Þessi athugasemd fjallar um "Norður- og suðurbók I" sem fjallar um tímabilið 1842-1861. Saga 19. aldar í Bandaríkjunum er að mestu auðkennd af fólki með borgarastyrjöldina (1861-1865). Þetta er sanngjörn skoðun vegna þess að það var borgarastyrjöld sem setti sambandið undir alvarlega prófun; það var borgarastyrjöldin sem fékk Bandaríkjamenn til að átta sig á hversu dýrmætt það er að lifa í friði; að lokum, það var þetta tímabil sem loksins batt enda á skammarlegt þrælahald. Frá fæðingu kvikmynda var fólk sem aðlagaði þann tíma á skjáinn. D.W. Griffith, í upphafi 1900, gerði ógleymanlega FÆÐIÐ ÞJÓÐAR. Samt er frægasta myndin um norður-suður átökin enn, býst ég við, GONE WITH THE WIND (1938). Því miður þekkja færri hina stórkostlegu sjónvarpsþætti byggða á skáldsögu John Jakes, "Norður og suður". Þetta er allra besta sjónvarpssería sem gerð hefur verið og tíminn sem fer í að horfa á hana er virkilega dýrmætur. Ég tók það upp á myndbandið mitt frá pólska sjónvarpinu fyrir mörgum árum og hef margoft komið aftur að því með mikilli ánægju síðan þá. Hvers vegna? Í fyrsta lagi á öll sagan djúpar rætur í sögulegum veruleika. Fjölskyldurnar tvær, Maines frá Suður-Karólínu og Hazards frá Pennsylvaníu, tákna tvo gjörólíka lífshætti. Þrátt fyrir það sameinar vináttan þau. Samt sem áður, það sem þeir upplifa er baráttan sem allt fólk gerir: vinátta ráðist af "sannleika" um "pólitíska rétthugsun", ást ráðist af hatri á "löglegum maka", mildi vegna styrks "félagslegra hetja". Orry Maine (Patrick Swayze) er mín ástkæra persóna - einhver sem finnur ástina og er fljótt svipt henni; einhver sem þykir vænt um vini en pólitískir ofstækismenn stíga í vegi og eyðileggja margt. Að lokum er hann einhver sem getur séð hörmulega framtíð fyrir land sitt en það er ekkert sem hann getur gert við óumflýjanleg örlög suðursins. Vinur hans, George Hazard, er svipaður á flestum sviðum en stundum virðist hann hafa sterkari karakter. Það er hann sem sýnir Orry að þó harmleikir séu, verður hann að rísa upp úr örvæntingu og lifa því lífið er það dýrmætasta sem við eigum. Þrátt fyrir að þeir tákni tvo ólíka lífsstíl, virðist vinátta þeirra vera sterkari en allir fordómar, pólitík eða átök. Aðrar persónur eru einnig sérstaklega vel þróaðar. Það eru illmenni eins og Justin LaMotte eða Salem Jones sem eru virkilega vondir en flestir eru óljósir eins og eðli mannkyns hefur alltaf verið. Charles Maine er í fyrstu fullur af uppreisn, viðkvæmur fyrir bardaga, en síðar lærir hann að vera sannur suðurríkisherra sem suðurríkjastolt er ekki hugrökk orð heldur fyrst og fremst hugrekki. Virgilia Hazard er fulltrúi ofstækisfullustu hliðar afnámshreyfingar sem leitast við að fordæma þrælahald og refsa eigendum „svartra ræktunarbúa“. Hjónaband hennar og Grady virðist vera tákn um jafnrétti en einnig tákn um að segja „NEI“ við stjórnmálum suðursins. Tvær áhugaverðar persónur eru systur Orrys, Brett og Ashton - systur sem rennur algjörlega gagnstætt blóði í æðum þeirra. Brett, í hógværð sinni en einnig barnaleika, trúir á algjöra trúmennsku. Hún giftist Billy, þó hann sé norðlendingur, því hún elskar hann sannarlega. Brett er fulltrúi alls þess sem er dýrmætt í hverri ungri konu. Ashton er hins vegar vamp, tígrisdýr, kona sem hikar ekki við að gera óguðlegustu hluti. Skýra myndin af skelfingu heimssýnar þeirra er spjall þeirra um karlmenn og fjölskyldu ... ógleymanleg stund og hversu alhliða! Flestar persónur stefna að gildum sínum...engu að síður brýst út stríð og þær verða að leggja mikið til hliðar...Í öðru lagi, frammistöðurnar... einhver sagði að ekki hegði allir náttúrulega. Ég myndi ekki segja það. Ég myndi frekar segja að allir leikarar geri mjög góð störf í sínum hlutum, allt frá aðalpersónunum sem eru sýndar af yngra starfsfólki til gesta sem samanstanda af frægum stjörnum, þar á meðal Liz Taylor, Robert Mitchum og fleiri. Patrick Swayze sem Orry gerir frábært starf. Ég tel þetta hlutverk eitt af hans bestu. Lesley Anne Down sem Madeleine er líka mjög eftirminnileg. Hluti hennar hefur kannski of mikla þjáningu í för með sér en hún nær að tjá alls kyns tilfinningar mjög vel. Kirstie Alley er mjög aðlaðandi og sannarlega eftirminnileg sem afnámskonan Virgilia Hazard. Phillip Casnoff er þess virði að íhuga sem hræðilega metnaðarfullur Elkanah Bent sem og David Carradine sem skrímsla eiginmaður, viðbjóðslegur Justin LaMotte. Og, öfugt við hann, verður að minnast á Jean Simmons sem er sannarlega frábær sem móðir Orrys, en hjarta hans slær fyrir dýrð fjölskyldulífs og samheldni sambandsins. Í þriðja lagi skilja eftirminnilegar stundir "Norður og Suður" eftir óbilandi spor í huga manns. Hver getur gleymt fyrsta fundi Orry og Madeleine - þvílíkur sjarmi, hvílík mildi er í þessu atriði! Eða er hægt að sleppa augnablikinu þegar faðir Madeleine deyr? Mér fannst það mjög kröftugt, það er alvöru drama á þessu augnabliki, drama um konu sem er skilin eftir af einhverjum sem virkilega elskaði hana. Mér líkaði líka við Churubusco röð og George Hazard hafði svo miklar áhyggjur af lífi kærasta vinar síns, Orry. Þá eru fundir hans með Constance frábærir. Ræða Virgilíu í Fíladelfíu er meistaraverk frammistöðu. Og síðasta augnablik fyrri hlutans: þótt norður og suður kunni að skiljast mun vinátta þeirra aldrei deyja. Orry og George takast saman á táknrænan hátt þegar lestin heldur áfram. Einfaldlega, það eru svo margar fallegar og kröftugar senur að það er ómögulegt að minnast á helming þeirra hér. Og þessi glæsilegu lög eftir Bill Conti og tekin í ljómandi landslagi. Tónlistin í "Norður og Suður" er mjög áhrifamikil og eftirminnileg. Hvað á að segja að lokum? "Norður og suður" er algjör must have á DVD, einfaldlega mögnuð sjónvarpssería um sigur alls þess sem er dýrmætt í okkur: ást, vináttu, tryggð, heiður, sannleik, algera trúmennsku. 9/10