title: You're Beautiful

text:
"You're Beautiful" là một bài hát của nghệ sĩ thu âm người Anh quốc James Blunt nằm trong album phòng thu đầu tay của anh, Back to Bedlam (2004). Nó được phát hành như là đĩa đơn thứ ba trích từ album vào ngày 30 tháng 5 năm 2005 bởi Atlantic Records. Sau đó, bài hát được phát hành ở Bắc Mỹ như là đĩa đơn đầu tiên trích từ album tại đây. "You're Beautiful" được viết lời bởi Blunt, Sacha Skarbek và Amanda Ghost, trong khi phần sản xuất được đảm nhiệm bởi Tom Rothrock với nội dung thể hiện sự nuối tiếc của một người đàn ông khi gặp lại bạn gái cũ của mình.

Sau khi phát hành, "You're Beautiful" nhận được những phản ứng đa phần là tích cực từ các nhà phê bình âm nhạc, nhưng cũng lọt vào danh sách những bài hát tệ nhất mọi thời đại bởi nhiều ấn phẩm và tổ chức âm nhạc. Tuy nhiên, nó đã nhận được ba đề cử giải Grammy cho Thu âm của năm, Bài hát của năm và Trình diễn giọng Pop nam xuất sắc nhất tại lễ trao giải thường niên lần thứ 49. "You're Beautiful" cũng gặt hái những thành công vượt trội về mặt thương mại, đứng đầu các bảng xếp hạng ở Canada, Ireland, Hà Lan, Na Uy, Thụy Điển và Vương quốc Anh, và lọt vào top 10 ở hầu hết những thị trường nó xuất hiện, bao gồm vươn đến top 5 ở Úc, Bỉ, Đan Mạch, Pháp, Đức, New Zealand và Thụy Sĩ. Tại Hoa Kỳ, bài hát đạt vị trí số một trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100, trở thành đĩa đơn đầu tiên và duy nhất trong sự nghiệp của Blunt làm được điều này.

Video ca nhạc cho "You're Beautiful" được đạo diễn bởi Brandon Smith, trong đó Blunt thực hiện hành động tự vẫn theo truyền thống của Nhật Bản bằng việc bỏ lại giày, áo và đồ dùng cá nhân trong trời tuyết giá lạnh, trước khi nhảy từ trên cao xuống mặt nước buốt giá. Nó đã nhận được ba đề cử tại giải Video âm nhạc của MTV năm 2006, và chiến thắng hai giải ở hạng mục Video xuất sắc nhất của nam ca sĩ và Quay phim xuất sắc nhất. Để quảng bá bài hát, Blunt đã trình diễn "You're Beautiful" trên nhiều chương trình truyền hình và lễ trao giải lớn, bao gồm Saturday Night Live, Top of the Pops, giải Brit năm 2006 và giải Grammy lần thứ 49, cũng như trong tất cả những chuyến lưu diễn trong sự nghiệp của anh. Được ghi nhận là bài hát trứ danh trong sự nghiệp của nam ca sĩ, bài hát đã xuất hiện trong nhiều tác phẩm truyền hình và điện ảnh, cũng như được nhại lại và sử dụng làm nhạc mẫu bởi nhiều nghệ sĩ như Kenny G, "Weird Al" Yankovic.

Tổng quan
Giới truyền thông cho rằng "You're Beautiful" đề cập đến người bạn gái cũ của Blunt là Dixie Chassay - giám đốc tuyển vai của loạt phim Harry Potter, mặc dù nam ca sĩ chưa từng xác nhận hay phủ nhận điều này. Ngày 8 tháng 3 năm 2006, trên chương trình The Oprah Winfrey Show, Blunt nói về bài hát: "Bài hát khá là đau buồn. Nó nói về việc tôi trông thấy người bạn gái cũ tại ga tàu điện ngầm ở Luân Đôn khi đang đi cùng người đàn ông mới, và trước đó tôi không hề hay biết gì về anh ta. Chúng tôi đã nhìn thấy nhau và những kỷ niệm xưa chợt sống lại, nhưng rồi không làm gì cả và chúng tôi chưa gặp lại nhau kể từ khoảnh khắc ấy." Bài hát này có nhiều phiên bản khác nhau, bao gồm một bản với cụm từ thô tục ("She could see from my face that I was fucking high") nằm trong Back to Bedlam, khiến album bị dán nhãn Parental Advisory, bản đĩa đơn của bài hát, trong khi bản trên radio đã được biên tập lại. Ngoài ra, những phiên bản acoustic, trực tiếp và DVD cũng được phát hành sau đó. Khi được hỏi về bài hát, Blunt nói: "Nó có lẽ là một trong những bài hát ít ý nghĩa nhất trong album và chắc chắn không phải là bài hát được mọi người yêu thích nhất. Album này giống như một quyển sách về những khía cạnh khác nhau của cuộc sống được xếp theo một thứ tự nhất định." Trong một cuộc phỏng vấn với HitQuarters, đồng tác giả Sacha Skarbek nói họ bắt đầu hợp tác viết bài hát khi Blunt đem tựa bài hát và đoạn điệp khúc đến buổi họp sáng tác bài hát. Sacha đóng góp chủ yếu vào phần nhạc của nó, những ý tưởng hợp âm cho các đoạn, chỉnh sửa lại giai điệu, và giúp ca khúc có những đoạn dễ nghe, dễ nhớ hơn.

Đánh giá chuyên môn
Mặc dù nhận được những phản ứng tích cực từ các nhà phê bình âm nhạc sau khi phát hành, "You're Beautiful" đứng vị trí thứ bảy trong danh sách những bài hát gây khó chịu nhất trong một cuộc bầu chọn của Rolling Stone. Trong một cuộc bầu chọn khác của tờ báo lá cải Anh quốc The Sun, nó được bầu chọn là bài hát khiến người khác giận dữ nhất. Đồng thời, Matthew Wilkening của AOL Radio xếp nó thứ 96 trong danh sách 100 bài hát tệ nhất, và miêu tả bài hát như là "một trong những bài hát tệ nhất để định nghĩa sự ngọt ngào: 'Mang lại cảm giác kinh tởm bằng cách truyền tải quá lố một thứ lẽ ra rất nhẹ nhàng.'" VH1 xếp bài hát ở vị trí thứ 95 trong danh sách 100 bài hát vĩ đại nhất thập niên 2000.

Danh sách bài hát

Đĩa 7" tại châu Âu
 "You're Beautiful" (bản đĩa đơn) - 3:22
 "So Long, Jimmy" (bản acoustic) - 4:14

Đĩa CD quảng bá tại Hoa Kỳ
 "You're Beautiful" (bản radio chỉnh sửa) - 3:25
 "You're Beautiful" (bản album chỉnh sửa) - 3:33

Đĩa CD #1 tại Anh quốc
 "You're Beautiful" (bản đĩa đơn) - 3:22
 "Fall At Your Feet" (bản acoustic) - 2:25

Đĩa CD #2 tại Anh quốc
 "You're Beautiful" (bản đĩa đơn) - 3:22
 "High" (bản acoustic) - 4:03
 "You're Beautiful" (hậu trường thực hiện video) - 3:00
 "You're Beautiful" (video ca nhạc) - 3:23

Xếp hạng

Xếp hạng tuần

Xếp hạng cuối năm

Xếp hạng thập niên

Chứng nhận

Xem thêm
Danh sách đĩa đơn quán quân thập niên 2000 (Liên hiệp Anh)
Danh sách đĩa đơn quán quân năm 2005 (Liên hiệp Anh)
Danh sách đĩa đơn quán quân Hot 100 năm 2006 (Mỹ)

Tham khảo

Bài hát của James Blunt
Bài hát dựa trên sự kiện có thật
Bài hát năm 2004
Bài hát viết bởi Sacha Skarbek
Ballad thập niên 2000
Đĩa đơn của Atlantic Records
Đĩa đơn năm 2005
Đĩa đơn quán quân tại Bỉ
Đĩa đơn quán quân tại Đan Mạch
Đĩa đơn quán quân European Hot 100 Singles
Đĩa đơn quán quân tại Ireland
Đĩa đơn quán quân Dutch Top 40
Đĩa đơn quán quân tại Na Uy
Đĩa đơn quán quân tại Thụy Điển
Đĩa đơn quán quân tại Vương quốc Liên hiệp Anh
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot 100
Đĩa đơn quán quân Billboard Pop 100
Đĩa đơn quán quân Billboard Adult Contemporary
Đĩa đơn quán quân Billboard Adult Top 40
Đĩa đơn quán quân UK Singles Chart
Giải thưởng video âm nhạc của MTV cho video xuất sắc nhất của nam nghệ sĩ
Pop ballad
Rock ballad


title: Trạng nguyên (cây)

text:
Trạng nguyên hay nhất phẩm hồng (danh pháp hai phần: Euphorbia pulcherrima) (Euphorbia pulcherrima) là một loài thực vật có tính thương mại quan trọng của họ spurge đa dạng (Euphorbiaceae). Là một giống bản địa Trung Mỹ, nó được mô tả là một loài mới vào năm 1834. Nó đặc biệt nổi tiếng với tán lá màu đỏ và màu xanh lá cây và được sử dụng rộng rãi trong việc trưng bày hoa Giáng sinh. Tên tiếng Anh pointsettia thông dụng của nó từ Joel Roberts Poinsett, Bộ trưởng Hoa Kỳ đầu tiên ở Mexico, người có công trong việc giới thiệu loài cây này đến Hoa Kỳ vào những năm 1820. Cây trạng nguyên là cây bụi hoặc cây nhỏ, có chiều cao . Mặc dù thường được tuyên bố là có độc tính cao, trạng nguyên không gây nguy hiểm cho vật nuôi hoặc trẻ em. Tiếp xúc với cây, thậm chí tiêu thụ, thường không có hậu quả gì lớn, mặc dù nó có thể gây buồn nôn, nôn mửa hoặc tiêu chảy.

Cây trạng nguyên hoang dã xuất hiện từ Mexico đến Guatemala, mọc trên các sườn dốc ở giữa, Thái Bình Dương. Tuy nhiên, một dân số ở bang Guerrero của Mexico nằm sâu trong đất liền hơn nhiều, và được cho là tổ tiên của hầu hết dân số được canh tác. Quần thể trạng nguyên hoang dã bị chia cắt mạnh, vì môi trường sống của chúng đang bị phá rừng phần lớn không được kiểm soát. Chúng được người Aztec trồng để sử dụng trong y học cổ truyền. Chúng trở nên gắn liền với kỳ nghỉ Giáng sinh và là đồ trang trí theo mùa phổ biến. Mỗi năm ở Mỹ, khoảng 70 triệu cây trạng nguyên của nhiều giống được canh tác được bán trong khoảng thời gian sáu tuần. Nhiều trong số những cây trạng nguyên này được phát triển bởi doanh nghiệp gia đình Ecke, phục vụ một nửa thị trường trên toàn thế giới và 70% thị trường Hoa Kỳ.

Trong tiếng Nahuatl, loài cây này được gọi là Cuitlaxochitl, có nghĩa là hoa phân. Tên gọi này có lẽ là do các loài chim ăn hạt và sau đó chúng đã nảy mầm từ phân chim.

Miêu tả
Trạng nguyên là loài cây bụi hay cây thân gỗ nhỏ, thông thường cao 0,6 đến 4 m (2 tới 16 ft). Các lá răng cưa màu lục sẫm dài 7–16 cm (3-6 inch). Các lá trên cùng, còn gọi là lá bắc, có màu đỏ lửa, hồng hay trắng và thường bị nhầm lẫn là hoa. Hoa thực sự là các cấu trúc nhỏ màu vàng, tìm thấy ở trung tâm của các cụm lá.

Canh tác

Trạng nguyên rất khó cho ra hoa trở lại sau khi đã ra hoa ban đầu khi mua. Loài cây này đòi hỏi một chu kỳ dài liên tục vào ban đêm tối trời ít nhất khoảng 2 tháng về mùa thu nhằm phát triển hoa. Nếu tình cờ có ánh sáng vào ban đêm trong giai đoạn này thì cây bị thiệt hại về mặt sinh nụ. Khi tưới nước, một điều quan trọng là không tưới nhiều quá khiến nước đọng làm úng rễ. Cây trạng nguyên chỉ thích đất ẩm và không chịu được môi trường ướt sũng.

Bệnh tật

Độc quyền thị trường hoa trạng nguyên tại Mỹ

Cho tới khoảng năm 1981, gia đình Paul Ecke tại Encinitas, California, đã độc quyền tạo giống lai cây trạng nguyên tại Hoa Kỳ. Lý do đơn giản là bí mật công nghệ của gia đình này làm cho các giống trạng nguyên của những trại khác không thể so sánh và cạnh tranh được với các giống do gia đình này cung cấp. Một trong những điểm then chốt để thu lợi nhuận từ trạng nguyên là làm sao cho cây có thể ra nhiều cành từ một thân, tạo ra cây có hình dáng đầy đặn và sặc sỡ hơn. Kỹ thuật của Ecke cho phép ghép 2 loài trạng nguyên với nhau mà tạo cây con với dáng rậm cành và đầy đặn ở tỷ lệ gần như tuyệt đối. Khoảng năm 1990 công thức bí mật này đã được các nhà nghiên cứu ở trường đại học kiểm chứng và công bố rộng rãi. Đến nay, loại cây lai được mọi người ưa thích đều xuất phát dùng kỹ thuật này (Crossen, 2000).

Ở Việt Nam
Ở Việt Nam, trạng nguyên đỏ được trồng rất phổ biến do loài này cho hoa đẹp, lại nở vào mùa Xuân (thường hay dùng trang trí Tết) một mùa ít có hoa lại có thể nhân giống dễ dàng bằng giâm cành. Hiện tại ngoài màu đỏ truyền thống, các nhà vườn cũng đã nhập về, nhân giống và bán rộng rãi các loài có hoa màu khác, dáng lùn và đẹp hơn.

Độc tính theo đồn đại
Tại Hoa Kỳ và có lẽ ở một vài nơi khác, có một quan niệm sai phổ biến là trạng nguyên có độc tính. Nguồn gốc của điều này có lẽ là do trên thực tế phần lớn các loài trong chi đại kích có chứa chất độc và có lẽ là do tên gọi của nó trong tiếng Anh (poinsettia) tương tự như từ poison (chất độc). Quan niệm sai này được lan truyền từ những lời đồn đại năm 1919 về một đứa trẻ 2 tuổi đã chết sau khi ăn lá trạng nguyên. Trong khi một sự thật là lá cây này không phải là độc, nhưng những người nhạy cảm với nhựa mủ (latex) có thể bị dị ứng và vì thế tốt nhất không nên đem cây trạng nguyên vào nhà đối với những người nhạy cảm. Nếu ăn phải lá trạng nguyên, đôi khi người hay động vật bị tiêu chảy hoặc nôn mửa .

Trong truyền thuyết
Một truyền thuyết Mario giải thích tại sao trạng nguyên lại gắn liền với Lễ Sinh Nhật. Chuyện kể rằng một đứa trẻ không thể kiếm được quà tặng cho Chúa Giê-su trong đêm Nô en đã nhổ nhiều cây cỏ dại mọc ven đường. Đứa trẻ biết rằng nếu một món quà khiêm tốn được trao tặng với một tình yêu, sẽ được chấp nhận trong mắt Chúa. Khi mang nó tới nhà thờ, những cây cỏ dại này nở ra thành các bông hoa đỏ và lục và giáo đoàn cảm nhận rằng họ đã chứng kiến một phép màu kỳ diệu của Chúa.

Người Aztec cổ đại coi trạng nguyên là biểu tượng của sự trong sạch. Hàng thế kỷ sau, những người Mexico theo Cơ đốc giáo đầu tiên đã chấp nhận trạng nguyên như là hoa Nô en cao quý của họ. Trạng nguyên Mexico, còn được biết đến như là hoa Nô en, hoa Giáng sinh (Christmas flower) tại Bắc Mỹ, được sử dụng trong nhiều như hoa trang trí trong dịp lễ Giáng sinh.

Tại Thổ Nhĩ Kỳ, trạng nguyên được gọi là "hoa Ataturk", do trạng nguyên là loài hoa ưa thích của Ataturk, người sáng lập ra Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay.

Một vài hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Cynthia Crossen, "Holiday's Ubiquitous Houseplant," Wall Street Journal, 19 tháng 12 năm 2000.
 Snopes on toxicity
 CSDL của USDA PLANTS, Ký hiệu EUPU9, E. pulcherrima Willd. cũ Klotzsch
 Trang về trạng nguyên của Đại học Illinois, UIUC
 Các câu thường hỏi và trả lời về trạng nguyên tại Master Gardener Kris
 Trạng nguyên tại châu Phi
 Bảng dữ liệu của Đại học bang Ohio.
 Các câu thường hỏi về trạng nguyên.
 Trạng nguyên trong nhà .
 Hardingnursery

P
Thực vật được mô tả năm 1834
Hoa
Cây cảnh
Cây Nô en


title: Nguyễn Trọng Cảnh

text:
Nguyễn Trọng Cảnh có thể là:
Trần Quốc Hoàn: tên thật là Nguyễn Trọng Cảnh (23 tháng 1 năm 1916 - 1986) là Bộ trưởng Công an đầu tiên của Việt Nam và tại chức trong thời gian dài nhất từ năm 1952 đến năm 1981.
Nguyễn Trọng Cảnh (nhà khoa học): được biết đến vì đạt điểm tuyệt đối 42/42, huy chương vàng Olympic Toán học Quốc tế lần thứ 44 năm 2003; Khi đạt huy chương với điểm tuyệt đối, Cảnh đang là học sinh của Trường Trung học phổ thông Chuyên, Đại học Sư phạm Hà Nội. Nguyễn Trọng Cảnh sau đó theo học với học bổng về Toán và Vật lý Lý thuyết tại các trường đại học hàng đầu của Pháp và hiện là 1 nhà nghiên cứu về Trí tuệ Nhân tạo.


title: Mitsubishi A6M Zero

text:
Mitsubishi A6M Zero (A để chỉ máy bay tiêm kích hoạt động trên tàu sân bay của Hải quân Đế quốc Nhật Bản, kiểu thứ 6, M viết tắt cho Mitsubishi) là máy bay tiêm kích hạng nhẹ hoạt động trên tàu sân bay được Không lực Hải quân Đế quốc Nhật Bản sử dụng từ năm 1940 đến năm 1945. Vào giai đầu Thế Chiến II, Mitsubishi A6M được đánh giá là máy bay tiêm kích hoạt động trên tàu sân bay tốt nhất thế giới, kết hợp tính cơ động xuất sắc và tầm bay xa; trong các hoạt động ban đầu, nó được ngưỡng mộ gần như là một huyền thoại. Tuy nhiên, đến năm 1942, sự phối hợp các chiến thuật không chiến cùng các máy bay mới tốt hơn đã giúp cho các phi công Mỹ có thêm khả năng đọ sức với Zero một cách cân bằng hơn. Không lực Hải quân Đế quốc Nhật Bản cũng sử dụng chúng như kiểu máy bay tiêm kích đặt căn cứ trên đất liền. Đến năm 1943, những hạn chế về thiết kế vốn có (giáp phòng thủ quá yếu nên rất dễ bị rơi khi trúng đạn và không có thùng nhiên liệu tự hàn kín) cộng với sự thiếu sót một loại động cơ mạnh hơn, khiến cho Zero dần dần kém hiệu quả hơn những máy bay tiêm kích mới hơn (như F6F Hellcat hay F4U Corsair) của Mỹ. Những mẫu tiêm kích này có hỏa lực, vỏ giáp, tốc độ, và đạt đến khả năng cơ động đều vượt trội hơn Zero. Cho dù Mitsubishi A6M đã lạc hậu vào năm [[1944], nhưng chúng vẫn không được thay thế hoàn toàn bởi những kiểu máy bay mới. Đến những năm cuối của cuộc chiến tranh tại Thái Bình Dương, Zero còn được sử dụng trong những nhiệm vụ tấn công cảm tử Kamikaze.

Thiết kế và phát triển

Khi kiểu máy bay tiêm kích Mitsubishi A5M vừa mới được đưa vào sử dụng vào đầu năm 1937, Hải quân Đế quốc Nhật Bản đã bắt đầu tìm kiếm một kiểu thay thế nó sau này. Vào tháng 5, họ phát hành bảng tiêu chuẩn 12-Shi cho một kiểu máy bay tiêm kích mới hoạt động trên tàu sân bay và gửi đến các hãng Nakajima và Mitsubishi. Cả hai công ty bắt đầu những công việc thiết kế sơ thảo trong khi chờ đợi những yêu cầu chi tiết hơn sẽ được gửi đến sau vài tháng.

Căn cứ vào những kinh nghiệm tác chiến của chiếc A5M tại Trung Hoa, Hải quân gửi các yêu cầu được cập nhật vào tháng 10. Chúng bao gồm một vận tốc 500 km/h (310 mph) ở độ cao 4000 m (13120 ft) và tốc độ lên cao 3000 m (9840 ft) trong vòng 3,5 phút. Nó phải bay được 2 giờ ở tốc độ tối đa hoặc 6 đến 8 giờ ở tốc độ bay đường trường với các thùng nhiên liệu phụ vứt được. Vũ khí bao gồm 2 pháo 20 mm và 2 súng máy 7,7 mm (0,303 inch) cùng 2 quả bom 30 kg (70 lb) hoặc 60 kg (130 lb). Mọi máy bay phải được trang bị hệ thống liên lạc radio đầy đủ, và kèm theo một bộ định hướng vô tuyến để dẫn đường tầm xa. Độ cơ động phải ít nhất tương đương với A5M, trong khi sải cánh phải ngắn hơn 12 m (39 ft) để phù hợp cho các tàu sân bay. Tất cả những điền kiện trên đây phải đạt được bằng các kiểu động cơ sẵn có, cũng là một giới hạn khác (động cơ trang bị cho Zero hiếm khi đạt trên 1000 mã lực cho mọi phiên bản).

Nhóm thiết kế Nakajima nghĩ rằng những yêu cầu trên không thể đạt được và rút lui khỏi cuộc cạnh tranh vào tháng 1 năm 1938. Jiro Horikoshi, thiết kế trưởng của Mitsubishi, cảm thấy có thể thực hiện được nếu chiếc máy bay được làm càng nhẹ càng tốt. Mọi biện pháp làm nhẹ cân được áp dụng. Hầu hết thân máy bay được làm bằng hợp kim nhôm T-7178, một cải tiến tuyệt mật được phát triển bởi người Nhật Bản cho riêng mục đích này. Nó nhẹ và chắc chắn hơn nhôm thường vào thời đó, nhưng giòn hơn. Ngoài ra, không có vỏ giáp để bảo vệ phi công, động cơ hay những bộ phận quan trọng; và thùng nhiên liệu tự hàn kín, một phát minh bắt đầu thông dụng vào lúc đó cũng bị bỏ qua. Điều này đã khiến cho Zero nhẹ hơn và nhanh nhẹn hơn hầu hết máy bay khác vào lúc bắt đầu cuộc chiến, nhưng cũng làm cho nó dễ bắt lửa và phát nổ chỉ sau khi trúng vài loạt đạn súng máy của đối thủ.

Với kiểu cánh đơn gắn thấp dạng bao lơn, càng đáp rộng xếp được và buồng lái kín, thiết kế không chỉ rất hiện đại hơn mọi kiểu Hải quân đã dùng, mà còn là một trong những kiểu hiện đại nhất trên thế giới. Zero có bộ cánh nâng được nhiều ở tốc độ chậm và có áp lực cánh rất thấp, cho phép nó có một tốc độ tròng trành rất thấp dưới 111 km/h (60 mph). Đây là nguyên nhân của khả năng lượn vòng  của kiểu máy bay này, cho phép nó lượn gắt hơn mọi máy bay tiêm kích Đồng Minh thời đó. Tốc độ lộn vòng được tăng cường bởi tấm lái thăng bằng đặt trên cánh điều khiển liệng sẽ được làm lệch ngược chiều lại cánh nhỏ giúp giảm nhẹ lực điều khiển. Điểm bất lợi là nó sẽ làm giảm hiệu quả lộn vòng ở tốc độ tối đa. Ở tốc độ 260 km/h (160 mph), A6M2 có tốc độ lộn vòng 56° mỗi giây. Vì độ linh hoạt của cánh, hiệu quả lộn vòng còn gần bằng 0 ở tốc độ 483 km/h (300 mph).

Tên gọi

A6M được biết đến nhiều nhất dưới tên gọi Zero do cách đặt tên của Hải quân Nhật: Máy bay chiến đấu trên tàu sân bay Đời 0 (tiếng Nhật: 零式艦上戦闘機, Rei shiki Kanjo sentoki), lấy từ hai số cuối của Năm đế chế (Nhật) 2600 (1940), khi nó được đưa vào hoạt động. Tại Nhật nó được gọi không chính thức là Rei-sen hay Zero-sen. Phi công Nhật thường gọi máy bay của họ là Zero-sen.

Tên mã chính thức do Đồng Minh đặt là Zeke Tên này nằm trong loạt đầu tiên của kiểu tên mã "hillbilly" do Đại tá Frank T. McCoy đặt ra, nhằm muốn có những cái tên nhanh chóng, dễ phân biệt và dễ nhớ. Khi hệ thống tên mã Đồng Minh được đưa ra áp dụng vào năm 1942, ông đã chọn một cách hợp lý cái tên "Zeke" dành cho "Zero". Sau này, hai phiên bản của chiếc máy bay tiêm kích không được nhận diện một cách rõ ràng, và được đặt những tên mã riêng: kiểu A6M2-N (phiên bản thủy phi cơ của Zero) được gọi là Rufe và phiên bản A6M3-32 ban đầu được gọi là Hap. Sau khi bị tướng "Hap" Arnold, tư lệnh Không lực Lục quân Hoa Kỳ phản đối, cái tên được chuyển thành Hamp.

Lịch sử hoạt động

Chiếc Zero đầu tiên (trước kiểu A6M2) được đưa ra hoạt động vào tháng 7 năm 1940. Vào ngày 13 tháng 9 năm 1940, Zero ghi được những chiến công không chiến đầu tiên khi 13 chiếc A6M2 do Trung úy Saburo Shindo dẫn đầu đã tấn công tốp máy bay của Trung Hoa Dân Quốc gồm 27 chiếc Polikarpov I-15 và I-16 do Liên Xô chế tạo, bắn rơi toàn bộ số máy bay này mà không bị thiệt hại. Trước khi được tái bố trí, trong vòng một năm, những chiếc Zero đã bắn rơi được 99 máy bay Trung Quốc. (Những nguồn khác cho là 266 chiếc.)

Lúc xảy ra cuộc tấn công Trân Châu Cảng, có 420 chiếc Zero hoạt động ở Thái Bình Dương. Kiểu 21 trang bị trên tàu sân bay là loại đối đầu với người Mỹ, hoạt động xa các tàu sân bay hơn là người ta nghĩ, với tầm hoạt động chiến đấu lên đến 2600 km (1600 dặm). Nhờ sự phối hợp giữa tính cơ động xuất sắc và tầm bay rất xa, Zero dễ dàng đánh bại số máy bay hỗn tạp mà Đồng Minh gửi đến Thái Bình Dương vào năm 1941; trong khi tầm hoạt động cực xa giúp nó xuất hiện trên những mặt trận khác nhau, khiến cho các cấp chỉ huy Đồng Minh tin rằng chúng có số lượng lớn hơn nhiều con số thực. Vì thế, Zero bắt đầu có được sự ngưỡng mộ lớn lao. Dù sao, Zero không thể đạt được ưu thế trên không tuyệt đối do sự phát triển những chiến thuật phù hợp và sự có mặt của những kiểu máy bay mới. Trong suốt Thế chiến II, Zero diệt được ít nhất 1550 máy bay Mỹ.

Phi công "Ách" Nhật Bản Saburo Sakai mô tả khả năng chịu đựng tổn hại của máy bay Đồng Minh đời đầu là yếu tố ngăn chặn Zero trở thành kẻ thống lĩnh tuyệt đối như sau:

Được thiết kế để tấn công, Zero dành ưu tiên cho tầm xa, độ cơ động và hỏa lực đánh đổi lấy sự bảo vệ — hầu hết đều không có thùng nhiên liệu tự hàn kín hay vỏ giáp — nên nhiều chiếc Zero kèm theo phi công bị mất dễ dàng trong chiến đấu. Trong giai đoạn đầu của chiến cuộc Thái Bình Dương, người Nhật huấn luyện phi công của họ kỹ lưỡng hơn Đồng Minh. Do đó, việc tổn thất phi công nặng nề không lường trước tại Trận chiến Biển San Hô và Trận Midway làm cho họ rất khó được bù đắp.

Với sự nhanh nhẹn cực kỳ của Zero, phi công Đồng Minh nhận ra rằng chiến thuật không chiến thích hợp chống lại Zero là giữ khoảng cách bên ngoài tầm bắn và tấn công lúc lên cao hay bổ nhào. Bằng cách dùng tốc độ và cần tránh sai lầm chết người muốn lượn vòng theo chiếc Zero; với những khẩu pháo hay súng máy hạng nặng 12,7mm (.50 cal) có thể mang theo sau này, chỉ cần một loạt đạn duy nhất cũng thường đủ hạ chiếc Zero. Những chiến thuật boom-and-zoom (bắn rồi chạy) này được áp dụng thành công tại Mặt trận Trung Hoa - Miến Điện - Ấn Độ bởi Nhóm phi công Tình nguyện Hoa Kỳ (AVG: American Volunteer Group) của Đội Phi Hổ (Flying Tigers) chống lại những máy bay Nakajima Ki-27 và Ki-43 của Lục quân Nhật có độ cơ động tương đương. Phi công AVG được huấn luyện để khai thác ưu thế của những chiếc Curtiss P-40; rất chắc chắn, vũ khí mạnh, nhanh hơn khi bổ nhào và khi bay ngang ở cao độ thấp, và tốc độ lộn vòng tốt.

Một cách cơ động quan trọng khác được đặt tên là "Thach Weave", đặt theo tên người đã phát minh ra nó, lúc đó là Thiếu tá John S. "Jimmy" Thach. Nó đòi hỏi 2 máy bay sẽ bay song song cách nhau khoảng 60 m (200 feet). Khi một chiếc Zero bám theo đuôi một trong hai chiếc của đội bay, hai chiếc sẽ lượn vòng hướng vào nhau. Nếu chiếc Zero tiếp tục theo đuổi mục tiêu ban đầu, nó sẽ lọt vào tầm ngắm của chiếc kia. Chiến thuật này được dùng với kết quả mỹ mãn tại Trận chiến Biển San Hô và trận Midway, và sau đó tại quần đảo Solomon, giúp bù đắp cho sự yếu kém của những chiếc máy bay Mỹ cho đến khi những kiểu máy bay mới được đưa vào sử dụng.

Quân đội Mỹ tìm thấy nhiều đặc tính độc đáo của A6M khi họ thu được một chiếc trên đảo Akutan thuộc quần đảo Aleut, Alaska. Phi công Tadayoshi Koga bị lạc quá xa khỏi căn cứ và hy vọng đáp khẩn cấp xuống lãnh thổ Hoa Kỳ, nhưng máy bay bị lật trên đất mềm và ông ta bị tử thương vì gãy đốt sống cổ. Chiếc máy bay hầu như nguyên vẹn được chở đến Căn cứ Không lực North Island, San Diego. Các thử nghiệm được tiến hành sau đó trên chiếc máy bay được sửa chữa không những chỉ ra những ưu điểm, mà đồng thời cũng cho thấy những thiếu sót trong thiết kế và tính năng bay.

Khi những chiếc Grumman F6F Hellcat, Vought F4U Corsair và Lockheed P-38 xuất hiện tại mặt trận Thái Bình Dương; A6M với động cơ yếu kém đã mất tính cạnh tranh. Trong không chiến với một chiếc F6F hay F4U, điểm mạnh duy nhất có thể nói về chiếc Zero trong giai đoạn này là, trong tay một phi công có kinh nghiệm, nó có thể cơ động tương đương với hầu hết các đối thủ. Sự giảm sút số phi công Nhật Bản kỳ cựu cũng là yếu tố đáng kể góp vào thắng lợi của Đồng Minh.

Dù sao, cho đến cuối chiến tranh, trong những bàn tay giỏi, Zero vẫn đáng sợ. Do sự thiếu hụt động cơ máy bay công suất cao và những sự cố xảy ra cho những kiểu máy bay thay thế, Zero tiếp tục được sản xuất đến năm 1945, với hơn 11000 chiếc thuộc tất cả các kiểu được chế tạo.

Các biến thể
A6M1, Đời 0 Nguyên mẫu
Chiếc nguyên mẫu A6M1 đầu tiên hoàn tất tháng 3 năm 1939, gắn động cơ Mitsubishi Zuisei-13 công suất 780 mã lực (580 kW) với bộ cánh quạt 2 cánh. Nó cất cánh lần đầu ngày 1 tháng 4, và vượt qua các thử nghiệm trong thời gian khá ngắn. Đến tháng 9, nó sẵn sàng cho Hải quân thử nghiệm với tên gọi "Máy bay A6M1 Tiêm kích từ tàu sân bay Đời 0", chỉ với một thay đổi đáng chú ý là cánh quạt 3 cánh để khắc phục vấn đề rung động.
A6M2, Đời 0 Kiểu 11 (零式艦上戦闘機一一型)

Trong khi Hải quân còn đang thử 2 chiếc nguyên mẫu, họ đề nghị chiếc thứ 3 sẽ gắn động cơ Nakajima Sakae-12 có công suất 940 mã lực (700 kW) thay vào đó. Mitsubishi cũng có động cơ cùng hạng của riêng họ là Mitsubishi Kinsei, nên họ rất miễn cưỡng khi sử dụng động cơ Sakae. Dù sao, khi chiếc A6M2 đầu tiên hoàn tất vào tháng 1 năm 1940, sức mạnh vượt trội hơn của động cơ Sakae thúc đẩy tính năng bay cải thiện rõ rệt hơn những tiêu chuẩn ban đầu.

Phiên bản mới tỏ ra rất hứa hẹn, nên Hải quân đặt hàng 15 chiếc và đưa sang Trung Quốc trước khi thử nghiệm hoàn tất. Chúng đến Mãn Châu vào tháng 7 năm 1940, và tham chiến lần đầu tại Trùng Khánh vào tháng 8. Ở đó, nó chứng minh cho thấy những chiếc Polikarpov I-16 và I-153 Liên Xô, vốn là những đối thủ của kiểu A5M đang được sử dụng, không thể nào đụng chạm được đến nó. Trong một trận chiến, 13 chiếc Zero đã bắn rơi 27 chiếc I-15 và I-16 trong vòng 3 phút mà không bị thiệt hại. Sau khi xem những báo cáo tác chiến, Hải quân lập tức đặt hàng sản xuất hằng loạt dưới tên gọi Đời 0 Kiểu 11.

Báo cáo về tính năng bay của Zero được gửi về Mỹ một cách chậm chạp, và bị đa số các viên chức quân đội bỏ qua, vì họ cho rằng người Nhật không có khả năng tạo ra những chiếc máy bay tốt như thế.

A6M2, Đời 0 Kiểu 21 (零式艦上戦闘機二一型)

Sau khi giao được 65 chiếc, tháng 11 năm 1940, một cải tiến nữa được đưa vào dây chuyền sản xuất, đó là cánh gập để có thể đậu vừa trên những tàu sân bay. "Kiểu 21" xuất hiện là phiên bản được sản xuất nhiều nhất vào thời kỳ đầu chiến tranh. Khi các dây chuyền chuyển sang kiểu tiếp theo, đã có 740 chiếc Kiểu 21 do Mitsubishi và thêm 800 chiếc do Nakajima sản xuất. Hai phiên bản khác của Kiểu 21 được chế tạo với số lượng nhỏ: thủy phi cơ A6M2-N "Rufe" do Nakajima chế tạo dựa trên Kiểu 11 với thay đổi nhỏ trên cánh đuôi, và phiên bản huấn luyện 2 chỗ ngồi A6M2-K với tổng cộng 508 chiếc do Hitachi và Xưởng Không lực Hải quân Sasebo chế tạo.

A6M3, Đời 0 Kiểu 32 (零式艦上戦闘機三二型)
Cuối năm 1941, Nakajima giới thiệu động cơ Sakae 21 có sử dụng bộ siêu tăng áp nhằm cải thiện tính năng bay ở tầm cao, có công suất 1130 mã lực (840 kW). Kế hoạch dự trù áp dụng kiểu động cơ này lên chiếc Zero trong thời hạn nhanh nhất.

Động cơ Sakae mới hơi nặng và dài hơn do có bộ siêu tăng áp lớn, làm dịch chuyển trọng tâm trên khung máy bay cũ ra phía trước. Để hiệu chỉnh, khung động cơ phải lùi 200 mm (8 inch) về phía buồng lái. Việc này làm giảm dung lượng thùng nhiên liệu chính (đặt ngay sau động cơ) từ 518 lít (137 gal) xuống còn 470 lít (120 gal). Cải tiến chính khác là cánh được bỏ bớt phần gấp lên, thành kiểu cánh không gấp. Cánh cũng cho phép có trữ lượng đạn nhiều hơn, đến 100 viên đạn cho mỗi khẩu pháo 20 mm. Những thay đổi này đủ nhiều để phía Mỹ đặt tên mã mới là Hap. Tên này chỉ tồn tại trong thời gian ngắn, do có sự phản đối của Tư lệnh Không lực Lục quân Hoa Kỳ, tướng Henry "Hap" Arnold, nên buộc phải đổi sang Hamp. Không lâu sau, người ta nhận ra nó chỉ đơn giản là một phiên bản Zeke mới.

Những thay đổi trên thiết kế cánh mang lại hiệu quả về tính năng bay nhiều hơn mong đợi. Cánh nhỏ hơn nên lộn vòng tốt hơn, và sức cản thấp cho phép tốc độ bổ nhào tăng lên đến 670 km/h (420 mph). Điểm bất lợi là giảm tính cơ động và tầm bay do việc giảm lực nâng cánh lẫn thùng nhiên liệu. Phi công thường than phiền về cả hai điểm yếu này, và tầm bay bị giảm gây ảnh hưởng đáng kể trong chiến dịch Solomons năm 1942.

Kiểu 32 được giao lần đầu vào tháng 4 năm 1942, nhưng nó chỉ được sản xuất trong thời gian ngắn, với 343 chiếc được chế tạo.

A6M3, Đời 0 Kiểu 22 (零式艦上戦闘機二二型)
Nhằm khắc phục những khiếm khuyết của Kiểu 32, một phiên bản mới của Kiểu 21 cánh gập, chứa nhiên liệu trong cánh và đế để mang thêm thùng nhiên liệu phụ vứt được có dung tích 330 lít (90 gal) trên mỗi cánh được giới thiệu. Dự trữ nhiên liệu bên trong được tăng lên 570 lít (137 gal) giúp lấy lại được tầm bay xa bị mất.

Vì khung máy bay được lấy lại từ Kiểu 32 với cùng kiểu động cơ, nó được Hải quân đặt tên Kiểu 22, trong khi Mitsubishi gọi nó là A6M3a. Kiểu mới được bắt đầu sản xuất từ tháng 12 năm 1942, và có 560 chiếc được sản xuất. Công ty cũng chế tạo vài kiểu mẫu để đánh giá, được trang bị pháo "Kiểu 5" 30 mm dưới tên gọi A6M3b (Kiểu 22b).

A6M4, Đời 0 Kiểu 41 (零式艦上戦闘機四一型)
Tên A6M4 được áp dụng cho hai chiếc A6M2 lắp thử nghiệm động cơ siêu turbo tăng áp Sakae thiết kế để hoạt động ở tầm cao. Công việc thiết kế, cải tiến và thử nghiệm hai chiếc nguyên mẫu này thuộc trách nhiệm của Xưởng không lực Hải quân thứ I (第一海軍航空廠, Dai-Ichi Kaigun Gijitshusho) tại Yokosuka trong năm 1943. Việc thiếu thốn hợp kim thích hợp dùng cho việc chế tạo bộ siêu tăng áp cũng như các ống dẫn liên quan, gây ra sự cố các ống dẫn bị vỡ, gây cháy. Vì vậy, việc phát triển tiếp tục kiểu A6M4 bị ngừng lại. Tuy nhiên, chương trình này cung cấp các thông tin hữu ích để thiết kế các kiểu trong tương lai, và việc chế tạo được tăng tốc cho kiểu thông dụng hơn A6M5, đang được Jukogyo K.K. của Mitsubishi phát triển.

A6M5, Đời 0 Kiểu 52 (零式艦上戦闘機五二型)

Được xem là phiên bản có hiệu quả nhất, A6M5 Kiểu 52 được phát triển nhằm đối đầu với những chiếc Hellcat và Corsair vượt trội nhờ sức mạnh động cơ và vũ khí trang bị. Phiên bản này là phiên bản nâng cấp đơn giản từ A6M3 Kiểu 22, có cánh không gập được và vỏ bọc cánh dày hơn, cho phép tốc độ bổ nhào nhanh hơn, cũng như cải tiến hệ thống thải khí, với bốn ống thải mỗi bên giúp tăng hiệu quả. Cải tiến cánh thu ngắn để tăng độ lượn vòng của A6M3 giờ đây được tích hợp.
Các biến thể nhỏ bao gồm:
 A6M5a Kiểu 52a «Kou»: Trang bị pháo "Kiểu 99-II" với bộ nạp đạn dây chuyền loại "Mk 4", thay cho nạp đạn trống loại "Mk 3", cho phép trữ lượng đạn nhiều hơn (125 viên so với 100 viên).
 A6M5b Kiểu 52b «Otsu»: Được gắn kính chống đạn, bộ dập lửa cho thùng nhiên liệu và một súng máy "Kiểu 3" 13,2 mm thay thế cho súng máy "Kiểu 97" 7,7 mm được gắn phía trước bên thân trái. Vũ khí lớn hơn, yêu cầu phải có nắp động cơ mở rộng, dẫn đến kiểu dáng bất đối xứng đặc trưng trên nóc nắp động cơ.
 A6M5c Kiểu 52c «Hei»: Có kính chống đạn dày 5,5 cm(2,2 inch) và vỏ giáp cho ghế ngồi phi công. Một số vị trí đặc biệt trên cánh được làm dày hơn nữa để gia tăng tốc độ bổ nhào. Được trang bị ba súng máy 13,2 mm, một khẩu trên nắp động cơ và hai khẩu ở hai cánh; hai pháo "Kiểu 99-II" 20 mm và thùng nhiên liệu phụ dung tích 367 lít, thường được thay bằng một quả bom 250 kg.
A6M5 đạt tốc độ tối đa 540 km/h (340 mph) và đạt đến độ cao 8000 m (26250 ft) trong 9 phút 57 giây. Các phiên bản khác là loại tiêm kích bay đêm A6M5d-S, được cải tiến để chiến đấu ban đêm, trang bị một pháo "Kiểu 99" 20 mm gắn lui vào buồng lái; và loại huấn luyện 2 chỗ ngồi A6M5-K "Zero-Reisen"(kiểu l22) cũng do Mitsubishi sản xuất.

A6M6c, Đời 0 Kiểu 53c (零式艦上戦闘機五三型丙)
Tương tự như phiên bản A6M5c, nhưng có bình nhiên liệu cánh tự hàn và trang bị động cơ Nakajima Sakae-31a có phun hỗn hợp nước - methanol để tăng tốc.

A6M7, Đời 0 Kiểu 63 (零式艦上戦闘機六三型)
Tương tự như phiên bản A6M6, nhưng được dự định cho vai trò tấn công cảm tử Thần Phong (Kamikaze).

A6M8, Đời 0 Kiểu 64 (零式艦上戦闘機六四型)
Tương tự như phiên bản A6M6, nhưng loại động cơ Sakae (lúc này đã ngưng sản xuất) được thay thế bằng kiểu động cơ Mitsubishi Kinsei-62 công suất 1560 mã lực (1164 kW), mạnh hơn 60% so với động cơ trên phiên bản A6M2. Điều này đã khiến phải cải biến rộng rãi nắp động cơ và mũi máy bay. Cửa lấy gió cho bộ chế hòa khí lớn hơn nhiều, thêm một ống dẫn dài, tương tự như trên chiếc Nakajima B6N Tenzan và một mũ cánh quạt lớn hơn, giống máy bay Yokosuka D4Y Suisei. Nắp động cơ lớn hơn, dẫn tới việc loại bỏ súng máy gắn trên nắp động cơ, nhưng các vũ khí khác hầu như không đổi so với "Kiểu 52c" Hei với hai pháo 20 mm và hai súng máy 13,2 mm. Thêm vào đó, Kiểu 64 được cải biến để mang hai thùng nhiên liệu phụ vứt được có dung tích 150 lít (40 gal) trên hai cánh, nhằm mang thêm một quả bom nặng 250 kg (550 lb) được gắn trên đế giữa thân. Hai chiếc nguyên mẫu được hoàn tất vào tháng 4 năm 1945, nhưng tình hình hỗn loạn của nền công nghiệp Nhật Bản và việc chiến tranh kết thúc đã đặt dấu chấm hết cho kế hoạch sản xuất 6300 chiếc kiểu này, không có chiếc nào được sản xuất.

Các nước sử dụng

Các nước sử dụng chính

 Không lực Hải quân Đế quốc Nhật Bản

 Không quân Hoàng gia Thái Lan
Các nước sử dụng máy bay chiếm được hoặc sau chiến tranh

 Không quân Trung Hoa Dân Quốc

 Không quân Pháp

 Không quân Indonesia

 Không lực Lục quân Hoa Kỳ

Những chiếc còn sống sót

Nhiều chiếc Zero còn sống sót sau chiến tranh hiện đang được trưng bày tại Nhật Bản (Aichi, Bảo tàng Khoa học Tokyo, Hiroshima, Hamamatsu, MCAS Iwakuni và Shizuoka), Trung Quốc (Bắc Kinh), Hoa Kỳ (Bảo tàng Quốc gia Hàng không và Không gian, Bảo tàng Quốc gia Không quân Hoa Kỳ, Bảo tàng Quốc gia Không lực Hải quân, Bảo tàng Không quân Thái Bình Dương và Bảo tàng Hàng không và Không gian San Diego) và Anh Quốc (Duxford) cũng như tại Bảo tàng Chiến tranh Auckland ở New Zealand. Một chiếc A6M2-21 được phục hồi với ký hiệu đuôi V-173 do phi công Saburo Sakai điều khiển đã bị rơi tại Lae và hiện đang trưng bày tại Bảo tàng Chiến tranh Australian tại Canberra.

Một số chiếc Zero hiện còn trong tình trạng bay được; hầu hết đã được thay thế động cơ bằng các kiểu tương đương do Mỹ chế tạo; ngoại trừ một chiếc duy nhất thuộc Bảo tàng Planes of Fame có số hiệu đuôi "61-120" (xem liên kết ngoài bên dưới) còn giữ lại kiểu động cơ Sakae nguyên thủy. Cho dù không thực sự là một phiên bản còn sống sót, chiếc Zero "Blayd" là kết quả của công việc phục chế dựa trên các linh kiện nguyên thủy của Zero. Để được xem là một công trình "phục hồi", các nhà chế tạo đã sử dụng một phần nhỏ linh kiện bộ càng đáp nguyên thủy được khôi phục từ một chiếc Zero ở Nam Thái Bình Dương. Chiếc máy bay này giờ đây được trưng bày tại Bảo tàng Hàng không Fargo ở Fargo, Bắc Dakota.

Sự hiếm hoi của những phiên bản Zero còn bay được buộc phải sử dụng kiểu máy bay một chỗ ngồi T-6 Texan, được cải biến bề ngoài và được sơn ký hiệu Nhật Bản, nhằm mô phỏng Zero khi quay các bộ phim Tora! Tora! Tora!, The Final Countdown và nhiều phim nhựa và phim truyền hình khác có xuất hiện kiểu máy bay này.

Đặc điểm kỹ thuật (A6M2 Đời 0 Kiểu 21)
Tham khảo: The Great Book of Fighters

'Đặc tính chung
 Đội bay: 01 người
 Chiều dài: 9,06 m (29 ft 9 in)
 Sải cánh: 12,0 m (39 ft 4 in)
 Chiều cao: 3,05 m (10 ft 0 in)
 Diện tích bề mặt cánh: 22,44 m² (241,5 ft²)
 Tỉ lệ dài/rộng cánh: 6,4
 Trọng lượng không tải: 1.680 kg (3.704 lb)
 Trọng lượng có tải: 2.410 kg (5.313 lb)
 Động cơ: 1 x động cơ Nakajima Sakae 12 bố trí hình tròn, công suất 840 mã lực (709 kW)

Đặc tính bay
 Tốc độ lớn nhất: 660  km/h (356 knot, 410 mph)
 Tốc độ nhanh nhất tiêu biểu: 510 km/h (287 knot, 331 mph) ở độ cao 4400 m (14930 ft)
 Tầm bay tối đa: 3105 km (1.929 miles)
 Trần bay: 10000 m (33000 ft)
 Tốc độ lên cao: 15,7 m/s (3.100 ft/min)
 Áp lực cánh: 107,4 kg/m² (22,0 lb/ft²)
 Tỉ lệ công suất/khối lượng: 0,294 W/kg (0,18 hp/lb)

Vũ khí

 Súng:
 2 × súng máy 7,7 mm "Kiểu 97" ở nắp động cơ, 680 viên đạn mỗi khẩu.
 2 × pháo 20 mm "Kiểu 99" trên cánh, 60 viên đạn mỗi khẩu.
 Bom:
 2 × bom 60 kg (132 lb) hoặc
 2 × bom 250 kg (551 lb) cố định để tấn công kiểu kamikaze (Thần Phong).

Tham khảo

Chú thích

Thư mục
 Bueschel, Richard M. Mitsubishi A6M1/2/-2N Zero-Sen in Imperial Japanese Naval Air Service. Canterbury, Kent, UK: Osprey Publications Ltd., 1970. ISBN 0-85045-018-7.
 Francillon, René J. The Mitsubishi A6M2 Zero-Sen (Aircraft in Profile number 129). Leatherhead, Surrey, UK: Profile Publications Ltd., 1966.
 Francillon, René J. The Mitsubishi A6M3 Zero-Sen ("Hamp") (Aircraft in Profile number 190). Leatherhead, Surrey, UK: Profile Publications Ltd., 1967.
 Francillion, R.J. Japanese Aircraft of the Pacific War. London:Putnam, 1970, ISBN 0-370-00033-1.
 Glancey, Jonathan. Spitfire: The Illustrated Biography. London: Atlantic Books, 2006. ISBN 978-1-84354-528-6.
 Green, William and Gordon Swanborough. The Great Book of Fighters. St. Paul, Minnesota: MBI Publishing, 2001. ISBN 0-7603-1194-3.
 Gunston, Bill. Aircraft of World War 2. London: Octopus Books Limited, 1980. ISBN 0-7064-1287-7.
 Jackson, Robert. Combat Legend: Mitsubishi Zero. Ramsbury, Marlborough, Wiltshire, UK: Airlife Publishing, 2003. ISBN 1-84037-398-9.
 Juszczak, Artur. Mitsubishi A6M Zero. Tarnobrzeg, Poland/Redbourn, UK: Mushrom Model Publications, 2001. ISBN 83-7300-085-2.
 Marchand, Patrick and Junko Takamori. (Illustrator). A6M Zero (Les Ailes de Gloire 2) (bằng tiếng Pháp). Le Muy, France: Editions d’Along, 2000. ISBN 2-914403-02-X.
 Matricardi, Paolo. Aerei Militari. Caccia e Ricognitori (in Italian). Milano: Mondadori Electa, 2006.
 Mikesh, Robert C. Warbird History: Zero, Combat & Development History of Japan's Legendary Mitsubishi A6M Zero Fighter. Osceola, Wisconsin: Motorbooks International, 1994. ISBN 0-87938-915-X.
 Mikesh, Robert C. and Rikyu Watanabe (Illustrator). Zero Fighter. London: Jane's Publishing Company Ltd., 1981. ISBN 0-7106-0037-2.
 Nohara, Shigeru. A6M Zero in Action (Aircraft #59). Carrollton, Texas: Squadron/Signal Publications, Inc., 1983. ISBN 0-89747-141-5.
 Nohara, Shigeru. Mitsubishi A6M Zero Fighter (Aero Detail 7) (in Japanese with English captions). Tokyo, Japan: Dai Nippon Kaiga Company Ltd., 1993. ISBN 4-499-22608-2.
 Okumiya, Masatake và Jiro Horikoshi (with Martin Caidin, ed.). Zero! The Story of Japan's Air War in the Pacific: 1941-45. New York: Ballantine Books, 1956. No ISBN.
 Parshall, Jonathan and Anthony Tully. Shattered Sword; The Untold Story of the Battle of Midway. Washington D.C, USA: Potomac Books Inc., 2007. ISBN 978-1-57488-924-6 (paperback).
 Richards, M.C. and Donald S. Smith. Mitsubishi A6M5 to A6M8 'Zero-Sen' ('Zeke 52')(Aircraft in Profile number 236). Windsor, Berkshire, UK: Profile Publications Ltd., 1972.
 Sakaida, Henry. Imperial Japanese Navy Aces, 1937–45. Botley, Oxford, UK: Osprey Publishing Ltd., 1998. ISBN 1-85532-727-9.
 Sakaida, Henry. The Siege of Rabaul. St. Paul, Minnesota: Phalanx Publishing, 1996. ISBN 1-883809-09-6.
 Sheftall, M.G. Blossoms in the Wind: Human Legacies of the Kamikaze. New York: NAL Caliber, 2005. ISBN 0-451-21487-0.
 Willmott, H.P. Zero A6M. London: Bison Books, 1980. ISBN 0-89009-322-9.
 Wilson, Stewart. Zero, Hurricane & P-38, The Story of Three Classic Fighters of WW2 (Legends of the Air 4). Fyshwick, Australia: Aerospace Publications Pty Ltd., 1996. ISBN 1-875671-24-2.

Mô hình thu nhỏ máy bay

 Criner, Brian. Modelling the Mitsubishi A6M Zero. Botley, Oxford, UK: Osprey Publishing Ltd., 2006. ISBN 1-84176-866-9.
 Lochte, Arthur. Mitsubishi A6M Zero (Modelmania 6) (Bilingual Polish/English). Gdańsk, Poland: AJ-Press, 2000 (2nd expanded edition 2006). ISBN 83-7237-062-1.

Liên kết ngoài
 Tour A6M5 Zero cockpit
 Mitsubishi A6M Zero Japanese fighter aircraft - design, construction, history
 WW2DB: A6M Zero
 www.j-aircraft.com: Quotes A6M
 THE MITSUBISHI A6M ZERO at Greg Goebel's AIR VECTORS
 Imperial Japanese Navy's Mitsubishi A6M Reisen
 Planes of Fame Museum's Flightworthy A6M5 Zero No. "61-120"
 War Prize: The Capture of the First Japanese Zero Fighter in 1941
 零戦の美しさ Beauty of the Zerosen
 Giới thiệu sơ Zero trong thế chiến thứ hai 1
 Giới thiệu sơ Zero trong thế chiến thứ hai 2
 Giới thiệu sơ Zero trong thế chiến thứ hai 3

Nội dung liên quan

Máy bay liên quan
 Nakajima A6M2-N

Máy bay tương tự

 Bell XP-77
 Curtiss-Wright CW-21
 Curtiss P-40 Warhawk
 Grumman Wildcat
 Messerschmitt Bf 109
 Nakajima Ki-43
 Supermarine Spitfire

Trình tự thiết kế
 A3N - A4N - A5M - A6M - A7M

Danh sách liên quan
 Danh sách máy bay chiến đấu
 Danh sách máy bay quân sự Nhật Bản
 Danh sách máy bay trong Chiến tranh Thế giới II
 Danh sách máy bay tiêm kích

Máy bay Mitsubishi
Máy bay quân sự Nhật Bản thập niên 1930
Máy bay tiêm kích Nhật Bản
Máy bay huấn luyện
Máy bay cánh dưới
Máy bay hoạt động trên tàu sân bay
Tấn công Trân Châu Cảng
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Colymbetes minimus

text:
Colymbetes minimus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Zaitzev miêu tả khoa học năm 1908.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Colymbetes


title: Sphaeroderma chiengmaica

text:
Sphaeroderma chiengmaica là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Kimoto miêu tả khoa học năm 2000.

Chú thích

Tham khảo

Sphaeroderma


title: Elazığ

text:
Elâzığ ( hay ; ; Kh'arberd/Harput, ; Ḥarfuṭ/Kharpuṭ) là một thành phố nằm trong tỉnh Elâzığ của Thổ Nhĩ Kỳ. Thành phố Elâzığ có diện tích km2, dân số thời điểm năm 2009 là 305.787 người, dân số năm 2010 là 331.479 người. Đây là thành phố lớn thứ 22 tại Thổ Nhĩ Kỳ. Thành phố nằm trên một đồng bằng có độ cao 1067 mét trên mực nước biển. Elâzığ bị động đất năm 2010.
Elâzığ ban đầu phát triển như là một sự mở rộng của thành phố lịch sử Harput, một thành phố nằm trên đồi và khó đến vào mùa đông.
Một trong những nhân tố quyết định sự phát triển của thành phố này là quá trình xây đập Keban thủy điện từ thập niên 1970 nằm cách thành phố 45 km. Đập này đã tạo ra hồ chứa nước nhân tạo.

Khí hậu

Thành phố kết nghĩa

  Akmola (tỉnh), Kazakhstan
  Mamusha, Kosovo

Tham khảo

Nguồn

Đọc thêm

Liên kết ngoài

 Municipality's official website
 Governor's official website

Thành phố của Thổ Nhĩ Kỳ
Tỉnh Elazığ
Huyện thuộc tỉnh Elazığ


title: Allanit

text:
Allanit là một khoáng vật silicat đảo kép nằm trong nhóm epidot có chứa một lượng nhất định các nguyên tố đất hiếm. Khoáng vật có mặt chủ yếu trong sét các trầm tích giàu sét bị biến chất và trong các đá mácma felsic. Nó có công thức tổng quát là A2M3Si3O12[OH] với A scó thể là các cation lớn như Ca2+, Sr2+, và các nguyên tố đất hiếm và M là Al3+, Fe3+, Mn3+, Fe2+, hoặc Mg2+.

Tham khảo

Silicat đảo kép
Khoáng vật calci
Khoáng vật sắt
Khoáng vật hệ đơn nghiêng


title: Haplochromis mylergates

text:
Haplochromis mylergates là một loài cá đã tuyệt chủng thuộc họ Cichlidae. Nó từng được tìm thấy ở Kenya, Tanzania, và Uganda.

Nguồn
 Kaufman, L. 1996. Haplochromis mylergates. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 4 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Haplochromis
Loài cực kỳ nguy cấp


title: Arengosse

text:
Arengosse là một xã thuộc tỉnh Landes ở vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp

Xem thêm
 Xã của tỉnh Landes

Biến động dân số

Tham khảo

Xã của Landes


title: Ocotea oocarpa

text:
Ocotea oocarpa là một loài thực vật thuộc họ Lauraceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo
 Muriel, P. & Pitman, N. 2004. Ocotea oocarpa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
O
Thực vật loài thiếu dữ liệu


title: Creuse, Somme

text:
Creuse là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D162, khoảng 7 dặm Anh về phía tây nam của Amiens.

Địa điểm nổi bật

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Creuse trên trang mạng của INSEE
 Creuse trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: Tricking

text:
Tricking là một môn thể thao không va chạm, là sự kết hợp của các môn võ khác nhau như taekwondo, wushu, karate hoặc capoeira và thêm vào đó một chút mùi vị của breakdance, kết hợp với môn nhào lộn và thể dục dụng cụ.

Lịch sử
Gốc rễ của môn thể thao "ngầm" này được xuất hiện lần đầu vào khoảng những năm 80 tại một giải karate, khi mà họ bắt đầu thi đấu bằng các bài biểu diễn theo nhạc và một trong những người đầu tiên khai sinh ra môn tricking là Jean Frentte. Tuy vậy so với Tricking thời điểm hiện tại thì thể loại tricking sơ khai này khác rất nhiều, khi đó chưa có các động tác nhào lộn...

Thể loại tricking như hiện nay được xuất hiện từ những năm 90 thế kỉ 20 và đầu thế kỉ 21. Những tên tuổi như Hon Valera hoặc Kim Do và nhiều nhân vật khác nữa đã đưa môn thể thao này sang một hướng đi mới, khi mà võ thuật, nhào lộn và thể dục dụng cụ được hòa nhập lại với nhau, và cùng với đó đã có trang web  với mục đích quảng cáo cho môn thể thao mới này.

Tham khảo

Võ thuật châu Âu
Thể dục
Thể dục dụng cụ


title: Ban Siêu

text:
Ban Siêu (32 – 102) là nhà quân sự và cũng là nhà ngoại giao thời Đông Hán trong lịch sử Trung Quốc.

Ban Siêu đã nhiều lần lập chiến công đánh dẹp quân Hung Nô. Vùng Tây Vực được ông bảo vệ an toàn và Con đường tơ lụa được ông khai thông. Ban Siêu được phong làm Định Viễn hầu, làm quan cai trị Tây Vực trong 31 năm, buộc các xứ vùng Tây Vực phải thần phục nhà Đông Hán. Sau đó, ông cáo quan về quê an dưỡng tuổi già.

Gia phả

Tham khảo

 The Tarim Mummies. J.P. Mallory and Victor H. Mair (2000). Thames & Hudson. ISBN 0-500-05101-1

Sinh năm 32
Mất năm 102
Nhà thám hiểm Trung Quốc
Nhân vật quân sự Đông Hán
Hầu tước nhà Hán


title: Ghosia Bazar

text:
Ghosia Bazar là một thị xã và là một nagar panchayat của quận Sant Ravidas Nagar thuộc bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Ghosia Bazar có dân số 15.778 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Ghosia Bazar có tỷ lệ 38% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 46%, và tỷ lệ cho phái nữ là 29%. Tại Ghosia Bazar, 20% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh


title: Asbecesta dimidiaticornis

text:
Asbecesta dimidiaticornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Asbecesta


title: Alba-la-Romaine

text:
Alba-la-Romaine là một xã ở tỉnh Ardèche, vùng Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ardèche

Tham khảo

Albalaromaine


title: Licey-sur-Vingeanne

text:
Licey-sur-Vingeanne  là một xã ở tỉnh Côte-d’Or trong vùng Bourgogne-Franche-Comté, phía đông nước Pháp. Khu vực này có độ cao trung bình 223 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Liceysurvingeanne


title: Agrypnus wallacei

text:
Agrypnus wallacei là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1874.

Chú thích

Tham khảo

Agrypnus


title: Taizonia doeberli

text:
Taizonia doeberli là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Taizonia


title: Dicranomyia lapazensis

text:
Dicranomyia lapazensis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Barrea

text:
Barrea là một đô thị thuộc tỉnh L'Aquila trong vùng Abruzzo Ý. Đô thị này có diện tích 87 km², dân số 766 người. Các đô thị giáp ranh gồm: Alfedena, Civitella Alfedena, Picinisco (FR), Rivisondoli, Roccaraso, Scanno, Scontrone, Settefrati (FR), Villetta Barrea

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh L'Aquila


title: Remenoville

text:
Remenoville  là một xã thuộc tỉnh Meurthe-et-Moselle trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 265 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Saint-Pierrevillers

text:
Saint-Pierrevillers là một commune thuộc tỉnh Meuse trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Meuse

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Meuse


title: Moutier-d'Ahun

text:
Moutier-d’Ahun là một xã thuộc tỉnh Creuse trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 362 mét trên mực nước biển.

Địa lý
Thị trấn có cự ly  về phía đông nam Guéret tại giao lộ các tuyến đường D16, D13 và D942. Sông Creuse chảy qua giữa thị trấn.

Dân số

Địa điểm nổi bật
 Nhà thờ,  từ thế kỷ 14.
 Cầu đá Trung cổ.

Liên kết ngoài
 Moutier-d’Ahun on the Quid website

Tham khảo

Xã của Creuse


title: Liên đoàn Taekwondo thế giới

text:
Liên đoàn Taekwondo thế giới (tiếng Anh: World Taekwondo Federation hay WTF) là một tổ chức được Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) công nhận là liên đoàn thể thao quản lý môn võ Taekwondo ở tầm quốc tế. WTF được thành lập trong hội nghị ngày 28 tháng 5 năm 1973 tại Kukkiwon, Seoul, Hàn Quốc với 35 đại diện cho các quốc gia tham dự, sau khi Liên đoàn Taekwon-Do quốc tế (ITF) rời khỏi Hàn Quốc.

Lịch sử hình thành
Theo các tài liệu lịch sử Taekwondo của WTF, thì Taekwondo hình thành từ một môn thể thao đối kháng của Triều Tiên là Taekkyon. Do tính đối kháng có thể sử dụng như bộ môn chiến đấu không vũ khí, Taekkyon bị chính quyền Nhật Bản cấm đoán sự phát triển trong thời kỳ đô hộ Triều Tiên.

Tuy nhiên, Taekkyon vẫn được lén lút truyền dạy trong dân gian nhưng với những tên gọi khác nhau và ẩn trong các môn võ thuật Nhật Bản vốn không bị cấm đoán như Tang Soo Do (당수도), Kwon Bop (권법)... thậm chí là Karate Triều Tiên. Sau Thế chiến thứ hai, Taekkyon được người Triều Tiên truyền bá trở lại và lấy lại tên cũ.

Với nỗ lực xây dựng lại tinh thần dân tộc, tổng thống Hàn Quốc Lý Thừa Vãn đã có những quan tâm trong việc khuếch trương mạnh mẽ những giá trị truyền thống Triều Tiên. Sau lần chứng kiến buổi biểu diễn võ thuật của binh sĩ Sư đoàn Bộ binh 29 tại đảo Cheju tháng 9 năm 1954, Lý đã ra lệnh phục hồi và đẩy mạnh việc truyền bá môn võ thuật truyền thống Taekkyon. Đầu năm 1955, một ủy ban đặc biệt được thành lập theo chỉ thị của tổng thống bao gồm các nhân sĩ trí thức, giáo sư, sử gia và các chính khách uy tín để đặt tên cho môn võ Triều Tiên nhằm quảng bá trong đại chúng. Ngày 11 tháng 4 năm 1955, ủy ban công bố tên gọi Taekwon-Do thay cho các tên gọi khác trong dân gian.

Năm 1958, nhân dịp sinh nhật của mình, Lý đã mời một bậc thầy còn sót lại của môn Taekkyon là Song Duk-Ki đến biểu diễn tại dinh tổng thống. Năm 1959, Hiệp hội Taekwondo Hàn Quốc (한국 태권도 협회, KTA) được thành lập với Choe Hong Hui làm Chủ tịch. Với nỗ lực của Choe và 12 võ sư đầu tiên, Taekwondo đã được truyền bá đến 18 quốc gia chỉ trong một thời gian ngắn. Năm 1966, Choe thành lập Liên đoàn Taekwondo quốc tế (ITF). Quy mô của Taekwondo bắt đầu lan rộng ra thế giới.

Vào năm 1967, KTA đặt ra hệ thống các bài quyền cao cấp dành cho đai đen gồm Koryo, Keumgang, Taebaek, Pyongwon, Shipjin, Jittae, Cheongkwon, Hansoo, và Ilyo.

Ngày 21 tháng 1 năm 1971, võ sư Un Yong Kim trở thành vị chủ tịch nhiệm kỳ thứ sáu của KTA. Ngày 19 tháng 11 năm 1971, tổ chức Kukkiwon (국기원, Quốc kỹ quán) được thành lập với mục đích thống nhất những quy định của bộ môn Taekwondo trên toàn quốc. Tuy nhiên, chưa đầy một năm sau đó, Choe, vị chủ tịch đầu tiên của KTA và ITF lưu vong sang Canada.

Năm 1973, Un tiếp tục đắc cử nhiệm kỳ thứ 7 của KTA. Từ ngày 25 đến 27 tháng 5 năm 1973, giải Vô địch Taekwondo Thế giới lần thứ nhất được KTA và Kukkiwon tổ chức tại Hàn Quốc, với sự tham gia của 200 võ sĩ đến từ 19 quốc gia. Ngay sau giải, ngày 28 tháng 5 năm 1973, Liên đoàn Taekwondo thế giới (World Taekwondo Federation - WTF) được tuyên bố thành lập với 35 thành viên, với Tiến sĩ Un Yong Kim làm Chủ tịch với nhiệm kỳ 4 năm.

Với sự hỗ trợ của chính quyền Hàn Quốc, WTF nhanh chóng vượt qua ITF để trở thành tổ chức Taekwondo lớn nhất thế giới. Năm 1975, WTF gia nhập tổ chức Các Liên đoàn và Hiệp hội Thể thao quốc tế (General Association of International Sports Federations -GAISF). Tháng 5 năm 1976, hội nghị Liên minh Taekwondo Âu châu (European Taekwondo Union) được tổ chức tại Barcelona, Tây Ban Nha. Tháng 10 cùng năm, hội nghị Liên minh Taekwondo Á châu (Asian Taekwondo Union) được tổ chức tại Melbourne, Australia. Tháng 9 năm 1978, hội nghị Liên minh Taekwondo liên Mỹ châu (Pan American Taekwondo Union) được tổ chức tại Mexico City, México. Đến tháng 4 năm 1979, Liên minh Taekwondo Phi châu cũng được tổ chức tại Abidjan, Bờ biển Ngà. Chỉ trong 6 năm, WTF đã lan ra phạm vi toàn thế giới.

Chính phủ Hàn Quốc cũng nỗ lực đưa Taekwondo trở thành một môn thể thao thi đấu Olympic. Năm 1986, Taekwondo được đưa vào biểu diễn tại Asian Games 1986 tại Seoul, Hàn Quốc. Năm 2000, Taekwondo trở thành môn thi đấu chính thức tại thế vận hội Olympic Sydney. Nữ võ sĩ của Việt Nam là Trần Hiếu Ngân đã trở thành VĐV Taekwondo đầu tiên của Việt Nam giành huy chương bạc tại một kì Olympic.

Sau cái chết của Choe vào năm 2002, tổ chức ITF bị chia rẽ thành nhiều tổ chức nhỏ khác nhau. Một số gia nhập với WTF. Năm 2004, Tiến sĩ Un Yong Kim từ chức chủ tịch WTF do một vụ bê bối tham nhũng. Võ sư Chung Won Choue được bầu thay ông làm chủ tịch WTF.

Tính đến hết năm 2009, WTF đã công bố đã có cả thảy 189 tổ chức quốc gia tham gia làm thành viên của mình.

Hệ thống đẳng cấp
Trường phái Taekwondo WTF có 18 bậc tiến gọi là 18 đẳng/cấp (nói đúng ra là từ cấp rồi mới tới đẳng), khởi đầu môn sinh mang cấp 8, sau mỗi 3 tháng, hoặc 6 tháng lại thi lên một cấp. Sau khi mang đai đen thì khoảng 2 năm lại thi lên đẳng một lần.

Cách tuyển chọn trong Taekwondo chủ yếu dựa vào các kỹ thuật và lý thuyết. Các bài trình diễn kỹ thuật gồm các cú đấm và cú đá, cũng có thể bao gồm cả thế tấn và phương pháp thở. Phần lý thuyết phải trình bày bằng lời các thuật ngữ trong tiếng Hàn Quốc, các thông tin quan trọng (chẳng hạn các điểm sinh tử và các luật quan trọng) và một sự hiểu biết chung về taekwondo.

Hệ Kukkiwon không cho phép võ sinh dưới 15 tuổi đạt các dan. Thay vì vậy các võ sinh đạt đẳng poom, hay "võ sinh đai đen ít tuổi". Võ sinh chưa đến tuổi trưởng thành có thể đạt 4 poom, và tất cả các đẳng poom đều chuyển thành đẳng dan khi võ sinh tới đủ tuổi và qua kì thi lên cấp tiếp theo.

Mức dan tăng dần tới tối đa là 10 dan (Kukkiwon), thường cửu đẳng và thập đẳng là cấp bậc danh dự, còn các võ sư thường không đạt được. Tính đến năm 2010, Kukkiwon mới chỉ công nhận 6 đại võ sư đạt 10 đẳng (Thập đẳng huyền đai).
 Yong Ki Pae (Võ đường Jidokwan)
 Chong Soo Hong (Võ đường Moo Duk Kwan)
 Il Sup Chun (Võ đường Jidokwan)
 Nam Suk Lee (Võ đường Chang Moo Kwan)
 Sang Kee Paik (Võ đường Sa Sang Kwan)
 Un Yong Kim, cựu chủ tịch Kukkiwon và WTF.
Trong đó chỉ có Tiến sĩ Sang Kee Paik và Tiến sĩ Un Yong Kim được phong tặng khi còn sống. Những người còn lại chỉ được phong sau khi qua đời.

Nội dung thi lên cấp, đai và đẳng của WTF

Cấp 8 lên 7, Cấp 7 lên 6
 Căn bản: 10 đòn đấm trung.
 Quyền (poomsae): bài quyền Thái Cực số 1 hoặc 2 (Taeguek Il Jang, Taeguek Y Jang).
 Tam thế đối luyện gồm 3 đòn.

Đai xanh cấp 6 lên xanh cấp 5
 Căn bản: 10 đòn đấm trung và 2 đòn đá: đá thẳng (Ap chagi), đá ngang (Yeop chagi).
 Quyền: bài quyền Thái Cực số 3 Taegeuk Sam-jang.
 Nhất thế đối luyện gồm 4 đòn.

Đai xanh cấp 5 đến đai đỏ cấp 2
 Căn bản: 10 đòn đấm trung và 4 đòn đá: đá trước (Ap chagi), đá ngang (Yeop chagi), đá vòng cầu (Dolyeo chagi), đá số 4 (Dwiola Yeop chagi).
 Quyền: Taeguek Sa-Jang (số 4), Taeguek Oh-Jang (số 5), Taeguek Yuk-Jang (số 6), Taeguek Chil-Jang (số 7).
 Nhất thế đối luyện gồm 4 đòn.
 Song đấu: đấu (tính điểm hoặc chỉ để kiểm tra trình độ) với võ sinh đồng cấp.

Đai đỏ cấp 1 thi lên Nhất Đẳng Huyền Đai
 Điều kiện dự thi: "đeo" đai đỏ cấp 1 ít nhất 6 tháng
 Mỗi năm có 2 đợt thi (cách nhau 6 tháng)
 Căn bản: 10 đòn đấm trung và 4 đòn đá như trên.
 Quyền:
 Bài Thái Cực số 8 Taeguek Pak-Jang.
 Bốc thăm ngẫu nhiên từ Thái cực 1 đến Thái cực 7.
 Nhất thế đối luyện gồm 5 đòn: Theo kỹ thuật quy định của HLV trưởng Liên Đoàn Taekwondo Việt Nam.
 Đòn Tay,
 Đòn Chân,
 Đòn Tay, chân phối hợp,
 Đòn Bay,
 Đòn Sáng tạo (Tổng hợp).
 Song đấu tự do: đấu tính điểm 2 trận với thí sinh đồng cấp, mỗi trận khoảng 60 đến 75 giây.
 Thể lực. Hít đất: dưới 16 tuổi hít đất (chống đẩy) 30 lần, từ 16-18 tuổi hít đất 40 lần, trên 18 tuổi hít đất 60 lần. Bay đá: Bay đá thẳng ("Ap chagi") và bay đá ngang ("Yeop chagi").
 Công phá: Nam võ sinh: dùng cạnh bàn tay ngoài chặt vỡ 1 viên gạch thẻ. Nữ võ sinh và võ sinh dưới 16 tuổi không thực hiện công phá.

Kỳ thi thăng Đẳng (Dan)

 Điều kiện dự thi: "đeo" cấp Đẳng hiện tại với thời gian (tính bằng năm) bằng với cấp Đẳng hiện tại.

Trung cấp Huyền đai (4 Dan đến 5 Dan)
Những võ sinh tứ 4 Dan đến 5 Dan có bảng tên Nền đen chữ đỏ.
 Mỗi năm có 1 kì thi vào tháng 11.
 Thực hiện cách đòn đấm, đá căn bản như kì thi trước.
 Quyền: Bài quyền theo Cấp Đẳng và bài quyền bốc thăm một trong những bài quyền trước.
 Nhất thế đấu luyện gồm 5 đòn: Bao gồm các tư thế đối luyện đứng và đối luyện ngồi.
 Song đấu tự do: đấu tính điểm 2 trận với thí sinh đồng cấp, mỗi trận 3 phút.
 Thể lực: như thi lên 1 Dan
 Công phá: Dùng cạnh bàn tay ngoài chặt vỡ gạch thẻ, 4 viên đối với Nam và 3 viên đối với Nữ
Từ 5 Dan lên 6 Dan phải chặt được 1 viên gạch bằng cạnh bằng tay trong

Cao cấp Huyền đai (6 Dan trở lên)
Thi tại Kukiwon Hàn Quốc.

Hệ thống bài quyền
Hệ thống quyền của Kukkiwon gồm 17 bài quyền (poomse). Các môn sinh từ từ cấp 8 đến cấp 1 phải luyện 8 bài quyền cơ bản, thường là mỗi cấp một bài. Tùy theo từng võ đường mà đó có thể là 8 bài Thái cực hay 8 bài Bát quái. Các bài Bát quái về cơ bản giống các bài Thái cực, nhưng số lượng động tác và đồ hình di chuyển có khác. Các môn sinh cao đẳng luyện 9 bài quyền.

Các bài Thái cực
Triết lý phương Đông lấy Thái cực làm nền tảng căn bản cho các chủ thuyết của mình, trong đó Tae (Thái) có nghĩa là to lớn, Cực (Geuk) là vô thủy vô cung. Thái cực không có hình thể, không có khởi đầu và kết thúc nhưng mọi tạo vật đều từ Thái cực mà sinh thành. Taekwondo WTF có 8 bài Thái cực, là các bài căn bản dựa trên cơ sở 8 quẻ Bát quái (Càn, Đoài, Ly, Chấn, Tốn, Khảm, Cấn, Khôn) khởi điểm từ quẻ Càn (trời) và kết thúc ở quẻ Khôn (đất) biểu thị tiến trình từ trời sinh đến đất dưỡng. Điểm quan trọng nhất khi luyện 8 bài Thái cực là sự điều chỉnh độ chính xác về tốc độ, hơi thở và động tác để tiến tới hoàn thiện cả tinh thần và thể chất cho người tập.

Các bài Bát quái
Mọi hiện tượng trong tự nhiên và xã hội đều được cổ học phương Đông dựa vào dịch lý thư với Bát quái là nội dung chính. 8 bài Bát quái của Taekwondo WTF giúp cho người tập hiểu rõ nguồn gốc và những nguyên lý căn bản của Taekwondo, vì nó bao gồm nhiều hình thức tương phản giữa phân ly và kết hợp, xung đột và hài hòa, tĩnh tại và phát sinh, sáng và tối v.v.

Các bài quyền cho môn sinh đai đen
Đối với các môn sinh đai đen, hoặc môn sinh đai nâu (môn sinh đã luyện xong trình độ sơ cấp nhưng chưa đủ tuổi để được phong đai đen) thì phải luyện 9 bài quyền sau.

Xem thêm
 Taekwondo
 Liên đoàn Taekwondo quốc tế

Liên kết ngoài
 Trang web về lịch sử của WTF

Chú thích

__LUÔN_MỤC_LỤC__

Tổ chức Taekwondo


title: Bellenaves

text:
Bellenaves  là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Allier

Tham khảo

Xã của Allier


title: Bộ Xây dựng (Việt Nam)

text:
Bộ Xây dựng Việt Nam là cơ quan của Chính phủ Việt Nam thực hiện chức năng quản lý nhà nước về: xây dựng, vật liệu xây dựng, nhà ở và công sở, kiến trúc, quy hoạch xây dựng đô thị, quy hoạch xây dựng nông thôn, hạ tầng kỹ thuật đô thị, quản lý nhà nước các dịch vụ công trong các lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ theo quy định của pháp luật. Tiền thân của bộ là Bộ Thủy lợi và Bộ Kiến trúc được Quốc hội khóa I, Kỳ họp thứ 5, ngày 20 tháng 9 năm 1955 thành lập. Bộ trưởng hiện nay là Nguyễn Thanh Nghị.

Lịch sử
Theo đề nghị của chủ tịch Hồ Chí Minh, được Quốc hội khóa I, Kỳ họp thứ 5 thông qua ngày 20 tháng 9 năm 1955, Bộ Thủy lợi và Kiến trúc được thành lập. Bộ trưởng là Trần Đăng Khoa.
Ngày 29 tháng 4 năm 1958, theo Nghị quyết của kì họp thứ VIII Quốc hội khóa I, Bộ Kiến trúc được thành lập - đây chính là tiền thân của Bộ Xây dựng. Bộ trưởng đầu tiên là Bùi Quang Tạo. Từ đó đến nay, ngày 29 tháng 4 hàng năm đã trở thành ngày truyền thống của ngành Xây dựng Việt Nam.
Năm 1960, trong Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa II (1960-1964) có Bộ Kiến trúc và Ủy ban Kiến thiết Cơ bản Nhà nước.
Tháng 6 năm 1973, thành lập Bộ Xây dựng trên cơ sở sáp nhập Ủy ban Kiến thiết Cơ bản Nhà nước với Bộ Kiến trúc.
Năm 1979, thành lập Ủy ban Xây dựng Cơ bản Nhà nước (tách một phần từ Bộ Xây dựng).
Đến tháng 10 năm 1989, Ủy ban Xây dựng cơ bản Nhà nước được sáp nhập lại vào Bộ Xây dựng.
Ngày 08 tháng 8 năm 2022, Chính phủ ban hành Nghị định 52/2022/NĐ-CP về việc quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Xây dựng.

Lãnh đạo hiện nay
Bộ trưởng: Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Ban cán sự Đảng
Các Thứ trưởng:
Nguyễn Văn Sinh, nguyên Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ, Bộ Xây dựng
Bùi Hồng Minh, nguyên Chủ tịch HĐTV Tổng Công ty Xi măng Việt Nam
Nguyễn Tường Văn, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh
Bùi Xuân Dũng, nguyên Chủ tịch HĐTV Tổng Công ty Xi măng Việt Nam

Cơ cấu tổ chức

Các đơn vị hành chính và đơn vị sự nghiệp phục vụ thực hiện chức năng quản lý nhà nước
(Theo Điều 3, Nghị định số 52/2022/NĐ-CP ngày 8 tháng 8 năm 2022 của Chính phủ)

Các đơn vị hành chính thực hiện chức năng quản lý nhà nước
Văn phòng Bộ
Thanh tra Bộ
Vụ Tổ chức cán bộ
Vụ Pháp chế
Vụ Kế hoạch - Tài chính
Vụ Hợp tác quốc tế
Vụ Khoa học công nghệ và môi trường
Vụ Quy hoạch - Kiến trúc
Vụ Vật liệu xây dựng
Cục Giám định nhà nước về chất lượng công trình xây dựng
Cục Kinh tế xây dựng
Cục Hạ tầng kỹ thuật
Cục Phát triển đô thị
Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản
Cục Quản lý hoạt động xây dựng

Các đơn vị sự nghiệp

 Học viện Cán bộ quản lý xây dựng và đô thị
 Báo Xây dựng
 Tạp chí Xây dựng
 Trung tâm Thông tin

Các tổ chức, đơn vị khác

Khối cơ quan hành chính

 Hội đồng nghiệm thu Nhà nước các công trình xây dựng
 Văn phòng thường trực Ban chỉ đạo nhà nước về quy hoạch và đầu tư xây dựng vùng Thủ đô Hà Nội
 Văn phòng thường trực Ban chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản

Khối Viện
Viện Vật liệu xây dựng (VIBM)
Viện Kinh tế xây dựng
 Viện Khoa học công nghệ xây dựng (IBST)
 Viện Kiến trúc quốc gia
 Viện Quy hoạch đô thị và nông thôn quốc gia

Khối Trường
 Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội
 Trường Đại học Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh
 Trường Đại học Xây dựng Miền Tây
 Trường Đại học Xây dựng Miền Trung

Khối Ban quản lí dự án
Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng chuyên ngành - Bộ Xây dựng

Khối Xuất bản

 Nhà Xuất bản Xây dựng

Các doanh nghiệp thuộc Bộ
Tổng Công ty cơ khí xây dựng - CTCP
Tổng Công ty Cổ phần đầu tư phát triển xây dựng (DIC)
Tổng Công ty Cổ phần Sông Hồng
Tổng Công ty Xi măng Việt Nam
Tổng Công ty đầu tư nước và môi trường Việt Nam - CTCP (VIWASEEN)
Tổng Công ty Đầu tư Phát triển nhà và Đô thị (HUD)
Tổng Công ty IDICO (IDICO CORPORATION JSC)
Tổng công ty Lắp máy Việt Nam - CTCP
Tổng công ty Sông Đà (SONGDACORP)
Tổng Công ty tư vấn xây dựng Việt Nam (VNCC)
Tổng Công ty Vật liệu xây dựng số 1 (FICO)
Tổng Công ty Viglacera
Tổng Công ty Xây dựng Hà Nội - CTCP
Tổng Công ty xây dựng số 1 (CC1)
Tổng Công ty xây dựng và phát triển hạ tầng (LICOGI)

Vụ án 19 lần vỡ đường ống nước sông Đà
Ngày 17-7-2014, cử tri nêu bức xúc khi Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Thế Thảo tiếp xúc cử tri tại Q.Hoàn Kiếm: “Trung bình cứ hai tháng đường ống nước Sông Đà lại vỡ một lần. Thậm chí những ngày gần đây, chỉ trong ba ngày mà đường ống nước này vỡ liên tiếp hai lần. (tổng cộng 9 lần)" Theo ông Thảo, nguyên nhân dẫn đến vỡ đường ống nước Sông Đà thì có nhiều, nhưng trọng tâm nhất vẫn là chất lượng đường ống do chính Vinaconex sản xuất. “

Trước đó, sau nhiều lần vỡ đường ống, ngày 19/6/2014, Bộ Xây dựng cũng đã có văn bản cho biết nguyên nhân trực tiếp gây vỡ tuyến ống truyền tải nước sông Đà là do chất lượng ống không đồng đều, đường ống được làm bằng vật liệu composite, không chịu được lực uốn và biến dạng. Ngày 14/7/2015, Cơ quan CSĐT - Bộ Công an tống đạt quyết định khởi tố bị can 7 cán bộ thuộc Công ty Cổ phần Ống sợi thủy tinh Vinaconex, Ban quản lý dự án cấp nước sông Đà, cùng một số đơn vị liên quan về hành vi “Vi phạm quy định về xây dựng gây hậu quả nghiêm trọng”.

Ngày 15/7/2016, Cơ quan Cảnh sát điều tra, Bộ Công an có kết luận điều tra bổ sung đã xác định: Sau 18 lần vỡ đường ống nước Công ty Cổ phần nước sạch Vinaconex đã phải bỏ ra 13,4 tỷ đồng để khắc phục sửa chữa, 177.000 hộ dân không được cấp nước trong thời gian 343 giờ, lượng nước không được cấp là 1,5 triệu m3. Doanh nghiệp khai thác dự án phải đầu tư thêm số tiền hơn 1.000 tỷ đồng để xây dựng khẩn cấp thêm một đường ống mới. Thiệt hại là đặc biệt nghiêm trọng.

Trong hồ sơ chuyển tới VKSND Tối cao, cơ quan này đề nghị truy tố 9 bị can gồm: Hoàng Thế Trung (nguyên giám đốc), Nguyễn Văn Khải (nguyên phó giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hệ thống cấp nước sông Đà - Hà Nội- Ban Quản lý dự án); Trương Trần Hiển (nguyên trưởng phòng Vật tư thiết bị Ban Quản lý dự án); Trần Cao Bằng (nguyên giám đốc Công ty CP ống sợi thủy tinh Vinaconex), Vũ Thanh Hải (nguyên phó giám đốc Công ty CP ống sợi thủy tinh Vinaconex); Đỗ Đình Trì (nguyên trưởng đoàn tư vấn giám sát của Công ty CP nước và môi trường VN - Viwase) cùng Nguyễn Biên Hùng, Hoàng Quốc Thống, Bùi Minh Quân, đều nguyên cán bộ của Viwase.

Theo kết quả điều tra bổ sung, từ năm 2004, HĐQT Vinaconex lúc đó gồm các ông: Phí Thái Bình (Chủ tịch), Nguyễn Văn Tuân (Tổng giám đốc), Tô Ngọc Thành, Hoàng Hợp Thương và Vũ Đình Chầm (các ủy viên) không thực hiện đúng quy định pháp luật về quản lý đầu tư xây dựng công trình khi quyết định thay đổi vật liệu tuyến ống, đưa vào sử dụng vật liệu composite sợi thủy tinh chưa được thẩm định. Cơ quan tố tụng xác định các ông Bình, Tuân, Thành, Thương, Chầm đã có dấu hiệu của tội vi phạm quy định về xây dựng gây hậu quả nghiêm trọng theo điều 229 Bộ luật Hình sự, nhưng không có động cơ vụ lợi. Trong quá trình điều tra họ khai báo thành khẩn, hợp tác với cơ quan điều tra để làm rõ bản chất vụ án, có nhân thân tốt, nhiều đóng góp cho ngành xây dựng, vi phạm lần đầu. Việc ra các quyết định trái quy định là muốn công trình nhanh, giá thành rẻ, cho nên liên ngành tư pháp trung ương thấy rằng không cần thiết phải xử lý hình sự đối với các thành viên HĐQT Vinaconex.

Lãnh đạo VKSND Tối cao đã yêu cầu Vụ 3 kiểm tra, xem xét lại vụ việc "không khởi tố lãnh đạo Vinaconex", lo ngại việc không khởi tố cựu phó chủ tịch Hà Nội cùng 4 lãnh đạo chủ chốt của Vinaconex sẽ tạo tiền lệ xấu khi xử lý án tương tự.

Tô Linh Hương, sinh năm 1988, con gái Trưởng ban Tổ chức Trung ương Đảng CSVN, ủy viên Bộ Chính trị Tô Huy Rứa, vào ngày 14/4/2012 lúc mới 24 tuổi, đã được bầu vào vị trí Chủ tịch Hội đồng Quản trị của công ty Vinaconex - PVC nhiệm kỳ bốn năm 2012-2016.

Theo Công ty CP nước sạch Vinaconex (Viwasupco), tối 14-9-2016, nhân viên của công ty trong quá trình kiểm tra đường ống để duy tu bảo dưỡng định kỳ đã phát hiện ra điểm xung yếu, nước rò rỉ và phun lên mặt đất ở đoạn qua Km21 + 600, Đại lộ Thăng Long. Công ty phải tạm ngừng cấp nước cho hơn 70 nghìn hộ dân. Sự cố được khắc phục trong đêm và đã cấp nước trở lại cho người dân. Đây đã là lần thứ 19 đường ống này bục vỡ.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng qua các thời kỳ

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang web chính thức của Bộ Xây dựng Việt Nam
Diễn đàn kỹ sư xây dựng Việt Nam

Bộ Xây dựng Việt Nam
Bê bối doanh nghiệp nhà nước XHCNVN


title: Toanodes

text:
Toanodes là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Acontiinae


title: Crypsiphila

text:
Crypsiphila là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Crypsiphila atmophanes Turner, 1947

Chú thích

Tham khảo

 Crypsiphila at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Nacophorini
Ennominae


title: Drasteria fumosa

text:
Drasteria fumosa (tên tiếng Anh: Smoky Arches) là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở California phía đông đến Utah và Texas.

Sải cánh dài 34–43 mm. Con trưởng thành bay vào summer.

Liên kết ngoài
Bug Guide
Images

Chú thích

Drasteria


title: 18286 Kneipp

text:
18286 Kneipp (1973 UN5) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 27 tháng 10 năm 1973 bởi F. Borngen ở Tautenburg.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 18286 Kneipp

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1973


title: Đổng Trọng Thư

text:
Đổng Trọng Thư (; 179 TCN - 104 TCN) là nhà triết học duy tâm, chính trị gia và nhà văn thời Tây Hán. Theo truyền thống, ông gắn liền với việc đề cao Nho giáo như là hệ tư tưởng chính thức của nhà nước đế quốc Trung Hoa. Ông ủng hộ thờ trời hơn truyền thống tôn giáo thờ cúng ngũ hành. Cuối cùng, ông bị đối thủ Công Tôn Hoằng điều chức làm Tướng quốc ở Duy Phường, Công Tôn Hoằng đã khiến Đổng Trọng Thư rút lui một phần khỏi đời sống chính trị và những lời giáo huấn của ông đã được lưu truyền từ khi đó. Tuy nhiên, Đổng Trọng Thư dường như có ảnh hưởng lớn trong triều đình trong những thập kỷ cuối đời dẫn đến điều đó. Tiểu sử của ông được ghi trong sử ký Tư Mã Thiên, "Nho lâm liệt truyện"; Hán thư, "Đổng Trọng Thư truyện", Tân luân, "Bản tạo".

Tiểu sử

Đổng Trọng Thư được sinh ra ở Hành Thủy, Hồ Bắc ngày nay vào năm 179 trước Công nguyên. Nơi sinh của ông gắn liền với làng Ôn Thành (溫城鄉, bây giờ nằm ở huyện Cảnh)). Vì vậy, trong Xuân Thu bàn lộ, ông đã từng được nhắc đến là Lãnh chúa Đổng ở Ôn Thành ().

Ông xuất thân trong một gia đình đại địa chủ, thuở nhỏ đã khổ công học tập, nổi tiếng là "ba năm không ngó tới điền viên" nhằm dốc lòng nghiên cứu Công dương Xuân Thu truyện. Thời Hán Cảnh Đế (156 TCN - 141 TCN) đã nhậm chức Bác sĩ (quan chuyên giảng dạy về kinh điển của Nho gia). Lúc Hán Vũ Đế (140 TCN -87 TCN) chọn người hiền lương có học vấn, ông lần lượt vâng chiếu ba lần trả lời đối sách, dâng vua bài Thiên nhân tam sách nổi tiếng. Vũ Đế đánh giá cao kiến nghị "bãi bỏ bách gia, độc tôn Nho học", rất mau chóng tiếp nhận ý kiến này, lại bổ nhiệm ông làm Tướng quốc cho Dịch vương ở Giang Đô. Sau này do ca ngợi những biến cố tai dị (sự trừng phạt của thiên nhiên đối với con người), khuyên giải Vũ Đế vì đã giết hại đại thần thân cận, làm cho Vũ Đế phẫn nộ, ông bị cách chức và bị nhốt vào ngục và gần như sẽ bị hành quyết. Nhờ sự bảo vệ của Tể tướng Công Tôn Hoằng, ông được thả ra và được giao giữ chức Tướng quốc của Giao Tây vương.

Tư tưởng của Đổng Trọng Thư đã tích hợp vũ trụ quan Âm Dương vào khuôn khổ đạo đức Nho giáo. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của Kinh Xuân Thu, xem nó như nguồn gốc cho các ý tưởng chính trị và siêu hình, tiếp nối truyền thống của Công Dương truyện trong việc tìm kiếm những ý nghĩa sâu xa hàm chứa trong tác phẩm. Ông cũng được coi là người khởi xướng học thuyết Thiên Nhân Cảm Ứng, đưa ra các quy tắc để quyết định tính hợp pháp của một vị quân vương cũng như cung cấp một bộ kiểm tra và sự cân bằng đe một vị quân vương trị vì.

Có hai tác phẩm được cho là của Đổng Trọng Thư, một trong số đó là Cử Hiền Lương Đối Sách gồm ba chương, được lưu giữ trong Hán thư. Một trong những tác phẩm lớn khác của ông còn tồn tại cho đến nay là Xuân Thu bàn lộ gồm 82 chương. Xuân Thu bàn lộ mang dấu ấn của nhiều tác giả. Liệu tác phẩm có phải do chính Đổng Trọng Thư viết hay không đã được một số học giả như Chu Hi, Cheng Yanzuo, Dai Junren, Keimatsu Mitsuo và Tanaka Masami đặt nghi vấn. Các học giả hiện nay bác bỏ vì tất cả các đoạn thảo luận về ngũ hành được bổ sung sau này và phần lớn phần còn lại của tác phẩm cũng đáng nghi ngờ. Hợp lý nhất là coi nó như một tập hợp các chương không liên quan hoặc liên quan lỏng lẻo và các tác phẩm ngắn hơn, có thể được chia thành năm loại. Hầu hết đều có liên quan ít nhiều đến Công Dương truyện và trường phái của nó và được viết bởi một số người khác nhau vào những thời điểm khác nhau trong suốt thời nhà Hán.

Các nguồn quan trọng khác về cuộc đời và tư tưởng của Đổng Trọng Thư bao gồm bài phú Sự thất vọng của học giả, tiểu sử của ông được đưa vào Hán thư, âm dương và lý thuyết về phản ứng kích thích được ghi nhận ở nhiều đoạn khác nhau của phần "Luận về Ngũ hành" trong Hán thư và các đoạn thảo luận về luật của ông. Lý thuyết của Đổng Trọng Thư về 'nguyên khí' (yuanqi hay 元氣), Ngũ hành và sự phát triển của lịch sử sau này đã được nhà cải cách cuối thời nhà Thanh Khang Hữu Vi áp dụng và sửa đổi để biện minh cho lý thuyết của ông về sự tiến bộ thông qua chính trị cải cách. (Xem Kang Youwei 1987: Kang Youwei Quanji: Tập một và hai. Shanghai Guji Chubanshe). Tuy nhiên, người ta đã đặt câu hỏi rằng Khang Hữu Vi liệu đã hiểu đúng tư tưởng của Đổng Trọng Thư hay chưa. (Kuang Bailin 1980: Kang Youwei de zhexue sixiang. Bắc Kinh: Zhongguo shehui kexue chubanshe).

Tham khảo

Tác phẩm được trích dẫn
 Wm. Theodore de Bary and Irene Bloom (ed.) (1999) Sources of Chinese Tradition (2nd edition), Columbia University Press, 292-310.
 David W. Pankenier (1990). "The Scholar's Frustration" Reconsidered: Melancholia or Credo?, Journal of the American Oriental Society 110(3):434-59.
 Arbuckle, G. (1995). Inevitable treason: Dong Zhongshu's theory of historical cycles and the devalidation of the Han mandate, Journal of the American Oriental Society 115(4).
 Sarah A. Queen (1996). From Chronicle to Canon: The Hermeneutics of the Spring and Autumn Annals according to Tung Chung-shu, Cambridge University Press.

Sinh năm 179 TCN
Nhà triết học Trung Quốc
Nhân vật chính trị Tây Hán
Mất năm 104 TCN
Mất thập niên 100 TCN
Năm 104 TCN
Năm 179 TCN


title: Xanthodaphne tenuistriata

text:
Xanthodaphne tenuistriata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Xanthodaphne
Động vật được mô tả năm 1988


title: Sân bay Surigao

text:
Sân bay Surigao  là một sân bay phục vụ vùng Thành phố Surigao, tỉnh Surigao del Norte ở Philippines. Sân bay được xếp hạng sân bay thương mại nhỏ theo Cục giao thông hàng không Philippines.
Từ tháng 7 năm 2008, hãng hàng không giá rẻ PAL sẽ phục vụ tuyến Manila.

Các hãng hàng không

Philippine Airlines
PAL Express (Manila) [bắt đầu ngày 15 tháng 7]

Xem thêm
Sanh sách sân bay Philippines

Tham khảo

Liên kết ngoài
World Aero Data - Surigao Airport (SUG) Details
Destinations from Surigao

Sân bay Philippines
Surigao del Norte