Uppgötvun mín á kvikmyndahúsi Jan Svankmajer opnaði augu mín fyrir heilli hefð fyrir tékkneskri hreyfimynd, sem Jirí Trnka var frumkvöðull að. Ruka hans er ein besta, tæknilega áhrifaríkasta teiknimynd sem ég hef séð. Leirkerasmiður vaknar og vökvar plöntuna sína. Svo fer hann að búa til pott. En inn kemur hin risastóra hönd sem hrynur pottinn og krefst þess að leirkerasmiðurinn geri styttu af sjálfum sér. Hann varpar hendinni út en fljótlega kemur hún aftur og fangar hann í fuglabúri þar sem hann neyðist til að móta steinhönd. Hann leggur af stað, dofnar af þreytu, en lýkur verkefninu að lokum. Í stórkostlegri röð af metacinema notar leirkerasmiðurinn kerti til að brenna sýnilega brúðustrengi sína, sem halda honum í þrældómi, og hann flýr aftur heim. Hann lokar sig inni og er fyrir slysni drepinn af eigin ástkæra plöntu þegar hún dettur á hausinn á honum. Þessi mynd leynir því ekki að þetta er hreint fjör, ólíkt nútímakvikmyndum sem leitast við að vera raunsæ (af hverju?). Höndin, til dæmis, er greinilega hönd einhvers í hanska. Allt annað er leir. Strengir eru sýnilegir og eru hluti af frásögninni, sem gerir hana að undanfara kvikmyndarinnar Strengir. Andrúmsloftið er skelfilegt: þessi hönd sem fór á eftir litla leirkerasmiðnum tókst að vekja meiri ótta í mér en margar hryllingsmyndir til samans. Myndin er augljós en hún forðast að vera algerlega stjórnsöm vegna einfaldleika sinnar. þetta er saga um listrænt frelsi og harðstjórn sem getur ekki hjálpað að vinna hjarta og huga allra sem halda frelsi sem eðlilegan rétt.