title: Jonathan Edwards

text:
Jonathan Edwards (sinh 5 tháng 10 năm 1703 – mất 28 tháng 3 năm 1758) là nhà thần học và nhà thuyết giáo người Mỹ thuộc giáo phái Tự trị Giáo đoàn (Congregational). Ông được biết đến như là nhà thần học lớn nhất và sâu sắc nhất trong cộng đồng Tin lành (Evangelical) tại Hoa Kỳ. Tuy Edwards viết về nhiều lãnh vực khác nhau, ông thường được xem là người nhiệt tâm bảo vệ nền thần học Calvin và di sản Thanh giáo.

Tuổi trẻ

Jonathan là con của Timothy Edwards (1669-1729), một mục sư tại East Windsor, Timothy phải tìm cách bù đắp phần lợi tức ít ỏi của mình bằng cách dạy kèm các sinh viên. Vợ của Timothy, Esther Stoddard, là con gái của Mục sư Solomon Stoddard ở Northampton, bà là một phụ nữ có nhiều khả năng về trí tuệ cùng với một cá tính độc lập.

Jonathan, con trai duy nhất và là người con thứ năm trong số chín người con của họ. Cha và chị của Jonathan, cả hai đều được hưởng một nền giáo dục tốt, dạy cậu bé học. Năm lên mười, Jonathan viết một luận đề khá hài hước về tính phi vật chất của linh hồn; cậu bé tỏ ra thích thú môn lịch sử thiên nhiên, và viết một tiểu luận khá xuất sắc về tập quán của "loài nhện bay".

Jonathan nhập học tại Đại học Yale năm 1716 khi chưa đủ tuổi 13. Năm sau, cậu bắt đầu làm quen và chịu thuyết phục bởi những luận văn của John Locke. Trước khi tốt nghiệp vào tháng 9 năm 1720 với tư cách là thủ khoa và trưởng lớp, xem ra trong tâm trí của chàng trai này đã định hình một hệ thống triết học. Jonathan dành hai năm kế tiếp để theo học môn thần học tại New Haven.

Từ năm 1720 đến năm 1726, theo những điều ghi lại trong nhật ký, Jonathan khao khát tìm kiếm sự cứu rỗi và không chịu hài lòng cho đến khi có được một trải nghiệm vào năm cuối tại trường đại học, khi cậu không còn cảm giác rằng, theo sự tuyển chọn của Thiên Chúa, một số người được dành sẵn cho sự cứu chuộc trong khi những người khác bị phó cho sự hư mất đời đời, là "một học thuyết đáng ghê sợ"; nhưng ngược lại, cậu nhận biết đây là "một điều hết sức vui thỏa, tươi sáng và ngọt ngào". Jonathan nhận được niềm vui lớn lao khi ngắm xem vẻ đẹp của thiên nhiên, và vui thú khi thưởng thức ý nghĩa ẩn giấu đằng sau những dòng chữ của sách Nhã ca trong Cựu Ước.

Jonathan được phong chức mục sư tại Northampton vào ngày 5 tháng 2 năm 1727 và nhận làm phụ tá quản nhiệm cho ông ngoại ông, Solomon Stoddard. Trong năm này, ông kết hôn với Sarah Pierpont, cô con gái 17 tuổi của James Pierpont, người sáng lập Đại học Yale.

Năm 1729, Stoddard qua đời, để lại cho người cháu nhiệm vụ khó khăn của một quản nhiệm, chăm sóc một trong những giáo đoàn lớn nhất và giàu có nhất tại khu định cư.

Đại Tỉnh thức

Năm 1731 Edwards bắt đầu một loạt bài giảng tại Boston, về sau được xuất bản dưới tựa đề Thiên Chúa được Tôn vinh khi con người Phụ thuộc vào Ngài, nhằm phản bác tư tưởng của nền thần học Arminius.

Năm 1733, một cuộc phục hưng tôn giáo bùng phát tại Northampton, lên đến đỉnh điểm vào mùa đông năm 1734 và kéo dài cho đến mùa xuân năm sau. Cuộc phục hưng thu hút sự quan tâm đặc biệt của dân chúng trong thị trấn đến nỗi họ xao lãng công việc hằng ngày. Trong sáu tháng, có gần ba trăm người gia nhập giáo đoàn. Đây cũng là cơ hội cho Edwards nghiên cứu tiến trình qui đạo trong mọi giai đoạn của nó, ông ghi lại những quan sát của mình với nhiều chi tiết về tâm lý cùng với các nhận xét trong Câu chuyện về Hành động của Thiên Chúa trong Kinh nghiệm Qui đạo của hàng trăm người tại Northampton (1737).

Năm 1741, Edwards cho xuất bản tác phẩm Những Dấu chỉ Đặc trưng khi Linh của Thiên Chúa Hành động, đặc biệt xem xét đến một hiện tượng thường bộc phát trong các cuộc truyền giảng phục hưng: tình trạng ngất xỉu, kêu la, và co giật. Những "hiệu ứng thể chất" này, theo quan điểm của Edwards, không phải là những dấu hiệu đặc trưng khi Linh của Thiên Chúa vận hành. Năm 1742, ông viết một luận văn khác, Những Suy nghĩ về Phục hưng ở New England, những luận cứ trình bày trong tác phẩm này góp phần đáng kể giúp cải thiện tình trạng đạo đức của xứ sở. Edward cho rằng những biểu lộ cảm xúc khi người nghe chịu thuyết phục về tội lỗi là tình trạng tự nhiên, ông cũng biện hộ cho phương cách thuyết giảng nhấn mạnh đến cơn thịnh nộ và sự trừng phạt của Thiên Chúa dành cho người có tội.

Mùa xuân năm 1735, cuộc phục hưng bắt đầu thoái trào và tinh thần thế tục quay trở lại. Nhưng thời kỳ này kéo dài không lâu, và cuộc phục hưng lại bùng phát khắp thung lũng Connecticut, tiếng tăm của nó lan đến Anh và Scotland. Cuộc phục hưng được tiếp bước bởi cuộc Đại Tỉnh thức dưới sự dẫn dắt của Edwards. Vào thời gian này, ông bắt đầu tiếp xúc với George Whitefield và thuyết giảng một trong những bài giảng nổi tiếng nhất của ông Tội nhân trong tay Thiên Chúa đang thịnh nộ tại Enfield, Connecticut năm 1741. Dù vậy, cuộc phục hưng được tiếp nhận với thái độ lạnh nhạt của giới lãnh đạo giáo hội.

Năm 1749 Edwards cho xuất bản hồi ký về David Brainerd, một mục sư trẻ tuổi tìm đến rao giảng Phúc âm cho người da đỏ, đính hôn với Jerusha, con gái của Edwards, đến sống với gia đình ông trong vài tháng và qua đời tại Northampton vào ngày 7 tháng 10 năm 1747.

Năm 1748 xảy ra sự bất đồng giữa Edwards và giáo đoàn của ông liên quan đến các điều kiện được áp dụng cho lễ báp têm, cuối cùng dẫn đến việc Edwards phải rời khỏi nhà thờ ông đã phục vụ trong gần hai mươi năm. Năm 1750, ông nhận lời làm quản nhiệm cho một nhà thờ tại Stockbridge, cùng lúc đến giảng đạo cho người da đỏ Housatonic. Ông đứng ra bảo vệ người da đỏ chống lại những người da trắng đang tìm cách bóc lột họ.

Năm 1757, nhân cái chết của Mục sư Aaron Burr, người đã kết hôn với Esther, con gái của Edwards năm năm trước (con trai của họ, Aaron Burr, sau này là Phó Tổng thống Hoa Kỳ), Edwards miễn cưỡng nhận lời thế chỗ con rể của mình để làm viện trưởng Đại học New Jersey (nay là Đại học Princeton) vào tháng 2 năm 1758, nhưng ông qua đời chỉ 40 ngày sau đó, vào ngày 28 tháng 3 năm 1758.

Khoa học
Edwards tỏ ra thích thú với những phát minh của Isaac Newton và các nhà khoa học đương thời. Trước khi dành trọn thời gian cho chức vụ mục sư, Edwards đã viết về các chủ đề khác nhau trong ngành triết học tự nhiên. Trong khi bày tỏ sự quan ngại vì nhiều người bị thu hút bởi chủ nghĩa vật chất và thái độ tin tưởng tuyệt đối vào lý trí, ông nhận biết rằng những quy luật thiên nhiên được tạo lập bởi Thiên Chúa nhằm bày tỏ sự khôn ngoan và sự quan tâm của ngài dành cho thế giới. Do đó, những khám phá khoa học không phải là hiểm họa cho đức tin của ông; đối với Edwards, không hề có sự mâu thuẫn nào giữa tâm linh và vật chất.

Di sản

Trong số những người chịu ảnh hưởng bởi tư tưởng thần học của Jonathan Edwards có những tên tuổi lớn như Samuel Hopkins, Joseph Bellamy, Gideon Hawley và con trai ông, Jonathan Edwards, Jr. Nhiều người trong số các hậu duệ của Jonathan và Sarah Edwards sau này là các công dân nổi tiếng của Hoa Kỳ như Phó Tổng thống Aaron Burr, viện trưởng các đại học như Timothy Dwight, Jonathan Edwards, Jr. và Merril Edwards Gates. Jonathan và Sarah Edwards cũng là tổ phụ của Đệ Nhất Phu nhân Edith Roosevelt (vợ của Tổng thống Theodore Roosevelt), nhà văn O. Henry, nhà xuất bản Frank Nelson Doubleday và nhà văn Robert Lowell.

Tác phẩm
Cho đến nay nhiều tác phẩm của Edwards vẫn được xuất bản. Một số trong những tác phẩm quan trọng của ông:
 A Faithful Narrative of the Surprising Work of God, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-722-5
 A History of the Work of Redemption including a View of Church History, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-633-4
 A Treatise Concerning Religious Affections, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-746-1
 Concerning the End for Which God Created The World, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-624-2
 Distinguishing Marks of a Work of the Spirit of God, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-637-2
 Freedom of the Will, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-619-8
 Original Sin, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-760-7
 Some thoughts concerning the present revival in New England and the way it ought to be acknowledged and promoted, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-379-1
 The Life and Diary of David Brainerd, Missionary to the Indians, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-381-4
 The Nature of True Virtue, reprinted by Diggory Press ISBN 978-1-84685-759-1
 Charity and its Fruits, reprinted by Banner of Truth ISBN 978-0-85151-351-5

Xem thêm
 Đại Tỉnh thức
 Tội nhân trong tay Thiên Chúa đang thịnh nộ
 Tự trị Giáo đoàn

Tham khảo

Liên kết ngoài

 The Sermon  Bài giảng Tội nhân trong tay Thiên Chúa đang thịnh nộ của Jonathan Edwards (tiếng Anh)
 Jonathan Edwards Center, Yale University. Complete Online Critical Edition of Edwards
 Works by Jonathan Edwards. Christian Classics Ethereal Library, Calvin College.
 Works by Jonathan Edwards.
 Freedom of the Will in PDF
 Sermons by Jonathan Edwards
 A collection of links to Jonathan Edwards' works
 Audio recordings of Edwards' Works in MP3 format: Volume 1 , Volume 2
 Stanford Encyclopedia of Philosophy entry
 "The Pastor as Theologian: The Life and Ministry of Jonathan Edwards", a lecture by John Piper
 "The Governmental Theory of the Atonement: Edwards' Atonement Theology" , an article from conservative, Reformed perspective
 Perspectives in American Literature - A Research and Reference Guide , an Edwards bibliography

Nhà thần học
Lịch sử tôn giáo Hoa Kỳ
Tin Lành
Kitô giáo
Tín hữu Tự trị Giáo đoàn
Nhà lãnh đạo Cơ Đốc giáo Hoa Kỳ
Mất năm 1758
Sinh năm 1703
Triết gia thế kỷ 18
Cựu sinh viên Đại học Yale
Giảng viên Đại học Yale
Người Mỹ gốc Anh


title: Helicopsyche bartona

text:
Helicopsyche bartona là một loài Trichoptera trong họ Helicopsychidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Helicopsyche


title: Euterebra brevicula

text:
Euterebra brevicula là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Terebridae, họ ốc dài.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Euterebra


title: Hopea vaccinifolia

text:
Hopea vaccinifolia là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Brunei và Malaysia.

Chú thích

Tham khảo
 Ashton, P. 1998. Hopea vaccinifolia. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Chi Sao
Thực vật Brunei
Thực vật Indonesia
Thực vật Malaysia
Thực vật đặc hữu Borneo
Thực vật Borneo


title: Kim Động

text:
Kim Động là một huyện thuộc tỉnh Hưng Yên, Việt Nam.

Địa lý
Huyện Kim Động nằm ở phía tây nam của tỉnh Hưng Yên, nằm bên tả ngạn sông Hồng, cách thành phố Hưng Yên khoảng 12 km, cách trung tâm thủ đô Hà Nội khoảng 50 km, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp huyện Ân Thi và huyện Tiên Lữ
Phía tây giáp huyện Phú Xuyên, thành phố Hà Nội
Phía nam giáp thành phố Hưng Yên
Phía bắc giáp huyện Khoái Châu.

Huyện Kim Động có diện tích 103,83 km², dân số năm 2020 là 118.416 người, mật độ dân số đạt 1.145 người/km².

Sông Hồng là ranh giới tự nhiên giữa huyện với thành phố Hà Nội. Trên địa bàn huyện có các sông nhỏ như: sông Bần, sông Kim Ngưu,... chảy qua.

Hành chính
Huyện Kim Động có 17 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Lương Bằng (huyện lỵ) và 16 xã: Chính Nghĩa, Đồng Thanh, Đức Hợp, Hiệp Cường, Hùng An, Mai Động, Nghĩa Dân, Ngọc Thanh, Nhân La, Phạm Ngũ Lão, Phú Thịnh, Song Mai, Thọ Vinh, Toàn Thắng, Vĩnh Xá, Vũ Xá.

Lịch sử
Năm Minh Mệnh thứ 12 (1831), tỉnh Hưng Yên được thành lập và huyện Kim Động thuộc tỉnh Hưng Yên.

Ngày 27 tháng 1 năm 1968, hợp nhất tỉnh Hải Dương và tỉnh Hưng Yên thành tỉnh Hải Hưng và huyện Kim Động thuộc tỉnh Hải Hưng.

Sau năm 1975, huyện Kim Động có 22 xã: Bảo Khê, Chính Nghĩa, Đồng Thanh, Đức Hợp, Hiến Nam, Hiệp Cường, Hùng An, Hùng Cường, Lam Sơn, Lương Bằng (huyện lỵ), Mai Động, Nghĩa Dân, Ngọc Thanh, Nhân La, Phạm Ngũ Lão, Phú Cường, Phú Thịnh, Song Mai, Thọ Vinh, Toàn Thắng, Vĩnh Xá, Vũ Xá.

Ngày 24 tháng 2 năm 1979, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định 70-CP về việc hợp nhất huyện Kim Động và huyện Ân Thi thành huyện Kim Thi thuộc tỉnh Hải Hưng.

Ngày 4 tháng 1 năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 02-HĐBT về việc sáp nhập hai xã Hiến Nam và Lam Sơn được sáp nhập vào thị xã Hưng Yên quản lý.

Ngày 23 tháng 3 năm 1996, Chính phủ ban hành các Nghị định 05-CP về việc chia huyện Kim Thi thành hai huyện Kim Động và Ân Thi.

Huyện Kim Động có diện tích tự nhiên 11.633,61 hécta và 124.507 nhân khẩu, có 20 xã: Bảo Khê, Chính Nghĩa, Đồng Thanh, Đức Hợp, Hiệp Cường, Hùng An, Hùng Cường, Lương Bằng, Mai Động, Nghĩa Dân, Ngọc Thanh, Nhân La, Phạm Ngũ Lão, Phú Cường, Phú Thịnh, Song Mai, Thọ Vinh, Toàn Thắng, Vĩnh Xá, Vũ Xá.

Ngày 22 tháng 3 năm 2002, Chính phủ ban hành Nghị định 28/2002/NĐ-CP về việc thành lập thị trấn Lương Bằng - thị trấn huyện lỵ của huyện Kim Động trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của xã Lương Bằng cũ.

Ngày 23 tháng 9 năm 2003, Chính phủ ban hành Nghị định 108/2003/NĐ-CP về việc sáp nhập xã Bảo Khê thuộc huyện Kim Động vào thị xã Hưng Yên quản lý.

Huyện Kim Động còn lại 11.464,87 ha diện tích tự nhiên và 122.650 nhân khẩu; có 19 đơn vị hành chính trực thuộc gồm các xã: Nghĩa Dân, Toàn Thắng, Vĩnh Xá, Ngũ Lão, Thọ Vinh, Đồng Thanh, Song Mai, Chính Nghĩa, Nhân La, Phú Thịnh, Mai Động, Đức Hợp, Hùng An, Ngọc Thanh, Vũ Xá, Hiệp Cường, Phú Cường, Hùng Cường và thị trấn Lương Bằng.

Ngày 6 tháng 8 năm 2013, Chính phủ ban hành Nghị định 95/NQ-CP về việc sáp nhập các xã Hùng Cường, Phú Cường thuộc huyện Kim Động vào thành phố Hưng Yên quản lý.

Huyện Kim Động còn lại 10.285,30 ha diện tích tự nhiên và 111.417 nhân khẩu; có 17 đơn vị hành chính cấp xã, gồm thị trấn Lương Bằng và 16 xã: Toàn Thắng, Nghĩa Dân, Phạm Ngũ Lão, Vĩnh Xá, Đồng Thanh, Thọ Vinh, Phú Thịnh, Đức Hợp, Mai Động, Hùng An, Song Mai, Ngọc Thanh, Hiệp Cường, Chính Nghĩa, Nhân La, Vũ Xá.

Danh nhân

Các tiến sĩ thời phong kiến
Vũ Lãm, người xã Bảo Khê, đỗ hoàng giáp năm 1442
Đào Cảnh Huống (1434-?), người xã Song Mai, đỗ tam giáp năm 1478
Nguyễn Nho Tông, người xã Vũ Xá đỗ tam giáp, năm 1487
Lương Đức Uy, người xã Vĩnh Xá, đỗ tam giáp năm 1493

Giao thông
Đường bộ: quốc lộ 39 (từ Khoái Châu sang) và quốc lộ 38 (từ Ân Thi lại), gặp nhau ở phố Trương (Toàn Thắng), rồi nằm trùng lên nhau, chạy xuyên giữa huyện, qua Lương Bằng, sang thành phố Hưng Yên mới tách nhau ra. Ngoài ra còn có dự án đường cao tốc Hưng Yên – Thái Bình đi qua đang được triển khải đầu tư xây dựng.
Đường thủy: sông Hồng.

Làng nghề
Các làng nghề, nghề phụ sản xuất tại một số địa phương trong huyện như:

 Làng chăn, ga, gối, đệm Cốc Khê (Ngũ Lão)
 Làng nghề nấu rượu Trương Xá (Toàn Thắng)
Trồng hoa thôn Tạ Hạ (Chính Nghĩa)
Mây tre song đan Duyên Yên (Ngọc Thanh)
Nghề xây dựng, vật liệu xây dựng Chính Nghĩa
 Xây dựng, vật liệu xây dựng Phạm Ngũ Lão
Làm cơm phở, bún, bánh, lẩu, canh cá rô thôn Tiên Cầu (Hiệp Cường)
Nghề vận tải thủy Phú Cường (Phú Thịnh)
 Làm bún khô Nghĩa Giang (Toàn Thắng)
 Mây tre đan Quảng Lạc (Phú Thịnh)
 Nghề ép dầu húng quế Văn Nghệ (Mai Động)
Nghề điện dân dụng Lương Xá (Hiệp Cường).

Tham khảo


title: Creissan

text:
Creissan là một xã thuộc tỉnh Hérault trong vùng Occitanie ở phía nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 54 mét trên mực nước biển. Dân số thời điểm năm 1999 là 938 người.

Tham khảo

Xã của Hérault


title: Arroyomolinos, Madrid

text:
Arroyomolinos là một đô thị trong Cộng đồng Madrid, Tây Ban Nha. Đô thị Arroyomolinos, Madrid có diện tích 20,66 km², dân số theo điều tra năm 2010 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha là người. Đô thị Arroyomolinos, Madrid nằm ở khu vực có độ cao mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Đô thị ở Cộng đồng Madrid


title: 7648 Tomboles

text:
7648 Tomboles (tên chỉ định: 1989 TB1) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Yoshikane Mizuno và Toshimasa Furuta ở Kani, Gifu Prefecture, Nhật Bản, ngày 8 tháng 10 năm 1989. Nó được đặt theo tên Tom Boles.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 7001–8000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1989
Được phát hiện bởi Toshimasa Furuta
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: A-Teens

text:
A-Teens (hay tên gọi cách điệu là A*Teens) là một nhóm nhạc pop đến từ Stockholm, Thụy Điển, thành lập năm 1998 bởi Niklas Berg với ý định ban đầu là một ban nhạc tôn vinh ABBA. Ban nhạc lúc đầu được đặt tên là ABBA Teens nhưng sau đó đổi thành A-Teens. Nhóm gồm 4 thành viên: Marie Serneholt, Amit Sebastian Paul, Dhani Lennevald và Sara Lumholdt.

Tiểu sử
Lúc đầu ban nhạc được đặt tên ABBA Teens. Tuy nhiên, sau yêu cầu từ Björn Ulvaeus và Benny Andersson của ABBA, ban nhạc được đổi tên thành A*Teens để tránh sự nhầm lẫn . Điều này cũng tạo điều kiện cho A*Teens có nhiều tự do hơn trong việc sáng tạo phong cách âm nhạc của nhóm.

Album đầu tiên của nhóm đã đạt được thành công trên khắp thế giới và đến năm 2001 số lượng album bán ra đạt con số khoảng 6 triệu bản.

Đến năm 2004, ban nhạc tuyên bố họ sẽ nghỉ ngơi sau khi phát hành album Greatest Hits. Mỗi ca khúc trong album này đều ít nhất lọt vào top 20 của một quốc gia trên thế giới. A*Teens chính thức tuyên bố tan rã ngày 15 tháng 4 năm 2006. Các thành viên của nhóm đều đã bắt đầu sự nghiệp solo riêng.

Album
 1999: The ABBA Generation
 2001: Teen Spirit
 2002: Pop 'til You Drop!
 2003: New Arrival
 2004: Greatest Hits

Chú thích

Liên kết
 Trang web chính thức của A*Teens
 Trang MySpace chính thức của Amit Paul

Ban nhạc thập niên 1990
Ban nhạc thập niên 2000
Ban nhạc Thụy Điển
ABBA
Bộ tứ âm nhạc
Nhóm nhạc nhí
Nhóm nhạc nam nữ Thụy Điển


title: Cottrell, Oregon

text:
Cottrell là một cộng đồng chưa hợp nhất trong phía bắc Quận Clackamas, Oregon, Hoa Kỳ.. Nó được đặt tên theo họ của bà Charles Andrews là cái họ của bà lúc chưa lấy chồng là Cottrell. Có một bưu điện Cottrell từ năm 1894 cho đến năm 1904; nó có lẽ đóng cửa khi việc giao thư miễn phí đến vùng nông thôn được nới rộng đến khu vực này. Cũng có một trường học ở Cottrell, cách địa phương 1 dặm về phía đông. Có một trạm xe điện tại Cottrell thuộc tuyến đường xe điện Núi Hood nay đã ngưng hoạt động nằm về phía bắc khoảng 1 dặm. Trạm xe bỏ hoang này nằm phía bên kia vạch ranh giới Quận Multnomah.

Xem thêm
Lạch Johnson (sông Willamette)

Tham khảo

Quận Clackamas, Oregon
Khởi đầu năm 1894 ở Oregon


title: Lacconectus oceanicus

text:
Lacconectus oceanicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Régimbart miêu tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Lacconectus


title: Physalaemus evangelistai

text:
Physalaemus evangelistai là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Brasil.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng đất ẩm có cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng ngập nước hoặc lụt theo mùa, đầm nước, và đầm nước ngọt có nước theo mùa. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Nascimento, L.B., Eterovick, P.C., Colli, G. & Silvano, D. 2004. Physalaemus evangelistai. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Physalaemus
Động vật đặc hữu Brasil


title: Gastrotheca orophylax

text:
Gastrotheca orophylax là một loài ếch trong họ Hemiphractidae.
Nó được tìm thấy ở Colombia và Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và đất canh tác. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Coloma, L.A., Ron, S., Lynch, J. & Almeida, D. 2004. Gastrotheca orophylax . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Chi Nhái túi
Động vật lưỡng cư Colombia
Động vật lưỡng cư Ecuador
Động vật lưỡng cư Andes
Loài sắp nguy cấp theo Sách đỏ IUCN


title: Montalembert, Deux-Sèvres

text:
Montalembert là một xã trong tỉnh Deux-Sèvres trong vùng Nouvelle-Aquitaine ở phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 180 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Deux-Sèvres


title: Clavières

text:
Clavières là một xã ở tỉnh Cantal, thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Cantal

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Clavières sur le site de l'Institut géographique national

Clavieres


title: Saito, Miyazaki

text:
là một thành phố thuộc tỉnh Miyazaki, Nhật Bản.

Tham khảo

Liên kết ngoài

  Official website

Thành phố tỉnh Miyazaki


title: Aphthonocosma

text:
Aphthonocosma là một chi bướm đêm thuộc phân họ Tortricinae của họ Tortricidae.

Các loài
Aphthonocosma plutarcha Diakonoff, 1953

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Archipini


title: Tam giác vuông

text:
Tam giác vuông là một tam giác có một góc là góc vuông (góc 90 độ). Mối quan hệ giữa các cạnh và góc của một tam giác vuông là nền tảng cơ bản của lượng giác học.

Thuật ngữ

Cạnh đối diện với góc vuông gọi là cạnh huyền. Hai cạnh kề với góc vuông là cạnh bên (hay còn gọi là cạnh góc vuông). Cạnh a có thể xem là kề với góc B và đối góc A, trong khi cạnh b kề góc A và đối góc B.

Nếu chiều dài của ba cạnh là các số nguyên, tam giác được gọi là tam giác Pythagore và chiều dài ba cạnh của nó được gọi chung là Bộ ba số Pythagore.

Các định lý

Góc
Trong tam giác vuông, 2 góc nhọn phụ nhau.

Đường cao

Nếu một đường cao được vẽ từ đỉnh góc vuông cho tới cạnh huyền thì tam giác vuông được chia thành hai tam giác nhỏ hơn đồng dạng với tam giác gốc và đồng dạng với nhau. Từ đó:

Chiều cao là trung bình nhân của hai đoạn cạnh huyền.
 Mỗi cạnh của tam giác vuông là trung bình nhân của cạnh huyền và hai đoạn của cạnh huyền kề với cạnh bên.

Công thức được viết là:

 (Đôi khi được gọi là Định lý đường cao tam giác vuông)

Trong đó, a, b, c, d, e, f được thể hiện như trong biểu đồ. Do đó:

Hơn nữa, chiều cao với cạnh huyền còn có liên quan tới các cạnh bên của tam giác vuông bằng

Diện tích
Với bất cứ tam giác nào, diện tích đều bằng một nửa chiều dài đáy nhân với chiều cao tương ứng. Trong một tam giác vuông, nếu một cạnh góc vuông được coi là đáy thì cạnh góc vuông còn lại được xem là chiều cao, diện tích của tam giác vuông khi đó sẽ bằng một nửa tích của hai cạnh góc vuông. Công thức diện tích của tam giác là:

Trong đó a và b là 2 cạnh góc vuông của tam giác, c là cạnh huyền và h là đường cao của tam giác

Nếu đường tròn nội tiếp tiếp tuyến cạnh huyền AB tại điểm P, coi bán chu vi (a + b + c) / 2 là s, chúng ta có  và  và diện tích sẽ là:

Công thức này chỉ áp dụng với các tam giác vuông.

Đường trung tuyến trong tam giác vuông
Trong tam giác vuông, đường trung tuyến ứng với cạnh huyền bằng nửa cạnh huyền.

Định lý Pytago

Định lý Pytago phát biểu rằng:
Tổng diện tích của hai hình vuông vẽ trên cạnh kề của một tam giác vuông bằng diện tích hình vuông vẽ trên cạnh huyền của tam giác này. (xem hình 3)

Nó được thể hiện bằng phương trình  trong đó, c là chiều dài của cạnh huyền và a và b là chiều dài của hai cạnh còn lại.

Bán kính đường tròn nội tiếp và bán kính đường tròn ngoại tiếp
Bán kính của đường tròn nội tiếp của một tam giác vuông với hai cạnh bên a và b và cạnh huyền c là:

Bán kính của đường tròn ngoại tiếp bằng chiều dài một nửa cạnh huyền

Tỷ số lượng giác của góc nhọn
Trong tam giác vuông có góc nhọn  thì

 = cạnh đối/cạnh huyền

 = cạnh kề/cạnh huyền

 = cạnh đối/cạnh kề

 = cạnh kề/cạnh đối .

Có một bài thơ giúp ta nhớ được:                                                                                "Sin đi học / Cos không hư / Tan đoàn kết / Cot kết đoàn''.

Dấu hiệu nhận biết tam giác vuông

Tham khảo

Calculator for right triangles

Tam giác
Hình học tam giác


title: Euxoa citricolor

text:
Euxoa citricolor là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở miền đông South Dakota và miền tây North Dakota, tây bắc tới miền nam Alberta, phía tây đến miền tây Washington và phía nam và phía đông đến miền nam California, New Mexico và Colorado.

Sải cánh dài 34–37 mm. Con trưởng thành bay vào tháng 8 đến tháng 9. Có một lứa một năm.

Liên kết ngoài
Species info
Images

Chú thích

Euxoa


title: Landsberg am Lech

text:
Landsberg am Lech là một đô thị ở tây nam bang Bayern,  Đức, cách München khoảng 65 km về phía tây và cách Augsburg 35 km về phía nam. Đây là thủ phủ của huyện Landsberg am Lech.

Địa điểm đáng tham quan

Kiến trúc

Phố cổ
Trung tâm là Công trường chính có hình tam giác khác thường. Nằm ở giữa là bồn nước Marienbrunnen, được xây dựng vào khoảng năm 1700. Ở phía tây của nó là tòa thị chính cổ với mặt tiền kiểu rococo tráng lệ, thiết kế bởi Dominikus Zimmermann. Ở phía tây nam của quảng trường là tu viện Ursuline trước đây, với nhà thờ tu viện dựa trên kế hoạch của Dominikus Zimmermann. Ở phía đông bắc, quảng trường chính được giới hạn bởi tòa tháp Schmalzturm (còn được gọi Schöner Turm), một tòa tháp của thành phố có từ thế kỷ 13.

Xa hơn về phía bắc, nhà thờ giáo xứ Đức Mẹ Maria ngự trị khu phố cổ của Landsberg. Tòa nhà Gothic ban đầu được thiết kế lại theo phong cách baroque vào khoảng năm 1708. Bên trong có vẻ lộng lẫy kiểu thời baroque thịnh hành mà Matthias Stiller và Jörg Pfeifer đã góp một phần công sức vào.

Nằm khuất trong Vorderen Anger (khu phố cổ phía bắc) là Johanniskirche, cũng là một thiết kế của Dominikus Zimmermann, được coi là một trong những công trình kiến trúc sáng tạo, quyến rũ nhất của Rococo ở Bayern.

Ở phía tây của khu phố cổ là khu sản xuất muối (thứ nguyên liệu được ví như vàng trong thời đại Trung cổ). Hiện tại, khu này được sử dụng làm khu dân cư và các tòa nhà thương mại, ngoài ra còn là thư viện thành phố và kho lưu trữ thành phố.

Từ Schmalzturm trên quảng trường chính, Alte Bergstrasse dẫn lên "núi" đến bờ cao phía đông. Lưu thông bên trái là bắt buộc trên con đường rất hẹp và dốc cho đến những năm 1950. Dãy nhà lãng mạn, đẹp như tranh vẽ trong "Hexenviertel" và Landsberger Schlossberg nằm ở phía nam của Alte Bergstrasse. Bản thân lâu đài (Landespurch, tên được đặt cho thành phố), đã bị phá bỏ vào năm 1800–1810.

Trên "núi" có các tòa nhà trước đây của Dòng Tên: Nhà thờ Thánh giá Linh thiên (còn gọi là Nhà thờ Maltese, được thánh hiến năm 1754), trường cao đẳng Dòng Tên trước đây (ngày nay là Heilig Geist Spital) và trường ngữ pháp trước đây của Dòng Tên (ngày nay là Bảo tàng Thành phố Mới).

Khu phố cổ được bao quanh bởi ba bức tường thành, phần lớn chúng vẫn được bảo tồn tốt. Cùng với chúng có Dachlturm và Sandauer Tor ở phía bắc, Bäckertor và Färbertor ở phía tây và Nonnentörl và Jungfernsprung ở phía nam. Tuy nhiên, điểm nổi bật của các công sự thành phố Landsberg là Bayertor ở phía đông, được xây dựng vào năm 1425, một trong những cổng thành hùng vĩ nhất và đẹp nhất ở miền nam nước Đức.

Phía trước khu phố cổ là đập nước Lech (Karolinenwehr) bốn tầng, một cảnh quan nổi bật của thành phố. Ở phía tây của nó, ngay phía trước Karolinenbrücke, có tượng "cha Lech", một tác phẩm điêu khắc lớn hơn người thường từ năm 1952, ám chỉ tầm quan trọng của dòng sông đối với Landsberg.

Thành phố kết nghĩa
  Bushey, Vương quốc Anh
  Failsworth, Vương quốc Anh
  Hudson, Ohio, Hoa Kỳ
  Rocca di Papa, Ý
  Saint-Laurent-du-Var, Pháp
  Siofok, Hungary
  Waldheim, Đức

Sources

Tham khảo

Liên kết ngoài
 „DP Camp Landsberg''  This article traces the origin and history of the DP-camp Landsberg between 1945 and 1952.
 „Landsberg: The City of Youth ''
 Original movie of the U.S. Army: liberation of the concentration camp Kaufering IV (by Landsberg Lech), in tháng 4 năm 1945: This film and the photos, made by the U.S. Army, served as a template for Part 9 "Band of Brothers." These documents were given to the team of director and producer Steven Spielberg and Tom Hanks by the European Holocaust Memorial (Landsberg).
 „European Holocaust Memorial ''


title: Limnephilus fumosus

text:
Limnephilus fumosus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Limnephilus


title: Psilocerea

text:
Psilocerea là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Ourapterygini


title: Nomada krombeini

text:
Nomada krombeini là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Schwarz mô tả khoa học năm 1966.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1966


title: Gunungiella britomartis

text:
Gunungiella britomartis là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Gunungiella


title: Twist, Emsland

text:
Twist là một đô thị thuộc huyện Emsland, trong bang Niedersachsen, Đức. Đô thị này có diện tích 105,61 km². Đô thị này giáp với Hà Lan.

Đô thị này gồm có các khu vực dân cư sau:

Lịch sử

Từ năm 1775 những người đầu tiên di cư đến và sống, hình thành thị trấn Twist, bắt đầu tại vùng Adorf bên bờ phía Tây Nam của dòng sông nằm tại biên giới. Năm 1784 những người khai hoang của thị trấn Twist xây dựng những con đường hiện nay là Alt-Hesepertwist. Xưa kia khu vực này là một vùng đất tương đối cằn cỗi, nằm trong bùn cao, không mấy sáng sủa cho sự sinh sống của con người. Chỉ có khoảng 100 năm sau, đất bùn khô đi nhờ trải qua sự hình thành của các kênh đào phía Nam-Bắc và tạo ra một bề mặt rộng. Nhờ vậy mà điều kiện sống đã được cải thiện đáng kể.

Trong những năm 1950, sự bùng nổ kinh tế đã bắt đầu bằng cách khai thác các mỏ dầu và một công ty sản xuất ống nhựa. Sản xuất dầu kéo một thời gian dài bởi các lĩnh vực sản xuất dầu nhiều với máy bơm dầu, còn được gọi là "Kopfnicker". Từ giữa năm 1990, sản lượng dầu thô là do giá dầu lúc đó không còn lợi nhuận nữa, đó là lý do tại sao nhiều nguồn kinh phí đã được cho ngừng hoạt động. Sau đó sự nổi lên của giá dầu, các công nghiệp dầu khí ở đây vẫn còn hiện diện nhưng không còn quan trọng như một chủ nhân.

Bắt đầu của năm học 1975-1976 ngành giáo dục trong thị trấn Twist đề nghị mở rộng xây dựng một trường chính, được gọi là Trung tâm giáo dục của Twist. Với những cải cách của chính quyền tiểu bang, hệ thống giáo dục được đáp ứng với các nhu cầu tương ứng và do đó năm 2004 trường học mở cửa cả ngày. Năm 2007 mở cửa một căng-tin đầu tiên.

Năm 1986, thị trấn tổ chức kỷ niệm 200 năm với nhiều đoàn xe và nhóm người diễu hành. Các đoàn xe và nhóm người diễu hành với chủ đề liên quan đến lịch sử và sự hình thành của thị trấn, cũng như biểu tượng của thị trấn Twist.

Tháng 8 / tháng 9 năm 2011, cư dân thị trấn Twist tổ chức kỷ niệm 225 Năm thành lập với những người khách. Lễ kỷ niệm kéo dài 10 ngày với những chương trình văn hóa khác nhau. Những mảng sân khấu thuyết trình về lịch sử của Twist trong ngôn ngữ tiếng Đức một cách hài hước từ khởi đầu hình thành của những người đi khai hoang cho đến ngày hôm nay. Bế mạc lễ kỷ niệm là một cuộc diễu hành với những chiếc xe và các nhóm người đi bộ, hóa trang kể về lịch sử của vùng.

Nguồn gốc của tên

Trong một thời gian dài cái tên Twist nổi lên do sự bất đồng về cắm mốc biên giới với nước Hà Lan. Vì vậy, có người nói Twistrich, nhiều người ở vùng này nói nó có nghĩa là tranh chấp biên giới hay là khu vực Twist, nơi mà Twist có nghĩa là Streit (tranh chấp, cãi lộn).

Những nghiên cứu mới đây của nhà nghiên cứu tên Jürgen Udolph cho thấy, Twist xuất phát từ Twistel (có nghĩa là Zwiesel hay Zweiung, cái gì đó tạo thành một ngã ba). Các Zwiesel (nhánh) / nhánh rẽ cũng hiển nhiên chỉ ra rằng Trung tâm vùng Niederdeutsch Twist, vì vậy là zwist (bất hòa). Ý nghĩa cơ bản của Twist có thể do đó chỉ được: phân chia giải quyết; nằm ở một chỗ phân nhánh.

Văn Hóa và Những địa điểm tham quan

Cấu trúc xây dựng

Nhà thờ St. Francis

Nhà thờ St. Francis được xây dựng theo phong cách của chủ nghĩa biểu hiện. Buổi lễ cầu Thánh đầu tiên được tổ chức tại nhà thờ vào ngày 08 tháng 12 năm 1929. Được thiết kế bởi Wolfdietrich Stein bàn thờ thánh giá sự đau khổ của Chúa Kitô trên thập giá trong dàn hợp xướng biểu tượng cho sự đau khổ của người dân trong những năm chiến tranh 1914-1918. Nó có chiều cao 5 mét.
Ba mặt quay tháp được gắn kết với nhau. Mỗi mặt hiển thị một thập tự sắt với các năm 1914 và 1918. Số còn lại 33 chữ số giờ trên ba mặt của tháp là những bảng tên của những người đã mất đến từ Schöninghsdorf và Provinzialmoor. Bên dưới là bia tưởng niệm ngày mất của người dân.

Giáo hội Tin Lành Schöninghsdorf

Là Giáo hội Tin Lành được xây dựng năm 1907, nằm bên bờ kênh Bắc-Nam, là một trong những nhà thờ cổ nhất Moor. Trải qua sự sửa chữa toàn diện vào cuối những năm 80 đã được phục hồi di tích của gốc bức tranh Art Nouveau, bức tranh này đã biến mất trong vài thập kỷ qua dưới lớp sơn và thạch cao lớp dày. Tại các phân số apse là một khảm bằng đồng vàng được khôi phục dựa trên hình ảnh cũ.

Giáo hội Tin Lành Neuringe

Một điều đặc biệt của nhà thờ giáo hội Tin Lành ở khu Neuringe là bên trong có các cơ quan xây dựng năm 1719. Các cơ quan miêu tả lại những cải cách của Giáo hội lâu đời và có giá trị nhất.

Viện Bảo Tàng và những sự kiện văn hóa

Ở trung tâm của Twist có thể được tìm thấy, ngoài những cửa tiệm kinh doanh buôn bán, là tòa thị chính và hai nhà Heimathäuser. Trong nhà Heimathäuser tổ chức nhiều sự kiện văn hóa, như các buổi hòa nhạc màu xanh. Bên cạnh nhà Heimathäuser là Viện Bảo tàng dầu khí. Bảo tàng minh họa việc khai thác và chế biến dầu khí, trong đó có thể nhìn lại một truyền thống lâu đời ở Twist.

Công viên thiên nhiên

Năm 2006, công viên tự nhiên quốc tế Bourtanger Moor-Bargerveen được thành lập, thường được gọi là công viên thiên nhiên quốc tế Moor. Công viên thiên nhiên này chiếm nhiều thành phần của Twist và chứa khối lượng lớn thực vật và động vật độc đáo. Ngoài ra, công viên thiên nhiên là khu đông hàng năm của nhiều loài chim di cư. Trong khuôn khổ của nhiều dự án khác nhau và các khu vực khác nhau bằng cách đóng mương thoát nước và do đó cho phép phục hồi của đầm lầy nâng lên. Trong khu vực bảo tồn thiên nhiên đã được thiết lập trên một phần của khai thác than bùn vào năm 1968. Kể từ đó, đã được phát triển rất thành công một đầm lầy tự nhiên và đầm lầy có thể được đưa trở lại cuộc sống.

Thể thao

Trong mỗi khu vực thành phố đều có câu lạc bộ thể thao, hoạt động thể thao một phần khác nhau. Bóng đá là môn thể thao chiếm ưu thế, nhưng bên cạnh đó cũng có bóng ném, bơi lội, cưỡi ngựa, tennis, bóng bàn, bóng rổ, cũng như khiêu vũ thể thao và thể dục dụng cụ. Rộng hơn có một nhóm thể thao người khuyết tật cho tinh thần và thể chất người khuyết tật và một nhóm thể thao cho những người bị bệnh tim mạch. Ngoài ra, trong trung tâm Twist còn có hồ bơi trong nhà.

Kinh tế và cơ sở hạ tầng

Giao thông

Bằng xe hơi

Twist nối trực tiếp với xa lộ 31- tuyến đường Bắc-Nam giữa Biển Bắc và Ruhr. Twist cũng nối trực tiếp tới đường 233 châu Âu đường phố – nơi được xây dựng bên phía Đức như 1 cao tốc đến điểm kết nối với cao tốc 31 và về phía Hà Lan đã có tình trạng như đường cao tốc A 37. Con đường châu Âu (E 233) kết nối các đô thị Rotterdam, Amsterdam với Hamburg, cuối cùng là đến Scandinavia. Về phía Đức, nó được dự kiến được mở rộng những năm về sau về phía Hà Lan và mở rộng đường qua khoảng cách ra cao tốc.

Máy bay

Sân bay quốc tế gần nhất là Münster - Osnabrück ở thành phố Greven - Đức. Sân bay này cách Twist khoảng 90 km, rất dễ để lái xe tới đó bằng cách sử dụng cao tốc 31 rồi chuyển sang cao tốc 30.
Düsseldorf là trung tâm quốc tế gần nhất cho các chuyến bay liên lục địa. Khoảng cách đến sân bay là khoảng 170 km (1,5 giờ bằng xe hơi), với toàn bộ quãng đường bạn có thể sử dụng đường cao tốc. Sân bay Quốc tế Dusseldorf dẫn trực tiếp đến cao tốc 31 và sau đó sau khi chuyển sang cao tốc 44, bạn có thể chuyển tại lối ra sân bay (sân bay xuất cảnh).
Sân bay Amsterdam Schiphol là một sân bay khác ngay gần đó. Nó cách mạng lưới đường cao tốc Hà Lan khoảng 200 km. Người Hà Lan "Autobahn" A 37 bắt đầu tại Twist và bạn có thể sử dụng đường cao tốc để đi đến sân bay.

Kinh tế

Đến giữa những năm 1990 dầu thô, khí thiên nhiên và than bùn ngành công nghiệp chiếm ưu thế nền kinh tế của Twist. Đặc biệt trong những ngành công nghiệp này nhiều nhân viên bị mất công việc của họ những năm qua. Từ đó các công ty quy mô vừa và nhỏ đã bắt đầu xây dựng và hoạt động trong khu vực Twist đặc biệt là ở các khu công nghiệp tại đường cao tốc. Người sử dụng lao động lớn nhất trong Twist là Wavin- 1 công ty Hà Lan. Công ty này là nhà đi đầu tại thị trường châu Âu về lĩnh vực hệ thống ống nhựa.

Du lịch

Những năm gần đây, ngành du lịch chiếm lĩnh vị trí ngày càng quan trọng. Trong đó trọng điểm du lịch là khu vực quận Neuringe. Ngoài căn hộ nghỉ dưỡng còn có khu vực cắm trại với hồ nước công cộng để tắm và một trang trại để du khách có thể thỏa thích cưỡi ngựa. Trang trại này đặc biệt được biết đến bởi các vị khách trẻ. Hơn nữa nó được thiết kế với một sân chơi trẻ em trong nhà, với các hệ thống máy khâu thu nhỏ cho trẻ em dưới 12 tuổi.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức
 Website of the Heimathaus Twist a cultural institution known for Blues concerts
 Website of the museum for crude oil and natural gas

Xã và đô thị ở huyện Emsland


title: Saint-Maurice-sur-Aveyron

text:
Saint-Maurice-sur-Aveyron là một xã trong tỉnh Loiret, vùng Centre-Val de Loire bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 126-199 mét trên mực nước biển. Xã này nằm ở hữu ngạn sông Aveyron.

Tham khảo

Bouzonvilleauxbois


title: Giải bóng đá Vô địch Quốc gia chuyên nghiệp 2000–01

text:
Giải bóng đá Vô địch Quốc gia Chuyên nghiệp 2000–01, tên gọi chính thức là Giải bóng đá Vô địch Quốc gia Chuyên nghiệp Strata 2000–01 hay Strata V-League 2000–01 vì lý do tài trợ, là mùa giải thứ 18 của Giải bóng đá Vô địch Quốc gia và là mùa giải đầu tiên bóng đá Việt Nam chuyển sang cơ chế chuyên nghiệp. Giải khởi tranh vào ngày 3 tháng 12 năm 2000 và kết thúc vào ngày 27 tháng 5 năm 2001 với 10 đội bóng tham dự. Các đội thi đấu vòng tròn 2 lượt theo thể thức sân nhà - sân khách để xác định thứ hạng; hai đội xếp cuối bảng xuống thi đấu ở giải Hạng Nhất mùa sau.

Mùa giải lần này có một số thay đổi quan trọng, trong đó có việc các đội được phép sử dụng cầu thủ nước ngoài để thi đấu trong giải.

Sông Lam Nghệ An đã giành được chức vô địch nhờ chiến thắng trước Công an Thành phố Hồ Chí Minh trong khi đối thủ cạnh tranh trực tiếp, Nam Định bị Cảng Sài Gòn đánh bại ở lượt trận cuối.

Thay đổi trước mùa giải

Thay đổi đội bóng

Giải thường
Đội vô địch mùa giải này sẽ nhận được giải thưởng tiền mặt trị giá 1 tỷ đồng. Đội á quân nhận được 500 triệu đồng và đội hạng ba nhận được 250 triệu đồng.

Các đội bóng

Sân vận động

Nhân sự, nhà tài trợ và áo đấu

Thay đổi huấn luyện viên

Cầu thủ nước ngoài
Thể Công và Công an Hà Nội là hai đội bóng không sử dụng cầu thủ nước ngoài cho mùa giải này. In đậm cho biết tên cầu thủ được đăng ký chuyển nhượng giữa mùa.

Bảng xếp hạng

Lịch thi đấu và kết quả

Kết quả chi tiết

Tóm tắt kết quả

Tiến trình mùa giải

Vị trí các đội qua các vòng đấu

Thống kê mùa giải

Theo câu lạc bộ

Theo cầu thủ

Cầu thủ ghi bàn hàng đầu
Dưới đây là danh sách những cầu thủ ghi bàn của giải đấu.

Bàn phản lưới nhà

Ghi hat-trick

Kỷ luật

 Nhận nhiều thẻ vàng nhất: Anh Tuấn (Thể Công) và Văn Tuấn (Cảng Sài Gòn) - 6 thẻ.
 Thẻ vàng đầu tiên của giải: Đình Nghiêm (Đồng Tháp), phút thứ 5 trận gặp Nam Định vòng 1, ngày 3 tháng 12 năm 2000.
 Thẻ vàng nhanh nhất: Vũ Như Thành (Thể Công), phút thứ 3 trận gặp Sông Lam Nghệ An vòng 3, ngày 17 tháng 12 năm 2000.

Kỷ lục

 Bàn thắng sớm nhất: Nguyễn Thành Thắng (Công an Hải Phòng), phút thứ nhất trận gặp Công an Hà Nội ở vòng 10.
 Bàn thắng muộn nhất: Đặng Phương Nam (Thể Công), phút thứ 94 trận gặp Đồng Tháp ở vòng 18.
 Trận đấu nhiều khán giả nhất: Đồng Tháp gặp Công an Thành phố Hồ Chí Minh (vòng 15) - 22.000 người.
 Trận đấu ít khán giả nhất: Cảng Sài Gòn gặp Khánh Hòa (vòng 15) và Khánh Hòa gặp Công an Hà Nội (vòng 18) - 2.000 người.
 Vòng đấu nhiều khán giả nhất: Vòng 1 (70.000 người).
 Vòng đấu ít khán giả nhất: Vòng 17 (35.000 người).
 Đội thay huấn luyện viên nhiều nhất: Công an Thành phố Hồ Chí Minh và Khánh Hòa - mỗi đội 3 lần.

Các giải thưởng

Giải thưởng tháng
Thành tích thi đấu tại hai giải Chuyên nghiệp và Cúp Quốc gia sẽ được xét đến để trao các danh hiệu tháng.

Giải thưởng chung cuộc
 Cầu thủ xuất sắc nhất: Nguyễn Hồng Sơn (Thể Công)
 Thủ môn xuất sắc nhất: Đỗ Thành Tôn (Công an Hà Nội)
 Hậu vệ xuất sắc nhất: Phạm Minh Đức (Công an Hà Nội)
 Cầu thủ trẻ tiến bộ nhất: Thạch Bảo Khanh (Thể Công)
 Bàn thắng đẹp nhất: Trần Công Minh (Đồng Tháp), ghi trong trận đấu giữa Đồng Tháp và Công an Hải Phòng ở vòng 5, ngày 31 tháng 12 năm 2000.
 Giải phong cách: Cảng Sài Gòn
 Đội hình tiêu biểu:

Tham khảo

Xem thêm
Siêu cúp bóng đá Việt Nam 2000
Giải bóng đá Hạng Nhất Quốc gia 2000–01
Giải bóng đá Cúp Quốc gia 2000–2001

Liên kết ngoài

Sách giới thiệu giải đấu

2001
Bóng đá, chuyên nghiệp


title: François Couperin

text:
François Couperin (phát âm tiếng Pháp: [fʁɑswa kupʁɛ]) (10 tháng 11, năm 1668 - 11 tháng 9 năm 1733) là một nhà soạn nhạc Baroque Pháp. Ông được biết đến như Couperin le Grand ("Couperin Vĩ đại") để phân biệt ông với các thành viên khác của gia đình tài năng âm nhạc Couperin.

Couperin sinh ra ở Paris. Ông đã được giảng dạy bởi cha mình, Charles Couperin, người đã chết khi François là 11, và mẹ là Jacques Thomelin. Năm 1685 ông trở thành người đánh đàn ống (organist) ở nhà thờ Saint-Gervais, Paris, một vị trí mà ông thừa hưởng từ cha của mình và rằng ông sẽ truyền lại cho anh em họ của ông, Nicolas Couperin. Các thành viên khác của gia đình sau này cũng nắm giữ cùng vị trí. Năm 1693, nối tiếp thầy giáo Thomelin Couperin của mình, ông giữ vị trí người đánh đàn ống ở Royale Chapelle (Royal Chapel) với chức vụ organiste du Roi, organist được bổ nhiệm bởi Louis XIV.

Năm 1689, Couperin kết hôn với Marie-Anne Ansault (lúc đó ông mới 21), năm 1698, ông biết đến cái tên Jean-Philppe Rameau 15 tuổi và sau này ông là ảnh hưởng của Rameau.

Năm 1717 Couperin đã trở thành organist và nhà soạn nhạc triều đình, với chức vụ ordinaire de la musique de la chambre du Roi. Cùng với đồng nghiệp, Couperin đã biểu diễn một buổi hòa nhạc hàng tuần, thường vào ngày Chủ nhật. Nhiều buổi hòa nhạc được biểu diễn dưới dạng tổ khúc cho violin, viol, bassoon, oboe và đàn clavico, mà ông là một nhạc công bậc thầy.

Năm 1720, sức khỏe ông giảm sút, tác phẩm cuối cùng của ông viết vào năm 1728. Couperin qua đời tại Paris năm 1733 ở tuổi 65, ông đã không rời Paris suốt 65 năm kể từ khi sinh ra.

Sáng tác
Cuốn sách nổi tiếng nhất của ông L'art de toucher le clavecin ("The Art of Harpsichord Playing", xuất bản năm 1716) nội dung nói về các kỹ thuật chơi nhạc cụ dây phím.

Bốn bộ sưu tập của ông về đàn harpsichord xuất bản tại Paris vào các năm 1713, 1717, 1722 và 1730 có hơn 230 miếng về phong cách chơi solo hay dàn nhạc.

Tham khảo

Beaussant, Philippe: François Couperin, translated from the French by Alexandra Land, Portland OR: Amadeus Press, 1990. ISBN 0-931340-27-6

Gillespie, John: Five Centuries of Keyboard Music: An historical survey of music for harpsichord and piano, New York NY: Dover Publications, Inc., 1965. ISBN 0-486-22855-X

Mellers, Wilfrid: "Francois Couperin and the French Classical Tradition", London UK:Faber & Faber; 2nd edition (October 1987) ISBN 978-0-571-13983-5

Liên kết ngoài

 FRANÇOIS COUPERIN "Les Concerts Royaux 1722"
 Francois Couperin I Book of Harpsichord Works,Olivier Baumont
 Francois Couperin L'Art de Toucher le Clavecin,II Book of Harpsichord
 Francois Couperin III Book of Harpsichord Works,Kenneth Gilbert
 Francois Couperin IV Book of Harpsichord,Kenneth Gilbert
Kunst der Fuge: François Couperin – MIDI files
Performances of "Mass for Parishes " and "Mass for Convents"  on virtual organs
MP3 files of Kyrie movements of "Mass for the Convents": Kyrie 1 (Plein jeu) (1.4 MB), Kyrie 2 (Fugue) (2.2 MB), Kyrie 5 (Dialogue) (2.6 MB)

Nhà soạn nhạc Pháp
Couperin
Mất năm 1733
Sinh năm 1668


title: Arthrochilus

text:
Arthrochilus là một chi thực vật có hoa trong họ Orchidaceae.

Xem thêm
Danh sách các chi Phong lan

Tham khảo

Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (1999). Genera Orchidacearum 1. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2001). Genera Orchidacearum 2. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2003). Genera Orchidacearum 3. Oxford Univ. Press
Berg Pana, H. 2005. Handbuch der Orchideen-Namen. Dictionary of Orchid Names. Dizionario dei nomi delle orchidee. Ulmer, Stuttgart

Danh sách các chi phong lan
Diurideae
Thực vật Queensland


title: Saint-Sixte, Loire

text:
Saint-Sixte là một xã trong tỉnh Loire miền trung nước Pháp.

Geography
The river Lignon du Forez flows through the commune.

Xem thêm
Xã của tỉnh Loire

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintsixte


title: Austropsyche bispinosa

text:
Austropsyche bispinosa là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Austropsyche


title: Cá giáp xương

text:
Lớp Cá giáp xương (danh pháp khoa học: Osteostraci) là một nhóm cá không hàm có giáp bằng chất xương, được gọi chung là cá giáp ("Ostracodermi"), đã từng sinh sống tại khu vực ngày nay là Bắc Mỹ, châu Âu và Nga, từ Trung Silur tới Hậu Devon.

Về mặt giải phẫu, nhóm cá giáp xương, đặc biệt là các loài trong kỷ Devon, là tiến hóa nhất trong số các dạng cá không hàm đã biết. Điều này là do sự phát triển của các cặp vây, cũng như giải phẫu hộp sọ phức tạp của chúng. Tuy nhiên, cá giáp xương có quan hệ họ hàng gần với các dạng cá không hàm khác hơn là so với các dạng động vật có xương sống có hàm khác do các tai trong của chúng được hình thành bởi hai cặp ống hình bán nguyệt, tương tự như tai trong ở các loài cá mút đá (khoảng 40 loài trong bộ Petromyzontiformes) còn sinh tồn, chứ không phải ba cặp như ở tai trong của động vật có xương sống có hàm.

Phân loại
Phân loại lấy theo Janvier (1981), Carroll (1988), Janvier (1997) trong "The Tree of Life", Adrian & Wilson (1994) và Mark-Kurik & Janvier (1995) chia Osteostraci ra như sau:
 Ateleaspidae (cận ngành)
 Tannuaspidida (Tannuaspis)
 Cornuta = Cephalaspididae sensu lato?
 Cephalaspidida
 Cephalaspididae sensu stricto
 Zenaspidida
 Zenaspididae
 Benneviaspidida
 Benneviaspididae
 Boreaspididae
 Kiaeraspidida
 Kiaeraspididae
 Axinaspidoidea
 Axinaspis
 Nectaspis
 Acrotomaspididae
 Thyestiida
 Auchenaspis
 Procephalaspis
 Witaaspis
 Thyestidae
 Dartmuthiidae
 Sclerodontidae
 Tremataspididae

Các chi sau là không chắc chắn thuộc về Osteostraci.
 Balticaspis
 Camptaspis
 Ectinaspis
 Escuminaspis
 Ilemoraspis
 Levesquaspis
 Securiaspis
 Superciliaspis
 Turinea
 Waengsjoeaspis
 Wladysagitta
 Yvonaspis

Phân loại lấy theo Sansom (2009) chia Osteostraci ra như sau:

 Atelaspididae (cận ngành)
 Hemicyclaspis (trong phân loại trên đây gộp trong Atelaspididae).
 Cornuta
 Cephalaspis
 Zenaspidida
 Wladysagitta
 Spangenhelmaspis
 Parametereoaspididae
 Zenaspididae
 Zychaspis
 Pattenaspis
 Hildenaspis
 Mimetaspis
 Waengsjoeaspis
 Camptaspis
 Yvonaspis
 Benneviaspidida
 Ectinaspis
 Securiaspis
 Benneviaspididae
 Boreaspidoidei
 Hoelaspis
 Severaspis
 Boreaspididae
 Thyestiida
 Ilemoraspis
 Procephalaspis
 Auchenaspis
 Thyestidae
 Witaaspis
 Kiaeraspidoidea
 Didymaspis
 Kiaeraspididae
 Norselaspis
 Axinaspidoidea
 Nectaspis
 Axinaspis
 Acrotomaspidinae
 Tremataspidoidea
 Tyriaspis
 Saaremaaspis
 Tremataspididae (gồm cả Dartmuthiidae và Sclerodontidae)

Chú thích

Tham khảo

 Janvier Philippe. Early Vertebrates, Oxford-New York: Nhà in Đại học Oxford, 1998. ISBN 0-19-854047-7
 Long John A. The Rise of Fishes: 500 Million Years of Evolution, Baltimore: Nhà in Đại học Johns Hopkins, 1996. ISBN 0-8018-5438-5
Cá giáp xương tại academic.emporia.edu

O
Cá tiền sử
Cá kỷ Silur
Cá kỷ Devon


title: Tô Hải

text:
Tô Hải (24 tháng 9 năm 1927 – 11 tháng 8 năm 2018), tên đầy đủ là Tô Đình Hải , là một nhạc sĩ Việt Nam, có nhiều sáng tác thuộc thể loại nhạc truyền thống và nhạc đỏ.

Từ lúc trưởng thành đến khi về hưu, Tô Hải phụ trách các hoạt động văn nghệ và mỹ thuật, là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, tham gia công tác tại Khu 4 và Nhà xuất bản Mỹ thuật.

Kể từ sau năm 1990, ông viết hồi ký và blog chỉ trích chính cuộc sống của mình trước đó, gọi thứ nhạc chính ông sáng tác là "nhạc nô".. Năm 1951, ông về Đoàn văn công khu IV, năm 1954, được phân công làm trưởng đoàn.

Năm 1961, ông về công tác tại Nhà xuất bản Âm nhạc và Mỹ thuật.

Sau khi từ bỏ Đảng Cộng sản Việt Nam, ngày 25 tháng 5 năm 2014, ông Hải gia nhập Công giáo và lấy tên thánh là Phanxicô

Ngày 16 tháng 1 năm 2017, trả lời phỏng vấn BBC, Lâm Thị Ái, vợ ông Tô Hải cáo buộc một bệnh viện ở TP Hồ Chí Minh ép ông xuất viện sớm do áp lực của công an.

Tô Hải qua đời lúc 19h40' ngày 11/8/2018 hưởng thọ 91 tuổi.

Sự nghiệp
Tô Hải là nhạc sĩ đa phong cách, sáng tác nhiều thể loại như ca khúc, hành khúc, hợp xướng, nhạc kịch, nhạc phim, khí nhạc. Ngoài ra ông còn viết nhiều tiểu luận, và viết báo về âm nhạc.

Giải thưởng
Giải thưởng Khí nhạc Ngẫu hứng cho cello và giao hưởng, Hội Nhạc sĩ Việt Nam, 1996.
Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật, đợt 1, 2001.
Huân chương Chiến công hạng Nhì, Ba
Huân chương Chiến thắng hạng Ba
Huân chương Chiến sĩ vẻ vang hạng Ba
Huân chương Kháng chiến chống Mỹ cứu nước hạng Nhất.

Tác phẩm

Ca khúc
Nụ cười sơn cước
Đứt dây đàn
Tình giây lát
Tiếng kèn báo động
Chúng ta không muốn đói
Toàn dân kháng chiến trường kỳ
Tiếng kèn cứu nước
Từ mặt đất thân yêu
Trường Lục quân đang cần lính đánh Tây
Thầy tu giết giặc
Chiến sĩ khu Ba
Trở lại đô thành
Khát vọng mùa xuân (đặt lời Việt từ Sehnsucht nach dem Frühling của nhạc sĩ Mozart)

Hợp xướng
Hải Phòng rực sáng biển Đông
Sẵn sàng bắn
Lời Tổ quốc
Hẹn mùa mười tấn năm sau
Buồn vui và khát vọng
Tiếng hát người chiến sĩ biên thùy

Tổ khúc
Thỏ và Rùa

Hồi ký
Sau tự ra Đảng Cộng sản Việt Nam, ông Hải đã cho xuất bản tại Hoa Kỳ một cuốn sách có tên là Hồi ký của một thằng hèn, trong đó, ông bộc lộ thái độ được cho là phản tỉnh, chỉ trích chính 'lựa chọn sai đường' của bản thân, nhận mình là một 'thằng hèn', 'một kẻ cơ hội', ca ngợi 'đảng và chế độ' để sống sót. Tập hồi ký này được Nhà xuất bản Tiếng Quê Hương ở Virginia, Hoa Kỳ in ra năm 2009 dưới bản quyền của chính tác giả.

Chú thích

Liên kết ngoài
 Nguyên bản "Tổ khúc Tiếng hát người chiến sĩ biên thùy" do Đoàn Văn công Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam trình bày năm 1959
 Blog của NS Tô Hải
Mãi trong trẻo, lắng sâu Nụ cười sơn cước , Nguyễn Văn Vĩnh, Nhân dân.
Tô Hải – người đầu tiên sáng tác ca khúc bóng đá , Thể thao Văn hóa, dẫn theo nguồn Vnexpress.
Ca khúc Việt Nam hôm nay đang ở đâu? , Tô Hải, Thư viện Đại học Sư phạm thành phố Hồ Chí Minh.

Giải thưởng Nhà nước
Nhạc sĩ tiền chiến
Nhạc sĩ nhạc đỏ
Người Thái Bình
Người Hà Nội
Cựu đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Nhân vật bất đồng chính kiến Việt Nam
Tín hữu Công giáo Việt Nam
Nghệ sĩ Công giáo Việt Nam
Người cải sang Công giáo


title: Mark Hughes

text:
Leslie Mark Hughes (sinh 1 tháng 11 năm 1963 tại Ruabon, Wrexham, Wales) là cựu tiền đạo bóng đá người xứ Wales, ông từng làm huấn luyện viên cho câu lạc bộ Manchester City, một thế lực mới tại giải Ngoại hạng Anh sau khi được sở hữu và chi mạnh tay bởi các ông chủ tỷ phú Ả Rập. Ngày 29 tháng 7 năm 2010, ông trở thành huấn luyện viên của Fulham thay thế cho huấn luyện viên Roy Hodgson đã chuyển tới Liverpool.

Trong sự nghiệp đá bóng ông khoác áo đội tuyển quốc gia 72 lần, ghi được 16 bàn thắng. Nhưng chưa từng tham gia World Cup. Ở cấp độ câu lạc bộ ông nổi tiếng nhất là khi thi đấu cho Manchester United, và cũng nổi tiếng không kém ở các câu lạc bộ khác như FC Barcelona của Tây Ban Nha, Bayern Munich của Đức, cũng như các câu lạc bộ ở Anh như Chelsea, Southampton, Everton và cuối cùng Blackburn Rovers trước khi giải nghệ vào năm 2002.

Sau khi giải nghệ ông làm huấn luyện viên cho đội tuyển xứ Wales từ năm 1999-2004. Hiện tại ông đang làm huấn luyện viên trưởng cho câu lạc bộ Southampton.

Danh hiệu

Sự nghiệp cầu thủ
Manchester United
Vô địch Premier League: 1993, 1994
Vô địch Cúp FA: 1985, 1990, 1994
Á quân Cúp FA: 1995
Vô địch Cúp Liên đoàn: 1992
Vô địch Siêu cúp Anh: 1990 (Đồng đoạt cúp), 1993, 1994
Vô địch UEFA Cup Winners' Cup (C2): 1991
Vô địch Siêu cúp châu Âu: 1991

Chelsea
Vô địch Cúp FA: 1997
Vô địch Cúp Liên đoàn: 1998
Vô địch UEFA Cup Winners' Cup (C2): 1998

Blackburn Rovers
Vô địch Cúp Liên đoàn: 2002

Sự nghiệp Huấn luyện viên
Manchester City

 Tứ kết UEFA Cup: 2009

Cá nhân
Được đưa vào Ngôi đền của những huyền thoại bóng đá Anh (English Football Hall of Fame)

Thống kê sự nghiệp

Cầu thủ

|-
|1982–83||rowspan="4"|Manchester United||rowspan="4"|First Division||0||0||||||||||||||||
|-
|1983–84||11||4||||||||||||||||
|-
|1984–85||38||16||||||||||||||||
|-
|1985–86||40||17||||||||||||||||

|-
|1986–87||Barcelona||La Liga||28||4||2||0||colspan="2"|-||7||1||37||5

|-
|1987–88||Bayern Munich||Bundesliga||18||6||||||||||||||||

|-
|1988–89||rowspan="7"|Manchester United||rowspan="4"|First Division||38||14||||||||||||||||
|-
|1989–90||37||13||||||||||||||||
|-
|1990–91||31||10||||||||||||||||
|-
|1991–92||39||11||||||||||||||||
|-
|1992–93||rowspan="3"|Premier League||41||15||||||||||||||||
|-
|1993–94||36||11||||||||||||||||
|-
|1994–95||34||8||||||||||||||||
|-
|1995–96||rowspan="3"|Chelsea||rowspan="3"|Premier League||31||8||||||||||||||||
|-
|1996–97||35||8||6||5||2||1||||||||
|-
|1997–98||29||9||||||5||2||3||1||||
|-
|1998–99||rowspan="2"|Southampton||rowspan="2"|Premier League||32||1||2||0||2||0||0||0||36||1
|-
|1999-00||20||1||2||0||3||0||0||0||25||1
|-
|1999-00||rowspan="2"|Everton||rowspan="2"|Premier League||9||1||0||0||0||0||0||0||9||1
|-
|2000–01||9||0||0||0||1||0||0||0||10||0
|-
|2000–01||rowspan="2"|Blackburn Rovers||Giải hạng nhất||29||5||5||0||0||0||0||0||34||5
|-
|2001–02||Premier League||21||1||3||0||6||1||0||0||30||2
560||153||63||26||54||20||42||12||||
28||4||2||0||colspan="2"|-||7||1||37||5
18||6||||||||||||||||
606||163||||||||||||||||

Huấn luyện viên

Số liệu thống kê chính xác tới ngày 22 tháng 5 năm 2011

Chú thích

Liên kết ngoài

Bài viết về các huyền thoại của Manchester United

Sinh năm 1963
Cầu thủ bóng đá Wales
Cầu thủ bóng đá Manchester United F.C.
Cầu thủ bóng đá Barcelona
Cầu thủ bóng đá Chelsea F.C.
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Bayern München
Cầu thủ bóng đá Blackburn Rovers F.C.
Cầu thủ bóng đá Everton F.C.
Cầu thủ bóng đá Premier League
Tiền đạo bóng đá
Cầu thủ bóng đá Bundesliga
Huấn luyện viên giải Ngoại hạng Anh
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Đức
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Tây Ban Nha


title: Bailén

text:
Baylen (Bailén trong tiếng Tây Ban Nha) là một đô thị trong tỉnh Jaén, Tây Ban Nha.

Tham khảo

 Bicentenario de la Batalla de Bailen

Đô thị ở Jaén


title: Shorea lamellata

text:
Shorea lamellata (tiếng Anh thường gọi là White Meranti) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Indonesia và Malaysia.

Chú thích

Tham khảo
 Ashton, P. 1998. Shorea lamellata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

lamellata
Thực vật Indonesia
Thực vật Malaysia


title: Epidendrum frutex

text:
Epidendrum frutex là một loài lan sống ở cao độ lớn trong chi Epidendrum, là loài bản địa của Colombia, Ecuador, Peru, và Venezuela.

Miêu tả
E. frutex Rchb.f. (1855) có quan hệ gần gũi với E. frigidum Lind. (1855),

Chú thích

Liên kết ngoài

frutex


title: Figanières

text:
Figanières là một xã ở tỉnh Var trong vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur, Pháp. Xã này có diện tích 28,17 km², dân số năm 2006 là 2461 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 314 mét trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
Mairie de Figanières

Figanieres


title: Arhaphes fulvus

text:
Arhaphes fulvus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1930.

Chú thích

Tham khảo

Arhaphes


title: 2675 Tolkien

text:
2675 Tolkien là một tiểu hành tinh vành đai chính, được phát hiện bởi Martin Watt vào năm 1982. Nó được đặt theo tên J.R.R. Tolkien, một nhà bác ngữ học, giáo sư đại học, và tác giả của The Hobbit và The Lord of the Rings.

Tham khảo

002675
002675
Được phát hiện bởi Martin Watt
002675
Tiểu hành tinh được đặt tên
19820414
J. R. R. Tolkien


title: Montgardin

text:
Montgardin là một xã của tỉnh Hautes-Alpes, thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur, đông nam nước Pháp.

Tham khảo

Xã của Hautes-Alpes


title: Mengamuñoz

text:
Mengamuñoz là một đô thị trong tỉnh Ávila, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2006 (INE), đô thị này có dân số là 66.

Tham khảo

Đô thị ở Ávila


title: Leptotrophon inaequalis

text:
Leptotrophon inaequalis là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Leptotrophon
Động vật được mô tả năm 1995


title: Pouteria butyrocarpa

text:
Pouteria butyrocarpa là một loài thực vật thuộc họ Sapotaceae. Đây là loài đặc hữu của Brasil. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Pires O'Brien, J. 1998. Pouteria butyrocarpa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Brasil
butyrocarpa


title: Egling an der Paar

text:
Egling an der Paar là một đô thị in the district of Landsberg trong bang Bayern của nước Đức.

Tham khảo


title: Gymnobela subaraneosa

text:
Gymnobela subaraneosa là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Miêu tả

Phân bố

Tham khảo

Liên kết ngoài

subaraneosa


title: Lignerolles, Allier

text:
Lignerolles là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.

Tham khảo

Xã của Allier


title: Tem thư

text:
Tem thư hay tem bưu chính, cũng còn gọi là bưu hoa là một mẩu giấy nhỏ do một cơ quan công quyền đảm nhiệm việc thư từ tức bưu chính, hoặc những đại lý có thẩm quyền thanh toán cước phí cùng những chi phí liên quan đến việc di chuyển, bảo hiểm và đăng ký gửi bưu phẩm. Khi đã dán tem thì đó được coi như là một chứng từ của bưu điện để giao đến địa chỉ do người gửi ấn định. Bưu phẩm này sau đó được xử lý bởi hệ thống bưu chính, trong đó dấu bưu điện cho biết ngày và điểm xuất phát của món hàng. Dấu bưu điện được đóng đè lên con tem coi như hủy bỏ hiệu lực của con tem; tiếng Việt gọi là con tem "chết", khác với tem "sống" còn dùng gửi hàng được.

Trên tem luôn có tên của quốc gia phát hành (ngoại trừ Vương quốc Anh), tên gọi của giá trị và thường là hình minh họa về con người, sự kiện, tổ chức hoặc thực tế tự nhiên tượng trưng cho truyền thống và giá trị của quốc gia, và mỗi con tem được in trên một mảnh thường hình chữ nhật, nhưng đôi khi hình tam giác hoặc giấy có hình dạng tùy chỉnh đặc biệt có mặt sau được tráng bằng hồ dính hoặc hồ tự dính.

Bởi vì các chính phủ phát hành tem có mệnh giá khác nhau với số lượng không đồng đều và thường xuyên ngừng một số loại tem và giới thiệu những loại tem mới thay thế, và vì minh họa trên tem và sự liên kết của tem với thực tế xã hội và chính trị của thời điểm phát hành, những con tem thường được nhà sưu tập tem đánh giá cao về vẻ đẹp và ý nghĩa lịch sử của chúng. Các nghiên cứu về lịch sử của tem và hệ thống gửi thư được gọi là tem học. Bởi vì các nhà sưu tập thường mua tem từ một cơ quan phát hành mà không có ý định sử dụng chúng cho mục đích bưu chính, doanh thu từ các giao dịch mua và thanh toán tem đó có thể khiến chúng trở thành một nguồn lợi nhuận ròng cho cơ quan bưu chính. Vào ngày 1 tháng 5 năm 1840, Penny Black, tem bưu chính có khả năng dính đầu tiên, được phát hành tại Vương quốc Anh. Trong vòng ba năm, tem bưu chính đã được giới thiệu ở Thụy Sĩ và Brasil, muộn hơn một chút ở Hoa Kỳ và đến năm 1860, chúng đã có mặt ở 90 quốc gia trên thế giới. Tem bưu chính đầu tiên không cần hiển thị quốc gia phát hành, vì vậy không có tên quốc gia nào được hiển thị trên mặt tem đó. Do đó, Vương quốc Anh vẫn là quốc gia duy nhất trên thế giới bỏ qua tên của mình trên tem bưu chính; hình ảnh của quốc vương nước này biểu thị tem này xuất xứ từ Vương quốc Anh.

Lịch sử

Tiền thân của tem thư

Ngay từ năm 1653 người điều hành Bưu điện Paris (Pháp), Jean-Jacques Renouard de Villayer, đã cho ra đời billet de port payé, một mảnh giấy dùng làm cước phí tương tự như tem thư. Vì không có mặt phủ keo nên phải dùng kẹp hay dây để gắn mảnh giấy này vào thư. Không còn một bản nào còn tồn tại cho đến ngày nay.

Ở Anh cũng có những tiền thân tương tự. Hệ thống một giá trả trước bằng một loại tem cho tất cả các thư trong địa phương do William Dockwra và Robert Murray của London Penny Post phát triển từ năm 1680 đã thành công đến mức làm cho Công tước xứ York (Duke of York) phải lo ngại là độc quyền về bưu điện của ông sẽ bị chấm dứt. Do những khiếu nại của công tước nên London Penny Post phải chấm dứt hoạt động của mình chỉ sau 2 năm và được nhập vào General Post Office. Ngày nay một vài con tem hình tam giác (triangular postmark) của London Penny Post vẫn còn trong cơ quan lưu trữ văn thư, ngoài ra người ta tin rằng còn có bốn con tem này do cá nhân sở hữu.

Đầu thế kỷ 19 một số thành phố đã có loại phong bì dùng để gửi thư trong thành phố có thể được xem là tiền thân của loại phong bì đã được in sẵn tem. Ví dụ như tại Sardinia (Ý) năm 1818 đã có một loại giấy của bưu điện có đóng dấu bưu phí trước (carte postale bollata), các bưu thiếp dùng để cho người đọc trả lời kèm theo trong các báo ở Anh vào khoảng năm 1818 cũng đã được trả bưu phí trước. Các tờ thư (letter sheets) phát hành vào năm 1838 tại Sydney (Úc) được xem là bưu phẩm có đính kèm sẵn cước phí (postal stationery) đầu tiên.

Con tem đầu tiên ra đời

Trước khi có phát minh về tem thư, thật khó khăn để gửi đi một lá thư đến một nơi khác. Vấn đề càng phức tạp hơn khi lá thư phải đi qua nhiều nước. Rowland Hill, một giáo viên người Anh nghĩ ra chiếc tem thư có keo dính mặt sau. Người gửi thư phải trả tiền cho phần đường mà lá thư vượt qua. Người nhận thư không phải trả tiền gì cả vì tiền gửi thư đã được trả trước rồi. Bưu điện Anh chính thức phát hành con tem đầu tiên vào năm 1840. Tem thư trở nên phổ biến tức thì ở Anh. Những quốc gia khác cũng nhanh chóng phát hành tem thư cho nước mình. Tuy vậy, vẫn còn có nhiều vấn đề về thư từ quốc tế. Một số nước không muốn nhận thư có dán tem của nước khác. Cuối cùng, vào năm 1874, một người Đức đã tổ chức Hệ thống Bưu chính Toàn cầu (UPS), văn phòng được đặt tại Thuỵ Sĩ. Ngày nay, hầu như tất cả các nước trên thế giới là thành viên của tổ chức này. Mỗi nước trong tổ chức UPS đồng ý nhận thư với bưu phí đã được thanh toán ở các nước thành viên khác.

Ý tưởng cơ bản của phát minh tem thư là không thu cước phí từ người nhận nữa mà là từ người gửi. "Hệ thống trả tiền trước" đầu tiên ra đời. Ngoài ra, đi cùng với phát minh tem thư là việc đơn giản hóa và giảm bưu phí vì thế trao đổi thư từ không còn là việc chỉ dành riêng cho giới giàu có nữa.

Ngay từ năm 1836 người Áo Laurenz Koschier tại Laibach đã đề nghị với chính phủ Áo đưa tem thư vào sử dụng để đơn giản hóa hệ thống bưu điện. Người bán sách ở Scotland, James Chalmers, cũng đưa ra một đề nghị tương tự vào năm 1838. Sir Rowland Hill, người được chính phủ Anh giao nhiệm vụ cải tổ hệ thống bưu điện năm 1835, có lẽ đã lãnh nhận đề nghị này và đưa vào chương trình cải tổ của ông. Ông được xem như là người phát minh ra tem thư.

Rowland Hill cũng chịu trách nhiệm về mẫu mã cho hai con tem đầu tiên. Hằng ngàn bản phác thảo thiết kế được gửi đến đều bị Rowland Hill từ chối. Cuối cùng ông đã lấy bản vẽ của đồng tiền kỷ niệm từ năm 1837: con tem trị giá 1 penny mang chân dung nữ hoàng Victoria I trên nền đen và loại 2 penny trên nền xanh nước biển. Con tem đầu tiên dán bằng keo được phát hành lần đầu tiên vào ngày 6 tháng 5 năm 1840 tại Anh theo đề nghị của Rowland Hill, và con tem màu xanh sau đó hai ngày. Do có trị giá là một penny nên giới sưu tầm tem thư gọi con tem đầu tiên là con tem Penny Đen (Penny Black). Henry Corbald là người đúc bản in cho hai con tem đầu tiên này. Nhà in Perkins, Bacon Petch được giao nhiệm vụ in ấn.

Tem thư lan truyền rộng rãi

Chỉ một thời gian ngắn sau khi hai con tem đầu tiên của thế giới được phát hành các quốc gia khác đã làm theo. Năm 1841 và 1842 một số tem ở địa phương được phát hành tại Mỹ. Kế tiếp theo đó là các con tem của Brasil và của hai tiểu bang Thụy Sĩ: Zürich và Genf. Con tem Đức đầu tiên là Số Một Đen (Der Schwarzer Eins) được Vương quốc Bayern phát hành ngày 1 tháng 11 năm 1849. Tiếp theo đó là các vương quốc Đức Hannover, Vương quốc Phổ, Sachsen và Schleswig-Holstein vào năm 1850. Con tem đầu tiên của Áo được phát hành vào ngày 1 tháng 6 năm 1850 và cũng có giá trị ở Liechtenstein.

Sau đó không lâu đã xuất hiện các loại tem thư khác ví dụ như con tem đầu tiên dùng để gửi báo ở Áo vào năm 1851. Con tem được phát hành nhân dịp khai mạc tuyến tàu hỏa đầu tiên ở Peru trong tháng 4 năm 1871 được xem là con tem đặc biệt đầu tiên. Thế nhưng không phải tất cả các nhà sử học đều đồng ý với quan điểm này.

Tem thư trở thành vật được sưu tầm

Đọc bài chính về sưu tầm tem

Cùng với việc tem thư lan truyền đi rộng rãi khắp thế giới, sưu tập tem cũng trở thành phổ biến. Quyển album sưu tập tem đầu tiên được phát hành vào năm 1860. Ngay năm sau đó tiền thân của cuốn tổng mục tem ngày nay cũng đã ra đời. Năm 1862 là năm tờ báo chuyên về sưu tập tem đầu tiên ra đời. Đấy là tờ The Monthly Advertiser, phát hành lần đầu tiên vào ngày 15 tháng 12 năm 1862 tại xứ sở nơi tem thư ra đời (Anh). Bên cạnh đó các hiệp hội những người sưu tập tem và sự kiện tổ chức đặc biệt dành cho những người chơi tem ra đời ngày càng nhiều. Ngay trong năm 1856 đã có nhiều cuộc gặp gỡ của những người sưu tập tem tại Mỹ. Năm 1866 hội những người sưu tập tem đầu tiên, Excelsior Stamp Association, được thành lập tại Mỹ. Tiếp theo đó là Royal Philatelic Society được thành lập tại Luân Đôn năm 1869.

Tem thư giả xuất hiện

Đọc bài chính về giả mạo tem thư

Đi kèm theo việc tem thư lan truyền đi nhanh chóng không những chỉ có các hiện tượng tốt. Ngày càng có nhiều người làm giả nhận ra việc giả mạo tem thư sẽ mang lại nhiều lợi tức.

Chỉ một thời gian ngắn sau khi các con tem đầu tiên được đưa vào sử dụng, vào ngày 6 tháng 5 năm 1840, đã xuất hiện tem giả hoàn toàn đầu tiên. Thêm vào đó còn có nhiều hình thức giả mạo một phần các con tem có giá trị trong hệ thống bưu điện, tức là con tem thật chỉ được sửa đổi vài phần để tăng giá trị bưu điện của nó lên. Trong số này ví dụ như là thay đổi màu bằng các phương pháp hóa học hay dùng các thủ thuật thay đổi con số để làm giả một con tem có giá trị cao hơn.

Nhiều lúc người ta dùng các con tem chết (tem đã dùng, có đóng dấu) và bằng phương pháp thủ công cực nhọc để từ 2 (hay nhiều) con tem này làm ra một con tem sống (mới, chưa dùng). Dấu đóng của bưu điện được tẩy xóa đi bằng phương pháp hóa học.

Các cơ quan quản lý bưu điện cũng đã sớm có nhiều biện pháp bảo vệ chống lại việc giả mạo tem thư. Biện pháp bảo vệ lâu đời nhất chống lại việc giả mạo tem thư là hình in chìm trên giấy đã được áp dụng cho các con tem đầu tiên của thế giới theo lời đề nghị của Rowland Hill.

Một số nước sử dụng loại giấy đặc biệt để sản xuất tem. Ở loại giấy này bột giấy được pha thêm sợi tơ lụa thường có nhiều màu mà sau này có thể nhìn thấy trên giấy. Trong một vài đợt phát hành tem người ta đặt kèm vào giấy còn ướt sợi tơ có màu. Biện pháp bảo vệ này được áp dụng trong các đợt phát hành tem của các vương quốc Đức Bayern và Württemberg và ở Thụy Sĩ. Giấy có màu cũng làm cho việc giả mạo khó khăn hơn. Nếu giấy chỉ có màu trên một mặt người ta gọi đó là giấy nhuộm. Biện pháp bảo vệ này được áp dụng ví dụ như cho các con tem đầu tiên của Bayern. Tại Áo tem có thêm một vạch sơn bóng để chống lại việc tẩy xóa dấu bưu điện để sử dụng lại con tem.

Đỉnh cao của tem thư

Vào khoảng thời gian chuyển tiếp giữa hai thế kỷ, những năm 1900, trước Chiến tranh thế giới thứ nhất, sự lan truyền tem thư đạt đến đỉnh cao. Tàu hỏa liên tục được mở rộng, nhờ vào đấy tem thư đã trở thành phương tiện truyền thông quan trọng nhất. Số lượng mỗi đợt phát hành tăng vọt, ví dụ như hai con tem quan trọng nhất của Áo, tem 5 và 10 Heller của năm 1908 đạt số lượng phát hành mỗi loại trên 3 tỉ. Nhưng các con tem này chỉ được sử dụng trong phần lãnh thổ Áo của Đế quốc Áo-Hung vì Hung phát hành tem riêng của mình từ khi có Hiệp định năm 1867.

Tem thư làm phương tiện tuyên truyền
Trong Chiến tranh thế giới thứ nhất tem thư bắt đầu được sử dụng như là một phương tiện tuyên truyền. Các quốc gia đang có chiến tranh giả mạo tem thư theo hai cách khác nhau để gây thiệt hại cho đối phương. Ở cách thứ nhất người ta cố gắng giả mạo thật giống tem của đối phương rồi thông qua người trung gian dùng tem giả lợi dụng bưu điện của đối phương gửi đi các vật liệu tuyên truyền. Việc vài cá nhân mua một số lượng lớn tem thư nhất là trong lúc đang có chiến tranh sẽ không giấu diếm được đối phương. Ở loại gọi là giả mạo tuyên truyền, nội dung hay hình ảnh của con tem bị thay đổi đi theo các mục đích tuyên truyền. Ví dụ như sửa dòng chữ "Deutsches Reich" (Đế chế Đức) lại là "Futsches Reich" (Đế chế sụp đổ). Loại giả mạo này phổ biến nhiều nhất là trong Chiến tranh thế giới thứ hai.

Không những chỉ có các kẻ thù của một quốc gia xem tem thư như là một phương tiện tuyên truyền lý tưởng. Một số các quốc gia khác như Đế chế Đức phát xít hay Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Triều Tiên và Cộng hoà Dân chủ Đức cũng sử dụng các chủ đề trên tem thư để làm nơi tuyên truyền.

Kinh doanh tem thư hiện đại
Từ khi máy đóng dấu tem được đưa vào sử dụng trong doanh nghiệp cũng như trong bưu điện, tem được dùng ngày càng ít đi. Nhất là khi điện thoại và thư điện tử phổ biến rộng rãi người dân cũng ngày càng ít khi dùng đến tem thư. Một số nước hầu như chỉ phát hành tem thư dành cho dân sưu tập, vì đó là một nguồn thu ngân sách đáng kể, hơn nữa lại là bằng ngoại tệ.

Tại Đức bắt đầu từ năm 2002 người ta đã có thể in tem từ Internet bằng phần mềm STAMPIT của Bưu điện Đức. Gần đây việc nới lỏng độc quyền vận chuyển thư (của bưu điện nhà nước), một biện pháp trong cải tổ bưu chính, đã cho phép các doanh nghiệp cá nhân có thể tự phát hành tem thư. Năm 2004, Công ty cổ phần PIN ở Berlin (Đức) cho ra đời tem thư mang chủ đề về Abrafaxe, một nhân vật anh hùng trong loạt truyện khôi hài thời Cộng hoà Dân chủ Đức.

Từ năm 2003, Bưu điện Hà Lan và Phần Lan (tại Phần Lan thoạt tiên chỉ dành cho các công ty) đã đưa vào sử dụng loại tem do chính khách hàng tự thiết kế lấy bằng cách có thể in một tấm ảnh, bản vẽ hay biểu trưng trên một khung được quy định trước. Ở Áo ngay từ năm 2003, người ta cũng đã có thể yêu cầu in tem thư riêng của mình với số lượng tối thiểu là 200 con tem.

Đặc điểm

Hình dáng

Tem thường có hình chữ nhật vì hình này cho phép sắp xếp tem trên giấy in tốt nhất. Hình vuông ít có hơn, ngoài ra các tem hình tam giác cũng đã xuất hiện khá sớm, được biết đến nhiều nhất có lẽ là con tem Mũi Hảo Vọng. Trong những thập niên gần đây nhiều quốc gia đã phát hành tem có đủ loại hình dáng khác nhau mà nhiều nhất là hình tròn. Cộng hòa Sierra Leone là quốc gia được nhiều người sưu tập tem biết đến vì hay phát hành tem có những dạng đặc biệt như huy hiệu, trái cây, chim, bản đồ hay hình trái dừa. Bưu chính Pháp đã phát hành nhiều tem hình trái tim; Bưu chính Nga có tem năm mới hình quạt, mỗi tờ tem hình tròn chia làm tám con tem, mới trông như hộp pho mát vậy.

Răng cưa

Các tem thư đầu tiên không có răng cưa, nhân viên bưu điện phải dùng kéo để cắt rời từng con tem. Người Anh Henry Archer là người đầu tiên tìm cách tốt hơn là dùng kéo để tách rời các con tem. Đầu tiên ông thiết kế một máy đục lỗ dùng dao. Máy này dùng các dao nhỏ đặt cạnh nhau rạch khía có khoảng cách đều giữa những con tem. Các con tem được rạch khía xuất hiện lần đầu tiên vào năm 1848 ở các quầy bưu điện. Thế nhưng Henry Archer vẫn chưa hoàn toàn bằng lòng với chiếc máy của ông. Chẳng bao lâu sau đó ông thay thế các con dao bằng kim đục lỗ. Hệ thống tách rời tem này được các nhân viên bưu điện ủng hộ và sau khi tem có răng cưa được phát hành tại Anh nhiều bưu điện của các quốc gia khác đã áp dụng cải tiến này.

Nguyên liệu
Nguyên liệu được sử dụng nhiều nhất để in tem là một loại giấy được sản xuất đặc biệt chỉ dùng để in tem. Có loại giấy chứa chất phát quang nhằm để chống giả mạo và để cho các máy đóng dấu tự động nhận ra vị trí của con tem cần đóng dấu trên phong bì. Ngoài ra một số bưu điện còn sử dụng cả gỗ hay vải, ví dụ như Bưu điện Thụy Sĩ đã dùng hai nguyên liệu này phát hành tem chỉ dành riêng bán cho người sưu tập tem. Vương quốc Bhutan, phát hành tem riêng từ năm 1955, còn đưa ra cả tem dưới dạng đĩa hát thật có thể hát được một mặt, có đường kính từ 68 mm đến 100 mm. Cộng hòa Burundi nhân dịp kỷ niệm ngày độc lập lần thứ 3 đã phát hành nhiều loại tem trên vàng được dát mỏng.

Tem lỗi

Mặc dù được in thử nhiều lần và qua nhiều kiểm tra kỹ lưỡng song vẫn có tem bị in hỏng. Loại tem này thường chỉ được những người sưu tập tem chú ý đến. Nổi tiếng nhất trong loại tem lỗi này là con tem 3 skilling vàng (Gul tre skilling banco) của Thụy Điển, được biết chỉ còn có một con, và con tem Jenny ngược đầu (Inverted Jenny) của Mỹ từ năm 1918.

Tem in nổi
Loại này hiếm thấy nhưng thay vì in màu thường, con tem được in màu và nổi (người mù có thể sờ thấy các vân nổi của hình in trên con tem.

Các loại tem thư
Ngoài tem thư được bán và dùng rộng rãi nhiều nước trên thế giới đã hay vẫn còn có một số loại tem đặc biệt.

Tem công vụ

Tem công vụ là loại tem chỉ được các cơ quan hay công sở dùng để gửi bưu phẩm hay bưu kiện mang tính chất công vụ. Vì thế loại tem này không được bán tại các quầy bưu điện.

Con tem công vụ đầu tiên là do Ấn Độ, vào thời gian đó vẫn còn là thuộc địa của Đế quốc Anh, phát hành vào năm 1866. Tại Đức con tem công vụ đầu tiên được phát hành vào năm 1920, sau Chiến tranh thế giới thứ hai bị bãi bỏ. Áo chỉ có tem công vụ trong thời gian bị Đức quốc xã chiếm đóng (từ 1938 đến 1945). Thụy Sĩ phát hành tem công vụ từ 1918 đến 1945, ở Liechtenstein từ năm 1932. Việt Nam phát hành bộ tem sự vụ (công vụ) đầu tiên vào tháng 7 năm 1953 với giá mặt tính bằng Kg thóc.

Tem máy bay
Tem máy bay chỉ được phép dùng để gửi bưu phẩm bằng đường hàng không. Đa số các quốc gia đều có phát hành tem máy bay vì việc vận chuyển bưu phẩm bằng máy bay vào đầu thế kỷ 20 là một sự kiện đặc biệt.

Đức và Thụy Sĩ phát hành con tem máy bay đầu tiên ngay từ năm 1912. Ở Áo con tem máy bay đầu tiên được phát hành trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, vào ngày 10 tháng 3 năm 1918. Việt Nam phát hành bộ tem máy bay đầu tiên vào ngày 8 tháng 3 năm 1952.

Phần lớn các quốc gia ở châu Âu đều bãi bỏ loại tem này sau Chiến tranh thế giới thứ hai. Các con tem bình thường từ đấy được phép dùng để gửi thư bằng đường hàng không.

Tem phạt
Nhiều nước trên thế giới đã và vẫn đang phát hành tem phạt để thanh toán tiền cho những thư dán không đủ bưu phí. Tem phạt được dán lên thư trước khi đưa đến người nhận và người phát thư sẽ thu lệ phí này.

Ở Áo, các tem phạt được phát hành lần đầu tiên từ năm 1894 và chỉ được bãi bỏ khi đưa đồng Euro vào sử dụng năm 2002. Đức chưa từng phát hành tem phạt. Thụy Sĩ phát hành tem phạt từ năm 1878 nhưng đã ngưng phát hành ngay từ năm 1938. Liechtenstein sử dụng tem phạt của Áo cho đến khi tách ra khỏi hệ thống quản lý bưu điện Áo vào năm 1920. Sau khi độc lập về bưu điện trước tiên Liechtenstein phát hành tem phạt riêng bằng tiền Áo và sau này là tiền Thụy Sĩ cho đến năm 1940 mới chấm dứt. Việt Nam phát hành bộ tem phạt đầu tiên vào ngày 16 tháng 6 năm 1952, cũng gọi là Tem Thiếu Cước.

Tem sống
Tem sống là loại tem chưa được sử dụng để gửi thư, bưu thiếp,... hay chưa bị hủy bởi cơ quan bưu chính và có giá trị về mặt tài chính và mặt sưu tập rất cao. Tem sống được dùng để thanh toán cước phí bưu chính (dán lên phong bì để gửi thư) nên việc in tem cũng được bảo vệ và kiểm tra cẩn thận giống như tiền giấy.

Luật lệ

Bản quyền của tem thư thuộc về cơ quan bưu chính phát hành con tem đó. Mặc dù vậy thường vẫn được phép sao chụp lại. Nhưng nếu không chụp lại cả con tem mà chỉ chụp lại toàn phần hay một phần các hình ảnh thiết kế trên con tem thì vẫn có thể vi phạm bản quyền của người thiết kế.

Việc in hình tem trên sách hay đưa lên trang web được các cơ quan quản lý bưu chính chấp nhận ở nhiều mức độ khác nhau. Nếu như Bưu điện của Quần đảo Faroe cho phép ghi hình lại các tem thư không cần phải thay đổi gì thì việc chụp lại tem thư của Bưu điện Đức chỉ cho phép trong giới hạn nhất định: Các hình chụp lại tem thư phải lớn hơn ít nhất là 25% hay nhỏ hơn ít nhất là 10% so với nguyên bản, hay hình in lại phải có một vạch đen chéo qua góc (phương pháp này được đa số các cơ quan bưu chính trên thế giới công nhận.). Bộ Bưu chính Viễn thông Việt Nam quy định hình in lại tem thư phải có chữ Specimen lên tem hoặc có vạch đen chéo lên giá mặt tem.

Cơ quan Bưu chính Hoa Kỳ (USPS) giữ bản quyền đối với thiết kế tem bưu chính, phong bì có tem, bưu thiếp có tem, phong bì dùng luôn (aerogram), bưu thiếp kỷ niệm và các vật phẩm sưu tập tem khác, phát hành từ ngày 1 tháng 1 năm 1978, nhưng cho phép sử dụng cho mục đích biên tập trong báo, tạp chí, sách, tổng mục tem và album tem.

Hình màu của tem sống phải nhỏ hơn 75% hoặc lớn hơn 150% kích thước con tem. Hình màu của tem chết và hình đen trắng (tem sống hoặc chết) có kích thước tùy ý .

Những con tem nổi tiếng

Trong số những con tem nổi tiếng phải kể đến con tem British Guiana 1c magenta, hiếm nhất trên thế giới và con tem 3 skilling vàng của Thụy Điển, đắt tiền nhất thế giới. Ngoài ra các con tem dưới đây cũng là những con tem nổi tiếng nhất và được ưa chuộng nhất trong giới sưu tập tem:

 Bồ câu Basel (Thụy Sĩ - 1845)
 Jenny ngược đầu (Mỹ - 1918)
 Penny Đen (Anh - 1840)
 Số Một Đen (Bayern - 1849)
 Số Ba Sachsen (Sachsen - 1850)
Xem danh sách những con tem nổi tiếng.

Xem thêm
 Sưu tập tem
 Phong bì Ngày phát hành đầu tiên
 Tem học
 Tem chết
 Tem CTO
 Tem in thử
 Tem không răng
 Tem mẫu

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Tem Bưu chính Việt Nam
 Một số liên kết về sưu tập tem  (tiếng Anh hoặc tiếng Pháp)

Sản phẩm giấy

Bưu chính
Phát minh Scotland


title: Đền Tranh

text:
Đền Tranh, còn gọi là đền Quan Lớn Tuần Tranh, là một ngôi đền cổ Việt Nam, thờ vị thần sông nước cai quản khúc sông ở gần bến đò Tranh, thuộc xã Đồng Tâm, huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương.

Nổi tiếng linh ứng nhiệm màu, cầu gì được nấy nên Đền Tranh trở thành Khu di tích tâm linh được người dân khắp nơi tìm đến cúng lễ. Năm 2009, Đền Tranh được xếp hạng Di tích lịch sử văn hóa cấp Quốc gia.

Lịch sử
Thời Trần, tại vùng ngã ba sông Tranh giao với sông Luộc, người dân đã lập ra một ngôi đền thờ vị thủy thần cai quản khúc sông này. Ngôi đền này ban đầu chỉ là ngôi miếu nhỏ nằm sát bến sông, vì vậy thường bị tác động của thủy triều và dòng nước xoáy. Do bờ sông thường bị xói lở nên đến năm 1935, người dân lập một đền thờ mới tại làng Tranh Xuyên (nay thuộc thị trấn Ninh Giang). Ngôi đền mới này vẫn được dân chúng giữ tên gọi là Đền Tranh

Đến giữa thập kỷ 40 của thế kỷ XX, đền Tranh được tôn tạo với quy mô khá lớn, kiến trúc theo kiểu Trùng thiềm điệp ốc với những cung và gian thờ khác nhau. Năm 1946, thực hiện tiêu thổ kháng chiến, nhiều hạng mục ngôi đền bị tháo gỡ.

Đến những năm 60 của thế kỷ XX, đền được chuyển về phía bắc của thị trấn Ninh Giang cách đền cũ khoảng 300m, nay thuộc địa phận thôn Tranh Xuyên, xã Đồng Tâm, huyện Ninh Giang. Đền Tranh qua ba lần chuyển dời cùng nhiều lần trùng tu tôn tạo, đã chứng kiến nhiều sự kiện lịch sử và tích hợp được nét đẹp của văn hóa Việt. Căn cứ vào hệ thống bia ký tại đền cho biết, vào năm Tự Đức thứ 5 (1852) đền đã có nhiều người công đức để tu tạo.

Khi thực dân Pháp chiếm tỉnh Hải Dương và Ninh Giang, xây đồn bốt gần khu vực đền nên nhân dân chuyển đền về phía Bắc đền cũ (hiện nay là doanh trại Lữ đoàn 513 Quân khu 3). Từ năm 1941 đến 1945, đền Tranh được tôn tạo rộng lớn, kiến trúc theo kiểu "trùng thiềm điệp ốc", 5 nếp nhà nối liền nhau.

Năm 1946, thực hiện chủ trương "tiêu thổ kháng chiến" các nếp nhà của đền lần lượt được tháo dỡ, chỉ để lại cung cấm làm nơi thờ tự.

Năm 1954, đền Tranh được phục dựng lại để đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng của nhân dân.

Năm 1966, do nhu cầu mở rộng doanh trại của quân đội, nên nhân dân địa phương cùng Lữ đoàn 513 chuyển 3 gian hậu cung về dựng tại địa điểm mới, cách đền cũ 300 m về phía Bắc (vị trí hiện nay).

Năm 1996, được phép của UBND tỉnh Hải Hưng, đền được xây dựng 7 gian tiền tế; Ngày 3 tháng 6 năm 1999, khởi công xây dựng nhà trung từ; năm 2004 hoàn thành việc xây dựng nghi môn và tòa hậu cung; năm 2006 xây dựng đông vu và nhà hóa sớ.

Công trình hiện nay khá hoành tráng với kinh phí xây dựng do nhân dân công đức. Đền Tranh là nơi tập trung và phong phú nhất về tín ngưỡng dân gian mà điển hình là nhân vật huyền thoại Quan Lớn Tuần Tranh.

Một công trình làm nổi bật diện mạo thị trấn Ninh Giang trước năm 1947 đó là ngôi đền uy nghi nằm ở phía Tây Bắc, nay nằm ở khuôn viên đơn vị công trình. Đền Tranh thờ thần và đặt trong khám và đây đó trên xà trên khung cửa được gắn những rắn thần bằng vải nhồi bong màu sặc sỡ, ban đêm được ánh điện soi sang lấp lánh cửa đồ thờ, hương án làm tăng thêm vẻ uy nghi vốn có của nơi thờ tự.

Truyền thuyết

Trong hàng Ngũ Vị Tôn Ông, cùng với Quan Lớn Đệ Tam, Quan Lớn Đệ Ngũ cũng là một vị quan lớn danh tiếng hết sức lẫy lừng, được nhân dân xa gần tôn kính phụng thờ. Tuy trong hàng Năm Toà Ông Lớn, ông được thỉnh cuối cùng nhưng bất cứ ai hầu Tứ Phủ, bất cứ dịp tiệc, đàn lễ nào đều phải thỉnh Quan Tuần Tranh về ngự. Khi ngự đồng ông mặc áo lam thêu rồng, hổ phù; làm lễ tấu hương, khai quang, chứng sớ tán đàn rồi múa thanh long đao. Khi có đại đàn, mở phủ, trình đồng, kết hạ, khai xuân … sau khi thỉnh các quan lớn về, đều phải đợi đến khi giá Quan Lớn Đệ Ngũ về chứng một lần hết tất cả các đàn mã sớ trạng rồi mới được đem đi hoá.

Quan Đệ Ngũ Tuần Tranh Tước phong " Đệ ngũ tôn quan thượng đẳng tối linh thần – Cao Lỗ đại vương – Đệ Ngũ Tuần Tranh. Ông được Ngọc Hoàng ban cho việc thống lĩnh thiên địa binh, thay quyền tam tứ phủ đại thu chấp kim ngân tài mã, giải oan nghiệp sớ cho trần gian…

Nhân dịp tiệc đản sinh của Quan Đệ Ngũ 14/2, Mộc ân thanh đồng Hoàng Tiến Hưng chia sẻ đôi điều.

Ngày xưa, dưới thời Hùng Định Vương (Hùng Triều Thập Bát), ở vùng sông Tranh thuộc về tỉnh Đông có hai vợ chồng một nhà nọ, gia tư cũng vào hạng khá, nhưng tuổi già mà chưa có con. Thường ngày họ cầu trời có một đứa con cho vui tuổi già. Trời thương, đã ban con cho họ nhưng cho hóa thành đôi Long xà thử lòng ông bà.

Một hôm, trong khi ra đồng phát ruộng, người chồng nhặt được hai quả trứng to bằng nắm tay, bèn đưa cho vợ xem. Xem xong, chồng định vứt đi, nhưng người vợ ngăn lại: “Đừng vứt, cứ để cho nó nở xem thử con gì. Bèn đưa về bỏ vào vò đặt cạnh bếp.Chỉ trong mấy ngày, trứng nở thành một cặp rắn nhỏ trên đầu có mào đỏ rất xinh. Thấy vậy, người chồng định đánh chết, nhưng người vợ ngăn lại: “Đừng đánh tội nghiệp. Cứ để mặc tôi, tôi nuôi chúng làm con”. Hai con rắn rất khôn, từ đó quấn quýt với người, đi đâu cũng đi theo. Chúng chóng lớn, mới bằng chiếc đũa, chẳng bao lâu đã to bằng ngón tay. Một hôm người chồng cuốc vườn, cặp rắn bò theo sát nút để kiếm cái ăn trong đất mới lật. Vô tình một nhát cuốc bổ xuống làm đứt đuôi một con. Con rắn quằn quại. Người vợ kêu lên: “Chà, tội nghiệp! mày cứ quẩn bên ông lão làm gì cho khổ thân thế này!”. Hai con càng lớn càng ăn khỏe. Chúng thường bò vào chuồng gà các nhà lân cận tìm bắt gà con. Bị xóm giềng chửi bới luôn canh, một hôm chồng bảo vợ: “Thôi, ta đem thả chúng xuống sông cho chúng kiếm ăn kẻo lại có ngày mang họa”. Hai vợ chồng bèn mang cặp rắn đến bờ sông thả xuống và nói: Bớ các con! Các con hãy ở đây tự kiếm lấy cái nuôi thân, đừng có trở về, bố mẹ không có đủ sức nuôi các con nữa!Cặp rắn vừa thả xuống nước, lập tức sóng gió nổi lên ầm ầm, các loài thủy tộc ở các nơi về tụ hội bơi lượn đông đảo.

Hai vợ chồng rất kinh ngạc. Đêm lại, chúng về báo mộng cho họ biết là chúng đã được vua Thủy cho cai quản khu vực sông Tranh.

Tại đây, hai ông lập nhiều chiến công, được vua Thủy tể giao quyền thống lĩnh thủy bộ trấn giữ miền duyên hải sông Tranh. Ông đã lập được nhiều công lao to lớn nên được sắc phong công hầu. Nhân dân trong vùng gọi ông là Quan Lớn Tuần Tranh.

Tại quê nhà, ông có cảm tình với một người thiếu nữ xinh đẹp, người thiếu nữ ấy vốn là vợ lẽ của quan huyện ở đó, nhưng vốn không hạnh phúc với cảnh “chồng chung”, nàng cũng đáp lại tình cảm của ông mà không hề nói cho ông biết là nàng đã có chồng. Vậy nên Quan Lớn Tuần Tranh vẫn đinh ninh đó là một tình cảm đẹp, hẹn ngày đưa nàng về làm vợ. Đến khi viên quan huyện kia biết chuyện, vu oan cho ông đã quyến rũ vợ mình.

Quan huyện kia được sự giúp đỡ của Bạch Long hầu đã đưa vụ kiện ông cướp vợ đến Thủy cung.

Vua Thủy tể thét: “Hãy bắt đày nó đi thật xa cho đến cùng trời cuối đất!”

Ngày ông đi đày, tôm cá rắn rết náo động cả một khúc sông Tranh. Quân lính áp giải ông ra biển rồi đi ngược lên phía Bắc. Trải qua nhiều ngày, một hôm họ đến một vùng nhìn vào thấy rừng cây mịt mù, không hề có khói lửa. Ông hỏi một số người địa phương: – “Đây là đâu?”. Họ đáp: – “Nơi đây đã sắp hết địa phận nước Việt rồi. Đi quá nữa là sang nước khác”. Ông Cộc bảo quân lính áp giải: – “Vậy là đến chốn kỳ cùng rồi đó. Theo lệnh nhà vua, ta sẽ ở lại nơi đây”. Cả đoàn bấy giờ rẽ sóng kéo vào cửa sông.

Nhưng ở khúc sông này từ lâu có một con thuồng luồng trấn trị. Hắn không muốn chia sẻ quyền hành với kẻ mới đến. Cho nên khi thấy ông tới, lập tức một cuộc giao phong diễn ra dữ dội từ cửa sông cho đến tận thượng nguồn. Bấy giờ nước bắn tung tóe, tôm cá chết như rạ. Hai bên bờ lở sụp, sinh mệnh tài sản của dân ven sông bị thiệt hại rất nhiều. Hai bên đánh nhau mấy ngày không phân thua được. Ông bị thương tích đầy người nhưng thần thuồng luồng cũng bị toạc da chảy máu và bị đứt mất một bên tai. Thấy thế, những quân lính áp giải vội về báo cho vua Thủy biết. Cuối cùng việc lại đưa đến tòa án vua Thủy. Vua bắt hai bên phải chia đôi khu vực, định lại ranh giới rõ ràng, và từ nay về sau không được xâm lấn đất của nhau. Ông Cộc bèn cho đưa một tảng đá lớn như hình một cái đầu đặt ở ven sông. Bến phía thuồng luồng cũng làm phép hiện ra một cái chuông úp ở bờ bên này làm giới hạn.

Nhưng thần thuồng luồng vẫn chưa hết giận, vì cho rằng bỗng tự dưng vô cớ bị chia sẻ quyền hành là do Quan lớn Tuần Tranh mà ra. Bởi vậy thuồng luồng thỉnh thoảng lại gây sự đánh nhau với ông. Dân chúng ở hai bên bờ sông mỗi lần nghe tiếng chuông, tiếng nước sôi động ầm ầm thì biết rằng sẽ có cuộc giao tranh kịch liệt. Về sau vua Thủy giận thuồng luồng “bất tuân thượng lệnh”, bèn sai quân kép tới bắt sống, xích lại, giao cho thần núi địa phương canh giữ, còn ông từ đấy được cai quản cả khu vực.

Nỗi hàm oan năm xưa chưa được xá bỏ, Tại Kỳ Cùng ông đã tự sát mong rửa oan, chứng tỏ mình vô tội, ông hoá xuống dòng sông Kì Cùng rồi bơi về bến đò Tranh xưa. Tại đây, vào đêm trăng sáng, người ta vẫn thấy chàng cháng sĩ dung mạo khôi ngôi bước lên từ đòng sông….

Đến thời Thục Phán An Dương Vương, vua tập hợp thuyền bè để chống Triệu Đà ở ngay bến sông Tranh, nhưng tại chỗ dòng xoáy đó, thuyền bè không tài nào qua được mà lại có cơn giông tố nổi lên giữa dòng. Vua bèn mời các vị lão làng đến hỏi chuyện rồi lập đàn cầu đảo thì lập tức sóng yên bể lặng, quân sĩ ra trận cũng được ông phù trì mà thắng to. Ghi nhớ công đức, vua Thục giải oan cho ông và phong là Giảo Long Hầu. Sau này ông còn hiển thánh linh ứng, có phép nhà trời, cai quản âm binh, giúp dân sát quỷ trừ tà, dẹp hết những kẻ hại nước hại dân. Trấn giữ duyên hải sông Tranh tước phong: Long Cung Hiển thánh Giảo Long Hầu – Tranh Giang Đại Vương thượng đẳng thần.

Truyền thuyết về Quan lớn tuần Tranh hay Ông Dài ông Cộc riêng miền Bắc có rất nhiều dị bản, phần nhiều dưới dạng truyền thuyết, với hình ảnh rắn bị bố mẹ nuôi chém đứt đuôi. Vùng Lạng-sơn còn có nhiều dị bản, truyền thuyết khác về ông. Các câu chuyện đều xoay quanh một vị quan thanh liêm, văn võ toàn tài, hào hoa, phong nhã có công với dân với nước, được nhân dân tin yêu, phụng thờ.

Quan Lớn Tuần Tranh cũng được thờ ở rất nhiều nơi. Ngày tiệc chính của quan là ngày 25/5 âm lịch (là ngày ông bị lưu đày và bảo nhân dân quê ông làm giỗ vào ngày này), ngoài ra vào ngày 14/2, các đền thờ ông cũng mở tiệc ngày đản sinh thành.

Lễ hội

Trong dân gian truyền tụng là" đền thiêng lắm, linh ứng lắm, cầu gì được lấy"nên hang năm kỳ mở hội, khách thập phương từ Hà Nội, Hải Phòng, Nam Định vv… về trẩy hội khá đông. Lễ hội được mở từ ngày 25/2 âm lịch (hiện nay là 14/2 ÂL). Ngày rước thần có những ông đồng bà đồng "xiên lình" qua má để tỏ phép lạ của con người khi linh ứng nhập. Thanh đồng Nguyễn Thanh Tâm (ông đồng hay xuất hiện trong các cuộc hầu đồng biểu diễn ở Kiếp Bạc, Lãnh Giang) người Kim Thành, Hải Dương là người có rất nhiều canh hầu ở đền.

Đền Tranh một năm có ba mùa lễ hội. Hội tháng 2, từ ngày 10-20/2, trọng hội vào 14 — ngày sinh của quan lớn Tuần Tranh, đây là hội chính hàng năm. Hội tháng 5, từ ngày 20-26/5, trọng hội vào 25 — ngày hoá của Đức thánh. Lễ hội đền Tranh có quy mô rộng lớn, thu hút khách nhiều tỉnh phía Bắc, một trong những hội lớn của Hải Dương, có sức hấp dẫn lạ thường, đặc biệt với các bà các cô ở các thành phố, bởi thế khách thập phương đến đây rất đông. Không chỉ trong những ngày hội (thường kéo dài tới 7 ngày) mà những ngày thường cũng không ít khách đến lễ và không thể thiếu tiết mục hát chầu văn.

Nửa thế kỳ trôi qua, thị trấn đã trải qua những thăng trầm qua hai cuộc chiến tranh, đền Tranh được dựng lại và tôn tạo trên địa phận thôn Tranh Xuyên xã Đồng Tâm. Không những đền được tôn tạo lại rất bề thế uy nghiêm mà còn được mở rộng rất nhiều, bên cạnh còn có chùa Tranh mới được xây dựng thêm. Không chỉ ngày hội mà ngày thường khách đến lễ cũng rất đông.

Liên kết ngoài

 Về Đền Tranh "cầu gì được nấy"
 Đền Tranh - Ngôi đền linh thiêng tại Ninh Giang
 Đặc sắc lễ hội Đền Tranh

Đền tại Việt Nam
Hải Dương


title: Megadytes gravidus

text:
Megadytes gravidus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Sharp miêu tả khoa học năm 1882.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Megadytes


title: Teucholabis subfurva

text:
Teucholabis subfurva là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Teucholabis
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Sarragachies

text:
Sarragachies  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 155 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gers


title: Moropsyche inachos

text:
Moropsyche inachos là một loài Trichoptera trong họ Apataniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Moropsyche


title: Anchastus hebetatus

text:
Anchastus hebetatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Laurent & Taminaux miêu tả khoa học năm 1962.

Chú thích

Tham khảo

Anchastus


title: 1653

text:
Năm 1653 (số La Mã: MDCLIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 10 ngày).

Sự kiện

Tháng 5
 Chiến dịch Hải Trừng tại Phúc Kiến.

Sinh

 Không rõ – Tống Thị Lĩnh, tôn hiệu Hiếu Nghĩa Hoàng hậu, cung tần của chúa Nguyễn Phúc Thái, mẹ của chúa Nguyễn Phúc Chu (m. 1750).

Mất
 26 tháng 6: Juliana Morell, nữ tiến sĩ ngành Luật đầu tiên trên thế giới

Tham khảo

Năm 1653


title: Nebrioporus dubius

text:
Nebrioporus dubius là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Aubé miêu tả khoa học năm 1838.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Nebrioporus