title: Chiến dịch phản công Belgorod–Kharkov

text:
Chiến dịch phản công Belgorod–Kharkov là một chuỗi các hoạt động quân sự lớn do hai phương diện quân Voronezh và Thảo nguyên của Quân đội Liên Xô làm chủ lực, có sự hỗ trợ của Phương diện quân Tây Nam, thực hiện các đòn phản công vào cánh Bắc của Cụm tập đoàn quân Nam (Đức). Diễn ra từ ngày 12 tháng 7 đến ngày 23 tháng 8 năm 1943 ngay sau khi cuộc tấn công của quân đội Đức Quốc xã tại mặt Nam của vòng cung Kursk thất bại, chiến dịch này còn được lịch sử cuộc Chiến tranh vệ quốc vĩ đại ghi lại dưới cái tên Chiến dịch Thống soái Rumyantsev (операция "Полководец Румянцев").

Chiến dịch gồm ba giai đoạn chính:
 Giai đoạn 1: Diễn ra từ ngày 12 đến ngày 19 tháng 7 với địa bàn hoạt động chủ yếu nằm tại bên trong vòng cung Kursk, ở những nơi mà Cụm tập đoàn quân Nam của quân đội Đức Quốc xã đã lấn vào trong giai đoạn đầu của Trận Kursk. Giai đoạn này kết thúc bằng việc Quân đội Liên Xô đẩy lùi quân đội Đức Quốc xã khỏi vòng cung Kursk và khôi phục lại hình thế chung của tuyến mặt trận như trước ngày 5 tháng 7 năm 1943.
 Giai đoạn 2: Từ ngày 3 tháng 8 đến ngày 16 tháng 8, Quân đội Liên Xô tấn công trên toàn tuyến, đẩy lùi các Tập đoàn quân của cụm tập đoàn quân Nam về phia Tây, Tây Nam và Nam từ 100 đến 140 km, đánh chiếm Belgorod, Grayvoron, Trostianets, Zolochev, Bogodukhov, Aktyrka và Chuguiev, bao vây thành phố Kharkov ở phía nam và áp sát thành phố Sumy ở phía tây. Ba sư đoàn xe tăng và một sư đoàn cơ giới Đức Quốc xã tổ chức cuộc phản công lớn vào cánh phải của Phương diện quân Voronezh nhưng đã bị ba tập đoàn quân Liên Xô chặn lại.
 Giai đoạn 3: Từ ngày 12 đến ngày 23 tháng 8, quân đội Liên Xô tiếp tục tấn công, phía tây tiến ra tuyến Sumy, Lebedin, Gadyach; phía đông đánh chiếm Kharkov ngày 23 tháng 8. Quân đội Đức Quốc xã phản công lấy lại Aktyrka, đẩy lùi Tập đoàn quân 27 (Liên Xô) về Marla (???), Tập đoàn quân xe tăng 1 (Liên Xô) cũng bị đánh bật trở lại Olshany. Phương diện quân Tây Nam vượt sông Bắc Donets ngày 13 tháng 8, đánh chiếm Zmiev. Thế trận tiếp tục chuyển biến về phía tây khi quân đội Liên Xô mở tiếp Trận đánh sông Dnepr, thu hồi toàn bộ vùng tả ngạn Ukraina và tiến ra tuyến sông Dniepr.

Là một phần của Trận Kursk, Chiến dịch phản công Belgorod–Kharkov khoét sâu thêm vào những tổn thất của quân đội Đức Quốc xã trong trận này. Tuy nhiên, quân đội Liên Xô đã không thực hiện được các trận bao vây, tiêu diệt lớn đối với cánh Bắc của Cụm tập đoàn quân Nam (Đức) vốn đã suy yếu. Các cuộc phản kích của các sư đoàn xe tăng Đức đã chặn được đà tấn công của Quân đội Liên Xô, tạo điều kiện cho Cụm tập đoàn quân Nam Đức rút được một phần cơ bản lực lượng xe tăng về thiết lập phòng tuyến sông Dniepr mà người Đức gọi là "Chiến lũy phía đông".

Bối cảnh
Sau khi chặn đứng các mũi tấn công của quân Đức trong Trận Kursk, các phương diện quân ở hướng trung tâm và hướng Nam mặt trận Xô-Đức đã nhanh chóng mở một loạt các chiến dịch phản công ở Smolensk, Donbas, Novgorod, Mginsk (phía nam Hồ Ladoga), Melitopol... Các cuộc phản công tại hai mặt Nam và Bắc của chỗ lồi Kursk được tiến hành ngay sau khi quân đội Liên Xô chặn đứng quân đội Đức Quốc xã tại Ponyri và Prokhorovka nhằm đẩy quân phát xít Đức ra khỏi khu vực. Ở mặt Nam, ngày 3 tháng 8 năm 1943, Quân đội Liên Xô tiến hành chiến dịch Nguyên soái Rumyantsev với mục tiêu là hai thành phố Belgorod và Kharkov. Cuộc phản công diễn ra trong điều kiện quân đội hai bên, đặc biệt là lực lượng xe tăng - thiết giáp đều chịu nhiều thiệt hại nặng nề trong các trận đánh xe tăng có mật độ và quy mô lớn nhất trong chiến tranh thế giới thứ hai. Ưu thế về lực lượng dự bị đã đem lại cho quân đội Liên Xô một sức mạnh mới. Trong khi đó, quân đội Đức Quốc xã bị tấn công trên khắp các mặt trận chỉ còn trông chờ vào những lực lượng được rút từ nước Đức và Tây Âu. Tuy nhiên, cuộc đổ bộ của quân đồng minh Hoa Kỳ và Anh lên Sicilia đã làm cho Bộ chỉ huy tối cao Đức không dám đưa những lực lượng dự bị lớn sang mặt trận phía đông như hồi đầu mùa hè năm 1943. Quân đội Đức Quốc xã chỉ còn trông chờ vào việc rút các lực lượng xe tăng - thiết giáp còn lại ra khỏi các trận tao ngộ chiến để điều đến những hướng bị uy hiếp và vá víu những lỗ hổng trên các tuyến phòng thủ.

Binh lực và kế hoạch

Quân đội Liên Xô

Binh lực
 Phương diện quân Voronezh do đại tướng N. F. Vatutin làm tư lệnh, trong biên chế có:
 Tập đoàn quân 38 do thượng tướng N. E. Chibisov chỉ huy gồm các quân đoàn bộ binh cận vệ 17, 21, 74 và sư đoàn bộ binh độc lập 125; các trung đoàn cơ giới cận vệ 7 và 9; sư đoàn pháo binh 13; các trung đoàn pháo binh cận vệ 24 và 76; các trung đoàn pháo chống tăng 805, 315 316 và 222; các trung đoàn pháo phản lực 1076, 1593, 1663 và 1689; các trung đoàn súng cối 3, 491 và 314; sư đoàn phòng không 21 và trung đoàn phòng không độc lập 1288.
 Tập đoàn quân 40 do thượng tướng K. S. Moskalenko chỉ huy gồm các quân đoàn bộ binh 50, 51, Lữ đoàn bộ binh Tiệp Khắc 1, lữ đoàn pháo tự hành 33; sư đoàn pháo binh 33, các lữ đoàn pháo binh cận vệ 4 và 8, các trung đoàn pháo binh 25 và 317; các lữ đoàn pháo chống tăng 16 và 328, các trung đoàn pháo phản lực 1666 và 1667, các trung đoàn súng cối 9, 10 và 493; sư đoàn phòng không 9.
 Tập đoàn quân xe tăng 1 do trung tướng M. E. Katukov chỉ huy, gồm các quân đoàn xe tăng 6, 31 và Quân đoàn cơ giới 3.
 Tập đoàn quân cận vệ 6 của tướng I. M. Chistyakov gồm các quân đoàn bộ binh cận vệ 22, 23; Quân đoàn cơ giới 8 (nâng cấp từ Lữ đoàn xe tăng cận vệ 38); các trung đoàn cơ giới cận vệ 3, 27 và 30; các sư đoàn pháo binh 20, 27 và sư đoàn súng cối cận vệ 19.
 Tập đoàn quân cận vệ 4 do thượng tướng G. I. Kulik chỉ huy, gồm các quân đoàn bộ binh cận vệ 20 và 21; quân đoàn xe tăng cận vệ 3; các sư đoàn pháo binh 33 và 452, sư đoàn súng cối 466 và sư đoàn phòng không 27.
 Tập đoàn quân 27 do tướng S. G. Trofimenko chỉ huy, trong biên chế có quân đoàn bộ binh 47, các sư đoàn bộ binh 206, 309 và 337; các sư đoàn pháo binh 480, 680, sư đoàn súng cối 492, sư đoàn phòng không 249, trung đoàn pháo phản lực 1672.
 Tập đoàn quân không quân 2.
 Phương diện quân Thảo nguyên do thượng tướng I. S. Koniev làm tư lệnh, trong biên chế có:
 Tập đoàn quân 47 do trung tướng P. P. Korzun chỉ huy, gồm các quân đoàn bộ binh 102, 106 và 120; Sư đoàn pháo binh 123; Sư đoàn súng cối 460 và sư đoàn phòng không 488.
 Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 do thượng tướng P. A. Rotmistrov chỉ huy, gồm các quân đoàn xe tăng 10, 18, 29 và quân đoàn cơ giới cận vệ 5.
 Tập đoàn quân 53 do tướng M. I. Managarov chỉ huy, gồm các quân đoàn bộ binh 48 và 75, Quân đoàn kỵ binh cận vệ 7, các lữ đoàn bộ binh độc lập 63 và 122; các sư đoàn pháo binh 16 và 31, các trung đoàn pháo phản lực 1316 và 1328, các trung đoàn súng cối cận vệ 89, 96; các trung đoàn súng cối 232 và 461; sư đoàn phòng không 30.
 Tập đoàn quân cận vệ 5 của tướng A. S. Zhadov gồm Quân đoàn xe tăng 2 và các quân đoàn bộ binh cận vệ 32, 33; 1 sư đoàn pháo binh, 2 trung đoàn sung cối, 1 lữ đoàn pháo chống tăng, 2 trung đoàn phòng không.
 Tập đoàn quân cận vệ 7 do tướng M. S. Sumilov chỉ huy gồm các quân đoàn bộ binh cận vệ 24 và 25, các sư đoàn bộ binh độc lập 3 và 303; lữ đoàn xe tăng 27; sư đoàn pháo binh 11, sư đoàn pháo binh cận vệ 161, các trung đoàn pháo phản lực 1661 và 1669, các trung đoàn súng cối cận vệ 114 và 115; sư đoàn phòng không 5.
 Tập đoàn quân 69 do tướng V. D. Kryuchenkin chỉ huy gồm Quân đoàn cơ giới cận vệ 1, Quân đoàn bộ binh cận vệ 31 và Quân đoàn bộ binh 67; các sư đoàn pháo binh 22 và 68; sư đoàn súng cối 256 và sư đoàn phòng không 294.
 Tập đoàn quân không quân 5.
 Phương diện quân Tây Nam do thượng tướng R. Ya. Malinovsky làm tư lệnh, huy động một tập đoàn quân tham gia chiến dịch theo kế hoạch của Bộ Tổng tư lệnh Liên Xô:
 Tập đoàn quân 57 do trung tướng N. A. Gagen chỉ huy, gồm các quân đoàn bộ binh 49, 64 và 68; sư đoàn bộ binh độc lập 53; các sư đoàn pháo binh 374 và 595; sư đoàn súng cối 523; lữ đoàn pháo chống tăng cận vệ 80; các lữ đoàn phòng không 71, 227, 258; lữ đoàn xe tăng 96.

Kế hoạch
Ý đồ của Bộ Tổng tư lệnh quân đội Liên Xô là nhân lúc Cụm tập đoàn quân Nam Đức đang rút lui sau những thiệt hại trong "Chiến dịch Thành Trì", cần phát động ngay các cuộc phản công quy mô lớn, đẩy quân Đức về phía tây và Tây Nam. Trong hai hướng tấn công chính ở phía nam vòng cung Kursk, hướng Tây bị loại bỏ vì các tập đoàn quân 38, 60, 65 và 70 (Liên Xô) đang phòng ngự trên chính diện Sevsk - Sumy không chiếm ưu thế về binh lực so với Tập đoàn quân 2 (Đức). Việc chuyển các đơn vị đột kích mạnh (chủ yếu là xe tăng) đến hướng này mất nhiều thời gian và công sức. Điểm quan trọng nhất là tấn công từ một chỗ lồi như Kursk rất dễ gặp phải đòn phản kích mạnh của quân đội Đức Quốc xã từ hai bên sườn như đã từng xảy ra đối Phương diện quân Tây Nam tại Chiến dịch Barvenkovo-Lozovaya hồi mùa hè năm 1942. Hướng Belgorod - Kharkov an toàn hơn nhưng ở đây lại có các đơn vị xe tăng mạnh của cánh Nam cụm Tập đoàn quân Nam mới được kéo lên tăng cường và một số sư đoàn Đức được điều từ lực lượng dự bị đến. Do đó, cần huy động ít nhất 2 tập đoàn quân xe tăng đột kích theo cách chia cắt các cụm phòng ngự của quân Đức thành từng cụm, sau đó mới đánh bại từng cụm một để mở đường đến Kharkov.

Những đơn vị quân đội Liên Xô đã bị tổn thất trong chiến đấu đã được phục hồi sức mạnh nhờ sự tăng viện từ hậu phương của họ. Tập đoàn quân 69 được bổ sung hơn 20.000 người, các tập đoàn quân 53 và cận vệ 7 được bổ sung khoảng 15.000 người. Tập đoàn quân xe tăng 1 và Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 được bổ sung 200 xe tăng T-34, 100 xe tăng T-70, 35 xe tăng KV. Hai trung đoàn pháo tự hành cũng được bổ sung cho hai tập đoàn quân xe tăng, mỗi tập đoàn quân được 1 trung đoàn. Các tập đoàn quân không quân 2 và 5 cũng được bổ sung 90 máy bay tiêm kích Yak-3, Yak-9 và La-5, 40 máy bay ném bom Pe-2 và 60 máy bay cường kích IL-2. Mật độ hỏa lực trên các hướng tấn công chính của các tập đoàn quân xe tăng được nâng lên. Tại địa đoạn Godmishevo - Vorskla với chiều rộng chỉ 20 km đã có 230 khẩu pháo và súng cối mỗi cây số cùng 70 xe tăng mỗi cây số chính diện đột phá.

Quân đội Đức Quốc xã

Binh lực
Mặc dù bị sứt mẻ một lực lượng xe tăng lớn trong các cuộc tấn công vào chính diện phía nam của vòng cung Kursk nhưng Cụm tập đoàn quân Nam (Đức) vẫn nắm trong tay một lực lượng phòng thủ khá mạnh do chuyển giao các lực lượng mạnh từ Tập đoàn quân xe tăng 1 và Cụm tác chiến Hollidt tăng cường cho Tập đoàn quân xe tăng 4 và cụm tác chiến "Kemf". Trong chiến dịch, những lực lượng được điều lên phía bắc có Sư đoàn cơ giới SS "Wiking" (từ Tập đoàn quân xe tăng 1), Quân đoàn xe tăng 24 (từ Cụm tác chiến Hollidt). Đổi lại, Tập đoàn quân xe tăng 1 nhận được từ Tập đoàn quân xe tăng 4: Quân đoàn bộ binh 52 (quân đoàn Hannover) của tướng Eugen Ott còn lại các sư đoàn bộ binh 57, 112 và một trung đoàn của sư đoàn bộ binh 255. Các sư đoàn xe tăng đã bị tổn thất trong Chiến dịch Thành trì cũng được củng cố lại thành hai cụm xe tăng đóng ở phía tây và phía nam Kharkov.
 Tập đoàn quân xe tăng 4 của tướng Hermann Hoth, biên chế còn lại gồm:
 Quân đoàn xe tăng 48 của tướng Otto von Knobelsdorff còn lại Sư đoàn xe tăng 11, một trung đoàn của sư đoàn cơ giới "Großdeutschland", một trung đoàn của sư đoàn bộ binh 176; được chuyển thuộc Sư đoàn xe tăng 19 từ Quân đoàn xe tăng 3.
 Quân đoàn xe tăng 2 SS còn lại một trung đoàn của sư đoàn xe tăng 2 SS ("Das Reich"), một trung đoàn của sư đoàn xe tăng 3 SS("Totenkopf") và 2 trung đoàn của sư đoàn xe tăng 1 SS ("Adolf Hitler"), cuối chiến dịch được tăng cường sư đoàn cơ giới SS "Wiking" lấy từ Tập đoàn quân xe tăng 1.
 Biên chế bổ sung, thay thế:
 Quân đoàn xe tăng 24 của tướng Walther Nehring được điều từ Cụm tác chiến Hollidt đến gồm Sư đoàn xe tăng 27, sư đoàn cơ giới 3, các sư đoàn bộ binh 10 và 34.
 Quân đoàn bộ binh 7 của tướng Ernst-Eberhard Hell được điều từ Tập đoàn quân 2 đến thay thế Quân đoàn cơ giới 57 gồm các sư đoàn bộ binh 68, 75 và 208.
 Sư đoàn đổ bộ đường không 2 của tướng Bernhard Ramcke.
 Cụm tác chiến Kemf của tướng Werner Kempf (đến ngày 22 tháng 8 được đổi thành Tập đoàn quân 8), biên chế còn lại gồm:
 Quân đoàn xe tăng 3 của tướng Hermann Breith, còn lại 2 trung đoàn của Sư đoàn xe tăng 6 và sư đoàn bộ binh 168; được bổ sung Sư đoàn xe tăng 14 (tái lập từ lực lượng dự bị), Sư đoàn cơ giới 10 (từ lực lượng dự bị), Sư đoàn bộ binh 376 (tái lập, từ Hà Lan sang).
 Quân đoàn Raus của tướng Erhard Raus được thay thế hoàn toàn lực lượng gồm trung đoàn còn lại của sư đoàn bộ binh 167 (vốn thuộc Quân đoàn xe tăng 2 SS), Sư đoàn bộ binh 72 (từ tập đoàn quân 9), Sư đoàn bộ binh nhẹ 676 và Sư đoàn cơ giới 5 (từ lực lượng dự bị).
 Quân đoàn bộ binh 42 của tướng Franz Mattenklott còn lại một trung đoàn của Sư đoàn xe tăng 13, bốn trung đoàn của các sư đoàn bộ binh 355, 381 và một trung đoàn của sư đoàn bộ binh 153.
 Tập đoàn quân không quân 4 của tướng Wolfram von Richthofen còn 796 máy bay.

Kế hoạch

Mặc dù đã được tăng viện nhưng Tập đoàn quân xe tăng 4 và cụm tác chiến Kemf (Đức) vẫn không đủ lực lượng để rải ra phòng ngự trên toàn tuyến mặt trận. Áp dụng "chiến thuật con nhím" từ kinh nghiệm Trận Stalingrad, thống chế Erich von Manstein sử dụng các đơn vị bộ binh thiết lập các cụm phòng ngự xung quanh các đô thị, thị trấn, các điểm dân cư và các đầu mối giao thông ở phía đông mặt trận nơi tập trung các binh đoàn đột kích mạnh của cả hai bên. Ông cũng áp dụng chiến thuật phòng ngự theo tuyến ở phía Tây và Đông Nam, nơi mật độ binh lực thưa hơn. Lực lượng mới của Quân đoàn bộ binh 7 phòng thủ địa đoạn từ Krasnopolye đến Laptevka; Quân đoàn xe tăng 3 thiết lập hai cụm phòng ngự ở Borisovka, Tomarovka và cùng với Quân đoàn Raus thiết lập cụm phòng thủ lớn nhất ở Belgorod. Quân đoàn bộ binh 42 thiết lập tuyến phòng ngự từ Nam Belgorod đến Chuguyevsk. Các sư đoàn xe tăng chủ lực đóng ở các cụm phòng ngự phía trong đồng thời làm nhiệm vụ dự bị cơ động. Riêng cụm phòng thủ Kharkov được giao cho Quân đoàn xe tăng 24 đảm nhận.

Lực lượng xe tăng và pháo tự hành của Tập đoàn quân xe tăng 4 và cụm tác chiến Kemf bị tổn thất trong Chiến dịch Thành trì chỉ còn không quá 250 chiếc đã được tăng viện khoảng 350 chiếc của các sư đoàn xe tăng 5, 27, các sư đoàn cơ giới 3 và "Wiking" và một phần dữ trữ chiến lược được chuyển từ Đức sang. Nhưng bấy nhiêu vẫn là chưa đủ để phòng thủ một địa bàn rộng gấp hơn 10 lần diện tích mà gần như cả Tập đoàn quân xe tăng 4 đã tràn vào trong thời gian từ ngày 5 đến 12 tháng 7 tại phía trong vòng cung Kursk. Vì vậy, chiến thuật phòng ngự tại chỗ của các quân đoàn Đức ở tuyến ngoài kết hợp với phòng ngự cơ động bằng xe tăng ở phía trong phụ thuộc rất nhiều vào hoạt động của không quân, đặc biệt là các máy bay cường kích. Ngoài 769 máy bay còn hoạt động được của tập đoàn quân không quân 4 do tướng Wolfram von Richthofen điều hành, thống chế Erich von Manstein còn phải dựa vào Tập đoàn quân không quân 6 của tướng Ritta von Greim. Tuy nhiên, chính tập đoàn quân không quân này cũng đang phải căng lực lượng ra để yểm hộ cho các tập đoàn quân 9 và xe tăng 2 (Đức) ở "chỗ lõm" Oryol. Và đến khi các phương diện quân cánh Nam quân đội Liên Xô mở cuộc tổng phản công tới sông Dniepr và các phương diện quân Liên Xô ở hướng trung tâm mặt trận Xô-Đức mở Chiến dịch Smolensk (1943) ngày 7 tháng 8 thì Tập đoàn quân không quân 6 không còn đủ máy bay để hỗ trợ cho Cụm tập đoàn quân Nam nữa.

Diễn biến

Trở về tuyến mặt trận cũ
Sáng 13 tháng 7, trong khi Tập đoàn quân xe tăng 5 chưa thể phục hồi sau trận đấu tăng tại Prokhorovka thì Tập đoàn quân cận vệ 5 đã thay thế họ mở cuộc phản công, truy kích quân Đức đang rút lui khỏi khu vực tả ngạn sông Psyol. Từ sở chỉ huy tập đoàn quân 69, nguyên soái G. K. Zhukov gửi bức điện báo cáo kế hoạch phản công về Đại bản doanh, ông nhận định:

Dù bị thiệt hại lớn về xe tăng nhưng tướng Hermann Hoth không hề có ý định buông xuôi để cuộc rút lui biến thành một cuộc tháo chạy. Tảng sáng ngày 14 tháng 7, Quân đoàn xe tăng 2 SS đã phát động một cuộc tấn công ở phía đông vào Tập đoàn quân 69 (Liên Xô) đang phòng ngự tại khu vực Luchi, Gostischevo, Shakhovo. 19 giờ cùng ngày Sư đoàn xe tăng 2 SS "Adolf Hitler" chiếm Ivanovka (???). Quân đoàn xe tăng 3 của Cụm tác chiến "Kempf" cũng tấn công quân đội Liên Xô từ phía đông. Đến cuối ngày, quân đoàn này thanh toán được mối đe dọa bên sườn Quân đoàn xe tăng 48 (Đức). Đêm 15 tháng 7, phần lớn Quân đoàn xe tăng 48 (Đức) rút khỏi trận địa phía trước Tập đoàn quân 69 (Liên Xô) với sự yểm hộ hai bên sườn của Quân đoàn xe tăng 2 SS và Quân đoàn xe tăng 3. Ngày 16 tháng 7, Tập đoàn quân xe tăng 1 (Liên Xô) đã tiến ra tuyến đầu thay thế cho Tập đoàn quân cận vệ 6 rút về Oboyan để củng cố lại. Tướng Erich von Manstein cũng rút các sư đoàn xe tăng (Đức) đã bị tổn thất ra phía sau.

Ngày 20 tháng 7, Bộ Tổng tư lệnh quân đội Liên Xô lệnh cho Phương diện quân Thảo nguyên rời các phòng tuyến phía trong tiến ra tuyến đầu. Lần lượt các Tập đoàn quân 27 xuất phát từ Livny ngày 20 tháng 7 và đến dải hoạt động của Tập đoàn quân 40 ngày 27 tháng 7. Tập đoàn quân 53 xuất phát từ Gamyshe và Volovo ngày 22 tháng 7 đến Gostishchevo ngày 26 tháng 7. Tập đoàn quân cận vệ 4 xuất phát từ Staryi Veduga ngày 23 tháng 7 đến khu vực Proletarsky ngày 28 tháng 7. Tập đoàn quân 47 rời Olkhovatka ngày 22 tháng 7 đến Zavidovka ngày 28 tháng 7. Sau khi được bổ sung quân số, vũ khí và các phương tiện cần thiết, tích lũy đủ cơ số lương thực, đạn dược và xăng dầu, đến ngày 25 tháng 8, các Tập đoàn quân xe tăng 5, cận vệ 5 và 69 mới xuất phát ra tuyến trước. Ngày 29 tháng 7, Tập đoàn quân không quân 5 cũng di chuyển đến các sân bay dã chiến quanh khu vực Oboyan và Korocha. Trước đó, ngày 23 tháng 7, các tập đoàn quân cận vệ 6, 7 và Tập đoàn quân xe tăng 1 của Phương diện quân Voronezh cũng đã tiến đến tuyến mặt trận trước ngày 5 tháng 7.

Ngày 1 tháng 8, nguyên soái G. K. Zhuykov thống nhất với đại tướng N,. F. Vatutin chọn sở chỉ huy của Tập đoàn quân cận vệ 5 đặt tại Pokrovka làm sở chỉ huy chung của chiến dịch. Trước đó, N. F. Vatutin đã chuyển sở chỉ huy của Phương diện quân Voronezh từ Oboyan đến Pokrovka từ ngày 30 tháng 7. Thượng tướng I. S. Koniev, tư lệnh Phương diện quân Thảo nguyên cũng chuyển sở chỉ huy của mình từ Voronezh đến Korocha ngày 27 tháng 7 nhưng Zhukov cho rằng vị trí này vẫn còn xa các đơn vị của Koniev và yêu cầu chuyển sở chỉ huy Phương diện quân Thảo nguyên đến Melikhovo, cách Belgorod chỉ hơn 20 km về phía đông bắc. Cả hai sở chỉ huy đều cách tiền duyên của mặt trận không quá 15 km. Trong ngày 2 tháng 8, các phương diện quân Liên Xô đều tổ chức trinh sát chiến đấu, các máy bay trinh sát đường không của hai tập đoàn quân không quân 2 và 5 (Liên Xô) cũng thực hiện nhiều phi vụ quan sát, xác định lần cuối cùng các vị trí trọng điểm trên tuyến phòng thủ và các cụm phòng ngự của quân đội Đức Quốc xã để phục vụ cho các trận pháo kích và oanh tạc mở màn cho cuộc phản công.

Belgorod - Bogodukhov
5 giờ sáng ngày 3 tháng 8, hơn 6.500 khẩu pháo của 7 tập đoàn quân trên tuyến đầu tại phía nam vòng cung Kursk đồng loạt nổ súng. Trận pháo kích kéo dài 3 giờ liền cùng với bốn sư đoàn máy bay ném bom và 2 sư đoàn máy bay cường kích đã thực hiện hơn 1.500 phi vụ oanh tạc toàn bộ trận địa phòng thủ của cánh Bắc Cụm tập đoàn quân Nam (Đức). Các trận ném bom dữ dội nhất được tổ chức vào tất cả các cụm phòng thủ trong chiều tác chiến (trừ Kharkov), các nhà ga và đầu mối giao thông, các cầu cống và các đoạn đường sắt quan trọng. Không quân Đức cũng phản ứng lại bằng các máy bay tiêm kích nhưng lại vấp phải hàng rào tiêm kích dày đặc của đối phương yểm hộ nên chủ yếu tập trung vào không chiến, không thể chế áp các máy bay cường kích và ném bom của không quân Liên Xô.

8 giờ sáng ngày 3 tháng 8, các tập đoàn quân cận vệ 5 và 6 xuất phát tấn công từ Butovo và Gostishchevo. Đến gần trưa, cả hai tập đoàn quân đã đột phá sâu 5 km vào tuyến phòng thủ của Quân đoàn bộ binh 7 (Đức), Lúc 12 giờ, tướng Ernst-Eberhard Hell tung các sư đoàn bộ binh 68 và 75 ra phản kích, cố gắng làm chậm tốc độ tấn công của quân đội Liên Xô để chờ Quân đoàn xe tăng 24 từ phía trong tiến ra tiếp ứng. Phát hiện điểm yếu của khu phòng thủ Tomarovka, nguyên soái G. K. Zhukov hạ lệnh đưa ngay các Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 1 và 5 vào cửa đột phá. Hàng đoàn xe tăng Liên Xô triển khai tấn công dọc theo các tuyến sông Vorskla, Bắc Donets và con đường bộ Oboyan - Belgorod. Sau khi phá vỡ tuyến phòng thủ thứ nhất của các sư đoàn bộ binh 68 và 75 tại Tomarovka, Tập đoàn quân xe tăng 1 gặp Sư đoàn xe tăng 11 và Sư đoàn cơ giới 3 (Đức) từ Borisovka kéo lên chặn kích. Đến tối, các lữ đoàn xe tăng 32 (Quân đoàn xe tăng 29) và 110 (Quân đoàn xe tăng 18) đã phá vỡ hàng rào phòng thủ xe tăng của Sư đoàn xe tăng 11 (Đức), cắt đứt đường sắt Tomarovka - Belgorod, tạo ra một hành lang tấn công rất có lợi giữa ba cụm phòng thủ Belgorod, Tomarovka và Borisovka. Đến cuối ngày, Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 1 cũng tiến sâu 12 km vào tuyến phòng thủ của quân Đức, mở rộng diện tấn công sang phía tây nam đến Kalininskoye (???) và Kulishovka (???). Chiều 3 tháng 8, các tập đoàn quân cận vệ 5 và 6 đã bao vây Tomarovka. Từ Gostishchevo, Tập đoàn quân 69 có Quân đoàn cơ giới 1 mở đường tấn công dọc theo đường sắt Prokhorovka - Belgorod phối hợp với Tập đoàn quân cận vệ 7 có Lữ đoàn xe tăng 27 đi đầu từ tuyến sông Korocha tấn công Belgorod từ phía đông. Đến cuối ngày đã tiến lên được từ 7 đến 9 km, đánh chiếm các làng Ternovka và Petropavlovka, phía bắc và Đông Belgorod từ 5 đến 8 km.

Đêm mùng 3 rạng ngày 4 tháng 8, Quân đoàn cơ giới 8 bất ngờ đột kích đánh tan một trung đoàn quân Đức tại cứ điểm Domnino (???) và vòng xuống phía nam Tomarovka. Sáng ngày 4 tháng 8, Tập đoàn quân cận vệ 6 đột kích Tomarovka từ phía bắc dọc theo sông Vorskla. Tập đoàn quân cận vệ 5 tấn công từ phía tây, chia cắt Tomarovka với cứ điểm Staraya Glinka. Chiều ngày 4 tháng 8, sư đoàn xe tăng 11 (Đức) phải rút khỏi Tomarovka về Borisovka trong sự truy cản quyết liệt của Quân đoàn cơ giới 8 (Liên Xô). Ở phía bắc Belgorod, Tập đoàn quân 69 đánh chiếm các làng dân cư Oskochnoye (???) và Chyonoye Polyana (???). Cánh phải của Tập đoàn quân cận vệ 7 đã vượt qua được tuyến phòng thủ cứng rắn của Sư đoàn cơ giới 5 (Đức) tại thị trấn Mikhailovskoye (???), vượt sông Bắc Donets, đánh chiếm thị trấn Stary Gorod (???) ở ngoại vi phía đông nam Belgorod. Nhận thấy nguy cơ bị bao vây, đêm mùng 4 tháng 8, tướng Erhard Raus ra lệnh cho các Sư đoàn bộ binh 72, 167 và số quân còn lại của Sư đoàn cơ giới 5 bỏ Belgorod, theo đường sắt và đường bộ rút về Mikoyanovka (???). Sư đoàn bộ binh nhẹ 676 được giao nhiệm vụ cản hậu.

Ngày 5 tháng 8, các tập đoàn quân không quân 4 và 6 (Đức) tổ chức các trận oanh tạc lớn vào tuyến đường bộ Borisovka - Belgorod nơi họ dự kiến hai tập đoàn quân xe tăng Liên Xô sẽ đi qua để tiến về đánh chiếm Belgorod và Borisovka. Tuy nhiên, tướng I. S. Konev ra lệnh cho Tập đoàn quân xe tăng 5 vọt tiến lên phía nam không quay sang Belgorod. Tập đoàn quân xe tăng 1 cũng nhận được mệnh lệnh tương tự từ tướng N. F. Vatutin. Đòn công kích của không quân Đức đã đánh vào chỗ trống. Trong khi đó, tại phía nam Tomarovka, tướng Otto von Knobelsdorff tung Sư đoàn xe tăng 19 ra phản kích và bị Tập đoàn quân xe tăng 1 (Liên Xô) đánh thiệt hại nặng. Các trung đoàn xe tăng 119 và 319 bị xóa sổ, trung đoàn 219 phải lùi về Borisovka. Đến chiều, Tập đoàn quân xe tăng 1 tiếp tục đánh chiếm các điểm dân cư tại Klimov (???), Oleksandrovka Odnorobovka (???) và Gorodok (???). Tập đoàn quân xe tăng 5 đã tiến đến khu vực Vorozhbity (???) và giấu quân trong các cánh rừng phía bắc các làng Schetinovka (???) và Verzunki (???).

Cuộc tấn công của các tập đoàn quân 27 và 40 (Liên Xô) bắt đầu từ 6 giờ sáng trên chính diện 26 km từ Vysoke đến Soldatskoye. Do không bị không quân Đức ngăn cản và tuyến phòng thủ của các sư đoàn bộ binh 75 và 208 (Đức) không mạnh, đến cuối ngày, cả hai tập đoàn quân đã thọc sâu từ 8 đến 16 km, đánh chiếm một loạt các điểm dân cư Staroselye (???), Kosilovo (???), Ivanovskaya Lisitsa, Kazachaya Lisytsa (???) và Nikitskoye (???). Phát huy chiến quả đánh bại Sư đoàn xe tăng 19 (Đức) của Tập đoàn quân xe tăng 1, Tập đoàn quân cận vệ 5 cũng đánh chiếm các làng Striguny, Kulishovka (???), Gomzino (???), Orlovka và Step (???). Trên sườn phải của Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5, Tập đoàn quân cận vệ 6 đã đánh chiếm Tomarovka sau các trận đánh ác liệt với sư đoàn bộ binh 68 (Đức). Đến cuối ngày, Tập đoàn quân cận vệ 6 còn chiếm thêm được các làng Zybino (???) và Moshenoye (???), phía nam Tomarovka.

Ở phía đông, Phương diện quân Thảo nguyên chuẩn bị giáng đòn quyết định vào Belgorod. Tập đoàn quân 53 tiếp tục xóa sổ các cứ điểm Bodnoye (???) và Krasnoye. Quân đoàn cơ giới cận vệ 1 mở đầu cuộc công kích từ phía bắc đã vòng qua phía tây Belgorod xuống phía nam, nhanh chóng đánh chiếm các cụm chốt đề kháng Streletska (???) và Volkovetska (???), đến cuối ngày đã đột phá vào khu ngoại ô Gryanoye (???) và Repnoye, cắt đứt cả đường bộ lẫn đường sắt Belgorod - Kharkov. Từ sáng ngày 5 tháng 8, Tập đoàn quân 69 đã đột kích trực diện vào thành phố và đến chiều tối đã xuyên xuống ngoại ô phía nam. Tập đoàn quân cận vệ 7 cũng bỏ qua mấy cụm chốt dọc sông Bắc Donets, đột kích vào thành phố từ phía tây. 18 giờ, các tập đoàn quân cận vệ 7 và 69 đã cơ bản chiếm được Belgorod và trong suốt đêm đã tiến hành nhiều trận đánh nhỏ để dập tắt những ổ đề kháng cuối cùng của Sư đoàn bộ binh nhẹ 676 (Đức).

Từ ngày 6 tháng 8, các tập đoàn quân cánh phải của Phương diện quân Voronezh tiếp tục triển khai cuộc phản công theo hình quạt mở rộng ra phía tây và phía nam. Đêm 5 rạng này 6 tháng 8, những ổ đề kháng cuối cùng của sư đoàn bộ binh 68 (Đức) ở phía nam Tomarovka bị Tập đoàn quân cận vệ 6 (Liên Xô) tràn ngập. Đường bộ đến Borisovka đã được mở. Trong ngày 6 tháng 8, đã diễn ra các trận đánh chặn kích của Sư đoàn cơ giới 3 và Sư đoàn xe tăng 19 (Đức) chống lại Tập đoàn quân cận vệ 6 đang tấn công dọc sông Vorskla. Tướng M. E. Katukov kéo Quân đoàn cơ giới 3 (Tập đoàn quân xe tăng 1) sang cánh phải, phối hợp với Quân đoàn cơ giới 8 (Tập đoàn quân cận vệ 6) đánh bật Sư đoàn xe tăng 19 (Đức) khỏi cụm chốt Kryukovo. Bị hở sườn, Sư đoàn cơ giới 3 (Đức) cũng phải bỏ khu phòng thủ Zapobenika (???). Tập đoàn quân cận vệ 6 đã phong tòa khu phòng thủ Borisovka từ phía đông và phía nam, cắt đứt đường bộ Borisovka đi Grayvoron ở Golovchino. Từ căn cứ bàn đạp phía nam Soldatskoye, tướng K. A. Moskalenko hướng đòn tấn công của Tập đoàn quân 40 về phía nam đánh chiếm Krasnopolye (???), Popovka và Slavgorodok (???), hình thành thế vây bọc Borisovka từ phía tây. Tập đoàn quân 27 đánh chiếm trung tâm đề kháng mạnh của Sư đoàn xe tăng 11 (Đức) tại Pisarevka (???), đầu mối giao nhau giữa đường sắt Proletarsky - Zolochev và đường bộ Borisovka - Grayvoron. Đến cuối ngày 6 tháng 8, Tập đoàn quân xe tăng 1 tiếp tục chiếm thị trấn Khotmyzhsk, tiến sâu đến 50 km về phía Bogodukhov. Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 đánh chiếm Zolochev. Tập đoàn quân 53 đánh chiếm Kazacha Lopal. Cụm quân Đức phòng thủ tại khu vực Belgorod - Kharkov bị chia cắt làm đôi. Các lực lượng còn lại của Tập đoàn quân xe tăng 4 (Đức) bị dồn về phía tây. Cụm tác chiến Kempf ở phía đông đứng trước nguy cơ bị hợp vây.

2 giờ sáng ngày 7 tháng 8, Tập đoàn quân cận vệ 6 tấn công khu phòng thủ Borisovka từ phía Đông, Đông Nam và Nam. Tuy nhiên, từ nửa đêm, các sư đoàn xe tăng, cơ giới và bộ binh Đức đã bỏ Borisovka, chia lực lượng thành những nhóm nhỏ rút về phía nam qua ngả Zozuli, Nikolsky (???) và Golovchino khi tuyến bao vây của quân đội Liên Xô còn bị hở ở nhiều vị trí. Cuộc bao vây của Tập đoàn quân cận vệ 6 không thành công và biến thành một cuộc truy đuổi trong khi các sư đoàn xe tăng và cơ giới Đức liên tục phản kích để mở đường thoát xuống Grayvoron. Đến cuối ngày 7 tháng 8, trong khi Tập đoàn quân cận vệ 6 đánh chiếm khu phòng thủ Borisovka thì Tập đoàn quân 40 (Liên Xô) đã áp sát phía bắc Grayvoron, Tập đoàn quân 27 phát triển sang phía tây Grayvoron. Tàn quân của các sư đoàn bộ binh 10, 34, 75 và Sư đoàn xe tăng 27 (Đức) tiếp tục phải lùi về Trostisnets. Tập đoàn quân không quân 4 (Đức) huy động hơn 300 phi vụ để ngăn chặn Tập đoàn quân xe tăng 1 (Liên Xô) để yểm hộ cho cuộc rút quân. Trong khi Tập đoàn quân xe tăng 1 chưa thể tiến ra Akhtyrka do bị không quân Đức cản đường thì Tập đoàn quân 27 đã tiến quá nhanh lên về phía Kotelva và để hở sườn phải. Khoảng cách giữa Tập đoàn quân xe tăng 1 và Tập đoàn quân 27 đã lên đến 40 km. Đến ngày 8 tháng 8, sư đoàn cơ giới "Großdeutschland" được bổ sung một trung đoàn cơ giới và một trung đoàn bộ binh lấy từ Tập đoàn quân 2 (Đức) đã hội quân với các sư đoàn xe tăng 11, 19 và 29 tại phía tây Bắc Akhtyrka, hình thành một cụm quân xe tăng - cơ giới mạnh bên sườn phải các Tập đoàn quân Liên Xô đang tiến xuống phía nam.

Ở giữa mặt trận, Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 phải dừng lại một ngày tại Kazacha Lopan và Zolochev để chờ các đơn vị hậu cần và quân nhu kéo lên. Ngày 8 tháng 8, Tập đoàn quân 53 phối hợp với Quân đoàn cơ giới cận vệ 5 đánh chiếm Numovka (???) và Volkhovatka (???), Tây Bắc Kharkov. Ở phía đông, các tập đoàn quân 69 và cận vệ 7 cũng đánh chiếm Zhuralevka (???) và Vesele, và phải dừng lại trước tuyến phòng thủ vòng ngoài của Quân đoàn bộ binh 42 (Đức) ở phía đông và Đông Bắc Kharkov. Trên cánh phải, Tập đoàn quân 38 mở cuộc tấn công theo hướng chung đến Krasnopolye và Vakhne Syrovatka (???) nhưng mọi cố gắng để phá vỡ tuyến phòng thủ phía trước của đối phương trong ngày 8 tháng 8 đều không thành công. Tập đoàn quân 40 tiếp tục tiến lên từ 8 đến 15 km trong ngày, đánh chiếm các cứ điểm lẻ ở Zhigaylovka, Pechyny và Nitsakha, Tập đoàn quân 27 tiếp tục tiến dọc theo hai bờ sông Vorskla đã gặp phải cuộc phản kích mạnh của Sư đoàn cơ giới "Großdeutschland" tại cửa ngõ Akhtyrka. Cuối ngày 8 tháng 8, Tập đoàn quân xe tăng 1 chiếm được Bogodukhov. Không quân Đức Quốc xã ném bom thiêu hủy kho nhiên liệu bị bỏ lại tại nhà ga Bogodukov. Bên cánh trái họ, Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 phải dừng lại phòng ngự trước các đòn phản kích quyết liệt của Sư đoàn xe tăng 13 (Đức) tại Kazacha Lopan và Zolochev. Sang ngày 9 tháng 8, Tập đoàn quân 38 vẫn tiến quân rất chậm, chỉ vào được khu đệm giữa hai tuyến phòng thủ của Quân đoàn bộ binh 7 Đức sâu từ 3 đến 5 km. Tập đoàn quân 40 cũng phải khắc phục từng mét đường để vượt qua cụm phòng thủ Chernetchina. Riêng Lữ đoàn pháo tự hành 33 đã tiến đến trước cửa ngõ Trostianets nhưng phải dừng lại vì bộ binh không theo kịp. Tướng S. G. Trofimenko đưa tập đoàn quân 27 tiếp tục đột kích sâu đến Kirikovka, ngoại ô phía bắc và phía đông Stary Ryabina (Ryabina), Kupyevakha mà không để ý đến đoạn hở bên sườn phải đã kéo dài thêm hơn 20 km và cách xa Tập đoàn quân xa tăng 1 đến 45 km về phía tây nam. Trong ngày 9 tháng 8, cả hai tập đoàn quân xe tăng 1 và cận vệ 5 đều phải dừng lại để chống trả các đòn phản kích của Quân đoàn xe tăng 3 và sư đoàn xe tăng 13 (Đức) được hàng trăm phi vụ của hai tập đoàn quân không quân 4 và 6 (Đức) yểm hộ. Trưa ngày 9 tháng 8, Tập đoàn quân 57 (Phương diện quân Tây Nam) mới bắt đầu vượt sông Bắc Donets ở Rubezhnoye và tiến rất chậm, đến cuối ngày mới chiếm được hai căn cứ bàn đạp nhỏ phía đông hai thị trấn Peremoga và Stary Saltov.

Ngày 12 tháng 8, tướng Hermann Hoth đã tập trung được những lực lượng cơ bản của Tập đoàn quân xe tăng 4 và các đơn vị tăng cường gồm các sư đoàn xe tăng 11, 19, các sư đoàn cơ giới 3 và "Großdeutschland", sư đoàn bộ binh 1756 và sư đoàn đổ bộ đường không 2 tại khu vực phía tây sông Vorskla giữa Trostianets và Akhtyrka. Ngày 13 tháng 8, cụm quân này vượt sông Vorskla phản công vào sau lưng Tập đoàn quân 27 và Tập đoàn quân cận vệ 6 đang tấn công trên hướng Kotelva. Các đòn phản đột kích mạnh cũng được Quân đoàn xe tăng 2 SS được tăng cường Sư đoàn SS "Wiking" (mới chuyển thành sư đoàn xe tăng ngày 11 tháng 3) thực hiện nhằm vào hai bên sườn Tập đoàn quân xe tăng 1. Do bị phân tán lực lượng xung kích, sau một tuần giao chiến, Tập đoàn quân xe tăng 1 và Tập đoàn quân 27 bị thiệt hại nặng nề và bị đánh bật lên phía bắc từ 15 đến 20 km. Ngày 21 tháng 8, Tổng tư lệnh I. V. Stalin điện hỏa tốc cho tướng N. F. Vatutin, bản sao gửi cho nguyên soái G. K. Zhukov:

Những thất bại của Phương diện quân Voronezh đã làm cho Phương diện quân Thảo nguyên phải hoãn đi hoãn lại hai lần cuộc tấn công cuối cùng vào Kharkov vì Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 phải điều Quân đoàn xe tăng 18 chi viện cho Tập đoàn quân xe tăng 1 giữ tuyến phòng thủ dọc đường sắt Zolochev - Kharkov và đường bộ Bogodukhov - Kharkov ở Tây Nam Kharkov. Chỉ đến ngày 18 tháng 8, khi các đòn phản công của Cụm tập đoàn quân Nam (Đức) đều bị chặn lại, cuộc tổng công kích vào Kharkov mới được mở lại.

Giải phóng Kharkov

Ngày 17 tháng 8, trong một cố gắng để ổn định lại tuyến mặt trận, các tập đoàn quân 38, 40 và 47 phát động một cuộc tấn công về phía tây tuyến Krasnopolye, Boromlya, Trostianets, đánh vào sau lưng cánh quân xe tăng Đức đang phản kích vào sườn phải các tập đoàn quân cận vệ 4 và 6. Sau trận pháo kích mở màn lúc 7 giờ, cả ba tập đoàn quân đều xuất phát tấn công và đến trưa, đã phá vỡ tuyến phòng ngự của Quân đoàn bộ binh 7 Đức một đoạn 30 km từ Bezdryk đến Velikaya Istopol (???). Đến cuối ngày, tuyến đường sắt từ Sumy đi Trostyanets đã nằm trong tay quân đội Liên Xô. Tập đoàn quân 47 đã chiếm Trostianets và vòng xuống phía nam đánh vào hậu cứ Tập đoàn quân xe tăng 4 (Đức). Bị đòn phản kích bất ngờ, tướng Hermann Hoth phải bỏ dở cuộc công kích vào Bogodukhov, rút các sư đoàn xe tăng 11, 19, các sư đoàn cơ giới 3 và "Großdeutschland" xuống phía nam theo dọc sông Merla. Mối nguy hiểm đe dọa sườn phải của các tập đoàn quân xe tăng cận vệ 1 và 5 đã được gỡ bỏ. Tại mặt trận Kharkov, Các tập đoàn quân 53, 69 và cận vệ 7 đã áp sát tuyến phòng thủ vòng ngoài phía bắc Kharkov từ 10 đến 14 km. Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 vẫn chưa vượt qua được Cụm chốt Dergachi án ngữ con đường sắt Belgorod - Kharkov. Ở hướng Đông, Tập đoàn quân 57 đã tổng công kích vào tuyến phòng thủ của quân đoàn 42 (Đức) đánh chiếm các cụm phòng thủ Udar - Ternovo (Ternova), Lizogubovka, Lyalyuki (???) và Vasischevo, vượt qua tuyến phòng thủ vòng ngoài của quân Đức ở phía tây Kharkov. Tướng Werner Kempf buộc phải điều Sư đoàn cảnh binh SS ở Kharkov và Sư đoàn bộ binh 355 ra vá các lỗ thủng lớn trên phòng tuyến thứ hai nhưng vẫn không lấy lại được các cụm chốt Lyalyuki và Vasischevo.

Ngày 18 tháng 8, cuộc phản công của Tập đoàn quân xe tăng 4 (Đức) đã suy yếu, các tập đoàn quân 38, 40, 47 tiếp tục tiến sâu về phía tây từ 20 đến 25 km làm chủ bờ đông sông Psyol, đánh chiếm Lebedyn, áp sát Sumy, Gadyach và Zenkov. Tập đoàn quân 27 đột phá vào tuyến Akhtyrka, Kotelva và Krasnokutsk không thành công bởi đòn phản kích của các sư đoàn xe tăng 6 và 3 SS vào hai bên sườn, đến ngày 19 tháng 8 phải rút về phòng thủ tại Kaplunovka. Tập đoàn quân cận vệ 4 đã không tích cực phối hợp đột kích vào bên sườn các sư đoàn xe tăng Đức, để cho các sư đoàn này tự do công kích suốt dọc đường rút lui làm cho Tập đoàn quân 27 bị thiệt hại nặng. Tướng Kulik, tư lệnh Tập đoàn quân cận vệ 4 bị cách chức. Trên hướng Kharkov, Tập đoàn quân 57 của tướng N. A. Gaghen vẫn kiên trì đột phá khu phòng thủ Rogan. Tập đoàn quân 69 đã đánh chiếm Liptsy và tiến sát tuyến phòng thủ thứ ba của Quân đoàn 42 (Đức) ở Tsyrkuny. Ở phía bắc và phía tây Kharkov, lúc 6 giờ sáng, Tập đoàn quân 53 được phối thuộc Quân đoàn cơ giới cận vệ 1 mở đầu cuộc tấn công từ phía tây Bắc vào Kharkov. Chiều 18 tháng 8, các sư đoàn bộ binh 252, 299 và sư đoàn bộ binh cận vệ 14 đã đánh chiếm hai điểm cao 197,3 và 208,6 ở làng Peresechnaya. Từ hai điểm cao này, pháo binh Liên Xô đã có thể đặt toàn bộ nội đô thành phố trong tầm hỏa lực bắn thẳng.

Ngày 19 tháng 8, Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 vòng xuống phía tây nam, đánh chiếm các làng Korotych và Pokhotilovka (???) để chặn đường rút của quân Đức trong thành phố sang Lyubotin và xuống Merefa. Tập đoàn quân 57 cũng đánh chiếm Chuguyev, Rogan và Bezlyudivka, áp sát Kharkov từ hướng Đông Nam. Tướng Hermann Hoth điều Sư đoàn xe tăng 3 SS "Totenkopf" phản kích vào Konstantinovka để giảm sức ép cho Quân đoàn 42, phần còn lại của Quân đoàn Raus và Quân đoàn xe tăng 3 đang phòng thủ Kharkov nhưng đến chiều 19 tháng 8, sư đoàn này đã bị Quân đoàn xe tăng 18 (Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5) đánh bật trở lại Lyubotin. Cụm chốt Konstantinovka được giao cho sư đoàn bộ binh 355 (Đức) đã nằm giữa vòng vây của tập đoàn quân 57 (Liên Xô). Ngày 20 tháng 8, các tập đoàn quân 53 và 69 đã cơ bản giải quyết xong tuyến phòng thủ thứ hai của quân Đức tại Peresechnaya, Gavrilovka, Kuryazanka. Chiều muộn ngày 20 tháng 8, Quân đoàn cơ giới cận vệ 5 của Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 5 chỉ còn cách Kharkov 12 km về phía tây nam.

Ngày 22 tháng 8, Quân đội Liên Xô bắt đầu trận tổng công kích vào Kharkov. Tập đoàn quân xe tăng 5 từ Korotych tấn công xuống Tây Nam nhằm cắt đứt con đường sắt Kharkov qua Merefa đi Krasnograd. Theo yêu cầu của tướng Werrner Kempf, tướng Hermann Hoth điều cả ba sư đoàn xe tăng SS "Totenkopf", "Das Reich" và "Wiking" tập kích quyết liệt để ngăn chặn Tập đoàn quân xe tăng 5, mở một hành lang chỉ rộng 2 km dọc đường sắt phía nam Kharkov để rút tàn quân của Cụm tác chiến Kempf khỏi thành phố. Từ phía bắc, Các tập đoàn quân 53 và 69 tấn công từ Kuryzanka vào nhà máy "Tháng Mười", đánh chiếm khu vực Bolshaya Danilovka phía tây Bắc thành phố. Tập đoàn quân cận vệ 7 cũng công kích thành phố từ hướng Đông. Tập đoàn quân 57 đánh chiếm khu Bezlyudivka phía đông nam thành phố sau khi khắc phục được cụm chốt Konstatinovka của quân Đức. Tướng Werner Kempf và sở chỉ huy cụm tác chiến đã rút khỏi Kharkov từ mờ sáng ngày 22 tháng 8 nhưng vẫn để lại một tốp sĩ quan chỉ huy đóng tại tòa thị chính thành phố liên tục phát ra các mệnh lệnh yêu cầu các ổ đề kháng của Quân đoàn 42 phải chiến đấu đến cùng.

12 giờ trưa ngày 23 tháng 8, các sư đoàn bộ binh 28, 84, 89, 116, 252 và 299 của Tập đoàn quân 53, các sư đoàn 93, 183 và 375 của Tập đoàn quân 69, sư đoàn 15 của Tập đoàn quân cận vệ 7 đã tỏa ra đánh chiếm các mục tiêu quan trọng trong thành phố. Cuộc tảo thanh các ổ đề kháng cuối cùng của quân đội Đức Quốc xã còn kéo dài đến tối 23 tháng 8. Quân đội Liên Xô đã hoàn thành mục tiêu của Chiến dịch Thống soái Rumyantsev.

Kết quả, đánh giá và ảnh hưởng

Kết quả

Sau 21 ngày tấn công trên chính diện mặt trận có chiều rộng từ 300 đến 400 km, chiều sâu chiến dịch có nơi đạt trên 160 km, quân đội Liên Xô đã thu hồi được hơn 70.000 km vuông lãnh thổ trong đó có thành phố Kharkov. Tốc độ tấn công trung bình mỗi ngày đạt 7 km đối với các quân đoàn bộ binh và từ 10 đến 15 km đối với các quân đoàn xe tăng - cơ giới.

Do tầm quan trọng địa quân sự, địa kinh tế có ý nghĩa chiến lược của nó, khu vực Belgorod - Kharkov là nơi diễn ra nhiều xung đột quân sự lớn của quân đội Liên Xô và quân đội Đức Quốc xã trong Chiến tranh Xô-Đức với 4 chiến dịch lớn và hàng chục hoạt động quân sự đáng kể chỉ trong 2 năm (từ tháng 9 năm 1941 đến hết tháng 8 năm 1943). Tổng số binh lực của cả hai bên được tham gia các chiến dịch lớn tại khu vực Belgorod - Kharkov đạt hơn 4 triệu lượt người, hàng trăm nghìn đơn vị vũ khí hạng nặng (gồm xe tăng, pháo tự hành, pháo xe kéo, súng cối...) và hàng vạn máy bay. Sau chiến tranh, toàn bộ khu vực Oryol, Kursk và Kharkov được cả thế giới biết đến như một "nghĩa trang vũ khí". Để giành lại được vùng công nghiệp Kharkov trong chiến tranh Xô-Đức, quân đội Liên Xô đã phải trả giá rất đắt về người và vũ khí, phương tiện. Tuy nhiên, nhờ khả năng tổ chức tốt và tiềm lực kinh tế quốc phòng được phục hồi cuối năm 1942 và phát triển nhanh chóng trong năm 1943, quân đội Liên Xô vẫn còn đủ sức mạnh để nắm chắc quyền chủ động chiến lược đã giành được và tiếp tục phát triển tấn công toàn diện về phía tây trong mùa đông 1943-1944. Ngoài tổn thất về binh lực và vũ khí, Phương diện quân Voronezh cũng tổn thất vị phó tư lệnh, thượng tướng Yosif Rodionovich Apanasenko, ông bị tử thương trong một trận ném bom của không quân Đức Quốc xã ngày 5 tháng 8 năm 1943, khi quân đội Liên Xô vừa chiếm được Belgorod.

Đánh giá

Mặc dù đã đánh thiệt hại nặng Tập đoàn quân xe tăng 4 và Cụm tác chiến Kempf (Đức), chiếm được Kharkov và một số bàn đạp có ý nghĩa rất quan trọng để tạo đà cho các trận đánh tiếp theo tiến đến sông Dniepr nhưng chiến dịch Belgorod-Kharkov của quân đội Liên Xô vẫn chưa phải là một chiến dịch thành công mỹ mãn. So với giai đoạn phòng ngự, các chiến dịch giai đoạn phản công của trận Kursk, chiến dịch Belgorod-Karkov diễn ra không thật sự suôn sẻ với một số sai lầm về chiến thuật. Nếu như Phương diện quân Trung tâm hầu như không có thời gian để trinh sát chiến dịch và chuẩn bị cho cuộc phản công thì Phương diện quân Voronezh có được thời gian tối thiểu khoảng mười ngày (từ ngày 23 tháng 7 đến ngày 2 tháng 8) để tiến hành trinh sát chiến đấu. Không tính đến Phương diện quân Thảo nguyên phải dành phần lớn thời gian để chuyển các đơn vị và phương tiện ra tuyến trước, trinh sát của cả hai phương diện quân Voronezh và Tây Nam đều chậm phát hiện việc Cụm Tập đoàn quân Nam (Đức) lấy quân của Tập đoàn quân xe tăng 1 và Cụm tác chiến Hollidt tăng cường cho Tập đoàn quân xe tăng 4 và Cụm tác chiến Kempf; chỉ phát hiện được một vài sư đoàn bộ binh mới (gồm chủ yếu là tân binh) được điều từ nước Đức sang mặt trận phía đông nhưng lại không xác định được vị trí tập kết của các đơn vị này. Vì vậy, sau thắng lợi bước đầu rất nhanh chóng và áp đảo ở Belgorod, tốc độ tiến công của Phương diện quân Voronezh giảm rõ rệt mặc dù nắm trong tay hai tập đoàn quân xe tăng vừa được bổ sung sau giai đoạn phòng ngự.

Sai lầm rõ rệt nhất thuộc về các sĩ quan tình báo trong Bộ tham mưu Phương diện quân Voronezh và bản thân tư lệnh Phương diện quân N. F. Vatutin. Trinh sát của Phương diện quân đã không phát hiện được cụm xe tăng Đức gồm những đơn vị còn lại của Tập đoàn quân xe tăng 4 đã rút về tập trung tại phía tây và phía nam Akhtyrka, phối hợp với các sư đoàn được tăng viện từ Tập đoàn quân xe tăng 1 chuẩn bị phản kích ngày 13 tháng 8 dẫn đến cuộc rút quân nhanh chóng khỏi hai khu vực vừa chiếm được ở phía trước Valky và Kotelva với những thiệt hại không nhỏ của Tập đoàn quân 27 và Tập đoàn quân xe tăng 1. Việc ham tấn công trên diện rộng của tướng N. F. Vatutin mà không để ý đến tình trạng hao quân của các tập đoàn quân phía trước cũng như không chú ý xiết chặt các "mối nối" giữa các đơn vị tiếp giáp nhau đã làm cho các tập đoàn quân này bị hở sườn không chỉ một lần và quân đội Đức Quốc xã đều nhanh chóng phát hiện các điểm yếu này để phản kích. Tốc độ tấn công không đều của các tập đoàn quân Liên Xô cũng là một trong những nguyên nhân làm cho một số đơn vị tiến quá xa lên phía trước bị hở lưng. Đây cũng là sai lầm mà tướng N. F. Vatutin đã từng mắc trong chiến dịch Bước nhảy vọt rất không thành công hồi cuối mùa xuân năm 1943. Mặc dù về cuối chiến dịch, sai lầm này đã được khắc phục nhưng vẫn để lại những hậu quả thương vong không đáng có cho Phương diện quân Voronezh đúng như bức điện ngày 21 tháng 8 của Bộ Tổng tư lệnh Liên Xô đã nêu rõ.

Đối với quân đội Đức Quốc xã, sai lầm lớn nhất của thống chế Erich von Manstein là đã không dứt khoát giữa giữ đất và giữ quân. Vị trí đầu cầu ở Belgorod chỉ có lợi khi sử dụng làm bàn đạp tấn công nhưng lại là tiền đồn rất dễ bị cắt rời khỏi những lực lượng cơ bản trên cánh Bắc của Cụm tập đoàn quân Nam. Sự trì hoãn rút quân của Adolf Hitler cũng là một trong những nguyên nhân làm cho quân Đức phải chịu thêm một trận thua thiệt ở khu vực Belgorod-Kharkov khi mãi đến ngày 15 tháng 8, ông ta mới ra lệnh rút về chuẩn bị phòng tuyến "Chiến lũy phía đông" trên tuyến sông Dniepr. Trong khi đó thì cả cả tám phương diện quân Liên Xô đã chuẩn bị xong binh lực để tổng phản công vào cánh Nam Cụm tập đoàn quân Trung tâm và toàn bộ Cụm tập đoàn quân Nam (Đức) đã bị tiêu hao nặng. Không đợi đến khi chiến dịch Belgorod-Kharkov đi đến hồi kết, ngày 16 tháng 8, các phương diện quân Tây Nam và Nam đã mở ngay chiến dịch Donbas, đánh chiếm toàn bộ vùng hạ lưu sông Donets, các khu công nghiệp Donbas và Donets, đẩy trận tuyến đến sông Dniepr.

Ảnh hưởng

Chiến dịch Belgorod-Kharkov là dấu chấm cuối cùng cho toàn bộ trận Kursk, trận đánh lớn thứ ba giữa quân đội Liên Xô và quân đội Đức Quốc xã tại mặt trận phía đông kể từ ngày bắt đầu chiến tranh Xô-Đức. Cùng với Chiến dịch Kutuzov, chiến dịch này đã thanh toán được mối nguy cơ bên sườn các phương diện quân Liên Xô đã bắt đầu tấn công hướng về tuyến sông Dniepr từ ngày 13 tháng 8 và mở màn cho cuộc tổng tấn công của quân đội Liên Xô trên toàn bộ cánh Nam mặt trận Xô-Đức, đánh dấu sự khởi đầu giai đoạn ba của cuộc Chiến tranh vệ quốc vĩ đại, giai đoạn tấn công liên tục của quân đội Liên Xô kéo dài thêm 21 tháng nữa để đưa cuộc chiến tranh thế giới thứ hai ở châu Âu về nơi mà nó xuất phát: nước Đức Quốc xã. Đối với quân đội Đức Quốc xã, chiến dịch Belgorod-Kharkov cũng như chiến dịch Kutuzov là hai đòn kiểm nghiệm hiệu quả của giai đoạn phòng ngự trong trận Kursk và nó chứng tỏ một điều chắc chắn rằng, quân đội Đức Quốc xã đã chịu những tổn thất nặng nề gần giống như trận Stalingrad và gần như không còn khả năng phục hồi sức mạnh ban đầu. Thống chế Erich von Manstein thừa nhận:

Còn tướng Heinz Guderian, tổng thanh tra các lực lượng xe tăng - thiết giáp Đức thì đưa ra nhận xét:

Chiến tranh đã để lại nhiều ảnh hưởng nặng nề với thường dân trong khu vực chiến sự. Tại Belgorod, công binh Liên Xô phải mất ba tháng liền sau trận đánh để gỡ đi hơn 50.000 quả mìn của quân Đức gài lại. Hàng chục năm sau chiến tranh, một vài quả mìn chưa gỡ hết vẫn tiếp tục phát nổ và gây thương vong. Các nhà máy nông sản thực phẩm và cơ khí nông nghiệp tại Belgorod đều bị phá hủy. Chỉ duy nhất một nhà máy sản xuất bia còn hoạt động. Các cây cầu bắc qua sông Bắc Donets và Vezelky đều bị đánh sập. 3.240 ngôi nhà của thành phố bị phá hủy hoàn toàn. Khi Tập đoàn quân cận vệ 7 vào Belgorod, cả thành phố chỉ còn lại 150 người dân.

Trong 5 tháng cuối cùng của quân đội Đức Quốc xã tại Kharkov, mọi thứ đều bị hủy hoại và cướp phá. Hàng trăm tòa nhà tốt nhất bị đốt cháy và phá hủy. Đường ray xe điện bị bóc gỡ, đồ gỗ ở các cửa hàng bị đem ra làm củi. Tại quân y viện ở thị trấn Klinichesk, hơn 450 thương binh Liên Xô bị quân đội Đức Quốc xã bắn chết, xác họ bị vứt tung tóe khắp nơi. Trước chiến tranh, Kharkov có 1.000.000 dân, giờ chỉ còn 190.000 người. Theo số liệu chưa đầy đủ, các đơn vị SS và Gestapo của Đức Quốc xã đã giết chết hơn 60.000 người trong các trại tập trung, 150.000 người khác bị bắt và bị đưa về Đức. 10.271 người Do Thái, trong đó hơn 75% là phụ nữ, người già và trẻ em tại Kharkov lần lượt bị quân đội Đức Quốc xã bỏ đói đến chết. Đỉnh điểm là trong tháng 7 và tháng 8 năm 1943, quân đội Đức Quốc xã đã hành quyết khoảng 20.000 người dân Kharkov tại Drobitsky. Năm 1991, người ta đã xây dựng tại đây một đài tưởng niệm những nạn nhân của chế độ Quốc xã.

Xem thêm

 Chiến dịch Kharkov (1941)
 Chiến dịch Barvenkovo-Lozovaya
 Chiến dịch Ngôi Sao
 Chiến dịch Donets

Chú thích

Tham khảo

Tác giả Anh và Hoa Kỳ
 David M. Glantz, Harold Steven Orenstein, The battle for Kursk, 1943: the Soviet General Staff study, Taylor & Francis, 1999. ISBN 0-7146-4493-5, ISBN 978-0-7146-4493-6
 David M. Glantz, Colossus Reborn: The Red Army At War, 1941-1943. — Lawrence (Kansas): University Press Of Kansas, 2005, ISBN 978-5-699-31040-1
 David M. Glantz, From the Don to the Dnepr: Soviet offensive operations, December 1942-August 1943, Routledge, 1991 ISBN 978-0-7146-3350-3
 George M Nipe Jr, JJ Fedorowicz, Decision in the Ukraine Summer 1943 II SS & III Panzerkorps, Publishing Inc. 1996
 Steven H. Newton, Panzer Operations The Eastern Front Memoir of General Raus 1941-1945, 2003

Tác giả Đức
 Karl Heinz Frieser, Deutsche Das Reich Und Der Zweite Weltkrieg, Deutsche Verlags-Anstalt GmbH, 2007. ISBN 3-421-06235-8, ISBN 978-3-421-06235-2
 Erich von Manstein, Verlorene Siege. — Bonn, 1955
 Friedrich Wilhelm von Mellenthin, Panzer battles 1939-1945: A study of the employment of armour in the second world war. — 2nd edition, enlarged. — London, 1956.
 Erhard Raus, Steven H. Newton, Panzer operations: the Eastern Front memoir of General Raus, 1941-1945
 Heinz Guderian, Erinnerungen eines Soldaten. — Heidelberg, 1951
 Müller Norbert, Wehrmacht und okkupation 1941-1944. — Berlin, Deutscher Militärverlag, 1971

Tác giả Nga và Ukraina
 Жуков Георгий Константинович, Воспоминания и размышления. В 2 т. — М.: Олма-Пресс, 2002.
 G. K. Zhukov. Nhớ lại và suy nghĩ. Tập 3. Nhà xuất bản Quân đội nhân dân. Hà Nội. 1987. (tiếng Việt)
 S. M. Stemenko. Bộ Tổng tham mưu Xô Viết trrong chiến tranh. Tập 1. Nhà xuất bản Tiến Bộ. Moskva. 1985. (tiếng Việt)
 Иван Степанович Конев, Записки командующего фронтом. — М.: Наука, 1972.
 Павел Алексеевич Ротмистров, Стальная гвардия. — М.: Воениздат, 1984.
 Арсений Васильевич Ворожейкин, Над Курской дугой. — М.: Воениздат, 1962.
 Иван Васильевич Тимохович, Советская авиация в битве под Курском. — М.: Воениздат, 1959.
 Михаил Ефимович Катуков, На острие главного удара. — М.: Воениздат, 1974.
 Кирилл Семёнович Москаленко, На Юго-Западном направлении. 1943-1945. Воспоминания командарма. Книга II. — М.: Наука, 1973.
 Н.М. Замятин, П.С. Болдырев, Ф.Д. Воробьев, Н.Ф. Артемьев, И.В. Паротькин, Битва под Курском, М.: Воениздат, 1945.
 Петр Андриянов, Советские танковые войска 1941-1945. — М.: Воениздат, 1973.
 А. Скоробогатов, ОУН у Харкові за часів окупації (1941—1943), Укр. іст. журн. — 1999 (tiếng Ukraina)

Liên kết ngoài
 Chiến dịch tấn công Belgorod-Kharkov trong năm 1943
 Trận Belgorod-Kharkov
 Bản đồ mô phỏng động các chiến sự trên chính diện phía nam vòng cung Kursk

Xung đột năm 1943
Lịch sử Đức
Lịch sử Liên Xô
Trận Vòng cung Kursk
Trận đánh bằng xe tăng
Chiến dịch quân sự trong Thế chiến thứ hai
Chiến tranh liên quan tới Đức
Chiến tranh liên quan tới Liên Xô
Trận Kharkov


title: Lipotriches fortior

text:
Lipotriches fortior là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1929.

Chú thích

Tham khảo

Lipotriches
Động vật được mô tả năm 1929


title: Sphaenelater crassus

text:
Sphaenelater crassus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Sharp miêu tả khoa học năm 1877.

Chú thích

Tham khảo

Sphaenelater


title: Tipula submutila

text:
Tipula submutila là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Nicias (vua)

text:
Nicias (tiếng Hy Lạp: Νικίας) là một vị vua Ấn-Hy Lạp, ông đã cai trị ở vùng Paropamisade. Hầu hết các đồng tiền của ông tương đối ít và đã được tìm thấy ở miền bắc Pakistan, điều này cho thấy rằng ông cai trị một vùng đất nhỏ xung quanh vùng thấp của thung lũng Kabul. Ông có thể là một họ hàng của vua Menandros I.

Triều đại
Bopearachchi cho rằng Nikias cai trị vào khoảng năm 90-85 TCN. Thời điểm kết thúc triều đai của ông được hỗ trợ bởi sự vắng mặt của những đồng tiền Attic.

R.C. Senior lại khác, coi ông là một vị vua kế vị của Menandros, khoảng năm 135-125 trước Công nguyên, theo giải thích của ông ta về những phát hiện khảo cổ.

Tiền xu
Nicias đã đúc những đồng drachm Ấn Độ bằng bạc với hình ảnh nhà vua đội vương miện hoặc mũ giáp cùng với ba hình ảnh sau bên mặt đối diện:

Một hình vị vua đi bộ, được tìm thấy trên một số đồng drachm.
Một mặt có hình ảnh của nữ thần Athena theo phiên bản của Menandros với tia sét, được tìm thấy trên một tetradrachm duy nhất.
Hình ảnh thứ ba đó là cảnh nhà vua đang cưỡi một con ngựa đang nhảy dựng lên, giống với phong cách được sử dụng bởi Antimachos II và được tìm thấy trên một đồng đrama duy nhất.

Xem thêm
Đế chế Seleukos
Vương quốc Hy Lạp-Bactria
Hy Lạp-Phật giáo
Ấn-Scythia
Vương quốc Ấn-Parthia
Vương quốc Quý Sương

Tham khảo

 "The Shape of Ancient Thought. Comparative studies in Greek and Indian Philosophies" by Thomas McEvilley (Allworth Press and the School of Visual Arts, 2002) ISBN 1-58115-203-5
 "The Greeks in Bactria and India", W.W. Tarn, Cambridge University Press.

Liên kết ngoài
 Lịch sử và tiền của người Ấn-Hy Lạp
 Tiền cổ của vương quốc Hy Lạp-Bactria và Ấn-Hy Lạp

Nic
Vua Ấn-Hy Lạp


title: Polydema

text:
Polydema là một chi bướm đêm thuộc họ Gracillariidae.

Các loài
Polydema hormophora (Meyrick, 1912)
Polydema vansoni Vári, 1961

Chú thích

Tham khảo

Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)

Gracillariidae


title: Palaeorhiza basilura

text:
Palaeorhiza basilura là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1910.

Chú thích

Tham khảo

Palaeorhiza
Động vật được mô tả năm 1910


title: Jagdishpur

text:
Jagdishpur là một thành phố và khu đô thị của quận Bhojpur thuộc bang Bihar, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Jagdishpur có dân số 28.071 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Jagdishpur có tỷ lệ 50% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 60%, và tỷ lệ cho phái nữ là 40%. Tại Jagdishpur, 18% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Bihar


title: Sumitrosis placida

text:
Sumitrosis placida là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1885.

Chú thích

Tham khảo

Sumitrosis


title: Yên Thượng

text:
Yên Thượng là một xã thuộc huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn, Việt Nam.

Địa lý
Xã Yên Thượng có vị trí địa lý:
Phía bắc giáp xã Bản Thi
Phía đông giáp các xã Ngọc Phái, Bằng Lãng và thị trấn Bằng Lũng
Phía nam giáp xã Bằng Lãng và xã Lương Bằng
Phía tây giáp xã Yên Thịnh và tỉnh Tuyên Quang.

Xã Yên Thượng có diện tích 50,26 km², dân số năm 2019 là 1.264 người, mật độ dân số đạt 25 người/km².

Xã có tỉnh lộ 255 đi qua địa bàn. Yên Thượng có nhiều khe suối nhỏ với hai hướng chính là chảy về phía bắc về hệ thống sông Gâm và chảy về phía nam xuống hệ thống sông Phó Đáy.

Hành chính
Xã Yên Thượng được chia thành các thôn bản: Nà Nhàm, Nà Mền, Pắc Cộp, Bây, Liên, Che Ngù, Nà Mòn, Nà Cà, Nà Huống, Nà Khuốt.

Chú thích

Tham khảo


title: Eulenberg

text:
Eulenberg là một đô thị thuộc huyện Altenkirchen, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Eulenberg có diện tích 1,16 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 57 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Altenkirchen


title: Rhabdomastix robusta

text:
Rhabdomastix robusta là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Rhabdomastix
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Nearthria

text:
Nearthria là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Saint-Pierre-en-Val

text:
Saint-Pierre-en-Val là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Huy hiệu

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandy

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Saint-Pierre-en-Val on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Oreina fairmairiana

text:
Oreina fairmairiana là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được De Gozis miêu tả khoa học năm 1882.

Chú thích

Tham khảo

Oreina


title: Bulbophyllum hispidum

text:
Bulbophyllum hispidum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

hispidum]]

H


title: Ampedus leptogracilis

text:
Ampedus leptogracilis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Ôhira miêu tả khoa học năm 1967.

Chú thích

Tham khảo

Ampedus


title: Phylostenax himalus

text:
Phylostenax himalus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Phylostenax


title: Hexatoma thaiicola

text:
Hexatoma thaiicola là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Hexatoma
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Coelioxys rugulosa

text:
Coelioxys rugulosa là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1908.

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1908


title: Lasioglossum tribuarium

text:
Lasioglossum tribuarium là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Rayment mô tả khoa học năm 1935.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1935


title: Andrena fagopyri

text:
Andrena fagopyri là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Xu & Tadauchi mô tả khoa học năm 2005.

Chú thích

Tham khảo

F
Động vật được mô tả năm 2005


title: Priopus pendleburyi

text:
Priopus pendleburyi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 1995.

Chú thích

Tham khảo

Priopus


title: Saint-Léonard, Seine-Maritime

text:
Saint-Léonard là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandy

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Saint-Léonard on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Pyrgocythara helena

text:
Pyrgocythara helena là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Pyrgocythara
Động vật được mô tả năm 1919


title: Đại học Nam Kinh

text:
Đại học Nam Kinh (viết tắt tên tiếng Anh NJU hay NU, ; 南京大學 Nánjīng Dàxué, thông dụng 南大, Nándà, Nam Đại) là một trường đại học tổng hợp quốc gia tọa lạc ở thành phố Nam Kinh, cố đô Trung Quốc. Đây là một trong những trường đại học tốt nhất ở Trung Quốc, là một thành viên của C9 League. Trường này có lịch sử từ năm 258 AD, là một trong các trường học lâu đời nhất thế giới. Trường này trở thành một trường đại học hiện đại vào đầu thập niên 1920 và là trường đại học hiện đại đầu tiên của Trung Quốc kết hợp giáo dục và nghiên cứu.

Theo lịch sử của các học giả khoa học, lịch sử của khoa học hiện đại ở Trung Quốc có đóng góp quan trọng cho 877 nhà khoa học, Đại học Nam Kinh, 115 sinh viên tốt nghiệp, địa điểm đầu tiên. Trung Quốc Viện Khoa học và Học viện Kỹ thuật Trung Quốc 1107, cựu sinh viên Đại học Nam Kinh 210.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang web của Đại học Nam Kinh
 Đại học Nam Kinh bbs Diễn đàn

Đại học trọng điểm quốc gia Trung Quốc
Nam Kinh


title: Atoposmia robustula

text:
Atoposmia robustula là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Atoposmia
Động vật được mô tả năm 1935


title: Hottendorf

text:
Hottendorf là một đô thị thuộc huyện Altmarkkreis Salzwedel, bang Saxony-Anhalt, Đức.

Tham khảo

Xã và đô thị thuộc huyện Altmarkkreis Salzwedel


title: Euphorbia trichophylla

text:
Euphorbia trichophylla là một loài thực vật thuộc họ Euphorbiaceae. Đây là loài đặc hữu của Madagascar. Môi trường sống tự nhiên của chúng là đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao and vùng nhiều đá. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất nơi sống.

Chú thích

Tham khảo
 Haevermans, T. 2004. Euphorbia trichophylla. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Madagascar
T
Thực vật dễ tổn thương
Thực vật được mô tả năm 1883


title: Hồ Ngải Bỉ

text:
Hồ Ngải Bỉ (tiếng Trung: 艾比湖) là một hồ thung lũng tách giãn ở tây bắc Trung Quốc, gần biên giới với Kazakhstan. Trung tâm lưu vực nhận nước của nó là bồn địa Dzungaria (Chuẩn Cát Nhĩ), với diện tích thu nước ước đạt 50.621 km². Hồ có diện tích 1.070 km² (400 dặm vuông Anh) và độ sâu trung bình chỉ 1,4 m (4,6 ft). Hồ nằm tại cao độ 189 m trên mực nước biển, điểm thấp nhất của Dzungaria. Do hàm lượng muối cao (87 g/l) trong nước hồ, nên trong hồ không có thực vật hay cá sinh sống, nhưng nhiều loài cá có thể sống ở cửa các con sông cung cấp nước cho hồ.

Ngày 6 tháng 4 năm 2007, vùng đất lầy lội của hồ Ngải Bỉ đã được công nhận là Khu bảo tồn thiên nhiên quốc gia của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

Ghi chú

Ngải Bỉ
Địa lý Tân Cương


title: Đạ Pal

text:
Đạ Pal là một xã thuộc huyện Đạ Tẻh, tỉnh Lâm Đồng, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Đạ Pal nằm ở phía đông của huyện Đạ Tẻh.
Phía đông giáp các huyện Bảo Lâm và Đạ Huoai.
Phía nam giáp xã Triệu Hải, huyện Đạ Tẻh.
Phía tây giáp xã Quảng Trị, huyện Đạ Tẻh.
Phía bắc giáp xã Quảng Trị, huyện Đạ Tẻh.

Lịch sử hành chính
Xã Đạ Pal được thành lập năm 2002 trên cơ sở chia tách từ xã Triệu Hải.

Hành chính
Đạ Pal bao gồm các thôn: Xuân Châu, Bình Hòa,  Xuân Thành, Xuân Thượng

Điều kiện tự nhiên
Địa hình đồi núi.đất đai màu mỡ, điều kiện tự nhiên khá thuận lợi cho phát triển cây công nghiệp.

Dân cư
Một phần dân cư của xã Đạ Pal là người Nam Định đi xây dựng kinh tế mới vào từ năm 1986.

Kinh tế
Trồng dâu, tiêu, cà phê, chè, cây ăn trái, nuôi tằm.

Giao thông
Giao thông khá thuận tiện.

Có thể đi từ trung tâm huyện (Thị trấn Đạ Tẻh) đến trung tâm xã theo đường Triệu Hải, đây là đường liên xã đã được thảm bê tông nhựa, mặt đường rộng 3,5m thuận tiện để đi lại. Từ thị trấn Đạ Tẻh đến trung tâm xã khoảng 12Km.

Tham khảo

Liên kết ngoài


title: Cyclophora puppillaria

text:
The Blair's Mocha (Cyclophora puppillaria),là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này được tìm thấy ở châu Âu và from Bắc Phi up to the Kavkaz area.

Sải cánh dài 28–36 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 6 đến tháng 10 tùy theo địa điểm.

Ấu trùng ăn Oak.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
Vlindernet
Lepidoptera of Belgium
Blair's Mocha on UKmoths

Động vật được mô tả năm 1799
P
Côn trùng châu Âu


title: Quận Jefferson, Alabama

text:
Quận Jefferson là một quận thuộc tiểu bang Alabama, Hoa Kỳ. Đây là quận đông dân nhất bang.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số 662.047 người nhưng dân số năm 2009 giảm xuống còn 665.027 người. Quận lỵ đóng ở Birmingham..
Quận Jefferson County là quận đông dân nhất và là quận chính trong vùng đô thị Birmingham.

Địa lý

Xa lộ
  Interstate 20
  Interstate 22
  Interstate 59
  Interstate 65
  Interstate 459
  U.S. Highway 11
  U.S. Highway 31
  U.S. Highway 78
  U.S. Highway 280
  U.S. Highway 411
  State Route 5
  State Route 25
  State Route 75
  State Route 79
  State Route 119
  State Route 149
  State Route 150
  State Route 151
  State Route 269

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số  năm 2000, quận đã có dân số 662.047 người, 263.265 hộ gia đình, và 175.861 gia đình sống trong quận hạt. Mật độ dân số là 595 người trên một dặm vuông (230/km ²). Có 288.162 đơn vị nhà ở mật độ trung bình của 259 trên một dặm vuông (100/km ²). Cơ cấu chủng tộc dân cư quận gồm 58,10% người da trắng, 39,36% da đen hay Mỹ gốc Phi, 0,21% người Mỹ bản xứ, 0,90% châu Á, Thái Bình Dương 0,03%, 0,59% từ các chủng tộc khác, và 0,80% từ hai hoặc nhiều chủng tộc. Gần 1,55% dân số là người Hispanic hay Latino thuộc một chủng tộc nào.

Có 263.265 hộ gia đình, trong đó 30,80% có trẻ em dưới 18 tuổi sống chung với họ, 46,10% là đôi vợ chồng sống với nhau, 17,20% có nữ hộ và không có chồng, và 33,20% là các gia đình không. Gần 28,70% của tất cả các hộ gia đình đã được tạo ra từ các cá nhân, và 9,90% có người sống một mình 65 tuổi hoặc lớn tuổi hơn là người. Cỡ hộ trung bình là 2,45, và kích cỡ gia đình trung bình là 3,04.

Trong quận, cơ cấu độ tuổi dân cư với 24,80% dưới độ tuổi 18, 9,60% 18-24, 29,70% 25-44, 22,30% từ 45 đến 64, và 13,60% từ 65 tuổi trở lên đã được những người. Độ tuổi trung bình là 36 năm. Cứ mỗi 100 nữ giới, có 89,20 nam giới. Đối với mỗi 100 nữ 18 tuổi trở lên, đã có 84,50 nam giới.

Trong năm 2007, quận Jefferson có tỷ lệ bệnh giang mai cao nhất với trên 100.000 ca giang mai ở Mỹ, theo số liệu từ các Trung tâm kiểm soát dịch bệnh.

Thu nhập trung bình cho một hộ gia đình trong quận đã đạt 36.868 Mỹ kim, và thu nhập trung bình cho một gia đình là 45.951 đô la Mỹ. Phái nam có thu nhập trung bình 35.954 USD so với 26.631 đô la Mỹ của phái nữ. Thu nhập bình quân đầu người là 20.892 USD. Có 11,60% gia đình và 14,80% dân số sống dưới mức nghèo khổ, bao gồm 20,20% những người dưới 18 tuổi và 12,70% của những người 65 tuổi hoặc hơn.

Tham khảo

Quận của Alabama

Khởi đầu năm 1819
Quận của Appalachia


title: Cephaloleia latipennis

text:
Cephaloleia latipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Pic mô tả khoa học năm 1928.

Chú thích

Tham khảo

Cephaloleia


title: Hoplitis mitis

text:
Hoplitis mitis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Nylander mô tả khoa học năm 1852.

Chú thích

Tham khảo

Hoplitis
Động vật được mô tả năm 1852


title: Microdytes mariannae

text:
Microdytes mariannae là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Wewalka miêu tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Microdytes


title: Sân vận động FNB

text:
Sân vận động First National Bank (), hoặc đơn giản là Sân vận động FNB (), cũng được biết đến với tên Soccer City và The Calabash, là một sân vận động bóng đá và rugby union nằm ở Nasrec, giáp với khu vực Soweto của Johannesburg, Cộng hòa Nam Phi. Địa điểm được quản lý bởi Quản lý sân vận động Nam Phi (SMSA) và là sân nhà của Kaizer Chiefs F.C. trong Giải bóng đá Ngoại hạng Nam Phi cũng như đội tuyển bóng đá quốc gia Nam Phi.

Sân nằm bên cạnh trụ sở của Hiệp hội bóng đá Nam Phi (SAFA House), nơi cả văn phòng FIFA và ban tổ chức địa phương cho Giải vô địch bóng đá thế giới 2010 được đặt ở đó. Được thiết kế làm sân vận động bóng đá chính cho World Cup, sân vận động FNB trở thành sân vận động lớn nhất châu Phi với sức chứa 94.736 chỗ ngồi. Tuy nhiên, sức chứa tối đa của nó trong World Cup 2010 là 84.490 chỗ ngồi do có chỗ ngồi dành riêng cho báo chí và các phòng VIP khác. Sân vận động còn được biết đến với biệt danh "The Calabash" do nó giống với nồi hoặc bầu châu Phi.

Đó là nơi diễn ra bài phát biểu đầu tiên của Nelson Mandela tại Johannesburg sau khi ra tù năm 1990 và là nơi tổ chức lễ truy điệu ông vào ngày 10 tháng 12 năm 2013. Đó cũng là nơi tổ chức tang lễ của Chris Hani. Đây cũng là nơi diễn ra trận chung kết FIFA World Cup 2010 giữa Hà Lan và Tây Ban Nha. Lễ bế mạc World Cup đã chứng kiến sự xuất hiện công khai cuối cùng của Mandela.

Lịch sử tên gọi
Sân vận động đã được chính thức gọi là Sân vận động FNB kể từ khi nó được khai trương vào năm 1989. Điều này là do một thỏa thuận quyền đặt tên với Ngân hàng Quốc gia Đệ Nhất (First National Bank). Trong giải vô địch bóng đá thế giới 2010 cũng như một tháng trước giải đấu, sân vận động được gọi là Soccer City. Điều này đã được thực hiện vì FIFA không cho phép các sân vận động được gọi bằng tên được tài trợ trong các giải đấu của FIFA. Tên hiện tại của sân vận động là Sân vận động FNB.

Xây dựng
Được xây dựng vào năm 1987, sân vận động đã trải qua một đợt nâng cấp lớn cho Giải vô địch bóng đá thế giới 2010, với một thiết kế mới lấy cảm hứng từ hình dạng của một cái chậu châu Phi, calabash. Nhà thầu chính Nam Phi GLTA, một phần của Tập đoàn Aveng liên doanh với công ty BAM của Hà Lan, người có 25% cổ phần, đã thi công nâng cấp, được thiết kế bởi HOK Sport (nay là Populous) và Boogertman + Partners. Việc nâng cấp bao gồm: một tầng trên mở rộng xung quanh sân vận động để tăng sức chứa lên 88.958 người, thêm 2 dãy phòng điều hành, một mái che bao quanh, tiện nghi phòng thay đồ mới và đèn pha mới. Số lượng phòng điều hành trong sân vận động được tăng lên 195. Grinaker-LTA và BAM International đã trúng thầu 1,5 tỷ Rand để nâng cấp sân vận động. Việc xây dựng được hoàn thành vào thứ Tư, ngày 21 tháng 10 năm 2009 và được đánh dấu bằng một lễ kỷ niệm lớn tại sân vận động.

Thiết kế sân vận động

Mặt ngoài của sân vận động được thiết kế mang dáng dấp của một chiếc chậu châu Phi; phần ốp bên ngoài khảm hình lửa và màu đất với vòng đèn chạy quanh đáy trúc, mô phỏng lửa bên dưới nồi. Không có khán giả nào được ngồi cách sân hơn 100 mét (330 ft) và không có tầm nhìn bị hạn chế trong sân vận động.

Các khán đài trong Sân vận động FNB được kết nối bằng mười đường dọc màu đen; chín sân vận động phù hợp về mặt địa lý với chín sân vận động khác tham gia World Cup 2010. Bởi vì 9 được coi là một con số không may mắn trong văn hóa truyền thống Nam Phi, một dòng thứ mười đã được thêm vào. Dòng thứ 10 này nhắm đến Sân vận động Olympic của Berlin, nơi đã tổ chức trận chung kết World Cup trước đó vào năm 2006. Dòng này đại diện cho con đường dẫn đến trận chung kết và người ta hy vọng rằng sau World Cup, mỗi bàn thắng được ghi tại sân vận động này sẽ được đặt trước các tấm bê tông trên bục để có thể nhìn thấy toàn bộ lịch sử về điểm số của giải đấu trong nhiều năm tới.

Trước khi nâng cấp
Trước khi nâng cấp, sân vận động có sức chứa 40.000 người. Sân vận động mới được xây dựng lại vẫn giữ lại một phần của tầng trên phía tây của cấu trúc ban đầu, mặc dù tầng này và toàn bộ tầng dưới đã được xây dựng lại để cải thiện tầm nhìn. Tầng dưới được xây dựng lại hoàn toàn và được chia thành hai phân đoạn cho phép tạo ra một hành lang mới thấp hơn (phòng chờ kè dưới) được liên kết với hành lang cấp đất hiện có.

Các giải đấu lớn

Cúp bóng đá châu Phi 1996
Sân vận động FNB từng là địa điểm chính cho giải đấu. Sân đã tổ chức trận đấu khai mạc, 5 trận đấu khác, một trận tứ kết, một trận bán kết, trận play-off tranh hạng ba và trận chung kết. Các trận đấu là:

Giải vô địch bóng đá thế giới 2010
Sân vận động đã tổ chức lễ khai mạc và sau đó là trận đấu khai mạc giữa Nam Phi và México, 4 trận đấu vòng bảng khác, một trận đấu vòng 16 đội, một trận tứ kết và trận chung kết.

Cúp bóng đá châu Phi 2013
Sân vận động FNB được sử dụng như một địa điểm cho giải đấu. Sân đã tổ chức trận đấu khai mạc, một trận đấu vòng bảng khác và trận chung kết. Các trận đấu là:

Bóng đá

Bóng đá quốc tế
Sân vận động FNB đã được sử dụng bởi đội tuyển bóng đá quốc gia Nam Phi cho cả các trận đấu giao hữu và vòng loại. Sân được coi là sân vận động quốc gia trên thực tế cho Bafana Bafana sau khi tái nhập vào năm 1992, người đã chơi trận đấu quốc tế thứ ba của họ ở đó vào ngày 11 tháng 7 năm 1992, nơi họ hòa 2–2 với Cameroon nhờ các bàn thắng của Phil và Bennett Masinga cho Nam Phi trước 65.000 cổ động viên. Sân vận động FNB "cũ" cũng là nơi đặt trụ sở của Hiệp hội Bóng đá Nam Phi (SAFA) cũng như các văn phòng của Giải bóng đá quốc gia bán chuyên nghiệp (sau này được đổi tên thành Giải bóng đá ngoại hạng chuyên nghiệp).

Sân vận động cũng đã tổ chức các trận đấu của các câu lạc bộ lớn ở châu lục. Phần lớn người ta nhớ đến nó là địa điểm mà Bafana Bafana đã nâng cao chiếc cúp của Cúp bóng đá châu Phi 1996 khi họ đánh bại Tunisia với tỷ số 2–0 trước số lượng khán giả được lấp đầy trong một trận đấu có sự chứng kiến của tổng thống Nam Phi lúc bấy giờ, Nelson Mandela, phó tổng thống khi đó và là cựu tổng thống Nam Phi, FW de Klerk, cũng như quốc vương Zulu, Vua Zwelithini. Đội tuyển bóng đá quốc gia Nam Phi cũng giành được danh hiệu đầu tiên của họ tại đây khi họ nâng cao Simba Four Nations Cup vào năm 1995, trong một giải đấu có thêm Ai Cập, Zambia và Zimbabwe.

Địa điểm đã diễn ra trận chung kết Cúp vô địch các câu lạc bộ châu Phi 1995, giữa Orlando Pirates và ASEC Abidjan. Sân vận động cũng đã tổ chức Siêu cúp bóng đá châu Phi hai lần. Sân đã tổ chức Siêu cúp châu Phi 1994, giữa Zamalek và Al-Ahly, cũng như Siêu cúp châu Phi 1996 giữa Orlando Pirates và JS Kabylie. Năm 2004, sân vận động đã tổ chức trận chung kết của Vodacom Challenge, giữa AS Vita Club và Kaizer Chiefs.

Một số trận đấu đáng nhớ nhất của Bafana Bafana tại địa điểm này bao gồm thất bại sít sao 3–2 trước Brasil vào năm 1996 cũng như chiến thắng đáng nhớ của đất nước khi họ giành vé tham dự World Cup đầu tiên cho Giải vô địch bóng đá thế giới 1998 tại Pháp khi họ đánh bại Cộng hòa Congo với tỷ số 1–0 thông qua pha lập công của Phil Masinga vào năm 1997.

Trong suốt Giải vô địch bóng đá thế giới 2010, một trong những trận đấu thú vị nhất đã được diễn ra ở đây trong vòng tứ kết khi Uruguay đánh bại Ghana trong loạt sút luân lưu, càng đáng nhớ hơn bằng một pha dùng tay trắng trợn ở phút cuối cùng của hiệp phụ bởi tiền đạo Luis Suárez của Uruguay, khi đó Ghana và châu Phi đã bỏ lỡ lần đầu tiên góp mặt ở trận bán kết tại một giải đấu bóng đá thế giới.

Bóng đá trong nước
Sân vận động FNB là sân nhà của Câu lạc bộ bóng đá Kaizer Chiefs. Đây cũng là địa điểm ưa thích cho các trận đấu bóng đá derby Soweto - trận đấu thể thao lớn nhất của đất nước - với sự tham gia của các câu lạc bộ Giải bóng đá Ngoại hạng Nam Phi có trụ sở tại Soweto, Kaizer Chiefs và Orlando Pirates. Đây cũng là sân nhà truyền thống của Iwisa Maize Meal Spectacular và sau đó là Cúp Từ thiện Telkom, là những giải bóng đá từ thiện mở màn cho bóng đá Nam Phi từ năm 1990 đến năm 2006, trước khi sân bị đóng cửa để cải tạo. Sau đó, Cúp Từ thiện trở lại vào năm 2010. Sân vận động được mở cửa trở lại khi tổ chức trận chung kết Cúp Nedbank 2010 giữa Bidvest Wits và Amazulu. Trận đấu kết thúc với tỉ số 3–0 nghiêng về Bidvest Wits. Fabricio Rodrigues là cầu thủ đầu tiên ghi bàn tại Soccer City "mới". Trận đấu đầu tiên tại sân vận động kể từ khi được xây dựng lại, là trận đấu tại Giải bóng đá Ngoại hạng Nam Phi 2010-11 giữa Orlando Pirates và Free State Stars. Trận đấu đầu tiên của MTN 8 tại sân vận động là trận bán kết lượt đi của MTN 8 2010, giữa Orlando Pirates và Kaizer Chiefs. Địa điểm này cũng đã tổ chức các trận đấu nổi tiếng của Bafana Bafana, bao gồm chiến thắng 1–0 của đội tuyển bóng đá quốc gia Nam Phi trước Tây Ban Nha vào năm 2013 cũng như thất bại tồi tệ nhất của đội bóng khi họ thua Brazil 5–0 trong một trận giao hữu quốc tế khác vào năm 2014.

Vào tháng 5 năm 2018, Mamelodi Sundowns đã tiếp đón FC Barcelona trong một trận đấu giao hữu, dành tặng cho cố Cựu Tổng thống Nam Phi trong một trăm năm của ông. Trận đấu kết thúc với tỷ số 3–1 nghiêng về Barcelona.

Bóng bầu dục
Sân vận động FNB là một địa điểm đa năng và đã tổ chức trận đấu rugby union đầu tiên vào năm 2010, trận đấu Tri Nations giữa Nam Phi và New Zealand, mà sau đó đội khách đã giành chiến thắng. Số lượng khán giả là 94.713 người, được liệt kê là số lượng khán giả tại môn bóng bầu dục cao thứ ba từ trước đến nay ở Nam bán cầu và kỷ lục khán giả cho sân vận động được tái phát triển, cho đến khi nó bị phá vỡ vào ngày 1 tháng 8 năm 2015, khi 94.807 người được ghi nhận khi Orlando Pirates có trận đấu với Kaizer Chiefs trong Carling Black Label Cup. Sân vận động lại tổ chức New Zealand trong Giải vô địch bóng bầu dục 2012 vào ngày 6 tháng 10, với All Blacks đánh bại Springboks 32–16 trước 88.739 khán giả. Vào năm 2013, Springboks đã đánh bại Argentina với tỷ số 73–13 tại Sân vận động FNB trước 52.867 khán giả. Năm 2016, địa điểm này đã tổ chức các trận đấu bóng bầu dục Varsity Cup.

Buổi hòa nhạc

A Buổi hòa nhạc Coldplay là một buổi hòa nhạc diễn tập để chuẩn bị cho Mylo Xyloto Tour của họ. Là một phần của buổi hòa nhạc, họ đã quay các cảnh cho video âm nhạc cho bài hát "Paradise" của họ.

B Ed Sheeran, Chris Martin, Pharrell Williams, Usher, trong số những người khác cũng biểu diễn trong lễ hội do Beyoncé & Jay Z đứng đầu.

Họp mặt Cơ đốc giáo

Sự cố
Vào ngày 29 tháng 7 năm 2017, 2 người đã thiệt mạng và 17 người bị thương trong một vụ giẫm đạp tại sân vận động khi cố gắng vào sân vận động trước trận đấu giữa Kaizer Chiefs và Orlando Pirates.

Xem thêm
 Cúp bóng đá châu Phi 1996
 Giải vô địch bóng đá thế giới 2010
 Cúp bóng đá châu Phi 2013

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Soccer City - Official stadium info
 Soccer City at the 2010 Communication Project
 FIFA 2010 sponsorship at FNB
 Soccer City Stadium: a case study on Constructalia
 Soccer City ESPN Profile
 360 View
 Soccer City documentary film
 Pictures and Videos from Soccer City
 Stadium Management South Africa

Địa điểm thể thao hoàn thành năm 1989
Sân vận động giải vô địch bóng đá thế giới 2010
Địa điểm bóng đá Nam Phi
Sân vận động rugby union Nam Phi
Địa điểm thể thao Johannesburg
Nam Phi
Địa điểm âm nhạc Nam Phi
Khởi đầu năm 1989 ở Nam Phi


title: Saint-Blaise, Haute-Savoie

text:
Saint-Blaise là một xã trong tỉnh Haute-Savoie thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Savoie

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Savoie


title: Mailly-Maillet

text:
Mailly-Maillet là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D919, khoảng 20 dặm Anh về phía đồng bắc của Abbeville.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Mailly-Maillet website
 Mailly-Maillet trên trang mạng của INSEE
 Mailly-Maillet trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: Oedoparena

text:
Oedoparena là một chi ruồi trong họ Dryomyzidae, gồm 3 loài.

Các loài
O. glauca (Coquillett, 1900)
O. minor Suwa, 1981
O. nigrifrons Mathis and Steyskal, 1980

Chú thích

Tham khảo

Dryomyzidae


title: Heuqueville, Seine-Maritime

text:
Heuqueville là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandy

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Heuqueville on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Chùa Nga My

text:
Chùa Nga My nằm ở đầu đường Hoàng Mai, phường Hoàng Văn Thụ, quận Hoàng Mai, Hà Nội. Theo bia đá trong chùa thì chùa được sửa chữa lớn vào năm Hồng Đức 28 (1497), gồm có tiền đường, nhà thiêu hương và thượng điện. Ngoài ra tấm bia còn cho biết ngôi chùa được xây dựng ngay sau khi vua Lý Công Uẩn dời đô từ Hoa Lư ra Thăng Long.

Lịch sử
Chùa đã qua tu sửa nhiều lần và bị phá hủy (trong chiến tranh). Chùa có gác chuông 8 mái, khá đẹp, có phong cách kiến trúc thời Nguyễn.

Hệ thống tượng Phật trong chùa khá đầy đủ được tạo ra trong thế kỷ 19, có pho tượng A Di Đà với phong cách nghệ thuật thế kỷ 17-18, pho tượng Tam Thế Phật thuộc thế kỷ 19. Các tượng và đồ thờ đều có giá trị, đặc biệt trên tòa chính điện có pho tượng Bồ tát Quán Thế Âm được các nhà Mỹ thuật đánh giá cao về giá trị nghệ thuật tạc tượng thế kỷ 16,17..

Tháng 7-1998 ni trưởng Đàm Hảo, ni trưởng Đàm Kim và Phật tử trùng tu Chính điện, Đông đường, Tây đường và các công trình khác.

Tháng 2 – 2002 trùng tu Tổ đường và làm giảng đường

Hiện nay ni trưởng Thích Đàm Hảo – Ni trưởng Thích Đàm Kim trụ trì

Năm 1994, chùa được Bộ Văn hóa và thông tin xếp hạng di tích lịch sử, kiến trúc, nghệ thuật.

Xem thêm
 Danh sách chùa tại Hà Nội

Chú thích

Chùa tại Hà Nội


title: Sciaenochromis ahli

text:
Sciaenochromis ahli là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó được tìm thấy ở Malawi, Mozambique, và Tanzania. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Chú thích

Tham khảo

 Kazembe, J., Makocho, P. & Mailosi, A. 2005. Sciaenochromis ahli. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 5 tháng 8 năm 2007.

Sciaenochromis


title: Mulsanteus isthmicus

text:
Mulsanteus isthmicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Champion mô tả khoa học năm 1896.

Chú thích

Tham khảo

Mulsanteus


title: Ludigenoides thailandicus

text:
Ludigenoides thailandicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia miêu tả khoa học năm 2004.

Chú thích

Tham khảo

Ludigenoides


title: Celles, Hérault

text:
Celles là một xã thuộc tỉnh Hérault trong vùng Occitanie ở phía nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 100 mét trên mực nước biển. Dân số thời điểm năm 1999 là 28 người.

Tham khảo

Xã của Hérault


title: Hoplodrina respersa

text:
Hoplodrina respersa (tên tiếng Anh: Sprinkled Rustic) là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở miền nam và Trung Âu, phần phía nam của châu Âuan Nga, Tiểu Á, Thổ Nhĩ Kỳ và Nam Kavkaz.

Con trưởng thành bay từ tháng 5 đến tháng 8.

Ấu trùng ăn nhiều loại thực vật thân thảo.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Hoplodrina
Côn trùng châu Âu
Động vật được mô tả năm 1775


title: Chiếc bánh mì tròn bé nhỏ

text:
Chiếc bánh mì tròn bé nhỏ (tiếng Ukraina: Колобок, tiếng Nga: Колобок, Kolobok) là một nhân vật văn học trong câu chuyện dân gian cùng tên nổi tiếng Ukraina và Nga.

Nội dung

Ngày xưa có một ông lão sống với một bà lão. Họ rất nghèo, chẳng có chút của cải nào cả. Và họ lại ngày một nghèo thêm cho tới lúc trong nhà không còn gì để ăn nữa, thậm chí là mẩu bánh mì.

Ông lão nói với bà lão:

- Này bà lão, bà hãy làm một chiếc bánh mì tròn nhỏ đi. Nếu bà chịu khó vét sạch thùng đựng bột và chùi kỹ thì có thể chúng ta có đủ bột đấy.

Bà lão liền đi vét thùng bột và chùi kỹ. Bà kiếm được chút bột, cho nước vào đánh nhão ra và làm một chiếc bánh tròn nhỏ. Bà cho nó vào trong lò nướng lên, sau đó để nó lên bậu cửa sổ cho nguội. Nhưng chiếc bánh bỗng nhảy từ cửa sổ xuống chiếc ghế dài kê bên ngoài cửa sổ, rồi lại từ ghế, nó nhảy xuống đất và lăn đi trên đường !

Chiếc bánh lăn mãi, lăn mãi và nó gặp Thỏ con đi ngang qua...

Nhân vật
 Ông lão, bà lão
 Bánh Mì Tròn
 Thỏ Chân Chạy
 Lão Sói
 Bác Gấu
 Mụ Cáo

Xem thêm

Chú thích

Những câu chuyện cổ tích Nga
Nhân vật dân gian Nga


title: Hyphydrus sjoestedti

text:
Hyphydrus sjoestedti là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Biström miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hyphydrus


title: Mỡ lông dày

text:
Mỡ lông dày (danh pháp hai phần: Manglietia crassifolia) là một loài thực vật thuộc họ Magnoliaceae. Đây là loài đặc hữu của Việt Nam. Năm 2011, chúng được phát hiện trong Vườn quốc gia Hoàng Liên, thị xã Sa Pa, tỉnh Lào Cai, Việt Nam.

Mỡ lông dày là loại cây có chiều cao từ 8 tới 15 m, đường kính thân khoảng 20 cm. Hoa của chúng có kích thước lớn, màu trắng và tỏa ra mùi thơm quyến rũ nên rất có tiềm năng trong ngành lâm nghiệp đô thị.

Chú thích

Tham khảo

Phát hiện loài cây mới ở Sapa

Thực vật đặc hữu Việt Nam
C
Sa Pa
Thực vật được mô tả năm 2011


title: Actebia opisoleuca

text:
Actebia opisoleuca là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Chúng thường được tìm thấy ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

Noctuinae (Noctuidae) collection of Siberian Zoological Museum

Actebia
Động vật đặc hữu Thổ Nhĩ Kỳ
Động vật được mô tả năm 1881


title: Rüdershausen

text:
Rüdershausen là một đô thị thuộc the huyện Göttingen, trong bang Niedersachsen, Đức. Đô thị này có diện tích 11,68 km². Đô thị này thuộc Eichsfeld.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Göttingen


title: Cynometra travancorica

text:
Cynometra travancorica là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae.
Loài này chỉ có ở Ấn Độ.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Cynometra travancorica. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

travancorica
Thực vật Ấn Độ


title: Suzuki Akira (nhà hóa học)

text:
là một nhà hóa học người Nhật Bản. Năm 2010, ông cùng Richard Heck, Negishi Eiichi đoạt giải Nobel Hóa học cho những nghiên cứu về paladi với vai trò là chất xúc tác trong các phản ứng tổng hợp hữu cơ.

Tham khảo

S
S
S
S
S


title: Reggio Emilia

text:
Reggio Emilia (tiếng Latin: Regium Lepidi và Regium) là một thành phố ở phía bắc Italia , trong vùng Emilia-Romagna. Thành phố này có dân số khoảng 168.885 người tại thời điểm ngày 30 tháng 6 năm 2010 và là đô thị chính của tỉnh Reggio Emilia.

Thành phố được gọi bằng tên chính thức là Reggio nell'Emilia . Danh xưng dân địa phương trong tiếng Ý là Reggiani.

Người nổi tiếng từ Reggio Emilia

 Ludovico Ariosto (nhà thơ)
 Vasco Ascolini (nhiếp ảnh gia)
 Luca Baricchi (vũ công)
 Stefano Baldini (marathon)
 Benny Benassi (nhạc sĩ)
 Matteo Maria Boiardo (nhà thơ)
 Gino Bondavalli (boxing)
 Paolo Borciani (nhạc công violin)
 Ermanno Cavazzoni (nhà thơ)
 Raffaele Crovi (nhà thơ)
 Silvio D'Arzo (nhà thơ)
 Giuseppe Dossetti (nhà chính trị)
 Stanislao Farri (photographer)
 Adelmo Fornaciari (Musician, Singer)
 Sonia Ganassi (ca sĩ opera)
 Nilde Iotti (nhà chính trị)
 Luigi Magnani (nhà sưu tầm nghệ thuật)
 Loris Malaguzzi (nhà giáo dục)
 Maria Melato (diễn viên)
 Natale Prampolini (nhà chính trị)
 Romano Prodi (nhà kinh tế)
 Filippo Re (scientist)
 Serge Reggiani (diễn viên)
 Meuccio Ruini (nhà chính trị)
 Angelo Secchi (nhà khoa học)
 Lazzaro Spallanzani (nhà khoa học)
 Ferruccio Tagliavini (ca sĩ opera)
 Pier Vittorio Tondelli (nhà thơ)
 Romolo Valli (diễn viên)
 Giovanni Battista Venturi (nhà khoa học)
 Ermete Zacconi (diễn viên)
 Cesare Zavattini (nhà văn)

Các Frazioni
Bagno, Botteghino di Sesso, Cadè-Gaida, Case Bigi, Case Manzotti-Scolari, Case Pirondi, Case Vecchie, Caseificio Laguito, Castel Baldo, Castellazzo, Castello di Pratofontana, Castello di Vialato, Chiesa di Bagno, Cella, Codemondo, Corticella, Coviolo, Baragalla, Fogliano, Gavasseto, Ghiarda, Ghiardello, Guittone d'Arezzo, Il Cantone di Marmirolo, Il Cantone di Pieve Modolena, Il Capriolo, Il Castello di Cadè, Il Chionso, Il Tondo, La Corte, La Giarola, La Valle, Madonna Caraffa, Marmirolo, Massenzatico, Mulino Canali, Palazzina, Parrocchia di Cella, Piazza di Sabbione, Quaresimo, Roncadella, Roncocesi, Sabbione, San Bartolomeo, San Felice, San Giorgio, San Rigo, Stazione Pratofontana, Villa Corbelli, Villa Curta, Zimella

Kết nghĩa

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Monuments and history
 Pictures of Reggio Emilia
 Official tourist information in English

Đô thị tỉnh Reggio Emilia


title: Chérancé, Mayenne

text:
Chérancé là một xã thuộc tỉnh Mayenne trong vùng Pays de la Loire tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 54 mét trên mực nước biển.
Sông Oudon tạo thành ranh giới tây nam của xã.

Tham khảo

Xã của Mayenne


title: Dicranomyia marginella

text:
Dicranomyia marginella là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: 920

text:
Năm 920 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

Mất

Tham khảo

Năm 920


title: Vermiglio

text:
Vermiglio là một đô thị ở tỉnh Trento ở vùng Trentino-Alto Adige/Südtirol của Ý, tọa lạc cách 40 km về phía tây bắc của Trento. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.884 người và diện tích là 103,7 km².

Đô thị Vermiglio có các frazioni (đơn vị trực thuộc, chủ yếu là các làng) Pizzano, Fraviano, Cortina, Borgonuovo, Stavel, Velon and Passo del Tonale.

Vermiglio giáp các đô thị: Peio, Ponte di Legno, Ossana, Pellizzano, Giustino, Spiazzo, Strembo và Carisolo.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị Trentino


title: 19860 Anahtar

text:
19860 Anahtar (2000 UB52) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 10 năm 2000 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 19860 Anahtar

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 2000


title: Aplotelia

text:
Aplotelia từng là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Hiện tại nó được coi là đồng nghĩa của Eutelia.

Các loài
 Aplotelia tripartita (Semper, 1900)

Tham khảo

 Aplotelia at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Euteliinae


title: Stigmella juglandifoliella

text:
The Pecan Serpentine Leafminer (Stigmella juglandifoliella) là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Nó được tìm thấy ở Ohio, Pennsylvania và Kentucky.

Sải cánh dài 3.5-3.8 mm. There are probably two generations per year.

Ấu trùng ăn Carya illinoinensis.Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Species info at Bugwood
Nepticulidae of North America
A taxonomic revision of the North American species of Stigmella (Lepidoptera: Nepticulidae)

J
Bướm đêm Bắc Mỹ
Nepticulidae


title: Gymnobela latistriata

text:
Gymnobela latistriata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Miêu tả

Phân bố

Tham khảo

Liên kết ngoài

latistriata


title: Hammerfest

text:
Hammerfest là một thành phố và đô thị ở hạt Finnmark, Na Uy. Đô thị này bao gồm các bộ phận của ba hòn đảo: Kvaløya, Sørøya, và Seiland. Hammerfest được thành lập như khu đô thị ngày 1 tháng 1 năm 1838 (xem formannskapsdistrikt). Luật Na Uy yêu cầu tất cả các thành phố phải được tách ra từ huyện nông thôn của chúng, nhưng bởi vì dân số thấp, và cử tri rất ít, điều này là không thể thực hiện cho Hammerfest năm 1838. (Xem thêm Vadsø và Vardø.) Các huyện nông thôn của Hammerfest (Sørøysund) đã được tách ra từ thành phố ngày 1 tháng 1 năm 1852, nhưng nó đã được sáp nhập trở lại vào thành phố ngày 1 tháng 1 năm 1992. Nhưng mà không có khu vực Kvalsund, được tách ra từ Sørøysund là một đô thị của riêng vào năm 1869.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đô thị Finnmark


title: Gymnopilus vialis

text:
Gymnopilus vialis là một loài nấm thuộc họ Cortinariaceae.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Gymnopilus vialis at Index Fungorum

vialis


title: 7 tháng 1

text:
Ngày 7 tháng 1 là ngày thứ 7 trong lịch Gregory. Còn 358 ngày trong năm (359 ngày trong năm nhuận).

Sự kiện
307 – Tấn Huệ Đế Tư Mã Trung bị trúng độc khi ăn bánh, ông qua đời vào ngày hôm sau, tức ngày Kỉ Tị tháng 11 năm Bính Dần.
555 – Quân Tây Ngụy chiếm được kinh đô Giang Lăng của triều Lương, bắt giữ Lương Nguyên Đế, tức ngày Tân Hợi (29) tháng 11 năm Giáp Tuất.
1566 – Giáo hoàng Piô V được bầu vào ngôi vị, trở thành người kế nhiệm Giáo hoàng Piô IV.
1610 – Galileo Galilei lần đầu tiên quan sát thấy bốn vệ tinh: Ganymede, Callisto, Io và Europa.
1785 – Một người Pháp là Jean-Pierre Blanchard và một người Mỹ là John Jeffries băng qua eo biển Manche từ Dover của Anh Quốc sang Calais của Pháp trên một khinh khí cầu.
1797 – Quốc kỳ tam tài Ý được thông qua chính thức.
1906 – Saionji Kinmochi trở thành thủ tướng thứ 14 của Nhật Bản.
1927 – Dịch vụ điện thoại xuyên Đại Tây Dương được hình thành – từ New York sang Luân Đôn.
1942 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Bắt đầu chiến dịch tấn công Lyuban của Hồng quân Liên Xô.
1954 – Hệ thống dịch tự động đầu tiên được trình diễn công khai tại trụ sở của IBM ở New York.
1959 – Hoa Kỳ công nhận chính phủ Cuba mới của Fidel Castro
1979 – Quân đội Việt Nam giải phóng thủ đô Phnôm Pênh của Campuchia, Tổng Bí thư Pol Pot và chính quyền Campuchia Dân chủ tẩu thoát.
1984 – Brunei trở thành thành viên thứ sáu của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).
1989 – Thân vương Akihito tức vị Thiên hoàng Nhật Bản khi phụ hoàng Hirohito băng ngự.
2003 – Tại San Francisco, Steve Jobs công bố rằng Apple phát triển được trình duyệt web riêng của họ, mang tên Safari

Sinh
1502 – Giáo hoàng Grêgôriô XIII (m. 1585)
1528 – Jeanne III của Navarra, vương hậu người Pháp của Navarra (m. 1572)
1768 – Joseph Bonaparte, quốc vương của Tây Ban Nha và Tây Ấn, quốc vương của Napoli (m. 1844)
1794 – Heinrich Wilhelm Schott, nhà thực vật học người Áo (m. 1865)
1800 – Millard Fillmore, tổng thống thứ 13 của Hoa Kỳ (m. 1874)
1844 – Bernadette Soubirous, nhà huyền học người Pháp được phong thánh (m. 1879)
1859 – Phùng Quốc Chương, chính trị gia người Trung Quốc, quyền Đại tổng thống của Trung Quốc, tức 4 tháng 12 năm Mậu Ngọ (m. 1919)
1899 – Stepan Petrovich Schipachev, nhà thơ tại Liên Xô, tức 26 tháng 12 năm 1898 theo lịch Julius (m. 1979)
1915 – Đào Mộng Long, Diễn viên, đạo diễn người Việt Nam (m. 2006)
1926 – Kim Jong-pil, chính trị gia người Hàn Quốc, thủ tướng người Hàn Quốc
1935 – Nguyễn Lân Tuất, nhạc sĩ người Việt Nam-Liên Xô và Nga
1941 – John E. Walker, nhà hóa học người Anh, đoạt giải Nobel
1943 – Sasaki Sadako, nạn nhân bom nguyên tử người Nhật Bản (m. 1955)
1948 – Mizuki Ichirō, ca sĩ- người viết ca khúc và Diễn viên người Nhật Bản
1952 – Hồng Kim Bảo, Diễn viên người Hồng Kông
1964 – Nicolas Cage, Diễn viên, nhà sản xuất, đạo diễn người Mỹ
1971 – Jeremy Renner, Diễn viên người Mỹ
1976 – Marcelo Bordon, cầu thủ bóng đá Brasil
1979 – Bipasha Basu, người mẫu và Diễn viên người Ấn Độ
1984 – Đỗ Minh Quân, vận động viên quần vợt người Việt Nam
1985 – Lewis Hamilton, tay đua xe ô tô người Anh
1987 – Ya Suy, ca sĩ người Việt Nam
1988 – Haley Bennett, Diễn viên và ca sĩ người Mỹ
1989 – Emiliano Insúa, cầu thủ bóng đá người Argentina
 1989 – Vũ Bá Đông, vận động viên thể dục nhịp điệu người Việt Nam
1991 – Eden Hazard, cầu thủ bóng đá người Bỉ

Mất
937 – Gia Luật Bội, tác gia, thi nhân, họa gia, thái tử người Khiết Đan, tức ngày Đinh Sửu (22) tháng 11 nhuận năm Bính Thân (sinh 899).
1451 – Giáo hoàng đối lập Fêlix V (sinh 1383)
1524 – Đường Dần, họa sĩ, thi nhân triều Minh, tức 2 tháng 12 năm Quý Mùi (sinh 1470)
1655 – Giáo hoàng Innôcentê X (sinh 1574)
1892 – Ernst Wilhelm von Brücke, thầy thuốc và nhà sinh lý học người Đức (sinh 1819)
 1892 – Tewfik Pasha, chính trị gia người Ai Cập (sinh 1852)
1920 – Edmund Barton, chính trị gia người Úc, thủ tướng của Úc (sinh 1849)
1943 – Nikola Tesla, nhà vật lý học và kỹ sư người Serbia-Mỹ (sinh 1856)
1984 – Alfred Kastler, nhà vật lý học người Pháp, đoạt giải Nobel (sinh 1902)
1986 – Tam Lang, nhà văn, nhà báo người Việt Nam (sinh 1900).
1989 – Hirohito, Thiên hoàng thứ 124 của Nhật Bản (sinh 1901)
1998 – Vladimir Prelog, nhà hóa học người Croatia, đoạt giải Nobel (sinh 1906)
2010 – Quy Sắc, soạn giả cải lương người Việt Nam (sinh 1924)
2013 – Huell Howser, Diễn viên, nhân vật truyền hình người Mỹ (sinh 1945)
2014 – Thiệu Dật Phu, doanh nhân, nhà từ thiện người Trung Quốc (sinh 1907)
2021:
Tommy Lasorda (sinh 1927).
Nguyễn Vĩnh Bảo, nhạc sĩ người Việt Nam (sinh 1918).

Ngày lễ và kỷ niệm
 Ngày Chiến thắng diệt chủng tại Campuchia

Tham khảo

07
Ngày trong năm


title: Apophylia micheli

text:
Apophylia micheli là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Bezdek miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Apophylia


title: Santa Inés, Burgos

text:
Santa Inés là một đô thị trong tỉnh Burgos, Castile và León, Tây Ban Nha.

Tham khảo

Đô thị ở Burgos


title: Grosvenoria hypargyra

text:
Grosvenoria hypargyra là một loài thực vật có hoa thuộc họ Asteraceae.
Loài này chỉ có ở Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và vùng cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Montúfar, R. & Pitman, N. 2003. Grosvenoria hypargyra. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.

Grosvenoria
Thực vật Ecuador
Thực vật dễ tổn thương


title: Nomada taraxacella

text:
Nomada taraxacella là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1903


title: Cabangan

text:
Cabangan là một đô thị hạng 4 ở tỉnh Zambales, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2000, đô thị này có dân số 18.848 người trong 4.032 hộ.

Các đơn vị hành chính

Cabangan được chia thành 23 barangay.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Mã địa lý chuẩn Philipin

Đô thị của Zambales


title: Atoconeura eudoxia

text:
Atoconeura eudoxia là một loài chuồn chuồn ngô thuộc họ Libellulidae. Nó được tìm thấy ở Kenya và Uganda. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng khô nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, và sông ngòi. Nó bị đe dọa do mất môi trường sống.

Tham khảo

 Clausnitzer, V. 2005. Atoconeura eudoxia. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 9 tháng 8 năm 2007.

Atoconeura


title: Eucera speculifer

text:
Eucera speculifer là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Pérez mô tả khoa học năm 1911.

Chú thích

Tham khảo

Eucera
Động vật được mô tả năm 1911


title: Sainte-Anne, Loir-et-Cher

text:
Sainte-Anne là một xã thuộc tỉnh Loir-et-Cher miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Loir-et-Cher

Tham khảo
 INSEE commune file

Sainteanne


title: Rhagastis albomarginatus

text:
Rhagastis albomarginatus là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Himalaya, Trung Quốc, Đài Loan, Myanmar, Sumatra, Java và Borneo.

Larvae of ssp. dichroae have been recorded feeding on Vernicia montana và Dichroa febrifuga, còn ấu trùng của ssp. albomarginatus feed on Dichroa, Hydrangea và Vitis. Sừng màu xanh da trời đậm.

Phụ loài
Rhagastis albomarginatus albomarginatus (Himalaya, Đài Loan, Miến Điện)
Rhagastis albomarginatus dichroae Mell, 1922 (Trung Quốc)
Rhagastis albomarginatus everetti Rothschild & Jordan, 1903 (Indonesia, bao gồm Borneo và Sumatra)

Chú thích

Tham khảo

Rhagastis


title: Mimastra apicalis

text:
Mimastra apicalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Kimoto miêu tả khoa học năm 1989.

Chú thích

Tham khảo

Mimastra


title: PKCS

text:
PKCS (tiếng Anh: Public Key Cryptography Standards) là một chuẩn do phòng thí nghiệm RSA Data Security Inc phát triển. Nó dựa vào các cấu trúc ASN.1 và thiết kế cho phù hợp với chứng chỉ X.09, các tiêu chuẩn này do ANSI thiết kế, theo đó dữ liệu được chia thành từng khối nhỏ nhất là 8 bit (octet). PKCS hiện tại bao gồm các chuẩn PKCS#1, PKCS#3, PKCS#5,PKCS#7, PKCS#8, PKCS#9, PKCS#11, PKCS#12, PKCS#13, PKCS#15. Hiện tại phiên bản của các bản đang là 2.1. Trong đó có thể tìm được các chuẩn để mã hóa dữ liệu, chuẩn này được thiết kế dựa vào cách mà các thám mã dùng để tấn công vào đoạn mã. Có thể mô tả sơ qua thế này, trong PKCS#1 có các chuẩn mã hóa - giải mã RSAES - OAEP scheme, chuẩn tạo chữ ký điện tử - kiểm tra RSASSA - PSS scheme ver2.1, hay trong PKCS#7 là các chuẩn cú pháp thông điệp mã hóa. PKCS#11 là phức tạp nhất, nó là chuẩn cho việc truyền thông tin trên mạng dưới dạng các gói tin đã mã hóa.

Tham khảo

Liên kết ngoài
RSA Security  Tải về các tài liệu

Chuẩn mật mã


title: Etzelwang

text:
Etzelwang là một đô thị ở huyện Amberg-Sulzbach bang Bayern nước Đức. Đô thị Etzelwang có diện tích 21,69 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1480 người.

Tại đây có lâu đài Neidstein, một lâu đài từng thuộc Nicolas Cage.

Tham khảo


title: Triepeolus fraserae

text:
Triepeolus fraserae là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo

Triepeolus
Động vật được mô tả năm 1904


title: Perrona obesa

text:
Perrona obesa là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Clavatulidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Perrona
Động vật được mô tả năm 1842


title: Trentepohlia mirabilis

text:
Trentepohlia mirabilis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Trentepohlia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Sentelie

text:
Sentelie là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này có cự ly khoảng 16 dặm Anh về phía tây nam của Amiens, trên đường D138.

Dân số

Địa điểm nổi bật
 Nhà thờ thế kỷ 15/16 Saint Nicolas.
 Nhà nguyện thế kỷ 15/16 Saint Lambert.

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Sentelie trên trang mạng của INSEE
 Sentelie trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: Acontia detrita

text:
Acontia detrita là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở New South Wales và Queensland.

Sải cánh dài khoảng 15 mm. Adults have brown wings. The basal half of each forewing is variable patchy pale brown và the marginal half is dark brown. The hindwings are brown, fading somewhat toward the bases.

Liên kết ngoài
Australian Faunal Directory
Australian Insects

Chú thích

Acontia


title: Belmonte, Cuenca

text:
Belmonte là một đô thị trong tỉnh Cuenca, cộng đồng tự trị Castile-La Mancha Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 92,93 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 2.251 người với mật độ 24,22 người/km². Đô thị này có cự ly 103 km so với tỉnh lỵ Cuenca.

Tham khảo

Đô thị ở Cuenca


title: Hexatoma plaumanni

text:
Hexatoma plaumanni là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Hexatoma
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Acrocercops antimima

text:
Acrocercops antimima là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở New South Wales.

Chú thích

Tham khảo

Acrocercops


title: Pachydermia sculpta

text:
Pachydermia sculpta là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Neomphalidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Pachydermia