Deep Water (2006) ****"Það er sama... það er þarna og bíður eftir að þú lætur einn renna upp." Þessi orð (umorðuð) eru kannski besta samantekt á náttúru hafsins sem ég hef heyrt muldra. Heiftir þess eru takmarkalausir, ekki síst einmanaleiki hennar. Þessi orð koma úr dáleiðandi og hjartnæmandi heimildarmyndinni Deep Water. Hún er saga Donald Crowhurst, áhugasjómanns sem tók þátt í Sunday Times kapphlaupinu um heiminn árið 1969. Ef þú þekkir ekki söguna hans gæti verið best að hætta að lesa núna. Ekki lesa þessar upplýsingar eða aðrar upplýsingar um Crowhurst eða keppnina. Finndu myndina og horfðu bara á hana. Eftir fyrstu sólósiglingu um hafið árið 1967, fóru ævintýramenn og áhorfendur ævintýra að leita að því næsta. Að þessu sinni yrði að fara ferðina án þess að lenda á landi eða stoppa á leiðinni. Eftir að hafa lent á erfiðum tímum leit Crowhurst á keppnina sem frábært tækifæri til að koma fjölskyldu sinni á fætur. Hann hafði gengið í gegnum fjárhagserfiðleika sem barn og vildi taka þátt í að fara aftur til slíks lífs. Svo hann fór að finna styrktaraðila og gerði það fljótlega í Stanley Best og Rodney Hallworth. Mennirnir tveir skrifuðu hugsanlega peningakýr og veittu Crowhurst bát, með því skilyrði að ef hann hætti í keppninni yrði hann neyddur til að greiða kostnaðinn. Bátur hans þurfti hins vegar alvarlega á viðgerð að halda og hann óttaðist að hann yrði ekki tilbúinn í tæka tíð fyrir síðasta brottfarardag. Hann var hins vegar upplýstur af bakhjarli sínum að hann yrði einfaldlega að fara eftir allt saman, þeir skutluðu deiginu upp og bjuggust við því að það komi aftur oft. Smáatriði sögunnar eru alræmd: Bátur Crowhurst byrjaði að taka á sig vatni og framfarir hans hægðu á sér. Frammi fyrir ákvörðuninni um að reyna að hringja í kringum horn Afríku (vissu dauði á slíkum báti) eða snúa til baka (fjárhagsleg eyðilegging og örbirgð), leitaði hann að þriðja valkostinum. Hann kaus að fela sig, einn á snekkjunni sinni, og bíða eftir að aðrir keppendur kæmust um Horn-höfða í Suður-Ameríku. Þaðan myndi hann taka þátt í keppninni aftur. Hann tilkynnti rangar stöður og met hraða. Þá hætti hann öllum samskiptum af ótta við að staða hans yrði gefin upp. Hann þurfti líka að smíða falsaðar dagbækur af kostgæfni fyrir hvern dag ferðar sem hann fór ekki. Að lokum var einmanaleikinn, sektarkenndin og skilningurinn á því að hann yrði líklega gripinn of þungt á Crowhurst. Lokafærslur hans í dagbókinni gera það að verkum að hugleiðingar Kurtz virðast algjörlega heilbrigðar. Aðeins nokkrum vikum að heiman sneri hann bát sínum að heiman og er sagt að hann hafi hoppað fyrir borð skömmu síðar. Ferðaferð Crowhursts er heillandi og endir hans er hjartnæmur en óumflýjanlegur. Draumar okkar breytast svo oft í ótta og afleiðingar gjörða okkar skila okkur oft svo fáum möguleikum á farsælan endi. Þetta er saga um niðurgöngu í brjálæði, strítt af hinu óendanlega hyldýpi grimma hafsins. Kvikmyndagerðarmennirnir gera frábært starf við að segja þessa sögu. Það er sett saman með hryllilegum hljóð- og myndbandsupptökum sem Crowhurst gerði og frásögnum af sífellt brjálæðri nótum hans. Sagan byrjar hægt og gæti truflað athygli sumra áhorfenda, en verðlaun sögunnar eru algjörlega þess virði þegar líður á hana. Það eru líka fyrirspurnir til sumra hinna keppendanna, eins og Frakkans Bernard Moitessier, sem var á pari við að vinna hraðakeppnina, aðeins til að draga sig út og hefja aðra ferð um heiminn. Einnig er í myndinni Robin Knox-Johnston, sem var sigurvegari keppninnar. Hann gaf Crowhurst fjölskyldunni verðlaunafé sitt. Að lesa stuttlega um Crowhurst söguna er einfaldlega ekki réttlæti. Það er auðvitað áhugavert, en fljótt flettir framhjá hráu tilfinningunum og skrýtnunum sem hér eru birtar. Síðustu augnablikin í Deep Water eru sannarlega hjartnæm, að heyra hugsanir ekkjufjölskyldu hans og tilbeiðslu og skilning vina hans. Þetta er heillandi saga og það er það sem flytur heimildarmyndina inn á svo frábæra rás.