Þetta er flókin kvikmynd sem kannar áhrif fordískra og taylorískra hátta iðnaðarkapítalískrar framleiðslu á mannleg samskipti. Það eru stöðugar tilvísanir í færibandsframleiðslu, þar sem starfsmenn eru meðhöndlaðir sem tannhjól í vél, undir eftirliti stjórnenda sem nota klemmuspjald, stjórna því hversu mikið hár starfsmenn skilja eftir óvarinn og reka starfsmenn (Stanley) sem uppfylla öll skilyrði (eins og yfirmaður hans segir, eru alltaf á réttum tíma, eru duglegir, vinna gott verk) en sem gætu í einhverri ótilgreindri framtíð gert mistök. Þetta kerfi eyðileggur fjölskyldur - Stanley þarf að senda föður sinn á hjúkrunarheimili (þar sem hann deyr fljótt) eftir að Stanley missir vinnuna. Dóttir Írisar er einstæð unglingsmóðir sem hættir í menntaskóla til að fá vinnu í verksmiðjunni. Vísað er til þess að nú, með lækkandi launum, þurfa báðir félagar að vinna, sem gefur til kynna að enginn sé eftir heima til að sjá um börnin. Eiginmaður Írisar er látinn af völdum veikinda og með margvíslegum tilvísunum í myndinni um kostnað við læknishjálp hlýtur áhorfandinn að velta því fyrir sér hvort hann hafi kannski búið við betri og kostnaðarsamari umönnun. Mágur Írisar verður fyrir ofbeldi eftir enn einn árangurslausan dag á atvinnuleysisskrifstofunni þegar eiginkona hans öskrar á hann fyrir að hafa keypt bjór með sparifé sínu í stað þess að yfirgefa hann í andlitslyftingu og/eða tannvinnu (jafnvel verkamannastéttin sem er ekki í hlut. í hefðbundnum borgaralegum hugmyndum um fullkomnun og fegurð kaupa inn í þær). Eina tilvísun til kynþáttar í myndinni er í gegnum svartan verksmiðjuverksmiðju sem er eiginmaður hans í fangelsi (væntanlega er hann líka svartur og svartir menn þjást af óhóflega háum fangelsum). Hún segir að hann, eins og hún, sé að "gera tíma" - fjölskyldan hennar sé samsett af fanga og launaþræli. Stanley trúir hins vegar enn á mannleg samskipti og er því lengst af í myndinni utan kerfis fordíska kapítalismans. . Honum þykir vænt um föður sinn þrátt fyrir að það hafi verið farandsölumannsstarf föður hans sem leiddi af sér ólæsi hans - hann hefur ekki enn dregið úr mannlegum samskiptum í hreinan hljóðfærasamning, eins og mágur Irisar gerir (sem bendir til þess að hann hafi „giftist“ röng systir"). Hann er ekki, eins og Íris segir, í samræmi við vinnu-borða-svefn rútínu allra annarra; heldur notar hann tækni og tækni iðnaðarframleiðslu á handverkslegan og skapandi hátt, í einskonar Bauhaus hugsjón. Þetta var draumur snemma módernista og sósíalista frá 1920 (eins og Bauhaus) - að nota tækni til að sjá fyrir öllum grunnþörfum, leyfa meiri frítíma fyrir skapandi mannlega vinnu og fyllri mannleg samskipti. Hann er líka utan hefðbundinna samskipta kynjanna. Hann eldar, hann þrífur, hann hugsar um fjölskylduna sína og hann kann að strauja. Íris lifir aftur á móti í hefðbundnu karlmannshlutverki - hún er verksmiðjustarfsmaður, aðaltekjulind (stærra) fjölskyldunnar, og hún kemur Stanley inn á opinbert svið, sem venjulega er bannað fyrir konur. Með því að kenna honum að lesa og skrifa veitir hún honum aðgang að þekkingarheiminum, einnig kynbundnum karlmönnum. Læsi hér er notað sem myndlíking fyrir hið (hefðbundna karlkyns) almenningssvið og umferðarkerfin (peninga-, farartækja-, menningarleg) sem gerir kleift að taka þátt í hinu opinbera. Án þessa aðgangs er Stanley kvenlægur - störfin sem honum standa til boða eru matreiðslu og þrif. Hann er útilokaður frá öllum venjulegum umferðum, getur ekki tekið þátt í peningamálum (getur ekki stofnað bankareikning), í farartækinu (getur ekki fengið ökuskírteini, getur ekki farið í strætó) og í félagsmálum (hann spyr hvort hann sé til ef hann geti ekki skrifað nafnið sitt). Eftir að hafa lært að lesa grípur hann bækur um bílaviðgerðir, búskap og andlegt málefni (Biblían). Orð Guðs er því afstætt, sett á sama gildissvið og hvernig á að gera bækur. Reyndar eru skipulögð trúarbrögð almennt bara mjög stöku sinnum til staðar - Biblían birtist líka á kommóðu þegar myndavélin snýr að því að Stanley og Iris stunda kynlíf. Það er hins vegar viðurkennt sem siðferðilegt afl - Iris, greinilega persóna sem er helguð því að lifa "góðu" lífi, nefnir í upphafi myndarinnar að rósakransinn hennar hafi verið meðal hlutanna sem týndust í tösku. hann kemur inn í kerfið og lendir í stjórnunarstöðu með heilsugæsluáætlun, bíl og hús og tekur sæti hans í höfuð fjölskyldunnar, fyrirvinnan. Væntanlega er hann iðnhönnuður, dreymir um vörur sem krefjast þess að aðrir þola erfiðleika færibandsins til að framleiða. Þessi endir, sennilega eina hefðbundna Hollywood í myndinni, er svo ósamræmi við allt sem á undan er gengið að ég velti því að minnsta kosti fyrir mér hvort það hafi ekki verið þvingað inn af einhverjum forstjóra Stúdíós sem skyndilega hafði áhyggjur af skortinum á góðum endi. og hugsanleg áhrif hennar á botninn. Nú þegar við, að sögn spekinganna, höfum auðveldlega fært okkur yfir í eftiriðnaðarkapítalisma, hefur myndin líka örlítið nostalgíska tilfinningu, eins og við þyrftum sögulega fjarlægð til að greina raunverulega hvað gerðist á því tímabili. Engu að síður er mjög mælt með því - að minnsta kosti ef þú vilt æfa heilann. Hunsaðu endirinn og hann er nálægt fullkominni 10.