title: Thám tử tư

text:
Thám tử tư (viết tắt tên quốc tế tiếng Anh là: PI-Private investigator) là người chuyên thực hiện các hoạt động điều tra, theo dõi, giám sát, xác minh các vụ việc một cách độc lập theo yêu cầu. Đây là một ngành nghề với bản chất là cung cấp các dịch vụ điều tra, thu thập các thông tin và được nhận thù lao hay phí tổn. Tại nhiều nước trên thế giới, nghề thám tử tư là một nghề được các nhà nước công nhận như bao nhiêu ngành nghề khác. Tự điển tiếng Việt định nghĩa "thám tử" là "người làm việc dò xét".

Lịch sử

Vào năm 1833, Eugène François Vidocq, một cựu quân nhân và tội phạm người Pháp, thành lập công ty thám tử tư đầu tiên được biết đến với tên gọi "Le Bureau des Renseignements Universels pour le commerce et l'Industrie"  ("Công ty Thông tin Chung về Thương mại và Công nghiệp") và thuê những người có quá khứ tội phạm. Ban đầu, công việc của các thám tử tư chủ yếu là thực hiện các nhiệm vụ mà khách hàng cảm thấy cảnh sát không có đủ trang thiết bị hoặc không sẵn lòng thực hiện. Cảnh sát chính thức đã nhiều lần cố gắng đóng cửa công ty này. Vào năm 1842, cảnh sát bắt giữ Vidocq với cáo buộc tống tiền và lừa đảo sau khi anh ta giải quyết một vụ trộm. Sau đó, Vidocq nghi ngờ rằng đó đã là một vụ câu cá. Anh bị kết án 5 năm tù và phạt 3.000 franc, nhưng Tòa án phúc thẩm đã thả anh ta. Vidocq được ghi nhận đã đưa công việc ghi chú, khoa học tội phạm và tư duy hình sự vào công tác điều tra tội phạm. Anh ta đã tạo ra bản sao đầu tiên của dấu chân giày bằng chất làm khuôn. Anh cũng đã phát minh mực viết không thể tẩy xóa và giấy kết dính không thể sửa đổi trong công ty in ấn của mình. Phương pháp đo người hình của anh vẫn được cảnh sát Pháp sử dụng một phần. Anh cũng được ghi nhận với những công việc từ thiện - anh tuyên bố không bao giờ tố cáo bất kỳ ai đã trộm vì mục đích thực sự.

Tại Vương quốc Anh, Charles Frederick Field thành lập một văn phòng điều tra sau khi nghỉ hưu từ Cảnh sát Đô thị vào năm 1852. Field trở thành bạn của Charles Dickens, và ông đã viết bài báo về ông. Năm 1862, một trong nhân viên của ông, người Hungary Ignatius Paul Pollaky, rời ông và thành lập một công ty đối thủ. Mặc dù hiện nay ít được nhắc đến, nhưng vào thời điểm đó, sự nổi tiếng của Pollaky rất lớn đến mức ông được đề cập trong các cuốn sách vào những năm 1870 và trở thành "Paddington" Pollaky vĩ đại với sự "sắc sảo thông minh" trong vở opera hài năm 1881, Patience.

Ở Hoa Kỳ, Allan Pinkerton thành lập Pinkerton National Detective Agency - một công ty thám tử tư - vào năm 1850. Pinkerton trở nên nổi tiếng khi ngăn chặn một âm mưu ám sát Tổng thống đắc cử Abraham Lincoln vào năm 1861.
Các điệp viên của Pinkerton thực hiện một loạt các dịch vụ, bao gồm điều tra ngầm và phát hiện tội phạm, bảo vệ cây trồng và đảm bảo an ninh trang bị vũ trang. Trong thời kỳ hoạt động sôi động nhất, số lượng điệp viên và dự bị của Pinkerton National Detective Agency không thua kém số lượng binh sĩ và dự bị đang hoạt động trong Quân đội Hoa Kỳ. Allan Pinkerton thuê Kate Warne vào năm 1856 làm một thám tử tư, đánh dấu cô trở thành nữ thám tử tư đầu tiên ở Mỹ.

Một vai trò quan trọng khác của ngành thám tử tư mới này là hỗ trợ các công ty trong các tranh chấp lao động. Một số thám tử tư sớm đã cung cấp các lính canh vũ trang để thực hiện nhiệm vụ như một lực lượng vũ trang tư nhân. Trong thời kỳ bất ổn của công đoàn ở Hoa Kỳ vào cuối thế kỷ 19, các chủ doanh nghiệp thuê các điệp viên Pinkerton làm nhân viên ngầm để xâm nhập và phá hoại hoạt động của công đoàn hoặc làm lính canh vũ trang cho các nhà máy. Sau vụ việc Homestead Riot vào năm 1892, một số tiểu bang đã thông qua các "đạo luật chống Pinkerton" để cấm nhập khẩu lính bảo vệ tư nhân trong các cuộc đình công của công đoàn. Đạo luật Liên bang Anti-Pinkerton Act năm 1893 tiếp tục cấm "một cá nhân được thuê bởi Công ty Thám tử Pinkerton hoặc tổ chức tương tự" không được làm việc cho "Chính phủ Hoa Kỳ hoặc chính quyền quận Columbia."

Các điệp viên Pinkerton cũng được thuê để theo dõi các tội phạm miền Tây như Jesse James, băng anh em Reno, và Bọn hoang dã của Butch Cassidy, bao gồm Butch Cassidy và Sundance Kid.

Việc làm
Nhiều thám tử/tư vấn viên tư có kiến thức học thuật và kinh nghiệm thực tế đặc biệt thường làm việc cùng với các luật sư bảo vệ trong các vụ án hình sự và vụ án liên quan đến tử hình. Có những người là nhà điều tra bảo hiểm, chuyên điều tra các yêu cầu bồi thường gây nghi ngờ. Trước khi ly dị không cần lỗi được áp dụng, nhiều thám tử tư đã tìm kiếm bằng chứng về ngoại tình hoặc hành vi khác trong hôn nhân để lấy lý do ly dị. Mặc dù không phải ở tất cả các quốc gia đều có yêu cầu pháp lý cho bằng chứng như vậy, theo thông tin từ báo chí, việc thu thập chứng cứ về ngoại tình hoặc "hành vi xấu" của vợ chồng hoặc đối tác vẫn là một trong những công việc mang lại lợi nhuận cao nhất cho họ, vì các tranh chấp hiện nay liên quan đến quyền nuôi con, trợ cấp và tranh chấp tài sản hôn nhân.

Thám tử tư cũng có thể thực hiện "due diligence" (công việc kiểm tra tính chính xác) cho một nhà đầu tư đang xem xét đầu tư với một nhóm đầu tư, quản lý quỹ hoặc các công ty kinh doanh có nguy cơ cao khác. Điều này giúp nhà đầu tư tiềm năng tránh trở thành nạn nhân của gian lận. Một nhà điều tra có giấy phép và kinh nghiệm có thể tiết lộ rằng việc đầu tư có rủi ro và/hoặc nhà đầu tư có lý lịch đáng ngờ. Công việc này ngày càng phổ biến hơn trong thế kỷ 21 do xuất hiện các báo cáo công khai về các "mô hình Ponzi" và các hình thức đầu tư gian lận khác.

Tuy nhiên, cũng có những trường hợp thám tử tư bị liên quan đến hoạt động tham nhũng, làm việc cho tội phạm như rình rập và trùm tội phạm. Công việc của họ có thể là truy tìm những nạn nhân đã trốn thoát, tội phạm đối thủ và/hoặc nhân chứng đã ẩn nấp, hoặc thu thập chứng cứ để áp lực đối với các nhân chứng, nguồn tin, công tố viên và/hoặc các nhà điều tra của cảnh sát. Những thông tin này có thể được sử dụng trong các phiên xử sắp tới.

Điều kiện hành nghề
Mỗi quốc gia trên thế giới đều có những quy định về điều kiện hành nghề của thám tử tư, nhằm đảm bảo các thám tử tư này hoạt động đúng khuôn khổ pháp luật, bảo đảm quyền của công dân (đặc biệt là quyền bí mật đời tư), và nhằm đảm bảo việc quản lý nhà nước có hiệu quả đối với dịch vụ này.

Tại Mỹ, hầu hết các bang đều có quy định về nghề thám tử tư. Ví dụ như bang Georgia đã thành lập một bộ phận phụ trách hoạt động của thám tử tư gồm bảy thành viên do Thống đốc bang bổ nhiệm. Mỗi năm, bộ phận này họp ít nhất là tám lần để giải quyết các việc như cấp phép hành nghề, giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến thám tử tư, ra quyết định kỷ luật các thám tử tư vi phạm quy chế...

Việc cấp giấy phép hành nghề thám tử tư rất chặt chẽ. Hai tiêu chuẩn được coi là quan trọng là:

 Lý lịch tốt, đáp ứng điều kiện như không có tiền án tiền sự, không gặp phải các vấn đề tiêu cực về tài chính, tiền bạc...
 Kinh nghiệm nghề nghiệp. Tùy theo từng tiểu bang, ứng viên buộc phải có quá trình hai hay ba năm thực sự làm công tác điều tra cho một cơ quan điều tra của nhà nước hay một công ty thám tử tư được cấp phép. Nếu không có giấy phép thì thám tử tư sẽ không được hoạt động. Kinh nghiệm nghề nghiệp này phải do chính các thám tử tự tích lũy qua quá trình học hỏi.
 Có đạo đức nghề nghiệp. Thám tử tư là một nghề nhạy cảm bởi khi hành nghề, có được những thông tin "thâm cung bí sử" mà nếu tiết lộ cho người khác biết, thường họ sẽ có một khoản lợi nhuận, điều đó đòi hỏi người theo nghề không chỉ có nghiệp vụ, mà còn phải có đạo đức, cái tâm với nghề.

Công việc chính
Lĩnh vực hoạt động của thám tử tư nhìn chung có tính mở rộng, giúp giải quyết được nhiều vấn đề đang gây bức xúc lớn cho thân chủ thuộc nhiều thành phần. Ví dụ như: các công ty bảo hiểm cần tới thám tử tư để xác minh những trường hợp khai man, dàn dựng tai nạn để nhận tiền bảo hiểm. Các tập đoàn kinh doanh nhờ thám tử tư phát hiện gián điệp ăn cắp thông tin trong số hàng ngàn nhân viên của mình. Luật sư cũng nhờ thám tử tư thu thập thêm chúng cứ, tìm kiếm nhiều nhân chứng quan trọng để tăng khả năng thành công trong việc bào chữa cho thân chủ.

Ở một số nước phần lớn là nhu cầu tìm hiểu những vấn đề liên quan đến quan hệ gia đình như tìm hiểu về các mối quan hệ đáng ngờ của vợ chồng, con cái, tìm kiếm người già lạc đường, con trẻ bỏ nhà đi… đồng thời cũng xuất hiện nhiều nhu cầu như: Cung cấp thông tin phục vụ bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, sở hữu công nghiệp, chống hàng giả, hàng nhái, tìm hiểu về đối tác trước khi quyết định hợp tác làm ăn, tìm hiểu tài sản của con nợ để dễ đòi, và gần đây nhất là nhu cầu của giới trẻ muốn tìm hiểu kỹ hơn về "nửa kia" trước khi tiến tới hôn nhân.

Trong con mắt của các bà vợ hay ghen, thám tử tư là người giúp họ phát hiện "bồ nhí" của đức ông chồng và theo dõi sát nút họ, truy tìm những cuộc ngoại tình. Đây là một hoạt động chính và được biết đến nhiều nhất của thám tử tư tại Việt Nam. nhiều bạn trẻ cũng muốn tìm hiểu chân dung của người yêu trước khi kết hôn.

Thám tử tư cũng có tác dụng rất đắc lực trong việc truy tìm tung tích của những trẻ em bỏ nhà lang thang. Trên thực tế không phải lúc nào trẻ "có vấn đề" cũng nhờ đến công an được. Như đối với những trường hợp mới chỉ có "dấu hiệu" như phản ứng với bố mẹ, thay đổi tích cách hoặc đứa trẻ bỏ nhà đi hôm trước hôm sau về... thì khó có thể nhờ đến công an chính vì vậy dịch vụ thám tử tư là một lựa chọn đắc dụng. và thực tế có nhiều vụ việc đạt kết quả tốt nhờ dịch vụ này.

Mặc dù thám tử tư có tác dụng hỗ trợ rất lớn trong việc điều tra, phá án nhưng trong quá trình hoạt động, cũng có những phản ánh về việc thám tư tư cố tình xâm phạm bí mật đời tư, gây hậu quả nghiêm trọng cho người khác, hay thông qua hoạt động của họ đã tiếp tay cho các vụ trả thù, án mạng. hoặc lợi dụng những thông tin họ có được để trục lợi bất chính như tống tiền hoặc đe dọa chính thân chủ của mình.

Trong văn hóa
Thám tử tư được biết đến nhiều trong các phim ảnh, tiểu thuyết, truyện tranh... Trong đó, nhà thám tử tư nổi tiếng nhất thế giới và sống mãi qua mọi thời đại là Sherlock Holmes, nhân vật trong bốn quyển tiểu thuyết và 56 truyện ngắn của nhà văn người Anh Arthur Conan Doyle.

Tại Việt Nam
Tại Việt Nam, một số ý kiến cho rằng nhu cầu sử dụng dịch vụ thám tử tư trong xã hội càng ngày càng nhiều. Nếu như trước đây chỉ những người có điều kiện kinh tế khá mới dám nhờ thám tử thì hiện nay ở một số thành phố lớn, nhất là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.

Pháp luật Việt Nam hiện hành quy định điều tra là thẩm quyền của cơ quan Nhà nước. Theo Luật Đầu tư và Nghị định số 108/2006/NĐ-CP và Nghị định số 52/2008/NĐ-CP được Chính phủ ban hành có quy định các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ bảo vệ thuộc mọi thành phần kinh tế không được tiến hành điều tra, hoạt động thám tử tư dưới mọi hình thức, trực tiếp hoặc thông qua người khác xâm hại quyền tự do cá nhân của tổ chức, cá nhân… tuy nhiên do xuất phát từ nhu cầu xã hội, những văn phòng thám tử vẫn mọc lên như nấm sau mưa.

Trong những năm gần đây, dịch vụ thám tử tư phát triển rất mạnh mẽ và thường xuất hiện dưới dạng dịch vụ cung cấp thông tin. Phí thuê thám tử khoảng một triệu đồng một ngày. Với những vụ theo dõi ngoại tình, tìm con cái... mất nhiều ngày thì khách phải trả vài chục triệu đồng cho một hợp đồng. ngoài ra thì một số nhà cung cấp dịch vụ Internet cũng có những động thái cho thấy họ đã tham gia vào dịch vụ này.

Nhìn chung, ở Việt Nam, cần có một hành lang pháp lý rõ ràng cho nghề thám tử tư, thực tế có nhiều trường hợp thám tử tư hoạt động chui vì vậy nhiều ý kiến cho rằng cần phải có một quy định cho họ hoạt động.

Chú thích

Nghề nghiệp
Thám tử


title: Lake Oswego, Oregon

text:
Lake Oswego hay nghĩa là Hồ Oswego (IPA: ) là một thành phố của Quận Clackamas tiểu bang Oregon, Hoa Kỳ. (Nhiều phần nhỏ của thành phố mở rộng vào trong địa phận của Quận Multnomah về phía bắc và Quận Washington về phía tây.) Nó nằm ở phía nam thành phố Portland và vây quanh Hồ Oswego tư hữu rộng 405-mẫu Anh (1,6 km²). Theo Điều tra Dân số Hoa Kỳ năm 2000, thành phố có tổng dân số là 35.278. Ước tính năm 2006 là 36.350 cư dân.

Lake Oswego là một trong các khu ngoại ô giàu có nhất của Portland. Năm 2000, thành phố có lợi tức trung bình là 71.597 đô la Mỹ, tăng cao từ 57.499 đô la năm 1990. Ngoài ra, giống như những phần còn lại của vùng đại đô thị Portland, giá nhà tăng nhanh (tính đến tháng 6 năm 2006); giá trị trung bình năm 2000 là 296.200 đô la, gấp hai lần giá trị năm 1990 (142.600 đô la). Thành phố có một số nhà cửa đất đai giá cao nhất tiểu bang, đặc biệt là nhà nhìn ra hồ.

Địa lý
Theo Cục Điều tra Dân số Hoa Kỳ, thành phố có tổng diện tích là 28,4 km² (10,9 mi²). 26,8 km² (10,4 mi²) là đất và 1,6 km² (0,6 mi²) là nước. Tổng diện tích nước chiếm 5,57% diện tích thành phố.

Hồ Oswego là một hồ chứa nước tư hữu (là một hồ tự nhiên xưa kia được nông ra, được người bản thổ châu Mỹ Clackamas đặt tên là Waluga (thiên nga hoang)  ) được Công ty Hồ Oswego quản trị.  Nhà có cảnh Hồ Oswego và bờ hồ rất mắc và nhiều người muốn tìm mua. Hồ này có thể chạy tàu thuyền. Có một bến đậu thuyền ở phía đông nơi những người có tàu thuyền có thể bước lên bờ và đi bộ đến các khu thương mại gần đó. Những con kênh mở rộng ra từ hồ là do người di dân Trung Hoa đào trong đầu thể kỷ trước.

Cứ mỗi 5 năm đến 10 năm, mực nước trong hồ được hạ xuống bằng cách mở cổng đập và để nước chảy vào Lạch Oswego và tiếp tục ra sông Willamette. Việc này giúp cho những chủ tài sản ở trước hồ tiến hành sửa chữa những bến tàu thuyền và nhà chứa tàu thuyền. Lần mới nhất hồ được hạ nước là tháng 10 năm 2006.

Thành phố mở rộng tới Núi Sylvania và đi qua Lake Grove về phía Tualatin.

Thành phố kết nghĩa
Lake Oswego có hai thành phố kết nghĩa:

  Pucon, Chile
  Yoshikawa, Nhật Bản

Tham khảo

Liên kết ngoài
 City of Lake Oswego
 Historic photos of Lake Oswego from the City of Lake Oswego
 Oregon Blue Book entry for Lake Oswego
 Lake Oswego School District
 Lake Oswego Chamber of Commerce
 Lake Oswego's history from Oswego Heritage Council
 lakeoswego.biz  Lake Oswego community resource

Thành phố của Oregon
Quận Clackamas, Oregon
Quận Multnomah, Oregon
Quận Washington, Oregon


title: Downesia strandi

text:
Downesia strandi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Uhmann miêu tả khoa học năm 1943.

Chú thích

Tham khảo

Downesia


title: Sankt Oswald-Riedlhütte

text:
Sankt Oswald-Riedlhütte là một đô thị thuộc huyện Freyung-Grafenau trong bang Bayern nước Đức. Đô thị Sankt Oswald-Riedlhütte có diện tích 40,28 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 3123 người.

Tham khảo


title: Bulbophyllum caputgnomonis

text:
Bulbophyllum caputgnomonis là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

C


title: Höri

text:
Höri là một đô thị thuộc huyện hành chính Bülach, bang Zürich, Thụy Sĩ. Đô thị này có diện tích 4,85 km2, dân số thời điểm tháng 12 năm 2009 là 2.409 người.

Tham khảo

Đô thị của bang Zürich


title: Kinh tế học phát triển

text:
Kinh tế học phát triển là một chuyên ngành của kinh tế học ứng dụng đi tìm các phương thức để đưa một nền kinh tế kém phát triển thành một nền kinh tế thịnh vượng, nghiên cứu các đặc trưng kinh tế xã hội điển hình của một nền kinh tế kém phát triển từ quan điểm về nỗ lực của các hộ gia đình cũng như doanh nghiệp. Kinh tế học phát triển sử dụng tích cực các phương pháp nghiên cứu của kinh tế học vĩ mô khi nghiên cứu các nguyên nhân của phát triển kinh tế, các phương pháp của kinh tế học vi mô, và có thể bao gồm cả việc sử dụng các phương pháp toán học trên cơ sở toán cơ học như các phương trình vi phân và tối ưu hóa liên thời gian, hoặc sử dụng sự kết hợp giữa các phương pháp định lượng và định tính. Kinh tế học phát triển kết hợp các chiến lược về chính trị và xã hội để đưa được ra những kế hoạch về phát triển tại các nước thế giới thứ ba.

Xem thêm
 Đường cong Lorenz
 Tình trạng nghèo đói
 Chỉ số phát triển con người

Tham khảo

Phát triển kinh tế
Toàn cầu hóa nền kinh tế
Trợ giúp phát triển


title: Hyunmoo

text:
Hyunmoo (Hangul: 현무, Hanja: 玄武, Hán-Việt: Huyền Vũ, biệt danh: Người bảo vệ bầu trời phương Bắc) là một dự án tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình do quân đội Hàn Quốc phát triển. Các loại tên lửa trong dự án có tầm hoạt động từ 180 đến 1.500 km. Việc nghiên cứu bắt đầu từ năm 1974 với công nghệ chuyển giao từ Hoa Kỳ. Hàn Quốc sau đó đã phát triển thành công loại tên lửa hai tầng dựa trên thiết kế kỹ thuật của tên lửa đất đối không Nike Hercules vào năm 1978 và phiên bản cải tiến tiếp tục được phóng thành công vào năm 1986. Đây là loại tên lửa được chế tạo và phát triển thành công với nhiều phiên bản khác nhau đầu tiên của Hàn Quốc sau dự án Baekgom trước đó gặp phải trục trặc kỹ thuật.

Trong dự án mới này, các nguyên mẫu Hyunmoo-1 và Hyunmoo-2 là loại tên lửa đạn đạo có tầm bắn từ 180 đến 500 km còn Hyunmoo-3 là tên lửa hành trình được phát triển dựa trên Tomahawk của Mỹ với tầm bắn từ 500 km đến 1.500 km. Ngoài ra còn có thêm một số mẫu khác dùng cho việc xuất khẩu nhưng tầm bắn của những loại này bị giới hạn không quá 180 km. Cuối năm 2009, các phiên bản nâng cấp là Hyunmoo-2A và Hyunmoo-2B lần lượt được đưa vào biên chế.

Hyunmoo được phát triển để đối phó với mối đe dọa tên lửa của Bắc Triều Tiên và có thể vươn tới các thành phố như Bắc Kinh, Tokyo hay Vladivostok. Trong quá trình chế tạo, tập đoàn Lockheed Martin của Mỹ cung cấp nhiên liệu tên lửa còn hệ thống dẫn đường quán tính thì được cung cấp bởi GEC-4 của Vương quốc Anh.

Xem thêm
 Hyunmoo-4
 Hyunmoo-4.4

Liên kết ngoài
Hyunmoo miniature model
Article on "Hyunmoo."
Hyumoo pictures at Globalsecurity.org
S.Korea’s Cruise Missile Program Revealed
Seoul to Boost Defense Against N.Korean Nukes, Missiles

Tham khảo

Tên lửa Hàn Quốc
Tên lửa đạn đạo
Tên lửa hành trình
Tên lửa đất đối không
Quân sự Hàn Quốc


title: USS Utah (BB-31)

text:
USS Utah (BB-31) là một thiết giáp hạm cũ thuộc lớp Florida, đã bị tấn công và đánh chìm tại Trân Châu Cảng vào ngày 7 tháng 12 năm 1941. Nó là chiếc tàu chiến duy nhất của Hải quân Hoa Kỳ được đặt cái tên này nhằm tôn vinh tiểu bang Utah. Trước Thế Chiến II, nó được xem là không còn hữu dụng và đã được sử dụng trong một thời gian như một mục tiêu di động để thực hành tác xạ với ký hiệu AG-16. Tuy nhiên vào năm 1941, nó được tái trang bị và được sử dụng cho mục đích huấn luyện cho đến khi bị Hải quân Nhật đánh chìm bởi một quả ngư lôi duy nhất.

Thiết kế và chế tạo
Utah được đặt lườn vào ngày 9 tháng 3 năm 1909 tại Camden, New Jersey bởi New York Shipbuilding Corporation. Nó được hạ thủy vào ngày 23 tháng 12 năm 1909 dưới sự đỡ đầu của Mary Alice Spry, con gái Thống đốc tiểu bang Utah William Spry; và được đưa vào hoạt động tại Xưởng hải quân Philadelphia vào ngày 31 tháng 8 năm 1911 dưới quyền chỉ huy của thuyền trưởng William S. Benson.

Lịch sử hoạt động
Sau một chuyến đi thử máy đưa nó lần lượt viếng thăm Hampton Roads, đảo Santa Rosa, Pensacola, Florida, Galveston, Texas, Kingston, Jamaica, Portland Bight và vịnh Guantánamo thuộc Cuba; Utah được phối thuộc cho Hạm đội Đại Tây Dương vào tháng 3 năm 1912. Nó hoạt động cùng hạm đội này vào đầu mùa Xuân, tiến hành các cuộc thực tập tác xạ pháo và phòng thủ ngư lôi, trước khi quay vào xưởng hải quân New York ngày 16 tháng 4 để được đại tu.

Rời New York ngày 1 tháng 6, Utah viếng thăm Hampton Roads một thời gian ngắn rồi lên đường hướng đến Annapolis, Maryland và đến nơi ngày 6 tháng 6. Tại đây nó nhận lên tàu các học viên mới của Học viện Hải quân Hoa Kỳ rồi lên đường ngày 10 tháng 6 đi đến Virginia Capes và Đại Tây Dương. Nó tiến hành một khóa huấn luyện học viên mới ngoài khơi vùng biển New England cho đến hết mùa Hè trước khi hoàn trả các học viên sĩ quan tương lai về Annapolis trong các ngày 24 và 25 tháng 8. Không lâu sau đó, chiếc thiết giáp hạm hướng đến khu vực thực tập phía nam để thực hành tác xạ pháo.

Trong hơn hai năm sau đó, chiếc thiết giáp hạm tiến hành các hoạt động thường xuyên tại vùng biển ngoài khơi bờ Đông nước Mỹ, trải dài từ bờ biển New England đến vùng biển Cuba. Trong thời gian này, nó thực hiện một chuyến đi đến vùng biển châu Âu, viếng thăm Villefranche, Pháp, từ ngày 8 đến ngày 30 tháng 11 năm 1913.

Utah bắt đầu năm 1914 trong Xưởng hải quân New York, sau đó di chuyển về hướng Nam vào ngày 5 tháng 1. Sau khi dừng tại Hampton Roads, nó đến vùng biển Cuba cuối tháng đó để thực hành tác xạ ngư lôi và pháo cỡ nhỏ. Tuy nhiên, do sự căng thẳng gia tăng tại México, Utah di chuyển đến vùng biển nước này vào đầu tháng 2 và đi đến Vera Cruz vào ngày 16 tháng 2. Nó hoạt động ngoài khơi cảng này rồi hướng đến Tampico vào ngày 9 tháng 4 cùng hàng trăm người tị nạn trên tàu. Không lâu sau đó, nó nhận được tin tức về việc con tàu chở hàng Đức SS Ypiranga đang hướng về phía cảng Vera Cruz với một chuyến hàng vũ khí và đạn dược cho nhà độc tài Victoriano Huerta. Utah nhận được lệnh truy tìm con tàu, nó ra khơi và đi đến Vera Cruz ngày 16 tháng 4. Khi biết rằng con tàu nói trên có thể đã cập bến, Hải quân quyết định sẽ chiếm giữ sở thuế quan tại Vera Cruz và ngăn chặn việc giao hàng. Vì mục đích đó, kế hoạch được vạch ra nhằm đổ bộ lên Vera Cruz, và việc này được xúc tiến vào ngày 21 tháng 4 năm 1914.

Utah cho đổ bộ "tiểu đoàn" của nó, 17 sĩ quan và 367 thủy thủ dưới quyền chỉ huy của Đại úy Guy W. S. Castle cùng một chi đội Thủy quân Lục chiến là một phần của Lữ đoàn 1 Thủy quân Lục chiến, vốn được thành lập để đối phó tình hình từ các đơn vị thủy quân lục chiến của các con tàu Mỹ khác cùng đến vùng biển này để thể hiện lập trường của Mỹ. Trong trận chiến sau đó, nơi mà tiểu đoàn áo xanh của Utah đã chiến đấu dũng cảm, bảy người đã được tặng thưởng Huân chương Danh Dự bao gồm người chỉ huy là Đại úy Castle.

Utah ở lại Vera Cruz gần hai tháng trước khi quay trở về Xưởng hải quân New York vào cuối tháng 6 để được đại tu. Trong ba năm sau đó, chiếc thiết giáp hạm tiến hành các hoạt động thường xuyên tập trận và thao diễn hạm đội ngoài khơi bờ biển phía Đông cho đến vùng biển Caribbe, khi Hoa Kỳ duy trì lực lượng quân đội trong tình trạng sẵn sàng trước lúc tham gia vào Thế Chiến I.

Thế Chiến I
Sau khi Hoa Kỳ chính thức tuyên chiến vào ngày 6 tháng 4 năm 1917, Utah hoạt động tại vùng biển ngoài khơi vịnh Chesapeake như một tàu huấn luyện kỹ thuật và tác xạ cho đến ngày 30 tháng 8 năm 1918, khi nó lên đường hướng đến vịnh Bantry cùng với Phó Đô đốc Henry T. Mayo, Tổng tư lệnh Hạm đội Đại Tây Dương.

Mối lo ngại về việc Đức dùng vũ khí hạng nặng tấn công các đoàn tàu vận tải chuyên chở binh lính và vũ khí vượt Đại Tây Dương sang mặt trận phía Tây (Châu Âu) khiến người ta phải điều một lực lượng thiết giáp hạm mạnh sang vùng biển Ái Nhĩ Lan. Trong cuộc điều động này, Utah đến Brerehaven, vịnh Bantry, Ái Nhĩ Lan vào ngày 10 tháng 9. Tại đây, nó trở thành soái hạm của Chuẩn Đô đốc Thomas S. Rodgers, Tư lệnh đội thiết giáp hạm 6 (BatDiv 6). Cho đến khi ký kết hiệp ước đình chiến vào ngày 11 tháng 11 năm 1918, Utah cùng với Nevada và Oklahoma hoạt động từ vịnh Bantry, hộ tống các đoàn tàu vận tải Đồng Minh ghé vào quần đảo Anh Quốc, sẵn sàng đối phó với mọi sự đe dọa trên mặt biển mà Hải quân Đế chế Đức có thể nhắm vào các con tàu vận tải và tiếp liệu quý giá của Đồng Minh.

Sau khi chấm dứt chiến sự, Utah ghé thăm đảo Portland của Anh Quốc, và sau đó than gia vào đoàn hộ tống danh dự cho chiếc George Washington, khi con tàu này chở Tổng thống Woodrow Wilson đi đến cảng Brest, Pháp vào ngày 13 tháng 12 năm 1918. Ngày hôm sau, Utah quay về nhà, và nó về đến New York vào ngày lễ Giáng sinh năm 1918.

Những năm giữa hai cuộc thế chiến
Utah tiếp tục thả neo tại North River bên ngoài thành phố New York cho đến ngày 30 tháng 1 năm 1919. Trong thời gian này, nó từng treo cờ rũ lúc 14 giờ 40 phút ngày 7 tháng 1 do cái chết của Cựu Tổng thống Theodore Roosevelt, và trong ngày 8 tháng 1 nó bắn pháo chào cách mỗi nửa giờ một lần trong suốt ngày để tưởng nhớ vị chính khách Hoa Kỳ vĩ đại này.

Utah tiến hành các hoạt động thường xuyên thực tập và thao diễn hạm đội, trải dài từ bờ biển New England đến vùng biển Caribbe đến tận giữa năm 1921. Trong thời gian này, nó được đặt số hiệu lườn tàu là BB-31 vào ngày 17 tháng 7 năm 1920, khi Hải quân Mỹ áp dụng rộng rãi cách dùng ký hiệu phân loại lớp tàu.

Rời cảng Boston ngày 9 tháng 7 năm 1921, Utah hướng đến Lisbon, Bồ Đào Nha, và đến Cherbourg, Pháp không lâu sau đó. Tại đây, Utah trở thành soái hạm của lực lượng hải quân Mỹ tại các vùng biển châu Âu. Nó đảm trách vai trò này tại các cảng chính ở Đại Tây Dương và Địa Trung Hải cho đến khi được thay thế bởi chiếc tàu tuần dương Pittsburgh vào tháng 10 năm 1922. Quay trở về Hoa Kỳ ngày 21 tháng 10 năm 1922, Utah trở thành soái hạm của Đội thiết giáp hạm 6 và hoạt động cùng Hạm đội Tuần tiễu trong vòng hơn ba năm rưỡi tiếp theo.

Cuối năm 1924, Utah được chọn thực hiện nhiệm vụ ngoại giao của Hoa Kỳ nhân dịp kỷ niệm một trăm năm Trận Ayacucho (9 tháng 12 năm 1824), sự kiện quyết định dẫn đến việc nước Peru giành được độc lập. Được chỉ định làm soái hạm cho hải đội đặc biệt đại diện cho Hoa Kỳ tham dự các lễ hội này, Utah rời New York ngày 22 tháng 11 năm 1924 cùng với Thống tướng John J. Pershing và cựu nghị sĩ F. C. Hicks, và đi đến Callao vào ngày 9 tháng 12.

Utah đưa Tướng Pershing và các thành viên khác trong đoàn lên bờ vào ngày Giáng sinh năm 1924, để thực hiện chuyến viếng thăm hữu nghị các thành phố Nam Mỹ. Trong những tuần lễ tiếp theo sau, Utah viếng thăm các cảng Chile Punta Arenas và Valparaíso trước khi vòng qua mũi Horn để gặp Tướng Pershing tại Montevideo, Uruguay. Đón vị tướng và đoàn trở lên tàu, chiếc thiết giáp hạm tiếp tục chương trình thăm viếng hữu nghị Rio de Janeiro, Brazil; La Guaira, Venezuela; và La Habana, Cuba trước khi kết thúc chuyến đi hữu nghị này tại New York ngày 18 tháng 3 năm 1926. Utah trải qua các mùa Hè những năm 1925 và 1926 cùng hải đội thực tập học viên mới, và sau khi đưa các học viên lên bờ khi kết thúc chuyến đi thực tập năm 1925, nó vào xưởng hải quân Boston và được cho tạm ngưng hoạt động vào ngày 31 tháng 10 năm 1925 để được hiện đại hóa. Trong quá trình sửa chữa và cải tạo này, cột buồm chính dạng "lồng" (cage) của con tàu được thay thế bằng kiểu cột nhẹ hơn, và nó được trang bị để sử dụng dầu đốt làm nhiên liệu thay vì đốt than, và vũ khí của nó cũng được cải tiến thể hiện mối quan tâm đến việc phòng không. Điều lý thú là Utah và Florida không được trang bị kiểu cột buồm "ba chân" (tripod) hiện đại hơn vốn được trang bị cho các lớp tàu khác.

Utah được cho hoạt động trở lại vào ngày 1 tháng 12 năm 1925, và sau các hoạt động tại chỗ cùng Hạm đội Tuần tiễu, nó rời Hampton Roads ngày 21 tháng 11 năm 1928 lên đường hướng đấn Nam Mỹ. Đến Montevideo ngày 18 tháng 12, nó đón lên tàu Tổng thống Herbert C. Hoover và phu nhân; Đại sứ Mỹ tại Ý Henry T. Fletcher cùng đoàn báo chí tháp tùng. Utah chở đoàn của Tổng thống đến Rio de Janeiro, Brazil từ ngày 21 đến ngày 23 tháng 12, rồi tiếp tục cuộc hành trình quay về nhà. Trong chuyến đi, Tổng thống đã có dịp duyệt qua thủy thủ đoàn trước khi con tàu về đến Hampton Roads vào ngày 6 tháng 1 năm 1929.

Tuy nhiên, số phận của chiếc Utah như một thiết giáp hạm chỉ còn tính từng ngày. Theo những điều khoản của Hiệp ước Hải quân London năm 1930, Utah được chọn để cải biến thành một tàu mục tiêu di động thay thế cho chiếc thiết giáp hạm North Dakota; và vào ngày 1 tháng 7 năm 1931 Utah được đổi số hiệu thành AG-16. Công việc cải biến được thực hiện tại Xưởng hải quân Norfolk bao gồm việc gắn các thiết bị điều khiển từ xa bằng sóng vô tuyến. Utah được cho hoạt động trở lại tại Norfolk vào ngày 1 tháng 4 năm 1932 dưới quyền chỉ huy của Thuyền trưởng Randall Jacobs.

Utah rời Norfolk ngày 7 tháng 4 trong chuyến đi huấn luyện kỹ thuật sử dụng các thiết bị mới và chạy thử thiết bị vô tuyến, qua đó con tàu có thể điều khiển để di chuyển ở tác tốc độ khác nhau và thay đổi hướng đi của con tàu như trong một trận đánh thực sự. Các động cơ điện của nó có thể được vận hành bởi tín hiệu phát ra từ tàu điều khiển, có thể đóng mở các van bướm ga, xoay bánh lái và điều chỉnh lượng dầu cung cấp cho các buồng đốt. Thêm vào đó, một con quay hồi chuyển Sperry sẽ giúp giữ cho con tàu đi đúng hướng.

Quay trở lại cảng ngày 21 tháng 4, Utah tiến hành thử nghiệm thiết bị điều khiển bằng vô tuyến ở vùng biển ngoài khơi Virginia Capes ngày 6 tháng 5. Đến ngày 1 tháng 6, Utah di chuyển trong ba giờ dưới sự điều khiển từ xa dưới sự hiện diện của nhân sự tại các vị trí vận hành; và trong hai ngày tiếp theo sau nó thực hiện thành công hai chuyến đi, mỗi chuyến kéo dài bốn giờ, trong đó các máy móc hoàn toàn không được con người chạm tay đến. Chỉ có hai quan sát viên tại mỗi phòng điều khiển và mỗi phòng máy giữ liên lạc thông tin qua điện thoại và ghi nhận các dữ liệu.

Sau khi hoàn tất các thuộc thử, Utah rời Norfolk ngày 9 tháng 6. Vượt qua kênh đào Panama, nó đi đến San Pedro, California vào ngày 30 tháng 6 và được sắp xếp vào Hải đội Huấn luyện 1 thuộc lực lượng căn bản của Hạm đội Hoa Kỳ. Nó thực hiện vai trò mục tiêu đầu tiên dành cho các tàu tuần dương của Hạm đội vào ngày 26 tháng 7, và vào ngày 2 tháng 8 thực hiện các chuyến đi thao dợt dành cho Nevada, trong đó Utah được điều khiển bởi các tàu khu trục Hovey và Talbot.

Trong vòng chín năm tiếp theo sau đó, con tàu đóng vai trò phục vụ cần thiết cho hạm đội như một mục tiêu di động, góp phần hiện thực hóa trong các đợt huấn luyện ném bom bổ nhào, ném ngư lôi và ném bom tầm cao cho phi công hải quân. Vì vậy, nó đã góp phần to lớn vào việc phát triển các chiến thuật trong các lĩnh vực này. Trong một dịp khác, nó còn hoạt động trong vai trò chuyên chở khi đưa 223 sĩ quan và binh sĩ lực lượng Thủy quân Lục chiến từ đảo Sand, Midway tham gia đổ bộ lên vịnh Hilo, Hawaii trong đợt tập trận Vấn đề Hạm đội XVI vào đầu mùa Hè năm 193. Sau đó nó vận chuyển Thủy quân Lục chiến từ Hawaii đến San Diego, California, và đưa họ lên bờ vào ngày 12 tháng 6 năm 1936.

Cũng trong tháng 6 năm 1935, trên chiếc Utah đã thành lập một trường súng máy hạm đội trong khi nó vẫn tiếp tục nhiệm vụ như một tàu mục tiêu di động. Chiếc thiết giáp hạm nhận lên tàu những giáo viên đầu tiên trong tháng 8 năm 1936, và những học viên đầu tiên được rút ra từ thủy thủ đoàn các tàu tuần dương Raleigh, Concord, Omaha, Memphis, Milwaukee và tàu sân bay Ranger, đã có mặt vào ngày 20 tháng 9 để huấn luyện. Sau đó, trong những năm 1936 - 1937, Utah được trang bị các khẩu súng máy phòng không bốn nòng mới 28 mm (1,1 inch)/75 caliber nhằm mục đích thử nghiệm và phát triển bởi trường súng máy. Một số thử nghiệm đầu tiên của loại vũ khí mới này được thực hiện trên tàu.

Ngoài việc phục vụ như một mục tiêu giống như thật trong luyện tập bao gồm cả máy bay xuất phát từ tàu sân bay, Utah còn kéo theo các mục tiêu trong các cuộc tập trận được tiến hành bởi các thiết giáp hạm của hạm đội, và tham gia các cuộc tập trận "Vấn đề Hạm đội" hằng năm. Nó đi qua kênh đào Panama ngày 9 tháng 1 năm 1939 để tham gia Vấn đề Hạm đội XX, cuộc thao dượt được đích thân Tổng thống Franklin Delano Roosevelt theo dõi bên trên chiếc tàu tuần dương Houston.

Sau khi phục vụ làm mục tiêu di động dành cho tàu ngầm của Hải đội Tàu ngầm 6 vào cuối mùa Thu và đầu mùa Đông năm 1939, Utah dành ra tám tháng tiếp theo sau cho khóa thực hành súng máy đặc biệt. Vào mùa Hè tiếp theo, Utah hướng đến quần đảo Hawaii và đến Trân Châu Cảng ngày 1 tháng 8 năm 1940. Nó thực hành tác xạ phòng không nâng cao tại khu vực thực hành Hawaii cho đến ngày 14 tháng 12 năm 1940, khi nó hướng về bờ Tây, và quay về đến Long Beach, California vào ngày 21 tháng 12.

Trong hai tháng tiếp theo sau, Utah phục vụ như một mục tiêu di động để ném bom ngoài khơi đảo San Clemente, California cho máy bay của Không đoàn Tuần tiễu 1 và từ các tàu sân bay Lexington, Saratoga và Enterprise. Utah quay trở về vùng biển Hawaii vào ngày 1 tháng 4 năm 1941, nhận lên tàu các học viên của Trường Pháo phòng không Nâng cao, những xạ thủ được rút ra từ các tàu West Virginia, Oklahoma, Colorado, Phoenix, Nashville, Philadelphia và New Orleans.

Trong những tuần lễ tiếp theo sau, nó tiến hành huấn luyện các học viên đã lên tàu việc sử dụng và nạp đạn các khẩu pháo 127 mm (5 inch), thực hành bắn các mục tiêu giả điều khiển từ xa bằng vô tuyến, cũng như thực hành bắn các cỡ pháo.50-caliber và 1,1 inch trên các mục tiêu giả và bong bóng. Utah quay trở về Los Angeles, California ngày 20 tháng 5 và nhận lên tàu các hành khách Thủy quân Lục chiến để chuyên chở đến Bremerton, Washington. Đưa các Thủy quân Lục chiến lên bờ một tuần sau đó, chiếc tàu vào Xưởng hải quân Puget Sound ngày 31 tháng 5 năm 1941.

Trong đợt đại tu thực hiện sau đó, Utah được sửa chữa và các cải biến được thiết kế nhằm giúp cho con tàu đảm trách vai trò huấn luyện thực hành tác xạ hiệu quả hơn. Các thay đổi bao gồm bổ sung các khẩu pháo 127 mm (5 inch)/38 calibre nòng đơn có giáp chắn tương tự như loại được trang bị trên các tàu khu trục hiện đại hơn đang phục vụ vào thời đó. Nó cũng mất đi màu sơn trước chiến tranh khi được sơn lại theo kiểu ngụy trang Phương thức 1: màu sơn chung "5-D xám đậm" trong khi cột buồm và cấu trúc thượng tầng màu "5-L xám nhạt". Kết thúc đợt đại tu, Utah lên đường ngày 14 tháng 9 đi đến vùng biển Hawaii sau khi ghé qua Port Townsend, Washington, San Francisco, California và San Pedro, California. Nó đến Trân Châu Cảng không lâu sau đó và tiến hành huấn luyện phòng không và làm mục tiêu tác xạ đến suốt cuối mùa Thu.

Tấn công Trân Châu Cảng
Utah vừa hoàn tất một chuyến đi huấn luyện súng phòng không nâng cao trong vùng biển Hawaii không lâu trước khi nó quay về Trân Châu Cảng vào đầu tháng 12 năm 1941, và thả neo cạnh đảo Ford ở cầu tàu F-11. Vào buổi sáng ngày 7 tháng 12 năm 1941, cả Thuyền trưởng lẫn Sĩ quan Cao cấp đều đang nghỉ phép trên bờ, nên vị chỉ huy có cấp bậc cao nhất trên tàu lúc đó là Thiếu tá Hải quân Solomon S. Isquith, kỹ sư trưởng.

Không lâu trước 08 giờ 00, những người trên cầu tàu nhìn thấy ba chiếc máy bay, mà họ cho là những máy bay Mỹ đang cơ động, bay từ lối vào cảng hướng lên phía Bắc. Chúng bổ nhào thấp xuống phần phía Nam của đảo Ford nơi có kho chứa thủy phi cơ và bắt đầu ném bom.

Cuộc tấn công Trân Châu Cảng kéo dài gần hai giờ, nhưng đối với Utah, nó chỉ kéo dài trong vài phút. Lúc 08 giờ 01 phút, ngay sau khi thủy thủ bắt đầu kéo cờ lên cột cờ phía đuôi tàu, chiếc thiết giáp hạm cũ kỹ trúng phải một ngư lôi ở phía trước và ngay lập tức bắt đầu bị nghiêng sang mạn trái.

Khi con tàu bắt đầu chậm chạp lật nghiêng, những phiến gỗ kích thước 150 x 300 mm (6 x 12 inch) đặt trên sàn tàu bắt đầu bị dịch chuyển, ngăn trở nỗ lực của thủy thủ trong việc rời tàu. Bên dưới, mọi người thoát lên tầng phía trên bằng mọi cách. Riêng Thượng sĩ Peter Tomich đã ở lại bên dưới, tiếp tục kiểm tra các nồi hơi và để biết chắc mọi người đã ra khỏi các phòng máy. Một người khác, John B. Vaessen, cũng ở lại vị trí của mình trong phòng máy phát điện, cố giữ cho con tàu có đủ điện để thắp sáng càng lâu càng tốt.

Thiếu tá Isquith thực hiện cuộc khảo sát lần cuối xem mọi người đã ra khỏi tàu hay chưa, và ông đã suýt bị mắc kẹt lại bên trong tàu. Khi con tàu bắt đầu lật nghiêng, ông phát hiện lối cửa thoát đã bịt kín. Trong lúc ông đang tìm cách thoát ra qua một lỗ hổng, chiếc bàn mà ông đang đứng lên bị trượt do độ nghiêng của con tàu đang tăng lên làm ông bị hụt chân. May mắn là vào giây phút cuối cùng, một người bên ngoài đã nắm được cánh tay của Isquith và kéo được ông ra.

Lúc 08 giờ 12 phút, những sợi dây neo bị chằng đứt, và Utah lật nghiêng qua bên hông tàu. Những người còn sống sót bơi thoát lên bờ, một số phải ẩn nấp trên các bến neo tàu vì máy bay Nhật vẫn còn đang tích cực càn quét.

Không lâu sau khi hầu hết mọi người đã lên bờ, Thiếu tá Isquith và những người khác nghe những tiếng gỏ từ bên trong thân con tàu đang lật nghiêng. Cho dù máy bay Nhật vẫn còn đang tiếp tục bắn phá khu vực, Isquith kêu gọi những người tình nguyện cùng quay trở lại thân tàu và khảo sát nguồn gốc của tiếng gỏ. Lấy được một mỏ hàn cắt từ chiếc Raleigh, bản thân chiếc tàu này vẫn còn đang chống đỡ các hư hỏng sau khi trúng phải ngư lôi, những người tình nguyện lao vào công việc cứu hộ. Nhờ những nỗ lực quên mình này, bốn người còn kẹt lại bên trong đã được cứu thoát khỏi nơi tưởng chừng đã là nấm mồ của họ.

Utah được công bố "không hoạt động" vào ngày 29 tháng 12 năm 1941 và được đặt dưới quyền quản lý của Lực lượng Căn cứ Trân Châu Cảng. Được dựng lên một phần nhằm dọn trống bến đỗ bên cạnh, nó được công bố ngừng hoạt động vào ngày 5 tháng 9 năm 1944. Tên của Utah được xóa khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 13 tháng 11 năm 1944. Thân tàu rĩ sét bị chìm một phần của nó vẫn còn nằm tại Trân Châu Cảng với một số lượng không rõ di hài các thủy thủ còn kẹt lại bên trong.

Tưởng niệm và phần thưởng
Vào năm 1972, một đài tưởng niệm nhằm tôn vinh thủy thủ trên chiếc Utah được xây dựng trên phía Tây Bắc của đảo Ford, gần xác tàu đắm.

Trong số thủy thủ đoàn của Utah, 30 sĩ quan và 431 thủy thủ sống sót sau khi con tàu chìm, sáu sĩ quan và 52 thủy thủ tử trận. Bốn người trong số đó sau này được tìm thấy và được an táng trên bờ cùng bảy người vô danh khác của chiếc Utah. Thượng sĩ Tomich được truy tặng Huân chương Danh dự do đã dũng cảm quên mình nhằm đảm bảo an toàn cho những người khác.

Utah nhận được một Ngôi sao Chiến đấu do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II. Ngoài ra, con tàu còn là một Di tích Lịch sử cấp Quốc gia và được công nhận là một Địa điểm Lịch sử Quốc gia vào ngày 5 tháng 5 năm 1989. Nó là Con tàu Chính thức của Tiểu bang Utah.

Tham khảo

 Bài này có các trích dẫn từ nguồn :en:Dictionary of American Naval Fighting Ships thuộc phạm vi công cộng: http://www.history.navy.mil/danfs/u2/utah.htm  Utah

Đọc thêm
 Quyển sách này cung cấp thông tin về những nỗ lực cứu hộ trên tàu Utah ngay sau khi diễn ra trận tấn công, và các cố gắng để trục vớt nó.

Liên kết ngoài

Pearl Harbor:The USS Utah(BB31/AG16) Story
Maritimequest USS Utah BB-31 Photo Gallery
History of USS Utah, (1st Web Site before it was given to the survivors club)
NavSource Online: Battleship Photo Archive BB-31 USS UTAH 1909 - 1916
USS Utah (Battleship # 31, later BB-31 and AG-16), 1911-1941 -- Overview and Special Image Selection
HNSA Ship Page: USS Utah

Thiết giáp hạm
Tàu chiến trong Thế chiến thứ nhất
Tàu chiến thời Thế chiến thứ hai
Thiết giáp hạm của Hải quân Hoa Kỳ
Tấn công Trân Châu Cảng
Xác tàu đắm trong Thế Chiến II tại Thái Bình Dương
Tàu thuộc di tích lịch sử quốc gia


title: Phố Đông

text:
Phố Đông (pinyin: Pǔdōng), tên chính thức là Phố Đông Tân Khu (浦东新区, pinyin: Pǔdōng Xīn Qū) hay gọi theo tiếng Việt là "Quận mới Phố Đông", là một quận của thành phố Thượng Hải, Trung Quốc. Kể từ khi bắt đầu được phát triển năm 1990 - thời điểm công bố quy hoạch lần đầu tiên - Phố Đông đã nổi lên như là trung tâm tài chính và thương mại của Trung Quốc. Phố Đông nổi bật với Tháp Minh Châu Phương Đông, Tháp Kim Mậu - biểu tượng của Thượng Hải và của sự phát triển kinh tế Trung Quốc, ngoài ra là các tòa nhà Tháp Thượng Hải (cao 632 mét, cao thứ hai thế giới), Trung tâm Tài chính Thế giới Thượng Hải, Trụ sở Ngân hàng Thượng Hải,...

Thượng Hải cuối cùng đã được phép khởi xướng cải cách kinh tế vào năm 1991, bắt đầu sự phát triển lớn vẫn được thấy ngày nay và sự ra đời của nhai đạo Lục Gia Chủy (Lujiazui) ở Phố Đông, một bán đảo được hình thành bởi một đoạn  uốn cong ở sông Hoàng Phố. Nơi đây cũng được biết đến với những tòa nhà chọc trời và cuộc sống về đêm tại các khách sạn xa hoa, cùng các nhà hàng tinh tế của châu Âu, quán bar phong cách và những câu lạc bộ nhảy sang trọng có thể nhìn ra toàn cảnh thành phố rộng lớn. Lục Gia Chủy là một khu phát triển cấp quốc gia do chính phủ chỉ định. Năm 2005, Quốc vụ viện tái khẳng định vị trí của khu vực Lujiazui rộng 31,78 km² (12,27 dặm vuông) là khu tài chính và thương mại duy nhất trong số 185 khu phát triển cấp nhà nước ở Trung Quốc đại lục.

Địa điểm
"Phố Đông" có nghĩa là "phía đông Hoàng Phố". Phố Đông được sông Hoàng Phố bao bọc phía tây và Biển Đông Trung Hoa ở phía đông. Diện tích: 1.210,4 km² với dân số 5.599.600 người. Phố Đông đối diện với Phố Tây - phần phố cũ của Thượng Hải nằm ở bờ tây sông Hoàng Phố. Phố Đông là một quận lớn (diện tích Thượng Hải là 6.340,5 km²) và có thể được chia thành nhiều quận nhỏ hơn trong tương lai.

Một vài hình ảnh khác

Chú thích

Xem thêm
Manila
Levent (Istanbul)
Nishi-shinjuku (Tokyo)
La Défense (Paris)
Jersey City (New York) trong nội thành
Manhattan (New York)
City of London (London)
Rosslyn, Virginia (Washington, D.C.) trong nội thành
Trung Hoàn, Hồng Kông (Hồng Kông)
Kirchberg, Luxembourg
Donaustadt (Viên)

Liên kết ngoài

 Pudong government website
 Pudong business site
 Flickr: Photos tagged with pudong

Thượng Hải
Khu vực trung tâm thành phố
Đơn vị cấp huyện Thượng Hải


title: Escou

text:
Escou là một commune tỉnh Pyrénées-Atlantiques, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine, tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Pyrénées-Atlantiques

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Pyrénées-Atlantiques


title: Augochlora fulvilabris

text:
Augochlora fulvilabris là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1917.

Chú thích

Tham khảo

Augochlora
Động vật được mô tả năm 1917


title: Felinia

text:
Felinia là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Các loài
 Felinia precedens Walker, [1858]
 Felinia spissa Guenée, 1852

Tham khảo

 Felinia at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Catocalinae

Erebidae


title: Orgedeuil

text:
Orgedeuil là một xã thuộc tỉnh Charente trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 160 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Charente


title: Cardiophorus pseudogramineus

text:
Cardiophorus pseudogramineus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Mardjanian miêu tả khoa học năm 1983.

Chú thích

Tham khảo

Cardiophorus


Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, gọi tắt là Thường trực Ban Bí thư, trước đây còn được gọi là Thường trực Bộ Chính trị, là chức danh do Bộ Chính trị chỉ định, có nhiệm vụ phụ trách, chủ trì công việc hàng ngày của Ban Bí thư. Thường trực Ban Bí thư phải là Ủy viên Bộ Chính trị.

Lịch sử
Chức danh này có từ Đại hội IV Đảng Cộng sản Việt Nam.

Trong nhiệm kỳ Ban Chấp hành Trung ương khoá VIII (1996 - 2001), do không thành lập Ban Bí thư mà thành lập Thường vụ Bộ Chính trị nên thành lập chức danh Thường trực Bộ Chính trị.

Danh sách Thường trực Ban Bí thư qua các thời kỳ

Tham khảo


title: Macchia d'Isernia

text:
Macchia d'Isernia là một đô thị ở tỉnh Isernia trong vùng Molise, có cự ly khoảng 40 km về phía tây của Campobasso và khoảng 7 km về phía tây nam của Isernia. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 930 và diện tích là 17,9 km².

Macchia d'Isernia giáp các đô thị: Colli a Volturno, Fornelli, Isernia, Monteroduni, Sant'Agapito.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Isernia


title: (160509) 1990 EG5

text:
{{DISPLAYTITLE:(160509) 1990 EG5}}

(160509) 1990 EG5 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Robert H. McNaught ở Đài thiên văn Siding Spring ở Coonabarabran, New South Wales, Australia, ngày 4 tháng 3 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 160001–161000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Robert H. McNaught
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Oecetis gunapatya

text:
Oecetis gunapatya là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Chú thích

Tham khảo

Oecetis


title: Silic dioxide

text:
{{Chembox new
| ImageFile = Sample of silicon dioxide.jpg
| IUPACName =Silicon dioxide
|   OtherNames = Silicatthạch anh
| Section1 =
| Section2 =
| Section3=
| Section4 =
| Section7 =
| Section8 =
|ImageFile2=Silicon-dioxide-3D-vdW.png|ImageSize2=250px}}
Silic dioxide là một hợp chất hóa học còn có tên gọi khác là silica (từ tiếng Latin silex), là một oxide của silic có công thức hóa học là SiO2 và nó có độ cứng cao được biết đến từ thời cổ đại.
Phân tử SiO2 không tồn tại ở dạng đơn lẻ mà liên kết lại với nhau thành phân tử rất lớn. Silica có hai dạng cấu trúc là dạng tinh thể và vô định hình . Trong tự nhiên silica tồn tại chủ yếu ở dạng tinh thể hoặc vi tinh thể (thạch anh, tridymit, cristobalit, canxedon, đá mã não), đa số silica tổng hợp nhân tạo đều được tạo ra ở dạng bột hoặc dạng keo và có cấu trúc vô định hình (silica colloidal). Một số dạng silica có cấu trúc tinh thể có thể được tạo ra ở áp suất và nhiệt độ cao như coesit và stishovit.
Silica được tìm thấy phổ biến trong tự nhiên ở dạng cát hay thạch anh, cũng như trong cấu tạo thành tế bào của tảo cát. Nó là thành phần chủ yếu của một số loại thủy tinh và chất chính trong bê tông. Silica là một khoáng vật phổ biến trong vỏ Trái Đất.
Trong điều kiện áp suất thường, silica tinh thể có 3 dạng thù hình chính, đó là thạch anh, triđimit và cristobalit. Mỗi dạng thù hình này lại có hai hoặc ba dạng thứ cấp: dạng thứ cấp α bền ở nhiệt độ thấp và dạng thứ cấp β nhiệt độ cao. Ba dạng tinh thể của silica có cách sắp xếp khác nhau của các nhóm tứ diện SiO4 ở trong tinh thể. Ở thạch anh α, góc liên kết Si-O-Si bằng 150°, ở tridimit và cristobalit thì góc liên kết Si-O-Si bằng 180°. Trong thạch anh, những nhóm tứ diện SiO4 được sắp xếp sao cho các nguyên tử Si nằm trên một đường xoắn ốc quay phải hoặc quay trái, tương ứng với α-thạch anh và β-thạch anh. Từ thạch anh biến thành cristobalit cần chuyển góc Si-O-Si  từ 150° thành 180°, trong khi đó để chuyển thành α-tridimit thì ngoài việc chuyển góc này còn phải xoay tứ diện SiO4 quanh trục đối xứng một góc bằng 180°.
Silica có thể được tổng hợp (điều chế) ở nhiều dạng khác nhau như silica gel, silica khói (fumed silica), aerogel, xerogel, silica keo (colloidal silica)... Ngoài ra, silica NanospringsTM được sản xuất bởi phương pháp hơi lỏng-rắn ở nhiệt độ thấp bằng với nhiệt độ phòng.

 Ứng dụng
Silica thường được dùng để sản xuất kính cửa sổ, lọ thủy tinh. Phần lớn sợi quang học dùng trong viễn thông cũng được làm từ silica. Nó là vật liệu thô trong gốm sứ trắng như đất nung, gốm sa thạch và đồ sứ, cũng như xi măng Portland.

Bên cạnh đó, nhờ vào nhiều đặc tính nổi bật bao gồm: tính tương thích sinh học, tính trơ, diện tích bề mặt lớn và khả năng thanh thải,... mà vật liệu silica được ứng dụng rộng rãi trong các lĩnh vực như phân phối thuốc/gen, cảm biến sinh học, điều trị ung thư và sản xuất vaccine (đang nghiên cứu).
Tính chất hóa học
Silic dioxide có thể tác dụng với kiềm và oxide base tạo thành muối silicat ở nhiệt độ cao

Silic dioxide không phản ứng được với nước.

Silic dioxide phản ứng với acid hydrofluoric (HF) theo phương trình:

SiO2 + 4HF → SiF4 + 2H2O

SiO2 + 6HF(đặc) →   H2SiF6  + 2H2O

 Điều chế (Tổng hợp)
Dù silica phổ biến trong tự nhiên nhưng người ta cũng có thể tổng hợp được theo nhiều cách khác nhau:
 Bằng cách cho silic phản ứng với oxy ở nhiệt độ cao:(theo sgk hóa 9)
Si (r) + O2 (k) → SiO2 (r)
(phương pháp này thường được áp dụng để phủ lớp SiO2 trên bề mặt silic)
 Phương pháp phun khói (thủy phân silic halogel ở nhiệt độ cao với oxy và Hydro)
 2H2 + O2 + SiCl4 → SiO2 + 4HCl
 Phương pháp kết tủa (Cho thủy tinh lỏng phản ứng với 1 acid (vô cơ).
 Na2SiO3   +   H+   →   2Na+ + SiO2 + H2O
 Phương pháp sol-gel (Thủy phân một alkoxysilan với xúc tác base hoặc acid)
 Si(OR)4 + 2H2O  → SiO2 + 4ROH
 Tham khảo

 Đọc thêm
 R. K. Iler, The Chemistry of Silica'' (ISBN 0-471-02404-X)

Xem thêm
 Sol-gel
 Vật lý thủy tinh
 Bán dẫn thủy tinh
 Amorphous carbonia
 Fused silica
 Silic carbid
 Mesoporous silica
 Diatomaceous earth - khai thác mỏ diatom hóa thạch, sản phẩm chủ yếu là silica, chúng thường được sử dụng giống như silica nguyên chất.
 Thạch anh

Liên kết ngoài

 Tridymit,
 Thạch anh,
 Cristobalit,
 amorphous, NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards
 crystalline, as respirable dust,NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards
 Formation of silicon oxide layers in the semiconductor industry. LPCVD and PECVD method in comparison. Stress prevention.
 Quartz SiO2 piezoelectric properties
 Silica(SiO2)

Hợp chất silic
Oxide
Vật liệu gốm
Refractory materials
IARC Group 1 carcinogens
Thành phần thủy tinh oxide phổ biến
Tá dược
Silic dioxide


title: Montvalent

text:
là một xã thuộc tỉnh Lot trong vùng Occitanie phía tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Lot

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Lot


title: Saint-Martin-sur-Ocre, Loiret

text:
Saint-Martin-sur-Ocre, Loiret là một xã trong tỉnh Loiret, vùng Centre-Val de Loire bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 122-191 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Bouzonvilleauxbois


title: Chissey-sur-Loue

text:
Chissey-sur-Loue là một xã của tỉnh Jura, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Jura

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Jura


title: Morum macandrewi

text:
Morum macandrewi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Harpidae, họ ốc đàn.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Morum


title: Hươu đùi vằn

text:
Hươu đùi vằn hay Okapi (/ oʊˈkɑːpiː /; Okapia johnstoni), còn được gọi là hươu cao cổ rừng, hươu cao cổ Congo, hoặc hươu cao cổ ngựa vằn, là một loài động vật có vú bộ guốc chẵn có nguồn gốc từ phía đông bắc Cộng hòa Dân chủ Congo ở Trung Phi. Mặc dù okapi có những mảng sọc gợi nhớ đến ngựa vằn, nhưng nó có quan hệ họ hàng gần nhất với hươu cao cổ. Huơu đùi vằn và hươu cao cổ là những thành viên còn sống duy nhất của họ Giraffidae.

Okapi cao khoảng 1,5 m (4,9 ft) ở vai và có chiều dài cơ thể điển hình khoảng 2,5 m (8,2 ft). Trọng lượng của nó từ 200 đến 350 kg (440 đến 770 lb). Nó có một cái cổ dài và đôi tai lớn, linh hoạt. Bộ lông của nó có màu socola đến nâu đỏ, tương phản nhiều với các sọc ngang màu trắng và vòng ở chân, và mắt cá chân màu trắng. Những con okapis đực có những chỗ nhô ra ngắn giống như sừng trên đầu gọi là ossicones (có chung những đặc điểm giống với hươu cao cổ ossicones về hình thành, cấu trúc và chức năng), dài dưới 15 cm (5,9 in). Con cái có lông tơ và không có lông tơ.

Okapis chủ yếu hoạt động ban ngày, nhưng có thể hoạt động trong bóng tối vài giờ. Về cơ bản chúng sống đơn độc, đến với nhau chỉ để sinh sản. Okapis là động vật ăn cỏ, ăn lá và chồi cây, cỏ, dương xỉ, trái cây và nấm. Động dục đực và động dục cái không phụ thuộc theo mùa. Trong điều kiện nuôi nhốt, chu kỳ động dục lặp lại 15 ngày một lần. Thời gian mang thai dài khoảng 440 đến 450 ngày, sau đó thường sinh ra một con non. Những con non được giữ ở nơi ẩn náu và việc nuôi dưỡng diễn ra không thường xuyên. Con non bắt đầu ăn thức ăn rắn từ ba tháng và cai sữa sau sáu tháng.

Okapis sống trong các khu rừng tán ở độ cao 500–1.500 m (1.600–4.900 ft). Chúng là loài đặc hữu của các khu rừng nhiệt đới của Cộng hòa Dân chủ Congo, nơi chúng xuất hiện trên khắp các khu vực miền trung, miền bắc và miền đông. Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế đã phân loại cá okapi là loài nguy cấp. Các mối đe dọa chính bao gồm mất môi trường sống do khai thác gỗ và định cư của con người. Việc săn bắt sâu rộng để lấy thịt và da cũng như khai thác bất hợp pháp cũng dẫn đến sự suy giảm dân số. Dự án Bảo tồn Okapi được thành lập vào năm 1987 để bảo vệ các quần thể okapi.

Ngữ nguyên học và phân loại

Mặc dù phương Tây chưa biết đến okapi cho đến thế kỷ 20, nó có thể đã được mô tả từ đầu thế kỷ thứ năm trước Công nguyên trên facade của Apadana tại Persepolis, một món quà từ đoàn rước Ethiopia đến vương quốc Achaemenid.

Trong nhiều năm, người châu Âu ở châu Phi đã nghe nói về một loài động vật gọi là kỳ lân châu Phi. Con vật này đã thu hút sự chú ý của người châu Âu bởi những suy đoán về sự tồn tại của nó được tìm thấy trong các báo chí đưa tin về các cuộc hành trình của Henry Morton Stanley vào năm 1887. Trong cuốn sách du hành khám phá Congo, Stanley đề cập đến một loại lừa mà người bản địa gọi là atti, mà các học giả sau này đã xác định được như okapi. Các nhà thám hiểm có thể đã nhìn thấy hình ảnh thoáng qua của mặt sau sọc khi con vật chạy trốn qua bụi cây, dẫn đến suy đoán rằng okapi là một loại ngựa vằn rừng nhiệt đới nào đó.

Khi ủy viên đặc biệt của Anh tại Uganda, Sir Harry Johnston, phát hiện ra một số con non bị bắt mang đi triển lãm, ông đã giải cứu và hứa đưa chúng trở về. Các con vật nhỏ đã khơi dậy sự tò mò của Johnston về con vật được đề cập trong cuốn sách của Stanley. Johnston cảm thấy bối rối trước những dấu vết okapi mà người bản xứ cho ông xem là dấu vết của thú móng guốc; trong khi ông mong đợi phát hiện một loại ngựa sống trong rừng.

Mặc dù Johnston không tự mình nhìn thấy một con okapi nhưng ông đã tìm cách kiếm được những mảnh da sọc và cuối cùng là một hộp sọ. Từ hộp sọ này, okapi được phân loại chính xác là họ hàng với hươu cao cổ; vào năm 1901, loài này chính thức được công nhận là Okapia johnstoni.

Okapia johnstoni lần đầu tiên được mô tả là Equus johnstoni bởi nhà động vật học người Anh Philip Lutley Sclater vào năm 1901. Tên chung Okapia bắt nguồn từ Mbuba tên okapi  hoặc tên liên quan của Lese Karo o'api, trong khi tên cụ thể (johnstoni) là để ghi nhận Johnston, người đầu tiên có được mẫu okapi cho khoa học từ Rừng Ituri. Phần còn lại của một thân thịt sau đó được Johnston gửi đến London và trở thành một sự kiện truyền thông vào năm 1901.

Năm 1901, Sclater trình bày một bức tranh về okapi trước Hiệp hội Động vật học London, mô tả các đặc điểm vật lý của nó một cách rõ ràng. Nhiều sự nhầm lẫn đã nảy sinh liên quan đến tình trạng phân loại của loài động vật mới được phát hiện này. Chính Ngài Harry Johnston đã gọi nó là Helladotherium, hay họ hàng của những con hươu cao cổ đã tuyệt chủng khác. Dựa trên mô tả về okapi của Pygmies, người gọi nó là "ngựa", Sclater đặt tên cho loài này là Equus johnstoni. Sau đó, nhà động vật học Ray Lankester tuyên bố rằng okapi đại diện cho một chi chưa biết của họ Giraffidae, mà ông đặt trong chi của nó, Okapia, và đặt tên Okapia johnstoni cho loài này.

Năm 1902, nhà động vật học Thụy Sĩ Charles Immanuel Forsyth Major đề nghị đưa O. johnstoni vào phân họ hươu cao cổ đã tuyệt chủng Palaeotraginae. Tuy nhiên, loài này được nhà cổ sinh vật học người Thụy Điển Birger Bohlin đặt vào phân họ Okapiinae vào năm 1926, chủ yếu là do không có cingulum, một đặc điểm chính của palaeotragids. Năm 1986, Okapia cuối cùng được thành lập như một chi chị em của huơu cao cổ trên cơ sở phân tích lớp phủ. Hai chi cùng với Palaeotragus tạo thành bộ lạc Giraffini.

Sự phát triển
Các thành viên sớm nhất của họ Giraffidae lần đầu tiên xuất hiện vào đầu Miocen ở châu Phi, sau khi tách ra khỏi loài leo núi có bề ngoài giống hươu. Hươu cao cổ lan sang châu Âu và châu Á vào giữa Miocen trong một lần phóng xạ đầu tiên. Một bức xạ khác bắt đầu trong Pliocen, nhưng bị chấm dứt do sự suy giảm tính đa dạng trong Pleistocen. Một số loài hươu cao cổ nguyên thủy quan trọng đã tồn tại ít nhiều cùng thời với kỷ Miocen (23–10 triệu năm trước), bao gồm Canthumeryx, Giraffokeryx, Palaeotragus và Samotherium. Theo nhà cổ sinh vật học và tác giả Kathleen Hunt, Samotherium tách thành Okapia (18 triệu năm trước) và Giraffa (12 triệu năm trước). Tuy nhiên, J. D. Skinner cho rằng Canthumeryx đã tạo ra đậu bắp và hươu cao cổ thông qua ba chi sau và okapi là dạng còn tồn tại của Palaeotragus. Okapi đôi khi được coi là một hóa thạch sống, vì nó đã tồn tại như một loài trong một khoảng thời gian địa chất dài và về mặt hình thái giống với các dạng nguyên thủy hơn (ví dụ như Samotherium).

Năm 2016, một nghiên cứu di truyền cho thấy tổ tiên chung của hươu cao cổ và okapi sống cách đây khoảng 11,5 triệu năm.

Nét đặc trưng
Okapi là một loài hươu cao cổ có kích thước trung bình, cao tới vai 1,5 m (4 ft 11 in). Chiều dài cơ thể trung bình của nó là khoảng 2,5 m (8 ft 2 in) và trọng lượng dao động từ 200 đến 350 kg (440 đến 770 lb). Nó có một cái cổ dài, và đôi tai lớn và linh hoạt. Bộ lông có màu sô cô la đến nâu đỏ, tương phản nhiều với các sọc ngang màu trắng và vòng ở chân và mắt cá chân màu trắng. Các sọc nổi bật làm cho nó giống một con ngựa vằn. Những tính năng này đóng vai trò như một biện pháp ngụy trang hiệu quả giữa thảm thực vật rậm rạp. Mặt, cổ họng và ngực có màu trắng xám. Các tuyến kẽ ngón tay có ở cả bốn bàn chân và lớn hơn một chút ở bàn chân trước. Những con okapis đực có sừng ngắn, phủ đầy lông được gọi là ossicones, dài dưới 15 cm (5,9 in). Okapi biểu hiện tình trạng dị hình giới tính, với những con cái cao hơn trung bình 4,2 cm (1,7 in), hơi đỏ hơn và không có các ossicones nổi bật, thay vào đó sở hữu những chùm lông.

Okapi cho thấy một số thích nghi với môi trường sống nhiệt đới của nó. Số lượng lớn các tế bào hình que trong võng mạc tạo điều kiện thuận lợi cho việc nhìn ban đêm, và một hệ thống khứu giác hoạt động hiệu quả. Bugi thính giác lớn cho phép thính giác mạnh mẽ. Công thức nha khoa của okapi là 0.0.3.3/3.1.3.3. Răng có hình chóp thấp và đều tăm tắp, đồng thời cắt những tán lá mềm hiệu quả. Manh tràng lớn và ruột kết giúp tiêu hóa vi sinh vật, và tốc độ di chuyển thức ăn nhanh cho phép tiêu hóa thành tế bào thấp hơn so với các loài nhai lại khác.

Có thể dễ dàng phân biệt okapi với họ hàng gần nhất còn tồn tại của nó, hươu cao cổ. Nó nhỏ hơn nhiều và có nhiều điểm tương đồng bên ngoài với hươu và nai hơn là hươu cao cổ. Trong khi cả hai giới đều sở hữu sừng ở hươu cao cổ, chỉ đực có sừng ở okapi. Đậu bắp có các xoang palatine lớn, duy nhất trong số các loài hươu cao cổ. Những điểm tương đồng về hình thái được chia sẻ giữa hươu cao cổ và okapi bao gồm dáng đi giống nhau - cả hai đều sử dụng dáng đi nhịp nhàng, bước đồng thời với chân trước và chân sau ở cùng một bên của cơ thể, không giống như các động vật móng guốc khác đi bằng cách di chuyển chân luân phiên ở hai bên thân  - và một chiếc lưỡi dài, đen (dài hơn ở okapi) hữu ích trong việc tuốt chồi và lá, cũng như để chải chuốt.

Hệ sinh thái và hành vi
Okapis chủ yếu hoạt động trong ngày, nhưng có thể hoạt động trong bóng tối vài giờ. Về cơ bản chúng sống đơn độc, đến với nhau chỉ để sinh sản. Chúng có phạm vi nhà chồng lên nhau và thường xuất hiện với mật độ khoảng 0,6 con trên một km vuông. Diện tích nhà của nam trung bình là 13 km2 (5,0 sq mi), trong khi nhà ở của nữ là trung bình 3–5 km2 (1,2–1,9 sq mi). Con đực di cư liên tục, trong khi con cái ít vận động. Con đực thường đánh dấu vùng lãnh thổ và bụi rậm bằng nước tiểu của chúng, trong khi con cái sử dụng địa điểm đại tiện thông thường. Chải lông là một thực hành phổ biến, tập trung ở dái tai và cổ. Okapis thường cọ cổ vào cây, để lại dịch tiết màu nâu.

Con đực bảo vệ lãnh thổ của mình, nhưng cho phép con cái đi qua miền để kiếm ăn. Con đực đến thăm dãy nhà của con cái vào thời điểm sinh sản. Mặc dù nhìn chung là yên tĩnh, okapi có thể đá và húc vào đầu để thể hiện sự hung dữ. Khi dây thanh quản kém phát triển, giao tiếp bằng giọng nói chủ yếu bị giới hạn ở ba âm thanh - "chuff" (tiếng kêu liên lạc được sử dụng bởi cả hai giới), "rên rỉ" (của phụ nữ trong khi tán tỉnh) và "bleat" (của trẻ sơ sinh bị căng thẳng). Các cá thể có thể tham gia vào phản ứng Flehmen, một biểu hiện trực quan trong đó con vật cong môi trên ra sau, lộ răng và hít vào bằng miệng trong vài giây. Báo gấm là loài săn mồi tự nhiên chính của okapi.

Chế độ ăn
Okapis là động vật ăn cỏ, ăn lá và chồi cây, cỏ, dương xỉ, trái cây và nấm. Chúng là loài độc nhất vô nhị trong Rừng Ituri vì chúng là loài động vật có vú duy nhất được biết đến chỉ kiếm ăn trên thảm thực vật dưới đáy biển, nơi chúng sử dụng chiếc lưỡi 18 inch của mình để tìm kiếm một cách có chọn lọc các loại cây phù hợp. Lưỡi cũng được sử dụng để chải tai và mắt của chúng. Chúng thích kiếm ăn trong các khoảng trống trên cây. Okapi đã được biết là ăn hơn 100 loài thực vật, một số loài được biết là có độc đối với con người và các động vật khác. Phân tích phân cho thấy không có loài nào trong số 100 loài đó chiếm ưu thế trong chế độ ăn của okapi. Thực phẩm chủ yếu bao gồm cây bụi và dây leo. Các thành phần chính của chế độ ăn uống là các loài cây thân gỗ, hai lá mầm; cây một lá mầm không được ăn thường xuyên. Trong rừng Ituri, okapi chủ yếu ăn các họ thực vật Acanthaceae, Ebenaceae, Euphorbiaceae, Flacourtiaceae, Loganiaceae, Rubiaceae và Violaceae.

Sinh sản
Okapis cái trở nên trưởng thành về giới tính vào khoảng một tuổi rưỡi, trong khi những con đực đạt đến độ thành thục sau hai năm. Động dục ở nam và động dục ở nữ không phụ thuộc vào mùa. Trong điều kiện nuôi nhốt, chu kỳ động dục lặp lại 15 ngày một lần. Con đực và con cái bắt đầu tán tỉnh nhau bằng cách vòng qua, ngửi và liếm nhau. Nam giới thể hiện sự quan tâm của mình bằng cách vươn cổ, hất đầu và đưa một chân về phía trước. Tiếp theo là gắn kết và giao cấu.

Thời gian mang thai dài khoảng 440 đến 450 ngày, sau đó thường sinh ra một con bê duy nhất, nặng 14–30 kg (31–66 lb). Bầu vú của phụ nữ mang thai bắt đầu sưng 2 tháng trước khi sinh con và có thể xảy ra hiện tượng tiết dịch âm hộ. Quá trình sinh nở diễn ra trong 3–4 giờ và con cái sẽ đứng vững trong suốt giai đoạn này, mặc dù cô ấy có thể nghỉ ngơi trong những khoảng thời gian ngắn. Người mẹ tiêu thụ sau khi sinh và chăm sóc rộng rãi cho trẻ sơ sinh. Sữa của cô ấy rất giàu protein và ít chất béo.

Cũng như các loài nhai lại khác, con non có thể đứng trong vòng 30 phút sau khi sinh. Mặc dù nhìn chung tương tự như con trưởng thành, nhưng bê sơ sinh có lông mi giả, bờm lưng dài và lông dài màu trắng có sọc. Những đặc điểm này dần biến mất và nhường chỗ cho sự xuất hiện chung trong vòng một năm. Những con non được giữ ở nơi ẩn náu và việc nuôi dưỡng diễn ra không thường xuyên. Bê con được biết là không đi đại tiện trong một hoặc hai tháng đầu đời, điều này được cho là để giúp tránh sự phát hiện của động vật ăn thịt trong giai đoạn dễ bị tổn thương nhất của cuộc đời. Tốc độ tăng trưởng của bê cao trong vài tháng đầu mới sinh, sau đó giảm dần. Cá con bắt đầu ăn dặm từ 3 tháng tuổi và quá trình cai sữa diễn ra khi 6 tháng tuổi. Sự phát triển sừng ở con đực mất 1 năm sau khi sinh. Tuổi thọ điển hình của okapi là 20–30 năm.

Phân bố và sinh cảnh
Okapi là loài đặc hữu của Cộng hòa Dân chủ Congo, nơi nó xuất hiện ở phía bắc và phía đông của sông Congo. Nó trải dài từ Vườn quốc gia Maiko về phía bắc đến rừng nhiệt đới Ituri, sau đó đi qua các lưu vực sông Rubi, Hồ Tele và Ebola ở phía tây và sông Ubangi xa hơn về phía bắc. Các quần thể nhỏ hơn tồn tại ở phía tây và nam sông Congo. Nó cũng phổ biến ở khu vực Wamba và Epulu. Nó đã tuyệt chủng ở Uganda.

Các okapi sinh sống trong các khu rừng tán ở độ cao 500–1.500 m (1.600–4.900 ft). Nó thỉnh thoảng sử dụng các khu vực ngập nước theo mùa, nhưng không xảy ra trong các khu rừng trưng bày, rừng đầm lầy và các môi trường sống bị xáo trộn bởi các khu định cư của con người. Vào mùa ẩm ướt, nó ghé thăm những tảng đá làm thức ăn gia súc không phổ biến ở những nơi khác. Kết quả nghiên cứu được thực hiện vào cuối những năm 1980 trong một khu rừng hỗn hợp Cynometra chỉ ra rằng mật độ quần thể okapi trung bình là 0,53 con trên một km vuông.

Năm 2008, nó được ghi nhận tại Vườn Quốc gia Virunga.

Tình trạng

Đe doạ và bảo tồn
IUCN phân loại okapi là loài nguy cấp. Nó được bảo vệ đầy đủ theo luật Congo. Khu bảo tồn động vật hoang dã Okapi và Vườn quốc gia Maiko hỗ trợ số lượng đáng kể của okapi, mặc dù sự suy giảm số lượng ổn định đã xảy ra do một số mối đe dọa. Các khu vực xuất hiện khác là Khu bảo tồn Săn bắn Tele Rubi và Khu bảo tồn Abumombanzi. Các mối đe dọa chính bao gồm mất môi trường sống do khai thác gỗ và định cư của con người. Việc săn bắt sâu rộng để lấy thịt và da cũng như khai thác bất hợp pháp cũng đã dẫn đến sự suy giảm dân số. Một mối đe dọa đã xuất hiện khá gần đây là sự hiện diện của các nhóm vũ trang bất hợp pháp xung quanh các khu bảo tồn, ngăn cản các hoạt động bảo tồn và giám sát. Một số lượng nhỏ quần thể xuất hiện ở phía bắc Vườn quốc gia Virunga, nhưng thiếu sự bảo vệ do sự hiện diện của các nhóm vũ trang trong vùng lân cận. Vào tháng 6 năm 2012, một nhóm săn trộm đã tấn công trụ sở của Khu bảo tồn Động vật Hoang dã Okapi, giết chết sáu lính canh và các nhân viên khác cũng như tất cả 14 con okapis tại trung tâm sinh sản của chúng.

Dự án Bảo tồn Okapi, được thành lập vào năm 1987, hoạt động hướng tới việc bảo tồn các okapi, cũng như sự phát triển của người Mbuti bản địa. Vào tháng 11 năm 2011, trung tâm Bảo tồn Sồi Trắng và Vườn thú Jacksonville đã tổ chức một cuộc họp quốc tế về Kế hoạch Sinh tồn Loài Okapi và Chương trình Các loài nguy cấp Châu Âu Okapi tại Jacksonville, với sự tham dự của đại diện các vườn thú từ Mỹ, Châu Âu và Nhật Bản. Mục đích là để thảo luận về việc quản lý okapi bị nuôi nhốt và sắp xếp hỗ trợ cho việc bảo tồn okapi. Nhiều vườn thú ở Bắc Mỹ và Châu Âu hiện đang nuôi nhốt okapis.

Okapis trong vườn thú
Khoảng 100 okapis nằm trong các vườn thú của Hiệp hội Vườn thú và Thủy cung (AZA) được công nhận. Quần thể okapi được quản lý ở Mỹ bởi Kế hoạch Sinh tồn Loài của AZA, một chương trình nhân giống hoạt động để đảm bảo sự đa dạng di truyền trong quần thể động vật có nguy cơ bị nuôi nhốt, trong khi EEP (Sách giống châu Âu) và ISB (Sách nuôi dưỡng toàn cầu) được quản lý bởi Vườn thú Antwerp, là sở thú đầu tiên có Okapi được trưng bày (năm 1919), cũng như là một trong những vườn thú thành công nhất trong việc nhân giống chúng.

Vườn thú Bronx là vườn thú đầu tiên ở Bắc Mỹ triển lãm okapi, vào năm 1937. Họ đã có một trong những chương trình nhân giống thành công nhất, với 13 con bê được sinh ra kể từ năm 1991.

Vườn thú San Diego đã trưng bày okapi từ năm 1956 và lần đầu tiên sinh ra một con okapi vào năm 1962. Kể từ đó, hơn 60 ca sinh nở đã xảy ra giữa vườn thú và Công viên Safari Zoo San Diego, với lần gần đây nhất là Mosi, một con bê đực sinh vào đầu tháng 8 năm 2017 tại Sở thú San Diego.

Vườn thú Brookfield ở Chicago cũng đã đóng góp rất nhiều vào quần thể okapis bị nuôi nhốt trong các vườn thú được công nhận. Vườn thú đã có 28 con okapi sinh từ năm 1959.

Các Vườn thú Bắc Mỹ khác trưng bày và sinh sản okapis bao gồm Sở thú Denver và Vườn thú Cheyenne Mountain (Colorado); Sở thú Houston, Sở thú Dallas và Sở thú San Antonio (Texas); Disney's Animal Kingdom, Miami Zoo và Tampa's Lowry Park Zoo (Florida); Sở thú Los Angeles (California); Vườn thú Saint Louis (Missouri); Sở thú Cincinnati và Sở thú Columbus (Ohio); Vườn thú Memphis (Tennessee); Vườn thú Maryland (Maryland) và Vườn thú Hạt Sedgwick và Công viên động vật hoang dã Tanganyika (Kansas); Sở thú Công viên Roosevelt [46] (Nam Dakota), Sở thú Henry Doorly của Omaha (Nebraska); Sở thú Philadelphia (Philadelphia).

Ở châu Âu, các vườn thú trưng bày và sinh sản okapis bao gồm Sở thú Madrid (Tây Ban Nha), Sở thú Chester, Sở thú London, Công viên động vật hoang dã Yorkshire, Vườn thú Marwell, The Wild Place (Vương quốc Anh); Vườn thú Dublin (Ireland); Sở thú Berlin, Sở thú Frankfurt, Sở thú Wilhelma, Sở thú Wuppertal, Sở thú Cologne, Sở thú Leipzig (Đức) và Vườn thú Antwerp (Bỉ); Vườn thú Basel (Thụy Sĩ); Vườn thú Copenhagen (Đan Mạch); Vườn thú Rotterdam, Công viên Safaripark Beekse Bergen (Hà Lan) và Vườn thú Dvůr Králové (Cộng hòa Séc), Vườn thú Wrocław (Ba Lan); Bioparc Zoo de Doué, ZooParc de Beauval (Pháp); Vườn thú Lisbon (Bồ Đào Nha).

Ở châu Á, chỉ có hai vườn thú ở Nhật Bản triển lãm okapis; Sở thú Ueno ở Tokyo và Zoorasia ở Yokohama.

Chú thích

Tài liệu
 Wolfram Bell (Nov. 2009): "Okapis – geheimnisvolle Urwaldgiraffen. Entdeckungsgeschichte, Biologie, Haltung und Medizin einer seltenen Tierart." Schüling Verlag Münster, Germany. .

Liên kết ngoài

 The okapi management site
 Monograph of the Okapi (1910) của E. Ray Lankester và William George Ridewood

J
Hóa thạch sống
Động vật có vú Cộng hòa dân chủ Congo
Động vật được mô tả năm 1901
Động vật ăn cỏ
Động vật có vú châu Phi


title: Sukdal

text:
Sukdal là một thị trấn thống kê (census town) của quận Barddhaman thuộc bang Tây Bengal, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Sukdal có dân số 11.785 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Sukdal có tỷ lệ 74% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 80%, và tỷ lệ cho phái nữ là 67%. Tại Sukdal, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang West Bengal


title: 2772 Dugan

text:
2772 Dugan (1979 XE) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 14 tháng 12 năm 1979 bởi Bowell, E. ở Flagstaff (AM).

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2772 Dugan

Được phát hiện bởi Edward Bowell
002772
19791214
002772
Tiểu hành tinh được đặt tên
002772


title: Paradichelia

text:
Paradichelia là một chi bướm đêm thuộc phân họ Tortricinae của họ Tortricidae.

Các loài
Paradichelia basipuncta (Diakonoff, 1941)
Paradichelia brongersmai Diakonoff, 1952
Paradichelia clarinota Diakonoff, 1953
Paradichelia coenographa (Meyrick, 1938)
Paradichelia euryptycha Diakonoff, 1952
Paradichelia fulvitacta Diakonoff, 1953
Paradichelia ocellata Diakonoff, 1953
Paradichelia rostrata Diakonoff, 1952

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Archipini


title: 3991 Basilevsky

text:
3991 Basilevsky (1987 SW3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 16 tháng 9 năm 1987 bởi Bowell, E. ở Flagstaff (AM).

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 3991 Basilevsky

Được phát hiện bởi Edward Bowell
Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1987


title: Fresneña

text:
Fresneña là một đô thị trong tỉnh Burgos, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 105 người.

Tham khảo

Đô thị ở Burgos


title: Göllersdorf

text:
Göllersdorf là một thị trấn ở huyện Hollabrunn trong bang Niederösterreich, ở nước Áo. Đô thị này có diện tích 59,56 km², dân số năm 2001 là 2939 người.

Tham khảo

Đô thị của Niederösterreich


title: Nội Phố

text:
Nội Phố () là một hương (xã) của huyện Bình Đông, tỉnh Đài Loan, Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan). Hương nằm trên khu vực đồng bằng và có diện tích 81,8554 km², dân số vào tháng 8 năm 2011 là 57.688 người thuộc 17.914 hộ gia đình, mật độ cư trú đạt 704,8 người/km². Đây là hương đông dân thứ hai trong huyện.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang thông tin chính thức

Bình Đông


title: Plaisance, Gers

text:
Plaisance  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 131 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gers


title: 24190 Xiaoyunyin

text:
24190 Xiaoyunyin là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 1666.8007824 ngày (4.56 năm).

Nó được phát hiện ngày 6 tháng 12 năm 1999.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1999


title: 17240 Gletorrence

text:
17240 Gletorrence (2000 EK95) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 9 tháng 3 năm 2000 bởi Nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 17240 Gletorrence

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 2000


title: Ajaccio (quận)

text:
Quận Ajaccio là một quận của Pháp, nằm ở tỉnh Corse-du-Sud, thuộc Corse. Quận này có 14 tổng và 80 xã.

Các đơn vị hành chính

Các tổng
Các tổng của quận Ajaccio là:
 Ajaccio - Tổng thứ nhất
 Ajaccio - Tổng thứ nhì
 Ajaccio - Tổng thứ ba
 Ajaccio - Tổng thứ tư
 Ajaccio - Tổng thứ năm
 Ajaccio - Tổng thứ sáu
 Ajaccio - Tổng thứ bảy
 Bastelica
 Celavo-Mezzana
 Cruzini-Cinarca
 Les Deux-Sevi
 Les Deux-Sorru
 Santa-Maria-Siché
 Zicavo
In contradistinction to the usual geopolitical arrangements of Corse, Cantons 1-6 and a fraction of 7 belong to one commune, Ajaccio. The remainder of 7 and all the other cantons include the remaining communes.

Các xã
Các xã của quận Ajaccio, và mã INSEE là:

Tham khảo

Liên kết ngoài
  Ajaccio trên trang Viện quốc gia Pháp và Nghiên cứu kinh tế (INSEE)

Ajaccio


title: Bagumbayan, Sultan Kudarat

text:
Bagumbayan là một đô thị hạng 3 ở tỉnh Sultan Kudarat, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2000, đô thị này có dân số 53.444 người trong 10.368 hộ.

Các đơn vị hành chính

Bagumbayan được chia thành 19 barangay.

Liên kết ngoài
Mã địa lý chuẩn Philipin
Thông tin điều tra dân số năm 2000 của Philipin

Tham khảo

Đô thị của Sultan Kudarat


title: Pak Phanang (huyện)

text:
Pak Phanang () là một huyện (amphoe) của tỉnh Nakhon Si Thammarat, miền nam Thái Lan.

Lịch sử
Trong cuộc cải cách hành chính thesaphiban, huyện được lập năm 1895 với tên Bia Sad (เบิ้ยซัด). Ngày 22 tháng 3 năm 1903, tên gọi được đổi thành Pak Phanang,.

Ngày 25 tháng 10 năm 1962, cơn bão nhiệt đới đã tràn qua huyện này, bán đảo  Talumphuk thấp ở phía bắc huyện bị phá hủy nặng nề, làm 1000 người chết và nhiều người màn trời chiếu đất.

Địa lý
Các huyện giáp ranh (từ phía nam theo chiều kim đồng hồ) là Hua Sai, Chian Yai, Chaloem Phra Kiat và Mueang Nakhon Si Thammarat. Phía đông là vịnh Thái Lan.

Hành chính
Huyện này được chia thành 18 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia ra thành 133 làng (muban). Pak Phanang là thị xã (thesaban mueang) nằm trên toàn bộ tambon Pak Phanang và một phần của tambon Hu Long, Pak Phanang Fang Tawan Tok, Pak Phanang Fang Tawan Ok và Bang Phra. Có 17 Tổ chức hành chính tambon.

Tham khảo

Boromthanarat, S., Cobb, S., Lee, V. (1991). Coastal Management in Pak Phanang: A Historical Perspective of the Resources and Issues. Hat Yai, Thailand: Coastal Resources Institute, Prince of Songkla University

Liên kết ngoài
amphoe.com

Huyện của Nakhon Si Thammarat


title: Ariranha

text:
Ariranha là một đô thị ở bang São Paulo, Brasil. Ariranha có dân số (năm 2007) là 8255 người, diện tích là 133,112 km², mật độ dân số 65,2 người/km². Đô thị này nằm ở độ cao 595 m. Ariranha nằm ở khu vực khí hậu cận nhiệt đới. Theo điều tra năm 2000, Ariranha có:
 Tổng dân số 7477 người, trong đó, dân số thành thị: 6884, nông thôn: 593 người.
 Nam giới: 3819, nữ giới: 3658 người.
 Mật độ dân số 56,18 người/km².
 Tuổi thọ bình quân: 72,18 năm.
 Tỷ lệ trẻ dưới 1 tuổi tử vong (trên 1 triệu): 14,11
 Tỷ lệ biết đọc biết viết: 88,59% dân số.
 Chỉ số phát triển con người: 0,769
 Tỷ lệ sinh (trẻ/bà mẹ): 2,37

Tham khảo

Đô thị bang São Paulo
Động vật được mô tả năm 1788


title: Malborghetto Valbruna

text:
Malborghetto Valbruna (Slovenian Naborjet-Ovčja vas; ) là một đô thị ở tỉnh Udine trong vùng Friuli-Venezia Giulia thuộc Ý, có cự ly khoảng 100 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 50 km về phía đông bắc của Udine, ở biên giới với Áo. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.025 người và diện tích là 120,5 km²..

Malborghetto Valbruna giáp các đô thị: Chiusaforte, Dogna, Feistritz an der Gail (Austria), Hermagor-Pressegger See (Austria), Hohenthurn (Austria), Pontebba, Sankt Stefan im Gailtal (Austria), Tarvisio.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Udine


title: Chứng minh e là số vô tỉ

text:
Số e được Jacob Bernoulli giới thiệu vào năm 1683. Hơn nửa thế kỷ sau, Euler, người từng là học trò của em trai Jacob, Johann, đã chứng minh rằng e là số vô tỉ; nghĩa là nó không thể được biểu thị bằng thương số của hai số nguyên.

Trong toán học, dạng khai triển số e của Euler

được dùng để chứng minh rằng e là số vô tỉ. Dưới đây là phép chứng minh bằng phản chứng của Joseph Fourier.

Chứng minh
Giả sử rằng e là số hữu tỉ. Khi đó tồn tại các số tự nhiên a và b sao cho e = a/b.

Đặt

Thay e = a/b vào biểu thức bên trên ta được

Số hạng đầu tiên là số nguyên, các số hạng tiếp theo nguyên bởi vì n ≤ b, vậy nên x là số nguyên.

Bây giờ chúng ta sẽ chứng minh rằng 0 < x < 1. Thật vậy, thay e bằng dạng khai triển Euler ta được:

Với mọi n ≥ b + 1 ta có ước lượng bên dưới

và bất đẳng thức trở nên nghiệm ngặt với n ≥ b + 2. Thay từng đánh giá vào tổng và sử dụng công thức tính tổng cấp số nhân vô hạn ta được

Vậy 0 < x < 1, mà không có số nguyên nào giữa 0 và 1, mâu thuẫn này chứng tỏ giả thiết phản chứng là sai, vậy e phải là số vô tỉ.

Tham khảo

Giải tích toán học
Chứng minh toán học
Chứng minh bằng phương pháp phản chứng
E (hằng số toán học)


title: Tỏi gấu

text:
Tỏi gấu hay hành gấu (danh pháp hai phần: Allium ursinum) là một loài thực vật lâu năm, chủ yếu mọc hoang dã và có họ hàng gần với hành tăm. Tên gọi khoa học của nó có nguồn gốc từ một thực tế là gấu nâu cũng như lợn rừng thích ăn củ của loài này và chúng đào bới đất để lấy củ.

Tỏi gấu mọc chủ yếu tại các khu rừng lá sớm rụng vùng đầm lầy ôn đới thuộc châu Âu, Bắc Á, Bắc Mỹ, và nó là phổ biến nhất trong các khu vực với đất chua, trong các thung lũng gần các con sông. Ở dạng hoang dã, nó có thể mọc và phát triển tốt tận khu vực lãnh nguyên . Nó ra hoa trước khi ra lá mới và làm cho không khí sặc mùi tỏi khá mạnh rất đặc trưng của nó.

Sử dụng
Lá tỏi gấu được người ta thu hoạch để làm xà lách, luộc hay làm một loại pesto (một dạng nước chấm kiểu Italy). Nó cũng được sử dụng làm cỏ khô cho gia súc. Bò ăn cỏ có chứa tỏi gấu sẽ tiết ra sữa có mùi tỏi hơi nhẹ, và bơ làm từ loại sữa này đã từng rất phổ biến tại Thụy Sĩ vào thế kỷ 19.

Chứng cứ đầu tiên đã biết về việc con người sử dụng tỏi gấu có từ khu định cư thời đại đồ đá giữa tại Barkaer (Đan Mạch), tại đây người ta đã tìm thấy những dấu vết của lá tỏi gấu. Tại khu định cư thời đại đồ đá mới ở Thayngen-Weier, Thụy Sĩ (văn hóa Cortaillod) người ta cũng phát hiện thấy hàm lượng cao của phấn hoa tỏi gấu trong các lớp di chỉ, điều này được diễn giải như là chứng cứ của việc sử dụng tỏi gấu làm cỏ khô.

Lá tỏi gấu, thường được thu hoạch vào mùa xuân, trước khi nó ra hoa. Củ của tỏi gấu nhỏ, không được sử dụng trong nấu ăn, mặc dù nó không độc hại cho sức khỏe khi sử dụng. Mùi vị của lá tỏi gấu là trung gian giữa mùi lá hành hay lá tỏi và nó giàu vitamin C.

Tỏi gấu đặc biệt phổ biến trong ẩm thực của các khu vực như Kavkaz, Siberia, Viễn Đông, Đức, Triều Tiên và miền bắc Trung Quốc. Tại khu vực phía tây của Nga và Ukraina người ta cũng sử dụng tỏi gấu, nhưng ít phổ biến hơn. Tại Kavkaz, người ta sử dụng tỏi gấu chủ yếu trong các món ăn nóng. Tại Tây Âu, đặc biệt là tại Đức và Áo, người ta dùng tỏi gấu như một thành phần để làm một số loại bánh mì (bärlauchbrot) và bánh nướng (bärlauchkuchen) cũng như trong một dạng pesto đặc biệt (bärlauchpesto) cùng húng quế. Tỏi gấu (tiếng Đức: bärlauch, nghĩa là 'hành/tỏi gấu') gần đây một lần nữa đã trở thành phổ biến trong ẩm thực Đức. Thị trấn Eberbach là nơi diễn ra hội chợ tỏi gấu hàng năm vào tháng 3 và tháng 4 dưới tên gọi "Eberbacher Bärlauchtage".

Cây thuốc
Tỏi gấu được sử dụng như là một loại cây thuốc từ thời của người Đức, Celt và La Mã cổ đại. Trong khi nghiên cứu các khu vực khảo cổ tại các khu dân cư thuộc thời kỳ đồ đá mới ở khu vực ven dãy núi Alps, người ta không hiếm khi phát hiện ra dấu vết của tỏi gấu, điều này đặt ra giả thiết về việc sử dụng tỏi gấu có từ khoảng 5.000 năm trước.

Tỏi gấu có các tính chất tẩy trừ giun sán và kháng trùng. Người ta cũng khuyến cáo sử dụng nó trong điều trị bệnh scobut và xơ vữa động mạch, và trong y học cổ truyền các khu vực này người ta đã dùng nó như vậy trong hàng nghìn năm qua, trong đó có cả các bệnh như nóng sốt, thuốc tẩy giun sán và kháng trùng, cũng như sử dụng ngoài da trong trường hợp phong thấp, hay các bệnh nhiễm trùng đường ruột khác. Tại La Mã cổ đại và thời kỳ Trung cổ, tỏi gấu được coi là một loại thuốc để tẩy rửa ruột và máu,.

Xem thêm
 Allium tricoccum: Tỏi hoang
 Allium ampeloprasum: Tỏi voi
 Allium victorialis: Loài hành, tỏi đôi khi cũng được gọi là tỏi gấu

Thư viện

Ghi chú

Liên kết ngoài
 Tỏi gấu tại các trang về gia vị của Gernot Katzer
 Công thức chế biến món xúp tỏi gấu kiểu Áo

U
Thực vật châu Á
Thực vật châu Âu
Thảo mộc
Cây thuốc châu Á
Cây thuốc châu Âu
Thực vật được mô tả năm 1753
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên


title: Chersotis elegans

text:
Chersotis elegans là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở vùng núi của Tây Ban Nha, Hy Lạp, Thổ Nhĩ Kỳ, Kavkaz, Liban, Israel và trung tây châu Á.

Con trưởng thành bay từ tháng 7 đến tháng 9. Có một lứa một năm.

Phụ loài
Chersotis elegans elegans
Chersotis elegans hermonis (Israel)

Liên kết ngoài
 Noctuinae of Israel

Chú thích

Chersotis
Côn trùng châu Âu


title: Craugastor campbelli

text:
Craugastor campbelli là một loài ếch thuộc họ Craugastoridae.
Đây là loài đặc hữu của Guatemala.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo
 Stuart, S.N. 2006. Craugastor campbelli. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Craugastor
Động vật đặc hữu Guatemala
Động vật lưỡng cư Guatemala


title: Hương Thủy

text:
Hương Thủy là một thị xã thuộc tỉnh Thừa Thiên Huế, Việt Nam.

Địa lý
Thị xã Hương Thủy nằm ở khu vực trung tâm tỉnh Thừa Thiên Huế, phía đông nam thành phố Huế và có vị trí địa lý:
Phía đông giáp huyện Phú Lộc
Phía tây giáp thành phố Huế, thị xã Hương Trà và huyện A Lưới
Phía nam giáp huyện Nam Đông
Phía bắc giáp huyện Phú Vang.

Thị xã có diện tích 426,96 km², dân số năm 2020 là 95.299 người, mật độ dân số đạt 223 người/km².

Hành chính
Thị xã Hương Thủy gồm có 10 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm 5 phường: Phú Bài, Thủy Châu, Thủy Dương, Thủy Lương, Thủy Phương và 5 xã: Dương Hoà, Phú Sơn, Thủy Phù, Thủy Tân, Thủy Thanh.

Lịch sử
Sau năm 1975, huyện Hương Thủy có 11 xã: Thủy An, Thủy Bằng, Thủy Biều, Thủy Châu, Thủy Dương, Thủy Lương, Thủy Phù, Thủy Phương, Thủy Tân, Thủy Thanh và Thủy Vân.

Ngày 11 tháng 3 năm 1977, huyện Hương Thủy hợp nhất với huyện Phú Vang thành huyện Hương Phú, thuộc tỉnh Bình Trị Thiên.

Ngày 18 tháng 5 năm 1981, thành lập xã Phú Sơn ở khu kinh tế mới Khe Sòng.

Ngày 11 tháng 8 năm 1981, các xã Thủy Bằng, Thủy Biều, Thủy An (nay là 2 phường An Đông và An Tây), Thủy Dương và một phần xã Thủy Vân (các xóm Cồn Trâu, Cổ Thành, Vườn Trầu, Đồng Giáp) được sáp nhập vào thành phố Huế.

Ngày 17 tháng 9 năm 1981, thành lập xã Dương Hòa tại vùng kinh tế mới.

Ngày 6 tháng 1 năm 1983, thành lập thị trấn Phú Bài thuộc huyện Hương Phú trên cơ sở tách các thôn Phủ Lương thuộc xã Thủy Châu, thôn 1, thôn 2 thuộc xã Thủy Lương và sân bay Phú Bài, có tổng diện tích tự nhiên 700 ha.

Ngày 30 tháng 6 năm 1989, tỉnh Thừa Thiên Huế được tái lập từ tỉnh Bình Trị Thiên.

Tháng 9 năm 1990, Hội đồng Bộ trưởng quyết định chia lại huyện Hương Phú thành hai huyện Hương Thủy và Phú Vang; đồng thời chuyển 2 xã Thủy Bằng và Thủy Dương thuộc thành phố Huế về huyện Hương Thủy quản lý. Huyện Hương Thủy có 11 xã và 1 thị trấn, bao gồm thị trấn Phú Bài và các xã Thủy Lương, Thủy Châu, Thủy Phương, Thủy Dương, Thủy Bằng, Thủy Phù, Thủy Tân, Thủy Thanh, Thủy Vân, Dương Hòa, Phú Sơn.

Ngày 10 tháng 6 năm 2009, Bộ Xây dựng ban hành Quyết định 659/QĐ-BXD về việc công nhận thị trấn Phú Bài mở rộng là đô thị loại IV.

Ngày 9 tháng 2 năm 2010, Chính phủ ban hành Nghị quyết 08/NQ-CP chuyển huyện Hương Thủy thành thị xã Hương Thủy. Đồng thời, chuyển thị trấn Phú Bài và 4 xã Thủy Châu, Thủy Dương, Thủy Lương, Thủy Phương thành 5 phường có tên tương ứng. Sau khi thành lập, thị xã Hương Thủy có 5 phường và 7 xã trực thuộc.

Ngày 27 tháng 4 năm 2021, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1264/NQ-UBTVQH14 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2021). Theo đó, chuyển 2 xã Thủy Bằng và Thủy Vân về thành phố Huế quản lý.

Thị xã Hương Thủy có 5 phường và 5 xã như hiện nay.

Kinh tế
Công nghiệp: có khu công nghiệp Phú Bài, cụm công nghiệp Thủy Phương.
Nông nghiệp:
Cây trồng: chủ yếu là lúa, sắn, rau, màu, cây ăn quả, cây công nghiệp (cao su, cà phê).
Chăn nuôi: gia súc, gia cầm.
Lâm nghiệp: Trồng rừng, khai thác đặc sản rừng, gia công đồ gỗ.
Ngư nghiệp: Đánh bắt thủy sản, nuôi tôm, cá.
Thương mại, dịch vụ, du lịch: Hoạt động du lịch chủ yếu là các tuyến du lịch đến các di tích lịch sử như: cầu ngói Thanh Toàn...

Giáo dục

Trên địa bàn thị xã có 2 trường THPT công lập là:

 Trường THPT Phú Bài (đóng tại phường Thủy Châu).
 Trường THPT Hương Thủy (đóng tại phường Thủy Phương).

Ngoài ra, còn có Trung tâm GDNN-GDTX Thị xã Hương Thủy.

Ở các phường, xã đều có đầy đủ các trường THCS, Tiểu học, Mầm non.

Y tế
Có 1 bệnh viện đa khoa, 10 trạm y tế ở các xã, phường.

Giao thông
Thị xã Hương Thủy thông thương với trong tỉnh và các vùng khác qua các tuyến đường: Cảng hàng không quốc tế Phú Bài, Quốc lộ 1, tuyến đường sắt Bắc Nam và các tuyến đường tỉnh lộ khác. Đây cũng là địa phương có tuyến Đường cao tốc Cam Lộ – La Sơn đi qua.

Chú thích

Tham khảo
Địa chí Thừa Thiên Huế - Phần Tự nhiên.

Đô thị Việt Nam loại IV


title: Oxytrigona daemoniaca

text:
Oxytrigona daemoniaca là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Camargo mô tả khoa học năm 1984.

Chú thích

Tham khảo

Oxytrigona
Động vật được mô tả năm 1984


title: Duplicaria concolor

text:
Duplicaria concolor là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Terebridae, họ ốc dài.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Duplicaria


title: Changnienia

text:
Changnienia là một chi thực vật có hoa trong họ Orchidaceae.

Xem thêm
Danh sách các chi Phong lan

Tham khảo

Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (1999). Genera Orchidacearum 1. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2001). Genera Orchidacearum 2. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2003). Genera Orchidacearum 3. Oxford Univ. Press
Berg Pana, H. 2005. Handbuch der Orchideen-Namen. Dictionary of Orchid Names. Dizionario dei nomi delle orchidee. Ulmer, Stuttgart

Danh sách các chi phong lan


title: Bellino

text:
Bellino là một đô thị tại tỉnh Cuneo trong vùng Piedmont của Italia, vị trí cách khoảng 80 km về phía tây nam của Torino và khoảng 45 km về phía tây bắc của Cuneo, on the border with France. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 165 người và diện tích 61,7 km².

Bellino giáp các đô thị: Acceglio, Casteldelfino, Elva, Pontechianale, Prazzovà Saint-Paul-sur-Ubaye (France).

Lịch sử thay đổi dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Cuneo
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Aviavilsa

text:
Aviavilsa (mã ICAO = LVR) là hãng hàng không của Litva, trụ sở ở Vilnius. Căn cứ của hãng ở Sân bay quốc tế Vilnius.

Lịch sử
Aviavilsa được thành lập năm 1998 và bắt đầu hoạt động từ năm 1999. Hãng đảm nhận việc vận chuyển hàng hóa theo tuyến đường cố định và thuê bao, cũng như bảo trì loại máy bay Antonov An-26 cho các hãng khác. Hãng hiện có 30 nhân viên.

Đội máy bay
(Tháng 1/2008):

1 Antonov An-26
1 Antonov An-26B
1 ATR 42-300F

Tham khảo

Liên kết ngoài
Aviavilsa
Đội máy bay của Aviavilsa

Hãng hàng không Litva
Hãng hàng không vận tải


title: 21435 Aharon

text:
21435 Aharon (1998 FH116) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 31 tháng 3 năm 1998 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 21435 Aharon

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Ganonema fuscipenne

text:
Ganonema fuscipenne là một loài Trichoptera trong họ Calamoceratidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Ganonema


title: Bullis buto

text:
The Baby Royal, Bullis buto là một loài thuộc họ Lycaenidae hay bướm ngày xanh, được tìm thấy ở châu Á.

Xem thêm
Lycaenidae
List of butterflies of India (Lycaenidae)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật Pakistan
Động vật được mô tả năm 1895


title: Erioptera pennigera

text:
Erioptera pennigera là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Erioptera
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Agriotes cinereiventris

text:
Agriotes cinereiventris là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Champion mô tả khoa học năm 1896.

Chú thích

Tham khảo

Agriotes


title: Saint-Martin-sur-le-Pré

text:
Saint-Martin-sur-le-Pré  là một xã thuộc tỉnh Marne trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 87 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintmartinsurlepre


title: Quéant

text:
Quéant là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais. vùng Hauts-de-France của Pháp.

Quéant có cự ly  về phía đông nam Arras, tại điểm giao lộ của đường D14 và D22.

Thông tin nhân khẩu

Địa điểm nổi bật
 Nhà thờ St.Leger, xây lại sau Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
 The CWGC extension to the communal cemetery
 Quéant on the Quid website

Xã của Pas-de-Calais


title: Ashmeadiella titusi

text:
Ashmeadiella titusi là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Michener mô tả khoa học năm 1939.

Chú thích

Tham khảo

Ashmeadiella
Động vật được mô tả năm 1939


title: (13639) 1996 EG2

text:
{{DISPLAYTITLE:(13639) 1996 EG2}}

(13639) 1996 EG2 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Seiji Ueda và Hiroshi Kaneda ở Kushiro, Hokkaidō, Nhật Bản, ngày 10 tháng 3 năm 1996.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 13001–14000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1996
Được phát hiện bởi Hiroshi Kaneda
Được phát hiện bởi Seiji Ueda
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: What I've Done

text:
"What I’ve Done" là một bài hát của ban nhạc rock người Mỹ Linkin Park. Nó được phát hành làm đĩa đơn đầu tiên cũng như là bài hát thứ 6 trong album phòng thu thứ 3 của họ, Minutes to Midnight (2007). Bài hát được viết ở cung Sol thứ. Bài hát được phát hành dưới dạng đĩa đơn radio vào ngày 1 tháng 4 năm 2007, dưới dạng bản tải xuống kỹ thuật số vào ngày 2 tháng 4 và dưới dạng đĩa đơn CD vào ngày 30 tháng 4. Phần trình diễn trực tiếp của "What I’ve Done" từ Road to Revolution: Live at Milton Keynes đã được đề cử cho giải Trình diễn Hard Rock xuất sắc nhất tại Lễ trao giải Grammy lần thứ 52, nhưng không giành được chiến thắng. Bài hát là nhạc chủ đề chính của bộ phim khoa học viễn tưởng là Transformers năm 2007, và cũng đã xuất hiện trong album Transformers: The Album (2007). Bài hát được chứng nhận bạch kim 5 lần bởi RIAA.

"What I've Done" đã được góp mặt trong trò chơi điện tử Guitar Hero World Tour. Vào tháng 1 năm 2011, nó được phát hành trong gói DLC Linkin Park cho Rock Band 3. Bài hát cũng nằm trong B-side của đĩa đơn "Iridescent" tại Vương quốc Anh.

Biên soạn
Chester Bennington đã mô tả về bài hát trong một cuộc phỏng vấn tháng 3 năm 2007 với MTV:

Đĩa đơn và video đã xuất hiện trên iTunes Store ngay sau nửa đêm Múi giờ miền Đông ngày 2 tháng 4 năm 2007. Bài hát đã được phát trực tuyến trên trang nhất của trang web chính thức của họ, với video được thêm vào trang web ngay sau đó.

Bài hát bắt đầu với phần guitar ngắn 3 giây, sau đó là đoạn mô-típ piano, rồi đến một đoạn trống theo phong cách hip hop, và tới đoạn riff guitar thô. Khi bài hát được trình diễn trực tiếp tại các buổi hòa nhạc của Linkin Park, Mike Shinoda sẽ chơi phần piano mở bài và sau đó chơi guitar. Bài hát này khác với hầu hết các bài hát của Linkin Park trong các album trước ở chỗ hầu như Mike Shinoda không góp giọng, ngoại trừ một đoạn điệp khúc ngắn "na na na" ở cuối. "What I’ve Done" là bài hát cuối cùng được sáng tác cho Minutes to Midnight.  Bài hát cũng có nhịp xuống chính xác mỗi giây một lần, nhất quán trong toàn bộ bài hát.

Mike Shinoda đã tạo ra một bản phối lại của bài hát, được gọi là "What I’ve Done (Distorted Remix)". Nó được đưa vào B-side của "Bleed It Out". Bản phối lại sau đó đã được đưa vào chuyến lưu diễn quốc tế của Minutes to Midnight, cũng như được đưa vào trong CD Underground X: Demos độc quyền của Linkin Park.

Video âm nhạc

Video âm nhạc cho "What I've Done" được quay tại sa mạc California và được đạo diễn bởi tay đẩy đĩa của Linkin Park là Joe Hahn. Video có cảnh quay ban nhạc biểu diễn ở một khu vực ngoại ô, xen kẽ với cảnh quay nhiều phong trào chính trị và các vấn đề nhân đạo bao gồm ô nhiễm, phân biệt chủng tộc, chủ nghĩa quốc xã, Ku Klux Klan, phá thai, khủng bố, Holocaust, phá rừng, nghèo đói, nghiện ma túy, sự béo phì, sự tàn phá, giá xăng dầu tăng cao và những tội ác do loài người gây ra. Video được công chiếu vào ngày 2 tháng 4 năm 2007 trên MTV và Fuse. Nó được công chiếu lần đầu trên MTV Châu Á, MTV Đức, TMF Hà Lan và MuchMusic của Canada vào ngày 3 tháng 4 năm 2007.

Trong video có đan xen nhiều phân cảnh khác nhau: binh lính SWAT dùng lá chắn chống bạo động, một lính cứu hỏa giải cứu một bé gái trên tay, ngà voi bị đốt cháy, một người đàn ông to béo đang ăn một chiếc bánh sandwich, một người phụ nữ đo vòng eo của mình, một người đàn ông bị suy dinh dưỡng đến mức có thể nhìn thấy lồng ngực qua da, gấu Bắc Cực và chim cánh cụt đang bơi, một đứa trẻ sơ sinh đang bước đi, những tảng băng sụp xuống, người Mỹ gốc Phi bị cảnh sát miền Nam săn lùng trong thời gian diễn ra Phong trào Dân quyền, một cây thánh giá bị đốt cháy bởi nhóm Ku Klux Klan, vụ nổ hạt nhân, tượng đài Firdos bị phá hủy, Trung tâm Thương mại Thế giới sụp đổ do hậu quả của vụ tấn công ngày 11 tháng 9 cũng như cảnh quay trên điện thoại di động của các công dân chạy trốn khỏi tòa nhà đang sụp đổ, trẻ em vẫy cờ Mỹ (một trong những đứa trẻ là Brad Delson), một đứa trẻ Trung Đông cầm khẩu súng AK-47, tàu chở dầu bị gãy làm đôi và một con chim cánh cụt dính đầy vết dầu. Video cũng có hình ảnh các nhà lãnh đạo Đảng Cộng sản như Fidel Castro, Joseph Stalin và Mao Trạch Đông, các nhà lãnh đạo thế giới bao gồm Mẹ Teresa, Mahatma Gandhi, Robert F. Kennedy, tượng Phật, Người Vitruvius của Leonardo da Vinci, và các địa danh nổi tiếng bao gồm Thung lũng Tượng đài, Trung tâm Thương mại Thế giới trước khi nó bị phá hủy, Parthenon, Kim tự tháp Giza, Hagia Sophia, Stonehenge và Đài tưởng niệm Lincoln.

Đến tháng 1 năm 2021, bài hát đã có 500 triệu lượt xem trên YouTube.

Video clip đã được góp mặt và giành chiến thắng trên chương trình Battle of the Videos của MTV trước các video của Evanescence ("Sweet Sacrifice") và Lil 'Mama ("Lip Gloss"). Video cũng đánh dấu sự xuất hiện đầu tiên của một video bởi Linkin Park ở vị trí số 1 trên chương trình TRL của MTV, đạt vị trí số 1 tổng cộng 6 lần cho đến nay.  James Montgomery của MTV đã gọi "What I’ve Done" là "video Linkin Park to lớn nhất, kinh khủng nhất và xuất sắc nhất mọi thời đại", ca ngợi hình ảnh cũng như nhiều nhân vật và sự kiện chính trị xảy ra trong video. Ông tóm tắt thông điệp của video: "Hahn đủ thông minh - hoặc dũng cảm - để đưa ra một thông điệp ở đây: sức mạnh hủy diệt của con người so với vẻ đẹp kiên cường của thiên nhiên, và nơi mà tất cả chắc chắn sẽ kết thúc (ám chỉ: chúng ta sẽ thua cuộc)."

Những đoạn phim tài liệu từ video
Sau đây là một danh sách chi tiết những thước phim tài liệu và lịch sử trong video nhạc:

Một con bọ cạp
Bộ máy đồng hồ
Một con đại bàng đầu trọc
Sa mạc hoá
Chiến tranh vùng Vịnh thứ 2
Một người lính của Quân đội Mỹ với khẩu súng phun lửa
Một cuộc biểu tình đòi quyền lợi của nhân dân những năm 1960 tại Birmingham, Alabama
Thể chế điều khiển bởi chính phủ (Chủ nghĩa phát xít-Chủ nghĩa quốc xã-Chủ nghĩa quân phiệt)
Chiến tranh Việt Nam
Sự nóng lên của khí hậu toàn cầu
Đô thị hoá
Ô nhiễm môi trường
Săn bắn trái phép (Ngà voi)
Phá rừng
Một con gấu trắng Bắc Cực
Một con tê giác
Công dân của những nước kém phát triển nhất
Béo phì
Một phụ nữ ăn kiêng
Chết đói
Ảnh hưởng của Bão Katrina tại New Orleans
Di chỉ Stonehenge
Nhà thờ Thiên Chúa giáo Hagia Sophia

Đại Kim tự tháp Giza
Đền Parthenon
Bức tranh Người Vitruvius (Leonardo da Vinci)
Xơ Teresa
Robert F. Kennedy
Mahatma Gandhi
Đức Phật
Mao Trạch Đông
Đài tưởng niệm Abraham Lincoln
Fidel Castro
Ku Klux Klan
Adolf Hitler
Saddam Hussein
Cuộc tấn công khủng bố ngày 11 tháng 9
Phân bào
Di truyền học
Ma tuý
Một cây xăng
Một con chim cánh cụt
Tràn dầu
Đám mây hình nấm của vụ thử nghiệm hạt nhân Trinity và những vụ thử nghiệm vũ khí hạt nhân khác
Nhiều trẻ em thuộc nhiều dân tộc thiểu số khác nhau đang cầm Quốc kỳ Mỹ (Brad Delson)

Trẻ em Palestine (đang cầm một khẩu súng AK-47)
Trại tập trung Auschwitz
Joseph Stalin
Chủ nghĩa dân tộc (điển hình là Đặc Mỹ)
Vệ thành Athens
Nhà thờ Hồi giáo Sultan Ahmed (hay còn gọi là Thánh đường Xanh)
Robert Mugabe
Benito Mussolini
Martin Luther King Jr.
Đánh bom Thành phố Oklahoma
Đấu tranh đòi quyền đồng giới

Doanh số thương mại
Mặc dù Minutes To Midnight có nhiều phản hồi trái chiều, bài hát đã có màn ra mắt lớn trên các bảng xếp hạng Hoa Kỳ trong tuần xếp hạng ngày 21 tháng 4 năm 2007. Bài hát ra mắt trong top 10 của US Hot 100 vào ngày 10 tháng 4 năm 2007, ở vị trí thứ 7. Đây là lần ra mắt ở thứ hạng cao thứ 2 của ban nhạc cho đến nay trên bảng xếp hạng (vị trí này trước đó thuộc về "Somewhere I Belong", mở đầu ở vị trí thứ 47), giành được "Hot Shot" ra mắt trong tuần, và sau đó trở thành vị trí cao thứ 3 cho một Đĩa đơn bởi Linkin Park tính đến thời điểm hiện tại trên Hot 100. Bài hát này là bài có lần ra mắt ở thứ hạng cao nhất của họ cho đến khi họ phát hành "New Divide" vào tháng 5 năm 2009. Vào thời điểm ra mắt, đây mới là bài hát thứ 11 kể từ năm 2000 ra mắt ở vị trí thứ 7 hoặc cao hơn trên Hot 100, và là bài hát thứ 3 làm được như vậy của một nghệ sĩ không thuộc American Idol. Bài hát được thúc đẩy một phần bởi doanh số bán hàng kỹ thuật số, ra mắt ở vị trí thứ 4 trên bảng xếp hạng kỹ thuật số. Bài hát đã được chứng nhận ×2 Bạch kim bởi RIAA vào ngày 13, 2008. Nó đạt 3 triệu lượt tải về vào đầu năm 2011, trở thành bài hát kỹ thuật số thành công nhất của họ ở Mỹ. Tính đến tháng 1 năm 2015, bài hát đã bán được 3.700.000 bản tại Mỹ.

Ngoài ra, bài hát đã trở thành bài hát thứ 3 từng mở màn ở vị trí số 1 trên bảng xếp hạng Modern Rock, cũng trở thành bài hát số 1 thứ 7 của ban nhạc trên bảng xếp hạng. Nó giữ vị trí số 1 trên Alternative Songs trong 15 tuần liên tiếp, vào thời điểm đó với "Sex and Candy" của Marcy Playground. Trong kho nhạc iTunes, bài hát đã từng đạt vị trí thứ 2. Nó đã bị từ chối vị trí đầu bảng bởi "Give It to Me" của Timbaland. Video âm nhạc của bài là video đầu tiên đạt vị trí số 1 trên TRL trong lịch sử các video bởi Linkin Park. Nó cũng đã trở thành một hit trung bình trên bảng xếp hạng Adult Top 40 và Pop 100 Airplay, đạt vị trí thứ 21 và 17 trên các bảng xếp hạng tương ứng.

Danh sách ca khúc

Nhân sự

 Chester Bennington - hát chính
 Mike Shinoda - guitar đệm, đàn organ, ca sĩ
 Brad Delson - guitar chính
 Dave "Phoenix" Farrell - guitar bass
 Joe Hahn - bàn xoay
 Rob Bourdon - trống

Xếp hạng và chứng nhận

Bảng xếp hạng tuần

Bảng xếp hạng cuối năm

Chứng nhận

Lịch sử phát hành

Xem thêm

 Danh sách các đĩa đơn quán quân alternative của Billboard thập niên 2000

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Lời bài hát chính thức của What I’ve Done

Bài hát hard rock
Đĩa đơn của Warner Bros. Records
Bài hát sản xuất bởi Rick Rubin
Bài hát trong phim
Bài hát phản chiến
Đĩa đơn quán quân tại Phần Lan
Bài hát của Linkin Park
Đĩa đơn năm 2007
Bài hát năm 2007
Sử dụng Certification Table Entry cho United States
Sử dụng Certification Table Entry cho United Kingdom
Bài hát sáng tác bởi Mike Shinoda
Nhạc phim Transformers
Hard rock ballad


title: Unterkirnach

text:
Unterkirnach là một xã ở huyện Schwarzwald-Baar trong bang Baden-Württemberg thuộc Đức. Đô thị này có diện tích 13,17 km2 và nằm ở Rừng Đen.

Tham khảo


title: Caecobarbus geertsi

text:
Caecobarbus geertsi, tên gọi địa phương là barbu aveugle, là một loài cá vây tia trong họ Cyprinidae. Nó là thành viên duy nhất của chi Caecobarbus. Loài này chỉ được tìm thấy ở Cộng hòa Dân chủ Congo.

Chú thích

Tham khảo

G
Cá nước ngọt châu Phi
Động vật được mô tả năm 1921
Động vật đặc hữu Cộng hòa Dân chủ Congo