title: Ráy

text:
Ráy (tên khoa học: Alocasia macrorrhizos) là loài thực vật có hoa thuộc họ Ráy, bản địa tại các khu rừng mưa nhiệt đới từ Malaysia đến Queensland, hiện được trồng tại nhiều vùng nhiệt đới khác.

Ráy được thuần hóa để trồng bắt đầu từ Philippines.

Đặc điểm sinh học
Cây ráy thuộc loài thực vật thân Cỏ, sống nhiều năm. Lá cây ráy to bản, tiết mồ hôi mạnh nên có tác dụng làm sạch môi trường trong phòng rất tốt.

Là loại cây mọc hoang dại, sống lâu năm, chiều cao từ 1-3m. Lá xếp thành hình hoa thị, mọc đối, lưỡi dẹt, tăng dần, với xoang đáy chiếu xuống dưới. Những chiếc lá xanh dày, có dây, có gân nổi rõ, hình gợn sóng (dài 50 cm- 1,2m và rộng 1,5 -3m) sinh ra trên những thân cứng (cuống lá có bẹ dài) mọc ra từ 1 thân cây thẳng đứng mập mạp (trở thành thân gỗ theo tuổi) mà cuối cùng có thể cao đến 3m.

Toàn bộ cây cuối cùng có thể  cao đến 10m trong điều kiện phát triển tối ưu.

Hoa đặc biệt, không sặc sỡ. hoa nở không liên tục quanh năm. Cây có quả với kích thước nhỏ màu xanh, khi chín màu đỏ, có hình dạng như những quả trứng nhỏ bọc xung quanh một cuống, hình thành trong quá trình trồng trọt không thường xuyên. Cụm hoa có đốm màu vàng và lá màu lục, nhưng hoa không có phấn hoa.

Hoạt tính sinh học
ráy có chứa calci oxalat, hay còn gọi là raphite, một tinh thể không hòa tan. Chất này khiến phần nhựa của cây ráy trở thành nguy cơ gây bỏng da, kích ứng, sưng khi tiếp xúc. Đặc biệt là phần lưỡi, miệng, môi,…

Nếu nhà có con nhỏ hoặc thú cưng thì không nên để các loại ráy trong tầm với của chúng. Chẳng may ăn phải lá ráy thì sẽ bị trúng độc và sưng, dị ứng là triệu chứng nhẹ. Nghiêm trọng sẽ là mất tỉnh táo, khó thở, ảnh hưởng hệ tiêu hóa.

Kể cả không thường xuyên có trẻ em hoặc vật nuôi thì mọi người cũng nên thận trọng khi tiếp xúc với mủ của cây ráy. Khi chưa được làm chín bằng bất cứ hình thức nào thì các bộ phận trên cây này cũng có thể tiềm ẩn sự nguy hiểm.

Một số tác dụng của cây ráy
Trang trí sân vườn.

- Những căn nhà có thiết kế đặc biệt có thể thoát khí như nhà sàn của quán cà phê, nơi nghỉ mát,…

- Đường đi các khu resort, quán cà phê, biệt thự,…

- Dọc hành lang các trung tâm thương mại.

Dân gian Việt Nam thường sử dụng củ ráy để giảm sốt, trị bệnh gút, mụn nhọt ngoài da và đau nhức xương khớp do phong tê thấp.

Ráy có thể dùng làm thức ăn cho gia súc, hoặc thậm chí cho người. Vào thời kì nạn đói năm 1945, người dân đã phải dùng ráy, khoai lang, cỏ dại, cám để nấu làm đồ ăn cho người.

Trồng và chăm sóc

Nhân giống
Là loại cây sinh sản vô tính, nên nhân giống bằng cách phân chia cây con từ thân mẹ và mang đi ươm trồng.

Sau khi trồng cần tưới nước ngay để tạo điều kiện cho ráy bén rễ vào giá thể.

Đất:
Họ ráy không kén đất canh tác, chịu được đất bùn nhão, đất thịt, chịu phèn chua khá tốt. Sử dụng đất hữu cơ, đất sạch khi trồng cây vào chậu nhỏ.

Nếu muốn cây luôn xanh tốt, bạn cần chọn đất tơi xốp với đầy đủ dinh dưỡng. Một trong những loại đất phù hợp nhất để trồng Ráy cảnh đó là đất thịt. Bạn có thể chuẩn bị chậu có chứa loại đất này và trồng cây con để chăm sóc.

Bón phân:
Hàng năm từ tháng 1 đến tháng 3 nên bón phân loãng cho cây một lần, có thể tăng tỉ lệ nguyên tố ni-tơ, đồng thời thêm ít sulfat sắt, cũng có thể dùng đất lá mục, đất bùn hoặc đất phù sa làm nguồn dinh dưỡng bổ sung cho cây.

Nên bón phân dưỡng lá, phân trùn quế và một số loại phân hữu cơ khác.

Nhiệt độ:
Ráy là loài thực vật nhiệt đới, nhiệt độ sinh trưởng phù hợp nhất là từ 20 – 30 độ, thấp nhất có thể chịu được 0-8 độ. Khi nhiệt độ ấm dần lên cần chăm bón nhiều hơn.

Nếu vào mùa đông nên chuẩn bị các biện pháp làm ấm, nhiệt độ phòng không được thấp quá, có thể mở điều hòa âm trong phòng, hoặc trùm túi ni lông lên cây rồi đục vài lỗ để thoát khí.

Độ ẩm:
Cây ráy ưa ẩm, vào mùa xuân, hè và thu nên duy trì độ ẩm cho đất, độ ẩm trong phòng không nên thấp quá 60%.

Vào mùa đông nên hạn chế tưới nước. Trả cây lại vườn vào mùa xuân. Mặc dù tại bản địa, hay ngoài sân vườn tự nhiên cây ráy cảnh chịu ngập được khá lâu, và có thể ngâm thân rễ trong nước một phần trong suốt thời gian phát triển.

Với cây đã trồng trong chậu, hoặc trong nhà ở hạn chế tối đa tưới nước đẫm.

Ánh sáng:
Nơi cây được phát triển tốt nhất là trong bóng râm một phần hoặc ánh nắng mặt trời lọc trong đất ẩm đến ẩm ướt, giàu chất hữu cơ ở những vị trí có mái che, tránh gió mạnh có thể làm hỏng nghiêm trọng những lá cây cảnh khổng lồ. Lá thường bị cháy xém khi phơi đủ nắng. Cây sẽ phát triển ở những nơi ngập nước định kỳ. Cuống lá sẽ yếu đi và không có khả năng chống đỡ lá trong bóng râm quá nhiều. Nếu trồng trong nhà không có nắng thì nên đem cây ra phơi nắng 2 đến 4 giờ mỗi ngày.Với những chậu cây được trồng trong nhà thì cần mang ra ngoài nắng khoảng 4-6 tiếng mỗi ngày.

Phòng trừ một số loại bệnh, sâu hại trên ráy:
- Bệnh cháy sinh lý: cháy mép lá do thời tiết nắng nóng. Trị bệnh bằng thuốc diệt khuẩn Xantocin liều lượng 1 gói/ 1 bình 16 lít nước. Phun cách nhau 5-7 ngày.

- Bệnh thối thân:

+ Sử dụng Mekomil Gold để trị bệnh theo liều lượng pha 50 – 60g với 25 lít nước, phun 400-600 lít/ ha. Thời gian phun cách nhau 7 ngày.

+ Sử dụng thuốc zizomi 1 tuần /1 lần theo liều lượng 1 gói/ 16 lít.

Thu hoạch
Cây ráy thường thu hoạch khi cây bắt đầu lụi (tùy theo thời tiết từng vùng nhưng thường thì mùa thu hoặc cuối năm). Có thể chưa thu hoạch để mùa sang năm thu hoạch khi cây đã 1 - 2 năm để cây lại phát triển (theo mùa) tiếp. Càng để lâu rễ củ ráy càng to và cao, dài. Nhưng nếu để quá lâu củ ráy sẽ bị rỗ, mắt ráy sâu, sượng. Nếu thu hoạch vào mùa cây bắt đầu sinh trưởng lại ăn thường ngứa và sượng hơn. Thời gian thu hoạch tốt nhất 2 - 4 năm.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
Phụ lục I: DANH MỤC THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT  ĐƯỢC PHÉP SỬ DỤNG TẠI VIỆT NAM

(Ban hành kèm theo Thông tư số 10/2020/TT-BNNPTNT ngày  09 tháng 9 năm 2020 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn).
Susan Scott; Craig Thomas (2009) Poisonous Plants of Paradise: First Aid and Medical Treatment of Injuries from Hawaii's Plants. University of Hawai'i Press.
MORE INFORMATION ON ALOCASIA MACRORRHIZA
ALOCASIA MACRORRHIZA GROWING TIPS
USDA Plant Profile
http://www.canoeplants.com/ape.html

M
Thực vật được mô tả năm 1839
Thực vật Indonesia
Thực vật Malaysia
Thực vật Philippines
Thực vật quần đảo Solomon
M
I
Thực vật Queensland
Thực vật Malesia
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên


title: Stay (bài hát của David Guetta)

text:
"Stay" là một ca khúc nhạc house được biểu diễn bởi DJ người Pháp David Guetta và nam ca sĩ Chris Willis cho album phòng thu thứ hai của Guetta, Guetta Blaster. Ca khúc được chọn làm đĩa đơn thứ hai của album và được phát hành vào ngày 13 tháng 9 năm 2004. Đĩa đơn này đạt được thành công lớn nhất khi lọt vào nảng xếp hạng Belgian Singles Chart của Bỉ tại vị trí thứ 10. Tuy nhiên, "Stay" lại không được phát hành ở Anh.

Danh sách ca khúc
 Stay
 "Stay" (Album Version) - 3:28
 "Stay" (Fuzzy Hair Remix) - 4:57
 "Stay" (Kiko Dub Remix) - 6:18
 "Stay" (Guetta, Garraud & Kiko Remix) - 5:43

 Stay / Money
 "Stay" (Radio Edit) - 3:11
 "Money" (Radio Edit) - 3:05
 "Stay" (Remix Edit) - 3:28
 "Money" (Dancefloor Killa Remix) - 7:07
 "Money" (Video) - 3:19

Xếp hạng

Tham khảo

Đĩa đơn năm 2004
Bài hát của David Guetta
Bài hát năm 2004


title: 7 Up

text:
7UP là một nhãn hiệu đồ uống nhẹ vị chanh xanh-chanh vàng không chứa caffein. Bản quyền nhãn hiệu thuộc về Dr Pepper Snapple Group của Mỹ và PepsiCo (được nhượng giấy phép) ở bên ngoài nước Mỹ. Logo 7Up bao gồm một chấm đỏ nằm giữa "7" và "up".

Lịch sử
7Up được sáng tạo bởi Charles Leiper Grigg. Ông đã thành lập một công ty có trụ sở tại St. Louis, Missouri có tên là The Howdy Corporation vào năm 1920. Năm 1929, Grigg đã đưa ra một công thức đồ uống nhẹ vị chanh, lấy tên ban đầu là "Bib-Label Lithiated Lemon-Lime Soda". Sản phẩm này được giới thiệu đúng hai tuần trước khi xảy ra cuộc khủng hoảng phố Wall 1929. Từ năm 1950, trong thành phần 7Up có chứa thêm lithium citrate, một loại thuốc an thần (mood-stabilizing drug). Đây là một trong số các sản phẩm thuốc độc quyền (Patent medicine) phổ biến vào cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20.

Philip Morris đã mua lại 7UP vào năm 1978 và bán nó năm 1986 cho một tập đoàn thuộc hãng đầu tư Hicks & Haas. 7UP đã được hợp nhất với Dr Pepper năm 1988; Cadbury Schweppes đã mua lại công ty hỗn hợp này vào năm 1995. Dr Pepper Snapple Group được tách ra khỏi Cadbury Schweppes năm 2008.

Xem thêm
 Cool Spot
 Fido Dido
 Vess

Tham khảo

Thức uống không cồn
Nước ngọt có ga


title: Chris Willis

text:
Christopher "Chris" Willis là một ca sĩ/nhạc sĩ người Mỹ và hơn nữa, anh còn là một nhà sản xuất âm nhạc. Mặc dù ban đầu anh chỉ là một ca sĩ nhạc phúc âm, nhưng sau này anh đã được nhiều người biết đến với việc cộng tác với DJ người Pháp David Guetta và góp giọng trong nhiều ca khúc của DJ này như "Just a Little More Love", "Love Don't Let Me Go (Walking Away), "Love Is Gone", "Tomorrow Can Wait", "Everytime We Touch" (với Steve Angello và Sebastian Ingrosso), "Gettin' Over You",...

Danh sách đĩa nhạc

Album phòng thu

 Chris Willis (1996)
 Inside Voice (2011)

Đĩa đơn

Đĩa đơn hợp tác với David Guetta

Tham khảo

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1978
Ca sĩ Mỹ thế kỷ 20
Ca sĩ Mỹ thế kỷ 21
Ca sĩ nhạc pop Mỹ
Nam ca sĩ người Mỹ gốc Phi
Nam ca sĩ tự sáng tác Mỹ
Nam ca sĩ thế kỷ 20
Ca sĩ LGBT


title: Ayakum

text:
Hồ Ayakum（ / Ayaqqum köli / Ayaⱪⱪum kɵli； nghĩa là "hồ cát bên dưới"), trong tiếng Hán gọi là A Nhã Khắc Khố Mộc hồ (阿雅克库木湖), A Nhã Cách Khố Mộc Khố Lý (阿雅格库木库里), A Nha Khắc Khố Mộc hồ (阿牙克库木湖) nằm tại phía đông nam của huyện Nhược Khương, khu tự trị Duy Ngô Nhĩ Tân Cương, Trung Quốc. Hồ nằm ở chân núi phía nam của dãy núi Qimantag (祁漫塔格山) và nằm trong ranh giới của khu bảo tồn thiên nhiên Altyn-Tagh và là một hồ nước mặn. Hồ Ayakum cũng nằm gần ranh giới phía bắc của cao nguyên Thanh-Tạng, ở phía đông nam của dãy Côn Lôn.. Hồ Ayakum nằm trên độ cao 3 876 mét trên mực nước biển, dài 47,8 km, chiều rộng tối đa là 17,6 km và chiều rộng bình quân là 11,25 km, diện tích của hồ Ayakum là 537,6 km². Độ sâu tối đa của hồ Ayakum là 50 mét và độ sâu trung bình là 10 mét. Hai cong sông Y Hiệp Khắc Mạt Đề (依协克帕提河) và Sắc Tư Khắc Á đổ vào (色斯克亚河) đổ nước vào hồ Ayakum.

Khu vực hồ Ayakum có lượng mưa trung bình năm là 100～200 mm, nhiệt độ trung bình năm dưới 0 °C, nhiệt độ tối cao là 6 °C và nhiệt độ tối thấp là -37 °C, có chênh lệch nhiệt lớn giữa ngày và đêm, cường độ bức xạ mặt trời mạnh mẽ. Trong hồ có nguồn sinh vật phong phú, đồng cỏ tại các đầm lầy quanh hồ là thức ăn của gia súc trong huyện Nhược Khương. Màu nước ngọc lam của hồ Ayakum đang dần bị biến thành màu gỉ sắt do do lớp đất đá trầm tích không ngừng chảy xuống lòng hồ.

Tham khảo

Hồ Trung Quốc
Địa lý Tân Cương


title: Aleksandr Petrovich Demyanov

text:
Aleksandr Petrovich Demyanov (, 1910-1978) là một điệp viên của Liên Xô có bí danh là "Heine". Ông được biết đến với vai trò quan trọng trong nhiều chiến dịch tình báo của quân đội Liên Xô trong chiến tranh Xô-Đức, đặc biệt là trong Chiến dịch Sao Hỏa.

Tiểu sử
Aleksandr Petrovich Demyanov xuất thân từ một gia đình quý tộc thời đế quốc Nga. Cha ông là một sĩ quan Kozak có địa vị cao trong xã hội, từng tham gia Chiến tranh thế giới thứ nhất và tử trận vào năm 1915. Mẹ ông cũng là một quý tộc, từng theo học trường nữ sinh Bestuzhev danh giá và là một phụ nữ có tên tuổi trong giới thượng lưu ở Petrograd thời đó.

Thời niên thiếu của Demyanov trải qua những năm tháng kinh hoàng của cuộc Nội chiến Nga đẫm máu. Sau khi chiến tranh kết thúc, vào giữa thập niên 1920 Demyanov cùng với mẹ trở về Petrograd (lúc này đã đổi tên là Leningrad sinh sống. Tại đây ông làm nghề thợ điện và theo học tại Học viên Bách khoa nhưng sau đó bị đuổi học với lý do là "thành phần xa lạ đối với xã hội". Đến năm 1929 ông bị bắt giữ vì tội tàng trữ vũ khí trái phép và tội tuyên truyền chống Nhà nước Xô Viết - tuy nhiên thật ra vụ việc này đã được sắp đặt. Vào năm đó, Demyanov được Cục Bảo vệ chính trị nhà nước (Объединённое государственное политическое управление - OGPU) tuyển mộ làm nhân viên không chính thức của cơ quan này.

Đầu thập niên 1930, Demyanov được thuyên chuyển về thủ đô Moskva và hoạt động dưới vỏ bọc một kỹ sư tại "Glavkinoprokate", một xưởng sản xuất phim nghệ thuật. Theo chỉ thị của cấp trên, Demyanov đã thiết lập mối quan hệ sâu rộng với các nhà báo, nhà ngoại giao và các văn nghệ sĩ trong nước lẫn nước ngoài. Không lâu sau đó, như dự kiến, ông trở thành một "mục tiêu" của cơ quan tình báo Đức Quốc xã.

Khi Chiến tranh Xô-Đức (1941-45) bùng nổ, người đứng đầu cơ quan bảo vệ nội bộ của NKVD là Sudoplatov và Gorlinsky đã yêu cầu L. P. Berya cho phép sử dụng Demyanov vào "Chiến dịch Tu viện" - một "trò chơi điện đài" của cơ quan tình báo Xô Viết với mục đích nhằm "xỏ mũi" Abwehr - cơ quan tình báo Đức Quốc xã. Yêu cầu này được Berya đồng ý. Tháng 12 năm 1941, NKVD đã đưa Demyanov sang khu vực tiền tuyến gần Mozhaisk, và đã bố trí một cuộc đào tẩu "như thật" cho ông sang phía quân Đức ở Smolensk với vỏ bọc là một người Nga căm ghét chế độ Liên Xô và ủng hộ Đức Quốc xã. Sau hơn một tháng thẩm vấn, không phát hiện thấy điều gì nghi ngại. Abwer quyết định "đánh" Demyanov ngược trở lại Liên Xô. Và từ đó bắt đầu "Chiến dịch Tu viện". Trong chiến dịch này, Demyanov đã liên tục tuồn các tin tức nửa thật nửa giả mà phía Liên Xô cố tình cung cấp cho Đức Quốc xã, trong đó có việc cố tình để lộ thông tin về Chiến dịch Sao Hỏa (tháng 11-12 năm 1942) để đảm bảo bí mật và sự thành công của Chiến dịch Sao Thiên Vương diễn ra cùng thời gian. Đồng thời trong thời gian này, hoạt động của Demyanov cũng giúp cơ quan tình báo Liên Xô tóm gọn hơn 20 điệp viên Đức.

Từ tháng 8 năm 1944 đến tháng 5 năm 1945, Demyanov tiếp tục tham gia vào một chiến dịch phản gián khác mang tên "Berezino". Sau khi chiến tranh kết thúc, cơ quan tình báo Liên Xô đã dự định gài Demyanov vào hoạt động tại Paris, tuy nhiên cộng đồng những người Nga ủng hộ Bạch Vệ không có cảm tình với ông; vì vậy Demyanov cùng vợ và cũng là người đồng chí của mình, bà Tachiana Berezantsova, trở về Moskva. A. P. Demyanov qua đời tại thủ đô của Liên Xô vào năm 1970, hưởng thọ 68 tuổi.

Chú thích

Tham khảo
 ПОДПОЛЬНАЯ «ЯВКА» В ЦЕНТРЕ МОСКВЫ
 Об операции «Монастырь»
 Операция «Монастырь» — документальные фильмы
 Эдуард Прокопьевич Шарапов «Наум Эйтингон — карающий меч Сталина»
 В. Н Степанков,Александр В. Киселев,Эдуард Шарапов «Чекисты Сталина»
 Еремей Иудович Парнов «Рок и ужас: авентиры и примечательные истории у последней черты»

Tình báo Liên Xô
Sĩ quan Liên Xô


title: Đường sắt Hà Nội – Đồng Đăng

text:
Đường sắt Hà Nội – Đồng Đăng (trước năm 1978 gọi là Đường sắt Hà Nội – Mục Nam Quan) là một tuyến đường sắt liên vận quốc tế nối Hà Nội với các tỉnh trung du và miền núi Đông Bắc. Tuyến này có từ thời thực dân Pháp cai trị Việt Nam.

Toàn tuyến dài 162 km. Đây là tuyến đường sắt chỉ một và duy nhất có khổ lồng 3 đường ray 1000mm và 1435mm.

Tuyến Hà Nội – Đồng Đăng có điểm đầu là ga Hà Nội và điểm cuối là ga Đồng Đăng với lý trình như sau:
 Các tỉnh, thành: Hà Nội – Bắc Ninh – Bắc Giang – Lạng Sơn;
 Các ga: Long Biên – Gia Lâm – Bắc Ninh – Bắc Giang – Lạng Sơn – Đồng Đăng

Đường sắt Hà Nội – Đồng Đăng còn kết nối với tuyến đường sắt Hành Dương – Bằng Tường của Trung Quốc.

Cùng với tuyến đường sắt Bắc Nam, tuyến đường sắt Hà Nội – Đồng Đăng là một phần của hệ thống tuyến đường sắt xuyên lục địa Á – Âu.

Chú thích

H
Khởi đầu năm 1936 ở Liên bang Đông Dương
Khởi đầu năm 1936 ở Việt Nam


title: Âm vực

text:
Âm vực hay âm trình là độ rộng của cao độ mà một người có thể phát âm được. Mặc dù nghiên cứu về âm vực có rất ít ứng dụng thực tiễn trong những lĩnh vực về âm ngữ, nhưng nó vẫn là một chủ đề nghiên cứu của ngôn ngữ học, ngữ âm học, âm ngữ bệnh học (speech-language pathology), đặc biệt nó có liên quan đến việc nghiên cứu những ngôn ngữ có thanh điệu (tonal languages) và một số loại rối loạn phát âm. Tuy nhiên, ứng dụng lớn nhất của âm vực là trong lĩnh vực ca hát. Trong lĩnh vực này, âm vực được sử dụng như một đặc điểm để xác định và phân loại giọng hát thành những kiểu chất giọng khác nhau.

Định nghĩa của âm vực trong ca hát
Định nghĩa rộng của âm vực đơn giản là khoảng cách từ nốt thấp nhất đến nốt cao nhất mà một người có thể phát âm được, tuy nhiên trong lĩnh vực ca hát thì định nghĩa về âm vực lại khác. Các giáo viên thanh nhạc hướng tới việc xác định âm vực là khoảng cách của những nốt "hữu ích đối với âm nhạc" mà một ca sĩ có thể hát được, vì một số các nốt mà một người có thể phát ra có thể không được coi là hữu dụng cho các ca sĩ khi trình diễn bởi nhiều lý do khác nhau. Ví dụ, trong opera tất cả các ca sĩ phải trình diễn với một dàn nhạc mà không có sự trợ giúp của micrô, do đó họ chỉ có thể hát trong âm vực gồm những nốt có thể nghe được rõ ràng. Ngược lại, âm vực của một nghệ sĩ nhạc pop lại gồm những nốt có thể nghe được với sự trợ giúp của một cái micrô.

Một yếu tố khác nữa là việc sử dụng các hình thái khác nhau trong phát âm. Con người có khả năng phát ra âm thanh bằng cách sử dụng các quá trình sinh lý khác nhau trong thanh quản. Những hình thái khác nhau của phát âm được gọi là những quãng giọng. Trong khi những con số và định nghĩa chính xác về quãng giọng là một chủ đề gây tranh cãi trong lĩnh vực ca hát, thì các ngành khoa học xác định chỉ có bốn khoảng âm: giọng siêu cao (whistle register), giọng giả hay giọng mũi (falsetto register), modal và vocal fry. Thông thường, âm vực được xác định trong quãng giọng modal, là quãng giọng mà khi nói hoặc hát bình thường người ta thường sử dụng. Tuy nhiên, một số trường hợp khác âm vực bao gồm thêm những quãng giọng khác. Ví dụ, trong opera, giọng phản nam cao (countertenor) lại thường xuyên sử dụng quãng giọng falsetto và giọng nữ cao màu sắc (coloratura soprano) hay dùng quãng giọng headvoice trên C6 nghe rất giống với whistle. Do đó, những kiểu giọng sẽ bao gồm những nốt trong các quãng giọng thuộc phạm vi âm vực của họ. Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp thì chỉ có các nốt mà ca sĩ có thể sử dụng được trong quãng giọng modal được tính vào khi xác định âm vực của ca sĩ đó.

Chú thích

Ca hát
Lý thuyết âm nhạc
Thuật ngữ opera

de:Stimmlage
sv:Röstläge (sång)


title: Trận Spicheren

text:
Trận Spicheren theo cách gọi của người Đức (người Pháp gọi là Trận Forbach), còn được đề cập với cái tên Trận Spicheren-Forbach, là một trong những trận đánh lớn đầu tiên của cuộc Chiến tranh Pháp-Đức (1870 – 1871), đã diễn ra quanh hai làng Spicheren và Forbach gần biên giới Saarbrücken vào ngày 6 tháng 8 năm 1870. Tại đây các đơn vị Đức thuộc Binh đoàn số 1 dưới quyền lão tướng Karl von Steinmetz và Quân đoàn III của Binh đoàn 2 dưới quyền Vương tử Friedrich Karl đã đánh bại được Quân đoàn II Pháp do tướng Charles Auguste Frossard chỉ huy. Cùng với những thắng lợi lớn của Binh đoàn 3 ở Alsace trong các ngày 4 và 6 tháng 8, chiến thắng Spicheren trên mạn Lorraine đã khai lối cho các đạo binh Đức tiến vào bản thổ Pháp.

Tổng tham mưu trưởng Đức Helmuth Graf von Moltke thoạt đầu dự định tập trung Binh đoàn 2, với Binh đoàn 1 yểm trợ sườn phía bắc, trên bờ sông Saar – nơi họ sẽ chờ đến khi Binh đoàn 3 đánh bại Quân đoàn I Pháp tại vùng Alsace và vượt dãy Vosges. Song vào ngày 5 tháng 8, Steinmetz tự ý quay quân xuống phía nam để tiến công sông Saar theo những lộ trình được quy định cho Binh đoàn 2, đẩy binh đoàn Phổ-Đức vào một chiến dịch tấn công trực diện ngoài ý muốn của Bộ Tổng tham mưu. Sau khi đơn vị đi đầu của Steinmetz – Sư đoàn 14 (Quân đoàn VII) Phổ tiếp cận Lorraine vào đầu ngày 6 tháng 8, sư đoàn trưởng là tướng Georg von Kameke lập tức phát lệnh tấn công tuyến phòng ngự rắn chắc của Quân đoàn II gồm 3 sư đoàn Pháp trên các cao điểm Spicheren-Forbach. Được trang bị súng trường hiện đại Chassepot, bộ binh Pháp đã chặn được các đợt tấn công đầu tiên của Sư đoàn 14..

Nhưng trong khi phía Pháp hầu như chỉ phòng ngự bị động, 3 sư đoàn quân Đức thuộc các Quân đoàn VII (tướng Heinrich von Zastrow), VIII (tướng August von Goeben) và III (tướng Constantin von Alvensleben) đã "hành quân theo tiếng đạn pháo" về chiến trường để tăng cường sức ép tấn công. Thêm vào đó, các khẩu đại bác tân tiến hiệu Krupp của pháo binh Đức cũng cày nát trận địa quân Pháp. Bấp chấp sự chống cự cứng rắn của quân Pháp, quân Đức đã dần tạo được thế hợp vây buộc Frossard phải bỏ cuộc và rút quân chạy về Sarreguemines trong màn đêm. Tổn thất của hai bên lên đến khoảng 5.000 quân Đức và 4.000 quân Pháp – một con số cao nếu xét về những lợi thế tự nhiên mà phía Pháp có được từ các địa điểm phòng thủ của mình.

Bối cảnh
Dù không có kế hoạch rành mạch, Hoàng đế Pháp Napoléon III đã điều các Quân đoàn II (tướng Frossard), III (Thống chế Bazaine), IV (tướng Ladmirault) và V (tướng De Failly) tiến gần đến biên giới Đức-Pháp ở Lorraine vào ngày 31 tháng 7 năm 1870, sau khi cuộc Chiến tranh Pháp-Đức bùng nổ. Đến ngày 2 tháng 8, Frossard kéo Quân đoàn II đánh vào bản thổ Đức và giành được thị trấn biên ải Saarbrücken từ tay 3 đại đội của Trung đoàn 40, Sư đoàn 16 (Phổ). Giữa lúc dư luận Pháp rộn rã ăn mừng thắng lợi mở màn của quân lực, Bộ Chỉ huy quân Pháp tại Metz lại trở nên dè đặt và không thể xác định một mục đích cụ thể nào cho các hoạt động tiếp theo.

Trong khi đó, Tổng tham mưu trưởng quân đội Phổ-Đức Helmuth Graf von Moltke đã hội đủ các đạo binh hùng hậu của mình của mình trên một diện rộng từ Koblenz xuống Karlsruhe vào đầu tháng 8 năm 1870. Cánh trái của ông gồm Binh đoàn 1 (50.000 quân) dưới quyền Thượng tướng Bộ binh Karl von Steinmetz và Binh đoàn 2 (134.000 quân) dưới quyền Thân vương Friedrich Karl trên mạn bắc, cánh phải gồm 125.000 quân của Binh đoàn 3 do Thái tử Friedrich Wilhelm chỉ huy ở phía nam. Cũng như trong cuộc chiến tại Áo năm 1866, chủ trương hành động của Moltke là: "truy tìm quân chủ lực địch và tấn công chúng, ở bất cứ nơi nào chúng bị tìm thấy". Ông dự định tập trung Binh đoàn 2, với Binh đoàn 1 yểm trợ sườn phải tại Tholey, trên bờ đông sông Saar để giam chân chủ lực Binh đoàn sông Rhin trong khi Binh đoàn 3 (125.000 quân) tràn vào Alsace, đánh bại Quân đoàn I của Thống chế Pháp MacMahon tại đây rồi vượt dãy Vosges. Tiếp theo đó, Binh đoàn 2 sẽ tấn công quân chủ lực Pháp trong khu vực từ Saarbrücken đến Sarreguemines trong khi Binh đoàn 1 quành xuống phía nam bao vây sườn trái và Binh đoàn 3 vòng lên phía bắc để bọc kín sườn phải.

Tuy nhiên, viên tướng 74 tuổi Steinmetz do thèm khát vinh quang nên bất mãn với vai trò trừ bị và bảo vệ sườn mà ông và binh đoàn nhỏ bé của mình phải đảm nhận. Bất chấp lệnh nghiêm cấm vượt sông Saar của Moltke và truyền thống tuân thủ thượng lệnh của quân lực Phổ, vào ngày 5 tháng 8, Steinmetz cố tình quay toàn bộ Binh đoàn 1 xuống phía nam để tiến đánh Saarbrücken theo các lộ trình mà Bộ Tổng tham mưu dành riêng cho cho Binh đoàn 2, làm cắt rời bộ binh của Friedrich Karl – vốn đang tiến xuống con đường Ottweiler-Neunkirchen – khỏi các sư đoàn kỵ binh của ông – vốn đang đi thẳng về thung lũng Saar để thám sát lực lượng địch – và lôi cả 2 binh đoàn Đức  vào một chiến dịch tấn công trực diện ngoài ý muốn của Moltke. Khi Steinmetz lý giải với Moltke rằng mục đích của ông là nhằm hỗ trợ Binh đoàn 2 bằng cách dụ quân Pháp tấn công thật dữ dội vào binh đoàn của ông, Moltke chỉ đơn thuần ghi chú vào bản thông điệp của Steinmetz: "Sẽ đẩy Binh đoàn 1 đến sự thất trận". Theo nhật ký của Thiếu tá Alfred von Waldersee, "Bộ tư lệnh đang bắt đầu hối tiếc về việc bổ nhiệm [Steinmetz]".

Frossard rút khỏi Saarbrücken
Như đã nêu, Bộ Tư lệnh quân Pháp trở nên do dự sau trận thắng đầu tiên tại Saarbrücken. Ban đầu Napoléon tính điều Quân đoàn IV mở một cuộc tiến công hạn chế vào thung lũng sông Saar, nhưng sau khi được viên cảnh sát trưởng thị trấn biên ải Wissembourg (Alsace) thông báo về sự xuất hiện của nhiều đạo quân Đức ngoài thị trấn vào ngày 3 tháng 8, vị hoàng đế hốt hoảng chuyển sang thế trận phòng ngự trên mạn đông nước Pháp. Tình hình đó làm Frossard bị lẻ loi tại Saarbrücken và tin tức về đại thắng của Binh đoàn 3 Đức ở Wissembourg ngày 4 tháng 8 đã khiến ông trở nên lo sợ bị chung số phận với Abel Douay. Do vậy, dưới ánh mắt quan sát của quân tuần tiễu Đức thuộc Sư đoàn Kỵ binh 5 (Binh đoàn 2) dưới quyền tướng Rheinbaben, Frossard rút quân khỏi Đức về cố thủ trên các cứ điểm rắn chắc quanh hai làng Spicheren và Forbach (Lorraine) cách Saarbrücken 3,22 km vào ngày 5 tháng 8 mà không cần đợi lệnh cấp trên.

Hệ thống cao điểm Spicheren nằm chế ngự khu vực giữa Saarbrücken, ngã tư sông Saar và các tuyến đường sắt, đường bộ chủ yếu để tiến về phía tây nước Pháp. Chúng đã được đánh giá là "địa điểm tuyệt vời" (position magnifique) trong các cuộc khảo sát của quân đội Pháp do chính Frossard thực hiện trước chiến tranh. Bên phải các cao điểm có địa hình dốc xuống theo hướng sông Saar qua các khu rừng Giferts và Stiftswald rộng lớn, gây khó khăn cho bộ binh địch và làm họ không thể tiếp cận với các binh chủng khác. Ở bên trái có thung lũng Forbach-Stiring chật hẹp, chạy dọc theo nó là con đường chính từ Saarbrücken đến Forbach, và theo đó qua Forbach tới St. Avold. Trong thung lũng, các lực lượng Pháp có được một "pháo đài" phòng thủ hình thành từ các xưởng thép của thành phố Stiring-Wendel. Lối vào thung lũng này ở phía bắc được chế ngự bởi một ngọn nhô ra từ hệ thống cao điểm Spicheren, được gọi là đồi Đỏ (Rote Berg, Rotheberg hay Rotherberg) do màu đỏ gạch của các vách đá lởm chởm của nó. Từ đồi Đỏ, quân phòng thủ Pháp có thể nhìn xuống toàn bộ thung lũng nằm giữa các vị trí của họ và các cao điểm trên Saarbrücken mà họ vừa từ bỏ. Nếu như một lực lượng tấn công nào chiếm được Đồi Đỏ, họ sẽ còn phải vượt qua một con đèo chật chội được chế ngự bởi cao điểm Pfaffenberg phía sau làng Spicheren để tiếp cận các sườn dốc chính quanh Spicheren và Forbach.

Hiểu rằng "cái thuổng là bạn đồng hành của súng trường" trong chiến tranh hiện đại, Frossard – một kỹ sư lành nghề – đã cho sư đoàn của tướng Sylvian de Laveaucoupet đào hào cố thủ trên các cao điểm ở trung tâm và cánh phải. Đồi Đỏ được chốt giữ bởi một tiểu đoàn sơn chiến chasseur của Laeveucoupet, với sự yểm trợ của một khẩu đội mitrailleuse. Bên trái, Frossard sai tướng Charles Vergé bài trí sư đoàn của mình đóng giữ thung lũng Forbach-Stiring. Phía sau, ông giữ sư đoàn của tướng Bataille làm trừ bị tại Oetingen, từ đây họ có thể đối phó với bất kỳ một cuộc tấn công nào từ Völklingen vào Forbach. Tổng cộng, trong tay Frossard có 28.000 quân - với 39 tiểu đoàn, 24 khối kỵ binh và 90 cỗ đại bác. Nếu như quân Phổ-Đức mở một đợt tấn công quy mô lớn lên các cao điểm Spicheren, Frossard sẽ phụ thuộc vào sự tiếp viện của một quân đoàn khác để chống đỡ. Cách tuyến phòng ngự Spicheren khoảng 9,7 km về phía sau, Bazaine bố trí 4 sư đoàn của Quân đoàn III trên một địa bàn rộng khoảng 25,75 km.

Trận đánh

Đầu ngày 6 tháng 8, trong khi chủ lực các binh đoàn 1 và 2 còn đang di chuyển chồng chéo ở phía sau, Trung tướng Georg von Kameke dẫn Sư đoàn Bộ binh 14 (Quân đoàn VII) – đơn vị tiên phong của Binh đoàn 1 – vượt sông Saar vào Saarbrücken. Trước đó Kameke đã được sư đoàn kỵ binh Rheinbaben thông báo về cuộc triệt thoái của quân Pháp khỏi Saarbrücken, nên sau khi tiếp cận với các cao điểm Spicheren, ông tưởng rằng mình đang đối mặt với "hậu quân" của một lực lượng địch đang tháo chạy. Ông liền gửi thỉnh cầu xin Tư lệnh Quân đoàn VII - Thượng tướng Bộ binh 70 tuổi Heinrich von Zastrow cho ông tấn công đội "hậu quân" này. Được Zastrow cho phép "hành động theo điều anh nghĩ là tốt nhất", Kameke ngay lập tức chuẩn bị huy động 6 tiểu đoàn của Lữ đoàn 27 (Trung đoàn Hỏa mai 39 Hạ Rhein và Trung đoàn Bộ binh 74 Hannover) dưới quyền Thiếu tướng Bruno von François tấn công.

Sau một cuộc pháo kích nhỏ vào buổi sáng nhằm dọn đường cho bộ binh tấn công, lúc giữa ngày, lữ đoàn François bắt đầu tiến công ào ạt theo 3 mũi trên một diện rộng 5 km: 2 tiểu đoàn bên phải đánh sườn trái quân Pháp tại thung lũng Stiring, 2 tiểu đoàn bên trái đánh sườn phải quân Pháp tại rừng Giferts và 2 tiểu đoàn trung tâm do François trực tiếp chỉ huy đánh thẳng lên Đồi Đỏ.

Các đợt tấn công ban đầu của quân Đức

Trong khi các đại đội hàng dọc của Lữ đoàn 27 đang tiến về phía trước, họ vấp phải làn hỏa lực pháo binh mạnh mẽ mà một "đội hậu quân" không thể có được. Nhờ đội hình mở của mình, quân Đức đã vượt qua được màn đạn pháo trên khoảng đất trống trước các cao điểm Spicheren mà không bị thiệt hại đáng kể. Hai tiểu đoàn Đức ở cánh trái quét sạch các toán tản binh Pháp và tràn vào rừng Giferts, song nhanh chóng làm mồi cho làn mưa đạn ồ ạt của bộ binh và các khẩu đội mitrailleuse của sư đoàn Laveaucoupet. Các toán bộ binh Pháp đã núp sau các lùm cây và bắn quỵ hàng tá quân Đức bằng loại súng trường tối tân Chassepot của mình. Tình hình cánh phải cũng bất lợi không kém: hai tiểu đoàn Hannover chiếm được các khu rừng nằm dọc theo tuyến đường sắt Forbach, song bị hỏa lực Chassepot của sư đoàn Vergé chặn đứng trước Stiring-Wendel với thiệt hại đến hàng trăm người. Trong khi đó, François đôn đốc Tiểu đoàn Hỏa mai của Trung đoàn 74 và 3 đại đội của Trung đoàn 39 đánh đến đáy Đồi Đỏ và chiếm được một vị trí giữa các khe đồi, nhưng cũng bị hỏa lực đại bác và súng trường của Pháp từ trên sườn dốc cản lại. Khoảng 13h, cuộc tấn công của Lữ đoàn 27 coi như đã bị bẻ gãy. Bị hao tổn nặng nề, lữ đoàn phải bám trụ vào các vị trí đứng chân của mình để ẩn tránh hỏa lực quân Pháp và chờ thời cơ.

May mắn cho François, lực lượng pháo binh hùng hậu của Sư đoàn Bộ binh 14 giờ đây đã quy tụ về trận địa với số lượng lớn và cứu Lữ đoàn 27 khỏi nguy cơ bị tiêu diệt. Những khẩu đại bác hiệu Krupp đầy uy lực của tướng Kameke liên tục cày phá các chiến hào và thổi bay mọi đợt phản công của quân Pháp, gây thương vong hàng loạt cho đối phương. Một số đội hình pháo binh linh hoạt của Pháp đã dời xuống cao điểm nhằm thu ngắn tầm đạn của mình đồng thời khống chế ưu thế của đại bác Krupp, song bị các khẩu đội pháo binh Đức bắn trả liên tục và làm câm họng.

Đến giữa chiều, Kameke điều Lữ đoàn 28 do Thiếu tướng Wilhelm von Woyna chỉ huy vào tăng viện cho các tàn binh của Trung đoàn 74 trước Stiring-Wendel. Khoảng 15h30, sau khi đã dốc cả sư đoàn của mình vào cuộc và được biết các đơn vị của binh đoàn 1 và 2 đang kéo về trận địa, Kameke phát lệnh cho François đem Tiểu đoàn Hỏa mai của Trung đoàn 74 và 3 đại đội của Trung đoàn 39 tấn công trực diện lên đồi Đỏ. Trước sự bất ngờ của quân sơn chiến Pháp, người của François hăng hái trèo lên vách đá và quét tan quân Pháp ra khỏi các chiến hào tiền tiêu. Thừa thắng, Đại đội 9 (Trung đoàn 39) khẩn trương truy sát đối phương. Lính sơn chiến Pháp chạy về tuyến thứ hai và bắn trả hết sức dữ dội. Chỉ trong vòng vài phút, François, khi đang xung phong cùng với Đại đội 9, đã bị trúng 5 phát đạn và tử trận. Cuộc tấn công của quân Đức một lần nữa bị chặn đứng với thiệt hại nặng nề. Các đơn vị Đức bám chặt vào các chiến hào tiền tiêu mà họ đã chiếm được trên đỉnh và, nhờ sự yểm trợ đắc lực của pháo binh, họ cản được các đợt phản công dồn dập của Pháp nhằm hất họ xuống đồi.

Có lúc tướng Kameke còn xua một trung đoàn khinh kỵ binh đánh lên đồi Đỏ, nhưng cũng bị đẩy lui với tổn thất lớn.

Trong khi Frossard đã hành động khá chậm chạp để đối phó với các đợt tấn công của Kameke, các thuộc cấp của ông lại tỏ ra quá năng động. Không chỉ Vergé và Laveaucoupet nhanh chóng tiếp viện cho quân tiền phương của mình, ngay đến Bataille cũng chia sư đoàn trừ bị của mình làm đôi để tăng viện các đơn vị tiền phương mà không chờ lệnh cấp trên. Quyết định này đã lấy mất của Frossard những đơn vị trừ bị mà ông có thể dùng để tung một đòn đánh chiến lược. Dù gì, sau 15h30, sư đoàn Kameke đã trở nên dàn trải một cách nguy hiểm. Nhận thấy Lữ đoàn 27 Phổ bị kiệt sức, tướng Laveaucoupet điều Trung đoàn 40 phản công vào rừng Gifert buộc hai tiểu đoàn cánh trái của Đức phải rút khỏi đây chỉ sau một trận chiến đấu ngắn ngủi. Tuy nhiên, quân Pháp khai thác thắng lợi của mình và ở lại trận địa để chờ đợi nước đi tiếp theo của đối phương.

Các đội viện binh Đức vào trận

Sau khi nhận được tin từ các đội kỵ binh tuần tiễu về cuộc rút lui của quân Pháp khỏi Saarbrücken, cả Steinmetz và Friedrich Karl đều hạ lệnh tổng tiến công qua Saarbrücken vào buổi sáng. Song tiếng đạn pháo từ Spicheren đã thu hút các sư đoàn quân Đức về trận địa từ trước khi họ chính thức nhận lệnh tiến quân. Zastrow đã điều Sư đoàn 13 dưới quyền Trung tướng Adolf von Glümer vượt sông Saar tại Völklingen để thực hiện cuộc hành quân bọc sườn trái và hậu quân Pháp tại Forbach. Sư đoàn 16 (Trung tướng Albert von Barnekow), đơn vị đi đầu của Quân đoàn VIII đã kéo vào trận tuyến trong buổi chiều và tư lệnh quân đoàn này là Thượng tướng Bộ binh August von Goeben thay thế Kameke chỉ huy trận chiến. Ngoài ra, Zastrow cuối cùng cũng tiếp cận trận địa và Goeben đã nhượng lại quyền chỉ huy trận đánh cho viên tướng cao niên này.

Trong khi Sư đoàn 16 đang đổ về Saarbrücken từ mạn bắc, Sư đoàn 5 (Trung tướng Ferdinand von Stülpnagel) thuộc Quân đoàn III Brandenburg – đơn vị đi đầu của Binh đoàn 2 – do Trung tướng Constantin von Alvensleben chỉ huy cũng đổ về từ hướng đông bắc. Dù cả Zastrow và Goeben đều trên quân hàm Alvensleben, Zastrow vì biết mình kém tài hơn nên đã viện cớ không còn quân trừ bị để đặt quyền điều khiển tác chiến vào tay vị tướng năng động này. Từ đây cho đến tối, quân Đức dưới sự yểm trợ của pháo binh đã mở hàng loạt cuộc tấn công quyết liệt vào trận tuyến quân Pháp.

Rừng Giferts và đồi Đỏ
Thoạt tiên, tướng von Alvensleben sai von Stülpnagel điều quân xung kích vào rừng Giferts. Quân phòng thủ Pháp của Laveaucoupet đã bắn gục được loạt quân Brandenburg đầu tiên tiến công khu rừng. Sau đó, quân Pháp ra vài đòn phản công làm đối phương thất điên bát đảo. Nhiều đơn vị khác của Sư đoàn 5 và Sư đoàn 16 đã kéo vào rừng để tăng sức ép tấn công. Quân Đức dần dần cũng chiếm được rừng Giferts, nhưng do bìa nam của rừng không chỉ bị ngăn cách khỏi Spicheren bởi một khe hẻm lớn mà còn bị cày xé bởi hỏa lực súng trường và pháo binh Pháp từ trên các sườn dốc phía bên kia, họ nhưng không thể nào tiến ra ngoài rừng. Vào thời điểm 19h30, tất cả những gì mà rừng Giferts chứa đựng là mớ hỗn độn gồm 30 đại đội Đức thuộc các binh đoàn 1 và 2.

Trong khi giao chiến diễn ra ở rừng Giferts, các đơn vị thuộc Sư đoàn 16 dưới sự đốc thúc của tướng von Barnekow đã phối hợp với các thành phần Sư đoàn 5 ập lên đồi Đỏ để tiếp sức cho các tàn binh của François còn đang bám trụ trên đỉnh. Được sự hỗ trợ của pháo binh, các đội hình hàng dọc của Đức xung phong từ mọi hướng và dọn sạch quân sơn chiến Pháp khỏi các chiến hào. Thừa thắng, Alvensleben huy động một trung đoàn Khinh kỵ binh Brunswick leo qua một con hẻm trũng lên đỉnh đồi để khai thác thành quả, song pháo binh Pháp đã tập trung khai hỏa làm quân kỵ binh Đức bị rối bời và không thể di chuyển lên con hẻm này. Tình hình đó buộc Tư lệnh Pháo binh Quân đoàn III - Thiếu tướng Hans von Bülow thỉnh cầu thượng cấp cho ông đưa 12 khẩu đại bác của khẩu đội khinh pháo số 3 và khẩu đội trọng pháo số 3 lên trên đồi Đỏ. Được quân bộ binh giúp sức, đội ngũ pháo thủ Sư đoàn 5 dưới sự chỉ đạo của Thiếu tá von Lyncker dù chịu nhiều hao tổn nhưng đã nhanh chóng kéo được 12 cỗ đại bác lên đỉnh. Từ đây, dàn đại bác Phổ-Đức tập trung bắn dập cao nguyên Spicheren, gây ra thương vong hàng loạt cho các đơn vị quân phòng ngự Pháp. Cho đến tối, quân Pháp cố mở một số đợt phản công lẻ tẻ nhằm chiếm lại đồi Đỏ, nhưng bị đập tan.

Trong thời điểm 17h, quân Đức đã hoàn toàn làm chủ cả đồi Đỏ và rừng Giferts, song tất cả những gì họ chiếm được chỉ là bề mặt của tuyến phòng ngự chính của Frossard, vốn nằm trên khu vực cao quanh Spicheren và Forbach phía trước họ. Để tiếp cận với trận tuyến chính của Pháp, bộ binh Đức cần phải vượt qua một con đèo bị pháo Pháp cày xới từ đồi Pfaffenberg nằm ngoài tầm bắn của pháo Đức. Không một tướng lĩnh Đức nào dám làm điều đó do họ biết rằng nó chỉ gây thêm hao tổn cho các lực lượng đã thấm mệt của mình.

Khu vực Stiring-Wendel
Do vậy, mối bận tâm chính của tướng Frossard nằm ở cánh trái của ông, nơi Sư đoàn 14 Phổ đang tấn công mãnh liệt gây cho sư đoàn Vergé lao đao quanh các bãi hàng và công xưởng của Stiring-Wendel. Không chỉ phải đối mặt với Sư đoàn 14 ở phía trước, Vergé còn bị uy hiếp từ bên sườn bởi cuộc hành quân bởi cuộc tiến quân của Sư đoàn 13 Phổ từ Völklingen xuống thung lũng Rossel. Bấy giờ lữ đoàn trừ bị của Vergé đang được bài trí tại Forbach để phòng bị sườn, song Frossard do nhận thấy cần giải quyết gấp mối nguy cơ trước mắt nên đã điều lữ đoàn này đến Stiring. Ngoài ra vị tư lệnh Quân đoàn II cũng đánh điện yêu cầu sư đoàn Metman của Quân đoàn III đến giúp ông giữ Forbach. Đồng thời, sau khi nhận định rằng tình hình cánh trái đang nguy cấp, Bataille cũng chuyển một trung đoàn từ cánh phải sang Stiring để giúp Vergé đẩy lui hiểm họa trước mắt của mình. Được tăng cường lực lượng, quân Pháp trong thung lũng Stiring-Wendel ồ ạt phản công đánh tơi bời các đơn vị bộ binh của tướng Kameke vào khoảng 18h. Quân Đức phải viện đến 7 khẩu đội pháo mới ngăn chặn được bước phản công của quân Pháp và giành thế chủ động.

Những diễn biến cuối cùng
Mặc dù Alvensleben chưa được thông tin về đòn phản công vào Sư đoàn 14 bên phải, ông nhận thức rằng các đơn vị Đức trong rừng Giferts và đồi Đỏ đã thấm mệt và không thể tiếp tục tiến công. Nếu như quân Pháp phản công thắng lợi, họ có lẽ sẽ đẩy ông vào thế dựa lưng vào sông Saar. Do đó, viên chỉ huy Quân đoàn III Phổ quyết định tung một đòn đánh cuối cùng để đập vỡ hàng phòng ngự của quân Pháp trên các cao điểm Spicheren, không phải bằng cách đổ thêm quân vào rừng Giferts và đồi Đỏ, mà bằng cách đánh thẳng lên đồi Forbach trải dài từ thung lũng Stiring để thọc sườn trái Laveaucoupet. Và ông đã dùng một lực lượng trừ bị mạnh gồm 7 tiểu đoàn thuộc Sư đoàn 5 để tiến hành đợt tiến công này.

Dưới sự đôn đốc của tướng Alvensleben, những người lính Brandenburg thiện chiến hăm hở trèo lên đồi Forbach và đánh thốc vào cánh trái sư đoàn Laveaucoupet. Quân cánh trái của Laveaucoupet chống cự vững vàng gây cho đối phương loạng choạng, nhưng đỉnh đồi cuối cùng đã thất thủ về tay quân Đức. Quân Pháp giáng một đòn phản kích lớn hất quân Đức ra khỏi vị trí, song các tiểu đoàn Brandenburg lại xông lên tấn công dũng mãnh và từng bước đoạt lại điểm cao. Cũng trong thời gian này, các đơn vị khác của Laveaucoupet phản công đến tận rừng Giferts, song không chiếm được con đèo yên ngựa dẫn lên đồi Đỏ. Sự xuất hiện của 7 tiểu đoàn Brandenburg bên sườn trái đã buộc quân Pháp phải từ bỏ phản công và lui về tuyến phòng ngự dưới sự yểm trợ của các khẩu đội pháo. Các đợt tấn công mạnh mẽ của bộ binh và pháo binh Đức cuối cùng đã đánh kiệt sức sư đoàn Laveaucoupet, người phải rút đoàn quân tàn tạ của mình chạy vào thị trấn Spicheren lúc khoảng 19h30.

Bên cánh phải, các đơn vị của Zastrow khi gần đêm đã chỉnh đốn tình hình và giành lại thế chủ động. Pháo Pháp dội xối xả vào các đội hình tấn công của Đức cho đến khi bị câm tịt trước sự phản pháo của một khẩu đội Đức dưới sự chỉ huy của Trung tá Gotz. Được Goeben tiếp sức bằng mọi tiểu đoàn chưa tham chiến của Sư đoàn 16, quân Đức mở rộng tấn công chiếm được nhiều vị trí từ tay các sư đoàn Vergé và Bataille trong màn đêm. Mặc dù quân của hai tướng Pháp cố sức chống trả, cục diện trận đánh trên thực tế đã được quyết định từ sau 19h, khi quân tiền vệ của sư đoàn Glümer xuất hiện ở các ngọn đồi trên Forbach. Frossard, do đã đổ hết lực lượng lên tiền tuyến, nên không còn quân phòng giữ thị trấn. Một sĩ quan Pháp nhanh trí đã thu nhặt một số lính dự bị để ngăn cản bước tiến của Glümer, song tình hình quân Pháp sớm trở nên vô vọng. Nhận thấy đối phương đang dần khép kín vòng vây (Kessel), Frossard quyết định từ bỏ Forbach – cơ sở tiếp tế chủ yếu cho mọi kế hoạch tấn công lãnh thổ Đức – vào lúc 19h30. Do cuộc tấn công của Glümer từ mạn bắc đã làm cho việc rút chạy về St. Avold theo hướng tây trở nên bất khả thi, viên tướng Pháp đành tiến hành rút toàn bộ lực lượng về Sarreguemines theo hướng nam. Vergé và Bataille nhận lệnh rút các đơn vị của mình khỏi những căn nhà đang bừng cháy trong khu vực Stiring-Wendel, một nhiệm vụ không dễ tí nào dưới sức tấn công dữ dội của quân Đức.

Phải đến lúc Frossard tập kết các đơn vị của mình trên các sườn dốc phía sau Spicheren để tiến hành triệt thoái, quân tiếp viện Quân đoàn III mới xuất hiện. Theo sử gia Michael Howard, họ nhìn thấy đầy rẫy "những đội hình rút lui gồm những người cay đắng và kiệt sức".

Kết cục

Mặc dù nằm ngoài kế hoạch của Moltke và Bộ Chỉ huy Đức, chiến thắng Spicheren đã đánh vỡ chính diện của Binh đoàn sông Rhin và mở đường cho quân Phổ-Đức tiến vào Lorraine. Một đại tá Trung đoàn 63 Pháp tham chiến ở Spicheren đã mô tả một cách cay cú về trận đánh: "Quân ta xả súng trường suốt cả ngày hôm đó nhưng không mấy hiệu quả trước một kẻ địch liên tục được tăng cường lực lượng và bọc sườn ta". Lời bình luận này đã trở nên thông dụng trong cuộc Chiến tranh Pháp-Đức.

Trong thư gửi Alvensleben vào ngày 7 tháng 8, Thân vương Friedrich Karl đã so sánh sự thất trận của quân Pháp tại Spicheren với cuộc đại bại của nước Áo năm 1866: "Giống như năm 1866... tụi Pháp đã thả cho ta thảy một vài quân đoàn giáng vào mớ quân mềm mại, mong manh của chúng". Hai ngày sau, khi viết thư cho mẹ mình, Friedrich Karl lại khẳng định sự tương đồng với chiến dịch nước Áo: "Ở mọi nơi cuộc chiến mở đầu giống như [cuộc chiến] năm 1866, [với] sự thua trận liểng xiểng của các quân đoàn riêng lẻ và sự xuống tinh thần nghiêm trọng [của địch]. Trong các khu rừng gần đây đầy rẫy quân địch đào ngũ. Cứ điểm mà chúng con đã đánh chiếm tại Spicheren rắn chắc một cách không thể tưởng được".

Nhưng chiến dịch năm 1870 có một khác biệt lớn với năm 1866 mà Friedrich Karl không chỉ ra: với ưu thế vượt trội trước loại súng trường Dreyse mà bộ binh Phổ sử dụng, các khẩu Chassepot của Pháp đã mang lại thiệt hại nặng nề cho quân lực Phổ. Trái với các trận đánh năm 1866 khi quân Phổ chỉ thiệt mất 1 người để đổi lấy 4 lính Áo chết hoặc bị thương, quân Phổ trong trận đánh Spicheren chịu thương vong hơn gấp đôi quân Pháp. Trong số 35.000 quân tham chiến thuộc 33 tiểu đoàn và 33 khối kỵ binh, họ mất 850 người tử trận, 3.650 bị thương cộng thêm 400 mất tích. Con số này chiếm hơn nửa tổng số quân Phổ chết và bị thương trong trận đại chiến Königgrätz, mặc dù quy mô của trận Spicheren nhỏ hơn rất nhiều so với Königgrätz. Theo một nhân chứng, vua Wilhelm I của Phổ khi thị sát trận địa đã "tỏ ra hoảng hốt" trước cuộc tàn sát không ai ngờ tới này. Điều duy nhất có thể an ủi ông là mức độ tổn thất của quân Pháp - rất cao nếu xét về những lợi thế tự nhiên mà họ có được từ địa điểm phòng thủ của họ. Quân Pháp trong trận chiến bị thiệt mất 4.100 người, trong số đó hơn 2.000 người mất tích (phần lớn số này bị bắt làm tù binh). Con số này đã góp phần khẳng định sức mạnh ưu việt của các khẩu đại bác Krupp mà pháo binh Đức sử dụng.

Cùng ngày 6 tháng 8, chủ lực Binh đoàn 3 Phổ-Đức do Thái tử Friedrich Wilhelm thống lĩnh đã đánh tan bộ phận quân Pháp dưới quyền Mac-Mahon gồm Quân đoàn I và một sư đoàn của Quân đoàn VII trong trận Wœrth-Frœschwiller, buộc quân Mac-Mahon phải cuống cuồng tháo chạy về hướng tây nam qua dãy Vosges. Đúng như sự dự đoán của Thủ tướng Phổ-Bắc Đức Otto von Bismarck, tin tức về các trận Wœrth và Spicheren đã gây choáng ngợp cho các đồng minh tiềm ẩn của Pháp ở châu Âu: người Áo, Đan Mạch và Ý. Họ từ bỏ mọi ý định tham gia cuộc chiến mà người Pháp xem ra đã bị đánh bại.

Hai cuộc thua trận ngày 6 tháng 8 – nổi bật trong đó là cảnh tượng pháo binh Đức khoét những lỗ hổng to lớn vào trận tuyến của mình – đã làm sa sút tinh thần quân tướng Pháp đồng thời đánh đòn nặng nề vào ý chí của Napoléon. Buổi sáng ngày 7 tháng 8, ông truyền lệnh cho toàn bộ quân lực rút về Châlons-sur-Marne, để lại mọi quyền chủ động chiến lược trong tay Graf Moltke. Nhưng, trong khi con đường tháo chạy về hướng tây-nam của MacMahon sau trận Wœrth đã mở rộng khoảng trống giữa 3 quân đoàn I, V, VII ở phía nam và 5 quân đoàn chủ lực Pháp trên mạn bắc, Frossard lại tự ý quyết định rút quân từ Sarreguemines về Metz mà không hỏi ý Napoléon khi hay tin Mac-Mahon đại bại. Cuối ngày 7 tháng 8, sau khi xác định lại tình hình, hoàng đế Pháp đành hạ lệnh cho cánh quân phía nam triệt thoái về Châlons để thành lập một binh đoàn mới do MacMahon chỉ huy, còn chủ lực Binh đoàn sông Rhin lui về tập kết tại pháo đài Metz rồi rút tới Châlons theo đường Verdun để hội quân với Mac-Mahon. Chỉ sau một tuần lễ chiến đấu, quân đội Pháp đã hoàn toàn triệt thoái.

Sau khi nhận định lại cục diện chiến tranh, Moltke quyết định tập trung tập trung điều động các binh đoàn 1 và 2 truy kích tiêu diệt chủ lực Binh đoàn sông Rhin trong khi Thái tử Friedrich Wilhelm tiếp tục theo sau cánh quân của MacMahon. Quyết định này đã dẫn đến các trận đánh lớn kế tiếp tại Borny-Colombey (14 tháng 8), Mars-la-Tour (16 tháng 8) và Gravelotte (18 tháng 8).

Xem thêm
 Hugo von Kirchbach, Tư lệnh Quân đoàn V, viên tướng có hành động tương đồng với Kameke trong trận Wœrth cùng ngày

Chú thích

Đọc thêm

 Private Webseite mit Auflistung der Einheiten und Karten  (englisch)
 Beschreibung und Bilder zur Schlacht (französisch)
 Association des Hauteurs de Spicheren (französisch)
 Traditionsverein königlich preussisches Infanterieregiment Graf Werder (4.Rhein.) Nr. 30: Schlachtbeschreibung, Bildern und Karten
 Die Schlacht am „Roten Berg" bei Spichern am 6. August 1870 von Stefan R. Brand

Trận đánh liên quan tới Phổ
Trận đánh liên quan tới Pháp
Xung đột năm 1870
Các trận đánh trong Chiến tranh Pháp–Phổ
Lịch sử Lorraine
Pháp năm 1870
Moselle


title: Canadian Vickers Vedette

text:
Canadian Vickers Vedette là máy bay đầu tiên do Canada tự thiết kế và chế tạo cho nhu cầu trong nước. Đây là thủy phi cơ một động cơ trang bị cho Không quân Hoàng gia Canada (RCAF), nhằm đáp ứng nhu cầu của RCAF về một loại máy bay nhỏ hơn Vickers Viking nhưng có vận tốc lên cao lớn hơn, và thích hợp để khảo sát rừng và chữa cháy. Loại máy bay này còn được sử dụng rộng rãi trong các hoạt động dân sự ở Canada. Hầu hết các bản đồ địa hình sử dụng ở Canada ngày nay được dựa trên các bức ảnh chụp từ các chuyến bay khảo sát của Vedette.

Quốc gia sử dụng

Không quân Hoàng gia Canada (45 chiếc)
Fairchild Aerial Surveys (1 chiếc)
Dịch vụ Hàng không Manitoba (chính quyền) (7 chiếc)
Dịch vụ Hàng không Tỉnh Ontario (2 chiếc)
Chính quyền Saskatchewan (5 chiếc)
Western Canada Airways Ltd. (1 chiếc)
Canadian Airways (1 chiếc)

Không quân Chile

Biến thể
Vedette I
Vedette II
Vedette III & IV
Vedette V
Vedette Va
Vedette Vam
Vedette VI
Vassal I

Tính năng kỹ chiến thuật (Mk II)

Tham khảo
Ghi chú

Chú thích

Tài liệu

 Milberry, Larry. Aviation in Canada. Toronto: McGraw-Hill Ryerson Ltd., 1979. ISBN 0-07-082778-8.
 Molsen, Kenneth M. "The Canadian Vickers Vedette." Canadian Aeronautics and Space Journal, October 1964.
 Molson, Ken M. and Harold A. Taylor. Canadian Aircraft Since 1909. Stittsville, Ontario: Canada's Wings, Inc., 1982. ISBN 0-920002-11-0.
 Siminic, Iván. Accidentes aéreos en el sur de Chile (Chilean accidents) (in Spanish). Retrieved: ngày 19 tháng 8 năm 2007.

Xem thêm

Liên kết ngoài
World War Two aircraft
Canadian Air Force

Thủy phi cơ
Tàu bay
Vedette
Máy bay dân sự Canada 1920–1929
Máy bay tuần tra Canada 1920–1929
Máy bay tuần tra
Máy bay hai tầng cánh
Khoa học và công nghệ Canada
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: CANT Z.501

text:
CANT Z.501 Gabbiano (tiếng Ý: mòng biển) là một loại tàu bay. Nó lắp 1 động cơ và có kíp lái 4-5 người.

Quốc gia sử dụng

Regia Aeronautica

Không quân Đồng minh tham chiến Ý

Không quân Tây Ban Nha

Không quân Hoàng gia Romania

Tính năng kỹ chiến thuật (Z.501)

Xem thêm

Tham khảo
Ghi chú

Tài liệu

 Angelucci, Enzo and Paolo Matricardi. World Aircraft: World War II, Volume I (Sampson Low Guides). Maidenhead, UK: Sampson Low, 1978. ISBN 0-562-00096-8.
 Bishop, Chris, ed. The Encyclopedia of Weapons of World War II. New York: Barnes & Noble, 1998. ISBN 0-7607-1022-8.
 Jackson, Robert. The Encyclopedia of Military Aircraft. London: Paragon, 2002. ISBN 0-7525-8130-9.
 Marcon, Tullio. "Il CANT Z.501 Gabbiano. (Italian)". Parma: Storia Militare Magazione, November 1995, pp 10–21.

Z.0501
Máy bay tuần tra Italy 1930–1939
Máy bay quân sự Ý thập niên 1930
Thủy phi cơ
Tàu bay
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tuần tra
Máy bay ném bom
Máy bay cánh trên
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Hà Trung (phủ)

text:
Hà Trung là tên một phủ thuộc tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam trong thời kì phong kiến.

Địa giới
Địa giới phủ Hà Trung vào thời Nguyễn như sau:
 Phía đông giáp biển và giáp huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình.
 Phía tây giáp các huyện Vĩnh Lộc và Thạch Thành thuộc phủ Quảng Hóa.
 Phía nam giáp huyện Đông Sơn thuộc phủ Thiệu Hóa và huyện Quảng Xương thuộc phủ Tĩnh Gia.
 Phía bắc giáp các huyện Phụng Hóa và Yên Mô thuộc tỉnh Ninh Bình.

Phủ Hà Trung vào thời Nguyễn tương ứng với địa giới các huyện Hà Trung, Nga Sơn, Hậu Lộc, Hoằng Hóa, thị xã Bỉm Sơn và phần tả ngạn sông Mã thuộc thành phố Thanh Hóa ngày nay.

Diện tích của phủ Hà Trung ước tính khoảng 830 km², tương đương với diện tích các tỉnh Hà Nam hoặc Bắc Ninh hiện nay.

Thời gian tồn tại
Theo Đại Nam nhất thống chí, phủ Hà Trung được thành lập năm Quang Thuận thứ nhất (1460), đời vua Lê Thánh Tông nhà Lê sơ, lúc này thuộc thừa tuyên Thanh Hóa. Tên phủ lấy theo tên huyện Hà Trung có từ đời Trần trở về trước. Phủ Hà Trung gồm 4 huyện.

Tuy nhiên, trong sách Đất nước Việt Nam qua các đời của Đào Duy Anh thì phủ Hà Trung xuất hiện từ năm Thiệu Bình thứ 2 (năm 1435), là một trong 6 phủ của đất Thanh Hóa bấy giờ (6 phủ gồm Thiệu Thiên, Hà Trung, Tĩnh Gia, Thanh Đô, Trường Yên, Thiên Quan). Trong đó phủ Hà Trung kiêm lí huyện Thuần Hựu và thống hạt 3 huyện là Tống Giang, Nga Sơn và Hoằng Hóa.

Sang thời Nguyễn, phủ Hà Trung thuộc trấn Thanh Hoa, địa giới vẫn giữ như cũ, kiêm lý huyện Hậu Lộc và thống hạt các huyện Tống Sơn, Nga Sơn và Hoằng Hóa. Năm Minh Mệnh thứ 12, phủ Hà Trung thuộc tỉnh Thanh Hoa (đổi từ trấn Thanh Hoa). Năm Minh Mệnh thứ 18 (1837) hoặc Minh Mệnh thứ 19, phủ Hà Trung có thêm huyện Mỹ Hóa được thành lập từ một phần các huyện Hậu Lộc và Hoằng Hóa đồng thời nhà Nguyễn cũng đặt thêm phân phủ Hà Trung. Phủ Hà Trung lúc này kiêm lý huyện Tống Sơn và thống hạt các huyện Nga Sơn và Hậu Lộc còn phân phủ Hà Trung kiêm lý huyện Hoằng Hóa và thống hạt huyện Mỹ Hóa.

Năm Thiệu Trị thứ nhất (1841), phủ Hà Trung thuộc tỉnh Thanh Hóa (đổi từ tỉnh Thanh Hoa). Đến năm Tự Đức thứ ba (1850) thì bỏ phân phủ Hà Trung, đồng thời phủ Hà Trung kiêm lý các huyện Tống Sơn, Nga Sơn và thống hạt các huyện Hoằng Hóa, Mỹ Hóa, Hậu Lộc. Năm Thành Thái thứ 12 (1900), đổi huyện Nga Sơn từ kiêm lý sang thống hạt.

Cuối thời Nguyễn, huyện Mỹ Hóa được sáp nhập vào huyện Hoằng Hóa. Sau Cách mạng tháng Tám (1945), cấp phủ được bãi bỏ, huyện Tống Sơn đổi thành huyện Hà Trung; các huyện Hà Trung, Nga Sơn, Hậu Lộc, Hoằng Hóa trực thuộc tỉnh Thanh Hóa.

Địa giới và cương vực các huyện trong phủ
Địa giới và cương vực các huyện trong phủ Hà Trung vào thời Nguyễn (đầu thế kỉ 20) như sau:
 Huyện Tống Sơn: phía đông giáp biển và giáp huyện Nga Sơn; phía tây giáp các huyện Thạch Thành và Vĩnh Lộc; phía nam giáp các huyện Hậu Lộc và Mỹ Hóa; phía bắc giáp các huyện Yên Mô và Phụng Hóa, tỉnh Ninh Bình. Gồm 7 tổng, 118 xã, thôn.
 Huyện Nga Sơn: nằm ở phía đông nam phủ Hà Trung; phía đông giáp biển; phía tây giáp huyện Tống Sơn; phía nam giáp huyện Hậu Lộc; phía bắc giáp huyện Yên Mô. Gồm 7 tổng, 112 xã, thôn.
 Huyện Hậu Lộc: nằm ở phía nam phủ; phía đông giáp biển và giáp huyện Hoằng Hóa; phía tây giáp các huyện Vĩnh Lộc và Mỹ Hóa; phía nam giáp huyện Mỹ Hóa; phía bắc giáp các huyện Tống Sơn và Nga Sơn. Gồm 5 tổng, 94 xã, thôn.
 Huyện Hoằng Hóa: nằm ở phía nam phủ; phía đông giáp biển; phía tây giáp huyện Đông Sơn; phía nam giáp các huyện Đông Sơn và Quảng Xương; phía bắc giáp huyện Hậu Lộc. Gồm 5 tổng, 112 xã, thôn.
 Huyện Mỹ Hóa: nằm ở phía tây bắc phủ; phía đông giáp các huyện Hoằng Hóa và Hậu Lộc; phía tây giáp huyện Vĩnh Lộc; phía nam giáp các huyện Yên Định và Thụy Nguyên; phía bắc giáp các huyện Tống Sơn và Hậu Lộc. Gồm 3 tổng, 62 xã, thôn.

Tham khảo

Chú thích

Hành chính Thanh Hóa


title: Lê Tấn Quốc (sinh 1927)

text:
Đại tá Lê Tấn Quốc (sinh năm 1927 - mất năm 2006), có bí danh Chín Quốc, Sáu Nhứt xứ, Sáu Phần, Năm An, Tám Thành, Sáu Định là một Đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam, nguyên Phó Trưởng Ty Giao thông Liên lạc tỉnh Gia Định; Bí thư chi bộ, chính trị viên Đội Biệt động 67 - Quân khu Sài Gòn Gia Định; Trung đoàn trưởng, Bí thư Đảng ủy Trung đoàn Thanh niên cận vệ Sài Gòn (nay là Thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh). Ông quê tại xã Long Trường, huyện Thủ Đức, tỉnh Gia Định (nay là phường Long Trường, quận 9, Thành phố Hồ Chí Minh). Ông tham gia cách mạng từ tháng 8-1945. Ngày 17 tháng 4 năm 2010 ông được truy tặng danh hiệu anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Tiểu sử
Cách mạng Tháng Tám, Lê Tấn Quốc tham gia biểu tình cướp chính quyền ở Thủ Đức. Sau đó, ông được bầu làm bí thư Ban Chấp hành Thanh niên cứu quốc làng Tam Đa. Tháng 5 năm 1948, Lê Tấn Quốc được kết nạp vào Đảng.

Ông tham gia hầu hết những trận đánh với vai trò đội trưởng đội biệt động từ đội C10, C50, C67 và biệt động Thành đoàn. Ngày 26 tháng 12 năm 1960, Lê Tấn Quốc lúc đó là đại đội trưởng đội C10 Khu ủy Sài Gòn - Gia Định đã tham gia trận đánh đầu tiên của ông là tấn công Câu lạc bộ golf Sài Gòn trong khuôn viên sân bay Tân Sơn Nhất.

Khi đội biệt động 67 được thành lập, ông được trao trọng trách đội trưởng, chính trị viên đội biệt động 67. Và sau đó là biệt phái qua Khu đoàn Sài Gòn - Gia Định. Trong thời gian này ông và đồng đội thực hiện 250 cuộc khai hỏa giết gần 1000 quân đối phương; điển hình như các trận đánh vào sân Dạ Cầu, sân vận động Cộng Hòa.

Đầu năm 1969, ông bị thương làm hỏng mắt trái trong một trận càn và bị bắt nhốt tại quận Trúc Giang, Bến Tre. Tháng 9 năm 1969, ông bị đưa đến trại giam tù binh cộng sản Phú Quốc. Năm 1973, ông được trao trả tại Thạch Hãn (Quảng Trị) theo Hiệp định Paris.

Năm 1975, ông trực tiếp tham gia cuộc tổng tiến công mùa xuân năm 1975 ở cánh Tây Nam.

Sau 1975, ông công tác tại Ban Chỉ huy quân sự quận 5 và tháng 11 năm 1987, Lê Tấn Quốc được phong hàm Đại tá. Ông nghỉ hưu năm 1988 và mất năm 2006. Năm 2010, ông được Nhà nước Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân

Gia đình
Lê Tấn Quốc có ba người con, trong đó con trưởng Lê Tấn Tài hiện đang là trưởng ban tổ chức quận ủy quận 5, Thành phố Hồ Chí Minh.

Câu nói

Vinh danh
Ghi nhận những công lao của ông, Nhà nước Việt Nam đã tặng thưởng:
 Danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân
 Huân chương Độc lập hạng Nhì
 Huân chương Chiến thắng hạng Ba
 Huân chương Kháng chiến chống Pháp hạng Ba
 Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng Nhất
 Huân chương Quân công hạng Ba
 Huân chương Chiến sĩ Vẻ vang hạng Nhất, Nhì, Ba
 Huân chương Chiến sĩ Giải phóng hạng Nhất, Nhì, Ba
 Huân chương Chiến công hạng Nhất, Nhì, Ba
 Huy chương Quân kỳ Quyết thắng.
Ông được nhà nước đặt tên một con đường ở quận tân bình thành phố hồ chí minh

Chú thích

Tham khảo

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân
Đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam
Huân chương Độc lập
Sinh năm 1927
Mất năm 2006
Người Sài Gòn
Biệt động Sài Gòn


title: Danh sách hiệu kỳ tại Chile

text:
Dưới đây là danh sách các loại cờ từng được dùng làm hiệu kỳ của các tổ chức chính trị - xã hội cấp quốc gia tại Chile tồn tại trong lịch sử, được các tài liệu độc lập và có uy tín ghi nhận:

Quốc kỳ

Hiệu kỳ chính phủ

Quân kỳ

Những lá cờ từng xuất hiện trong lịch sử

Xem thêm

Cờ Chile Flags of the World
National symbols of Chile. Chilean Government Official Website
Orígenes, mitos y hechos interesantes sobre los símbolos patrios chilenos
Decree 1534 of 1967 about National Symbols of Chile

Văn hóa Chile


title: Trung tâm Eden

text:
Trung tâm Eden là một khu mua sắm của người Mỹ gốc Việt tọa lạc gần giao lộ Seven Corners, tục gọi là Ngã Bảy thuộc thành phố Falls Church, Virginia, thành lập từ năm 1984 rộng 200.000 ft (19.000 mét vuông). Hội đồng Phát triển Kinh tế của thành phố Falls Church coi đây là địa điểm du lịch số một trong khu vực.

Trung tâm này có hơn 100 cửa hàng, nhà hàng và cơ sở kinh doanh phục vụ cho một lượng lớn khách hàng người Mỹ gốc Á, đặc biệt là người Mỹ gốc Việt. Trung tâm Eden đã tạo nên một điểm tựa cho văn hóa Việt, đáp ứng nhu cầu cho cả vùng Virginia, Bắc Carolina, Maryland, và Pennsylvania. Bằng chứng là ở đây có rất nhiều nhà hàng phở cũng như thường xuyên có các sự kiện văn hóa của người Việt tại Mỹ được tổ chức ở đây. Eden cũng là nơi đầu tiên phổ biến dịch vụ viễn thông Solavei đến với cộng đồng Việt Nam ở tiểu bang Virginia nói riêng, và cả Hoa Kỳ nói chung.

Tên gọi trung tâm Eden có nguồn gốc từ "khu Eden" ở Sài Gòn những năm 60 của thế kỷ trước.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Eden Center Trang mạng chính thức của trung tâm thương mại Eden.
 Việt Solavei Trang mạng của Việt Solavei.

Eden
Eden
Falls Church, Virginia
Thành lập năm 1984
Tọa độ không có sẵn trên Wikidata


title: Rạn san hô Belize Barrier

text:
Rạn san hô Belize Barrier là một loạt các rạn san hô trải dài theo bờ biển Belize, khoảng khoảng 300 mét (980 ft) ngoài khơi ở phía bắc và 40 km (25 dặm) ở phía nam bờ biển. Nó được biết đến như là một phần dài 300 km của Hệ thống Rạn san hô Trung Bộ châu Mỹ dài 900 km liên tục từ Cancún trên mũi phía đông bắc bán đảo Yucatán qua Riviera Maya xuống tới Honduras khiến nó trở thành rạn san hô lớn thứ ba thế giới sau Rạn san hô Great Barrier ở Úc và Rạn san hô Nouvelle-Calédonie ở New Caledonia. Đây là điểm đến du lịch hàng đầu của Belize, phổ biến cho lặn biển và thu hút gần một nửa trong số 260.000 khách đến đây. Nó cũng là khu vực quan trọng đối với ngành công nghiệp đánh cá của đất nước. Charles Darwin từng mô tả nó là rạn san hô đáng chú ý nhất tại Tây Ấn vào năm 1842.

Ngoài rạn san hô chính, nó còn có các đảo san hô vòng của khu vực Caribe là Turneffe Atoll, Glover's Reef và Lighthouse Reef. Trong đó Lighthouse Reef được biết đến là khu vực lặn biển đông nhất tại Belize, nơi có Great Blue Hole (được biết đến là Hố Xanh) được Jacques Cousteau phát hiện ra vào năm 1970. Đảo san hô vòng Turneffe là đảo san hô gần bờ biển Belize nhất.

Mô tả
Đây là rạn san hô lớn nhất ở Bắc bán cầu và lớn thứ ba trên thế giới, Belize Barrier là hệ thống tự nhiên nổi bật bao gồm các rạn san hô ven biển, các đảo san hồ ngoài khơi, bãi cát, rừng ngập mặn, các đầm phá ven biển và khu vực thiên nhiên tại các cửa sông. Một số địa điểm trong khu bảo tồn là minh chứng sống cho sự tiến hóa lịch sử của san hô và là môi trường sinh sống quan trọng của một số loài động vật đang bị đe dọa. Tại đây có nhiều loài động thực vật bao gồm: 70 loài san hô cứng, 36 loài san hô mềm, 500 loài cá, hàng trăm loài động vật không xương sống nhưng ước tính mới chỉ phát hiện được 10% số loài san hô và 90% số loài cần nghiên cứu.

Phần lớn rạn san hô được bảo vệ bởi các khu vực bảo tồn tự nhiên bao gồm 7 khu bảo tồn biển bảo vệ 450 đảo cát, 3 đảo san hô với tổng diện tích là . Các khu bảo tồn này là:
 Khu bảo tồn biển Glover's Reef
 Great Blue Hole
 Khu bảo tồn biển South Water Caye (khu bảo tồn biển lớn nhất Belize)
 Half Moon Caye
 Khu bảo tồn biển Hol Chan
 Các đảo cát bao gồm: Ambergris Caye, Caye Caulker, Caye Chapel, St. George's Caye, Carrie Bow Caye, English Caye, Rendezvous Caye, Gladden Caye, Ranguana Caye, Long Caye, Moho Caye, Blackbird Caye, Three Corner Caye, Northern Caye, Tobacco Caye và Sandbore Caye

Rạn san hô Belize Barrier được UNESCO công nhận là di sản thiên nhiên thế giới vào năm 1996 nhờ cảnh quan tự nhiên cùng sự đa dạng sinh học và là nơi quan trọng trong việc bảo tồn một số loài quan trọng trong đó có cá sấu nước mặn, lợn biển và rùa biển. Vào tháng 12 năm 2010, Belize trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới ban hành việc cấm đánh bắt cá bằng lưới. Vào tháng 12 năm 2015, Belize cấm việc khoan và thăm dò dầu khí ngoài khơi bờ biển trong bán kính 1 km từ rạn san hô Belize Barrier.

Mặc dù đã thực hiện các biện pháp bảo vệ nhưng rạn san hô này vẫn bị ảnh hưởng bởi tình trạng ô nhiễm môi trường biển, du lịch, vận tải biển và việc đánh bắt cá không kiểm soát được. Các mối đe dọa khác bao gồm các cơn bão, sự nóng lên toàn cầu dẫn đến nước biển ấm lên gây ra hiện tượng tẩy trắng san hô (san hô chết). Các nhà khoa học cho rằng, hơn 40% rạn san hô của Belize đã bị hư hại kể từ năm 1998.

Tham khảo

Liên kết ngoài

UNESCO World Heritage website
World Database on Protected Areas Belize
Belize Tourism Board official website
Greatest Dive Sites: Scuba diving at the Belize Barrier Reef

Di sản thế giới tại Belize
Rạn san hô


title: Sewell, Chile

text:
Sewell là một thị trấn khai mỏ nằm ở sườn núi Andes, thuộc xã Machalí, tỉnh Cachapoal, vùng O'Higgins, Chile, ở độ cao từ 2.000 đến 2.250 mét.

Mô tả
Được thành lập vào năm 1906, bởi Công ty đồng Braden để khai thác đồng từ mỏ El Teniente. Tên của nó được đặt theo tên của chủ tịch công ty đầu tiên, Barton Sewell.

Trong thời kỳ Đại suy thoái, Braden trở thành công ty con của Công ty đồng Kennecott. Năm 1917, xưởng đúc đồng và các thợ rèn chuyển từ Sewell sang Caletones, và cũng sớm phát triển trở thành một thị trấn tại đó.

Ban đầu, các công nhân nam sống trong một khu nhà chung được gọi là Colectivos, sau đó các gia đình của họ dần chuyển đến đây sinh sống. Sân chơi, quảng trường, cửa hàng và rạp chiếu phim sau đó theo sau được xây dựng. Người đi bộ lên và xuống bằng hệ thống thang thẳng đứng. Thị trấn có những con phố ngang không được trải nhựa và tại đây cũng không có xe hơi. Đối diện về phía tây của thị trấn là Cerro Negro, một khu trại cho những người nước ngoài. Quá trình khai thác, quặng được đưa xuống sườn núi đến Graneros, nơi có những tàu đường sắt khổ hẹp nối Sewell với Rancagua cũng được xây dựng vào năm 1906 và hoàn thành năm 1911. Tổng quãng đường là khoảng 45 dặm, với sự thay đổi độ cao lên tới 5.000 ft. Vào năm 1915, Sewell có một bệnh viện, một đơn vị cứu hỏa và một câu lạc bộ công cộng. Các tòa nhà được làm bằng gỗ và sơn bằng các màu sáng như vàng, đỏ và xanh dương. Ở thời kỳ hoàng kim những năm 1960, thị trấn đã có hơn 16.000 cư dân. Sewell được mệnh danh là "thành phố của những cầu thang". Thị trấn được xây dựng trên địa hình quá dốc đối với các phương tiện có bánh xe, và được bố trí xung quanh một cầu thang lớn ở trung tâm nổi từ ga xe lửa có tên là Escalara Central. Tất cả các nguồn cung cấp được đưa lên thị trấn thông qua một đường sắt khổ hẹp.

Sewell cũng từng xảy ra nhiều tai nạn, ví dụ như một trận lở tuyết vào ngày 8 tháng 8 năm 1944 khiến 102 người chết, hay một đám cháy vào tháng 6 năm 1945 khiến 355 công nhân thiệt mạng. Điều này dẫn đến các quy định an toàn lao động được tăng lên. Thị trấn luôn bị đe dọa bởi những trận động đất, tuyết lở, cháy nổ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Snow in Sewelll, Chile
Memories of Living in Sewelll, Chile
Panoramas of Sewell
Historical Photos of Sewell - El Teniente
Sewell, also known as El Teniente, Chile
Official Site

Di sản thế giới tại Chile


title: Trận Großbeeren

text:
Trận Großbeeren xảy ra vào ngày 23 tháng 8 năm 1813 ở phía Nam Berlin (Phổ), trong chiến dịch giải phóng Đức trong chiến tranh Liên minh thứ sáu – cuộc chiến áp chót của chuỗi chiến tranh Napoléon. Lực lượng tham chiến bên phe Liên minh có Quân đoàn III (Phổ) do tướng Friedrich Wilhelm Freiherr von Bülow chỉ huy và Quân đoàn IV (Phổ) do tướng Bogislav Friedrich Emanuel von Tauentzien chỉ huy, đối diện với Tập đoàn quân Berlin (Pháp) do Thống chế Nicolas Oudinot chỉ huy. Quân Phổ có pháo Nga và Thụy Điển yểm trợ đã đánh bại quân Pháp và làm phá sản cuộc hành quân đánh Berlin của Oudinot. Đây là chiến thắng đầu tiên của quân đội Phổ kể từ sau thất bại nhục nhã dưới tay Pháp năm 1806.

Bối cảnh
Oudinot - Tư lệnh Binh đoàn Berlin của Pháp - đã được lệnh nhanh chóng tiến chiếm kinh thành Berlin của Phổ. Trong đoàn quân của ông có Quân đoàn VII gồm thâu binh lính người xứ Sachsen. Hoàng đế Pháp là Napoléon Bonaparte khi ấy tỏ ra khinh suất đối phương, và đội quân của Oudinot không có đủ thực lực để chiến đấu. Đối diện của họ là 98.000 quân Phổ đang phòng vệ ở quê hương của mình. Oudinot cũng có quan điểm như Hoàng đế của ông, đồng thời khả năng thu thập tin tức yếu kém đã khiến cho họ lao mình vào các lực lượng Phổ vào buổi sáng ngày 23 tháng 8 năm 1813 và một trận hỗn chiến đã bùng nổ giữa hai phía.

Diễn biến
Mưa lớn đã gây thêm náo loạn và khiến cho quân đội hai bên khó bắn, không lâu sau người Phổ phát động chiến dịch tấn công với từng đợt tập kích trực diện về phía quân Pháp. Hai phe dựa vào lưỡi lê và báng súng để đánh giáp lá cà với nhau và quân Pháp dần dần thất thế. Một số khẩu đại bác 12 pao của quân Nga đã tham gia chiến đấu cùng quân Phổ trong cuộc chiến. Trận chiến đã chấm dứt sau khi đội hình hàng dọc cuối cùng của quân Pháp giao tranh với lực lượng Khinh kỵ binh Cận vệ của quân Phổ trong một cuộc hỗn chiến giữa hai đội kỵ binh vào ban đêm, với thất bại của quân đội Pháp. Một khẩu đội pháo do ngựa kéo của quân Thụy Điển cũng xuất hiện trong chiến trường giữa đêm khuya và không có đóng góp gì đáng kể.

Ngày hôm sau, quân đội của Oudinot tiếp tục triệt thoái. Ông trở nên được biết đến nhiều nhất vì cuộc bại trận tại Großbeeren. Phía Phổ đã đối xử rất khắc nghiệt với các tù binh Sachsen trong trận đánh này. Tuy không có quy mô lớn nhưng trận chiến Großbeeren đã gây hậu quả nghiêm trọng cho quân đội Pháp: Quân đoàn VII phải bỏ ra vài ngày để chỉnh đốn quân ngũ, và thất bại của họ đã khiến cho Oudinot phải rút toàn bộ Binh đoàn Berlin về Wittenberg. Ngoài ra, thất bại của quân Pháp trong trận Großbeeren cũng buộc Thống chế Louis Nicolas Davout của Quân đoàn XIII của Pháp phải chấm dứt chiến dịch tấn công Berlin của mình và rút quân về Hamburg. Là một đòn giáng vào chiến lược của Pháp, trận thắng này cũng được xem là mốc định hình cho lực lượng quân đội mới của Phổ, đồng thời là chiến thắng đầu tiên của Liên minh thứ sáu trước các thuộc cấp của Napoléon I trong năm 1813. Sau đó, Bülow đã bẻ gãy cuộc tấn công Berlin của quân Pháp dưới quyền Thống chế Michel Ney trong trận Dennewitz, và thắng lợi này cùng với chiến thắng Großbeeren và chiến thắng Luckau hồi tháng 6 của ông đã giải nguy cho Berlin.

Chú thích

Đọc thêm
International Napoleonic Society
The Encyclopedia Of Military History: From 3500 B.C. To The Present. (2nd Revised Edition 1986), R. Ernest Dupuy, and Trevor N. Dupuy. pg 761
Memoirs  of the Duke Rovigo

Các trận đánh trong chiến tranh Napoléon
Trận đánh liên quan tới Phổ
Trận đánh liên quan tới Thụy Điển
Trận đánh liên quan tới Nga
Lịch sử Brandenburg
Xung đột năm 1813
Trận đánh liên quan tới Pháp
Trận đánh trong Chiến tranh Liên minh thứ sáu
Đức năm 1813


title: Rau diếp

text:
Rau diếp, hay đôi khi cũng được gọi là xà lách (danh pháp hai phần: Lactuca sativa L. var. longifolia),
là một thứ cây trồng thuộc loài Lactuca sativa. So với các thứ rau cùng loài, rau diếp có đầu lá cao hơn, xương lá thẳng và cứng hơn, đồng thời có khả năng chịu nhiệt tốt hơn.

Ẩm thực
Rau diếp có thể được ăn trực tiếp hoặc trộn salad. Đây là loại rau thường được dùng trong ẩm thực Trung Đông.

Dinh dưỡng
Cũng như các loại rau có lá màu xanh đậm, lá rau diếp có chứa các chất chống oxy hóa được coi là có tác dụng hỗ trợ điều trị bệnh ung thư.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Davidson, Alan. The Oxford Companion to Food, s.v. lettuce. Oxford University Press 1999. ISBN 0-19-211579-0.
 Kirschmann, John D. & Dunne, Lavon J. Nutrition Almanac, s.v. ISBN 0-07-034906-1.

Liên kết ngoài

V
Rau ăn lá

pt:Alface
sv:Romansallad
zh:半結球萵苣


title: ReCAPTCHA

text:
reCAPTCHA được phát triển và cung cấp bởi trường đại học Carnegie Mellon. reCAPTCHA là sự kết hợp sáng tạo giữa CAPTCHA với việc số hóa các bản scan sách. Cụ thể, một mặt nó cung cấp dịch vụ CAPTCHA miễn phí cho người sử dụng thông qua website recaptcha.net để đưa vào các website khác, mặt khác, nó sử dụng chính dữ liệu mà người dùng đã xác thực để số hóa các cuốn sách mà bản thân các phần mềm số hóa không thể đọc được.

Mailhide
reCAPTCHA cũng mới tạo dự án Mailhidanscos nhiệm vụ bảo vệ các địa chỉ email trên các trang web khỏi bị spam.  Mặc định, địa chỉ email sẽ được chuyển sang dạng mà các bộ máy tìm kiếm và các phần mềm bóc dữ liệu web (crawler) không thể lấy được địa chỉ đầy đủ. Ví dụ, "mailme@example.com" sẽ bị chuyển thành "mai...@example.com". Người duyệt web có thể kích chuột vào dấu "..." và điền vào một mã ReCAPTCHA được yêu cầu để có thể thấy địa chỉ email đầy đủ.

Nghĩa
CAPTCHA, Completely Automated Public Turing test to tell Computers and Humans Apart và tiếng Việt: Máy kiểm tra người hoặc máy được hoàn thành công khai. Nếu sai, reCAPTCHA sẽ kiểm tra lại.

Xem thêm
CAPTCHA

Chú thích

Liên kết ngoài
 Dự án reCAPTCHA
 Thử sử dụng reCAPTCHA từ google.com
 ReCAPTCHA: The job you didn't even know you had  2 trang trong tạp chí The Walrus
 Luis von Ahn, Benjamin Maurer, Colin McMillen, David Abraham and Manuel Blum. 2008. "reCAPTCHA: Human-Based Character Recognition via Web Security Measures" Science ngày 12 tháng 9 năm 2008: Vol. 321 no. 5895 pp. 1465–1468. http://dx.doi.org/10.1126/science.1160379
 "Luis von Ahn: Massive-scale online collaboration", YouTube video của kênh "TEDtalksDirectkeenhtair lên ngày 06/12/2011.

Chú thích

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo
Bảo mật máy tính
Thuật ngữ diễn đàn Internet
Trí tuệ nhân tạo
Thị giác máy tính


title: Lê Thước

text:
Lê Thước (1891 - 1975) hiệu Tĩnh Lạc; là nhà giáo dục, nhà biên khảo Việt Nam ở đầu thế kỷ 20.

Thân thế và sự nghiệp
Ông sinh ngày 13 tháng 4 năm 1891 ở xã Lạc Thiện, huyện La Sơn; nay là xã Trung Lễ, huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh.

Đi học, dạy học
Xuất thân trong một gia đình nhà nho nghèo, nên ông phải vất vả ngay từ thuở nhỏ (chăn trâu, cắt cỏ, phụ giúp mẹ dệt vải để kiếm ăn). Mãi đến năm 14 tuổi (1905), ông mới theo cha vào Huế học chữ Hán. Và đến năm 1908, ông bắt đầu học thêm chữ Pháp.

Năm 1910, ông thi đỗ bằng Tiểu học, được vào học Quốc Học Huế. Ông học giỏi, một năm lên hai lớp, nên chẳng bao lâu sau ông lấy được bằng Thành Chung, được bổ làm trợ giáo tại Nha học chính Trung Kỳ.

Tháng 8 năm 1917, ông xin đổi ra dạy học ở trường Pháp-Việt thành phố Vinh (Nghệ An). Năm sau (Mậu Ngọ, 1918), nhân ở đấy có khoa mở khoa thi Hương, ông xin thi và đỗ Giải nguyên. Đây là khoa thi Hương cuối cùng của triều Nguyễn trên đất Trung Kỳ.

Thi đỗ cử nhân, nhưng ông không ra làm quan, mà xin được học thêm. Tháng 8 năm 1918, ông được tuyển vào học trường Cao đẳng Sư phạm Đông Dương ở Hà Nội.

Năm 30 tuổi (1921), ông đỗ tốt nghiệp với bài luận văn được điểm cao nhất có nhan đề là "L' Enseignement des caracteres chinois en Vietnam" (Việc dạy chữ Hán ở Việt Nam). Sau đó, ông được bổ đến dạy Pháp văn, Việt văn và Việt sử ở trường Quốc học Vinh. Hai năm sau (1923), ông được bổ nhiệm làm Hiệu trưởng trường Cao đẳng tiểu học Vinh; kiêm Thanh tra các trường sơ học, tiểu học trong tỉnh Nghệ An.

Tháng 9 năm 1927, Nha học chính Đông Dương điều động ông ra Hà Nội dạy tiếng Việt tại trường Trung học Albert Sarraut (nay là Trường Trung học Phổ thông Trần Phú ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội).

Tháng 9 năm 1935, ông đổi đến dạy tại trường Trung học Bảo hộ (còn gọi là trường Bưởi, nay là Trường Trung học phổ thông Chu Văn An, Hà Nội).

Tháng 9 năm 1938, ông được cử làm Đốc học các trường ở thị xã Lạng Sơn. Cuối năm 1940, ông được chuyển về dạy ở trường Trung học Đào Duy Từ (Thanh Hóa).
Tháng 5 năm 1943, ông bị Nhà nước bảo hộ cách chức vì có lòng yêu nước.

Làm công tác nghiên cứu
Sau Cách mạng tháng Tám (1945), Lê Thước tham gia Hội đồng cố vấn giáo dục.

Tháng 12 năm 1946, cuộc kháng chiến toàn quốc bùng nổ, ông được cử giữ chức Chủ tịch Uỷ ban tăng gia sản xuất tỉnh Thanh Hóa. Trong năm đó, con trai cả của ông là Lê Thiệu Huy  hy sinh ở Thakkhet (Lào).

Năm 1950, ông được bầu vào Ủy ban trung ương Hội Liên hiệp quốc dân Việt Nam. Tháng 3 năm 1951, ông được bầu vào Ban Chấp hành Uỷ ban Mặt Trận Liên-Việt toàn quốc.

Sau cuộc kháng chiến chống Pháp (1954), ông làm cán bộ ở Nha Giáo dục Phổ thông, sau chuyển sang Ban Tu thư thuộc Bộ Giáo dục (Hà Nội). Ở đây, ông làm công tác phiên dịch, hiệu đính, chú thích, giới thiệu các tác phẩm Hán-Nôm chọn lọc ở bậc trung học và đại học.

Tháng 2 năm 1957, ông đổi sang làm trong Ban phụ trách ngành Bảo tồn Bảo tàng thuộc Bộ Văn hóa, góp phần quan trọng trong việc phát hiện, sưu tầm hiện vật, và xây dựng Thư viện Hán Nôm. Đến tháng 6 năm 1963, ông được về nghỉ hưu ở tuổi 72 tuổi.

Qua đời
Giáo sư Lê Thước mất ngày 1 tháng 10 năm 1975 (Ất Mão), thọ 85 tuổi .

Tác phẩm
Giới thiệu về các tác giả quan trọng của cổ văn Việt Nam, có:
Truyện cụ Nguyễn Du (viết chung với Phan Sĩ Bàng, 1924)
Sự nghiệp thi văn của Uy Viễn tướng công Nguyễn Công Trứ (Nhà in Lê Văn Tân, Hà Nội, 1928)
Văn thơ Nguyễn Khuyến (soạn chung, 1957)
Thơ văn Nguyễn Thượng Hiền (soạn chung, 1959)
Thơ chữ Hán Nguyễn Du (soạn chung, Nhà xuất bản Văn học, 1965).

Trong số ấy, "Truyện cụ Nguyễn Du" và "Sự nghiệp thi văn của Uy Viễn tướng công Nguyễn Công Trứ" là hai công trình tâm huyết, công phu hơn cả .

Về biên khảo, có:
Niên biểu Việt Nam (1963)
Nhận xét một số di tích và hiện vật gốc về thời Tây Sơn (1964)
Hồ sơ di tích Nguyễn Trãi (sách tư liệu đại học Sư phạm, 1960)
Bản đối chiếu niên hiệu Trung Quốc với niên hiệu Việt Nam và năm dương lịch (sách tài liệu Đại học Sư phạm I, 1967).
Một sĩ phu yêu nước đầu thế kỷ XX - Cụ nghè Ngô Đức Kế (cùng viết với Trương Chính, Tạp chí Văn học số 3, H., 1969).

Về giáo khoa, có:
Hán văn tân giáo khoa thư (Sách giáo khoa mới về Hán văn), đồng biên soạn với Nguyễn Hiệt Chi, xuất bản vào những năm 1928-1930.

Ngoài ra, theo Trần Hải Yến, thì ông là một trong số người đầu tiên tham gia viết sách văn học cho cấp học II (nay là Trung học cơ sở) và III (nay là Trung học phổ thông) ngay sau năm 1955.

Về thơ có: Tĩnh Lạc thi tập (chưa xuất bản).

Ghi nhận nhân cách và công lao của Giáo sư Lê Thước, ở thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh có con đường mang tên ông.

Nguồn tham khảo
Trần Hải Yến, mục từ "Lê Thước" trong Từ điển văn học (b65 mới). Nhà xuất bản Thế giới, 2004.
Mục từ "Lê Thước" trên website Tri thức Việt
Bài viết về "Lê Thước" trên báo Hà Tĩnh online''
Hoài Anh, "Lê Thước - Với cuốn nghiên cứu pge6 bình văn học đầu tiên trong văn học quốc ngữ"
Bài viết về "Lê Thước" trên website Tĩnh Lạc Lê Thước

Chú thích

Người Hà Tĩnh
Nhà giáo Việt Nam
Nhà nghiên cứu văn học Việt Nam


title: Bán đảo Yucatán

text:
Bán đảo Yucatán (), nằm tại đông nam México, tách biệt biển Caribe với vịnh México, bờ biển phía bắc của bán đảo nằm bên eo biển Yucatán. Bán đảo nhằm ở phía đông của eo đất Tehuantepec, một phân vùng địa lý chia tách Trung Mỹ với phần còn lại của đại lục Bắc Mỹ.

Bán đảo bao gồm lãnh thổ các bang Yucatán, Campeche, và Quintana Roo của México; phần phía bắc của đất nước Belize; và phần phía bắc tỉnh Petén của đất nước Guatemala.

Từ nguyên
Nguồn gốc của từ Yucatán là vấn đề được tranh cãi rộng rãi. Hernan Cortes, trong lá thư đầu tiên gửi cho Karl V của Thánh chế La Mã, đã tuyên bố rằng tên gọi Yucatán bắt nguồn từ một sự hiểu lầm. Theo đó, những nhà thám hiểm Tây Ban Nha đầu tiên đã hỏi về tên gọi của vùng này và họ nhận được phản hồi là "Yucatan," một từ tiếng Maya Yucatán có nghĩa là "Tôi không hiểu bạn nói gì."  Những người khác thì cho rằng tên gọi bắt nguồn từ Yokatlān trong tiếng Nahuatl (Aztec), có nghĩa là "nơi giàu có."

Dân cư
Bán đảo Yucatán bao gồm một phần đáng kể vùng đất thấp Maya cổ đại (mặc dù văn minh Maya mở rộng ở phía nam của bán đảo Yucatán, tại những vùng đất mà nay là Guatemala và tiến đến Honduras và cao nguyên Chiapas). Có nhiều di chỉ khảo cổ Maya trên khắp bán đảo; một số di chỉ được biết đến nhiều là Chichen Itza, Tulum và Uxmal. Người Maya bản địa và người Mestizo có một phần nguồn gốc Maya chiếm một phần khá lớn trong nhân khẩu của bán đảo, và ngữ hệ Maya được sử dụng rộng rãi tại đây. Chiến tranh đẳng cấp năm 1847 đã nổ ra khi người Maya bản địa nổi dậy chống lại tổ chức xã hội do người Tây Ban Nha áp đặt. Sau chiến tranh, người Maya kiểm soát phần đông nam của bán đảo còn người gốc Tây Ban Nha thì kiểm soát phần còn lại.

Kinh tế
Cho đến đầu thời kỳ hiện đại, hoạt động kinh tế tại bán đảo Yucatán phần lớn là chăn nuôi gia súc, khai thác gỗ, Manilkara chicle (một loài thuộc họ Hồng xiêm để làm kẹo cao su) và cây thùa sợi. Từ thập niên 1970 (thị trường thùa sợi và kẹo cao su tự nhiên đã sụp đổ do sự ra đời của các sản phẩm tổng hợp thay thế), bán đảo Yucatán đã định hướng lại nền kinh tế theo hướng phát triển du lịch, đặc biệt là tại bang Quintana Roo của México. Từng là một làng đánh cá nhỏ, Cancún ở phía đông bắc của bán đảo nay đã phát triển thành một thành phố thịnh vượng. Riviera Maya, trải dài dọc theo bờ biển phía đông của bán đảo giữa Cancún và Tulum, có đến 50.000 giường nghỉ và được hàng triệu du khách viếng thăm mỗi năm. Các địa điểm được biết đến nhiều là thị trấn đánh cá cũ Playa del Carmen, các công viên sinh thái Xcaret và Xel-Há và các di chỉ Maya Tulum và Coba.

Địa chất
Bản đảo là phần nhô lên của nền Yucatán lớn hơn, tất cả đều gồm có đá cacbonat và đá hòa tan, chủ yếu là đá vôi song dolomit và evaporit cũng hiện diện ở các độ sâu khác nhau. Toàn bộ bán đảo Yucatán là một vùng cảnh quan karst bằng phẳng không bị giới hạn. Các hố đất sụt, được gọi là cenote, khá phổ biến tại các vùng đất thấp phía bắc.

Theo giả thuyết Alvarez, các loài khủng long đã tuyệt chủng hàng loạt trong quá trình chuyển đổi từ kỷ Phấn trắng sang kỷ Cổ Cận, được gọi là ranh giới kỷ Phấn trắng-kỷ Cổ Cận (ranh giới K–T), 65 triệu năm trước đây và nguyên nhân là do đã có một tiểu hành tinh va chạm với một nơi nào đó tại bồn Caribe lớn. Hố Chicxulub nằm ở ngoài khơi bờ biển phía bắc của bán đảo gần thị trấn Chicxulub.

Tài nguyên nước
Do toàn bộ bán đảo có cảnh quan karst, nửa phía bắc của nó không có các con sông. Tại những nơi có hồ và đầm lầy, nước đục và không thể uống được. Do có vị trí ven biển, nằm dưới toàn bộ bán đảo là một tầng ngậm nước ven biển phân tầng dày đặc tiếp giáp kéo dài, nước sạch được tạo thành từ tầng nước nổi lên trên lớp nước mặn xâm nhập từ mép bờ biển. Hàng nghìn hồ được gọi là cenote trên khắp khu vực đã cho phép tiếp cận nguồn nước ngầm. Các cenote từ lâu đã được người Maya cổ đại và đương đại sử dụng.

Thực vật
Các khu rừng nhiệt đới ngắn và cao là kiểm thảm thực vật tự nhiên chiếm ưu thế tại bán đảo Yucatán. Biên giới giữa phía bắc Guatemala (tỉnh Petén), México (Campeche và Quintana Roo), và phía tây Belize vẫn được bao phủ bởi những vùng rừng nhiệt đới Trung Mỹ kéo dài liên tục. Tuy nhiên, chúng đang bị tàn phá trên phạm vi rộng.

Khí hậu
Giống như phần lớn vùng Caribe, bán đảo Yucatán nằm trong vành đai bão Đại Tây Dương, và với địa hình gần như bằng phẳng thì bán đảo sẽ dễ bị tổn hại từ những cơn bão đến từ phía đông. Mùa bão Đại Tây Dương năm 2005 với năm cơn bão mạnh ập vào đã khiến cho ngành du lịch México chịu ảnh hưởng nặng nề. Các cơn bão mạnh được gọi là nortes có thể đổ bộ vào bán đảo Yucatán tại bất kỳ thời điểm nào trong năm. Mặc dù các cơn bão đổ bộ sẽ mang đến mưa lớn và gió mạnh song chúng đều chỉ diễn ra trong thời gian ngắn. Tỉ lệ trung bình ngày có mưa dao động từ 7% vào tháng 4 đến 25% vào tháng 10. Gió biển sẽ đem đến sự mát mẻ, độ ẩm thường cao, đặc biệt là tại các khu rừng nhiệt đới còn lại.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Hoang dã Yucatán
 Yucatan Living -
Thời tiết và khí hậu Yucatán

 01
Bán đảo Bắc Mỹ
Địa mạo vịnh México
Địa mạo Trung Mỹ
Địa lý Trung bộ châu Mỹ
Bán đảo México
Địa mạo Belize
Địa mạo Yucatán
Địa mạo Campeche
Địa mạo Quintana Roo


title: Đại học Auckland

text:
Viện Đại học Auckland hay Đại học Auckland (tiếng Māori: Te Whare Wānanga o Tamaki Makaurau; tiếng Anh: The University of Auckland) là một viện đại học ở thành phố Auckland (đảo Bắc), New Zealand. Đây là viện đại học lớn nhất quốc gia châu Đại Dương này, và được QS World University Rankings xếp thứ 82 trong các cơ sở giáo dục đại học trên toàn thế giới. Được thành lập vào năm 1883 như là một trường đại học thành viên của Viện Đại học New Zealand, Viện Đại học Auckland nay có tám phân khoa đại học ở sáu khuôn viên và hơn 40.000 sinh viên.

Quản trị
Đứng đầu Viện Đại học Auckland là vị Viện trưởng (Chancellor), hiện tại là Ian Parton, nhưng chức danh này chỉ mang tính chất lễ nghi. Viên chức nắm quyền điều hành cao nhất là vị Phó viện trưởng (Vice-Chancellor), hiện tại là Giáo sư Stuart McCutcheon, vị Phó viện trưởng thứ năm trong lịch sử của Viện đại học.

Các đơn vị trực thuộc

Các trường và phân khoa đại học:
Phân khoa Khai phóng.
Trường Kinh doanh.
Viện Quốc gia Công nghiệp và Nghệ thuật Sáng tạo (NICAI - The National Institute of Creative Arts and Industries).
Phân khoa Giáo dục.
Phân khoa Kỹ thuật.
Phân khoa Luật.
Phân khoa Y khoa và Khoa học Y tế.
Phân khoa Khoa học.

Các viện nghiên cứu:
Viện Liggins.
Viện Kỹ thuật Sinh học Auckland.

Tham khảo
 ^ 2009 Annual Report
 ^ Heritage Sites to Visit: Auckland City. New Zealand Historic Places Trust. Truy cập ngày 6 tháng 11 năm 2008.
 ^ a b http://www.topuniversities.com/university-rankings/world-university-rankings/2011?page=1
 ^ Dye, Stuart (ngày 26 tháng 4 năm 2006). "Auckland University worth $4.4 billion to the region". The New Zealand Herald. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2011.

Liên kết

Trường đại học và cao đẳng New Zealand


title: Khám Sing Sing

text:
Khám Sing Sing hay Nhà tù Sing Sing là một trong những nhà tù lớn nhất ở Mỹ, tọa lạc tại bờ Tây của sông Hudson và cách 30 dặm (khoảng 50 km) từ thành phố New York của Mỹ. Cái tên "Sing Sing" được đặt nhại theo tên "Sinck Sinck" hoặc "Sint Sinck" của một bộ lạc da đỏ bản địa của Mỹ đã sống ở đây vào năm 1685, nó có nghĩa là "đá trong đá". Nhà tù này có sức chứa lên đến 1.700 tù nhân, hiện đang có kế hoạch đưa 1825 phòng giam vào diện bảo tàng. Nhà tù này cũng là nơi giam giữ nhiều tù nhân nổi tiếng như là Crowley Hai súng. Crowley giết người tàn nhẫn nhưng khi lên ghế điện thì ông ta vẫn biện bạch rằng: "Tôi chỉ tự vệ mà người ta xử tôi như vậy đó".

Danh sách cai ngục
 Elam Lynda (1825–1830)
 Robert Wiltse (1830–1834)
 David L. Seymour (1834–1843)
 William H. Peck (1843–1845)
 Hiram P. Rowell (1845–1848)
 Chauncey Smith (1848–1849)
 Edward L. Potter (01/1849)
 Alfred R. Booth (07/1849)
 Munson J. Lockwood (1850–1855)
 C. A. Batterman (1855–1856)
 William Beardsley (1856–1862)
 Gaylord B. Hubbell (1862-1864)
 Thomas E. Sutton (1864-1865)
 Stephen H. Johnson (1865–1868)
 David P. Forrest (1868–1869)
 Henry C. Nelson (1869–1870)
 E. M. Russell (1870–1872)
 Henry C. Nelson (1872–1873)
 Gaylord B. Hubbell (1873–1874)
 James Williamson (12/1874)
 Alfred Walker (10/1874)
 George R. Youngs (1876–1877)
 Charles Davis (3/1877)
 B. S. W. Clark (5/1877)
 Charles Davis (1877–1880)
 Augustus A. Brush (1880–1891)
 W.R. Brown (1891–1893)
 Charles F. Durston (1893–1894)
 Omar V. Sage (1894-1899)
 Addison Johnson (1899–1907)
 Jesse D. Frost (1907–1911)
 John S. Kennedy (1911–1913)
 James Connaughton* (6/1913)
 James M. Clancy (1913–1914)
 Thomas McCormick (6/1914)
 George Weed* (10/1914)
 Thomas M. Osborne (1914–1915)
 George W. Kirchwey (1915)
 Thomas M. Osborne (7/1916)
 Calvin Derrick (10/1916)
 William H. Moyer (1916–1919)
 Edward V. Brophy (3/1919)
 Daniel J. Grant* (1919–1920)
 Lewis E. Lawes (1920–1941)
 Robert J. Kirby (1941–1944)
 William F. Snyder (1944–1950)
 Wilfred L. Denno (1950–1967)
 John T. Deegan (1967–1969)
 James L. Casscles (1969–1972)
 Theodore Schubin (1972–1975)
 Joseph Higgins* (7/1975)
 Harold Butler (10/1975)
 William G. Gard (1975–1977)
 Walter Fogg* (8/1977)
 Stephen Dalsheim (1977–1980)
 Wilson E.J. Walters (1980–1983)
 James E. Sullivan (1983–1988)
 John P. Keane (1988–1997)
 Charles Greiner (1997–2000)
 Brian S. Fischer (2000–2007)
 Louis Marshall (2007-2009)
 Phillip Heath (2009-2012)
 Michael Capra (2012–nay)

Tham khảo

 Barnes, Harry Elmer. The Repression of Crime, Studies in Historical Penology. Montclair, NJ: Patterson Smith.
 Blumenthal, Ralph. Miracle at Sing Sing: How One Man Transformed the Lives of America's Most Dangerous Prisoners. (2005)
 Brian, Denis. Sing Sing: The Inside Story of a Notorious Prison. (2005)
 Brockway, Zebulon Reed. Fifty Years of Prison Service. Montclair, NJ: Patterson Smith.
 Christianson, Scott. Condemned: Inside the Sing Sing Death House. (2000)
 Conover, Ted. Newjack: Guarding Sing Sing (2000) ISBN 0-375-50177-0
 Gado, Mark. Death Row Women. (2008) ISBN 978-0-275-99361-0
 Goeway, David. Crash Out: The True Tale of a Hell's Kitchen Kid and the Bloodiest Escape in Sing Sing History. (2005)
 Lawes, Lewis E.. Twenty Thousand Years in Sing Sing. New York: Ray Long & Richard H. Smith, Inc., 1932.
 Lawes, Lewis E.. Life and Death in Sing Sing. Garden City, NY: Garden City Publishing Co., 1928
 Morris, James McGrath. The Rose Man of Sing Sing: A True Tale of Life, Murder, and Redemption in the Age of Yellow Journalism.(2003)
 Papa, Anthony. 15 to Life: How I Painted My Way To Freedom (2004) ISBN 1-932595-06-6
 Pereira, Al Bermudez. Sing Sing State Prison, One Day, One Lifetime (2006) ISBN 978-0-8059-7290-0
 Pereira, Al Bermudez. Ruins of a Society and the Honorable (2009) ISBN 978-0-578-04343-2
 Weinstein, Lewis M. A Good Conviction. (2007) ISBN 1-59594-162-2 (fiction)

Nhà tù


title: Rau cúc đắng

text:
Rau cúc đắng hay khổ thảo, diếp đắng, diếp xoăn (danh pháp hai phần: Cichorium endivia) hay  là loài rau ăn lá thuộc họ Cúc (Asteraceae), dùng để nấu, ăn trực tiếp hoặc làm salad.

Tại Việt Nam, cây này được trồng ở miền Nam.

Diếp đắng giàu vitamin và khoáng chất, đặc biệt là folate, vitamin A và vitamin K, cũng như có chứa nhiều chất xơ.

Có hai thứ của loài này thường được trồng:
 Diếp đắng lá xoăn (Cichorium endivia var crispum).
 Diếp đắng lá rộng (Cichorium endivia var latifolia).

Chú thích

Tham khảo

 Belgian endive
 Endive and chicory
 Frisée

Rau ăn lá
E
Thực vật được mô tả năm 1753


title: Hồ Viết Thắng

text:
Hồ Viết Thắng (1918 -1998), tên khai sinh là Hồ Sĩ Khảng, là một chính khách Việt Nam, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam. Ông nguyên là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Lao động Việt Nam, Trưởng ban Nông vận, Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa, từng giữ chức Giám đốc trực tiếp điều hành Cải cách ruộng đất tại miền Bắc Việt Nam, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kế hoạch nhà nước (nay là Bộ Kế hoạch và Đầu tư), Bộ trưởng Bộ Lương thực và Thực phẩm (1979 - 1981).

Thân thế gia đình
Ông thuộc họ Hồ làng Quỳnh Đôi nổi tiếng, sinh làng Quỳnh Đôi, Quỳnh Lưu, Nghệ An, con Hồ Sỹ Đản, cháu của Hồ Sỹ Tư là bạn Phan Bội Châu, Nguyễn Sinh Sắc.

Hồ Viết Thắng có bảy con, trong số đó có hai người là Hồ Sĩ Tá và Hồ Sĩ Hậu nguyên Thiếu tướng Cục trưởng Cục Kinh tế Bộ Quốc phòng.

Quá trình hoạt động cách mạng

Năm 1933 Hồ Viết Thắng bắt đầu học chữ Quốc ngữ và tham gia hoạt động cách mạng qua hai người thầy là Phan Hữu Thờm và Nguyễn Xuân Vịnh. Đây là hai Đảng viên Cộng sản từ năm 1930.

Năm 1939, Hồ Viết Thắng được đứng trong hàng ngũ Đảng, sau đó ông đến thôn Yên Thống (nay là xã Diễn Liên, huyện Diễn Châu) hoạt động, xây dựng cơ sở và làm Bí thư chi bộ. Đầu năm 1940, ông được Ban Chấp hành Phủ uỷ Diễn Châu giao cho nhiệm vụ củng cố 3 chi bộ Vạn Phần, Tiền Song, Nam Khoán vừa mới bị phá vỡ.

Ngày 9-3-1945, Nhật đảo chính Pháp. Chính phủ Trần Trọng Kim ra lệnh thả tù chính trị. Hồ Viết Thắng được thả khỏi nhà lao Buôn Ma Thuột sau 6 năm ngồi tù của bản án 18 năm khổ sai. Ông mau chóng về quê bắt liên lạc lại với tổ chức, phát triển Mặt trận Việt Minh để chuẩn bị khởi nghĩa tại quê nhà.

Ngày 17-8-1945, tức ngày 10-7 năm Ất Dậu, đúng phiên chợ Cầu Giát, nhân dân Quỳnh Lưu khởi nghĩa giành chính quyền thắng lợi.Hồ Viết Thắng làm Phó chủ tịchỦy ban Hành chính lâm thời huyện Quỳnh Lưu (Chủ tịch là ông Nguyễn Xuân Mai). Từ tháng 9-1945, ông lần lượt được đề bạt làm Bí thư Huyện ủy lâm thời huyện Quỳnh Lưu, Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An.

Hồ Viết Thắng từng làm Bí thư Tỉnh uỷ Nghệ An, Bí thư Tỉnh uỷ Thanh Hóa trong thời gian 1948 - 1949.

Sau đó tham gia kháng chiến chống Pháp tại chiến khu Việt Bắc. Ngày 06/8/1949, Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã ra Nghị quyết số 02 – NQ/TW về việc thành lập Ban Nông vận Trung ương, gồm 6 đồng chí: Hồ Viết Thắng - Ủy viên Trung ương Đảng làm Trưởng ban, Nguyễn Hữu Thái, Nguyễn Mạnh Hồng, Phạm Xuân Di, Trương Việt Hùng, Trần Đào. Trụ sở đầu tiên của Ban Nông vận Trung ương đóng tại Bản Lá (Roòng Khoa), xã Điềm Mặc, huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên; sau chuyển sang thôn Tân Lập, xã Tân Trào, huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang.

Tại Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam II năm 1951, ông cùng một số đồng hương Hồ Tùng Mậu, Hoàng Ngọc Ân, Nguyễn Chấn tham gia, và cùng Hồ Tùng Mậu, Hoàng Ngọc Ân được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam là Ủy viên dự khuyết, Trưởng tiểu ban Nông vận, thành viên Ban Kinh tế Tài chính của Trung ương Đảng.

Thực hiện phong trào Cải cách ruộng đất

Với tư cách Ủy viên Trung ương Đảng giữ chức Trưởng Ban Liên lạc Nông dân toàn quốc, Thứ trưởng Bộ Nông lâm, từ tháng 7 năm 1954, ông Hồ Viết Thắng được giao trách nhiệm là Phó ban, trực tiếp phụ trách cơ quan Ủy ban Cải cách ruộng đất Trung ương điều hành chiến dịch.

Ủy ban Cải cách ruộng đất Trung ương do Thủ tướng Phạm Văn Đồng làm Trưởng Ban. Tổng Bí thư Trường Chinh là Phó Ban,nhưng phụ trách Đảng tổ Cải cách ruộng đất, là người cao nhất về Đảng lãnh đạo công cuộc Cải cách ruộng đất. Hai Ủy viên Bộ Chính trị là Hoàng Quốc Việt và Lê Văn Lương trực tiếp chỉ đạo.

Từ đợt 2, Hồ Viết Thắng được giao nhiệm vụ là Ủy viên thường trực điều hành công việc hàng ngày. Thành viên Ủy ban Cải cách ruộng đất Trung ương có một số Ủy viên Bộ Chính trị, người đứng đầu các Ban ngành, đoàn thể, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Cải cách ruộng đất đem lại những kết quả mang tính chiến lược song Cải cách ruộng đất cũng phạm phải những sai lầm nghiêm trọng.Để lấy lại lòng tin của nhân dân, Đảng Lao động Việt Nam triển khai ngay hai việc: Một là thi hành kỷ luật những người trực tiếp chỉ đạo và điều hành công cuộc Cải cách ruộng đất.Hai là tiến hành sửa sai.

Ngày 18-8-1956, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư cho đồng bào và cán bộ nhìn nhận sai lầm Cải cách ruộng đất và cho biết Trung ương đảng và chính phủ đã nghiêm khắc kiểm điểm các sai lầm. Tại Hội nghị Trung ương 10 (1956) đã thông qua quyết định thi hành kỷ luật những người trực tiếp chỉ đạo công cuộc Cải cách ruộng đất. Hồ Viết Thắng ra khỏi Ban Chấp hành Trung ương Đảng.

Trong hội nghị lần thứ 10 của Ban chấp hành Trung ương Đảng (họp từ ngày 25/8/56 đến 24/9/56) tiến hành sửa sai cải cách ruộng đất, Hồ Viết Thắng bị kỷ luật, bị loại ra khỏi Ban Chấp hành Trung ương Đảng.

Sau khi nhận kỷ luật, ông Hồ Viết Thắng trở thành chuyên viên Văn phòng Trung ương Đảng. Năm 1958, ông được phân công về phụ trách trường Hợp tác xã nông nghiệp Trung ương thuộc Ban Công tác nông thôn Trung ương.
Gia đình ông Hồ Viết Thắng tất cả chín nhân khẩu và gia đình ông Hoàng Du, nguyên là Chánh Văn phòng Ủy ban Cải cách ruộng đất Trung ương, dọn ra ở xóm lao động bãi Nghĩa Dũng, ngoài đê sông Hồng.

Phục hồi
Tháng 6/1961, sau một khóa học tại trưởng Đảng cao cấp Nguyễn Ái Quốc, ông Hồ Viết Thắng được bổ nhiệm làm Ủy viên, rồi Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kế hoạch Nhà nước (nay là Bộ Kế hoạch &Đầu tư) trong thời gian dài và là Bí thư Đảng ủy Ủy ban này.

Sau năm 1975 ông vào TP Hồ Chí Minh tham gia công tác chính quyền cách mạng mới. Năm 1979 ông tham gia Đoàn chuyên gia kinh tế văn hóa có nhiệm vụ giúp Chính phủ Campuchia nghiên cứu chủ trương, chính sách, kế hoạch khôi phục và phát triển kinh tế, văn hóa ở Campuchia và giúp thực hiện những công việc kinh tế, văn hóa do Campuchia yêu cầu.

Ngày 23-4-1979 ông được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Bộ Lương thực và Thực phẩm thay ông Ngô Minh Loan, thời gian làm Bộ trưởng đến 22-1-1981 khi Bộ Lương thực Thực phẩm chia thành Bộ Lương thực và Bộ Công nghiệp Thực phẩm.

Tháng 12-1980, Bộ Lương thực Thực phẩm tách thành Bộ Lương thực và Bộ Công nghiệp Thực phẩm, ông trở lại Ủy ban Kế hoạch Nhà nước. Đầu năm 1983, Hồ Viết Thắng chính thức nghỉ hưu ở tuổi 65 và qua đời năm 1998.

Chú thích

Nhà cách mạng Việt Nam
Người Nghệ An
Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An
Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa
Bộ trưởng Bộ Lương thực Thực phẩm Việt Nam
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn
Bộ Kế hoạch và Đầu tư Việt Nam


title: Chi Rau khúc

text:
Chi Rau khúc (danh pháp khoa học: Gnaphalium) là một chi thực vật có hoa thuộc họ Cúc. Chi này có khoảng 120 loài, chủ yếu phân bố ở vùng ôn đới, đôi khi có gặp ở miền cận nhiệt đới hoặc miền núi nhiệt đới.

Một số loài
 Gnaphalium affine D.Don Rau khúc tẻ, rau khúc vàng
 Gnaphalium chimborazense Hieron.
 Gnaphalium decurrens
 Gnaphalium dysodes Spreng.
 Gnaphalium ecuadorense Hieron.
 Gnaphalium exilifolium
 Gnaphalium hypoleucum Rau khúc vàng, rau khúc trắng
 Gnaphalium imbaburense Hieron.
 Gnaphalium indicum
 Gnaphalium japonicum Rau khúc Nhật
 Gnaphalium keriense
 Gnaphalium norvegicum L.
 Gnaphalium palustre Nutt.
 Gnaphalium polycaulon  Rau khúc nếp, rau khúc nhiều thân
 Gnaphalium polycephalum
 Gnaphalium pyramidale Berg.
 Gnaphalium sandwicensium
 Gnaphalium sepositum Benoist
 Gnaphalium sodiroi Hieron.
 Gnaphalium supinum
 Gnaphalium sylvaticum L.
 Gnaphalium uliginosum L.

Một số loài từng thuộc chi Rau khúc
 Helichrysum luteoalbum (tên cũ G. luteoalbum)
 Pseudognaphalium californicum (tên cũ G. californicum)

Sinh hóa
Các loài trong chi Rau khúc có chứa flavonoid và diterpen. Gần đây, hai dạng dẫn xuất của axit caffeoyl-D-glucaric là axit leontopodic và axit B leontopodic trước đây được phát hiện trong loài Leontopodium alpinum (L.) Cass. nay đã được tìm thấy trong một số loài rau khúc khác.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Jepson Manual Treatment
USDA PLANTS Profile for Gnaphalium

Rau khúc


title: Rau khúc tẻ

text:
Rau khúc tẻ hay Hoàng nhung gần (danh pháp khoa học: Gnaphalium affine, đồng danh: Gnaphalium multiceps) là loài thực vật có hoa thuộc chi Rau khúc Gnaphalium. Loài này mọc nhiều ở Đông Á, từ các vùng ôn đới thuộc Trung Quốc, bán đảo Triều Tiên, Nhật Bản, Đài Loan cũng như các vùng cao thuộc Ấn Độ, Nepal, Thái Lan. Tại Việt Nam, loài này mọc từ Hà Giang đến Bảo Lộc.

Rau khúc tẻ sống đến hai năm, thân dài 15–40 cm và phân cành với lớp lông mịn, lá nhỏ và dẹt. Hoa nhỏ, cánh dài khoảng 2 mm.

Ứng dụng
Rau khúc tẻ được dùng trong Đông y và ẩm thực. Loại rau này được dùng để nhuộm màu xanh và tạo hương vị đặc trưng cho một số loại thực phẩm Đông Á.

Tại Việt Nam, lá và ngọn rau khúc tẻ dùng để làm rau ăn hoặc làm bánh khúc.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

A
Thực vật Nepal


title: Sông Illinois

text:
Sông Illinois () là một trong các chi lưu chính của sông Mississippi, có chiều dài xấp xỉ  thuộc bang Illinois. Sông thoát nước cho một khu vực lớn ở miền trung bang Illinois, với diện tích lưu vực là . Đây là một dòng sông quan trọng đối với người bản địa châu Mỹ và các nhà buôn người Pháp thời kỳ đầu do là tuyến đường thủy chính nối Đại Hồ với sông Mississippi. Các khu định cư thuộc địa của người Pháp dọc theo sông đã tạo thành trung tâm của một khu vực được gọi là xứ Illinois (Pays des Illinois). Sau khi hoàn thành việc xây dựng kênh đào Illinois và Michigan và kênh đào Hennepin vào thế kỷ 19, vai trò của sông trong việc vận chuyển giữa hồ Michigan và sông Mississippi càng được mở rộng.

Thủy văn
Sông Illinois bắt đầu từ điểm hợp lưu của sông Kankakee và sông Des Plaines ở phía đông quận Grundy, xấp xỉ 10 dặm (16 km) về phía tây nam của Joliet. Sông chảy theo hướng tây qua miền bắc của tiểu bang Illinois, qua Morris và Ottawa, tại hai nơi này sông nhận được nước từ [sông [Mazon]] và sông Fox. Tại LaSalle, sông Illinois tiếp tục nhận được nước của sông Vermilion, và sau đó chảy về phía tây qua Peru, và Spring Valley. Ở phía đông nam quận Bureau, dòng chảy của sông chuyển thành hướng nam tại một khu vực được gọi là "Great Bend," sau đó chảy về tây nam qua miền tây của Illinois, qua Lacon, Henry và khu kinh doanh của Peoria, thành phố chính nằm ven sông.

Phía nam của Peoria, sông Illinois hợp với sông Mackinaw rồi chảy qua Khu trú ẩn hoang dã quốc gia Chautauqua. Qua Havana, sông Illinois nhận nước từ sông Spoon, và qua Browning, nó lại nhận được nước từ sông Sangamon. Sông La Moine đổ vào sông Illinois xấp xỉ năm dặm (8 kilometers) về phía tây nam của Beardstown.

Gần nơi hợp lưu của Illinois với sông La Moine, dòng chảy cú nó chuyển sang hướng nam, chảy gần như song song với sông Mississippi tại phía tây nam Illinois. Sông Macoupin đổ vào Illinois tại ranh giới giữa Greene và Jersey, xấp xỉ 15 dặm (24 km) về phía thượng lưu từ điểm hợp lưu với Mississippi.

Tại 20 dặm (32 km) cuối, sông Illinois chỉ cách sông Mississippi khoảng 5 dặm, bởi một vùng đất tạo thành quận Calhoun. Illinois đổ vào Mississippi gần Grafton, xấp xỉ 25 dặm (40 km) về phía tây bắc khu kinh doanh của St. Louis và khoảng 20 dặm về phìa thượng nguồn từ điểm hợp lưu giữa sông Missouri và Mississippi.

Các thành phố và thị trấn

Bath
Beardstown
Browning
Chillicothe
Chicago
Creve Coeur
East Peoria
Florence
Hardin
Havana
Hennepin
Henry
Kampsville
Kingston Mines
LaSalle
Lacon
Liverpool
Marseilles
Meredosia
Morris
Naples
Naplate
North Utica
Oglesby
Ottawa
Pekin
Peoria
Peoria Heights
Peru
Rome
Seneca
Spring Bay
Spring Valley
Valley City

Tham khảo

Illinois Glacial History

Liên kết ngoài

Windy City Paddlers club
 National Weather Service River Watch Illinois Basin

Phụ lưu sông Mississippi
Illinois
Địa lý Illinois