title: Bàng Thống

text:
Bàng Thống (chữ Hán: 龐統, 179-214), tự là Sĩ Nguyên (士元), hiệu là  Phụng Sồ là mưu sĩ của Lưu Bị thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Ông thường được người đời sau so sánh là tài năng ngang với Khổng Minh, người sống cùng thời với ông.

Thời trẻ
Bàng Thống tên tự là Sĩ Nguyên, người huyện Tương Dương thuộc Nam quận, Kinh châu.

Bàng Thống có quan hệ thông gia với Gia Cát Lượng. Khi hai người còn nhỏ, chị của Gia Cát Lượng được gả cho Bàng Sơn Dân – một người anh em họ của Bàng Thống. Người đứng ra chủ hôn là danh sĩ Bàng Đức Công – chú của Bàng Thống và Bàng Sơn Dân.

Bàng Thống hơn Gia Cát Lượng 3 tuổi. Hai người đã thường xuyên qua lại, trong khi Gia Cát Lượng tỏ ra thận trọng thì Bàng Thống xốc nổi bộc trực, khá tương phản tính cách với nhau. Do Bàng Thống chậm chạp vụng về, nhiều người coi thường ông, nhưng Bàng Đức Công hiểu ông và rất coi trọng.

Nghe tiếng danh sĩ Tư Mã Huy giỏi biết người, Bàng Thống tìm đến gặp. Khi gặp nhau, Tư Mã Huy đang ở hái dâu trên cây, Bàng Thống liền ngồi dưới gốc cây trò chuyện, cứ thế hai người đàm luận từ sáng tới khuya. Tư Mã Huy nhận ra tài năng của ông, hết sức khen ngợi. Từ đó danh tiếng Bàng Thống nổi khắp nơi. Bàng Đức Công quý mến cả ông và Gia Cát Lượng, gọi ông là Phượng Sồ (phượng con), Gia Cát Lượng là Ngọa Long (rồng nằm).

Sự nghiệp
Trong quận nghe danh tiếng Bàng Thống bèn bổ nhiệm ông làm công tào của Nam quận.

Sau trận Xích Bích (208), tướng Đông Ngô là Chu Du mang quân đánh chiếm Giang Lăng, Nam quận từ tay Tào Nhân (209), được Tôn Quyền phong làm Thái thú Nam quận. Bàng Thống vẫn giữ chức công tào.

Năm 210, Chu Du qua đời, Bàng Thống đưa linh cữu về Ngô quận. Người Đông Ngô nghe tiếng ông nên khi ông quay về Kinh châu (Nam quận), nhiều danh sĩ tề tựu ở Xương Môn đưa tiễn.

Lưu Bị đổi đất Giang Hạ, Trường Sa lấy đất Giang Lăng thuộc Nam quận của Tôn Quyền làm căn cứ. Bàng Thống được Lưu Bị cho làm Tòng sự, thử thay quyền Huyện lệnh Lỗi Dương. Trong quá trình tại nhiệm, Bàng Thống không chú trọng xử lý công việc nên bị cách chức.

Tướng kế nhiệm Chu Du bên Đông Ngô là Lỗ Túc viết thư cho Lưu Bị tiến cử Bàng Thống, nói rằng không thể dùng ông vào chức nhỏ. Gia Cát Lượng cũng nói hộ ông với Lưu Bị. Lưu Bị bèn triệu tập Bàng Thống, cùng ông trò chuyện. Sau khi đàm luận, Lưu Bị rất cảm phục ông, bèn bổ nhiệm ông làm Thị trung tòng sự, rồi ít lâu sau thăng ông lên chức Quân sư trung lang tướng, cùng cấp với Gia Cát Lượng.

Năm 211, Lưu Chương ở Ích châu bị Trương Lỗ ở Hán Trung uy hiếp, muốn mời Lưu Bị vào hỗ trợ. Thủ hạ của Lưu Chương là Trương Tùng, Pháp Chính muốn nhân đó ngầm liên kết với Lưu Bị để Lưu Bị làm chủ Tây Xuyên. Lưu Bị do dự không quyết. Bàng Thống bèn ra sức thuyết phục Lưu Bị theo kế của Pháp Chính. Cuối cùng Lưu Bị theo đề nghị của ông, để Quan Vũ, Gia Cát Lượng ở lại Kinh châu và mang theo ông cùng các tướng Hoàng Trung, Ngụy Diên vào Ích châu.

Lưu Chương ra đón tiếp Lưu Bị ở Bồi Thành. Bàng Thống khuyên ông nên bắt Lưu Chương để uy hiếp mà chiếm lấy Ích châu để khỏi tốn công sức, nhưng Lưu Bị không theo vì chưa có uy đức gì với người bản xứ.

Sau khi cung ứng lương thảo, quân trang cho Lưu Bị, Lưu Chương về Thành Đô, giao cho Lưu Bị đi chống Trương Lỗ. Lưu Bị có hơn 3 vạn quân trong tay và xe cộ đầy đủ, theo kế của Bàng Thống không đi đánh Trương Lỗ mà dừng lại ở Hà Manh gây quan hệ với dân chúng.

Qua 1 năm đến cuối năm 212, người làm nội ứng cho Lưu Bị ở Thành Đô là Trương Tùng bị lộ và bị Lưu Chương bắt giết, từ đó Lưu Chương và Lưu Bị chính thức trở mặt thành thù. Lưu Chương đình chỉ việc cung ứng lương thảo cho Lưu Bị. Bàng Thống thấy đến lúc phải hành động, bèn đưa ra 3 kế cho Lưu Bị lựa chọn:
Ngầm tuyển tinh binh, hành quân ngày đêm, tập kích vào Thành Đô. Lưu Chương không hiểu quân sự, lại không phòng bị ngài, như vậy có thể lấy Ích châu trong 1 năm, là thượng sách. Giả phao tin Kinh châu có việc để quay về và dụ hai tướng Tây Xuyên là Dương Hoài, Cao Bái đang trấn giữ Bạch Thủy đến giết đi và chiếm quân lính để đánh Thành Đô, là trung sách. Lui binh về thành Bạch Đế chờ thời cơ hành động là hạ sách.

Sau khi cân nhắc, Lưu Bị chọn trung sách, giả cách phao tin Kinh châu bị Tào Tháo uy hiếp phải lui binh về cứu. Quả nhiên Dương Hoài và Cao Bái mừng vì Lưu Bị rút quân về Kinh châu, không uy hiếp Ích châu nữa, bèn dẫn một vài tùy tùng đến tiễn Lưu Bị. Lưu Bị lập tức bắt giết Cao Bái và Dương Hoài, đoạt quân mã của hai tướng tại Bạch Thủy và tổ chức tấn công, với lý do Lưu Chương bội tín không cung ứng lương thực nữa.

Quân Kinh châu chia làm hai đường tiến đánh, nhanh chóng giành thắng lợi chiếm được Bồi Thành. Quân chủ lực của Lưu Chương phải lui về cố thủ ở thành Miên Trúc.

Năm 213, Lưu Bị huy động Trương Phi, Triệu Vân và Gia Cát Lượng từ Kinh châu mang quân vào trợ chiến, hẹn cùng hội binh đánh chiếm Thành Đô sau khi hạ thành này.

Mùa hè năm 214, các cánh quân Kinh châu đều thắng trận. Lưu Bị nghe tin Trương Phi và Gia Cát Lượng đã đánh đến phía đông và phía bắc Thành Đô, còn Triệu Vân phá được Kiện Vi, bèn cùng Bàng Thống chia đường tấn công Lạc Thành. Bàng Thống dẫn một cánh quân dụ được tướng giữ thành là Trương Nhiệm ra khỏi Lạc Thành. Trương Nhiệm kéo ra phía nam, đóng quân ở Nhạn Kiều. Lưu Bị bèn chặt đứt đường về của Trương Nhiệm, còn Bàng Thống dẫn quân quay lại đánh Trương Nhiệm ở Nhạn Kiều. Ông bị trúng tên và tử trận. Khi đó ông mới 36 tuổi.

Lưu Bị đánh bại và bắt sống Trương Nhiệm. Vì Trương Nhiệm không hàng nên Lưu Bị sai mang chém.

Sau khi chiếm được Ích châu, Lưu Bị nhớ tới công lao của Bàng Thống và khi nhắc tới ông thường khóc. Lưu Bị truy tặng ông làm Quan nội hầu, đặt tên thụy là Tĩnh hầu, bổ nhiệm cha ông làm Nghị lang rồi thăng lên chức Gián nghị đại phu.

Trong Tam Quốc diễn nghĩa
Bàng Thống được La Quán Trung miêu tả trong Tam quốc diễn nghĩa là "người mày rậm, mũi gồ, mặt đen, râu ngắn, hình dung xấu xí". Tư Mã Huy (Thủy Kính tiên sinh) nhận xét về Bàng Thống như sau: "Nếu được một trong hai người Ngọa Long (tức Khổng Minh) hoặc Phụng Sồ (tức Bàng Thống) thì có thể định hưng được thiên hạ".

Lúc đầu, Bàng Thống ở Giang Nam theo Tôn Quyền. Trong trận Xích Bích ông hiến kế cho Tào Tháo dùng xích sắt ghép các thuyền lại thành một cụm để tránh cho quân sĩ say sóng nhưng thực chất là khiến thuyền không tản ra được khi bị hỏa công. Nhờ Bàng Thống mà khi Chu Du sử dụng hỏa công, thuyền của Tào Tháo tập trung lại thành một cụm nên không chạy thoát được, cháy rụi hết.

Sau khi Chu Du mất, Lỗ Túc tiến cử Bàng Thống cho Tôn Quyền nhưng Bàng Thống không được Tôn Quyền trọng dụng nên đến Kinh Châu theo Lưu Bị.

Lưu Bị nghe tin Bàng Thống tới đầu quân thì hết sức vui mừng, nhưng thấy ông mặt mũi xấu xí thì thay đổi thái độ, chỉ cho ông làm Huyện lệnh Lỗi Dương. Bàng Thống ở đây khoảng 100 ngày, từ sáng tới tối chỉ uống rượu, bỏ bê công việc. Lưu Bị nhận đơn tố cáo thì rất tức giận, lệnh Trương Phi và Tôn Càn đến kiểm tra. Trương Phi hậm hực chất vấn ông tại sao tham rượu bỏ việc thì ông bật cười, lệnh cho nha lại đem hết công văn trong 100 ngày để cho ông phê duyệt. Chỉ nửa ngày, Bàng Thống đã xử lý hết toàn bộ, Trương Phi liền tạ lỗi và hứa sẽ hết sức tiến cử. Lúc này, Bàng Thống đưa bức thư giới thiệu của Lỗ Túc và Khổng Minh cho mọi người xem. Lưu Bị hối hận vì bạc đãi hiền sĩ, đích thân tới huyện tạ lỗi và mời Bàng Thống về Kinh Châu, phong làm Phó Quân sư Trung lang tướng.

Bàng Thống với vai trò là quân sư cùng Lưu Bị dẫn 5 vạn quân vào Tây Xuyên. Bàng Thống cùng Pháp Chính bàn mưu cho Lưu Bị nhân dịp giết Lưu Chương trong buổi tiệc rồi chiếm lấy Tây Xuyên nhưng Lưu Bị cho đó là hành động bất nhân nên không làm. Bàng Thống bảo Ngụy Diên trong tiệc đứng dậy múa kiếm rồi đâm chết Lưu Chương, nhưng bị Lưu Bị ngăn cản.

Khi Lưu Bị và Lưu Chương chính thức trở mặt đánh nhau, Bàng Thống bày kế cho Lưu Bị giết Cao Bái và Dương Hoài, hai tướng của Lưu Chương, đoạt ải Phù Quan, tiến đánh Lạc Thành.

Đến lúc hành quân, con ngựa của Thống quáng mắt, sa chân, hất ông ngã xuống ngựa. Bàng Thống liền xin đổi ngựa với Lưu Bị, mục đích để quân mai phục Trương Nhiệm (tướng Tây Thục) của Lưu Chương ở gò Lạc Phượng tưởng nhầm Bàng Thống là Lưu Bị và giết chết ông bằng mưa tên. Tất cả đều là mưu kế của Bàng Thống mục đích lấy lí do chính đáng để Lưu Bị tiến đánh Tây Xuyên. Sau khi biết tin Bàng Thống tử trận và đem huyết thư tỏ rõ toàn bộ mưu kế của ông, Lưu Bị đã thốt lên rằng: "Toàn bộ binh lính nghe lệnh, Lưu Chương bội tín phục kích giết chết quân sư của ta, toàn quân tiến đánh Tây Xuyên trả thù cho quân sư"

Sau khi ông mất, Gia Cát Lượng mới được huy động vào Ích châu, dùng kế bắt Trương Nhiệm trả thù cho ông. Trên thực tế cánh quân Gia Cát Lượng và Trương Phi đã cùng phối hợp với Lưu Bị và Bàng Thống tại Ích châu từ hơn nửa năm trước khi ông mất. Lưu Bị và Bàng Thống cầm quân tác chiến độc lập, đánh bại bắt Trương Nhiệm ở Lạc Thành, Bàng Thống vì rủi bị tên bắn phải giữa trận tiền mà qua đời.

Xem thêm
 Lưu Bị
 Lưu Chương
 Gia Cát Lượng
 Chiến dịch Tây Xuyên

Tham khảo
 Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân (2006), Tướng soái cổ đại Trung Hoa, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên.
 Lê Đông Phương, Vương Tử Kim (2007), Kể chuyện Tần Hán, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Lê Đông Phương, (2007), Kể chuyện Tam Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Dịch Trung Thiên (2010), Phẩm Tam Quốc, tập 1-2, Nhà xuất bản Công an nhân dân.
 Trần Văn Đức (2008), Khổng Minh Gia Cát Lượng đại truyện , Nhà xuất bản Văn học

Chú thích

Nhân vật quân sự Thục Hán
Nhân vật quân sự Tam Quốc
Nhân vật chính trị Tam Quốc
Nhân vật được tiểu thuyết hóa
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Người Hồ Bắc
Sinh năm 179
Mất năm 214


title: Neopostega falcata

text:
Neopostega falcata là một loài bướm đêm thuộc họ Opostegidae. Nó là loài duy nhất được tìm thấy ở
a lowland rainforest ở đông bắc Costa Rica.

Chiều dài cánh trước khoảng 2.1 mm. Adults are almost entirely white. Con trưởng thành bay từ tháng 3 đến tháng 4.

Tham khảo

Liên kết ngoài
A Revision of the New World Plant-Mining Moths of the Family Opostegidae (Lepidoptera: Nepticuloidea)

Neopostega


title: Tipula subaurita

text:
Tipula subaurita là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Hoài Nhu

text:
Hoài Nhu (tiếng Trung: 怀柔区, bính âm: Huáiróu Qū, Hán Việt: Hoài Nhu khu là một quận cận nội thành của thủ đô Bắc Kinh, Trung Quốc. Quận Hoài Nhu có diện tích 2557,3 km², dân số theo điều tra năm 2000 là 296.000 người và mật độ dân số là 116 người/km². Đây là huyện Hoài Nhu cho đến 2001 thì được chuyển thành quận.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Bắc Kinh


title: 7,62×39mm

text:
7,62×39mm M43 là loại đạn súng trường xung kích nổi tiếng do các kỹ sư Nicholai M. Elizarov và Boris V. Semin  của Liên Xô thiết kế. Đạn được phát triển vào năm 1943, nhưng đã trải qua nhiều lần thay đổi, và được coi là chính thức hoàn thiện năm 1949. Tuy nhiên do nhiều biến động trong việc thay đổi xung hỏa lực, phải đến năm 1961, đạn mới thực sự hoàn thiện. Đạn đầu tiên được sử dụng cho súng CKC, AK-47/AKM, RPD, RPK và nhiều loại súng khác sau đó. Ngày nay đạn 7,62x39mm là loại đạn tiêu chuẩn trong rất nhiều lực lượng vũ trang. Đạn mạnh, đường đạn tốt, bền chắc, ổn định. Công nghệ làm đạn có phần phức tạp hơn công nghệ sản xuất các loại đạn khác, nhưng sau khi tự động hóa, đạn được sản xuất rất nhanh và rẻ, dễ sản xuất với số lượng lớn. Độ chính xác của đạn 7,62×39mm rất ấn tượng, đặc biệt là khi săn hươu. Những viên đạn này được thiết kế chủ yếu để sử dụng trong các tình huống chiến đấu tầm trung.

Giải thích tên gọi
Trong cụm mã định danh 7,62×39mm M-43, "7,62" (mm) tuy hay được coi là đường kính đầu đạn, nhưng thực tế là tham số đường kính khớp nòng tiêu chuẩn, trong khi đường kính thực của đầu đạn chưa bắn là 7,92 mm. Chênh lệch 0,3 mm đảm bảo khi bắn, đầu đạn đi trong nòng sẽ ép chặt vào thành nòng, biến dạng và được ép khớp với các khương tuyến. Các khương tuyến đóng vai trò như những đường ray, nhưng không để dẫn hướng đầu đạn mà tạo ra độ xoắn được giới hạn trước cho đường đạn ngoài. Đầu đạn ép chặt vào thành nòng cũng đồng thời ngăn chặn sự rò khí thuốc phóng, tận dụng tối đa lực đẩy sinh ra do giãn nở khi thuốc phóng cháy trong buồng đạn.

Tham số "39" (mm) là chiều dài buồng thuốc phóng được làm tròn. Vào thế kỷ 18 và đầu thế kỷ 19, kỹ thuật quân giới phát triển nhanh chóng. Bắt đầu với súng kíp nhồi đạn từ miệng nòng. Súng kíp, cũng như tiền thân của nó là các loại súng hỏa mai mồi thừng, súng hỏa mai đá lửa... chỉ chấp nhận đạn, thuốc và kíp rời, nòng trơn không có khương tuyến. Sau đó ở châu Âu xuất hiện đầu đạn được đóng gói cùng với thuốc phóng trong các ống giấy, với mục đích ban đầu chỉ là tiện lợi và giảm thời gian nạp đạn. Súng khai hậu ra đời là một bước đột phá cực kỳ quan trọng, dẫn đến sự thay đổi lớn trong thiết kế súng đạn về sau. Với đầu đạn, thuốc phóng và kíp (hay còn gọi là hạt lửa) được tích hợp với nhau thành đạn viên hoàn chỉnh (cartridge) bằng vỏ đạn. Vỏ đạn ban đầu là một ống giấy bồi hình trụ, có đế đồng, đường kính khớp với đường kính viên đạn.

Thông qua các tham số đường kính đầu đạn và chiều dài buồng thuốc phóng, có thể tính toán đơn giản hoặc ước lượng để tìm ra nhiều tham số quan trọng khác, như trọng lượng đầu đạn (do khi đó đầu đạn phổ biến là các viên chì đặc hình cầu được chuẩn hóa bằng gauge và bore), thể tích buồng thuốc phóng, khối lượng thuốc phóng cần thiết (thuốc súng đen)... Đạn viên hoàn chỉnh đi kèm với súng khai hậu có kim hỏa.

"7,62x39mm" là một ví dụ điển hình của cách định danh truyền thống, bao gồm các tham số đại diện là đường kính viên đạn và chiều dài buồng thuốc phóng. Tất nhiên, hai tham số này đã không còn là đại diện quan trọng nhất cho tính năng kỹ chiến thuật vô cùng phức tạp của một viên đạn hiện đại, trong khi một mẫu thiết kế đạn hoàn chỉnh ngày nay luôn bao gồm cả thiết kế nòng tiêu chuẩn.

M-43 là viết tắt của "Модель образет 1943/Model' obrazet 1943 - Mẫu thiết kế năm 1943".

Tiền đề của đạn súng trường xung kích

Súng đạn súng trường chiến đấu
Liên Xô sau trận Stalingrad nhận ra phần lớn các cuộc đọ súng giữa bộ binh hai phía đều ở khoảng cách 100 – 300 m hoặc gần hơn. Loại đạn súng trường chiến đấu tiêu chuẩn 7,62×54mm mmR của họ hay 7,92×57mm mm Mauser của phát xít Đức không phải là loại đạn thích hợp cho súng bộ binh cá nhân trong điều kiện chiến đấu hiện đại (vào lúc đó). Đạn súng trường chiến đấu có đường đạn rất tốt, độ chính xác rất cao, tầm bắn sát thương rất xa có thể lên đến 1500 – 2000 m, các khả năng xuyên và phá phần mềm rất tuyệt nhưng quá thừa so với khả năng thị lực chung của người lính. Họ vốn không thể dùng súng trường hay súng máy để bắn mục tiêu người xa đến 700 m hoặc hơn mà không có thiết bị ngắm hỗ trợ, đơn giản là không nhìn thấy mục tiêu hoặc mục tiêu quá nhỏ. Thêm vào đó, sức giật của súng bắn đạn súng trường chiến đấu là rất mạnh. Các loại súng máy để đảm bảo độ ổn định, phải nặng đến khoảng 8 – 10 kg hoặc hơn, nòng dày nặng, chỉ có thể bắn loạt, và phải được hỗ trợ bởi chân súng hoặc giá súng, không thể bắn khi đang di chuyển; nhiều súng có đầu nòng bù giật, nhưng độ tản mát của loạt bắn vẫn rất cao do súng quá giật. Các súng trường chiến đấu có khả năng bắn liên thanh như AVS-36, AVT-40 hay SG-42 đều thất bại chủ yếu ở khả năng bắn liên thanh, cũng do dùng đạn súng trường chiến đấu. Các súng trường chiến đấu bán tự động (như SVT-40, G-43, Garand M1) hoặc lên đạn thủ công (như Mosin-Nagant M91/30 hay Mauser Kar 98k) thì đơn giản là quá giật ảnh hưởng đến tốc độ xạ kích của xạ thủ, những người hơi yếu không giữ nổi khẩu súng khi bắn.

Súng đạn súng ngắn liên thanh
Khi khoa học chiến tranh bị mắc kẹt trong những chiến hào vùng Verdun, người ta không có một thứ vũ khí cá nhân nào có tính năng xung phong cho những người lính tấn công vào đội hình đối phương trong các chiến hào kiên cố dày đặc súng máy. Thay vào đó, các bên tham chiến cố gắng chế tạo ra những cỗ siêu trọng pháo đắt tiền vô dụng. Thế chiến I kết thúc với sự lên ngôi của súng ngắn liên thanh (Tiếng Đức – Maschinen Pistolen, tiếng Nga – Pistolet Pulemyot). Súng ngắn liên thanh được hoàn thiện trong suốt những năm sau chiến tranh, trở thành một thành phần cơ bản của đội hình xung hỏa lực bộ binh, mang chức năng "xung phong". Súng bắn đạn súng ngắn, đường đạn ngắn, độ chính xác không cao, tầm bắn sát thương rất gần, các khả năng xuyên và phá phần mềm kém. Nhưng điều làm nên giá trị của cả súng và đạn là chúng có độ giật ít, có thể bắn liên thanh khi di chuyển, đạn nhẹ nên xạ thủ mang được nhiều. Các loại súng ngắn liên thanh nhanh chóng được thiết kế chế tạo và đưa vào trang bị, bắt đầu bằng khẩu MP-18 của Đức năm 1918. Súng kết hợp với súng trường chiến đấu tạo ra bộ hỏa khí xung lực, và các quốc gia bước vào Thế chiến II năm 1939. Thế nhưng sau một thời gian, việc đạn súng ngắn quá yếu kết hợp với đạn súng trường chiến đấu quá mạnh tạo nên sự bất hợp lý. Trang bị lúc đó của một tiểu đội bộ binh, trừ súng máy trợ chiến, có từ một đến hai súng ngắn liên thanh, còn lại là súng trường. Nếu tăng khả năng "xung phong" hơn nữa thì giảm khả năng "súng trường" và ngược lại. Trong khi súng ngắn liên thanh dùng để xung phong có tầm bắn và hỏa lực quá tệ, nhưng có thể bắn liên thanh và chỉ thích hợp chiến đấu tâmg gần, thì súng trường chiến đấu lại có tầm bắn và hỏa lực quá tốt, nhưng tốc độ bắn quá chậm, súng quá giật chỉ thích hợp bắn mục tiêu cự li xa. Ngay cả khẩu PPSh-41 của Liên Xô, sử dụng đạn 7,62x25 mmTT, có tầm bắn hiệu quả lên đến 200 m, tốt nhất thời bấy giờ, hỏa lực khá mạnh so với hầu hết các súng ngắn liên thanh cùng thời, đặc biệt là hộp tiếp đạn trống 71 viên chứa được nhiều đạn, cũng chưa làm cho người Nga hài lòng.

Tiền đề của đạn 7,62×39mm M43
Xem thêm: "Fedorov Avtomat"

Giải pháp bật ra khi Vladimir Grigoryevich Fedorov thiết kế khẩu súng trường xung kích đầu tiên trên thế giới: "Fedorov Avtomat", nguyên mẫu đầu tiên ra đời năm 1911.

Súng ban đầu nặng khoảng 4 kg, sử dụng máy lùi có hãm đòn bẩy, bắn liên thanh, dùng đạn 7,62x54 mmR, nạp đạn bằng kẹp. Mặc dù vẫn là dáng súng trường cơ bản nhưng đã có tay cầm trước hộp tiếp đạn. Sau một thời gian đánh giá loại súng của mình, Fedorov cuối cùng đã nhận ra đạn súng trường chiến đấu tiêu chuẩn không thích hợp cho tính năng bắn liên thanh và bắn khi di chuyển, vì súng nhẹ trong khi đạn quá mạnh, không thể giải quyết bằng cách tăng trọng lượng súng. Năm 1913, Fedorov thiết kế loại đạn mới 6,5mm. Đạn nặng 8,5 g với sơ tốc 860 m/s, động năng 3140 J thấp hơn nhiều so với đạn 7,62x54 mmR. Các thử nghiệm đều khả quan và báo cáo từ chiến trường gửi về yêu cầu cao hơn cho súng như dùng hộp tiếp đạn rời, súng chứa nhiều đạn hơn,… Việc hội đồng súng trường yêu cầu chuyển sang dùng đạn 6,5x50 mmSR Arisaka của Nhật Bản trong phiên bản cuối cùng của súng do hai lý do: đạn 6,5 mm của Nhật phù hợp với chức năng bắn loạt ứng dụng hơn, và quan trọng nhất là mua đạn từ nguồn cung cấp ngoài đơn giản hơn nhiều lần so với thiết kế chế tạo hệ thống làm đạn trong nước lúc đó. 6,5x50 mmSR lúc đó đang được nước Anh đồng minh gia công cho Nhật Bản, tuy là loại đạn dùng cho súng trường chiến đấu nhưng yếu hơn nhiều so với các đạn súng trường tiêu chuẩn cùng thời điểm như 7,62x54 mmR, 7,92x57 mm Mauser, hay .30-06 (7,62x63 mm). Đạn nặng khoảng 9 g, sơ tốc 720 m/s với động năng ban đầu là 2330 J. Đạn 6,5x50 mmSR Arisaka tương đương đạn 6,5 mm của Fedorov về khả năng xạ kích tầm xa, độ giật thấp hơn làm loạt bắn dễ kiểm soát hơn. Tuy nhiên đạn không thích hợp cho súng trường xung kích ở chỗ đây là loại đạn có gờ móc đạn cổ điển, vì vậy việc thiết kế hộp tiếp đạn cho súng bắn tự động không hề đơn giản; nếu không được thiết kế hợp lý, các hàng đạn trong hộp tiếp đạn sẽ có khả năng mắc vào nhau gây kẹt. Fedorov thay đổi cỡ đạn cho súng thành 6,5x50 mmSR. Phiên bản mới sau khi thử nghiệm, được sản xuất với số lượng nhỏ và mang ra chiến trường thử lửa. Một lần nữa, các báo cáo gửi về tiếp tục cho thấy sự đúng đắn của súng trường xung kích Fedorov. Với loại đạn mới, khẩu vẫn súng đảm bảo khả năng bắn điểm xạ mục tiêu xa tốt như súng trường chiến đấu đến cự li trung bình, trong khi khả năng bắn liên thanh từng loạt khi di chuyển (vốn kém hơn các mẫu súng trường xung kích về sau này, nhưng lúc đó là ưu việt) đã tăng lên vì phiên bản súng đạn mới giật yếu hơn. Khẩu súng đã tạo nên ưu thế cho các xạ thủ Hồng Quân trước bộ binh và kỵ binh Bạch Vệ, vốn trang bị Mosin-Nagant M-91 phải lên đạn thủ công.

Việc súng bộ binh chủ lực chuyển sang đạn 6,5 mm của Fedorov, ít nhất là đưa vào trang bị súng trường xung kích dùng đạn 6,5 mm thay thế súng trường chiến đấu, lúc đó còn quá mới mẻ, không ai nghĩ rằng 6,5 mm của Fedorov sẽ là đạn chủ lực, chứ không phải là các loại đạn mạnh mẽ như 7,62×54mmR hay 7,92×57mm Mauser. Đế quốc Nga vốn nghèo và kiệt quệ ngay trong Thế chiến I, không đủ khả năng thay thế toàn bộ súng, đạn súng trường chiến đấu để bứt phá khỏi thời kỳ chiến tranh hầm hào, tạo ra một cuộc cách mạng kỹ thuật quân sự. Sau một loạt các biến động chính trị và quân sự, Liên bang Sô-viết non trẻ cũng không đủ khả năng thực hiện điều đó, khẩu súng đang còn dang dở không có cơ hội phát triển, và người Nga vẫn tiếp tục sử dụng Mosin-Nagant M-91 và sau này là Mosin-Nagant M-91/30 và các súng trường chiến đấu khác dùng đạn 7,62×54mmR.

Một trong các nguyên nhân thất bại của súng, chính xác là đạn 6,5 mm của Fedorov, là "sự bảo thủ". Nguyên nhân này cũng dẫn đến "cái chết" của súng trường xung kích TKB-408 do German A. Korobov thiết kế vào năm 1946. Súng có thiết kế khóa nòng sau cò (Bullpup) rất ưu việt, về sau được áp dụng trên các súng trường xung kích như GIAT FAMAS, Enfield SA80 và Steyr AUG. TKB-408 thua AK-47 năm 1947 là do kiểu khóa nòng sau cò quá mới mẻ, đi trước thời đại, và không được tin tưởng, chứ không phải ở tính năng kỹ chiến thuật. Phiên bản TKB-022 về sau này (thập niên 60) mặc dù tính năng gọn nhẹ vượt trội, cũng thất bại trước AKM ở chung một lý do.

Tuy nhiên, người Nga vẫn chưa chịu từ bỏ. Họ đã có trong tay khái niệm đầu tiên về cái gọi là súng đạn "Avtomat" - Súng trường xung kích. Đó là một bộ súng - đạn xung lực chủ lực của quân đội; không phải súng ngắn liên thanh súng nặng nòng dài hay súng trường chiến đấu có thể bắn tự động; phải có khả năng xạ kích phát một chính xác đạt đến cự li giới hạn của binh sĩ; phải có khả năng bắn ứng dụng khi xung phong dựa vào độ giật kiểm soát được của loạt bắn; có thể chọn chế độ bắn; phải mang được nhiều đạn; phải có các khả năng xuyên và phá tốt; phải đủ gọn nhẹ, tiện lợi cho người lính khi vận động chiến đấu trên chiến trường; phải rẻ, đơn giản, dễ dàng chế tạo với số lượng lớn đáp ứng nhu cầu chiến tranh trong mọi điều kiện, thậm chí là cơ sở hạ tầng, công nghệ tồi tàn,...

Các kỹ sư Nicholai M. Elizarov, Boris V. Semin và Mikhail T. Kalashnikov, trải qua hơn một thập niên nghiên cứu và phát triển, cuối cùng đã cho ra một bộ súng - đạn súng trường xung kích hoàn chỉnh: AK-47 - 7,62x39 mm M43. Bộ súng - đạn xung lực kiểu mới đã thay thế thành công bộ xung lực hai thành phần cũ, trực tiếp hoặc gián tiếp tạo ra một loạt các thay đổi về phiên chế trang bị xung hỏa lực bộ binh, trở thành một cuộc cách mạng về quân sự trên toàn thế giới, thay đổi vĩnh viễn học thuyết chiến tranh hiện đại.

7,62×39mm M43

Quá trình phát triển và phiên chế, 1942 - 1961

Khoảng thời gian giữa năm 1942 – đầu năm 1943, với các kinh nghiệm chiến đấu của súng trường xung kích "Fedorov Avtomat" và đạn 6,5×50mmSR, Liên Xô thiết kế một loại đạn "cỡ trung bình", dựa trên đạn 7,62×54mmR lúc đó đang là đạn chủ lực. Loại đạn mới này nguyên bản là 7,62×41mm M43, có đường đạn ngắn hơn, sức xuyên, sức phá yếu hơn đạn súng trường chiến đấu nhưng tốt hơn nhiều lần so với đạn súng ngắn.

Vào thời điểm đó, Hồng quân và các nhà thiết kế Liên Xô đã trải qua một thời gian chiến tranh khá dài, đủ để nhận ra các ưu nhược điểm của bộ xung lực súng ngắn liên thanh - súng trường chiến đấu, hay đúng hơn là đạn của chúng. Tầm ngắm hiệu quả của súng trường chiến đấu bắn từng viên yêu cầu chính xác, đối với đại đa số binh lính chỉ đạt khoảng 300 m. Quá cự li này đến 600 m là ngưỡng hiệu quả của súng máy dùng cùng loại đạn, bắn loạt chụm tiêu diệt mục tiêu theo mức xác suất "vẫn có thể chấp nhận được", thậm chí từ 300 – 600 m hiệu quả giảm nhanh, lấy số lượng đạn bắn ra thay cho độ chính xác. Trong khi đó, tầm bắn hiệu quả của súng ngắn liên thanh cao nhất chỉ đạt khoảng 200 m như PPSh-41, ở cự li đó về sau khả năng bắn hiệu quả giảm mạnh chủ yếu do đạn, các loại súng khác như MP-40, Sten, Thompson chỉ đạt cao nhất là 100 m. Súng đạn súng trường chiến đấu có hiệu quả cao ở tầm xa, nhưng quá thừa so với khả năng của con người nếu không có thiết bị ngắm hỗ trợ, lại quá giật khi bắn liên thanh, hiệu quả "xung phong" quá thấp. Súng đạn súng ngắn liên thanh thì ngược lại.

Vì vậy, khi Elizarov và Semin khi thiết kế đạn M43, họ đã cố gắng cho viên đạn có một đường đạn trung hòa giữa hai loại đạn trên, về tầm bắn chính xác và tầm bắn sát thương, theo kinh nghiệm chiến đấu của chiến tranh hiện đại (thời điểm đó). Viên đạn 7,62×41mm lúc đó được dự định sẽ dùng trong loại súng thay thế ngôi vị súng bộ binh chủ lực của cả súng ngắn liên thanh và súng trường chiến đấu.

Súng carbine CKC của nhà thiết kế Simonov, áp dụng đạn 7,62×41mm M43, ra đời trên cơ sở máy của hai khẩu SVT-40 và PTRS-41, nhanh chóng được đưa ra chiến trường thử nghiệm, và thu được kết quả rất tốt. Súng gọn hơn, nòng ngắn hơn, sức giật nhẹ hơn các súng trường chiến đấu, nhưng vẫn đảm bảo tầm bắn hiệu quả (trên 400 m), sức xuyên, sức phá, cơ số đạn mang theo cũng nhiều hơn do đạn nhẹ hơn. Việc thay thế các súng trường chiến đấu bằng CKC diễn ra sau khi Thế chiến II kết thúc. súng trường chiến đấu dần dần bị loại bỏ trong phiên chế bộ binh, chỉ còn chức năng súng trường bắn tỉa tầm xa. Lúc này đạn 7,62x41mm M43 đã được áp dụng trong nhiều thiết kế súng mới như AK của Kalashnikov, TKB-408 của Korobov, RPD của Degtjarev,...

Năm 1949, đạn 7,62×41mm M43 có sự thay đổi lớn, trở thành đạn 7,62×39mm như ngày nay, với các tính năng ưu việt hơn nguyên bản. Trong thời điểm này, CKC chính thức được chấp nhận phiên chế, được thay đổi cho phù hợp với phiên bản đạn mới, trước đó đã có một lượng lớn SKS trang bị trong các đơn vị Hồng quân. Một bộ xung hỏa lực đầy bất cập ra đời: súng ngắn liên thanh PPSh-41 dùng đạn 7,62×25 mm TT, súng carbine SKS dùng đạn 7,62×39 mm M43 và súng máy trợ chiến RP-46 dùng đạn 7,62×54mmR. Bộ xung hỏa lực này không có tính ưu việt rõ rệt so với bộ xung hỏa lực cũ, ngược lại làm trầm trọng thêm vấn đề hậu cần khi có đến ba loại đạn thay vì hai loại trước đây. Năm 1949 cũng là năm AK-47 được đưa vào phiên chế, kẻ chiến thắng "cuộc chiến súng trường xung kích" năm 1947 thay thế bộ xung lực cũ, trở thành hỏa khí xung lực duy nhất, có một khởi đầu khó khăn, chưa đủ khả năng trang bị đại trà vì những khó khăn trong kỹ thuật sản xuất, và nó vẫn liên tục được nâng cấp cho đến năm 1955.

Súng máy trợ chiến RPD ra đời năm 1944, nhưng phải đến năm 1951 mới được đưa vào phiên chế thay thế RP-46. Đến lúc này, bộ xung hỏa lực của Hồng quân đã có sự tiến bộ rõ rệt, RPD cũng như SKS, đều dùng đạn 7,62×39mm M43, có khả năng cơ động cao hơn RP-46 do nhẹ hơn, có thể dừng bắn trong khi hành tiến. RP-46 rút lên cấp phiên chế cao hơn, trở thành súng máy trợ chiến cấp trung đội.

Hồng quân vẫn chưa hài lòng với SKS - RPD, từ năm 1949 họ đã bắt đầu trang bị AK-47. Nhưng do nhiều nguyên nhân, phải đến năm 1961 AK-47/AKM (AKM ra đời năm 1959) mới hoàn toàn thay thế SKS và các súng ngắn liên thanh. Đạn 7,62×39mm M43 trở thành loại đạn tiêu chuẩn duy nhất cho bộ xung hỏa lực AK-47/AKM - RPD tiêu chuẩn của Hồng quân. Nhưng từ trước năm 1961, người ta nhận ra sự bất cập khác: AK-47 tuy là một súng xung kích tuệt vời nhưng khả năng tác xạ tầm xa không bằng SKS, RPD không có khả năng này, bộ xung hỏa lực mới thiếu đi một khả năng quan trọng. Vì vậy, đạn 7,62x54 mmR xuất hiện trở lại trong phiên chế tiểu đội, một số đơn vị bộ binh thay RPD bằng các đại liên RP-46 và PK, lấy tác xạ loạt chụm thay thế tác xạ từng viên chính xác. Bộ xung hỏa lực AK-47/AKM - RP-46/PK vẫn không phải là giải pháp tốt và 7,62×39mm M43 có nguy cơ mất vị trí độc tôn.

Cũng trong năm 1961, Kalashnikov đã giải quyết vấn đề bằng khẩu trung liên nhẹ RPK. RPK được phát triển từ AKM, là một tập hợp các tính năng của súng máy trợ chiến, súng trường xung kích và súng trường chiến đấu. Súng được phát triển dựa trên yêu cầu chiến thuật coi trọng tiến công của Hồng quân, nhanh chóng thay thế RPD, DP-46 và PK tạo thành bộ xung hỏa lực cấp tiểu đội đầy đủ chức năng chiến đấu. Đạn 7,62×39mm M43 lại giữ vững vị trí của nó.

Thật ra, việc giữ nguyên đường kính đạn 7,62 mm gây khó khăn lớn cho các nhà thiết kế, và khó khăn lớn nhất mà các súng trường tấn công phải vượt qua là đạn M43, chứ không phải khẩu AK-47 của Kalashnikov. Các tính toán cho thấy đường kính đạn hợp lý nhất nằm ở khoảng 6,0 - 6,5 mm đối với loại đạn đầu đặc, 4,3 - 5,5mm đối với loại đạn đầu rỗng. Nhưng việc giữ nguyên đường kính đạn cho phép triển khai sản xuất nhanh chóng trên các thiết bị cũ, vì vậy, bắt đầu từ năm 1945 đến năm 1949, Liên Xô đã chuyển sang sử dụng đạn M43 với súng carbine SKS và sau đó là súng máy cá nhân RPD năm 1951. AK-47 do thiếu khả năng tác xạ từng viên tầm xa của súng trường chiến đấu, nên chỉ được trang bị toàn bộ sau năm 1959 với sự xuất hiện của RPK.

Đạn 7,62×39mm M43 dần bị thay thế bởi loại đạn 5,45x39mm M74, bắt đầu từ thời điểm 1974. So với M43, đạn M74 nhỏ hơn nên một người lính có thể mang nhiều đạn hơn, lực giật súng cũng nhỏ hơn, tuy nhiên sức xuyên phá của M74 kém hơn (vì liều thuốc nhỏ hơn). Vì mỗi loại đạn đều có ưu-nhược điểm nên M74 không thay thế hoàn toàn M43, và M43 chưa bao giờ bị loại hoàn toàn khỏi phiên chế Quân đội Liên Xô, và sau này là quân đội Nga, cũng như AKM, RPD và RPK. Cho đến ngày nay, 55 quốc gia và nhiều lực lượng vũ trang lấy 7,62×39mm M43 làm đạn chủ lực.

Tổng thể

Kiểu vỏ đạn: dạng côn, có rãnh móc đạn

Đường kính đầu đạn: 7,92 mm

Đường kính cổ vỏ đạn: 8,60 mm

Đường kính vai vỏ đạn: 10,07 mm

Đường kính vành đít vỏ đạn: 11,35 mm

Đường kính gờ đít vỏ đạn: 11,35 mm

Độ dày đáy vỏ đạn: 1,50 mm

Chiều dài vỏ đạn: 38,70 mm

Chiều dài toàn bộ viên đạn: 56,00 mm

Khối lượng viên đạn: 16,20 – 16,50 g

Khối lượng đầu đạn: 7,97 g

Thuốc đạn: 3 g SSNF 50

Sơ tốc đầu đạn: 715 m/s

Động năng đầu đạn ban đầu: 2019 J

Áp suất trong nòng tối đa: 355,00 MPa (51,488 psi)

Bước vòng xoáy trung bình: 240 mm (1:9,45)

Đầu đạn

Đạn 7,62x39 mm M43 có đầu đạn cầu đầu mềm có mũi đường đạn, thừa kế công nghệ "chống trên mũi nhọn" của các đạn súng trường chiến đấu Nga và Đức. Nó có phần đầu nhẹ, tâm khối lượng dồn về sau, tâm khí động phía trước.

Kết cấu đạn gồm 3 lớp: Phần lõi bằng thép hay vật liệu cường độ cao, thường là thép cứng. Lõi đạn vừa có tác dụng dồn tâm khối lượng về sau, vừa có tác dụng xuyên. Lớp bọc bên ngoài bằng kim loại mềm, thường là đồng, tạo nên mũi đạn. Lớp kim loại mềm vừa có tác dụng làm bền nòng, vừa có tác dụng giảm ma sát đối với không khí một khi tốc độ đường đạn ngoài thực giảm đều đến giai đoạn làm mất hiệu ứng "chống trên mũi nhọn". Giữa lõi và vỏ ngoài là một lớp chì mỏng.

Có bảy loại đầu đạn chính:
 Đầu đạn thường (7-N-23, 57-H-231S, 57-N-231SL), thường được gọi là đạn xuyên. Đạn lõi thép có vỏ mềm, thường là đồng.
 Đạn xuyên tăng cường (7-N-27), đường đạn giống như của đầu đạn thường và là đường đạn cơ bản dùng để tính toán thiết kế súng. Đạn xuyên mạnh chỉ khác ở khă năng xuyên cao hơn, có lõi wolfram hay vật liệu cường độ cao khác.
 Đầu đạn cháy (57-Z-231), là đầu đạn chứa thuốc cháy, tự cháy khi xuyên vào trong mục tiêu. Đầu đạn cháy có khả năng xuyên mạnh là đầu đạn xuyên cháy (57-BZ-231). Đạn cháy hay xuyên cháy dùng cho các mục tiêu đặc biệt, thường không phổ biến. Trúng đạn này rất nguy hiểm, thường phải cắt bỏ nơi trúng đạn.
 Đầu đạn vạch đường (57-T-231P/T-45, 57-T-231PM/T-45M, 57-T-231PM1/T-45M1) phun ra rất nhiều bột nhôm và magiê trong lúc bay, cháy sáng rực chỉ rõ đường đạn, dùng để hiệu chỉnh đường ngắm hoặc chỉ thị mục tiêu.
 Đầu đạn thử áp lực cao (57-H-231V), đơn giản là đầu đạn nặng, đạn dùng để thử súng. Mỗi khẩu súng trước khi đến tay quân đội đều phải bắn khá nhiều đạn như vậy với vài chế độ bắn khác nhau.
 Đầu đạn tầm ngắn (57-H-231, 57-H-231U). Đây là đạn có sơ tốc thấp dưới âm, đơn giản là đầu đạn rất nặng. Đầu đạn tầm ngắn tạo áp lực rất cao trong nòng, nhưng đầu đạn nhẹ hơn đầu đạn thử áp lực cao, tạo áp lực thấp hơn. Đạn tầm ngắn có đường đạn tồi, do quá khác đường đạn cơ bản mà khẩu súng thích hợp nhất. Tản mát xảy ra nhiều phấn lớn do tâm khí động và tâm khối lượng gần nhau, trọng tâm tiến liên phía trước làm cho đầu đạn ngoáy đảo mạnh. Đạn này chỉ có ưu thế giảm thanh khi sử dụng khí tài giảm thanh như PBS-1 cho AKM.
 Đạn huấn luyện (57-X-231, 7Sch2, 57-N-231UCh), đạn không có đầu đạn, cổ vỏ đạn được dập khít vào nhau hình múi khế. Các súng có máy trích khí bắn loại đạn này, dòng khí thường thoát hết ra ngoài đầu nòng, không vào lỗ trích được. Có loại đạn huấn luyện có đầu đạn giả bằng vật liệu rất mềm xốp, có khả năng ép khí thuốc vào lỗ trích. Đạn huấn luyện khi bắn sát người có khả năng gây thương tích nghiêm trọng.

Thuốc đạn

Thuốc đạn cho đạn 7,62x39mm M43 là loại thuốc viên có thành phần đồng nhất và rất bền chắc, không vỡ khi cháy, áp dụng kỹ thuật pháo, bao gồm pha trộn hai loại: Một cháy nhanh cho áp suất tức thời, và một cháy chậm để duy trì áp suất ổn định. Diện tích bề mặt viên thuốc rất ổn định khi cháy, loại bỏ khả năng áp suất tăng quá cao hay quá thấp, ảnh hưởng đến đường đạn trong hay nghiêm trọng hơn nữa, ảnh hưởng đến nòng. Đây là loại thuốc có mật độ năng lượng cao, áp suất tối đa thấp, được thiết kế riêng cho đạn, dùng kết hợp với chiều dài nòng cỡ súng carbine như AK47/AKM, SKS, RPD, RPK.

Vỏ đạn

Nguyên liệu làm vỏ đạn có thể bằng đồng hoặc thép, phủ một lớp sơn chống rỉ. Vỏ đạn có đuôi đặc, chế tạo bằng phương pháp dập nhồi ép phôi hình khối thay cho phương pháp dập kéo tấm mỏng. Phương pháp này trước đó chỉ dùng để chế tạo vỏ đạn lớn, chịu áp lực cao, đến nay vẫn là phương pháp chế tạo tiên tiến nhất cho ra vỏ đạn chắc chắn. Hình dáng vỏ đạn có độ côn lớn, kiểu gờ móc cổ điển thay bằng kiểu rãnh móc sâu và thành sau thẳng đứng giảm khả năng móc đạn trượt, tắc vỏ trong ổ đạn hay kẹt hộp tiếp đạn.

Đường đạn

 Đường đạn trong

Bản chất từ "tiến công" là bắn trong khi di chuyển, và đây là mục tiêu mà đạn M-43 hướng đến. Để đạt được điều đó, các nhà thiết kế đã giới hạn động năng của đạn ở mức khoảng 2000 J. Ở mức động năng này, phát bắn không quá giật khi bắn "xung phong", khẩu súng đảm bảo nhẹ mà vẫn ổn định. Tuy nhiên cũng ở mức động năng này, hình dáng, cấu trúc, trọng lượng, tốc độ quay, tốc độ khi ra khỏi nòng của viên đạn đều phải được tính toán kỹ lưỡng, nếu không thì đường đạn không chính xác và khả năng xuyên/phá thấp, trở thành một viên đạn thất bại như 7,62x33 mm Pistolepatrone 43 của Đức.

Đầu đạn 7,62x39 mm có trọng lượng, hình dáng, cấu tạo ưu việt nhất đối với mức động năng khoảng trên 2000 J một chút, được ấn định cho chiều dài nòng khoảng 400 đến 600 mm. Để đạt được đoạn đồ thị áp suất cao nhất, ổn định nhất khoảng 355,00 MPa trong khoảng chiều dài nòng trên trước khi áp suất giảm, một loại thuốc đạn mới ra đời dành riêng cho đạn. Loại thuốc này dùng cho thuật phóng áp suất thấp, giảm chậm của đạn/nòng 7,62x39 mm M43. Phần thuốc cháy nhanh nâng áp suất trong nòng tăng vọt cực nhanh, đẩy đầu đạn nặng 7,97 g đến một khoảng vận tốc thì cháy hết. Phần thuốc cháy chậm tiếp tục đưa đầu đạn đạt đến khoảng 700 m/s ở 400 mm, áp suất được duy trì tăng chậm, đều, ổn định, tốc độ đầu đạn đạt đến khoảng 755 m/s ở 600 mm. Sau đó áp suất giảm do bề mặt thuốc đạn giảm nhiều, nhưng chậm do thuốc đạn cháy chậm chưa cháy hết. Từ trên 600 mm, viên đạn có thể đạt vận tốc cao hơn 755 m/s, do tốc độ của đầu đạn chưa đủ nhanh để bứt được sự ảnh hưởng của áp suất. Khi áp suất trong nòng yếu đến một mức độ nhất định, nó không còn tác dụng đẩy đầu đạn nữa, đầu đạn theo quán tính đi tiếp, ma sát với nòng và chậm dần đến khi dừng hẳn, hoặc ra khỏi nòng nhưng yếu đi.

áp suất giảm chậm rất quan trọng đối với loại súng có máy trích khí xung như AK. Khi dòng khí đi qua ống trích khí, do khối lùi của súng có một trọng lượng nhất định, nên dòng khí phải tích một năng lượng nhất định để thắng trọng lượng đó. Nếu khối lùi quá nhẹ, viên đạn chưa ra khỏi nòng (chưa đạt vận tốc cao nhất) trong khi khối lùi bị đẩy đi, dòng khí bị thất thoát làm đạn yếu đi. Nếu khối lùi quá nặng, khi đầu đạn ra khỏi nòng, áp suất giảm mạnh làm dòng khí yếu đi, khối lùi bị đẩy đi chậm, thậm chí không đẩy về được.

Đối với đạn/nòng M43, sau khi viên đạn ra khỏi nòng, áp suất trong nòng vẫn cao và giảm chậm, làm năng lượng đẩy của dòng khí vào mặt xi lanh vẫn mạnh, khối lùi bị dòng khí đẩy đi một đoạn ngắn, sau đó theo quán tính tự lao về sau dứt khoát, rồi lò xo đẩy về làm công việc ngược lại. Các súng trích khí xung kiểu AK chọn thời điểm khối lùi bị đẩy về ngay khi đầu đạn ra khỏi nòng 400 – 600 mm, vừa không làm đạn yếu đi, vừa tận dụng khoảng thời điểm áp suất còn cao hoặc sắp giảm chậm. Ví dụ nòng AK-47/AKM dài 415 mm, nòng RPK dài 590 mm, nòng SKS dài 521 mm.

Ngoài ra, nòng thiết kế cho thuật phóng áp suất thấp mỏng hơn, nhẹ hơn, bền hơn nòng dành cho thuật phóng áp suất cao chuyên dùng cho súng ngắn và súng ngắn liên thanh nòng ngắn.

Một bộ phận quan trọng của nòng là khương tuyến. Khương tuyến tùy theo số lượng, độ dài bước, sẽ làm cho đạn xoáy yếu hay mạnh, là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến đường đạn ngoài và sức phá. Ngoài ra, độ xoáy của đầu đạn quá cũng ảnh hưởng đến tuổi thọ nòng và độ bền kết cấu đạn. Đạn M43 không phải là loại đạn có độ xoáy lớn, vì đường đạn chủ yếu phục vụ cho súng xung lực cá nhân có tầm bắn chính xác từ 300 đến 400 m, súng máy cá nhân trợ chiến đến 600 m. Tốc độ xoáy của đầu đạn đạt 1:9,45 với bước vòng xoáy trung bình 240 mm, đảm bảo độ bền của nòng và tránh vỡ đầu đạn khi chạm mục tiêu quá cứng.

 Đường đạn ngoài

Đường đạn ngoài của đạn 7,62x39 mm M43 từ khi được thiết kế đến khi hoàn thiện luôn phải giải quyết 2 vấn đề chính: tầm bắn chính xác và tầm bắn sát thương, tạo nên tầm bắn hiệu quả. Theo học thuyết quân sự Liên Xô lúc đó, tầm bắn chính xác của súng xung phong là 300 m, của súng máy bắn loạt chụm là 600 m, tầm sát thương chỉ nên giữ ở 600 mét là đủ. Tầm sát thương của đạn M43 quá thừa (khoảng 1000 m), và yêu cầu khắc nhiệt nhất chính là độ chính xác của phát bắn. Tuy nhiên, các nhà thiết kế chọn giải pháp áp dụng đường đạn ngoài của đạn xuyên bắn từ nòng xoắn cho đạn. Đầu đạn có tốc độ xoáy, hình dáng, độ dài, và vị trí tâm khối lượng, tâm khí động vừa phải, được thiết kế công phu bằng những tính toán phức tạp.

Viên đạn bay trong không khí luôn bị sức cản của không khí ngăn cản tốc độ, và chính điều này làm viên đạn dễ bị lệch tâm. Theo nguyên lý đó, viên đạn nào bay nhanh hơn và xoáy nhiều hơn sẽ làm tản mác lực cản kông khí nhiều hơn, và dĩ nhiên là chính xác hơn do ít bị lệch tâm.

Đạn M43 tích hợp hiệu ứng "chống trên mũi nhọn" của đạn súng trường chiến đấu Nga và Đức. Đầu đạn thuộc nhóm đầu đạn cầu vỏ mềm, trọng tâm đầu đạn nằm ở phía sau, phần mũi nhọn trước chỉ là phần kéo dài, tạo nên mũi khí động. Khi đạn bay, phần kim loại cứng, nhẹ, nhọn kéo dài này đẩy tâm khí động về trước. Đạn "chống trên mũi nhọn" có mũi khí động nhọn yêu cầu tốc độ xoáy vừa phải, phụ thuộc vào kích thước viên đạn. Nếu tốc độ xoáy quá cao thì hiệu ứng "chống trên mũi nhọn" mất đi và trục đầu đạn bị cố định không uốn theo đường bay, gây tản mát. Đầu đạn cần tốc độ xoáy nhỏ nên nòng cho đạn M43 không cần nhiều khương tuyến. Nhưng nếu khương tuyến không đủ số lượng, đủ chiều sâu cho tốc độ xoáy thì đạn bị lột vỏ. Nhưng nếu làm nhiều rãnh thì nòng súng lại nhanh hỏng. Vì vậy, nòng cho đạn M43 có 4 khương tuyến hình tam giác lệch.

Phần mũi đầu đạn M43 tiếp xúc với không khí hơi tù, không khí đập vào đó bắn ra xung quanh không tiếp xúc với phần còn lại của đầu đạn. Phần còn lại này nằm trọn trong một buồng chân không, và đầu đạn chỉ "chống" vào không khí ở phần đầu mũi đầu đạn, giảm thiểu tối đa sức cản của không khí và của gió. Vận tốc xoáy vừa phải bến đạn thành con quay trong buồng chân không đó, nó không hề cố định trên đường bay, mà ngoáy đảo theo hiệu ứng con quay để tìm về trung bình, giảm tản mát.

Dĩ nhiên, với sơ tốc thấp, đường đạn của phát bắn có độ cao đường đạn lớn, cần chỉnh tầm nhiều hơn và khó bắn mục tiêu di động hơn đạn súng trường chiến đấu tiêu chuẩn, và đạn súng trường xung kích có tốc độ cao như 5,45x39 mm M74 sau này.

Đầu đạn M43 nhờ tính năng "chống trên mũi nhọn" mà có thể uốn trục đạn mềm mại theo trục đường đạn, làm giảm sức cản của không khí và ảnh hưởng của gió đến mức thấp nhất có thể. Đầu đạn được bắn ra bị lệch gió rất ít, tăng dần, chậm đến khoảng 700 m thì độ tản mát tăng vọt do đầu đạn mất dần tốc độ, làm giảm hiệu ứng "chống trên mũi nhọn". Độ chính xác của đạn M43 phù hợp với mức 300 m đến 600 m của súng bộ binh chủ lực theo học thuyết quân sự Liên Xô.

 Đường đạn cuối
Sức xuyên của đạn 7,62x39 mm M43, đối với bề mặt vật liệu cứng, kế thừa công nghệ đạn xuyên lõi cường độ cao. Đầu đạn có một lõi bằng thép rất cứng, hoặc bằng wolfram. Lõi này kéo tâm khối lượng đầu đạn về sau. Nếu không có mũi khí động đi trước, đầu đạn ra khỏi nòng sẽ tự quay ngược tâm khối lượng về phía trước. Mũi khí động của đạn không chỉ tạo hiệu ứng "chống trên mũi nhọn", mà đầu tù của mũi đầu đạn tạo ra độ bám tức thời vào bề mặt vật liệu mục tiêu. Tất nhiên đầu đạn sẽ trượt khỏi điểm chạm đối với góc tiếp xúc đủ lớn, nhưng diện tích tiết xúc ban đầu làm giảm khả năng trượt đi. Mũi đầu đạn mềm biến dạng trước bề mặt vật liệu, tiếp tục tạo ra độ bám. Trong khi đó, lõi và vỏ đầu đạn chỉ cách nhau một lớp chì mỏng. Lớp chì này không đủ sức giữ phần lõi nặng di chuyển tiếp trong khi phần vỏ đầu đạn dừng đột ngột do va chạm, và độ xoáy cũng giảm đột ngột. Phần lõi thép hoặc wolfram chiếm phần lớn trọng lượng đầu đạn, vì thế cũng tích phần lớn động năng, bứt ra tiếp tục lao về phía trước và chạm vào bề mặt vật liệu. Lõi đầu đạn M43 là vật liệu cường độ cao, hình dáng được thiết kế tốt nhất cho chức năng xuyên, với động năng lớn, khả năng xuyên rất cao. Khi lõi đầu đạn xuyên vào vật liệu, phần lõi này nhờ tính chất cường độ cao mà tiếp tục duy trì hình dáng, dẫn đến duy trì khả năng xuyên. Nếu lõi đầu đạn biến dạng quá dễ dàng thì khả xuyên sẽ yếu.

Chú thích

Xem thêm

Súng carbine bán tự động SKS
Súng trường tấn công AK-47
Súng trường tấn công AKM
Súng trường tấn công STV
Súng máy cá nhân RPD
Súng máy cá nhân hạng nhẹ RPK
đạn súng trường xung kích 5,45x39 mm M-74
đạn súng ngắn 7,92x33 mm Pistolepatrone 43
đạn súng trường xung kích 5,56x45 mm NATO
đạn súng trường chiến đấu 7,92x57 mm Mauser
đạn súng trường chiến đấu 7,62x54 mmR
đạn súng trường chiến đấu 7,62x51mm NATO

Cỡ đạn quân sự
Cỡ đạn súng ngắn và súng trường
Súng 7,62 mm


title: Ussy

text:
Ussy là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Ussy sur le site de l'Institut géographique national
 Ussy sur le site de l'Insee
 Ussy sur le site du Quid
 Localisation d'Ussy sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan d'Ussy sur Mapquest

Xã của Calvados


title: Baray Tây

text:
Baray Tây là một baray, hay một hồ chứa nước, tại Angkor, Campuchia, theo hướng đông-tây và nằm ngay phía tây của thành Angkor Thom. Baray này có hình chữ nhật và có kích thước 8 km × 2,1 km, Baray Tây là baray lớn nhất tại Angkor. Nước của hồ này được ngăn lại bằng các con đê bằng đất. Có lẽ baray này đã được xây vào thế kỷ 11 trong thời vua Suryavarman I và đã được hoàn thành vào thời vua Udayadityavarman II. Con đập phía đông có lẽ đã được tạo lập sớm hơn để bao bọc lấy kinh đô có ngôi đền Phnom Bakheng làm trung tâm.

Tham khảo

 Rooney, Dawn. Angkor. Fourth Edition. Airphoto International Ltd. 2002
 Laur, Jean. Angkor: An Illustrated Guide to the Monuments. Flammarion 2002

Tỉnh Xiêm Riệp
Hồ Campuchia
Di tích Angkor


title: Miracopa

text:
Craniophora là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Liên kết ngoài

Noctuidae

en:Miracopa


title: Oakland, California

text:
Oakland, thành lập năm 1852, là thành phố lớn thứ 8 tại tiểu bang California (Hoa Kỳ) và là thủ phủ của Quận Alameda. Thành phố tọa lạc tại bờ Đông của Vịnh San Francisco, nép mình vào Đồi Berkeley và giáp với các công viên khu vực vịnh. Phía Bắc của thành phố là Berkeley, nơi có trường Đại học California tại Berkeley, phía bờ Tây là thành phố San Francisco. Theo thống kê năm 2000, dân số thành phố là 399.484, năm 2005 là 295.274, xếp thứ 3 ở khu vực Vịnh San Francisco. Diện tích là 202,4 km² (145,2 km² diện tích đất và 57,2 km² diện tích mặt nước). Cảng Oakland là một trong 3 cảng chính của Bờ Tây nước Mỹ. Sân bay quốc tế Oakland (Oakland International Airport) phục vụ phần lớn thị trường hàng không du lịch giá rẻ.

Chú thích

Liên kết ngoài

 City of Oakland official web page

 Archaeology of Oakland

 Interactive District Map: Oakland Convention and Visitors Bureau
 Oakland/Berkeley Hills Fire
 The Black Panther Party Research Project
 American Babylon: Race & the Struggle for Postwar Oakland
 Oakland Artists Inc is a community based organization formed in 2003 to facilitate urban renewal as opposed to gentrification with regards to live/work development: 2006 Urban Arts Renewal Petition
 Galleries Map of Oakland
 Oaklandhistory.com images
 Oakland Heritage Alliance is a non-profit membership organization which advocates the protection, preservation, and revitalization of Oakland's architectural, historic, cultural and natural resources through publications, education, and direct action. Site includes images of Oakland postcards from 1900–1990,
 Oaklandish  is an ongoing public arts & media campaign designed to illuminate the unique cultural legacy of Oakland,
 Oakland History on the Web  from Oakland Public Library
 Oakland Collection Online  of the Oakland Museum of California. Over 7.000 Oakland objects including historical photographs, paintings, documents, objects, all about Oakland. Explore Oakland's neighborhoods, walk the shoreline, stand atop city hall and look all around.
 Oakland Neighborhoods Map  at the Oakland Museum website.
 Oakland Photos The Claremont Hotel, Downtown Oakland, Jack London Square, Preservation Park, Port of Oakland
 Oakland homicide victims, 2003
 Oakland Municipal Code
 Oakland Fire Department Engine Company 13  Current news, fires and other information about the Oakland Fire Department and the Fruitvale District.
 Oakland schools Test scores, parent reviews and ratings for Oakland schools.
 Downtown Oakland Aerial Photographs from 1946 for Google Earth
 Photographs and Maps of Oakland's Electric Trains

Thành phố của California
Quận lỵ California
Thành phố cảng


title: Tình dục không xâm nhập

text:
Tình dục không xâm nhập chỉ những hành vi kích thích tình dục lẫn nhau mà không quan hệ tình dục đường âm đạo, đường hậu môn hay đường miệng. Thủ dâm hay tự sướng lẫn nhau là một dạng tình dục không thâm nhập. Một vài hành vi tình dục không xâm nhập là an toàn nếu không có sự tiếp xúc của các dịch cơ thể.

Các dạng của tình dục không thâm nhập
Sau đây là một số ví dụ của tình dục không thâm nhập:
 Đưa dương vật vào nách bạn tình.
 Mát-xa (xoa bóp) với dầu bôi trơn thân thể ở các vùng nhạy cảm.
 Cho ngón tay vào âm đạo hoặc hậu môn.
 Dùng tay kích thích dương vật.
 Kích thích bộ phận sinh dục bằng bàn chân.
 Đưa dương vật vào giữa hai đùi kẹp lại của bạn tình.
 Đưa dương vật vào khe trên mông bạn tình.
 Đưa dương vật vào khe giữa hai vú của bạn tình nữ, còn được gọi là tư thế làm tình mammal.
 Dùng miệng, lưỡi để kích thích núm vú hoặc âm vật, âm đạo.
 Tribadism hay làm tình kiểu cây kéo, cọ xát hai âm hộ vào nhau.
 Nam và nữ đứng ôm chặt nhau, ép bộ phận sinh dục vào nhau (hoặc ôm thật sát nhau nhảy slow, hít, ngửi mùi thơm cơ thể của nhau).
 Dùng mùi thơm cơ thể hoặc nước hoa để kích thích bằng cách đứng sát vào nhau.
 Dùng lời nói, biểu cảm, cử chỉ để kích thích ham muốn tình dục lẫn nhau.
 Dùng dụng cụ mơn trớn nhẹ nhàng lên bộ phận nhạy cảm trên cơ thể, sờ vào tai, miệng, cổ...
 Làm tình ảo, hai người ở xa nhau kích thích nhau nhờ sự trợ giúp của công nghệ.
Một số hoạt động BDSM không bao gồm quan hệ đường âm đạo, hậu môn hay miệng nhưng cũng không được coi là tình dục không thâm nhập vì chúng không được coi là làm tình.

Thủ dâm lẫn nhau

Thủ dâm lẫn nhau là một hành vi tình dục trong đó hai hoặc nhiều người kích thích lẫn nhau bằng tay hoặc dụng cụ và là một dạng tình dục không thâm nhập.

Thủ dâm lẫn nhau có thể được tiến hành trong những điều kiện mà những người tham gia không muốn hoặc không có khả năng thực hiện hành vi tình dục trọn vẹn nhưng vẫn có ham muốn tình dục lẫn nhau. Nó còn có thể là một phần của quá trình quan hệ tình dục với mục đích kích thích tình dục hoặc bổ trợ cho hành động giao hợp. Đối với nhiều người, hành động này được xem là hành vi tình dục tối ưu bởi nó giúp cho những người tham gia tiếp xúc và quan sát lẫn nhau. Nếu được dùng thay cho hành động giao hợp, mục đích thường là để tránh gây rách màng trinh hoặc tránh thai.

Những kĩ thuật thủ dâm lẫn nhau tương tự như kĩ thuật thủ dâm thông thường, chỉ khác ở chỗ có thêm người tham gia. Thủ dâm lẫn nhau có thể được tiến hành theo nhiều hướng, ví dụ như hai người cùng thủ dâm trong phòng mà không tiếp xúc lẫn nhau hoặc một nhóm người thủ dâm cho nhau.

Các thiên hướng tình dục khác nhau đều có thể có thủ dâm lẫn nhau. Thủ dâm lẫn nhau vẫn có thể thỏa mãn tình dục mà không cần quan hệ.

Thủ dâm lẫn nhau có thể dẫn đến hoặc không dẫn đến cực khoái. Nếu không có sự tiếp xúc dịch thể trực tiếp, thủ dâm là một dạng tình dục an toàn và giảm nguy cơ lây nhiễm các bệnh đường tình dục. Do đó, các tổ chức tình dục an toàn khuyến khích những người đồng tính nam thực hiện cách làm tình này thay vì làm tình đường miệng hoặc hậu môn khi đại dịch AIDS bùng nổ những năm 1980.

Frottage
Frottage hay giao hợp khô (dry humping) là hành động tình dục nhằm đạt khoái cảm với một hay nhiều bạn tình có cởi bỏ quần áo hoặc không cởi bỏ quần áo mà không cần quan hệ âm đạo, hậu môn hay đường miệng. Hành động này có thể bao gồm hầu hết các bộ phận của cơ thể bao gồm mông, ngực, bụng, đùi, bàn chân, chân và bộ phận sinh dục. Frottage có thể bao gồm cọ xát bộ phận sinh dục với nhau và hầu hết các dạng frottage khác đều là tình dục không thâm nhập.
Có những thuật ngữ tiếng Anh dễ nhầm lẫn với nhau như:
 Frottage chỉ hành vi tình dục bao gồm sự cọ xát, là hành vi được mô tả trong phần này.
 Frotteurism có tên tiếng Việt là loạn dục cọ xát, thuật ngữ này dùng để mô tả hành vi quấy rối bằng cách frottage hoặc frottage không có sự hỗ trợ từ đối phương chẳng hạn như cọ xát bộ phận tình dục vào người lạ trong một đám đông trên tàu điện ngầm. Đây là một dạng lệch lạc tình dục.
 Frot chỉ việc cọ xát bộ phận sinh dục của hai người đàn ông, còn gọi là đấu kiếm. Vài người lầm tưởng rằng frot là từ viết tắt của frottage.
Frottage có thể giúp cho những người đã có vợ hoặc chồng nhưng đang muốn ngoại tình với người khác nhưng không muốn quan hệ tình dục thâm nhập (hoặc những người vì những lý do đặc biệt khác) có thể phần nào thỏa mãn được tình cảm và nhu cầu tình dục ngoài vợ, chồng của mình mà không bị mặc cảm tội lỗi vì không quan hệ tình dục trực tiếp (cho dương vật vào âm đạo và xuất tinh). Bức tranh màu nước của Johann Nepomuk Geiger, 1840 cho thấy 1 nam lớn tuổi và 1 nữ trẻ tuổi hơn rất nhiều đang thỏa mãn tình dục cho nhau theo kiểu Frottage và vẻ mặt của họ toát lên sự dâng hiến đầy thỏa mãn, mặc dù không quan hệ tình dục thâm nhập.

Chikan (痴漢, チカン, hay ちかん, âm Hán Việt: si hán) là một thuật ngữ tiếng Nhật để chỉ frotteurism hoặc ai đó thừa nhận hành động này của mình.

Lợi ích và ảnh hưởng sức khỏe

Xem thêm
 Tình dục an toàn

Tham khảo

Phương thức kiểm soát sinh sản
Hành vi tính dục
Thủ dâm
Tư thế quan hệ tình dục


title: Phước Thạnh (định hướng)

text:
Phước Thạnh có thể là một số địa danh Việt Nam sau đây:

 Xã Phước Thạnh, huyện Củ Chi, Thành phố Hồ Chí Minh
 Xã Phước Thạnh, thành phố Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang
 Xã Phước Thạnh, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre
 Xã Phước Thạnh, huyện Gò Dầu, tỉnh Tây Ninh
 Xã cũ Phước Thạnh thuộc huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu; nay là một phần thị trấn Đất Đỏ.


title: Eleutherodactylus nervicus

text:
Eleutherodactylus nervicus là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Colombia.
Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vùng cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao, và đồng cỏ ở cao nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Tham khảo

 Ramírez Pinilla, M.P., Osorno-Muñoz, M., Rueda, J.V., Amézquita, A. & Ardila-Robayo, M.C. 2004. Eleutherodactylus nervicus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

nervicus
Động vật lưỡng cư Colombia


title: Hoa hậu Hoàn vũ 1972

text:
Hoa hậu Hoàn vũ 1972 là cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ lần thứ 21 được tổ chức tại Puerto Rico. Người chiến thắng của cuộc thi là Kerry Anne Wells, đến từ đất nước Úc. Georgina Rizk của Liban, không được trao vương miện cho người kế vị do các hạn chế của chính phủ vì lo ngại cuộc tấn công khủng bố. Liban không tham gia vào năm 1972 và Georgina không thể có mặt tại đó để trao vương miện Hoa hậu Hoàn vũ 1972. Wells được trao vương miện bởi Hoa hậu Hoàn vũ 1970, Marisol Malaret của Puerto Rico và Á hậu 1 Hoa hậu Hoàn vũ 1971 Toni Rayward của Úc.

Kết quả

Thứ hạng

Thứ tự gọi tên

Top 12

Top 5

Giải thưởng đặc biệt

Thí sinh

  - Norma Elena Dudik
  - Ivonne Dirksz
  - Kerry Anne Wells
  - Uschi Pacher
  - Deborah Jane Taylor
  - Anne-Marie Roger
  - Helen Brown
  - María Alicia Vargas Vásquez
  - Rejane Vieira Costa †
  - Bonny Brady
  - Consuelo Fernández de Olivares †
  - María Luisa Lignarolo Martínez-Aparicio
  - Vicki Ross González
  - Ingrid Prade
  - Marianne Schmidt
  - Ivonne Butler
  - Susana Castro Jaramillo
  - Ruth Eugenia Romero Ramírez
  - Jennifer Mary McAdam
  - Maj-Len Eriksson †
  - Claudine Cassereau †
  - Heidemarie Renate Weber
  - Nansy Kapetanaki
  - Patricia Alvarez
  - Jenny Ten Wolde
  - Doris Alicia Roca Pagan
  - Rita Leung Suet-Ling
  - María Kristín Jóhannesdóttir
  - Roopa Satyan †
  - Wijdan Burhan El-Deen Sulyman
  - Maree McGlinchey

  - Ilana Goren
  - Isabela Specia
  - Grace Marilyn Wright
  - Harumi Maeda
  - Park Yeon-joo
  - Anita Heck
  - Helen Looi
  - Doris Abdilla
  - María del Carmen Orozco Quibriera
  - Kristine Dayle Allen
  - Liv Hanche Olsen
  - María Stela Volpe Martínez
  - Carmen Amelia Ampuero Mosquetti
  - Armi Barbara Quiray Crespo
  - Iris Maria Rosario Dos Santos
  - Bárbara Torres
  - Elizabeth Joan Stevely
  - Jacqueline Hong
  - María del Carmen Muñoz Castañón
  - Carmen Cerna Muntslag
  - Britt Marie Johansson
  - Anneliese Weber
  - Nipapat Sudsiri
  - Neslihan Sunay
  - Christina Moller
  - Tanya Wilson
  - María Antonieta Cámpoli
  - Carol Krieger
  - Eileen Darroch
  - Ombayi Mukuta

Giám khảo

Edilson Cid Varela
Mapita Cortez
Kiyoshi Hara
Sylvia Hitchcock - Hoa hậu Hoàn vũ 1967 đến từ Mỹ
Kurt Jurgen
Jean-Louis Lindican

Lynn Redgrave
Line Renaud
Arnold Scaasi
Fred Williamson
Earl Wilson

Thông tin về các cuộc thi quốc gia

Lần đầu tham dự

Trở lại
Lần cuối tham dự năm 1955:

Lần cuối tham dự năm 1970:

Bỏ cuộc
  - Christiane Accaoui

Đổi tên
  bắt đầu tham gia với tên gọi .

Tham khảo

1972
Năm 1972


title: Thiruvalam

text:
Thiruvalam là một thị xã panchayat của quận Vellore thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Thiruvalam có dân số 7945 người. Phái nam chiếm 50% tổng số dân và phái nữ chiếm 50%. Thiruvalam có tỷ lệ 72% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 79%, và tỷ lệ cho phái nữ là 65%. Tại Thiruvalam, 11% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu


title: Hötensleben

text:
Hötensleben là một đô thị ở huyện Börde thuộc bang Sachsen-Anhalt, nước Đức. Đô thị Hötensleben có diện tích 36,09 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 2650 người.

Tham khảo

Xã và đô thị thuộc huyện Börde


title: Terry Fox

text:
Terrance Stanley "Terry" Fox  (28 tháng 7, 1958 – 28 tháng 6, 1981) là một vận động viên, nhà hoạt động nhân đạo và nhà vận động nghiên cứu ung thư người Canada. Năm 1980, với một chân bị cắt bỏ phải sử dụng chân giả, Terry Fox đã thực hiện một cuộc chạy xuyên Canada để quyên tiền và kêu gọi sự chú ý của người dân Canada với việc nghiên cứu chữa trị ung thư. Mặc dù căn bệnh ung thư di căn cuối cùng đã khiến Fox phải chấm dứt cuộc hành trình sau 143 ngày,  và không lâu sau đó đã cướp đi mạng sống của anh, những nỗ lực của Terry Fox đã đem lại một di sản lâu dài ở tầm quốc tế. Đó là Cuộc chạy Terry Fox (Terry Fox Run), vốn được tổ chức lần đầu năm 1981 tại Canada, nay đã được tổ chức thường niên ở trên 60 quốc gia với hàng triệu người tham gia. Cuộc chạy Terry Fox được coi là cuộc vận động quyên góp vốn trong một ngày cho nghiên cứu chữa trị ung thư lớn nhất thế giới, trên 500 triệu đô la Canada đã được quyên góp từ hoạt động này.

Fox là một vận động viên chạy việt dã và bóng rổ ở trường phổ thông của anh tại Port Coquitlam, British Columbia và sau đó là tại Đại học Simon Fraser. Người ta phải cắt cụt chân phải của Fox vào năm 1977 sau khi anh bị chẩn đoán mắc xacôm xương, một thể ung thư xương, tuy nhiên Terry Fox vẫn tiếp tục chạy với chân giả, anh còn chơi cho đội bóng rổ xe lăn ở Vancouver và giành ba chức vô địch quốc gia.

Năm 1980, Terry Fox bắt đầu cuộc chạy Marathon Hy vọng (Marathon of Hope), đây là cuộc chạy xuyên Canada để quyên tiền cho hoạt động nghiên cứu chữa trị ung thư. Fox hy vọng rằng anh sẽ quyên được 1 đô la từ mỗi người dân trong 24 triệu dân Canada lúc đó. Khởi đầu với không nhiều sự chú ý từ công chúng, Fox xuất phát từ St. John's, Newfoundland vào tháng 4 và hằng ngày chạy qua quãng đường tương đương một cuộc chạy marathon. Khi Fox đến Ontario thì anh đã trở thành một ngôi sao của quốc gia, anh xuất hiện nhiều lần trước công chúng cùng các thương gia, vận động viên và chính trị gia trong nỗ lực quyên tiền. Terry Fox buộc phải ngừng cuộc chạy của anh ở ngoại ô thành phố Thunder Bay vào cuối tháng 9 cùng năm, khi ung thư đã di căn tới phổi. Những hy vọng vượt qua căn bệnh và hoàn thành cuộc hành trình của Terry Fox chấm dứt khi anh qua đời 9 tháng sau đó vào ngày 28 tháng 6 năm 1981.

Fox là người trẻ nhất trong lịch sử Canada được trao Huân chương Canada (Companion of the Order of Canada), danh hiệu cao quý nhất trong số các danh hiệu không phải là phần thưởng cá nhân của Chế độ quân chủ Canada. Năm 1980 anh được trao Giải Lou Marsh (Lou Marsh Award), giải thưởng dành cho vận động viên thể thao của năm tại Canada, và anh được vinh danh là Canada's Newsmaker of the Year (Người nổi bật nhất truyền thông Canada của năm) trong hai năm liên tiếp 1980 và 1981. Được xem là một anh hùng của dân tộc, rất nhiều tòa nhà, con đường và công viên tại Canada đã được đặt theo tên của Terry Fox để vinh danh anh.

Tiểu sử
Terry Fox sinh ngày 28 tháng 7 năm 1958 tại Winnipeg, Manitoba trong gia đình của ông bà Rolly và Betty Fox. Rolly là một công nhân bẻ ghi của Công ty Đường sắt Quốc gia Canada (Canadian National Railway). Terry có một anh trai - Fred, một em trai - Darrell, và một em gái - Judith. Gia đình Terry Fox chuyển tới Surrey, British Columbia năm 1966 và sau đó định cư tại Port Coquitlam năm 1968. Bố mẹ của Terry là những người hết lòng chăm lo cho gia đình, và bà Betty Fox luôn dành sự che chở đặc biệt cho các con của mình; chính thông qua bà mà Terry Fox đã hình thành quyết tâm mạnh mẽ đối với bất cứ nhiệm vụ gì mà anh đã cam kết thực hiện. Bố của Terry nhớ lại rằng anh là người có tính ganh đua rất cao, anh ghét thua cuộc tới mức mà Terry sẽ tiếp tục làm một việc gì đó tới tận khi anh thành công.

Terry Fox là người rất ham mê thể thao, ngay từ bé Terry đã chơi bóng đá, bóng bầu dục và bóng chày. Anh thích thú nhất là môn bóng rổ và tuy thời đó chỉ cao chừng 1,5 mét và chơi không giỏi, Fox vẫn nỗ lực vào được đội tuyển bóng rổ của trường vào năm lớp 8. Giáo viên thể dục và huấn luyện viên bóng rổ của Terry Fox tại Trường trung học cơ sở Mary Hill (Mary Hill Junior High School) cảm thấy rằng Terry thích hợp hơn với môn chạy đường dài và khuyến khích anh luyện tập môn thể thao này. Fox không có chút hứng thú nào với chạy việt dã, nhưng anh vẫn luyện tập nó vì anh tôn trọng huấn luyện viên của mình và muốn làm ông hài lòng. Terry vẫn quyết tâm tiếp tục chơi bóng rổ, mặc dù anh chỉ là dự bị cuối cùng của đội. Trong mùa giải năm lớp 8, Terry chỉ được chơi duy nhất một phút nhưng anh đã dành cả mùa hè để cải thiện trình độ chơi bóng rổ của mình. Lên lớp 9 thì Terry Fox đã được chơi trong đội hình chính thức và đến lớp 10 thì đã có một vị trí trong đội hình xuất phát. Đến lớp 12 thì Terry Fox giành giải Vận động viên của năm của trường phổ thông của anh bên cạnh người bạn thân Doug Alward.

Mặc dù ban đầu Terry Fox không chắc việc anh có muốn vào đại học hay không, mẹ anh đã thuyết phục con trai đăng ký vào Đại học Simon Fraser, tại đây Terry học ngành Khoa học vận động (kinesiology) để trở thành một giáo viên thể dục. Terry cũng thử sức với tuyển trẻ bóng rổ của trường, nhờ sự quyết tâm của mình mà anh đã có được vị trí cao hơn những vận động viên trội hơn về thể chất.

Ngày 12 tháng 11 năm 1976, trên đường lái xe về nhà tại Port Coquitlam, Terry Fox mất tập trung vì công trình xây dựng cầu ở gần đó và đâm vào đuôi một chiếc xe bán tải. Mặc dù xe của Terry bị hỏng hoàn toàn nhưng anh chỉ bị đau ở đầu gối phải. Tới tháng 12 thì anh lại cảm thấy đau nhức nhưng vẫn bỏ qua nó cho tới hết mùa bóng rổ. Đến tháng 3 năm 1977 thì chỗ đau đã trở nên dữ dội và Terry Fox phải tới bệnh viện, nơi anh bị chẩn đoán mắc Xacôm xương, một thể ung thư thường khởi phát gần đầu gối. Fox tin rằng tai nạn ô tô đã làm suy yếu đầu gối của anh và khiến nó dễ bị tổn thương bởi bệnh tật mặc dù các bác sĩ của anh đã lập luận rằng không hề có một mối quan hệ nào như vậy. Người ta nói với Terry rằng chân phải của anh phải bị cắt bỏ, bản thân Terry sẽ phải trải qua trị liệu hóa chất và rằng những tiến bộ y học giúp anh có 50% cơ hội sống sót. Fox được biết rằng chỉ 2 năm trước thôi thì cơ hội sống sót trong trường hợp như anh chỉ là 15%, sự cải thiện cơ hội sống sót đã gây ấn tượng cho Terry về giá trị của việc nghiên cứu chữa trị ung thư.

Chỉ ba tuần sau khi chân phải bị cắt bỏ, Terry Fox đã đi lại với sự giúp đỡ của chiếc chân giả. Sau đó anh tiến tới tập chơi golf cùng bố mình. Các bác sĩ đã ấn tượng với quan điểm tích cực của Terry và đánh giá rằng nó đã góp phần vào sự phục hồi nhanh chóng của anh. Terry Fox đã phải trải qua 16 tháng trị liệu hóa chất, anh coi quãng thời gian lưu lại cơ sở của Cơ quan Kiểm soát Ung thư British Columbia là quãng thời gian khó khăn khi mà Terry phải chứng kiến những người bạn cũng là bệnh nhân ung thư như anh phải chịu đau đớn và qua đời vì căn bệnh này. Fox kết thúc giai đoạn trị liệu với một mục đích mới: Anh cảm thấy mình mắc nợ những tiến bộ y học cho sự tồn tại của mình và hy vọng rằng mình sẽ sống sao cho giúp được những người khác tìm thấy động lực sống.

Mùa hè năm 1977 Rick Hansen, lúc đó đang làm việc cho Hiệp hội Thể thao Xe lăn Canada (Canadian Wheelchair Sports Association), đã mời Terry Fox thử chơi cho đội bóng rổ xe lăn của anh. Mặc dù đang phải trải qua trị liệu hóa chất vào thời điểm đó, năng lượng của Fox vẫn làm Hansen phải ấn tượng. Chỉ chưa đầy hai tháng học chơi môn thể thao này, Foxx đã được gọi vào đội tuyển tham gia giải vô địch quốc gia ở Edmonton. Terry đã giành được 3 danh hiệu vô địch quốc gia cùng đội bóng này, và được bầu chọn vào đội hình ngôi sao (all-star) bởi Hiệp hội Bóng rổ Xe lăn Bắc Mỹ (North American Wheelchair Basketball Association) vào năm 1980.

Marathon Hy vọng

Đêm trước cuộc phẫu thuật ung thư, Terry Fox nhận được một bài báo về Dick Traum, người cụt chân đầu tiên hoàn thành cuộc chạy Marathon New York. Có được cảm hứng từ bài báo, Terry đã theo đuổi một chương trình luyện tập kéo dài 14 tháng, Terry nói với gia đình rằng anh có dự định tự mình hoàn thành một cuộc chạy marathon. Riêng mình, Terry có một kế hoạch rộng hơn nhiều, những kinh nghiệm ở bệnh viện đã khiến Terry Fox tức giận vì số tiền ít ỏi được dành cho những nghiên cứu về ung thư. Anh dự định chạy xuyên Canada với hy vọng thúc đẩy được sự quan tâm của công chúng tới căn bệnh ung thư, một mục tiêu mà ban đầu Terry chỉ tiết lộ cho người bạn Doug Alward.

Fox có một dáng chạy bất thường, vì anh phải nhảy lò cò trên chiếc chân còn tốt do các lò xo ở chiếc chân giả cần thời gian để hồi phục sau mỗi bước chạy. Đối với Terry Fox giai đoạn luyện tập là quãng thời gian đau đớn vì áp lực phụ mà anh phải đặt lên cả chiếc chân còn tốt và phần chân cụt đã làm xây xước xương, rộp da và cơn đau nhức nhối. Terry nhận ra rằng cứ sau khoảng 20 phút chạy, anh lại vượt qua được ngưỡng đau và cuộc chạy trở nên dễ dàng hơn.

Tháng 8 năm 1979, Fox hoàn thành một cuộc chạy marathon ở Prince George, British Columbia. Anh về đích cuối cùng, sau người chạy gần nhất tới 10 phút, nhưng những nỗ lực của Terry đã được đón nhận bằng những tràng pháo tay và cả nước mắt từ những người tham gia thi. Sau cuộc chạy này, Terry đã tiết lộ toàn bộ kế hoạch của mình cho gia đình. Mẹ anh đã can ngăn khiến cho anh tức giận, mặc dù sau đó bà đã ủng hộ kế hoạch của Terry. Bà nhớ lại: "Thằng bé nói, 'Con đã nghĩ rằng mẹ sẽ là một trong những người đầu tiên tin tưởng con.' Và tôi đã không tin tưởng nó. Tôi là người đầu tiên làm nó thất vọng". Ban đầu Fox hy vọng rằng anh sẽ quyên được 1 triệu đô la nhưng sau đó anh dự định quyên được 1 đô la từ mỗi người dân Canada, đất nước có 24 triệu dân vào lúc đó.

Chuẩn bị
Ngày 15 tháng 10 năm 1979, Fox gửi một lá thư cho (Hội Ung thư Canada) (Canadian Cancer Society) trong đó anh tuyên bố mục tiêu của mình và đề nghị được hỗ trợ kinh phí. Anh nói rằng mình sẽ "chiến thắng" sự tàn tật của bản thân, và hứa sẽ hoàn thành cuộc chạy, ngay cả khi anh phải "bò đi những dặm cuối cùng". Để giải thích lý do tại sao anh muốn quyên tiền cho nghiên cứu, Fox mô tả lại kinh nghiệm của bản thân về quá trình điều trị ung thư:

Fox không đưa ra lời hứa nào về việc những nỗ lực của anh sẽ dẫn đến chữa khỏi ung thư, nhưng anh kết thư bằng những lời sau: "Chúng tôi cần sự giúp đỡ của các ông. Bệnh nhân trong các phòng khám ung thư trên khắp thế giới cần những người tin vào điều kì diệu. Tôi không phải một kẻ mộng mơ, và tôi không nói rằng nó sẽ khởi đầu cho một câu trả lời dứt khoát hay một liệu pháp chữa lành căn bệnh này. Tôi tin vào những điều kì diệu. Tôi phải tin tưởng." Hội Ung thư tỏ ra hoài nghi về quyết tâm của Fox, nhưng đồng ý hỗ trợ anh một khi anh có được nhà tài trợ và yêu cầu anh phải lấy giấy chứng nhận y tế từ một chuyên gia tim mạch rằng anh đủ khả năng thực hiện cuộc chạy. Fox được chẩn đoán mắc (phình to tâm thất trá)) - bệnh tim lớn - một căn bệnh mà các vận động viên thường mắc phải. Các bác sĩ đã cảnh báo Fox về những nguy hiểm tiềm tàng mà anh phải đối mặt, mặc dù họ không coi căn bệnh của anh là một mối lo đáng kể. Các bác sĩ đã tán thành việc Terry tham gia chạy sau khi anh hứa sẽ dừng lại ngay khi cảm thấy có bất kì vấn đề nào về tim.

Một bức thư thứ hai được gửi tới một số công ty để tìm kiếm tài trợ cho xe cộ, giày chạy và những chi phí khác của cuộc chạy. Fox còn gửi những lá thư khác để tìm kiếm hỗ trợ tài chính nhằm mua một chiếc chân giả chuyên cho hoạt động chạy. Anh tiến hành việc đó trong nỗi biết ơn vì mình đã sống sót sau khi tiếp nhận điều trị. "Tôi nhớ hứa với bản thân rằng, tôi phải sống, tôi phải đứng dậy để đối mặt với thử thách mới (gây quỹ cho hoạt động nghiên cứu bệnh ung thư) này và chứng tỏ rằng mình xứng đáng với cuộc sống, một điều mà quá nhiều người coi là hiển nhiên." Công ty xe hơi Ford ủng hộ bằng một chiếc campervan (ô tô trang bị như nhà ở lưu động) trong khi Imperial Oil tài trợ nhiên liệu, và Adidas cung cấp giày chạy. Fox từ chối bất cứ công ty nào yêu cầu anh quảng cáo sản phẩm của họ, anh cũng không nhận bất cứ khoản quyên góp có điều kiện nào, anh nhấn mạnh rằng không ai được thu lợi từ cuộc chạy của mình.

Chạy dọc Canada

Cuộc chạy marathon của Terry Fox bắt đầu vào ngày 12 tháng 4 năm 1980 khi Fox nhúng chân vào nước biển (Đại Tây Dương) ở gần St. John's, Newfoundland và đổ đầy hai chai nước biển với mục đích giữ một chai làm kỉ niệm và chai kia thì đổ xuống (Thái Bình Dươn)) khi kết thúc hành trình ở Victoria, British Columbia. Người hỗ trợ Terry trong hành trình này là Doug Alward, anh lái một chiếc xe ô tô chạy theo Fox và nấu ăn cho bạn mình.

Trong những ngày đầu tiên của cuộc chạy, Fox đã phải đối mặt với gió mạnh, mưa lớn và cả một cơn bão tuyết. Ban đầu Terry Fox tỏ ý thất vọng về sự hưởng ứng mà anh nhận được, nhưng rồi sự động viên đã đến với Terry khi anh chạy tới Port aux Basques, Newfoundland, thành phố 10.000 dân này đã tặng cho anh món tiền quyên góp trị giá trên 10.000 đô la. Trong suốt cuộc hành trình, Fox thường xuyên biểu lộ sự tức giận và thất vọng đến những điều mà anh coi có thể đe dọa cuộc chạy, và anh thường xuyên gây gổ với người bạn Alward. Khi hai người tới Nova Scotia thì họ chỉ còn hiếm khi trò chuyện với nhau và quyết định sắp xếp cho người em trai sôi nổi của Fox là Darrell, lúc đó 17 tuổi, tham gia làm trợ tá. Fox rời các tỉnh ven biển ngày 10 tháng 6 và đối mặt với những thử thách mới khi đi vào Québec, đó là việc cả đoàn không có khả năng nói tiếng Pháp và những tài xế ô tô liên tục buộc Terry phải rời khỏi đường cái. Fox tới Montréal ngày 22 tháng 6, tới lúc này anh đã hoàn thành được một phần ba hành trình dài 8.000 km của mình và đã quyên được trên 200.000 đô la. Terry quyết định lưu lại Montréal vài ngày vì Hội Ung thư Canada đã thuyết phục được anh rằng nếu Terry tới Ottawa vào đúng Ngày Canada thì việc đó sẽ hỗ trợ những nỗ lực quyên góp.

Fox đi vào địa phận bang Ontario tại thành phố Hawkesbury vào ngày thứ Bảy cuối cùng của tháng 6. Anh được chào đón bởi một ban kèn đồng và hàng nghìn người dân đứng hai bên đường cổ vũ, trong khi Cảnh sát tỉnh bang Ontario cử đội hộ tống Fox trong suốt chặng đường của anh ở bang này. Bất chấp cái nóng oi ả của mùa hè, Terry vẫn tiếp tục chạy mỗi ngày 42 km. Khi tới Ottawa, Fox đã gặp Toàn quyền Canada Edward Schreyer và Thủ tướng Canada Pierre Trudeau, anh cũng là khách mời danh dự của nhiều sự kiện thể thao tại thành phố này. Trước 16.000 người hâm mộ, anh đã thực hiện cú đá mở màn tại một trận đấu của Giải bóng bầu dục Canada (Canadian Football League) và được cả sân vận động dành cho một tràng pháo tay cổ vũ. Nhật ký của Fox đã ghi lại sự hào hứng ngày một tăng của anh với sự đón nhận mà anh có được và Terry bắt đầu hiểu được rằng những nỗ lực của anh đã là người dân Canada cảm động sâu sắc tới mức nào.

Tại Toronto một đám đông 10.000 người đã tập hợp để chào đón Terry Fox, tại đây anh đã được vinh danh trên Quảng trường Nathan Phillips. Khi anh chạy tới quảng trường, rất nhiều người đã hòa cùng cuộc chạy của Terry, trong đó có Darryl Sittler, ngôi sao của Giải khúc côn cầu trên băng Bắc Mỹ (National Hockey League - NHL), Sittler đã tặng Terry Fox chiếc áo đấu của anh trong trận đấu của các ngôi sao NHL (All-Star Game) năm 1980. Hội Ung thư Canada ước tính rằng chỉ riêng trong ngày hôm đó hội đã nhận được số tiền quyên góp khoảng 100.000 đô da. Khi Terry Fox tiếp tục chạy xuyên qua phía Nam Ontario, anh đã gặp Bobby Orr, một vận động viên nổi tiếng của NHL, Orr đã tặng Terry một tấm séc trị giá 25.000 đô la, Terry coi cuộc gặp gỡ này là điểm nhấn trong chuyến đi của anh.

Cùng với danh tiếng ngày một lớn của Fox, Hội Ung thư Canada đã sắp xếp cho anh tham gia nhiều buổi lễ và phát biểu nhiều diễn văn hơn. Fox đã cố gắng xem xét bất cứ đề nghị nào mà anh tin là có thể giúp quyên tiền, bất kể quãng đường mà anh phải chạy thêm dài thế nào. Tuy nhiên Terry sẵn sàng nổi giận với bất cứ hành động nào mà anh coi là sự xâm phạm của truyền thông vào đời tư, ví dụ khi tờ Toronto Star thông báo rằng Terry Fox đã có một buổi hẹn hò. Fox rơi vào trạng thái không chắc chắn rằng mình có thể tin tưởng vào truyền thông hay không sau khi những bài báo mang tính tiêu cực xuất hiện, trong đó có một bài của tờ Globe and Mail trong đó anh được mô tả như một người "anh trai bạo ngược" ("tyrannical brother") ăn nói tàn tệ với em trai Darrell và quả quyết rằng Terry tham gia chạy vì anh có mối thù với người bác sĩ đã chẩn đoán sai căn bệnh của Terry, một luận điệu mà Terry Fox coi là "rác rưởi".

Đòi hỏi thể lực của việc chạy một quãng đường tương đương cuộc chạy marathon mỗi ngày đã làm cơ thể Fox tổn thương nặng nề. Nếu không tính những ngày dừng lại ở Montréal theo đề nghị của Hội Ung thư Canada, Terry từ chối một ngày nghỉ, kể cả vào ngày sinh nhật lần thứ 22 của anh. Terry Fox thường xuyên phải chịu đựng hội chứng áp lực xương ống chân giữa (shin splints) và một đầu gối sưng tấy. Anh tiếp tục bị rộp phần mỏm cụt và thấy chóng mặt. Có lúc, anh phải chịu đựng cơn đau mắt cá dai dẳng. Mặc dù anh sợ rằng mình đang bị rạn xương, anh vẫn chạy thêm 3 ngày nữa trước khi tìm kiếm sự hỗ trợ y tế, và sau đó nhẹ nhõm khi biết rằng mình chỉ bị viêm gân và có thể dùng thuốc giảm đau điều trị. Fox bỏ qua những lời kêu gọi anh đi kiểm tra y tế thường xuyên và bác bỏ những ý kiến cho rằng anh đang mạo hiểm với sức khoẻ của chính mình trong tương lai.

Dù khả năng phục hồi của anh rất tốt, đến cuối tháng 8, Fox nhận thấy anh bị kiệt sức trước khi bắt đầu ngày chạy. Ngày 1 tháng 9, bên ngoài vịnh Thunder, anh buộc phải dừng lại một lúc sau khi bị ho dữ dội và đau ngực. Không biết phải làm gì, anh lại tiếp tục chạy khi đám đông dọc đường vẫn hò reo cổ vũ. Sau vài dặm, vẫn thấy hụt hơi và đau ngực, anh yêu cầu Alward lái xe đưa mình đến bệnh viện. Anh ngay lập tức sợ rằng mình đã vừa chạy những bước cuối cùng. Ngày hôm sau, Fox tổ chức một cuộc họp báo đầy nước mắt, thông báo rằng bệnh ung thư của anh đã tái phát và di căn lên phổi. Anh buộc phải ngừng chạy sau 143 ngày và 5373 km. Fox từ chối những lời đề nghị chạy thay và tuyên bố rằng anh muốn tự mình hoàn thành cuộc marathon của mình.

Cuộc chạy bộ Terry Fox hàng năm tại TP.Hồ Chí Minh

Hàng năm, Tổng lãnh sự quán Canada tại TP Hồ Chí Minh phối hợp với Trường Quốc tế Canada, Phòng Thương mại Canada tại Việt Nam và Liên hiệp Các tổ chức hữu nghị TP Hồ Chí Minh tổ chức cuộc chạy bộ Terry Fox để gây quỹ phòng chống ung thư
Cuộc chạy Terry Fox lần thứ 14 (2010) đã thu hút 9,200 người tham gia và gây quỹ được hơn 40,500 USD (850,000,000 VND). Nhờ có số tiền này, một máy siêu âm đã được đầu tư thêm tại Bệnh viện Ung bướu Thành phố Hồ Chí Minh để hỗ trợ cho hoạt động nghiên cứu và điều trị ung thư tại Việt Nam
Cuộc chạy bộ Terry Fox lần thứ 16 sẽ được tổ chức vào Chủ nhật, 25 tháng 11 năm 2012 tại khu Crescent Plaza, Phú Mỹ Hưng, Quận 7, Thành phố Hồ Chí Minh

Chú thích

Thư mục

Liên kết ngoài

 Trang web của Quỹ Terry Fox
 CBC Digital Archives – Terry Fox 25: Reliving the Marathon of Hope

Sinh năm 1958
Mất năm 1981
Nhà hoạt động nhân đạo Canada
Người được trao Huân chương Canada
Người được trao Giải Lou Marsh
Người Port Coquitlam
Người Winnipeg
Sinh viên Đại học Simon Fraser
Nhân vật Lịch sử Quốc gia Canada
Canadian Newsmakers of the Year
Chết vì ung thư xương
Chết vì ung thư phổi


title: Hannover 96

text:
Hannoverscher Sportverein von 1896, thường được biết đến là Hannover 96 (), Hannover hoặc đơn giản là 96, là một câu lạc bộ bóng đá chuyên nghiệp có trụ sở ở thành phố Hanover, Niedersachsen.

Lịch sử
Hannover 96 được thành lập ngày 12 tháng 4 năm 1896 với cái tên Hannoverscher Fußball-Club 1896, theo đề nghị của Ferdinand-Wilhelm Fricke, người sáng lập ra FV Deutscher 1.878 Hannover. Sự quan tâm ban đầu của họ đã được cho điền kinh và bóng bầu dục: bóng đá đã không được quan tâm cho đến năm 1899. Hầu hết các thành viên của Germania 1902 Hannover đã trở thành một phần của 96 năm 1902, trong khi những người khác của câu lạc bộ thành lập Hannoverscher Ballspielverein. Năm 1913, họ sáp nhập với Hannovera 1898 Ballverein (thành lập năm 1905 với sự hợp nhất của Fußballverein Hannovera 1898 Hannorver và Hannoverscher BV) để trở thành Hannoverscher Sportverein 1896.

Hannoverscher FC có màu sắc chính là màu đen-trắng-xanh, nhưng họ chơi trong màu xanh, trong khi BV chơi trong màu đỏ. Họ quyết định giữ màu đen-trắng-xanh là màu sắc câu lạc bộ, nhưng họ đã chọn thi đấu trong màu đỏ, để đội có biệt hiệu Die Roten (Lữ đoàn đỏ). Trang phục thứ ba của đội là màu sắc chính thức của câu lạc bộ.

Những mùa giải gần đây

Danh hiệu
Chiếc cúp quốc gia Đức từ lâu đã được sở hữu bởi các đội bóng thuộc giải vô địch quốc gia Bundesliga do vậy chiếc cúp năm 1992 của Hannover là chiếc cúp đầu tiên mà không phải một đội bóng thuộc giải hạng nhất đạt được từ năm 1963.

 Vô địch Südkreisliga: 1921
 Vô địch Gauliga Niedersachsen: 1935, 1938
 Vô địch Gauliga Niedersachsen-Süd: 1940, 1941
 Vô địch Oberliga Nord: 1954
 Vô địch 2.Bundesliga-Nord: 1975
 Vô địch 2.Bundesliga: 1987, 2002
 Vô địch Regionalliga Nord: 1997, 1998
 Siêu cúp nước Đức German: 1938, 1954
 Cúp quốc gia Đức: 1992

Đội dự bị
 Giải vô địch nghiệp dư nước Đức: 1960, 1964, 1965

Đội trẻ
 Về nhì giải U-17 nước Đức: 1994, 1995
 Vô địch giải U19 nước Đức: 2004

Sân vận động
Hannover 96 chơi ở sân AWD-Arena, xây từ năm 1954 và hiện ó sức chứa 49,000 khán giả.Ở World Cup 2006 sân được sử dụng ở 4 trận vòng bảng và một trận ở vòng 16 đội.Sân cũng được sử dụng ở World Cup 1974 và Euro 1988.

Truyền thống
Đối thủ truyền kiếp của Hannover là Eintracht Braunschweig mà không phải là những đội mạnh như Werder Bremen hay VfL Wolfsburg.

Hamburg SV là một đội bóng thân thiện và những cổ động viên của họ lại kình địch với Werder Bremen. Cổ động viên của Hannover có quan hệ tốt với những fan của Odense Boldklub. Fan của cả hai đội thường tới xem các trận đấu của cả hai đội để cổ vũ. Họ cũng có quan hệ tốt với Arminia Bielefeld.

Cầu thủ

Đội hình hiện tại
Tính đến ngày 17 tháng 11 năm 2015

(cho mượn từ Monaco)

Chuyển nhượng

Đến:

Đi:

Cố cầu thủ Robert Enke, người đã chết sau một vụ đâm tàu hoả vào ngày 10 tháng 11 năm 2009, đeo áo số 1 ở mùa giải này, số áo sẽ được treo vĩnh viễn ở đội bóng.

Số áo bất tử - 1: Robert Enke

Các huấn luyện viên trong lịch sử

Đội nghiệp dư (II)
Hannover có một đội II thành công khi có 3 chức vô địch giải nghiệp dư nước Đức vào các năm 1960, 1964, 1965 cũng như thua trong hai trận chung kết vào các năm 1966 và 1967.Đội hai cũng tham dự cúp quốc gia Đức và hiện chơi ở giải hạng tư.

Danh hiệu
 Vô địch Amateurliga Niedersachsen-West: 1960
 Vô địch Amateurliga Niedersachsen-Ost: 1964
 Vô địch Amateurliga Niedersachsen: 1965, 1966, 1967
 Vô địch giải nghiệp dư nước Đức: 1960, 1964, 1965

Đội hình II của Hannover
Tính đến ngày 1 tháng 8 năm 2009

HLV:  Andreas Bergmann

Xem thêm
 Official team site
 Official team site (bằng tiếng Anh)
 Fan magazine
 Abseits Guide to German Soccer
 Hannover statistics
 AWD Arena
 Fan Club Portal (in German)

Tham khảo

Câu lạc bộ bóng đá Đức
Câu lạc bộ bóng đá ở Niedersachsen


title: 813

text:
Năm 813 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

Mất

Tham khảo

Năm 813


title: Tronchoy

text:
Tronchoy là một xã của Pháp,tọa lạc ở tỉnh Yonne trong vùng Bourgogne. Dân địa phương trong tiếng Pháp gọi là Tronconnais

Hành chính

Biến động dân số

Xem thêm
 Xã của Yonne

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Tronchoy trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia
 Tronchoy trên trang mạng của Insee
 Tronchoy sur le site du Quid
 Localisation de Tronchoy sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan de Tronchoy sur Mapquest

Tronchoy


title: Pseudocophora apicalis

text:
Pseudocophora apicalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1932.

Chú thích

Tham khảo

Pseudocophora


title: Ecnomina rostrata

text:
Ecnomina rostrata là một loài Trichoptera trong họ Ecnomidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Ecnomina


title: Hồi ký

text:
Hồi ký là sáng tác thuộc nhóm thể loại ký, thiên về trần thuật từ ngôi tác giả<ref name="tdvh">Mục từ "Hồi ký" trên Từ điển văn học (bộ mới), Nhà xuất bản Thế giới, H.2003, trang 646-647</ref>, kể về những sự kiện có thực xảy ra trong cuộc đời tác giả.

 Phạm vi thể loại
Hồi ký rất gần với nhật ký ở hình thức giãi bày, không dùng các thủ pháp cốt truyện, cách kể theo thứ tự thời gian, chú ý đến các sự kiện mang tính chất tiểu sử.

Ngược lại, hồi ký khác với tự truyện ở chỗ hồi ký đặt trọng tâm vào một số sự kiện trong khi tự truyện có phạm vi rộng lớn hơn, kéo dài cả đời người. Theo nhà văn Gore Vidal thì tự truyện cũng đòi hỏi đối chiếu rõ ràng ngày tháng trong lịch sử còn hồi ký là do chính trí nhớ của tác giả ghi nhận.

Về mặt chất liệu, về tính xác thực không có yếu tố hư cấu thì hồi ký rất gần với văn xuôi lịch sử, tiểu sử khoa học, ký sự tư liệu lịch sử. Tuy nhiên, khác với các sử gia và các nhà nghiên cứu tiểu sử, người viết hồi ký chỉ tái hiện phần hiện thực thường nằm trong tầm nhìn của mình, căn cứ chủ yếu vào những ấn tượng và hồi ức của bản thân mình. Do vậy trong toàn bộ tác phẩm có sự nổi trội của bản thân người viết hoặc cái nhìn của người viết vào tất cả những gì được kể lại, miêu tả lại.

 Đặc tính
Hồi ký mang đậm tính chủ quan. Các sự kiện được kể lại không khỏi chịu tác động bởi các quy luật quên lãng, làm méo lệch của cơ chế hồi ức. Tính chủ quan khiến cho hồi ký không thể so bì với các tư liệu gốc, các chứng tích, về tính xác thực. Tuy nhiên, sự thiếu hụt sự kiện, thông tin hay sự phiến diện về đối tượng miêu tả trong hồi ký lại được bù đắp bởi văn phong sinh động, cảm tưởng trực tiếp của cá nhân tác giả.

 Kiểu loại
Tương tự các thể loại văn xuôi nghệ thuật khác, hồi ký rất đa dạng về kiểu loại, tương đối ít định hình về cấu trúc và định hướng thẩm mỹ. Có những tác phẩm hồi ký rất gần với văn xuôi lịch sử, lại có những tác phẩm gần với tiểu thuyết. Ở thế kỷ 19 và nhất là thế kỷ 20 lại phổ cập một dạng hồi ký viết về các nhà văn, nghệ sĩ, nhà hoạt động xã hội hay chính trị gia, gọi là chân dung văn học.

Chú thích

 Tham khảo
 150 thuật ngữ văn học'', Lại Nguyên Ân biên soạn, Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội, H. 2003, trang 155-156.

Thể loại văn học
Hồi ký
Tác phẩm về lịch sử


title: 21470 Frankchuang

text:
21470 Frankchuang (1998 HV97) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 21 tháng 4 năm 1998 bởi Nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 21470 Frankchuang

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Agdistis frankeniae

text:
Agdistis frankeniae là một loài bướm đêm thuộc họ Pterophoridae. Nó được tìm thấy ở Xibia qua Trung Á, miền bắc một số vùng của châu Á và Bắc Phi dọc theo Địa Trung Hải và ở phía tây từ quần đảo Canaria đến miền nam Pháp.

Sải cánh dài khoảng 29 mm.

Ấu trùng ăn các loài Limonium minutum và Frankenia.

Chú thích

Tham khảo

Agdistis


title: 6639 Marchis

text:
6639 Marchis (1989 SO8) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 25 tháng 9 năm 1989 bởi H. Debehogne ở La Silla.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1989


title: Toxocampa

text:
Toxocampa là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Các loài
Toxocampa angustipennis
Toxocampa angustissima
Toxocampa craccae
Toxocampa cucullata
Toxocampa decolor
Toxocampa dorsigera
Toxocampa enormis
Toxocampa glycyrrhizae
Toxocampa graciosissima
Toxocampa ichinosawana
Toxocampa lilacina
Toxocampa limosa
Toxocampa lubrica
Toxocampa lupina
Toxocampa lusoria
Toxocampa maxima
Toxocampa moellendorfi
Toxocampa pallida
Toxocampa pastinum
Toxocampa recta
Toxocampa stigmata
Toxocampa viciae
Toxocampa vulcanea

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Pietraroja

text:
Pietraroja là một đô thị ở tỉnh Benevento trong vùng Campania của Ý. Đô thị này cách Benevento 50 km về phía tây bắc, cách Napoli khoảng 83 km về phía đông bắc và cách Roma khoảng 223 km về phía đông nam. Pietraroja nằm ở độ cao 818 m trên mực nước biển.
Tại thời điểm 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 658 người và diện tích là 35.7 km².

Pietraroja giáp các đô thị: Cerreto Sannita, Cusano Mutri, Guardiaregia, Morcone, Sepino.Pietraroja belongs to the "Comunità montana del Titerno".

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Benevento
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: SoltyRei

text:
SoltyRei (ソルティレイ) là tên của một bộ anime đạo diễn bởi Hiraike Yoshimasa với sự đồng sản xuất của TV Asahi, Gonzo và AIC cùng phần âm nhạc do Toshiyuki Ōmori đảm nhiệm. Bộ anime này đã phát sóng lần đầu tiên tại Nhật Bản từ ngày 06 tháng 10 năm 2005 đến ngày 30 tháng 3 năm 2006 trên kênh TV Asahi với 24 tập. Sau đó khi phát hành DVD thì có thêm 2 tập chỉ dành riêng cho DVD và chưa hề được phát sóng trước đó. Cốt truyện kể về một cô gái người máy hình người tên là Solty đã vô tình gặp một người đàn ông chuyên săn tội phạm tên Revant vốn đã mất đi con gái của mình (hay ông nghĩ như thế) sau một tai nạn khiến cho nửa thành phố bị phá hủy, cô xem ông như cha của mình và cả hai đã cùng nhau thực hiện công việc săn tội phạm tại thành phố. Trong khi thực hiện công việc của mình cả hai đã tìm ra người con gái bị mất tích của Revant.

Bộ anime sau đó cũng được phát hành trên các phương tiện truyền thông khác như manga và sách.

Tổng quan

Sơ lược cốt truyện

Nhân vật

Chính
Solty Revant (ソルティ・レヴァント)

Roy Revant (ロイ・レヴァント)

Rose Anderson (ローズ・アンダーソン)

Miranda Maverick (ミランダ・マーベリック)

Kasha Maverick (カーシャ・マーベリック)

Integra Martel (インテグラ・マーテル)

Sylvia Ban (シルビア・バン)

Celica Yayoi (セリカ・ヤヨイ)

Accela Warrick (アクセラ・ウォリック)

Larry Anderson (ラリー・アンダーソン)

Andy Anderson (アンディ・アンダーソン)

Yuto K. Steel (ユート・K・スティール)

Ashley Lynx (アシュレイ・リンクス)

Illumina Kisch (イルミナ・キッシュ)

Joseph (ジョセフ)

Sarah Revant (サラ・レヴァント)

Phụ
Eunomia (エウノミア)
Eirene (エイレネ)

Will (ウィル)

Dale Boyd (デイル・ボイド)

Gray Walker (グレイ・ワッカー)

Meryl Tyler (メリル・タイラー)

Jack McLean (ジャック・マクリーン)

Dewey Black (デューイ・ブラック)

Natalie Roman (ナタリー・ローマン)

Rita Revant (Greco) (リタ・レヴァント(グレコー))

Vincent Greco (ビンセント・グレコー)

Kelly Jones (ケリー・ジョーンズ)

John Kimberley (ジョン・キンバリー)

Hou Chuu (ホウ・チュウ)

Jeremy Kolbel (ジェレミー・コルベール)

Votre (ヴォートル)

Mii (ミィ)

Chūka musume (中華娘)

Am Tranfa (アム・トランファ)

Truyền thông

Anime
TV Asahi, Gonzo và AIC đã cùng nhau thực hiện bộ anime này với sự đạo diễn của Hiraike Yoshimasa cùng phần âm nhạc do Toshiyuki Ōmori đảm nhiệm. Bộ anime này đã phát sóng lần đầu tiên tại Nhật Bản từ ngày 06 tháng 10 năm 2005 đến ngày 30 tháng 3 năm 2006 trên kênh TV Asahi với 24 tập. Sau đó khi phát hành DVD thì có thêm 2 tập chỉ dành riêng cho DVD và chưa hề được phát sóng trước đó. Animax Asia đã chiếu phiên bản tiếng Anh của bộ anime trên toàn bộ hệ thống của mình ở các nước Đông Nam Á và Nam Á, Animax cũng đã phát sóng các phiên bản ngôn ngữ khác trên các hệ thống khác của mình. Space power thì phát sóng tại khu vực các nước nói tiếng Ả Rập. Funimation Entertainment đã đăng ký bản quyền phiên bản tiếng Anh của bộ anime để phân phối tại thị trường Bắc Mỹ, Madman Entertainment thì đăng ký phát hành tại Úc và New Zealand, MVM đăng ký tại Anh, Déclic Images đăng ký tại Pháp, ACOG và OVA Films đăng ký tại Đức và Proware Multimedia International đăng ký tại Đài Loan.

Manga
Một loạt manga đã được thực hiện bởi Kibuya Noboru và Kazutaka Takimiya như một ngoại truyện của bộ anime có tựa SoltyRei ~Aka no Shukujo~ (SoltyRei―赤の淑女―). Loạt manga đã đăng trên tạp chí Comic Rex dành cho shōnen từ ngày 09 tháng 12 năm 2005 cho đến tháng 4 năm 2006. Các chương sau đó được tập hợp lại và phát hành thành một tập tankōbon.

Sách
Một cuốn artbook đã phát hành vào ngày 29 tháng 6 năm 2006 tại Nhật Bản. Cuốn sách này có các bản vẽ do Hiraike Yoshimasa thực hiện cho bộ anime với nhiều hình vẽ phác thảo cũng như có các bài phỏng vấn những người tham gia làm phim như đạo diễn âm thanh.

Âm nhạc
Bộ anime có ba bài hát chủ đề chính, một mở đầu và hai kết thúc. Bài hát mở đầu là bài clover do meg rock trình bày, đĩa đơn chứa bài hát này đã phát hành vào ngày 09 tháng 11 năm 2005. Bài hát kết thúc đầu là bài Float ~Sora no Kanata de~ (Float～空の彼方で～) do Oumi Tomoe trình bày sử dụng trong tập 01 đến 11 và 13 đến 23, đĩa đơn chứa bài hát này đã được phát hành vào ngày 23 tháng 11 năm 2005. Bài hát kết thúc thứ hai có tựa Return To Love cũng do Oumi Tomoe trình bày sử dụng ở tập 12 và tập 24 thì trình bản đầy đủ của bài hát, đĩa đơn chứa bài hát đã phát hành vào ngày 10 tháng 5 năm 2006. Hai album tập hợp các bản nhạc dùng trong bộ anime đã phát hành vào ngày 21 tháng 12 năm 2005 và ngày 29 tháng 3 năm 2006. Một album chứa có bài hát phụ dùng trong bộ anime cũng như một album khác chứa các bài hát do hai nhân vật nữ chính là Solty và Rose trình bày đã phát hành ngày 25 tháng 1 năm 2006.

Đón nhận

Liên kết ngoài
SOLTYREI Official Website
SoltyRei from BIGLOBE
SoltyRei Official Blog
SoltyRei Official Website

Anime năm 2005
Anime năm 2006
Manga Ichijinsha
Funimation
Manga năm 2005
GONZO
Manga dài tập
Anime và manga khoa học viễn tưởng


title: Sermyloides semiornata

text:
Sermyloides semiornata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Chen miêu tả khoa học năm 1942.

Chú thích

Tham khảo

Sermyloides


title: Trường trung học La San Taberd

text:
Trường La San Taberd là một trường học tại Sài Gòn, được thành lập từ thời Pháp thuộc, hoạt động từ năm 1873 đến năm 1975. Trường này vốn là sản nghiệp riêng của Hội truyền giáo Công giáo, có công và thanh danh lớn trong việc đào tạo nhân tài trong xứ thời bấy giờ.

Lịch sử
Khoảng cuối năm 1865 có sáu sư huynh dòng La San (một dòng tu Công giáo với mục đích giáo dục cho trẻ em nghèo) rời Toulon, Pháp sang Việt Nam. Khi đến Sài Gòn vào đầu năm 1866 các sư huynh tham gia quản giáo trường Trung học Adran (Collège d'Adran) vốn đã được các linh mục thuộc Hội Thừa sai Paris mở ở Sài Gòn từ năm 1861. Vì có tiếng dạy giỏi, các sư huynh được nhiều nơi như Chợ Lớn, Mỹ Tho lần lượt xin mở trường vào năm 1867, rồi đến Vĩnh Long và Sóc Trăng, vào năm 1869. Nhưng đến năm 1879, chính quyền ở Pháp thay đổi chính sách, ngưng cấp học bổng và không tài trợ nữa. Trường Adran buộc phải đóng cửa vào khoảng năm 1887.

Vào năm 1873, Linh mục Kerlan (1844-1877) quyết định mở một trường nghĩa thục dạy các trẻ bị bỏ rơi, trong số đó có nhiều trẻ em lai. Trường được gọi theo tên của Jean-Louis Taberd, Giám mục địa phận Nam Kỳ từ 1830 đến 1840. Khi trường Adran đóng cửa, những học trò của trường này được đem gửi đến theo học trường Taberd. Do gặp khó khăn về tài chính, Linh mục Kerlan mời các sư huynh Dòng La San (Les frères des Ecoles Chrétiennes Jean Baptiste de La Salle) trở qua giúp ông. Năm 1889 có 9 sư huynh từ Marseille qua. Năm sau đó, các sư huynh tiếp nhận trường tư Taberd, lúc đó có khoảng 160 học sinh mà một nửa ở nội trú. Số học trò theo học tăng nhanh, nên năm 1891 có thêm 5 sư huynh theo qua, mở thêm một trường nghĩa thục nằm ngay cạnh trường Taberd. Các sư huynh lại mở thêm một chi nhánh ở Vũng Tàu và sau này ở nhiều nơi khác. Do sự sắp xếp của Linh mục Kerlan, Hội Thừa sai gánh chịu trách nhiệm tài chánh đối với những trường do các sư huynh điều hành và giảng dạy. Năm 1897, trường Taberd được mở rộng thêm.

Vào niên khóa 1973-1974, trường có 115 lớp và 7464 học sinh từ lớp 2 đến lớp 12 (bao gồm các cấp tương đương tiểu học, trung học cơ sở và phổ thông hiện nay).

Hoạt động
Trường được điều hành bởi các sư huynh Dòng La San và áp dụng các lý thuyết của thánh Gioan La San (Jean-Baptiste de la Salle) đặt ra, là chú trọng đến việc giáo dục phát triển các phần: Trí dục, đức dục và thể dục. Trong trường có sân bóng chuyền và bóng rổ, cùng các bàn bóng bàn trong phòng thể thao để học sinh tập luyện. Nhờ đó, sau này, từ nơi đây đã gây niềm hứng thú thể thao và góp phần tạo dựng các vận động viên danh tiếng sau này như Lê Văn Tiết, Trần Cảnh Được....

Ngoài ra, trường còn chú ý hướng dẫn học sinh làm việc thiện và hiểu biết đời sống người nghèo. Trong những năm đầu thập niên 1970, học sinh Taberd các lớp 9 và 10 hàng tuần được hướng dẫn đi thăm viếng các khu lao động nghèo, hớt tóc cho các em nhỏ và phát thuốc cho những người đến khám bệnh ở những trạm chẩn bệnh miễn phí, theo toa các bác sĩ và các sinh viên y khoa. Học sinh cũng được dạy học thêm nghề như như chụp hình, rửa ảnh, sửa radio...

Sau năm 1975, tất cả các trường La San bị nhà nước thu lại. Trường La San Taberd bị đóng cửa năm 1976, sau đó cơ sở trường được dùng làm trường Trung học Sư phạm và sau đó là trường Trung học Phổ thông Chuyên Trần Đại Nghĩa.

Vị trí
Trường tọa lạc ở số 53 đường Nguyễn Du, Sài Gòn, gần góc đường Tự Do. Ngoài trường La San Taberd tại Sài Gòn, còn có các phân hiệu trường Taberd tại những nơi khác, như tại Mỹ Tho, Vũng Tàu,...

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Các cuốn Kỷ yếu Taberd xưa (phát hành hằng năm)
 Ái hữu Taberd
 Ban Liên lạc Cựu học sinh Lasan Việt Nam

Lasan Taberd
Lasan Taberd
Lasan Taberd
Trường trung học thời Việt Nam Cộng hòa
T
Cơ sở giáo dục của Giáo hội Công giáo tại Việt Nam


title: Kalapatti

text:
Kalapatti là một thị xã panchayat của quận Coimbatore thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Kalapatti có dân số 22.089 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Kalapatti có tỷ lệ 72% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 78%, và tỷ lệ cho phái nữ là 65%. Tại Kalapatti, 9% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu
Ngoại ô Coimbatore


title: Fieseler Fi 103R (Reichenberg)

text:
Fieseler Fi 103R (Reichenberg) là phiên bản của bom bay V-1 (hay tên gọi đúng hơn là Fieseler Fi 103) có người điều khiển của Đức quốc xã vào cuối Chiến tranh Thế giới II, nó được sản xuất cho các nhiệm vụ của "Phi đoàn Leonidas", Không đoàn V thuộc Kampfgeschwader 200 của Luftwaffe.

Lịch sử

Bối cảnh
Phi đoàn Leonidas, thuộc KG 200, đây là phi đoàn cảm tử. Những người tình nguyện được yêu cầu ký một lá đơn ghi rõ: "Tôi xin tự nguyện ghi danh vào nhóm cảm tử như một phần của tàu lượn-bom. Tôi hoàn toàn hiểu rằng việc làm này có khả năng dẫn đến cái chết của tôi." Ban đầu, cả Messerschmitt Me 328 và Fieseler Fi 103 (hay còn gọi là bom bay V-1) được coi là máy bay phù hợp, nhưng Fi 103 đã được thông qua.

Tuy nhiên, các vấn đề trải qua khi chuyển đổi Me 328 đã khiến Heinrich Himmler muốn hủy bỏ đề án. Otto Skorzeny, người điều tra khả năng sử dụng ngư lôi do người điều khiển tấn công tàu của quân Đồng minh, đã giới thiệu tóm tắt đề án với Hitler, nhờ đó mà đề án được khôi phục, Otto Skorzeny liền liên lạc với phi công thử nghiệm nổi tiếng Hanna Reitsch. Fi 103 được đánh giá lại và nó dường như có thể tạo một cơ hội mong manh giúp phi công sống sót, nhờ đó nó được chấp nhận cho đề án.

Đề án có tên mã là "Reichenberg" theo tên của thủ đô cũ của Tiệp Khắc là Reichsgau Sudetenland (ngày nay là Liberec), máy bay cũng được gọi là "Reichenberg-Geräte".

Phát triển của DFS
Mùa hè năm 1944, DFS (Viện nghiên cứu tàu lượn Đức) tại Ainring nhận nhiệm vụ phát triển một phiên bản có người điều khiển của Fi 103, một mẫu thử đã sẵn sàng để thử nghiệm và dây chuyền sản xuất được thiết lập ở Dannenberg.

V-1 được chuyển đổi thành Reichenberg bằng việc thêm một buồng lái nhỏ trước lối vào khí của động cơ xung phản lực. Buồng lái có các đồng hồ đo tham số bay cơ bản và có một ghế dạng thùng làm bằng gỗ. Nắp buồng lái kiểu 1 mảnh kết hợp với một bảng điều khiển được bọc giáp, nắp buồng lái được mở sang bên để cho phi công vào khoang điều khiển. Cánh được gắn với các cạnh cứng.

Người ta cũng đưa ra một phương án dùng một máy bay ném bom He 111 mang theo một hoặc hai chiếc Reichenberg ở dưới cánh, bay đến gần mục tiêu rồi phóng Reichenberg đi. Phi công trên Reichenberg sau đó sẽ điều khiển máy bay tới mục tiêu, làm bật nắp buồng lái ngay trước khi va chạm và nhảy ra khỏi máy bay. Khi làm như vậy cơ hội sống sót của phi công ít hơn 1%.

Biến thể

Có 4 biến thể: By October 1944 about 175 R-IVs were ready for action.

R-1 – tàu lượn không động cơ có một chỗ ngồi.
R-II – có 2 động cơ và có thể mang theo đầu đạn.
R-III – phiên bản một chỗ.
R-IV – kiểu vận hành trang bị động cơ tiêu chuẩn.

Lịch sử hoạt động

Huấn luyện
Các tình nguyện viên được đào tạo bằng tàu lượn thường để tạo cho họ cảm giác bay, sau đó chuyển sang đào tạo bằng các tàu lượn đặc biệt có cánh ngắn và khi bổ nhào có thể đạt vận tốc lên tới 300 km một giờ (190 mph). Sau đóm họ được đào tạo tiếp bằng phiên bản R-II có hệ thống điều khiển kép.

Việc huấn luyện trên R-I và R-II và cho dù việc hạ cánh chúng rất khó, nhưng chúng lại là những chiếc máy bay dễ điều khiển, nếu mọi việc thuận lợi Phi đoàn Leonidas sẽ sớm được đưa vào hoạt động. Albert Speer viết cho Hitler ngày 28/7/1944 rằng ông ta phản đối việc lãng phí những người đàn ông và máy móc để chống lại quân Đồng minh ở Pháp và đề nghị sẽ tốt hơn nếu triển khai họ chống lại quân đội Liên Xô.

Thử nghiệm bay

Chuyến bay đầu tiên được thực hiện tháng 9/1944 tại Larz, Reichenberg được phóng đi từ một chiếc He 111. Tuy nhiên, nó bị rơi sau khi phi công mất điều khiển khi vô tình làm bật nắp buồng lái. Chuyến bay thứ hai diễn ra vào ngày sau đó cũng kết thúc trong tai nạn, các chuyến bay thử nghiệm tiếp theo được các phi công Heinz Kensche và Hanna Reitsch thực hiện. Bản thân Reitsch cũng gặp phải vài vụ tai nạn nhưng rất may cô đều không sao. Ngày 5/11/1944 trong chuyến bay thử thứ hai của R-III, một cánh bị rơi do rung lắc và Heinz Kensche buộc phải nhảy dù.

Hủy bỏ đề án
Khi Werner Baumbach nhận quyền chỉ huy KG 200 vào tháng 10/1944, Baumbach hoãn đề án Reichenberg và ủng hộ đề án Mistel. Baumbach và Speer cùng gặp Hitler vào ngày 15/3/1945 và thuyết phục Hitler rằng các nhiệm vụ cảm tử không phải là một truyền thống của chiến binh Đức, ngay sau đó Baumbach lệnh cho các đơn vị Reichenberg giải tán.

Hiện vật trưng bày

Bộ sưu tập Di sản bay, Everett, Washington
Bảo tàng Chiến tranh Canada.
Bảo tàng Chiến tranh trên không Lashenden, Headcorn, Kent, (hiện đang lưu trữ tại Đức)
La Coupole, Saint-Omer, Pháp.
Căn cứ Không quân Stinson, San Antonio, Texas, Hoa Kỳ.

Tính năng kỹ chiến thuật (Fi 103R-IV)

Đặc điểm riêng
Tổ lái: 1
Chiều dài: 8 m (26,24 ft)
Sải cánh: 5,72 m (18,76 ft)
Chiều cao: n/a
Trọng lượng có tải: 2.250 kg (4.960 lb)
Động cơ: 1 động cơ xung phản lực Argus As 014, lực đẩy 350 kgf (770 lbf)

Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 800 km/h (500 mph (khi bổ nhào))
Vận tốc hành trình: 650 km/h (400 mph)
Tầm bay: 330 km (205 miles)

Xem thêm
Fieseler Fi 103
Phi đoàn Leonidas, "đơn vị cảm tử" của KG 200.
Ohka, máy bay tên lửa cảm tử của Nhật.

Tham khảo

Ghi chú

Tài liệu

Dự án máy bay hủy bỏ của Đức
Vũ khí cảm tử
Fi103R
Máy bay phản lực một động cơ
Máy bay quân sự Đức thập niên 1940
Máy bay một động cơ phản lực


title: Saalmuellerana

text:
Saalmuellerana là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Hadeninae


title: 19488 Abramcoley

text:
19488 Abramcoley (1998 HW125) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 23 tháng 4 năm 1998 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Ghi chú

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Ceraclea uvalo

text:
Ceraclea uvalo là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Chú thích

Trichoptera miền Tân bắc
Ceraclea


title: Arrelles

text:
Arrelles  là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Aube

Tham khảo

Xã của Aube