title: Jack Dalrymple

text:
John "Jack" Dalrymple (sinh 16 tháng 10 năm 1948) là thống đốc thứ 32 tiểu bang Bắc Dakota, Hoa Kỳ. Ông bắt đầu giữ chức vụ này từ ngày 7 tháng 12 năm 2010.

Tham khảo

Thống đốc North Dakota
Cựu sinh viên Đại học Yale
Doanh nhân Mỹ thế kỷ 20
Chính khách Mỹ thế kỷ 20
Chính khách Mỹ thế kỷ 21


title: Tipula cydippe

text:
Tipula cydippe là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Quạ khoang

text:
Quạ khoang (danh pháp khoa học: Corvus torquatus) là một loài quạ thuộc họ Corvidae, bản địa Trung Quốc và miền bắc Việt Nam.

Mô tả
Chúng có kích thước tương tự hoặc lớn hơn một chút (52–55 cm) so với loài quạ mỏ nhỏ (Corvus corone), với đuôi, cánh và mỏ hơi dài hơn một cách tương ứng. Là một loài chim mượt và đẹp, nó có bộ lông màu đen bóng, trừ phía sau cổ, trên lưng, và một dải rộng lớn xung quanh ức thấp hơn có màu trắng. Mỏ, chân và bàn chân có màu đen.

Đôi khi nó bay với bàn chân của nó trễ xuống dưới cơ thể trong một cách đặc trưng "lười biếng".

Chú thích

Tham khảo

T
Động vật được mô tả năm 1836


title: Ilisia inermis

text:
Ilisia inermis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Ilisia
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Araria

text:
Araria là một thành phố và khu đô thị của quận Araria thuộc bang Bihar, Ấn Độ.

Địa lý
Araria có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 47 mét (154 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Araria có dân số 60.594 người. Phái nam chiếm 54% tổng số dân và phái nữ chiếm 46%. Araria có tỷ lệ 50% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 58%, và tỷ lệ cho phái nữ là 42%. Tại Araria, 18% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Bihar

hi:अररिया जिला


title: (26833) 1990 RE

text:
(26833) 1990 RE là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 14 tháng 9 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 26001–27000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Lacon pyrsolepis

text:
Lacon pyrsolepis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được LeConte miêu tả khoa học năm 1866.

Chú thích

Tham khảo

Lacon


title: Ceratina chalcea

text:
Ceratina chalcea là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Spinola mô tả khoa học năm 1841.

Chú thích

Tham khảo

Ceratina
Động vật được mô tả năm 1841


title: Leioproctus asper

text:
Leioproctus asper là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Maynard mô tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Leioproctus
Động vật được mô tả năm 1997


title: Ecnomina thinotes

text:
Ecnomina thinotes là một loài Trichoptera trong họ Ecnomidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Ecnomina


title: Koruna (định hướng)

text:
Koruna có thể là
Đơn vị tiền tệ của cộng hòa Séc koruna Séc
Đơn vị tiền tệ của Slovakia koruna (Slovakia)
Đơn vị tiền tệ của Tiệp Khắc (cũ) koruna (Tiệp Khắc)

Tiền tệ


title: Monolepta pimenteli

text:
Monolepta pimenteli là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1939.

Chú thích

Tham khảo

Monolepta


title: Leucocercops

text:
Leucocercops là một chi bướm đêm thuộc họ Gracillariidae.

Các loài
Leucocercops dasmophora (Meyrick, 1908)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)

Gracillariidae


title: Carcedo de Bureba

text:
Carcedo de Bureba là một đô thị trong tỉnh Burgos, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 46 người.

Tham khảo

Đô thị ở Burgos


title: Thái Tông

text:
Thái Tông (chữ Hán: 太宗) là miếu hiệu của một số vua chúa thường là người lên ngôi thứ hai của mỗi triều đại trong lịch sử Việt Nam, Trung Quốc, và Triều Tiên. Các vị vua mang miếu hiệu này có thể đơn thuần chỉ là một vị vua hiền nắm quyền lực trong tay cho đến một vị hoàng đế vĩ đại anh minh sáng suốt đưa triều đại đó tới cực thịnh.

Việt Nam

Vua
Lý Thái Tông (1028-1054)
Trần Thái Tông (1225-1258)
Lê Thái Tông (1433-1442)
Mạc Thái Tông (1530-1540)

Truy tôn
Nguyễn Thái Tông

Trung Quốc

Vua
Thương Thái Tông
Hán Thái Tông (180 TCN-57 TCN)
Đông Ngô Thái Tông (258-264)
Tiền Lương Thái Tông
Thành Thái Tông
Tây Yên Thái Tông (384-386) có miếu hiệu khác là Cao Tông
Hậu Triệu Thái Tông (được Hậu Triệu Thái Tổ truy tôn)
Đông Tấn Thái Tông (371-372)
Tiền Tần Thái Tông (386-394)
Bắc Ngụy Thái Tông
Lưu Tống Thái Tông
Nam Lương Thái Tông
Đường Thái Tông (626–649)
Mông Thái Tông
Đại Lý Thái Tông
Mân Thái Tông (có miếu hiệu khác là Huệ Tông)
Tống Thái Tông (976–997)
Tây Hạ Thái Tông (được Tây Hạ Cảnh Tông truy tôn)
Minh Thái Tông (1402-1424)
Chu Thái Tông (được Ngô Thế Phiên truy tôn)
Thanh Thái Tông (1626-1643)

Khả hãn
Nguyên Thái Tông (1229-1241)
Nguyên Thái Tông (1433-1453)

Triều Tiên
Tân La Thái Tông
Triều Tiên Thái Tông

Xem thêm

 Thuần Tông
 Thần Tông
 Thánh Tông
 Nhân Tông
 Thuận Tông
 Anh Tông
 Liệt Tổ
 Nghị Tổ
 Liệt Tông
 Thái Tổ
 Huệ Tông
 Ninh Tông
 Triết Tông
 Minh Tông
 Đức Tông
 Cao Tổ
 Thủy Tổ
 Độ Tổ
 Chiêu Tông
 Thuận Tông
 Cao Tông
 Thế Tông
 Thế Tổ

Miếu hiệu


title: Berschweiler bei Baumholder

text:
Berschweiler bei Baumholder là một xã ở huyện Birkenfeld, bang Rheinland-Pfalz, nước Đức. Xã Berschweiler bei Baumholder có diện tích 6,64 km².

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz
Xã và đô thị ở huyện Birkenfeld


title: Yuhwa

text:
Yuhwa (Hán-Việt: Liễu Hoa) được coi là vương phi của nước Dongbuyeo (Đông Phù Dư) do sự che giấu của vua Geumwa. Bà là con gái duy nhất của tộc trưởng bộ tộc Habaek (Hạ Bách), sau này do bộ tộc bị người Hán sát hại, bà được vua Geumwa che chở và đưa vào cung làm vương phi.

Vương phi Yuhwa được biết đến là người đã sinh thành ra vị vua khai quốc Đông Minh Vương của Cao Câu Ly - một trong Tam Hàn. Bà là công chúa của bộ tộc Hạ Bách - bộ tộc thống trị con sông thần. Bà là người đã cứu Go Mosu, Cung Đại Mật trong truyền thuyết chiến binh, ông đã có một người con trai duy nhất chính là vua Đông Minh Vương. Giặc Hán đã tra tấn bà và tiêu diệt bộ tộc của bà vì đã che giấu anh hùng Hae Mosu trong bộ tộc của mình, và bộ tộc của bà cũng đã góp phần cứu sống Hae Mosu. Sau đó, thái tử của Dongbuyeo và cũng là người bạn tin tưởng nhất của Hae Mosu, Geumwa, tình cờ khám phá bà - nàng tiểu thư đã săn sóc và giúp đỡ người bạn thân nhất của mình. Ông ấy giúp bà thoát khỏi tay giặc Hán. Sau một thời gian dài được tự do và bình yên, số phận đã đưa bà Yuhwa gặp lại Go Mosu một lần nữa. Bà Yuhwa mang thai với ông và sinh ra người con đầu tiên và cũng là duy nhất chính là vua Đỗng Minh Thành. Nhưng thật không may mắn, Go Mosu đã bị bắt bởi quân Hán và ông đã bị chúng chọt đui luôn 2 con mắt. Sau khi nhiều băn khoăn, lo lắng bà quyết định trở thành vợ thứ hai của quốc vương Kim Oa (sau khi ông kế tục vua cha), và vị vua là cha nuôi của con zai bà.

Tham khảo

Dongbuyeo
Phi tần Triều Tiên


title: Hetzles

text:
Hetzles là một đô thị thuộc huyện Forchheim trong bang Bayern nước Đức. Đô thị Hetzles có diện tích 11,74 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 1296 người.

Tham khảo


title: Caloptilia xanthochiria

text:
Caloptilia xanthochiria là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Nam Phi.

Chú thích

Tham khảo

Caloptilia


title: Acrocercops doloploca

text:
Acrocercops doloploca là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Loài này có ở Queensland.

Tham khảo

Acrocercops


title: Dabhoi

text:
Dabhoi là một thành phố và khu đô thị của quận Vadodara thuộc bang Gujarat, Ấn Độ.

Địa lý
Dabhoi có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 99 mét (324 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Dabhoi có dân số 54.930 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Dabhoi có tỷ lệ 68% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 75%, và tỷ lệ cho phái nữ là 61%. Tại Dabhoi, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Gujarat


title: Megalopyge opercularis

text:
Sâu bướm Megalopyge opercularis có nhiều tên chung, bao gồm Sâu bướm Puss, bướm flannel miền nam, bướm mèo, sâu bướm đuôi sóc. Ấu trùng và con bướm có hình dạng đặc biệt. Ấu trùng dài một inch dài được bọc rộng rãi trong lớp lông dài, cứng như tóc, làm cho nó trông giống như một con mèo Ba Tư, đặc tính mà có lẽ đã cho nó cái tên "đuôi sóc. Nó là loài thay đổi về màu sắc, từ mai xám-trắng-nâu vàng để tối màu xám than. Nó thường có một vệt màu cam sáng chạy theo chiều dọc. M. opercularis có thể tìm thấy trên cây sồi, cây cam chanh và các loài cây khác và trên nhiều cây trong vườn như hoa hồng, thường xuân. Nó phân bố khắp phía nam Hoa Kỳ, México, và một phần Trung Mỹ. Nếu con người đụng phải lông con sâu bướm sẽ bị ngứa da. Con sâu bướm bị xem là loài độc.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Research on the Asp Caterpillar at Baylor College of Medicine
Info page with photos
BugGuide account

Megalopygidae
Venomous insects


title: Andrena tuberculifera

text:
Andrena tuberculifera là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Pérez mô tả khoa học năm 1895.

Chú thích

Tham khảo

T
Động vật được mô tả năm 1895


title: Graphorkis

text:
Graphorkis là một chi thực vật có hoa trong họ, Orchidaceae.

Xem thêm
Danh sách các chi Phong lan

Tham khảo

Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (1999). Genera Orchidacearum 1. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2001). Genera Orchidacearum 2. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2003). Genera Orchidacearum 3. Oxford Univ. Press
Berg Pana, H. 2005. Handbuch der Orchideen-Namen. Dictionary of Orchid Names. Dizionario dei nomi delle orchidee. Ulmer, Stuttgart

Danh sách các chi phong lan
Phân họ Lan


title: Andrein

text:
Andrein là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Nouvelle-Aquitaine ở tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 74 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE

Xã của Pyrénées-Atlantiques


title: 12169 Munsterman

text:
12169 Munsterman (tên chỉ định: 2031 T-3) là một tiểu hành tinh vành đai chính, được Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld, và Tom Gehrels phát hiện tại Đài thiên văn Palomar thuộc Quận San Diego, California vào ngày 16 tháng 10 năm 1977. Tiểu hành tinh này được đặt theo tên của nhà thiên văn học Henk Munsterman.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 12001–13000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1977
Được phát hiện bởi Cornelis Johannes van Houten
Được phát hiện bởi Ingrid van Houten-Groeneveld
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Allande

text:
Allande là một đô thị ở cộng đồng tự trị Công quốc Asturias, Tây Ban Nha. Thủ phủ là Pola de Allande (tiếng Asturia: La Puela).

Đô thị này giáp Villayón về phía bắc, phía nam là Cangas del Narcea và Ibias, phía đông là Tineo còn phía tây là Pesoz, Grandas de Salime và Negueira de Muñiz (thuộc tỉnh Lugo, Galicia).

Đô thị này có nhiều rừng nguyên sinh ở các giáo khu Santa Colma và Lago.

Chính trị

<table border="1" width="40%" align="center">
PSOE
PP
UCD/CDS
Khác
Total
1979
0
0
6
7
13
1983
5
6
-
0
11
1987
5
6
-
0
11
1991
6
5
-
0
11
1995
6
5
-
0
11
</tr>
1999
6
5
-
0
11
</tr>
2003
4
5
-
2
11
2007
8
2
-
1
11
</table>
</div>

Dân cư
Allande là một trong các đô thị ít dân nhất ở Asturias. Giống như các khu vực nông thôn của Asturia, dân số khu vực này đang giảm sút. Trong thế kỷ 20, có hai lần giảm sút dân số vào năm 1900 đến 1930, khi số lượng lớn dân di cư qua Tân Thế giới, đặc biệt Cuba, Puerto Rico, Argentina, và Cộng hòa Dominica. Giai đoạn 2 bắt đầu năm 1960. Dân số của đô thị này đã giảm mất 2/3.

Các giáo khu

Tham khảo

Liên kết ngoài
Citypage
Federación Asturiana de Concejos
conocer allande
Concejo de Allande

Đô thị ở Asturias


title: Molophilus capitatus

text:
Molophilus capitatus là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Molophilus
Limoniidae ở vùng Australasia


title: David Bentley

text:
David Michael Bentley (sinh ngày 27 tháng 8 năm 1984) là một cựu cầu thủ bóng đá người Anh  khoác áo đội tuyển Anh và hiện nay anh đã giải nghệ, anh có thể chơi ở nhiều vị trí trên hàng tiền vệ nhưng thường được xếp đá tiền vệ cánh. Bentley bắt đầu sự nghiệp cùng Arsenal, và mặc dù được đánh giá là một cầu thủ có triển vọng, xong số cơ hội ra sân của anh cũng rất hạn chế trong đội hình chính thức. Anh có 2 mùa giải được đem cho Norwich City mượn và Blackburn Rovers, sau đó được bán hẳn sang Rovers vào tháng 1 năm 2006. Bentley thể hiện một màn trình diễn thuyết phục trong màu áo đội bóng mới, và ngay lập tức có tên trong đội hình đội tuyển U21 Anh. Anh có trận đấu ra mắt trong màu áo đội tuyển quốc gia gặp đội tuyển bóng đá quốc gia Israel vào tháng 9 năm 2007. Vào tháng 7 năm 2008, Bentley gia nhập Tottenham Hotspur.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Statistics  at ESPN.com
David Bentley official web site  at Icons.com

Career information at ex-canaries.co.uk

Sinh năm 1984
Cầu thủ bóng đá Anh
Cầu thủ bóng đá Arsenal F.C.
Cầu thủ bóng đá Blackburn Rovers F.C.
Cầu thủ bóng đá Tottenham Hotspur F.C.
Cầu thủ bóng đá Birmingham City F.C.
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Premier League
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Anh
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Nga
Cầu thủ bóng đá Anh ở nước ngoài
Cầu thủ đội tuyển bóng đá U-21 quốc gia Anh


title: Moncel-sur-Seille

text:
Moncel-sur-Seille  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 206 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Moncelsurseille


title: Clytrasoma bistripunctata

text:
Clytrasoma bistripunctata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 1999.

Chú thích

Tham khảo

Clytrasoma


title: Mỹ Latinh

text:
Mỹ Latinh ( hay Latinoamérica; ; ; ) là một khu vực của châu Mỹ, nơi mà người dân chủ yếu nói các ngôn ngữ Roman (có nguồn gốc từ tiếng Latinh) – đặc biệt là tiếng Tây Ban Nha và tiếng Bồ Đào Nha, và một mức độ nào đó là tiếng Pháp.<ref>"Latin America." The New Oxford Dictionary of English. Pearsall, J., ed. 2001. Oxford, UK: Oxford University Press; p. 1040: "The parts of the American continent where Spanish or Portuguese is the main national language (i.e. Mexico and, in effect, the whole of Central and South America including many of the Caribbean islands)."</ref> Mỹ Latinh là một khu vực có diện tích xấp xỉ 21.069.500 km² (7.880.000 sq mi), chiếm gần 3,9% diện tích bề mặt và 14,1% tổng diện tích đất liền của Trái Đất. Tính đến năm 2020, tổng dân số Mỹ Latinh được ước tính là trên 660 triệu người và tổng sản phẩm nội địa của khu vực là 5,16 nghìn tỷ đô la Mỹ (6,27 nghìn tỉ theo sức mua tương đương). Dự kiến tốc độ tăng trưởng của Mỹ Latinh đạt khoảng 5,7% vào năm 2020 và 4% vào năm 2021.

Xuất hiện
Quan niệm về việc một phần của châu Mỹ có một mối quan hệ về ngôn ngữ với những nền văn hóa Roman có thể được bắt nguồn từ thập niên 1830 trong các văn bản của Michel Chevalier, ông đã mặc nhiên công nhận bộ phận này của châu Mỹ là nơi sinh sống của những người thuộc "chủng Latinh", và rằng khu vực này có thể liên minh với "Âu Latinh" trong một cuộc đấu tranh với "Âu German", "Mỹ Ănglê" và "Âu Slav". Quan niệm này sau đó được các trí thức và lãnh tụ chính trị Mỹ Latinh đề cập đến vào giữa và cuối thế kỉ 19, họ không còn nhìn nhận Tây Ban Nha hay Bồ Đào Nha là những hình mẫu văn hóa, mà là Pháp. Thuật ngữ được chính trị gia người Chile Francisco Bilbao sử dụng lần đầu tiên tại Paris trong một hội nghị năm 1856 và trong cùng năm bởi nhà văn người Colombia José María Torres Caicedo trong bài thơ "Hai châu Mỹ của ông. Đế quốc Pháp của Napoléon III trong cuộc xâm lược Mexico đã ủng hộ thuật ngữ Mỹ Latinh, lý do là để Pháp có thể đứng vào hàng ngũ các quốc gia có ảnh hưởng tại châu Mỹ và để loại trừ các nước nói tiếng Anh, và giữ một vai trò trong chiến dịch của ông nhằm ngụ ý rằng khu vực có mối quan hệ văn hóa với Pháp, biến Pháp trở thành lãnh đạo về văn hóa và chính trị của khu vực, và lập Maximiliano của Habsburg làm hoàng đế của Đệ nhị Đế quốc Mexico. Năm 1861, các học giả người Pháp cũng đã đặt ra thuật ngữ này trong La revue des races Latines, một tạp chí dành riêng cho phong trào liên Latinh.

 Định nghĩa

Theo cách sử dụng đương đại:
 Theo một cách hiểu, Mỹ Latinh đề cập đến các lãnh thổ mà tiếng Tây Ban Nha hay tiếng Bồ Đào Nha chiếm ưu thế tại châu Mỹ: Mexico, hầu hết Trung và Nam Mỹ, và Cuba, Cộng hòa Dominica cùng Puerto Rico tại Vùng Caribe; hay tóm tắt lại thì Mỹ Latinh bao gồm các nước châu Mỹ nói tiếng Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha. Mỹ Latinh do đó được định nghĩa là tất cả những bộ phận tại châu Mỹ từng thuộc về các đế quốc Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha. Theo định nghĩa này, Mỹ Latinh cũng đồng nghĩa với Mỹ Iberia.
 Đặc biệt tại Hoa Kỳ, thuật ngữ này được sử dụng với một phạm vi rộng rãi hơn để chỉ tất cả các quốc gia ở phía nam Hoa Kỳ, tức bao gồm thêm: các quốc gia và khu vực nói tiếng Anh như Belize, Jamaica, Barbados, Trinidad và Tobago, Guyana, Antigua và Barbuda, Saint Lucia, Dominica, Grenada, Saint Vincent và Grenadines cùng Bahamas; các khu vực nói tiếng Pháp như Haiti, Martinique, Guadeloupe và Guyane thuộc Pháp; các khu vực nói tiếng Hà Lan như Caribe Hà Lan, Aruba, Curaçao, Sint Maarten và Suriname. (Tại các khu vực thuộc vương quốc Hà Lan, tiếng Papiamento – một ngôn ngữ creole chủ yếu dựa trên các ngôn ngữ Iberia – được đa số cư dân sử dụng.) Định nghĩa này nhấn mạnh lịch sử xã hội kinh tế học của khu vực, có điểm đặc trưng là bị thực dân hóa một cách chính thức hoặc không chính thức, chứ không phải là dựa trên khía cạnh văn hóa. Do vậy, một số nguồn đã tránh phức tạp bằng cách sử dụng cụm từ đơn giản "Mỹ Latinh và Caribe" để thay thế, như Liên Hợp Quốc.
 Theo một định nghĩa thông tục hơn, vẫn trung thành với cách sử dụng ban đầu, Mỹ Latinh được định nghĩa là tất cả các quốc gia và khu vực lãnh thổ tại châu Mỹ có một ngôn ngữ Roman được nói: tiếng Tây Ban Nha, tiếng Bồ Đào Nha, tiếng Pháp, và các ngôn ngữ creole dựa trên cơ sở của chúng. Xét một cách đầy đủ theo định nghĩa này thì Québec tại Canada cũng là một phần của Mỹ Latinh. Song tỉnh này hiếm khi được xem như vậy, do xét trên khía cạnh lịch sử, văn hóa và kinh tế và thể chế chính trị kiểu Anh thì tỉnh có mối quan hệ chặt chẽ với phần còn lại của Canada.

Phân vùng
Mỹ Latinh có thể được phân thành một vài tiểu vùng dựa trên các yếu tố địa lý, chính trị, nhân khẩu và văn hóa. Nếu theo định nghĩa Mỹ Latinh là toàn bộ các khu vực ở phía nam của Hoa Kỳ, các tiểu vùng địa lý cơ bản là Bắc Mỹ, Trung Mỹ, Caribe và Nam Mỹ; Nam Mỹ còn được phân chia tiếp dựa trên yếu tố địa-chính trị: Nón phương Nam và các quốc gia Andes. Cũng có thể phân chia Mỹ Latinh thành Mỹ Tây Ban Nha và Mỹ Bồ Đào Nha.

Nhân khẩu

Dân tộc

Cư dân Mỹ Latinh có sự đa dạng về tổ tiên, sắc tộc và chủng tộc, và khiến cho khu vực là một trong những nơi đa dạng chủng tộc nhất thế giới. Thành phần dân tộc có khác biệt giữa các quốc gia: người lai Âu-da đỏ (Mestizo) chiếm ưu thế ở nhiều nước; ở một số nước thì người da đỏ chiếm đa số; dân cư một số quốc gia lại chủ yếu là người gốc Âu; và tại một số nước thì người Mulatto chiếm ưu thế. Ngoài ra còn có người da đen, người châu Á, và người lai da đen-da đỏ (trong lịch sử đôi khi được gọi là Zambo). Người có nguồn gốc châu Âu là nhóm đơn lẻ lớn nhất, và cùng với những người có một phần gốc Âu, họ chiếm xấp xỉ 80% tổng dân số, hoặc hơn.

Ngôn ngữ

Tiếng Tây Ban Nha và tiếng Bồ Đào Nha là các ngôn ngữ chủ yếu của Mỹ Latinh. Tiếng Bồ Đào Nha chỉ được nói tại Brazil, song đây lại là quốc gia lớn nhất và đông dân cư nhất trong khu vực. Tiếng Tây Ban Nha là ngôn ngữ chính thức của hầu hết các nước Mỹ Latinh còn lại trên lục địa, cũng như tại Cuba, Puerto Rico (cùng với tiếng Anh), và Cộng hòa Dominica. Tiếng Pháp được nói tại Haiti và các tỉnh hải ngoại của Pháp như Guadeloupe, Martinique và Guyane thuộc Pháp, cộng đồng hải ngoại Saint-Martin.

Các ngôn ngữ bản địa châu Mỹ được nói rộng rãi ở Peru, Guatemala, Bolivia, Paraguay và México, và ở một mức độ thấp hơn tại Panama, Ecuador, Brazil, Colombia, Venezuela, Argentina, và Chile. Ở các nước Mỹ Latinh còn lại, số người nói các ngôn ngữ bản địa có xu hướng thu nhỏ hoặc ngôn ngữ đó bị tuyệt chủng. Mexico có lẽ là quốc gia có nhiều ngôn ngữ nhất Mỹ Latinh. Tại Peru, tiếng Quechua cũng là một ngôn ngữ chính thức bên cạnh tiếng Tây Ban Nha. Tại Bolivia, tiếng Aymara, Quechua và Guaraní cũng có được vai trò chính thức bên cạnh tiếng Tây Ban Nha. Tiếng Guaraní, cùng với tiếng Tây Ban Nha, là ngôn ngữ chính thức của Paraguay, và được phần lớn dân cư nói (song ngữ), và ngôn ngữ này cũng có được vị thế chính thức tại tỉnh Corrientes của Argentina.

Các ngôn ngữ châu Âu khác được nói tại Mỹ Latinh bao gồm: tiếng Anh bởi một số nhóm tại Puerto Rico, cùng các quốc gia có thể không được xem là thuộc vùng Mỹ Latinh như Belize và Guyana; tiếng Đức được nói ở miền nam Brasil, miền nam Chile cùng nhiều nơi ở Argentina và Paraguay; tiếng Ý được nói tại Brazil, Argentina, và Uruguay; tiếng Wales được nói ở miền nam Argentina.

Tôn giáo
Đại đa số người dân Mỹ Latinh là Kitô hữu, hầu hết theo Công giáo La Mã. Khoảng 70% cư dân Mỹ Latinh tự xem mình là người Công giáo. Thành viên của các giáo phái Tin Lành đang tăng lên, đặc biệt là ở Brasil, Panama và Venezuela.

Di cư
Các vấn đề kinh tế, xã hội và an ninh đã ảnh hưởng đến tình trạng di cư của khu vực trong các thập niên gần đây, trọng tâm là sự thay đổi từ khu vực nhập cư sang khu vực di cư. Có khoảng 10 triệu người Mexico sinh sống tại Hoa Kỳ. 28,3 triệu người Mỹ nhận mình có gốc Mexico theo số liệu trong năm 2006. Theo điều tra dân số Colombia vào năm 2005, có khoảng 3.331.107 triệu người Colombia hiện sinh sống ở nước ngoài. Số người Brasil sinh sống ở hải ngoại được ước tính là khoảng 2 triệu người. Một ước tính đưa ra con số từ 1,5 đến hai triệu người El Salvador sinh sống tại Hoa Kỳ. Có ít nhất 1,5 triệu người Ecuador sống ở nước ngoài, chủ yếu tại Hoa Kỳ và Tây Ban Nha. Có xấp xỉ 1,5 triệu người Cộng hòa Dominica sinh sống ở nước ngoài, chủ yếu là tại Hoa Kỳ. Có trên 1.3 triệu người Cuba sống ở nước ngoài, hầu hết họ cư trú tại Hoa Kỳ.

Kinh tế

Thư mục
 Azevedo, Aroldo. O Brasil e suas regiões. São Paulo: Companhia Editora Nacional, 1971.
 Enciclopédia Barsa. Volume 4: Batráquio – Camarão, Filipe. Rio de Janeiro: Encyclopædia Britannica do Brasil, 1987.
 Coelho, Marcos Amorim. Geografia do Brasil. 4th ed. São Paulo: Moderna, 1996.
 Galeano, Eduardo. Open Veins of Latin America: Five Centuries of the Pillage of a Continent. 1973
 Edwards, Sebastián. Left Behind: Latin America and the False Promise of Populism. University of Chicago Press, 2010.
 Moreira, Igor A. G. O Espaço Geográfico, geografia geral e do Brasil. 18. Ed. São Paulo: Ática, 1981.
 Vesentini, José William. Brasil, sociedade e espaço – Geografia do Brasil. 7th Ed. São Paulo: Ática, 1988.
 Julio Miranda Vidal: (2007) Ciencia y tecnología en América Latina Edición electrónica gratuita. Texto completo en http://www.eumed.net/libros/2007a/237/

Tham khảo

Liên kết ngoài

 IDB Education Initiative
 Latin Intelligence Service
 Latin American Network Information Center
 Latin America Data Base
 Washington Office on Latin America
 Council on Hemispheric Affairs
 Infolatam. Information and analysis of Latin America
 Latinvex. News and analysis of Latin America
 Map of Land Cover: Latin America and Caribbean (FAO)
 Lessons From Latin America by Benjamin Dangl, The Nation, ngày 4 tháng 3 năm 2009]
 Keeping Latin America on the World News Agenda – Interview with Michael Reid of The Economist]
 Cold War in Latin America, CSU Pomona University
 Latin America Cold War Resources, Yale University
 Latin America Cold War, Harvard University

Lục địa
Vùng của châu Mỹ
Vùng văn hóa


title: (162122) 1998 SH63

text:
{{DISPLAYTITLE:(162122) 1998 SH63}}

(162122) 1998 SH63 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 16 tháng 9 năm 1998.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 162001–163000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1998
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Sternatia

text:
Sternatia là một đô thị và thị xã của Ý. Đô thị này thuộc tỉnh Lecce trong vùng Apulia. Sternatia có diện tích km2, dân số theo ước tính năm 2005 của Viện thống kê quốc gia Ý là người.
Các đơn vị dân cư:
Đô thị Sternatia giáp với các đô thị:

Tham khảo

Đô thị tỉnh Lecce


title: Tropheus brichardi

text:
Tropheus brichardi là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Loài này có ở Burundi, Cộng hòa Dân chủ Congo, Tanzania, and Zambia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Chú thích

Tham khảo

 Bigirimana, C. 2005. Tropheus brichardi. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 5 tháng 8 năm 2007.

Tropheus


title: Trường Viên

text:
Trường Viên () là một thành phố cấp huyện thuộc địa cấp thị Tân Hương, tỉnh Hà Nam,Trung Quốc.

Nhai đạo
 Bồ Tây (蒲西街道)
 Bồ Đông (蒲东街道)
 Nam Bồ (南蒲街道)
 Bồ Bắc (蒲北街道)

Trấn

Hương

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang thông tin chính thức

Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Tân Hương


title: Agabus klamathensis

text:
Agabus klamathensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Larson & Leech miêu tả khoa học năm 1989.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Agabus


title: Huyền Quang

text:
Huyền Quang (玄光), 1254-1334, tên thật là Lý Tái Đạo (李載道) là một thiền sư, nhà lãnh đạo Phật giáo Đại thừa ở Đại Việt thời Trần. Ông là người hương Vạn Tải, châu Nam Sách, lộ Lạng Giang (nay thuộc xã Thái Bảo, huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh). Học giỏi, đỗ cả thi hương, thi hội. Ông đỗ đệ nhất giáp tiến sĩ (trạng nguyên) khoa thi năm 1272? hay 1274? và được bổ làm việc trong Viện Nội Hàn của triều đình, tiếp sư Bắc triều, nổi tiếng văn thơ. Sau này từ chức đi tu, theo Trần Nhân Tông lên Trúc Lâm. Là một Thiền sư Việt Nam, tổ thứ ba dòng Trúc Lâm Yên Tử. Ông là một nhà thơ lớn với nhiều bài thơ còn được lưu lại. Cùng với Trúc Lâm Đầu Đà Trần Nhân Tông và Pháp Loa, ông được xem là một Đại thiền sư của Việt Nam và người ta xem ông và hai vị nêu trên ngang hàng với sáu vị tổ của Thiền tông Trung Quốc hoặc 28 vị tổ của Thiền Ấn Độ.

Truyền thuyết và sự nghiệp
Theo truyền thuyết ghi lại trong Tam tổ thực lục (三祖實錄), mẹ của Huyền Quang là Lê Thị hay đến chùa Ngọc Hoàng cầu nguyện vì tuổi đã 30 mà chưa có con. Đầu năm Giáp Dần 1254, vị trụ trì chùa Ngọc Hoàng là Huệ Nghĩa mơ thấy "các toà trong chùa đèn chong sáng rực, chư Phật tôn nghiêm, Kim Cương Long Thần la liệt đông đúc. Đức Phật chỉ Tôn giả A-nan-đà bảo: 'Ngươi hãy tái sinh làm pháp khí Đông Độ và phải nhớ lại duyên xưa.'" Năm ấy Lê Thị sinh Huyền Quang. Lớn lên ông dung mạo dị thường, làm quan đến chức Hàn Lâm.

Tam Tổ thực lục, phần Tổ Gia thực lục chép tiểu sử Huyền Quang có nói: ông cùng vua Trần Anh Tông đến chùa Vĩnh Nghiêm huyện Phượng Nhãn, nghe Thiền sư Pháp Loa giảng kinh, liền nhớ lại "duyên xưa", xin xuất gia thụ giáo. Tuy nhiên, cũng trong sách này mà phần tiểu sử Pháp Loa lại nói Huyền Quang thụ giáo với Bảo Phác ở chùa Vũ Ninh (Bắc Ninh). Ông được cử làm thị giả của Trúc Lâm Đầu Đà và được ban pháp hiệu là Huyền Quang.

Sau, ông theo lời phó chúc của Trúc Lâm trụ trì chùa Vân Yên (nay là chùa Hoa Yên) trên núi Yên Tử. Vì đa văn bác học, tinh thông đạo lý nên tăng chúng đua nhau đến học.

Niên hiệu Đại Khánh thứ 4 (1317), ông được Pháp Loa truyền y của Trúc Lâm và tâm kệ. Sau khi Pháp Loa tịch (1330), ông kế thừa làm Tổ thứ ba của thiền phái Trúc Lâm nhưng vì tuổi đã cao nên ông giao phó trách nhiệm lại cho Quốc sư An Tâm.

Ông đến trụ trì Thanh Mai Sơn sáu năm, sau dời sang Côn Sơn giáo hoá. Ngày 23 tháng 1 năm Giáp Tuất (1334) thời vua Trần Hiến Tông, ông viên tịch, thọ 80 tuổi. Thượng hoàng Trần Minh Tông sắc thuỵ là Trúc Lâm Thiền Sư Đệ Tam Đại, đặc phong Từ Pháp Huyền Quang Tôn Giả.

Tác phẩm
Sau đây là một vài bài thơ tiêu biểu của thiền sư Huyền Quang:

(theo Thơ văn Lý-Trần)

(Bản dịch của Nguyễn Lang)

(Bản dịch của Nguyễn Lang)

{|valign="top"
|
Sơn Vũ
Thu phong ngọ dạ phất thiền nha
Sơn vũ tiêu nhiên chẩm lục la
Dĩ lữ thành thiền tâm nhất phiến
Cùng thanh tức tức vị thùy đa
|
Mưa núi
Gió thu ban tối thổi hiên tâyNhà núi đìu hiu tựa đám cây
Tấc dạ tu hành từ những thuởDế kêu rầu rĩ bởi ai đây?
|}

(Bản dịch của Phan Võ)

Tác phẩm của Sư: Ngọc tiên tậpChư phẩm kinhCông văn tậpPhổ huệ ngữ lục''

Tham khảo

Liên kết ngoài

==Ghi chú: Huyền Quang sinh tại Hương người làng Vạn Tải thôn, Thái Bảo xã, Gia Lương Huyện, Bắc Ninh tỉnh.
. ==

Thiền sư Việt Nam
Người Bắc Ninh
Thiền phái Trúc Lâm
Nhân vật thời Trần
Thái học sinh nhà Trần
Trạng nguyên Việt Nam


title: Pissodes

text:
Pissodes là một chi weevil được miêu tả by Ernst Friedrich Germar in 1817.

Các loài thuộc chi Pissodes bao gồm:

 Pissodes castaneus
 Pissodes gyllenhali
 Pissodes harcyniae
 Pissodes notatus
 Pissodes piceae
 Pissodes pini
 Pissodes piniphilus
 Pissodes scabricollis
 Pissodes strobi
 Pissodes validirostris

Hình ảnh

Tham khảo

http://species.wikimedia.org/wiki/Pissodes

Liên kết ngoài


title: Apatania chasica

text:
Apatania chasica là một loài Trichoptera trong họ Apataniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Apatania


title: Sông Mun

text:
Sông Mun (, , ), là một phụ lưu của sông Mekong. Sông có lưu lượng khoảng 26 km³ nước mỗi năm. Sông bắt nguồn từ vườn quốc gia Khao Yai gần Nakhon Ratchasima ở khu vực Isan của Thái Lan. Sau đó, sông chảy theo về hướng đông qua cao nguyên Khorat ở Nam Isan (các tỉnh (Buriram, Surin và Sisaket) cho đến khi đổ vào sông Mekong tại Khong Chiam thuộc Ubon Ratchathani. Đập Pak Mun gây tranh cãi nằm ở gần hợp lưu này. Phụ lưu chính của sông Mun là sông Chi, hợp lưu tại huyện Kanthararom của tỉnh Sisaket.

Tham khảo

Isan
Tỉnh Buriram
Tỉnh Surin
Tỉnh Sisaket
Tỉnh Ubon Ratchathani
Mun
Mun


title: Benthomangelia trophonoidea

text:
Benthomangelia trophonoidea là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

trophonoidea
Động vật được mô tả năm 1913


title: Danh sách hạt cơ bản

text:
Danh sách hạt cơ bản đã tìm thấy hoặc được tin rằng tồn tại trong vũ trụ của chúng ta phân chia theo thành các nhóm chủ yếu sau:

Các hạt sơ cấp

Hạt sơ cấp chính là những thực thể vi mô tồn tại như một hạt nguyên vẹn, đồng nhất, không thể tách thành các phần nhỏ hơn, bao gồm các quark, lepton hay gauge boson. Các hạt sơ cấp được phân biệt chủ yếu thông qua spin: các hạt fermion có spin bán nguyên còn các hạt boson có spin nguyên

Fermion

Fermion là nhóm các hạt có spin bán nguyên, tuân theo thống kê Fermi–Dirac và Nguyên lý loại trừ Pauli

Quark

Quark là thành phần cơ bản tạo nên các hạt tổ hợp hadron, bao gồm sáu loại phân chia theo hương: quark lên, quark xuống, quark duyên, quark lạ, quark đỉnh và quark đáy. Do sự giam hãm màu, các hạt quark không tồn tại riêng lẻ mà luôn ở dạng kết hợp cấu thành các hạt khác.

Lepton

Nhóm lepton gồm 12 hạt có spin bán nguyên không tham gia trong tương tác mạnh: Điện tử và Positron, Muyon và phản Muyon, Tauon và phản Tauon, 3 hạt Neutrino (,  và ) và 3 phản hạt của chúng (,  và ). Thế hệ thứ nhất của lepton là các lepton điện tử gồm điện tử và neutrino điện tử cùng các phản hạt của chúng; thế hệ thứ hai là các lepton muon gồm Muyon và Muyon neutrino cùng các phản hạt của chúng; thế hệ thứ ba là các lepton tau, gồm tauon và tau neutrino cùng các phản hạt của chúng.

Boson

Boson là nhóm các hạt sơ cấp có spin nguyên, tuân theo thống kê Bose-Einstein, bao gồm các hạt mang tương tác điện từ (Photon), tương tác yếu (Boson W và Z), tương tác mạnh (Gluon), tương tác hấp dẫn (Graviton) và hạt Higgs

Hạt sơ cấp phỏng đoán
Lý thuyết siêu đối xứng dự đoán sự tồn tại của nhiều hạt hơn, không hạt nào trong số đó đã được xác nhận thực nghiệm:

Lưu ý: Cũng như photon, Boson Z và Boson W± là sự chồng chất của B0, W0, W1 và W2 lĩnh vực - Photino, Zino, và Wino± là sự chồng chất của Bino0, Wino0, wino1, và wino2 theo định nghĩa.
Không có vấn đề nếu bạn sử dụng Gaugino gốc hoặc chồng chất này như một cơ sở, các hạt vật lý chỉ dự đoán là Neutralino và Chargino là sự chồng chất của họ cùng với Higgsino

Các giả thuyết khác dự đoán sự tồn tại của boson khác

Hạt gương được dự đoán bởi các lý thuyết khôi phục lại đối xứng chẵn lẻ.

Magnetic monopole  là một tên chung cho các hạt với phí từ khác không. Chúng được dự đoán của một số ruột.

Tachyon là hạt cho giả thuyết tốc độ nhanh hơn tốc độ của ánh sáng và có một khối lượng nghỉ tưởng tượng.

Preon đã được đề xuất như là cấu trúc hình thành các quark và lepton, nhưng thí nghiệm máy gia tốc hiện đại đã bác bỏ sự tồn tại của nó.

tháp Kaluza-Klein của các hạt được dự đoán của một số mô hình kích thước phụ. Thêm đà chiều được biểu hiện như khối lượng thêm trong không-thời gian bốn chiều.

Hạt tổ hợp

Hadron

Baryon

Meson

Hạt nhân nguyên tử

Nguyên tử

Phân tử

Hạt ảo
 Phonon
 Exciton
 Plasmon
 Polariton
 Polaron
 Magnon

Phân biệt bởi tốc độ di chuyển
 Tardyon hay bradyon, hạt có khối lượng, di chuyển nhỏ hơn tốc độ ánh sáng trong chân không
 Luxon, hạt phi khối lượng, di chuyển với tốc độ ánh sáng trong chân không
 Tachyon, di chuyển lớn hơn tốc độ ánh sáng trong chân không

Xem thêm

Tham khảo

Vật lý hạt
Hạt cơ bản
Hạt hạ nguyên tử
Vấn đề chưa được giải quyết trong vật lý học


title: Fusinus blakensis

text:
Fusinus blakensis là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Fusinus


title: Dirce (bướm đêm)

text:
Dirce là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Dirce aesiodora Turner, 1922
 Dirce lunaris (Meyrick, 1890)
 Dirce oriplancta Turner, 1926
 Dirce solaris (Meyrick, 1890)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Dirce at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae
Archiearinae


title: 2025 Nortia

text:
2025 Nortia (1953 LG) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 6 tháng 6 năm 1953 bởi J. Churms ở Johannesburg (UO).

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2025 Nortia

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1953


title: Laotzeus bicolor

text:
Laotzeus bicolor là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Wang miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Laotzeus


title: Hyalophora gloveri

text:
Hyalophora gloveri là một loài bướm đêm thuộc họ Saturniidae. Nó được tìm thấy ở các bang vùng dãy núi Rocky, phần phía tây của miền bắc Đại Đồng Bằng, và các tỉnh vùng đồng cỏ Canada, kéo dài về phía tây bắc ít nhất là tới miền trung Alberta. Nó cũng được tìm thấy ở miền bắc México.

Trước đây nó đã được coi là một phân loài của Hyalophora columbia.
Sải cánh dài khoảng 100 mm.
Ấu trùng ăn Shepherdia argentea và Elaeagnus angustifolia.

Phân loài
Hyalophora gloveri gloveri
Hyalophora gloveri nokomis

Tham khảo

Liên kết ngoài
Species info
Moths of North Dakota

Hyalophora


title: Physocephalini

text:
Physocephalini là một tông ruồi trong họ Conopidae.

Chi
Genus Physocephala Schiner, 1861

Chú thích

Tham khảo

Conopidae
Động vật ký sinh


title: Glossosoma hul

text:
Glossosoma hul là một loài Trichoptera trong họ Glossosomatidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Glossosoma


title: Agapetus vercondarius

text:
Agapetus vercondarius là một loài Trichoptera trong họ Glossosomatidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Agapetus


title: Amanita hemibapha

text:
Amanita hemibapha là một loài agaric được tìm thấy ở Đông Nam Á và châu Đại Dương, dù vài báo cáo phân bố có thể đề cập đến phân loại khác.

Xem thêm

Danh sách các loài Amanita

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

hemibapha
Nấm châu Á
Nấm ăn


title: 26 TCN

text:
Năm 26 TCN là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh
 Hán Ai Đế

Mất

Tham khảo

Năm 26 TCN


title: Trimerotropis occulens

text:
Trimerotropis occulens là một loài côn trùng thuộc họ Acrididae. Đây là loài đặc hữu của Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

 Rentz, D.C.F. 1996. Trimerotropis occulens. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 10 tháng 8 năm 2007.

Động vật Mỹ
O
Côn trùng Bắc Mỹ
Động vật được mô tả năm 1984


title: Bệnh ghẻ

text:
Bệnh ghẻ ( còn được gọi là ghẻ Na Uy) là bệnh truyền nhiễm, do loài ký sinh trùng bắt buộc là cái ghẻ (Sarcoptes scabiei, giống hominis) xâm nhập ở lớp thượng bì gây ra. Chúng thường đào hang rãnh trên da làm ngứa ngáy khó chịu và nhiễm trùng.

Sarcoptes scabiei được tìm thấy từ thế kỷ thứ 16, nhưng mãi đến đầu thế kỷ 18 mới xác định được nó là nguyên nhân gây bệnh ghẻ ở người .

Đặc điểm lâm sàng bệnh ghẻ
Khi nhiễm bệnh thời kỳ ủ bệnh có thể thay đổi từ 2 đến 40 ngày, trung bình từ 10 đến 15 ngày. Người nhiễm bệnh lần đầu thì triệu chứng ngứa xuất hiện sau 6 - 8 tuần, còn người đã tiếp xúc trước đó với cái ghẻ thì các triệu chứng xuất hiện sớm hơn. Lúc đầu thấy ngứa ở các kẽ, như kẽ ngón tay, kẽ dưới vú (ở đàn bà), rãnh quy đầu, kẽ mông ở trẻ em... Ngứa lan dần nhanh chóng ra toàn thân và ngứa nhiều về ban đêm. Tại một số vị trí xuất hiện mụn nhỏ, và có chỗ là đường hang do ghẻ cái đào đục dưới da .
Một số hình ảnh minh họa về bệnh ghẻ, một căn bệnh phổ biến, hay xuất hiện ở những nơi đông đúc, điều kiện vệ sinh kém, Bệnh ghẻ không gây ảnh hưởng tới sức khỏe nhưng nó làm ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống, nếu không điều trị sớm có thể gây nhiều biến chứng các bệnh ngoài da khác như chàm da, sưng phù, nhiễm trùng.

Bệnh ghẻ ở động vật
Bệnh ghẻ có thể xảy ra ở một số động vật nuôi và động vật hoang dã. Những con ve gây hại này là những phân loài khác nhau từ một loài thường phát sinh ra dạng gây hại cho con người . Những phân loài này có thể xâm nhập vào động vật không phải là vật chủ thông thường của chúng, nhưng những bệnh này không kéo dài. Khi động vật bị bệnh ghẻ bị ngứa nặng và nhiễm trùng da thứ phát, thường giảm cân và trở nên yếu đuối .

Dạng ghẻ thường gặp nhất ở thú nuôi là ghẻ lở cơ (sarcoptic mange), gây ra bởi phân loài Sarcoptes scabiei canis, phổ biến nhất ở chó và mèo. Sarcoptic mange có thể lây truyền sang người tiếp xúc lâu dài với động vật bị nhiễm bệnh . Nó phân biệt với ghẻ người là phân bố của nó trên bề mặt da bao phủ bởi quần áo. Con gà bị mắc bệnh ghẻ có thể bị "chân vảy". Thú nuôi đã đi hoang và không có chăm sóc thú y thường bị ghẻ chân và một loạt các bệnh khác . Ghẻ cũng bắt gặp ở động vật hoang dã, chẳng hạn khỉ đột (gorilla) được biết là dễ bị nhiễm trùng khi tiếp xúc với các vật dụng do con người sử dụng .

Lây truyền
Bệnh ghẻ là bệnh truyền nhiễm và có thể lây truyền qua tiếp xúc vật lý kéo dài với người hay thú bị nhiễm bệnh. Đa số trường hợp lây truyền là thông qua các hình thức tiếp xúc da với da, trong đó gồm cả quan hệ tình dục .

Ngoài ra bệnh ghẻ có thể lây truyền thông qua việc chia sẻ giường ngủ, quần áo, khăn tắm..., nhưng đây không phải là phương thức lây truyền chủ yếu, vì rằng ghẻ chỉ có thể tồn tại trong nhiều nhất là 2-3 ngày khi cách xa da người ở nhiệt độ phòng .

Tham khảo

Xem thêm

Liên kết ngoài
 American Academy of Dermatology pamphlet on Scabies
 Scabies FAQ from the National Pediculosis Association

Ký sinh trùng
Động vật phá hoại chân đốt
Bệnh da liễu
Bệnh do ký sinh trùng
RTT


title: 22666 Josephchurch

text:
22666 Josephchurch (1998 QE24) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 17 tháng 8 năm 1998 bởi Nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 22666 Josephchurch

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: (6781) 1990 OD

text:
(6781) 1990 OD là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Eleanor F. Helin ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 19 tháng 7 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 6001–7000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Eleanor F. Helin
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Nocera Inferiore

text:
Nocera Inferiore tên cũ là Nocera dei Pagani, là một đô thị (comune) thuộc tỉnh Salerno trong vùng Campania của Ý. Nocera Inferiore thị xã nằm ở chân của Monte Albino, 20 km về phía đông nam của Napoli theo tuyến đường sắt. Nocera Inferriore có diện tích 20 km2, dân số là 45.686 người (thời điểm ngày 1 tháng 12 năm 2009).

Tham khảo

Đô thị tỉnh Salerno
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Anomalocosmoecus argentinicus

text:
Anomalocosmoecus argentinicus là một loài Trichoptera thuộc họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Anomalocosmoecus


title: Copadichromis azureus

text:
Copadichromis azureus là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó là loài đặc hữu của Malawi. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Chú thích

Tham khảo

 FishGeeks Profile  Detailed profile bao gồm tank setup, feeding và husbandry.
 Kazembe, J., Makocho, P. & Mailosi, A. 2005. Copadichromis azureus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 4 tháng 8 năm 2007.

Động vật Malawi
Copadichromis


title: 5459 Saraburger

text:
5459 Saraburger (1981 QP3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 26 tháng 8 năm 1981 bởi H. Debehogne ở La Silla.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 5459 Saraburger

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1981


title: Holopogon gaudissartii

text:
Holopogon gaudissartii là một loài thực vật thuộc họ Orchidaceae. Đây là loài đặc hữu của Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo
 China Plant Specialist Group 2004. Holopogon gaudissartii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Trung Quốc
Gaudissartii


title: Baccalena squamulosa

text:
Baccalena squamulosa là một loài ốc sên hô hấp trên cạn, là động vật thân mềm chân bụng có phổi sống trên cạn thuộc họ Camaenidae. Đây là loài đặc hữu của Úc.

Chú thích

Tham khảo
 Kessner, V. 1996. Baccalena squamulosa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 6 tháng 8 năm 2007.

Động vật chân bụng Úc
Baccalena


title: Sẹ (thực vật)

text:
Sẹ hay mè tré, ích trí nhân (danh pháp hai phần: Alpinia globosa) là cây thân thảo thuộc họ Gừng.

Cây có thể cao đến 1,5 m, ra hoa tháng 3 đến tháng 5, mọc hoang dưới tán rừng ẩm. Quả có thể dùng làm thuốc.

Cây có mặt ở Trung Quốc, Việt Nam (miền núi phía Bắc và các tỉnh Nam bộ).

Chú thích

Tham khảo

G
Thực vật Việt Nam


title: Lanelater naviauxi

text:
Lanelater naviauxi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Chassain miêu tả khoa học năm 1983.

Chú thích

Tham khảo

Lanelater


title: 20455 Pennell

text:
20455 Pennell (1999 LE4) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 9 tháng 6 năm 1999 bởi Nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 20455 Pennell

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1999


title: Clathrosepta becki

text:
Clathrosepta becki là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Fissurellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Clathrosepta


title: Philaphthona

text:
Philaphthona là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1993 bởi Medvedev.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Philaphthona antennalis Medvedev, 1993
 Philaphthona bicolor Medvedev, 1993
 Philaphthona brachycornis Medvedev, 1993
 Philaphthona cyanipennis Medvedev, 1993
 Philaphthona fulva Medvedev, 1993
 Philaphthona palawana Medvedev, 2001
 Philaphthona pallida Medvedev, 2001
 Philaphthona schawalleri Medvedev, 1993
 Philaphthona tenebrosa Medvedev, 1993

Chú thích

Tham khảo

Họ Ánh kim


title: 2857 NOT

text:
2857 NOT (1942 DA) là một tiểu hành tinh vành đai chính do Liisi Oterma phát hiện tại Turku ngày 17.2.1942.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2857 NOT

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1942


title: Hylaeus baudinensis

text:
Hylaeus baudinensis là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1905.

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật được mô tả năm 1905


title: Cam

text:
Cam  là một loại quả của nhiều loài cây có múi khác nhau thuộc họ Cửu lý hương (Rutacea)) (xem danh sách các loài thực vật được gọi là cam);  nó chủ yếu đề cập đến Citrus × sinensis, mà còn được gọi là cam ngọt, để phân biệt với Citrus × aurantium có liên quan, được gọi là cam chua. Cam ngọt sinh sản vô tính (apomixis thông qua phôi nucellar); giống cam ngọt phát sinh do đột biến.

Cam là trái lai từ quả chanh và quả bưởi. Bộ gen lục lạp, và do đó là dòng ngoại, là bộ gen của bưởi. Quả cam ngọt đã có trình tự bộ gen đầy đủ.

Cam có nguồn gốc ở một khu vực bao gồm Nam Trung Quốc, Đông Bắc Ấn Độ và Myanmar, và người ta nhắc đến cam ngọt sớm nhất trong văn học Trung Quốc vào năm 314 trước Công nguyên. , cây cam được coi là cây ăn quả được trồng nhiều nhất trên thế giới. Cây cam được trồng rộng rãi ở các vùng khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới để cho quả ngọt. Quả của cây cam có thể ăn tươi hoặc chế biến lấy nước cốt hoặc vỏ thơm. , cam ngọt chiếm khoảng 70% sản lượng cam quýt.

Nguyên gốc từ
Từ "Cam" có nguồn gốc từ Tiếng Tamil  () hoặc Tiếng Dravidian cổ điển. Từ này sau đó nhập vào Tiếng Phạn  ( hoặc ), có nghĩa là 'cây cam'. Từ Phạn lan truyền đến Ngôn ngữ châu Âu qua Tiếng Ba Tư  () và từ Ả Rập  ().

Từ "cam" nhập vào tiếng Anh trung đại vào thế kỷ 14 qua Tiếng Pháp Cổ  (trong cụm từ ). Từ Pháp này, lần lượt, có nguồn gốc từ Tiếng Provençal cổ , dựa trên từ Ả Rập. Ở một số ngôn ngữ, chữ "n" đầu tiên bị bỏ đi vì có thể bị nhầm là một phần của một mạo từ không xác định kết thúc bằng âm thanh "n". Trong tiếng Pháp, ví dụ,  có thể đã được nghe là . Sự thay đổi ngôn ngữ này được gọi là mất điểm nối. Màu cam được đặt tên theo quả cam, và từ "cam" để chỉ màu sắc được ghi nhận đầu tiên trong tiếng Anh vào năm 1512.

Trồng trọt và sử dụng
Trồng cam là một hình thức thương mại quan trọng và là một phần đáng kể trong nền kinh tế Hoa Kỳ (tiểu bang Florida và California), hầu hết các nước Địa Trung Hải, Brasil, México, Pakistan, Trung Quốc, Ấn Độ, Iran, Ai Cập, và Thổ Nhĩ Kỳ và đóng góp một phần nhỏ hơn trong nền kinh tế của Tây Ban Nha, Cộng hòa Nam Phi và Hy Lạp.

Sản xuất trên thể giới
Lượng sản xuất cam tính theo tấn (trong năm 2004) được xếp hạng như sau (theo FAOSTAT):
 Brasil 18.256.500
 Hoa Kỳ 11.729.900
 México 3.969.810
 Ấn Độ 3.100.000
 Tây Ban Nha 2.883.400
 Ý 2.064.099
 Trung Quốc 1.977.575
 Iran 1.900.000
 Ai Cập 1.750.000
 Thổ Nhĩ Kỳ 1.280.000

Giữa 1974 và 2004 lượng sản xuất của cam đã gia tăng 99,8%.

Lượng sản xuất (tấn):
 1974 31.428.199
 1984 38.979.349
 1994 54.733.848
 2004 62.814.424
Năm 2019, 79 triệu tấn cam đã được trồng trên toàn thế giới, trong đó Brasil sản xuất 22% tổng số, tiếp theo là Trung Quốc và Ấn Độ. Trong năm 2021, sản xuất cam trên toàn cầu đạt 76 triệu tấn, do Brazil dẫn đầu với 21% tổng sản lượng, tiếp theo là Ấn Độ, Trung Quốc, Mexico và Hoa Kỳ là các nhà sản xuất chính khác (bảng).

Tại Hoa Kỳ, vùng trồng cam chủ yếu nằm ở Florida, California và Texas. Hầu hết sản phẩm cam của California được bán làm trái cây tươi, trong khi cam Florida thường được sử dụng cho sản phẩm nước ép. Vùng Indian River của Florida nổi tiếng với chất lượng cao của nước ép cam, thường được bán tươi tại Hoa Kỳ và thường được pha trộn với nước ép sản xuất ở các vùng khác vì cây ở Indian River cho ra cam ngọt đường rất ngon, nhưng số lượng không nhiều.

Nước cam được giao dịch quốc tế dưới dạng nước cam đông lạnh tập trung để giảm thiểu khối lượng sử dụng, từ đó giảm chi phí lưu trữ và vận chuyển.

Nước cam và các sản phẩm khác từ cam
Cam được trồng rộng rãi ở những nơi có khí hậu ấm áp, và vị cam có thể biến đổi từ ngọt đến chua. Cam thường lột vỏ và ăn lúc còn tươi, hay vắt lấy nước. Vỏ cam dày, có vị đắng, thường bị vứt đi nhưng có thể chế biến thành thức ăn cho súc vật bằng cách rút nước bằng sức ép và hơi nóng. Nó cũng được dùng làm gia vị hay đồ trang trí trong một số món ăn. Lớp ngoài cùng của vỏ có thể được dùng làm "zest" để thêm hương vị cam vào thức ăn. Phần trắng của vỏ cam là một nguồn pectin.

Sản phẩm làm từ cam gồm có:
 Nước cam, Brazil là nước sản xuất nước cam nhiều nhất thế giới, sau đó là Florida, Hoa Kỳ.
 Dầu cam, được chế biến bằng cách ép vỏ. Nó được dùng làm gia vị trong thực phẩm và làm hương vị trong nước hoa. Dầu cam có khoảng 90% d-Limonene, một dung môi dùng trong nhiều hóa chất dùng trong gia đình, cùng với dầu chanh dùng để làm chất tẩy dầu mỡ và tẩy rửa nói chung. Chất tẩy rửa từ tinh chất cam hiệu quả, thân thiện với môi trường, và ít độc hại hơn sản phẩm cất từ dầu mỏ, đồng thời có mùi dễ chịu hơn.

Thành phần

Giá trị dinh dưỡng

Thịt cam chứa 87% nước, 12% hydrat cacbon, 1% protein, và có ít chất béo (xem bảng). Với lượng tham khảo 100 gram, thịt cam cung cấp 47 calo, và là nguồn giàu vitamin C, cung cấp 64% của giá trị dinh dưỡng hằng ngày. Không có vi chất vi lượng nào có mặt ở mức độ đáng kể (xem bảng).

Hợp chất thực vật
Cam chứa nhiều phytochemical đa dạng, bao gồm carotenoid (beta-carotene, lutein và beta-cryptoxanthin), flavonoid (ví dụ như naringenin) và nhiều hợp chất hữu cơ bay hơi tạo ra mùi hương cam, bao gồm các aldehit, este, terpen, rượu, và keton.

Nước cam chỉ chứa khoảng một phần năm lượng axit citric so với nước cam chanh hoặc nước cam chanh và chanh dây (có khoảng 47 g/L).

Ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

 Nutrition data for raw oranges
 Vỏ cam nướng chữa ho cho bà bầu

S
Quả
Nông nghiệp nhiệt đới


title: Xã của tỉnh Finistère

text:
Đây là danh sách 283 xã của tỉnh Finistère ở Pháp.

 (CUB) Communauté urbaine de Brest, crested in 1973.
 (CAQ) Communauté d'agglomération Quimper Communauté, crested in 2000.
 (CAM) Communauté d'agglomération du Pays de Morlaix, crested in 2000.

Tham khảo


title: Morphosphaera marginata

text:
Morphosphaera marginata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1930.

Chú thích

Tham khảo

Morphosphaera


title: Mỹ Xuyên

text:
Mỹ Xuyên là một huyện thuộc tỉnh Sóc Trăng, Việt Nam.

Địa lý
Huyện Mỹ Xuyên nằm ở phía nam của tỉnh Sóc Trăng, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp huyện Trần Đề
Phía tây giáp huyện Thạnh Trị và huyện Vĩnh Lợi, tỉnh Bạc Liêu
Phía nam giáp thị xã Vĩnh Châu
Phía bắc giáp thành phố Sóc Trăng và huyện Mỹ Tú.

Huyện có diện tích 373,71 km², dân số năm 2019 là 157.067 người, mật độ dân số đạt 420 người/km².

Địa hình
Địa hình huyện Mỹ Xuyên bằng phẳng, chênh lệch độ cao, thấp ít. Cao trình đất biến thiên từ 0,3 - 1m. Nhiều nơi có giồng cát cổ trải dài như các giồng cát ở Đại Tâm, Tham Đôn, Thạnh Phú, thị trấn Mỹ Xuyên. Đất đai của huyện đa phần bị nhiễm phèn và mặn ở mức trung bình. Mỹ Xuyên có hệ thống kênh, rạch phát triển, đan xen thành mạng lưới dày đặc vừa cung cấp nước cho sinh hoạt, sản xuất nông nghiệp, thau chua rửa mặn, vừa là tuyến giao thông thủy quan trọng. Chế độ thủy văn chịu ảnh hưởng của nguồn nước sông Mỹ Thanh. Các kênh đào lớn có Thạnh Mỹ, 19/5, Thanh Nhàn, Phú Thuận, Đại Tâm, Tám Thước, Sà Lôn, Chế Hưng, Bưng Cóc, Cà Lăm, Ven, Hòa Bình, Tầm Lon, Cống Đá, Ngã Hiệp. Các sông, rạch lớn có Dù Tho, Cổ Cò, Nhu Gia, Bãi Xào, Chàng Ré, Trà Cuôn, Rạch Sên, Xóm Đồng, Xẻo Sậy, Rô, Đình, Trà Thê, Xóm Lung, Rạch Rừng, Ngã Lá, Rạch Rò, Cái.

Hành chính
Huyện Mỹ Xuyên có 11 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Mỹ Xuyên (huyện lỵ) và 10 xã: Đại Tâm, Gia Hòa 1, Gia Hòa 2, Hòa Tú 1, Hòa Tú 2, Ngọc Đông, Ngọc Tố, Tham Đôn, Thạnh Phú, Thạnh Quới.

Lịch sử
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa, huyện Mỹ Xuyên ngày nay là quận Mỹ Xuyên thuộc tỉnh Ba Xuyên.

Tháng 2 năm 1976, huyện Mỹ Xuyên thuộc tỉnh Hậu Giang, bao gồm thị trấn Mỹ Xuyên và 10 xã: Đại Tâm, Gia Hòa, Hòa Tú, Ngọc Tố, Tài Văn, Tham Đôn, Thạnh Phú, Thạnh Qưới, Thạnh Thới An, Viên An.

Ngày 7 tháng 7 năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 111-HĐBT về việc phân vạch địa giới xã thuộc tỉnh Hậu Giang:
Chia xã Thạnh Quới thành 2 xã: Thạnh Quới và Thạnh Hưng.
Chia xã Thạnh Phú thành 2 xã: Thạnh Phú và Thạnh Lợi.
Chia xã Đại Tâm thành 2 xã: Đại Tâm và Đại Trí.
Chia xã Tham Đôn thành 2 xã: Tham Đôn 1 và Tham Đôn 2.
Chia xã Tài Văn thành 2 xã: Tài Văn và Tài Chương.
Chia xã Gia Hòa thành 2 xã: Gia Hòa Tây và Gia Hòa Đông.
Chia xã Viên An thanh 3 xã: Viên An, Viên Bình và Viên Hòa.
Chia xã Ngọc Tố thành 3 xã: Ngọc Tố, Ngọc Đông và Ngọc Anh.
Chia xã Hòa Tú thành 3 xã: Hòa Tú, Hòa Phú và Hòa Đức.
Chia xã Thạnh Thới An thành 4 xã: Thạnh Thới An, Thạnh Thới Thuận, Thạnh Thới Hòa và Thạnh Thới Bình.

Ngày 16 tháng 9 năm 1989, địa giới có sự thay đổi:
Hợp nhất 2 xã: Thạnh Qưới và Thạnh Hưng thành xã Thạnh Qưới.
Hợp nhất 2 xã: Thạnh Phú và Thạnh Lợi thành xã Thạnh Phú.
Hợp nhất 2 xã: Đại Tâm và Đại Trí thành xã Đại Tâm.
Hợp nhất 2 xã: Tham Đôn 1 và Tham Đôn 2 thành xã Tham Đôn.
Hợp nhất 2 xã: Tài Văn và Tài Chương thành xã Tài Văn.
Hợp nhất 2 xã: Thạnh Thới An và Thạnh Thới Hòa thành xã Thạnh Thới An.
Hợp nhất 2 xã: Thạnh Thới Thuận và Thạnh Thới Bình thành xã Thạnh Thới Thuận.
Giải thể 2 xã: Gia Hòa Đông và Gia Hòa Tây để thành lập 2 xã: Gia Hòa 1 và Gia Hòa 2.
Giải thể xã Viên Hòa, nhập địa bàn vào xã Viên An và xã Viên Bình.
Giải thể xã Ngọc Anh, nhập địa bàn vào xã Ngọc Tố và xã Ngọc Đông.
Giải thể 3 xã: Hòa Tú, Hòa Phú và Hòa Đức để thành lập 2 xã: Hòa Tú 1 và Hòa Tú 2.

Ngày 26 tháng 12 năm 1991, Quốc hội khóa VII thông qua Nghị quyết chia tỉnh Hậu Giang thành tỉnh Cần Thơ và tỉnh Sóc Trăng, huyện Mỹ Xuyên thuộc tỉnh Sóc Trăng, bao gồm thị trấn Mỹ Xuyên và 15 xã: Đại Tâm, Gia Hòa 1, Gia Hòa 2, Hòa Tú 1, Hòa Tú 2, Ngọc Đông, Ngọc Tố, Tài Văn, Tham Đôn, Thạnh Phú, Thạnh Qưới, Thạnh Thới An, Thạnh Thới Thuận, Viên An, Viên Bình.

Ngày 23 tháng 12 năm 2009, Chính phủ Việt Nam ban hành nghị quyết số 64/NQ-CP về việc điều chỉnh các xã, huyện thuộc tỉnh Sóc Trăng. Theo đó tách 18.897,59 ha diện tích tự nhiên và 55.031 nhân khẩu của huyện Mỹ Xuyên (bao gồm toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của các xã: Thạnh Thới An, Thạnh Thới Thuận, Tài Văn, Viên An, Viên Bình) để thành lập huyện mới Trần Đề.

Như vậy, huyện Mỹ Xuyên còn lại 37.095,15 ha diện tích tự nhiên và gần 160.000 nhân khẩu; có 11 đơn vị hành chính trực thuộc, bao gồm thị trấn Mỹ Xuyên và 10 xã: Đại Tâm, Tham Đôn, Thạnh Phú, Ngọc Đông, Thạnh Quới, Hòa Tú 1, Gia Hòa 1, Gia Hòa 2, Ngọc Tố, Hòa Tú 2.

Xã hội

Giáo dục
Các trường trên địa bàn huyện Mỹ Xuyên:

Nền Giáo dục phát triển như sau:
Trường THPT
 THPT Mỹ Xuyên
THPT Ngọc Tố
THPT Hòa Tú
THPT Văn Ngọc Chính
 Cao đẳng
Trường Cao đẳng Sư Phạm Sóc Trăng
Trường cao đẳng Cộng Đồng Sóc Trăng (di dời từ TP. Sóc Trăng vào năm 2015).

Giao thông
Giao thông đường bộ có Quốc lộ 1 đi qua các xã Đại Tâm, Thạnh Phú, Thạnh Quới. Đường tỉnh có Đường 934 Mỹ Xuyên đi Kinh Ba, đường 936 từ Đại Tâm đi Tham Đôn, đường 936B từ Tham Đôn đi Cổ Cò rồi vòng sang Chợ Kinh, đường 939 từ Đại Tâm đi Bố Thảo, đường 934 từ Nhu Gia đi Chợ Kinh. Đường huyện có đường 14 Mỹ Xuyên đi Giồng Có, Tắc Giồng vòng về Nhu Gia, đường 15 Hòa Phuông sang Hòa Thượng, đường 18 từ Gia Hòa 2 sang Hòa Tú 1, đường 20 từ Thạnh Quới sang Gia Hòa 2. Nhìn chung từ huyện lỵ Mỹ Xuyên đi thị xã Vĩnh Châu, huyện Thạnh Trị, huyện Trần Đề, thành phố Sóc Trăng bằng đường bộ khá thuận lợi. Ngoài ra, hệ thống hương lộ, liên ấp đa phần đã được trãi bê tông tỏa đi khắp các nẻo đường trong huyện, xã thuận lợi cho việc đi lại và giao thương của nhân dân trong vùng.

Chú thích

Tham khảo


title: (8042) 1994 AX2

text:
{{DISPLAYTITLE:(8042) 1994 AX2}}

(8042) 1994 AX2 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Seiji Ueda và Hiroshi Kaneda ở Kushiro, Hokkaidō, Nhật Bản, ngày 12 tháng 1 năm 1994.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 8001–9000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1994
Được phát hiện bởi Hiroshi Kaneda
Được phát hiện bởi Seiji Ueda
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Hà Trung (định hướng)

text:
Hà Trung có thể chỉ đến một trong các khái niệm sau:

 Huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
 Phường Hà Trung, thành phố Hạ Long, Quảng Ninh
 Thị trấn Hà Trung, huyện Hà Trung, Thanh Hóa
 Phủ Hà Trung xưa
 Đầm Hà Trung, thuộc Hệ đầm phá Tam Giang-Cầu Hai, Thừa Thiên Huế
 Chùa Hà Trung ở làng Hà Trung, xã Vinh Hà, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế.


title: Pouteria trigonosperma

text:
Pouteria trigonosperma là một loài thực vật thuộc họ Sapotaceae. Loài này có ở Guyana và Suriname.

Chú thích

Tham khảo

 World Conservation Monitoring Centre 1998. Pouteria trigonosperma. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

trigonosperma


title: Bulbophyllum cuniculiforme

text:
Bulbophyllum cuniculiforme là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

C


title: Osmia forticornis

text:
Osmia forticornis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được van der Zanden mô tả khoa học năm 1989.

Chú thích

Tham khảo

Osmia
Động vật được mô tả năm 1989


title: Wormaldia dissecta

text:
Wormaldia dissecta là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Wormaldia


title: Abzac, Charente

text:
Abzac  là một xã của tỉnh Charente, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine, tây nam nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Charente

Tham khảo

Xã của Charente


title: Dioryctria abietella

text:
Dioryctria abietella là một loài bướm đêm thuộc họ Pyralidae. Nó được tìm thấy ở châu Âu.

Sải cánh dài 27–33 mm. Con trưởng thành bay làm một đợt from the end of tháng 5 đến tháng 9 .

Sâu bướm ăn các loài pine và other conifers.

Hình ảnh

Ghi chú

Mùa bướm bay ở đây là ở Bỉ và Hà Lan. Ở các khu vực phân bố khác có thể khác.

Liên kết ngoài
waarneming.nl
Lepidoptera of Belgium
Dioryctria abietella on UKmoths

Động vật được mô tả năm 1775
Dioryctria
Côn trùng châu Âu


title: Novi Sad

text:
Novi Sad (Serbia Cyrillic: Нови Сад, phát âm là [Novi ː sa ː d]; tiếng Hungary: Újvidék; tiếng Slovakia: Novy Sad; Rusyn: Нови Сад) là thủ phủ của tỉnh Vojvodina miền bắc Serbia, và trung tâm hành chính của huyện Backa Nam. Thành phố này nằm ở phần phía nam của đồng bằng Pannonia bên sông Danube.

Novi Sad là thành phố lớn thứ hai của Serbia, sau thủ đô Belgrade. Theo số liệu từ tháng 8 năm 2011, thành phố có dân số nội thị 299.294 người, trong khi dân số thành phố của là 381.388 người. Thành phố tọa lạc tại biên giới giữa vùng Backa và Srem, bên bờ sông Danube và kênh đào Danube-Tisa-Danube, đối diện với các sườn phía bắc của núi Fruška Gora.

Thành phố được thành lập năm 1694, khi các thương gia người Serbia được hình thành một thuộc địa trên sông Danube từ pháo đài Petrovaradin, một pháo đài quân sự chiến lược chống Áo-Hung. Trong thế kỷ 18 và 19, nó đã trở thành một trung tâm kinh doanh và sản xuất quan trọng. Sau khi phá hủy trong cuộc Cách mạng năm 1848, nó đã được xây lại, và nổi bật lên như một trung tâm của nền văn hóa của Serbia trong thời kỳ đó, và đã được mệnh danh là Athena của Serbia. Trong lịch sử, thành phố này đã duy trì bản sắc đa văn hóa, với các nhóm dân tộc người Serbia, Hungary và Đức là các nhóm dân tộc chính. Ngày nay, Novi Sad vẫn là trung tâm đa sắc tộc, là một trung tâm công nghiệp lớn và tài chính của nền kinh tế của Serbia, cũng như một trung tâm lớn về văn hóa.

Khí hậu
Novi Sad có khí hậu cận nhiệt đới ẩm (phân loại khí hậu Köppen Cfa), gần giáp ranh với khí hậu lục địa ẩm (Dfb).

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Novi Sad – Official website
 City assembly – Official website
 Virtual tours through Novi Sad

Thủ đô châu Âu
Khu dân cư ở Serbia


title: MP3

text:
MP3 là một dạng file đã được nén bằng cách nén dữ liệu có tổn hao (lossy). Nó là một dạng âm thanh được mã hóa PCM (pulse-code modulation) và có dung lượng nhỏ hơn rất nhiều so với dữ liệu ban đầu do nó bỏ đi những phần âm thanh được cho là không quan trọng trong khoảng nghe được của con người, tương tự như định dạng nén JPEG dành cho hình ảnh.

Đặc điểm

Tên của định dạng mp3 bắt nguồn từ "MPEG-1, layer 3", còn được gọi chính thức hơn là ISO/IEC 11172-3 lớp 3. Những tập tin theo dạng này được lưu với phần mở rộng tên .mp3. Đôi khi những tập tin theo tiêu chuẩn MPEG-2, layer 3 cũng sử dụng phần mở rộng này.

Có rất nhiều kỹ thuật đã được dùng trong chuẩn nén MP3 để xác định phần nào nên bỏ đi, trong đó có tâm lý học về âm thanh (psychoacoustic). Dữ liệu MP3 có thể được tạo ra với nhiều bitrate khác nhau để có thể dễ dàng chọn lựa giữa chất lượng cao hay dung lượng tập tin đầu ra nhỏ.

Cốt lõi của kỹ thuật nén MP3 là một dạng biến đổi phức để chuyển đổi tín hiệu sóng ngang theo thời gian thành tín hiệu dựa theo tần số:
 32 băng tần phép lọc cầu phương đa âm.
 36 hay 12 nhánh MDCT; kích cỡ có thể được định cho từng băng tần con từ 0 đến 1, từ 2 đến 31.
 đặt ký hiệu (aliasing) để làm giảm cỡ tập tin sau nén.

MP3 vòm, một dạng MP3 hỗ trợ 5+1 kênh cho âm thanh vòm, được giới thiệu vào tháng 12 năm 2004. MP3 vòm có tính tương thích ngược với chuẩn MP3 trước đây, và kích cỡ file sau nén cũng tương tự.

Theo dự án mới của MPEG thì AAC (Advanced audio coding), một phần của chuẩn MPEG-4 sẽ là chuẩn kế thừ MP3. Đã có rất nhiều kỹ thuật nén khác được tạo ra nhưng sản phẩm kế thừa nào cũng khó lòng thay thế được MP3 vì nó đã trở nên quá phổ biến cả của người dùng và những nhà sản xuất các đầu đọc CD, DVD.

MPEG-1 hay MPEG-2 Audio Layer III, [4] thường được gọi là MP3, là một định dạng mã hóa cấp bằng sáng chế cho âm thanh kỹ thuật số trong đó sử dụng một hình thức nén dữ liệu lossy. Đây là một định dạng âm thanh phổ biến cho việc lưu trữ âm thanh của người tiêu dùng, cũng như một tiêu chuẩn trên thực tế của âm thanh nén kỹ thuật số cho việc chuyển giao và phát lại của âm nhạc trên hầu hết các máy nghe nhạc kỹ thuật số âm thanh.

MP3 là một định dạng âm thanh cụ thể đã được thiết kế bởi Moving Picture Experts Group (MPEG) như là một phần của tiêu chuẩn MPEG-1 và sau đó mở rộng trong  tiêu chuẩn MPEG-2. The 1 MPEG nhóm nhỏ - âm thanh nhóm được hình thành bởi đội một số kỹ sư tại Fraunhofer IIS, Đại học Hannover, AT & T-Chuông Labs, Thomson-Brandt, CCETT, và những người khác [7] MPEG-1 âm thanh (MPEG-1 Phần 3)., trong đó bao gồm MPEG-1 lớp âm thanh I, II và III đã được phê duyệt như là một ủy ban dự thảo của tiêu chuẩn ISO / IEC vào năm 1991, [8] [9] hoàn thành vào năm 1992 [10] và xuất bản năm 1993 (ISO / IEC 11.172-3: 1993 [5]). Tương thích ngược MPEG-2 Audio (MPEG-2 Phần 3) với tốc độ bit bổ sung và tỷ lệ mẫu được xuất bản năm 1995 (ISO / IEC 13818-3:1995) [6]. [11]

Sử dụng trong MP3 của một thuật toán nén được thiết kế để làm giảm đáng kể số lượng dữ liệu cần thiết để đại diện cho âm thanh ghi âm và vẫn còn âm thanh như một sự sao chép trung thành của âm thanh không nén ban đầu cho hầu hết các thính giả. Một tập tin MP3 được tạo ra bằng cách sử dụng các thiết lập của 128 kbit / s sẽ cho kết quả trong một tập tin đó là khoảng 1/11 kích thước [1] lưu ý của file CD tạo ra từ nguồn âm thanh ban đầu. Một tập tin MP3 cũng có thể được xây dựng với tốc độ bit cao hơn hoặc thấp hơn, với chất lượng kết quả cao hơn hoặc thấp hơn.

Lịch sử

Phát triển
Lossy MP3 âm thanh nén dữ liệu thuật toán có lợi thế của một giới hạn nhận thức của người nghe gọi là nhĩ mặt nạ. Năm 1894, nhà vật lý người Mỹ Alfred Marshall Mayer đã báo cáo rằng một giai điệu có thể được trả lại không nghe được bởi một âm thanh tần số thấp hơn [14] Năm 1959, Richard Ehmer mô tả một bộ hoàn chỉnh các đường cong thính giác liên quan đến hiện tượng này. [15] Ernst Terhardt et al. tạo ra một thuật toán mô tả mặt nạ thính giác với độ chính xác cao. [16] Công việc này được thêm vào một loạt các báo cáo từ các tác giả hẹn hò trở lại Fletcher, và công việc mà ban đầu xác định tỷ lệ quan trọng và băng thông quan trọng.

Các codec che của tâm lý học đã được đề xuất lần đầu tiên vào năm 1979, dường như độc lập, Manfred R. Schroeder, et al [17] từ AT & T-Bell Labs ở Murray Hill, NJ, và MA Krasner. [18] ở cả Hoa Kỳ. Krasner là người đầu tiên để xuất bản và sản xuất phần cứng cho bài phát biểu (không có thể sử dụng như nén bit âm nhạc), nhưng việc công bố kết quả của mình tương đối ít người biết như là một phòng thí nghiệm Lincoln Báo cáo kỹ thuật không ngay lập tức ảnh hưởng đến dòng chính của tâm lý học phát triển bộ giải mã. Manfred Schroeder đã là một nhân vật nổi tiếng và được kính trọng trong cộng đồng trên toàn thế giới của các kỹ sư âm và điện, nhưng tờ báo của ông đã không được nhiều chú ý, vì nó mô tả kết quả tiêu cực do tính đặc thù của ngôn luận và dự đoán được mã hóa tuyến tính (LPC) trình bày trong bài phát biểu. Cả Krasner và Schroeder xây dựng dựa trên công việc thực hiện bởi Eberhard F. Zwicker trong các lĩnh vực điều chỉnh và mặt nạ của các ban nhạc quan trọng, [19] [20] mà lần lượt được xây dựng trên các nghiên cứu cơ bản trong khu vực từ Bell Labs Harvey Fletcher và cộng tác viên [21] Một loạt rộng của. (chủ yếu là cảm nhận) các thuật toán nén âm thanh đã được báo cáo trong Tạp chí refereed IEEE Khu vực được chọn trong Truyền thông [22] Đó là tạp chí báo cáo trong tháng 2 năm 1988 trên một loạt thành lập, công nghệ nén làm việc âm thanh bit., một số người trong số họ sử dụng mặt nạ thính giác như là một phần của thiết kế cơ bản của họ, và một số cho thấy việc triển khai phần cứng thời gian thực.

Những người tiền nhiệm của MP3 "mã hoá tối ưu trong miền tần số" (OCF), [23] và Perceptual chuyển đổi Coding (PXFM) [24]. Hai codec, cùng với khối chuyển đổi đóng góp từ Thomson-Brandt, đã được sáp nhập vào một codec được gọi là ASPEC, đã được gửi sang MPEG, và giành được sự cạnh tranh chất lượng, nhưng bị nhầm lẫn từ chối là quá phức tạp để thực hiện. Là người đầu tiên thực tế thực hiện của một coder cảm nhận âm thanh (OCF) trong phần cứng (phần cứng Krasner là quá cồng kềnh và chậm cho sử dụng thực tế), là một thực hiện một coder biến đổi của tâm lý học dựa trên Motorola 56.000 chip DSP.

Là một sinh viên tiến sĩ tại Đại học Erlangen-Nuremberg Đức Karlheinz Brandenburg đã bắt đầu làm việc trên nén nhạc kỹ thuật số đầu những năm 1980, tập trung vào cách người ta cảm nhận âm nhạc. Ông đã hoàn thành công việc tiến sĩ của mình vào năm 1989 [25] MP3 được trực tiếp xuống từ OCF và PXFM, đại diện cho các kết quả của sự hợp tác của Brandenburg -. Làm việc như là một tiến sĩ tại AT & T-Chuông Labs với James D. (JJ) Johnston của AT & T-Chuông Labs - với Viện Fraunhofer mạch tích hợp, Erlangen, với sự đóng góp tương đối nhỏ từ các chi nhánh MP2 sub-band lập trình tâm lý học. Năm 1990, Brandenburg đã trở thành một trợ lý giáo sư tại Erlangen-Nuremberg. Trong khi đó, ông tiếp tục làm việc trên nén nhạc với các nhà khoa học tại Hiệp hội Fraunhofer (vào năm 1993, ông tham gia các nhân viên của Viện Fraunhofer). [25]

"Diner Tom" bài hát của Suzanne Vega là bài hát đầu tiên được sử dụng bởi Karlheinz Brandenburg để phát triển các MP3. Brandenburg đã thông qua các bài hát cho mục đích thử nghiệm, nghe nó một lần nữa và một lần nữa mỗi lần tinh chỉnh các chương trình, đảm bảo nó không gây ảnh hưởng xấu đến sự tinh tế của tiếng nói của Vega.

Tiêu chuẩn
Năm 1991, chỉ có hai đề xuất có sẵn mà có thể được hoàn toàn đánh giá tiêu chuẩn cho một âm thanh MPEG: Musicam (Masking mô hình thích nghi Universal băng con tích hợp mã Và Multiplexing) và ASPEC (thích ứng quang phổ Perceptual Entropy Coding). Kỹ thuật Musicam, theo đề nghị của Philips (Hà Lan), CCETT (Pháp) và Institut für Rundfunktechnik (Đức) đã được lựa chọn do đơn giản và mạnh mẽ lỗi, cũng như điện năng thấp tính toán liên quan của nó với mã hóa chất lượng cao âm thanh nén [26] Các định dạng Musicam, dựa trên mã hóa băng tần phụ, là cơ sở của các định dạng nén MPEG Audio (tỷ lệ lấy mẫu, cấu trúc của khung hình, tiêu đề, số lượng mẫu cho mỗi frame).

Phần lớn của công nghệ và ý tưởng đã được đưa vào định nghĩa của ISO MPEG Audio Layer I và lớp II và ngân hàng các bộ lọc một mình vào lớp định dạng (MP3) III như là một phần của ngân hàng tính toán không hiệu quả lọc lai. Dưới sự chủ trì của giáo sư Musmann (Đại học Hannover), chỉnh sửa các tiêu chuẩn được thực hiện theo trách nhiệm của Leon van de Kerkhof (Layer I) và Gerhard Stoll (Layer II).

ASPEC là đề nghị của các phòng thí nghiệm AT & T Bell, Thomson Điện tử, Fraunhofer Society và CNET [27] Nó cung cấp hiệu quả mã hóa cao nhất.

Một nhóm công tác bao gồm Leon van de Kerkhof (Hà Lan), Gerhard Stoll (Đức), Leonardo Chiariglione (Italy), Yves-François Dehery (Pháp), Karlheinz Brandenburg (Đức) và James D. Johnston (USA) mất ý tưởng từ ASPEC, tích hợp các ngân hàng bộ lọc từ lớp 2, bổ sung thêm một số ý tưởng của mình và tạo ra MP3, được thiết kế để đạt được cùng một chất lượng tại 128 kbit / s như MP2 tại 192 kbit / s.

Tất cả các thuật toán cho âm thanh MPEG-1 lớp I, II và III đã được phê duyệt vào năm 1991 [8] [9] và hoàn tất vào năm 1992 [10] như là một phần của MPEG-1, bộ tiêu chuẩn đầu tiên MPEG, mà kết quả trong tiêu chuẩn quốc tế ISO / IEC 11.172-3 (hay còn gọi là MPEG-1 Audio hay MPEG-1 3), được xuất bản vào năm 1993. [5]

Tiếp tục làm việc trên MPEG audio [28] đã được hoàn thành vào năm 1994 như một phần của bộ ứng dụng thứ hai của tiêu chuẩn MPEG, MPEG-2, chính thức được gọi là tiêu chuẩn quốc tế ISO / IEC 13.818-3 (hay còn gọi là MPEG-2 Phần 3 hoặc tương thích ngược MPEG- 2 Audio MPEG-2 âm thanh BC [11]), ban đầu được xuất bản vào năm 1995 [6] [29] MPEG-2 Part 3 (ISO / IEC 13.818-3) xác định tỷ lệ bit thêm và tỷ lệ mẫu cho lớp âm thanh MPEG-1 I, II và III. Các tỷ lệ lấy mẫu mới chính xác là một nửa của những người ban đầu được xác định trong Audio-1 MPEG. Điều này giảm tỷ lệ lấy mẫu phục vụ để cắt âm tần có sẵn trong một nửa trong khi tương tự như vậy cắt giảm bitrate 50%. MPEG-2 Phần 3 cũng tăng cường âm thanh MPEG-1 của bằng cách cho phép mã hóa các chương trình âm thanh với hơn hai kênh, tăng tới 5,1 đa kênh. [28]

Một phần mở rộng bổ sung cho MPEG-2 được đặt tên là MPEG-2.5 âm thanh, như MPEG-3 đã có một ý nghĩa khác. Phần mở rộng này đã được phát triển tại Fraunhofer IIS, chủ sở hữu bằng sáng chế đăng ký MP3. Giống như MPEG-2, MPEG-2.5 cho biết thêm tỷ lệ lấy mẫu mới đúng một nửa mà trước đây có thể với MPEG-2. Do đó mở rộng phạm vi của MP3 để có bài phát biểu của con người và các ứng dụng khác đòi hỏi phải chỉ có 25% tái tạo tần số có thể với MPEG-1. Trong khi không phải một tiêu chuẩn ISO công nhận tiêu chuẩn, MPEG-2.5 được hỗ trợ bởi cả hai cầu thủ tên rẻ tiền và thương hiệu âm thanh kỹ thuật số cũng như phần mềm máy tính dựa trên bộ mã hóa và giải mã MP3. Một tỷ lệ mẫu so sánh giữa MPEG-1, 2 và 2,5 được tiếp tục xuống. [30] [31] MPEG-2.5 đã không được phát triển bởi MPEG và không bao giờ được chấp nhận như một tiêu chuẩn quốc tế. MPEG-2.5 là như vậy, một phần mở rộng không chính thức hoặc độc quyền sang định dạng MP3.

Lưu ý: Các tiêu chuẩn ISO ISO / IEC 11.172-3 (hay còn gọi là MPEG-1 Audio) xác định ba định dạng: MPEG-1 Audio Layer, Layer II và Layer III. Các tiêu chuẩn ISO ISO / IEC 13.818-3 (hay còn gọi là MPEG-2 Audio) được xác định phiên bản mở rộng của MPEG-1 Audio - MPEG-2 Audio Layer, Layer II và lớp III. MPEG-2 Audio (MPEG-2 Phần 3) không nên nhầm lẫn với MPEG-2 AAC (MPEG-2 Phần 7 - ISO / IEC 13.818-7). [11]

Nén hiệu quả của bộ mã hóa thường được định nghĩa bởi tỷ lệ bit, bởi vì tỉ lệ nén phụ thuộc vào độ sâu bit và tỷ lệ lấy mẫu của tín hiệu đầu vào. Tuy nhiên, tỷ lệ nén thường được xuất bản. Họ có thể sử dụng Compact Disc (CD) các thông số như tài liệu tham khảo (44,1 kHz, 2 kênh 16 bit cho mỗi kênh hoặc 2 × 16 bit), hoặc đôi khi Digital Audio Tape (DAT) SP các thông số (48 kHz, 2 × 16 bit). Tỷ lệ nén với tài liệu tham khảo thứ hai cao hơn, chứng tỏ vấn đề với việc sử dụng tỉ lệ nén hạn cho các bộ mã hóa lossy.

Karlheinz Brandenburg sử dụng ghi đĩa CD của bài hát "Tom Diner" để đánh giá và tinh chỉnh các thuật toán nén MP3 Suzanne Vega. Bài hát này được chọn vì tính chất gần như đơn âm và nội dung quang phổ rộng, làm cho nó dễ dàng hơn để nghe không hoàn hảo trong định dạng nén trong quá trình phát lại. Một số đùa tham khảo Suzanne Vega là "Người mẹ của MP3" [33] Một số trích đoạn âm thanh quan trọng hơn (glockenspiel, tam giác, accordion, vv) được lấy từ V3/SQAM EBU đĩa nhỏ gọn tài liệu tham khảo và đã được sử dụng bởi âm thanh chuyên nghiệp các kỹ sư để đánh giá chất lượng chủ quan của các định dạng âm thanh MPEG. Điều này theo dõi cụ thể có một tài sản thú vị trong hai kênh là gần như, nhưng không hoàn toàn giống nhau, dẫn đến một trường hợp mặt nạ Cấp gây ra khủng hoảng Binaural unmasking không gian của các đồ tạo tác tiếng ồn, trừ khi bộ mã hóa đúng cách nhận ra tình hình và áp dụng các điều chỉnh tương tự như những người chi tiết trong mô hình MPEG-2 psychoacoustic AAC.

Ra công chúng
Một tài liệu tham khảo thực hiện phần mềm mô phỏng, được viết bằng ngôn ngữ C và sau đó được gọi là ISO 11.172-5, được phát triển bởi các thành viên của ủy ban ISO MPEG Audio (1991-1996) để sản xuất bit tuân thủ MPEG Audio file (Layer 1, lớp 2, lớp 3). Nó đã được phê duyệt như là một dự thảo của ban soạn thảo báo cáo kỹ thuật của tiêu chuẩn ISO / IEC Tháng 3 năm 1994 và được in như 11.172-5 CD tài liệu trong tháng 4 năm 1994. [34] đã được phê duyệt như dự thảo báo cáo kỹ thuật (DTR / DIS) trong tháng 11 năm 1994, [35 hoàn thành vào năm 1996 và xuất bản như là tiêu chuẩn quốc tế ISO / IEC TR 11172-5:1998 vào năm 1998 [36] Các phần mềm tài liệu tham khảo trong ngôn ngữ C sau đó được xuất bản tự do có sẵn như là một tiêu chuẩn ISO. [37] Làm việc trong không-thời gian thực một số hệ điều hành, nó đã có thể chứng minh thực sự đầu tiên giải mã phần cứng thời gian (DSP based) của âm thanh nén. Một số khác thực hiện theo thời gian thực của các bộ mã hóa MPEG Audio đã có sẵn cho các mục đích kỹ thuật số phát sóng (radio DAB, truyền hình DVB) đối với thu của người tiêu dùng và thiết lập các hộp hàng đầu.

Ngày 07 Tháng Bảy 1994, Hiệp hội Fraunhofer phát hành các bộ mã hóa MP3 phần mềm đầu tiên được gọi là l3enc. [38] Các phần mở rộng tên tập tin mp3 đã được lựa chọn bởi nhóm Fraunhofer trên 14 tháng 7 năm 1995 (trước đây, các tập tin đã được đặt tên. Bit). [1] Với thời gian thực phần mềm đầu tiên máy nghe nhạc MP3 WinPlay3 (phát hành ngày 09 Tháng Chín năm 1995), nhiều người đã có thể để mã hóa và phát lại các tập tin MP3 trên máy tính của họ. Bởi vì các ổ đĩa cứng tương đối nhỏ trở lại trong thời gian đó (~ 500-1000 MB) tổn hao nén là điều cần thiết để lưu trữ không cụ dựa (xem theo dõi và MIDI) âm nhạc để phát lại trên máy tính.

Internet
Trong nửa thứ hai của năm 1994, các tập tin MP3 bắt đầu lan rộng trên Internet. Sự phổ biến của MP3 bắt đầu tăng lên nhanh chóng với sự ra đời của âm thanh máy nghe nhạc Winamp Nullsoft, phát hành vào năm 1997. Năm 1998, trạng thái rắn di động đầu tiên âm thanh kỹ thuật số máy nghe nhạc MPMAN, được phát triển bởi Hệ thống thông tin Saehan có trụ sở tại Seoul, Hàn Quốc, đã được phát hành và Rio PMP300 được bán sau đó vào năm 1998, bất chấp những nỗ lực đàn áp pháp lý của RIAA. [39]

Trong tháng 11 năm 1997, mp3.com trang web được cung cấp hàng ngàn bài nhạc MP3 được tạo ra bởi các nghệ sĩ độc lập miễn phí. [39] kích thước nhỏ của các tập tin MP3 cho phép chia sẻ file peer-to-peer phổ biến rộng rãi của tách nhạc từ đĩa CD, trong đó đã có trước đây đã được gần như không thể. Lớn đầu tiên chia sẻ file peer-to-peer mạng, Napster, đã được đưa ra vào năm 1999.

Dễ dàng tạo và chia sẻ nhạc MP3 kết quả vi phạm bản quyền rộng rãi. Các công ty thu âm lớn cho rằng chia sẻ miễn phí này của âm nhạc đã làm giảm doanh số bán hàng, và gọi đó là "âm nhạc vi phạm bản quyền". Họ đã phản ứng bằng cách theo đuổi các vụ kiện chống lại Napster (mà cuối cùng đã được đóng cửa và sau đó bán) và đối với người dùng cá nhân, những người tham gia trong việc chia sẻ tập tin.

Mặc dù sự phổ biến của các định dạng MP3, các nhà bán lẻ âm nhạc trực tuyến thường sử dụng các định dạng khác thuộc quyền sở hữu được mã hóa hoặc obfuscated để làm cho nó khó khăn để sử dụng các tập tin nhạc mua theo những cách không cụ thể được ủy quyền bởi công ty thu âm. Cố gắng kiểm soát việc sử dụng các tập tin theo cách này được gọi là quản lý quyền kỹ thuật số. Công ty thu âm cho rằng điều này là cần thiết để ngăn chặn các tập tin từ được làm sẵn có trên mạng chia sẻ file peer-to-peer. Điều này có tác dụng phụ khác, mặc dù, như ngăn chặn người sử dụng phát lại âm nhạc của họ mua trên các loại khác nhau của các thiết bị. Tuy nhiên, nội dung âm thanh của những tập tin này thường có thể được chuyển đổi thành một định dạng không được mã hóa. Ví dụ, người sử dụng thường được cho phép để ghi các tập tin audio CD, mà đòi hỏi phải chuyển đổi sang một định dạng âm thanh không được mã hóa.

Chia sẻ tập tin MP3 trái phép vẫn tiếp tục trên các thế hệ tiếp theo của mạng peer-to-peer. Một số dịch vụ có thẩm quyền, chẳng hạn như Beatport, Bleep, Juno ghi, eMusic, Zune Marketplace, Walmart.com, Rhapsody, ngành công nghiệp ghi âm đã được phê duyệt lại hóa thân của Napster, và Amazon.com bán nhạc không hạn chế trong các định dạng MP3.

Thiết kế

Mã hóa âm thanh
Các tiêu chuẩn MPEG-1 không bao gồm một đặc điểm kỹ thuật chính xác cho một bộ mã hóa MP3, nhưng không cung cấp các mô hình ví dụ của tâm lý học, tỷ lệ vòng lặp, và như thế ở phần không quy chuẩn của chuẩn [40] Hiện nay, các triển khai thực hiện đề nghị khá ngày. Thực hiện các tiêu chuẩn đã được nghĩa vụ phải đưa ra các thuật toán của họ phù hợp để loại bỏ các bộ phận thông tin từ đầu vào âm thanh. Kết quả là, có rất nhiều bộ mã hóa MP3 khác nhau có sẵn, mỗi file sản xuất chất lượng khác nhau. So sánh là phổ biến rộng rãi, vì vậy nó rất dễ dàng cho một người sử dụng tiềm năng của các bộ mã hóa để nghiên cứu các lựa chọn tốt nhất. Một bộ mã hóa là thành thạo mã hóa ở mức bit cao hơn (như LAME) là không nhất thiết phải là tốt ở mức bit thấp hơn.

Trong quá trình mã hóa, 576 mẫu miền thời gian được ghi lại và được chuyển đến 576 mẫu miền tần số. Nếu có là một thoáng qua, mẫu 192 được lấy thay vì 576. Điều này được thực hiện để hạn chế sự lây lan thời gian của tiếng ồn quantization kèm theo thoáng qua. (Xem psychoacoustics.)

Giải mã âm thanh
Giải mã, mặt khác, là cẩn thận định nghĩa trong chuẩn. Hầu hết các bộ giải mã là "bitstream tuân thủ", có nghĩa là sản lượng giải nén - mà họ sản xuất từ một tập tin MP3 cho là như vậy, trong một mức độ quy định khoan dung làm tròn, như đầu ra quy định toán học trong các tài liệu ISO / IEC tiêu chuẩn cao (ISO / IEC 11.172-3). Vì vậy, so sánh các bộ giải mã thường dựa trên tính toán hiệu quả (ví dụ, bao nhiêu bộ nhớ hoặc CPU thời gian họ sử dụng trong quá trình giải mã).

Chất lượng âm thanh
Khi thực hiện mất dữ liệu mã hóa âm thanh, chẳng hạn như việc tạo ra một tập tin MP3, có là một thương mại-off giữa số lượng không gian được sử dụng và chất lượng âm thanh của kết quả. Thông thường, người sáng tạo được cho phép để thiết lập một tỷ lệ bit, trong đó xác định các tập tin có thể sử dụng bao nhiêu kilobits mỗi giây của âm thanh. Tốc độ bit cao hơn, lớn hơn các tập tin nén sẽ được, và, nói chung, gần gũi hơn nó sẽ âm thanh thành tập tin gốc.

Với quá thấp, tỷ lệ bit, nén (tức là, âm thanh không có mặt trong bản ghi gốc) có thể được nghe thấy trong sinh sản. Một số âm thanh để nén vì ngẫu nhiên và các cuộc tấn công sắc nét. Khi loại âm thanh này được nén, hiện vật chẳng hạn như nhạc chuông hoặc pre-echo thường được nghe nói. Một mẫu tràng pháo tay nén với một tốc độ bit tương đối thấp cung cấp một ví dụ tốt về nén.

Bên cạnh tỷ lệ bit của một phần mã hóa âm thanh, chất lượng của các tập tin MP3 cũng phụ thuộc vào chất lượng của các bộ mã hóa riêng của mình, và những khó khăn của các tín hiệu được mã hóa. Như là tiêu chuẩn MP3 cho phép khá một chút tự do với các thuật toán mã hóa, mã hóa khác nhau có thể tính năng chất lượng hoàn toàn khác nhau, ngay cả với tốc độ bit giống hệt nhau. Ví dụ, trong một bài kiểm tra nghe công với hai bộ mã hóa MP3 khác nhau, khoảng 128 kbit / s, [41], một ghi 3,66 trên thang điểm từ 1-5, trong khi chỉ ghi được 2,22.

Chất lượng là phụ thuộc vào sự lựa chọn của các thông số mã hóa và mã hóa [42].

Loại đơn giản nhất của tập tin MP3 sử dụng một tỷ lệ bit cho toàn bộ tập tin này được gọi là tốc độ không đổi (CBR) mã hóa. Sử dụng một tốc độ không đổi làm cho mã hóa đơn giản và nhanh hơn. Tuy nhiên, nó cũng có thể tạo ra các tập tin mà tốc độ bit thay đổi trong suốt các tập tin. Chúng được gọi là Variable Bit Rate (VBR) các tập tin. Ý tưởng đằng sau này là rằng, trong bất kỳ đoạn âm thanh, một số phần sẽ được dễ dàng hơn nhiều để nén, chẳng hạn như sự im lặng hoặc âm nhạc có chứa chỉ có một vài công cụ, trong khi những người khác sẽ khó khăn hơn để nén. Vì vậy, chất lượng tổng thể của tập tin có thể được tăng lên bằng cách sử dụng một tỷ lệ bit thấp hơn cho những đoạn ít phức tạp hơn và một cao hơn cho các bộ phận phức tạp hơn. Với một số bộ mã hóa, nó có thể chỉ định một chất lượng nhất định, và các bộ mã hóa sẽ thay đổi tốc độ bit cho phù hợp. Người dùng biết một "thiết lập chất lượng" cụ thể mà là trong suốt đối với đôi tai của họ có thể sử dụng giá trị này khi mã hóa tất cả các âm nhạc của họ, và nói chung không cần phải lo lắng về việc thực hiện các bài kiểm tra cá nhân lắng nghe trên mỗi tác phẩm âm nhạc để xác định tỷ lệ bit chính xác.

Chất lượng cảm nhận có thể bị ảnh hưởng bởi môi trường âm nhạc (môi trường xung quanh tiếng ồn), sự chú ý của người nghe, và đào tạo người biết lắng nghe và trong nhiều trường hợp thiết bị âm thanh nghe (chẳng hạn như card âm thanh, loa và tai nghe).

Một thử nghiệm cho sinh viên mới của trường Đại học Stanford Music Giáo sư Jonathan Berger cho thấy sinh viên ưu tiên cho chất lượng âm nhạc MP3 đã tăng mỗi năm. Berger cho biết các sinh viên dường như thích những lời sáo rỗng 'âm thanh MP3 mang đến cho âm nhạc. [43]

Bit rate
Một số tốc độ bit được quy định cụ thể trong MPEG-1 Audio III Lớp tiêu chuẩn: 32, 40, 48, 56, 64, 80, 96, 112, 128, 160, 192, 224, 256 và 320 kbit / s, với tần số lấy mẫu có sẵn 32, 44,1 và 48 kHz. [31] MPEG-2 Audio Layer III cho phép bit tỷ lệ 8, 16, 24, 32, 40, 48, 56, 64, 80, 96, 112, 128, 144, 160 kbit / s với lấy mẫu tần số 16, 22,05 và 24 kHz [31]. MPEG-2.5 Audio Layer III được giới hạn tốc độ bit của 8, 16, 24, 32, 40, 48, 56 và 64 kbit / s với tần số lấy mẫu 8, 11.025, và 12 kHz. Bởi vì định lý Nyquist / Shannon, tần số sinh sản luôn luôn là một nửa của tần số lấy mẫu, vì vậy 8 kHz lấy mẫu tỷ lệ giới hạn tần số tối đa 4 kHz, trong khi 48 kHz tỷ lệ lấy mẫu tối đa giới hạn MP3 tái tạo âm thanh đến 24 kHz.

Một tỷ lệ mẫu là 44,1 kHz được hầu như luôn luôn được sử dụng, bởi vì điều này cũng được sử dụng cho đĩa CD âm thanh, nguồn chính được sử dụng để tạo ra các tập tin MP3. Một loạt lớn hơn tốc độ bit được sử dụng trên Internet. Tỷ lệ 128 kbit / s được sử dụng phổ biến, [44] một tỉ lệ nén của 11:01, cung cấp đầy đủ chất lượng âm thanh trong một không gian tương đối nhỏ. Khi tinh Internet băng thông và kích thước ổ đĩa cứng đã tăng lên, tốc độ bit cao hơn lên đến 320 kbit / s là phổ biến rộng rãi.

Âm thanh không nén được lưu trữ trên một đĩa CD âm thanh có tốc độ bit 1,411.2 kbit / s, lưu ý 2] để bitrate 128, 160 và 192 kbit / s đại diện cho tỷ lệ nén khoảng 11:01, 9:1 và 07:01 tương ứng.

Phi tiêu chuẩn tốc độ bit lên đến 640 kbit / s có thể đạt được với bộ mã hóa LAME và tùy chọn freeformat, mặc dù vài cầu thủ MP3 có thể chơi các tập tin. Theo tiêu chuẩn ISO, bộ giải mã chỉ yêu cầu để có thể giải mã các dòng lên tới 320 kbit / s [45].

Đầu bộ mã hóa MPEG Layer III sử dụng những gì bây giờ được gọi là liên tục Bit Rate (CBR). Các phần mềm chỉ có thể sử dụng một bitrate thống nhất trên tất cả các khung hình trong một tập tin MP3.

ABR
Sau đó phức tạp hơn bộ mã hóa MP3 có thể sử dụng hồ chứa chút để nhắm mục tiêu một tỷ lệ bit trung bình lựa chọn mức mã hóa cho mỗi khung dựa trên sự phức tạp của những âm thanh trong đó phần của việc ghi chép.

VBR
MP3 encoder phức tạp hơn có thể sản xuất âm thanh Variable Bit Rate. MPEG âm thanh có thể sử dụng bitrate chuyển đổi trên cơ sở mỗi frame, nhưng chỉ có lớp III giải mã phải hỗ trợ nó [31] [47] [48] [49] VBR được sử dụng khi mục tiêu là để đạt được một mức cố định của chất lượng. Kích thước tập tin cuối cùng của một mã hóa VBR là khó dự đoán hơn hơn so với bitrate liên tục. Bitrate trung bình là VBR thực hiện như là một thỏa hiệp giữa hai bitrate được phép thay đổi về chất lượng ổn định hơn, nhưng được kiểm soát vẫn còn gần một giá trị trung bình là lựa chọn bởi người sử dụng, cho kích thước file dự đoán. Mặc dù một bộ giải mã MP3 phải hỗ trợ VBR là tiêu chuẩn phù hợp, lịch sử một số bộ giải mã có lỗi với VBR giải mã, đặc biệt là trước VBR bộ mã hóa trở nên phổ biến.

Lớp III âm thanh cũng có thể sử dụng một "hồ chứa bit", một khung một phần đầy đủ khả năng nắm giữ một phần của dữ liệu âm thanh của frame kế tiếp, cho phép thay đổi tạm thời trong bitrate hiệu quả, ngay cả trong một dòng bitrate không đổi [31]. [47]

Cấu trúc tập tin
Mp3filestructure.svg

Một tập tin MP3 được tạo thành từ nhiều khung hình MP3, trong đó bao gồm một tiêu đề và một khối dữ liệu. Chuỗi các khung này được gọi là một dòng tiểu. Do "hồ chứa byte", khung không phải là mặt hàng độc lập và có thể không thường được chiết xuất trên ranh giới khung tùy ý. Các khối dữ liệu MP3 chứa các thông tin âm thanh (nén) về tần số và biên độ. Đồ thị cho thấy Header MP3 bao gồm một từ đồng bộ, được sử dụng để xác định sự khởi đầu của một khung hợp lệ. Tiếp theo là một chút chỉ ra rằng đây là tiêu chuẩn MPEG và hai bit chỉ ra rằng lớp 3 được sử dụng, vì vậy MPEG-1 Audio Layer 3 hoặc MP3. Sau này, các giá trị sẽ khác nhau, tùy thuộc vào các tập tin MP3. ISO / IEC 11.172-3 xác định phạm vi của các giá trị cho mỗi phần của tiêu đề cùng với các đặc điểm kỹ thuật của tiêu đề. Hầu hết các tập tin MP3 hôm nay chứa ID3 siêu dữ liệu, trước hoặc sau các khung MP3, như đã nêu trong biểu đồ.

Thiết kế hạn chế
Có một số những hạn chế cố hữu đối với các định dạng MP3 mà không thể được khắc phục bởi bất kỳ bộ mã hóa MP3. Mới hơn các định dạng nén âm thanh như AAC, WMA Pro và Vorbis thường miễn phí của một số những hạn chế [50] Trong thuật ngữ kỹ thuật, một số hạn chế bao gồm:

Thời gian giải quyết có thể là quá thấp cho tín hiệu cao thoáng và có thể gây nhòe của âm thanh bộ gõ. [51]

Do cấu trúc cây của các ngân hàng bộ lọc, các vấn đề về pre-echo được thực hiện tồi tệ hơn, là đáp ứng xung kết hợp của hai ngân hàng bộ lọc không, và có thể không cung cấp một giải pháp tối ưu trong thời gian / tần số có độ phân giải [51].

Việc kết hợp các kết quả đầu ra của hai ngân hàng bộ lọc tạo ra các vấn đề răng cưa phải được xử lý một phần của giai đoạn "răng cưa bồi thường", tuy nhiên, tạo ra năng lượng dư thừa sẽ được mã hóa trong miền tần số, do đó làm giảm hiệu quả mã hóa [cần dẫn nguồn].
Độ phân giải tần số được giới hạn bởi kích thước nhỏ dài cửa sổ khối, làm giảm hiệu quả mã hóa. [51]

Không có ban nhạc yếu tố quy mô cho các tần số trên 15.5/15.8 kHz [nghiên cứu ban đầu?]

Stereo phần chỉ được thực hiện trên cơ sở khung-to-frame. [51]

Xử lý nội bộ của hồ chứa bit tăng chậm trễ mã hóa. [Cần dẫn nguồn]

Bộ mã hóa / giải mã chậm trễ tổng thể không xác định, có nghĩa là không có quy định chính thức cho Gapless phát lại. Tuy nhiên, một số bộ mã hóa như LAME có thể đính kèm thêm siêu dữ liệu mà sẽ cho phép người chơi có thể xử lý nó để cung cấp phát lại liền mạch.

Các dòng dữ liệu có thể chứa một tổng kiểm tra tùy chọn, nhưng tổng kiểm tra các chỉ bảo vệ các dữ liệu tiêu đề, không phải là dữ liệu âm thanh.

ID3 và các thẻ khác

Một "tag" trong một tập tin âm thanh là một phần của tập tin có chứa siêu dữ liệu chẳng hạn như tiêu đề, nghệ sĩ, album, số lượng theo dõi hoặc các thông tin khác về nội dung của tập tin. Các tiêu chuẩn MP3 không xác định các định dạng thẻ cho các tập tin MP3, và cũng không có một định dạng container tiêu chuẩn có thể hỗ trợ siêu dữ liệu và loại trừ nhu cầu cho các thẻ.

Tuy nhiên, một số thực tế tiêu chuẩn cho các định dạng tag tồn tại. Năm 2010, phổ biến nhất là ID3v1 và ID3v2, và gần đây hơn giới thiệu APEv2. Các thẻ này thường được nhúng ở đầu hoặc cuối của các tập tin MP3, tách biệt với khung dữ liệu MP3 thực tế. Bộ giải mã MP3 bình thường hoặc đọc thông tin từ các thẻ, hoặc chỉ cần đối xử với họ như không tính, dữ liệu rác không-MP3.

Chơi & chỉnh sửa phần mềm thường có chức năng chỉnh sửa từ khóa, nhưng cũng có thẻ ứng dụng trình soạn thảo dành riêng cho mục đích này.

Ngoài siêu dữ liệu liên quan đến nội dung âm thanh, thẻ cũng có thể được sử dụng cho DRM. [Cần dẫn nguồn]

Lượng bình thường
Kể từ mức âm lượng của nguồn âm thanh khác nhau có thể khác nhau rất nhiều, do cuộc chiến tranh độ ồn và các yếu tố khác, đó là đôi khi mong muốn điều chỉnh âm lượng phát lại các tập tin âm thanh như vậy mà độ ồn trung bình phù hợp được cảm nhận. Bình thường, trong khi tương tự như trong mục đích, là khác biệt từ nén dải động.

Xem lại là một trong những tiêu chuẩn để đo lường và lưu trữ về độ to của một tập tin MP3 trong thẻ siêu dữ liệu của nó, cho phép một cầu thủ xem lại tuân thủ để tự động điều chỉnh âm lượng tổng thể cho mỗi tập tin. MP3Gain có thể được sử dụng để thuận nghịch sửa đổi các tập tin dựa trên các phép đo xem lại để điều chỉnh phát lại có thể đạt được trên máy nghe nhạc mà không có khả năng xem lại.

Các vấn đề về cấp phép và bằng sáng chế
Nhiều tổ chức đã tuyên bố quyền sở hữu bằng sáng chế có liên quan để giải mã MP3 hoặc mã hóa. Những khẳng định này đã dẫn đến một số các mối đe dọa và hành động pháp lý từ nhiều nguồn khác nhau, dẫn đến sự không chắc chắn về những bằng sáng chế phải được cấp phép để tạo ra các sản phẩm MP3 mà không có hành vi phạm bằng sáng chế ở các nước cho phép các bằng sáng chế phần mềm.

Các gần-hoàn chỉnh đầu tiên MPEG-1 tiêu chuẩn (1 phần, 2 và 3) là công bố công khai ngày 6 năm 1991 như ISO CD 11.172. [52] [53] Trong hầu hết các quốc gia, các bằng sáng chế không thể được nộp sau khi nghệ thuật trước đã được thực hiện công khai, và bằng sáng chế hết hạn 20 năm sau khi ngày nộp đơn ban đầu, có thể lên đến 12 tháng sau cho các hồ sơ ở các nước khác. Kết quả là, bằng sáng chế cần thiết để thực hiện MP3 hết hạn ở hầu hết các quốc gia tháng 12 năm 2012, 21 năm sau khi công bố của ISO CD 11.172.

Một ngoại lệ là Hoa Kỳ, bằng sáng chế nộp trước khi đến 8 tháng 6 năm 1995 hết hạn 17 năm, kể từ ngày công bố bằng sáng chế, và một lỗ hổng được gọi là bằng sáng chế tàu ngầm đã làm cho nó có thể kéo dài tuổi thọ của một bằng sáng chế có hiệu lực thông qua mở rộng ứng dụng. MP3-liên quan đến bằng sáng chế khác nhau hết hạn vào ngày tháng khác nhau, 2007-2017 tại Hoa Kỳ [54] Bằng sáng chế nộp cho bất cứ điều gì được tiết lộ trong ISO CD 11.172 một năm hoặc hơn sau khi tác phẩm được công bố lần đầu tiên là vấn đề, nếu chỉ có bằng sáng chế nổi tiếng MP3 nộp tháng 12 năm 1992 xem xét, sau đó giải mã MP3 có thể có bản quyền miễn phí tại Mỹ vào tháng 9 năm 2015 khi US Patent 5.812.672 hết hạn có một nộp đơn PCT trong tháng 10 năm 1992. [55] [56] [57]

Technicolor (trước đây gọi là Thomson Điện tử tiêu dùng) tuyên bố kiểm soát cấp phép MP3 lớp 3 bằng sáng chế ở nhiều quốc gia, bao gồm Hoa Kỳ, Nhật Bản, Canada và các nước EU. [58] Technicolor đã được tích cực thực thi các bằng sáng chế. [59]

Thu giấy phép MP3 tạo ra khoảng € 100 triệu USD cho Hiệp hội Fraunhofer trong năm 2005. [60]

Trong tháng 9 năm 1998, Viện Fraunhofer đã gửi một bức thư cho một số nhà phát triển của phần mềm MP3 nói rằng giấy phép được yêu cầu để "phân phối và/hoặc bán bộ giải mã và/hoặc các bộ mã hóa". Bức thư cho rằng các sản phẩm không có giấy phép "vi phạm quyền sáng chế của Fraunhofer và Thomson. Để làm cho, bán và/hoặc phân phối các sản phẩm sử dụng MPEG Layer-3 tiêu chuẩn và do đó bằng sáng chế của chúng tôi, bạn cần để có được một giấy phép theo các bằng sáng chế của chúng tôi ". [61]

Tuy nhiên, có tồn tại cả hai lựa chọn thay thế miễn phí và độc quyền. Định dạng thay thế miễn phí bao gồm Vorbis, Opus, và những người khác. Microsoft sử dụng định dạng riêng của sở hữu độc quyền truyền thông của Windows của nó cho phép nó để tránh các vấn đề cấp giấy phép liên kết với các bằng sáng chế bằng cách tránh sử dụng các định dạng MP3 hoàn toàn. [Trích dẫn cần thiết] Cho đến khi các bằng sáng chế quan trọng hết hạn, mã hóa không có giấy phép và người chơi có thể được vi phạm ở các nước nơi các bằng sáng chế là hợp lệ.

Mặc dù các hạn chế bằng sáng chế, sự tồn tại của các định dạng MP3 tiếp tục. Những lý do cho điều này xuất hiện để được hiệu ứng mạng gây ra bởi:

quen thuộc với các định dạng
số lượng lớn của âm nhạc bây giờ đã có trong các định dạng MP3
nhiều loại phần cứng hiện có (và một số phần mềm) mà lợi dụng các định dạng tập tin và không hỗ trợ các lựa chọn thay thế
thiếu DRM hạn chế, làm cho tất cả các file MP3 một cách dễ dàng để chỉnh sửa, sao chép và chơi trong các máy nghe nhạc kỹ thuật số xách tay khác nhau (Apple, Creative, Samsung,...) có liên quan? - Thảo luận
đa số người dùng gia đình không biết hoặc không quan tâm đến sự tồn tại của các bằng sáng chế và thường không xem xét các vấn đề pháp lý khi lựa chọn định dạng âm nhạc của họ để sử dụng cá nhân

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Fraunhofer IIS
 Danh sách những bằng sáng chế có liên quan
 Tiêu chuẩn dạng tập tin MP3

MPEG
Codec

Nén dữ liệu
Âm thanh kỹ thuật số
Phát minh của Đức
Phát minh của Nhật Bản


title: Hemiops alternata

text:
Hemiops alternata là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fairmaire miêu tả khoa học năm 1878.

Chú thích

Tham khảo

Hemiops


title: Vitry-sur-Loire

text:
Vitry-sur-Loire là một xã ở tỉnh Saône-et-Loire trong vùng Bourgogne-Franche-Comté nước Pháp.

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số 460 người.Con số ước tính năm 2005 là 441 người.

Xem thêm
Xã của tỉnh Saône-et-Loire

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Saône-et-Loire


title: 9762 Hermannhesse

text:
9762 Hermannhesse (1991 RA5) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 13 tháng 9 năm 1991 bởi Freimut Börngen & Schmadel, L. D. ở Tautenburg.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 9762 Hermannhesse

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1991


title: Priborn

text:
Priborn là một đô thị tại huyện Mecklenburgische Seenplatte (trước thuộc huyện Müritz), bang Mecklenburg-Vorpommern, miền bắc nước Đức.

Tham khảo

Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern
Xã và đô thị ở huyện Mecklenburgische Seenplatte


title: Svastrides orellanae

text:
Svastrides orellanae là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Ruiz mô tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Svastrides
Động vật được mô tả năm 1935


title: Diaphaenidea costata

text:
Diaphaenidea costata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1894.

Chú thích

Tham khảo

Diaphaenidea


title: Trentepohlia subquadrata

text:
Trentepohlia subquadrata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Trentepohlia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Marlieux

text:
Marlieux là một xã ở tỉnh Ain, vùng Auvergne-Rhône-Alpes thuộc miền đông nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Ain

Tham khảo

Xã của Ain


title: Leucochesias

text:
Leucochesias là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Acalypha andina

text:
Acalypha andina là một loài thực vật thuộc họ Euphorbiaceae. Nó là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và vùng đất có cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

 Santiana, J., Cerón, C. & Pitman, N. 2004. Acalypha andina. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
andina
Thực vật Bolivia


title: Sceloenopla westwoodii

text:
Sceloenopla westwoodii là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1858.

Chú thích

Tham khảo

Sceloenopla


title: Lestrimelitta rufipes

text:
Lestrimelitta rufipes là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Lestrimelitta
Động vật được mô tả năm 1903


title: Thais gemmulata

text:
Thais gemmulata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Thais

en:Thais gemmulata


title: Villereau, Nord

text:
Villereau là một xã của tỉnh Nord, thuộc vùng Hauts-de-France, miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nord


title: Stenostephanus laxus

text:
Stenostephanus laxus là một loài thực vật thuộc họ Acanthaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Tham khảo

 Delgado, T. & Pitman, N. 2003. Stenostephanus laxus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
Stenostephanus


title: Liroetis tibialis

text:
Liroetis tibialis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jiang miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Liroetis