Það er kaldhæðnislegt að mest umtalaða bandaríska myndin á kvikmyndahátíðinni í New York 2008 er 98% á spænsku. Deilur þessarar extra langu myndar hófust á Cannes-hátíðinni. Það voru ástar-haturstilkynningar og töluverðar efasemdir um viðskiptahorfur. Til huggunar fékk stjarnan, Benicio Del Toro, verðlaunin fyrir besta leikara þar. Ég er auðvitað að tala um „Che“ eftir Steven Soderbergh. Það er nafnið sem það gengur undir í þessari útgáfu, sýnt í New York eins og í Cannes í tveimur 2 klukkutíma plús þáttum án upphafstitils eða lokaútgáfu. „Che“ er vissulega viðeigandi þar sem Ernesto „Che“ Guevara er í næstum hverju atriði. Del Toro er áhrifamikill, hann hangir áreiðanlega í gegnum súrt og sætt, allt frá dögum glæsilegra sigurs í fyrsta hluta til margra mánaða niðurlægjandi ósigur í öðrum hluta, aðlaðandi og simpatico í öllum sínum fjölbreyttu birtingarmyndum, jafnvel dulbúinn sem sköllóttur gráhærður maður til að laumast inn í Bólivíu . Þetta er frábær frammistaða; maður vildi að það hefði betri stillingu. Ef þú ert nógu þolinmóður til að sitja í gegnum meira en fjóra tíma, með hléi á milli tveggja hluta, þá eru verðlaun. Það er ekta tilfinning í gegn - sem betur fer tók Soderbergh þá ákvörðun að kvikmynda á spænsku (þó að sumir leikaranna, einkennilega nóg í ensku þættinum sérstaklega, séu úr tré). Þú færð góða útlistun á því hvernig skæruhernaður, Che-stíll, var: kennsla, nýliðun campesinos, siðferði, aga, erfiðleika og bardaga - auk þess að Che breyttist smám saman úr fyrirtækislækni til fulls- nýbyrjaður herforingi. Notkun nýrrar 9 punda 35 mm gæða RAUÐrar „stafrænnar hágæða kvikmyndamyndavélar“ sem nýlega varð fáanleg í tæka tíð fyrir tökur gerði DP Peter Andrews og áhöfn hans kleift að framleiða myndir sem eru svolítið kaldar, en stundum syngja, og eru alltaf skarpar og sléttar. Myndin er í tveimur hlutum - Soderbergh kallar þær tvær "myndir" og ætlunin er að gefa þær út sem slíkar í auglýsingum. Í fyrsta lagi er „Argentínumaðurinn“, sem sýnir forystu Che í frumskóga- og bæjaátökum sem leiddu til falls Havana seint á sjötta áratugnum, og sú síðari er „Skæruliði“ og varðar misheppnaða tilraun Che næstum áratug síðar í Bólivíu til að vera í fararbroddi bylting, frjótt verkefni sem leiddi til handtöku og aftöku Guevara árið 1967. Seinni hlutinn átti að hafa verið upprunalega myndin og var fyrst skrifuð og, held ég, tekin fyrst. Framleiðandinn Laura Bickford segir að annar hluti sé meiri spennumynd á meðan annar hluti sé meira hasarmynd með stórum bardagaatriðum. Já, en báðir hlutar eiga margt sameiginlegt - of mikið - þar sem báðir eyða stórum hluta tíma síns í að fylgja skæruliðunum í gegnum gróft land. Skæruliðar hafa verið óvæginn að vígi síðan uppreisn Bólivíu var dauðadæmd frá upphafi. Hópur Kúbumanna sem reyndi að leiða það fékk ekki vinsamlegar móttökur frá bólivísku campesinos, sem grunuðu útlendinga og töldu kúbanska kommúnista vera guðlausa nauðgara. Það er þriðji hlutinn, eins konar svarthvítt hátíðarbil sem samanstendur af ræðu Che á Sameinuðu þjóðunum árið 1964 og viðtölum við hann á þeim tíma, en það er klippt inn á milli í fyrsta þættinum. Fyrri hlutinn hefur einnig Fidel og er talsvert hressari, sem leiðir til sigurs í Santa Clara árið 1959 sem leiddi til falls einræðisstjórnar Fulgencio Batista á Kúbu. Á meðan á „skæruleik“ stóð hugsaði ég stöðugt hvernig þetta gæti virkað sem vönduð smásería í evrópskum stíl, sem gæti byrjað á styttri útgáfu af „Motorcycle Diaries“ eftir Walter Salles og farið með okkur á hinn örlagaríka fund Guevara með Fidel í Mexíkó og inngöngu í 26. júlí hreyfinguna. Margt fleira gæti verið um umfangsmiklar ferðir hans og sendiráð. Þetta er langt frá því að vera heildarmynd af manninum, æskuáhuga hans á skák, æviáhugi á ljóðum, bókunum sem hann skrifaði; jafnvel alþjóðleg frægð hans er aðeins snert. Og hvað um hina hörðu, grimmu hlið hans? Það sem Soderbergh hefur í raun mestan áhuga á er ekki Che, heldur bylting og skæruhernaður. Sú varanleg tilfinning að 4+ tíma leyfið er af því að ganga í gegnum skóg og frumskóga með særðum og sjúkum körlum og konum og hugsjónahollustu til að binda enda á ofríki hinna ríku. Einhver minntist á að vera minntur á 'The Tin Red Line' eftir Terrence Malick, og já, hlykkjóttur, þáttaröð bardagaaðferðin er svipuð; en 'The Thin Red Line' hefur sterkari karaktera (varla nokkur kemur fram af krafti fyrir utan Che), og þetta er virkilega góð mynd. Þetta er áhrifamikið, en óklárt og illa gert, átak. Þetta 8 ára meðgöngu, mikið rannsakaða ástarstarf (hvað fleiri Ocean's verða að koma til að borga fyrir það?) er hégómaverkefni, of langt fyrir venjulegt leikhús. útgáfu og of stutt fyrir smáseríu. Róttæk klipping--eða meiriháttar stækkun--hefði gert það að einhverju farsælli, og eins og það er, þá er þetta langt slag, sérstaklega í seinni hálfleik. Það er ljóst að hægt hefði verið að klippa þetta slagorð niður, þó það sé ekki svo ljóst hvað myndin sem myndast hefði tekið - en með smá heppni gæti hún hafa verið nokkuð góð.