title: SMS Nassau

text:
SMS Nassau là chiếc thiết giáp hạm dreadnought đầu tiên được chế tạo cho Hải quân Đế quốc Đức, một hành động đáp trả lại việc hạ thủy thiết giáp hạm HMS Dreadnought của Hải quân Hoàng gia Anh vào năm 1906. Nassau được đặt lườn vào ngày 22 tháng 7 năm 1907 tại xưởng tàu Kaiserliche Werft ở Wilhelmshaven, và được hạ thủy không đầy một năm sau đó, vào ngày 7 tháng 3 năm 1908, khoảng 25 tháng sau khi chiếc Dreadnought được hạ thủy. Nó là chiếc dẫn đầu cho lớp của nó gồm bốn chiếc, vốn còn bao gồm Westfalen, Rheinland và Posen.

Nassau đã phục vụ tại Bắc Hải vào lúc mở màn Chiến tranh Thế giới thứ nhất trong thành phần Đội II thuộc Hải đội Thiết giáp I của Hạm đội Biển khơi Đức. Vào tháng 8 năm 1915, nó tham gia Trận chiến vịnh Riga, nơi nó đụng độ với thiết giáp hạm Slava của Nga. Sau khi quay trở lại Bắc Hải, Nassau và các tàu chị em tham gia Trận Jutland vào ngày 31 tháng 5–1 tháng 6 năm 1916, trong đó nó đã va chạm với tàu khu trục Anh Spitfire. Nassau chịu đựng tổn thất tổng cộng 11 người thiệt mạng và 16 người khác bị thương trong trận chiến này.

Sau khi kết thúc Thế Chiến I, phần lớn Hạm đội Biển khơi bị chiếm giữ tại Scapa Flow. Nằm trong số những chiếc dreadnought cũ nhất của Đức, Nassau được phép ở lại các cảng Đức. Sau vụ Đánh đắm Hạm đội Đức tại Scapa Flow, nó cùng với ba con tàu chị em được giao cho những nước thắng trận thay thế cho những chiếc bi đánh chìm. Nassau được chuyển cho Nhật Bản vào tháng 4 năm 1920. Không cần đến con tàu, Nhật đã bán nó cho một hãng tàu Anh để tháo dỡ nó tại Dordrecht, Hà Lan.

Thiết kế và chế tạo

Nassau được đặt hàng dưới cái tên tạm thời Ersatz Bayern, như là chiếc nhằm thay thế cho chiếc tàu frigate bọc thép Bayern thuộc lớp Sachsen. Nó được đặt lườn vào ngày 22 tháng 7 năm 1907 tại xưởng tàu Kaiserliche Werft ở Wilhelmshaven với số hiệu chế tạo 30. Công việc chế tạo được giữ bí mật tuyệt đối; binh lính được phân công bảo vệ cho chính xưởng đóng tàu cũng như cho các nhà thầu cung cấp vật liệu chế tạo, ví dụ như hãng Krupp. Con tàu được hạ thủy vào ngày 7 tháng 3 năm 1908; việc trang bị được hoàn tất vào cuối tháng 9 năm 1909. Nó được đưa ra hoạt động cùng Hạm đội Biển khơi Đức vào ngày 1 tháng 10 năm 1909. HMS Dreadnought, con tàu đã thúc đẩy việc chế tạo Nassau, được hạ thủy vào ngày 2 tháng 2 năm 1906, khoảng 25 tháng trước chiếc Nassau. Con tàu đã làm tiêu tốn cho Hải quân Đức hết 37.399.000 Mark vàng.

Nassau có chiều dài , mạn thuyền rộng  và độ sâu của mớn nước là . Nó có trọng lượng choán nước tiêu chuẩn , và lên đến  khi đầy tải, cùng 16 ngăn kín nước. Nassau giữ lại loại động cơ hơi nước ba buồng bành trướng đặt dọc đã lạc hậu công suất 22.000 mã lực thay vì áp dụng kiểu động cơ turbine hơi nước tiên tiến hơn. Loại động lực này đã được chọn theo yêu cầu của cả Đô đốc Alfred von Tirpitz lẫn Bộ phận Thiết kế Hải quân; cơ quan này vào năm 1905 đã khẳng định "bản thân việc sử dụng động cơ turbine cho tàu chiến hạng nặng không được khuyến cáo."

Nassau mang theo mười hai khẩu pháo  SK L/45 phân bố trên sáu tháp pháo theo một hình lục giác khá bất thường. Dàn pháo hạng hai bao gồm mười hai khẩu pháo SK  L/45 và mười sáu khẩu pháo SK  L/45 gắn trên các tháp pháo ụ. Con tàu cũng được trang bị sáu ống phóng ngư lôi chìm ; một ống trước mũi, một ống khác phía đuôi, và hai ống bên mỗi mạn tàu về phía cuối vách ngăn chống ngư lôi.

Lịch sử hoạt động

Trận chiến vịnh Riga

Vào tháng 8 năm 1915, Hải quân Đức tìm cách quét sạch vịnh Riga do Nga chiếm giữ, tạo điều kiện cho Lục quân Đức chiếm Riga. Kế hoạch của Đức dự định đánh đuổi hoặc tiêu diệt lực lượng Hải quân Nga trong vịnh, bao gồm chiếc thiết giáp hạm tiền-dreadnought Slava cùng một số pháo hạm và tàu khu trục. Lực lượng Hải quân Đức cũng sẽ rải một loạt các bãi mìn ở lối ra vào phía Bắc của vịnh để ngăn lực lượng hải quân Nga tăng cường tiến vào khu vực. Hạm đội được tập trung để tấn công bao gồm Nassau và ba tàu chị em với nó, bốn chiếc lớp Helgoland cùng các tàu chiến-tuần dương Von der Tann, Moltke và Seydlitz, hoạt động dưới quyền chỉ huy chung của Phó Đô đốc Franz von Hipper. Tám chiếc thiết giáp hạm làm nhiệm vụ hỗ trợ cho lực lượng đối đầu cùng chi hạm đội Nga. Nỗ lực đầu tiên vào ngày 8 tháng 8 đã không thành công, vì đã mất quá lâu để dọn sạch các bãi mìn Nga nhằm cho phép Deutschland rải bãi mìn của chính nó.

Vào ngày 16 tháng 8, một nỗ lực thứ hai được thực hiện nhằm tìm cách xâm nhập vào vịnh: Nassau và Posen cùng với bốn tàu tuần dương hạng nhẹ và 31 tàu phóng lôi đã vượt qua vòng phòng thủ vịnh. Vào ngày tấn công đầu tiên, tàu quét mìn Đức T 46 cùng tàu khu trục V 99 bị đánh chìm. Sang ngày 17 tháng 8, Nassau và Posen tham gia vào cuộc đấu pháo với Slava, bắn trúng ba phát vào con tàu Nga buộc nó phải rút lui. Sau ba ngày, các bãi mìn Nga được vớt sạch, và phân hạm đội tiến vào vịnh ngày 19 tháng 8, nhưng những báo cáo về sự xuất hiện của tàu ngầm Đồng Minh trong khu vực đã buộc lực lượng Đức rút khỏi vịnh một ngày sau đó.

Đô đốc Hipper sau này cho rằng:"Giữ những con tàu quý báu trong một thời gian đáng kể tại một khu vực giới hạn, mà hoạt động của tàu ngầm đối phương ngày càng gia tăng, với nguy cơ bị hư hại và mất mát tương ứng, chính là theo đuổi một canh bạc không cân xứng với ưu thế có được do chiếm được vịnh Riga trước khi thực sự chiếm được Riga về phía đất liền."

Trận Jutland

Nassau đã tham gia Trận Jutland bất phân thắng bại vào ngày 31 tháng 5–1 tháng 6 năm 1916 trong thành phần Đội II của Hải đội Thiết giáp I. Trong hầu hết thời gian của trận chiến, Hải đội Thiết giáp I hình thành nên phần trung tâm của hàng chiến trận, phía sau Hải đội Thiết giáp III dưới quyền Chuẩn Đô đốc Behncke, và được nối gót bởi các thiết giáp hạm tiền-dreadnought già cỗi thuộc Hải đội Thiết giáp II của Chuẩn Đô đốc Mauve. Nassau là chiếc thứ ba trong nhóm bốn chiếc, đàng sau Rheinland và phía trước Westfalen, trong đó Posen là soái hạm của Hải đội. Tuy nhiên, khi Hạm đội Đức tái sắp xếp thành đội hình di chuyển ban đêm, trình tự các con tàu vô tình bị đảo ngược, nên Nassau trở thành chiếc thứ hai trong hàng, phía sau Westfalen.

Từ 17 giờ 48 phút đến 17 giờ 52 phút, mười một thiết giáp hạm dreadnought Đức, trong đó có Nassau, đã đối đầu và nổ súng vào Hải đội Tuần dương nhẹ 2 của Anh; mục tiêu của Nassau là tàu tuần dương Southampton. Nassau được tin là đã bắn trúng một phát vào Southampton ở khoảng cách  lúc 17 giờ 50 phút, không lâu sau khi nó bắt đầu khai hỏa. Quả đạn pháo đã bắn trúng chéo qua mạn trái của Southampton, nhưng không gây hư hại đáng kể. Sau đó Nassau chuyển mục tiêu sang tàu tuần dương Dublin, nhưng đã ngừng bắn lúc 18 giờ 10 phút. Đến 19 giờ 33 phút, Nassau lọt trong tầm bắn của thiết giáp hạm Anh Warspite; các khẩu pháo của nó đã bắn trong một lúc, nhưng sau một cú quay 180 °Của Hạm đội Đức, chiếc tàu chiến Anh vượt ra ngoài tầm pháo.

Nassau và phần còn lại của Hải đội I lại đối đầu với lực lượng hạng nhẹ Anh không lâu sau 22 giờ 00, vốn bao gồm các tàu tuần dương hạng nhẹ Caroline, Comus và Royalist. Nassau nối tiếp theo chiếc tàu chị em Westfalen bẻ lái một góc 68° sang mạn phải để né tránh các quả ngư lôi có thể đã được phóng ra. Hai con tàu đã nả pháo nhắm vào Caroline và Royalist ở khoảng cách . Các tàu chiến Anh quay đi trong một lúc trước khi quay lại phóng ngư lôi. Caroline bắn hai quả ngư lôi nhắm vào Nassau; một quả đi sát trước mũi và quả thứ hai băng qua dưới lườn tàu mà không phát nổ.

Khoảng nữa đêm ngày 1 tháng 6, hạm đội Đức tìm cách băng qua phía sau Hạm đội Grand Anh Quốc khi chúng bắt gặp một hàng tàu khu trục Anh. Nassau đối đầu với Spitfire, và trong cảnh hỗn loạn, đã tìm cách húc vào nó. Spitfire tìm cách né tránh, nhưng không thể cơ động đủ nhanh, và hai con tàu bị va chạm. Nassau ngắm các khẩu pháo 11 inch phía trước vào chiếc tàu khu trục, nhưng không thể hạ đủ thấp để bắn trúng; dù sao, vụ nổ của phát đạn pháo cũng phá hủy cầu tàu của Spitfire. Lúc đó, Spitfire có thể tách khỏi Nassau, mang theo nó một phần vách hông của Nassau dài 20 ft (6 m). Vụ va chạm làm hỏng một khẩu pháo 5,9 inch, để lại một lỗ hổng 3,5 m (11,5 ft) bên trên mực nước; làm chậm con tàu còn 15 knot cho đến khi nó có thể được sửa chữa. Trong hoạt động tác chiến đêm lộn xộn, Nassau bị bắn trúng hai phát đạn pháo  từ các tàu khu trục Anh, làm hư hại đèn pha và gây tổn thất nhẹ.

Không lâu sau 01 giờ 00, Nassau và Thüringen đụng độ với tàu tuần dương bọc thép Anh Black Prince. Thüringen khai hỏa trước tiên, phá hủy Black Prince với tổng cộng 27 quả đạn pháo hạng nặng và 24 quả đạn pháo hạng hai. Nassau và Ostfriesland tham gia sau đó, rồi được nối gót bởi Friedrich der Grosse.

Xác con tàu đắm nằm ngay trên hướng đi của Nassau; để né tránh, con tàu phải bẻ lái gắt về phía Hải đội Thiết giáp III. Con tàu đã cần phải chạy lui hết tốc độ để tránh va chạm với Kaiserin. Sau đó Nassau tụt lại một vị trí phía sau giữa hai thiết giáp hạm tiền-dreadnought Hessen và Hannover.

Vào khoảng 03 giờ 00, nhiều tàu khu trục Anh tìm cách tung một đợt tấn công bằng ngư lôi khác vào hàng chiến trận Đức. Lúc khoảng 03 giờ 10 phút, ba hoặc bốn tàu khu trục xuất hiện từ bóng đêm bên mạn trái của Nassau; ở khoảng cách từ , Nassau đã nả pháo vào chúng trong một lúc trước khi quay đi 90° để né tránh các quả ngư lôi có thể đã được phóng.

Sau khi quay về vùng biển nhà của Đức, Nassau cùng với các tàu chị em Posen, Westfalen và những chiếc Helgoland và Thüringen thuộc lớp Helgoland chiếm lấy những vị trí phòng thủ tại vũng biển Jadebusen trong đêm. Trong quá trình trận đánh, Nassau bị bắn trúng hai phát đạn pháo hạng hai, nhưng không gây hư hại nào đáng kể; và nó đã bắn 106 phát đạn pháo hạng nặng cùng 75 quả đạn pháo hạng hai. Nassau chịu đựng tổn thất tổng cộng 11 người thiệt mạng và 16 người khác bị thương. Việc sửa chữa nhanh chóng hoàn tất, và Nassau quay trở lại hạm đội vào ngày 10 tháng 7 năm 1916.

Số phận
Sau khi Đức thua trận vào tháng 11 năm 1918, một phần đáng kể Hạm đội Biển khơi bị chiếm giữ tại Scapa Flow. Nassau cùng ba chiếc tàu chị em là những chiếc dreadnought cũ nhất không nằm trong danh sách bị lưu giữ, nên được phép ở lại các cảng Đức. Ngày 21 tháng 6 năm 1919, Chuẩn Đô đốc Ludwig von Reuter, do ấn tượng hiểu nhầm rằng Thỏa thuận Ngừng bắn sẽ hết hiệu lực vào trưa hôm đó, đã ra lệnh đánh đắm Hạm đội Đức để ngăn chúng không bị người Anh sở hữu. Kết quả là, bốn chiếc trong lớp Nassau được giao cho những cường quốc thắng trận thay thế cho những chiếc bị đánh chìm. Nassau được chuyển cho Nhật Bản vào ngày 7 tháng 4 năm 1920, nhưng họ không có nhu cầu sử dụng con tàu. Vì vậy họ đã bán nó vào tháng 6 năm 1920 cho hãng tháo dỡ Anh, và công việc được tiến hành tại Dordrecht.

Tham khảo

Ghi chú

Chú thích

Thư mục

Lớp thiết giáp hạm Nassau
Thiết giáp hạm của Hải quân Đức
Thiết giáp hạm trong Thế Chiến I


title: USS Cowpens

text:
Hai tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt tên USS Cowpens, theo tên của Trận Cowpens của cuộc Chiến tranh Cách mạng Hoa Kỳ.

 USS Cowpens (CVL-25) là một tàu sân bay hạng nhẹ lớp Independence đã hoạt động trong Thế Chiến II và ngừng hoạt động vào năm 1946.
 USS Cowpens (CG-63) là một tàu tuần dương tên lửa điều khiển, đưa ra hoạt động năm 1991 và hiện vẫn còn phục vụ.

Tham khảo
Dictionary of Naval Fighting Ships

Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoa Kỳ


title: Kämpfer

text:
{{Thông tin animanga/Print
| type = manga
| author = Tsukiji Toshihiko
| illustrator = Tachibana Yu
| publisher = Media Factory
| publisher_other = TOKYOPOP Sharp Point Press
| demographic = Seinen
| magazine = Monthly Comic Alive
| first = Tháng 4 năm 2008
| last = Tháng 8 năm 2013
| volumes = 10
| volume_list =
}}

Kämpfer (けんぷファー) là bộ light novel được viết bởi Tsukiji Toshihiko và minh họa bởi Senmu. Bộ tiểu thuyết này gồm 15 tập do Media Factory phát hành thông qua nhà xuất bản MF Bunko J của họ từ tháng 11 năm 2006 đến tháng 3 năm 2010. Cốt truyện xoay quanh anh chàng học sinh trung học Senō Natsuru vào một buổi sáng khi thức dậy lại trở thành một cô gái và bị bắt phải chiến đấu trong một cuộc chiến giữa các Kämpfer mà anh không thích tham gia.

Bộ tiểu thuyết còn được chuyển thể thành manga do Tachibana Yu thực hiện và đăng trên tạp chí Monthly Comic Alive của Media Factory từ tháng 4 năm 2008. Sau đó tập hợp lại thành các tankōbon. Nomad cũng đã thực hiện chuyển thể anime và phát sóng tại Nhật Bản từ ngày 02 tháng 10 đến ngày 17 tháng 12 năm 2009 trên kênh TBS với 12, hai tập thêm có tựa Kämpfer für die Liebe cũng được thực hiện và chiếu tại các rạp Nhật Bản ngày 06 tháng 3 năm 2010 và sau đó chiếu trên truyền hình ngày 31 tháng 3 năm 2010.

Tổng quan

Sơ lược cốt truyện

Nhân vật

Chính
Senō Natsuru (瀬能 ナツル, せのう ナツル)

Mishima Akane (美嶋 紅音, みしま あかね)

Sangō Shizuku (三郷 雫, さんごう しずく)

Kondō Mikoto (近堂 水琴, こんどう みこと)

Sakura Kaede (沙倉 楓, さくら かえで)

Khu vực nam trong trường
Higashida Mikihito (東田 幹仁, ひがしだ みきひと)

Hanzawa Yūichi (半澤 友一, はんざわ ゆういち)

Khu vực nữ trong trường
Kuzuhara Midori (葛原 みどり, くずはら みどり)
Nishino Masumi (西乃 ますみ, にしの ますみ)

Iin-chō (委員長)

Fuku Iin-chō (副委員長)

Kaikei (会計, かいけい)

Kämpfer trắng
Ueda Rika (植田 理香, うえだ りか)

Nakao Sayaka (中尾 沙也香, なかお さやか)

Yamakawa Ryōka (山川 涼花, やまかわ りょうか)

Minagawa Hitomi (皆川 瞳美, みながわ ひとみ)

Thú nhồi bông
Harakiri Tiger (ハラキリトラ)

Seppuku Kuro Usagi (セップククロウサギ)

Kanden Yamaneko (カンデンヤマネコ)

Chissoku Norainu (チッソクノライヌ)

Hiaburi Lion (ヒアブリライオン)

Hikinige Kaba (ヒキニゲカバ)
Bakuhatsu Penguin (バクハツペンギン)

Khác
Moderator (モデレーター)
Shinomiya Tamiko (篠宮多美子, しのみや たみこ)

Truyền thông

Light novel
Bộ light novel được viết bởi Tsukiji Toshihiko và minh họa bởi Senmu. Bộ tiểu thuyết này gồm 15 tập do Media Factory phát hành thông qua nhà xuất bản MF Bunko J của họ từ tháng 11 năm 2006 đến tháng 3 năm 2010. Cốt truyện chính dài 12 tập, 3 tập còn lại là tổng hợp các mẫu truyện nhỏ. Sharp Point Press đã đăng ký bản quyền để phát hành loạt tiểu thuyết này tại Đài Loan.

Manga
Tachibana Yu đã thực hiện chuyển thể manga và đăng trên tạp chí Monthly Comic Alive của Media Factory từ tháng 4 năm 2008 đến tháng 8 năm 2013. Sau đó tập hợp lại thành 10 tankōbon. Tokyopop giữ bản quyền phiên bản tiếng Anh của loạt manga để phát hành tại thị trường Bắc Mỹ còn Sharp Point Press đăng ký tại Đài Loan.

Anime
Nomad cũng đã thực hiện chuyển thể anime và phát sóng tại Nhật Bản từ ngày 02 tháng 10 đến ngày 17 tháng 12 năm 2009 trên kênh TBS với 12 tập. Sentai Filmworks đã đăng ký bản quyền phiên bản lồng tiếng Anh của bộ anime tại thị trường Bắc Mỹ. Nhà phân phối Section23 Films đã phát hành bộ hộp DVD chứa toàn bộ các tập anime vào ngày 18 tháng 1 năm 2011.

Hai tập thêm có tựa Kämpfer für die Liebe cũng được thực hiện và chiếu tại các rạp ở Nhật Bản ngày 06 tháng 3 năm 2010 và sau chiếu trên truyền hình ngày 31 tháng 3 năm 2010.

Internet Radio
Một chương trình phát thanh trên mạng có tên Radio Kämpfer Kenji to ai no Wakuwaku Zoumotsu Land (ラジオ けんぷファー 賢二と愛のわくわく臓物ランド) hỗ trợ cho bộ anime đã phát sóng trên một kênh của TBS là Wakuwaku Doubutsu Land (わくわく動物ランド) từ ngày 04 tháng 9 đến ngày 25 tháng 12 năm 2009 với 17 chương trình. Người dẫn chương trình chính là thú nhồi bông mang hình con sư tử bị thiêu sống các nhân vật sẽ lần lượt xuất hiện ở các chương trình sao cho tương thích với anime.

Drama CD
Lantis đã phát hành một đĩa drama CD của phiên bản anime vào ngày 10 tháng 3 năm 2010.

Âm nhạc
Bộ anime có hai bài hát chủ đề, một mở đầu và một kết thúc. bài hát mở đầu có tên Unreal Paradise (あんりある□パラダイス) do Kuribayashi Minami trình bày, đĩa đơn chứa bài hát đã phát hành vào ngày 21 tháng 10 năm 2009. Bài hát kết thúc có tên One Way Ryou Omoi (ワンウェイ両想い) do Inoue Marina và Nakajima Megumi trình bày, đĩa đơn chứa bài hát đã phát hành vào ngày 11 tháng 11 năm 2009. Album chứa các bản nhạc dùng trong bộ anime đã phát hành vào ngày 13 tháng 1 năm 2010. Album chứa các bài hát do các nhân vật trình bày đã phát hành vào ngày 27 tháng 1 năm 2010.

Hai tập thêm có chung hai bài hát chủ đề mở đầu và kết thúc. Bài hát mở đầu có tên Choose my love! do Kuribayashi Minami trình bày, bài hát kết thúc có tên Mousou Shoujo A (妄想少女A) do Horie Yui và Tamura Yukari trình bày. Đĩa đơn chứa hai bài hát đã phát hành vào ngày 20 tháng 4 năm 2011.

Đón nhận

Liên kết ngoài
 Kämpfer anime tại TBS
 Kämpfer anime tại StarChild

Manga năm 2008
Anime năm 2009
Anime năm 2011
Anime và manga harem
Light novel
Manga dài tập
Tiểu thuyết năm 2006
Anime và manga hành động
Seinen manga
Chương trình Tokyo Broadcasting System


title: Phyllonorycter tiliacella

text:
Phyllonorycter tiliacella là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Canada (Québec và Ontario) và Hoa Kỳ (bao gồm Illinois, Kentucky, New York, Maine, Vermont và Connecticut).

Ấu trùng ăn Tilia species, bao gồm Tilia americana. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Phyllonorycter at microleps.org

Phyllonorycter


title: Aphthona abdominalis

text:
Aphthona abdominalis là một loài bọ cánh cứng lá. Chúng được sử dụng làm tác nhân kiểm soát sinh vật chống lạinoxious weed leafy spurge (Euphorbia esula).
Con lớn loài này có màu cam với bụng đen và chỉ dài 2 mm. Con cái đẻ đến 100 trứng trên hoặc gần leafy spurge, cây chủ của nó. Ấu trùng chui lên và ăn rễ cây còn con trưởng thành ăn lá, hoa của cây. Loài này bản địa Eurasia. A abdominalis was never introduced to Canada. This beetle is used for biocontrol less often than other Aphthona species.

Chú thích

Tham khảo

 Coombs, E. M., et al., Eds. (2004). Biological Control of Invasive Plants in the United States. Corvallis: Oregon State University Press, 235.
Cornell Biocontrol Profile

Aphthona
Động vật được mô tả năm 1825


title: Gymnopilus alpinus

text:
Gymnopilus alpinus là một loài nấm thuộc họ Cortinariaceae. Nó được nhà nghiên cứu về nấm Rolf Singer đặt tên vào năm 1951.

Xem thêm
Danh sách các loài Gymnopilus

Tham khảo

Liên kết ngoài
Gymnopilus alpinus at Index Fungorum

alpinus


title: Acrosemia

text:
Acrosemia là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Geometridae
Ennominae


title: Benagues

text:
Benagues  là một xã ở tỉnh Ariège, thuộc vùng Occitanie ở phía tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ariège

Tham khảo

Xã của Ariège


title: Marigny-sur-Yonne

text:
Marigny-sur-Yonne là một xã của tỉnh Nièvre, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền trung nước Pháp.

Dân số
Theo điều tra dân số 1999 có dân số là 198. Vào ngày 1-1-2005, xấp xỉ là 205.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nièvre

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nièvre


title: Danh sách chi của Geometridae: V

text:
Vaena
Veniliodes
Venodes
Venusia
Victoria
Viidaleppia
Vindusara
Vinemina
Visiana
Visitara
Vithora
Vunga

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

V


title: Ellipteroides bisiculifer

text:
Ellipteroides bisiculifer là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Ellipteroides
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Austrosimulium

text:
Austrosimulium là một chi ruồi đen gồm 25 loài. Chúng phân bố ở Úc và New Zealand. Có 2 phân chi: Austrosimulium ở New Zealand, và Novaustrosimulium ở Úc.

Một số loài là động vật hút máu Leucocytozoon tawaki ở chim cánh cục.

Các loài
Phân chi Austrosimulium Tonnoir, 1925
A. albovelatum Dumbleton, 1973
A. australense (Schiner, 1868)
A. bicorne Dumbleton, 1973
A. cornutum Tonnoir, 1925
A. crassipes Tonnoir, 1925
A. dumbletoni Crosby, 1976
A. fulvicorne Mackerras & Mackerras, 1950
A. laticorne Tonnoir, 1925
A. longicorne Tonnoir, 1925
A. mirabile Mackerras & Mackerras, 1948
A. montanum Mackerras & Mackerras, 1952
A. multicorne Tonnoir, 1925
A. stewartense Dumbleton, 1973
A. tillyardianum Dumbleton, 1973
A. ungulatum Tonnoir, 1925
A. unicorne Dumbleton, 1973
A. vexans (Mik, 1881)
Phân chi Novaustrosimulium Dumbleton, 1973
A. bancrofti (Taylor, 1918)
A. furiosum (Skuse, 1889)
A. magnum Mackerras & Mackerras, 1955
A. pestilens Mackerras & Mackerras, 1948
A. torrentium Tonnoir, 1925
A. victoriae (Roubaud, 1906)
A. colboi Davies & Györkös, 1988
Các loài Austrosimulium chưa xếp
A. colboi Davies & Györkös, 1988

Chú thích

Tham khảo

Simuliidae


title: Caenohalictus dilutior

text:
Caenohalictus dilutior là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Caenohalictus
Động vật được mô tả năm 1903


title: Tonna, Gotha

text:
Tonna là một đô thị ở huyện Gotha, ở bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 30,45 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 2915 người.

Tham khảo


title: Bosgouet

text:
Bosgouet  là một xã thuộc tỉnh Eure trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Eure

Tham khảo

Xã của Eure


title: Livonia mammilla

text:
Livonia mammilla là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Volutidae, họ ốc dừa.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Livonia (Volutidae)


title: Final Destination (phim)

text:
Final Destination (nghĩa gốc: "Điểm đến cuối cùng", tạm dịch: Số phận an bài) là một phim thuộc thể loại kinh dị nói về một nhóm học sinh "lừa gạt thần chết" bằng cách ngăn ngừa một vụ nổ máy bay nhưng sau đó từng người phải trả một cái giá rất đắt bằng mạng sống của mình. Cốt truyện được dựa trên một tập trong bộ phim truyền hình The X-Files nhưng chưa sử dụng đến (tác giả: James Wong đồng thời cũng là nhà biên kịch, sản xuất, và đạo diễn cho bộ phim truyền hình này) và có những điểm tương đồng với một tập phim trong loạt phim truyền hình The Twilight Zone mang tên Twenty-Two. Phim này được phân phối bởi nhà sản xuất New Line Cinema. DVD của bộ phim được phát hành vào ngày 26 tháng 9 năm 2000.

Phim này là phần đầu tiên trong loạt phim Final Destination được nối tiếp bằng Final Destination 2 (2003), Final Destination 3 (2006), Final Destination 4 (2009) và Final Destination 5 (2011).

Nội dung
Trong chuyến đi với lớp mình đến Paris, Học sinh Trung học Alex Browning (diễn bởi Devon Sawa) có một điềm báo rằng chuyến máy bay Volee Air Flight 180 sẽ bị nổ tung sau khi cất cánh. Alex cố gắng rời khỏi máy bay và gây ra một cuộc ẩu chiến với bạn mình. Kết quả, anh, một giáo viên dạy thể dục, và một vài học sinh khác bị đuổi ra khỏi máy bay. Chỉ vài phút sau đó, qua cửa sổ kính, họ chứng kiến cảnh máy bay bị nổ tung tại nhà đón khách của sân bay. Trong lúc họ cảm thấy nhẹ nhõm vì thoát chết, cơn ác mộng lại ập đến khi thần Chết lần lượt cướp đi sinh mạng từng người một trong số họ.

Diễn viên và vai diễn
Alexander Chance Browning (Devon Sawa): Alex, nhân vật chính của phim, có một giấc mơ chuyến máy bay 180 sẽ bị nổ tung. Anh cố gắng khuyên nhủ mọi người rời khỏi máy bay nhưng thất bại, chỉ có sáu người khác rời máy bay và chứng kiến thảm họa này. Trong "Danh sách Thần Chết", anh là người cuối cùng thiệt mạng (cái chết của anh diễn ra trong một sự kiện không rõ hoàn cảnh diễn ra trước khi phần 2 loạt phim bắt đầu).

Clear Riviers (Ali Larter): Clear là một người đơn độc ít có bạn bè, nhưng cô lại có một cảm giác đặc biệt với người bạn Alex trên máy bay. Cô  không bị tống ra khỏi máy bay như những người khác nhưng tự rời khỏi chỗ ngồi của mình để tránh sự va chạm. Đầu tiên, cô không tin khái niệm về "Sự sắp đặt của Thần Chết" nhưng dần dần sau đó cô lại tin tưởng. Trong "Danh sách Thần Chết", cô là người thứ sáu gặp tử nạn nhưng kết quả là người cuối cùng thiệt mạng (cái chết của cô ở phần 2 của phim).

William "Billy" Hitchcock (Sean William Scott): Trong chuyến bay 180, Billy là người rất may mắn khi đứng giữa cuộc ẩu chiến giữa Alex và Carter nhưng kết quả cũng bị tống ra khỏi máy bay. Anh là một người chuyên nói đùa trong nhóm nhưng không phải ai anh cũng kết bạn. Anh sẽ là người thứ năm chết trong chuyến máy bay đó nếu như anh không rời khỏi chuyến máy bay tử thần 180.

Carter Horton (Kerr Smith): Carter là một vận động viên và hơi du côn một tí, người không bằng lòng với Alex xuyên suốt tập phim vì nghĩ rằng Alex là một kẽ điên cuồng và đáng sợ. Thật sự thì trước khi vụ nổ của chuyến bay 180, cả Alex và Carter đã không hề ưa nhau. Carter buộc rời khỏi chuyến bay vì gây sự với Alex sau khi Alex nằm mơ thấy một điềm báo và nói rằng chuyến bay sẽ bị nổ tung. Carter là người thứ tư đáng lý sẽ chết trên máy bay.

Valerie Lewton (Kristen Cloke): Cô là cô giáo dạy môn thể dục của trường. Khi Alex và Carter ẩu đả với nhau trên máy bay, cô và một giáo viên khác rời khỏi vị trí ngồi của mình để dàn xếp hai học sinh này. Sau khi chứng kiến Alex, Carter và Bill buộc rời khỏi máy bay, cô nói với thầy giáo đó là nên trở về vị trí ngồi rồi cô sẽ trở lại sau. Tuy nhiên, khi chuyến bay 180 bị nổ, cô cảm thấy rất phiền muộn vì nghĩ rằng chính cô là người gián tiếp gây ra cái chết của thầy giáo đó. Cô không thích Alex và nghĩ rằng anh ta đâu đó là một phù thủy. Cô đáng lý là người thứ ba gặp tử nạn trên chuyến máy bay 180.

Terry Chaney (Amanda Detmer): Bạn gái của Carter. Cô hiền lành hơn nhiều bạn trai Carter của cô. Cô tự động rời khỏi máy bay 180 vì Carter bị đuổi ra ngoài. Terry cảm thấy rất mệt mỏi trước những thái độ không hay của Carter đối với Alex và đang có ý nghĩ sẽ chia tay với anh ta. Cô đáng lý là người thứ hai chết trên máy bay.

Tod Waggner (Chard E. Donella): Bạn thân của Alex. Khi Alex rời khỏi máy bay, anh trai của Tod, George, nói với Tod rằng nên đi theo Alex. George tử nạn trên máy bay và cha của Tod đổ hết tội lỗi cho Alex và tinh bạn giữa Tod và Alex đang trên đà nứt nẻ. Anh đáng lý là người đầu tiên chết trên máy bay.

Nhân viên Wiene (Daniel Roebuck): Điều tra vụ chuyến bay 180. Ông theo dõi Alex từng ly từng tí vì nghi ngờ Alex có liên quan đến vụ nổ chuyến bay 180.

Nhân viên Schreck (Roger Guenveur Smith): bạn của nhân viên Wiene.

Cái chết
Đáng lý mọi người đều tử nạn trên chuyến máy bay 180 nhưng giấc mơ của Alex đã vô tình cứu 6 người thoát khỏi cái chết. Thứ tự những người tử nạn là: Tod, Terry, cô Lewton, Carter, Billy, Clear và Alex.

Tuy nhiên, thứ tự gặp tử nạn trên thực tế của nhân vật có phần khác tại vì một số người được cứu thoát và bị đẩy lùi về phía sau "danh sách thần Chết."

Tod Waggner
Chết: Nghẹt cổ. Để hạn chế tối đa sự can thiệp, một con gió lốc ở ngoài thổi vào bên trong nhà làm cho cánh cửa phòng tắm đóng lại. Tod đang ở trong đó, nghe radio và không hể biết rằng nước ở đằng sau bồn vệ sinh đang từ từ chảy ra qua một khe hở nhỏ tạo thành một dòng chảy. Khi Tod đi ngang qua bồn tắm, anh trượt chân lên dòng chảy và té vào sợi dây treo quần áo. Sợi dây bị đứt ra khỏi tường và quấn thật chặt vào cổ của Tod mấy lần và treo anh ta trong bồn tắm. Anh ta cố gắng đứng dậy nhưng chỉ có thể làm hất tung những chai dầu gội và xà bông, làm cho chúng đổ đầy trong bồn và làm trơn trợt, ngăn chăn Tod có thể đứng dậy trên đôi chân của mình. Mạch máu trong mắt Tod từ từ bị đứt khi anh cố gắng lấy cây kéo trên bàn trong phòng tắm để cắt đứt sợi dây. Anh càng ngày càng yếu và cuối cùng tử nạn. Sau đó, dòng chảy nước từ từ chảy ngược trở lại vào khe hở và biến mất giống như là chưa bao giờ bị rò rĩ vậy.
Lưu ý: Cái chết của Tod là cái chết duy nhất trong loạt phim 4 tập Final Destination là cái chết thể hiện rõ sự cố tình trên phim: dòng nước chảy gây ra "tai nạn" này tự động trở về vị trí cũ gây ra hiện trường giống như là Tod tự tử trong phòng tắm. Những cái chết khác đều diễn ra giống như là các nạn nhân vô tình gặp tai nạn nhưng người xem đều biết rằng là do bàn tay thần Chết làm ra.

Terry Chaney
Chết: Chấn thương. Trong khi đang ngồi trong một quán cà phê và nói chuyện với Clear. Alex nhìn thấy một chiếc xe buýt qua sự phản chiếu của cửa sổ. Khi Alex quay người lại thì anh chẳng thấy chiếc xe buýt đâu hết. Sau đó, Carter đang trên xe với Terry đi ngang qua và quyết định dừng lại để gây sự với Alex. Vừa lúc đó, cô giáo Lewton cũng có mặt. Carter nói rằng lý do cô Lewton rời khỏi trường học là vì những cái điềm báo vớ vẩn của Alex. Alex cố gắng khuyên mọi người rằng thần Chết đang kiếm họ và Clear cố gắng giải hòa giữa hai bên. Tuy nhiên, cuộc khẩu chiến giữa hai người càng ngày càng lớn làm cho Terry quyết định chia tay với Carter. Khi cô vừa bước ra khỏi xe, cô vừa la Carter nên bỏ qua vụ nổ của máy bay vừa từ từ bước lùi ra phía sau. Cuối cùng, cô ta nói Carter nên bỏ qua những chuyện chết chóc. Ngay lúc đó, Terry bước lên đường và ngay lối đi của xe buýt. Chiếc xe chạy nhanh và tông vào Terry làm cho cô ta chết tại chỗ, máu cô ta văng ra khắp nơi và dính vào mặt của một số người khác.

Cô giáo Valerie "Val" Lewton
Chết: Dao đâm. Cô ta là người phải chịu đựng cái chết lâu và kinh hoàng nhất. Khi cô đang xếp đồ đạc vào thùng, cô làm một ly trà. Cô thấy một bóng đen phản chiếu trên bình nước nhưng khi cô quay lại thì chẳng thấy ai hết. Khi cô ta rót trà vào một chiếc ly, cô thấy nó có ghi hàng chữ tên trường học cô dạy. Hoảng sợ, cô đổ hết nước trà trong ly đi. Sau đó cô cố gắng giữ bình tĩnh. Cô lấy một chai rượu vodka trong tủ lạnh và đổ vào một chiếc ly. Nhiệt độ thay đổi đột ngột làm cho chiếc ly bị nứt nhưng cô lại không nhận thấy chuyện này. Cô uống ly rượu vodka đó khi cô bước vào phòng máy vi tính. Nước từ trong ly chảy ra rớt xuống nền nhà. Cô đặt ly rượu lên trên đầu màn hình vi tính, và rượu vodka chảy ra thấm vào máy vi tính làm cho nó bị bốc khói. Cô Lewton thấy được chuyện đó nên đến gần chiếc máy để xem xét. Bất ngờ, chiếc máy nổ và những mảnh thủy tinh từ màn hình vi tính bay thẳng vào cổ cô làm chảy máu rất nhiều khi cô cố gắng giật nó ra. Khi cô cố gắng cầm máu lại, một tia lửa trong màn hình bén vào ly rượu và tạo nên một cơn lửa chạy theo cô vào tận nhà bếp. Bếp lò bị cháy và làm nổ tung chai rượu vodka trên bàn, cô Lewton ngã xuống nền nhà. Cô cố gắng lấy tấm vải che bàn nhưng không hề biết rằng trên đó có một hộp dao. Khi cô kéo tấm vải, dao rơi xuống và đâm thẳng vào ngực cô. Alex kịp thời xuất hiện để cứu cô nhưng khi anh cố gắng rút dao ra khỏi ngực cô, bếp lò bị nổ tung làm ngã những chiếc ghế xuống và vô tình đụng vào chiếc dao làm cho nó đâm sau hơn vào người cô, dẫn đến cái chết của cô giáo. Sau khi Alex rút khỏi dao ra, anh nhận ra cô Lewton đã chết. Ngay lập tức, anh lật đật rời khỏi nhà và cả căn nhà cô bị nổ tung.

Carter Horton (can thiệp)
Chết (can thiệp bởi Alex): Đè nát. Carter lái xe trên đường ray xe lửa để chứng minh rằng cái chết không hề có một khuôn mẫu nào hết. Khi chiếc xe lửa tới, anh ta chợt nghĩ rằng mình chưa muốn chết và bình tĩnh rời khỏi xe. Nhưng khi đó cánh cửa xe bị rơi vào trạng thái khóa và không thể mở ra được khi chiếc xe lửa đang tới gần. Carter cố gắng đề máy xe nhưng chiếc xe vẫn không khởi động. Alex chợt nhận thấy rằng thắt dây an toàn của Carter có thể xé ra được cho nên đã kéo Carter ra khỏi xe trước khi chiếc xe lửa tông vào chiếc xe hơi.

William "Billy" HItchcock
Chết: Chặt đầu. Khi Billy la hét rằng Carter là người kế tiếp và cách tốt nhất là Carter không nên đứng gần cạnh anh ta, một dây xích của tàu hỏa đung đưa và đụng vào một mảnh kim loại còn sót lại từ chiếc xe hơi của Carter, làm cho nó bay thẳng vào Billy, cắt đứt nửa phần trên đầu của anh, làm anh chết ngay lập tức. Thân thể không đầu của anh ta đứng một hồi lâu rồi rơi xuống lề đường. (Nhóm bạn này không hề nhận ra một điều rằng tại thời điểm này, Alex đã làm thay đổi thứ tự chết bằng cách can thiệp vào cái chết của Carter.)

Clear Rivers (can thiệp)
Chết (can thiệp bởi Alex): Hỏa thiêu. Trời nổi sấm sét liên tục khiến sợi dây điện thoại bị sét đánh tóe lửa, cản trở Clear thoát khỏi căn nhà. Khi cô ra khỏi nhà được, con chó của cô cố gắng sủa để cho sợi dây mang dòng điện sợ (tất nhiên, chuyện này không thể nào xảy ra.) Clear cố gắng cứu thoát con chó và thành công. Sợi dây mang điện rơi vào hồ làm cho nước văng lên người cô. Cô cố gắng trèo lên cạnh nhà để thoát thân. Dòng điện trong sợi dây điện bắn lửa làm cho chiếc ti vi bị nổ khi cô vừa đặt chân xuống. Cô chạy thật nhanh ra ngoài garage, tất cả những vật dụng điện tử cô vừa chạy qua đều bị nổ. Khi cô vừa ra khỏi garage, cô nhảy lên xe và nhận ra rằng chiếc điều khiển từ xa của cánh cửa garage bị hư. Cô quyết định lùi xe về cửa trước nhưng khi cô làm như vậy, thanh trục xe rớt ra và đâm vào ca-pô của ô tô, làm cho chiếc xe không thể nào di chuyển được nữa. Sợi dây mang điện rớt vào ngày chiếc xe của cô làm cho cô không thể tiếp xúc vào bất cứ vật gì trong xe cô nếu như cô không muốn bị giật đến chết. Alex xuất hiện kịp thời, dùng cái xẻng và đập mạnh vào sợi dây điện đang tóe lửa, vô tình làm cho nó rơi ngay vào bình nhiên liệu prô-ban và làm cho nó cháy phía dưới một bình ga trong khi ga đang bị rò rĩ chảy ra ngoài. Xăng từ chiếc xe của cô chảy ra ngoài và tiến thẳng đến bình nhiên liệu prô-ban và bén lửa vào vòi xịt propane, nhiệt độ tăng lên khiến cho bình xăng có thể nổ vào lúc này. Alex lật đật chụp lấy chiếc dây điện tóe lửa vất ra khỏi chiếc xe của cô, cho nên Clear mới có thể thoát chết được. Khi cô vừa ra khỏi xe, chiếc xe bị nổ nhưng cô sóng sót, còn Alex thì bị điện giật.

Alexander Chance Browning (can thiệp)
Chết (can thiệp bởi Carter): Chấn thương. Sáu tháng sau khi tai nạn xảy ra. Alex, Clear, và Carter cuối cùng cũng đến được Paris và ngồi vào một quán cà phê. Một khoảng thời gian dài không có chuyện gì xảy ra khiến cho họ tin rằng họ đã thoát khỏi bàn tay của tử thần và họ bây giờ có cơ hộ để sống tới trọn đời. Alex vẫn hoang mang không biết thần Chết có săn lùng họ nữa không nhưng Carter nói rằng chỉ cần Alex còn sống thì cả Carter và Clear vẫn sống. Alex có cảm giác rằng có chuyện gì đó sẽ xảy ra qua những dấu hiệu như là một người hát dạo đang hát bài "Rocky Mountain High" và rời ngay khỏi nhà hàng vì không muốn làm nguy hiểm đến ai hết. Khi Alex băng qua đường, một chiếc xe buýt chạy tới và né anh nên đâm vào cây đèn đường, làm cho nó rớt xuống mặt đường và trúng vào một bảng quảng cáo bên trên quá cà phê. Bảng quảng cáo bị rớt ra và bay đung đưa thẳng vào Alex đang nằm ở trên đường. Carter đẩy Alex ra xa và cứu thoát anh.
Tuy nhiên, về sau, Alex chết vì một viên gạch rơi trúng đầu anh (cảnh không có trong phim nhưng được tiết lộ ở phần 2).

Carter Horton
Chết: Va chạm. Khi Alex vừa thoát khỏi cái chết bởi chiếc bản đèn neon gây ra, Carter nhìn thẳng vào Alex ra vẻ chiến thắng.
"Tôi đã nói với bạn là bạn là người kế tiếp mà!"
"Nó vừa bỏ qua tôi."
"Vậy ai là người tiếp theo?"
Chiếc bản đèn neon bay ngược trở lại ở phía sau lưng Carter và đập anh thật mạnh ở mặt đường (không có chiếu trên phim). Nếu nhìn kĩ, dấu hiệu của bảng quảng cáo là "Le Cafe Miro81." Khi chiếc bảng hiệu bay ngược lại, nó trở thành "18o" tức là số máy bay của chuyến bay bị nổ ở đầu phim.

Thật sự thì mỗi hình thức chết đều được ẩn dụ ở đầu phim. Khi máy quay phim quay một vòng trong phòng ngủ Alex, chiếc máy quay có chiếu một số hình ảnh mà diễn tả những cái chết của các nạn nhân sau này. Thí dụ như là hình ảnh một con búp bê bị treo ẩn ý đến cái chết của Tod, hay cuốn sách nói về Cách mạng Pháp có hình ảnh một máy chém liên tưởng trực tiếp đến cái chết của Billy Hitchcock.

Alexander Chance Browning (kết thúc khác)
Chết: Hỏa thiêu. Phần kết thúc khác trong DVD khi phát hành có một đoạn phim ngắn miêu tả Alex cứu Clear trước khi anh chụp lấy dây điện đang tóe lửa và hất nó ra xa. Nhưng lần này, anh bị lửa thiêu đến chết.

Xếp loại
Ở Hoa Kỳ, Final Destination được xếp loại vào hạng mục "R" vì có những lời thoại không hay và phim đầy tính bạo lực, khủng khiếp.

Kết thúc khác
Cảnh ở trên bãi biển nơi Clear nói với Alex rằng họ nên làm một chuyện gì đó thật vĩ đại khi họ còn thời gian. Clear và Alex đã ăn nằm với nhau và Clear đã mang thai (cảnh Clear phát hiện mình có mang bị xoá). Khi Clear đang gần cận kề thần Chết, Alex đã cứu cô ta khỏi vụ nổ xe hơi nhưng đã hy sinh vì làm chuyện đó. Chín tháng sau, cô ta sinh ra một em bé trai và đặt tên là Alex. Vì việc này mà Clear đã hủy hoại "danh sách Tử thần" vì Clear đã tạo ra một sự sống mới. Cô và Carter sau đó trở thành bạn thân và họ viếng thăm những người tử nạn ở chuyến bay 180. Clear khẳng định rằng họ chỉ có thể đánh bại thần Chết một lần duy nhất trong đời vì bất kì ai rồi cũng sẽ có ngày nhắm mắt. Một chiếc lá rớt xuống và hàng chữ credit hiện lên...

Kết thúc này không được hài lòng cho lắm vì khi Clear mang thai làm cho khán giả có thể đoán trước được phim sẽ có kết thúc ra sao. Đồng thời, khán giả sẽ không thích vì sao một nhân vật phản diện như Carter lại có cơ hội thứ hai sống sót trong khi nhân vật chính diện Alex lại hy sinh. Khi kết thúc thứ hai được thử trên màn ảnh (tức kết thúc chính thức), mọi người đều vỗ tay hân hoan khi Carter bị chiếc đèn bảng hiệu tông vào. Mặc dù trở thành kết thúc chính của bộ phim, những người làm phim lại thích kết thúc ban đầu của phim hơn.

Thông tin bên lề
 Dựa trên kịch bản chưa sử dụng trong loạt phim truyền hình The X-Files. Phim này được đạo diễn bởi bàn tay của James Wong, người làm việc trong The X-Files.
 Rất nhiều nhân vật có tên được lấy từ tên diễn viên và đạo diễn thuộc thể loại kinh dị kinh điển, bao gồm Alfred Hitchcoco, Max Schreck, và nhiều người khác. Clear được đặt tên sau một người thư ký. Tên của Clear ban đầu là Kimberly trong phần đầu kịch bản, tên này được đặt cho nhân vật chính diện trong phần 2 của bộ phim. Tên của Tod Waggmer trong tiếng Đức có nghĩa là "chết."
 Tại cảnh xe buýt, khi Carter và Terry đang lái trên chiếc xe của Carter, bài hát "Into The Void" do Nine INch Nails trình bày được phát trên radio và cụm từ "final destination" có thể nghe thấy.
 Bài hát Rocky Mountain High của John Denver được chơi liên tục xuyên suốt bộ phim trước khi những nạn nhân gặp tử nạn (Denver trên thực tế cũng qua đời trong một vụ nổ máy bay vào năm 1977.) Khái niệm này được sử dụng một lần nữa cho Final Destination 3 khi bài hát "Turn Around, Look At Me" được thể hiện trước khi nhiều cái chết diễn ra.

Liên kết

 Kerr's Secret -- A Kerr Smith Fansite
 Final Destination Clip  plane crash scene

Phim năm 2000
Phim tiếng Anh
Phim teen
Phim hãng New Line Cinema
Phim kinh dị Mỹ
Phim hàng không
Phim lấy bối cảnh ở New York
Phim lấy bối cảnh năm 2000
Phim đạo diễn đầu tay
Phim hãng StudioCanal
Phim Mỹ
Phim lấy bối cảnh năm 1999
Phim của Warner Bros.


title: Saara, Greiz

text:
Saara là một đô thị ở huyện Greiz, ở bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 8,52 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 641 người.

Tham khảo


title: Coptocephala cyanocephala

text:
Coptocephala cyanocephala là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lacordaire miêu tả khoa học năm 1848.

Chú thích

Tham khảo

Coptocephala


title: Lehaucourt

text:
Lehaucourt  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Xã của Aisne


title: Colostethus sumtuosus

text:
Allobates sumtuosus là một loài ếch thuộc họ Dendrobatidae.
Loài này có ở Brasil và Peru.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là sông ngòi, đầm nước ngọt và đầm nước ngọt có nước theo mùa.

Chú thích

Tham khảo
 Salas, A. 2004. Colostethus sumtuosus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

Colostethus
Allobates
Động vật lưỡng cư Brasil
Động vật lưỡng cư Guyana
Động vật lưỡng cư Peru


title: Calliotropis velata

text:
Calliotropis velata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Calliotropidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Calliotropis


title: Zorochros meridionalis

text:
Zorochros meridionalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Laporte miêu tả khoa học năm 1840.

Chú thích

Tham khảo

Zorochros


title: Grammephorus minor

text:
Grammephorus minor là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo

Grammephorus


title: Nguyên lý Harnack

text:
Trong giải tích phức, nguyên lý Harnack là một định lý nói về giới hạn của dãy các hàm điều hòa.

Nếu các hàm , ,... điều hòa trong một tập mở  của mặt phẳng phức C, và

tại mọi điểm của , thì giới hạn của dãy

hoặc là vô hạn với mọi điểm trong miền  hoặc là hữu hạn với mọi điểm trong miền, trong cả hai trường hợp đều là hội tụ đều trong mỗi tập con đóng của . Ở trường hợp thứ hai, hàm

điều hòa trong tập .

Tham khảo

Giải tích phức
Lý thuyết thế vị
Harnack


title: Afrotizea

text:
Afrotizea là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được Stapel & Wagner miêu tả khoa học năm 2001.

Các loài
Chi này gồm các loài:
 Afrotizea mashuana (Jacoby, 1895)

Chú thích

Tham khảo

Họ Ánh kim


title: Copelatus laticollis

text:
Copelatus laticollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Régimbart miêu tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Copelatus


title: Nổ bom tại Thanh Hải 2009

text:
Các quả bom tự chế đã phát nổ tại Thanh Hải làm hư hại hai xe công an vào Thứ Hai, 9 tháng 3, 2009, trong khu vực đông đảo người Tây Tạng sinh sống ở vùng Tây Trung Quốc, dù rằng chính quyền Bắc Kinh đã ra lệnh tăng cường các biện pháp an ninh và phong tỏa nhiều vùng trước ngày lễ kỷ niệm hai cuộc nổi dậy của người dân Tây Tạng.

Bối cảnh
Trong những tuần lễ trước đó, Trung Quốc đã tăng cường lực lượng công an và quân đội ở trong khu vực có đông người Tây Tạng sinh sống, rộng khoảng một phần tư lãnh thổ Trung Quốc kéo dài từ Tây Tạng cho đến khu vực Thanh Hải, Tứ Xuyên và Cam Túc. Các đoàn xe quân sự, gồm cả thiết vận xa, và các nút chặn với bao cát che chở đã khiến vùng này trở thành một khu vực quân sự khổng lồ.

Chi tiết
Vào lúc 2 giờ sáng, 9 tháng 3, các quả bom loại nhỏ đã làm hư đèn hiệu và mái của xe tuần tiễu công an cũng như xe chữa lửa ở tỉnh Thanh Hải. Không có ai bị thiệt mạng và cũng không ai nhận trách nhiệm. Tân Hoa Xã, nói các quả bom này "được chế tạo đơn giản" và vụ nổ xảy ra ít giờ sau khi có đụng độ giữa dân chúng địa phương tại một nhà máy gỗ và công an.

An ninh
Công an Trung Quốc đã gia tăng tuần tiễu bên ngoài các chùa chiền Tây Tạng và tăng cường sự khám xét ở các nút chặn, theo lời giới chức trách cũng như các nhóm tranh đấu. Chính quyền cũng đã mở rộng khu vực bị cấm lui tới, nay ngăn cấm không cho người ngoại quốc đến thành phố Khang Định.

Sự tăng cường an ninh này nhằm mục đích ngăn chặn ngừa bạo động vào dịp kỷ niệm hôm Thứ Ba ngày 10 tháng 3, liên quan đến cuộc nổi dậy 50 năm trước đây để chống lại sự cai trị của Trung Quốc ở Tây Tạng, với kết cục là đức Đạt Lai Lạt Ma phải lưu vong ra ngoại quốc, cũng như cuộc biểu tình phản kháng hồi năm 2008 được coi là rộng lớn nhất và mạnh mẽ nhất ở Tây Tạng từ nhiều thập niên nay.

Chủ tịch nhà nước Trung Quốc, Hồ Cẩm Đào, nói Tây Tạng nói chung vẫn ổn định và kêu gọi các giới chức đặc trách khu vực Tây Tạng hãy có biện pháp để ngăn chặn khuynh hướng ly khai. "Chúng ta nên xây một bức tường vững chắc để chống lại bọn ly khai, giữ vững tinh thần đoàn kết của tổ quốc và đưa Tây Tạng trở thành nơi ổn định lâu dài."

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trung Quốc năm 2009
Thanh Hải
Vụ khủng bố năm 2009


title: Cấp (lý thuyết nhóm)

text:
Trong lý thuyết nhóm, thuật ngữ cấp (tiếng Anh: order) có hai ý nghĩa, cả hai ý nghĩa này đều liên hệ mật thiết với nhau:
 cấp của một nhóm G chính là số phần tử của G;
 cấp của phần tử a trong nhóm G là số nguyên dương m nhỏ nhất thỏa mãn , trong đó e là phần tử đơn vị của nhóm G,  là tích (với phép toán trang bị cho nhóm G) của m phần tử a.

Ký hiệu cấp của nhóm G là ord(G) hoặc |G|; cấp của phần tử a được ký hiệu là ord(a) hoặc |a|.

Cấp của nhóm và của phần tử có thể hữu hạn hoặc vô hạn ∞. Ví dụ tập hợp các số nguyên Z cùng với phép toán cộng + lập thành một nhóm có cấp bằng ∞ (vì Z có vô số phần tử).

Ví dụ

Bảng sau là bảng nhân cho các phần tử của nhóm đối xứng :
{| cellspacing="0" cellpadding="8" border="1"
|-
!   •
! e || s || t || u || v || w
|-
! e
| e || s || t || u || v || w
|-
! s
| s || e || v || w || t || u
|-
! t
| t || u || e || s || w || v
|-
! u
| u || t || w || v || e || s
|-
! v
| v || w || s || e || u || t
|-
! w
| w || v || u || t || s || e
|}

Nhóm  có 6 phần tử, nên cấp của nó bằng 6:
;

Cấp của các phần tử trong nhóm :
 phần tử đơn vị e có cấp bằng 1;
 các phần tử s, t, w bình phương lên bằng e: , nên chúng có cấp bằng 2;
 các phần tử u và v có cấp bằng 3; điều này có thể giải thích như sau:  nên , tương tự cho v..

Cấp và cấu trúc của nhóm

Cấp của nhóm và cấp của phần tử trong nhóm nói lên rất nhiều điều về cấu trúc của chính nhóm đó.

Nếu cấp của nhóm G bằng 1 thì nó là nhóm tầm thường.

Nếu cấp của phần tử a bằng 1:  thì a chính là phần tử đơn vị của nhóm.

Nếu mọi phần tử a (khác phần tử đơn vị) của nhóm G đều bằng nghịch đảo của chính các phần tử đó () thì chúng đều có cấp bằng 2:  và nhóm G là nhóm Abel, vì:
.
Điều ngược lại chưa chắc đúng. Ví dụ nhóm cộng các số nguyên modulo  là nhóm Abel, nhưng không phải mọi phần tử của nó đều có cấp bằng 2, ví dụ phần tử 2 có cấp bằng 3: .

Một phần tử  có cấp bằng  cũng được gọi là một phần tử lũy đẳng.

Mối liên hệ giữa hai khái niệm của cấp

Mối liên hệ giữa hai khái niệm của cấp được giải thích như sau:
nếu ta lấy nhóm xyclic sinh bởi phần tử g, ký hiệu là :
,
thì cấp của nhóm  chính bằng cấp của phần tử g:
.

Định lý Lagrange

Định lý Lagrange: Nếu H là nhóm con của G, và G có hữu hạn phần tử, thì H cũng hữu hạn và có cấp là ước số của cấp của G:
 là số tự nhiên và bằng bản số của nhóm thương (G:H).

Từ định lý trên có thể suy ra, cấp của G chia hết cho cấp của mọi phần từ a thuộc G. Như đã xét trong ví dụ về nhóm , ord()=6 chia hết cho 2 là cấp của s,t,w và 3 là cấp của u,v.

Các tính chất của cấp của phần tử

Phần tử a và nghịch đảo của nó  có cùng cấp:
.

Nếu số nguyên k thỏa mãn:  thì cấp của a là ước của k. Nhận xét này được áp dụng rất nhiều trong số học sơ cấp.

Nếu a có cấp hữu hạn thì mọi lũy thừa nguyên của a cũng có cấp hữu hạn. Cấp của phần tử  được tính như sau:
 (ký hiệu UCLN(a,b) là ước số chung lớn nhất của a và b).
Ví dụ:
Trong nhóm cộng các số nguyên modulo 5 , a=2 có cấp bằng 5 (vì ), nếu lấy k=2 thì  sẽ có cấp bằng 2:
.

Định lý Cauchy (định lý Côsi)

Định lý Cauchy: phát biểu rằng:
Cho nhóm G hữu hạn. Nếu cấp của G chia hết cho p, và p là số nguyên tố, thì tồn tại ít nhất một phần tử a thuộc G có cấp bằng p.

Đồng cấu nhóm và cấp

Cho 2 nhóm G và H, nếu f: G → H là một đồng cấu, a là một phần tử thuộc G, cấp của a là hữu hạn. Khi đó  là ước của .

Ví dụ:
 Từ nhận xét trên, ta suy ra không tồn tại đồng cấu nhóm h: S3 → Z5, vì mọi phần tử khác 0 trong nhóm Z5 đều có cấp bằng 5 và 5 không phải là ước của 1,2,3 là cấp của các phần tử trong S3.

Bản số của nhóm con chuẩn tắc

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Lý thuyết nhóm
Đại số trừu tượng


title: Sân bay Rørvik, Ryum

text:
Sân bay Rørvik, Ryum (tiếng Na Uy: Rørvik lufthavn, Ryum)  là một sân bay phục vụ cộng đồng Vikna và đô thị Nærøy, cả hai đều ở Nord-Trøndelag, Na Uy. Năm 2005, sân bay Rørvik đã phục vụ 18.527 lượt khách. Đơn vị quản lý là Avinor.

Hãng hàng không Widerøe hoạt động ở sân bay này với máy bay Dash 8 nối với Trondheim.

Các hãng hàng không và tuyến bay
 Widerøe (Mo i Rana, Trondheim)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sân bay Trøndelag
Sân bay của Avinor
Vikna


title: Saultain

text:
Saultain  là một xã ở tỉnh Nord ở miền bắc nước Pháp. Xã này có diện tích 6,45 km², dân số năm 1999 là 2077 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 70 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nord


title: Aphthona alcina

text:
Aphthona alcina là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Leonardi miêu tả khoa học năm 1975.

Chú thích

Tham khảo

Aphthona


title: Dercetina histrio

text:
Dercetina histrio là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1879.

Chú thích

Tham khảo

Dercetina


title: Sao Giác

text:
Sao Giác, Giác Tú (Chữ Hán: 角宿, bính âm: Jiǎo Xiù) hay Giác Mộc Giao (角木蛟) là tên gọi của một trong hai mươi tám chòm sao Trung Quốc cổ đại (nhị thập bát tú). Nghĩa đen của nó là sừng và con vật tượng trưng là giao long/thuồng luồng (Giác Mộc Giao). Nó là chòm sao thứ nhất trong 7 chòm sao thuộc về Thanh Long ở phương Đông, tượng trưng cho Mộc của Ngũ hành và mùa xuân.

Vị trí
Mảng sao Giác hay Thiên Quan (天关) là tên gọi 2 sao nằm bên Thái Vi Viên, cạnh nó còn có chòm sao Phòng, chòm sao Chẩn. Sao Giác nằm ngay dưới xích đạo thiên cầu và cũng nằm trên hoàng đạo, ở khoảng giữa góc giờ 14h và 15h. Ngày nay, người ta xác định được mảng sao Giác là hai ngôi sao của chòm sao Thất Nữ, có tên gọi là α Virginis (Spica, Giác Tú 1, Thiên Môn (天门), Tướng (將)) và ζ Virginis (Giác Tú 2, Thiên Điền (天田), Lý (李)).

Các sao
Sao Giác có 11 mảng sao với 41 sao như sau:

Sao bổ sung
Sách Khâm định nghi tượng khảo thành của khâm thiên giám nhà Thanh bổ sung 54 sao.

Xem thêm
 Chòm sao Trung Quốc cổ đại

Tham khảo

Nhị thập bát tú
Chòm sao Trung Quốc cổ đại


title: Seppuku

text:
Seppuku (tiếng Nhật: 切腹, Hán Việt: thiết phúc, có nghĩa là "mổ bụng") hay harakiri (tiếng Nhật: 腹切り) là một nghi thức tự sát thời xưa của người Nhật. Theo nghi thức này, một samurai sẽ tự mổ bụng tuẫn tiết khi bị thất trận, hoặc khi chủ bị chết để tránh bị rơi vào tay quân thù và bị làm nhục. Nó cũng có thể là một hình thức tử hình đối với các samurai đã phạm tội nghiêm trọng, hoặc họ quyết định tự thực hiện vì ân hận đã phạm tội nghiêm trọng làm bản thân phải xấu hổ. Việc tự mổ bụng khi chủ bị chết tiếng Nhật gọi là oibara (追腹 hay 追い腹) hay junshi (殉死) (tuẫn tử). Việc tự mổ bụng được tiến hành trong phòng với trình tự nghi lễ trang trọng, và đây cũng được cho là coup de grâce của Nhật Bản.

Nghi lễ mổ bụng, thường là một phần của một nghi lễ phức tạp hơn và được thực hiện trước khán giả, bao gồm một lưỡi kiếm ngắn, theo truyền thống là một thanh đoản đao tantō, được đâm vào bụng và đưa lưỡi dao từ trái sang phải, cắt và mở tung bụng ra. Nếu vết cắt đủ sâu, nó có thể cắt đứt động mạch chủ, gây mất máu ồ ạt bên trong bụng, dẫn đến tử vong nhanh chóng do xuất huyết.

Tổng quan
Seppuku là một phần chính của võ sĩ đạo (bushido) - luật của các samurai; tự mổ bụng là cách các chiến binh tránh bị rơi vào tay quân thù và để giảm sỉ nhục. Samurai còn có thể được các lãnh chúa đại danh (daimyo) ra lệnh phải tự mổ bụng. Sau này, các samurai bị ô nhục được phép tự mổ bụng thay vì bị hành quyết theo cách thông thường. Do mục đích chính của nghi lễ này là bảo vệ danh dự của samurai, những ai không thuộc về giới samurai sẽ không bao giờ thực hiện hay bị ra lệnh thực hiện nghi lễ này. Những samurai nữ chỉ thực hiện tự mổ bụng với sự cho phép.

Nghi lễ

Thời đấy, tự mổ bụng được thực hiện theo trình tự nghi thức. Một samurai được tắm rửa, mặc áo dài trắng, ăn thức ăn khoái khẩu và khi xong thì dụng cụ thực hiện nghi thức mổ bụng được đặt trên một cái đĩa của ông. Ông ăn mặc theo lễ nghi với cây kiếm đặt trước mặt và thường ngồi trên những tấm vải đặc biệt, người samurai này sẽ chuẩn bị cho cái chết của mình bằng cách viết một bài thơ từ thế cú. Với một người kaishakunin (người sẽ chém đầu người samurai đã mổ bụng sau khi ông đã thực hiện xong nghi lễ sepukku) đứng cạnh bên, ông sẽ cởi áo kimono, lấy thanh kiếm ngắn wakizashi hay con dao (tantō) và đâm vào bụng, cắt theo một đường từ trái sang phải. Người kaishakunin sẽ thực hiện daki-kubi, đó là một nhát chém gần như đứt hẳn đầu của người Samurai (Vẫn còn 1 dải thịt mỏng gắn đầu với thân thể). Do đây là một kĩ thuật đòi hỏi sự chính xác cao, nên người làm việc này thường là 1 kiếm sĩ lão luyện. Thường 1 nhát chém hoàn hảo theo đúng nghi thức sẽ được thực hiện ngay sau khi thanh dao vừa ngập vào ổ bụng của người Samurai.

Sau khi nghi lễ phức tạp này ngừng lại thì seppuku trở thành bài thực hành trong chiến tranh hoặc một hình phạt của luật pháp (Xem phần dưới).

Người làm công việc chém đầu Samurai không phải luôn luôn nhưng thường là một người bạn. Nếu một người samurai bại trận được một ai đó tôn sùng, người đó sẽ tình nguyện trở thành Kaishakunin cho người Samurai với mong muốn được thể hiện niềm kính trọng của mình. Seppuku lần đầu tiên được thực hiện bởi Minamoto no Yorisama vào năm 1180.

Trong cuốn Hagakure, Yamamoto Tsunetomo đã viết:

Một số Samurai lựa chọn cách chết đau đớn hơn trong nghi lễ này gọi là jūmonji-giri (十文字切り, nghĩa là "Cắt hình chữ thập"), khi đó, trong nghi lễ sẽ không có Kaishakunin để kết thúc nhanh chóng nỗi đau của người Samurai. Trong cách tự tử này, sau vết cắt đầu tiên, Samurai sẽ cắt vết thứ 2, đau đớn hơn nhiều, cắt dọc theo dạ dày. Một Samurai chấp nhận trở thành jumonji-giri sẽ phải chịu đựng một cái chết trong sự yên lặng bằng việc bị mất máu dần dần, đôi bàn tay ông ta sẽ che lấy khuôn mặt và ra đi một cách từ từ.

Hình phạt seppuku
Trong khi seppuku tự nguyện được nhiều người biết đến và ngưỡng mộ như một hành động của danh dự, nhưng thực tế, dạng seppuku phổ biến nhất là Seppuku cưỡng bức, sử dụng như một hình phạt luật pháp dành cho những Samurai bị ô nhục, đặc biệt là đối với những ai đã gây ra những vụ việc nghiêm trọng như giết người vô cớ, trộm cắp, tham nhũng, hoặc mưu phản. Người Samurai sẽ gần như bị buộc tội và sẽ phải thực hiện seppuku như 1 hình phạt, thường anh sẽ phải làm việc này vào lúc bình minh hoặc hoàng hôn. Nếu người bị kết tội không thực hiện hình phạt, thì cuộc hành quyết sẽ được thực hiện bằng hình thức chém đầu là chuyện không phải chưa từng xảy ra. Khi đó, thanh wakizashi sẽ được thay bằng 1 chiếc quạt. Một cuộc hành quyết như vậy vẫn mang hình thức là một cuộc seppuku. Không giống như seppuku tự nguyện, gia đình của Samurai phải thực hiện seppuku như một bản án sẽ phải chịu sự liên lụy. Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của vụ việc mà một nửa hoặc toàn bộ gia sản sẽ bị tịch thu, gia đình người đó sẽ rơi vào tình trạng kiệt quệ.

Seppuku thời hiện đại

Seppuku được thực hiện như 1 hình phạt luật pháp đã được bãi bỏ từ năm 1873, ngay sau cuộc Minh Trị Duy tân, nhưng seppuku tự nguyện thì chưa chấm dứt hẳn. Vẫn còn rất nhiều người sau đó được biết đến là đã thực hiện seppuku. Chẳng hạn như Saigō Takamori - "người samurai chân chính cuối cùng" - đã thực hiện seppuku sau khi thất bại trong cuộc chiến tranh Tây Nam, hay Đại tướng Lục quân Maresuke Nogi và vợ sau khi Thiên hoàng Minh Trị qua đời vào 1912; và của rất nhiều quân nhân và thường dân đã lựa chọn được chết để không phải đầu hàng vào cuối Chiến tranh thế giới thứ hai.

Vào năm 1970, nhà văn nổi tiếng Yukio Mishima cùng một người học trò đã thực hiện seppuku công khai tại tổng hành dinh của Lực lượng phòng vệ Nhật Bản sau 1 nỗ lực bất thành trong việc xúi giục lực lượng vũ trang tổ chức đảo chính. Mishima đã thực hiện seppuku ngay trong văn phòng của tướng Kanetoshi Mashita. Kaishakunin của ông, một thanh niên 25 tuổi tên là Masakatsu Morita, đã cố gắng chặt đầu ông theo như nghi thức nhưng không thành. Cuối cùng, người làm công việc này là Hiroyasu Koga. Morita sau đó đã cố gắng thực hiện seppuku cho anh. Mặc dù vết cắt của anh chưa đủ sâu để có thể lập tức lấy mạng, nhưng cuối cùng anh vẫn được Koga chặt đầu.

Năm 1999, Masaharu Nonaka, Một công nhân 58 tuổi của công ty Bridgestone Japan, đã cắt ngang bụng ông bằng con dao sashimi (dao làm bếp) để phản đối quyết định buộc ông phải nghỉ việc của ban lãnh đạo. Ông đã chết sau đó tại bệnh viện. Vụ tự tử này, đã trở nên nổi tiếng và được biết đến dưới cái tên 'risutora seppuku', là hậu quả của thời kì khó khăn theo sau sự sụp đổ của một nền kinh tế bong bóng ở Nhật Bản.

Những người nổi tiếng đã từng thực hiện seppuku
 Saigō Takamori
 Minamoto no Yorimasa
 Minamoto no Yoshitsune
 Azai Nagamasa
 Oda Nobunaga
 Shibata Katsuie
 Yamanami Keisuke
 Hojo Ujimasa
 Sen no Rikyu
 Maresuke Nogi
 Anami Korechika
 Yukio Mishima
 Toyotomi Hideyori
 Ōishi Yoshio
 Bốn mươi bảy Ronin
Nagumo Chuichi
Kuribayashi Tadamichi (không rõ)

Đọc thêm

 Kamikaze
 Japanese funeral
 Nakano Seigo
 Jigai

Tham khảo
 Yamamoto Tsunetomo, Hagakure: The Book of the Samurai. Translated by William Scott Wilson. (Charles E. Tuttle, 1979)
 Jack Seward, Hara-Kiri: Japanese Ritual Suicide (Charles E. Tuttle, 1968)
 Christopher Ross, Mishima's Sword: Travels in Search of a Samurai Legend (Fourth Estate, 2006; Da Capo Press 2006)
 seppuku  - A Practical Guide (tongue-in-cheek)
   Japanese Society and Culture in Perspective, 6. Suicide, the Dark Shadow
 An Account of the Hara-Kiri from Mitford's "Tales of Old Japan" provides a detailed description: http://www.blackmask.com/thatway/books162c/taja.htm
 The samurai way of death —a chapter from "Samurai: The World of the Warrior" by Dr. Stephen Turnbull
 The Fine Art of seppuku
 Zuihoden - The mausoleum of Date Masamune—When he died, twenty of his followers killed themselves to serve him in the next life. They lay in state at Zuihoden
 seppuku and "cruel punishments" at the end of Tokugawa Shogunate
 Tokugawa Shogunate edict banning Junshi (Following one's lord in death)  From the Buke Sho Hatto (1663 AD) --
"That the custom of following a master in death is wrong and unprofitable is a caution which has been at times given of old; but, owing to the fact that it has not actually been prohibited, the number of those who cut their belly to follow their lord on his decease has become very great. For the future, to those retainers who may be animated by such an idea, their respective lords should intimate, constantly and in very strong terms, their disapproval of the custom. If, notwithstanding this warning, any instance of the practice should occur, it will be deemed that the deceased lord was to blame for unreadiness. Henceforward, moreover, his son and successor will be held to be blameworthy for incompetence, as not having prevented the suicides."
 SengokuDaimyo.com The website of Samurai Author and Historian Anthony J. Bryant

Chú thích

Văn hóa Nhật Bản
Phương thức tự sát
Thuật ngữ tiếng Nhật


title: Nomada hesperia

text:
Nomada hesperia là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1903


title: Neotinea maculata

text:
Neotinea maculata (Dense-flowered Orchid) là một loài lan sống ở Asia Minor và Âu Châu.

Miêu tả
The leaves are oblong, 5 cm in length, and form a basal rosette which develops from round underground nodules that are up to 6 cm in diameter. Stems supported emerge vertically from the rosette and are covered for a third of their length with a light green bract. The flowering period is from April to June, during which an inflorescence of small white to pink flowers are produced.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

M


title: Famars

text:
Famars  là một xã ở tỉnh Nord trong vùng Hauts-de-France, Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nord


title: Amami Yūki

text:
, sinh ngày 08 tháng 8, năm 1967) là một nữ diễn viên Nhật Bản.

Sự nghiệp
Amami gia nhập đoàn kịch Takarazuka Revue năm 1987 và rời đoàn kịch năm 1995. Amami là nữ diễn viên trẻ nhất trong lịch sử đoàn kịch từng thủ vai diễn nam chính. Là một otokouyaku (男役 - vai nam), cô thuộc về nhóm Moon Troupe (Tsuki).

Trong thời gian ở đoàn kịch, cô đã tham gia nhiều vở nhạc kịch nổi tiếng, trong đó phải kể đến vở Gone With the Wind mà cô đóng vai Reth Butler, và vở Me and My Girl. Sau khi rời khỏi đoàn kịch, cô tiếp tục sự nghiệp diễn viên điện ảnh và truyền hình. Vai diễn đáng chú ý nhất của cô là vai Maya Akutsu, nhân vật chính trong phim The Queen's Classroom.

Các phim đã đóng
Phim điện ảnh

Phim truyền hình

Giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang web chính thức

Người Tokyo
Sinh năm 1967
Nữ diễn viên Nhật Bản
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên từ Tokyo


title: Riumors

text:
Riumors là một đô thị trong ‘‘comarca’’ Alt Empordà, Girona, Catalonia, Tây Ban Nha.

Biến động dân số

Biến động dân số từ năm 1717 đến năm 2007
1717-1981: población de hecho; 1990-: población de derecho

Tham khảo

Đô thị ở Girona
Alt Empordà


title: Gymnopilus pseudocamerinus

text:
Gymnopilus pseudocamerinus là một loài nấm thuộc họ Cortinariaceae. Nó được nhà nghiên cứu về nấm Rolf Singer đặt tên vào năm 1951.

Xem thêm

Danh sách các loài Gymnopilus

Tham khảo

Liên kết ngoài
Gymnopilus pseudocamerinus at Index Fungorum

pseudocamerinus


title: Quận Pierce, North Dakota

text:
Quận Pierce là một quận thuộc tiểu bang Bắc Dakota, Hoa Kỳ. Quận lỵ đóng ở Rugby. Quận được đặt tên theo. Dân số theo điều tra năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ là 3990 người.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận này có diện tích 2802 km2, trong đó có 166 km2 là diện tích mặt nước.

Các quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của North Dakota

Khu dân cư thành lập năm 1889
Lãnh thổ Dakota 1889


title: Bidens campylotheca

text:
Bidens campylotheca là một loài thực vật có hoa trong họ Asteraceae. Nó thuộc chi Bidens. Loài này chỉ được tìm thấy ở quần đảo Hawaii.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Bidens
Thực vật dễ tổn thương
Thực vật đặc hữu Hawaii
Thực vật được mô tả năm 1856


title: Trigonochrostia

text:
Trigonochrostia là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Lê Trực

text:
Lê Trực (1828-1918, Chữ Hán: 黎直) là một võ quan thời nhà Nguyễn và thủ lĩnh nghĩa quân Cần Vương cuối thế kỉ XIX tại quê nhà. Khi vua Hàm Nghi xuống chiếu Cần Vương lấn thứ hai nhằm kêu gọi sĩ phu và nhân dân cả nước khởi nghĩa chống Pháp, ông đã khởi binh ở vùng Quảng Bình. Sau đó, ông bị quân Pháp tầm nã, phải rút ra Hà Tĩnh. Ở đây, ông hợp sức với Tôn Thất Đàm (con cả Tôn Thất Thuyết) tiếp tục kháng chiến. Cho tới ngày vua Hàm Nghi bị bắt, ông mới giải tán nghĩa binh rồi về quê nhà.

Tiểu sử
Ông sinh tháng 6 năm Mậu Tý (1828) tại thôn Chân Linh, làng Thanh Thủy, tổng Thuận Lệ, phủ Quảng Trạch (nay là Thôn Bàu 1, xã Tiến Hoá, huyện Tuyên Hoá, tỉnh Quảng Bình), với tên khai sinh là Lê Vợn. Ông là con thứ năm trong một gia đình thuần nho học.

Lê Vợn mồ côi cha khi mới 5 tuổi. Mẹ bán ông làm con nuôi của ông Lê Sức và bà Nguyễn Thị Hân. Ông Lê Sức làm chức thủ ngự trấn ải Sông Gianh ở làng Thuận Bài (xã Quảng Thuận – huyện Quảng Trạch ngày nay). Lên 13 tuổi, ông Lê Sức đổi con trai từ Lê Vợn thành Lê Trực và cho ông được học chữ, học võ cùng 3 người con trai khác của ông Lê Sức là Trung, Bình, Chính.

Năm Bính Ngọ (1846), khi Lê Trực tròn 18 tuổi, ông được ra học trường võ tại Thanh Hoá.

Năm Đinh Mùi (1847), phủ Kinh Môn Thanh Hoá thất thủ vào tay người Khách. Lê Trực đã tập hợp tàn quân phủ Kinh Môn cùng dân chúng chiến đấu; sau một tuần, họ đã thu phục được phủ này. Quan phủ thưởng cho ông 300 quan tiền và giữ ông lại phò trợ.

Làm quan
Năm Kỷ Dậu (1849), ông đi tòng quân ở Đồng Hới (Quảng Bình). Tại đây, ông đã có thời cơ để luyện võ thao lược nhưng hai lần thi trường Ba (năm 1851 và 1857) đều hỏng.

Năm Đinh Tỵ (1857) về sau ông giữ các chức suất đội Ninh Bình.

Năm Kỷ Mùi (1859), ông đỗ tạo sĩ (tiến sĩ võ), được vua ban chức "Sắc Tứ Đệ Tam Giáp Đồng Võ Tiến Sĩ Xuất Thân", cùng bộ áo mũ cân đai và một thẻ bài bằng gỗ có 4 chữ "Ân Tứ Vinh Quy".

Trong nhiều năm sau đó, ông liên tiếp giữ các chức chánh lãnh binh ở kinh thành, Thanh Hóa và Lạng Sơn.

Năm Canh Thìn (1880), triều đình Huế điều ông Trực, khi đó là phó lãnh binh Hà Nội, về kinh. Tổng đốc Hà Nội là Hoàng Diệu xin triều đình giữ Lê Trực ở lại Hà Nội làm đề đốc Hà Nội. Năm 1882, khi đang là đề đốc Hà Nội, và không giữ được thành, phải rút chạy lên Sơn Tây nên ông bị cách chức về quê.

Năm Quý Mùi (1883), thành Hà Nội thất thủ. Tổng đốc Hoàng Diệu tự vẫn, còn Lê Trực về Huế tạ tội, nhưng vua Tự Đức ân xá cho ông về quê.

Khởi nghĩa ở Quảng Bình
Ngày 5/7/1885, kinh thành Huế bị thất thủ vào tay quân Pháp. Sau đó, vua Hàm Nghi cùng Tôn Thất Thuyết ra Hà Tĩnh. Ngày 9/9/1885, Tôn Thất Thuyết hộ giá vua Hàm Nghi ra Tân Sở và hạ chiếu Cần Vương, kể tội ác của thực dân Pháp, nói lên nỗi thống khổ của người dân nô lệ bị mất nước, và kêu gọi các sĩ phu yêu nước phò vua Hàm Nghi kháng Pháp.

Chưa đầy 2 tháng, ông Lê Trực tập hợp hơn 500 người với các tướng lĩnh kiên trung như Cao Thượng Chí (người thôn Xuân Mai, xã Mai Hoá), Nguyễn Phạm Tuân ở Chợ Đón (Bố Trạch), Phan Tường ở Ba Đồn - Quảng Long, chánh lãnh binh Lê Ảnh,.. Đội quân sắm sửa gậy gộc, giáo mác, sẵn sàng chờ lệnh đánh Pháp cùng với quân của các ông Đề Phú, Đề Én, Lãnh Ngưỡng, Lãnh Khuê, Đề Trích, Đoàn Chí Tuân, Mai Lượng …

Năm Bính Tuất (1886), hơn 60 lính Pháp đi bộ theo Quốc lộ 1 đến lập đồn bốt ở Đèo Ngang nhằm án ngự Bắc-Nam. Nghĩa quân Lê Trực tổ chức đánh úp quân Pháp ngay tại Cầu Ròn, giết chết 5 Phi đen và đánh đuổi tàn quân Pháp khỏi căn cứ.

Đêm mồng 9 rạng ngày 10/5 năm đó, nghĩa quân Lê Trực đột nhập thành Đồng Hới, đốt trại lính Pháp, làm chủ toàn thành và cắt đứt giao thông Bắc-Nam gần 2 tháng. Đặc biệt, viên tỉnh trưởng Nguyễn Đình Dương (người mang tiếng ác ôn nhất miền Trung) đã bị xử tội.

Sau đó, nghĩa quân liên tiếp hạ nhiều đồn Pháp trên đất Quảng Bình từ đồng bằng đến miền núi và chặn đứng các cuộc hành quân của Pháp trên hai đường thủy - bộ.

Đến tháng 6, quân Pháp lên theo Sông Gianh (Linh Giang) để xây đồn bốt. Nghĩa quân ra nghênh chiến, dụ hơn 200 thuyền Pháp và quân thân Pháp vào ổ phục kích mà Lê Trực đã dựng sẵn cuối thôn Chân Linh (Thôn Bàu 3 ngày nay). Hai bên đánh giáp lá cà dữ dội, khiến quân Pháp thương vong nhiều.

Sau đó,các đồn bốt Pháp liên tục bị nghĩa quân Lê Trực công kích như Hướng Phương, Mỹ Hoà, Đan Xá … ngay cả đồn Đồng Hới cũng bị công kích nhiều lần, giúp nghĩa quân kiểm soát đoạn Quốc lộ 1 đi qua địa phương và chặn đường giao thông của Pháp từ Nghệ-Tĩnh vào Đồng Hới.

Lúc này, triều đình đưa một loạt tri phủ, tri huyện, lý trưởng mới lên thay các quan lại cũ vốn phò vua Hàm Nghi chống Pháp, khiến một số người không dám nhậm chức vì sợ bị nghĩa quân tấn công, trong khi một số khác vẫn lãnh chức nhưng xin lưu trú tại đồn Pháp. Lúc này, các nghĩa quân Cần Vương liên tiếp thắng trận ở các vùng Biểu Lệ, Diên Trường, Trung Thôn, Lâm Xuân, Hoà Ninh, Hạ Trang,… Quân của Lê Trực làm chủ được bắc Quảng Bình, gây nhiều thiệt hại tổn thương cho thực dân Pháp. Cuối năm 1887, quân Pháp vẫn đặt được đồn tại Minh Cầm (xã Phong Hoá? ngày nay), buộc Lê Trực nhiều lần công kích. Nhưng lúc đó, do có gián điệp dẫn đường cho Pháp, đại bản doanh của ông tại Rú Cấm (xã Tiến Hoá) bị đánh úp. Dù lui quân an toàn, nhưng nghĩa quân bị bắt hơn 10 người, trong đó có bà vợ cả của ông, các tướng Nguyễn Phạm Tuân và Phan Tường.

Sau đó, Lê Trực cùng Tôn Thất Đàm (con trai Tôn Thất Thuyết) thu phục tàn quân các nơi và chiêu mộ thêm lính ở đầu Sông Nai để tiếp tục chiến đấu kiên cường, buộc quân Pháp co cụm về đồng bằng.

Cuối năm 1888, vua Hàm Nghi bị bắt, nhưng nghĩa quân của Lê Trực vẫn tiếp tục chiến đấu, khiến quân Pháp tổn thất nặng nề. Uy thế của quân Cần Vương bắc Quảng Bình vẫn lên cao. Người Pháp áp dụng chiến lược "dùng người Việt trị người Việt" (liên tục đánh vào làng mạc, tàn sát dân thường để buộc nghĩa quân chùn chân) và tận dụng ưu thế quân lực vượt trội để đánh bại nghĩa quân.

Đầu năm 1891, ông Lê Trực phải cầu hòa với quân Pháp để bảo vệ bách tính. Phong trào Cần Vương ở Quảng Bình kết thúc.

Ngày 4 tháng Sáu năm Mậu Ngọ (1918), ông Lê Trực qua đời tại quê nhà, hưởng thọ 90 tuổi, khiến cho nhân dân và chí sĩ yêu nước khắp nơi đều thương xót.

Bức thư với đại úy Pháp
Dù phong trào Cần Vương thất bại, nhưng lòng trung với vua, yêu dân yêu nước của ông được thể hiện qua những bức thư với Đại uý Mouteaux của Pháp với nội dung "Dụ cụ Lê Trực ra hàng và giúp Đồng Khánh". Lê Trực trả lời dứt khoát với những lý lẻ mềm dẻo:

"Đối với tôi, Đại uý vẫn có tình bằng hữu, tôi muốn ra tiếp chuyện với Đại uý nhưng người chưa khoẻ.

Khi người Pháp lấy kinh thành Hà Nội, khắp nơi đều nổi loạn chém giết nhau, tôi làm một viên quan võ cao cấp nhất trong tỉnh nên tôi phải họp thân hào, thân sĩ giúp vua giữ nước. Đại uý mới đến miền đất này nên trong mắt Đại uý người nào cũng như vậy.

Cuối năm trước, Đại uý viết thư yêu cầu tôi đình chiến và giải tán quân sĩ. Tôi có gửi đến đồn Quảng Khê (Quảng Trạch) "một món quà nhỏ"(*) để tỏ lòng thành thực với Đại uý.

Mới đây Đại uý lại lập đồn Minh Cầm để nhìn thấu bí hiểm của vùng rừng núi này. Có đồn Minh Cầm làm cho dân lành hãi hùng, hoảng sợ và Đại uý đã gây nên tai tiếng này. Đại uý nên bỏ đồn Minh Cầm rút về Quảng Khê thì chúng ta có thể đình chiến được.

Đại uý còn doạ: Nếu tôi ra hàng thì an toàn, nếu bắt được tôi là giết. Tôi đang đợi."

Năm 1887, Lê Trực lại viết thư cho Đại uý Mouteaux:

"Vua Hàm Nghi là em út vua Kiến Phúc và là người được tôn lên trị vị. Hàm Nghi lên ngôi được Thái Hậu ưng chuẩn, triều đình thoả thuận, toàn dân hoanh nghênh nên Hàm Nghi mới xứng là vua đất Nam.

Tôi là người chịu ơn của Tiên Đế, không lẽ lại thay đổi sự việc đã thành tựu. Lên làm vua là định mệnh của trời. Nếu tôi trở mặt thay lời thì tôi phải hỗ thẹn với rừng rú, sông suối, núi non, quê hương xứ sở và sau này khi tôi về thế giới bên kia tôi sẽ đắc tội với tiên Đế, tổ tiên. Vậy tôi không bao giờ bỏ vua Hàm Nghi.

Nhà tôi bị Đại uý đốt cháy, vợ tôi bị Đại uý bắt bớ, tra khảo, giam cầm. Một số tướng sĩ của tôi bị Đại uý giết nên tôi phải rày đây, mai đó, lẫn khuất trong rừng.

Đại uý biết đấy và chẳng nên ngần ngại gì nữa, bỏ đồn Minh Cầm, rút về Quảng Khê cho dân lành làm ăn yên ổn."

Hết cách, Đại uý đã nói lên lời cuối cùng: "Tôi tuyên bố quân Pháp sẽ đánh."

Lê Trực trả lời: "Tôi sẵn sàng chờ"

Gia đình
Ông có hai người vợ; vợ cả Lê Thị Tợi, vợ kế Lê Thị Nhượng.

Thi hài cụ và hai người vợ được an táng tại quê hương ngày nay thuộc thôn Bàu 1, xã Tiến Hoá, huyện Tuyên Hoá, tỉnh Quảng Bình.

Di sản
Hiện nay tên núi, tên sông còn ghi dấu ấn cuộc đời binh đao của nghĩa quân Bắc Quảng Bình với tên ông như: Đồng Thổng, Bàu Phượng Hoàng (xòm Bàu Tiến Hoá), Mái Lò Rèn (Tân Thủy, Tiến Hoá), khe Đá Mài, Hố Voi, Bãi Tập, Hòn Bồ Muối, Khe Cửa Đồn, Cồn Đánh Mõ, Núi Voi Dựa …

Để ghi nhớ công ơn, tại xã Tiến Hoá có 2 ngôi trường mang tên ông: Trường Tiểu Học Lê Trực và Trường THPT Lê Trực.

Tên ông được đặt làm tên phố và đường Lê Trực ở Hà Nội và đường Lê Trực ở quận Bình Thạnh.

Tham khảo
Hoài Nguyễn, Loan Nguyễn, Tuệ Nguyễn. Từ điển đường phố Hà Nôi: đường, phố, ngõ, di tích, thắng cảnh.

Chú thích

Sinh năm 1882
Quan lại nhà Nguyễn
Người Quảng Bình
Sống tại Hà Nội


title: Sao cực siêu khổng lồ

text:
Sao cực siêu khổng lồ (Hypergiant) (lớp chiếu sáng 0) là một ngôi sao có khối lượng và độ sáng cực lớn, cho thấy dấu hiệu về tốc độ suy giảm khối lượng rất cao.

Đặc điểm
Từ "hypergiant" (sao cực siêu khổng lồ) thường được dùng như một thuật ngữ mơ hồ về các ngôi sao có khối lượng lớn nhất được tìm thấy, mặc dù đã có những định nghĩa chính xác hơn. Năm 1956, các nhà thiên văn Feast và Thackeray đã sử dụng thuật ngữ super-supergiant (siêu sao siêu khổng lồ) (sau đó đổi thành sao cực siêu khổng lồ) chỉ các ngôi sao có cấp sao tuyệt đối lớn hơn MV = −7. Năm 1971, Keenan đề xuất rằng thuật ngữ này chỉ nên được sử dụng cho các sao siêu khổng lồ thể hiện ít nhất một thành phần phát xạ rộng trong Hα, cho thấy một bầu khí quyển của sao được mở rộng hay một tốc độ suy giảm khối lượng tương đối lớn. Tiêu chuẩn của Keenan là một trong những tiêu chuẩn được sử dụng nhiều nhất bởi các nhà khoa học ngày nay. Điều này có nghĩa là sao cực siêu khổng lồ không nhất thiết phải có khối lượng lớn hơn một sao siêu khổng lồ tương đồng. Tuy nhiên, các ngôi sao lớn nhất vẫn được xem là các sao cực siêu khổng lồ, và có thể có khối lượng gấp 100–150 lần khối lượng Mặt Trời.

Sao cực siêu khổng lồ là một ngôi sao rất sáng, gấp hàng triệu lần độ sáng Mặt Trời, và có nhiệt độ thay đổi từ 3,500 K đến 35,000 K. Hầu hết các sao cực siêu khổng lồ có độ sáng thay đổi theo thời gian vì sự mất ổn định các phần phía trong của chúng.

Vì có khối lượng cực lớn, vòng đời của một ngôi sao cực siêu khổng lồ rất ngắn, chỉ vài triệu năm so với khoảng 10 tỉ năm đối với các ngôi sao như Mặt Trời. Vì thế, sao cực siêu khổng lồ rất hiếm gặp và chỉ có một số ít được biết đến hiện nay.

Không nên nhầm lẫn sao cực siêu khổng lồ với sao biến quang xanh. Một ngôi sao được phân loại như vào kiểu sao cực siêu khổng lồ là do kích thước và tốc độ suy sụp khối lượng, trong khi đó một sao biến quang xanh là một sao siêu khổng lồ xanh lớn đang trải qua một giai đoạn tiến hoá trong đó nó mất một lượng lớn khối lượng.

Các sao cực siêu khổng lồ đã biết
Việc nghiên cứu sao cực siêu khổng lồ khá khó khăn vì chúng rất hiếm. Dường như có một giới hạn độ sáng trên cho các sao cực  siêu khổng lồ lạnh nhất (có màu vàng hoặc đỏ): không một ngôi sao nào trong số chúng sáng hơn cường độ bolometric –9.5, tương ứng khoảng 500,000 lần độ sáng của Mặt Trời. Nguyên nhân hiện vẫn chưa được biết.

Sao biến quang xanh

Phần lớn sao biến quang xanh được phân loại là sao cực siêu khổng lồ, và thực sự chúng là các ngôi sao sáng nhất từng được biết:
 P Cygni, nằm ở phía Bắc chòm sao Thiên Nga.
 S Doradus, nằm gần thiên hà Đám mây Magellan lớn, phía Nam chòm sao Kiếm Ngư. Thiên hà này cũng chứa Siêu tân tinh 1987A, một ngôi sao cực siêu khổng lồ.
 Eta Carinae, nằm bên trong tinh vân Keyhole (NGC 3372) phía Nam chòm sao Thuyền Để. Eta Carinae có khối lượng cực lớn, có thể gần 120 tới 150 lần Mặt Trời, và sáng gấp 4 đến 5 triệu lần.
 Sao Súng Lục, gần trung tâm Ngân Hà, trong chòm sao Nhân Mã. Sao Súng Lục có thể nặng gấp 150 lần Mặt Trời, và sáng gấp 1,7 triệu lần.
 Nhiều ngôi sao trong cụm sao Cl* 1806-20, nằm ở phía bên kia Ngân Hà. Một trong số đó, LBV 1806-20, là ngôi sao sáng nhất được biết, gấp 2 đến 40 triệu lần Mặt Trời, và cũng là một trong số các sao lớn nhất.

Sao cực siêu khổng lồ xanh

 Zeta¹ Scorpii.
 MWC 314, trong chòm sao Đại Bàng.
 HD 169454, trong Scutum
 BD -14° 5037.
 Cygnus OB2-12..
 R136a1

Sao cực siêu khổng lồ trắng
 6 Cassiopeiae

Sao cực siêu khổng lồ vàng
Sao cực siêu khổng lồ vàng cực kỳ hiếm gặp, chỉ được thấy trong thiên hà của chúng ta:
 Rho Cassiopeiae, nằm phía Bắc chòm sao Tiên Hậu, sáng gấp 500,000 lần Mặt Trời.
 HR 8752
 IRC+10420
 Xem thêm các ngôi sao trong Westerlund 1.

Sao cực siêu khổng lồ đỏ

 RW Cephei
 NML Cygni
 VX Sagittarii
 VV Cephei
 S Persei
 VY Canis Majoris là ngôi sao có đường kính gấp 1800 đến 2100 lần Mặt Trời. Đường kính của nó có thể so sánh với kích thước quỹ đạo Sao Thổ.
 UY Scuti là ngôi sao có đường kính lớn thứ hai (sau Stephenson 2-18), gấp 1070 tới 2000 lần Mặt trời.
Stephenson 2-18 là ngôi sao có đường kính lớn nhất con người từng biết, có đường kính gấp 1500 lần Mặt Trời

Xem thêm
 Danh sách các ngôi sao có khối lượng lớn nhất

Tham khảo

Liên kết ngoài

Loại sao


title: Não

text:
Ở động vật, não, hay còn gọi là óc, là trung tâm điều khiển của hệ thần kinh trung ương, chịu trách nhiệm điều khiển hành vi. Ở hầu hết các loài động vật, não được đặt trên đầu, được bảo vệ bởi hộp sọ, và gần với các giác quan chính như thị giác, thính giác, vị giác, khứu giác, và cơ quan cảm giác về thăng bằng (equilibrioception).

Trong khi tất cả các động vật có xương sống đều có một bộ não, các động vật không xương sống hoặc có một bộ não trung tâm hoặc có một hệ thống các hạch thần kinh riêng rẽ. Một số loại động vật, chẳng hạn như các loài thích ti (cnidarian) và động vật da gai (echinoderm) không có một bộ não trung tâm mà thay vào đó là một hệ thống thần kinh phân tán. Trong khi đó, các loài như bọt biển hoàn toàn không có cả một bộ não hay một hệ thần kinh.

Não là một cơ quan vô cùng phức tạp. Ví dụ, não người có hơn 86 tỉ tế bào thần kinh, mỗi tế bào thần kinh liên kết với khoảng 100 ngàn tế bào thần kinh khác.

Đa số các bộ não đều thể hiện sự khác biệt giữa chất xám và chất trắng. Chất xám chủ yếu gồm các thân tế bào thần kinh. Trong khi đó trong chất trắng của não thì đa số là các sợi liên kết các tế bào thần kinh. Những sợi thần kinh được tách ly bằng chất Myelin do tế bào Oligodendroglia tạo ra. Màu trắng đặc trưng trong chất trắng của não do màu trắng của chất Myelin mà ra.

Sự ra đời của não bộ

Trước khi thay đổi hình dạng nhằm tạo ra một công cụ tối chuyên biệt thì tế bào não là một phần của đám tế bào không khác biệt với tế bào da. Hệ thần kinh trung ương được hình thành rất nhanh ngay khi còn trong phôi người vì nó phải kiểm soát các hoạt động trọng yếu sau này. Trong 21 ngày đầu tiên, hệ thần kinh chiếm 90% khối lượng phôi, sau 3 tháng nó chiếm nó chiếm 70% khối lượng phôi, sau đó là 40% ở trẻ sơ sinh và cuối cùng là chỉ còn lại 2% ở người trưởng thành.

Phôi ở tuần thứ 3 là một đám tế bào bên trong có chứa một chiếc đĩa gồm 3 phiến lá xếp chồng lên nhau. Lá phôi thứ nhất sẽ hình thành nên da và mô thần kinh, lá thứ 2 sẽ cho ra cơ và xương, lá phôi cuối cùng sẽ hình thành nên các cơ quan nội tạng. Vào ngày thứ 18 thì hệ thần kinh sơ khai được hình thành, quá trình này được gọi là sự hình thành hệ thần kinh. Hiện tượng này bắt đầu khi lá phôi thứ nhất dày lên, dài ra và tạo thành một loại vợt trên lưng phôi. Chiếc vợt này dần hỏm xuống tạo thành rãnh, và rãnh này sẽ khép lại vào ngày thứ 24 để tạo ra ống thần kinh. Chính ống thần kinh này sẽ tạo ra hệ thần kinh trung ương, phần phía trước là não và phần phía sau là tủy sống. Phần phía trên của ống thần kinh kể từ khi đó phát triển ra rất lớn. Và chiếc túi (những cơ quan rỗng hình túi) được hình thành vào cuối tháng thứ 3. Túi thứ nhất ở phía đầu mút của ống thần kinh nhanh chóng tạo ra hai bán cầu não. Túi thứ hai, phát sinh từ ống nằm ngay phía dưới, tạo ra thân não. Phần cuối cùng của ống ở phía dưới tạo ra một chiếc túi thứ ba chia ra làm hai phần tạo ra tiểu não và hành não.

Những bộ phôi đầu tiên được hình thành từ các tế bào gốc là những tế bào đa năng có thể là nguồn gốc của tất cả các tế bào trong cơ thể. Các tế bào gốc hiện trong các tầng sâu của ống thần kinh, sau đó chúng phân ra và di chuyển đến các tầng phía trên mặt. Quá trình di chuyển này kéo dài trong hai đến ba tháng đầu đời sống phôi thai. Những tế bào đó, dưới tên gọi là nguyên bào thần kinh và nguyên bào thần kinh đệm, là những tế bào tiên phong của các tế bào thần kinh và tế bào đệm.

Để đến được cái đích đã định sẵn, các nguyên bào thần kinh phải bám dọc theo chiều dài của những tế bào, hướng từ phần giữa đến phần ngoại vi. Những tế bào mà chúng bám vào này là những tế bào thần kinh đệm quay, những tế bào sau đó sẽ tự tiêu hủy. Trong quá trình di chuyển, các tế bào thần kinh tương lai bắt đầu thay đổi. Phần đuôi kéo dài của chúng mọc ra theo các tín hiệu hóa học và thiết lập mối quan hệ với các tế bào đích và giữa các tế bào thần kinh với nhau. Những tế bào thần kinh không kết hợp được với các tế bào khác sẽ chết đi, cho phép toàn bộ mạng lưới tổ chức sắp xếp lại một cách vô cùng chính xác.
Về phía các nguyên bào thần kinh đệm, chúng cũng sẽ biến đổi thành những tế bào thần kinh đệm và bắt đầu đảm nhiệm việc tiếp tế, kiểm soát chất thải, bao bọc các phần kéo dài của tế bào thần kinh.

Cái chết của não

Cái chết của các nơron cũng đã bị hiểu sai trong suốt một thời gian dài. Cách đây 20 năm, người ta cho rằng một số vùng não, như cấu tạo đồi thị chẳng hạn, mất đi đến 50% số lượng nơron khi con người về già mặc dù họ không hề có triệu chứng thoái hóa não. Tuy nhiên các nghiên cứu mới nhất cho thấy sự suy giảm số lượng nơron, nếu có cũng là rất nhỏ trong các trường hợp lão hóa thông thường. Do đó không phải cái chết của các nơron đã làm suy giảm chức năng não, mà chức năng giảm chẳng qua là do những liên kết giữa các nơron với nhau giảm cả về mặt số lượng lẫn chất lượng. Nhiều giả thuyết được đưa ra: có thể là bao myelin quấn quanh phần kéo dài và có tác dụng thúc đẩy nhanh việc chuyên chở luồng thần kinh bị hư hại, số lượng đường liên kết giữa các nơron với nhau giảm, các vùng xảy ra các kết nối bị hư hại hoặc não bộ mất đi tính mềm dẻo.

Các nghiên cứu chỉ ra rất nhiều khác biệt về năng lực giữa đàn ông và phụ nữ. ví dụ, đàn ông có khả năng di chuyển dễ dàng hơn trong không gian, còn phụ nữ thì lại có năng khiếu hơn về học ngôn ngữ. Đối với các nhà chuyên môn thì khó mà có thể kết luận điều gì về vấn đề này, và theo họ thì những khác biệt này phải xem xét dựa vào cá nhân hơn là dựa vào giới tính.

Dây thần kinh

Bộ não liên lạc với cơ thể thông qua tuỷ sống và những sợi dây thần kinh. Tuỷ sống to cỡ đầu ngón tay, dày và mềm, chạy dọc suốt sống lưng, là nơi chuyển tiếp các thông tin đến và đi của bộ não. Từ cột sống, các dây thần kinh toả ra khắp nơi, chuyển tải các xung thần kinh đến và đi từ các cơ quan trong cơ thể.

Học tập và bộ nhớ

Hầu như tất cả các loài động vật có khả năng thay đổi hành vi của họ như là một kết quả của kinh nghiệm ngay cả các loại nguyên thủy nhất của sâu. Bởi vì hành vi được thúc đẩy bởi hoạt động của não bộ, những thay đổi trong hành vi bằng cách nào đó phải tương ứng với những thay đổi bên trong não. Khi cá nhân nhìn thấy các đối tượng, sẽ là một sự phản ánh trong não để nói cho cá nhân phải làm gì, như là một kết quả làm từ kinh nghiệm.

Tham khảo
Bí ẩn của não bộ - Anne Debroise
Sự dụng trí tuệ của bạn - Tony Buzan
Con cái chúng ta đều giỏi - Adam Khoo
Não bộ công việc âm thầm của chất xám - Trịnh Huy Triều
The Speed Reading Book - Tony Buzan
Master Your Memory - Tony Buzan
Einstein - Nguyễn Xuân Xanh

Chú thích

Hệ thần kinh trung ương
Bài cơ bản dài trung bình
Não
Cơ quan


title: Chibana Kurara

text:
Chibana Kurara (tiếng Nhật:知花 くらら) là một hoa hậu của Nhật Bản. Cô sinh ngày 27 tháng 3 năm 1982 tại thành phố Naha, thủ phủ của tỉnh Okinawa. Cô đoạt danh hiệu Hoa hậu Hoàn vũ Nhật Bản năm 2006 và đại diện cho đất nước này tham dự cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ cùng năm tổ chức tại Mỹ. Chibana Kurara đã đoạt giải Trang phục dân tộc đẹp nhất bởi khác với các hoa hậu Nhật khác, cô đã không trình diễn bộ kimono truyền thống của phụ nữ Nhật mà thay thế bằng bộ trang phục dũng mãnh của võ sĩ samurai. Kết quả cuối cùng, Kurara Chibana đã xuất sắc giành danh hiệu Á hậu 1 tại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2006.

Tham khảo

Nữ người mẫu Nhật Bản
Hoa hậu Nhật Bản
Nhân vật còn sống
Sinh năm 1982
Nữ diễn viên Nhật Bản


title: Coryssovalva

text:
Coryssovalva là một chi bướm đêm thuộc phân họ Tortricinae của họ Tortricidae.

Các loài
Coryssovalva cosmocosta Razowski, 1987

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Euliini


title: Itō, Shizuoka

text:
Ito (tiếng Nhật: 伊東市, đọc là I-tô) là một thành phố thuộc tỉnh Shizuoka của Nhật Bản.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thành phố tỉnh Shizuoka
Thành phố ven biển ở Nhật Bản


title: Họ Quắn hoa

text:
Họ Quắn hoa, họ Mạ sưa, họ Cơm vàng hay họ Chẹo thui (danh pháp khoa học: Proteaceae) là các tên gọi của một họ thực vật có hoa chủ yếu phân bố tại Nam bán cầu. Họ này tương đối lớn, với khoảng gần 80 chi và 1.600 loài. Cùng với Platanaceae và Nelumbonaceae chúng hợp thành bộ Proteales.

Miêu tả
Nhiều chi trong họ Proteaceae là hay thay đổi, với cụ thể là chi Banksia có thể coi là ví dụ điển hình nhất về bức xạ thích ứng ở thực vật. Sự hay thay đổi này làm cho việc chọn ra một tiêu chí nhận dạng chung, có tính chẩn đoán và đơn giản cho họ này trở thành không thể; mặc dù mỗi chi riêng biệt có thể dễ dàng nhận dạng.

Proteaceae nói chung là các cây thân gỗ hay cây bụi, ngoại trừ một số loài thuộc chi Stirlingia là cây thân thảo. Chúng là cây thường xanh, với lá dao động mạnh về kích thước, hình dáng và mép lá. Ở nhiều chi, đặc trưng hiển nhiên nhất là cụm hoa thường to và rất sặc sỡ, chứa nhiều hoa nhỏ mọc dày dặc thành một đầu hay bông kết chặt. Tuy nhiên, ngay cả đặc trưng này cũng không phải là có ở mọi chi trong họ Proteaceae: chẳng hạn các loài thuộc chi Adenanthos lại có các hoa mọc riêng lẻ. Ở phần lớn các loài Proteaceae thì cơ chế thụ phấn mang đặc tính chuyên biệt hóa cao. Nó thường bao gồm việc sử dụng "vùng dẫn dụ phấn hoa", một khu vực trên đỉnh vòi nhụy phô bày phấn hoa ra cho các sinh vật thụ phấn
.

Hoa
Nói chung, đặc trưng chẩn đoán họ Proteaceae là hoa bất thường. Các bộ phận của hoa trong họ Proteaceae thường là bộ bốn, nhưng 4 lá đài dạng cánh hoa thì hợp lại thành một ống hẹp và dài với đài khép kín ở đỉnh, các chỉ nhị của 4 nhị hoa cũng hợp vào lá đài, theo kiểu sao cho các bao phấn được chứa đựng trong phạm vi đài. Nhụy hoa ban đầu cũng đi dọc theo bên trong của ống bao hoa, sao cho đầu nhụy cũng được chứa đựng trong phạm vi đài. Khi hoa phát triển, nhụy lớn lên rất nhanh. Do đầu nhụy bị hãm lại, nên vòi nhụy phải cong đi để có thể thuôn dài và cuối cùng nó cong đến mức nó chia tách bao hoa ra dọc theo một đường nối. Vòi nhụy tiếp tục lớn tới tận khi nở hoa, khi các tuyến mật bắt đầu sản sinh ra mật hoa. Vào thời điểm đó, bao hoa chia tách ra thành các lá đài hợp thành của nó, đài cũng chia tách ra và nhụy hoa được giải phóng để trở thành thẳng hơn.

Ngay trước khi nở hoa các bao phấn giải phóng phấn hoa của chúng, gửi chúng xuống đầu nhụy, trong nhiều trường hợp có vùng nhiều cùi thịt lớn để hỗ trợ việc trầm lắng phấn hoa của chính chúng. Các sinh vật ăn mật hoa khó có thể tiếp xúc với các bao phấn, nhưng khó có thể tránh tiếp xúc với đầu nhụy; vì thế đầu nhụy hoạt động như là vùng dẫn dụ phấn hoa, đảm bảo là các sinh vật ăn mật hoa có thể trở thành các sinh vật thụ phấn. Mặt trái của chiến lược thụ phấn này là xác suất tự thụ phấn bị tăng lên; nhiều loài Proteaceae tránh điều này bằng các chiến thuật như nhị thuần thục trước, tự không tương thích giữa nhị và nhụy hay sự phát triển không đầy đủ có lựa chọn đối với các hạt do tự thụ phấn.

Phân bố và sinh thái

Proteaceae là họ chủ yếu ở Nam bán cầu, với các trung tâm đa dạng chính ở Australia và Nam Phi. Nó cũng có tại miền trung châu Phi, Nam và Trung Mỹ, Ấn Độ, miền đông và đông nam châu Á, các đảo của châu Đại Dương. Chỉ có 2 loài tại New Zealand, mặc dù chứng cứ phấn hoa hóa thạch cho thấy trước kia tại đây có nhiều loài hơn.

Họ này là một ví dụ tốt về họ thực vật nguồn gốc Gondwana, với các đơn vị phân loại có mặt dường như trên mọi vùng đất là các phần còn lại của siêu lục địa cổ đại Gondwana. Họ này và các phân họ của nó được cho là đã đa dạng hóa trước khi phân mảnh Gondwana, ngầm chỉ ra rằng tất cả chúng đều có thời gian tồn tại trên 90 triệu năm. Chứng cứ cho điều này bao gồm sự phổ biến của phấn hoa dạng Proteaceae thấy có trong các trầm tích than đá kỷ Phấn trắng tại đảo South của New Zealand. Người ta cho rằng họ này có được sự phân bố như hiện nay chủ yếu là do trôi dạt lục địa chứ không phải là sự phát tán xuyên qua các khe hở đại dương.

Nhiều loài Proteaceae có rễ kiểu quắn hoa (rễ cụm). Các rễ cụm này là các khối rễ con ở bên và lông tơ tạo thành một bề mặt hấp thụ tỏa tròn, sinh ra dưới lớp lá rụng trong mùa tăng trưởng và thường teo lại vào cuối mùa tăng trưởng. Chúng là sự thích nghi để phát triển trong các loại đất nghèo phosphor, làm tăng mạnh khả năng tiếp xúc của cây với nguồn nước và dưỡng chất khan hiếm bằng cách gia tăng bề mặt hấp thụ của rễ. Tuy nhiên, kiểu thích nghi này làm cho chúng dễ bị tổn thương với bệnh thối rễ do mốc nước Phytophthora cinnamomi gây ra và nói chung không chịu được sự bón phân. Do các rễ kiểu quắn hoa chuyên biệt hóa này, họ Proteaceae là một trong số ít họ thực vật có hoa không có mối quan hệ cộng sinh với nấm vỏ rễ.

Phân loại
Proteaceae là họ tương đối lớn, với khoảng 80 chi và 1.600 loài. Các chi được biết đến nhiều nhất bao gồm Protea, Banksia, Embothrium, Grevillea (trải bàn / ngân hoa), Hakea, Dryandra và Macadamia.

Họ này được hầu như tất cả các nhà phân loại học công nhận. Được thiết lập vững chắc trong phân loại học Linnaeus cổ điển, nó cũng được các hệ thống phân loại dựa trên miêu tả theo nhánh như hệ thống APG và hệ thống APG II công nhận. Trong các hệ thống này nó được đặt trong bộ Proteales, nhưng vị trí của bộ này lại không cố định.

Nền tảng để phân loại các chi trong họ Proteaceae được L. A. S. Johnson và Barbara Briggs đặt ra trong chuyên khảo có ảnh hưởng của họ viết năm 1975 là On the Proteaceae: the evolution and classification of a southern family. Phân loại của họ đã được tinh chỉnh lại một chút trong khoảng 3 thập kỷ gần đây, chủ yếu bởi Peter H. Weston và Nigel P. Barker vào năm 2006. Họ Proteaceae hiện tại được chia ra thành 5 phân họ, bao gồm: Bellendenoideae, Grevilleoideae, Persoonioideae, Proteoideae và Symphionematoideae. Sắp xếp đầy đủ, theo Weston và Barker, là như sau:

 Phân họ Bellendenoideae
 Bellendena
 Phân họ Grevilleoideae
 incertae sedis
 Carnarvonia
 Sphalmium
 Tông Banksieae
 Phân tông Banksiinae
 Banksia
 Dryandra
 Phân tông Musgraveinae
 Austromuellera
 Musgravea
 Tông Embothrieae
 Phân tông Embothriinae
 Embothrium
 Oreocallis
 Alloxylon
 Telopea (đế vương hoa)
 Phân tông Hakeinae
 Buckinghamia
 Finschia
 Grevillea (ngân hoa / trải bàn)
 Hakea
 Opisthiolepis
 Phân tông Lomatiinae
 Lomatia
 Phân tông Stenocarpinae
 Stenocarpus
 Strangea
 Tông Macadamieae
 Phân tông Gevuininae
 Bleasdalea
 Cardwellia
 Euplassa
 Gevuina
 Hicksbeachia
 Kermadecia
 Sleumerodendron
 Turrillia
 Phân tông Macadamiinae
 Brabejum
 Macadamia (mắc ca)
 Panopsis
 Phân tông Malagasiinae
 Catalepidia
 Malagasia
 Phân tông Virotiinae
 Athertonia
 Heliciopsis (song quần)
 Virotia
 Tông Roupaleae
 incertae sedis
 Eucarpha
 Megahertzia
 Knightia
 Triunia
 Phân tông Floydiinae
 Darlingia
 Floydia
 Phân tông Heliciinae
 Helicia (quắn hoa, chẹo thui, mạ sưa)
 Hollandaea
 Phân tông Lambertiinae
 Lambertia
 Xylomelum
 Phân tông Roupalinae
 Neorites
 Orites
 Roupala
 Phân họ Persoonioideae
 Tông Persoonieae
 Acidonia
 Garnieria
 Persoonia
 Toronia
 Tông Placospermeae
 Placospermum
 Phân họ Proteoideae
 incertae sedis
 Beauprea
 Beaupreopsis
 Dilobeia
 Cenarrhenes
 Eidothea
 Franklandia
 Tông Conospermeae
 Phân tông Conosperminae
 Conospermum
 Synaphea
 Tông Leucadendreae
 Phân tông Adenanthinae
 Adenanthos
 Phân tông Isopogoninae
 Isopogon
 Phân tông Leucadendrinae
 Diastella
 Leucadendron
 Leucospermum
 Mimetes
 Orothamnus
 Paranomus
 Serruria
 Sorocephalus
 Spatalla
 Vexatorella
 Tông Petrophileae
 Aulax
 Petrophile
 Tông Proteeae
 Faurea
 Protea
 Phân tông Stirlingiinae
 Stirlingia
 Phân họ Symphionematoideae
 Agastachys
 Symphionema

Trồng và sử dụng

Nhiều loài Proteaceae được trồng trong vườn ươm, như là thực vật hàng rào cũng như vì tán lá và hoa nổi bật và đặc biệt của chúng. Một vài loài có tầm quan trọng đối với ngành trồng hoa, đặc biệt một vài loài trong các chi Banksia và Protea. Hai loài của chi Macadamia được trồng ở quy mô thương mại để lấy hạt ăn được. Gevuina avellana (phỉ Chile) được trồng để lấy hạt của nó tại Chile và New Zealand, hạt này cũng ăn được và được sử dụng trong công nghiệp dược phẩm để dưỡng da do các tính chất giữ ẩm của nó, như là thành phần của kem chống nắng.

Các loài có giá trị nhất như là các cây cảnh là các loài cây gỗ xa nhất về phương nam do chúng có thể tạo ra cảnh quan đẹp kỳ lạ kiểu nhiệt đới tại các khu vực có khí hậu ôn đới; các loài ở Chile sau đây là các ví dụ tốt về điều này: Lomatia ferruginea, Lomatia hirsuta. Chúng đã được du nhập vào Tây Âu và miền tây Hoa Kỳ. Embothrium coccineum (cây lửa Chile hay Notro) có giá trị cảnh quan do nó có hoa màu đỏ thẫm, phát triển tốt trên đảo Anh và có thể thấy tại quần đảo Faroe ở vĩ độ 62° vĩ bắc.

Trong số các loài Banksia, nhiều loài được trồng tại khu vực Địa Trung Hải và vùng có khí hậu hải dương, phần lớn trong chúng là cây bụi, chỉ một vài loài là cây gỗ. Chúng được trồng vì độ cao của mình. Trong số các loài cao nhất có: B. integrifolia với phân loài B. integrifolia subsp. monticola là đáng chú ý hơn cả vì nó là loài Banksia thân gỗ cao nhất và chịu đựng sương giá tốt hơn cả, B. seminuda, B. littoralis, B. serrata; những loài được coi là cây bụi lớn hay cây gỗ nhỏ: B. grandis, B. prionotes, B. marginata, B. coccinea và B. speciosa, và được trồng trong các công viên, vườn và ven đường phố, phần còn lại của chi này là khoảng 170 loài cây bụi, nhưng vẫn có thể có giá trị vì hoa đẹp của chúng.

Các loài khác, nhỏ hơn nhưng cũng được trồng tại một vài nơi trên thế giới là Telopea speciosissima (waratah), từ các dãy núi tại New South Wales, Australia.

Một vài loài trong khí hậu ôn đới cũng được trồng ở quy mô địa phương tại Australia vì vẻ đẹp của chúng: Persoonia pinifolia (geebung lá thông) vì hoa vàng chói lọi và quả giống như quả nho. Adenanthos sericeus (cây bụi lá quăn) được trồng vì lá mềm lòe loẹt và hoa nhỏ màu đỏ hay da cam của chúng. Hicksbeachia pinnatifolia được trồng vì quả ăn được và lá của nó.

Liên kết ngoài
 Hình ảnh của Proteaceae từ Vườn thực vật quốc gia Australia
 Proteaceae trong Quần thực vật Trung Hoa
 Proteaceae trong phân loại của NCBI

Chú thích

P