục, có trên mười nghìn hộ người Hán tại Cao Xương. Người Nhu Nhiên (Avar) có căn cứ tại Mông Cổ, đã chọn một người Hán tên là Hám Bá Chu (闞伯周) làm vua của Cao Xương vào năm 460, từ đó Cao Xương trở thành một vương quốc chư hầu của hãn quốc Nhu Nhiên. Họ Hám phụ thuộc vào sự ủng hộ của Nhu Nhiên.

Sau đó Cao Xa (高車) đã nổi lên và thách thức quyền lực của Nhu Nhiên tại lòng chảo Tarim. Vua Cao Xa là A Phục Chí La (阿伏至羅) đã giết chết vua Cao Xương là Cao Thủ Quy. và lập một người Hán đến từ Đôn Hoàng, tên là Trương Mạnh Minh, làm vua chư hầu của Cao Xương. Cao Xương do vậy bị Cao Xa thống trị.

Sau đó, Trương Hán Minh bị giết chết trong một cuộc nổi dậy của người Cao Xương và Mã Nho (馬儒) lên ngôi vua. Năm 501, Mã Nho lại bị lật đổ và bị giết, người dân Cao Xương chọn Khúc Gia (麴嘉) ở Tấn Thành làm vua. Khúc Gia tới từ Trung huyện của Kim Thành quận (tương ứng với Lan Châu ngày nay) Khúc Gia ban đầu cam kết trung thành với Nhu Nhiên, nhưng người Cao Xa đã giết chết khả hãn Nhu Nhiên không lâu sau đó, và ông đã phải quay sang thần phục Nhu Nhiên. Dưới thời trị vì của Khúc thị, các gia tộc hùng mạnh đã có các mối quan hệ hôn nhân với nhau và cùng thống trị vương quốc. Sau đó, khi người Đột Quyết trở thành thế lực tối cao trong khu vực, triều đại nhà họ Khúc ở Cao Xương lại trở thành một chư hầu của Đột Quyết.

Nhà Đường

Năm 640, Cao Xương bị nhà Đường thôn tính và trở thành một phần của Tây Châu (西州). Trước khi người Hán tiến đánh Cao Xương, vương quốc là trở ngại cho Đường khi tiếp cận Tarim và Transoxiania.

Vào năm thứ hai dưới sự trị vì của Đường Thái Tông (628), nhà sư Huyền Trang đã đi qua Cao Xương. Vào năm thứ 13 dưới sự trị vì của Đường Thái Tông (640), Cao Xương huyện được thành lập. Dưới thời cai trị của nhà Đường, dân cư tại Cao Xương gồm có người Hán Túc Đặc và người bản địa.

Nhà Đường bị suy yếu nghiêm trọng sau Loạn An Sử, vào năm 755, triều đình đã buộc phải rút các binh sĩ ra khỏi khu vực. Ban đầu, quyền thống trị khu vực rơi vào tay Thổ Phồn của người Tạng, song cuối cùng lại về tay Hồi Cốt của người Duy Ngô Nhĩ vào năm 803, những người này gọi khu vực là Kocho (Qocho).

Cao Xương Hồi Cốt
Người Duy Ngô Nhĩ sau khi bị Kirghiz xâm chiếm đã di cư về phía tây, sau năm 840 họ thống trị Cao Xương. Người Duy Ngô Nhĩ lập nên Cao Xương Hồi Cốt (Kara-Khoja) vào năm 850. Cư dân Qocho có các đức tin Phật giáo, Mani giáo và Cảnh giáo. Người Duy Ngô Nhĩ đã cải sang Phật giáo và đã bảo trợ cho việc xây dựng các động chùa gần Thiên Phật động Bezeklik nơi có thể trông thấy các mô tả về những người đã bảo trợ cho việc xây dựng. Các vị vua Phật giáo Duy Ngô Nhĩ gọi mình là idiqut, duy trì lối sống du mục, cư trú tại Qocho vào mùa đông, song vào mùa hè, họ chuyển đến nơi mát mẻ hơn là Bishbalik gần Urumqi.

Cao Xương Hồi Cốt về sau trở thành một chư hầu của Tây Liêu. Tuy nhiên vào năm 1209, idiqut Barchuq đã dâng quyền thống trị vương quốc cho Thành Cát Tư Hãn, và đã đích thân đến chỗ Thành Cát Tư Hãn với số đồ cống khá lớn khi được yêu cầu vào năm 1211. Người Duy Ngô Nhĩ trở thành những người phục vụ cho đế quốc Mông Cổ, sau đó là nhà Nguyên tại Trung Quốc. Nhiều người Duy Ngô Nhĩ đã trở thành các quan lại của đế quốc và chữ Duy Ngô Nhĩ đã được sửa đổi để người Mông Cổ sử dụng làm chữ viết của mình. Khu vực Cao Xương bị quân Mông Cổ của Sát Hợp Đài hãn quốc bao vây từ năm 1275 đến 1318 với 120.000 lính. Sau khi bị phá hủy, thành phố chưa từng được xây dựng lại.

Quân chủ

Hám thị
Hám Bá Chu (闞伯周) (tại vị 460—khoảng 477)
Hám Nghĩa Thành (闞義成) (tại vị 477— khoảng 478), con trai Bá Chu
Hám Thủ Quy (闞首歸) (tại vị 478—khoảng 488 hoặc 491)
Trương thị
Trương Mạnh Minh (張孟明) (tại vị 488 hoặc 491—khoảng 496)
Mã thị
Mã Nho (馬儒) (khoảng 496—501)
Khúc thị

Thư viện ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

 Bản trực tuyến các công việc ban đầu của Albert Grünwedel tại khu vực
 Bản trực tuyến các hoạt động sau đó của Grünwedel tại khu vực
 Bản trực tuyến các hoạt động của Le Coq tại khu cực

Turfan
Điểm dân cư cũ tại Tân Cương
Điểm dân cư dọc Con đường tơ lụa
Cựu quốc gia trong lịch sử Trung Quốc
Quốc gia cổ tại châu Á
Ốc đảo tại Trung Quốc
Thành phố bị phá hủy
Lịch sử Tân Cương
Thành cổ Trung Quốc
Di sản thế giới tại Trung Quốc


title: Rokkugo

text:
"Rokkugo" () là đĩa đơn đầu tiên của Super Junior-T, một nhóm nhỏ của nhóm nhạc nam Hàn Quốc Super Junior. Đĩa đơn được phát hành ngày 23 tháng 2 năm 2007. Hơn 45,998 bản đã được bán ra cho đến cuối năm, trở thành bản thu thứ 16 có số lượng bán ra cao nhất tại Hàn Quốc và là đĩa đơn bán chạy nhất của năm 2007. "Rokkugo" đã trở thành một trong những ca khúc nổi tiếng của Super Junior.

Super Junior-T đã phát hành thêm một phiên bản tiếng Nhật tại Nhật Bản vào ngày 5 tháng 11 năm 2008, hợp tác với bộ đôi nghệ sĩ hài, Moeyan.

Bối cảnh phát hành
Rokkugo, (Tiếng Hàn: 로꾸거) là cách đọc ngược lại của chữ "gokkuro" (Tiếng Hàn: 거꾸로), có nghĩa là "đảo ngược", "đối lập". Bài hát chủ đề là một ca khúc nhạc trot, dù mang ảnh hưởng của K-pop hiện đại vẫn có thể thấy trong mỗi bài của đĩa đơn này, ví dụ như rap và nhịp điệu của K-pop ngày nay. Trong video âm nhạc có sự tham gia của nữ nghệ sĩ cùng công ty là Isak trong vai một cô thỏ chơi trò đập chuột mà ở đây thì các chú chuột chính là các thành viên Super Junior-T. Dù nhạc trot thường được những người lớn tuổi nghe vì nó là một thể loại nhạc cổ điển của Hàn Quốc, nhưng Super Junior-T đã hồi sinh thể loại này với "Rokkugo". Ca khúc này cũng như những bài khác trong đĩa đơn đã thu hút được sự chú ý của giới trẻ khi nó tạo ra một phong cách mới cho thể loại trot, với hi vọng sẽ khiến giới trẻ chú ý hơn đến thể loại nhạc truyền thống này.

Trong ca khúc "Rokkugo", có một sự thú vị là ở sự đảo ngược trong mỗi câu của bài hát. Trong mỗi câu đều có sự đối xứng về mặt câu chữ, đọc xuôi đọc ngược đều giống nhau. Dù khi dịch ra ngôn ngữ khác thì không còn thể thấy điều đó nữa, nhưng lời bài hát bằng tiếng Hàn đã tạo nên sự thú vị đó.

Danh sách bài hát

Đĩa đơn tiếng Hàn "Rokkuko"
 로꾸거!!! (ROKKUGO)
 첫차("Cheotcha", cùng Bang Shilli) (FIRST EXPRESS)
 나 같은건 없는건가요 (DON'T GO AWAY)
 로꾸거!!! (ROKUKO) [Instrumental]
 첫차 ("Cheotcha", cùng Bang Shilli) (FIRST EXPRESS) [Instrumental]
 나 같은건 없는건가요 (DON'T GO AWAY) [Instrumental]

Phiên bản sửa đổi đặc biệt tại Đài Loan Rokkugo (EP+DVD)
Thêm 3 bài nữa đã được thêm vào đĩa đơn mở rộng được phát hành tại Đài Loan, có cả cảnh hậu trường và video âm nhạc kèm theo.

 로꾸거!!! (ROKKUGO)
 첫차 (cùng 방실이) (FIRST EXPRESS)
 나 같은건 없는건가요 (DON'T GO AWAY)
 로꾸거!!! (ROKKUGO) [Instrumental]
 첫차 (cùng 방실이) (FIRST EXPRESS) [Instrumental]
 나 같은건 없는건가요 (DON'T GO AWAY) [Instrumental]

DVD
 31 phút hậu trường "로꾸거!!!" (ROKUKO) và Video âm nhạc

ROCK&GO

"ROCK&GO", còn được gọi là "65" (trong tiếng Nhật thì "Rokugo" biểu thị cho hai con số, số 6 là "roku" và số 5 là "go"), là đĩa đơn thứ hai của Super Junior-T và là đĩa đơn tiếng Nhật đầu tiên của nhóm. Đĩa đơn được hợp tác với bộ đôi nghệ sĩ hài của Nhật Bản là Moeyan. "ROCK&GO" cũng chính là nhạc phẩm đầu tiên của Moeyan.

"ROCK&GO" là phiên bản tiếng Nhật của "Rokkugo", và được phát hành ở Nhật ngày 5 tháng 11 năm 2008. Đĩa đơn ra mắt ở vị trí thứ #19 trên bảng xếp hạng hàng ngày của Oricon và nhảy lên vị trí thứ #2 sau 3 ngày.

Danh sách bài hát

CD
 Rokkugo!
 Ashita No Tameni (For tomorrow) / Sungmin (SUPER JUNIOR-T) X Moeyan
 Rokkugo! (Instrumental)
 Ashita No Tameni (For tomorrow) (Instrumental)
 Ashita No Tameni (For tomorrow) (Instrumental với Sungmin)

CD + DVD
 Rokkugo! (video clip)
 SUPER JUNIOR-T x Moeyan Trip (Clip quảng bá)

Chú thích

Bài hát năm 2007
Bài hát của Super Junior
Đĩa đơn năm 2007
Đĩa đơn của SM Entertainment


title: Mực nhảy

text:
Mực nhảy có nơi còn gọi là mực nháy là tên gọi này dùng để chỉ những con mực được ngư dân vừa bắt lên khỏi nước biển còn nguyên độ tươi và được đưa vào chế biến và thưởng thức ngay tại chỗ khi còn tươi nguyên. Đây là một món đặc sản của các tỉnh miền Trung Việt Nam như Nghệ An (Cửa Lò), Hà Tĩnh (Vũng Áng), Quy Nhơn (Nhơn Châu). Thông thường nhiều người vẫn quen gọi là mực nhảy nhưng tên gọi chính xác là mực nháy vì con mực mới bắt lên còn sống, mình trong suốt, làn da lúc nào cũng nhấp nháy những đốm lân tinh. Ngoài ra câu mực nhảy và thưởng thức tại chỗ cũng là một loại hình giải trí kết hợp với thưởng thức đặc sản rất thú vị của du khách.

Đặc điểm
Về mặt hình dáng, thông thường, sau khoảng một đến hai giờ vớt lên khỏi mặt nước, những tia phản quang, những chấm màu nâu tím trên mắt, trên thân mình các con mực lớn nhỏ nhấp nháy lên lấp lánh như những ánh sao. Loại mực này tươi đến mức khi đưa vào nồi bắc lên bếp con mực còn nháy. Nhiều người gọi là mực nhảy nhưng thật sự là khi mực bắt lên bờ sẽ chết ngay vì vậy nó không thể nhảy được. Phải gọi là "mực nháy" vì khi mới bắt lên, hoặc vừa chết, tức mực còn tươi, mình con mực trong suốt, làn da lúc nào cũng nhấp nháy các đốm lân tinh và người dân gọi như thế cũng là để phân biệt với mực ươn, mực đã chết lâu, sẽ trắng bợt và không có những ánh lân tinh nhấp nháy. Một số người dân địa phương còn gọi mực nhảy là mực "nháy", muốn nhấn mạnh đôi mắt mực còn sống nhấp nháy, hoặc da mực mới vớt lên khỏi nước ánh lên lấp lánh. Dù là mực "nhảy" hay mực "nháy" thì cùng giống nhau ở đặc điểm là mực còn tươi, sống. Nhiều ngư dân đánh bắt mực nhảy trong khoảng thời gian từ 3-4 giờ sáng, nhiều ghe nào cũng nhiều mực tươi, con nào con nấy roi rói những ánh sao. Đặc biệt mực nhảy ở Nhơn Châu mỗi ngày chỉ có một lần vào lúc sáng sớm.

Chế biến và thưởng thức
Mỗi vùng miền địa phương tại Việt Nam có cách chế biến, thưởng thức khác nhau, nhưng nhìn chung là các món ăn nhanh, nóng hổi để giữ và cảm nhận được đột tươi nguyên của mực nhảy. Mực nhảy có nhiều cách chế biến. Có cách đơn giản là dùng ngay tại chỗ, câu mực được con nào nướng luôn con ấy trên tán đèn măng sông. Con mực tươi rói nướng lên vừa thơm vừa giòn vừa ngọt, chấm với tương ớt cùng muối tiêu pha chanh rất ngon.

Mực luộc cũng là cách ăn thông dụng nhưng không lạ miệng bằng ăn tái, du khách thích ăn con nào cầm râu con đó nhúng vào nồi nước đang sôi trong chốc lát rồi vớt ra thưởng thức. Ăn mực sống thì phải chọn con mực vừa mới câu lên khỏi mặt nước, bỏ hết nội tạng thái miếng vát chanh vào ướp một lúc. Sau đó gắp miếng mực tươi cong chấm vào chén mù tạt cay sực mùi hạt cải.

Mực hấp là món nhanh, ngon và hấp dẫn. Món mực nhảy hấp làm đơn giản, cần rửa sạch mực, lấy túi để nguyên con cho vào nồi, giã ít gừng tươi trộn đều, cho ít nước dừa hoặc bia, đậy kín nồi rồi nhóm lửa hấp đến khi nước sôi thì mực sẽ chín, có thể thêm hành lá sau đó vớt ra sắp đều trên đĩa và thưởng thức.

Ngoài ra còn có thể nhóm lửa bên bờ biển nướng, xào hay đem vào các quán bình dân đúc các loại bánh.....

Ăn loại mực này thực khách sẽ cảm nhận được độ tươi ngọt, thịt mực vừa giòn vừa dai nên người ăn có cảm giác sảng khoái, ăn no nê mà không ngán. Thông thường chỉ có những người đi câu mực ở gần bờ bằng thuyền thúng du khách mới có dịp thưởng thức món mực tươi ngon này vì tính kịp thời của nó.

Giải trí

Tại Cửa Lò
Tại Cửa Lò thuộc tỉnh Nghệ An, với lợi thế về độ mặn, biển ăn sâu vào đất liền, ít có sóng to, bãi biển Cửa Lò trở thành nơi thích hợp cho loài mực mò sát vào bờ sinh sống. Nghề câu mực nhảy bằng thuyền thúng cũng nhờ đó mà hình thành. Những năm gần đây, kết hợp với sự phát triển du lịch, nghỉ mát, dịch vụ câu mực nhảy bằng thuyền thúng ở Cửa Lò đã trở thành một thú tiêu khiển hấp dẫn nhiều du khách. Dịch vụ này đã tạo nên nét độc đáo, đem lại bản sắc riêng cho du lịch Cửa Lò.

Tại vùng Cửa Lò thuộc tỉnh Nghệ An, vào buổi tối có hàng chục chiếc thuyền thúng trải dài dọc bãi biển, mời chào khách du lịch đi câu mực. Với mười nghìn đồng trên một người, bạn có thể tham gia một chuyến câu mực nhảy đầy thú vị trong thời gian hai tiếng. Nếu đi câu mực thâu đêm thì phải thuê trọn gói cả thuyền.

Chiếc thuyền thúng có khả năng chở bốn, năm người trong một chuyến câu đêm. Những hôm trời yên biển lặng, thuyền chỉ rời bờ ba đến bốn trăm mét là buông neo bắt đầu câu mực. Hiếm khi nào thuyền đi câu xa. Dịch vụ câu mực nhảy xuất hiện từ năm 1995

Đồ nghề trong một chuyến câu mực tương đối đơn giản. Ngoài chiếc thuyền thúng còn có một cái vợt, một đèn măng sông, mấy chiếc cần câu dài hơn một mét và cuộn dây câu khoảng 30 mét có gắn một hoặc hai chiếc rường câu trông giống con tôm. Rường làm bằng chì hoặc nhựa phản quang có gắn chùm móc câu phía dưới. Thân rường được quấn giấy kim tuyến xanh, đỏ, tím, vàng để dễ bắt ánh sáng đèn.

Hấp dẫn bởi ánh sáng, mực tập trung dưới ánh đèn măng-sông. Lúc đó người câu thả rường xuống nước và thỉnh thoảng giật nhẹ cần câu để thu hút mực. Bị kích thích bởi chiếc rường câu lấp lánh sắc màu, mực sẽ bám vào và dính câu ngay lập tức. Khi nào người câu có cảm giác nặng tay, giây câu dường như bị vít trở lại, có nghĩa mực đã dính câu.

Cách thứ hai để bắt mực không cần câu là đánh thẻ. Thẻ làm bằng các mẫu ni lông màu kết thành hình con châu chấu được nối với nhau bằng sợi giây cước. Người đánh thẻ, một tay cầm vợt sẵn sàng xúc những con mực theo mồi ngoi lên sát mặt nước. Muốn bắt được nhiều mực thì người đánh thẻ phải dẻo tay và dùng vợt chính xác. Tất cả số mực trong mọi cuộc câu du khách đều được hưởng kể cả số mực của chủ thuyền bắt được. Có nhiều buổi lượng mực câu được từ ba đến năm kg.

Tại Vũng Áng
Dịch vụ câu mực nháy ở Vũng Áng nở rộ trong thời gian gần đây, dân biển trong vùng nhà nhà sắm thuyền câu mực. Thu nhập từ nghề câu mực nháy khó có nghề nào sánh bằng. Mỗi cân mực ướp đá đánh bắt xa bờ hiện có giá bán từ 70-80 nghìn đồng, trong khi mỗi cân mực nháy (khoảng 25 con) giá bán từ 250-300 nghìn đồng (theo thời giá năm 2010). Nếu gặp hôm thời tiết đẹp, mỗi thuyền câu 2 người câu được 2,5–3 kg mực nháy, gặp buổi xấu trời cũng được vài ba chục con, mỗi con 10 ngàn, đếm mực lấy tiền.

Người dân ở đây câu mực không cần lưỡi câu và con mồi giống như đi câu các loài hải sản khác. Bộ đồ câu mực đơn giản, gồm một khuôn ròng rọc bằng sợi dây cước dài chừng 20m, cứ 2,5m gắn một "con mồi", ngư dân thường gọi là thẻ câu. Thẻ làm bằng các mẩu vải xanh-đỏ-tím-vàng nhiều màu để dễ bắt ánh đèn, được kết thành hình con tôm hay con cào cào. Bị kích thích bởi chiếc thẻ câu lấp lánh sắc màu dưới ánh đèn măng- sông, mực sẽ bám vào, ôm chặt lấy thẻ câu như ôm một con mồi. Lúc đó, người đánh thẻ một tay giật thẻ, một tay cầm vợt sẵn sàng xúc những con mực theo mồi ngoi lên sát mặt nước thả vào chiếc lồng lúc nào cũng mở nắp sẵn sàng phía đuôi thuyền.

Ngoài ra, mực nhảy được thợ câu trong đêm, thả vào khoang thuyền trữ nước biển rồi đem về bán cho các chủ nhà hàng. Mực, được nuôi trong những chiếc lồng bằng lưới dưới lòng cảng. Thực khách vào xem còn thấy mực bơi lội tung tăng, nhảy nhót (vì vậy mới có tên là mực "nhảy"), có thể trực tiếp lựa chọn đưa cho đầu bếp chế biến. Sau khi vớt lên, mực sẽ được rửa sạch bằng nước ngọt. Đó cũng là lúc thân mực chuyển từ màu tím sang màu trắng. Sau đó, bỏ mực vào nồi luộc chừng 10 phút. Khi thân mực dần chuyển thành màu tím như ban đầu là lúc mực đã chín.

Chú thích

Món mực
Ẩm thực Việt Nam
Ẩm thực Hà Tĩnh
Ẩm thực Nghệ An


title: Thiên nga trắng

text:
Thiên nga trắng (danh pháp hai phần: Cygnus olor), thiên nga câm (Mute swan) là một loài chim thuộc chi thiên nga, họ Vịt. Nó là loài bản địa phần lớn châu Âu và châu Á và là một loài trú đông ở viễn bắc châu Phi. Nó là loài du nhập ở Bắc Mỹ, lục địa Úc Á và nam châu Phi. Nó có chiều dài , bộ lông chủ yếu màu trắng hoàn toàn với mỏ màu cam có viền đen. Thiên nga trắng lấn đầu được mô tả chính thức bởi nhà tự nhiên học Johann Friedrich Gmelin với danh pháp Anas olor năm1789, và đã được Johann Matthäus Bechstein chuyển sang chi Cygnus năm 1803. Nó là loài điển hình của chi Cygnus. Cả cygnus và olor đều có nghĩa "thiên nga" trong tiếng Latin; cygnus liên quan đến tiếng Hy Lạp kyknos. Đồng âm Sthenelides olor đôi khi đã được sử dụng trong quá khứ.

Phân loại

Thiên nga trắng được mô tả chính thức lần đầu của nhà tự nhiên học người Đức Johann Friedrich Gmelin như Anas olor vào năm 1789, và đã được chuyển tới chi Cygnus bởi Johann Matthäus Bechstein năm 1803. Đây là loài điển hình của chi Cygnus. Cả cygnus và olor đều có nghĩa là "thiên nga" trong tiếng Latin; cygnus có liên quan đến từ kyknos trong tiếng Hy Lạp cổ đại.

Mặc dù nguồn gốc Á-Âu của nó, họ hàng gần nhất của nó là Thiên nga đen của Úc và Thiên nga cổ đen của Nam Mỹ, không phải những loài thiên nga bắc bán cầu khác. Loài này đơn loài và không có phân loài còn sống.

Chú thích

Liên kết ngoài

O
O
O
Chim Canada
Chim châu Á
Chim châu Âu
Động vật được mô tả năm 1789
Chim Bắc Mỹ


title: Khắc Việt

text:
Khắc Việt tên thật là Nguyễn Khắc Việt (sinh ngày 30 tháng 8 năm 1987) là một ca sĩ, nhạc sĩ Việt Nam. Anh theo dòng nhạc pop-ballad.

Tiểu sử và sự nghiệp

Thời niên thiếu
Sinh ra và lớn lên ở Yên Bái, trong một gia đình không có ai theo nghệ thuật, bố mẹ là công chức; sau khi học xong phổ thông trung học, Khắc Việt cùng em ruột của mình là Khắc Hưng thi đỗ vào Nhạc viện Hà Nội (Học viện Âm nhạc Quốc gia bây giờ) vào năm 2005. Vì gia đình không dư dả về kinh tế, để trang trải cuộc sống, Khắc Việt từng phải đi bán xăng và hát lót suốt 3 năm trời.

Sự nghiệp
Tốt nghiệp khoa Thanh nhạc, nhưng Khắc Việt chọn đi theo con đường sáng tác âm nhạc ngay từ khi mới bắt đầu đặt chân trên con đường nghệ thuật khi cho ra mắt ca khúc đầu tay với tựa đề "Quên" vào năm 2009. Khắc Việt được cho là đã theo học nhạc thầy Văn Phúc Duy Phúc.

Đầu năm 2010, album single "Như vậy nhé" được phát hành online.

2009-2011: Album đầu tay Yêu lại từ đầu
Năm 2009, Khắc Việt ra mắt single "Quên", nằm trong EP Câu chuyện tình yêu và ngay lập tức ca khúc trở thành một cơn sốt trên mạng vào thời điểm đó.

Năm 2010, album Yêu lại từ đầu ra mắt trên Zing Mp3 cùng với music video cho bài hát cùng tên. 4 bài hát trong album gồm "Yêu lại từ đầu", "Như vậy nhé", "Em thế nào" và "Quên" trở thành hit ngay trong thời điểm ra mắt.

2011-2012: Mất cảm giác yêu... Anh khác hay em khác? và các dự án với Nam Cường
Năm 2011, sau thành công của album Yêu lại từ đầu, Khắc Việt ra mắt single "Lại một lần nữa", "Chỉ anh hiểu em" cùng hai video ca nhạc cho hai bài hát của single. Vài tháng sau, Khắc Việt ra mắt album phòng thu thứ hai mang tên Mất cảm giác yêu... Anh khác hay em khác? gồm 9 ca khúc và 5 video ca nhạc. Album tiếp tục trở thành cơn sốt lớn khi thu hút hơn 2 triệu lượt nghe sau một tuần ra mắt.

Cuối năm 2011, Khắc Việt hợp tác cùng Nam Cường trong album song ca Lời hứa. Tất cả bài hát trong album đều do Khắc Việt sáng tác. Hai single chủ đạo "Khó" và "Lời hứa" trở thành hit và bài hát "Suy nghĩ trong anh" cũng trở thành hit sau khi Duy Khoa cover lại ca khúc.

2012-2014: Album vol.3 Anh yêu người khác rồi
Khởi đầu của Khắc Việt trong năm 2012 là single "Chuyện tình mình" (hợp tác cùng Lam Trang) được ra mắt trong dịp Valentine. Sau đó anh ra mắt single "Anh nhận ra" và công phá các bảng xếp hạng trong nước, tuy nhiên "Anh nhận ra" lại có dấu hiệu thiếu nhiệt hơn các ca khúc trước đó của Khắc Việt.

Tháng 7 năm 2012, Khắc Việt hợp tác cùng boyband Biển Xanh trong single "Tha thứ hay không?", nhưng single lại không thành công như mong đợi.

Tháng 10 năm 2012, Khắc Việt ra mắt EP Người cô đơn bao gồm 4 bài hát mới, và gặt hái được thành công. Đến cuối năm, dự án phim ngắn của anh bị hủy bỏ, thay vào đó, anh ra mắt "Hơi ấm ngày đông" là một sáng tác của người em Khắc Hưng.

Cuối năm 2013, Khắc Việt chính thức cho ra lò album phòng thu thứ ba Anh yêu người khác rồi, gồm 8 bài hát và 5 video ca nhạc được đầu tư công phu.

2014-nay: Album phòng thu thứ tư trong tương lai
Đầu năm 2014, Khắc Việt ra mắt bài hát "Đừng cố yêu" và một video ca nhạc quay ở khu du lịch Đại Lải, Vĩnh Phúc. Bài hát ngay lập tức đứng thứ hai sau một tuần ra mắt trên BXH Zing.

Anh tiếp tục cho ra mắt single "Người tình" (hợp tác cùng Lê Hiếu) nhưng không đạt được thành công lớn.

Tháng 10 năm 2014, Khắc Việt ra mắt hai single "Em làm gì tối nay" và "Biết nói là tại sao". "Em làm gì tối nay" trở thành hit và đứng thứ nhất BXH Zing sau 2 tuần ra mắt. Trong khi đó, "Biết nói là tại sao" trở thành ca khúc gây tranh cãi khi video ca nhạc cho bài hát có một cảnh nóng giữa Khắc Việt và người mẫu Jery Trinh, tuy nhiên điều đó không làm ca khúc không trở thành hit.

Một thời gian sau, anh ra mắt ca khúc "Ngại yêu" và "Cuối cùng" nhưng hai ca khúc này không gặt hái nhiều thành công như kỳ vọng.

Tháng 7 năm 2015, Khắc Việt ra mắt ca khúc "Người không đáng". Video ca nhạc của ca khúc được tung trailer vào cuối tháng 6 năm 2015 trên YouTube và Zing MP3, chỉ đạo bởi đạo diễn Hoàng Thành Đồng.

Năm 2016, Khắc Việt ra mắt ca khúc "Yêu". Bài hát mới nhất của anh cũng là chủ đề của phim ngắn mà anh đóng cặp với Dung Doll.

Album đã phát hành
2010: Yêu lại từ đầu (Vol 1)
2011: Mất cảm giác yêu - Anh khác hay người khác (Vol 2)
2012: Lời hứa (với Nam Cường)
2013: Anh yêu người khác rồi (Vol 3)

Phong cách chính
Thông minh, nhạy bén với âm nhạc thị trường, Khắc Việt khiến nhiều người phải thay đổi suy nghĩ về "công thức" của sự nổi tiếng khi anh hạn chế về mặt ngoại hình so với nhiều nam ca sĩ khác. Với chất giọng nam trung trữ tình, sáng, giàu cảm xúc, Khắc Việt gây ấn tượng với khán giả bằng các ca khúc trữ tình, đậm chất pop-ballad nhẹ nhàng và giàu cảm xúc.

Sáng tác
Anh cần em
Anh cần em nghe
Anh khác hay em khác
Anh muốn
Anh muốn quay lại
Anh nhận ra
Anh quên mình đã chia tay
Anh yêu em
Anh yêu em lắm
Anh yêu người khác rồi
Biết nói là tại sao
Bình yên
Bình yên nhé
Bước qua đời nhau
Cảm ơn em đã đợi anh
Chạy về nơi phía anh
Chỉ anh hiểu em
Chỉ còn lại đây
Chính là anh
Chờ em trong đêm
Chuyện chúng mình
Chuyện ngày hôm qua
Chuyện tình mình
Chuyện tình tôi
Có bao giờ
Có lẽ ta đã hạnh phúc
Dĩ nhiên em không ở đây
Dù chỉ là mơ
Đã lỡ
Để trái tim nghỉ ngơi
Đêm trắng
Đến khi nào
Đi tìm tình yêu
Địa ngục trần gian
Đoạn cuối con đường
Đứng một mình
Đừng cố yêu
Đừng quên anh
Em cứ đi đi
Em lấy chồng
Em nhớ anh
Em thế nào?
Ghép
Hai thế giới
Hạnh phúc gần
Hạnh phúc là đây
Hạnh phúc nhé
Hay là chia tay
Hãy quên anh
Hết
Hiện đại
Hứa
I miss you
Khác biệt
Khi con là nhà
Khó
Khóc
Không phải em đúng không?
Không thể quên em
Kỷ niệm nhạt nhòa
Lại một lần nữa
Lời hứa
Mất cảm giác yêu
Muốn nói
Nếu như mình gặp lại
Ngã tư đường
Ngại yêu
Ngày cưới (Ngày vui nhất)
Ngoại tình
Ngốc
Ngỡ
Người cô đơn
Người không đáng
Người tình
Như vậy nhé
Nỗi nhớ vẹn nguyên
Nợ em cả cuộc đời
Nơi phương xa
Nụ cười mặn
Phải là anh
Phải xa nhau
Phút đầu tiên
Quê hương tôi (Tôi người Việt Nam)
Quên
Sài Gòn ơi! Xin lỗi, cảm ơn
Sao em nỡ vậy
Sao không cho nhau
Sau bao năm
Suy nghĩ trong anh
Ta đã từng
Thế nhé anh
Thương
Tìm lại bầu trời
Tình anh em
Tội cho cô gái đó
Trả lại cho anh
Trong tim anh luôn có em
Vắng em
Yêu
Yêu lại từ đầu
Yêu mà
Yêu thật rồi
Yêu thương quay về

Tham khảo

Liên kết ngoài
Website chính thức

Sinh năm 1987
Nhân vật còn sống
Nam ca sĩ Việt Nam
Ca sĩ nhạc trẻ Việt Nam
Nhạc sĩ Việt Nam
Nhạc sĩ nhạc trẻ
Người Yên Bái
Sinh tại Yên Bái
Cựu sinh viên Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam


title: Cooking? Cooking!

text:
Cooking? Cooking! (, "Yo-ri-wang"), là album ra mắt của nhóm nhỏ Super Junior-Happy, một phân nhóm của nhóm nhạc nam Hàn Quốc Super Junior. Album được phát hành ngày 5 tháng 6 năm 2008 bởi SM Entertainment. Mini-album này đã bán được tổng cộng 2,000 bản ngay trong ngày đầu tiên ra mắt. Nó cũng được phát hành ở Đài Loan bởi Avex Taiwan vào ngày 11 tháng 7 năm 2008.

Mô tả chung
Super Junior-Happy là nhóm nhỏ thứ tư của Super Junior sau Super Junior-K.R.Y, Super Junior-T, và Super Junior-M. Nhóm nhỏ này ra mắt ngày 7 tháng 6 năm 2008 với màn trình diễn quảng bá đầu tiên cho ca khúc "Cooking? Cooking!" là tại Dream Concert năm 2008. Album gồm 5 bài, đều mang phong cách vui vẻ và hạnh phúc nhằm mang đến niềm vui cho người nghe. Với lời ca dễ thương, vui vẻ và dễ nghe, ca khúc chủ đề "Cooking? Cooking!" đã được SM Entertainment chọn là "Ca khúc mùa hè tuyệt nhất trong năm". Bài hát là lời một chàng trai nói về việc nấu ăn dở tệ của cô bạn gái dù cô ấy rất xinh đẹp và tốt bụng, và cô đã vì người yêu mà đi học nấu ăn như thế nào. Những bài khác trong album, như "Pajama Party", "You&I", và "Sunny" cũng là những ca khúc thuộc thể loại tương tự, tuy nhiên, mỗi bài lại có phong cách khác nhau do giai điệu đã được kết hợp với nhau theo những cách riêng độc đáo. "You&I" được ảnh hưởng bởi nhạc jazz/swing hiện đại trong khi "Sunny" có âm hưởng retro và nhạc disco. Bài cuối cùng, "Good Luck!!" là một ca khúc ballad medium-tempo với một chút a cappella do các thành viên thể hiện.

Album cũng bao gồm một quyển sách ảnh dày 28 trang. Cảnh nền cho những bức hình rất đa dạng, ví dụ như những bộ áo ngủ ngộ nghĩnh, trận chiến bằng gối, và bữa tiệc nấu ăn…

Danh sách bài hát

Bảng xếp hạng

Doanh số album tháng (Hàn Quốc)
Căn cứ vào cả số liệu bán offline và online.

Vị trí trên các bảng xếp hạng

Chú thích

Album của Super Junior
EP của nghệ sĩ Hàn Quốc
EP năm 2008
EP tiếng Triều Tiên


title: Atrophaneura strandi

text:
Pachliopta strandi là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Philippines.
Sải cánh dài

Phân loài
Loài này có các phân loài sau:
Atrophaneura strandi strandi (Philippines: Mindoro)
Atrophaneura strandi marinduquensis (Page & Treadaway, 1997) (Philippines: Marinduque)
Atrophaneura strandi nuydaorum (Page & Treadaway, 1997) (Philippines: Luzon)
Atrophaneura strandi splendida (Schröder & Treadaway, 1984) (Philippines: Sibuyan)
Atrophaneura strandi elizabethi (Page & Treadaway, 1997) (Philippines: Panay, Guiamaras)

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura polyphontes

text:
Pachliopta polyphontes là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Sulawesi và Moluccas.

Phân loài
Loài này có các phân loài sau:
Atrophaneura polyphontes polyphontes (Sulawesi, Talaud)
Atrophaneura polyphontes rosea (Oberthür, 1879) (quần đảo Selajar)
Atrophaneura polyphontes aipytos Fruhstorfer (quần đảo Sula)
Atrophaneura polyphontes sejanus Fruhstorfer (Bachan, Halmahera, Ternate, Morotai)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Thiên nga nhỏ

text:
Thiên nga nhỏ (danh pháp khoa học: Cygnus columbianus) là một loài thiên nga trong họ Vịt. Đây là loài thiên nga nhỏ sinh sản ở lãnh nguyên của Bắc Mỹ xa về phương Bắc hơn những loài thiên nga khác. Chúng trú đông ở Mỹ.

Phân loài
Loài này có một phân loài Thiên nga Bewick, Cygnus (columbianus) bewickii là dạng thiên nga ở đại lục Á-Âu, di cư từ vùng cực Bắc của nước Nga sang Tây Âu và Đông Á (Trung Quốc, Nhật Bản) vào mùa đông. Chúng thường được xem là phân loài của C. columbianus, gọi là Thiên nga lãnh nguyên.

Chú thích

Tham khảo

C
C
C
Chim Pakistan
Chim Canada
Chim Mỹ
Chim Nhật Bản
Chim châu Âu
Động vật Bắc Cực
Chim Azerbaijan
Chim Bắc Cực
Chim di cư (Tây Bán cầu)


title: Thiên nga đen

text:
Thiên nga đen (danh pháp hai phần: Cygnus atratus) là một loài chim thuộc phân chi Chenopis trong chi thiên nga, họ Vịt. Đây là loài bản địa của Úc, loài này đã bị săn bắt đến mức tuyệt chủng nhưng sau đó được nhập nội vào New Zealand. Loài này chủ yếu sinh sản ở đông nam và tây nam của Úc. Ở Úc, chúng là loài du cư phụ thuộc vào điều kiện khí hậu. Bộ lông của nó gần như màu đen với mỏ đỏ. Loài này được nhà tự nhiên Úc John Latham mô tả khoa học năm 1790, trước đây nó được đặt trong chi đơn loài Chenopis. Nó là loài sống đơn lẻ hay sống theo theo bầy lỏng lẻo với số lượng hàng trăm đến hàng ngàn con.
Một con thiên nga đen trưởng thành có chiều dài từ 110 đến 142 cm (43 và 56 in) và nặng 3,7–9 kilôgam (8,2–19,8 lb). Sải cánh dài từ 1,6 đến 2 mét (5,2 và 6,6 ft). Cổ dài (tương đối dài nhất trong số các con thiên nga) và có hình cong chữ "S".

Phân loài
Thiên nga đen có một phân chi là thiên nga New Zealand, Cygnus (atratus) sumnerensis, một phân loài đã tuyệt chủng của thiên nga đen từ New Zealand và từ quần đảo Chatham.

Tham khảo

A
A
A
Chim Úc
Động vật được mô tả năm 1790


title: Thiên nga kèn

text:
{{Bảng phân loại
| name = Thiên nga kèn
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref>{{IUCNlink|100600370|IUCN: Cygnus buccinator}}</ref>
| image = Trumpeter Swan Sasata.jpg
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Anseriformes
| familia = Anatidae
| subfamilia = Anserinae
| tribus = Cygnini
| genus = Cygnus| species = C. buccinator| binomial = Cygnus buccinator| binomial_authority = Richardson, 1832
}}

Thiên nga kèn (tiếng Anh: trumpeter swan (Cygnus buccinator)) là loài thiên nga sống ở khu vực Bắc Mỹ. Đây là loài chim còn tồn tại có khối lượng nặng nhất, nó cũng là loài lớn nhất trong bộ Ngỗng với sải cánh đạt chiều dài có thể vượt quá 3 mét. Nó là bản thể châu Mỹ và là loài có họ gần gũi với Thiên nga lớn (Cygnus cygnus) của lục địa Á-Âu, thậm chí đã được một số nhà chức trách coi là cùng một loài. Đến năm 1933, chỉ còn chưa đến 70 con thiên nga kèn hoang dã được biết đến là đang tồn tại và loài bị đe dọa tuyệt chủng nghiêm trọng, cho đến khi các cuộc khảo sát trên không tình cờ phát hiện ra một quần thể thiên nga kèn ở tây bắc Thái Bình Dương gồm vài nghìn cá thể ở lưu vực sông Copper của Alaska. Nhờ đó, giúp các cơ quan động vật hoang dã và Hội Thiên nga Kèn đánh giá lại một cách cẩn thận loài này, và qua đó giúp dần dần khôi phục quần thể thiên nga kèn hoang dã ở Bắc Mỹ gia tăng số lượng đến 46.000 con vào năm 2010.

 Mô tả

Thiên nga kèn là loài chim nước lớn nhất còn tồn tại. Cá thể trưởng thành thường có chiều dài 138 đến 165 cm (khoảng 4 ft 6 in đến 5 ft 5 in), mặc dù con đực có thể vượt quá 180 cm (5 ft 11 in) chiều dài. Trọng lượng của thiên nga kèn trưởng thành thường là 7 đến 13,6 kg (15 đến 30 lb). Điều này có thể do sự thay đổi nguồn thực phẩm theo mùa và sự thay đổi do tuổi, trọng lượng trung bình ở con đực là từ 10,9 đến 12,7 kg (24 đến 28 lb) và ở con cái là từ 9,4 đến 10,3 kg (21 đến 23 lb). Đây là một trong những loài chim hoặc động vật có khả năng bay nặng nhất thế giới động vật. Bên cạnh thiên nga trắng (Cygnus olor), bồ nông Dalmatian (Pelecanus crispus), Ô tác Kori (Ardeotis kori) và Thần ưng Andes (Vultur gryphus), đây là một trong số ít loài chim có khối lượng cân nặng vượt quá 10 kg (22 lb) gồm cả đực và cái, một cuộc khảo sát về những thiên nga kèn cho thấy khối lượng trung bình tương ứng của cả hai. Sải cánh của thiên nga kèn dài khoảng từ 185 đến 250 cm (6 ft 1 in đến 8 ft 2 in), với hợp âm cánh có kích thước 60 đến 68 cm (24 đến 27 in). Thiên nga kèn đực có kích thước lớn nhất được biết đến có chiều dài 183 cm (6 ft 0 in), sải cánh 3,1 m (10 ft 2 in) và trọng lượng 17,2 kg (38 lb). Đây là con nặng thứ hai từng được tìm thấy, vì một con thiên nga kèn từng được phát hiện nặng 23 kg (51 lb), nhưng không rõ liệu con thiên nga này có khả năng bay hay không vì khối lượng quá lớn của nó.

Thiên nga kèn trưởng thành có bộ lông hoàn toàn màu trắng. Giống như thiên nga trắng, con non có bộ lông màu hơi xám nhạt và đôi chân màu hồng, chúng có được bộ lông trắng đầy đủ sau khoảng một năm. Giống như loài thiên nga lớn, chúng bơi tư thế thẳng đứng và thường cổ thẳng trong khi bơi. Thiên nga kèn có một cặp mỏ lớn màu đen hình nêm, trong một số ít trường hợp, mỏ có màu hồng cá hồi quanh miệng. Mỏ có chiều dài khoảng 10,5–12 cm (4,1-4,7 in), gấp đôi chiều dài mỏ của một con ngỗng Canada (Branta canadensis) và là chiều dài mỏ dài nhất trong các loài chim nước. Chân có màu hồng xám, mặc dù ở một số con có thể xuất hiện màu vàng xám đến màu đen. Vành chân đo được 10,5 đến 12 cm (4,14,7 in). Loài thiên nga trắng sống ở Bắc Mỹ thì có vành chân nhỏ hơn. Tuy nhiên, nó có thể dễ dàng được phân biệt bằng mỏ màu cam và đặc điểm khác (đặc biệt là cổ, thường cong so với cổ thẳng của thiên nga kèn). Thiên nga trắng thường được tìm thấy ở những khu vực đầm nước gần nơi cư trú của con người, trong khi thiên nga kèn thường chỉ được tìm thấy ở những vùng đất ngập nước nguyên sơ với ít sự xáo trộn do con người gây ra, đặc biệt là khi chúng trong mùa sinh sản. Loài thiên nga nhỏ (C. columbianus) giống với thiên nga kèn nhưng kích thước nhỏ hơn đáng kể. Cổ của một con thiên nga kèn đực có thể dài gấp đôi cổ của một con thiên nga nhỏ. Thiên nga nhỏ có thể được phân biệt rõ hơn bởi vùng lông màu vàng tại khu vực giữa mắt và mũi của nó. Tuy nhiên, một số thiên nga kèn cũng có một số trường hợp như thế; khá nhiều con thiên nga kèn xuất hiện tình trạng leucistic. Phân biệt thiên nga nhỏ và thiên nga kèn từ khoảng cách xa là điều thật sự khó khăn nếu không nhìn gần trực tiếp, nhưng có thể nhận biết nhờ cổ của thiên nga kèn rõ ràng hơn (chiều dài rõ ràng hơn hẳn ngay cả khi thiên nga kèn không đứng hoặc bơi) và mỏ có hình nêm.

Thiên nga kèn có tiếng kêu tương tự như thiên nga lớn và thiên nga nhỏ. Chúng là những sinh vật ồn ào và có phần âm nhạc, tiếng kêu của chúng nghe giống như tiếng kèn Trumpet, vì vậy các nhà khoa học đã đặt tên cho chúng là thiên nga kèn.

 Phạm vi và môi trường sống

Bắt đầu từ năm 1968 cho đến năm 1975, diễn ra các cuộc khảo sát lục địa về thiên nga, và đã khảo sát lần gần nhất là vào năm 2015. Cuộc khảo sát đánh giá loài thiên nga kèn trong toàn bộ phạm vi sinh sản của chúng thuộc ba quần thể được công nhận nằm ở Bắc Mỹ: quần thể Bờ biển Thái Bình Dương (PCP), Dãy núi Rocky (RMP) và Nội địa (IP) (xem Hình). Từ năm 1968 đến năm 2015, số lượng thiên nga kèn đã tăng từ 2.572 lên khoảng 63.016 con, đó là thành công lớn trong việc phục hồi.

Môi trường sinh sản của thiên nga kèn là ao nông lớn, hồ, vùng đất ngập nước nguyên sơ, sông rộng chảy chậm, và đầm lầy ở phía tây bắc và trung tâm Bắc Mỹ, với số lượng lớn nhất các cặp đôi sinh sản được tìm thấy ở Alaska. Chúng thích các vị trí làm tổ có đủ không gian rộng, để từ đó chúng có chúng có thể dễ dàng cất cánh khi bay lên, cũng như có thể dễ dàng kiếm ăn, thích các vị trí nước cạn, không bị ô nhiễm và ít hoặc không có bất kỳ sự xáo trộn nào do con người. Quần thể tự nhiên của loài thiên nga kèn nội địa Mỹ được bổ sung từ bờ biển tây bắc Thái Bình Dương và các phần khác trên lãnh thổ của Hoa Kỳ. Vì các quần thể nội địa được biết đến chúng không có sự di cư.

Vào mùa đông, thiên nga kèn di cư đến vùng phía nam của Canada, phần phía đông của các bang ở tây bắc Hoa Kỳ, đặc biệt là khu vực Hồ Đá Đỏ thuộc Montana, khu vực phía bắc Puget Sound thuộc bang tây bắc Washington; chúng thậm chí còn được tìm thấy xa hơn về phía nam như Pagosa Springs, Colorado. Trong lịch sử, loài này có phạm vi xa về phía nam như tại bang Texas và miền nam California. Ngoài ra, có một mẫu vật trong Bảo tàng Động vật học so sánh ở Cambridge, Massachuetts, bị F.B. Armstrong bắn hạ vào năm 1909 tại Matamoros, Tamaulipas, Mexico. Từ năm 1992, thiên nga kèn đã được tìm thấy ở Arkansas vào cứ mỗi tháng 11 đến tháng 2 trên hồ Magness ngoại vi Heber Springs. Đầu năm 2017, một con thiên nga kèn chưa trưởng thành đã đến cư trú ở sông French Broad ở Asheville, Bắc Carolina, đánh dấu lần đầu tiên nhìn thấy thiên nga kèn ở một phần của tiểu bang này.

Thiên nga kèn cũng đã được nuôi ở một số khu vực của Oregon, nơi chúng chưa bao giờ sinh sống trước đó. Vì vẻ đẹp tự nhiên của chúng, chúng là loài chim nước thu hút những người quan sát chim và những người đam mê động vật hoang dã khác. Chúng cũng được giới thiệu về các loài không bản địa ở các quốc gia phương Tây, ví dụ như thông qua Chương trình Thiên nga kèn (OTSP), nhưng đã gặp phải nhiều chỉ trích, nhưng nhìn chung sự thu hút tại các địa điểm tự nhiên mới được ưu tiên hơn phạm vi sống ban đầu của chúng.

 Chế độ ăn

Thiên nga kèn kiếm ăn trong khi bơi, đôi khi ăn thức ăn nổi hoặc tìm ăn khi lặn hụp. Chế độ ăn gần như hoàn toàn là thực vật thủy sinh. Chúng ăn cả lá và thân của thực vật ngập nước, hoặc thực vật nổi. Chúng đào vào chất nền bùn dưới nước để lấy rễ và củ. Vào mùa đông, thiên nga kèn ăn cỏ và ngũ cốc trên các cánh đồng. Chúng thường kiếm ăn vào ban đêm cũng như ban ngày. Hoạt động ăn và trọng lượng của chúng thường đạt đỉnh vào mùa xuân khi chúng chuẩn bị cho mùa sinh sản. Con nhỏ ban đầu ăn cả côn trùng, cá nhỏ, trứng cá và động vật giáp xác nhỏ trong chế độ ăn uống của chúng, cung cấp thêm protein và thay đổi chế độ ăn gốc thực vật trong vài tháng đầu.

 Giao phối và sinh sản

Giống như những con thiên nga khác, thiên nga kèn thường giao phối suốt đời và cả bố mẹ đều tham gia nuôi con non, nhưng chủ yếu là con cái ấp trứng. Hầu hết các cặp giao phối khi đạt 5 đến 7 tuổi, mặc dù một số cặp đến khi chúng gần 20 tuổi. "Ly dị" đã được biết đến giữa các loài chim, trong trường hợp đó, bạn tình sẽ độc thân ngay trong các mùa sinh sản. Thỉnh thoảng, nếu bạn đời của một con chết, một con thiên nga đực có thể không cặp lại với bất kỳ con cái nào trong suốt quãng đời còn lại của nó. Hầu hết việc đẻ trứng xảy ra vào giữa tháng Tư và tháng Năm. Con cái có thể đẻ 3 - 12 quả trứng, mức trung bình là 4 đến 6 quả trong một tổ bằng các vật liệu thực vật trên một hòn đảo nhỏ, tổ hải ly châu Mỹ hoặc chuột xạ hương, hoặc một nền tổ là một đám thực vật nổi. Cùng một vị trí có thể được sử dụng trong vài năm và cặp thiên nga kèn cùng xây dựng tổ. Tổ bao gồm một nhúm cỏ lớn và các thảm thực vật thủy sinh khác, có đường kính từ 1,2 đến 3,6 m (3,9 đến 11,8 ft), tổ được sử dụng nhiều lần. Trứng trung bình rộng 73 mm (2,9 in), dài 113,5 mm (4,5 in) và nặng khoảng 320 gram (11,3 oz). Những quả trứng này lớn nhất trong số các loài chim bay còn sống hiện nay, chúng có kích thước và khối lượng lớn hơn khoảng 20% so với trứng của Thần ưng Andes (Vultur gryphus), đạt trọng lượng trung bình của con trưởng thành tương tự, và nặng hơn gấp đôi so với trọng lượng của trứng Ô tác Kori (Ardeotis kori). Thời gian ấp trứng là 32 đến 37 ngày, do con cái ấp mặc dù đôi khi cũng do con đực. Con non có thể bơi trong vòng hai ngày sau khi nở và thường có khả năng tự kiếm ăn sau thời gian nhiều nhất là hai tuần. Giai đoạn trước khi có thể bay dài khoảng từ 3 đến 4 tháng. Trong thời gian làm tổ, thiên nga kèn tấn công và quấy rối lãnh thổ các động vật khác, bao gồm cả tấn công tổ của loài khác.

Con trưởng thành trải qua một sự thay đổi lớn vào mùa hè, thời điểm đó chúng tạm thời bị mất lông bay. Con cái sau khi nở có thể bay trong khi con đực chỉ có thể sau khoảng một tháng, thời điểm này con cái đã hoàn thành việc thay lông mới.

 Tỷ lệ tử vong
Trong điều kiện nuôi nhốt, các thành viên của loài này sống đến 33 tuổi, trong tự nhiên sống đến ít nhất 24 năm. Những con thiên nga nhỏ có ít nhất 40% cơ hội sống sót do sự xáo trộn và phá hủy môi trường sống do con người, hoặc bị săn mồi, lũ lụt và chết đói. Tuy nhiên, ở một số khu vực, tỷ lệ thành công trong việc nuôi lớn là đáng kể. Tỷ lệ tử vong ở con trưởng thành khá thấp, với tỷ lệ sống sót thường là 80-100% hàng năm, trừ khi chúng bị con người săn bắn. Những kẻ săn mồi trứng thiên nga kèn bao gồm quạ thường (Corvus corax), gấu mèo (Procyon lotor), sói (Gulo gulo), gấu đen Bắc Mỹ (Ursus americanus), gấu nâu (Ursus arctos), sói đồng cỏ (Canis latrans), sói xám (Canis lupus), báo sư tử (Puma concolor), và rái cá sông Bắc Mỹ (Lontra canadensis).Monnie, J. B. (1966). Reintroduction of the trumpeter swan to its former prairie breeding range. The Journal of Wildlife Management, 691–696.Campbell, R. W. (2004). Gray Wolf predation on Trumpeter Swan eggs. Wildlife Afield no. 1:66–67. Vị trí tổ có thể bảo vệ một phần con non khỏi hầu hết các loài săn mồi là động vật có vú, đặc biệt nếu được đặt trên đảo hoặc thảm thực vật nổi ở vùng nước sâu. Hầu hết các loài săn mồi khác tấn công tổ thiên nga kèn là rùa Chelydra serpentina (Chelhydra serpentina), mòng biển California (Larus californicus), cú sừng (Bubo virginianus), cáo đỏ (Vulpes vulpes) và chồn nâu châu Mỹ (Mustela vison).Corace III, R. G., McCormick, D. L., & Cavalieri, V. (2006). Population growth parameters of a reintroduced trumpeter swan flock, Seney National Wildlife Refuge, Michigan, USA (1991–2004). Waterbirds, 29(1), 38–42.Smith, J. W. (1988). Status of Missouri's experimental Trumpeter Swan restoration program. In Proc. and Papers of the 10th Trumpeter Swan Society Conf., edited by D. Compton, 100–103. Maple Plain, MN: The Trumpeter Swan Society. Tổ hiếm khi bị tấn công bởi đại bàng vàng (Aquila chrysaetos), linh miêu đuôi cộc (Lynx rufus''), chó sói hay sói xám. Khi trứng và con non của chúng bị đe dọa, bố mẹ có thể khá hung dữ, ban đầu phô ra cái đầu bồng bềnh và rít lên dữ dội. Nếu điều này là không đủ xua đuổi kẻ thù, những con trưởng thành sẽ chiến đấu với kẻ săn mồi, vùi dập kẻ thù bằng đôi cánh mạnh mẽ và cắn chúng bằng mỏ; con lớn đã tìm cách giết những kẻ săn mồi bằng trọng lượng của mình trong các cuộc đối đầu. Việc thiên nga trưởng thành không làm tổ là hiếm; vì chúng có thể bị săn bởi đại bàng vàng và đại bàng đầu trắng, nhưng những trường hợp này là rất ít. Hình ảnh về một cuộc tấn công đặc biệt của một con đại bàng đầu trắng vào một con thiên nga trưởng thành trong khi bay đã được chụp vào năm 2008, mặc dù con thiên nga vẫn sống sót sau nỗ lực săn mồi của kẻ thù.

Tình trạng bảo tồn

Gần như tuyệt chủng và được tái khám phá ở Alaska
Trong thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, thiên nga kèn đã bị săn lùng ráo riết, vì săn bắn tiêu khiển hay làm thịt, những con thiên nga còn được sử dụng nhào bột, lông của chúng cũng được sử dụng. Loài này nhạy cảm một cách bất thường với ngộ độc chì khi ăn phải đạn chì khi còn nhỏ. Công ty Vịnh Hudson bắt hàng ngàn thiên nga kèn hàng năm với tổng số 17.671 thiên nga bị giết từ 1853 đến 1877. Năm 1908, Edward Preble viết về sự suy giảm của chúng bởi săn bắn để bán hàng năm giảm từ 1.312 trong 1854 đến 122 con năm 1877. John Richardson đã viết vào năm 1831 rằng thiên nga kèn "là thiên nga phổ biến nhất trong nội địa của các quận cung cấp lông... thiên nga kèn với số lớn lông của chúng được buôn bán bởi Công ty Vịnh Hudson." Vào đầu thế kỷ XX, những con thiên nga kèn gần như tuyệt chủng ở Hoa Kỳ, với số lượng còn lại ít hơn 70 con hoang dã, chủ yếu chúng sống tại các suối nước nóng ở gần Công viên Quốc gia Yellowstone. Tin tức đáng ngạc nhiên về một cuộc khảo sát trên không vào năm 1950 trên sông Copper ở Alaska đã phát hiện ra hàng ngàn con thiên nga kèn. Quần thể này đã cung cấp nguồn gen quan trọng để bổ sung cho quần thể ba bang (Montana / Idaho / Wyoming) giúp phục hồi lại số lượng của chúng.

Phạm vi lịch sử
Năm 1918, Joseph Grinnell đã viết rằng những con thiên nga kèn đã từng có phạm vi sống ở Bắc Mỹ từ tây bắc Indiana đến Oregon và tại Canada kéo dài từ vịnh James đến Yukon, chúng thường di cư đến tận phía nam các bang Texas và miền nam California. Năm 1960, Winston E. Banko cũng xác định phạm vi sinh sản của chúng ở tận phía nam tại bang Nebraska, Missouri, Illinois, tây bắc Indiana, nhưng ở Michigan đã chuyển ranh giới sinh sống về phía bắc, đặt một ranh giới phía đông giả định xuyên qua Ontario đến phía tây Quebec và bờ phía đông của Vịnh James. Năm 1984, Harry G. Lumsden xác định rằng thiên nga kèn có thể đã bị tuyệt chủng từ phía đông Canada bởi người bản xứ trước khi có sự xuất hiện của các nhà thám hiểm châu Âu và ghi nhận các di vật khảo cổ của thiên nga kèn khá xa về phía đông tại Port au Choix, Newfoundland có niên đại 2.000 TCN. Ông trích dẫn hồ sơ quan sát lịch sử về thiên nga kèn giống như báo cáo tháng Tám của Father Hennepin về thiên nga trên sông Detroit từ hồ St Clair đến hồ Erie vào năm 1679 và báo cáo của Antoine de la Mothe Cadillac năm 1701 về thiên nga (23 tháng 7 - 8 tháng 10) trong cùng một khu vực: "Có một số lượng lớn những con thiên nga đến nỗi chúng có thể bị bắt để làm hoa huệ." Ở miền đông Hoa Kỳ, phạm vi sinh sản có khả năng mở rộng đến Bắc Carolina theo báo cáo chi tiết của John Lawson (1701) ghi chú rằng "thiên nga có hai loại, chúng ta gọi là Kèn... Đây là loại lớn nhất chúng ta có... khi mùa xuân đến, chúng bay đến các hồ để sinh sản" so với " Loại thiên nga lớn số lượng chúng ít hơn."

Phục hồi lại
Những nỗ lực ban đầu để phục hồi thiên nga kèn trở lại số lượng ban đầu của chúng, đồng thời mở các quần thể sống ở khu vực khác đã thành công khiêm tốn, vì môi trường sống thích hợp đã bị thu hẹp và những con thiên nga kèn được thả không thực hiện di cư. Gần đây, số lượng của 3 quần thể chính đã cho thấy sự tăng trưởng bền vững trong giai đoạn ba mươi năm qua. Dữ liệu từ Dịch vụ Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ cho thấy mức tăng trưởng 400% trong giai đoạn đó, với dấu hiệu tăng tốc độ tăng trưởng theo thời gian.

Một trở ngại cho sự phát triển của quần thể thiên nga kèn xung quanh Ngũ Đại Hồ là sự hiện diện của một quần thể thiên nga trắng Á-Âu không phải là loài bản địa đang cạnh tranh môi trường sống.

Alberta
Một trong những địa điểm bảo tồn lớn nhất cho thiên nga kèn nằm ở Công viên tỉnh Lois Hole. Nó nằm liền kề với phân khu Trumpeter được đổi tên thành Edmonton, Alberta trong Hồ Lớn.

Michigan
Joe Johnson, một nhà sinh vật học của WK Kellogg Bird Sanctuary, làm việc tại Trạm sinh học Kellogg thuộc Đại học Bang Michigan bắt giữ thiên nga kèn từ Alaska để dùng tái phục hồi quần thể loài tại Michigan vào đầu vào năm 1986. Số lượng đã phát triển và tăng trưởng hữu cơ đến 756 con vào năm 2015. Những con thiên nga bản địa đã được hưởng lợi từ việc loại bỏ những con thiên nga trắng không bản địa của Bộ Tài nguyên thiên nhiên Michigan bắt đầu vào những năm 1960, với sự suy giảm từ 15.000 con thiên nga trắng năm 2010 xuống còn 8.700 vào năm 2015.

Minnesota
Kể từ năm 2013, thiên nga kèn không còn được liệt kê là loài bị đe dọa ở bang Minnesota.

Ontario
Nhóm phục hồi thiên nga ở Ontario bắt đầu một dự án bảo tồn vào năm 1982, sử dụng trứng thu thập trong tự nhiên. Thiên nga kèn trưởng thành cũng đã được lấy từ tự nhiên. Kể từ đó, 584 con chim đã được thả ra ở Ontario. Mặc dù nhiễm độc chì trong tự nhiên từ các viên đạn chì, nhưng triển vọng phục hồi được coi là tốt.

Công viên quốc gia Yellowstone
Tính đến năm 2018, chỉ còn hai cặp thiên nga trong công viên. Loài đã không được nhân giống trong nhiều năm. Các nhà khoa học cho rằng sự mất mát trong số lượng thiên nga kèn tại công viên là do mất tổ và nơi làm tổ vì tình trạng lũ lụt do biến đổi khí hậu.

Chú thích

Đọc thêm

Liên kết ngoài

 Trumpeter Swan Society home page
 Trumpeter Swan – Cygnus buccinator – USGS Patuxent Bird Identification InfoCenter
 Trumpeter Swan – Alaska Department of Fish and Game

 WSU Beachwatchers – "Winter Visitors Arrive Trumpeter Swans again feeding in the fields"

B
Chim Canada
Chim Bắc Mỹ
Loài tương đối an toàn theo NatureServe


title: Atrophaneura neptunus

text:
Losaria neptunus là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Sumatra, nam Myanma, bắc Borneo và Philippines
Sải cánh dài 100–120 mm. Cánh màu nâu tối hoặc đen. Nửa thấp hơn của bụng màu vàng. Cánh trước có các mảng màu trắng và mảng đỏ ở cánh sau.
Ấu trùng ăn các loài Thottea và Aristolochia.
Sải cánh dài

Phân loài
Loài này có các phân loài sau:
Atrophaneura neptunus neptunus (nam Miến Điện đến bán đảo Mã Lai, Langkawi)
Atrophaneura neptunus fehri (Honrath, 1892) (Nias)
Atrophaneura neptunus sumatra Hagen (bắc Sumatra)
Atrophaneura neptunus padanganus Rothschild (tây và nam Sumatra)
Atrophaneura neptunus doris Rothschild (bắc Borneo)
Atrophaneura neptunus dacasini (Schröder, 1976) (Philippines: Palawan)
Atrophaneura neptunus matbai Schröder & Treadaway, 1990 (Philippines: Tawitawi)

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura hedistus

text:
Byasa hedistus là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở phía bắc Việt Nam và phía nam Trung Hoa.

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura laos

text:
Byasa laos là một loài bướm thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Lào và bắc Thái Lan.
Sải cánh dài

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura polydorus

text:
Pachliopta polydorus là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở đông bắc Queensland Úc cũng như Papua New Guinea và New Zealand..
Sải cánh dài

Phân loài
Loài này có các phân loài sau:

A. p. aignanus  [Rothschild]
A. p. asinius [Fruhstorfer]
A. p. dampierensis [Hagen]
A. p. godartianus [Lucas]
A. p. humboldti  [Rothschild]
A. p. kajelanus [Fruhstorfer]
A. p. lascarus [Fruhstorfer]
A. p. leodamas [Wallace]
A. p. manus [Talbot]
A. p. meforanus [Rothschild]
A. p. naissus [Fruhstorfer]
A. p. novobritannicus [Rothschild]
A. p. orinomus [Rothschild]
A. p. polydaemon [Mathew]
A. p. queenslandicus [Rothschild, 1895]
A. p. septentrionalis [Rothschild]
A. p. tenimberensis [Rothschild]
A. p. thessalia [Swinhoe]
A. p. utuanensis [Ribbe]
A. p. varus [Fruhstorfer]

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura
Động vật được mô tả năm 1763


title: Atrophaneura adamsoni

text:
Byasa adamsoni là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Myanma, Thái Lan, Lào, Campuchia và Việt Nam.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura impediens

text:
Byasa impediens là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Đài Loan.
Sải cánh dài 10–11 cm. Cánh màu đen và có các đốm hồng sáng lớn. Phía dưới cánh giống phía trên. Thân có màu đen một phần với phía dưới có lông đỏ. Ấu trùng ăn loài Aristolochia.

Phân loài
Loài này có các phân loài sau:

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura latreillei

text:
Byasa latreillei là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Afghanistan, Pakistan, bắc Ấn Độ, Nepal, Bhutan, bắc Myanma, phía nam Trung Hoa và miền bắc Việt Nam.
Tại Ấn Độ, nó hiện diện ở các bang Uttarakhand, Sikkim, Assam, Meghalaya, Nagaland và Manipur.
Sải cánh dài 110–130 mm.

Phân loài
Loài này có các phân loài sau, trong đó có phân loài ở Ấn Độ:

 A. latreillei latreillei Donovan. Garhwal đến Sikkim. Không hiếm.
 A. latreillei kabrua Tytler. Assam đến bắc Myanma. Không hiếm.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura mencius

text:
Byasa mencius là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Trung Hoa.
Sải cánh dài 10–11 cm. Cánh màu nâu tối với chuỗi các đốm đỏ ở cánh sau. Phía dưới của thân có lông đỏ . Ấu trùng ăn loài Cocullus carolinus.

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Atrophaneura phlegon

text:
Pachliopta phlegon là một loài bướm ngày thuộc họ Papilionidae. Loài này phân bố ở Philippines. Ấu trùng ăn loài Aristolochia.

Chú thích

Tham khảo

Atrophaneura


title: Maurice Gibb

text:
Maurice Ernest Gibb (22 tháng 12 năm 1949 - 12 tháng 1 năm 2003) là một nhạc sĩ, ca sĩ,người viết nhạc,nhà sản xuất ghi âm,tay trống,tay chơi đàn ghi-ta và đàn organ trong ban nhạc Bee Gees.

Ông sinh ra ở đảo Man thuộc Anh trong gia đình cha mẹ là người Anh. Ông là anh em trai sinh đôi của Robin Gibb và là em trai của Barry Gibb.

Ba anh em đã bắt đầu sự nghiệp ca hát của mình vào năm 1955 tại Manchester, Anh, thành lập ra ban nhạc Rattlesnakes trước khi đổi tên thành Bee Gees khi chuyển đến Úc năm 1958. Họ đã đạt thành công lớn khi họ trở về nước Anh kể từ năm 1967.

The Bee Gees đã trở thành một trong những nhóm nhạc pop thành công nhất.

Tiểu sử
Maurice Ernest Gibb sinh ra trong gia đình có mẹ là Barbara (nhũ danh Pass) và cha là Hugh Gibb trên đảo Man, Maurice là em trai của anh em song sinh của Robin Gibb, ông sinh ra sau anh trai mình 35 phút. Ông là con thứ tư trong gia đình năm người con; ông có một chị gái tên là Lesley (sinh 1945) và ba anh em - người anh Barry (sinh 1946), người anh sinh đôi Robin (1949-2012), và cậu em Andrew (1958-1988). Trong những năm 1950, gia đình chuyển đến Chorlton-cum-Hardy tại Manchester, Anh, sau đó vào cuối năm 1958, họ chuyển đến Brisbane, Australia, định cư trong một vùng ngoại ô nghèo nhất của thành phố, đảo Cribb, sau đó bị giải tỏa để xây sân bay Brisbane.

Gibb đã kết hôn với ngôi sao nhạc pop người Scotland Lulu 1969-1973. Sự nghiệp của họ và chứng nghiện rượu nặng của ông đã chia rẽ cuộc sống của họ và họ đã ly hôn, không có con, vào năm 1973. Ông kết hôn với Yvonne người vợ thứ hai của mình Spencely ngày 17 tháng 10 năm 1975. Họ có hai con: Adam và Samantha. Cuộc hôn nhân của họ kéo dài cho đến khi Maurice Gibb qua đời.

Tham khảo

Bee Gees
Sinh năm 1949
Mất năm 2003
Nhà sản xuất thu âm Anh
Người đoạt giải Grammy
Người đoạt giải Ivor Novello
Ca sĩ nhạc pop Anh
Ca sĩ tự sáng tác người Anh
Người được ghi danh tại Đại sảnh Danh vọng Nhạc sĩ
Ca sĩ Anh thế kỷ 20
Ca sĩ Anh thế kỷ 21
Nghệ sĩ guitar người Anh
Nghệ sĩ đa nhạc cụ người Anh
Người được ghi danh tại Đại sảnh Danh vọng Rock and Roll