title: Sến mật

text:
Sến mật, sến dưa, sến giũa, sến ngũ điểm, sến năm ngón, chên, có danh pháp hai phần là Madhuca pasquieri, là một loài thực vật thuộc họ Hồng xiêm. Cây sến phân bố ở Việt Nam và Trung Quốc. Đây là loài cây đang bị đe dọa môi trường sống.

Mô tả
Sến là cây gỗ lớn, có thể cao 30m đến 35m. Phiến lá hình trứng ngược hay hình bầu dục dài, dài 6–16 cm, rộng 2–6 cm, đầu tù và có mũi nhọn rộng. Cụm hoa ở nách lá các lá trên, thường gồm 2-3 hoa; hoa có tràng nhẵn màu vàng. Quả hình bầu dục hay gần hình cầu, dài 2,5–3 cm; hạt hình trứng.

Cây sến mật sinh trưởng chậm, ưa đất tốt và ẩm, ra hoa vào tháng 1-3; có quả chín tháng 11-12. Cây tái sinh bằng hạt và chồi.

Phân bố
Sến mật phân bố ở Vân Nam (Trung Quốc) và Việt Nam. Ở Việt Nam, cây mọc rải rác trong các rừng rậm nhiệt đới từ Lào Cai, Lạng Sơn đến Quảng Bình. Đặc biệt ở khu vực Tam Quy (Hà Trung, Thanh Hóa), cây sến mọc tập trung thành rừng thuần hoặc hỗn giao với cây lim xanh.

Công dụng
Gỗ: Gỗ màu đỏ nâu, cứng, khó gia công, dễ nẻ, chịu cường độ lực lớn. Gỗ sến mật được xếp vào nhóm tứ thiết cùng với Đinh (thực vật), Lim và Táu.
Hạt: chứa 30-35% dầu béo, có thể dùng ăn hay dùng trong công nghiệp.
Lá: có thể nấu thành cao để chữa bỏng.
Rễ.

Xem thêm
Khu bảo tồn thiên nhiên rừng sến Tam Quy

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Chú thích

Tham khảo

 Sến mật trên SVRVN

Cây lấy gỗ
Madhuca
Thực vật Việt Nam
Thực vật dễ tổn thương
Thực vật Trung Quốc


title: Moitessieria juvenisanguis

text:
Moitessieria juvenisanguis là một loài ốc cỡ nhỏ nước ngọt có nắp, là động vật thân mềm chân bụng sống dưới nước thuộc họ Moitessieriidae. Đây là loài đặc hữu của Pháp.

Chú thích

Tham khảo

Moitessieria
Động vật đặc hữu Pháp
Động vật được mô tả năm 1980


title: Bank of America Plaza (Atlanta)

text:
Bank of America Plaza là một tháp cao tầng tại Atlanta, Georgia, Hoa Kỳ. Tòa nhà này cao 312 m, có 55 tầng. Tòa nhà được xây xong vào năm 1992. Đây là tòa nhà cao thứ 29 thế giới đến thời điểm đầu năm 2008.

Đây cũng là một trong những tòa nhà cao nhất Hoa Kỳ bên ngoài Chicago, Illinoise và Thành phố New York, và là tòa nhà cao nhất trong các thủ phủ bang Hoa Kỳ. Lúc hoàn thành năm 1992, nó được gọi là NationsBank Building. Đầu tiên định dùng làm trụ sở của Ngân hàng C&S/Sovran, nó đã trở thành tài sản của NCNB/NationsBank sau vụ sáp nhập năm 1991 của C&S/Sovran và NCNB. Bank of America Plaza là tòa nhà chọc trời cuối cùng của Mỹ được xây là một trong 10 tòa nhà chọc trời cao nhất thế giới (trong 14 năm kể từ khi việc xây dựng các tòa nhà chọc trời trong top 10 đều ở châu Á).

Chú thích

Nhà chọc trời Atlanta


title: Narandiba

text:
Narandiba là một đô thị ở bang São Paulo của Brasil.

Địa lý
Đô thị này nằm ở vĩ độ 22º24'26" độ vĩ nam và kinh độ 51º31'28" độ vĩ tây, trên khu vực có độ cao 419 m. Dân số năm 2004 ước tính là 4.053 người.
Đô thị này có diện tích 358,2 km².

Thông tin nhân khẩu
Dữ liệu dân số theo điều tra dân số năm 2000

Tổng dân số: 3.743
Dân số thành thị: 2.282
Dân số nông thôn: 1.461
 Nam giới: 1.888
 Nữ giới: 1.855

Mật độ dân số (người/km²): 10,45

Tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh dưới 1 tuổi (trên một triệu người): 10,99

Tuổi thọ bình quân (tuổi): 74,06

Tỷ lệ sinh (số trẻ trên mỗi bà mẹ): 2,41

Tỷ lệ biết đọc biết viết: 84,37%

Chỉ số phát triển con người (HDI-M): 0,763
 Chỉ số phát triển con người - Thu nhập: 0,641
 Chỉ số phát triển con người - Tuổi thọ: 0,818
 Chỉ số phát triển con người - Giáo dục: 0,830
(Nguồn: IPEADATA)

Sông ngòi
 Sông Paranapanema
 Ribeirão Anhumas

Các xa lộ
 SP-425

Liên kết ngoài
 Trang mạng của đô thị
 Narandiba trên WikiMapia

Tham khảo

Đô thị bang São Paulo


title: Drepanocentron satyavati

text:
Drepanocentron satyavati là một loài Trichoptera trong họ Xiphocentronidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Drepanocentron


title: Stigmella titivillitia

text:
Stigmella titivillitia là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Nó là loài duy nhất được tìm thấy ở Hokkaido in Nhật Bản.

Ấu trùng ăn Alnus japonica và Alnus hirsuta. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Japanese Species Of The Chi Stigmella (Nepticulidae: Lepidoptera)

T


title: San Felices de Buelna

text:
San Felices de Buelna là một đô thị trong tỉnh và cộng đồng tự trị Cantabria, Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 36,24 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 2314 người với mật độ 63,85 người/km². Đô thị này có cự ly 38 km so với tỉnh lỵ Santander.

Tham khảo

Đô thị ở Cantabria
Khu dân cư ở Cantabria


title: Đồng La

text:
Đồng La () là một hương (xã) của huyện Miêu Lật, tỉnh Đài Loan, Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan). Trên địa bàn hương dự kiến sẽ hình thành trung tâm văn hóa Khách Gia - công viên Miêu Lật. Tổng diện tích của Đồng La là 78,3800 km², dân số vào tháng 8 năm 2011 là 19.346 người thuộc 5.988 hộ gia đình, mật độ cư trú đạt 246,8 người/km².

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang thông tin chính thức

Miêu Lật


title: Bregenz (huyện)

text:
Huyện Bregenz là một huyện hành chính (Bezirk) thuộc bang Vorarlberg, Áo. Huyện này gồm vùng Bregenzerwald, thung lũng Leiblach và phần thuộc Áo của hồ Constance.

Huyện có diện tích 863,33 km², dân số 125.539 người (năm 2007), mật độ dân số 142 người trên mỗi km². Trung tâm hành chính năm ở Bregenz.

Phân chia hành chính
Huyện có 40 đô thị, trong đó có 1 thị xã.

Thị xã
Bregenz (28.787)

Phố thị
Bezau (1875)
Hard (12.397)
Lauterach (9.183)
Wolfurt (7894)

Đô thị
Alberschwende (3000)
Andelsbuch (2282)
Au (1683)
Bildstein (709)
Bizau (978)
Buch (568)
Damüls (340)
Doren (1013)
Egg (3375)
Eichenberg (387)
Fußach (3557)
Gaißau (1541)
Hittisau (1809)
Höchst (7388)
Hohenweiler (1303)
Hörbranz (6275)
Kennelbach (1956)
Krumbach (960)
Langen (1331)
Langenegg (1027)
Lingenau (1348)
Lochau (5369)
Mellau (1268)
Mittelberg (4947)
Möggers (549)
Reuthe (595)
Riefensberg (1000)
Schnepfau (480)
Schoppernau (904)
Schröcken (228)
Schwarzach (3400)
Schwarzenberg (1747)
Sibratsgfäll (423)
Sulzberg (1709)
Warth (188)

(population numbers 2003)

Tham khảo

Huyện của Vorarlberg

Dãy núi Lechquellen


title: (23488) 1991 PF12

text:
{{DISPLAYTITLE:(23488) 1991 PF12}}

(23488) 1991 PF12 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 7 tháng 8 năm 1991.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 23001–24000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1991
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Sân bay Nagoya

text:
là một sân bay thuộc các khu vực Toyoyama, Komaki, Kasugai và Nagoya thuộc tỉnh Aichi, Nhật Bản. Đây là sân bay quốc tế và là sân bay hạng hai phục vụ vùng Nagoya. (Sân bay dân dụng quốc tế phục vụ vùng Nagoya là Sân bay quốc tế Chubu ở Tokoname.)

Các hãng hàng không và điểm đến

Nội địa

Tham khảo

 Maurer, Maurer (1983). Air Force Combat Units Of World War II. Maxwell AFB, Alabama: Office of Air Force History. ISBN 0892010924.
 Ravenstein, Charles A. (1984). Air Force Combat Wings Lineage and Honors Histories 1947–1977. Maxwell AFB, Alabama: Office of Air Force History. ISBN 0912799129.

Liên kết ngoài
 Airport webpage (in Japanese)

Nagoya
Nagoya
Giao thông Aichi
Lực lượng Phòng vệ Trên không Nhật Bản
Khoa học và công nghệ Nhật


title: Lepidiolamprologus cunningtoni

text:
Lepidiolamprologus cunningtoni là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó được tìm thấy ở Burundi, Cộng hòa Dân chủ Congo, Tanzania, và Zambia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Tham khảo

 Bigirimana, C. 2005. Lepidiolamprologus cunningtoni. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 4 tháng 8 năm 2007.

Lepidiolamprologus


title: Megachile intermixta

text:
Megachile intermixta là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Gerstäcker mô tả khoa học năm 1869.

Chú thích

Tham khảo

I
Động vật được mô tả năm 1869


title: Hệ thống đánh lửa

text:
Ba yếu tố quan trọng của động cơ xăng là: hỗn hợp không khí-nhiên liệu (hòa khí) tốt, sức nén tốt, và đánh lửa tốt. Hệ thống đánh lửa tạo ra một tia lửa mạnh, vào thời điểm chính xác để đốt cháy hỗn hợp hòa khí.

Các thành phần chính của hệ thống đánh lửa

 Bugi (tiếng Pháp: Bougie, tiếng Anh: spark plug): Công cụ để nguồn điện phát ra tia lửa điện qua một khoảng trống (giống như tia sét). Nguồn điện này phải có điện áp rất cao để tia lửa có thể phóng qua khoảng trống và tia lửa mạnh. Thông thường, điện áp giữa hai cực của bugi khoảng từ 40.000 đến 100.000 volt. Một số xe đòi hỏi phải sử dụng loại bugi nóng. Loại bugi này được thiết kế có chất sứ bao bọc tiếp xúc với kim loại ít hơn do vậy việc trao đổi nhiệt kém hơn và nến nóng hơn và làm sạch bụi bẩn tốt hơn. Bugi lạnh thì ngược lại, thiết kế với vùng trao đổi nhiệt lớn hơn vì vậy sẽ nguội hơn khi hoạt động. Động cơ hiệu suất cao sẽ sinh nhiều nhiệt hơn do vậy phải sử dụng bugi nguội hơn. Nếu bugi quá nóng, nó sẽ làm cho hỗn hợp cháy trước khi tia lửa phát ra.
 Bôbin: Là bộ phận sinh ra cao áp để tạo ra tia lửa. Điện thế cao được sinh ra do cảm ứng giữa hai cuộn dây. Một cuộn có ít vòng được gọi là cuộn sơ cấp (màu vàng), cuốn xung quanh cuộn sơ cấp (màu đen) nhưng nhiều vòng hơn là cuộn thứ cấp. Cuộn thứ cấp có số vòng lớn gấp hàng trăm lần cuộn sơ cấp. Dòng điện từ nguồn điện chạy qua cuộn sơ cấp của bôbin, đột ngột, dòng điện bị ngắt đi tại thời điểm đánh lửa do má vít (đang đóng kín mạch điện thì đột ngột mở ra). Khi dòng điện ở cuộn sơ cấp bị ngắt đi, từ trường điện do cuộn sơ cấp sinh ra giảm đột ngột. Theo nguyên tắc cảm ứng điện từ, cuộn thứ cấp sinh ra một dòng điện để chống lại sự thay đổi từ trường đó. Do số vòng của cuộn thứ cấp lớn gấp rất nhiều lần số vòng dây cuộn sơ cấp nên dòng điện ở cuộn thứ cấp có điện áp rất lớn (có thể đến 100.000 vôn). Dòng điện cao áp này được bộ chia điện đưa đến nến bugi qua dây cao áp.
 Bộ chia điện: Chia nguồn điện cao áp từ bôbin đến các xi lanh. Điều này được thực hiện bởi trục bộ chia điện và con quay gắn ở đầu. Cuộn thứ cấp của tăng điện được kết nối với con quay, nắp bộ chia điện có các đầu nối với các dây cao áp đến các xi lanh. Khi con quay quay vòng tròn nó sẽ chia nguồn điện cao áp cho các xi lanh theo một tứ tự nhất định.

Yêu cầu của hệ thống đánh lửa

- Tia lửa mạnh

Trong hệ thống đánh lửa, tia lửa được phát ra giữa các điện cực của các bugi để đốt cháy hỗn hợp hòa khí. Hòa khí bị nén có điện trở lớn, nên cần phải tạo ra điện thế hàng chục ngàn vôn để đảm bảo phát ra tia lửa mạnh, có thể đốt cháy hỗn hợp hòa khí.

- Thời điểm đánh lửa chính xác

Hệ thống đánh lửa phải luôn luôn có thời điểm đánh lửa chính xác vào cuối kỳ nén của các xy lanh và góc đánh lửa sớm phù hợp với sự thay đổi tốc độ và tải trọng của động cơ.

- Có đủ độ bền

Hệ thống đánh lửa phải có đủ độ tin cậy để chịu đựng được tác động của rung động và nhiệt của động cơ.
Hệ thống đánh lửa sử dụng điện cao áp do bô bin tạo ra nhằm phát ra tia lửa điện để đốt cháy hỗn hợp hòa khí đã được nén ép. Hỗn hợp hòa khí được nén ép và đốt cháy trong xi lanh. Sự bốc cháy này tạo ra động lực của động cơ. Nhờ có hiện tượng tự cảm và cảm ứng tương hỗ, cuộn dây tạo ra điện áp cao cần thiết cho đánh lửa. Cuộn sơ cấp tạo ra điện thế hàng trăm vôn còn cuộn thứ cấp thì tạo ra điện thế hàng chục ngàn vôn.

Quá trình phát triển của hệ thống đánh lửa

3.1. Hệ thống đánh lửa Magneto

3.2. Kiểu điều khiển bằng vít

Kiểu hệ thống đánh lửa này có cấu tạo cơ bản nhất. Trong kiểu hệ thống đánh lửa này, dòng sơ cấp và thời điểm đánh lửa được điều khiển bằng cơ. Dòng sơ cấp của bôbin được điều khiển cho chạy ngắt quãng qua tiếp điểm của vít lửa. Bộ điều chỉnh đánh lửa sớm li tâm tốc và chân không điều khiển thời điểm đánh lửa. Bộ chia điện sẽ phân phối điện cao áp từ cựôn thứ cấp đến các bugi.

Trong kiểu hệ thống đánh lửa này tiếp điểm của vít lửa cần được điều chỉnh thường xuyên hoặc thay thế. Một điện trở phụ được sử dụng để giảm số vòng dây của cuộn sơ cấp, cải thiện đặc tính tăng trưởng dòng của cuộn sơ cấp, và giảm đến mức thấp nhất sự giảm áp của cuộn thứ cấp ở tốc độ cao.

3.3. Kiểu bán dẫn

Trong kiểu hệ thống đánh lửa này transistor điều khiển dòng sơ cấp, để nó chạy một cách gián đoạn theo đúng các tín hiệu điện được phát ra từ bộ phát tín hiệu. Góc đánh lửa sớm được điều khiển bằng cơ như ¬trong kiểu hệ thống đánh lửa bằng vít hoặc có thể dùng các cảm biến vị trí như loại quang, Hall.

3.4. Kiểu kiểu bán dẫn có ESA (Đánh lửa Sớm bằng điện tử)

Trong kiểu hệ thống đánh lửa này không sử dụng bộ đánh lửa sớm chân không và li tâm. Thay vào đó, chức năng ESA của Bộ điều khiển điện tử (ECU) sẽ điều khiển góc đánh lửa sớm.

3.5. Hệ thống đánh lửa trực tiếp (DIS)

Thay vì sử dụng bộ chia điện, hệ thống này sử dụng bôbin đơn hoặc đôi cung cấp điện cao áp trực tiếp cho bugi. Thời điểm đánh lửa được điều khiển bởi ESA của ECU động cơ. Trong các động cơ gần đây, hệ thống đánh lửa này chiếm ưu thế.

Chú thích

Đánh lửa


title: Cơ Ban

text:
Cơ Ban (chữ Hán: 姬班) có thể là một trong những nhân vật sau thời Đông Chu trong lịch sử Trung Quốc:
 Chu Khuông Vương, vua thứ 20 nhà Chu, cai trị từ năm 612 TCN - 607 TCN
 Lỗ Ban, vua thứ 17 nước Lỗ, cai trị trong năm 662 TCN
 Tào Chiêu công, vua thứ 15 nước Tào, cai trị từ năm 661 TCN - 653 TCN
 Đông Chu Huệ công, vua đầu tiên của nước Đông Chu, cai trị từ năm 367 TCN
Cả Chu Khuông Vương, Lỗ Ban và Tào Chiêu công đều là dòng dõi Chu Văn Vương, trong đó Tào Chiêu công thuộc thế hệ thứ 14, Lỗ Ban thuộc thế hệ thứ 17 và Chu Khuông Vương thuộc thế hệ thứ 22.


title: Lý Tồn Hiếu

text:
Lý Tồn Hiếu (chữ Hán: 李存孝, ? – 894) là tướng lãnh cuối đời Đường, đầu đời Ngũ đại, phụng sự quân phiệt Lý Khắc Dụng trong lịch sử Trung Quốc.

Khởi nghiệp
Tồn Hiếu có tên gốc An Kính Tư, là người huyện Phi Hồ, Đại Châu . Khi Kính Tư còn bé, Lý Khắc Dụng cướp đất ở Đại Bắc, bắt ông làm tù binh, dùng làm nô bộc hầu hạ trong trướng. Đến lúc trưởng thành, Kính Tư giỏi cưỡi ngựa bắn cung, kiêu dũng hơn người, được Khắc Dụng nhận làm con, ban tên họ, dùng làm kỵ tướng, khi tòng chinh luôn cho nắm kỵ binh tiên phong. Tồn Hiếu theo Khắc Dụng cứu viện Trần Châu, Hứa Châu, đánh dẹp nghĩa quân Hoàng Sào, chưa từng thất bại.

Năm Văn Đức đầu tiên (888), Hà Nam doãn Trương Toàn Nghĩa tập kích Hà Dương quân , tiết độ sứ Lý Hãn Chi chạy vào Hà Đông quân, Lý Khắc Dụng cho ông ta ở lại Trạch Châu , sai Tồn Hiếu cùng bọn Tiết A Đàn, An Hưu Hưu đem 7000 binh giúp Hãn Chi đánh về Hà Dương; Tuyên Vũ tiết độ sứ Chu Toàn Trung cũng sai bọn Đinh Hội, Ngưu Tồn Tiết giúp Toàn Nghĩa. Đôi bên giao chiến ở huyện Ôn, quân Tuyên Vũ chiếm tiên cơ, chẹn lối Thái Hành, đánh cho quân Hà Đông đại bại, An Hưu Hưu bị bắt.

Chinh chiến Chiêu Nghĩa
Bấy giờ Lý Khắc Dụng đã chiếm các châu Trạch, Lộ , bèn cùng Mạnh Phương Lập tranh giành 3 châu Hình , Minh , Từ , nhằm thống nhất Chiêu Nghĩa quân. Khắc Dụng mấy lần sai bọn Tồn Hiếu dòm ngó vùng Sơn Đông, bắt dân chúng của 3 châu, khiến cho không ai dám canh tác, đất đai bị bỏ hoang vài ngàn dặm, Phương Lập chỉ còn giữ được những tòa cô thành. Năm Long Kỷ đầu tiên (889), Khắc Dụng sai Lý Hãn Chi, Tồn Hiếu tấn công Minh, Từ, đánh quân họ Mạnh đại bại ở dốc Lưu Ly, bắt được 2 tướng, tiến vây Hình Châu. Sau khi Phương Lập tự sát (889), Khắc Dụng rốt cục chiếm được 3 châu ấy (890). Trong chiến dịch này, chẳng trận nào mà Tồn Hiếu không tham dự, công lao phần nhiều thuộc về ông.

Năm Đại Thuận đầu tiên (890), Lộ Châu phát sanh binh biến, Chiêu Nghĩa tiết độ sứ Lý Khắc Cung bị nha tướng An Cư Thụ giết chết, sau đó tiểu hiệu Phùng Bá tự xưng Lưu hậu, cầu viện Chu Toàn Trung. Bấy giờ tướng Biện (thủ phủ của Tuyên Vũ quân) là Chu Sùng Tiết, Cát Tùng Chu lần lượt tiến vào Lộ Châu; Trương Toàn Nghĩa, Chu Hữu Dụ (con Chu Toàn Trung) làm hậu viện. Tháng 8 ÂL, triều đình lấy Tôn Quỹ làm Chiêu Nghĩa tiết độ sứ, đi Lộ Châu. Tôn Quỹ vốn là Phó Chiêu thảo sứ, có hơn vạn cấm quân, còn mượn 3000 lính Biện để bảo vệ. Quỹ mặc áo rộng, che lọng lớn, bày nghi trượng và cờ tiết đi trước, còn mình được bộ hạ che chở ở giữa. Tồn Hiếu đem 300 kỵ binh mai phục trong cái khe núi phía tây Trưởng Tử, đợi Quỹ đi qua, tiền hậu không liền lạc thì chẹn ngang mà đánh, bắt sống Quỹ và hơn 500 nha binh, đuổi những người còn lại đến Điêu Hoàng lĩnh thì giết sạch. Tồn Hiếu trói bọn Quỹ giễu quanh thành Lộ Châu, rồi hiến cho Khắc Dụng.

Tháng 9 ÂL, tướng Biện là bọn Lý Đảng, Lý Trọng Dận, Đặng Quý Quân đánh Trạch Châu, tướng giữ Trạch Châu là Lý Hãn Chi cấp báo; Khắc Dụng sai Tồn Hiếu đem 5000 kỵ binh đi cứu. Quân Biện gọi Hãn Chi rằng: "Ngài luôn cậy vào Thái Nguyên (thủ phủ của Hà Đông quân), trái mệnh triều đình. Nay Trương tướng công (tức Trương Tuấn) vây Thái Nguyên, Cát bộc xạ vào Lộ Châu, trong vòng một tuần (10 ngày), người Sa Đà không có hố để chôn, ngài còn lối nào để cầu sống đây!" Tồn Hiếu nghe được lời ấy, đem 500 kỵ binh vòng quanh trại địch mà gọi rằng: "Ta là người Sa Đà tìm hố đây, muốn lấy thịt bọn mày cho sĩ tốt ăn no, hãy lệnh cho kẻ mập mạp ra đấu!" Đặng Quý Quân cũng là kiêu tướng, dẫn binh ra đánh; Tồn Hiếu khích lệ bộ hạ, múa sóc đi trước, vừa đánh là thắng, giành được ngàn thớt ngựa, bắt sống Quý Quân trong trận. Đêm ấy, bọn Lý Đảng bỏ chạy, Tồn Hiếu, Hãn Chi đuổi theo, đến Mã Lao quan thì đại phá địch, chém được hàng vạn, đến Hoài Châu mới thôi.

Tồn Hiếu đem quân về đánh Lộ Châu, Chu Sùng Tiết, Cát Tùng Chu bỏ thành mà đi. Khắc Dụng lấy Khang Quân Lập làm Chiêu Nghĩa lưu hậu, Tồn Hiếu làm Phần Châu thứ sử. Tồn Hiếu cậy công lớn, phẫn uất mấy ngày không ăn. Tháng 10 ÂL, Chiêu thảo sứ Trương Tuấn soái liên quân đến Âm Địa quan, Tồn Hiếu đem 5000 binh đóng trại ở Triệu Thành. Trấn Quốc tiết độ sứ Hàn Kiến sai 300 tráng sĩ nhân đêm tối tập kích doanh trại của Tồn Hiếu; ông biết được, đặt mai phục để đợi, giết sạch kẻ địch. Nghe tin Kiến thất bại, liên quân tan rã bỏ chạy, Trương Tuấn chạy về Tấn Châu, Hàn Kiến chạy về Giáng Châu. Tồn Hiếu đuổi đến cửa tây thành Tấn Châu, Tuấn ra đánh, lại thua, từ ấy đóng cửa không dám ra. Tồn Hiếu đánh thành 3 ngày, bàn với bộ hạ rằng: "Trương Tuấn là tể tướng, bắt thì vô ích; cấm binh của thiên tử, không nên giết hại." Rồi lui lại 50 dặm. Tuấn, Kiến từ Hàm Khẩu bỏ trốn, Tồn Hiếu chiếm lấy Tấn, Giáng, cướp bóc địa phận của các châu Từ, Thấp, được thăng làm Bân Châu thứ sử.

Phản bội Hà Đông
Tháng 3 ÂL năm Đại Thuận thứ 2 (891), Hình Châu tiết độ sứ An Tri Kiến bị bại lộ việc ông ta tư thông với Biện Châu nên bỏ trốn, Khắc Dụng lệnh cho Tồn Hiếu ổn định các châu Hình, Minh, nhân đó trao cho ông tiết – việt, rồi dâng biểu lấy ông thay làm Hình Châu lưu hậu. Bấy giờ, quân đội Hà Đông nhiều năm tấn công Thường Sơn của Thành Đức quân, Tồn Hiếu luôn được làm tiên phong, đánh hạ Lâm Thành, Nguyên Thị. Thành Đức tiết độ sứ Vương Dung cầu cứu Lư Long tiết độ sứ Lý Khuông Uy; quân đội Lư Long đến, quân đội Hà Đông bèn rút lui. Năm Cảnh Phúc đầu tiên (892), liên quân Thành Đức – Lư Long tấn công Nghiêu Sơn của Nghĩa Vũ quân, tiết độ sứ Vương Xử Tồn cầu cứu, nên Tồn Hiếu xâm lấn mặt nam của 2 trấn, nhưng ông không đánh nổi. Khắc Dụng bèn Lý Tồn Tín đến giúp, nhưng Tồn Hiếu và Tồn Tín không hợp tác, lần lữa không tiến. Sau đó Khắc Dụng phái bọn Lý Tự Huân đến thay họ, mới đánh phá được.

Tồn Hiếu và Tồn Tín đều là con nuôi của Khắc Dụng, nhưng Tồn Tín được sủng ái, nên Tồn Hiếu ở Hình Châu luôn muốn lập công lớn để vượt qua ông ta. Tồn Hiếu nhiều lần xin đánh 2 quân Thành Đức – Lư Long, nhưng bị Tồn Tín ngăn cản, nên không được Khắc Dụng đồng ý. Đến nay Tồn Tín gièm rằng Tồn Hiếu không có lòng đánh giặc, ngờ rằng ông tư thông với địch. Tồn Hiếu nghe được, tự cho mình có công với Khắc Dụng, mà không được tín nhiệm bằng Tồn Tín, nên phẫn oán, vả lại ông sợ gặp vạ, bèn ngầm liên kết với Vương Dung, rồi xin hàng Chu Toàn Trung, dâng biểu đem 3 châu Hình, Minh, Từ quy về Biện Châu, xin các cờ tinh, tiết và hội binh các nơi cùng trấn áp Khắc Dụng. Toàn Trung thay triều đình giáng chiếu lấy Tồn Hiếu làm Hình Châu tiết độ sứ, nhưng không đồng ý hội binh, chỉ mệnh cho Vương Dung giúp ông.

Năm thứ 2 (893), Khắc Dụng đánh hạ Tỉnh Hình, uy hiếp Chân Định, Thành Đức tiết độ sứ Vương Dung cầu cứu Biện Châu, nhưng Chu Toàn Trung đang giao chiến với Cảm Hóa tiết độ sứ Thì Phổ. Trong khi đó, Khắc Dụng biết được Tồn Hiếu vào Trấn Châu bàn bạc với Vương Dung. Không lâu sau, Lý Khuông Uy đem quân cứu Thành Đức, đánh bại quân đội Hà Đông ở Nguyên Thị. Tháng 7 ÂL, Khắc Dụng đem quân đánh Hình Châu, Vương Dung đến cứu. Quân đội Hà Đông từ Phược Mã quan đông hạ, tấn công Bình Sơn, vượt Hô Thủy, đánh 4 quan thành che chắn Trấn Châu. Lúc này Vương Dung đã mất sự trợ giúp của Lư Long,  nên ông ta sợ hãi, xin liên minh với Hà Đông, dâng 50 vạn tiền, 20 vạn hộc lương, xuất 3 vạn binh giúp trấn áp Tồn Hiếu.

Tháng 9 ÂL, Khắc Dụng đi săn ở Loan Thành, Tồn Tín đóng trại ở dốc Lưu Ly. Tồn Hiếu nhân đêm tối cướp trại của Tồn Tín, bắt được Phụng Thành quân sứ Tôn Khảo Lão, khiến quân đội của Tồn Tín rối loạn. Khắc Dụng bèn tự dẫn binh đánh Hình Châu, Tồn Hiếu đóng chặt cửa cố thủ. Khắc Dụng muốn đào hào sâu, dựng lũy cao để vây quanh, nhưng bị Tồn Hiếu xung kích, nên đào hào không xong. Có viên Quân hiệu Viên Phụng Thao ngầm sai người nói với Tồn Hiếu rằng: "Vương đợi đào hào xong sẽ lập tức trở về Thái Nguyên, nếu hào lũy chưa xong, e sẽ không muốn quay về. Ngài chỉ sợ vương mà thôi, còn chư tướng có ai so với ngài chứ! Vương về tây rồi, dẫu trước mặt là Hoàng Hà, ngài cũng có thể vượt qua, huống hồ con ngòi rộng 8 tấc, 1 thước, làm sao ngăn trở mũi nhọn của ngài." Tồn Hiếu cho là phải, buông tay để con ngòi được đào. Trong một tuần, hào sâu lũy cao được làm xong, Tồn Hiếu bay chạy đều không lọt, rơi vào thế cùng quẫn.

Thành hết lương thực, Tồn Hiếu lên thành gọi rằng: "Con chịu ơn của vương mà được giàu sang, nếu chẳng vì có kẻ gièm pha ly gián, thì chấp nhận bỏ tình cha mà đi theo kẻ thù hay sao!? Mong được gặp vương một lần, chết không hối hận." Khắc Dụng thương xót, sai vợ là Lưu thị vào thành an ủi. Lưu thị đưa Tồn Hiếu ra gặp Khắc Dụng; ông dập đầu tạ tội rằng: "Con lập được chút công lao, chưa có lỗi lầm gì. Nhưng bị Tồn Tín hãm hại, nên mê muội đi đến bước này." Khắc Dụng mắng: "Mày gởi thư cho Chu Toàn Trung, Vương Dung, kể tội ta trăm mối, cũng là Tồn Tín dạy mày hay sao?" Tồn Hiếu bị đưa về Thái Nguyên, chịu xa liệt (xé xác bằng xe) ở chợ.

Hậu sự
Khắc Dụng rất tiếc tài của Tồn Hiếu, cứ mong vào lúc hành hình, chư tướng sẽ cầu xin, rồi vin vào đấy mà tha cho ông. Nhưng chư tướng đố kỵ Tồn Hiếu, nên không ai lên tiếng, khiến Khắc Dụng ngầm oán trách họ rất lâu. Sau khi Tồn Hiếu đền tội, Khắc Dụng hơn 10 ngày không coi việc; thế lực của Khắc Dụng trở nên suy yếu, trong khi Chu Toàn Trung ngày càng hùng mạnh.

Không lâu sau, Khắc Dụng cùng chư tướng đánh bạc, nhắc đến Tồn Hiếu thì rơi nước mắt không thôi. Chiêu Nghĩa tiết độ sứ Khang Quân Lập vốn thân với Tồn Tín, lên tiếng phản bác; Khắc Dụng cả giận, giam cầm và đầu độc ông ta. Lại có Tiết A Đàn, cũng bị chư tướng đố kỵ, cảm thấy bất đắc chí, bèn tư thông với Tồn Hiếu. Tồn Hiếu đền tội, A Đàn sợ việc bị tiết lộ, bèn tự sát.

Đánh giá
Tồn Hiếu tay vượn giỏi bắn, mình khoác giáp nặng, lưng đeo cung, đùi đặt sóc; nô bộc của ông luôn đem theo 2 con ngựa, hễ Tồn Hiếu thấy ngựa có chút mệt thì thay đổi ngay giữa trận chiến. Tồn Hiếu một mình múa qua sắt xông vào trận, muôn người không chống nổi, đi lại nhẹ nhàng như bay, được người đời sánh với Trương Liêu, Cam Ninh.

Sử cũ nhận xét: khi xưa Lý Khắc Dụng nổi dậy ở Tịnh, Phần, gặp lúc hươu chạy ở Trung Nguyên, hẹn với rồng đánh ở chằm lớn, tập hợp kẻ kiêu quả, để dành làm việc chó ưng. Nên từ Lý Tồn Tín trở xuống, đều ban tên họ để thu tấm lòng của họ, trao quan chức để dùng tài năng của họ. So với Đổng Trác thu nhận Lữ Bố, cũng giống như vậy! Với cái dũng của Tồn Hiếu, đủ để trùm ba quân mà đứng đầu muôn người, nếu không làm kẻ phản thần, thì có thể là bậc lương tướng đấy.

Hình tượng văn hóa
Trong tiểu thuyết Tàn Đường Ngũ Đại sử diễn nghĩa (残唐五代史演义传), Dũng Nam công Lý Tồn Hiếu (869 – 904) là mãnh tướng bậc nhất đương thời, sử dụng cây Vũ vương sóc nặng 800 cân, xưng Phi Hổ tướng quân. Ở tác phẩm này, chàng chăn dê An Cảnh Tư nhờ đánh cọp ở núi Phi Hổ mà được Tấn vương Lý Khắc Dụng thu nhận (hồi 10), ban tên Lý Tồn Hiếu, trở thành Thái bảo thứ 13. Tồn Hiếu đã vì Tấn vương lập rất nhiều công lao: phá Thạch Lĩnh quan (hồi 12), bắt Mạnh Tuyệt Hải (hồi 15), đem 18 kỵ sĩ vào ra Trường An, đốt kho Vĩnh Phong (hồi 18), bắt Đặng thiên vương (hồi 30). Tháng 9 năm Thiên Phục thứ 3 (904), Tồn Hiếu bị Lý Tồn Tín, Khang Quân Lợi bày kế ly gián, vu cáo và sát hại (hồi 32), hưởng thọ 36 tuổi.

Tham khảo

Chú thích

Sinh thế kỷ 9
Mất năm 894
Nhân vật chính trị nhà Đường
Người họ Lý tại Trung Quốc


title: Triaenodes woldai

text:
Triaenodes woldai là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Triaenodes


title: Rhyacophila itoi

text:
Rhyacophila itoi là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Rhyacophila


title: Philocasca rivularis

text:
Philocasca rivularis là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Philocasca


title: Ladevèze-Ville

text:
Ladevèze-Ville  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 242 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Ladevezeville


title: Andrena rufitibialis

text:
Andrena rufitibialis là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1899


title: Rochebrune, Drôme

text:
Rochebrune  là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp. Xã Rochebrune, Drôme nằm ở khu vực có độ cao tù 440-1189 mét trên mực nước biển. Dân số năm 2006 là 42 người.

Tham khảo

Xã của Drôme


title: Nguyễn Sư

text:
Nguyễn Sư (1468-1519) là quan nhà Lê sơ trong lịch sử Việt Nam. Ông cùng Trịnh Tuy ủng hộ các hoàng thân nhà Lê ly khai chính quyền vua Lê Chiêu Tông nhưng bị thất bại.

Thân thế
Theo sách Đại Việt sử ký toàn thư, Nguyễn Sư người làng Lý Hải, huyện Yên Lãng, Sơn Tây nay là huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội. Ông đỗ tiến sĩ khoa Mậu Thìn (1508) năm Đoan Khánh thứ 4 đời Lê Uy Mục.

Lập vua mới
Đời Lê Tương Dực, Nguyễn Sư được phong chức Hàn lâm viện kiểm thảo. Tháng giêng năm 1513, ông cùng Nguyễn Trang và Trương Phu Duyệt đi sứ sang Trung Quốc đáp lễ lần viếng thăm của sứ nhà Minh năm 1512.

Nước Đại Việt không yên ổn từ thời vua Lê Tương Dực. Nhiều cuộc khởi nghĩa nổi lên khiến triều đình nghiêng ngả, từng phải rút khỏi kinh thành. Sang thời Lê Chiêu Tông, trong khi các cuộc nổi dậy chưa bị dẹp hẳn, các tướng lĩnh trong triều lại phát sinh ý định phế lập.

Tháng 7 năm 1518, Lê Chiêu Tông giết công thần Trần Chân, các thủ hạ của Chân là Nguyễn Kính, Nguyễn Áng ở Sơn Tây nổi dậy làm loạn để báo thù cho chủ, Chiêu Tông phải giết cận thần của mình theo yêu sách của các tướng làm loạn nhưng khi các cận thần bị giết, họ vẫn không bãi binh.

Trước tình hình đó, Nguyễn Sư cùng Vĩnh Hưng hầu Trịnh Tuy nảy sinh ý định ly khai lập vua khác. Tháng 9 năm 1518, ông và Trịnh Tuy tôn lập tông thất Lê Bảng làm vua, tức là vua Đại Đức. Trịnh Tuy dụ được Nguyễn Kính, Nguyễn Áng đi theo nên lực lượng khá mạnh.

Khoảng tháng 3 năm 1519, Trịnh Tuy phế truất Lê Bảng và lập em Bảng là Lê Do lên làm vua, đổi niên hiệu là Thiên Hiến.

Tháng 7 năm 1519, nhân lúc trời mưa to, tướng của Lê Chiêu Tông là Mạc Đăng Dung thống lĩnh các quân thủy bộ vây vua Thiên Hiến ở Từ Liêm. Đăng Dung phá đê cho nước vỡ vào quân Lê Do. Đại quân tan vỡ, Lê Do và Nguyễn Sư chạy đến Ninh Sơn thì bị quân của Lê Chiêu Tông bắt được, giải mang về. Trịnh Tuy bỏ chạy và Thanh Hóa, các tướng Nguyễn Kính, Nguyễn Áng theo hàng Mạc Đăng Dung.

Bài thơ tuyệt mệnh
Quân của Lê Chiêu Tông giải Nguyễn Sư đi rao ngoài đường. Trước khi chết, ông làm bài thơ tuyệt mệnh như sau:
Bản dục hưng Chu cứu vạn dân
Thuỳ tri thiên ý bất tùy nhân
Ô Giang thủy khoát nam đông độ
Xích Bích phong cao dị bắc phần
Vân ám Ninh Sơn long khứ viễn,
Nguyệt minh phúc địa hạc lai tần
Anh hùng thành bạn cổ lai hữu
Đãn hận binh sinh chí vị thân.

Dịch:
Những toan phục nước cứu muôn dân
Trời chẳng chiều người cũng khó phần
Sông rộng, Giang Đông khôn trở gót
Gió to, Xích Bích dễ thiêu quân
Ninh Sơn mây ám rồng xa khuất
Phúc địa trăng soi hạc tới gần.
Anh hùng thành bại xưa nay vậy
Chí đời chưa thoả hận vô ngần

Sau đó Nguyễn Sư cùng Lê Do bị vua Quang Thiệu xử tử. Không rõ ông bao nhiêu tuổi.

Xem thêm
 Trịnh Tuy
 Lê Bảng
 Lê Do
 Lê Chiêu Tông

Tham khảo
 Đại Việt sử ký toàn thư, quyển XV
 Khâm định Việt sử thông giám cương mục

Chú thích

Quan lại nhà Lê sơ
Mất năm 1519
Tiến sĩ nhà Hậu Lê
Người Sơn Tây


title: Celina bruchi

text:
Celina bruchi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Zimmermann miêu tả khoa học năm 1921.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Celina


title: 151 Abundantia

text:
Abundantia  (định danh hành tinh vi hình: 151 Abundantia) là một tiểu hành tinh đầy đá ở vành đai chính. Ngày 1 tháng 11 năm 1875, nhà thiên văn học người Áo Johann Palisa phát hiện tiểu hành tinh Abundantia khi ông thực hiện quan sát tại Đài quan sát Hải quân Áo ở Pula và đặt tên nó theo tên Abundantia, nữ thần vận may trong thần thoại La Mã. Tuy nhiên, tên này cũng được chọn để biểu dương việc gia tăng số tiểu hành tinh được phát hiện trong thập niên 1870.

Các dữ liệu từ năm 2001 cho thấy nó có một đường kính là 45,37 km.

Chú thích

Xem thêm
 Danh sách tiểu hành tinh: 1–1000

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Lightcurve Data for 51 Abundantia, Đài quan sát Hoa hướng dương ()
 Lightcurve plot of 151 Abundantia, Palmer Divide Observatory, Brian D. Warner (2006)
 Asteroid Lightcurve Database (LCDB), query form (info )
 Dictionary of Minor Planet Names, Google books
 Asteroids and comets rotation curves, CdR – Observatoire de Genève, Raoul Behrend
 Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (1)-(5000) – Minor Planet Center

Abundantia
Abundantia
Abundantia
Tiểu hành tinh kiểu S (Tholen)
Tiểu hành tinh kiểu Sl (SMASS)
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Hợp Tác, Cam Nam

text:
Hợp Tác (chữ Hán giản thể: 合作市, âm Hán Việt: Hợp Tác thị, ) là một thành phố cấp huyện và là thủ phủ châu tự trị dân tộc Tạng Cam Nam, tỉnh Cam Túc, thuộc miền Tây Bắc Trung Quốc. Thành phố này có diện tích 2.670 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2002 là 90.000 người. Mã số bưu chính của thành phố Hợp Tác là 747000. Mã vùng điện thoại là 0941. Trước thập niên 1950, tên của thành phố là Hắc Thác (). Trước đây chủ yếu là nơi người Tạng sinh sống. Thành phố này được lập năm 1996 trên cơ sở sáp nhập trấn Hợp Tác của huyện Hạ Hà và các hương trấn xung quanh. Thành phố này có nhiệt độ bình quân 2 độ C, lượng mưa hàng năm 516 mm.

Khí hậu

Liên kết ngoài

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Cam Túc
Cam Nam, Cam Túc
Thành phố tỉnh Cam Túc


title: Basilepta remota

text:
Basilepta remota là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Tan & Wang miêu tả khoa học năm 1984.

Chú thích

Tham khảo

Basilepta


title: Coffs Harbour

text:
Coffs Habour là một thành phố thuộc bang New South Wales, Úc.

Địa lý
Coffs Harbour nằm trên xa lộ Thái Bình Dương giữa Newcastle và Gold Coast.

Khu vực xung quanh chủ yếu bao gồm các khu nghỉ dưỡng và căn hộ ven biển. Vùng nội địa có nhiều rừng, đồn điền chuối và các trang trại. Tại đây, dãy núi Great Dividing tiếp giáp với Thái Bình Dương.

Khí hậu
Coffs Harbour có khí hậu cận nhiệt đới ẩm (phân loại khí hậu Köppen Cfa) với lượng mưa theo mùa rõ rệt.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Coffs Harbour City Council
 Our Stories: Coffs Coast Heritage


title: 29700 Salmon

text:
Salmon (Tiểu hành tinh 29700) là một tiểu hành tinh vành đai chính có độ lệch tâm quỹ đạo là 0.1335216 và chu kỳ quỹ đạo là 1369,29 ngày (3,75 năm). Salmon có vận tốc quỹ đạo trung bình là 19.17304355 km/s và độ nghiêng là 8.30305°. Tiểu hành tinh này được Paul Comba phát hiện vào ngày 19 tháng 12, năm 1998.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Sainte-Mesme

text:
Sainte-Mesme là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Yvelines trong vùng Île-de-France.
Các xã giáp ranh gồm: Dourdan và Corbreuse (Essonne) về phía đông, Saint-Arnoult-en-Yvelines và Ponthévrard về phía tây bắc, Saint-Martin-de-Bréthencourt về phía tây nam.

Nhân vật nổi bật

 Charles-François Lebrun
 Louis Bernard Francq
 Auguste Maquet

Xem thêm
 Xã của Yvelines

Tham khảo

Liên kết ngoài
  Sainte-Mesme trên trang mạng của IGN
  Sainte-Mesme trên trang mạng của INSEE
  Vue aérienne de la commune de Sainte-Mesme trên trang mạng của Iaurif

Xã của Yvelines


title: Thrinchostoma perineti

text:
Thrinchostoma perineti là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Benoist mô tả khoa học năm 1962.

Chú thích

Tham khảo

Thrinchostoma
Động vật được mô tả năm 1962


title: Saint-Nicolas-de-Port

text:
Saint-Nicolas-de-Port là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Meurthe-et-Moselle, quận Nancy, tổng Saint-Nicolas-de-Port. Tọa độ địa lý của xã là 48° 37' vĩ độ bắc, 06° 18' kinh độ đông. Saint-Nicolas-de-Port có điểm thấp nhất là 201 mét và điểm cao nhất là 292 mét. Xã có diện tích 8,23 km², dân số vào thời điểm 1999 là 7505 người; mật độ dân số là 912 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Vaux-sur-Lunain

text:
Vaux-sur-Lunain là một xã ở tỉnh Seine-et-Marne, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở Vaux-sur-Lunain được gọi là Vaulxois.

Điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số là .

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-et-Marne

Tham khảo

Liên kết ngoài
1999 Land Use, from IAURIF (Institute for Urban Planning and Development of the Paris-Île-de-France région
Map of Vaux-sur-Lunain on Michelin

Xã của Seine-et-Marne


title: Narquena

text:
Narquena là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Ceratina buscki

text:
Ceratina buscki là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1919.

Chú thích

Tham khảo

Ceratina
Động vật được mô tả năm 1919


title: Quest Joint Airlock

text:
Nút không khí ghép nối Quest (Quest Joint Airlock) là một bộ phận được điều áp của Trạm không gian quốc tế. Khoang này gồm có 2 buồng hình trụ được ghép nối với nhau bằng một vách ngăn và một cửa sập. Đây là nơi bắt đầu chủ yếu của các chuyến đi bộ không gian xuất phát từ trạm. Nút không khí này được lắp ghép vào cổng kết nối bên mạn phải của Unity.

Lịch sử
Nút không khí được lắp ghép vào trạm ngày 15 tháng 7 năm 2001 trong chuyến bay STS-104 của tàu con thoi Atlantis. Khoang này được thiết kế và xây dựng bởi Boeing tại Trung tâm không gian Marshall tại Huntsville, Alabama. Nó được chuyển tới Trung tâm không gian Kennedy tại tiểu bang Florida tháng 9 năm 2000 để kiểm tra và hoàn thiện lớp vỏ bảo vệ.

Chức năng
Nút không khí này là nơi để các phi hành gia chuẩn bị và bắt đầu các chuyến đi bộ không gian cũng như là nơi các phi hành gia trở về trạm khi chuyến đi bộ kết thúc. Nó có 2 nhiệm vụ chính: giữ không khí không bị thoát ra ngoài không gian khi cửa ra bên ngoài được mở ra và điều hòa áp suất trước khi một phi hành gia trở về hay rời khỏi ISS. Nút không khí ghép nối có thể hỗ trợ các bộ quần áo phi hành gia của cả Mỹ và Nga cho các chuyến đi bộ. Nó cũng được dùng làm nơi tích trữ các bộ phận di động phục vụ cho các chuyến đi bộ không gian (Extravehicular Mobility Unit – EMU). Đây là bộ phận đầu tiên trên trạm phục vụ cho các chuyến đi bộ không gian. Một khoang khác cũng có chức năng tương tự là khoang đậu Pirs của Nga được phóng lên sau đó. Sự có mặt của nút không khí giúp các phi hành gia có thể thực hiện các chuyến đi bộ trong không gian để thực hiện việc lắp ghép và bảo trì trạm khi không có sự hiện diện của tàu con thoi trên trạm.

Kỹ thuật

Giống như phần lớn các module khác trên trạm, nút không khí ghép nối Quest được chế tạo từ nhôm. Nó có bề dài 5,5 m và đường kính 4 m, khối lượng 6.046 kg và thể tích 34 m³. Nó gồm có 2 gian: gian phi hành gia hình trụ nhỏ là nơi các phi hành gia trở vào hoặc ra khỏi trạm, và gian thiết bị hình trụ lớn là nơi những người tham gia vào chuyến đi bộ không gian mặc hoặc cởi bộ quần áo du hành của họ cũng như sắp xếp các dụng cụ cần thiết. Sự kết hợp của một bơm giảm áp và van điều hòa áp suất trên các cửa sập giúp tạo ra khả năng tăng giảm áp suất bên trong nút không khí. Nút không khí ghép nối làm mất ít không khí ra ngoài không gian hơn khi thực hiện các chuyến đi bộ không gian so với nút không khí bên trong các tàu con thoi.

Các bể chứa khí áp suất cao
Có 4 bể chứa khí áp suất cao (high-pressure gas tank) được lắp đặt xung quanh phía bên ngoài nút không khí, 2 bể chứa oxy và 2 bể chứa nitơ, mỗi bể có đường kính 0,9 m, được bảo vệ bởi các tấm bảo vệ và các lớp cách nhiệt. Module hậu cần Zvezda cung cấp các khí này cho trạm ISS. Các bể khí áp suất cao giúp tăng khả năng cung cấp các khí này cho trạm. Các bể này cũng được thiết kế và chế tạo bởi hãng Boeing tại trung tâm không gian Marshall. Các bể này được bọc bởi vật liệu sợi cacbon, thể tích mỗi bể 0,42 m³.

Bên lề
Chuyến đi bộ không gian đầu tiên được thực hiện từ nút không khí này diễn ra vào ngày 20 tháng 7 năm 2001 bởi 2 phi hành gia Carl Walz và Daniel Bursch. Chuyến đi bộ đầu tiên xuất phát từ khoang này mà không có sự hiện diện trên trạm của một tàu con thoi là vào ngày 20 tháng 2 năm 2002.

Chú thích

Quest Joint Airlock - NASA website

Thành phần của trạm vũ trụ quốc tế


title: Lê Đình Chi

text:
Lê Đình Chi (1 tháng 7 năm 1912 - 2 tháng 6 năm 1949) là luật sư Việt Nam.

Tiểu sử

Trước 1945
Ông sinh năm 1912 tại thôn Dịch Diệp, xã Trực Chính, huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định trong một gia đình nhà nho.

Năm 1929, ông tham gia vào tổ chức Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng chí Hội.

Năm 1932, ông đỗ tú tài và nhận bằng Cử nhân Luật vào năm 1935. Sau khi ra trường, ông từ chối làm tri huyện, vào Sài Gòn làm commis greffier (lục sự) tại Tòa áo đỏ (Đại hình) Sài Gòn.

Từ năm 1936, ông tích cực tham gia vào phong trào Đông Dương đại hội, đòi quyền dân chủ, nâng cao dân sinh, cải thiện dân trí. Căn nhà và văn phòng luật của ông, tại số 132 Lagradière (nay là Lý Tự Trọng) là nơi cất giấu tài liệu bí mật, cờ, khẩu hiệu, vũ khí, đồng thời cũng là nơi ẩn náu của nhiều trí thức cách mạng.

Theo tiểu thuyết tư liệu Nguyễn Bình, huyền thoại và sự thật của Nguyên Hùng, thì sau khi Nhật đảo chính Pháp (9 tháng 3 năm 1945), giới luật sư tại Sài Gòn chia thành hai phe trẻ và già, trong đó phái già thân Pháp, còn phái trẻ gồm Lê Đình Chi, Thái Văn Lung, Gaston Phạm Ngọc Thuần (cha của Phạm Ngọc Thảo), Trần Công Tường... đứng hẳn về phía Việt Minh.

Hoạt động quân sự và tư pháp
Tổng khởi nghĩa thành công, rồi Pháp nổ súng chiếm Sài Gòn, Lê Đình Chi chạy về Thị Nghè, sau đó được đưa về chiến khu An Phú Đông. Ông dùng tài sản riêng mua súng đạn, cùng với Út Trọng thành lập chi đội 11 – Bộ đội Suối đá Tây Ninh và trực tiếp chỉ huy chống lại quân phỉ Đệ Tam, Đệ Tứ, Sư đoàn HT29 và liên tiếp mở các cuộc tấn công vào hệ thống đồn bốt của quân Pháp. Ông từng tham gia vào hội nghị thi hành Hiệp định sơ bộ 6 tháng 3 năm 1946 tại miếu Bá Cơ, Đại An, cùng với Huỳnh Văn Nghệ, Võ Bá Nhạc, Phạm Thiều.

Cuối năm 1945, ông được bổ nhiệm làm Trưởng phòng Quân pháp Khu 7. Năm 1948-1949, ông giữ chức Trưởng phòng Quân pháp Bộ tự lệnh Nam Bộ, rồi Giám đốc Nha Quân pháp Nam Bộ. Ông cùng một số trí thức sinh viên như Trần Văn Quới (Bảy Quới) dịch một số sách luật như Code pénal modfié (Luật cải cách) đồng thời tổ chức các phiên tòa án binh tại quân khu 7. Ông mở lớp đào tạo cán bộ tư pháp cho kháng chiến, soạn thảo một số cuốn luật như Luật hiến pháp sơ giảng, Hình luật sơ lược, Hình luật tố tụng, Luật vi cảnh, Quân luật Việt Nam... có giá trị trong những năm đầu kháng chiến chống Pháp.

Hy sinh
Ngày 2 tháng 6 năm 1949, trong trận càn lớn của Pháp đánh vào Đồng Tháp Mười, luật sư Lê Đình Chi bị trúng đạn máy bay và qua đời khi mới 37 tuổi. Trong đợt này còn có kỹ sư Nguyễn Ngọc Nhựt cũng bị bắt sống và qua đời ít lâu sau đó.

Gia đình
Ông có một người con gái là Tiến sĩ Sinh hóa nguyên Phó Viện trưởng Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh Lê Thị Thoa, đã kết hôn với Thượng tướng Quân đội Nhân dân Việt Nam Trần Văn Trà.

Tưởng niệm
Tên ông đã được đặt cho một con đường ở huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh, từ đường Thích Thiện Hòa đến Tỉnh lộ 10.

Tham khảo

 Nguyên Hùng (2003), Nam Bộ - Những nhân vật một thời vang bóng. Nhà xuất bản Công An Nhân dân.
 Hồ Hữu Nhựt (2002), Trí thức Sài Gòn - Gia Định 1945 - 1975, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội.
 Hồ Sơn Điệp (2003), "Trí thức Nam bộ trong kháng chiến chống Pháp 1945 - 1954", Nhà xuất bản Đại Học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh.
 (2009), "Liệt sĩ Luật sư Lê Đình Chi và gia đình", Nhà xuất bản Trẻ Thành phố Hồ Chí Minh.

Người Nam Định
Người Sài Gòn
Luật sư Việt Nam
Nhân vật trong Chiến tranh Đông Dương


title: Clydonodozus cinereithorax

text:
Clydonodozus cinereithorax là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Clydonodozus
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Chalcolepidius erythroloma

text:
Chalcolepidius erythroloma là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1857.

Chú thích

Tham khảo

Chalcolepidius


title: Danh sách tiểu hành tinh: 27701–27800

text:
|-
| 27701 - || 1983 QR || 30 tháng 8 năm 1983 || Palomar || J. Gibson
|-
| 27702 - ||  || 27 tháng 9 năm 1984 || Kleť || A. Mrkos
|-
| 27703 - ||  || 29 tháng 9 năm 1984 || Kleť || A. Mrkos
|-
| 27704 - ||  || 27 tháng 11 năm 1984 || Caussols || CERGA
|-
| 27705 ||  || 16 tháng 2 năm 1985 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 27706 Strogen ||  || 11 tháng 10 năm 1985 || Palomar || C. S. Shoemaker, E. M. Shoemaker
|-
| 27707 ||  || 31 tháng 8 năm 1986 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 27708 - || 1987 WP || 20 tháng 11 năm 1987 || Palomar || J. Alu, E. F. Helin
|-
| 27709 Orenburg ||  || 13 tháng 2 năm 1988 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27710 Henseling ||  || 7 tháng 9 năm 1988 || Tautenburg Observatory || F. Börngen
|-
| 27711 Kirschvink ||  || 4 tháng 11 năm 1988 || Palomar || C. S. Shoemaker, E. M. Shoemaker
|-
| 27712 Coudray ||  || 3 tháng 11 năm 1988 || Tautenburg Observatory || F. Börngen
|-
| 27713 - || 1989 AA || 2 tháng 1 năm 1989 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 27714 - || 1989 BR || 29 tháng 1 năm 1989 || Tokushima || M. Iwamoto, T. Furuta
|-
| 27715 ||  || 5 tháng 2 năm 1989 || Gekko || Y. Oshima
|-
| 27716 Nobuyuki ||  || 13 tháng 2 năm 1989 || Geisei || T. Seki
|-
| 27717 - ||  || 4 tháng 2 năm 1989 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27718 - ||  || 2 tháng 4 năm 1989 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27719 Fast ||  || 16 tháng 9 năm 1989 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27720 - ||  || 16 tháng 10 năm 1989 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 27721 || 1989 WJ || 20 tháng 11 năm 1989 || Gekko || Y. Oshima
|-
| 27722 ||  || 29 tháng 7 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27723 || 1990 QA || 19 tháng 8 năm 1990 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 27724 - ||  || 21 tháng 8 năm 1990 || Haute Provence || E. W. Elst
|-
| 27725 ||  || 23 tháng 8 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27726 ||  || 29 tháng 8 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27727 - ||  || 20 tháng 8 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27728 - ||  || 16 tháng 8 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27729 - ||  || 16 tháng 8 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27730 ||  || 26 tháng 8 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27731 ||  || 14 tháng 9 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27732 ||  || 13 tháng 9 năm 1990 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 27733 ||  || 13 tháng 9 năm 1990 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 27734 ||  || 14 tháng 9 năm 1990 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 27735 - ||  || 22 tháng 9 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27736 Ekaterinburg ||  || 22 tháng 9 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27737 - ||  || 22 tháng 9 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27738 ||  || 9 tháng 10 năm 1990 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 27739 Kimihiro || 1990 UV || 17 tháng 10 năm 1990 || Geisei || T. Seki
|-
| 27740 Obatomoyuki ||  || 20 tháng 10 năm 1990 || Geisei || T. Seki
|-
| 27741 - ||  || 16 tháng 10 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27742 - ||  || 16 tháng 10 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27743 || 1990 VM || 8 tháng 11 năm 1990 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 27744 - ||  || 15 tháng 11 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27745 - || 1990 WS || 18 tháng 11 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27746 - ||  || 18 tháng 11 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27747 - || 1990 YW || 18 tháng 12 năm 1990 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 27748 Vivianhoette || 1991 AL || 9 tháng 1 năm 1991 || Yatsugatake || S. Izumikawa, O. Muramatsu
|-
| 27749 - ||  || 23 tháng 1 năm 1991 || Kitami || K. Endate, K. Watanabe
|-
| 27750 - ||  || 14 tháng 2 năm 1991 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 27751 ||  || 20 tháng 3 năm 1991 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 27752 - ||  || 8 tháng 4 năm 1991 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27753 - ||  || 3 tháng 8 năm 1991 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27754 ||  || 5 tháng 8 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27755 ||  || 7 tháng 8 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27756 ||  || 6 tháng 8 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27757 ||  || 7 tháng 8 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27758 Michelson ||  || 12 tháng 9 năm 1991 || Tautenburg Observatory || F. Börngen, L. D. Schmadel
|-
| 27759 ||  || 13 tháng 9 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27760 ||  || 2 tháng 9 năm 1991 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 27761 ||  || 13 tháng 9 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27762 ||  || 15 tháng 9 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27763 ||  || 15 tháng 9 năm 1991 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 27764 von Flüe ||  || 10 tháng 9 năm 1991 || Tautenburg Observatory || F. Börngen
|-
| 27765 Brockhaus ||  || 10 tháng 9 năm 1991 || Tautenburg Observatory || F. Börngen
|-
| 27766 || 1991 TO || 1 tháng 10 năm 1991 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 27767 || 1991 TP || 1 tháng 10 năm 1991 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 27768 ||  || 29 tháng 10 năm 1991 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 27769 ||  || 31 tháng 10 năm 1991 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 27770 ||  || 4 tháng 11 năm 1991 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 27771 ||  || 5 tháng 11 năm 1991 || Dynic || A. Sugie
|-
| 27772 - ||  || 2 tháng 11 năm 1991 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27773 - ||  || 4 tháng 11 năm 1991 || Kitt Peak || Spacewatch
|-
| 27774 - ||  || 29 tháng 12 năm 1991 || Haute Provence || E. W. Elst
|-
| 27775 - ||  || 2 tháng 2 năm 1992 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27776 Cortland ||  || 25 tháng 2 năm 1992 || Palomar || C. S. Shoemaker, D. H. Levy
|-
| 27777 - ||  || 25 tháng 2 năm 1992 || Kitt Peak || Spacewatch
|-
| 27778 - ||  || 29 tháng 2 năm 1992 || La Silla || UESAC
|-
| 27779 - ||  || 29 tháng 2 năm 1992 || La Silla || UESAC
|-
| 27780 - ||  || 1 tháng 3 năm 1992 || La Silla || UESAC
|-
| 27781 - ||  || 1 tháng 3 năm 1992 || La Silla || UESAC
|-
| 27782 - ||  || 2 tháng 3 năm 1992 || La Silla || UESAC
|-
| 27783 - ||  || 4 tháng 4 năm 1992 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27784 || 1992 OE || 27 tháng 7 năm 1992 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 27785 - ||  || 26 tháng 7 năm 1992 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27786 - ||  || 8 tháng 8 năm 1992 || Caussols || E. W. Elst
|-
| 27787 - ||  || 28 tháng 10 năm 1992 || Kitami || K. Endate, K. Watanabe
|-
| 27788 || 1993 AS || 13 tháng 1 năm 1993 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 27789 Astrakhan ||  || 23 tháng 1 năm 1993 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 27790 - ||  || 13 tháng 2 năm 1993 || Geisei || T. Seki
|-
| 27791 Masaru ||  || 24 tháng 2 năm 1993 || Yatsugatake || Y. Kushida, O. Muramatsu
|-
| 27792 Fridakahlo ||  || 20 tháng 2 năm 1993 || Caussols || E. W. Elst
|-
| 27793 ||  || 25 tháng 3 năm 1993 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 27794 - ||  || 17 tháng 3 năm 1993 || La Silla || UESAC
|-
| 27795 - ||  || 17 tháng 3 năm 1993 || La Silla || UESAC
|-
| 27796 - ||  || 17 tháng 3 năm 1993 || La Silla || UESAC
|-
| 27797 - ||  || 17 tháng 3 năm 1993 || La Silla || UESAC
|-
| 27798 - ||  || 17 tháng 3 năm 1993 || La Silla || UESAC
|-
| 27799 - ||  || 21 tháng 3 năm 1993 || La Silla || UESAC
|-
| 27800 - ||  || 21 tháng 3 năm 1993 || La Silla || UESAC
|-

Tham khảo


title: Saint-Gilles, Ille-et-Vilaine

text:
Saint-Gilles (, Gallo: Saent-Jill) là một xã của tỉnh Ille-et-Vilaine, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở Saint-Gilles được gọi là Saint-Gillois.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ille-et-Vilaine

Tham khảo

Mayors of Ille-et-Vilaine Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
Official website
French Ministry of Culture list for Saint-Gilles

Xã của Ille-et-Vilaine


title: Fusinus meteoris

text:
Fusinus meteoris là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Fusinus


title: Mulsanteus linteatus

text:
Mulsanteus linteatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1873.

Chú thích

Tham khảo

Mulsanteus


title: Pistosia terminalis

text:
Pistosia terminalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gestro miêu tả khoa học năm 1917.

Chú thích

Tham khảo

Pistosia


title: Quận Shelby, Alabama

text:
Quận Shelby là một quận thuộc tiểu bang Alabama, Hoa Kỳ. Theo điều tra dân số năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có dân số 192.503 người. Quận lỵ đóng ở Columbiana. Quận được đặt tên theo Isaac Shelby, Thống đốc Kentucky. Quận được lập ngày 7/2/1818.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 2097 km2, trong đó có 2058 km2 là diện tích mặt đất và 38 km2 là diện tích mặt nước.

Xa lộ
 Interstate 65
 U.S. Highway 31
 U.S. Highway 231
 U.S. Highway 280
 State Road 25
 State Road 70
 State Road 76
 State Road 119
 State Road 155
 State Road 261

Quận giáp ranh

Tham khảo

Quận của Alabama
Quận của Appalachia


title: Andrena hyacinthina

text:
Andrena hyacinthina là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Mavromoustakis mô tả khoa học năm 1958.

Chú thích

Tham khảo

H
Động vật được mô tả năm 1958


title: Lecythis lanceolata

text:
Lecythis lanceolata là một loài thực vật linhin thuộc họ Lecythidaceae.
Loài này chỉ có ở Brasil, nơi chúng được gọi là sapucaia-mirim.

Chú thích

Tham khảo
 Pires O'Brien, J. 1998. Lecythis lanceolata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 18 tháng 7 năm 2007.

Lecythis
Thực vật Brasil


title: Neuville-sur-Seine

text:
Neuville sur Seine là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
 Xã của tỉnh Aube

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Neuville sur Seine sur le site de l'Institut géographique national

Neuville sur Seine


title: Tốc độ

text:
Trong sử dụng hàng ngày và trong chuyển động học, tốc độ của một vật là độ lớn của sự thay đổi vị trí của nó; do đó nó là một đại lượng vô hướng. Tốc độ trung bình của vật trong một khoảng thời gian là quãng đường vật đi được chia cho thời gian của khoảng thời gian đó; tốc độ tức thời là giới hạn của tốc độ trung bình khi khoảng thời gian tiến gần đến 0.

Tốc độ có thứ nguyên của khoảng cách chia cho thời gian. Đơn vị SI của tốc độ là mét trên giây, nhưng các đơn vị phổ biến nhất của tốc độ trong việc sử dụng hàng ngày là km mỗi giờ hoặc, ở Mỹ và Anh, dặm một giờ. Đối với du lịch hàng không và hàng hải, nút (knot) thường được sử dụng.

Tốc độ nhanh nhất có thể mà năng lượng hoặc thông tin có thể truyền đi, theo thuyết tương đối hẹp, là tốc độ ánh sáng trong chân không c =  mét / giây (xấp xỉ  hoặc ). Vật chất không thể đạt tới tốc độ ánh sáng, vì điều này sẽ đòi hỏi một lượng năng lượng vô hạn. Trong vật lý thuyết tương đối, khái niệm độ nhanh thay thế ý tưởng cổ điển về tốc độ.

Định nghĩa

Định nghĩa lịch sử
Nhà vật lý người Ý Galileo Galilei thường được cho là người đầu tiên đo tốc độ bằng cách xem xét khoảng cách được bao phủ và thời gian nó cần. Galileo định nghĩa tốc độ là khoảng cách đi được trên một đơn vị thời gian. Ở dạng phương trình, đó là

trong đó  là tốc độ,  là khoảng cách, và  là thời gian. Ví dụ, một người đi xe đạp đi được quãng đường 30 mét trong thời gian 2 giây thì có vận tốc là 15 mét một giây. Các vật thể chuyển động thường có sự thay đổi về tốc độ (một chiếc ô tô có thể di chuyển dọc theo một con phố với vận tốc 50   km/h, chậm về 0   km/h, và sau đó đạt 30   km/h).

Tốc độ tức thời
Tốc độ tại một thời điểm nào đó, hoặc được giả định là không đổi trong một khoảng thời gian rất ngắn, được gọi là tốc độ tức thời. Bằng cách nhìn vào đồng hồ tốc độ, người ta có thể đọc được tốc độ tức thời của ô tô tại bất kỳ thời điểm nào. Một chiếc ô tô đi với vận tốc 50   km/h thường đi trong ít hơn một giờ với tốc độ không đổi, nhưng nếu nó đi với tốc độ đó trong một giờ, nó sẽ đi được 50   km. Nếu xe chạy tiếp với vận tốc đó trong nửa giờ thì xe đi được một nửa quãng đường đó (25   km). Nếu chỉ tiếp tục trong một phút, nó sẽ bao gồm khoảng 833 m.

Theo thuật ngữ toán học, tốc độ tức thời  được định nghĩa là độ lớn của vận tốc tức thời , nghĩa là, đạo hàm của vị trí  đối với thời gian:

Nếu  là độ dài của quãng đường (còn gọi là quãng đường) đi được cho đến thời điểm , tốc độ bằng đạo hàm thời gian của :

Trong trường hợp đặc biệt khi vận tốc không đổi (nghĩa là tốc độ không đổi trên một đường thẳng), điều này có thể được đơn giản hóa thành . Tốc độ trung bình trong một khoảng thời gian hữu hạn là tổng quãng đường đã đi chia cho khoảng thời gian.

Tốc độ trung bình
Khác với tốc độ tức thời, tốc độ trung bình được định nghĩa là tổng quãng đường đi được chia cho khoảng thời gian. Ví dụ, nếu bạn lái xe một quãng đường dài 80 km trong 1 giờ thì tốc độ trung bình là 80 km/h. Tương tự, nếu bạn đi được 320 km trong 4 giờ thì tốc độ trung bình cũng là 80 km/h. Khi một khoảng cách tính bằng km (km) được chia cho thời gian bằng giờ (h), kết quả tính bằng km trên giờ (km/h).

Tốc độ trung bình không mô tả sự thay đổi tốc độ có thể xảy ra trong khoảng thời gian ngắn hơn (vì nó là toàn bộ quãng đường được chia cho tổng thời gian di chuyển), và vì vậy tốc độ trung bình thường khá khác với giá trị của tốc độ tức thời. Nếu tốc độ trung bình và thời gian di chuyển được biết, thì khoảng cách di chuyển có thể được tính bằng cách sắp xếp lại định nghĩa thành

Sử dụng phương trình này cho tốc độ trung bình là 80 km một giờ trong một chuyến đi 4 giờ, khoảng cách tính được là 320 km.

Được thể hiện bằng ngôn ngữ đồ thị, độ dốc của một đường tiếp tuyến tại bất kỳ điểm nào của đồ thị khoảng cách-thời gian là tốc độ tức thời tại điểm này, trong khi độ dốc của đường dây cung của cùng một đồ thị là tốc độ trung bình trong khoảng thời gian đi trên dây cung. Tốc độ trung bình của một vật là Vav = s ÷ t

Sự khác biệt giữa tốc độ và vận tốc
Tốc độ chỉ biểu thị tốc độ của một vật đang chuyển động, trong khi vận tốc mô tả cả tốc độ và hướng mà vật thể đang chuyển động. Nếu một chiếc ô tô được cho là đi với vận tốc 60 km/h, tốc độ của nó đã được xác định. Tuy nhiên, nếu cho rằng chiếc xe đang chuyển động với vận tốc 60 km/h về phía bắc, vận tốc của nó hiện đã được xác định.

Sự khác biệt lớn có thể được nhận thấy khi xem xét chuyển động quanh một vòng tròn. Khi một vật chuyển động theo đường tròn và quay trở lại điểm xuất phát, vận tốc trung bình của nó bằng 0, nhưng tốc độ trung bình của nó được tìm thấy bằng cách chia chu vi của vòng tròn cho thời gian cần thiết để chuyển động quanh vòng tròn. Điều này là do vận tốc trung bình được tính bằng cách chỉ xem xét độ dịch chuyển giữa điểm đầu và điểm cuối, trong khi tốc độ trung bình chỉ xem xét tổng quãng đường đã đi.

Tốc độ tiếp tuyến
Tốc độ tuyến tính là quãng đường đi được trên một đơn vị thời gian, còn tốc độ tiếp tuyến (hay vận tốc tiếp tuyến) là tốc độ tuyến tính của một vật chuyển động dọc theo một đường tròn. Một điểm ở mép ngoài của vòng quay hoặc bàn xoay sẽ di chuyển được một khoảng cách lớn hơn trong một vòng quay hoàn chỉnh so với điểm gần tâm hơn. Di chuyển một quãng đường lớn hơn trong cùng một thời gian có nghĩa là một tốc độ lớn hơn, và do đó tốc độ tuyến tính ở rìa ngoài của một vật thể quay lớn hơn ở gần trục hơn. Tốc độ này dọc theo đường tròn được gọi là tốc độ tiếp tuyến vì hướng của chuyển động tiếp tuyến với chu vi của đường tròn. Đối với chuyển động tròn, thuật ngữ tốc độ thẳng và tốc độ tiếp tuyến được sử dụng thay thế cho nhau và cả hai đều sử dụng các đơn vị là m / s, km/h và các đơn vị khác.

Tốc độ quay (hay tốc độ góc) liên quan đến số vòng quay trên một đơn vị thời gian. Tất cả các bộ phận của một chiếc đu quay cứng hoặc bàn xoay đều quay quanh trục quay trong cùng một khoảng thời gian. Do đó, tất cả các bộ phận có cùng tốc độ quay, hoặc cùng số vòng quay hoặc số vòng quay trên một đơn vị thời gian. Người ta thường biểu thị tốc độ quay theo số vòng quay trên phút (RPM) hoặc theo số "radian" quay được trong một đơn vị thời gian. Có ít hơn 6 radian trong một vòng quay hoàn toàn (chính xác là 2  radian). Khi một hướng được gán cho tốc độ quay, nó được gọi là vận tốc quay hoặc vận tốc góc. Vận tốc quay là một vectơ có độ lớn là tốc độ quay.

Tốc độ tiếp tuyến và tốc độ quay có liên quan với nhau: RPM càng lớn, tốc độ tính bằng mét trên giây càng lớn. Tốc độ tiếp tuyến tỷ lệ thuận với tốc độ quay tại bất kỳ khoảng cách cố định nào từ trục quay. Tuy nhiên, tốc độ tiếp tuyến, không giống như tốc độ quay, phụ thuộc vào khoảng cách xuyên tâm (khoảng cách từ trục). Đối với một bệ quay với tốc độ quay cố định, tốc độ tiếp tuyến ở tâm bằng không. Về phía cạnh của nền tảng, tốc độ tiếp tuyến tăng tỷ lệ với khoảng cách từ trục. Ở dạng phương trình:

trong đó v là tốc độ tiếp tuyến và ω (chữ cái Hy Lạp là omega) là tốc độ quay. Một chuyển động nhanh hơn nếu tốc độ quay tăng (một giá trị lớn hơn cho ω) và một cũng chuyển động nhanh hơn nếu xảy ra chuyển động xa trục (một giá trị lớn hơn cho r). Di chuyển xa trục quay gấp đôi ở tâm và bạn chuyển động nhanh gấp đôi. Di chuyển ra xa ba lần và bạn có tốc độ tiếp tuyến gấp ba lần. Trong bất kỳ loại hệ quay nào, tốc độ tiếp tuyến phụ thuộc vào khoảng cách bạn ở xa trục quay.

Khi các đơn vị thích hợp được sử dụng cho tốc độ tiếp tuyến v, tốc độ quay ω và khoảng cách bán kính r, tỷ lệ thuận của v với cả r và ω trở thành phương trình chính xác

Do đó, tốc độ tiếp tuyến sẽ tỷ lệ thuận với r khi tất cả các bộ phận của hệ thống đồng thời có cùng ω, như đối với bánh xe, đĩa.

Xem thêm
Vận tốc

Tham khảo

Đại lượng vật lý
Vận tốc


title: Limnephilus znojkoi

text:
Limnephilus znojkoi là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Limnephilus


title: Khurja

text:
Khurja là một thành phố và là nơi đặt ban đô thị (municipal board) của quận Bulandshahr thuộc bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.

Địa lý
Khurja có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 197 mét (646 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Khurja có dân số 98.403 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Khurja có tỷ lệ 53% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 60%, và tỷ lệ cho phái nữ là 45%. Tại Khurja, 16% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh


title: Wormaldia dizkiran

text:
Wormaldia dizkiran là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Wormaldia


title: Andrena subtrita

text:
Andrena subtrita là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1910.

Chú thích

Tham khảo

S
Động vật được mô tả năm 1910


title: Baharampur

text:
Baharampur là một thành phố và khu đô thị của quận Murshidabad thuộc bang Tây Bengal, Ấn Độ.

Địa lý
Baharampur có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 18 mét (59 foot).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Baharampur có dân số 160.168 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Baharampur có tỷ lệ 79% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 82%, và tỷ lệ cho phái nữ là 75%. Tại Baharampur, 9% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang West Bengal


title: Camptopoeum frontale

text:
Camptopoeum frontale là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Fabricius mô tả khoa học năm 1804.

Chú thích

Tham khảo

Camptopoeum
Động vật được mô tả năm 1804


title: Ventura, California

text:
Ventura, California là một thành phố tại quận quận, tiểu bang California, Hoa Kỳ. Thành phố nằm trong Vùng Đại Los Angeles. Dân số theo điều tra năm 2005 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ là 104.092 người, dân số theo điều tra năm 2010 là người, diện tích là 83,124 km².

Tham khảo

Thành phố của California
Quận lỵ California


title: Arenostola phragmitidis

text:
Arenostola phragmitidis (tên tiếng Anh: Fen Wainscot) là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở hầu hết châu Âu (ngoại trừ Ireland, Iceland, bán đảo Iberia và phần phía tây của bán đảo Balkan), miền tây Siberia, Thổ Nhĩ Kỳ, Iraq, Afghanistan, Trung Á và Trung Quốc.

Sải cánh dài 32–36 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 7 đến tháng 8.

The larvae feed internally in the stems của Phragmites australis.

Hình ảnh

Liên kết ngoài
Fauna Europaea
UKmoths

Chú thích

P
Côn trùng châu Âu
Động vật được mô tả năm 1803
P
V
M
P


title: Crinia remota

text:
Crinia remota (tên tiếng Anh: Remote Froglet) là một loài ếch thuộc họ Myobatrachidae.
Loài này có ở Úc, Indonesia, và Papua New Guinea.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là xavan ẩm, đồng cỏ khô nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất thấp, đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng ngập nước hoặc lụt theo mùa, đầm nước, hồ nước ngọt, đầm nước ngọt, đầm nước ngọt có nước theo mùa, phá nước ngọt ven biển, và kênh đào và mương rãnh.

Tham khảo

 Hero, J.-M., Richards, S., Parker, F., Horner, P., Clarke, J. & Meyer, E. 2004. Crinia remota. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Crinia
Động vật lưỡng cư Queensland
Động vật lưỡng cư Lãnh thổ Bắc Úc


title: Cơ cấu phối khí trục cam trên đỉnh

text:
Cơ cấu phối khí trục cam trên đỉnh (Tiếng Anh: overhead camshaft, viết tắt là OHC) là một cơ cấu điều hành sự chuyển động của các xupap trong động cơ ô tô nhờ vào các trục cam đặt trên đỉnh động cơ.

Có một số cơ cấu thông dụng như SOHC, DOHC.

SOHC

SOHC (viết tắt cho từ tiếng Anh Single Overhead Camshaft) dùng để chỉ cơ cấu phối khí một trục cam trên đỉnh. Trong cơ cấu này, trục cam được bố trí trong cụm đầu xylanh (trên đỉnh piston), được dẫn động bởi xích cam và điều khiển xupap thông qua cò mổ.

Ưu điểm của cơ cấu là do giảm nhiều chi tiết dẫn động nên nó hoạt động ổn định hơn, SOHC và DOHC nói tới 2 kết cấu hệ thống phân khối khí trong động cơ. Cả hai đều cần trục cam, con đội, cò mổ, xu-páp, lò xo.

SOHC (Single Overhead Camshaft) nghĩa rằng động cơ có duy nhất một trục cam bố trí ở đỉnh máy, phía trên các van. Trục cam dẫn động trực tiếp cả xu-páp nạp và xả thông qua con đội hoặc cò mổ. SOHC cho phép bố trí 2 hoặc 3 van cho mỗi xi-lanh, nếu dùng 4 van, kết cấu truyền động sẽ rất phức tạp.

DOHC

DOHC (viết tắt cho từ tiếng Anh Double Overhead Camshaft) dùng để chỉ cơ cấu phối khí hai trục cam trên đỉnh. Trong cơ cấu này, xupap nạp và xupap xả được điều khiển bởi hai trục cam riêng biệt. Có hai loại cơ cấu phối khí hai trục cam: loại có sử dụng cò mổ và loại không sử dụng cò mổ.

Cơ cấu DOHC cho phép thiết kế dạng buồng đốt ưu việt hơn loại SOHC. Khả năng đáp ứng và hoạt động của xupap cũng nhanh hơn và chính xác hơn so với loại SOHC. Do vậy, cơ cấu này được áp dụng cho các loại động cơ cần tính năng cao, tốc độ cao (xe thể thao, xe hơi).

DOHC (Double Overhead Camshaft) chỉ loại động cơ sử dụng 2 trục cam bố trí trên đỉnh mỗi xi-lanh. Phương án bố trí 4 van cho mỗi xi-lanh tương đối dễ dàng. Động cơ có thể đạt tốc độ vòng quay lớn. Đồng thời cho phép đặt xu-páp ở các vị trí tối ưu tăng khả năng vận hành. Tuy nhiên nhược điểm là trong lượng hệ thống phân phối khí tăng, kết cấu phức tạp, tốn nhiều công suất quay trục cam và giá thành cao.

Tham khảo

Công nghệ ô tô
Cơ khí
Động cơ
Bộ phận động cơ
Kĩ thuật động cơ
Chi tiết máy


title: Nyctiophylax pexus

text:
Nyctiophylax pexus là một loài Trichoptera hóa thạch trong họ Polycentropodidae.

Tham khảo

Hóa thạch Bộ Cánh lông
Nyctiophylax


title: Bruchidius tuberculiferus

text:
Bruchidius tuberculiferus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Caillol miêu tả khoa học năm 1894.

Chú thích

Tham khảo

T


title: San Emiliano

text:
San Emiliano là một đô thị trong tỉnh León, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 786 người.

Tham khảo

Đô thị ở León


title: Laneuveville-devant-Bayon

text:
Laneuveville-devant-Bayon  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 300 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Laneuvevilledevantbayon


title: Basilepta bicoloripennis

text:
Basilepta bicoloripennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Pic mô tả khoa học năm 1930.

Chú thích

Tham khảo

Basilepta


title: Đại Nam Quốc sử Diễn ca

text:
Đại Nam Quốc sử Diễn ca (chữ Nho: 大南國史演歌) là một tác phẩm văn vần bằng chữ Nôm sáng tác vào khoảng triều Tự Đức thời nhà Nguyễn.

Lịch sử
Tác phẩm này được thực hiện theo lệnh của vua Tự Đức.

Văn bản Đại Nam quốc sử diễn ca cổ nhất còn lưu lại mang mã số VNn. 3 của Viện Nghiên cứu Hán Nôm là ấn bản do hiệu sách Trí Trung Đường in năm 1870 với Phạm Đình Toái biên soạn, Phan Đình Thực nhuận chính và Đặng Huy Trứ là người đem in.

Tác phẩm này theo lời bạt của bản in năm 1870 thì tác giả nguyên thủy là Lê Ngô Cát làm với 1887 câu lục bát (3774 dòng), được án sát tỉnh Bình Định Phạm Đình Toái sửa lại thành 1027 câu.

Bản chữ Quốc ngữ đầu tiên cũng xuất hiện năm 1870 do Trương Vĩnh Ký diễn âm.

Tác giả
Về tác giả Lê Ngô Cát, tiểu sử ghi ông quê ở xã Hương Lang, huyện Chương Đức, tỉnh Hà Nội (nay là xã Thụy Hương, huyện Chương Mỹ, Tp Hà Nội - Hophv), đậu cử nhân năm Mậu Thân 1848 bổ làm việc trong Quốc sử Quán. Ông còn có thời gian làm quan án sát tỉnh Cao Bằng (tài liệu trong Quốc triều Hương khoa lục).

Còn về Phạm Đình Toái, ông quê ở Nghệ An, đậu cử nhân năm 1843, làm án sát tỉnh Bình Định, sau thăng đến Hồng lô Tự khanh, là chức Trưởng quan của Hồng Lô tự của Nhà Nguyễn, chuyên lo việc nghi lễ trong các khoa thi cử như xướng danh, yết bảng (theo Từ điển Chức quan Việt Nam của Đỗ Văn Ninh).

Nội dung
Đại Nam quốc sử diễn ca là một áng văn chương viết theo thể lục bát, chép lịch sử dân Việt từ Kinh Dương Vương và họ Hồng Bàng đến hết nhà Lê.

Một đoạn được nhiều người biết trong bài trường thi này là phần kể việc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng với những câu:
Bà Trưng quê ở châu PhongGiận người tham bạo thù chồng chẳng quên
Chị em nặng một lời nguyềnPhất cờ nương tử thay quyền tướng quân...

Một vài đoạn trích khác:

Trương Hống, Trương Hát đã can Triệu Việt Vương đừng gã Cảo Nương cho Nhã Lang:
Có người: Hống, Hát họ Trương Vũ biền nhưng cũng biết đường cơ mưu,
Rằng: "Xưa Trọng Thủy, Mỵ Châu, Hôn nhân là giả, khấu thù là chân.
Mảnh gương vãng sự còn gần, Lại toan dắt mối Châu Trần sao nên?

Chú thích

Bản pdf lưu tại Thư viên Quốc gia Việt Nam, scan bản năm 1949 của nxb Sông Nhị, quyển 1: Từ Hồng Bàng đến Tiền Lê
Bản pdf lưu tại Thư viên Quốc gia Việt Nam, scan bản năm 1949 của nxb Sông Nhị, quyển 2: Từ Lý đến Nguyễn Tây Sơn

Tác phẩm Nôm
Thơ lục bát
Thơ Việt Nam
Quốc sử quán (triều Nguyễn)
Sách lịch sử Việt Nam


title: Pehlad Pur Bangar

text:
Pehlad Pur Bangar là một thị trấn thống kê (census town) của quận North West thuộc bang Delhi, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Pehlad Pur Bangar có dân số 10.548 người. Phái nam chiếm 56% tổng số dân và phái nữ chiếm 44%. Pehlad Pur Bangar có tỷ lệ 69% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 76%, và tỷ lệ cho phái nữ là 60%. Tại Pehlad Pur Bangar, 17% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc lãnh thổ Delhi


title: Giáo hoàng Xíttô II

text:
Xíttô II (Latinh: Sixtus II) là vị Giáo hoàng thứ 24 của Giáo hội Công giáo. Ông là vị Giáo hoàng đầu tiên mang tông hiệu đã được vị tiền nhiệm khác dùng: Sixtus I (không phải vì ông không dùng tên riêng của mình mà vì trùng tên với Giáo hoàng Xíttô I). Năm sinh của ông không được xác định. Đối với các Giáo hội Đông phương thì ông được sùng kính như một vị thánh. Theo niên giám tòa thánh năm 1806 thì ông đắc cử Giáo hoàng năm 257 và ở ngôi Giáo hoàng trong 11 tháng vài ngày. Niên giám tòa thánh năm 2003 xác định triều đại của ông kéo dài từ ngày 20 tháng 8 năm 257 đến ngày 6 tháng 8 năm 258.

Nhiệm kỳ giáo hoàng

Nguồn gốc và cuộc sống của ông trước khi trở thành Giáo hoàng vẫn chưa rõ. Liber Pontificalis cho biết ông là người người Hy Lạp. Ông sinh ở Athens và là một con người có văn hoá và nguyên tắc. Tuy nhiên điều này có thể không chính xác. Nó xuất phát từ niềm tin rằng, Giáo hoàng là một nhà triết học Hy Lạp, tác giả của cuốn Sententiane - một bộ sưu tập gồm 451 văn bản về triết học của Xystus - một người Hy Lạp, đồ đệ của Pythagoreanism. Do Rufinus Turranio (345-411) dịch sang tiếng Latinh.

Truyền thống cho rằng Sixtus II là người đã thực hiện việc di chuyển hài cốt hai Thánh Phêrô và Phaolô. Ông cố gắng hoà giải mối quan hệ với Giáo hội Cartago. Vốn tính khiêm nhu, Sixtus II đã dàn xếp ổn thoả các cuộc tranh luận dưới thời Đức Cornelius, Lucianus và Stephanus. Ông đã khôi phục các mối quan hệ với các giáo hội Châu Phi và phương Đông mà mối quan hệ đó đã bị rạn nứt trong các cuộc tranh luận về dị giáo và phép rửa. Một cuộc bách hại đạo mới đã làm cho các vấn đề nội bộ của Giáo hội bước sang bình diện thứ yếu.

Thời gian cai trị của Giáo hoàng Sixtus II là một thời gian tương đối khó khăn của giáo hội. Tháng 8 năm 257, Hoàng đế Valerianus ra chiếu chỉ lên án giáo hội là một đoàn thể bất hợp pháp, phải giải tán, các cuộc hội họp từ nay bị nghiêm cấm, các tài sản bị quốc hữu hóa. Ông cũng ra lệnh bắt các người đứng đầu giáo hội, nhất là các giám mục phải tế thần. Mọi lễ nghi thờ tự phải đình chỉ và cấm không được thăm viếng các nghĩa trang Kitô giáo.

Năm 258, Valerianus ra một chiếu chỉ khác. Theo đó, các giám mục, linh mục nếu không tế thần sẽ bị tử hình thay vì bị lư đày như trước. Rất nhiều giám mục, linh mục và các trợ tá đã phải chết. Giáo hoàng Sixtus II là một trong những nạn nhân đầu tiên của cuộc bách hại này.

Qua đời

Ngày 6 tháng 8 năm 258, Giáo hoàng Sixtô đã bị bắt đang lúc cử hành phụng vụ tại nghĩa trang ở phía bên trái đường Via Appia, đối diện với hầm mộ thánh Callistus. Sau đó, ngài bị trảm quyết cùng với các thầy Janvier, Magne, Vincent và Etienne và được chôn tại nghĩa trang Appian Way (Roma). Hiện đang có nghi ngờ về việc ông bị hành quyết ngay hay đã được đưa ra trước một tòa án để phán xét sau đó mới đưa trở lại nghĩa trang để hành quyết. Phương án thứ hai có nhiều khả năng xảy ra hơn. Ngoài ra thầy Félicissime và Agapit cũng đã bị bắt và bị xử chém tại nghĩa trang Prétextat. Trước khi chết, Sixtus II đã trao lại chén thánh cho vị phó tế Laurent, nhưng vị này cũng bị hành hình và chết vào bốn ngày sau.

Vào đầu tháng 8 năm 258, trước khi bị tử hình, thánh Cyprianô đã viết cho một người bạn như sau: "Trong một sắc chỉ gửi thượng viện, hoàng đế Valêrinô đã ra lệnh gấp rút truy lùng các Giám mục, linh mục và phó tế. Bạn cũng nên biết rằng Đức Sixtô đã bị hành quyết cùng với bốn thầy sáu khác". Giáo hoàng Sixtus được suy tôn như một vị thánh của Giáo hội Công giáo và được mừng kính vào ngày 6 tháng 8 hàng năm.

Chú thích

Tham khảo

 Pope Thánh Sixtus II, Wikipedia Tiếng Anh
 265 Đức Giáo hoàng, Thiên Hựu Nguyễn Thành Thống, Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin, xuất bản tháng 5 năm 2009.
 Thánh Sixtus II, Các vị Giáo hoàng của giáo hội toàn cầu, hội đồng giám mục Việt Nam
 Tóm lược tiểu sử các Đức Giáo hoàng, Đà Nẵng 2003,Jos. TVT chuyển ngữ từ Tiếng Anh.
 Nhóm Tinh Thần phỏng dịch theo Patron Saints và Santi-Beati-Testimoni.
 Tích các thánh, Giáo phận Vinh Oline

X|Anterus
Mất năm 258
Năm sinh không rõ


title: Chrysoplectrum

text:
Chrysoplectrum là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Hình ảnh

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Họ Bướm nhảy


title: Platyptilia montana

text:
Platyptilia montana là một loài bướm đêm thuộc họ Pterophoridae. Nó được tìm thấy ở Nhật Bản (Honshu).

Chiều dài cánh trước là 10–11 mm.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Taxonomic And Biological Studies Of Pterophoridae Of Japan (Lepidoptera)
Japanese Moths

Platyptilia
Động vật đặc hữu Nhật Bản


title: Consiglio di Rumo

text:
Consiglio di Rumo là một đô thị ở tỉnh Como trong vùng Lombardia, có cự ly khoảng  về phía bắc của Milano và khoảng  về phía đông bắc của Como, ở biên giới với Thụy Sĩ. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.185 người và diện tích là 16,3 km².

Consiglio di Rumo giáp các đô thị: Colico, Dongo, Dosso del Liro, Garzeno, Germasino, Gravedona, Roveredo (Thụy Sĩ), Stazzona.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Como
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Lebensborn

text:
Lebensborn (tạm dịch: Suối sinh mệnh) là một chương trình quốc gia trong Đế chế thứ Ba dưới sự chỉ đạo của Heinrich Himmler nhằm tăng sự thuần khiết của chủng tộc Aryan. Chương trình này cung cấp nhà hộ sinh và giúp đỡ tài chính cho vợ của các thành viên SS cũng như các bà mẹ đơn thân, xây dựng trại trẻ mồ côi và các kế hoạch tái định cư cho trẻ em.

Được bắt đầu thực hiện tại Đức vào năm 1935, Lebensborn nhanh chóng mở rộng ra các lãnh thổ khác mà Đức chiếm đóng tại Tây Âu và Đông Âu suốt Thế chiến II. Trong khuôn khổ các chính sách ưu sinh và phân biệt chủng tộc của Đức quốc xã, chương trình này chỉ dành riêng cho những cá nhân được coi là "phù hợp về mặt sinh học", "thuần chủng", "người chủng Aryan", và cho các thành viên SS. Tại các lãnh thổ bị chiếm đóng, nơi hàng ngàn người phụ nữ phải chịu cảnh bị lưu đày do có quan hệ và mang thai với lính Đức, hầu như không còn cách nào khác ngoài việc cầu viện sự giúp đỡ của Lebensborn.

Sau Đệ Nhị thế chiến, Lebensborn mới được tiết lộ thực chất của nó là một chương trình sinh sản. Người tham gia tuy không bị ép buộc có quan hệ tình dục, song mục đích chính của chương trình này là nhằm tăng dân số của "chủng tộc Aryan ưu việt" bằng cách cung cấp đời sống lý tưởng cho những người được lựa chọn, những người đáp ứng đầy đủ các tiêu chí đặt ra về ưu sinh và chủng tộc.

Trong thời gian chiến tranh, Lebensborn cũng tiến hành cho các gia đình người Đức nhận nuôi trẻ em từ các lãnh thổ chiếm đóng Tây Âu và Đông Âu, trong đó hầu hết số này đều là trẻ mồ côi. Tuy nhiên Tòa án Nuremberg không tìm thấy chứng cứ về những liên quan trực tiếp của tổ chức Lebensborn trong vụ việc bắt cóc hàng nghìn trẻ em Ba Lan để đồng hóa bằng cách gửi chúng đến các trại cải giáo và cho các gia đình người Đức nhận nuôi. Kế hoạch này, tuy cũng nằm dưới sự chỉ huy của Himmler, được thực hiện bởi các bộ phận khác trong chính phủ quốc xã.

Thông tin chung

Tổ chức Lebensborn e. V. (e. V. viết tắt của eingetragener Verein, "hội có đăng ký") được thành lập vào 12 tháng 12, năm 1935, là một phần của kế hoạch gia tăng tỉ lệ sinh đẻ ở nước Đức, thực hiện theo các chính sách ưu sinh. Tổ chức có tổng hành dinh tại Munich, vừa có thể coi là một văn phòng trực thuộc SS phụ trách một vài chương trình phúc lợi xã hội, vừa có thể coi là một tổ chức dành cho các nhà lãnh đạo phát xít.
Mục đích của chương trình này là cung cấp nhiều lợi ích để khuyến khích người Đức, đặc biệt là các sĩ quan SS, sinh thêm con cái.
Đến năm 1939, số lượng thành viên đã lên đến 8,000 người, trong đó có 3,500 là các lãnh đạo SS.

Thực hiện
Ban đầu chương trình này đóng vai trò hỗ trợ phúc lợi cho vợ của các sĩ quan SS; xây dựng các cơ sở vật chất mà chủ yếu là nhà hộ sinh; và giúp đỡ họ chăm sóc gia đình. Dần dà, chương trình thu nhận các phụ nữ đơn thân đang mang thai hoặc đã sinh con và cần trợ giúp, miễn là cả người phụ nữ đó và bố của đứa trẻ đều thuộc những "chủng tộc đáng giá".

Sau đó các cơ sở vật chất này cũng kiêm luôn làm nhà tạm, trại trẻ mồ côi cho dịch vụ nhận con nuôi. Nếu người xin trợ giúp không phải là thành viên SS, cả cha mẹ và con cái đều phải trải qua một kì kiểm tra của các bác sĩ SS trước khi được nhận.

Nhà hộ sinh Lebensborn đầu tiên được mở ở ngoại ô München vào tháng 8 năm 1936. Nhà hộ sinhLebensborn đầu tiên nằm ngoài lãnh thổ Đức được khánh thành năm 1941 tại Na Uy.

Tổ chức Lebensborn xây dựng cơ sở vật chất tại nhiều vùng lãnh thổ chiếm đóng, nhưng các hoạt động của nó tập trung chủ yếu tại Đức, Na Uy và lãnh địa Đông Bắc Âu của Đức, nhất là Ba Lan. Mục tiêu chính ở Na Uy là cưu mang những trẻ em có cha là lính Đức và mẹ người Na Uy; tại Đông Bắc Âu, ngoài các dịch vụ hỗ trợ cho thành viên SS, tổ chức còn chịu trách nhiệm gửi trẻ em, đa số là trẻ mồ côi, về sống trong các gia đình ở Đức.

Thống kê số lượng cơ sở vật chất mà tổ chức Lebensborn e. V. đã xây dựng hoặc có kế hoạch xây dựng tại một số nơi:

 Đức: 10
 Áo: 3
 Vùng lãnh thổ chiếm đóng Đông Bắc Âu (Ba Lan): 3
 Na Uy: 9 (một số tài liệu cho rằng con số này là khoảng 15)
 Đan Mạch: 2
 Pháp: 1 (Tháng 2, 1944 - Tháng 8, 1944) - tại Lamorlaye
 Bỉ: 1 (Tháng 3, 1943 - Tháng 9, 1944) - tại Wégimont, thành phố tự trị của Soumagne
 Hà Lan: 1
 Luxembourg: 1

Đã có khoảng 8,000 người được sinh ra trong các nhà hộ sinh Lebensborn ở Đức, cùng với 8,000 người khác tại Na Uy. Ở các nơi khác số trẻ được sinh ra ít hơn nhiều.

Ở Na Uy, tổ chức Lebensborn đã thực hiện xấp xỉ 250 trường hợp nhận con nuôi. Phần lớn những bà mẹ trong những trường hợp này đều đồng ý để cho con mình được nhận nuôi, song không phải ai cũng biết con cái họ sẽ bị gửi đến Đức. Sau chiến tranh chính phủ Na Uy đã nhận về khoảng 80 trẻ em. Các tài liệu Lebensborn ở Na Uy vẫn còn được lưu giữ đến tận ngày nay, phần lớn đang ở Cục lưu trữ Quốc gia Na Uy .

Chương trình "Đức hóa"
Tuy chương trình này không nằm trong mục đích ban đầu, các ngôi nhà Lebensborn vẫn được sử dụng để tạm thời nuôi dưỡng các trẻ em Ba Lan (tuổi từ 2 đến 6) bị bắt cóc đưa về Đức  để đồng hóa. Trẻ em lớn hơn được gửi đến các trại giáo dưỡng đặc biệt được xây nên nhằm thực hiện mục tiêu "Đức hóa". Trẻ em nhỏ tuổi được nuôi dưỡng và theo dõi trong các khu nhà Lebensborn trước khi được các gia đình nhận nuôi.

Tòa án sau chiến tranh
Sau Đệ Nhị thế chiến, chi nhánh Lebensborn ở Đông Bắc Âu đã bị cáo buộc bắt cóc các trẻ em được cho là có giá trị chủng tộc để đồng hóa chúng trong các gia đình người Đức. Tuy nhiên, tại phiên tòa RuSHA xét xử các lãnh đạo tổ chức Lebensborn, tòa án ghi nhận rằng tổ chức Lebensborn chỉ chịu trách nhiệm với 340 trong tổng số gần 10,000 trẻ em sinh ra ở nước ngoài tính riêng tại vùng lãnh thổ Đức do Mỹ quản lý sau chiến tranh. Do đó các bị cáo không bị kết tội bắt cóc.

Tòa án đã tìm thấy rất nhiều chứng cứ còn sót lại của một chương trình di dời bắt buộc có thật tại Đông Bắc Âu, nhưng cũng chỉ ra rằng các hoạt động này được thực hiện bởi những cá nhân không thuộc tổ chức Lebensborn. Số lượng trẻ em bị di dời bởi Lebensborn và các tổ chức khác là không thể xác định do các thành viên lực lượng SS đã tiêu hủy toàn bộ tài liệu trước khi chạy trốn quân Đồng minh.

Cuộc sống sau chiến tranh
Những nỗ lực của Himmler để bảo đảm một nước Đức thuần khiết và sự thật rằng Lebensborn là một trong những chương trình chủng tộc của Himmler, cộng với nhiều bài báo thấm đẫm nước mắt đầy rẫy suốt vài năm sau chiến tranh đã dẫn đến nhiều hiểu lầm về chương trình này. Hiểu lầm lớn nhất là nhiều người coi Lebensborn như một chiến dịch sinh sản ép buộc, và những ngôi nhà Lebensborn không khác gì những nhà chứa cung cấp các cô gái tóc vàng mắt xanh cho lính Đức để sản sinh ra "giống loài Aryan thượng đẳng". Bài báo đầu tiên nói rằng Lebensborn là chương trình sinh sản ép buộc được in trên tạp chí Revue của Đức. Ngày 13 tháng 1 năm 1961, bộ phim Đức "Der Lebensborn" (tên quốc tế là "Fountain of Life" (Nguồn Sống)), sản xuất bởi Artur Brauner được phát hành. Bộ phim kể về các cô gái trẻ bị cưỡng bức quan hệ trong các trại phát xít, một điều cho đến nay vẫn chưa được minh chứng là sự thật.

Tuy vậy, chương trình Lebensborn có mục đích là tăng dân số của chủng người Aryan bằng cách khuyến khích quan hệ giữa lính Đức và những phụ nữ người "Nordic" tại các vùng lãnh thổ chiếm đóng, đồng thời chương trình này chỉ giới hạn trong khuôn khổ các chính sách ưu sinh và phân biệt chủng tộc của chính quyền Quốc xã, do đó Lebensborn có thể được coi là chương trình sinh sản chọn lọc có giám sát. Một vài tài liệu mới tìm được gần đây và lời khai của những người được sinh ra theo chương trình Lebensborn chứng minh rằng có một vài thành viên SS tình nguyện làm đối tượng gây giống cho chương trình Lebensborn của Himmler.

Cho đến những ngày cuối cùng của cuộc chiến, phụ nữ và trẻ em trong các nhà hộ sinh luôn có được những điều kiện tốt nhất, bao gồm cả thức ăn đầy đủ, mặc dù rất nhiều người khác trong khu vực gần như chết đói. Ngay khi chiến tranh kết thúc, người dân trong khu vực thường trả thù những người phụ nữ bằng cách cạo tóc họ và hắt hủi khỏi cộng đồng. Những người sống sót sau chiến tranh trong chương trình Lebensborn phải chịu cảnh đày đọa và kì thị trong một thời gian dài.

Tham khảo

Đức Quốc xã
Lịch sử Đức


title: Lorignac

text:
Lorignac là một xã trong tỉnh Charente-Maritime trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 7-61 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Charente-Maritime


title: Long Điền (định hướng)

text:
Long Điền có thể là:

 Huyện Long Điền, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu
 Thị trấn Long Điền, huyện Long Điền, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu
 Xã Long Điền, huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu
 Xã Long Điền A, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang
 Xã Long Điền B, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang
 Xã Long Điền Đông, huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu
 Xã Long Điền Đông A, huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu
 Xã Long Điền Tây, huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu
 Rạn san hô: đá Long Điền thuộc quần đảo Trường Sa.
 Xã cũ Long Điền thuộc huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang; nay tướng ứng với toàn bộ địa bàn thị trấn Chợ Mới và các xã Long Điền A, Long Điền B.


title: Diệp, Bình Đỉnh Sơn

text:
Diệp (chữ Hán giản thể: 叶县, âm Hán Việt: Diệp huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Bình Đính Sơn, tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Diệp có diện tích 1387 km², dân số năm 2002 là 820.000 người. Mã số bưu chính của huyện Diệp là 467200. Huyện lỵ đóng tại trấn Côn Dương. Huyện Diệp được chia các đơn vị hành chính gồm 5 trấn và 13 hương.
Trấn: Côn Dương, Trách Điếm, Bảo An, Tuân Hóa Điếm và Tiên Đài.
Hương: Thành Quan, Đặng Lý, Cựu Huyện,

Tham khảo

Liên kết ngoài
Huyện Diệp

Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Bình Đính Sơn


title: Kudamatsu

text:
là một thành phố thuộc tỉnh Yamaguchi, Nhật Bản.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Official website

Thành phố tỉnh Yamaguchi
Khu định cư cảng Nhật Bản


title: Lintneria lugens

text:
Lintneria lugens là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở México, Honduras và Nicaragua.

It is similar to Lintneria eremitus, but larger. There are small black spots on the pale abdomen underside. The forewing upperside is blackish grey và there are two narrow, faint median bands on the forewing underside.

Có một lứa một năm con trưởng thành bay từ tháng 7 đến tháng 9.

Ấu trùng ăn Wigandia urens.
<gallery mode=packed   heights="180px">
Lintneria lugens - MHNT Cut 2010 0 472 - Mexico Mexique - Female dorsal.jpg| Lintneria lugens  ♀
Lintneria lugens - MHNT Cut 2010 0 472 - Mexico Mexique - Female ventral.jpg|Lintneria lugens  ♀ △
</gallery

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Life Cycle Description

Lintneria


title: Tipulamima

text:
Tipulamima là một chi bướm đêm thuộc họ Sesiidae.

Các loài
Tipulamima aristura (Meyrick, 1931:49)
Tipulamima auronitens (Le Cerf, 1913)
Tipulamima festiva (Beutenmüller, 1899)
Tipulamima flammipes (Hampson, 1910)
Tipulamima flavifrons  Holland, 1893
Tipulamima grandidieri (Le Cerf, 1917)
Tipulamima haugi (Le Cerf, 1917)
Tipulamima hypocalla  Le Cerf, 1937
Tipulamima ivondro  Viette, [1955]
Tipulamima malimba (Beutenmüller, 1899)
Tipulamima nigriceps  Hampson, 1919
Tipulamima opalimargo (Le Cerf, 1913)
Tipulamima pedunculata (Hampson, 1910)
Tipulamima pyrosoma  Hampson, 1919
Tipulamima seyrigi  Viette, [1955]
Tipulamima sexualis (Hampson, 1910)
Tipulamima sophax (Druce, 1899)
Tipulamima sylvestralis (Viette, [1955])
Tipulamima tricincta (Le Cerf, 1916)
Tipulamima xanthopimplaeformis (Viette, [1955])

Chú thích

Tham khảo

Sesiidae


title: Nodopelagia brazieri

text:
Nodopelagia brazieri là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật được mô tả năm 1877


title: Saint-Léons

text:
Saint-Léons  là một xã ở tỉnh Aveyron, thuộc vùng Occitanie ở miền nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aveyron

Tham khảo

Saintleons


title: Shorea montigena

text:
Shorea montigena là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Indonesia.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 Ashton, P. 1998. Shorea montigena. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Liên kết ngoài

montigena
Thực vật đặc hữu Indonesia


title: Nhiếp Vinh Trăn

text:
Nhiếp Vinh Trăn (giản thể: 聂荣臻, phồn thể: 聶榮臻, bính âm: Niè Róngzhēn, Wade-Giles: Nieh Jung-chen; 29 tháng 12 năm 1899 - 14 tháng 5 năm 1992) là một trong "thập đại nguyên soái" của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc.

Nhiếp Vinh Trăn sinh ra tại huyện Giang Tân tỉnh Tứ Xuyên (nay là quận Giang Tân, Trùng Khánh), là một người được ăn học tử tế, con trai của một gia đình giàu có.

Năm 1920, Nhiếp Vinh Trăn tham gia một nhóm sinh viên Trung Quốc ở Pháp trong một chương trình du học-lao động, nơi đó cậu học kỹ thuật công trình và trở thành một người được che chở (protégé) của Chu Ân Lai. Chu Ân Lai đã tuyển mộ cậu vào năm 1921 khi Nhiếp Vinh Trăn đang học khoa học kỹ thuật ở Bỉ, và cậu đã gia nhập Đảng Cộng sản Trung Quốc năm 1923. Nhiếp đã tốt nghiệp Cao đẳng Hồng Quân Liên Xô và Học viện Quân sự Hoàng Phố, và ban đầu công tác với các chức danh: cán bộ chính trị của Khoa Chính trị Hoàng Phố, nơi Chu Ân Lai làm giám đốc, và trong Hồng quân Trung Quốc.

Trong cuộc Chiến tranh Trung-Nhật lần 2, đầu tiên ông đã được bổ nhiệm làm sư đoàn phó sư đoàn 115 của Bát Lộ Quân, với chỉ huy là Lâm Bưu, và cuối thập niên 1930, ông được phong làm chỉ huy chiến trường gần gũi thành trì Sơn Tây của Diêm Tích Sơn (阎锡山). Trong cuộc Nội chiến Trung Quốc ông đã chỉ huy Quân chiến trường phía bắc Trung Quốc, và với cấp phó của mình là Từ Hướng Tiền, lực lượng của ông đã đánh bại các lực lượng của Phó Tác Nghĩa ở Thiên Tân gần Bắc Kinh. Sau đó từ tháng 8/1949 đến năm 1951 ông giữ chức Thị trưởng thành phố Bắc kinh.

Trong cuộc Chiến tranh Triều Tiên, Nhiếp tham gia trong nhóm ra quyết định chỉ huy cấp cao, hoạch định chiến dịch và chia sẻ trách nhiệm huy động chiến tranh. Nhiếp được phong làm nguyên soái năm 1955 và sau này đảm trách Chương trình vũ khí hạt nhân Trung Quốc. Ông được cử giữ chức Phó chủ tịch Ủy ban Quốc phòng, Phó chủ tịch Quân ủy Trung ương, Phó thủ tướng kiêm Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học kỹ thuật quốc gia...
Ông đã bị thanh trừng trong thời kỳ Cách mạng văn hóa.

Năm 1979, Nhiếp được giao làm phó tư lệnh chiến dịch tấn công Việt Nam.

Xem thêm

 Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân
 Thị trưởng Chính phủ Nhân dân thành phố Bắc Kinh
 Bí thư Tỉnh ủy (Trung Quốc)
 Bí thư Thành ủy thành phố Bắc Kinh

Tham khảo

Bài trên Nhân dân nhật báo
Lãnh đạo cuộc Trường Chinh
Cao đẳng Chiến tranh Hải quân Mỹ
King C. Chen, China's War with Vietnam, 1979.

Thị trưởng Bắc Kinh
Người Tứ Xuyên
Sinh năm 1899
Mất năm 1992
Quân nhân Trung Quốc trong Thế chiến thứ hai
Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Trung Quốc
Phó Thủ tướng Trung Quốc
Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XII
Tổng Tham mưu trưởng Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc


title: Hydropsyche cebuensis

text:
Hydropsyche cebuensis là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Hydropsyche


title: Armentulus

text:
Armentulus là một chi bướm ngày thuộc họ Lycaenidae.

Chú thích

Tham khảo

Họ Bướm xanh


title: Trentepohlia gedeana

text:
Trentepohlia gedeana là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Trentepohlia
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Orbona (bướm đêm)

text:
Orbona là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Loài
 Orbona fragariae (Vieweg, 1790)

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Orbona at funet

Xylenini
Cuculliinae


title: Hội nghị cấp cao Đông Á lần thứ 6

text:
Hội nghị cấp cao Đông Á là hội nghị thường niên hàng năm của các nước Đông Á bao gồm 10 nước Đông Nam Á, 3 nước Đông Bắc Á, cùng với Ấn Độ, New Zealand, Úc và các khách mời. Hội nghị thường diễn ra vào các tháng cuối năm. Hội nghị cấp cao Đông Á lần thứ 6 sẽ diễn ra tại Indonesia với các khách mời dự kiến là Hoa Kỳ và Nga.

Các nước dự kiến tham dự
Các nước thuộc ASEAN
Ấn Độ.
Nhật Bản.
Nam Hàn.
Trung Quốc.
New Zealand
Úc
Hoa Kỳ
Nga

Chương trình nghị sự

Chú thích

Hội nghị cấp cao Đông Á
Hội nghị ASEAN
Indonesia năm 2011
Hội nghị ngoại giao ở Indonesia
Hội nghị ngoại giao thế kỷ 21
Quan hệ quốc tế năm 2011
Hội nghị năm 2011
Lịch sử Bali


title: The Day You Went Away

text:
"The Day You Went Away" đĩa đơn thứ ba được thu âm bởi ban nhạc pop M2M. Đĩa đơn đã thực sự trở nên rất nổi tiếng ở châu Á, và đã được nữ ca sĩ người Đài Loan Vương Tâm Lăng hát lại bằng tiếng Quan thoại. Dù không được phát hành ở Hoa Kỳ nhưng video âm nhạc của bài hát vẫn được chơi trên các kênh truyền hình của nước này.

Video âm nhạc
Video âm nhạc được quay khá đơn giản, chiếu cảnh Marion Raven và Marit Larsen hát tại một vùng núi ở Na Uy vào mùa đông tuyết rơi.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Website chính thức Marit Larsen
Website chính thức Marion Raven

Bài hát của M2M
Đĩa đơn năm 2000


title: Cybister cardoni

text:
Cybister cardoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Severin miêu tả khoa học năm 1890.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Cybister


title: Tương Hoàng

text:
Tương Hoàng () là một kỳ của minh Xilin Gol (Tích Lâm Quách Lặc), khu tự trị Nội Mông Cổ, Trung Quốc.

Trấn
 Tân Bảo Lạp Cách (新宝拉格镇)
 Ba Ngạn Cách Lạp (巴彦塔拉镇)

Tô mộc
 Ông Cống Ô Lạp (翁贡乌拉苏木)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang thông tin chính thức

Đơn vị cấp huyện Nội Mông
Xilin Gol


title: Arimetus angulatus

text:
Arimetus angulatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Arimetus


title: Sant'Angelo Muxaro

text:
Sant'Angelo Muxaro (Sant'Àngilu Muxaru trong tiếng Sicilia) là một đô thị của tỉnh Agrigento ở vùng Sicilia, có vị trí cách khoảng 70 km về phía nam của Palermo và khoảng 20 km về phía bắc của Agrigento.

Sant'Angelo Muxaro giáp các đô thị sau: Agrigento, Alessandria della Rocca, Aragona, Casteltermini, Cattolica Eraclea, Cianciana, Raffadali, San Biagio Platani, Santa Elisabetta.

Lịch sử thay đổi dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Official Web Site

Đô thị tỉnh Agrigento


title: Cardiophorus hoploderus

text:
Cardiophorus hoploderus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1860.

Chú thích

Tham khảo

Cardiophorus


title: Saint-Mard, Seine-et-Marne

text:
Saint-Mard là một xã ở tỉnh Seine-et-Marne, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở Saint-Mard được gọi là Mardochiens.

Điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số là .

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-et-Marne

Tham khảo

Liên kết ngoài
1999 Land Use, from IAURIF (Institute for Urban Planning and Development of the Paris-Île-de-France région
Map of Saint-Mard on Michelin

Xã của Seine-et-Marne


title: La Tour-Blanche

text:
La Tour-Blanche là một xã, nằm ở tỉnh Dordogne vùng Aquitaine của Pháp. Xã này có diện tích 8,11 km², dân số năm 2004 là 441 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 145 m trên mực nước biển.

Hành chính

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Liên kết ngoài
 La Tour-Blanche trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Tour-Blanche, La


title: Gonophora mjobergi

text:
Gonophora mjobergi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Uhmann miêu tả khoa học năm 1939.

Chú thích

Tham khảo

Gonophora


title: 20405 Barryburke

text:
20405 Barryburke (1998 QP6) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 8 năm 1998 bởi Khảo sát tiểu hành tinh OCA-DLR ở Caussols.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 20405 Barryburke

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Kính hiển vi quét đầu dò

text:
Kính hiển vi quét đầu dò (tiếng Anh: Scanning probe microscopy, thường viết tắt là SPM) là tên gọi chung của nhóm kính hiển vi mà việc tạo ảnh bề mặt của mẫu vật được thực hiện bằng cách quét một mũi dò nhỏ trên bề mặt của mẫu vật. Nhóm kính hiển vi này ra đời vào năm 1981 với phát minh của Gerd Binnig và Heinrich Rohrer (IBM Zürich) về kính hiển vi quét chui hầm (cả hai đã giành giải Nobel Vật lý năm 1986 cho phát minh này).

Các loại SPM
Hiện nay, người ta đang sử dụng và phát triển nhiều loại kính hiển vi quét đầu dò, có thể phân ra thành một số loại như sau:
 AFM, atomic force microscopy - kính hiển vi lực nguyên tử
 BEEM, ballistic electron emission microscopy - kính hiển vi phát xạ điện tử xung kích
 EFM, electrostatic force microscope - kính hiển vi lực tĩnh điện
 ESTM electrochemical scanning tunneling microscope - Kính hiển vi quét chui hầm điện hóa
 FMM, force modulation microscopy - Kính hiển vi biến điệu lực
 KPFM, kelvin probe force microscopy - Kính hiển vi sử dụng lực đầu dò Kelvin
 MFM, magnetic force microscopy - Kính hiển vi lực từ
 MRFM, magnetic resonance force microscopy - Kính hiển vi cộng hưởng lực từ
 NSOM, near-field scanning optical microscopy (hay SNOM, scanning near-field optical microscopy) - Kính hiển vi quang học quét trường gần
 PSTM, photon scanning tunneling microscopy - Kính hiển vi quét chui hầm quang tử
 PTMS, photothermal microspectroscopy/microscopy - Kính hiển vi phát xạ nhiệt
 SECM, scanning electrochemical microscopy - Kính hiển vi quét điện hóa
 SCM, scanning capacitance microscopy - Kính hiển vi quét điện dung
 SGM, scanning gate microscopy - Kính hiển vi quét cổng
 SICM, scanning ion-conductance microscopy - Kính hiển vi quét iôn dẫn
 SPSM spin polarized scanning tunneling microscopy - Kính hiển vi điện tử phân cực spin quét chui hầm
 SThM, scanning thermal microscopy - Kính hiển vi quét nhiệt
 STM, scanning tunneling microscopy - Kính hiển vi quét chui hầm
 SVM, scanning voltage microscopy - Kính hiển vi quét điện thế
 SHPM, scanning Hall probe microscopy - Kính hiển vi quét đầu dò Hall

Ưu điểm của SPM
 Độ phân giải của kính không bị giới hạn do hiện tượng nhiễu xạ, mà chỉ bị giới hạn bởi kích thước của tương tác giữa đầu dò và mẫu, có thể nhỏ tới cấp picomet (10−12 m).
 Tương tác giữa mũi dò và mẫu được sử dụng làm một công cụ thao tác trên bề mặt, nhằm tạo ra các chi tiết nhỏ trong công nghệ nano (đây là kỹ thuật nanolithography - điêu khắc nano).

Nhược điểm của SPM
 Quá trình ghi ảnh thường rất chậm do quá trình quét đòi hỏi thời gian lớn.
 Kích thước ảnh không lớn
 Chỉ cho ảnh vi cấu trúc bề mặt.

Xem thêm
 Kính hiển vi
 Kính hiển vi điện tử
 Kính hiển vi lực nguyên tử
 Kính hiển vi lực từ
 Kính hiển vi quét chui hầm

Tham khảo

Vật lý chất rắn
Khoa học vật liệu
Kính hiển vi
Kính hiển vi quét đầu dò


title: Nyctimystes gularis

text:
Nyctimystes gularis là một loài ếch thuộc họ Pelodryadidae.
Đây là loài đặc hữu của Papua New Guinea.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông ngòi.

Chú thích

Tham khảo

 Richards, S. & Zweifel, R. 2004. Nyctimystes gularis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.
G
Động vật lưỡng cư Papua New Guinea


title: Hoa hậu Quý bà Thế giới 2009

text:
Hoa hậu Quý bà Thế giới 2009 được tổ chức tại Bà Rịa – Vũng Tàu, Việt Nam vào tháng 11 năm 2009

Bối cảnh
Lễ ký kết hợp đồng đã được tổ chức tại khách sạn Rex, TP HCM ngày 22 tháng 7 năm 2008 giữa ông David Z. Marmel, Chủ tịch tổ chức Hoa hậu Quý bà Thế giới và Ban tổ chức .

Theo quy chế mới "thi hoa hậu toàn quốc mỗi năm tổ chức không quá một lần" của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Quyết định số 87/2008/QĐ BVHTTDL ngày 30.12.2008) cho nên chỉ có một cuộc thi hoa hậu duy nhất tại Việt Nam trong năm 2009 là Hoa hậu Quý bà đẹp và thành đạt Việt Nam

Kết quả
Ngày 22 tháng 11 năm 2009, đêm chung kết cuộc thi Hoa hậu Quý bà Thế giới 2009 được tổ chức tại Cung trình diễn Bà Rịa-Vũng Tàu. Kết thúc cuộc thi, hoa hậu Nga Victoria Radochinskaya đã đăng quang ngôi hoa hậu, á hậu 1 là hoa hậu Mỹ Andrea Robertson, danh hiệu á hậu 2 được trao cho Hoàng Thị Yến của Việt Nam

Xem thêm
Hoa hậu Quý bà Việt Nam 2009

Chú thích

Hoa hậu Quý bà
Năm 2009
Việt Nam năm 2009


title: Clepsimorpha

text:
Clepsimorpha là một chi bướm đêm thuộc họ Gelechiidae. Chúng rất nhỏ với cánh hẹp. Ấu trùng loài này ăn phần lớn các loài thuộc chi này ăn bên trong lá cây chủ. Có khoảng 650 loài Bắc Mỹ.

Tham khảo

Gelechiidae


title: Limbodessus hahni

text:
Limbodessus hahni là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Watts & Humphreys miêu tả khoa học năm 2000.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Limbodessus


title: Woodbury, Minnesota

text:
Woodbury, Minnesota là một thành phố nằm ở quận thuộc tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Năm 2019, đây là thành phố đông dân thứ chín tiểu bang Minnesota với dân số 72,828.

Tham khảo

Thành phố của Minnesota


title: Agelasinus viridis

text:
Agelasinus viridis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1863.

Chú thích

Tham khảo

Agelasinus


title: Hydrovatus sporas

text:
Hydrovatus sporas là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Guignot miêu tả khoa học năm 1959.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydrovatus


title: Arthroleptis wahlbergii

text:
Arthroleptis wahlbergii là một loài ếch trong họ Arthroleptidae. Chúng được tìm thấy dọc theo the coastal areas of miền đông Nam Phi và có thể cả Mozambique.

Môi trường sống

Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng khô nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vùng đất ẩm có cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các đồn điền, vườn nông thôn, các vùng đô thị, và các khu rừng trước đây bị suy thoái nặng nề, nơi mà nó được tìm thấy chủ yếu trong xác lá và rễ thực vật. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo

 Minter, L., Channing, A. & Harrison, J. 2004. Arthroleptis wahlbergii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.
 Sasol Field Guide to Frogs of miền nam Africa, V. Carruthers, 2001 - ISBN 978-1-86872-595-3.

W
Động vật lưỡng cư Nam Phi


title: 7519 Paulcook

text:
7519 Paulcook (1989 UN3) là một tiểu hành tinh nằm phía ngoài của vành đai chính được phát hiện ngày 31 tháng 10 năm 1989 bởi B. G. W. Manning ở Stakenbridge.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 7519 Paulcook

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1989


title: Treix

text:
Treix là một xã thuộc tỉnh Haute-Marne trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Haute-Marne

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Haute-Marne