Mig langar að þakka þér fyrir að koma í viðtalið.
- Takk fyrir. Ég er glöð að koma hingað til Íslands.
Ég vona að þú hafir notið hér á Íslandi.
- Landið er fallegt og mér líkar vel við kuldann.
Mig langar að spyrja þig um Hvíta húsið.
Hvað vannstu lengi þar?
Ég vann þar í 4 ár.
Hvað varð til þess að þú varðst fyrsti döff móttökustjórinn í Hvíta húsinu?
Það hófst þegar ég var í háskólanámi og
Barack Obama bauð sig fram til forseta.
Mér leist vel á hann því það var margt
sem hann lagði fram sem átti vel við mig.
Ég bauð mig fram sem sjálfsboðaliða og gerði nokkur
táknmálsviðmót um hann, þá fékk ég athygli.
Svo vann ég í starfsnámi á meðan ég var í náminu.
Þegar Obama var í framboði, þá vann ég með þeim
og ég er fyrsti döff í sögu Bandaríkjanna.
Svo vann ég með Michelle Obama í fjölmiðlum.
Ég vann svo með Obama og það eru samtals 9 ár,
en 4 ár í Hvíta húsinu.
Þetta var góður tími.
Ótrúlegt. Ég velti fyrir mér hvernig það var að ráða
táknmálstúlk þar sem allir eru heyrandi í Hvíta húsinu?
Það er ADA lög í Bandaríkjunum sem gerir það
að skyldu að fólk með fötlun fái aðgengi,
en það fer aðallega eftir aðstæðum.
Það fer eftir þörf einstaklings og ef þig vantar táknmálstúlk í vinnu, þá færðu hann.
En ef ekki er þörf á túlk þá færðu hann ekki.
En ef þú vinnur mikið við tölvu og þarft ekki mikið
á túlk að halda, þá þarftu þess ekki.
En ef ég hitti fólk, þá fæ ég túlk með mér.
Á þessum tíma notaði ég ekki túlk því ég vann
mikið við tölvu, en fékk túlk á fundum.
Svo þegar ég vann sem móttökustjóri og það komu
fullt af gestum, þá fékk ég túlk með mér.
Bandaríkin útvega það sem
hentar eftir þörfum einstaklingsins.
Það er gott. Manstu hvenær ADA lögin
voru lögsett í Bandaríkjunum?
Árið 1990.
Þetta hefur breytt miklu í sambandi við
réttindi heyrnalrausra í Bandaríkjunum?
Já. Áður en lögin voru sett,
voru ekki margir tákmálstúlkar í boði,
og þegar lögin var sett árið 1990,
þá fjölguðu táknmálstúlkum óvenju mikið.
Þökk sé ADA lögunum þá sköpuðu þau
atvinnumöguleika fyrir túlkana.
Fólk með fötun fékk líka atvinnumöguleika og ADA lögin
tryggðu fjármagn til að bæta lífsgæði þeirra.
Er ADA svipað og CRPD?
Áður en ADA lögin var lögfest fyrir fólk með fötlun eins
og þeir sem eru í hjólastól, blindir, heyrnarlausir og fleiri
þá hófu þau baráttu gegn ríkisstjórninni og unnu málið.
Sama fólkið barðist einnig fyrir UN.
UN fékk nokkrar hugmyndir úr ADA
og púslaði saman fyrir CRPD.
CRPD var hannað fyrir alheiminn svo hvert land sem skrifar undir lög CRPD hafa sömu gildi og ADA.
Það inniheldur aðgengi, réttindi og jafnræði.
Segjum að fólk í hjólastól óskar eftir aðgengi þá hefur
það rétt á því ef landið þeirra samþykkir CRPD lög.
Þetta er mjög gott. Ég er svolítið forvitinn
um viðhorf starfsfólks gagnvart ráðningu þinni,
því þau eru vön að tala ensku án þess að sjá einhvern
nota táknmál inni í Hvíta húsinu? Get ég spurt þig?
Já. Obama fólkið sem ég vann með sýndi gott viðhorf
með opinn huga og tilbúið að taka á móti mér.
Þau vildu fá fjölbreytilegt fólk í vinnu
án þess að skilgreina það.
Þau voru ánægð með að hafa mig og
vildu sjá mig halda áfram í vinnunni.
Þau voru mjög samvinnuþýð og sýndu gott viðhorf.
Hann var fyrsti svarti forseti Bandaríkjunnar
sem mikilvægasti hluti sögunnar.
Þaðan vildi hann hafa fjölbreytilegt fólk.
Þegar ég vann sem móttökustjóri,
kom fullt af fólki inn og sá að ég var heyrnarlaus.
Kannski hafa þau ekki hitt döff áður, þau voru glöð
að sjá að döff fólk getur einnig gert allt.
Það kveikti ljós hjá þeim að döff getur allt og
það fær þau til að vilja sjá meira jafnræði.
Gott viðhorf þar.
- Þetta er mjög gott.
Eftir þú vannst þar vakti það meiri athygli
að döff fólk getur gert allt, er það rétt?
Já, ég hitti marga forseta frá mörgum löndum
og þeir sáu fyrir sér að þeir vilja sjá
aðgengi og réttindi fólks með fötlun í sínu landi.
Ég vona að þeir geri meira fyrir landið sitt,
eins og að ráða döff móttökustjóra.
Það er frábært að þú sýnir heiminum
að döff fólk getur gert allt.
Ertu með einhver skilaboð sem þú vilt segja öllum frá?
Já. Mig langar að segja að döff fólk hefur
svo marga hæfileika eins og gáfur,
og þau eru mjög vinnufús og sætta sig ekki við það
þegar einhver segir að þau geti ekki unnið.
Þegar heyrandi fólk segir að fólk með fötlun getur það
ekki, skaltu frekar segja að við getum það.
Sýndu þeim það!
Vinnur þú enn hjá Hvíta húsinu eða á öðrum stað?
Þegar Obama hætti vinnunni sinni, þá hætti ég líka.
Þegar forsetinn lýkur sinni vinnu hér
þá fer starfsfólkið héðan líka.
Nú vinn ég fyrir formann Gallaudet háskóla.
Formaðurinn er döff.
Áður vann ég undir heyrandi og nú döff.
Mig langar að þakka þér fyrir viðtalið
og óska þér góðs gengis.
Takk fyrir það og gaman að hitta þig!