title: Ulrika Eleonora của Thụy Điển

text:
Ulrika Eleonora (Ulrika Eleonora the Younger, 23 tháng 1 năm 1688 - 24 tháng 11 năm 1741) là Nữ vương của Thụy Điển từ năm 1718 đến khi thoái vị vào năm 1720 để nhường ngôi cho chồng, Fredrik I. Do đó, bà trở thành Vương hậu của Thụy Điển đến khi mất. Bà là Nữ vương thứ 3 trong lịch sử Thụy Điển tính tới thời điểm hiện tại và Thụy Điển sẽ đón nhận Nữ vương thứ 4 khi Thái nữ Victoria, Nữ Công nước xứ Västergötland thuận lợi kế vị trong tương lai.

Là người con nhỏ nhất của Karl XI của Thụy Điển, Ulrika Eleonora vốn không có khả năng thừa kế, vì trước bà còn có người chị cả Hedvig Sofia và anh trai, Karl XII. Năm 1718, anh trai bà là Vua Karl qua đời, triều đình Thụy Điển đứng giữa vấn đề tranh chấp ngai vàng giữa Ulrika Eleonora và người cháu trai là con của người chị cả Hedvig Sofia là Karl Friedrich. Bấy giờ, Karl đã trở thành Công tước xứ Holstein-Gottorp và cũng đòi hỏi quyền kế vị Vương vị của Thụy Điển. Người cháu trai này được ủng hộ hơn do khi ấy Thụy Điển theo quy tắc ưu tiên dòng trưởng nam (tức là xét dòng nam rồi tới dòng nữ, dòng trưởng rồi tới dòng thứ), mà Karl Friedrich lại thuộc dòng lớn hơn so với Ulrika do là con trai của chị gái Hedvig Sofia. Không chấp nhận thua thiệt, Ulrika phô bày lập trường bà là người có huyết thống gần với người tiền nhiệm nhất, còn dẫn tiền lệ của vị Nữ vương trước đó, Nữ vương Kristina. Trong nhóm ủng hộ bà có phái Riksdag, và nhóm này yêu cầu nếu bà chấp nhận bãi bỏ chế độ quân chủ chuyên chế mà chấp nhận nền quân chủ lập hiến, thì bà có thể thuận lợi kế vị. Quả nhiên, Ulrika chấp nhận Hiến pháp mới là hạn chế vương quyền, chia sẻ quyền hạn cho Thượng nghị viện và Quốc hội.

Sự trị vì của bà và người chồng, Fredrik I mở ra một thời đại gọi là kỷ nguyên tự do, đó là thời kỳ phát triển kinh tế và văn hóa. Để giành được quyền kế vị, Ulrika Eleonora đã khiến lịch sử Thụy Điển sang trang, khi đồng ý bỏ đi nền quân chủ chuyên chế do cha bà tạo nên, để thay bằng nền quân chủ lập hiến.

Tiểu sử

Tuổi thơ bị lu mờ

Ulrika Eleonora sinh ra ở Cung điện Stockholm, là con gái út của Quốc vương Thụy Điển Karl XI và Vương hậu Ulrique Eléonore của Đan Mạch, bà xuất thân từ nhà Palatinate-Zweibrücken, một nhánh của nhà Wittelsbach có nguồn gốc Đức tại vùng Bavaria. Bà được đặt tên theo mẹ, do đó dùng từ [The Younger; nghĩa là "người nhỏ hơn"] để phân biệt.

Mẹ bà qua đời vào năm 1693, khi bà mới 5 tuổi, do đó bà được chăm sóc bởi bà nội, Thái hậu Hedwig Eleonora. Tuy nhiên, người bà này được biết đến rất thiên vị chị gái của bà, tức Hedvig Sofia. Trong suốt thời còn nhỏ, Ulrika Eleonora luôn bị xem nhẹ vì "ánh hào quang" của người chị này, bản thân Hedvig Sofia được ghi nhận cũng khá xem thường em gái mình. Trong khi Hedvig thích cưỡi ngựa, tham gia các trò chơi thể thao, thì Ulrika lại thiếu tự tin và hay khóc nhè. Trong quá trình trưởng thành, Ulrika tỏ ra khá thân thiết, có phẩm hạnh, nhưng bị bà nội đánh giá "cứng đầu", "bướng bỉnh", vì bà thường rất thẳng thắng trong việc biểu lộ cảm xúc chán ghét một ai đó, và giải pháp mà Ulrika hay chọn là giả vờ bị bệnh. Do đó, giới quý tộc không đánh giá cao Ulrika.

Giành quyền kế vị
Quốc vương Karl XII khi ấy không lập gia đình, do vậy ông không có con trai để kế thừa. Triều đình Thụy Điển bắt đầu nhìn nhận chị gái của ông, Công chúa Hedvig Sophia sẽ là Trữ quân của vương quốc, do đó bà được săn đón trong rất nhiều lời đề nghị hôn nhân. Chỉ cần Hedvig Sophia kết hôn và sinh hạ con trai, Vương vị của Thụy Điển tương lai sẽ nằm trong túi gia tộc ấy, một lợi ích mà khó có gia tộc quyền lực nào của vương quốc không ngó tới. Cuối cùng, Hedvig Sophia cưới Frederick IV, Công tước xứ Holstein-Gottorp, và cuộc hôn nhân này có một người thừa kế, Charles Frederick.

Tình hình khả quan cho Ulrika, khi chị gái Hedvig của bà mất vào ngay năm 1708. Vào lúc đó, Ulrika Eleonora là người trưởng thành duy nhất còn lại của gia tộc Palatinate-Zweibrücken. Vào năm 1712, Vua Karl XII có suy nghĩ chỉ định Ulrika làm nhiếp chính thay mình khi ông quyết định vắng mặt khỏi triều đình Thụy Điển. Vào lúc thương nghị, hội đồng của vương triều ủng hộ Ulrika và tin chắc sự hiện diện của bà sẽ giúp ổn định tình hình chính trị. Vào ngày 2 tháng 11 năm 1713, Ulrika lần đầu trình diện trước toàn thể hội đồng vương triều, và đã thuyết phục thành công phái Riksdag công bố bà trở thành nhiếp chính, thông qua đó thể hiện tư cách kế vị [có khả năng nhất] cho vương vị Thụy Điển.

Ulrika Eleonora chính thức tận hưởng chuỗi ngày tự do và được chú ý, khi chỉ còn bà là công chúa duy nhất trong triều đình Thụy Điển vào lúc ấy, la người có khả năng kế vị cao nhất và quan trọng nhất là bà vẫn chưa kết hôn. Dù Công chúa Hedvig Sophia đã sinh hạ con trai, song điều đó vẫn chưa chắc chắn do nhà chồng của Hedvig là bên xa, do đó không ít các thế lực khác chống đối phe phái Công tước Holstein-Gottorp bắt đầu nhắm đến người nhỏ hơn, Ulrika Eleonora. Từ những năm 1710, Ulrika đã nhận lời đề nghị hôn nhân từ Hesse, và nhanh chóng được Thái hậu Hedwig Eleonora ủng hộ, bởi vì như thế Ulrika sẽ phải đến Hesse, rời xa khỏi triều đình, càng tạo thêm khả năng kế vị cho Charles Frederick, cháu trai của Ulrika, con trai của cô cháu gái mà Thái hậu yêu thích nhất.

Đến năm 1714, ngày 23 tháng 1, lễ kết hôn được công bố, vào ngày 24 tháng 3 năm 1715 diễn ra. Ulrika kết hôn với Friedrich I, vốn là Lãnh chúa của xứ Hesse-Cassel. Cũng trong năm 1715, ngày 24 tháng 11, Thái hậu Hedwig Eleonora qua đời.

Cưới được Ulrika, Friedrich không thể che giấu ý đồ của mình đối với Vương vị của Thụy Điển, trong khi Ulrika lại tin rằng đây là cuộc hôn nhân dựa trên tình yêu. Bằng một cách tài tình và khéo léo, ông nhanh chóng ảnh hưởng lên Ulrika, để khiến bà trở thành con rối trong âm mưu chống lại thế lực của người chị Hedvig, do đó triều đình Thụy Điển có hai phe phái: Đảng Hesse và Đảng Holstein.

Trước đó vào năm 1713, khi Ulrika tiến hành nhiếp chính cho anh trai mình, bà đã chạm trán với đảng phái Riksdag. Trước đó nhiều năm, phái phái Riksdag luôn chống đối chính sách do cha và anh bà để lại, tức nền quân chủ chuyên chế hoàn toàn, tập trung quyền lực về cho quân vương khiến các đảng chính trị suy yếu đáng kể. Ulrika, với cương vị là Vương nữ nhiếp chính, vẫn lắng nghe nhưng chưa hồi đáp những ý tưởng này của phái Riksdag, mà bà chú trọng đến việc liên lạc với anh trai Karl XII đang ở bên ngoài Thụy Điển. Sự khôn ngoan của Ulrika khiến Vua Karl tin tưởng giao cho trọng trách thay mặt nhà vua kí các điều khoản chính trị, chỉ riêng những tin cơ mật thì phải nói lại với ông. Và dù đã có thực quyền và có thể tự ý hành động bất kì động thái chính trị nào, Ulrika vẫn nhắc đi nhắc lại mình chỉ là người đại diện của anh trai, và bà tiếp tục giự bổn phận không vượt qua bất kì ranh giới nào.

Nữ vương Thụy Điển

Tuyên bố kế vị
Năm 1718, ngày 30 tháng 11, Vua Karl XII qua đời. Nhưng mãi đến ngày 5 tháng 12 cùng năm, Ulrika mới biết tin này. Bà gần như ngay lập tức tuyên bố mình là người kế vị hợp pháp của nhà vua ngay tại Uddevalla.

Triều đình bất ngờ trước hành động này của Ulrika. Ngay khi tuyên bố, Ulrika nhanh chóng nắm hết mọi vị trí quan trọng trong triều đình, loại bỏ Georg Heinrich von Görtz cùng phe cánh của ông ta. Đảng Hesse ngay lập tức đưa bà lên ngai vị, và trong toàn thể triều đình còn có phái Riksdag, những người luôn mơ ước một nền quân chủ lập hiến, cũng ủng hộ nhiệt liệt việc Ulrika lên ngôi. Ngày 15 tháng 12 năm đó, Ulrika tuyên bố dù bà đã kế vị, song không muốn tiếp tục duy trì nhà máy cũ. Hội đồng Thụy Điển từng bước tiến hành xóa bỏ nền chuyên chế, do đó "quyền kế vị" của Ulrika được kiến nghị sửa thành "người được bầu cử hợp pháp" bởi quốc hội. Thông qua những quốc định này của hội đồng, Ulrika tự tạo điều kiện cho mình, đồng thời loại bỏ khả năng tranh đoạt vương vị của người cháu Karl Friedrich. Sau khi những "đạo luật" này được thông qua, Ulrika chính thức được "bầu chọn" làm Nữ vương vào ngày 23 tháng 1 năm 1719, sang ngày 19 tháng 2 cùng năm kí kết Văn kiện từ chính phủ (års regeringsform). Bằng hành động này, Ulrika đã xác lập quyền hạn tuyệt đối cho mình, đồng thời về cơ bản từ năm đó đã chấm dứt nền quân chủ chuyên chế ở Thụy Điển.

Ngày 17 tháng 3, Ulrika được trao vương miện Nữ vương tại Nhà thờ Uppsala. Sang ngày 11 tháng 4, bà được làm lễ rước vào thủ đô Stockholm với tư cách là Nữ vương mới của vương quốc. Trong buổi lễ đăng quang này, trình diện trước toàn bộ giai cấp của hội đồng, Ulrika bày tỏ bà biết rõ những ai ủng hộ bà. Trong lúc bày tỏ tấm lòng của thành viên triều đình đối với quân chủ theo truyền thống, bà cho tầng lớp quý tộc hôn tay khi bà còn đang đeo găng tay, trong khi các tầng lớp khác thì bà bỏ găng tay ra. Theo truyền thống các quân chủ Thụy Điển, khi vừa nhậm vị, họ sẽ làm một chuyến đi xuyên vương quốc được gọi là [Eriksgata], nhưng Ulrika từ chối không làm.

Vấn nạn và thoái vị

Trong thời gian trị vì, Ulrika đối mặt với một cuộc chiến tranh với Đế quốc Nga diễn ra từ năm 1719 đến 1721. Trong khi quân đội Nga đang chuẩn bị tiến đến Stockholm, Nữ vương Ulrika triệu tập quần thần của mình, bày tỏ sự cứng rắn trước mối họa này và rất được hoan nghênh vào lúc đó. Dầu vậy, đối với nội trị thì Ulrika gặp không ít khó khăn.

Bấy giờ, Ulrika sủng ái Emerentia von Düben, người vốn là nhũ mẫu của bà khi còn nhỏ. Thông qua vai trò này, Emerentia ảnh hưởng lên Ulrika rất sâu sắc, và Nữ vương trao rất nhiều đặc ân cho Emerentia, khiến người phụ nữ này là người có tiến nói nhất đối với Nữ vương. Và để củng cố quyền lực cá nhân riêng của mình, Ulrika đã phong quý tộc cho tổng cộng 181 người, nhiều hơn bất kì vị quân vương Thụy Điển nào khác trong lịch sử. Hành động này của bà đã vượt quá quyền hạn của một quân chủ trong nhà nước lập hiến, mà rất giống tình trạng quân chủ chuyên chế do đây là hoàn toàn ý nguyện của cá nhân bà. Chủ tịch của hội đồng là Arvid Horn đã nhiều lần chỉ trích Ulrika, song cuối cùng ông cũng phải từ chức trong tức giận, tình trạng này vẫn tiếp diễn đối với người thay thế vị trí, Gustaf Cronhielm. Ngoài chỉ trích Nữ vương đã vượt quá quyền hạn của một quân chủ, Arvid Horn còn chỉ ra Ulrika phụ thuộc quá nhiều vào chồng bà, Lãnh chúa Frederick trong việc quyết định triều chính. Những cáo buộc này nhìn chung đã tổn hại danh tiếng của Ulrika trong người dân Thụy Điển.

Thực tế, Ulrika khi làm Nữ vương đã hi vọng chồng của bà Frederick có thể trở thành Quốc vương, cùng bà đồng cai trị như tiền lệ của William và Mary bên kia bán đảo Anh. Dù mong muốn như vậy, song Ulrika bị phái Riksdag phản đối quyết liệt, vì mô hình đồng quân vương sẽ khiến sự ảnh hưởng của họ trên phương diện chính trị bị thêm hạn chế, điều mà bất kì đảng phái chính trị nào cũng lo lắng, và họ lấy lý do mô hình đồng quân vương đã bị cấm ở Thụy Điển từ thế kỉ 15 để ngăn chặn ý định này. Ngoài ra, phái Riksdag cũng chỉ trích sự ảnh hưởng của Emerentia von Düben cùng gia đình bà ta đối với quốc gia do sự dung túng của Nữ vương. Dầu vậy, sự mâu thuẫn giữa Nữ vương và hội đồng cứ tiếp tục căng thẳng, khiến phái Riksdag nảy ra ý tưởng muốn thay thế Ulrika bằng Frederick, và điều này rất được Frederick nhiệt liệt ngầm ủng hộ.

Sang ngày 29 tháng 2 năm 1720, Ulrika nghị thảo quyết định thoái vị, nhường ngôi cho chồng là Frederick. Không dễ dàng từ bỏ địa vị của mình, bà ra thỏa thuận bà sẽ kế vị Frederick nếu chồng bà không sinh ra bất kì người thừa kế nào và ông ta chết trước bà. Đây có thể xem là thỏa thuận hiếm có trong lịch sử quân chủ Châu Âu, khi một Nữ vương nhường ngôi cho chồng, nhưng đòi hỏi quyền kế vị trong trường hợp chồng bà chết đi mà không có ai thừa kế, và điều này được phái Riksdag thông qua sau nhiều lần bàn định. Ngày 24 tháng 3 cùng năm, Frederick làm lễ đăng quang Quốc vương Thụy Điển. Ulrika trở thành Vương hậu, đồng thời là Trữ quân của Thụy Điển. Mãi nhiều năm về sau, bà luôn mô tả hành động này của mình là một sự hi sinh vĩ đại.

Vương hậu Thụy Điển

Tiếp tục quyền ảnh hưởng
Thời kỳ là Vương hậu kiêm Trữ quân của Thụy Điển, Ulrika Eleonora cùng chồng khai sáng ra [Thời đại tự do; "Age of Liberty"].

Thời kỳ này đánh dấu mốc nền quân chủ Thụy Điển đã mất hầu hết quyền lực chuyên chế, phụ thuộc phần lớn vào sự ảnh hưởng từ Nghị viện và Quốc hội. Vương hậu Ulrika sau khi thoái vị, vẫn giữ vai trò ảnh hưởng một cách khôn ngoan với lớp vỏ bọc sùng đạo. Bà biết rõ dân chúng yêu mến mình thông qua hành động này, nên thường khéo léo cài cắm sự ảnh hưởng chính trị của mình thông qua những ý tưởng, mà phần lớn sau đó đều được đồng thuận. Một ví dụ cho việc này là vào năm 1738, Carl Gustaf Tessin được bổ nhiệm vào một chức vị, Vương hậu Ulrika bày tỏ không hài lòng lắm, và đám đông cũng như triều đình nổi lên sự phản đối, cho đến khi Tessin trực tiếp trình diện Vương hậu và hôn vào tay bà tỏ ý kính phục. Lúc này, Vương hậu Ulrika lại khéo léo nói rằng bà vốn không có ý phản đối lập trường của Tessin.

Trong thời kì làm Vương hậu, Ulrika Eleonora đã từng hai lần làm nhiếp chính; một là năm 1731 khi Vua Frederick vắng mặt khỏi vương quốc, và lần thứ hai là khoảng 1738-1739 khi nhà vua bị bệnh. Vào năm 1731, tháng 5, Vua Frederick đã phải về thăm cố hương Hesse, Vương hậu Ulrika làm nhiếp chính tạm thời cho đến khi nhà vua trở về vào khoảng mùa thu cùng năm. Vào năm 1738, Vương hậu Ulrika được Quốc hội đề nghị nhiếp chính khi Vua Frederick đang bị bệnh nguy kịch, có khả năng tử vong cao, việc nhiếp chính lần này của Ulrika kéo dài đến giao thừa năm 1738-39, gần 1 năm.

Quan hệ với nhà vua

Ngay từ đầu, cuộc hôn nhân giữa Ulrika và Frederick được nhìn nhận là dựa trên tình yêu, và Ulrika biểu hiện ra bà rất ủng hộ chồng mình trên nhiều phương diện. Dù nhiều năm không con, song mối quan hệ giữa hai vợ chồng Ulrika tương đối tốt đẹp. Theo kí lục ghi nhận, vào năm 1715 và 1718, Ulrika đã có hai lần sẩy thai, và đến năm 1724 bà vẫn rất hi vọng mình sẽ sinh ra người thừa kế cho chồng, tuy nhiên rốt cuộc đến cuối đời bà vẫn không thể sinh ra người con nào. Vào lúc không có người thừa kế, Vua Frederick quyết định đưa nhà Hesse của mình vào dòng kế vị, và dù tham vọng này không thành, song Vương hậu Ulrika biểu thị rất ủng hộ ý định này của nhà vua, vì bà thà như vậy còn hơn để ngai vị cho người cháu trai, Công tước xứ Holstein-Gottorp.

Tuy vậy, sau khi Vua Frederick có được ngai vàng, quan hệ giữa ông và Ulrika có biến chuyển. Ông là vị Quốc vương Thụy Điển đầu tiên bổ nhiệm nhân tình của mình một chức vụ, đó là Hedvig Taube, Bà Bá tước xứ Hessenstein. Vương hậu Ulrika Eleonora không thể công khai bày tỏ sự bất mãn của mình, đã âm thầm chia sẻ với người bạn lâu năm là Emerentia von Düben, và bản thân Phu nhân Düben khuyên Vương hậu không nên công khai căng thẳng với nhà vua trong vấn đề này, vì sẽ ảnh hưởng đến phẩm hạnh của Vương hậu, đồng thời một nhân tình sẽ chẳng thể làm địa vị của Vương hậu lung lay được, Ulrika nghe theo và bà thậm chí còn cùng Hedvig Taube đi dạo cho triều đình thấy để bảo toàn danh dự cho chồng mình. Sự khuyên giải này của Phu nhân Düben không chỉ khiến quan hệ giữa bà với Vương hậu thêm vững chắc, mà còn được Vua Frederick vị nể.

Tuy nhiên, phái Riksdag lại trong những năm 1738, 1740 và 1741 dấy lên chỉ trích việc nhà vua quan hệ với nhân tình. Hầu hết ý kiến đều đánh giá vai trò cao quý của Ulrika Eleonora, trong việc vừa là Vương hậu vừa là Trữ quân của Thụy Điển, và việc nhà vua ngoại tình là điều hoàn toàn gây thất vọng trong dư luận. Vào lúc ấy, thái độ của Ulrika được chú ý hơn cả. Vào năm 1738 và sang năm 1739, các Giám mục đã gửi thông cáo đến phàn nàn về việc nhà Vua ngoại tình, còn Vương hậu Ulrika, khi nói chuyện với Tổng Giám mục đã biểu lộ rõ sự xót thương với bản thân mình khi bị chồng lừa dối và bầy tỏ sự thất vọng với gia đình Taube. Các giới Tăng lữ dựa vào việc này nhắc lại lời thề năm 1720 của nhà Vua, là:「"Tình yêu, danh dự và sự kính trọng nhất dành cho người vợ xứng đáng duy nhất, công nương Ulrica Eleonora cao quý... và tuyên bố rằng các Giai đẳng trong toàn quốc có thể từ bỏ sự trung thành của mình, nếu ta phá vỡ lời thề và sự đảm bảo này"」. Đây cũng là chứng cứ cho phái Riksdag có thể phế truất nhà Vua nếu làm Vương hậu phật lòng. Vào ngày 26 tháng 4 năm ấy, nhà Vua Frederik bày tỏ muốn trở về Hesse, khiến triều đình Thụy Điển lại dấy lên những tin đồn và kế hoạch, trong đó nếu nhà Vua bỏ về Hesse, thì Vương hậu Ulrika sẽ được bè phái nâng trở lại làm Nhiếp chính, hoặc nếu có thể phế truất luôn nhà Vua để tái đăng vị. Sự việc càng đi vào căng thẳng khi nhiều bằng chứng lộ ra nhà Vua muốn bí mật kết hôn với Hedvig Taube tại Hesse. Cuối cùng, Vương hậu Ulrika bác bỏ hết ý định tái vị hay từ bỏ hôn nhân với nhà Vua, và yêu cầu về Hesse của nhà Vua cũng không bao giờ được đề cập nữa.

Đến năm 1470, vấn đề ngoại tình này của nhà Vua lại được khơi mào. Nhưng theo năm tháng thì thái độ của Ulrika đối với vấn đề này ngày càng giảm, một phần có lẽ giữa nhà Vua và Taube đã có con, và quan điểm Tin Lành của Ulrika cũng sớm buông xuôi và quyết định 「"Tha thứ linh hồn"」 của chồng mình. Khi bà tổ chức hôn lễ cho Thị tùng của mình là Sigrid Bonde, nhà Taube cùng hai nhà ủng hộ là nhà Gylleborg và nhà Sparre đều được mời tham dự dù không cần thiết phải như vậy. Và khi thành viên phái Riksdag là Carl Sparre trình diện - được biết đến rộng rãi ủng hộ phu nhân Taube, Vương hậu Ulrika vẫn chào đón với nghi thức ngoại giao phù hợp. Năm 1741, Giám mục Erik Benzelius công khai chỉ điểm vấn đề ngoại tình của nhà Vua, và nhắc nhở lời thề khi Vương hậu đã thiện nhượng Vương vị cho nhà Vua trong quá khứ cũng như sự xót thương của dân chúng Thụy Điển dành cho Vương hậu trong tình thế này. Cuối cùng, hai phái đoàn được cử đi, một đến nhà Vua, một đến Hedvig Taube. Tháng 7 năm ấy, phái đoàn đến trước nhà Vua và đọc quyết định của quốc hội. Phản ứng của Vua Frederick được ghi lại là cực kỳ giận dữ, bất bình trước những hành động can thiệp này của quốc hội, từ chối chấp thuận vào lần đầu nhưng vẫn bị ép buộc phải đưa ra tuyên bố xám hối cho hành động này của mình vào lần sau cùng. Còn phu nhân Hedvig Taube, Vương hậu Ulrika đã nói với các sứ đoàn rằng:「"Khi các ngày Giáo sĩ đi theo đức tin và lương tâm, hãy làm đúng như vậy mặc cho vấn đề khác xảy ra"」, ám chỉ rằng các phái đoàn lần này cũng phải cứng rắn y hệt như làm với nhà Vua. Sau cùng, Hedvig Taube biện hộ rằng mình không hề nhận bất kỳ sự phiền lòng nào từ Vương hậu.

Sự việc cảnh cái Taube và nhà Vua diễn ra chỉ vài tháng sau, thì vào ngày 24 tháng 11 năm ấy, Vương hậu Ulrika phát chứng bệnh đậu mùa và qua đời, thọ 53 tuổi. Có tin đồn cho rằng bà đã bị đầu độc, tuy nhiên sau đó, khi tang lễ của bà được cử hành, các di chứng của bệnh đậu mùa được hiện rõ trên thi thể của bà, nên các tin đồn này đã bị bác bỏ. Vì bà đã tuyên bố mình là Trữ quân, nên việc bà qua đời mà vẫn không có con trai thừa kế đã dẫn đến một loạt khủng hoảng thừa kế Vương vị của Thụy Điển ngay sau đó.

Tổ tiên

Tham khảo

 Hofberg, Herman et al. (1906). Svenskt Biografiskt Handlexikon. Entry for Düben, Emerentia von. (bằng tiếng Thụy Điển)
 Nordisk familjebok. B. 30. Stockholm (1920) (bằng tiếng Thụy Điển)
 Tryggve Byström (1981). Svenska komedien 1737-1754. (Swedish Comedy 1737-1754) Borås: Centraltryckeriet AB.  (Swedish)

Liên kết ngoài

Nữ vương Thụy Điển
Vương nữ Thụy Điển
Vương tộc Pfalz-Zweibrücken
Vương nữ
Sinh năm 1688
Mất năm 1741
Vương hậu Thụy Điển
Vương tộc Wittelsbach
Tử vong vì bệnh truyền nhiễm ở Thụy Điển
Nhiếp chính Thụy Điển
Người Stockholm


title: Grömitz

text:
Grömitz là một đô thị thuộc huyện Ostholstein, bang Schleswig-Holstein, Đức.

Liên kết ngoài
 Website of Grömitz

Chú thích

Xã và đô thị ở huyện Ostholstein


title: Homichloda

text:
Homichloda là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1902 bởi Weise.

Các loài
Chi này gồm các loài:
 Homichloda fulva Cox, 1997

Chú thích

Tham khảo

Alticini


title: Sân bay Aviador Carlos Campos

text:
Sân bay Aviador Carlos Campos ()  là một sân bay ở tỉnh Neuquén, Argentina, kết nối thành phố San Martín de los Andes và Junín de los Andes với các địa phương khác. Sân bay này được xây năm 1981. Năm 2007, sân bay này phục vụ gần 30.000 lượt khách.

Sân bay có một nhà ga rộng 1.864 m² và chỗ đỗ xe cho 150 chiếc.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm
  Aerolíneas Argentinas
Buenos Aires / (Aeroparque Jorge Newbery) AEP
Esquel / (Sân bay Esquel EQS
  LADE Các tuyến tạm ngưng ở CPC
Bariloche / (Sân bay quốc tế Teniente Luis Candelaria) BRC
Neuquén / (Sân bay quốc tế Presidente Perón) NQN
Comodoro Rivadavia / (Sân bay quốc tế General Enrique Mosconi) CRD

Ghi chú

Liên kết ngoài
  Aeropuerto de Chapelco "Aviador Carlos Campos"  at Organismo Regulador del Sistema Nacional de Aeropuertos (ORSNA)

Sân bay Argentina


title: Triaenodes levanidovae

text:
Triaenodes levanidovae là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Chú thích

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Triaenodes


title: Aire-sur-la-Lys

text:
Aire-sur-la-Lys / Ariën là một xã trong vùng Hauts-de-France, thuộc tỉnh Pas-de-Calais, quận Saint-Omer, tổng Aire-sur-la-Lys. Tọa độ địa lý của xã là 50° 38' vĩ độ bắc, 02° 23' kinh độ đông. Aire-sur-la-Lys / Ariën nằm trên độ cao trung bình là 22 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 16 mét và điểm cao nhất là 48 mét. Xã có diện tích 33,38 km², dân số vào thời điểm 1999 là 9655 người; mật độ dân số là 289 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Nhân vật
 René Goblet (1828 - 1905), chính trị gia

Địa điểm tham quan
 Tòa thị chính (xây năm 1717)
 Nhà thờ Saint-Jacques
 Nhà thờ Saint-Pierre

Tham khảo

Xã của Pas-de-Calais


title: Homaea

text:
Homaea là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Catocalinae


title: Mauria trichothyrsa

text:
Mauria trichothyrsa là một loài thực vật thuộc họ Anacardiaceae. Đây là loài đặc hữu của Peru.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Mauria trichothyrsa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Peru
Mauria
Thực vật dễ tổn thương


title: Psilosetia

text:
Psilosetia là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Họ Thạch tùng

text:
Họ Thạch tùng hay họ Thông đất (danh pháp khoa học: Lycopodiaceae) là một họ thực vật thuộc lớp Lycopodiopsida, bộ Lycopodiales) chứa một số loài thực vật có mạch nguyên thủy, bao gồm các loài thạch tùng hay thông đất. Các loài trong họ này (khi hiểu theo nghĩa hẹp) mang bào tử trong một cấu trúc chuyên biệt hóa ở đỉnh của thân cây; chúng trông tương tự như một cái chùy nhỏ. Chúng không ra hoa và cũng không sinh ra hạt.

Các chi Huperzia, Phlegmariurus và Phylloglossum với các loài của chúng nói chung cũng hay được gộp vào trong chi Lycopodium với định nghĩa và giới hạn rộng hơn trong một số phân loại cũ, nhưng lại được coi như là một họ riêng rẽ và khác biệt có danh pháp Huperziaceae trong một số phân loại khác. Chúng khác ở chỗ sinh ra bào tử trong các cấu trúc nhỏ mọc ra ở các nách lá. Hiện tại vẫn chưa có sự đồng thuận về sự công nhận họ Huperziaceae như là một họ riêng biệt.

Họ Thông đất gồm những cây cỏ sông lâu năm, mọc ở đất hoặc trên các cây to. Thân đứng, nằm hoặc thõng xuống đất, phân nhánh theo lối rẽ đôi. Lá nhỏ đơn một gân, thường xếp theo đường xoắn ốc, mọc so le. Lá bào tử giống hoặc khá giống các lá thường, xếp thành hình nón ở đầu ngọn cành. Túi bào tử riêng lẻ ở các lá bào tử, hình thận hoặc hình cầu, bào tử nhỏ và giống nhau, hình khối 4 mặt, bào tử nảy mầm cho nguyên tản hình tim, mang túi tinh và túi noãn. Sau khi noãn cầu được thụ tinh, hợp tử phát triển trên nguyên tản hình thành cây thông mới.

Khi hiểu theo nghĩa rộng thi họ nay bao gồm 16 chi và khoảng 400 loài đã biết. Các loài trong họ này nói chung có số nhiễm sắc thể n=34, trừ các loài thuọc chi Diphasiastrum với n=23.

Tại Việt Nam có các chi là Huperzia, Lycopodium, Lycopodiella và Phlegmariurus với 16 loài.

Phân loại
Phân loại dưới đây lấy theo PPG I
 Phân họ Lycopodielloideae
 Lateristachys
 Lycopodiella
 Palinhaea
 Pseudolycopodiella
 Phân họ Lycopodioideae
 Austrolycopodium
 Dendrolycopodium
 Diphasiastrum
 Diphasium
 Lycopodiastrum
 Lycopodium
 Pseudodiphasium
 Pseudolycopodium
 Spinulum
 Phân họ Huperzioideae
 Huperzia
 Phlegmariurus
 Phylloglossum

Sử dụng
 Bào tử của thạch tùng được một số thợ làm đàn sử dụng trong nhiều thế kỷ làm vật liệu nhồi các lỗ nhỏ.
 Tại Cornwall, thạch tùng thu hái trong giai đoạn nhất định của tuần trăng trước đây được sử dụng làm thuốc điều trị bệnh mắt.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Growing Lycopodiaceae  trên CultureSheet.org

 Wagner W. H. Jr. & J. M. Beitel. 1992. Generic classification of modern North American Lycopodiaceae. Ann. Missouri Bot. Gard. 79: 676-686.
 Lycopodiaceae trong Quần thực vật Bắc Mỹ (họ này hiểu theo nghĩa rộng, bao gồm cả họ Huperziaceae)

Thạch tùng, họ

L


title: Nicrophorus olidus

text:
{{Bảng phân loại
| name = Nicrophorus olidus
| image =
| image_caption =
| regnum = Animalia
| phylum = Arthropoda
| classis = Insecta
| ordo = Coleoptera
| familia = Silphidae
| subfamilia = Nicrophorinae
| tribus = Nicrophorini
| genus = Nicrophorus
| species = N. olidus
| binomial = Nicrophorus olidus| binomial_authority = Matthews, 1888
| synonyms = * N. quadricollis, Gistel, 1848
}}Nicrophorus olidus''' là một loài bọ cánh cứng trong họ Silphidae được miêu tả bởi Matthews in 1888.

Tham khảo

http://collections2.eeb.uconn.edu/nicroweb/PDFs/Sikes_et_al_2002.pdf

Nicrophorus


title: Xestia bolteri

text:
Xestia bolteri là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Bắc Mỹ, bao gồm Arizona, New Mexico, Utah và Colorado.

Sải cánh dài khoảng 35 mm.

Chú thích

Tham khảo

Xestia


title: Hylaeus asperithorax

text:
Hylaeus asperithorax là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Rayment mô tả khoa học năm 1927.

Chú thích

Tham khảo

A
Động vật được mô tả năm 1927


title: Rasi Salai (huyện)

text:
Rasi Salai () là một huyện (Amphoe) ở phía bắc của tỉnh Sisaket, đông bắc Thái Lan.

Địa lý
Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) là: Phanom Phrai của tỉnh Roi Et, Sila Lat tỉnh Sisaket, Maha Chana Chai và Kho Wang của tỉnh Yasothon, Yang Chum Noi, Mueang Sisaket, Uthumphon Phisai và Bueng Bun của Sisaket, và Rattanaburi của tỉnh Surin. Sông chính ở huyện này là sông Mun.

Huyện được đổi tên từ Khong sang Rasi Salai năm 1939.

Hành chính
Huyện này được chia thành 13 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia ra thành 190 làng (muban). Mueang Khong là một thị trấn (thesaban tambon)  nằm trên một phần của tambon Mueang Khong. Có 13 Tổ chức hành chính tambon.

</small>Các con số không có trong bảng này là tambon nay tạo thành huyện Sila Lat.</small>

Tham khảo

Liên kết ngoài
 amphoe.com (tiếng Thái)

Rasi Salai


title: Trương Chi (định hướng)

text:
Trương Chi là một câu truyện cổ về mối tình của chàng ngư phủ Trương Chi và nàng Mỵ Nương con gái quan tể tướng.

Cậu chuyện này là đề tài sáng tác phổ biến trong thi ca, nghệ thuật. Một số tác phẩm như:
Trương Chi: ca khúc nổi tiếng của nhạc sĩ Văn Cao.
Khối tình Trương Chi: ca khúc của nhạc sĩ Phạm Duy.
Vở kịch thơ Trương Chi của thi sĩ Vũ Hoàng Chương.


title: KhPZ's Komintern(xe kéo pháo)

text:
KhPZ's Komintern là tên một loại xe kéo pháo của lực lượng quân đội Xô-Viết trong thế chiến II.Komintern được lắp ráp dựa trên khung tăng T-12(sản xuất được 50 chiếc kể từ năm 1943) và T-24(sản xuất được 2000 chiếc kể từ năm 1935-1941).Nó được trang bị bộ động cơ 131-hp.Phiên bản xe kéo này không được trang bị vũ khí phụ chống bộ binh.Phần xích Komintern được lắp ráp giống như đa phần xe tải háp-trắc.Komintern sử dụng hệ thống treo của tăng T-24.Có tổng cộng khoảng 230 chiếc được sản xuất tại nhà máy xe kéo Stalingrad(Stalingrad Tractor Factory)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Komintern at battlefield.ru
 T-12 , T-24 , Komintern , Voroshilovets  at KMDB design bureau's official site
 T-24 Medium Tank at battlefield.ru
 Первые советские танки (First Soviet tanks), at M. Svirin's Soviet Tanks, in Russian
 Первые Средние (First Mediums), from Modelist-Konstruktor, no 9, 1989, in Russian

Xe kéo quân sự


title: Phyllonorycter anderidae

text:
Phyllonorycter anderidae là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Fennoscandia và miền bắc Nga to Bỉ, Áo và Ukraina và from Đảo Anh to miền nam Nga.

Sải cánh dài 5.5-6.5 mm. Con trưởng thành bay vào tháng 5 và tháng 8 làm hai đợt.

Ấu trùng ăn Betula humilis, Betula nana và Betula pubescens. Chúng cuộn lá làm tổ. They create a small lower-surface tentiform mine. The epidermis is pale green và rather weakly folded. The pupa is được tìm thấy ở mine without a cocoon.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Fauna Europaea
bladmineerders.nl

Phyllonorycter
Côn trùng châu Âu


title: Calyptra thalictri

text:
Calyptra thalictri là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó là loài có ở Nhật Bản và Hàn Quốc, phía nam đến Trung Quốc và Malaysia, phía tây qua Urals tới Nam Âu, nhưng gần đây chúng đã mở rộng phạm vi phân bố sang bắc Âu. Năm 2000, người ta đã quan sát thấy chúng ở Phần Lan và năm 2008 nó được ghi nhận về phía tây, ở Thụy Điển.
Nó thường được gọi là bướm đêm hút máu (dù tên gọi thông dụng cũng được dùng cho các thành viên khác của chi Calyptra), đề cập đến khả năng hút máu của chúng từ động vật có xương sống, kẻ cả con người, từ da. However, the moths are not thought to cause any threat to humans.

Sải cánh dài 40–45 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 5 đến tháng 9 tùy theo địa điểm.

Ấu trùng ăn các loài Thalictrum.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Swedish Moths

Calyptra
Côn trùng châu Âu
Động vật được mô tả năm 1790


title: Ngôn ngữ chính thức

text:
Ngôn ngữ chính thức là ngôn ngữ đã được xác nhận tình trạng pháp lý riêng tại mỗi quốc gia, mỗi tiểu bang, lãnh thổ hay tổ chức. Thường thường là ngôn ngữ được dùng trong các cơ chế hành pháp của một quốc gia cho dù luật pháp tại nhiều nước bắt buộc các tài liệu của chính phủ phải ghi bằng các ngôn ngữ khác.

Luật về ngôn ngữ chính thức
Hầu như các quốc gia có chủ quyền trên thế giới có ít nhất là một ngôn ngữ chính thức như được tuyên bố trong hiến pháp quốc gia, trang thông tin chính phủ trên Internet, các đại sứ quán và những nguồn thông tin chính thức khác. Những quốc gia có duy nhất một ngôn ngữ chính thức như Việt Nam, Albania, Pháp, hoặc Litva, mặc dù thực tế là có đa dạng ngôn ngữ khác được nói trong các nước này. Những quốc gia có hơn một ngôn ngữ chính thức như Afghanistan, Belarus, Bỉ, Bolivia, Canada, Phần Lan, Ấn Độ, Israel, Malta, New Zealand, Pakistan, Paraguay, Peru, Nam Phi, Singapore và Thụy Sĩ.

Một vài quốc gia như Anh, Hoa Kỳ và Argentina không có ngôn ngữ chính thức mặc dù đa số trường hợp có một ngôn ngữ đại chúng chính duy nhất (tiếng Anh ở Hoa Kỳ và Anh, tiếng Tây Ban Nha ở Argentina).

Tại vài quốc gia như Trung Quốc, Iraq, Ý, Philippines, Nga và Tây Ban Nha có một ngôn ngữ chính thức cho mỗi quốc gia nhưng những ngôn ngữ khác vẫn được coi là đồng chính thức tại vài vùng quan trọng.

Ngôn ngữ chính thức của vài cựu thuộc địa, tiêu biểu là tiếng Pháp, tiếng Anh, hay tiếng Bồ Đào Nha... không phải là ngôn ngữ quốc gia và cũng không phải là ngôn ngữ được nói nhiều nhất.

Ngược lại, tiếng Ireland là ngôn ngữ dân tộc và là ngôn ngữ chính thức thứ nhất của Ireland mặc dù có ít hơn 10% dân của họ nói được ngôn ngữ này. Tiếng Anh hầu như mọi người đều nói được lại là ngôn ngữ chính thức thứ hai được quy định bởi điều 8 trong Tiếng Ireland là một trong những ngôn ngữ chính thức trong Liên hiệp châu Âu từ ngày 1 tháng 1 năm 2007.

Ngôn ngữ thiểu số được chính thức công nhận
Ngôn ngữ thiểu số được chính thức công nhận thường bị hiểu lầm với ngôn ngữ chính thức. Một ngôn ngữ được chính thức công nhận bởi một nước, và được dạy ở các trường hay được sử dụng trong giao tiếp chính thức không nhất thiết là ngôn ngữ chính thức của nước đó. Thí dụ tiếng Ladin và tiếng Sardinia tại Ý và tại Bồ Đào Nha là tiếng thiểu số được chính thức công nhận, nhưng không phải là ngôn ngữ chính thức theo nghĩa hẹp.

Xem thêm
 Chính sách ngôn ngữ
 Danh sách ngôn ngữ chính thức theo quốc gia
 Ngôn ngữ làm việc
 Chữ viết chính thức
 Ngôn ngữ tiêu chuẩn
 Ngôn ngữ dân tộc

Tham khảo


title: 21989 Werntz

text:
21989 Werntz (1999 XU20) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 5 tháng 12 năm 1999 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 21989 Werntz

Thiên thể phát hiện năm 1999
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Agabus colymbus

text:
Agabus colymbus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Leech miêu tả khoa học năm 1938.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Agabus


title: 1412 Lagrula

text:
1412 Lagrula (1937 BA) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 19 tháng 1 năm 1937 bởi L. Boyer ở Algiers.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 1412 Lagrula

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Louis Boyer
Thiên thể phát hiện năm 1937


title: Neocorynura stilborhin

text:
Neocorynura stilborhin là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo

Neocorynura
Động vật được mô tả năm 1904


title: Ctenolimnophila madagascariensis

text:
Ctenolimnophila madagascariensis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Ctenolimnophila
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Verger quadrispinus

text:
Verger quadrispinus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Verger


title: Xylocopa aurorea

text:
Xylocopa aurorea là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ong bầu
Động vật được mô tả năm 1922


title: (48763) 1997 JZ

text:
(48763) 1997 JZ là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 2 tháng 5 năm 1997.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 48001–49000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1997
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Silvareccio

text:
Silvareccio  là một xã ở tỉnh Haute-Corse trên đảo Corse, Pháp. Xã này có diện tích 4,82 km², dân số năm 1999 là 97 người. Khu vực này có độ cao trung bình 640 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Thị trấn của tỉnh Haute-Corse

Tham khảo

Xã của Haute-Corse


title: Bacharach

text:
Bacharach (cũng gọi là Bacharach am Rhein) là một đô thị ở huyện Mainz-Bingen trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Bacharach có diện tích 23,65 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 2089 người.
Đô thị này nằm ở Rhine Gorge, 48 km về phía nam Koblenz.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang mạng chính thức
 Medieval Festival

Mittelrhein
Xã và đô thị ở huyện Mainz-Bingen


title: Phycolepidozia exigua

text:
Phycolepidozia exigua là loài rêu tản duy nhất thuộc chi Phycolepidozia, họ Phycolepidoziaceae. Đây là loài đặc hữu của Dominica, hiện chúng đang trong tình trạng cực kỳ nguy cấp. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Đây là loài rêu tản rậm lá độc nhất có lá bên tiêu giảm tối đa. Các lá này khi trưởng thành chỉ có hai tế bào, do vậy loài rêu này trông gần như không có lá.

Chú thích

Tham khảo

E
Thực vật Dominica
Thực vật cực kỳ nguy cấp


title: Roberto Carlos (định hướng)

text:
Roberto Carlos (sinh 1973) là một cựu cầu thủ bóng đá Brasil.

Ngoài ra Roberto Carlos còn có thể là

 Roberto Carlos (ca sĩ) (sinh 1941), ca sĩ Brasil
 Roberto Carlos (sinh 1982), cầu thủ bóng đá Tây Ban Nha


title: Andrena cinereophila

text:
Andrena cinereophila là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1965.

Chú thích

Tham khảo

C
Động vật được mô tả năm 1965


title: Elbingerode

text:
Elbingerode là một thị xã thuộc huyện Harz, trong bang Saxony-Anhalt của Đức. Thị xã nằm ở phía đông dãy núi Harz, cự ly khoảng 8 km về phía nam Wernigerode. Thị xã gồm nội ô Elbingerode và các làng Königshütte và Rübeland.

Cư dân nổi tiếng
Ferdinand Tiemann, nhà hóa học
Karl Friedrich Paul Ernst, tác gia.

Kết nghĩa
  Altenau, Đức
  Chambourcy, Pháp
  Elbingerode, Lower Saxony, Đức
  Gehrden, Đức
  Hoheneggelsen, Söhlde, Đức
  Purhus, Đan Mạch
  Velké Opatovice, Blansko District, Cộng hòa Séc

Tham khảo


title: 24648 Evpatoria

text:
24648 Evpatoria (1985 SG2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 19 tháng 9 năm 1985 bởi N. S. Chernykh và L. I. Chernykh ở Đài vật lý thiên văn Crimean.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 JPL Small-Body Database Browser ngày 24648 Evpatoria

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1985


title: Giáo hoàng Phaolô VI

text:
Thánh Giáo hoàng Phaolô VI (tiếng Latinh: Paulus VI; tiếng Ý: Paolo VI, tên khai sinh: Giovanni Battista Enrico Antonio Maria Montini; 26 tháng 9 năm 1897 – 6 tháng 8 năm 1978) là giáo hoàng thứ 262 của Giáo hội Công giáo Rôma từ năm 1963 đến 1978. Tiếp theo sự thành công của người tiền nhiệm - giáo hoàng Gioan XXIII trong Công đồng Vatican II, ông quyết định tiếp tục công đồng này. Ông tìm cách cải thiện mối quan hệ của Công giáo với các giáo hội Kitô giáo khác như Chính Thống giáo, Anh giáo và Tin Lành.

Ông đã tích cực chủ tọa ba khóa họp cuối cùng của Công đồng Vatican II, nỗ lực phục vụ công lý hòa bình và cổ vũ việc đại kết. Kỳ họp II (từ 29-9 đến 4-12-1963). Ông đơn giản hóa nghi thức Giáo hoàng và thiết lập tổ chức Thượng Hội đồng Giám mục để cùng chia sẻ trách nhiệm chung trong việc điều hành Giáo hội toàn cầu. Ông cũng là vị Giáo hoàng đầu tiên thực hiện các cuộc công du đến các nước khác để loan báo Tin Mừng Đức Kitô. Ông còn đầu tư kinh phí để xây dựng Nervi Hall nổi tiếng dành cho việc tiếp kiến Giáo hoàng.

Ông được Giáo hoàng Phanxicô tôn phong chân phước vào ngày 19 tháng 10 năm 2014. Ngày 7 tháng 3 năm 2018, Giáo hoàng Phanxicô chuẩn y công nhận phép lạ thứ hai của ông, việc phong thánh đã được xác nhận. Theo hồng y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, cố Giáo hoàng Phaolô VI sẽ được phong thánh vào ngày cuối cùng của Thượng Hội đồng Giám mục về Thanh niên vào cuối tháng 10 năm 2018. Giáo hoàng Phaolô VI chính thức được tuyên thánh vào ngày 14 tháng 10 năm 2018.

Trước khi thành giáo hoàng

Gia đình
Giáo hoàng Paulus VI tên thật là Giovanni Battista Enrico Antonio Maria Montini, sinh tại Concesio, Brescia ngày 26 tháng 9 năm 1897.

Ông sinh ra trong một gia đình quý tộc miền Brescia, cha ông là luật sư và là người đại diện trong tỉnh ông của phong trào công giáo (Movimento cattolico). Hội có mục đích là bảo vệ các niềm tin công giáo một cách gián tiếp qua hoạt động xã hội, theo cách thông điệp Rerum Novarum đã cổ vũ.

Tu sĩ

Vì sức khỏe yếu, Montini đã bắt đầu các việc học tập của mình tại trường trung học Dòng Tên Cesare Arici, ở thôn quê. Ông cũng thường lui tới Santa Maria della pace, do Philipphê Nêri gợi ý.

Việc học tập của ông khá tầm thường và năm 1914, gia đình ông rút ông ra khỏi trường trung học để cho ông đi thi với tư cách là thí sinh tự do. Ông chịu ảnh hưởng rất nặng của linh đạo đan việc, đặc biệt là linh đạo Bênêđictô trong những cuộc cấm phòng ông đã thực hiện ở đan viện Chiari.

Năm 1916, ông qua giai đoạn maturità classica, Ông trở về với hội Manzoni, tên của tác giả Italya danh tiếng Alessandro Manzoni, người đã tập hợp các học sinh và sinh viên công giáo lại. Ông tung ra một tạp chí có tựa đề là La Fronda (Sự nổi loạn) khuyến khích người công giáo sống đức tin trước mặt mọi người.

Linh mục
Ngày 29 tháng 5 năm 1920, ông được thụ phong linh mục mà không qua chủng viện. Ngoài ra, người ta còn phải đưa ra một sửa đổi vì lý do tuổi của ông: Bộ giáo luật lúc bấy giờ quy định ứng viên phải tròn 24 tuổi. Sau đó, ông đi Rôma, nơi ông theo đuổi việc học hành đồng thời ở Gregoriana (đại học Giáo hoàng) và ở Sapienza (đại học nhà nước). Năm 1921, nhờ gửi gắm ông vào viện hàn lâm các quý tộc Giáo hoàng.

Tháng 11 năm 1952, Giáo hoàng Piô XII bổ nhiệm ông làm quyền tổng trưởng ngoại giao cùng với ông Tardini. Tháng 1 năm 1953, Montini từ chối việc thăng chức hồng y.

Giám mục và hồng y
Ông được tấn phong Tổng Giám mục Milanô ngày 12 tháng 12 năm 1954 và Giáo hoàng Gioan XXIII bổ nhiệm ông làm hồng y trong hội nghị các hồng y ngày 15 tháng 12 năm 1958. Vị hồng y mới hầu như ngay tức khắc bắt tay vào việc chuẩn bị Công đồng Vatican II.

Giáo hoàng

Bầu cử
Năm 1963, cuộc bầu Giáo hoàng diễn ra giữa lúc Công đồng Vatican II còn nhóm họp. Lần này, người ta lại hướng về Tổng Giám mục Montini thành Milan. Montini được quan niệm là nhà lãnh đạo lý tưởng để hướng dẫn Giáo hội qua những thay đổi nội bộ.

Lần họp bầu này số Hồng y đã tăng thêm nhiều, tất cả gồm 80 vị và các vị đại diện cho nhiều quốc gia, số Hồng y người Ý đã giảm xuống trông thấy. Sau 3 ngày Cơ Mật viện họp bầu, ngày 21 tháng 6 năm 1963, Hồng y Montini đã được chọn làm Giáo hoàng với tông hiệu là 'Phaolô VI'.

Ngay ngày hôm sau, Tân Giáo hoàng đọc điện văn Urbi et Orbi gửi toàn thể thế giới, như một tuyên ngôn, bày tỏ cảm tưởng, đường lối và chương trình của triều đại là tiếp tục đại công đồng, phục vụ công lý và hòa bình thế giới, xúc tiến việc hiệp nhất Kitô hữu. Ông cũng tuyên bố với các hồng y đang tụ họp trong nhà nguyện Sistine: "phần quan trọng nhất triều giáo hoàng của ta sẽ dành cho việc tiếp tục công đồng đại kết Vatican II mà mắt của tất cả mọi người có thiện ý đều quay nhìn đến".

Ông đăng quang ngày 30 tháng 6 và bắt tay ngay vào việc trấn an dư luận bằng cách duy trì tính đơn sơ của "giáo hoàng Gioan tốt lành".

Tiếp tục công đồng

Ông xác định những mong muốn của ông đối với công đồng Vatican II: "Hôm nay, từ vinh quang này cấu tạo toàn bộ một chương trình. Công đồng đại kết, mọi người đều biết, đã làm cho từ đó trở thành của mình, quy tụ trong đó những mục tiêu cải cách và đổi mới. Đừng nhìn thấy trong mục tiêu này được kèm theo những biểu hiện cao nhất và đặc trưng nhất của đời sống giáo hội, sự uốn cong vô ý thức nhưng có hại về chủ nghĩa thực dụng và khuynh hướng hiếu động của thời đại chúng ta mà hy sinh đời sống nội tâm và sự chiêm niệm là những điều phải có vị trí thứ nhất trong thanh các giá trị tôn giáo của chúng ta".

Ngày 14.9, ông ban huấn dụ Cum proximus về việc cầu nguyện và hãm mình đền tội, để công đồng đạt kết quả tốt đẹp. Cũng ngày ấy, ông triệu tập các nghị phụ và chỉ định 4 hồng y làm đại diện điều hành các công việc của công đồng.

Khóa II công đồng khai mạc ngày 29.9.1963 bằng một thánh lễ và bài diễn văn, ông nhắc lại mục đích triệu tập Công đồng là Giáo hội muốn nhìn vào dung nhan Chúa Giê-su; nếu nhận thấy một vết nhơ, một khuyết điểm trên khuôn mặt hay trên chiếc áo cưới của mình, thì sẽ nhất định can đảm và cố gắng tẩy gội để trở nên giống thật gương mẫu của mình là Chúa Kitô.

Cũng trong bài diễn văn này, ông lên tiếng cầu xin sự tha thứ của Thiên Chúa và của những anh em "bất hòa", vì những lầm lỗi của Giáo hội Roma trong việc chia rẽ Kitô giáo. Ngày 4.12, ông công bố hiến chế Sacrosanctum Concilium (Phụng vụ thánh) và sắc lệnh Inter mirifica (Phương tiện truyền thông xã hội), sau đó, ông đọc diễn văn bế mạc khóa II.

Ngày 25.1.1964, Giáo hoàng Phaolô VI ký tự sắc Sacram Liturgiam, quyết định những thể thức đầu tiên áp dụng hiến chế về phụng vụ, và dạy phải thi hành từ mùa chay năm 1964. Cũng năm ấy, ông công bố thông điệp đầu tiên của mình – thông điệp Ecclesiam Stuam - Giáo hoàng Phaolô VI đã nói về bản chất thực sự của Giáo hội, trình bày chiều hướng của công đồng là tự ý thức về mình, tự cải thiện và đối thoại với thế giới hiện đại.

Kỳ họp III của công đồng Vatican II khai mạc ngày 14-9-1964. Sau hơn hai tháng tranh luận, ngày 20.11 ngày công bố sắc lệnh Unitatis Redintegratio (Hiệp nhất Kitô hữu) và ngày 21 trước khi bế mạc khóa III, ông công bố thêm Hiến Chế tín lý Lumen Gentium (Giáo hội) và sắc lệnh Orientalium Ecclesiarum (Các giáo hội công giáo Đông Phương); đồng thời ông công bố: "Maria là Mẹ Giáo hội".

Năm 1965, trong kỳ họp thứ IV (từ 14-9 đến 8-12-1965) tất cả các bản văn còn lại được công bố gồm Hiến Chế Mạc Khải và Hiến Chế Giáo hội giữa thế giới; sáu sắc lệnh: Nhiệm vụ các Giám mục, Đời sống Linh mục, Canh tân Dòng tu, Tông đồ giáo dân, Hoạt động truyền giáo và Truyền thông xã hội, và ba tuyên ngôn về giáo dục Kitô giáo, Liên lạc các tôn giáo, và về Tự do Tôn giáo.

Công đồng bế mạc ngày 8-12-1965 sau bốn năm làm việc, đã hoàn thành được 16 bản văn (04 Hiến chế, 9 sắc lệnh và 3 tuyên ngôn).

"Trong đại hội toàn cầu này, trong thời gian và không gian đặc ân này, quá khứ, hiện tại và tương lai như quy tụ lại. Quá khứ: vì ở đây, tụ họp ở địa điểm này, chúng ta có Giáo hội của Đức Kitô với truyền thống, lịch sử, các Công Đồng, các tiến sĩ và các thánh của Giáo hội; hiện tại: chúng ta đang từ giã nhau để đi vào thế giới ngày nay với những bất hạnh, đau khổ, tội lỗi của nó, nhưng cũng có những thành công, giá trị và đức tính của nó; và tương lai ở đây trong lời kêu gọi khẩn trương của những người dân trên thế giới muốn được công bình hơn, trong ý muốn hòa bình, trong khát khao có ý thức hay vô thức về một đời sống cao đẹp hơn, một đời sống mà Giáo hội của Đức Kitô có thể đem lại và muốn trao ban cho họ; (trích từ diễn văn bế mạc Công Đồng Vatican II của Giáo hoàng Phaolô VI).

Công du nước ngoài

Những chuyến công du của Giáo hoàng Phaolô VI gây được thiện cảm của những Kitô hữu lẫn những người không tin Chúa Giêsu. Năm 1965, ông đến Hoa Kỳ và Bồ Đào Nha, năm 1966 ông gặp Giáo chủ Hồi giáo Rouhani, gửi trả lá cờ đã bị lực lượng Ki-tô giáo tịch thu tại trận Lepanto (1571). Năm 1967, ông đến Istamboul và gặp gỡ Thượng phụ Athenagoras, năm 1968 ông đến châu Mỹ La Tinh, năm sau ông đến Genève và Ouganda, năm 1970 ông đi Đông Á.

Năm 1966, ông gặp Tổng Giám mục Cantorbery (Anh giáo). Ông tham dự Đại Hội Thánh Thể ở Ấn Độ, Colombia, và Ý, và đến thăm những nơi bị thiên tai (Pakistan), cũng như những nơi sùng kính Mẹ Maria (Fatima và Ephêsô). Ông cũng tìm kiếm sự hiệp nhất với vị Giám mục lãnh đạo Anh Giáo, Michael Ramsey.

Gặp gỡ Chính thống giáo
Cắt đứt với truyền thống ngồi tại chỗ của ngôi vị Giáo hoàng, ông đã khởi đầu một loạt các cuộc công du qua Thánh địa Giêrusalem (4 đến 6 tháng 1) năm 1964. Trong chuyến công du này, ông đã gặp gỡ các thượng phụ của Chính thống giáo Đông Phương.

Sau khi viếng đền thờ mồ thánh về, tại tòa khâm sứ Tòa thánh trong khu vực Jordania, ông tiếp Giám mục Benedict, giáo chủ chính thống tại Jesusalem, ông nói: "Chúng ta hãy quên đi quá khứ và hướng về những gì trước mắt chúng ta".

Ngày hôm sau, ông đã có cuộc gặp gỡ lịch sử với thượng phụ Athenagoras thành Constantinopolis. Thượng phụ Athenagoras choàng vào cổ Giáo hoàng dấu hiệu hôn hòa bình. Athenagoras đã trao cho Phao lô VI một ảnh tượng thể hiện hai thánh tông đồ Phêrô và Anrê. Đây là lần đầu tiên kể từ cuộc đại ly giáo năm 1054, Giáo hoàng của giáo hội công giáo gặp gỡ Thượng Phụ của thành Constantinopolis.

Chính ngày bế mạc công đồng Vatican II, Phaolô VI và giáo chủ Athenagoras của Constantinopolis đã cũng một lúc xóa bỏ án "vạ tuyệt thông lẫn nhau", nguyên nhân của vụ ly khai năm 1054.

Ngày 25 tháng 7 năm 1967, Ông có cuộc du hành sang Istanbul và viếng thăm đức thượng phụ giáo chủ Athenagoras của Constantinopolis. Tại đây, ông nói" "Đầu năm nay, chúng tôi kỷ niệm mười chín thế kỷ sứ vụ chứng tá cao cả của hại vị tông đồ Phê-rô và Phao-lô, chúng tôi lại tìm nhau để trao đổi cái "hôn hòa bình" của tình bác ái huynh đệ. Những điểm làm chúng tôi còn phân cách không ngăn cản chúng tôi nhận thức sự hiệp nhất sâu đậm. Đức bác ái phải giúp chúng tôi nhận biết cùng một tiếng nói trên tất cả các điểm dị đồng".

Tháng 11, năm 1967, thượng phụ Athenagoras đã có chuyến viếng thăm Roma. Trong hội nghị cả hai đã cùng nói lên ước muốn được nhau cùng phục vụ công lý và hợp nhất đức ái các tín hữu của mình, đã nhắc lại lời của Chúa:"Khi con đến bàn thờ dâng lễ vật..." (Mt 5,23t), hai vị cùng tuyên bố như sau:

 "a. Hối tiếc về những lời xúc phạm, những lời trách cứ thiếu nền tảng và những hành vi đáng lên án của cả hai phía, trong và sau những biến cố đáng buồn đó. b. Hối tiếc và xin xóa đi trong ký ức những bản vạ tuyệt thông lẫn nhau. Nó vốn đang là trở ngại chính cho việc xích lại gần nhau trong đức ái, chớ gì chúng được quên đi. c. Hối tiếc về những điều đáng buồn trước đó và những biến cố sau này, chịu tác động bởi nhiều nguyên cớ, nhất là vì thiếu hiểu biết và coi thường lẫn nhau đã đưa đến việc cắt đứt mối hiệp thông của Giáo hội."

Ấn Độ
Tháng 12 năm 1964, Phaolô VI du hành Bombay, Ấn Độ nhân dịp Đại hội thánh thể lần thứ 38, ngày 2.12 mà mục đích chính là viếng thăm người nghèo, kêu gọi hòa bình thế giới và đối thoại với các tôn giáo khác.

Lễ giáng sinh, ông đọc một sứ điệp gửi thế giới với đề tài: "Tình huynh đệ, nền tảng của xã hội mới".

Tại Liên Hợp Quốc

Ngày 4-10-1965, tại diễn đàn Liên Hợp Quốc ở New York, Phaolô VI kêu gọi "không bao giờ để xảy ra chiến tranh nữa" và được mọi người hưởng ứng. Ông khẳng định: "là chuyên gia về nhân loại, chúng tôi tôn trọng con người".

Qua các chuyến du hành, ông không ngừng lên tiếng bênh vực cho nhân quyền. Ủy ban "Công lý và Hòa bình" được thiết lập năm 1967 có văn phòng tại nhiều quốc gia. Người kitô hữu được kêu gọi hiện diện và hoạt động trong mọi lãnh vực của đời sống qua việc dấn thân xã hội và chính trị của họ. Nhiều phong trào Công giáo tiến hành mong muốn có một chọn lựa về chính trị rõ rệt. Tuy nhiên chủ trương đa dạng về dấn thân gây nên một số căng thẳng do dị biệt giữa các Kitô hữu.

Tại Colombia
Tháng 8-1968, Phaolô VI đến Colombia (Bogota và Medellin) nhân dịp hội nghị Giám mục châu Mỹ Latinh (CELAM). Ông công bố:"Hòa bình có tên gọi là phát triển".

Cũng trong hội nghị Medellin, các Giám mục Nam Mỹ đã chọn đứng hẳn về phía người nghèo trong lục địa, kêu gọi một cuộc giải phóng toàn diện (như Maisen cứu dân khỏi nô lệ Ai Cập), chiến đấu cho Công lý, cho sự phát triển chân thực để mọi người có điều kiện sống hợp với nhân phẩm hơn... Đây là bước khởi đầu của thần học giải phóng.

Ngày nay, vấn đề quan yếu mà mỗi người phải ý thức là vấn đề xã hội có tầm vóc toàn cầu (...). Đã xảy ra nhiều tình trạng bất công thấu đến trời cao. Khi có nhiều dân tộc, bị tước đoạt những thứ cần thiết, phải sống trong sự lệ thuộc đến độ ngăn cản họ có bất kỳ sáng kiến và trách nhiệm nào (...) Họ bị cám dỗ dùng bạo động để đẩy lùi những bất công như thế, nhằm cổ vũ phẩm giá con người (...).

Sự phát triển không thể giản lược vào việc gia tăng kinh tế đơn thuần. Để là phát triển chân thực, nó phải toàn diện, nghĩa là thăng hoa toàn diện con người và mọi người (...). Vấn đề là xây dựng một thế giới, trong đó mọi người, không phân biệt chủng tộc, tôn giáo, quốc tịch, có thể sống một cuộc đời hoàn toàn xứng đáng là con người, được giải thoát khỏi mọi thứ nô lệ đến từ phía con người hay từ thiên nhiên chưa được điều khiển cách đầy đủ (...). Nếu phát triển là tên gọi mới của hòa bình, còn có ai không ao ước hoạt động hết sức mình cho phát triển chăng ?
(Đức PhaoLô VI ngỏ lời với người Colombia ngày 23 tháng 8 năm 1968).

 Thụy Sĩ
Ngày 13.4.1969, Giáo hoàng Phaolô VI tấn phong 33 tân hồng y. Cũng năm này ông có chuyến viếng thăm đến Geneve (Thụy Sĩ), đây là chuyến viếng thăm đầu tiên của một vị Giáo hoàng đến Geneve kể từ khi nơi này trở thành trung tâm giáo hội Tin Lành (thế kỷ XIX). Sau đó là chuyến viếng thăm Ouganda (Phi châu). Trong chuyến thăm này ông đã đến dự đại hội hội đồng Giám mục Phi châu và gặp gỡ nhiều nguyên thủ quốc gia.
 Philippin
Ngày 15.9.1970, ông tuyên bố giải tán lực lượng cảnh binh Tòa thánh, chỉ còn giữ lại 56 lính canh Thụy Sĩ và một lực lượng dân sự mới thành lập, có nhiệm vụ cảnh sát tại Tòa thánh.

Trong năm này, ông cũng có các chuyến thăm mục vụ đến nhiều quốc gia trên thế giới đặc biệt là cuộc viếng thăm các quốc gia ở Á châu và châu Đại dương.

Tại phi trường Manila (Philippin) ông bị một họa sĩ người Bolivia tên là Benjamín Mendoza y Amor Flores mưu sát, nhưng Mendoza đã bị bắt tại trận. Sau đó ông đọc diễn văn trước Hội đồng Giám mục Á châu, và chủ tọa phiên họp Hội đồng Giám mục châu Đại dương.

 Các văn bản chính
Ngày 30.4.1965, Giáo hoàng Paulus VI công bố thông điệp Mense Maico, kêu gọi giáo dân chạy đến cùng Maria, Nữ vương Hòa Bình, tha thiết xin Mẹ ban hòa bình thế giới.

Ngày 3.9, Ông ban bố thông điệp Mysterium Fidei (Mầu nhiệm đức tin) về giáo lý và sự phụng tự Thánh Thể. Vì sợ nhìn thấy thánh lễ riêng bị giảm giá trị, tín điều về sự biến đổi bản thể bị giảm nhẹ và sự phụng tự Thánh Thể ngoài thánh lễ bị đánh giá thấp, nên Giáo hoàng nhấn mạnh đến tầm quan trọng của mầu nhiệm Thánh Thể, và đối diện với các lý thuyết về sự chuyển đổi mục đích và về sự chuyển đổi ý nghĩa, ông nhắc lại giáo lý truyền thống.
 Vấn đề ân xá
Trong thông điệp thứ tư năm 1966, ông thúc giục mọi người Công giáo lần chuỗi mân khôi cầu nguyện cho hòa bình. Thông qua tự sắc Summi Dei Beneficio, ngày 3.5.1966 ông đã kéo dài năm toàn xá 1966 đến lễ Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội. Ngày 19.2, ông tiếp kiến tiễn sĩ Rouhani, đệ nhất giáo chủ Hồi giáo, ngày 23.3 tiến sĩ Michael Ramsey, tổng Giám mục Canterbury, giáo chủ Anh giáo.

Ngày 1.1.1967, Giáo hoàng Phaolô VI ban hành Tông hiến Indulgentiarum Doctrina: Tông hiến của xét lại bản tường trình về giáo lý các ân xá và các qui phạm áp dụng thực tiễn các ân xá. Bản văn định nghĩa ân xá như "sự tha thứ trước mặt Thiên Chúa, hình phạt tạm do các tội lỗi mà sự lỗi phạm đã được xóa, sự tha thứ mà người tín hữu thật tình có thiện ý nhận được ở vài điều kiện đã được ấn định, nhờ hành động của Giáo hội, với tư cách là người phân phát ơn cứu chuộc, dùng quyền của mình mà phân phối và áp dụng kho tàng những sự đền bù tội lỗi của Đức Kitô và của các thánh".

Vì những sự lạm dụng của quá khứ và những rủi ro mê tín dị đoan hiện tại, Giáo hoàng đã thiết lập một biện pháp mới đối với tiểu xá, còn liên quan đến các hành vi và thái độ của hối nhân hơn nữa. Ông thu hẹp các ơn đại xá một cách thích đáng, ban nhiều tính đơn giản và phẩm cách hơn cho các ân xá kết liền với những sự vật hoặc các nơi chốn.

 Thông điệp Polorum Progressio
Polorum Progressio Ngày 26.3.1967, Ông ban bố Thông điệp Polorum Progressio về sự phát triển kinh tế và văn hóa của các dân tộc. Thông điệp nêu nổi bật ý tưởng "vấn đề xã hội hôm nay mang tính toàn cầu" và "sự phát triển là tên gọi mới của hòa bình".

Trong đó Giáo hoàng kêu gọi các Kitô hữu và tất cả mọi "người thiện chí" tự cùng nhau nỗ lực cho hòa bình, cho sự phát triển toàn bộ của con người và cho sự thiết lập một uý quyền hữu hiệu trên toàn thế giới.Trong đó, ông cũng xác định vấn đề xã hội phải là vấn đề chung của thế giới; việc phát triển cho đúng phải có tính toàn diện từ kinh tế, văn hóa đến đời sống thiêng liêng; cần có những Tổ chức quốc tế để bảo vệ các nước yếu và nghèo chống lại sự cạnh tranh bất chính. Thông điệp được khai triển kỹ hơn tại các hội đồng Giám mục miền và Thượng Hội đồng 1971.
 Độc thân linh mục
Ngày 18.6 qua tự sắc Sacrum Diaconanus Ordinem, ông tái lập chức phó tế vĩnh viễn, trong đó không thể nhận những người đã lập gia đình.

Ngày 24 tháng 6 năm 1967, Ông tiếp tục ban bố Thông điệp Sacerdotalis Coelibatus về sự độc thân linh mục. Tư liệu này kiểm lại kỹ càng những ý kiến bác bỏ sự độc thân thánh và tái khẳng định giá trị của nó được đặt nền tảng trên Kitô học, Giáo hội học và cánh chung học. Ông định vị sự độc thân của linh mục trong đời sống của Giáo hội và trong tương quan với các giá trị nhân loại và chỉ ra những con đường mà sự độc thân này có thể được sống trọn vẹn.

 Thông điệp sự sống con người
Tháng 7-1968, Phaolô VI ban bố Thông điệp Humanae Vitae "Sự Sống Con người" trong đó bác bỏ mọi cách ngừa thai trái tự nhiên, không được mọi tín hữu hưởng ứng như xưa. Đồng thời ông cũng kêu gọi vợ chồng Công giáo điều hòa sinh sản theo phương cách tự nhiên, tái xác nhận giáo huấn truyền thống của Giáo hội Công giáo. Văn kiện xuất hiện như một văn kiện có thẩm quyền Giáo hoàng, đi ngược với tinh thần "công đồng". Thực ra, văn kiện đã được chuẩn bị từ năm 1965, thời gian mà Phaolô VI đã đình chỉ một số đoạn của hiến chế Gaudium et spes (Tin mừng và Hy vọng). Ngoài ra Giáo hoàng ước muốn xác nhận giáo huấn của Casti connubii mà Pius XI công bố ngày 31 tháng 12 năm 1930.

Trong Humanae Vitae, Paul VI nhắc lại rằng giáo lý của giáo hội công giáo xây dựng trên dây hôn phối bất khả phân ly mà Thiên chúa đã muốn và con người không thể cắt đứt theo ý kiến của mình, giữa hai ý nghĩa của hành vi vợ chồng: kết hợp và sinh đẻ" (HV, 12). Từ giáo lý này xuất phát những điều cấm sau đây:"Trường hợp với những điểm cơ bản này của quan niệm con người và Kitô giáo về hôn nhân, ta phải tuyên bố một lần nữa rằng tuyệt đối phải loại trừ như là phương tiện hợp pháp của sự điều hòa sinh đẻ, sự trực tiếp làm đứt đoạn quá trình sinh sản đã được bắt đầu, và nhất là sự phá thai cố ý và được gây ra một cách trực tiếp ngay cả vì những lý do điều trị. Cũng phải loại ra như vậy như Huấn quyền của giáo hội đã nhiều lần tuyên bố, sự triệt sản trực tiếp, cho dù là vĩnh viễn hoặc tạm thời nơi người đàn ông cũng như người đàn bà. Cũng vì loại bỏ mọi hành động hoặc trong dự kiến hành vi vợ chồng hoặc trong tiến trình của bó được đề ra như là mục đích hoặc phương tiện làm cho việc sinh đẻ trở nên không thể được".''

Thông điệp xuất hiện như một sự phủ nhận sự ngừa thai. Ngay cả các nghị phụ công đồng cũng bị lung lay. Hồng y Alfrink tổng Giám mục của Utrecht tuyên bố rằng "các thông điệp không bao giờ là bất khả ngộ", nhà thần học Hans Kung về phần mình đặt lại nguyên lý của sự bất khả ngộ. Tại Pháp, tạp chí Témoignage chrétien cho in một bức thư ngỏ có tựa đề: "Nếu đức Kytô thấy điều đó" tách riêng Giáo hoàng với giáo hội – dân thiên chúa.

Năm 1969, ngoài một số văn kiện nhằm kiến tạo Hòa bình và canh tân giáo hội như các sứ điệp: "Ngày thế giới hòa bình", "Truyền thông xã hội với gia đình", Tông huấn "kinh mân côi Hòa bình" và nhất là việc công bố sách lễ Roma mới đã được canh tân theo chỉ thị của công đồng Vatican II.

Năm 1971, Phaolô VI ban bố Thông điệp "Phát triển các Dân tộc" đấu tranh cho quyền lợi các nước nghèo.

Năm thánh 1975
Năm thánh 1975 được mở ra dưới triều Phaolô VI. Năm Thánh này mang ý nghĩa Canh tân và Hoà giải, như được trình bày trong Tông Huấn Gaudete in Domino ("Hãy Vui Mừng Trong Chúa") của ông.

Năm Thánh 1975 là Năm Thánh cuối cùng trong lịch sử Giáo hội mà một vị Giáo hoàng khai mở bằng cách đập búa vào tường che Cửa Thánh ở Đền Phêrô.

Khi kết thúc Năm Thánh 1975, Phaolô VI đã không còn tiếp tục truyền thống xây tường gạch che phủ Cửa Thánh nữa.

Qua đời

Mặc dù tình trạng sức khỏe yếu kém đã giới hạn các sinh hoạt của ông vào cuối thời Giáo hoàng, Phaolô VI được nhớ đến như một khuôn mặt chính yếu đã duy trì sự quân bình giữa việc thể hiện các thay đổi trong Giáo hội và vẫn giữ Giáo hội trung thành với truyền thống của mình.

Vào ngày 6 tháng 8 năm 1978, Phaolô VI qua đời tại điện nghỉ mát mùa Hè Castel Gandolfo ở ngoại ô Rôma, hưởng thọ 81 tuổi, sau khi ở ngôi vị Giáo hoàng hơn 15 năm. Ông đã tiếp nối sự nghiệp của Cố Giáo hoàng Gioan XXIII với Công đồng Vatican II (1962-1965) để phục vụ hữu hiệu hơn đoàn Dân Chúa và thế giới trong thời đại mới.

Ngày 20 tháng 12 năm 2012, Giáo hoàng Biển Đức XVI nâng Phaolô VI lên hàng Đấng đáng kính và cho phép Bộ phong thánh bắt đầu tiến trình phong thánh cho Phaolô VI. Ông được Giáo hoàng Phanxicô tôn phong chân phước vào ngày 19 tháng 10 năm 2014, trong buổi lễ bế mạc Thượng Hội đồng Giám mục Ngoại thường về Gia đình, với sự tham dự của Giáo hoàng danh dự Biển Đức XVI.

Ngày 7 tháng 3 năm 2018, Giáo hoàng Phanxicô chuẩn y công nhận phép lạ thứ hai của ông, việc phong thánh đã được xác nhận. Theo hồng y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, cố Giáo hoàng Phaolô VI sẽ được phong thánh vào ngày cuối cùng của Thượng Hội đồng Giám mục về Thanh niên vào cuối tháng 10 năm 2018. Giáo hoàng Phaolô VI chính thức được tuyên thánh vào ngày 14 tháng 10 năm 2018.

Chú thích

Tham khảo
 265 Đức Giáo hoàng, Thiên Hựu Nguyễn Thành Thống, Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin, xuất bản tháng 5 năm 2009.
 Các vị Giáo hoàng của giáo hội toàn cầu, hội đồng Giám mục Việt Nam
 Tóm lược tiểu sử các Đức Giáo hoàng, Đà Nẵng 2003,Jos. TVT chuyển ngữ từ Tiếng Anh.
 Lịch sử đạo Thiên Chúa, Jean – Baptiste Duroselle và Jean – Marie Mayeur. Bộ sách giới thiệu những kiến thức thời đại: Que sais-je? Tôi biết gì? Người dịch: Trần Chí Đạo, Nhà xuất bản Thế giới tháng 4/2004.
 Cuộc lữ hành đức tin, lịch sử Giáo hội Công giáo, Lm Phanxicô X. Đào Trung Hiệu OP Hiệu đính tháng 9/2006, Đa Minh Việt Nam, Tỉnh dòng Nữ vương các thánh tử đạo.
 Lịch sử Giáo hội Công giáo, Linh mục O.P Bùi Đức Sinh – giáo sư sử học, Tập I và II, Nhà xuất bản Chân Lý, Giấy phép số: 2386 BTT/PHNT Sài Gòn ngày 28 tháng 7 năm 1972.

Liên kết ngoài

A list of all Pope Paul VI's Apostolic Constitutions, Encyclicals and documents issued, as well as his Last Will and Testament
THE TRUTH OF THE ENCYCLICAL "HUMANÆ VITÆ" by Cardinal Karol Wojtyla
Pro-Humanæ Vitæ analysis by Janet Smith, Former Associate Professor of Philosophy at the University of Dallas
American attitudes towards Humanæ Vitæ
Quotes of Pope Paul VI
The writings of Pope Paul VI
Tomb of Paul VI - Vatican Grottoes
Claims that Pope Paul VI was 'replaced' by an imposter in 1972
Website comparing pictures of Pope Paul VI to 'prove' he had been replaced by an actor while the real Pope Paul was 'kept drugged' in the Vatican
 Pope Paul VI: text, concordances and frequency list
 Pope Paul VI's Multilingual Opera Omnia

 Sự can đảm của Đức Phaolô VI đã làm tôi trở lại Công giáo

Video trên YouTube — Italian documentaries (English subtitled)
Paulus VI, a forgotten pope
The assassination attempt of Paulus VI
The last years of Paulus VI (G.B. Montini 1974-78)

Phaolô 6
Sinh năm 1897
Mất năm 1978
Chân phước
Giáo hoàng người Ý
Nhà ngoại giao Tòa Thánh


title: Euphorbia millotii

text:
Euphorbia millotii là một loài thực vật thuộc họ Euphorbiaceae. Đây là loài đặc hữu của Madagascar. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng cây bụi ẩm khu vực nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 Haevermans, T. 2004. Euphorbia millotii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Madagascar
M


title: Siphocampylus affinis

text:
Siphocampylus affinis là một loài thực vật thuộc họ Campanulaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Chú thích

Tham khảo

 Moreno, P. & Pitman, N. 2003. Siphocampylus affinis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
Siphocampylus
Thực vật dễ tổn thương