РЕШЕНИЕ НА КОМИСИЯТА
от 10 август 2006 година
за деклариране на концентрация, съвместима с общия пазар и функционирането на Споразумението за ЕИП
(дело COMP/M.4094 - Ineos/BP Dormagen)
(нотифицирано под номер C(2006) 3592)
(само текстът на английски език е автентичен)
(текст от значение за ЕИП)
(2007/161/ЕО)
На 10 август 2006 г. Комисията прие решение по дело за сливане по силата на Регламент (ЕО) № 139/2004 на Съвета от 20 януари 2004 г. относно контрола върху концентрациите между предприятия (1), и по-специално член 8, параграф 1 от посочения регламент. Неконфиденциална версия на пълното решение може да се намери на автентичния език на делото и на работните езици на Комисията в интернет страницата на Генерална дирекция „Конкуренция“ на адрес: http://ec.europa.eu/comm/competiton/index_en.html
(1)
На 24 януари 2006 г. Комисията получи уведомление, с което предприятието INEOS Group Limited („Ineos“) уведомява за намерението си да придобие контрол върху BP Ethylene Oxide/Ethylene Glycol Business („BP Dormagen Business“), контролирано от British Petroleum Group („BP“), чрез закупуване на активи.
(2)
Ineos е дружество с ограничена отговорност от Обединеното кралство с различни изцяло притежавани филиали, които работят в целия свят в производството, разпространението, продажбата и маркетинга на междинни и специални химикали. На 16 декември 2006 г. Ineos придоби Innovene, бившето предприятие на BP за олефини, производни и рафиниране (с изключение на BP Dormagen Business, придобиването на което е предмет на настоящото решение), което произвежда редица петрохимикали, включително и олефини и техните производни, както и редица продукти от рафиниране (2). Тази операция беше разрешена от Комисията на 9 декември 2005 г. (дело COMP/M.4005 - Ineos/Innovene, „основната транзакция“).
(3)
BP Dormagen Business, което се състои само от един завод, който се намира в Кьолн/Дормаген (Германия), понастоящем се контролира от BP и работи в производството на етиленов оксид („EO“) и етиленгликоли („EГ или гликоли“).
(4)
На своята 143-та среща, състояла се на 28 юли 2006 г., Консултативният комитет по концентрациите излезе с положително становище по проект на решение относно даване на разрешение, предоставен му от Комисията (3).
(5)
В свой доклад от 26 юли 2006 г. служителят по изслушването излезе със становище, че правото на изслушване на страните е уважено (3).
I. СЪОТВЕТНИТЕ ПАЗАРИ
История
(6)
При разглеждането на основната транзакция Комисията направи оценка на пазарите на етиленов оксид („EO“) и на някои негови производни („ПEO“), по-специално алкохолните етоксилати, гликоловите етери („ГЕ“) и етаноламините („EOA“). Комисията заключи, че основната транзакция не повдига сериозни съмнения по отношение на съвместимостта си с общия пазар по хоризонтално и вертикално свързаните пазари.
(7)
Единствените продукти, произвеждани и продавани от BP Dormagen Business, са EO и ГE. Ineos произвежда широка гама от химикали, включително и EO и производни на ЕО (включително ГE). Следователно единствените хоризонтални припокривания, възникаващи в резултат на предлаганото придобиване на BP Dormagen Business от Ineos, са свързани с EO и ГE. Освен това вертикални отношения съществуват във възходяща посока спрямо EO (що се отнася до етилена) и в низходяща посока спрямо EO (що се отнася до производните на ЕО).
Съответни продуктови пазари
(8)
EO е безцветен газ, произвеждан чрез частичното окисляване на етилена. EO има съдържание на етилен 82 % и е опасен продукт, тъй като е огнеопасен и експлозивен. Той е също токсичен и канцерогенен. В непречистено състояние EO може да се използва за производството на ГE или да бъде допълнително пречистен.
(9)
ГЕ са междинни химикали, произвеждани главно чрез некаталитично хидриране на EO. ГЕ представляват 37,5 % от общото потребление в ЕИП на EO и се произвеждат само от интегрирани производители на EO.
(10)
Алтернативен начин за обработка на EO е по-нататъшното му пречистване; след това пречистеният EO може да се използва за производството на различни други междинни химически вещества. По-голямата част от този пречистен EO се използва вътрешно от интегрираните производители на EO в низходящите процеси за производство на производни на ЕО, като остатъкът се продава на трети страни, конкуриращи се с производителите на EO на различните пазари на производни на ЕО.
Етиленов оксид
(11)
Комисията е разглеждала пазара на етиленов оксид и в предишни дела (4). Тя идентифицира отделен продуктов пазар на EO, тъй като се характеризира с ниска заменяемост, особено когато се използва като пряка суровина в химични реакции. Проучването по настоящото дело потвърди това определение на продуктовия пазар.
(12)
Тъй като само пречистеният EO се продава на трети страни, оценката на конкуренцията при настоящото дело се съсредоточава върху пазара на пречистен EO. На по-късен етап от процедурата Ineos предостави информация, че пречистеният EO може да бъде по-нататък сегментиран на висококачествен EO („ВКEO“) или нискокачествен EO („НКEO“) в зависимост от нивото на примесите (основно съдържанието на алдехиди). Пазарното проучване обаче потвърди, че не е необходимо по-нататъшно разделяне на съответния продуктов пазар според нивата на чистота на пречистения EO, тъй като само ВСEO се продава на трети страни.
(13)
Комисията проучи също дали трябва да се направи разграничение между дългосрочните споразумения за доставка на EO за клиенти, чиито заводи са разположени на територията на обекта на доставчика на EO или на съседна на него територия и са свързани посредством тръбопровод („на площадка“), и за доставки за други клиенти („извън площадка“), обслужвани чрез други средства, като камиони или железопътен транспорт. Комисията установи, че съществуват някои разлики в ценовите нива, продължителността на договорите и закупените количества между двата начина на доставка. Въпреки това не беше необходимо Комисията да вземе решение по този въпрос предвид това, че транзакцията не би попречила в значителна степен на ефективната конкуренция, независимо от това дали доставките „на площадка“ и „извън площадка“ се считат за един-единствен или за два отделни пазара.
Етиленгликоли
(14)
Ineos твърди, че ГЕ съставляват отделен продуктов пазар, което съответства на предходно решение на Комисията (5). В последващо решение (6) обаче Комисията отбеляза, че съображения, свързани с търсенето, може да наложат да се направи разграничение между различните видове ГE. Те са: моноетиленгликол („МЕГ“), диетиленгликол („ДЕГ“) и триетиленгликол („ТЕГ“). МЕГ представлява по-голямата част от производството (около 90 %), а останалата част от производството се разделя между ДЕГ (около 9 %) и ТЕГ (около 1 %).
(15)
В този случай болшинството от участниците на пазара сочат, че ГЕ трябва да бъдат допълнително сегментирани на три пазара - на МЕГ, ДЕГ и ТЕГ, защото те намират много различни приложения и в никаква степен не са взаимозаменяеми. От гледна точка на предлагането обаче МЕГ, ДЕГ и ТЕГ винаги се произвеждат заедно и винаги се произвеждат в много сходни пропорции. Не беше взето окончателно решение относно точното пазарно определение, тъй като транзакцията не би попречила в значителна степен на ефективната конкуренция по отношение на ГЕ при което и да било от алтернативните определения на продуктовия пазар.
Съответни географски пазари
Етиленов оксид
(16)
В предходни решения (7) Комисията е приела географското измерение на пазара на EO като безспорно обхващащ Западна Европа (определяна като ЕИП плюс Швейцария), въпреки че точното пазарно определение не беше твърдо установено. В този случай съответните производствени заводи се намират в Антверпен (Белгия), Лавера (Франция) и Дормаген (Германия). Ineos твърди, че пазарът обхваща цялото ЕИП, защото EO от тези заводи се транспортира на дълги разстояния (по данни на Ineos в някои случаи на повече от 1 000 км, въпреки че по-голямата част от доставките са на разстояние до 600 км). Въпреки това болшинството от клиентите и поне половината от конкурентите считат, че географският пазар е регионален. Разстоянията за транспортиране по вода изглежда са между 0 и 800 км, като по-голямата част от тях са между 0 и 600 км поради транспортните разходи и опасния характер на продукта.
(17)
Според ограниченията за разстоянието при транспортиране Комисията идентифицира възможните регионални пазари за EO, както следва: i) Обединеното кралство и Ирландия, ii) Скандинавските страни (Норвегия, Швеция и Финландия), iii) северозападната част на континентална Европа (Нидерландия, Дания, Белгия, Люксембург, Германия, Австрия, Централна и Северна Франция), iv) Средиземноморският басейн (Италия, Португалия, Южна Франция и Испания), и v) Централна и Източна Европа. В допълнение Комисията установи, че регионалните разлики в цените и ограничените търговски потоци изглежда потвърждават тази географска сегментация на пазара. Не беше необходимо обаче да се стига до точно определение на географския пазар за EO, тъй като Комисията установи, че транзакцията не би попречила в значителна степен на ефективната конкуренция на нито един възможен географски пазар (обхващащ цялото ЕИП или пазара на северозападната част на континентална Европа - единственият регионален пазар, на който оперират и двете страни).
Етиленгликоли
(18)
В съответствие с аргументите от предходни решения (8) Ineos твърди, че съответният географски пазар на ГЕ обхваща поне Западна Европа и че дори е глобален. Това е така, защото ГЕ не са опасни продукти и поради това са лесни за транспортиране. Цените са сравними на световно равнище, а вносът в ЕИП, основно от Близкия изток и Русия, представлява около 13 % от общото потребление на ЕИП.
(19)
Огромното мнозинство от запитаните по време на пазарното проучване потвърдиха, че географският пазар обхваща поне ЕИП. Въпреки това, за целите на решението, не беше прието окончателно точно определение за пазара, тъй като транзакцията не би попречила в значителна степен на ефективната конкуренция на общия пазар или на съществена част от него, при което и да било от алтернативните определения на географския пазар.
II. ОЦЕНКА
Етиленов оксид
(20)
Общият размер на пазара на EO в ЕИП, включително производството за вътрешна употреба, възлиза на около 3 000 килотона годишно. Търговският пазар представлява около 18 % от общата продукция, или около 560 килотона годишно, от които около 33 % по стойност представляват клиенти „на площадка“ и 67 % - клиенти „извън площадка“.
(21)
От гледна точка на пазарната структура транзакцията представлява сливане между два от тримата най-големи доставчици на EO, което води до общи пазарни дялове, възлизащи на над 45 % при каквото и да било приемливо определение на съответните продуктови и географски пазари на EO. Най-близкият конкурент на тази слята компания, Shell, представлява 15-25 % от общия търговски пазар както на доставките „на площадка“, така и на тези „извън площадка“. Всички останали конкуренти имат пазарни дялове от под 10 % (много са с дял от под 5 %) както за общите продажби, така и за продажбите „извън площадка“.
(22)
Като се има предвид обаче, че търговският пазар представлява доста малка част от общата продукция, относително малки промени на общата продукция може да окажат съществено въздействие върху търговския пазар. В резултат на това в своята оценка Комисията се съсредоточи върху значението на вътрешната употреба на EO от интегрираните производители и на нейното въздействие върху продажбите на трети страни. Комисията разгледа условията, свързани с предлагането на EO, и по-специално онези фактори, които могат да ограничат поведението на слятата компания на търговския пазар на EO.
(23)
За да направи това, Комисията установи основните аспекти, от които зависи наличността на EO на търговския пазар - производствените мощности за EO; пречиствателни мощности; низходящите употреби на EO, и по-специално разделянето на ГЕ и други употреби; стимулите за вътрешно използване на допълнителен EO и/или продажба на търговския пазар.
(24)
Първо Комисията прецени дали в момента конкурентите на страните имат достатъчни резервни мощности за ЕО, за да задоволят търговския пазар. В това отношение от решаващо значение са пречиствателните мощности, тъй като продажбите на търговския пазар са само на пречистен EO. Проучването показа, че въпреки че заводите на страните представляват значителна част от резервните пречиствателни мощности, резервните мощности на техните конкуренти са в състояние да ограничат антиконкурентното поведение на страните, тъй като те представляват значителни обеми в сравнение с относително малкия търговски пазар.
(25)
Освен това важна част от оценката на Комисията по настоящото дело беше съсредоточена върху връзката между производството на пречистен EO и производството на ГЕ. Намаляването на производството на ГЕ може да даде възможност на интегрираните производители (онези, които произвеждат както EO, така и ГЕ) да увеличат своята продукция на пречистен EO. Тази връзка се основава на факта, че и за двата продукта се използва една и съща суровина (непречистен EO) и следователно при намаляване на производството на ГЕ ще се освободи непречистен EO, който би могъл да се използва за производството на допълнителни количества пречистен EO - при условие че има достатъчно пречиствателни мощности.
(26)
Ineos твърди, че МЕГ се използва като резервен продукт, позволяващ на производителите на ЕО да преминат от или към доставки на EO или други производни на ЕО в зависимост от пазарните условия. За да докаже това, Ineos предостави две иконометрични проучвания, показващи, че в миналото конкурентите на страните са били в състояние да увеличават производството си на пречистен EO за сметка на производството на гликоли, за да отговорят на прекъсване на производството в заводите на Ineos и BP Dormagen Business. Установено беше, че намаляването на продажбите на EO от страна на засегнатите заводи са били (до известна степен) компенсирани от увеличените продажби на EO от страна на конкурентите.
(27)
Комисията заключи, че въпреки че тези проучвания имат някои ограничения, те показват потенциала на тези конкуренти за противодействие на антиконкурентното поведение на слятата компания.
(28)
След това Комисията прецени приблизително колко голямо би могло да бъде това потенциално преминаване от гликоли към пречистен EO, отчитайки всички ограничения в мощностите. Комисията установи, че в случай на най-голямото предвиждано намаляване на производството на гликоли потенциалното преминаване от гликоли към пречистен EO може, в случай на едностранно увеличение на цената от страна на слятата компания, да произведе за търговския пазар на EO количества, които са значителни в сравнение с целия размер на този пазар в момента.
(29)
Комисията взе също предвид въздействието върху състоянието на пазара в Европа на новите мощности за производство на гликол, които ще влязат в експлоатация в Близкия изток и Азия. Тя установи, че тези нови производствени мощности за EO вероятно ще доведат до увеличаване на износа на ГЕ за ЕИП и в резултат на това може да се очаква намаляване на производството на ГЕ в ЕИП. Това на свой ред може да доведе до увеличаване на наличните количества на EO в ЕИП за продажба на трети страни и за вътрешно производство на други производни на ЕО.
(30)
Съответно Комисията счете за уместно да оцени въздействието на операцията в перспектива, т.е. по отношение на прогнозата и логично очакваното развитие в бъдеще.
(31)
Проучването на Комисията показа, че общите резервни мощности за производство на EO в ЕИП се очаква да нарастват през следващите години, а степента на оползотворяване се очаква да бъде по-ниска. Въпреки че резервните пречиствателни мощности се очаква да намалеят в близко бъдеще, тъй като търговският пазар е сравнително малък и не се очаква да нарасне съществено в близко бъдеще, останалите резервни пречиствателни мощности все още могат да действат като ограничение за едностранното увеличение на цените от страна на слятата компания.
(32)
Освен това, за да се направи оценка на въздействието на очакваното увеличение на вноса на гликоли от Близкия изток за европейския търговски пазар на EO, бяха взети под внимание бъдещите икономически стимули за производителите на EO за снабдяване на търговския пазар. За да се компенсира предвиденият спад в потреблението на EO за гликолите и за да се поддържа степента на оползотворяване на производството на EO на възможно най-високото ниво, производителите на EO ще трябва да намерят други пазари, които да снабдяват с EO. Тъй като всички други производни на EO (освен гликолите) и търговският пазар изискват пречистен EO, европейските производители на EO ще имат стимул да увеличат настоящите си пречиствателни мощности.
(33)
Комисията установи, че разширяването на пречиствателните секции в производството на EO е по-евтино и често не е нужно да се съпровожда от други инвестиции в завода. Ако се предположи, че конкурентите ще имат възможност да увеличат настоящите си пречиствателни мощности, за да поемат очаквания спад в производството на гликоли, степента на това увеличение зависи от вътрешната употреба на EO от страна на производителите на ЕО за ПЕО, способността им да увеличат своите мощности за производство на ПЕО и стимулите им да използват EO вътрешно или да го продават на търговския пазар.
(34)
Проучването на Комисията показа, че в близко бъдеще мощностите за производство на ПЕО на интегрираните производители ще бъдат частично ограничени поради нарасналото търсене на ПЕО. Увеличението на производствените мощности за ПЕО е по-скъпо и отнема повече време, отколкото увеличението на пречиствателните мощности за EO. Следователно не целият пречистен EO, освободен в резултат от намаляването на производството на гликоли в ЕИП, ще бъде поет от нарасналото производство на ПЕО от страна на интегрираните производители. Вследствие на това той ще може да бъде предлаган на търговския пазар.
(35)
Следователно същественото възпрепятстване на ефективната конкуренция на търговския пазар на EO може да бъде отхвърлено. Потребителите на EO ще имат алтернативи по отношение на доставката, които ще са достатъчни да ограничат поведението на слятата компания.
Гликоли
(36)
Изчислено е, че световното производство и потребление на ГЕ възлиза на около 17 000 килотона годишно, от които производството в ЕИП е около 1 700 килотона годишно за търсене от около 1 950 килотона годишно. Световното търсене през последните години е относително стабилно най-вече поради търсенето в Китай и Далечния изток на МЕГ, които се използват в производството на полиестерен текстил. Това на свой ред стимулира инвестициите в значителни нови мощности за ГЕ в Азия и Близкия изток, планирани да влязат в експлоатация през следващите няколко години.
(37)
Проучването на Комисията показа, че на глобалния търговски пазар пазарният дял на слятата компания не превишава 5 % за всяко възможно определение на продуктовия пазар. На търговския пазар в ЕИП като цяло пазарният дял на слятата компания не превишава 20 % от който и да било съответен продуктов пазар. Освен това слятата компания ще влезе в конкуренция с различни силни конкуренти, като BASF, MEGlobal, Sabic, Shell и Clariant, както и с вноса.
(38)
Предвид ограничения пазарен дял на слятата компания, наличието на значителни конкуренти със сравними или по-големи пазарни дялове и очаквания спад на производството на гликоли в Европа (в резултат от увеличения внос) Комисията заключи, че предложената транзакция не дава основания за загриженост за конкуренцията на пазара на ГЕ.
III. ИЗВОД
(39)
Поради посочените по-горе причини Комисията заключи, че предложената концентрация не пречи съществено на ефективната конкуренция на общия пазар или на съществена част от него, по-специално в резултат на създаване или засилване на господстващо положение. Ето защо концентрацията трябва да се обяви за съвместима с общия пазар в съответствие с член 8, параграф 1 от Регламента за сливанията и член 57 от Споразумението за ЕИП.
DECISÃO DA COMISSÃO
de 10 de Agosto de 2006
que declara uma concentração compatível com o mercado comum e o funcionamento do Acordo EEE
(Processo n.o COMP/M.4094 - Ineos/BP Dormagen)
[notificada com o número C(2006) 3592]
(O texto em língua inglesa é o único que faz fé)
(Texto relevante para efeitos do EEE)
(2007/161/CE)
Em 10 de Agosto de 2006, a Comissão adoptou uma decisão relativa a uma concentração nos termos do Regulamento (CE) n.o 139/2004 do Conselho, de 20 de Janeiro de 2004, relativo ao controlo das concentrações de empresas (1), nomeadamente do n.o 1 do artigo 8.o desse regulamento. Uma versão não confidencial do texto integral dessa decisão na língua que faz fé e nas línguas de trabalho da Comissão pode ser consultada no sítio web da Direcção-Geral da Concorrência: http://europa.eu/comm/competition/index_en.html
(1)
Em 24 de Janeiro de 2006, a Comissão recebeu uma notificação através da qual a empresa INEOS Group Limited («Ineos») notificava a sua intenção de adquirir o controlo da BP Ethylene Oxide/Ethylene Glycol Business («BP Dormagen Business»), controlada pelo British Petroleum Group («BP»), através de uma aquisição de activos.
(2)
A Ineos é uma sociedade anónima britânica proprietária a 100 % de diversas filiais que desenvolvem, a nível mundial, actividades de produção, distribuição, venda e comercialização de produtos químicos intermediários e especializados. Em 16 de Dezembro de 2006, a Ineos adquiriu a Innovene, ou seja, as anteriores actividades de olefinas, derivados e refinação da BP (excluindo a BP Dormagen Business, cuja aquisição é objecto da presente decisão), que produz diversos produtos petroquímicos, incluindo olefinas e seus derivados e diversos produtos refinados (2). Esta operação foi autorizada pela Comissão em 9 de Dezembro de 2005 (processo n.o COMP/M.4005 - Ineos/Innovene, a «transacção principal»).
(3)
A BP Dormagen Business, composta apenas por uma unidade de produção situada em Colónia/Dormagen (Alemanha), é actualmente controlada pela BP e desenvolve actividades de produção de óxido de etileno e etilenoglicóis (ou glicóis).
(4)
Na sua 143.a reunião de 28 de Julho de 2006, o Comité Consultivo em matéria de concentração de empresas emitiu um parecer favorável sobre um projecto de decisão de autorização apresentado pela Comissão (3).
(5)
Num relatório de 26 de Julho de 2006, o auditor considerou que tinha sido observado o direito das partes a serem ouvidas (3).
I. MERCADOS RELEVANTES
Antecedentes
(6)
Na sua apreciação da transacção principal, a Comissão analisou os mercados do óxido de etileno e de diversos dos seus derivados, nomeadamente os etoxilatos de álcool, os éteres glicólicos e as etanolaminas. A Comissão concluiu que a transacção principal não suscitava sérias dúvidas quanto à sua compatibilidade com o mercado comum nos mercados horizontal e verticalmente relacionados.
(7)
Os únicos produtos produzidos e vendidos pela BP Dormagen Business são o óxido de etileno e os etilenoglicóis. A Ineos produz um amplo leque de produtos químicos, incluindo o óxido de etileno e seus derivados (nomeadamente etilenoglicóis). Consequentemente, as únicas sobreposições horizontais decorrentes da aquisição da BP Dormagen Business projectada pela Ineos dizem respeito ao óxido de etileno e aos etilenoglicóis. Além disso, existem relações verticais a montante do óxido de etileno (no que se refere ao etileno) e a jusante do óxido de etileno (no que se refere aos seus derivados).
Mercados dos produtos relevantes
(8)
O óxido de etileno é um gás incolor, produzido através da oxidação parcial do etileno. O óxido de etileno tem um teor de etileno de 82 % e é um produto perigoso, uma vez que é altamente inflamável e explosivo. É igualmente tóxico e cancerígeno. No seu estado não purificado o óxido de etileno pode ser utilizado para produzir etilenoglicóis ou ser sujeito a uma purificação adicional.
(9)
Os etilenoglicóis são produtos químicos intermédios produzidos principalmente através da hidratação não catalítica do óxido de etileno. Os etilenoglicóis representam 37,5 % do consumo total de óxido de etileno no EEE e são exclusivamente produzidos por produtores integrados de óxido de etileno.
(10)
Um método alternativo de processamento do óxido de etileno implica a sua purificação adicional para obter um produto purificado que pode ser utilizado para a produção de vários outros produtos químicos intermédios. A maior parte do óxido de etileno purificado destina-se a utilização cativa pelos produtores integrados de óxido de etileno em operações a jusante de produção de derivados de óxido de etileno, sendo o restante vendido a terceiros que concorrem com os produtores de óxido de etileno nos diversos mercados dos derivados de óxido de etileno.
Óxido de etileno
(11)
A Comissão procedeu à análise do mercado do óxido de etileno no âmbito de processos anteriores (4). Identificou um mercado do produto distinto do óxido de etileno, uma vez que este produto se caracteriza por um reduzido grau de substituibilidade, principalmente quando é utilizado como matéria-prima em reacções químicas. A investigação realizada no âmbito do presente processo confirma esta definição do mercado do produto.
(12)
Uma vez que apenas o óxido de etileno purificado é vendido a terceiros, a apreciação em termos de concorrência centrou-se, no presente processo, no mercado do óxido de etileno purificado. Numa fase avançada do processo, a Ineos alegou que o óxido de etileno purificado pode ser ainda subsegmentado em óxido de etileno de qualidade superior e óxido de etileno de qualidade inferior, em função do nível de impurezas (principalmente o teor de aldeídos). Contudo, o estudo de mercado confirmou não ser necessário subdividir o mercado do produto relevante em função dos níveis de pureza do óxido de etileno purificado, uma vez que só o óxido de etileno de qualidade superior é vendido a terceiros.
(13)
A Comissão tentou igualmente determinar se deve ser estabelecida uma distinção entre os contratos de fornecimento de óxido de etileno a longo prazo, concluídos com clientes cujas fábricas estão situadas no local de produção do fornecedor de óxido de etileno ou na sua proximidade e estão ligadas através de condutas (no local), e os fornecimentos a outros clientes (fora do local), efectuados por outros meios como camião ou caminho-de-ferro. A Comissão concluiu que existem, entre estes dois métodos de fornecimento, algumas diferenças nos níveis de preços, duração dos contratos e quantidades adquiridas. Contudo, a Comissão não teve de tomar uma decisão sobre esta questão visto que a transacção não afectaria de forma significativa a concorrência efectiva, independentemente do facto de os fornecimentos no local e fora do local constituírem um mercado único ou dois mercados distintos.
Etilenoglicóis
(14)
A Ineos afirmou que os etilenoglicóis constituem um mercado do produto distinto, em conformidade com uma decisão anterior da Comissão (5). Contudo, numa decisão posterior (6), a Comissão salientou que, devido a considerações relacionadas com a procura, poderia ser necessário estabelecer uma distinção entre os diferentes tipos de etilenoglicóis, ou seja, monoetilenoglicol, dietilenoglicol e trietilenoglicol. O monoetilenoglicol representa a maior parte da produção (cerca de 90 %), estando a restante produção repartida entre o dietilenoglicol (cerca de 9 %) e o trietilenoglicol (cerca de 1 %).
(15)
No âmbito deste processo, os intervenientes no mercado afirmaram que os etilenoglicóis deviam ser segmentados em três mercados, ou seja monoetilenoglicol, dietilenoglicol e trietilenoglicol, visto que estes produtos são utilizados em aplicações muito diferentes e não são de forma alguma substituíveis. Contudo, na perspectiva da oferta, o monoetilenoglicol, o dietilenoglicol e o trietilenoglicol são sempre produzidos simultaneamente e em proporções muito semelhantes. A definição de mercado exacta foi deixada em aberto uma vez que, independentemente da definição do mercado dos produtos utilizada, a transacção não afectaria de forma significativa a concorrência efectiva no mercado dos etilenoglicóis.
Mercados geográficos relevantes
Óxido de etileno
(16)
Em decisões anteriores (7), a Comissão considerou que o mercado geográfico do óxido de etileno abrangeria provavelmente a Europa ocidental (ou seja, o EEE e a Suíça), embora tivesse deixado em aberto a definição exacta deste mercado. No caso em apreço, as unidades de produção relevantes estão situadas em Antuérpia (Bélgica), Lavéra (França) e Dormagen (Alemanha). A Ineos alegou que o mercado abrange todo o EEE, uma vez que o óxido de etileno produzido nestas fábricas é transportado a longas distâncias (segundo os dados fornecidos pela Ineos, nalguns casos mais de 1 000 km, embora a maior parte das entregas se situe num raio de 600 km). Contudo, a grande maioria dos clientes e pelo menos metade dos concorrentes consideram que o mercado geográfico é de dimensão regional. As distâncias de transporte parecem situar-se entre os 0 e os 800 km, estando a grande maioria compreendida entre 0 e 600 km, devido aos custos de transporte e à natureza perigosa do produto.
(17)
Tendo em conta as limitações em termos de distância de transporte, a Comissão identificou os seguintes possíveis mercados regionais de óxido de etileno: i) Reino Unido e Irlanda, ii) Países nórdicos (Noruega, Suécia e Finlândia), iii) Europa continental do noroeste (Países Baixos, Dinamarca, Bélgica, Luxemburgo, Alemanha, Áustria, centro e norte da França), iv) Bacia mediterrânica (Itália, Portugal, sul da França e Espanha) e v) Europa central e oriental. Além disso, a Comissão concluiu que as diferenças de preços verificadas a nível regional e os reduzidos fluxos comerciais parecem a confirmar esta segmentação do mercado geográfico. Contudo não foi necessário chegar a uma conclusão quanto à definição exacta do mercado geográfico do óxido de etileno, visto que a Comissão concluiu que a transacção não afectaria de forma significativa a concorrência efectiva em qualquer dos mercados geográficos possíveis (ou seja, um mercado geográfico que abrangesse todo o EEE ou um mercado geográfico que abrangesse a Europa continental do noroeste, único mercado regional em que ambas as partes desenvolvem actividades).
Etilenoglicóis
(18)
A Ineos argumentou, em conformidade com o afirmado em anteriores decisões (8), que o mercado geográfico relevante do óxido de etileno abrange pelo menos a Europa Ocidental, podendo mesmo ser de nível mundial. Tal deve-se ao facto de os etilenoglicóis não serem produtos perigosos podendo, por conseguinte, ser facilmente transportados. Os preços são comparáveis a nível mundial, e as importações para o EEE, principalmente provenientes do Médio Oriente e da Rússia, representam cerca de 13 % do consumo total do EEE.
(19)
A grande maioria dos inquiridos no âmbito do estudo de mercado confirmou que o mercado geográfico abrange, pelo menos, todo o EEE. Contudo, para efeitos da presente decisão, a definição exacta do mercado foi deixada em aberto visto que a transacção não afectaria de forma significativa a concorrência efectiva no mercado comum ou numa parte substancial deste, independentemente da definição de mercado geográfico utilizada.
II. APRECIAÇÃO
Óxido de etileno
(20)
A dimensão global do mercado do óxido de etileno no EEE, incluindo a produção para utilização cativa, eleva-se a cerca de 3 000 ktpa (quilotoneladas ao ano). O mercado comercial representa cerca de 18 % da produção total ou cerca de 560 ktpa, dos quais 33 % em termos de valor correspondem a clientes no local e 67 % a clientes fora do local.
(21)
Em termos de estrutura de mercado, a transacção constitui uma concentração entre dois dos três maiores fornecedores de óxido de etileno, de que resultará uma quota de mercado conjunta superior a 45 %, utilizando qualquer uma das definições razoáveis de mercado do produto relevante e de mercado geográfico do óxido de etileno. O mais próximo concorrente da entidade resultante da concentração, a Shell, representa 15-25 % do mercado comercial total, tanto no que se refere aos fornecimentos no local como aos fornecimentos fora do local. Os restantes concorrentes detêm, todos, quotas de mercado inferiores a 10 % (um elevado número inferiores a 5 %) no que se refere às vendas no local e fora do local.
(22)
Contudo, tomando em consideração o facto de o mercado comercial representar uma proporção bastante reduzida da produção total, alterações relativamente pequenas na produção total poderão ter um impacto significativo no mercado comercial. Deste modo, a Comissão centrou-se, na sua apreciação, na importância da utilização cativa de óxido de etileno por parte dos produtores integrados e no seu impacto sobre as vendas a terceiros. A Comissão analisou as condições relativas ao fornecimento de óxido de etileno e, em especial, os factores susceptíveis de limitar o comportamento da entidade resultante da concentração no mercado comercial do óxido de etileno.
(23)
Para o fazer, a Comissão identificou os principais aspectos que influenciam a disponibilidade de óxido de etileno no mercado comercial: - a capacidade de produção de óxido de etileno; - a capacidade de purificação; - as utilizações do óxido de etileno a jusante, nomeadamente a separação entre etilenoglicóis e outras utilizações; - os incentivos à utilização de mais óxido de etileno a nível interno e/ou à venda no mercado comercial.
(24)
Em primeiro lugar, a Comissão examinou se os actuais concorrentes das partes dispõem de capacidades disponíveis de óxido de etileno suficientes para fornecerem o mercado comercial. Neste contexto, a capacidade de purificação é determinante, visto que apenas o óxido de etileno purificado é vendido no mercado comercial. A investigação revelou que embora as fábricas das partes representem uma proporção significativa da capacidade de purificação disponível, as capacidades disponíveis dos seus concorrentes poderiam limitar o comportamento anticoncorrencial das partes, uma vez que representam volumes importantes em relação à dimensão relativamente reduzida do mercado comercial.
(25)
Uma outra vertente importante da apreciação da Comissão no âmbito do presente processo centrou-se na relação entre a produção de óxido de etileno purificado e de etilenoglicóis. Uma redução na produção de etilenoglicóis pode permitir que os produtores integrados (que produzem óxido de etileno e etilenoglicóis) aumentem a sua produção de óxido de etileno purificado. Esta relação baseia-se no facto de ambos os produtos utilizarem a mesma matéria prima (óxido de etileno não purificado) e, consequentemente, uma redução na produção de etilenoglicóis libertar óxido de etileno não purificado que poderia ser utilizado para produzir quantidades adicionais de óxido de etileno purificado - em função das limitações em matéria de capacidade de purificação.
(26)
A Ineos afirmou que o monoetilenoglicol é utilizado como um produto variável, o que permite que os produtores de óxido de etileno alternem o fornecimento de óxido de etileno e de outros produtos seus derivados em função das condições de mercado. Para provar esta afirmação, a Ineos apresentou dois estudos econométricos que revelam que, anteriormente, os concorrentes das partes podiam aumentar a sua produção de óxido de etileno purificado em detrimento da produção de glicóis para darem resposta a paragens de produção nas instalações da Ineos e da BP Dormagen Business. Concluiu-se que as reduções das vendas de óxido de etileno nas fábricas afectadas foram (em certa medida) compensadas por aumentos das vendas de óxido de etileno dos concorrentes.
(27)
A Comissão concluiu que embora estes estudos apresentassem algumas limitações, indicavam que, potencialmente, os concorrentes estavam em condições de contrariar o comportamento anticoncorrencial da entidade resultante da concentração.
(28)
Seguidamente, a Comissão estimou a ordem de grandeza que poderia atingir esta transferência potencial dos glicóis para o óxido de etileno purificado, tomando em consideração todas as limitações em termos de capacidade. A Comissão concluiu que, no caso da maior redução previsível na produção de glicóis, a transferência potencial dos glicóis para o óxido de etileno purificado poderia, na eventualidade de um aumento unilateral dos preços por parte da entidade resultante da concentração, introduzir no mercado comercial do óxido de etileno quantidades significativas quando comparadas com a actual dimensão total desse mercado.
(29)
A Comissão tomou igualmente em consideração o impacto, sobre a situação do mercado europeu, das novas capacidades de glicóis que serão introduzidas no Médio Oriente e na Ásia. A Comissão concluiu que estas novas capacidades de produção de óxido de etileno eram susceptíveis de provocar um aumento das exportações de etilenoglicóis para o EEE sendo consequentemente de prever uma diminuição da produção de etilenoglicóis no EEE. Esta situação poderia, por seu turno, fazer aumentar a disponibilidade de óxido de etileno no EEE para vendas a terceiros e para a produção interna de outros derivados de óxido de etileno.
(30)
Deste modo, a Comissão entendeu que seria adequado apreciar o impacto da operação de forma prospectiva, ou seja, relativamente à evolução futura prevista e provável.
(31)
A investigação da Comissão revelou que se prevê, para os próximos anos, um aumento da capacidade de produção total disponível de óxido de etileno no EEE e uma redução das taxas de utilização. Embora a capacidade de purificação disponível deva diminuir num futuro próximo, a capacidade de purificação disponível remanescente poderá continuar a actuar como um entrave a aumentos unilaterais de preços por parte da entidade resultante da concentração, uma vez que o mercado comercial é relativamente reduzido, não se prevendo um aumento significativo a curto prazo.
(32)
Além disso, por forma a avaliar o impacto do aumento previsto das importações de glicóis provenientes do Médio Oriente sobre o mercado comercial europeu de óxido de etileno, foram tomados em consideração os futuros incentivos económicos proporcionados aos produtores de óxido de etileno no sentido de fornecerem o mercado comercial. A fim de compensar a diminuição prevista do consumo de óxido de etileno para a produção de glicóis e a fim de manter as taxas de utilização da produção de óxido de etileno aos níveis mais elevados possíveis, os produtores de óxido de etileno necessitariam de encontrar novos mercados para a sua produção de óxido de etileno. Uma vez que todos os outros derivados do óxido de etileno (excepto os glicóis) e o mercado comercial necessitam de óxido de etileno purificado, os produtores europeus de óxido de etileno teriam incentivos para aumentar as suas actuais capacidades de purificação.
(33)
A Comissão concluiu que a expansão dos sectores de purificação das unidades de produção de óxido de etileno é menos onerosa e não necessita de ser acompanhada de outros investimentos em toda a fábrica. Partindo do princípio de que os concorrentes poderão aumentar as suas actuais capacidades de purificação a fim de absorver a redução prevista da produção de glicóis, o nível destes aumentos depende da utilização cativa de óxido de etileno para o fabrico de produtos derivados por parte dos produtores de óxido de etileno, das possibilidades de estes últimos aumentarem as suas capacidades de produção de derivados do óxido de etileno e dos incentivos que tiverem para utilizarem o óxido de etileno de forma cativa ou o venderem no mercado comercial.
(34)
A investigação da Comissão revelou que num futuro próximo a capacidade de derivados de óxido de etileno dos produtores integrados será em parte limitada devido à procura crescente destes produtos. Um aumento da capacidade de produção de derivados de óxido de etileno é mais oneroso e moroso do que um aumento da capacidade de purificação de óxido de etileno. Por conseguinte, nem todo o óxido de etileno purificado libertado na sequência da diminuição da produção de glicóis no EEE será absorvido pelo aumento da produção de derivados de óxido de etileno por parte dos produtores integrados. Este produto será, consequentemente, colocado à disposição no mercado comercial.
(35)
Desta forma, pode ser excluída a possibilidade de um entrave significativo à concorrência efectiva no mercado comercial do óxido de etileno. Os clientes de óxido de etileno disporiam de alternativas de abastecimento que seriam suficientes para limitar o comportamento da entidade resultante da concentração.
Glicóis
(36)
A produção e o consumo mundiais de etilenoglicóis está estimada em cerca de 17 000 ktpa, elevando-se a produção do EEE a cerca de 1 700 ktpa, para uma procura de aproximadamente 1 950 ktpa. Nos últimos anos, a procura mundial tem-se mantido relativamente estável, devido em especial à procura proveniente da China e do Extremo Oriente de monoetilenoglicol utilizado para o fabrico de tecidos de poliéster. Por seu turno, esta estabilidade estimulou os investimentos em novas capacidades de produção de etilenoglicóis de grande envergadura na Ásia e no Médio Oriente, que deverão estar operacionais nos próximos anos.
(37)
A investigação da Comissão revela que a quota de mercado da entidade resultante da concentração num mercado comercial global não excederia 5 % para qualquer das possíveis definições de mercado do produto. Num mercado comercial que abrangesse todo o EEE, a quota de mercado da entidade resultante da concentração não excederia 20 % para qualquer mercado do produto relevante. A entidade resultante da concentração teria igualmente de enfrentar a concorrência proveniente de diversos concorrentes fortes como a BASF, a MEGlobal, a Sabic, a Shell e a Clariant e também a concorrência das importações.
(38)
Tendo em conta a reduzida quota de mercado da entidade resultante da concentração, a presença de concorrentes significativos com quotas de mercados comparáveis ou superiores e a redução prevista na produção de glicóis na Europa (resultante do aumento das importações), a Comissão concluiu que a operação projectada não suscita problemas em matéria de concorrência no mercado dos etilenoglicóis.
III. CONCLUSÃO
(39)
Pelos motivos acima expostos, a Comissão concluiu que a concentração projectada não entrava significativamente a concorrência efectiva no mercado comum, nem numa parte substancial do mesmo, designadamente através da criação ou do reforço de uma posição dominante. A concentração deve, portanto, ser declarada compatível com o mercado comum, em conformidade com o n.o 1 do artigo 8.o do Regulamento das Concentrações e com o artigo 57.o do Acordo EEE.