title: Knut (gấu trắng Bắc Cực)

text:
Knut (sinh ngày 5 tháng 12 năm 2006 – chết ngày 19 tháng 3 năm 2011) là một con gấu Bắc Cực được các nhân viên của Sở thú Berlin nuôi lớn, chết ở tuổi thứ tư.
Knut sinh ra ở Sở thú Berlin, gấu mẹ 20 tuổi tên là Toscam một con gấu trong đoàn xiếc từ Đông Đức sinh ra ở Canada, lúc được 13 tuổi thì giao phối với Lars, có nguồn gốc từ Tierpark Hellabrunn ở Munich. Sau một thời kỳ mang thai không phức tạp, Knut và một con gấu anh em không được đặt tên đã được sinh ra ngày 5 tháng 12 năm 2006. Tosca đã từ chối các con mình không rõ lý do, bỏ rơi chúng trên một tảng đá ở trong chuồng nhốt gấu trắng Bắc Cực. Những nhân viên vườn thú đã cứu cặp đôi by scooping them out of the enclosure with an extended fishing net, nhưng con gấu được sinh ra cùng Knut đã chết do bị nhiễm trùng 4 ngày sau đó. Knut là con gấu trắng bắc cực đầu tiên được sinh ra và sống sót ở Sở thú Berlin trong vòng 30 năm. Chỉ có kích thước bằng một con chuột lang nhà, con gấu con này đã trải qua 44 ngày tại lồng nuôi trước khi người chăm sóc thú Thomas Dörflein bắt đầu nuôi nó.

Knut bị gấu mẹ bỏ rơi khi mới chào đời nhưng may mắn mạnh khỏe nhờ bàn tay chăm sóc của con người. Đây là con gấu Bắc Cực con đầu tiên được sinh ra và sống sót trải qua thời kỳ sơ sinh tại Sở thú Berlin trong hơn 30 năm. Trong một thời gian là chủ đề của tranh cãi quốc tế, con gấu này đã trở thành một điểm thu hút du lịch và thành công thương mại. Sau khi tờ báo lá cải Bild của Đức chạy một trích dẫn từ một nhà hoạt động quyền động vật chỉ trích việc giữ gấu con trong điều kiện nuôi nhốt, người hâm mộ trên toàn thế giới tập hợp hỗ trợ việc con người nuôi chú gấu này. Trẻ em phản đối bên ngoài sở thú, và e-mail và thư bày tỏ sự cảm thông cho cuộc sống của cub được gửi từ khắp nơi trên thế giới.
Những nhà hoạt động trong phong trào bảo vệ quyền thú vật phản đối kịch liệt. Theo họ khi một con gấu bị mẹ chối bỏ nhất định có nguyên nhân, ví dụ Knut có một khuyết tật nào đó và ông ta mang về nuôi có nghĩa là ông đã can thiệp vào sự chọn lọc tự nhiên.

Knut trở thành trung tâm của các phương tiện thông tin đại chúng là một hiện tượng gọi là "Knutmania" kéo dài toàn cầu, Knut lên trang nhất nhiều nhật báo và tạp chí. Nhạc sĩ, nhà thơ viết về nó. Knut còn là chủ đề của một nhật ký trên mạng bằng tiếng Đức, tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha do một phóng viên địa phương lập ra. Tạp chí Vanity Fair chuyên về văn hóa nghệ thuật đã đưa Knut ra trang bìa cạnh tranh cùng nam diễn viên nổi tiếng Leonardo DiCaprio. Giới kinh doanh không bỏ lỡ cơ hội khi tung ra gấu bông Knut, kẹo, kem có hình ảnh Knut. Nhờ điều này, chú gấu con đã tạo ra sự gia tăng đáng kể doanh thu, ước tính khoảng 5.000.000 €, tại Sở thú Berlin trong năm 2007. Số lượng khách tham quan trong năm tăng khoảng 30%, khiến cho năm đó là năm có lợi nhuận cao nhất trong lịch sử 163 năm.
Ngày 19 tháng ba 2011, Knut bất ngờ qua đời ở tuổi lên bốn. Chú gấu bị chết đuối khi đang lội xuống nước trong khuôn viên chuồng thú trước khi gặp phải một cơn co giật ngắn do bệnh viêm não, rồi sau đó chết trước sự chứng kiến của hàng trăm du khách. Cái chết của Knut đã khiến người dân Berlin tiếc thương. Thông tin về sự ra đi của nó nhanh chóng lan truyền khắp thành phố. Những người hâm mộ Knut đã tới tận vườn thú, tập hợp trước cửa chuồng của nó để tưởng nhớ chú gấu.
Thị trưởng Berlin Klaus Wowereit gọi cái chết của Knut là "đau buồn" và "tất cả chúng ta đều yêu quý nó. Knut là ngôi sao của các vườn thú Berlin".

Chú thích

Tham khảo

Sở thú Berlin
Chi Gấu
Tử vong vì chết đuối
Động vật có vú đực


title: Serra do Mar

text:
Serra do Mar ( tiếng Bồ Đào Nha có nghĩa là Dãy núi của biển) là một hệ thống núi dài 1.500 km bao gồm các núi dốc đứng ở Đông Nam Brazil.

Địa lý
Serra do Mar chạy song song với bờ biển Đại Tây Dương từ tiểu bang Espírito Santo xuống tới Santa Catarina., mặc dù một số tài liệu ghi rằng dãy Serra Geral cũng thuộc Serra do Mar, trong trường hợp đó thì phạm vi của nó sẽ mở rộng xuống tận bang Rio Grande do Sul.

Dãy núi chính tạo thành ranh giới giữa vùng duyên hải ven biển với vùng cao nguyên, nơi có độ cao trung bình từ 500 đến 1.300 mét (1.600 đến 4.300 ft). Đó là một phần của Vách đá Lớn chạy dọc theo bờ biển phía đông của nam Brazil, bắt đầu từ thành phố Salvador, Bahia.

Các khu dự trữ sinh quyển Đại Tây Dương
Bao gồm 25 khu rừng nhiệt đới, là các khu bảo tồn, các khu dự trữ sinh quyển thuộc các tiểu bang Paraná và São Paulo là những khu vực rộng lớn được bảo tồn ở Đông Nam Brazil. Các khu rừng là các ngọn núi bao phủ bởi rừng rậm, các vùng đất ngập nước, các rừng đảo, rừng ven biển, khu vực này bao gồm một môi trường thiên nhiên phong phú và phong cảnh rừng tự nhiên rất đẹp như các đảo, cửa sông, thác nước, núi đá vôi cùng hệ động thực vật hoang dã phong phú.

Các khu rừng là các địa điểm còn lại của rừng Đại Tây Dương ở Brazil, thể hiện sự phong phú của động thực vật, lịch sử tiến hóa. Các khu rừng ở đây phát triển từ thời kỳ băng hà, với một hệ sinh thái phức tạp và đa dạng sinh học cao với số lượng 70% các loài thực vật, 85% các loài động vật linh trưởng và% 39 động vật có vú của thế giới. Các loài đáng chú ý gồm có: báo đốm, mèo rừng, rái cá, 20 loài dơi, 350 loài chim và các loài linh trưởng đang có nguy cơ tuyệt chủng (khỉ hú nâu, khỉ sư tử mặt đen tamarin). Ngoài ra là một số loài khác như: đại bàng lớn nhất châu Mỹ Đại bàng Harpy, vẹt đuôi đỏ Amazon (Red-tailed Amazon) hay loài chim Pipile jacutinga....

Di sản này bao gồm các khu rừng trên núi Serra do Mar, tại cao nguyên Brazil, từ các đồng bằng ven biển Đông Nam đến các khu bảo tồn tự nhiên ở cửa sông Iguape-Cananéira, Paranagua, các vùng ngập mặn, đầm phá cửa sông Ribeira, các cồn cát, bãi biển rộng lớn.

25 khu bảo tồn, khu dự trữ sinh quyển thuộc di sản Các khu dự trữ sinh quyển Đại Tây Dương bao gồm:

 Khu bảo tồn thiên nhiên Jureia-Itatins
 Khu bảo tồn thiên nhiên Chauas
 Khu bảo tồn thiên nhiên Guaraquecaba
 Khu bảo tồn thiên nhiên Ilha do Mel
 Khu bảo tồn thiên nhiên Xitue
 Khu bảo tồn thiên nhiên Guaraguacu
 Vườn quốc gia Superagüi
 Vườn quốc gia Pariquera - Abaixo
 Vườn quốc gia Jacupiranga (một phần)

 Vườn quốc gia Ilha do Cardoso
 Vườn quốc gia Carlos Botelho
 Vườn quốc gia Pico do Marumbi
 Vườn quốc gia Intervales
 Vườn quốc gia Lauraceas
 Vườn quốc gia Alto Ribeira
 Khu dự trữ Salto Morato
 Khu bảo tồn hoang dã Serras Cordeiro, Paratiu, Itapua e Itinga

 Khu bảo tồn hoang dã Serras do Arrepiado e Tombador
 Khu bảo tồn hoang dã Mangues
 Khu bảo tồn hoang dã Serra do Itapitangui
 Khu bảo tồn hoang dã Ilhas
 Khu bảo tồn và công viên quốc gia Roberto E Lange Turistical
 Khu bảo tồn Serra da Graciosa Turistical
 Khu bảo tồn và vườn quốc gia Pau OCO Turistical
 Khu bảo tồn hoang dã Ilha Comprida

Hình ảnh

Tham khảo

Di sản thế giới tại Brasil


title: Vườn thú Berlin

text:
Vườn bách thú Berlin (tiếng Đức: Zoologischer Garten Berlin) là vườn thú nổi tiếng lâu đời nhất và tốt nhất tại Đức. Khai trương vào năm 1844, vườn thú có diện tích 34 ha và nằm trong khuôn viên công viên Tiergarten của Berlin. Với hơn 1.500 loài khác nhau và khoảng 17.500 cá thể, sở thú trình bày các bộ sưu tập toàn diện nhất của các loài trên thế giới.

Vườn thú và bể nuôi cá của nó đã có gần 3 triệu lượt khách vào năm 2011. Nó được coi là vườn thú được tham quan nhiều nhất ở châu Âu và một trong những vườn thú nổi tiếng nhất trên toàn thế giới. Con gấu Bắc Cực tên là Knut, và Bao Bao (宝宝, Bảo Bảo), một con gấu trúc lớn đã góp phần vào hình ảnh công chúng của sở thú.

Sở thú hợp tác với nhiều trường đại học, viện nghiên cứu, và các vườn thú khác trên khắp thế giới. Sở thú duy trì và thúc đẩy chương trình nhân giống các loài nguy cấp châu Âu, giúp bảo vệ một số loài có nguy cơ tuyệt chủng, và tham gia vào các chương trình tái áp một số loài.

Lịch sử
Mở cửa vào ngày 01 tháng 8 năm 1844, Zoologischer Garten Berlin là sở thú đầu tiên ở Đức. Thủy cung mới mở cửa vào năm 1913. Các loài động vật đầu tiên được Friedrich Wilhelm IV của Phổ hiến từ bầy thú và chim của Tiergarten.

Trong thế chiến II, khu vực vườn thú đã bị phá hủy hoàn toàn và chỉ có 91 trong tổng số 3.715 loài động vật sống sót, trong đó có hai con sư tử, hai con linh cẩu, một con voi con bò châu Á, một con hà mã, mười con khỉ đầu chó Hamadryas, tinh tinh và một con cò đen. Chiến tranh kết thúc, vườn thú được tăng cường với tháp sở thú, một tháp phòng không khổng lồ là một trong các khu vực còn lại cuối cùng của kháng chiến của Đức Quốc xã chống lại Hồng quân, với nhiên liệu và vũ khí chống máy bay bảo vệ chống lại các lực lượng không quân đồng minh.

Sau trận chiến Berlin năm 1945, một số động vật biến mất hoặc bị lính Hồng quân ăn thịt.

Sau khi bị phá hủy, sở thú và bể cánh cảnh được xây dựng lại trên các nguyên tắc hiện đại nhất để trưng bày các loài động vật càng gần với môi trường tự nhiên của chúng càng tốt. Sự thành công đạt được ở động vật nuôi sinh sản, bao gồm cả một số loài quý hiếm, thể hiện hiệu quả của những phương pháp mới.

Tham khảo

Điểm tham quan ở Berlin


title: Rừng Đại Tây Dương

text:
Rừng Đại Tây Dương () là khu vực rừng ở Nam Mỹ kéo dài dọc theo bờ biển Đại Tây Dương của Brazil từ bang Rio Grande do Norte ở phía Bắc cho đến Rio Grande do Sul ở phía nam, kéo sâu vào trong nội địa cho tới Paragoay và tỉnh Misiones của Argentina, nơi được biết đến như là Selva Misionera.

Rừng Đại Tây Dương có nhiều loại cảnh quan và vùng sinh thái bao gồm rừng nhiệt đới lá rộng, Rừng lá rộng khô cận nhiệt đới và nhiệt đới, Đồng cỏ, thảo nguyên, cây bụi nhiệt đới và cận nhiệt đới và rừng ngập mặn ven biển. Rừng Đại Tây Dương được đặc trưng bởi sự đa dạng sinh học cao và đặc hữu.

Đây là môi trường tự nhiên đầu tiên mà người Bồ Đào Nha gặp phải cách đây 500 năm, khi nó được cho là có diện tích từ 1 triệu đến 1,5 triệu km vuông và kéo sâu vào trong đất liền. Hơn 85% diện tích ban đầu đã bị phá huỷ, nhiều loài thực vật đã bị đe doạ và nhiều loài động vật đang bên bờ vực của tuyệt chủng.

Lịch sử
Trong thời kỳ băng giá ở Pleistocene, Rừng Đại Tây Dương đã bị thu hẹp, được phân cách bằng những khu rừng khô hoặc bán sa mạc. Một số bản đồ thậm chí cho thấy rừng sống sót trong các khu vực ẩm ướt cách xa bờ biển, nơi các loài cây rừng nhiệt đới đặc hữu phát triển chung với nhiều loài thực vật của khí hậu lạnh. Không giống như phân bố của các khu rừng mưa cận xích đạo, những khu rừng Đại Tây Dương chưa bao giờ được phân định chi tiết rõ ràng ranh giới của nó.

Các rừng nhiệt đới bờ biển Đại Tây Dương

là các khu rừng dọc bờ biển Đại Tây Dương thuộc bang Bahia và Espirito Santo, phía Đông bắc Brazil bao gồm 8 khu vực bảo vệ với diện tích 112.000 ha, là các khu rừng nhiệt đới Đại Tây Dương mang tính đa dạng sinh học cao, với nhiều loài đặc hữu, quý hiếm được bảo tồn ở Đông bắc Brazil.

Đây là các khu vực ngập nước, các rừng nhiệt đới cửa sông, ven biển với phía Tây là cao nguyên đá vôi Sierras. Các địa điểm với độ ẩm cao nên thực vật ở đây rất phong phú với dày đặc các loài cây lá rộng, tán cao, cây dây leo, cây bụi, thực vật ký sinh.. đặc biệt là loài cây Pau Brasil (một loài cây lấy gỗ sản xuất đàn vĩ cầm và thuốc nhuộm duy nhất chỉ có ở khu vực). Động vật nổi bật nhất là các loài chim và động vật linh trưởng đặc hữu của rừng Đại Tây Dương và một số loài khác như: lười, nhím bristlespined, báo đốm..

Các khu rừng nhiệt đới bờ biển Đại Tây Dương được UNESCO công nhận là di sản thế giới vào năm 1999 bao gồm 8 khu rừng là:

 Khu dự trữ sinh quyển Una, Bahia
 Khu vực bảo vệ PAU Brazil CEPLAC, Bahia
 Khu vực bảo vệ Veracruz, Bahia
 Vườn quốc gia Pau Brazil
 Công viên quốc gia Discovery
 Công viên quốc gia Monte Pascoal
 Khu dự trữ sinh quyển Linhares, Espirito Santo
 Khu dự trữ sinh quyển Sooretama

Tham khảo

Di sản thế giới tại Brasil
Vùng của Nam Mỹ
Vùng sinh thái Argentina
Địa lý Uruguay
Quần xã sinh vật đất liền


title: Chim lội

text:
Chim lội hay chim đầm lầy là một tập hợp các loài chim thuộc bộ Rẽ (Charadriiformes), trừ các loài chim biển thuộc họ Chim cướp biển (Stercorariidae), mòng biển (Laridae), họ Nhàn (Sternidae), họ Xúc cá (Rynchopidae) và họ Chim anca (Alcidae).

Đa số các loài sống tại các môi trường đầm lầy hay ven biển. Nhiều loài sống ở Bắc Cực và miền ôn đới thường di trú. Vài loài chim vùng Bắc Cực, ví dụ loài rẽ nhỏ (Calidris minuta), là một vài trong số những loài chim di trú xa nhất và trải qua mùa không sinh sản ở Nam bán cầu. Trong khi đó, các loài sống ở vùng nhiệt đới thường định cư một chỗ và chỉ chuyển đi nơi khác để tránh mưa.

Đa số các loài chim lội bắt động vật không xương sống trong bùn hay mặt đất để ăn. Các loài khác nhau lại có chiều dài mỏ khác nhau, giúp chúng kiếm mồi trong cùng một khu vực sống mà không phải trực tiếp cạnh tranh nhau về nguồn thức ăn. Nhiều loài chim lội có các mút thần kinh nhạy cảm ở đầu mỏ, cho phép chúng dò tìm con mồi trốn trong bùn và đất mềm. Một số loài chim lớn hơn, đặc biệt là những loài sống nơi khô ráo hơn, thì ăn côn trùng và động vật bò sát nhỏ.

Nhiều loài chim lội kích thước nhỏ sống ở vùng ven biển. Calidris minutilla là loài nhỏ nhất trong số này; chim trưởng thành chỉ có khối lượng 15,5 g và chỉ dài 13 cm. Người ta cho rằng loài lớn nhất là loài rẽ mỏ cong hông nâu (Numenius madagascariensis) với chiều dài 63 cm và khối lượng 860 g. Tuy nhiên, loài Esacus magnirostris mới là loài có khối lượng cơ thể lớn nhất, đạt 1 kg.

Theo phân loại Sibley-Ahlquist, chim lội và nhiều nhóm chim khác được nhập làm một bộ lớn là bộ Hạc. Tuy nhiên, cách phân loại bộ Charadriiformes là một trong những điểm hạn chế nhất của phân loại Sibley-Ahlquist bởi lý do lai phân tử DNA không thể giải đáp thoả đáng mối quan hệ qua lại trong nhóm. Trước đây, người ta xếp các loài chim lội vào chung một phân bộ là Charadrii nhưng việc làm này có vẻ mang tính "phân loại kiểu sọt rác" (tức là dồn chung các loài vào một chỗ do không biết phải xếp chúng ở nơi nào khác) bởi có không dưới bốn nòi charadrii trong cận ngành được gộp vào đây. Căn cứ vào các nghiên cứu về sau (Ericson & ctg, 2003; Paton & ctg, 2003; Thomas & ctg, 2004a, b; van Tuinen & ctg, 2004; Paton & Baker, 2006), có thể chia chim lội thành:

 Phân bộ Scolopaci
 Họ Scolopacidae (họ Dẽ)
 Phân bộ Thinocori
 Họ Rostratulidae (họ Nhát hoa)
 Họ Jacanidae
 Họ Thinocoridae
 Họ Pedionomidae
 Phân bộ Chionidi
 Họ Burhinidae
 Họ Chionididae
 Họ Pluvianellidae
 Phân bộ Charadrii
 Họ Ibidorhynchidae
 Họ Recurvirostridae (họ Cà kheo)
 Họ Haematopodidae
 Họ Charadriidae

Để giữ tính thống nhất với cách phân nhóm truyền thống thì phân bộ Thinocori có thể được gộp với Scolopaci, còn Chionidi thì gộp với Charadrii.

Theo Paton & ctg (2003) và Thomas & ctg (2004b), bốn nòi (tức phân bộ) "chim lội" khác biệt nhau đã xuất hiện từ khoảng giới tuyến Creta-Paleogen. Tầm hiểu biết càng ngày càng sâu sắc hơn về lịch sử tiến hoá thời kì đầu của các loài chim hiện đại khiến người ta cho rằng nhận định của các tác giả trên là đúng.

Tham khảo

 Ericson, P. G. P.; Envall, I.; Irestedt, M. & Norman, J. A. (2003): Inter-familial relationships of the shorebirds (Aves: Charadriiformes) based on nuclear DNA sequence data. BMC Evol. Biol. 3: 16.   Xem toàn bộ văn bản (PDF)
 Paton, Tara A. & Baker, Allan J. (2006): Sequences from 14 mitochondrial genes provide a well-supported phylogeny of the Charadriiform birds congruent with the nuclear RAG-1 tree. Molecular Phylogenetics and Evolution 39(3): 657–667.  PMID 16531074
 Paton, T. A.; Baker, A. J.; Groth, J. G. & Barrowclough, G. F. (2003): RAG-1 sequences resolve phylogenetic relationships within charadriiform birds. Molecular Phylogenetics and Evolution 29: 268-278.  PMID 13678682
 Thomas, Gavin H.; Wills, Matthew A. & Székely, Tamás (2004a): Phylogeny of shorebirds, gulls, and alcids (Aves: Charadrii) from the cytochrome-b gene: parsimony, Bayesian inference, minimum evolution, and quartet puzzling. Molecular Phylogenetics and Evolution 30(3): 516-526.
 Thomas, Gavin H.; Wills, Matthew A. & Székely, Tamás (2004b): A supertree approach to shorebird phylogeny. BMC Evol. Biol. 4: 28.  PMID 15329156 Xem toàn bộ văn bản (PDF)  Tài liệu bổ sung
 van Tuinen, Marcel; Waterhouse, David & Dyke, Gareth J. (2004): Avian molecular systematics on the rebound: a fresh look at modern shorebird phylogenetic relationships. Journal of Avian Biology 35(3): 191-194. Xem toàn bộ văn bản (PDF)

Charadrii


title: Khỉ đầu chó Hamadryas

text:
Khỉ đầu chó Hamadryas (danh pháp hai phần: Papio hamadryas) là một loài khỉ đầu chó trong họ khỉ Cựu thế giới. Nó là loài khỉ đầu chó cực bắc nhất, là loài bản địa Sừng châu Phi và mũi tây nam của bán đảo Ả Rập. Các khu vực này là nơi cư trú với lợi thế có ít loài kẻ thù tự nhiên ít hơn so với miền Trung hoặc miền Nam châu Phi, nơi cư trú của con khỉ đầu chó khác. Khỉ đầu chó Hamadryas là một con vật linh thiêng đối với Ai Cập cổ đại và xuất hiện trong các vai trò khác nhau trong tôn giáo Ai Cập cổ đại, do đó tên khác là 'khỉ đầu chó thiêng liêng'.

Mô tả

Ngoài sự khác biệt kích thước nổi bật giữa các con đực và con cái (con đực thường lớn gấp hai lần con cái), là đặc tính phổ biến cho tất cả các con khỉ đầu chó, loài này cũng cho thấy sự dị hình lưỡng tính trong màu sắc. Lông của con đực là màu trắng bạc màu và có một lớp lông bờm rõ rệt (bờm và lớp phủ) mà chúng phát triển khoảng 10 tuổi, trong khi những con cái không có lông bờm và có màu nâu. Khuôn mặt của chúng có màu sắc trong phạm vi màu từ đỏ sang nâu nhạt đến nâu sẫm.
Con đực có thể dài đến  và cân nặng ; con cái nặng  và thân dài . Đuôi dài thêm một 40–60 cm (16–24 in) cho chiều dài, và kết thúc trong một chùm nhỏ. Con non có màu tối tối và trở nên sáng sau khoảng một năm. Khỉ đầu chó Hamadryas trưởng thành tính dục tại khoảng 4-5 tuổi ở con cái và 5-7 tuổi đối với con đực.

Phạm vi sinh sống
Khỉ đầu chó hamadryas ăn trái cây trong điều kiện nuôi nhốt, mặc dù trái cây không phải là một phần thường xuyên của chế độ ăn uống của nó trong tự nhiên.
Phạm vi của khỉ đầu chó kéo dài từ Biển Đỏ ở Eritrea Ethiopia và Somalia. Khỉ đầu chó là nguồn gốc và sống ở tây nam Arabia, Yemen và Ả Rập Xê Út Khỉ đầu chó Hamadryas khỉ đầu chó sống ở khu vực bán sa mạc, thảo nguyên và các khu vực đá, cần có các vách đá để ngủ và tìm kiếm nguồn nước. Khỉ đầu chó hamadryas là loài ăn tạp và thích nghi với môi trường sống tương đối khô. Trong mùa mưa, khỉ đầu chó ăn nhiều loại thức ăn, hoa, hạt, cỏ, rễ hoang dã, và lá từ cây keo Trong mùa khô, các con khỉ đầu chó ăn lá của lá glabra Dobera và sisal. Khỉ đầu chó Hamadryas cũng ăn côn trùng, bò sát và các loài động vật có vú nhỏ. Một con thậm chí còn quan sát mang một dik dik chết.
Hoạt động uống của các con khỉ đầu chó cũng phụ thuộc theo mùa. Vào mùa mưa, những con khỉ đầu chó không phải đi xa để tìm vũng nước. Khỉ đầu chó ngủ trưa tại hố nước. Khỉ đầu chó Hamadryas cũng đào hố để lấy nước uống ở vị trí chỉ là một khoảng cách ngắn từ hố nước tự nhiên.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
Kummer, H. (1968) Social Organisation of Hamdryas Baboons. A Field Study. Basel and Chicago: Karger, and University Press.
Sigg, H, Stolba, A, Abegglen, J. -J. and Dasser, V. (1982) "Life history of hamadryas baboons: Physical development, infant mortality, reproductive parameters and family relationships". Primates, 23(4): 473-487.
Abegglen J. J. (1984) On Socialization in Hamadryas Baboons. Blackwell University Press.

Liên kết ngoài

 The Filoha Hamadryas Project

Động vật có vú Tây Phi
Động vật có vú Eritrea
Động vật có vú Somalia
Động vật có vú bán đảo Ả Rập
Động vật có vú Ấn Độ
H
Động vật được mô tả năm 1758
Động vật có vú châu Phi
Động vật Đông Phi
Động vật có vú Ethiopia
Động vật có vú Sudan


title: Khu bảo tồn linh dương Ả Rập

text:
Khu bảo tồn linh dương Ả Rập là một khu bảo tồn động vật hoang dã nằm ở miền Trung và vùng ven biển Coastal Hills của Oman. Nơi đây có hệ thực vật đa dạng, cùng với các loài động vật quý hiếm điển hình của bán đảo Ả Rập, trong đó có linh dương sừng thẳng Ả Rập được cho là đã tuyệt chủng vào năm 1972 nhưng đã được tìm thấy ở nơi đây vào năm 1982. Ngoài ra là các loài động vật có nguy cơ tuyệt chủng và các loài đặc hữu bao gồm dê núi Nubia, sói Ả rập, lửng mật, linh miêu tai đen và quần thể lớn loài linh dương núi đá Ả Rập.

Giá trị nổi bật về bảo tồn các loài sinh vật bản địa là những gì có ở Khu bảo tồn linh dương Ả Rập. Vì vậy, năm 1994, UNESCO đã đưa khu vực vào danh sách các di sản thế giới.

Nhưng sau đó, số cá thể linh dương Ả Rập đã giảm từ 450 cá thể năm 1996 xuống còn 65 cá thể do tình trạng săn bắn và môi trường sống bị thay đổi. Cùng với đó, chính phủ Oman đã lên kế hoạch và tiến hành thăm dò dầu mỏ trong khu vực bảo tồn làm phá hủy tính toàn vẹn và ảnh hưởng đến sự tuyệt chủng của một số loài động vật trong đó có linh dương Ả Rập. Vì vậy, Ngày 28 tháng 6 năm 2007, UNESCO đã loại di sản này ra khỏi danh sách di sản thế giới, và đây là di sản đầu tiên bị gỡ bỏ.

Tham khảo

Khu bảo tồn thiên nhiên
Khu bảo tồn tại Oman


title: Khu học chánh Đặc khu Columbia

text:
Khu học chính Đặc khu Columbia (tiếng Anh: District of Columbia Public Schools) là một học khu tại Đặc khu Columbia, Hiệp chúng quốc Hoa Kỳ.
Khu học chính Đặc khu Columbia bao gồm trên 139 trong số 238 trường tiểu học và trung học công và các trung tâm học tập nằm ở Washington, DC. Những trường này gồm có các trường trước mẫu giáo đến lớp mười hai. Đến trường là bắt buộc đối với học sinh độ tuổi từ 5-18 tuổi trong khu học chính này, với độ tuổi phải nhập trường mẫu giáo từ 5 tuổi được quy định từ năm 2000. Đa số các trường thuộc quản lý của DCPS có một ngày bắt đầu mùa thu trong khoảng thời gian từ ngày 18 tháng 8 và ngày 04 tháng 9, và một ngày học kéo dài 6 giờ (trừ trường mẫu giáo nửa ngày).

Thành phần dân tộc của học sinh ghi danh vào năm 2012 là 72% là người Mỹ gốc Phi da đen, 14% là người gốc Tây Ban Nha-Bồ Đào Nha (của bất kỳ chủng tộc), 10% trắng, và 4% các chủng tộc khác. Đặc khu có dân số gồm 42% là người da trắng, 51% da đen và 10% là người gốc Tây Ban Nha-Bồ Đào Nha (thuộc bất kỳ chủng tộc nào). Gentrification và những thay đổi nhân khẩu học trong nhiều khu phố DC đã tăng tỷ lệ người da trắng và gốc Tây Ban Nha-Bồ Đào Nha trong thành phố, trong khi dân da đen sụt giảm dân số. Trong năm 2008, DCPS có tỷ lệ 84,4% người đen, 9,4% là người gốc Tây Ban Nha-Bồ Đào Nha (của bất kỳ chủng tộc nào), 4,6% da trắng, và 1,6% của các chủng tộc khác.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Khu học chánh Đặc khu Columbia
Khu học chánh Đặc khu Columbia   (Archive)
Sổ Tay Phụ Huynh DCPS" ( ) Tháng Tư 2013
Khu học chánh Đặc khu Columbia

Đặc khu Columbia
Giáo dục Washington, D.C.


title: Conley

text:
Conley  có thể đề cập đến:

Một số những người nổi tiếng mang họ này như:
Arthur Conley
Earl Thomas Conley
Một vài địa danh cũng có Kennedy trong tên như:
Conley, Georgia
Xã Conley, Quận Holt, Nebraska


title: Pause (bài hát của Pitbull)

text:
"Pause" là một ca khúc của nam ca sĩ nhạc rap người Mỹ Pitbull nằm trong album phòng thu thứ sáu của anh, Planet Pit. Ca khúc này được sáng tác bởi Armando C. Perez, Adrian Santalla, Abdesamad Ben Abdelouahid, Ari Kalimi, Urales Vargas và được sản xuất bởi Drop, Affect và DJ Buddha. Ca khúc đã lọt vào bảng xếp hạng New Zealand Singles Chart tại vị trí thứ 33.

"Pause" được sử dụng để quảng bá cho chương trình luyện tập sức khỏe của Zumba. Ngoài ra, "Pause" cũng là ca khúc chủ đề của video trò chơi Zumba Fitness 2.

Danh sách ca khúc
Bản album
"Pause" – 3:01
Bản đĩa đơn
"Pause (Zumba Edit)" – 3:01

Tham gia thực hiện
Hát chính – Pitbull
Sản xuất – Dj Buddha
Sáng tác – Armando C. Perez, Adrian Santalla, Abdesamad Ben Abdelouahid, Ari Kalimi, Urales Vargas
Hãng đĩa: Polo Grounds, J Records, RCA Records, Mr. 305

Xếp hạng

Tham khảo

Bài hát của Pitbull
Đĩa đơn năm 2011
Bài hát năm 2011


title: Fuego (bài hát của Pitbull)

text:
"Fuego" là một ca khúc của nam ca sĩ nhạc rap người Mỹ Pitbull nằm trong album phòng thu thứ hai của anh, El Mariel. Ca khúc này được sáng tác bởi Chad Butler, Crooms, William Landrón, Armando Pérez, trong khi việc sản xuất được giao cho Mr. Collipark. Phiên bản phối khí của ca khúc trong album The Boatlift có xuất hiện trong video trò chơi Madden NFL 2008.

Danh sách ca khúc
Bản album
"Fuego" – 3:49
"Fuego" (Dj Buddha Remix) (hợp tác với Don Omar)– 3:49

Tham gia thực hiện
Hát chính – Pitbull
Sản xuất – Mr. Collipark,
Hãng đĩa: Polo Grounds

Thông tin được lấy từ ghi chú trong album El Mariel

Lịch sử phát hành

Tham khảo

Bài hát của Pitbull
Đĩa đơn năm 2006
Bài hát năm 2006
Bài hát tiếng Tây Ban Nha


title: Hình Cảo

text:
Hình Cảo (, ? - 529), người Hà Gian , thủ lĩnh khởi nghĩa lưu dân ở Thanh Châu  cuối đời Bắc Ngụy.

Quá trình khởi nghĩa
Ông xuất thân là địa chủ sĩ tộc, từng nhiệm chức U Châu bình bắc phủ chủ bộ.

Sau khi Đỗ Lạc Chu, Tiên Vu Tu Lễ nổi dậy, quan dân các châu Doanh, Ký lưu vong đến một dải Thanh Châu; chịu sự áp bức và kỳ thị của địa chủ, quan lại địa phương. Bọn họ đề cử Hình Cảo làm thủ lĩnh. Ông soái lưu dân đóng chiếm Mạc Thành , về sau xuống phía nam chiếm Bắc Hải . Vào tháng 6 năm Kiến Nghĩa đầu tiên (528) tại đây dựng cờ khởi nghĩa, cất quân phản Ngụy, tự xưng Hán vương, đặt niên hiệu là Thiên Thống, rất được lưu dân hưởng ứng. Trong thời gian một tuần, lực lượng đã vượt quá hơn 10 vạn hộ, tiến đánh chiếm được một số thành trì thuộc Quang Châu .

Tháng 4 năm sau, nghĩa quân bị quan quân do Thượng Đảng vương Nguyên Thiên Mục và Nhĩ Chu Triệu chỉ huy đánh bại ở Tế Nam, Hình Cảo bị bắt về Lạc Dương xử tử, khởi nghĩa cáo chung.

Tham khảo
 Tư trị thông giám, quyển 153

Chú thích

Bắc Ngụy
Khởi nghĩa Trung Quốc
Người Hà Bắc
Năm sinh thiếu
Mất năm 529


title: Vida 23

text:
"Vida 23" là một ca khúc của nam ca sĩ nhạc rap người Mỹ Pitbull nằm trong album phòng thu thứ năm của anh, Armando. Ca khúc được sáng tác bởi Clinton Sparks, William Grigahcine, Armando Pérez, trong khi việc sản xuất được giao cho Clinton Sparks và DJ Snake. Pitbull đã biểu diễn ca khúc này tại lễ trao giải Giải Latin Grammy năm 2011.

Danh sách ca khúc
Bản album
"Vida 23" – 3:20

Tham gia thực hiện
Pitbull – sáng tác, hát chính
Nayer - hát chính
Clinton Sparks – sáng tác, sản xuất, sắp xếp, dụng cụ, thu âm, phối khí
DJ Snaker – sản xuất, sắp xếp, dụng cụ
William Grigahcine – sáng tác, sản xuất bổ sung

Thông tin được lấy từ ghi chú trong album Armando.

Lịch sử phát hành

Tham khảo

Bài hát năm 2010
Bài hát của Pitbull
Bài hát tiếng Tây Ban Nha
Đĩa đơn năm 2010


title: Phân họ Nhàn

text:
Phân họ Nhàn (danh pháp khoa học: Sterninae) là một nhóm các loài chim biển thuộc họ Mòng biển (Laridae). Chim nhàn có mối quan hệ gần với mòng biển và chim xúc cá. Chúng phân bố trên toàn thế giới.

Tổng quan về hệ thống học
Theo Sibley và Monroe (1990), các loài nhàn hợp thành một tông (Sternini) gồm 45 loài trong 7 chi (Anous, Procelsterna, Gygis, Phaetusa, Larosterna, Chlidonias, Sterna), với phần lớn các loài nhàn (32 loài) thuộc về chi Sterna. Các hệ thống phân loại khác công nhận các loài nhàn như một phân họ (Sterninae), như trong American Ornithologist's Union, 1998, Higgins và Davies, 1996.

Hệ thống phân loại các loài nhàn nói trên dường như chịu ảnh hưởng chủ yếu từ sự sửa đổi phân loại họ Laridae của Moynihan (1959). Moynihan sử dụng kiến thức về hình thái học và tập tính để phân loại 42 loài nhàn trong 3 chi (Anous, Larosterna, Sterna) với đa phần các loài thuộc chi Sterna. Tuy nhiên, phân tích trình tự DNA đã ủng hộ quan điểm chia Sterna thành nhiều chi nhỏ. Trái với sửa đổi kiểu "gộp thập cẩm" của Moynihan, phân loại của Gochfeld và Burger (1996) phân chia 43 loài nhàn thành 10 chi (Anous, Procelsterna, Gygis, Phaetusa, Gelochelidon, Hydroprogne, Larosterna, Chlidonias, Sterna, Thalasseus) trong họ Sternidae. Các nhóm được công nhận trong cả hai hệ phân loại này chủ yếu dựa vào các tiêu chí suy đoán như bề ngoài và tập tính. Ngoài ra, việc sử dụng các phân loại dựa trên hình thái và tập tính này để hiểu thêm về sự tiến hóa các dấu vết lịch sử sự sống bị hạn chế do bất kỳ suy luận nào về tập tính hay hình thái từ những sơ đồ này đều là vòng quanh.

Đánh giá bao hàm toàn diện nhất về các mối quan hệ trong các loài nhàn có sử dụng các phương pháp có tính hệ thống là nghiên cứu kiểu hình của Schnell (1970a, b) về họ Laridae, trong đó bao gồm 42 loài nhàn. Tuy nhiên, các kết quả thu được từ nghiên cứu này khó diễn giải sang các mối quan hệ phát sinh chủng loài.

Bridge và ctv. (2005) đặt Anous và Gygis trong họ Sternidae. Ngược lại, Baker và ctv. (2007) lại thấy rằng Anous và Gygis là cơ sở đối với nhóm bao gồm các loài mòng biển (Laridae s. s.), nhóm nhàn còn lại và chim xúc cá (Rynchops). Trong phân tích tổng hợp của mình, Ödeen và ctv (2010)  gộp Anous, Gygis, và có lẽ cả Procelsterna là cơ sở trong Laridae s.l., với một tam phân (trichotomy) giữa chim xúc cá, mòng bể và các loài nhàn còn lại. Họ cũng lưu ý rằng sự sắp xếp này có hỗ trợ yếu. Họ cũng đưa ra một cây phát sinh chủng loài dựa theo ti thể có độ hỗ trợ khá hơn một chút, trong đó đặt Gygis cùng nhóm với các loài nhàn khác; còn Anous thì cùng nhóm với mòng bể và chim xúc cá. Gần đây nhất, Jackson và ctv. (2012) xem xét nhiều gen hơn, nhưng loại bỏ nhóm gồm Anous và Procelsterna. Phân tích tổng hợp sinh ra từ đó đặt nhàn trắng (Gygis) là nhóm chị em với các loài nhàn khác, còn chim xúc cá (Rynchops) là nhóm cơ sở. Các kết quả DNA ti thể là hơi khác một chút và đặt nhàn trắng là nhóm cơ sở, sau đó tới chim xúc cá, tiếp theo là mòng bể và các loài nhàn còn lại.

Điều này gợi ý rằng họ Laridae s. l. bao gồm 5 nhóm chính: mòng bể, nhàn, chim xúc cá, nhàn thuộc chi Anous và có lẽ cả chi Procelsterna, và nhàn trắng (Gygis). Cho tới nay vẫn chưa có sự đồng thuận về việc chúng khớp vào cây phát sinh chủng loài như thế nào, vì thế gợi ý tốt nhất hiện tại (năm 2012) là xử lý chúng trong một ngũ phân gồm 5 phân họ là Gyginae (Gygis), Rynchopinae (Rynchops), Anoinae (Anous và Procelsterna), Sterninae và Larinae).

Tên chi Sterna có vẻ bắt nguồn từ tiếng Anh thượng cổ "stearn" và những người nói ngôn ngữ vùng Friesland cũng dùng từ này để gọi chim nhàn.

Phân loại
Phân loại dưới đây lấy theo nghiên cứu DNA ti thể và Bridge & ctv (2005),:

 Các chi Anous, Procelsterna và Gygis (chim noddy)
 Anous stolidus (nhàn đầu xám)
 Anous minutus
 Anous tenuirostris
 Procelsterna cerulea
 Procelsterna albivitta - Nhàn xám
 Gygis alba (nhàn trắng)
 Chi Onychoprion - nhàn "lưng nâu"
 Onychoprion lunatus
 Onychoprion anaethetus, danh pháp cũ: Sterna anaethetus nhàn lưng nâu
 Onychoprion fuscatus, danh pháp cũ: Sterna fuscata (nhàn nâu)
 Onychoprion aleuticus
 Chi Sternula - nhàn trắng nhỏ
 Sternula nereis
 Sternula balaenarum
 Sternula albifrons nhàn nhỏ
 Sternula saundersi (từng được xem là một phân loài của nhàn nhỏ)
 Sternula antillarum (từng được xem là một phân loài của nhàn nhỏ)
 Sternula superciliaris
 Sternula lorata
 Chi Phaetusa - nhàn mỏ lớn
 Phaetusa simplex
 Chi Hydroprogne - nhàn Caxpia
 Hydroprogne caspia, danh pháp cũ: Sterna caspia (nhàn Caxpia)

 Chi Gelochelidon - nhàn chân đen
 Gelochelidon nilotica (nhàn chân đen)
 Chi Larosterna - nhàn inca
 Larosterna inca (nhàn inca)

 Chi Chlidonias
 Chlidonias niger
 Chlidonias leucopterus (nhàn xám)
 Chlidonias hybridus. Có nơi ghi tên tiếng Việt là nhàn đen, khác với "nhàn đen phương Tây" (Chlidonias niger) có ở châu Âu và Bắc Mỹ.
 Chlidonias albostriatus, danh pháp cũ: Sterna albostriata
 Chi Thalasseus - nhàn mào
 Thalasseus bengalensis: Nhàn mào nhỏ
 Thalasseus maximus: ]]Nhàn hoàng gia]]
 Thalasseus bergii, danh pháp cũ: Sterna bergii (nhàn mào, tức "nhàn mào lớn")
 Thalasseus bernsteini
 Thalasseus elegans
 Thalasseus sandvicensis

 Chi Sterna - nhàn trắng lớn
 Sterna forsteri
 Sterna trudeaui
 Sterna hirundo - nhàn
 Sterna dougallii (nhàn hồng)
 Sterna striata
 Sterna sumatrana (nhàn Sumatra)
 Sterna hirundinacea
 Sterna vittata: Nhàn Nam Cực
 Sterna virgata
 Sterna paradisaea: Nhàn Bắc Cực
 Sterna aurantia
 Sterna acuticauda (có thể thuộc chia Chlidonias) (nhàn bụng đen)
 Sterna repressa (có thể thuộc chi Chlidonias)

Phát sinh chủng loài
Cây phát sinh chủng loài của họ Laridae sensu lato vẽ dưới đây dựa theo các kết quả nghiên cứu đã liệt kê tại phần Tổng quan về hệ thống học. Họ Nhàn như định nghĩa trong phần Phân loại là tổ hợp của ba nhánh Sterninae + Anoinae + Gyginae.

Miêu tả
Nhìn chung chim nhàn có kích cỡ từ vừa đến lớn với đặc thù bộ lông màu xám hoặc trắng, thường là với những vết đen trên đầu. Chúng có chiếc mỏ hơi dài và chân có màng. Cơ thể nhẹ và thuôn hơn mòng biển; hình dáng khi bay trông thanh lịch với đuôi dài và đôi cánh dài, hẹp. Nhàn thuộc chi Sterna có đuôi toè sâu; nhàn thuộc chi Chlidonias và Larosterna có đuôi toè nông trong khi các loài chim noddy (thuộc các chi Anous, Procelsterna và Gygis) có đuôi dạng "mũi nhọn cắt rãnh". Khối lượng và chiều dài cơ thể chim nhàn dao động từ 42 g - 23 cm của loài Sternula antillarum đến 630 g - 53 cm của loài nhàn Caxpia. Chúng phát ra những tiếng kêu đơn âm và chói tai.

Tập tính
Nhiều loài nhàn sinh sản ở các vùng ôn đới là những loài chim di trú đường dài. "Nhàn Bắc Cực" (Sterna paradisaea) di trú từ khu vực sinh sản ở vùng Bắc Cực-cận Bắc Cực đến vùng nước quanh Nam Cực và có lẽ là loài đón nhận nhiều ánh sáng ban ngày hơn bất kì loài vật nào khác. Mùa hè năm 1982, một con Sterna paradisaea đã được người ta gắn vòng theo dõi từ khi còn là chim non (chưa bay được) ở quần đảo Farne, ngoài khơi bờ biển Northumberland thuộc miền đông đảo Anh. Nó đã bay đến Melbourne thuộc Úc vào tháng 10 năm 1982, trải qua một hành trình trên biển dài hơn 22.000 km chỉ trong vòng ba tháng sau khi đủ lông đủ cánh, tương đương 240 km/ngày. Đây là một trong những hành trình của chim dài nhất từng được ghi nhận.

Kiếm ăn
Đa số các loài chim nhàn (các chi Sterna, Anous, Procelsterna và Gygis) săn cá bằng cách lặn xuống, thường là sau khi đã lượn lờ trên mặt nước. Trong khi đó, nhàn thuộc chi Chlidonias bắt côn trùng trên bề mặt các vùng nước ngọt. Chim nhàn bay lượn nhẹ nhàng không thường xuyên; một vài loài, điển hình là nhàn nâu (Onychoprion fuscatus) có thể vút cao khỏi mặt biển. Ngoài việc tắm thì chim này hiếm khi bơi mặc dù chân của chúng có màng.

Sinh sản
Nhìn chung, chim nhàn làm tổ thành từng sân chim lớn với mật độ cao (ngoại trừ loài nhàn trắng). Tuỳ thuộc vào loài và môi trường sống mà tổ chim có thể chỉ là một chỗ đất nạo không được lót trên mặt đất hay là một đám mỏng manh gồm cành cây và thực vật trôi nổi. Chim nhàn nói chung sống lâu; một vài loài có thể sống 25-30 năm.

Xem thêm
 Tập tính sinh sản của chim biển

Chú thích

Tham khảo
 del Hoyo, J.; Elliott, A. & Sargatal, J. (biên tập) (1996): Handbook of Birds of the World, Volume 3: Hoatzin to Auks. Lynx Edicions, Barcelona. ISBN 84-87334-22-9

Liên kết ngoài

Các video về nhàn trên trang web Internet Bird Collection


title: Nhàn Bắc Cực

text:
Nhàn Bắc Cực (danh pháp hai phần: Sterna paradisaea) là một loài chim thuộc họ Nhàn. Đây là loài chim di cư một cách mạnh mẽ, chúng nhìn thấy hai mùa hè mỗi năm vì nó di chuyển từ khu vực sinh sản phía bắc dọc theo một con đường quanh co với các đại dương xung quanh Nam Cực và trở lại, một chuyến đi vòng khoảng 70.900 km  mỗi năm. Loài chim này di trú từ khu vực sinh sản ở vùng Bắc Cực-cận Bắc Cực đến vùng nước quanh Nam Cực và có lẽ là loài đón nhận nhiều ánh sáng ban ngày hơn bất kì loài vật nào khác. Mùa hè năm 1982, một con nhàn Bắc Cực đã được người ta gắn vòng theo dõi từ khi còn là chim non (chưa bay được) ở quần đảo Farne, ngoài khơi bờ biển Northumberland thuộc miền đông đảo Anh. Nó đã bay đến Melbourne thuộc Úc vào tháng 10 năm 1982, trải qua một hành trình trên biển dài hơn 22.000 km chỉ trong vòng ba tháng sau khi đủ lông đủ cánh, tương đương 240 km/ngày. Đây là một trong những hành trình của chim dài nhất từng được ghi nhận.
Chúng bay theo đường zigzag từ Greenland đến Nam Cực thay vì bay thẳng một mạch, chúng bay đến châu Phi rồi sang Nam Mỹ trước khi bay lên Bắc Cực khiến đường bay làm tốn thêm hàng ngàn km, với đường bay như vòng vo này, chúng lợi dụng được sức gió và không bao giờ phải bay ngược gió.

Trung bình loài nhạn biển bắc cực này sống 30 năm và như vậy trong cuộc đời của mình, loài chim này sẽ bay tổng cộng 2,4 triệu km - tương đương với ba chuyến đi từ Trái Đất đến Mặt Trăng và trở về.

Nhàn Bắc Cực bay cũng như liệng nhẹ trong không trung, thực hiện hầu hết các nhiệm vụ của chúng khi đang bay. Nó làm tổ một lần mỗi 1-3 năm (tùy thuộc vào chu kỳ giao phối của nó), một khi nó đã hoàn tất làm tổ nó lại bay lên không trung để thực hiện chuyến di cư dài về phía nam.
Chim nhàn Bắc Cực là loài chim kích thước trung bình. Chúng có chiều dài 33–39 cm và sải cánh dài 76–85 cm. Bộ lông của chúng chủ yếu có màu xám và trắng, với mỏ đỏ (dài bằng đầu, thẳng, với gonys rõ ràng) và bàn chân đỏ, trán trắng, gáy và chỏm đầu màu đen (sọc trắng), và má trắng.
Nhàn biển Bắc Cực là loài chim sống thọ, với nhiều con sống thọ đến ba mươi tuổi. Chúng ăn động vật không xương sống biển chủ yếu là cá và nhỏ. Số lượng loài này dồi dào, với ước tính khoảng 1.000.000 cá thể. Trong khi xu hướng trong số lượng loài này chưa được người ta không biết đến, khai thác trong quá khứ đã làm giảm số lượng chim này ở một vùng phía nam của phạm vi của nó.

Phân bố và di cư
Nhàn Bắc Cực có phạm vi phân bố sinh sản quanh vòng cực, trên toàn thế giới liên tục, không có phân loài được công nhận. Nó có thể được tìm thấy ở các vùng ven biển trong các xứ ôn đới lạnh hơn của Bắc Mỹ và đại lục Á-Âu trong mùa hè miền Bắc. Trong khi trú đông trong mùa hè phía Nam, nó có thể được tìm thấy trên biển, đến rìa phía nam của băng Nam Cực.
Nhàn Bắc Cực là nổi tiếng cho việc di chuyển của nó, nó bay từ khu vực sinh sản ở Bắc Cực đến Nam Cực và ngược lại mỗi năm.

Nghiên cứu sử dụng các thiết bị theo dõi gắn vào những con chim đã được xuất bản vào tháng 1 năm 2010 và cho thấy rằng các ví dụ về đường bay dài ở trên thực tế không phải bất thường đối với loài chim này, 11 con nhàn Bắc Cực giao phối trong Greenland hoặc Iceland mỗi con bay 70.900 km trên trung bình trong một năm, với độ dài đường bay tối đa 81.600 km. Sự khác biệt từ ước tính trước đây là do loài nhàn này được tìm thấy bay vòng để tận dụng gió. Nhàn Bắc Cực sinh sống trung bình khoảng hai mươi năm, và sẽ bay trong suốt đời nó tổng cộng chiều dài 2,4 triệu km (1,5 triệu dặm).
Nhàn Bắc Cực thường di chuyển ngoài khơi xa. Do đó, chúng hiếm khi được nhìn thấy từ đất bên ngoài mùa sinh sản.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

D
Động vật được mô tả năm 1763
Chim Bắc Cực


title: Umi ga Kikoeru

text:
Umi ga Kikoeru (海がきこえる) là bộ phim amine do hãng Studio Ghibli thực hiện với sự đạo diễn của Mochizuki Tomomi và Nakamura Kaori viết kịch bản. Bộ phim được chuyển thể từ bộ tiểu thuyết cùng tên của Himuro Saeko. Bộ phim không công chiếu ở các rạp trong lần đầu ra mắt mà phát sóng trên truyền hình vào ngày 05 tháng 5 năm 1993 ở kênh Nippon TV như một chương trình phát sóng đặc biệt chuẩn bị cho sự ra mắt phần hai của bộ tiểu thuyết.

Studio Ghibli đã để những nhân viên trẻ nhất trong hãng thực hiện bộ phim này với dự định để họ có kinh nghiệm cũng như kinh phí thực hiện sẽ thấp. Tuy nhiên kinh phí lại vượt quá dự định và thời gian thực hiện lâu hơn dự tính.

Sơ lược cố truyện
The Ocean Waves (hay I Can Hear The Sea) lấy bối cảnh Kochi, một thị trấn cảng nhỏ nằm bên bờ biển, thanh bình và yên tĩnh, với câu chuyện tình yêu của tuổi học trò. Cốt truyện khá đơn giản: trên đường trở về quê hương tham dự buổi họp lớp cũ, Morisaki bất chợt nhìn thấy một cô gái rất giống người bạn học cũ - Rikako. Chính điều này đã gợi Morisaki nhớ lại kỷ niệm cũ thời điểm mà một cô gái đến từ Tokyo bất ngờ chuyển đến học... Toàn bộ câu chuyện chỉ xoay quanh 3 nhân vật chính: Taku Morisaki; Yutaka Matsuno; Rikako Muto.

Sản xuất
Bộ phim amine được thực hiện với sứ chỉ đạo của Studio Ghibli nhưng hầu hết các hiệu ứng chuyển động được thực hiện với sự cộng tác của các hãng J.C.Staff, Madhouse Studios và Oh! Production những hãng đã cùng hợp tác với Ghibli trong các dự án trước đó.

Đây là bộ phim đầu tiên của Ghibli không do Miyazaki Hayao hay Takahata Isao đạo diễn. Và Mochizuki Tomomi được chọn vào vị trí đạo diễn. Bộ phim là dự án nỗ lực của các nhân viên trẻ hoàn toàn của hãng trong độ tuổi từ 20 đến 30. Phương châm để làm bộ phim này là "Rẻ, lẹ và chất lượng", tuy nhiên phim có kinh phí vượt quá dự định và thời gian thực hiện lâu hơn dự tính để đạt được chất lượng.

Phát hành
Bộ phim không công chiếu ở các rạp trong lần đầu ra mắt mà phát sóng trên truyền hình vào ngày 05 tháng 5 năm 1993 ở kênh Nippon TV như một chương trình phát sóng đặc biệt chuẩn bị cho sự ra mắt phần hai của bộ tiểu thuyết. Anime sau đó đã được phát hành thành phiên bản DVD.

Disney đã đăng ký bản quyền phiên bản tiếng Anh của phim anime để phát hành ra thị trường quốc tế và Bắc Mỹ với lần phát hành đầu tiên do chi nhánh Buena Vista Home Entertainment đảm nhiệm vào tháng 6 năm 2002 trong loạt phát hành các tác phẩm của Ghibli có tên Studio Ghibli Collection. Ngoài ra phim cũng được đăng ký phát hành ở các nước khác như Madman Entertainment đăng ký tại Úc và New Zealand, Optimum Releasing đăng ký tại Anh, Universum-Films tại Đức, Pan Vision tại Thụy Điển, Aurum tại Tây Ban Nha và Deltamac tại Đài Loan.

Album chứa các bản nhạc dùng trong phim đã phát hành vào ngày 01 tháng 5 năm 1993.

Đón nhận

Liên kết ngoài

 Ocean Waves at Nausicaa.net

Anime năm 1993
Phim Nhật Bản
Phim truyền hình Nhật Bản
Anime và manga lãng mạn
Tiểu thuyết năm 1993
Tiểu thuyết năm 1995
Tiểu thuyết Nhật Bản
Studio Ghibli
Phim của Studio Ghibli
Phim anime


title: Nhàn Nam Cực

text:
Nhàn Nam Cực (danh pháp hai phần: Sterna vittata) là một loài chim thuộc họ Nhàn. Nó phân bố trên khắp các đại dương phía Nam. Nó có bề ngoài rất tương tự xuất hiện liên quan chặt chẽ nhàn Bắc Cực, nhưng là chắc nịch hơn, và mũi cánh có màu xám thay vì đen khi đang bay. Điều đó tất nhiên là bộ lông trong mùa sinh sản trong mùa hè phía Nam, khi nhàn Bắc Cực đã thay bộ lông sang bộ lông không phải trong mùa sinh sản của chúng (mặc dù điều này không phải là hữu ích cho việc tách nó ra từ một loài khác, nhàn Nam Mỹ).
Mùa sinh sản diễn ra từ giữa tháng mười đầu tháng mười hai. Chim con nở từ tháng 12-tháng 2. Skua là những kẻ săn mồi chủ yếu ăn trứng chim và chim non loài này.
Tổng dân số toàn cầu của loài chim này là khoảng 140.000 cá thể.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 BirdLife International
 Encyclopedia of Life
 Birds of the World
 Cornell Lab of Ornithology
 Antarctic tern conservation - Government of Australia
 The Antarctic tern in New Zealand
 Species text in The Atlas of Southern African Birds

V
Chim New Zealand
Chim châu Phi Hạ Sahara
Chim châu Phi
Chim Nam Cực
Động vật được mô tả năm 1789
Chim Tây Úc
Hệ động vật Đảo Heard và quần đảo McDonald


title: Nhàn

text:
Nhàn (tên tiếng Anh: common tern, danh pháp hai phần: Sterna hirundo) là một loài chim thuộc họ Nhàn. Loài chim này có một phân bố quanh cực, bốn phân loài sinh sản ở các vùng ôn đới và cận Bắc Cực của châu Âu, châu Á và Bắc Mỹ. Là loài di trú mạnh mẽ, chúng trú đông ở các vùng ven biển nhiệt đới và cận nhiệt đới. Bộ lông con trưởng thành sinh sản có trên lưng màu xám sáng đến, dưới có màu trắng đến xám sáng, chỏm đầu màu đen, chân màu đỏ da cam, và mỏ hẹp nhọn. Tùy thuộc vào các phân loài, các mỏ có thể chủ yếu là màu đỏ với một đầu màu đen hoặc hoàn toàn màu đen.

Tham khảo

H
Chim Bắc Phi
Chim Puerto Rico
Chim châu Á
Chim châu Âu
Chim châu Phi Hạ Sahara
Chim Nam Úc
Chim Tây Úc


title: Hà Lan (vùng)

text:
Holland

Hà Lan (tiếng Anh: Holland) là một vùng nằm ở phía tây của nước Hà Lan (tiếng Anh: Netherlands). Khái niệm Holland thường được dùng để chỉ toàn bộ đất nước Hà Lan, nhưng một phần người dân Hà Lan, đặc biệt là tại các vùng khác (ngoài vùng Holland) không thích cách dùng này.

Tham khảo

Địa lý Hà Lan


title: Sáo ngũ sắc Cape

text:
Sáo ngũ sắc Cape, tên khoa học Lamprotornis nitens, là một loài chim trong họ Sáo. Loài này được tìm thấy ở Angola, Botswana, Cộng hòa Congo, Eswatini, Gabon, Lesotho, Mozambique, Namibia, Nam Phi, Zambia, và Zimbabwe.

Chú thích

Tham khảo

 (Red-shouldered Glossy-starling =) (Cape) Glossy Starling - Species text in The Atlas of Southern African Birds.

N
Động vật được mô tả năm 1766
Chim Nam châu Phi


title: Việt Khang

text:
Việt Khang (tên thật: Võ Minh Trí, sinh năm 1978 tại Tiền Giang) là một nhạc sĩ, ca sĩ và nhà bất đồng chính kiến Việt Nam.

Sáng tác nhạc
Ngoài tên Việt Khang, nhạc sĩ còn dùng tên Minh Trí khi sáng tác nhạc. Ngoài 2 tác phẩm "Anh là ai" và "Việt Nam Tôi Đâu" có tiếng trong cộng đồng người Việt khắp thế giới, Việt Khang còn có 2 bài đã được thu âm là "Bạn Thân" được trình bày bởi Đan Trường và "Bà Má Miền Tây" được trình bày bởi Lý Hải.

Hoạt động đối kháng
Việt Khang tham gia hội Tuổi Trẻ Yêu Nước để tranh đấu cho quyền làm chủ đất nước của người dân Việt Nam. Năm 2011, có cảm xúc trước việc nhà cầm quyền Việt Nam đàn áp những cuộc biểu tình của thanh niên học sinh chống Trung Quốc xâm lấn biển đảo của Việt Nam, anh sáng tác hai bài: "Anh là ai?" và "Việt Nam tôi đâu?", sau đó tự trình diễn rồi để lên Youtube.

Anh bị bắt vào tháng 9/2011, cầm tù một thời gian, được thả ra, rồi bị bắt lại 2 tháng sau đó vào tháng 12 năm 2011. Sau đó, nhạc sĩ Trúc Hồ qua Đài Truyền hình SBTN phát động phong trào "Triệu con tim, một tiếng nói" và vận động người dân ký thỉnh nguyện thư kêu gọi Chính phủ Hoa Kỳ can thiệp với nhà cầm quyền Việt Nam để trả tự do cho tất cả những người đấu tranh cho dân chủ. Phong trào được cộng đồng người Việt tại Mỹ hưởng ứng với hơn 150 ngàn chữ ký.

Ngày 30 tháng 10 năm 2012, nhạc sĩ bị tuyên án 4 năm tù, và 2 năm quản chế; người bạn của anh, Trần Vũ Anh Bình, bị tuyên án 6 năm và 2 năm quản chế trong cùng phiên tòa về tội "Tuyên truyền chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" theo Điều 88 Bộ Luật Hình sự. Trao đổi với BBC, luật sư Trần Vũ Hải cho biết cơ sở để bên công tố buộc tội nhạc sĩ Việt Khang tội "Tuyên truyền chống Nhà nước" là gắn với hai bài hát "Việt Nam tôi đâu?" và "Anh là ai?", thêm với việc Việt Khang tham gia vào một tổ chức chống chính quyền có tên gọi "Tuổi trẻ yêu nước".

Năm 2014, anh đã được Mạng lưới Nhân quyền Việt Nam trao tặng Giải Nhân quyền Việt Nam cùng với bạn của anh, nhạc sĩ Trần Vũ Anh Bình.

Ngày 14 tháng 12 năm 2015, anh mãn án tù và được trở về nhà tại Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang.

Ngày 8 tháng 2 năm 2018, Việt Khang rời Việt Nam sang Hoa Kỳ, nhờ sự can thiệp của chính phủ Hoa Kỳ. Cũng trong dịp này, nhạc sĩ Trúc Hồ công bố xác nhận thêm rằng, hai bài hát "Trả lại cho dân" (sáng tác dưới tên Duy Quốc Nam) và "Con đường Việt Nam" (sáng tác dưới biệt hiệu Người Tù Lương Tâm) là do Việt Khang sáng tác. Sở dĩ có tên hai tác giả này là vì khi ở trong tù, Việt Khang gửi bản nhạc ra bên ngoài cho Trúc Hồ, họ đã giữ kín thông tin về tên tác giả để bảo đảm an toàn cho Việt Khang.

Chú thích

Nhân vật bất đồng chính kiến Việt Nam
Người bị kết tội xâm phạm an ninh quốc gia tại Việt Nam
Sinh năm 1978
Nhạc sĩ Việt Nam
Người Tiền Giang
Nhạc sĩ hải ngoại
Sinh năm 1974
Nhân vật còn sống
Nam ca sĩ Việt Nam
Tù nhân Điều 88
Sinh tại Tiền Giang


title: Tống Dương công

text:
Tống Dương công (chữ Hán: 宋煬公), tên thật là Tử Hi (子熙), là vị vua thứ sáu của nước Tống – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Tử Hi là con thứ của Tống Đinh công – vua thứ 4 nước Tống và em của Tống Mẫn công – vua thứ 5 nước Tống. Sau khi Tống Mẫn công mất, Tử Hi lên nối ngôi, tức là Tống Dương công.

Tống Dương công lên ngôi một thời gian, con của vua anh Tống Mẫn công là công tử Tử Phụ Tự cho rằng mình mới đáng được lập. Vì vậy Phụ Tự giết chết ông để giành ngôi vua. Không rõ đó là thời điểm nào.

Tử Phụ Tự lên làm vua, tức là Tống Lệ công.

Xem thêm
Tống Mẫn công
Tống Lệ công

Tham khảo

Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
 Tống Vi Tử thế gia

Vua nước Tống
Vua Trung Quốc bị giết
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu


title: Sticky & Sweet Tour

text:
Sticky & Sweet Tour là chuyến lưu diễn thứ tám của nữ ca sĩ nhạc pop người Mỹ Madonna để quảng bá cho album phòng thu thứ tám của cô, Hard Candy (2008). Chuyến lưu diễn được bắt đầu vào tháng 8 năm 2008. Đây là chuyến lưu diễn đầu tiên của cô với hãng thu âm Live Nation. Chuyến lưu diễn được thông báo vào tháng 2 năm 2008, với thời gian và địa điểm tổ chức tại Bắc Mỹ và Liên hiệp Anh. Mặc dù đã lên kế hoạch, song chuyến lưu diễn không được tổ chức tại Úc do tác động của cuộc khủng hoảng tài chính. Nhà thiết kế thời trang Arianne Phillips được giao trách nhiệm thiết kế quần áo, cùng với các nhà tạo mẫu và thương hiệu khác. Các màn trình diễn theo như kế hoạch ban đầu sẽ giống với chuyến lưu diễn Confessions Tour năm 2006. Sau đó, đến năm 2009, Madonna chỉnh sửa lại các màn trình diễn, trong đó bao gồm những ca khúc từ rất lâu.

Chuyến lưu diễn được miêu tả là "một cuộc hành trình nhạc nhảy đầy sôi động". Nó được chia làm bốn phần chính: Pimp, phần trình diễn các ca khúc liên quan tới S&M (như "Erotica"); Old School, phần trình diễn các ca khúc cổ điển của Madonna, đồng thời cũng gợi lên những tác phẩm của các nghệ sĩ đã mất như Keith Haring; Gypsy, phần trình diễn nhạc dân gian Romania và nhạc dance; và Rave, phần trình diễn các ca khúc có ảnh hưởng từ phương Đông. Chuyến lưu diễn kết thúc khi Madonna hát cùng với những fan hâm mộ. Đến năm 2009, Madonna thêm vào chuyến lưu diễn một số ca khúc của Michael Jackson để tưởng nhớ ông. Chuyến lưu diễn nhận được những ý kiến tích cực từ giới phê bình.

Sticky & Sweet Tour đã phá nhiều kỷ lục về số vé bán, độ tăng doanh thu và số lượt khán giả. Sau năm 2008, đây là chuyến lưu diễn có doanh thu về nhanh nhất, với 282 triệu đô la Mỹ, phá vỡ kỷ lục trước đó do chính cô tạo ra là Confessions Tour. Tổng thể, Madonna đã trình diễn trước hơn 3,5 triệu người hâm mộ tại 32 quốc gia, thu về 408 triệu đô la Mỹ. Đây là chuyến lưu diễn có doanh thu lớn thứ tư mọi thời đại, và là chuyến lưu diễn có doanh thu cao nhất mọi thời đại bởi một ca sĩ hát đơn. Tại Giải Billboard Touring năm 2009, chuyến lưu diễn này thắng giải ở hạng mục Chuyến lưu diễn hàng đầu.

Bối cảnh

Chuyến lưu diễn chính thức được xác minh vào ngày 8 tháng 5, năm 2008 bởi Guy Oseary, quản lý của Madonna và Arthur Fogel, chủ tịch của hãng đĩa Live Nation. Tạp chí Billboard xác nhận rằng chuyến lưu diễn sẽ được khởi động vào ngày 23 tháng 8 năm 2008 tại Cardiff, Xứ Wales, với các màn trình diễn giống với trong năm. Nó được đặt tên là "Sticky & Sweet Tour" và được lên kế hoạch sẽ tổ chức tại 3 châu lục trong 50-60 ngày. Chuyến lưu diễn được sản xuất trên toàn cầu bởi hãng đĩa Live Nation và quảng bá cho album phòng thu Hard Candy của Madonna. Chuyến lưu diễn được miêu tả là "một cuộc hành trình nhạc nhảy đầy sôi động" và được chia làm bốn phần chính: Pimp là phần trình diễn các ca khúc liên quan tới S&M, Old School là phần cho các ca khúc đã lâu (khoảng thập niên 80) nhằm tưởng nhớ các nghệ sĩ đã mất như Keith Haring, Gypsy trình diễn các điệu nhảy dân gian của Romania và nhạc dance, và Rave trình diễn các ca khúc có ảnh hưởng từ phương Đông.

Vào ngày 30 tháng 1 năm 2009, Madonna thông báo quyết định tiếp tục chuyến lưu diễn vào mùa hè năm 2009, với hơn 25 chuyến tại châu Âu. Phần thứ hai của chuyến lưu diễn được bắt đầu ngày 4 tháng 7 tại The O2 Arena tại Luân Đôn, Liên hiệp Anh, sau hai tuần khuấy động tại Tel Aviv, Israel. Các ngày còn lại, Madonna sẽ trình diễn các ca khúc mà đã lâu Madonna chưa biểu diễn, theo Fogel.

Danh sách bài hát

Nguồn:

Ngày lưu diễn

Ghi chú

 A Vào buổi biểu diễn ngày 11 tháng 10 năm 2008 tại Madison Square Garden, Madonna hát tặng "You Must Love Me" cho con gái của Madonna, Lourdes vào ngày sinh nhật thứ 12 của Lourdes. Cô nhận định, "My beautiful Lola is 12 today but when I first sang this song she was growing inside me." ("Lola xinh đẹp của tôi tròn 12 tuổi vào hôm nay nhưng khi tôi hát bài này lần đầu tiên, tôi đã cảm nhận được nó (Lola) đang lớn dần trong tôi").
 B At the ngày 6 tháng 11 năm 2008 Los Angeles show, Madonna was joined onstage by Britney Spears during the performance of "Human Nature". Later that night, Justin Timberlake joined Madonna onstage to perform "4 Minutes". Prior to the show, an equipment malfunction caused damage to the top of the stage and some of the lighting. Madonna released a statement, saying "Even though my stage roof was damaged and some lights and effects aren't working, I want to do the show anyway because I don't want to disappoint my fans."
 C At the ngày 26 tháng 11 năm 2008 performance in Miami Gardens at Dolphin Stadium, Madonna was joined onstage by Timbaland during the performance of "4 Minutes" and by Pharrell Williams for "Give It 2 Me".
 D Before singing "You Must Love Me" on the ngày 11 tháng 8 năm 2009 Đan Mạch show, Madonna and over 48,000 of her fans sang "Happy Birthday" to her son Rocco, who turned 9 that day and who was also attending the show.
 E Madonna's daughter Lourdes joined her on stage on both the September 1 and ngày 2 tháng 9 năm 2009 Tel Aviv dates during the performance of "Give it 2 Me". Her son Rocco joined her on the DJ station during the song "Music".

Doanh thu

Chú thích

Chuyến lưu diễn hòa nhạc năm 2008
Chuyến lưu diễn hòa nhạc năm 2009


title: Kindu

text:
Kindu là thành phố ở Cộng hòa Dân chủ Congo, tỉnh lỵ của tỉnh Maniema. Thành phố có dân số khoảng 200.000 người, tọa lạc bên sông Congo ở độ cao khoảng 500 mét trên mực nước biển và có cự ly 400 km về phía tây Bukavu.

Kindu được kết nối đường sắt với Kalemie, Kamina và Kananga. Thành phố có một sân bay với đường băng dài 2200 mét. Đường bộ ở Maniema ở tình trạng tồi tệ. Thành phố này đã từng là một trung tâm ngà voi, vàng và buôn bán nô lệ trong thế kỷ 19. Các nhà buôn Ả Rập-nguwif Swahili đã đóng cơ sở ở đây vào khoảng năm 1860.

Tham khảo

Khu dân cư ở Maniema


title: Lopé-Okanda

text:
Lopé-Okanda là khu vực bảo vệ nằm ở trung tâm Gabon. Được thành lập vào năm 2002, vườn quốc gia được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 2007. Nó được thành lập dựa trên Khu bảo tồn động vật hoang dã Lopé-Okanda thành lập từ năm 1946, là khu vực được bảo vệ đầu tiên ở Gabon.

Lãnh thổ của khu vực này đặc trưng bởi những cánh rừng mưa nhiệt đới rộng lớn với sự đa dạng sinh học đáng chú ý cả về động thực vật. Đây là nơi có một số loài động vật có vú lớn đang có nguy cơ tuyệt chủng như Khỉ đột phía tây và Voi rừng châu Phi. Phía bắc đặc trưng bởi thảo nguyên rộng lớn được hình thành khoảng 15.000 năm trước trong thời kỳ băng hà cuối cùng.

Lopé-Okanda là nơi có sự hiện diện của những dấu tích con người cổ đại với khoảng 1.800 bản khắc đá trong hang động, nhà ở và nhiều cổ vật có niên đại từ Thời đại đồ đá mới và Thời đại đồ sắt, bằng chứng trực tiếp về một tuyến đường di cư do hậu quả của sự biến đổi khí hậu sau khi băng hà đã khiến một nhóm dân cư người Bantu di chuyển về các khu rừng phía bắc Congo sau đó mở rộng về phía bắc và phía nam châu Phi.

Địa lý
Khu vực này nằm tại Ogoué-Ivindo và Ogoué-Lolo, Gabon. Cảnh quan văn hóa Lopé-Okanda được tạo thành bởi Vườn quốc gia Lopé và Khu bảo tồn Okanda được thành lập vào năm 1946 nằm ở thung lũng sông Ogooué.

Văn hóa
Địa điểm này là ví dụ điển hình cho quá trình sinh sống của các dân tộc ở Tây Phi, họ sinh sống và trú ẩn xung quanh các ngọn đồi, các hang động dọc theo thung lũng sông Ogooué. Lope-Okanda nổi bật với 1.800 bức tranh đá trạm khắc thời đại đồ đá mới đến thời đại đồ sắt, kéo dài 400.000 năm lịch sử phản ánh cuộc sống và di cư của người Bantu và các dân tộc khác ở Tây Phi, ảnh hưởng và lan đến tận phía Bắc Sahara, Nam Phi và Trung Đông. Họ lao động với công việc chủ yếu là nông nghiệp, săn bắt, chăn nuôi và sinh sống trú ẩn trong các hang động và các sườn đồi.

Thiên nhiên
Đây là hệ sinh thái đa dạng với môi trường đồng cỏ thảo nguyên cuối cùng còn lại của thời kỳ băng hà cách đây 15.000 năm, các khu rừng mưa nhiệt đới. Hệ động thực vật vô cùng phong phú, bao gồm nhiều loài đang có nguy cơ tuyệt chủng cao, đặc biệt là các loài linh trưởng gồm Tinh tinh, Khỉ đột phía tây, Khỉ mặt chó, Khỉ đuôi chó, Khỉ Colobus đen, Vượn gấu. Các loài động vật ăn cỏ lớn khác gồm Voi rừng châu Phi, Hà mã, Lợn biển Tây Phi, Trâu rừng rậm châu Phi, Linh dương Sitatunga, Linh dương trung Phi. Các loài thú săn như Báo châu Phi, Beo vàng châu Phi, Chó hoang châu Phi. Ngoài ra, tại đây còn có nhiều loài chim đáng chú ý gồm Cắt nhỏ, Chim hói đầu cổ xám, Kền kền đầu trắng, Ó biển Cape.

Tài liệu tham khảo

Di sản thế giới tại Gabon


title: Meroe

text:
Meroë (; còn được gọi là Meroe; tiếng Meroe: Medewi hoặc Bedewi; Ả Rập:   và  Meruwi; Hy Lạp cổ đại: , Meróē) là một thành phố cổ bên bờ đông của sông Nin, khoảng 6 km về phía đông bắc của ga Kabushiya, gần thị trấn Shendi và khoảng 200 km về phía đông bắc Khartoum, Sudan. Gần khu vực là một nhóm các làng được gọi là Bagrawiyah. Thành phố này là thủ đô của Vương quốc Kush trong nhiều thế kỷ. Vương quốc Kushitic của Meroë đã đặt tên là "Đảo của Meroë" cho khu vực Butana hiện đại, một khu vực được bao bọc bởi sông Nin (đoạn từ Sông Atbarah đến Khartoum), Atbarah và Nin Xanh.

Hình ảnh

Tham khảo

Di sản thế giới tại Sudan
Thành phố cổ


title: Khu học chánh quận Montgomery

text:
Khu học chánh quận Montgomery (tiếng Anh: Montgomery County Public Schools) (MCPS) là một học khu phục vụ quận Montgomery, tiểu bang Maryland, Hoa Kỳ. Đây là học khu lớn nhất ở Maryland. Năm học 2009–2010 học khu này có 11.500 giáo viên toàn thời gian giảng dạy 141.777 học sinh ở 200 trường họ.

Học sinh ở học khu này có điểm số nằm trong nhóm hàng đầu ở Hoa Kỳ về các kỳ thi Advanced Placement. Giám đốc là TS. Joshua P. Starr, người đã được thuê tháng 7 năm 2011 sau khi vị giám đốc cũ TS. Jerry Weast nghỉ hưu.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Khu học chánh quận Montgomery
 Khu học chánh quận Montgomery

Quận Montgomery
Quận Montgomery, Maryland


title: Đại lộ

text:
Đại lộ là một con đường rộng lớn, có bốn làn xe trở lên, thường có dải bê tông phân cách . Trên dải phân cách thường trồng cây cỏ. Đại lộ thường được bố trí dọc theo các bờ sông, bãi biển, hai bên có vỉa hè rộng rãi dành riêng cho người đi bộ. Trên đại lộ thường đặt các đài kỷ niệm, các tác phẩm điêu khắc, đài phun nước, sân chơi cho trẻ em, sân chơi thể thao, quán cà phê hay quầy hàng mua sắm.

Sách tiếng Việt vào đầu thế kỷ 20 còn dùng chữ thông cù để gọi loại đường lớn này.

Đại lộ danh tiếng
Paris, Pháp: Đại lộ Champs-Élysée. Hoa Kỳ: Đại lộ Danh vọng Hollywood

Ở Việt Nam có Đại lộ Nguyễn Huệ ở trung tâm Sài Gòn rộng 60 mét; Đại lộ Đông Tây ở phía nam. Hà Nội thì có Đại lộ Thăng Long.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 http://vnexpress.net/gl/xa-hoi/2011/01/3ba25267/
 http://vnexpress.net/gl/xa-hoi/2012/10/dai-lo-thang-long-nhu-duong-lang/

Đường


title: Auxin

text:
Auxin là hormone kích thích sự phát triển của thực vật.

Lịch sử
Năm 1880, Darwin đã phát hiện rằng bao lá mầm của cây họ lúa rất nhạy cảm với ánh sáng. Nếu chiếu sáng một phía thì gây ra quang hướng động, nhưng nếu che tối hoặc bỏ đỉnh sinh trưởng thì hiện tượng trên không xảy ra. Ông cho rằng: đỉnh ngọn bao lá mầm là nơi tiếp nhận kích thích ánh sáng, đã sinh ra một chất nào đấy liên quan đến hiện tượng trên. Sau đó Paal (1919) và Went (1928) đã chứng minh được sự tồn tại của chất này.

Năm 1926, Frits Went (người Hà lan), làm thí nghiệm cắt ngọn của diệp tiêu và đặt ngọn này lên một khối agar trong chừng một giờ là được chiếu sáng.  Sau đó đặt khối agar không có diệp tiêu này lên phần diệp tiêu còn lại. Phần diệp tiêu này tiếp tục tăng trưởng mọc cong về phía chiếu sáng và nếu đặt khối agar lệch trục diệp tiêu thì diệp tiêu cũng mọc cong ngay cả trong tối. Khối agar kiểm chứng không gây một hiệu quả nào. Rõ ràng rằng có một chất kích thích sinh trưởng đã khuếch tán từ phần ngọn diệp tiêu vào khối agar và khi đặt khối agar này lên phần diệp tiêu còn lại thì chất này được di chuyển xuống và kích thích sự tăng dài. Went gọi chất này là auxin.

Đến năm 1934, giáo sư hóa học Kogl người Hà Lan và các cộng sự đã tách ra một chất dịch chiết nấm men có hoạt tính tương tự chất sinh trưởng thực vật này. Năm 1935, Thimann cũng tách được chất này từ nấm Rhyzopus. Người ta xác định được bản chất hóa học của nó là β-axit indol axetic (AIA).

Công thức hóa học

Tác dụng sinh lý
Auxin có tác dụng tốt đến các quá trình sinh trưởng của tế bào, hoạt động của tầng phát sinh, sự hình thành rễ, hiện tượng ưu thế ngọn, tính hướng động của thực vật, sự sinh trưởng của quả và tạo ra quả không hạt...

Auxin kích thích sự sinh trưởng giãn của tế bào. Nhưng nếu kích thích với hàm lượng quá cao, tác dụng quá mạnh sẽ xảy ra hiện tượng ức chế ngược trở lại, lúc này auxin sẽ trở thành chất ức chế.

Cơ chế tác dụng
Auxin ảnh hưởng đến nhiều khía cạnh của sự lớn mạnh và phát triển của thực vật, bao gồm sự mở rộng của tế bào, ức chế sự phát triển của các chồi phụ và sự đâm rễ. Các auxin tổng hợp được dùng trong loại bột làm cho bén rễ để chiết cành, và được dùng trong một số thuốc diệt cỏ, nơi mà nồng độ auxin cao sẽ tạo ra sự phát triển hết sức nhanh chóng làm cây cỏ tàn lụi đi. Chúng còn dùng để ngăn cản sự rụng trái.

Auxin có vai trò quan trọng trong sự kiểm soát sự tăng dài của tế bào.  Vì tế bào thực vật có vách bao bọc, nên tế bào chỉ có thể tăng trưởng được khi vách có thể được kéo dài ra.  Vách được cấu tạo bởi phần lớn là đường đa mà thành phần chính là cellulose. Ở vách sơ cấp, cellulose hiện diện dưới dạng những sợi dài liên kết với các đường đa khác để tạo ra một mạng lưới.  Khi tăng trưởng các liên kết có thể bị đứt tạm thời, do đó vách tế bào trở  nên đàn hồi (nới rộng) hơn và những vật liệu mới được chen vào.  Auxin có vai trò chính trong cả hai quá trình trên.

Ảnh hưởng của auxin trên sự đàn hồi hóa của vách xảy ra nhanh chóng (khoảng 10 phút). Theo giả thuyết về sự tăng trưởng acid, auxin có ảnh hưởng gián tiếp bằng cách acid hóa vách tế bào. Auxin điều tiết pH của vách tế bào bằng cảm ứng sự vận chuyển tích cực ion H+ từ tế bào chất vào vách tế bào. pH acid hoạt hóa enzyme trong vách, bẻ gãy các liên kết chéo giữa các sợi cellulose. Các sợi lỏng lẻo làm tế bào trở nên đàn hồi hơn.

Môi trường trong tế bào ưu trương hơn so với dịch lỏng bên ngoài tế bào, và nước đi vào trong tế bào bởi sự thẩm thấu, tạo ra một áp suất trương bên trong tế bào. Khi vách trở nên đàn hồi hơn chúng dễ dàng được kéo căng ra. Nước tiếp tục đi vào tế bào bằng sự thẩm thấu, làm gia tăng thể tích tế bào nhưng sự gia tăng kích thước này không có sự tổng hợp ra tế bào chất mới.

Ảnh hưởng của auxin trên sự căng vách, thêm vào các vật liệu mới vào thì chậm hơn vì vách này tùy thuộc vào sự kích động của một số gen, sự tổng hợp những mARN chuyên biệt, để tổng hợp các enzim xúc tác tạo thêm những đơn vị đường đa vào vách tế bào.  Khi tế bào được cung cấp auxin, nó hoạt hóa bơm ion H+ trên màng sinh chất. Ion H+ được vận chuyển tích cực từ tế bào chất vào trong vách. Sự gia tăng ion H+ hoạt hóa enzim bẻ gãy một số liên kết chéo giữa các đường đa cấu tạo vách và vách trở nên mềm dẻo hơn.  Vì nước vào không bào càng lúc càng nhiều vách sẽ bị căng ra, nhưng chỉ theo một hướng. Hầu như không có sự tổng hợp tế bào chất mới trong suốt thời gian tăng trưởng theo kiểu này. Sự gia tăng thể tích tế bào là do sự phát triển của không bào. Các không bào nhỏ hòa vào nhau thành một không bào to duy nhất, có thể chiếm tối đa 97% thể tích tế bào; ở tế bào trưởng thành dãy tế bào chất ở ngoại biên chỉ chiếm 10% thể tích tế bào.

Sinh tổng hợp auxin
Ở thực vật bậc cao, auxin được tổng hợp chủ yếu ở đỉnh ngọn chồi và từ đó được vận chuyển xuống dưới (hướng gốc).
Ngoài đỉnh ngọn, các cơ quan khác như lá non, quả non, phôi hạt đang sinh trưởng và cả tầng phát sinh cũng có khả năng tổng hợp auxin.
Tiền chất của AIA là amino acid  triptophan.

Sự phân hủy auxin
Là một quá trình quan trọng điều chỉnh hàm lượng auxin trong cây. Auxin trong cây sau khi sử dụng xong hay dư thừa sẽ bị phân hủy thành sản phẩm không có hoạt tính sinh lý. Sự phân hủy có thể bằng enzyme auxin oxydase hay bằng quang oxy hóa.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Từ chất kích thích tăng trưởng auxin đến thuốc diệt cỏ

Sinh lý học thực vật
Hormone thực vật


title: Punk rock

text:
Punk rock (hay gọi ngắn là punk) là thể loại nhạc rock đã phát triển từ năm 1974 đến 1976 tại Hoa Kỳ, Anh, và Úc. Bắt nguồn từ garage rock và các hình thức khác nay được gọi là nhạc protopunk, các ban nhạc punk rock né tránh sự thái quá nhận thức của nhạc rock đại chúng thập niên 1970. Các ban nhạc punk làm ra thứ âm nhạc nhanh, sắc bén, thường là với những bài hát ngắn, các nhạc cụ không rườm rà, và chủ đề thường là chính trị, đối lập hẳn với ý thức hệ thời đại đương thời. Punk bao gồm tinh thần DIY (do-it-yourself), nhiều ban nhạc tự sản xuất bản ghi âm và phân phối chúng bằng các hình thức không chính thức.

Thuật ngữ "punk" lần đầu tiên được sử dụng liên quan đến nhạc rock của một số nhà phê bình Mỹ vào đầu năm 1970, để mô tả các ban nhạc garage và những người hâm mộ họ. Tiền khởi của punk bao gồm từ âm hưởng huyên náo nguyên thủy của ban The Velvet Underground, âm thanh tần suất lớn với phong cách giận dữ của "giai cấp lao động" của The Who, kiểu guitar cường độ lớn của MC5 và the Stooges, phong cách lưỡng tính của New York Dolls (ảnh hưởng từ David Bowie và Roxy Music). Dĩ nhiên khi punk phát triển, nó tự chuyển biến hình thành vô số nhánh rẽ thống trị, gây ảnh hưởng và lai tạp với các thể loại reggae, bubblegum giữa 60, tiền psychedelic, art rock, free jazz và các dòng âm nhạc cụ thể. Theo nghĩa đen mọi thứ đều thích hợp để cân bằng. Đến cuối năm 1976, các ban nhạc như Ramones ở New York, Sex Pistols và The Clash ở Luân Đôn đã được công nhận là đội tiên phong của một phong trào âm nhạc mới. Một năm sau, punk rock lan rộng trên khắp thế giới, và nó đã trở thành một hiện tượng văn hóa lớn ở Vương quốc Anh. Đối với hầu hết các khu vực, punk bắt rễ trong những vùng địa phương có xu hướng từ chối gắn kết với xu thế chủ đạo (mainstream). Một nét tiển văn hóa punk liên quan xuất hiện, thể hiện nổi loạn trẻ trung và đặc trưng bởi phong cách đặc biệt của quần áo và đồ trang sức và một loạt các hệ tư tưởng chống độc tài.

Trong thời kỳ thuần chất nhất của xúc cảm punk, từ 1975 - 1978, là khoảng thời gian có thể coi là thời khắc phong phú nhất. Dù cho thời gian thống trị ngắn ngủi, nhưng phong cách punk vẫn duy trì cho những ban nhóm dưới cái tên bớt phiền toái hơn. Vẫn lưu giữ tác động của nó trong thập niên 90, Punk độc lập hồi sinh và bước đầu được hiện diện chính thức trên nhãn hiệu đĩa thu /được hợp pháp hóa cho giới báo chí bí mật / được coi là một phong cách mới cho các nhà phê bình âm nhạc.

Đến đầu những năm 1980, các phong cách nhanh hơn, mạnh mẽ hơn như hardcore (như Black Flag) và Oi! (như Cock Sparrer) đã trở thành phong cách chiếm ưu thế của punk rock. Các nhạc sĩ xác định lấy cảm hứng từ nhạc punk cũng theo đuổi một loạt các biến thể khác, dẫn đến việc nổi lên của post-punk và phong trào alternative rock. Sang cuối thế kỷ 20 - đầu thế kỷ 21, pop punk thành thành xu thế chủ đạo, khi các ban nhạc như Green Day, Rancid, Sublime, the Offspring và Blink-182 mang thể loại phổ biến rộng rãi.

Tham khảo

Nhạc rock
Dòng nhạc rock
Punk

Nhạc punk rock
Văn hóa thành phố New York
Tiểu văn hóa âm nhạc


title: Cá voi răng thuổng

text:
Cá voi răng thuổng (danh pháp khoa học: Mesoplodon traversii) là một loài cá voi có răng. Nó là loài cá voi ít được biết đến (và thuộc một trong những loài hiếm). Nó được đặt tên lần đầu từ một phần hàm được tìm thấy ở trên đảo Pitt (New Zealand) năm 1872, được báo cáo và minh họa năm 1873 bởi James Hector, và đã được mô tả năm sau bởi John Edward Gray, người đã đặt tên nó để vinh danh Henry Hammersley Travers, nhà sưu tập. Nó cuối cùng đã được gộp với cá voi răng dây đeo, bắt đầu sớm nhất là năm 1878 (năm 1878 Hector, người không bao giờ coi mẫu vật là khác biệt). Một vòm sọ được tìm thấy trong thập niên 1950 tại đảo White (New Zealand) ban đầu vẫn còn chưa được mô tả, nhưng sau đó được tin là từ một con cá voi mũi khoằm răng quạt.
Năm 1986, một vòm sọ bị hư hỏng đã được tìm thấy cuốn lên trên đảo Robinson Crusoe (Chile), và được mô tả như là một loài mới, Mesoplodon bahamondi hoặc cá voi mũi khoằm Bahamonde.
Trong tháng 12 năm 2010, hai mẫu vật, một con cái và một con non, đã được tìm thấy mắc kẹt trên bãi biển Opape, vịnh Plenty, New Zealand. Chúng đã được xác định là cá voi mũi khoằm Gray, nhưng phân tích sau đó di truyền cho thấy rằng chúng đại diện cho các mẫu vật hoàn chỉnh 1 của các con cá voi răng thuổng. Sau này tìm thấy, một báo cáo mô tả những con cá voi răng thuổng và phân tích một DNA của chúng sau xuất hiện trong bài báo ngày 6 tháng 11 năm 2012 của tạp chí Current Biology.

Kết quả Các kết quả của so sánh trình tự DNA và hình thái đã cho thấy cả ba tìm thấy đến từ cùng một loài, do đó được gọi là đúng M. traversii. Hình dáng bên ngoài chỉ được mô tả vào năm 2012, và nó có thể sẽ là loài động vật có vú lớn ít được người ta biết nhất thời hiện đại.

Tham khảo

Đọc thêm
 Perrin, William F.; Wursig, Bernd & Thewissen, J.G.M (eds.) (2002): Encyclopedia of Marine Mammals. Academic Press. ISBN 0-12-551340-2
 Reeves, Randall R. & Leatherwood, S. (1994): Dolphins, porpoises and whales: 1994-98 Action plan for the conservation of cetaceans. IUCN, Gland, Switzerland. ISBN 2-8317-0189-9
 Thompson, K. et al. 2012: The world’s rarest whale. Current biology, 22(21): R905–R906.
 First ever sighting of rare whale confirmed, CBC News. ngày 6 tháng 11 năm 2012.

Liên kết ngoài

 CMS
 Whale & Dolphin Conservation Society (WDCS)
 Official webpage of the Memorandum of Understanding for the Conservation of Cetaceans and Their Habitats in the Pacific Islands Region
 World’s rarest whale seen for first time: Spade-toothed whale

T
Động vật được mô tả năm 1873


title: Đậu Thái

text:
Đậu Thái (chữ Hán: 窦泰, 500 – 537) là tướng lãnh nhà Đông Ngụy trong lịch sử Trung Quốc.

Xuất thân
Ông tự Ninh Thế  hoặc Thế Ninh, người dân tộc Tiên Ti, có hộ tịch ở huyện Hãn Thù, quận Đại An . Họ Đậu của người Tiên Ti được đổi từ họ Hột Đậu Lăng (纥豆陵) trong quá trình Hán hóa của nhà Bắc Ngụy. Họ Hột Đậu Lăng tự nhận là 1 nhánh của sĩ tộc họ Đậu vào đời Đông Hán, vì thế các sử liệu đều chép nguyên quán của Thái là huyện Quan Tân, quận Thanh Hà .

Ông cụ hoặc ông nội là Đậu La , được làm Thống Vạn trấn tướng nhà Bắc Ngụy, nhân đó định cư ở bắc biên. Cha là Đậu Nhạc, gặp khởi nghĩa Lục trấn, giúp Hoài Sóc trấn tướng Dương Quân cố thủ, kết quả bị giết. Sau này Thái hiển quý, Nhạc được tặng quan Tư đồ.

Sự nghiệp
Đến khi trưởng thành, Thái giỏi cưỡi ngựa bắn cung, có sức mạnh và mưu lược. Cha anh của Thái đều tử trận ở trấn, ông vác hài cốt theo về với Nhĩ Chu Vinh. Ban đầu Thái được làm Tương uy tướng quân, Trướng nội đô tướng. Nhĩ Chu Vinh mượn danh nghĩa "thanh quân trắc" tiến về Lạc Dương (528), Thái được bái làm Ninh viễn tướng quân, Hổ bôn trung lang tướng, Tiền phong đô đốc. Hiếu Trang đế yên vị ở Lạc Dương, Thái nhờ công tham gia phù lập, được trừ làm Xạ Thanh hiệu úy, Gián nghị đại phu.

Năm sau (529), Thái tham gia đánh dẹp nghĩa quân Hình Cảo, được bái làm Phụ quốc tướng quân, Kiêu kỵ tướng quân, Quảng A huyện Khai quốc tử, thực ấp 300 hộ. Cao Hoan được làm Tấn Châu thứ sử, xin lấy Thái làm Trấn thành đô đốc, cho ông tham mưu quân sự. Trong những năm tiếp theo, Cao Hoan phù lập An Định vương Nguyên Lãng, đánh bại liên quân họ Nhĩ Chu ở Quảng A (531), ở Hàn Lăng (532), còn Thái được thăng thưởng 3 lần: lần đầu, được thụ làm Phủ quân tướng quân, Ngân thanh quang lộc đại phu, rồi thăng làm thị trung; lần thứ hai, được trừ làm Sứ trì tiết, Đô đốc Hiển Châu chư quân sự, Xa kỵ tướng quân, Hiển Châu thứ sử, tăng ấp 400 hộ; lần thứ 3, được chuyển trừ làm Sứ trì tiết, Đô đốc Úy châu chư quân sự, (bản) tướng quân như trước, Úy châu thứ sử.

Hiếu Vũ đế lên ngôi (532), Thái được tiến tước làm công, tăng ấp 400 hộ, tướng quân như trước, Nghi đồng tam tư. Năm sau (533), Thái đem kỵ binh tinh nhuệ tập kích Nhĩ Chu Triệu ở Tú Dung, 1 ngày 1 đêm đi được 300 dặm. Thái xuất hiện trước sân nhà của Triệu, khiến ông ta thảng thốt bỏ chạy, đến Xích Lồng lĩnh thì treo cổ tự sát. Thái được trừ làm Sứ trì tiết, Đô đốc Tương Châu chư quân sự, tướng quân như trước, Khai phủ, Tương Châu thứ sử. Năm Vĩnh Hi thứ 3 (534), Cao Hoan mượn danh nghĩa "thanh quân trắc" tiến về Lạc Dương, sai Thái cùng Tả sương đại đô đốc Mạc Đa Lâu Thái Văn cứu viện Tế Châu thứ sử Thái Tuấn, chống lại tướng đài quân là Giả Hiển Trí. Hiển Trí ngầm xin hàng, dẫn quân lui về. Quân tư Nguyên Huyền phát giác, tìm cách trì hoãn, rồi xin thêm quân. Hiếu Vũ đế sai Đại đô đốc Hầu Kỷ Thiệu đến, đôi bên giao chiến ở phía đông Hoạt Đài. Hiển Trí đem quân đầu hàng, Hầu Kỷ Thiệu tử trận.

Hiếu Tĩnh đế lên ngôi (534), Thái được trừ làm Thị trung lĩnh Ngự sử trung úy, Kinh kỳ đại đô đốc, tướng quân, khai phủ, nghi đồng đều như cũ. Thái vừa là công thần, vừa là anh em cọc chèo với quyền thần Cao Hoan, được nắm quyền Ngự sử đài, dẫu không hay bắt lỗi, nhưng bá quan vẫn lo sợ.

Cái chết
Cuối năm Thiên Bình thứ 3 (536), Cao Hoan tấn công Tây Ngụy, lệnh Thái từ Đồng Quan tiến vào. Đầu năm sau (537), Thái đến Tiểu Quan, bất ngờ bị quyền thần Tây Ngụy là Vũ Văn Thái tập kích. Toàn quân bị diệt, Thái tự sát, hưởng thọ 38 tuổi.

Hậu sự
Thái được nhà Đông Ngụy truy tặng làm Đại tư mã, Thái úy công, Lục thượng thư sự, thụy là Vũ Trinh.

Bắc Tề Văn Tuyên đế lên ngôi, cho tế cáo mộ của Thái. Hiếu Chiêu đế lên ngôi, đưa bài vị của Thái vào thờ trong miếu của Cao Hoan.

Năm Thiên Bảo thứ 5 (554), vợ của Thái mất. Năm sau (555), hai vợ chồng được hợp táng và được đổi đến vị trí cách kinh đô Nghiệp 20 dặm về phía tây.

Đánh giá
Sử cũ nhận xét Thái là thân thích nên được Cao Hoan xem trọng, nhưng công danh đều là tự mình giành lấy.

Gia đình
Vợ là Lâu Hắc Nữ (娄黑女, 496 – 554), quý tộc Tiên Ti xuất thân, họ gốc là Thất Lâu, hộ tịch ở Bình Thành, quận Đại, được phong Đốn Khâu quận quân. Hắc Nữ là em gái của Lâu Chiêu Quân – vợ của Cao Hoan.

Con là Đậu Hiếu Kính được kế tự, làm đến Nghi đồng tam tư.

Kỳ sự
Khi xưa mẹ Thái mơ thấy gió to sấm lớn, có vẻ sắp mưa, bèn ra đình mà trông; thình lình chớp giật lóa mắt, mưa ướt đầm đìa, giật mình tỉnh dậy, phát hiện mình có thai. Đến kỳ không sanh được, bà sợ lắm. Thầy cúng nói: "Qua sông giặt quần, sanh con ắt dễ!" Bà tìm đến nơi có nước, chợt gặp một người, nói: "Đang sanh quý tử, nên dời về nam." Bà nghe theo, không lâu sau sinh ra Thái.

Vào lúc Thái sắp rời khỏi Nghiệp, trong thành có Ni cô Huệ Hóa dao truyền rằng: "Đậu hành đài, đi không về." Trước khi lên đường, nửa đêm canh ba, chợt thấy mấy ngàn người mặc áo đỏ, mũ đỏ tiến vào trong Ngự sử đài, nói "Bắt Đậu trung úy", binh sĩ túc trực đều kinh sợ. Bọn người lạ đi vào vài căn phòng, phút chốc thì biến mất. Trời sáng thấy cửa nẻo vẫn còn khóa kín, mọi người biết đó không phải là người, cho rằng lần này Thái ắt bại.

Tham khảo

Ghi chú


title: Nhàn hồng

text:
Nhà hồng (danh pháp khoa học: Sterna dougallii) là một loài chim biển thuộc họ Nhàn. Loài chim này có một số giống theo địa lý, khác nhau chủ yếu ở màu mỏ và một số chi tiết nhỏ bộ lông.

Tham khảo

 "National Geographic" Field Guide to the Birds of North America ISBN 0-7922-6877-6
 Harrison, Peter Seabirds: An Identification Guide ISBN 0-7470-1410-8
 Terns of Europe and North America by Olsen and Larsson, ISBN 0-7136-4056-1

Liên kết ngoài
 Roseate Tern - Species text in The Atlas of Southern African Birds
 Roseate Tern: Madeira Birds

D
Chim Bắc Phi
Chim Puerto Rico
Chim châu Âu
Động vật được mô tả năm 1813
Chim Tây Úc


title: Banksia ilicifolia

text:
Banksia ilicifolia là một loài cây trong họ Proteaceae. Là loài bản địa Tây Nam Úc, nó thuộc Banksia subg. Isostylis, một phân chi của ba loài có mối quan hệ gần gũi Banksia loài với cụm hoa có đầu hình vòm đứng chứ không phải là các đầu nhọn hoa Banksia đặc trưng. Nhìn chung cây cao đến  với một dáng cây hình trụ hoặc bất thường.

Robert Brown đã mô tả Banksia ilicifolia năm 1810. Dù Banksia ilicifolia khác nhau ở cách mọc, với hình thức cây bụi thấp ven biển ở bờ biển nam gần Albany, vẫn không có biến thế của loài. Là loài phân bố rộng rãi, loài này bị giới hạn trong các vùng đất cát. Không giống như những loài có mối quan hệ gần của nó bị lửa đốt cháy và phục hồi lại từ hạt, Banksia ilicifolia tái sinh sau khi cháy rừng bằng cách mọc lại từ chồi nhú dưới vỏ cây của nó. Loài này hiếm khi được người ta trồng.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thực vật Úc
Thực vật được mô tả năm 1810
Banksia


title: Tống Lệ công

text:
Tống Lệ công (chữ Hán: 宋厲公; trị vì: ? - 859 TCN), tên thật là Tử Phụ Tự (子鮒祀), là vị vua thứ bảy của nước Tống – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Tử Phụ Tự là con của Tống Mẫn công – vua thứ 5 nước Tống và cháu gọi Tống Dương công – vua thứ 6 nước Tống - bằng chú.

Sau khi chú Dương công lên thay cha, Phụ Tự giết chú cướp ngôi, tức là Tống Lệ công.

Sử ký không ghi chép sự kiện xảy ra liên quan tới nước Tống trong thời gian ông làm vua.

Năm 859 TCN, Tống Lệ công mất. Con ông là Tử Cử lên nối ngôi, tức là Tống Ly công.

Xem thêm
Tống Ly công
Tống Dương công

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
 Tống Vi Tử thế gia
 Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới

Chú thích

Vua nước Tống
Năm sinh thiếu
Mất năm 859 TCN


title: GShG-7,62

text:
{{Infobox Weapon
|name= GShG-7,62
|image=
|caption=
|origin=
|type= Súng nòng xoay

|is_ranged=yes

|service=
|used_by=Các nước thuộc khối Warszawa
|wars=

|designer=
|design_date= 1968
|manufacturer=Phòng thiết kế chế tạo khí cụ thành phố Tula
|production_date= 1970 - Nay
|number=
|variants=

|weight= 18,50 kg
|length= 800 mm
|part_length=

|cartridge= 7.62×54mmR
|action= Nạp đạn bằng khí nén
|rate= 6000 viên/phút
|velocity= 820-850 m/s
|range=
|max_range= 1000 m
|feed=
|sights=
}}
GShG-7,62 là loại súng nòng xoay bốn nòng do Phòng thiết kế chế tạo khí cụ thành phố Tula tại Liên Xô phát triển. Súng được phát triển song song với YakB-12,7 nên có cách hoạt động khá giống nhưng sử dụng đạn 7.62×54mmR thay vì 12.7×108mm như YakB-12,7, nó được thông qua để đưa vào phục vụ năm 1979. Hiện tại súng được gắn trên các ụ súng GUV-8700 của các phương tiện cơ giới hay gắn thử trên các chiếc Kamov Ka-29.

Liên kết ngoài
http://www.airwar.ru/weapon/guns/gshg.html
http://www.arms-expo.ru/049051054051124055052050055.html

Súng máy
Súng Nga
Súng máy Liên Xô
Súng sử dụng đạn 7.62×54mmR


title: Linh dương bốn sừng

text:
Linh dương bốn sừng (danh pháp hai phần: Tetracerus quadricornis) là một loài động vật thuộc họ Trâu bò, bộ Artiodactyla. Loài này được de Blainville miêu tả năm 1816.

Linh dương bốn sừng thường hiện diện ở rừng mở ở Ấn Độ và Nepal. Nó là loài duy nhất trong chi đơn loài Tetracerus. Nó chỉ cao  tính đến vai, là loài trâu bò châu Á nhỏ nhất. Con đực độc đáo trong các loài động vật có vú còn tồn tại ở chỗ chúng có bốn sừng. Chúng bị đe dọa mất môi trường sinh sống.

Linh dương bốn sừng là loài linh dương châu Á nhỏ nhất, cao tại vai chỉ  và cân nặng . Nhìn chung nó có thân hình mảng, chân mảnh và đuôi ngắn. Bộ lông màu nâu vàng đến hơi đỏ và nhạt dần thành hơi trắng ở phía trên và bên trong chân. Một dải lông đen chạy xuống mặt ngoài mỗi chân, với các mảng đen trên sống mũi và lưng tai. Con cái có bốn núm vú dưới bụng.

Phân bổ
Hầu hết linh dương bốn sừng sống ở Ấn Độ, với một quần thể nhỏ, cô lập ở Nepal. Phạm vi sinh sinh sống ở chúng kéo dài đến đồng bằng sông Hằng tại vùng thuộc bang Tamil Nadu, và xa về phía đông đến Odisha. Chúng cũng xuất hiện ở Vườn quốc gia rừng Gir ở miền tây Ấn Độ.

Linh dương bốn sừng sống ở môi trường, nhưng thích các khu rừng mở, khô ở vùng đồi núi. Chúng thường tránh xa khu vực có người ở. Các loài ăn thịt linh dương bốn sừng bao gồm hổ, báo hoa mai, và sói đỏ.

Ba phân loài được công nhận:

 T. q. quadricornis
 T. q. iodes
 T. q. subquadricornis

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Tetracerus quadricornis  in Mammal Species of the World. Wilson, D. E. & Reeder, D. M. (eds.) (2005). Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference. Third edition. ISBN 0801882214

Q
Động vật có vú Ấn Độ
Động vật có vú Nepal
Động vật được mô tả năm 1816


title: Người đẹp Bình Dương (phim)

text:
Người đẹp Bình Dương, hay Chuyện Tam Nương, là một phim điện ảnh tình cảm, lãng mạn của Việt Nam Cộng hòa, do Nguyễn Thành Châu (Năm Châu) đạo diễn, công chiếu vào năm 1957. Truyện phim phỏng theo tích truyện dân gian Trung Hoa.

Nội dung
Cốt truyện phim khá bi thảm, phản ánh một quan niệm gia đình phong kiến lỗi thời. Phim đề cao lòng hiếu thảo của cô con gái út Tam Nương dù bị gia đình ghét bỏ, khinh khi chỉ vì trời bắt xấu. Trải qua bao gian truân đầy ải, cô thoát xác thành một mỹ nhân, kết duyên cùng hoàng tử Kinh Luân tuấn tú và tài ba.

Địa danh "Bình Dương" được nhắc đến trong phim là ở Trung Quốc, vì Nguyễn Thành Châu dựa vào sách Trung Hoa để viết kịch bản.

Diễn viên
 Thẩm Thúy Hằng... Tam Nương
 Nguyễn Đình Dần... Thái tử Kinh Luân
 Ba Vân... Người bán tơ
 Bảy Nhiêu... Ông Đạt
 Thúy Lan... Cô gái làng
 Kim Vui... Lan Hương
 Minh Tâm... Cúc Hương
 Xích Tùng... Tướng cướp Trương Thiên

Đón nhận
Phim thành công về mặt doanh thu. Tên tuổi Thẩm Thúy Hằng gắn liền với biệt danh Người đẹp Bình Dương từ đây.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Phim tâm lý Việt Nam
Phim cổ trang Việt Nam
Phim dựa theo tác phẩm của nhà văn
Phim năm 1957
Phim Việt Nam
Phim tiếng Việt
Việt Nam năm 1957


title: IPad (thế hệ thứ 4)

text:
{{Infobox information appliance
| name  = iPad 4
| logo  =
| image  =
| caption = iPad thế hệ thứ tư
| developer = Apple Inc.
| manufacturer = Foxconn
| family  = iPad
| type  = Máy tính bảng
| releasedate = {{Collapsible list
 |framestyle=border:none; padding:0;
 |title=
 |1=United States
 |2=Australia
 |3=Austria
 |4=Belguim
 |5=Bulgaria
 |6=Canada
 |7=Czech Republic
 |8=Denmark
 |9=Finland
 |10=France
 |11=Germany
 |12=Hong Kong
 |13=Hungary
 |14=Iceland
 |15=Ireland
 |16=Italy
 |17=Japan
 |18=Korea
 |19=Liechtenstein
 |20=Luxembourg
 |21=Netherlands
 |22=New Zealand
 |23=Norway
 |24=Poland
 |25=Portugal
 |26=Puerto Rico
 |27=Romania
 |28=Slovakia
 |29=Slovenia
 |30=Singapore
 |31=Spain
 |32=Sweden
 |33=Switzerland
 |34=United Kingdom
}}
| lifespan  =
| price  =
| unitssold = 3 million iPad minis and fourth generation iPads were sold in the first weekend of sale
| unitsshipped =
| media  =
| os   = Nguyên bản: iOS 6.0.1  Lần cuối:iOS10'  Kết nối dữ liệu di dộng + Wi-Fi: iOS 10.3.4, ra mắt   Kết nối Wi-Fi: iOS 10.3.3, ra mắt
| power  = Pin sạc Li-Po có sẵn<br/ >11,560 mAh 3.7 V )
| soc  = Apple A6X
| cpu  = 1.4 GHz dual core Apple Swift
| storage = 16, 32, or 64 GB bộ nhớ flash
| memory  =
| display =  2,048 × 1,536 px color IPS LCD display at (264 ppi) with a 4:3 aspect ratio, fingerprint-resistant oleophobic coating
| graphics  = PowerVR SGX554MP4
| sound  =
| input  = Màn hình cảm ứng đa điểm, headset controls, proximity và ambient light sensors, 3-axis accelerometer, digital compass
| controllers =
| camera  = Front: 1.2MP, 720p HD Rear: 5.0MP AF, iSight with Five Element Lens, Hybrid IR filter, video stabilisation, face detection, ƒ/2.4 aperture
| touchpad  =
| connectivity =
 850, 1,900, 2,100 MHz

 850, 900, 1,800, 1,900 MHz)
CDMA
 CDMA/EV-DO Rev. A
 800, 1,900 MHz
GSM
 LTE
 700, 2,100 MHz

 850, 900, 1,900, 2,100 MHz

 850, 900, 1,800, 1,900 MHz
CDMA
 LTE
 700 MHz
 CDMA/EV-DO Rev. A
 800, 1,900 MHz

 850, 900, 1,900, 2,100 MHz

 850, 900, 1,800, 1,900 MHz
}}
| service =  App Store, iTunes Store, iBookstore, iCloud, Game Center, Photo Booth
| dimensions =  (height) (width) (depth)''
| weight  = Wi-Fi: 652 g  Wi-Fi + Cellular: 662 g
| topgame =
| compatibility =
| predecessor = iPad (thế hệ thứ ba)
| successor =
| related =
| website =
}}iPad thế hệ thứ 4 (tên thị trường là iPad with Retina Display hay tên thông thường là iPad 4''') là một loại máy tính bảng được Apple Inc thiết kế, sản xuất và đưa ra thị trường. Nó được công bố vào ngày 23 tháng 10 như là phiên bản kế tiếp của iPad 3 và được bán vào ngày 2 tháng 11. Sản phẩm này bao gồm màn hình Retina, chip Apple A6X mới và cổng Lightning tương tự trên iPhone 5. iPad 4 chạy hệ điều hành iOS 6.0.

Giá bán không đổi so với thế hệ trước và việc công bố iPad 4 đã làm ngưng sản xuất iPad 3.

Tham khảo

Liên kết ngoài

thế hệ thứ 4
iPad (thế hệ thứ 4)
Thiết bị định vị GPS
Máy tính bảng
Máy tính bảng được giới thiệu năm 2012


title: Wikivoyage

text:
Wikivoyage (có nghĩa "cuộc du lịch wiki") một dự án xây dựng cẩm nang du lịch trực tuyến có nội dung tự do. Là một dự án "chị em" với Wikipedia, nó trực thuộc tổ chức Wikimedia Foundation và cho phép mọi người tham gia biên tập. Dự án tách ra khỏi Wikitravel tiếng Đức ngày 10 tháng 12 năm 2006 sau khi công ty Internet Brands mua Wikitravel. Họ thành lập tổ chức Wikivoyage e.V. tại Đức để quản lý dự án. Vào giữa năm 2012, đa số thành viên Wikitravel tiếng Anh, bao gồm phần nhiều bảo quản viên, quyết định hợp nhất các cộng đồng Wikitravel và Wikivoyage vào một dự án phi lợi nhuận mới. Wikivoyage yêu cầu gia nhập vào Wikimedia Foundation và Wikimedia phê chuẩn vào tháng 10 năm 2012.

Nội dung

Các điểm đến
Các điểm đến bao gồm các đơn vị địa lý theo nhiều cấp bậc khác nhau, chúng bao gồm:

Các lục địa,
Các khu vực của lục địa (như Đông Nam Á),
Các quốc gia,
Các vùng thuộc quốc gia đó (tỉnh, bang, quận,...),
Các thành phố lớn nhỏ, có thể bao gồm các làng nếu các làng này là những điểm thu hút du lịch,
Các Khu trong các thành phố lớn,
Các vườn quốc gia mà có cung cấp những tiện nghi cho khách du lịch,
Các Hành trình.

Các điểm hấp dẫn du khách như khách sạn, nhà hàng, quán bar, bảo tàng, hộp đêm, tượng đài hoặc các công trình nghệ thuật khác, công viên thành phố, quảng trường, phố mua sắm, lễ hội hoặc các sự kiện, hệ thống đường sá và bến bãi phục vụ đi lại và những đảo không người ở đều được liệt kê trong bài viết ở những mục phù hợp.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trang chủ Wikivoyage
Đề nghị xây dựng sách cẩm nang du lịch trực thuộc Wikimedia
Biểu quyết chấp nhận Wikivoyage vào Wikimedia

Dự án Wikimedia
Trang web du lịch
Trang web MediaWiki


title: Linh dương Kudu lớn

text:
Linh dương Kudu lớn (danh pháp hai phần: Tragelaphus strepsiceros, tiếng Anh: Greater kudu) là một loài động vật trong họ Trâu bò được tìm thấy khắp đông và nam châu Phi. Dù có dải phân bố rộng nhưng do môi trường sống suy giảm, nạn phá rừng và săn bắn, chúng có số lượng thưa thớt ở phần lớn các khu vực. Phạm vi của Linh dương Kudu lớn kéo dài từ phía đông ở Ethiopia, Tanzania, Eritrea và Kenya, về phía nam nơi chúng được tìm thấy ở Zambia, Angola, Namibia, Botswana, Zimbabwe và Nam Phi. Chúng cũng đã được nhập nội với số lượng nhỏ vào New Mexico. Môi trường sống của chúng bao gồm thảo nguyên cây bụi, sườn đồi đá, lòng sông khô. Sừng của loài linh dương này được người Do Thái sử dụng để làm Shofars, một loại sừng nghi lễ của người Do Thái thổi tại Rosh Hashanah.

Tham khảo

Liên kết ngoài

S
Động vật có vú Angola
Động vật có vú Botswana
Động vật có vú Ethiopia
Động vật có vú Cộng hòa dân chủ Congo
Động vật có vú Kenya
Động vật có vú Nam Phi
Động vật có vú Namibia
Động vật có vú Sudan
Động vật có vú Tanzania
Động vật có vú Zambia
Động vật được mô tả năm 1766
Động vật Đông Phi
Động vật có vú châu Phi
Động vật có vú Tchad
Động vật có vú Eritrea
Động vật có vú Malawi
Động vật có vú Mozambique
Động vật có vú Eswatini
Động vật có vú Uganda
Động vật có vú Zimbabwe
Động vật có vú Cộng hòa Trung Phi


title: Đại học Kỹ thuật Swinburne

text:
Viện Đại học Công nghệ Swinburne hay Đại học Công nghệ Swinburne (tiếng Anh: Swinburne University of Technology, được gọi tắt là Swinburne Uni hay Swinburne) là một viện đại học công lập ở Melbourne, bang Victoria, Úc. Swinburne được thành lập bởi George Swinburne vào năm 1908. Swinburne có 5 phân hiệu (campus) tại Melbourne: Croydon, Hawthorn, Lilydale, Prahran, Wantirna - và phân hiệu tại Sarawak, Malaysia, với hơn 30.000 sinh viên toàn thời gian, bao gồm cả 7.000 du học sinh đến từ hơn 100 quốc gia.

Swinburne Việt Nam được thành lập năm 2019 dưới sự hợp tác của Swinburne Úc và Đại học FPT.

Xếp hạng
Trong năm 2012, Swinburne được thăng hạng vào top 400 trường đại học hàng đầu thế giới theo Bảng Xếp hạng học thuật các trường Đại học trên thế giới (Academic Rankings of World Universities), vượt lên từ top 500 kể từ 2009 đến nay. Đại học Swinburne được xếp trong top 10 các trường Đại học ở Úc và top 3 các trường Đại học ở Melbourne trong năm 2012, sau Đại học Melbourne và Monash

Swinburne vẫn giữ vững vị trí top 100 thế giới của bảng xếp hạng ARWU về chuyên ngành Vật Lý. Swinburne là trường duy nhất nằm ngoài nhóm 8 trường Đại học lớn nhất ở Úc (Group of Eight) được xếp trong top 100 trường đứng đầu thế giới về lĩnh vực khoa học này.

Swinburne nằm trong top 400 trường đại học hàng đầu thế giới theo danh sách xếp hạng của Times Higher Education World University Rankings và nằm trong top 500 đại học hàng đầu theo QS World University Rankings 2012

Theo Hướng dẫn Các Đại học Tốt (The Good Universities Guide Rankings) Swinburne là đại học được đánh giá cao nhất ở Melbourne về Chất Lượng Giảng Dạy, Hài Lòng Sau Tốt Nghiệp và Kỹ Năng Toàn Diện, theo Hướng dẫn Các Đại học Tốt (đây là hướng dẫn độc lập và xếp hạng toàn diện duy nhất dựa trên những cuộc điều tra khách quan từ sinh viên)

Swinburne còn được công nhận là trường đại học có tỷ lệ sinh viên đáp ứng nhu cầu tuyển dụng cao, và nhận được xếp hạng 4 sao về tỉ lệ sinh viên có việc làm ổn định sau khi ra trường.

Lĩnh vực đào tạo

Swinburne có 6 khoa với những khoá học đa dạng bao gồm dự bị đại học, đại học và sau đại học. Các chương trình học kết hợp giữa kiến thức chuyên ngành và áp dụng thực tiễn, đồng thời đi sát với yêu cầu của những ngành công nghiệp hiện đại nên sinh viên được trang bị những kỹ năng toàn diện để nâng cao khả năng tuyển dụng sau khi tốt nghiệp hơn.

Các lĩnh vực đào tạo của trường:

 Văn Chương,Tâm lý học và Khoa học xã hội
 Kinh doanh, Thương mại và Quản trị
 Thiết Kế, Phim và Truyền hình
 Truyền thông Kỹ thuật Số (bao gồm Truyền thông Đa Phương Tiện và Games)
 Kỹ thuật, Hàng Không và Công nghệ
 Y tế và Dịch vụ Cộng đồng
 Quản lý Khách sạn, Du lịch và Quản lý Sự kiện
 Công nghệ Thông tin và Truyền thông
 Khoa Học

Học bổng dành cho các thí sinh Olympia

Từ năm 2008 đến nay, Đại học kỹ thuật Swinburne tài trợ học bổng trị giá 100%, 50% và 25% cho các bạn học sinh đạt giải chung kết năm Đường lên đỉnh Olympia lần lượt theo thứ hạng Nhất, Nhì và Ba.

Chú thích

Liên kết ngoài
 Trang web tiếng Việt

Trường đại học Úc
Viện công nghệ tại Úc
Trường đại học Melbourne


title: Phạm Tiến Đại

text:
Phạm Tiến Đại (sinh 1937) là một đạo diễn, nhà báo, nhà quay phim người Việt Nam. Còn được biết đến với nghệ danh Đại Nguyên, ông được xem là một trong những đạo diễn và nhà quay phim có nhiều đóng góp cho nền điện ảnh Việt Nam thể loại phim khoa học quân sự, phóng sự, tài liệu... Ông được Nhà nước Việt Nam phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú.

Cuộc đời và sự nghiệp
Ông sinh ngày 25 tháng 5 năm 1937 tại thị xã Ninh Bình, nay là thành phố Ninh Bình, tỉnh Ninh Bình.

Ở tuổi trưởng thành, ông nhập ngũ và phục vụ trong quân đội tại quân khu Hữu Ngạn, sau chuyển về Cục Tuyên Huấn thuộc Tổng cục Chính trị. Năm 1964, ông từng được phân công dạy toán cho tướng Vương Thừa Vũ.

Tháng 4 năm 1965, ông được điều động công tác tại Xưởng phim Quân đội. Từ đó, ông gắn bó với sự nghiệp điện ảnh phóng sự, với nhiều tác phẩm để lại dấu ấn trong lịch sử ngành điện ảnh Việt Nam như:

Tham gia quay phim
 "Khắp nơi đánh Mỹ" (1965)
 "Quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược" (1968)

...

Quay phim chính
 "Trên đường quân đi" (1967)
 "Pháo bên xóm lưới" (1968).
 "Bộ đội múa hát" (1971)
 "Chúng tôi trở về với Cách mạng"
 "Trung úy Noritsai" (1972)
 "Lăng Bác Hồ" (1975)

Đạo diễn
 "Kôkava" (kiêm quay chính, 1969)
 "Đại tướng Võ Nguyên Giáp thăm Phòng không" (kiêm quay chính, 1970)
 "Bác Tôn thăm Thông tin" (kiêm quay chính, 1970)
 "Chế biến sắn"(kiêm quay chính, 1971- Bông sen Bạc LHPVN)
 "Nô-en ở khách sạn Hin tơn" (kiêm quay chính, 1973)
 "Kỹ thuật luồn sâu cơ bản của đặc công" (kiêm biên kịch, 1977 - Bông sen Bạc tại Liên hoan phim lần thứ 5, giải ba tại LHP Quốc tế Hunggary)
 "Phòng chống vũ khí hóa học" (kiêm biên kịch, 1979)
 "Thực hành chiến đấu của Tiểu đoàn tên lửa Phòng không (kiêm biên kịch, 1981)
 "Văn hóa với chiến sĩ" (kiêm biên kịch, 1983)
 "Phòng Hồ Chí Minh" (kiêm biên kịch, 1986)
 "Vận tải thô sơ" (kiêm biên kịch, 1987)
 "Vũ khí tự làm của toàn dân đánh giặc" (1989 - Bằng khen tại LHPVN và LHP Lepdich,CHDC Đức)
 "Trinh sát pháo binh" (kiêm biên kịch, 1991)
 "Vận tải bộ toàn quân" (kiêm biên kịch, 1992)
 "Viện Y học dân tộc" (1993)
 "Chính quy ở đơn vị cơ sở" (1995- Bằng khen tại LHPVN)

...

Ông cũng tham gia làm Phó giám đốc sản xuất cho bộ phim Hoa ban đỏ (là một bộ phim chiến tranh dạng bán tài liệu của đạo diễn Bạch Diệp, ra mắt lần đầu năm 1994 nhân kỷ niệm 50 năm chiến thắng Điện Biên Phủ).

Trước khi nghỉ hưu vào năm 2000, ông là Bí thư Đảng ủy Xưởng phim Quân đội nhân dân Việt Nam, hàm Đại tá, Hội viên Hội Điện ảnh Việt Nam.

Vinh danh
Trong suốt sự nghiệp nghệ thuật của mình, ông nhận được nhiều giải thưởng tại các Liên hoan phim trong nước và Quốc tế. Một số giải thưởng tiêu biểu như:
 Giải Bông sen Bạc cho bộ phim "Chế biến sắn" tại Liên hoan phim Việt Nam lần I, 1971
 Giải Bông sen Bạc và giải Quay phim xuất Sắc cho bộ phim "Kôkava" tại Liên hoan phim Việt Nam lần II, 1973.
 Giải Bông sen Bạc cho bộ phim "Kỹ thuật luồn sâu cơ bản của đặc công" tại Liên hoan phim Việt Nam lần V, 1977
 Giải Ba tại Liên hoan phim Quốc tế Hunggary cho bộ phim "Kỹ thuật luồn sâu cơ bản của đặc công"

Do những đóng góp mình cho nền nghệ thuật điện ảnh, ông được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú và trao tặng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất.

Chú thích

Liên kết ngoài
 Kôkava - Bông sen Bạc, Quay phim xuất sắc nhất
 Liên hoan phim VN lần thứ V - Kỹ thuật cơ bản luồn sâu của đặc công đoạt giải Bông sen Bạc và giải ba LHP Quân đội các nước XHCN ở Hungari - 1978
 Kokava - Phạm Tiến Đại - Danh sách các tác phẩm, cụm tác phẩm; công trình, cụm công trình được Hội đồng cấp Bộ đề nghị Hội đồng cấp Nhà nước xét tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật lĩnh vực điện ảnh
 50 năm Điện ảnh Quân đội nhân dân Việt Nam

Người Ninh Bình
Nghệ sĩ ưu tú Việt Nam
Đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam
Huân chương Kháng chiến


title: Băng keo cá nhân

text:
Băng keo cá nhân hay băng dán vết thương(Tiếng Anh là sticking plaster), là một loại băng nhỏ được sử dụng cho các vết thương nhỏ và không quá nghiêm trọng để cần một băng kích thước đầy đủ.

Lịch sử
Về lịch sử phát triển của băng vết thương, có tài liệu cho rằng băng vết thương được chính thức cho vào sản xuất vào năm 1942, thậm chí là năm 1938 hoặc sớm hơn. Loại băng vết thương khi đó được dùng là băng gạc kèm theo với viên đá để tăng áp lực lên vết thương làm tăng hiệu quả cầm máu.Nhưng nhiều người cho rằng băng keo cá nhân được phát triển hoàn chỉnh vào năm 1921 khi Earle Dickson (1892-1961); người đã mua Johnson and Johnson , đã phát minh ra băng keo cá nhân bằng cách  thêm một miếng băng gạc trong thuốc cao dán.

Tham khảo

Sơ cứu
Y tế
Phát minh của Hoa Kỳ


title: Trận đổ bộ Zdudichi

text:
Trận đổ bộ Zdudichi (26 tháng 6 năm 1944) là một trận đánh diễn ra trong Chiến tranh Xô-Đức thuộc Chiến tranh thế giới thứ hai. Nó là một cuộc đổ bộ do Giang đoàn Dniepr tổ chức và là một phần trong chuỗi chiến dịch giải phóng Byelorussia mang mật danh "Bagration".

Nhiệm vụ của Giang đoàn Dniepr trong ngày đầu tiên của chiến dịch Bagration là hỗ trợ Tập đoàn quân số 65 của trung tướng P. I. Batov thuộc Phương diên quân Byelorussia một trong các trận tác chiến trên khu vực sông Berezina. Cụ thể, nhằm đạt được ý đồ bao vây tiêu diệt một cụm lớn quân Đức thuộc Tập đoàn quân số 9 tại khu vực Zdudichi - Parich, Giang đoàn Dniepr sẽ tổ chức một cuộc đổ bộ tại khu vực làng Zdudichi để chủ lực quân đội Liên Xô giải phóng nhanh chóng ngôi làng này, duy trì tốc độ tấn công nhanh trong chiến dịch. Lực lượng đổ bộ trong trận đánh này là 1 đại đội bộ binh, hỗ trợ bởi 4 thuyền pháo, ещё 8 катеров составляли отряд артиллерийской поддержки, 2 катера-тральщика. Chỉ huy cuộc đổ bộ là đại úy A. I. Peskov.

Đêm 25 tháng 6, đoàn tàu đổ bộ bí mật khởi hành. Sau khi bí mật vượt qua ranh giới chiến tuyến, lực lượng đổ bộ bắt gặp các tàu thủy Đức cũng như hàng rào thủy lôi do quân Đức dựng lên. Lực lượng tàu quét mìn nhanh chóng vô hiệu hóa số thủy lôi này. Trong thời gian đầu tiên, hoạt động của đoàn tàu đổ bộ vẫn giữ được bí mật, tuy nhiên khi các tàu đổ bộ bắt đầu cập bờ thì quân Đức đã phát hiện ra họ. Đại bác và súng cối Đức bắt đầu nã đạn lên các toán đổ bộ Xô Viết khi họ bắt đầu tiếp cận bờ sông. Tuy nhiên, nhờ hỏa lực pháo binh yểm hộ áp đảo, quân đội Liên Xô đã mau chóng dập tắt các khẩu đội pháo Đức và tiếp tục cuộc đổ bộ.

Tham khảo

Chiến dịch Bagration


title: Telefe

text:
Televisión Federal S.A., được biết đến nhiều hơn với tên Telefe và sau này là TLF là một mạng lưới truyền hình Argentina thuộc sở hữu của Telefónica, Trước đây gọi là Canal Once, một hệ thống do nhà nước quản lý, sau đó đã được tư nhân hóa và được thiết lập thành Telefe vào năm 1989 khi Grupo Atlántida (80%) và News Corporation (20%) tiếp quản kênh. Từ năm 1997, nó thuộc sở hữu của Telefónica. Nó có trụ sở tại Buenos Aires, Argentina.

Dưới dự lãnh đạo của Gustavo Yankelevich, mạng lưới này đã trở thành kênh được xem nhiều nhất ở Argentina và được xếp số một kể từ năm 1990 (trong một vài năm, kênh này phải cạnh tranh với El Trece). Yankelevich đã giữ cương vị này cho đến năm 2000 khi Claudio Villarruel thay thế ông.

Vào tháng 11 năm 2016, mạng lưới này đã được thu mua bởi tập đoàn truyền thông Mỹ Paramount Global với giá 345 triệu đô la Mỹ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ Telefe

Đài truyền hình Argentina
Viacom Media Networks