32006L0043
L 157/87
ОФИЦИАЛЕН ВЕСТНИК НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ
ДИРЕКТИВА 2006/43/ЕО НА ЕВРОПЕЙСКИЯ ПАРЛАМЕНТ И НА СЪВЕТА
от 17 май 2006 година
относно задължителния одит на годишните счетоводни отчети и консолидираните счетоводни отчети, за изменение на Директиви 78/660/ЕИО и 83/349/ЕИО на Съвета и за отмяна на Директива 84/253/ЕИО на Съвета
(текст от значение за ЕИП)
ЕВРОПЕЙСКИЯТ ПАРЛАМЕНТ И СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взеха предвид Договора за създаване на Европейска общност, и по-специално член 44, параграф 2, буква ж) от него,
като взеха предвид предложението на Комисията,
като взеха предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (1),
в съответствие с процедурата, предвидена в член 251 от Договора (2),
като имат предвид, че:
(1)
Понастоящем Четвърта директива 78/660/ЕИО на Съвета от 25 юли 1978 г. относно годишните счетоводни отчети на някои видове дружества (3), Седма директива 83/349/ЕИО на Съвета от 13 юни 1983 г. относно консолидираните счетоводни отчети (4), Директива 86/635/ЕИО на Съвета от 8 декември 1986 г. относно годишните счетоводни отчети и консолидираните счетоводни отчети на банки и други финансови институции (5) и Директива 91/674/ЕИО на Съвета от 19 декември 1991 г. относно годишните счетоводни отчети и консолидираните счетоводни отчети на застрахователните предприятия (6) изискват годишните счетоводни отчети или консолидираните счетоводни отчети да бъдат одитирани от едно или повече лица, упълномощени да извършват такъв одит.
(2)
Условията за одобряване на лицата, които отговарят за извършването на задължителен одит, бяха предвидени в Осма директива 84/253/ЕИО на Съвета от 10 април 1984 г. относно одобряването на лицата, натоварени с извършването на задължителен одит на счетоводни документи (7).
(3)
Липсата на хармонизиран подход към задължителното извършване на одит в Общността е била причината Комисията да предложи в своето съобщение от 1998 г. относно задължителния одит в Европейския съюз: движение напред (8) създаването на комитет по одит, който би могъл да разработи по-нататъшни мерки в тясно сътрудничество със счетоводната гилдия и държавите-членки.
(4)
Въз основа на работата на посочения комитет на 15 ноември 2000 г. Комисията е издала Препоръка относно гарантиране на качеството на задължителния одит в Европейския съюз: минимални изисквания (9) и на 16 май 2002 г. - Препоръка относно независимостта на задължителните одитори в ЕС: набор от основни принципи (10).
(5)
Настоящата директива си поставя високата цел - хармонизиране, макар и непълно - на задължителните изисквания. Държава-членка, която изисква задължителен одит, може да наложи по-строги изисквания, освен ако не е предвидено друго в настоящата директива.
(6)
Квалификациите за одит, получени от задължителните одитори въз основа на настоящата директива, следва да бъдат считани за равностойни. Следователно вече не би било възможно държавите-членки да настояват за това мнозинството от правата на глас в одиторско дружество задължително да се държи от одобрени на местно равнище одитори или мнозинството от членовете на административния или управителния орган на одиторското дружество задължително да бъде одобрено на местно равнище.
(7)
Задължителният одит изисква адекватни познания по предмети като дружествено право, фискално право и социално право. Такива познания следва да бъдат проверени преди задължителният одитор от една държава-членка да може да бъде одобрен.
(8)
За да бъдат защитени трети страни, всички одобрени одитори и одиторски дружества следва да бъдат вписани в регистър, който е достъпен за обществеността и който съдържа основната информация относно задължителните одитори и одиторските дружества.
(9)
Задължителните одитори следва да се придържат към най-високите етични стандарти. Поради това те трябва да спазват професионалната етика, обхващаща поне тяхната функция в областта на обществения интерес, тяхната почтеност и обективност и тяхната професионална компетентност и дължима грижа. Функцията в областта на обществения интерес на задължителните одитори означава, че по-широка общност от хора и институции може да разчита на качеството на работата на задължителния одитор. Доброто качество на одита допринася за нормалното функциониране на пазарите чрез подобряване пълнотата и ефективността на финансовите отчети. Комисията може да приеме мерки за прилагане относно минималните стандарти в областта на професионалната етика. При извършването на това тя трябва да вземе предвид принципите, съдържащи се в етичния кодекс на Международната федерация на професионалните счетоводители (IFAC).
(10)
Важно е задължителните одитори и одиторските дружества да спазват поверителността на своите клиенти. Вследствие на това те следва да бъдат обвързани със строги правила относно поверителността и професионалната тайна, които обаче не следва да възпрепятстват нормалното изпълнение на настоящата директива. Тези правила за поверителност следва да се прилагат също така по отношение на всеки задължителен одитор или одиторско дружество, който/което е прекратил/о участието си в конкретна задача за одит.
(11)
Задължителните одитори и одиторските дружества следва да бъдат независими при извършването на задължителния одит. Те могат да информират одитираното дружество за въпроси, възникнали в хода на одита, но следва да се въздържат от участие в процесите на вземане на вътрешни решения в одитираното дружество. Ако те попаднат в положение, при което заплахата за тяхната независимост, дори след прилагането на гаранциите за смекчаване на такива заплахи, е твърде голяма, те следва да подадат отвод или да не приемат ангажимента за извършване на одит. Заключението, че е налице връзка, която компрометира независимостта на одитора, може да бъде различна по отношение на връзката между одитора и одитираното дружество от тази по отношение на връзката между мрежата и одитираното дружество. Когато кооперативно дружество по смисъла на член 2, параграф 14 или сходно дружество по член 45 от Директива 86/635/ЕИО, е длъжно или на него му е разрешено да бъде член на одиторско дружество с нестопнаска цел, обективна, разумна и информирана страна не би направила заключение, че връзка, основана на членството, компрометира независимостта на независимия одит, при условие че когато такова одиторско дружество извършва задължителен одит на някой от своите членове, се прилагат принципите на независимост по отношение на одиторите, извършващи одита и по отношение на онези лица, които са в състояние да окажат влияние на задължителния одит. Примери за заплахи за независимостта на задължителен одитор или одиторско дружество са пряк или косвен финансов интерес в одитираното дружество и осигуряване на допълнителни услуги, които не са свързани с одита. Също така равнището на таксите, получавани от едно одитирано дружество, и/или структурата на таксите може да застраши независимостта на задължителния одитор или одиторското дружество. Видовете защитни механизми, които следва да се прилагат за намаляване на тези заплахи, включват: забрани, ограничения, други политики и процедури и разкриване. Задължителните одитори и одиторските дружества следва да отказват да извършват всякакви допълнителни услуги, несвързани с одита, които компрометират тяхната независимост. Комисията може да приеме прилагащи мерки относно минималните стандарти в областта на независимостта. При извършването на това тя би могла да вземе предвид принципите, съдържащи се в гореупомената препоръка от 16 май 2002 г. С цел определяне независимостта на одиторите понятието „мрежа“, в която одиторите оперират, следва да бъде ясно. В тази връзка могат да бъдат взети предвид различни обстоятелства като например, когато структура може да бъде определена като мрежа, понеже тя има за цел разделяне на приходи или разходи. Критериите за доказване наличието на мрежа следва да бъдат преценявани и претегляни въз основа на всички налични фактически обстоятелства като например дали има общи редовни клиенти.
(12)
В случаите на проверка на собствената дейност или на личен интерес, когато е необходимо да се гарантира независимостта на задължителния одитор или одиторското дружество, държавата-членка, а не задължителният одитор или одиторското дружество, трябва да реши, дали задължителният одитор или одиторското дружество следва да направи отвод или да не приеме ангажимент за извършване на одит по отношение на одитираните си клиенти. Въпреки това, това не следва да води до положение, при което държавите да имат общо задължение да възпрепятстват задължителните одитори или одиторските дружества да предоставят услуги, несвързани с одита на одитираните си клиенти. За целите на определянето дали е необходимо в случаите на проверка на собствената дейност или на личен интерес задължителният одитор или одиторското дружество да не извършва задължителен одит с цел да се гарантира независимостта на задължителния одитор или одиторското дружество, факторите, които трябва да бъдат взети предвид, следва да включват въпроса дали одитираното дружество, действащо в обществен интерес, е емитирало прехвърлими ценни книжа, допуснати за търгуване на регулиран пазар по смисъла на член 4, параграф 1, параграф 14 от Директива2004/39/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 21 април 2004 г. относно пазарите на финансови инструменти (11).
(13)
Важно е категорично да се гарантира високото качество на всеки задължителен одит, изискван съгласно законодателството на Общността. Следователно всеки задължителен одит трябва да се извършва въз основа на международните стандарти за одит. Мерките за прилагане на тези стандарти в Общността следва да бъдат приети в съответствие с Решение 1999/468/ЕО на Съвета от 28 юни 1999 г. относно установяване на процедурите за упражняване на изпълнителните правомощия, предоставени на Комисията (12). Технически комитет или група по одита следва да подпомага Комисията при оценката на техническата надеждност на международните счетоводни стандарти и да ангажира системата на публичните надзорни органи на държавите-членки. За да се постигне максимална степен на хармонизиране, на държавите-членки следва да бъде разрешено да налагат допълнителни процедури или изисквания в областта на одита само ако те произтичат от специфични правни изисквания, свързани със задължителния одит на годишните или консолидираните счетоводни отчети, т.е. когато тези изисквания не са обхванати от приетите международни стандарти за одит. Държавите-членки могат да запазят тези допълнителни процедури за одит, докато процедурите или изискванията в областта на одита не бъдат обхванати впоследствие от приети международни стандарти за одит. Ако въпреки това международните стандарти за одит съдържат процедури за одит, чието изпълнение би създало специфичен конфликт на правото с националното законодателство, произтичащ от специфичните национални разпоредби, свързани с обхвата на задължителния одит, държавите-членки могат да дерогират противоречащата част на международния стандарт за одит, при условие че се прилагат мерките, предвидени в член 26, параграф 3. Всяко допълнение или дерогиране от страна на държавите-членки следва да допринася за по-високо равнище на достоверност на годишните счетоводни отчети на дружествата и да допринася за общественото благо. Изложеното по-горе предполага, че държавите-членки могат например да изискват допълнителен одиторски отчет пред надзорния съвет или да предпишат други изисквания за отчитане и одит на основата на националните правила за корпоративно управление.
(14)
За да приеме Комисията международен стандарт за одит за прилагане в Общността, той трябва да бъде международно общоприет и да е разработен с пълноценното участие на всички заинтересовани страни в рамките на открита и прозрачна процедура, да допринася за достоверността и качеството на годишните счетоводни отчети и консолидираните счетоводни отчети и да допринася за европейското общо благо. Необходимостта от приемане на декларация за практика на международен одит като част от стандарта следва да бъде оценявана в съответствие с Решение 1999/468/ЕО на индивидуална основа. Комисията следва да гарантира, че преди започването на процеса на приемане е извършен преглед с цел установяване на това дали тези изисквания са изпълнени и да докладва на членовете на комитета, създаден съгласно настоящата директива за резултата от преразглеждането.
(15)
В случай на консолидирани счетоводни отчети е важно да има ясно определяне на отговорностите между задължителните одитори, които одитират компоненти от група. За тази цел одиторът на група следва да носи пълната отговорност за одиторския отчет.
(16)
За да се увеличи съвместимостта между дружествата, които прилагат еднакви счетоводни стандарти и да се повиши общественото доверие във функцията на одита, Комисията може да приеме общ одиторски отчет за одит на годишните счетоводни отчети или консолидираните счетоводни отчети, изготвени въз основа на одобрени международни счетоводни стандарти, освен ако съответен стандарт за такъв отчет не е приет на общностно равнище.
(17)
Редовните проверки представляват добро средство за постигане на трайно високо качество на задължителния одит. Поради това задължителните одитори и одиторските дружества следва да подлежат на система за гарантиране на качеството, която е организирана по начин, който е независим от контролираните задължителни одитори и одиторски дружества. За прилагането на член 29 за системите за гарантиране на качеството държавите-членки могат да решат, че ако отделните одитори имат обща политика за гарантиране на качеството, е достатъчно да се вземат предвид само изискванията към одиторските дружества. Държавите-членки могат да организират система за гарантиране на качеството по такъв начин, че всеки отделен одитор да подлежи на проверка на гарантиране на качеството поне веднъж на всеки шест години. В това отношение финансирането на системата на гарантиране на качеството следва да не бъде подложена на неподходящо влияние. Комисията следва да разполага с компетентността да приема прилагащи мерки по въпросите, свързани с организацията на системите за гарантиране на качеството, и по отношение на тяхното финансиране в случаите, когато общественото доверие в системата за гарантиране на качеството е сериозно компрометирана. Системите за публичен надзор на държавите-членки следва да бъдат насърчавани да намерят координиран подход към извършването на проверки на гарантиране на качеството с цел избягване налагането на ненужни тежести на засегнатите страни.
(18)
Разследванията и подходящите санкции помагат за предотвратяване и коригиране на несъответстващо извършване на задължителен одит.
(19)
Задължителните одитори и одиторските дружества отговарят за извършването на работата си с надлежна грижа и по такъв начин отговарят за финансовите вреди, причинени от липсата на дължима грижа. Независимо от това възможността на одиторите и одиторските дружества да бъдат застраховани за професионален риск може да бъде засегната от това дали те подлежат на неограничена финансова отговорност. От своя страна Комисията възнамерява да проучи тези въпроси, като вземе предвид факта, че режимите на финансова отговорност на държавите-членки могат да се различават значително.
(20)
Държавите-членки следва да организират ефективна система на публичен надзор над задължителните одитори и одиторските дружества на основата на контрол на страната по произход. Регулаторната уредба на публичния надзор следва да направи възможно ефективното сътрудничество на общностно равнище по отношение на надзорните дейности на държавите-членки. Публичната система за надзор следва да бъде ръководена от лица, които не извършват дейността, и които са известни в областите, свързани със задължителния одит. Тези лица, които не извършват дейността, могат да бъдат специалисти, които никога не са били свързани с одиторската професия или бивши одитори, които са напуснали професията. Въпреки това държавите-членки могат да разрешат малцинство от лица, които извършват дейността, да участват в ръководството на системата за публичен надзор. Компетентните органи на държавите-членки следва да си сътрудничат помежду си, когато това е необходимо, за целта на извършване на собствените си надзорни задължения по отношение на задължителните одитори или одиторските дружества, одобрени от тях. Такова сътрудничество може да допринесе значително за осигуряване на трайно високо качество на задължителния одит в Общността. Тъй като е необходимо да се осигури ефективно сътрудничество и координация на европейско равнище между компетентните органи, определени от държавите-членки, определянето на едно звено, отговарящо за осигуряване на сътрудничеството, не следва да засяга способността на всеки отделен орган да си сътрудничи пряко с другите компетентни органи на държавите-членки.
(21)
За да се гарантира спазването на член 32, параграф 3 относно принципите на публичния надзор, се приема, че лице, което не упражнява дейността, е известно в областите, свързани със задължителния одит, или поради негови/нейни предишни професионални умения, или, алтернативно, понеже притежава познания поне по една от темите, посочени в член 8.
(22)
Задължителният одитор или одиторското дружество следва да бъде назначен/о от общото събрание на акционерите или членовете на одитираното дружество. За да се защити независимостта на одитора, е важно уволнението да бъде възможно само в случай че са налице подходящи основания за това и ако тези основания са съобщени на органа или органите, отговарящи за публичния надзор.
(23)
Тъй като дружествата, действащи в обществен интерес, имат по-голяма видимост и са по-важни от икономическа гледна точка, в случай на задължителен одит на техните годишни или консолидирани счетоводни отчети следва да се прилагат по-строги правила.
(24)
Одиторските комитети и ефективната система за вътрешен контрол помагат за свеждане до минимум финансовите рискове, оперативните рискове и рисковете по спазването и повишават качеството на финансовото отчитане. Държавите-членки могат да вземат предвид Препоръка на Съвета от 15 февруари 2005 г. относно ролята на директорите, които не са изпълнителни директори и на надзорните директори на посочените дружества и на комитетите на (надзорния) съвет (13), която определя как одиторските комитети следва да бъдат създавани и да функционират. Държавите-членки могат да определят, че функциите, възложени на одиторския комитет или на органа, изпълняващ равностойни функции, могат да бъдат изпълнявани от административния или надзорния орган като цяло. По отношение на задълженията на одиторския комитет съгласно член 41 задължителният одитор или одиторското дружество не следва по никакъв начин да бъде подчинено на комитета.
(25)
Държавите-членки могат също така да решат да освободят дружествата, извършващи дейности от обществен интерес, които са предприятия за колективно инвестиране, чиито прехвърлими ценни книжа са допуснати за търгуване на регулиран пазар, от изискването да имат одиторски комитет. Тази опция взема предвид факта, че когато предприятие за колективно инвестиране функционира единствено с цел обединяване на активи, невинаги използването на одиторски комитет би било уместно. Финансовото отчитане и свързаните рискове не са съпоставими с тези на другите дружества, действащи в обществен интерес. В допълнение към това предприятията за колективно инвестиране в прехвърляеми ценни книжа (ПКИПЦК) и техните дружества за управление оперират в строго определена регулаторна среда и подлежат на специфични механизми за регулиране като например контрола от страна на техния депозитар. По отношение тези предприятия за колективно инвестиране, които не са хармонизирани с Директива 85/611/ЕИО (14), но които подлежат на равностойните гаранции, предвидени в посочената директива, на държавите-членки следва в този конкретен случай да бъде разрешено да предоставят равно третиране с хармонизирани на общностно равнище предприятия за колективно инвестиране.
(26)
За да се засили независимостта на одиторите на предприятия, действащи в обществен интерес, основният партньор (основните партньори) по одита, който/които одитира/т такива дружества следва да се редува/т. За организиране на такова редуване, държавите-членки следва да изискват промяна на основния партньор (основните партньори) по одита, работещ/и с одитирано дружество, като същевременно позволяват на одиторското дружество, с които е/са свързан/и основният партньор (основните партньори) по одита, да бъде задължителният одитор на такова дружество. Когато държавата-членка прецени това за необходимо с цел постигане на преследваните цели, такава държава-членка може алтернативно да изисква промяна на одиторското дружество, без да се засягат разпоредбите на член 42, параграф 2.
(27)
Взаимодействието между капиталовите пазари подчертава също така необходимостта от гарантиране на качествена работа, извършвана от одиторите от трети страни във връзка с капиталовия пазар на Общността. Поради това съответните одитори следва да бъдат регистрирани, за да бъдат те подложени на проверки на гарантирането на качеството и на системата от разследвания и санкции. Дерогации въз основа на реципрочност следва да подлежат на тест за равностойност, който ще бъде извършен от Комисията в сътрудничество с държавите-членки. Във всеки случай дружество, което е емитирало прехвърляеми ценни книжа на регулиран пазар по смисъла на член 4, параграф 1, точка 14 от Директива 2004/39/ЕО, следва винаги да бъде одитирано от одитор, който е или регистриран в държава-членка, или под надзора на компетентните органи на третата страна, от която е одиторът, при условие че упоменатата трета страна е призната от Комисията или от държава-членка като отговаряща на изисквания, равностойни на изискванията на Общността в областта на принципите на надзора, системите за гарантиране на качеството и системите за разследване и санкции, както и че основата на такъв режим е реципрочност. Докато една държава-членка може да прецени системата за гарантиране на качеството на трета страна за равностойна, другите държави-членки не следва да бъдат задължени да приемат тази оценка, нито с това се обезсмисля решение на Комисията по въпроса.
(28)
Обхватността на одит на международна група изисква добро сътрудничество между компетентните органи на държавите-членки и тези на трети страни. Следователно, държавите-членки трябва да гарантират, че компетентните органи на трети страни могат да имат достъп до работните документи по одита и до другите документи чрез националните компетентни органи. За да се защитят правата на засегнатите страни и същевременно да се улесни достъп до тези документи, на държавите-членки следва да се позволи да предоставят директен достъп до компетентните органи на трети страни при наличие на споразумение с националния компетентен орган. Един от подходящите критерии за предоставяне на достъп е това дали компетентните органи в третите страни отговарят на изискванията, които Комисията е обявила за подходящи. Преди такова решение на Комисията и без да се засягат от него, държавите-членки могат да определят, дали изискванията са подходящи.
(29)
Оповестяване на информация, както е посочено в членове 36 и 47, следва да бъде в съответствие с правилата за прехвърляне на лични данни на трети страни, предвидени в Директива 95/46/ЕО на Европейския парламент и на Съвета относно защита на лицата във връзка с обработването на лични данни и относно свободното движение на такива данни (15).
(30)
Мерките, необходими за прилагането на настоящата директива, следва да бъдат приети в съответствие с Решение 1999/468/ЕО, като надлежно се вземе предвид декларацията, изготвена от Комисията в Европейския парламент на 5 февруари 2002 г., относно прилагането на законодателството в областта на финансовите услуги.
(31)
На Европейския парламент следва да бъде предоставен тримесечен срок от първото изпращане на проектите за изменения и на прилагащите мерки, за да може той да ги проучи и да даде своето становище. Независимо от това в извънредни случаи и когато това е надлежно обосновано, този срок следва да може да бъде съкращаван. Ако в рамките на този срок Парламентът приеме резолюция, Комисията следва да преразгледа проектите за изменения или мерки.
(32)
Тъй като целите на настоящата директива, и по-специално - изискване за прилагане на единен набор от международни стандарти за одит, актуализиране на образователните изисквания, определяне на професионалната етика и техническо осъществяване на сътрудничеството между компетентните органи на държавите-членки и между тези органи и органите на трети страни, с цел по-нататъшно повишаване и хармонизиране на качеството на задължителния одит в Общността и улесняване на сътрудничеството между държавите-членки с трети страни, така че да бъде увеличено доверието в задължителния одит, не могат да бъдат постигнати в достатъчна степен от държавите-членки и поради това могат поради обхвата и въздействието на настоящата директива да бъдат постигнати по-добре на общностно равнище, Общността може да приеме мерки в съответствие с принципа на субсидиарност, установен в член 5 от Договора. В съответствие с принципа на пропорционалност настоящата директива не надхвърля необходимото за постигане на тези цели.
(33)
С оглед взаимоотношенията между задължителния одитор или одиторското дружество и одитираното дружество да бъдат направени по-прозрачни, Директиви 78/660/ЕИО и 83/349/ЕИО следва да бъдат изменени с цел да бъде изискано разкриване на таксата за одит и на таксата, плащана за услуги, несвързани с одита, в бележките към годишните счетоводни отчети и консолидирани счетоводни отчети.
(34)
Директива 84/253/ЕИО следва да бъде отменена, понеже в нея липсва цялостен набор от правила за осигуряване на подобаваща инфраструктура на одита, като публичен надзор, дисциплинарни системи и системи за гарантиране на качеството и понеже тя не предвижда изрично регулаторно сътрудничество между държавите-членки и трети страни. За гарантиране на правната сигурност е необходимо да се посочи, че задължителните одитори и одиторските дружества, които са били одобрени съгласно Директива 84/253/ЕИО, се считат за одобрени съгласно настоящата директива,
ПРИЕХА НАСТОЯЩАТА ДИРЕКТИВА:
ГЛАВА I
ПРЕДМЕТ И ОПРЕДЕЛЕНИЯ
Член 1
Предмет
Настоящата директива въвежда правила относно задължителния одит на годишните и консолидираните счетоводни отчети.
Член 2
Определения
По смисъла на настоящата директива се прилагат следните определения:
1.
„задължителен одит“ означава одит на годишните или консолидираните счетоводни отчети доколкото това се изисква съгласно законодателството на Общността;
2.
„задължителен одитор“ означава физическо лице, което е одобрено в съответствие с настоящата директива от компетентните органи на държава-членка за извършване на задължителен одит;
3.
„одиторско дружество“ означава юридическо лице или друго дружество независимо от правната му форма, което е одобрено в съответствие с настоящата директива от компетентните органи на държава-членка за извършване на задължителен одит;
4.
„одиторско дружество от трета страна“ означава дружество независимо от правната му форма, което извършва одит на годишните или консолидираните счетоводни отчети на дружество, учредено в трета страна;
5.
„одитор от трета страна“ означава физическо лице, което извършва одит на годишните или консолидираните счетоводни отчети на дружество, учредено в трета страна;
6.
„одитор на група“ означава задължителен одитор (задължителни одитори) или дружество/а за одит, което извършва задължителен одит на годишните или консолидираните счетоводни отчети;
7.
„мрежа“ означава по-голяма структура:
-
която има за цел сътрудничество и към която принадлежи задължителният одитор или одиторското дружество, и
-
което има ясна цел подялба на приходи или разходи или съсобственост на акции, контрол или управление, общи политики и процедури за контрол на качеството, обща бизнес стратегия, използване на обща фирма или на значителна част от професионалните ресурси;
8.
„филиал на одиторско дружество“ означава всяко предприятие независимо от неговата правна форма, което е свързано с одиторско дружество чрез колективна собственост, контрол или управление;
9.
„отчет от одита“ означава отчетът по член 51а от Директива 78/660/ЕИО и член 37 от Директива 83/349/ЕИО, издаден от задължителен одитор или одиторско дружество;
10.
„компетентни органи“ означава органите или властите, определени със закон, на които е възложено регулирането и/или надзорът на задължителни одитори и одиторски дружества или на конкретни аспекти от регулирането или надзора; позоваването на „компетентен орган“ в конкретен член означава позоваване на властта или органа/органите, отговарящи за функцията в посочения член;
11.
„международни стандарти за одит“ означава международните стандарти за одит (ISA) и свързаните с тях декларации и стандарти доколкото те имат отношение към задължителния одит;
12.
„международни счетоводни стандарти“ означава Международните счетоводни стандарти (МСС), Международните стандарти за финансови отчети (МСФО) и свързаните с тях тълкувания (SIC-IFRIC тълкувания), последващите изменения на тези стандарти и свързаните с тях разяснения, както и бъдещи стандарти и свързаните с тях разяснения, издадени или приети от Международния съвет по счетоводни стандарти (МССС);
13.
„дружества, извършващи дейност в обществен интерес“, означава: дружества, регулирани от правото на държава-членка, чиито прехвърляеми ценни книжа са допуснати за търгуване на регулиран пазар на която и да е държава-членка по смисъла на член 4, параграф 1, точка 14 от Директива 2004/39/ЕО; кредитни институции съгласно определението в член 1, точка 1 от Директива 2000/12/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 20 март 2000 г. относно предприемането и осъществяването на дейност на кредитни институции (16) и застрахователни предприятия по смисъла на член 2, параграф 1 от Директива 91/674/ЕИО. Държавите-членки могат да определят други дружества като дружества, извършващи дейност в обществен интерес, които имат голяма обществена значимост поради характера на тяхната стопанска дейност, техния размер или броя на техните работници и служители;
14.
„кооперативно дружество“ означава Европейско кооперативно дружество съгласно определението в член 1 от Регламент (ЕО) № 1435/2003 на Съвета от 22 юли 2003 г. относно устава на Европейското кооперативно дружество (SCE) (17), или всяко друго кооперативно дружество, за което се изисква задължителен одит съгласно законодателството на Общността, като кредитните институции съгласно определението в член 1, параграф 1 от Директива 2000/12/ЕО и застрахователни предприятия по смисъла на член 2, параграф 1 от Директива 91/674/ЕИО;
15.
„лице, което не упражнява дейността“, означава всяко физическо лице, което в продължение на поне три години преди неговото или нейното участие в системата на обществен надзор не е извършвало задължителен одит, нито е притежавало право на глас в одиторско дружество, нито е било член на административния или управителния орган на одиторско дружество и не е било наето от одиторско дружество или свързано по друг начин с одиторско дружество;
16.
„основен партньор (основни партньори) по одита“ означава:
а)
задължителният одитор (задължителните одитори), назначен/и от одиторско дружество за конкретно задължение за извършване на одит като основно отговорно за извършването на задължителния одит от името на одиторското дружество; или
б)
в случая с одит на група поне задължителният одитор (задължителните одитори), назначен/и от одиторско дружество за конкретно задължение за извършване на одит като основно отговорно за извършването на задължителния одит на равнището на групата и задължителният одитор (задължителните одитори), назначен/и като основно отговорно на равнището на основните дъщерни дружества; или
в)
задължителният одитор (задължителните одитори), който (които) подписват отчета от одита.
ГЛАВА II
ОДОБРЯВАНЕ, ПРОДЪЛЖАВАЩО ОБУЧЕНИЕ И ВЗАИМНО ПРИЗНАВАНЕ
Член 3
Одобряване на задължителните одитори и одиторските дружества
1. Задължителен одит се извършва от задължителни одитори и одиторски дружества, одобрени от държавата-членка, изискваща задължителния одит.
2. Всяка държава-членка определя компетентни органи, които отговарят за одобряването на задължителните одитори и одиторските дружества.
Компетентните органи могат да бъдат професионални сдружения, при условие че те подлежат на системата за публичен надзор, както е предвидено в глава VIII.
3. Без да се засягат разпоредбите на член 11, компетентните органи на държавите-членки могат да одобряват като задължителни одитори само физически лица, които отговарят най-малко на условията, предвидени в членове 4 и от 6 до 10.
4.
а)
физическите лица, които извършват задължителен одит от името на одиторско дружество, трябва да отговарят поне на условията, предвидени в членове 4 и от 6 до 12 и трябва да са одобрени като задължителни одитори в съответната държава-членка;
б)
мнозинството от правата на глас в дружеството трябва да бъде държано от одиторски дружества, които са одобрени в някоя държава-членка или от физически лица, които отговарят поне на условията, предвидени в членове 4 и от 6 до 12. Държавите-членки могат да предвидят, че такива физически лица трябва да са одобрени в друга държава-членка. По смисъла на задължителния одит на кооперативни дружества и подобни дружества по член 45 от Директива 86/635/ЕИО държавите-членки могат да въвеждат други специфични разпоредби по отношение на правото на глас;
в)
мнозинството - до максимум 75 % - от членовете на административния или управителния орган на дружеството трябва да бъдат одиторски дружества, които са одобрени в някоя държава-членка или физически лица, които отговарят най-малко на условията, предвидени в членове 4 и от 6 до 12. Държавите-членки могат да предвидят, че такива физически лица трябва да са одобрени в друга държава-членка. Когато такъв орган има не повече от двама членове, един от тези членове трябва да отговаря поне на условията съгласно настоящата буква;
г)
дружеството трябва да отговаря на условието, определено в член 4.
Държавите-членки могат да определят допълнителни условия само по отношение на буква в). Такива условия трябва да бъдат пропорционални на преследваните цели и да не надхвърлят строго необходимото.
Член 4
Добра репутация
Компетентните органи на държава-членка могат да предоставят одобрение само на физически лица или дружества с добра репутация.
Член 5
Оттегляне на одобрението
1. Одобрението на задължителен одитор или одиторско дружество може да бъде оттеглено, ако доброто име на това лице или дружество е било сериозно компрометирано. Държавите-членки могат обаче да предвидят разумен срок за целите на спазването на изискването за добра репутация.
2. Одобрението на одиторско дружество може да бъде оттеглено, ако някое от условията, наложени в член 3, параграф 4, букви б) и в), вече не се спазва. Държавите-членки могат въпреки това да предвидят разумен срок за целите на спазването на тези условия.
3. Когато одобрението на задължителен одитор или на одиторско дружество е било оттеглено поради някаква причина, компетентният орган на държавата-членка, където е оттеглено одобрението, съобщава този факт и причините за оттеглянето на съответните компетентни органи на държавите-членки, където задължителният одитор или одиторското дружество също така е одобрено, което е вписано в регистъра на посочената първа държава-членка в съответствие с член 16, параграф 1, буква в).
Член 6
Образователна квалификация
Без да се засягат разпоредбите на член 11, физическо лице може да бъде одобрено да извършва задължителен одит само след като е постъпило в университет или образователна институция с равностойно равнище, след което е завършило курс на теоретична подготовка, преминало е през практическо обучение и е издържало изпит за професионална компетентност на заключително университетско или еквивалентна степен, организирано или признато от съответната държава-членка.
Член 7
Изпит за професионалната компетентност
Изпитът за професионалната компетентност, посочен в член 6, гарантира нужното равнище на теоретични познания по предметите, свързани със задължителния одит, и способността за прилагането на тези познания в практиката. Поне част от тази проверка е в писмена форма.
Член 8
Проверка на теоретичните познания
1.
а)
обща счетоводна теория и принципи;
б)
нормативни изисквания и стандарти, свързани с подготовката на годишните и консолидираните счетоводни отчети;
в)
международни счетоводни стандарти;
г)
финансов анализ;
д)
счетоводство на разходите и управлението;
е)
управление на риска и вътрешен контрол;
ж)
извършване на одит и професионални умения;
з)
нормативни изисквания и професионални стандарти, свързани със задължителния одит и задължителните одитори;
и)
международни стандарти за одит;
й)
професионална етика и независимост.
2.
а)
дружествено право и корпоративно управление;
б)
разпоредбите относно несъстоятелността и сходни процедури;
в)
данъчно право;
г)
гражданско и търговско право;
д)
социалноосигурително право и трудово право;
е)
информационни технологии и компютърни системи;
ж)
бизнес, обща и финансова икономика;
з)
математика и статистика;
и)
основни принципи на финансовото управление на предприятията.
3. Комисията може в съответствие с процедурата съгласно член 48, параграф 2 да адаптира списъка на предметите, които се включват в проверката на теоретичните познания по параграф 1. Когато приема тези прилагащи мерки, Комисията взема предвид развитията в одита и одиторската професия.
Член 9
Освобождавания
1. Чрез дерогация от членове 7 и 8 държава-членка може да предвиди, че лице което е издържало изпит на университетско или еквивалентно ниво или притежава университетска степен или равностойна квалификация по един или повече предмети съгласно член 8, може да бъде освободено от проверката на теоретичните познания по предметите, обхванати от този изпит или тази степен.
2. Чрез дерогация от член 7 държава-членка може да предвиди, че притежател на университетска степен или еквивалентна квалификация по един или повече предмети по член 8, може да бъде освободено от проверка на способността да прилага на практика своите теоретични познания по тези предмети, ако той или тя е получил/а практическо обучение по тези предмети, удостоверено с изпит или диплома, призната от държавата.
Член 10
Практическо обучение
1. За да се гарантира способността за прилагане на теоретичните познания на практика, проверката на което е включено в изпита, обучаващото се лице трябва да завърши минимум три години практическо обучение, inter alia, по одит на годишни счетоводни отчети, консолидирани счетоводни отчети или други подобни финансови отчети. Поне две трети от такова практическо обучение трябва да бъде проведено при задължителен одитор или одиторско дружество в някоя държава-членка.
2. Държавите-членки гарантират, че цялото обучение се провежда от лица, които предоставят достатъчни гаранции относно тяхната способност да осигурят практическо обучение.
Член 11
Квалификация чрез дългогодишен практически опит
а)
че той или тя в продължение на 15 години е извършвал/а професионални дейности, които са му/ѝ позволили да придобие достатъчен опит в областта на финансите, правото или счетоводството и е издържал/а изпит за професионална компетентност съгласно член 7, или
б)
че той или тя в продължение на седем години е извършвал/а професионални дейности в тези области и освен това е преминал/а курс на практическо обучение съгласно член 10 и е издължал/а изпит за професионална компетентност съгласно член 7.
Член 12
Комбинация от практическо обучение и теоретична подготовка
1. Държавите-членки могат да предвидят, че периодът на теоретична подготовка в областите, посочени в член 8 се признава като периоди на професионална дейност съгласно член 11, при условие че такава подготовка е удостоверена с изпит, признат от държавата. Такава подготовка трябва да бъде с продължителност от поне една година и с нея не може да се намалява периодът на професионална дейност с повече от четири години.
2. Периодът на професионална дейност и практическо обучение не трябва да бъде по-къс от курса на теоретична подготовка заедно с практическото обучение, изисквано съгласно член 10.
Член 13
Продължително обучение
Държавите-членки гарантират, че от задължителните одитори се изисква да участват в подходящи програми за продължаващо обучение с цел поддържане на техните теоретични познания, професионални умения и качества на достатъчно високо равнище, както и това неспазването на изискванията за продължаващо обучение да подлежи на съответни санкции, както е посочено в член 30.
Член 14
Одобряване на задължителни одитори от други държави-членки
Компетентните органи на държавите-членки създават процедури за одобряване на задължителни одитори, които са били одобрени в други държави-членки. Тези процедури не трябва да надхвърлят изискването за преминаване на тест за професионална трудоспособност в съответствие с член 4 от Директива 89/48/ЕИО на Съвета от 21 декември 1988 г. относно обща система за признаване на дипломите за висше образование, издадени след завършване на професионално обучение с минимална продължителност от три години (18). Тестът за професионална трудоспособност, който се извършва на един от езиците, позволени от езиковите правила, приложими в съответната държава-членка, обхваща само съответстващото познаване от страна на задължителния одитор на законовите и подзаконовите разпоредби на тази държава-членка, доколкото те са свързани със задължителния одит.
ГЛАВА III
РЕГИСТРАЦИЯ
Член 15
Публичен регистър
1. Всяка държава-членка гарантира, че задължителните одитори и одиторските дружества се вписват в публичен регистър в съответствие с членове 16 и 17. При изключителни обстоятелства държавите-членки могат да не приложат изискванията, предвидени в настоящия член и в член 16 по отношение на оповестяването само до такава степен, каквато е необходима за намаляване на непосредствена и сериозна заплаха за физическата сигурност на някое лице.
2. Държавите-членки гарантират, че всеки задължителен одитор и одиторско дружество е идентифициран/о в публичния регистър с индивидуален номер. Регистрационната информация се съхранява в регистъра в електронна форма и на обществеността се предоставя електронен достъп до нея.
3. Публичният регистър съдържа също така името и адреса на компетентните органи, отговарящи: за одобрението съгласно член 3, за гарантиране на качеството съгласно член 29 за разследване и санкциониране на задължителните одитори и одиторските дружества съгласно член 30; както и за публичния надзор, както е посочено в член 32.
4. Държавите-членки гарантират пълното функциониране на публичния регистър до 29 юни 2009 г.
Член 16
Регистрация на задължителните одитори
1.
а)
име, адрес и регистрационен номер;
б)
ако е приложимо, име, адрес, адрес на интернет страницата и регистрационен номер на дружеството (дружествата) за одит, от което (които) задължителният одитор е нает или с което (които) той или тя е свързан/а като партньор или по друг начин;
в)
всички други регистрации като задължителен одитор при компетентните органи на други държави-членки и като одитор в трети страни включително името на компетентния орган (имената на компетентните органи), както и ако е приложимо, регистрационния номер (регистрационните номера).
2. Одитори от трети страни, регистрирани в съответствие с член 45, се отбелязват ясно в регистъра като такива, а не като задължителни одитори.
Член 17
Регистрация на одиторски дружества
1.
а)
име, адрес и регистрационен номер;
б)
правна форма;
в)
информация за връзка, основно лице за връзка и, ако е приложимо, адрес на интернет страницата;
г)
адрес на всяка служба в държавата-членка;
д)
име и регистрационен номер на всички задължителни одитори, наети от одиторското дружество или свързани като партньори или по друг начин с него;
е)
имената и бизнес адресите на всички собственици и акционери;
ж)
имената и адресите на дружествата на всички членове на административния или управителния орган;
з)
ако е приложимо, членството в мрежа и списък на имената и адресите на дружествата-членове и филиалите или указание за мястото, където такава информация е публично достъпна;
и)
всички други регистрации като одиторско дружество при компетентните органи на други държави-членки и като одиторско дружество в трети страни включително името на компетентния орган (имената на компетентните органи), както и, когато е приложимо, регистрационния номер (регистрационните номера).
2. Одиторски дружества от трети страни, регистрирани в съответствие с член 45, се отбелязват ясно в регистъра като такива, а не като одиторски дружества.
Член 18
Актуализиране на регистрационната информация
Държавите-членки гарантират, че задължителните одитори и одиторските дружества нотифицират компетентните органи, отговарящи за публичния регистър, без неоправдано забавяне за всяка промяна на информацията, съдържаща се в публичния регистър. След нотификацията регистърът се актуализира без неоправдано забавяне.
Член 19
Отговорност за регистрационната информация
Информацията, предоставена на съответните компетентни органи съгласно членове 16, 17 и 18, се подписва от задължителния одитор или от одиторското дружество. Когато компетентният орган предвиди, че трябва да се осигури електронен достъп до информацията, това може да бъде извършено например чрез електронен подпис съгласно определението в член 2, параграф 1 от Директива 1999/93/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 13 декември 1999 г. относно рамката на Общността за електронните подписи (19).
Член 20
Език
1. Информацията, вписана в публичния регистър, се съставя на един от езиците, разрешени от езиковите правила, приложими в съответната държава-членка.
2. Държавите-членки могат допълнително да разрешат информацията да бъде вписана в публичния регистър на всеки друг официален език (езици) на Общността. Държавата-членка може да изисква преводът на информацията да бъде сертифициран.
Във всички случаи съответната държава-членка гарантира, че в регистъра е указано дали преводът е заверен, или не.
ГЛАВА IV
ПРОФЕСИОНАЛНА ЕТИКА, НЕЗАВИСИМОСТ, ОБЕКТИВНОСТ, ПОВЕРИТЕЛНОСТ И ПРОФЕСИОНАЛНА ТАЙНА
Член 21
Професионална етика
1. Държавите-членки гарантират, че всички задължителни одитори и одиторски дружества се подчиняват на принципите на професионалната етика, обхващащи поне тяхната функция, свързана с обществения интерес, тяхната почтеност и обективност и тяхната професионална компетентност и дължима грижа.
2. С цел гарантиране на доверието в одиторската функция и осигуряване на единно прилагане на параграф 1 от настоящия член Комисията може да приеме в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2, прилагащи мерки за регулиране на професионалната етика, основани на принципите.
Член 22
Независимост и обективност
1. Държавите-членки гарантират, че при извършване на задължителния одит задължителният одитор и/или одиторското дружество е независим/о от одитираното дружество и не участва във вземането на решения в одитираното дружество.
2. Държавите-членки гарантират, че задължителен одитор или одиторско дружество не извършва задължителен одит, ако е налице пряка или косвена финансова връзка, бизнес връзка, трудово правоотношение или друга връзка/правоотношение включително предоставянето на допълнителни услуги, несвързани с одита, между задължителния одитор, одиторското дружество или мрежата и одитираното дружество, от която/което обективна, разумна и информирана трета страна да би могла да направи заключение, че независимостта на задължителния одитор или на одиторското дружество е компрометирана. Ако независимостта на задължителния одитор или одиторското дружество е повлияна от заплахи като проверка на собствената дейност, личен интерес, застъпничество, близки отношения или попечителство, или заплашване, задължителният одитор трябва да приложи гаранции за смекчаване на тези заплахи. Ако значимостта на заплахите, съпоставена с приложените гаранции, е такава, че неговата или нейната независимост е компрометирана, задължителният одитор или одиторско дружество не извършва задължителния одит.
Освен това държавите-членки гарантират, че когато става дума за задължителен одит на дружества, извършващи дейности в обществен интерес, и когато е необходимо да се гарантира независимостта на задължителния одитор или одиторското дружество, задължителният одитор или одиторското дружество не извършва задължителен одит в случай на проверка на собствената им дейност или на личен интерес.
3. Държавите-членки гарантират, че задължителният одитор или одиторското дружество отразява в работните документи по одита всички съществени заплахи пред неговата или нейната независимост, както и приложените гаранции за смекчаване на тези заплахи.
4.
а)
заплахите и гаранциите, посочени в параграф 2;
б)
случаите, в които съществеността на заплахите, както е посочено в параграф 2 е такава, че да компрометира независимостта на задължителния одитор или на одиторското дружество;
в)
случаите на проверка на собствената дейност и на личен интерес, посочени в параграф 2, втора алинея, в които може или не може да се извършва задължителен одит.
Член 23
Поверителност и професионална тайна
1. Държавите-членки гарантират, че цялата информация и документи, до които задължителният одитор или одиторско дружество има достъп при извършване на задължителен одит, са защитени с подходящи правила относно поверителността и професионалната тайна.
2. Поверителността и професионалната тайна, свързани със задължителните одитори или одиторски дружества, не възпрепятстват изпълнението на разпоредбите на настоящата директива.
3. Когато задължителен одитор или одиторско дружество е заменено с друг задължителен одитор или одиторско дружество, бившият задължителен одитор или одиторско дружество предоставя на встъпващия задължителен одитор или одиторско дружество достъп до цялата съотносима информация относно одитираното дружество.
4. Задължителен одитор или одиторско дружество, който е прекратил задължението си по даден одит, и бившият задължителен одитор или одиторско дружество продължават да подлежат на разпоредбите на параграфи 1 и 2 по отношение на това задължение за одит.
Член 24
Независимост и обективност на задължителните одитори, извършващи задължителен одит от името на одиторски дружества
Държавите-членки гарантират, че собствениците или акционерите на одиторско дружество, както и членовете на административните, управителните и надзорните съвети на такова дружество или на филиал на такова дружество не се намесват в извършването на задължителния одит по начин, който застрашава независимостта и обективността на задължителния одитор, който извършва задължителния одит от името на одиторското дружество.
Член 25
Одиторски такси
а)
не са повлияни или определени от предоставянето на допълнителни услуги на одитираното дружество;
б)
не могат да се основават на никаква форма на условност.
ГЛАВА V
СТАНДАРТИ ЗА ОДИТ И ОТЧИТАНЕ НА ОДИТА
Член 26
Стандарти за одит
1. Държавите-членки изискват задължителните одитори и одиторските дружества да извършват задължителен одит в съответствие с международните стандарти за одит, приети от Комисията в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2. Държавите-членки могат да прилагат национален стандарт за одит доколкото Комисията не е приела международен стандарт за одит, покриващ същия предмет. Приетите международни стандарти за одит се публикуват изцяло на всеки един от официалните езици на Общността в Официален вестник на Европейския съюз.
2.
а)
са разработени в рамките на надлежен процес, публичен надзор и прозрачност и са международно общоприети;
б)
допринасят за повишаване равнището на достоверност и качество на годишните и консолидираните счетоводни отчети в съответствие с принципите, установени в член 2, параграф 3 от Директива 78/660/ЕИО и в член 16, параграф 3 от Директива 83/349/ЕИО; и
в)
допринасят за европейското обществено благо.
3. Държавите-членки могат да налагат процедури или изисквания за одит в допълнение към - или в изключителни случаи чрез дерогация от части от - международните стандарти за одит, само ако такива процедури или изисквания произтичат от специфични национални нормативни изисквания, свързани с обхвата на задължителния одит. Държавите-членки гарантират, че съобразяването на такива процедури или изисквания за одит с разпоредбите, предвидени в параграф 2, букви б) и в), и ги съобщават на Комисията и държавите-членки преди тяхното приемане. В изключителен случай на дерогиране на части от международен стандарт за одит държавите-членки съобщават своите специфични национални нормативни изисквания, както и основанията за запазването им, на Комисията и на другите държави-членки поне шест месеца преди тяхното национално приемане или в случай на изисквания, които вече съществуват по време на приемането на международния стандарт за одит, най-късно в тримесечен срок от приемането на съответния международен стандарт за одит.
4. Държавите-членки могат да налагат допълнителни изисквания, свързани със задължителния одит на годишни и консолидирани счетоводни отчети, за срок, който изтича на 29 юни 2010 г.
Член 27
Задължителен одит на консолидирани счетоводни отчети
а)
одиторът на групата носи цялата отговорност за одиторския отчет във връзка с консолидираните счетоводни отчети;
б)
одиторът на групата извършва проверка и води документация за своята проверка на одиторската работа, извършена от одитор(и) от трета страна, задължителен одитор (задължителни одитори), одиторско(и) дружество(а) от трети страни или одиторско(и) дружество(а) за целите на одита на групата. Документацията, съхранявана от одитора на групата, е такава, че да позволи на съответния компетентен орган за проверява подобаващо работата на одитора на групата;
в)
когато компонент на група предприятия се одитира от одитор(и) или одиторско(и) дружество(а) от трета страна, която няма работна уредба съгласно посоченото в член 47, одиторът на групата отговаря за осигуряването на надлежното предоставяне при поискване на публичните надзорни органи на документацията за одиторската работа, извършена от одитора(ите) или одиторското(ите) дружество(а) от трета страна включително работните документи, свързани с одита на групата. С цел гарантиране на такова предоставяне одиторът на групата съхранява копие от такава документация или алтернативно се договаря с одитора(ите) или одиторското(ите) дружество(а) от трета страна за подходящ и неограничен достъп от негова страна при поискване или предприема всяка друга подходяща мярка. Ако законодателни или други пречки възпрепятстват работните документи по одита да бъдат предоставени от трета страна на одитора на групата, документацията, съхранявана от одитора на групата, включва доказателство, че той или тя е предприел/а съответни процедури за получаване на достъп до документацията по одита, като в случай на пречки, които не са със законодателен характер, произтичащи от законодателството на страната, доказателство, подкрепящо съществуването на такава пречка.
Член 28
Отчитане на одита
1. Когато одиторско дружество извършва задължителен одит, одиторският отчет се подписва поне от задължителния(те) одитор(и), извършващ(и) задължителния одит от името на одиторското дружество. При изключителни обстоятелства, държавите-членки могат да предвидят, че този подпис не следва да се разкрива пред обществеността, ако такова разкриване би могло да доведе до непосредствена и съществена заплаха за физическата сигурност на някое лице. Във всеки случай името на участващото лице (имената на участващите лица) се съобщава на съответните компетентни органи.
2. Независимо от член 51а, параграф 1 от Директива 78/660/ЕИО, ако Комисията не е приела общ стандарт за одиторските отчети в съответствие с член 26, параграф 1 от настоящата директива, тя може да приеме в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2 от настоящата директива, общ стандарт за одиторските отчети по годишните или консолидираните счетоводни отчети, които са били изготвени в съответствие с одобрени международни счетоводни стандарти с цел повишаване на общественото доверие във функцията на одита.
ГЛАВА VI
ГАРАНТИРАНЕ НА КАЧЕСТВОТО
Член 29
Системи за гарантиране на качеството
1.
а)
системата за гарантиране на качеството се организира по такъв начин, че тя е независима от проверяваните задължителни одитори и одиторски дружества и подлежи на публичен надзор съгласно предвиденото в глава VIII;
б)
финансирането на системата за гарантиране на качеството е надеждно и не позволява каквото и да е незаконно въздействие от задължителните одитори или одиторски дружества;
в)
системата за гарантиране на качеството разполага с достатъчни средства;
г)
лицата, които извършват проверките за гарантиране на качеството, имат подходящо професионално образование и съответстващ опит в областта на задължителния одит и финансовото отчитане, съчетано със специфично обучение в областта на проверките за гарантиране на качеството;
д)
изборът на проверяващи лица за конкретни задължения за извършване на проверка за гарантиране на качеството се извършва в съответствие с обективна процедура, разработена по начин, който гарантира липсата на конфликт на интереси между проверяващите лица и проверявания задължителен одитор или одиторско дружество;
е)
обхватът на проверката за гарантиране на качеството, подкрепен със съответна проверка на избрани документи от одита, включва оценка на спазването на приложимите стандарти за одит и на изискванията за независимост, на количеството и качеството на изразходваните средства, на събраните такси за одита и на системата за вътрешен качествен контрол на одиторското дружество;
ж)
в резултат на проверката за гарантиране на качеството се изготвя доклад, който съдържа основните заключения на проверката за гарантиране на качеството;
з)
проверките за гарантиране на качеството се извършват поне веднъж на всеки шест години;
и)
общите резултати от системата за гарантиране на качеството се публикуват всяка година;
й)
препоръките на проверките на качеството се изпълняват от задължителния одитор или от одиторското дружество в разумен срок.
Ако препоръките съгласно буква й) не се изпълняват, задължителният одитор или одиторското дружество подлежи на системата от дисциплинарни мерки или санкции по член 30.
2. Комисията може да приеме в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2, прилагащи мерки с цел повишаване на общественото доверие във функцията на одита и за гарантиране на единното прилагане на букви а), б) и от д) до й) от параграф 1.
ГЛАВА VII
РАЗСЛЕДВАНИЯ И САНКЦИИ
Член 30
Системи от разследвания и санкции
1. Държавите-членки гарантират наличието на ефективни системи от разследвания и санкции за откриване, коригиране и предотвратяване на неправилно извършване на задължителния одит.
2. Без да се засягат режимите на държавите-членки в областта на гражданската отговорност, държавите-членки предвиждат ефективни, съразмерни и възпиращи санкции по отношение на задължителните одитори и одиторски дружества, когато задължителният одит не се извършва в съответствие с разпоредбите, приети при прилагането на настоящата директива.
3. Държавите-членки предвиждат, че предприетите мерки и наложените санкции на задължителните одитори и одиторски дружества са оповестени на обществеността по подходящ начин. Санкциите включват възможността за оттегляне на одобрението.
Член 31
Отговорност на одиторите
Комисията представя не по-късно от 1 януари 2007 г. доклад за въздействието на съществуващите национални правила за отговорност при извършване на задължителен одит върху европейските капиталови пазари и върху условията за застраховане на задължителните одитори и одиторски дружества включително обективен анализ на ограниченията на финансовата отговорност. Когато е необходимо, Комисията провежда публични консултации. В светлината на този доклад Комисията, ако прецени за необходимо, представя препоръки на държавите-членки.
ГЛАВА VIII
ПУБЛИЧЕН НАДЗОР И РЕГУЛАТОРНИ РАЗПОРЕДБИ МЕЖДУ ДЪРЖАВИТЕ-ЧЛЕНКИ
Член 32
Принципи на публичния надзор
1. Държавите-членки организират ефективна система за публичен надзор над задължителните одитори и одиторски дружества въз основа на принципите, установени в параграфи 2-7.
2. Всички задължителни одитори и одиторски дружества подлежат на публичен надзор.
3. Системата на публичен надзор се ръководи от лица, които не упражняват дейността, които са известни в областите, свързани със задължителния одит. Държавите-членки могат въпреки това да позволят малцинство от лица, упражняващи дейността, да участват в ръководството на системата за обществен надзор. Лицата, участващи в ръководството на системата на обществен надзор, се избират в съответствие с независима и прозрачна процедура за номиниране.
4.
а)
одобрението и регистрирането на задължителните одитори и одиторски дружества;
б)
приемането на стандарти за професионална етика, вътрешен качествен контрол на одиторските дружества и на извършването на одита, и
в)
продължаващото обучение, системите за гарантиране на качеството и за разследване и дисциплинарни мерки.
5. Системата на публичен надзор има правото, когато е необходимо, да провежда разследвания във връзка със задължителните одитори и одиторски дружества и правото да предприема съответни мерки.
6. Системата на публичен надзор е прозрачна. Това включва публикуване на годишните работни програми и доклади за дейността.
7. Системата на публичен надзор се финансира адекватно. Финансирането на системата на публичен надзор е надеждна и не позволява каквото и да е незаконно въздействие от задължителните одитори или одиторски дружества.
Член 33
Сътрудничество между системите за публичен надзор на общностно равнище
Държавите-членки гарантират регулаторните договорености на системите за обществен надзор да позволяват ефективно сътрудничество на общностно равнище по отношение на надзорните дейности на държавите-членки. За тази цел всяка държава-членка определя звено, което изрично отговаря за това сътрудничество.
Член 34
Взаимно признаване на регулаторните договорености между държавите-членки
1. Регулаторните договорености на държавите-членки спазват принципа на регулиране от страната по произход и надзор от държавата-членка, в която задължителният одитор или одиторско дружество е одобрено и където е седалището на одитираното дружество.
2. В случай на задължителен одит на консолидирани счетоводни отчети държавата-членка, която изисква задължителния одит на консолидираните счетоводни отчети, не може да налага допълнителни изисквания във връзка със задължителния одит относно регистрацията, проверката на гарантирането на качеството, стандартите за одит, професионалната етика и независимостта на задължителен одитор или одиторско дружество, извършващо задължителен одит на дъщерно дружество, установено в друга държава-членка.
3. В случай на дружество, чиито ценни книжа се търгуват на регулиран пазар в държава-членка, различна от тази, в която е седалището на дружеството, държавата-членка, в която ценните книжа се търгуват, не може да налага никакви допълнителни изисквания във връзка със задължителния одит относно регистрацията, проверката на гарантиране на качеството, стандартите за одит, професионалната етика и независимостта на задължителен одитор или одиторско дружество, извършващо задължителен одит на годишните или консолидираните счетоводни отчети на това дружество.
Член 35
Определяне на компетентни органи
1. Държавите-членки определят един или повече компетентни органи за целите на изпълнение на задачите, предвидени в настоящата директива. Държавите-членки информират Комисията за тяхното определяне.
2. Компетентните органи се организират по начин, който гарантира избягване на конфликт на интереси.
Член 36
Професионална тайна и регулаторно сътрудничество между държавите-членки
1. Компетентните органи на държавите-членки, които отговарят за одобрението, регистрацията, гарантирането на качеството, инспектирането и дисциплинарните мерки, си сътрудничат помежду си, когато това е необходимо, за целите на осъществяването на техните съответни отговорности съгласно настоящата директива. Компетентните органи в държавата-членка, която отговаря за одобрението, регистрацията, гарантирането на качеството, инспектирането и дисциплинарните мерки, оказва съдействие на компетентните органи в другите държави-членки. По-специално, компетентните органи обменят информация и си сътрудничат при разследвания, свързани с извършването на задължителен одит.
2. Задължението за професионална тайна се прилага по отношение на всички лица, които са наети или които са били наети от компетентните органи. Информацията, обхваната от професионална тайна, не може да бъде оповестявана пред което и да е друго лице или орган освен по силата на законовите, подзаконовите или административните разпоредби на държава-членка.
3. Параграф 2 не възпрепятства обмен на поверителна информация между компетентните органи. Обменената по такъв начин информация се обхваща от задължение за професионална тайна, на което подлежат лицата, които са наети или били наети от компетентните органи.
4. При поискване компетентните органи предоставят без неоснователно забавяне всяка информация, която е поискана за целите, посочени в параграф 1. Когато е необходимо, компетентните органи, които получават такова искане, предприемат без неоснователно забавяне необходимите мерки за събиране на исканата информация. Предоставената по такъв начин информация се обхваща от задължение за професионална тайна, на което подлежат лицата, които са наети или били наети от компетентните органи.
Ако компетентният орган, към който е отправено искането, не е в състояние да предостави исканата информация без неоснователно забавяне, той нотифицира компетентния орган, отправил искането, за причините за това.
а)
предоставянето на информация може да се отрази неблагоприятно на суверенитета, сигурността или обществения ред на държавата-членка, към която е отправено искането или да наруши правилата за националната сигурност; или
б)
образувано е съдебно производство по отношение на същите действия и срещу същите задължителни одитори или одиторски дружества пред органите на държавата-членка, към която е отправено искането; или
в)
прието е окончателно съдебно решение по отношение на същите действия и срещу същите задължителни одитори или одиторски дружества от компетентните органи на държавата-членка, към която е отправено искането.
Без да се засягат задълженията, на които те подлежат в хода на съдебно производство, компетентните органи, които получават информация по силата на параграф 1, могат да я използват само за упражняване на своите функции в приложното поле на настоящата директива и в контекста на административното или съдебното производство, изрично свързано с упражняването на тези функции.
5. Когато компетентен орган прецени, че на територията на друга държава-членка се извършват дейности в нарушение на настоящата директива, той нотифицира компетентния орган на другата държава за това заключение по възможно най-подробен начин. Компетентният орган на другата държава-членка предприема необходимите мерки. Той информира нотифициращия компетентен орган за резултата и, доколкото това е възможно, за съществени временни развития.
6. Компетентен орган на една държава-членка може също така да поиска да бъде извършено разследване от компетентен орган на друга държава-членка на територията на последната.
Освен това той може да поиска на част от неговия персонал да бъде разрешено да придружава компетентния орган на тази друга държава-членка, където се провежда разследването.
Цялостното извършване на разследването подлежи на пълен контрол от страна на държавата-членка, на чиято територия то се извършва.
а)
такова разследване може да се отрази неблагоприятно на суверенитета, сигурността или обществения ред на държавата-членка, към която е отправено искането; или
б)
образувано е съдебно производство по отношение на същите действия и срещу същите задължителни одитори или одиторски дружества пред органите на запитаната държава-членка; или
в)
прието е окончателно съдебно решение по отношение на същите действия и срещу същите задължителни одитори или одиторски дружества от компетентните органи на запитаната държава-членка.
7. В съответствие с процедурата, посочена в член 48, параграф 2, Комисията може да приеме прилагащи мерки с цел улесняване на сътрудничеството между компетентните органи във връзка с процедурите за обмен на информация и условията за извършване на презгранични разследвания, предвидени в параграфи 2-4 от настоящия член.
ГЛАВА IХ
НАЗНАЧАВАНЕ И УВОЛНЯВАНЕ
Член 37
Назначаване на задължителен одитор или одиторско дружество
1. Задължителният одитор или одиторското дружество се назначават от общото събрание на акционерите или от членовете на одитираното дружество.
2. Държавите-членки могат да разрешат алтернативни системи или условия за назначаване на задължителен одитор или одиторско дружество, при условие че тези системи или условия имат за цел да осигурят независимостта на задължителния одитор или одиторското дружество от изпълнителните членове на административния орган или от управителния орган на одитираното дружество.
Член 38
Уволнение на и подаване на оставка от задължителни одитори или одиторски дружества
1. Държавите-членки гарантират, че задължителните одитори или одиторски дружества могат да бъдат уволнявани само при наличие на подходящи основания. Различието в гледната точка относно счетоводното третиране или процедурата на одита не представлява подходящо основание за уволнение.
2. Държавите-членки гарантират, че одитираното дружество и задължителният одитор или одиторското дружество съобщават на органа или органите, отговарящи за публичния надзор, за уволнение или оставка на задължителния одитор или одиторското дружество по време на мандата и дават съответно обяснение за причините за това.
ГЛАВА Х
СПЕЦИАЛНИ РАЗПОРЕДБИ ПО ОТНОШЕНИЕ НА ЗАДЪЛЖИТЕЛНИЯ ОДИТ НА ЮРИДИЧЕСКИ ЛИЦА, ИЗВЪРШВАЩИ ДЕЙНОСТИ ОТ ОБЩЕСТВЕН ИНТЕРЕС
Член 39
Прилагане по отношение на невписани юридически лица, извършващи дейности от обществен интерес
Държавите-членки могат да освободят юридическите лица, извършващи дейности от обществен интерес, които не са емитирали прехвърляеми ценни книжа, които са допуснати до търгуване на регулиран пазар по смисъла на член 4, параграф 1, точка 14 от Директива 2004/39/ЕО, и техния/те задължителен/и одитор/и или одиторско/и дружество/а от едно или повече изисквания в настоящата глава.
Член 40
Доклад за прозрачността
1.
а)
описание на правната структура и на собствеността;
б)
когато одиторското дружество принадлежи към мрежа, описание на мрежата и на правната и структурни договорености в мрежата;
в)
описание на ръководната структура на одиторското дружество;
г)
описание на вътрешната система за качествен контрол на одиторското дружество и отчет на административния или управителния орган за ефективността на нейното функциониране;
д)
посочване на датата на последната проверка за гарантиране на качеството, както е посочено в член 29;
е)
списък на юридическите лица, извършващи дейности от обществен интерес, на които одиторското дружество е извършило задължителен одит през предходната финансова година;
ж)
декларация за практиките на одиторското дружество, свързани с независимостта, с която декларация също така се потвърждава, че е била извършена вътрешна проверка на спазване изискванията, свързани с независимостта;
з)
декларация за следваната политика от одиторското дружество по отношение на продължаващото обучение на задължителните одитори, посочени в член 13;
и)
финансова информация, сочеща значимостта на одиторското дружество, като общ оборот, разделен на такси от задължителен одит на годишни и консолидирани счетоводни отчети и такси, събирани за други гаранционни услуги и такси за данъчно консултиране и други такси, различни от одиторски услуги;
й)
информация относно основата на възнаграждението на партньорите.
Държавите-членки могат при изключителни обстоятелства да не прилагат изискването в буква е), доколкото това е необходимо за намаляване на непосредствена и сериозна заплаха за физическата сигурност на някое лице.
2. Докладът за прозрачност се подписва от задължителния одитор или одиторското дружество според случая. Това може да бъде извършено например чрез електронен подпис съгласно определението в член 2, параграф 1 от Директива 1999/93/ЕО.
Член 41
Одиторски комитет
1. Всяко юридическо дружество, извършващо дейност от обществен интерес, има одиторски комитет. Държавите-членки определят дали одиторските комитети трябва да бъдат съставени от членове на административния орган, които не са изпълнителни членове и/или от членове на надзорния орган на одитираното дружество и/или от членове, назначени от общото събрание на одитираното дружество. Поне един член на одиторския комитет е независим и притежава компетентност в областта на счетоводството и/или одита.
В юридическите лица, извършващи дейности от обществен интерес, които отговарят на изискванията на член 2, параграф 1, буква е) от Директива 2003/71/ЕО (20), държавите-членки могат да разрешат функциите, възложени на одиторски комитет, да бъдат изпълнявани от административния или надзорния съвет като цяло, при условие че когато председателят на такъв орган е изпълнителен член, той или тя няма да бъде председател на одиторския комитет.
inter alia
а)
наблюдава процеса на финансово отчитане;
б)
наблюдава ефективността на вътрешния контрол на дружеството, системите за вътрешен одит, когато това е приложимо и за системи за управление на риска;
в)
наблюдава задължителния одит на годишните и консолидираните счетоводни отчети;
г)
преразглежда и наблюдава независимостта на задължителния одитор или на одиторското дружество, и по-специално предоставянето на допълнителни услуги на одитираното дружество.
3. За юридическото лице, извършващо дейности от обществен интерес, предложението на административния или надзорния орган за назначаване на задължителен одитор или на одиторско дружество се основава на препоръка на одиторския комитет.
4. Задължителният одитор или одиторското дружество докладва на одиторския комитет по основните въпроси, произтичащи от задължителния одит, и по-специално за съществените слабости във вътрешния контрол във връзка с процеса на финансово отчитане.
5. Държавите-членки могат да разрешат или да вземат решение разпоредбите, предвидени в параграфи 1-4, да не се прилагат по отношение на всяко юридическо лице, извършващо дейности от обществен интерес, което има орган, изпълняващ равностойни функции на одиторски комитет, създаден и функциониращ в съответствие с разпоредбите, които са в сила в държавата-членка, в която е регистрирано дружеството, което ще бъде одитирано. В такъв случай дружеството оповестява органа, който извършва тези функции и как той е съставен.
6.
а)
всяко юридическо лице, извършващо дейности от обществен интерес, което е дъщерно предприятие по смисъла на член 1 от Директива 83/349/ЕИО, ако юридическото лице спазва изискванията в параграфи 1-4 на равнище група;
б)
всяко юридическо лице, извършващо дейности от обществен интерес, което е предприятие за колективно инвестиране, както е определено в член 1, параграф 2 от Директива 85/611/ЕИО. Държавите-членки могат също така да освободят юридически лица, извършващи дейности от обществен интерес, чийто единствен предмет е колективно инвестиране на капитал, предоставен от обществеността, които оперират на принципа на разпределение на риска и които не целят поемане на законен или управленски контрол, над който и да е от емитентите на неговите базисни инвестиции, при условие че тези предприятия за колективно инвестиране са получили разрешение и подлежат на надзор от страна на компетентните органи и че те имат депозитар, изпълняващ функции, равностойни на тези съгласно Директива 85/611/ЕИО;
в)
всяко юридическо лице, извършващо дейности от обществен интерес, чиято единствена стопанска дейност е да действа като емитент на ценни книжа, обезпечени с активи, съгласно определението в член 2, параграф 5 от Регламент (ЕО) № 809/2004 на Комисията (21). В такива случаи държавата-членка изисква от дружеството да обясни на обществеността причините, поради които то счита за нецелесъобразно да има или одиторски комитет или административен или надзорен орган, на който е поверено извършването на функциите на одиторски комитет;
г)
всяка кредитна институция по смисъла на член 1, параграф 1 от Директива 2000/12/ЕО, чиито акции не са допуснати за търгуване на регулиран пазар на държава-членка по смисъла на член 4, параграф 1, точка 14 от Директива 2004/39/ЕО и което непрекъснато или трайно е емитирало само дългови ценни книжа, при условие че номиналният размер на всички такива дългови ценни книжа остава под 100 000 000 EUR и че то не е публикувало проспект съгласно Директива 2003/71/ЕО.
Член 42
Независимост
1.
а)
потвърждават ежегодно в писмена форма пред одиторския комитет своята независимост от одитираното юридическо лице, извършващо дейности от обществен интерес;
б)
разкриват ежегодно пред одиторския комитет всички допълнителни услуги, предоставени на одитираното дружество; и
в)
обсъждат с одиторския комитет заплахите за тяхната независимост и гаранциите, приложени за смекчаване на тези заплахи, съгласно документираното от тях в изпълнение на член 22, параграф 3.
2. Държавите-членки гарантират, че основния/те партньор/и по одита, който/които отговаря/т за извършването на задължителен одит изпълняват поред задължението за одитиране в максимален срок с продължителност от седем години от датата на назначаване и да му/им бъде разрешено да участва/т в одит на одитираното дружество след срок от най-малко две години.
3. На задължителния одитор или на основния партньор по одита, който извършва задължителен одит от името на одиторско дружество, не се разрешава да заема ключова ръководна позиция в одитираното дружество преди изтичането на срок от минимум две години от момента, в който той или тя е подал/а оставка като задължителен одитор или основен партньор по одита от задължението за извършване на одит.
Член 43
Гарантиране на качеството
Проверката за гарантиране на качеството, посочено в член 29, се извършва най-малко веднъж на всеки три години за задължителни одитори или одиторски дружества, които извършват задължителен одит на юридически лица, извършващи дейност от обществен интерес.
ГЛАВА ХI
МЕЖДУНАРОДНИ АСПЕКТИ
Член 44
Одобрение на одитори от трети страни
1. При спазване на реципрочност компетентните органи на държава-членка могат да одобрят одитор от трета страна като задължителен одитор, ако това лице е представило доказателства, че той или тя отговаря на изисквания, равностойни на тези, предвидени в членове 4, и от 6 до 13.
2. Компетентните органи на държава-членка, преди да предоставят одобрение на одитор от трета страна, който отговаря на изискванията на параграф 1, прилагат изискванията, предвидени в член 14.
Член 45
Регистрация и надзор на одитори и одиторски дружества от трети страни
1. Компетентните органи на държава-членка регистрират в съответствие с членове 15-17 всеки одитор и одиторско дружество от трета страна, който представя одиторски отчет, свързан с годишни или консолидирани счетоводни отчети на дружество, учредено извън Общността, чиито прехвърляеми ценни книжа са допуснати за търгуване на регулиран пазар на тази държава-членка по смисъла на член 4, параграф 1, точка 14 от Директива 2004/39/ЕО, освен когато дружеството е емитент изключително на дългови ценни книжа, допуснати за търгуване на регулиран пазар в държава-членка, по смисъла на член 2, параграф 1, буква б) от Директива 2004/109/ЕО (22), чиято деноминация на единица е поне 50 000 EUR, или в случай на дългови ценни книжа, деноминирани в друга валута - равностойността на поне 50 000 EUR в датата на емитиране.
2. Прилагат се членове 18 и 19.
3. Държавите-членки подлагат регистрираните одитори и одиторски дружества от трети страни на своите системи за надзор, на своите системи за гарантиране на качеството и на своите системи за разследване и санкции. Държава-членка може да освободи регистриран одитор или одиторско дружество от трета страна от подлагането му на системата за гарантиране на качеството, ако система за гарантиране на качеството на друга държава-членка или на третата страна, която е била оценена като равностойна в съответствие с член 46, е извършила проверка на качеството на съответния одитор или одиторско дружество от трета страна през предходните три години.
4. Без да се засяга член 46, одиторските отчети, свързани с годишни счетоводни отчети или консолидирани счетоводни отчети по параграф 1 от настоящия член, издадени от одитори или одиторски дружества от трети страни, които не са регистрирани в държавата-членка, нямат правна сила в тази държава-членка.
5.
а)
то отговаря на изисквания, които са равностойни на тези, предвидени в член 3, параграф 3;
б)
мнозинството от членовете на административния или управителния орган на одиторското дружество от трета страна отговаря на изисквания, които са равностойни на тези, предвидени в членове 4-10;
в)
одиторът от трета страна, извършващ одита от името на одиторско дружество от трета страна, отговаря на изисквания, които са равностойни на тези, предвидени в членове 4-10;
г)
одитът на годишните или консолидираните счетоводни отчети, както е посочено в параграф 1, се извършва в съответствие с международните стандарти за одит, посочени в член 26, както и с изискванията, предвидени в членове 22, 24 и 25, или с равностойни стандарти и изисквания;
д)
то публикува на своята интернет страница годишен доклад за прозрачността, който включва информацията, посочена в член 40 или то спазва равностойни изисквания за оповестяване.
6. С цел гарантиране на единното прилагане на параграф 5, буква г) посочената в тази разпоредба равностойност се оценява от Комисията в сътрудничество с държавите-членки и за това се взема решение от Комисията в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2. Преди такова решение на Комисията държавите-членки могат да оценяват равностойността, посочена в параграф 5, буква г), доколкото Комисията не се е произнесла с решение.
Член 46
Дерогация в случай на равностойност
1. Държавите-членки могат да не приложат или да изменят изискванията в член 45, параграфи 1 и 3 въз основа на реципрочност, само ако одиторите или одиторските дружества от трети страни подлежат на системи за публичен надзор, гарантиране на качеството и разследвания и санкции в третата страна, които отговарят на изисквания, равностойни на тези от членове 29, 30 и 32.
2. С цел гарантиране единното прилагане на параграф 1 от настоящия член равностойността, посочена в него, се оценява от Комисията в сътрудничество с държавите-членки и за това се взема решение от Комисията в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2. Държавите-членки могат да оценяват равностойността по параграф 1 или да се позовават на оценки, извършени от други държави-членки, доколкото Комисията не се е произнесла с решение. Ако Комисията прецени, че изискването за равностойност, посочено в параграф 1 от настоящия член не е спазено, тя може да разреши на засегнатите одитори и одиторски дружества да продължат да извършват своите дейности съгласно съответните изисквания на държавата-членка за времето на подходящ преходен период.
3.
а)
своите оценки на равностойността, посочена в параграф 2; и
б)
основните елементи на своите договорености за сътрудничество със системите за публичен надзор, гарантиране на качеството и разследвания и санкции на третите страни, на основата на параграф 1.
Член 47
Сътрудничество с компетентните органи на трети страни
1.
а)
тези работни документи по одита и други документи са свързани с одит на дружества, които са емитирали ценни книжа в тази трета страна, или които представляват част от група, която изготвя консолидираните счетоводни отчети в тази трета страна;
б)
прехвърлянето се осъществява чрез компетентните органи на страната по произход до компетентните органи на тази трета страна и по тяхно искане;
в)
компетентните органи на съответната трета страна отговарят на изисквания, които са обявени за адекватни съгласно параграф 3;
г)
налице са действащи договорености на основата на реципрочност, договорена между съответните компетентни органи;
д)
прехвърлянето на лични данни на третата страна е в съответствие с глава IV от Директива 95/46/ЕО.
2.
а)
предоставянето от компетентните органи на обосновка на целите на искането за работните документи по одита и за други документи;
б)
подлагането на лицата, които са наети или са били наети от компетентните органи на трета страна, и които получават информацията, на задължение за професионална тайна;
в)
компетентните органи на трета страна могат да използват работните документи по одита и другите документи само за упражняване на своите функции на публичен надзор, гарантиране на качеството и разследвания, които отговарят на изисквания, равностойни на тези от членове 29, 30 и 32;
г)
искането от компетентния орган на трета страна за работни документи по одита или за други документи, държани от задължителен одитор или одиторско дружество, може да бъде отказано:
-
когато предоставянето на тези работни документи би се отразило неблагоприятно на суверенитета, сигурността или обществения ред на държавата-членка, към която е отправено искането, или
-
когато вече е образувано съдебно производство по отношение на същите действия и между същите страни пред органите на държавата-членка, към която е отправено искането.
3. За адекватността, посочена в параграф 1, буква в), Комисията взема решение в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2, с цел улесняване на сътрудничеството между компетентните органи. Оценката на адекватността се извършва в сътрудничество с държавите-членки и се основава на изискванията на член 36 или на равностойни по същество функционални резултати. Държавите-членки предприемат необходимите мерки за привеждане в съответствие с решението на Комисията.
4.
а)
е образувано разследване от компетентните органи в тази трета страна;
б)
прехвърлянето не противоречи на задълженията, които задължителните одитори и одиторските дружества са длъжни да спазват във връзка с прехвърлянето на работни документи по одита и други документи на компетентния орган по тяхната страна по произход;
в)
налице са действащи договорености с компетентните органи на тази трета страна, която позволява на компетентните органи в държавата-членка реципрочен директен достъп до работни документи по одита и други документи на одиторски дружества от тази трета страна;
г)
запитващият компетентен орган на третата страна информира предварително компетентния орган на страната по произход на задължителния одитор или одиторско дружество всяко пряко искане за информация, като посочва причините за това;
д)
условията, посочени в параграф 2, са спазени.
5. Комисията може в съответствие с процедурата, предвидена в член 48, параграф 2, да определи изключителните случаи по параграф 4 от настоящия член с цел улесняване сътрудничеството между компетентните органи и гарантиране на единно прилагане на параграф 4 от настоящия член.
6. Държавите-членки съобщават на Комисията действащите договорености, посочени в параграфи 1 и 4.
ГЛАВА ХII
ПРЕХОДНИ И ЗАКЛЮЧИТЕЛНИ РАЗПОРЕДБИ
Член 48
Процедура на комитета
1. Комисията се подпомага от комитет (наричан по-долу „Комитетът“).
2. Когато се прави позоваване на настоящия параграф, се прилагат членове 5 и 7 от Решение 1999/468/ЕО, като се вземат предвид разпоредбите на член 8 от него.
Срокът, предвиден в член 5, параграф 6 от Решение 1999/468/ЕО, се определя на три месеца.
3. Комитетът приема свой процедурен правилник.
4. Без да се засягат вече приети прилагащи мерки и с изключение на разпоредбите, предвидени в член 26, при изтичането на двугодишен срок след приемането на настоящата директива, но не по-късно от 1 април 2008 г., прилагането на разпоредбите ѝ, изискващи приемане на технически правила, изменения и решения в съответствие с параграф 2, се преустановява. По предложение на Комисията Европейският парламент и Съветът могат да подновят съответните разпоредби в съответствие с процедурата, предвидена в член 251 от Договора и за тази цел те ги преразглеждат преди изтичането на срока или на датата, посочена по-горе.
Член 49
Изменение на Директива 78/660/ЕИО и Директива 83/349/ЕИО
1.
а)
В член 43, параграф 1 се добавя нова точка 15 със следното съдържание:
„(15) поотделно сумата на таксите за финансовата година, събрани от задължителния одитор или одиторско дружество за задължителен одит на годишни счетоводни отчети, сумата на таксите, събирани за други гаранционни услуги, сумата на таксите, събирани за данъчни консултантски услуги и сумата на таксите, събирани за услуги, несвързани с одита.
Държавите-членки могат да предвидят, че това изискване не се прилага, когато дружеството е включено в консолидирани счетоводни отчети, съставянето на които се изисква съгласно член 1 от Директива 83/349/ЕИО, при условие че тази информация е представена в бележките към консолидираните счетоводни отчети.“
б)
Член 44, параграф 1 се изменя, както следва:
„1. Държавите-членки могат да разрешат на дружествата съгласно член 11 да съставят съкратени бележки по своите счетоводни отчети без информацията, изисквана съгласно член 43, параграф 1, точки 5-12, 14, буква а) и 15. Въпреки това в бележките трябва да оповестена информацията, посочена в член 43, параграф 1, точка 6 за всички съответни позиции.“
в)
Член 45, параграф 2 се заменя със следния текст:
„2. Параграф 1, буква б) се прилага също така към информацията, посочена в член 43, параграф 1, точка 8.
Държавите-членки могат да разрешат на дружествата по член 27 да пропуснат оповестяването на информацията, посочена в член 43, параграф 1, точка 8. Държавите-членки могат също така да разрешат на дружествата, посочени в член 27, да пропуснат оповестяването на информацията, посочена в член 43, параграф 1, точка 15, при условие че тази информация е предоставена на системата за публичен надзор, посочена в член 32 от Директива 2006/43/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 17 май 2006 г. относно задължителния одит на годишните счетоводни отчети и консолидираните счетоводни отчети (23), при поискване от такава система за публичен надзор.
2. В член 34 от Директива 83/349/ЕИО се добавя следната точка:
„(16)
поотделно сумата на таксите за финансовата година, събрани от задължителния одитор или одиторско дружество за задължителен одит на годишни счетоводни отчети, сумата на таксите, събирани за други гаранционни услуги, сумата на таксите, събирани за данъчни консултантски услуги и сумата на таксите, събирани за услуги, несвързани с одита.“
Член 50
Отмяна на Директива 84/253/ЕИО
Директива 84/253/ЕИО се отменя от 29 юни 2006 г. Позоваванията на отменената директива се разглеждат като позовавания на настоящата директива.
Член 51
Преходна разпоредба
Задължителните одитори или одиторските дружества, които са били одобрени от компетентните органи на държавите-членки в съответствие с Директива 84/253/ЕИО преди влизането в сила на разпоредбите, предвидени в член 53, параграф 1, се считат за одобрени в съответствие с настоящата директива.
Член 52
Минимална хармонизация
Държавите-членки, които изискват задължителен одит, могат да наложат по-строги изисквания, освен ако в настоящата директива не е предвидено друго.
Член 53
Транспониране
1. Държавите-членки приемат разпоредбите, необходими за да се съобразят с настоящата директива, не по-късно от 29 юни 2008 г. Те незабавно информират Комисията за това.
2. Когато държавите-членки приемат тези разпоредби, в тях се съдържа позоваване на настоящата директива или то се извършва при официалното им публикуване. Условията и редът на позоваване се определят от държавите-членки.
3. Държавите-членки съобщават на Комисията текстовете на основните разпоредби от националното законодателство, които те приемат в областта, уредена с настоящата директива.
Член 54
Влизане в сила
Настоящата директива влиза в сила на двадесетия ден след публикуването ѝ в Официален вестник на Европейския съюз.
Член 55
Адресати
Адресати на настоящата директива са държавите-членки.
Съставено в Страсбург на 17 май 2006 година.
DIRECTIVA 2006/43/CE DO PARLAMENTO EUROPEU E DO CONSELHO
de 17 de Maio de 2006
relativa à revisão legal das contas anuais e consolidadas, que altera as Directivas 78/660/CEE e 83/349/CEE do Conselho e que revoga a Directiva 84/253/CEE do Conselho
(Texto relevante para efeitos do EEE)
O PARLAMENTO EUROPEU E O CONSELHO DA UNIÃO EUROPEIA,
Tendo em conta o Tratado que institui a Comunidade Europeia, nomeadamente a alínea g) do n.o 2 do artigo 44.o,
Tendo em conta a proposta da Comissão,
Tendo em conta o parecer do Comité Económico e Social Europeu (1),
Deliberando nos termos do artigo 251.o do Tratado (2),
Considerando o seguinte:
(1)
A Quarta Directiva 78/660/CEE do Conselho, de 25 de Julho de 1978, relativa às contas anuais de certas formas de sociedades (3), a Sétima Directiva 83/349/CEE do Conselho, de 13 de Junho de 1983, relativa às contas consolidadas (4), a Directiva 86/635/CEE do Conselho, de 8 de Dezembro de 1986, relativa às contas anuais e às contas consolidadas dos bancos e outras instituições financeiras (5), e a Directiva 91/674/CEE do Conselho, de 19 de Dezembro de 1991, relativa às contas anuais e às contas consolidadas das empresas de seguros (6), requerem actualmente que as contas anuais e as contas consolidadas sejam examinadas por uma ou mais pessoas habilitadas a realizar esses exames.
(2)
As condições de aprovação das pessoas responsáveis pela realização da revisão legal das contas foram estabelecidas na Oitava Directiva 84/253/CEE do Conselho, de 10 de Abril de 1984, relativa à aprovação das pessoas encarregadas da fiscalização legal dos documentos contabilísticos (7).
(3)
A ausência de uma abordagem harmonizada da revisão legal das contas na Comunidade foi a razão que levou a Comissão a propor, na sua Comunicação de 1998 relativa ao futuro da revisão oficial de contas na União Europeia (8), a criação de um Comité de Auditoria que pudesse elaborar novas medidas em estreita cooperação com a profissão contabilística e os Estados-Membros.
(4)
Com base nos trabalhos desenvolvidos por esse Comité, a Comissão emitiu, em 15 de Novembro de 2000, uma Recomendação relativa ao controlo de qualidade da revisão oficial de contas na União Europeia: requisitos mínimos (9) e, em 16 de Maio de 2002, uma Recomendação sobre a independência dos revisores oficiais de contas na UE: Um conjunto de princípios fundamentais (10).
(5)
A presente directiva visa uma harmonização de elevado nível - mas não total - dos requisitos da revisão legal de contas. Um Estado-Membro que exija a revisão legal das contas pode impor requisitos mais exigentes, salvo disposição em contrário na presente directiva.
(6)
As qualificações no domínio da auditoria obtidas pelos revisores oficiais de contas com base na presente directiva deverão ser consideradas equivalentes. Por conseguinte, deverá deixar de ser possível que os Estados-Membros exijam que a maioria dos direitos de voto numa sociedade de revisores oficiais de contas seja detida por auditores aprovados a nível local ou que a maioria dos membros dos órgãos de administração e de direcção de uma sociedade de revisores oficiais de contas sejam aprovados a nível local.
(7)
A revisão legal de contas exige um grau adequado de conhecimento de matérias tais como o direito das sociedades, o direito fiscal e o direito social. Esse conhecimento deverá ser comprovado por provas antes que um revisor oficial de contas de um outro Estado-Membro possa ser aprovado.
(8)
Com o objectivo de proteger terceiros, todos os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas que estejam aprovados deverão estar inscritos num registo acessível ao público, que contenha informações básicas sobre os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas.
(9)
Os revisores oficiais de contas deverão respeitar as normas deontológicas mais exigentes. Por conseguinte, deverão estar sujeitos a uma deontologia profissional que abranja, pelo menos, a sua função de interesse público, a sua integridade e objectividade e a sua competência e diligência profissionais. A função de interesse público dos revisores oficiais de contas significa que uma comunidade mais vasta de pessoas e instituições confia na qualidade do seu trabalho. A boa qualidade da auditoria contribui para o funcionamento ordenado dos mercados, melhorando a integridade e a eficiência das demonstrações financeiras. A Comissão poderá adoptar medidas de execução em matéria de deontologia profissional que constituam normas mínimas. Ao fazê-lo, poderá ter em conta os princípios enunciados no Código de Deontologia da Federação Internacional de Contabilistas (IFAC).
(10)
É importante que os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas respeitem a privacidade dos seus clientes. Por conseguinte, deverão estar vinculados a regras estritas de confidencialidade e sigilo profissional que não deverão, todavia, impedir a aplicação adequada da presente directiva. Estas regras de confidencialidade deverão aplicar-se também a qualquer revisor oficial de contas ou a qualquer sociedade de revisores oficiais de contas que tenha cessado de participar num trabalho específico de revisão ou auditoria.
(11)
Os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas deverão ser independentes quando realizarem revisões legais das contas. Poderão informar a entidade examinada das questões suscitadas pela revisão ou auditoria mas deverão abster-se dos processos de decisão internos da entidade examinada. Caso estejam numa situação em que a importância das ameaças à sua independência seja elevada, mesmo após a aplicação de salvaguardas para atenuar estas ameaças, deverão renunciar ou abster-se do trabalho de revisão ou auditoria. A constatação da existência de uma relação que comprometa a independência do revisor oficial de contas pode ser diferente consoante se trate de uma relação entre o revisor oficial de contas e a entidade examinada, ou entre a rede e a entidade examinada. Sempre que uma cooperativa na acepção do ponto 14 do artigo 2.o, ou qualquer entidade similar a que se refere o artigo 45.o da Directiva 86/635/CEE, deva ou seja autorizada nos termos das disposições nacionais a ser membro de uma entidade de auditoria sem fins lucrativos, uma parte terceira objectiva, sensata e informada não deverá concluir que esta relação baseada na participação compromete a independência do revisor oficial de contas, desde que, quando tais entidades realizem a revisão legal de contas de um dos seus membros, os princípios da independência sejam aplicados aos revisores oficiais de contas que realizam a revisão ou auditoria e às pessoas susceptíveis de estarem em posição de exercer influência sobre a revisão legal de contas. Constituem exemplos de ameaças para a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas os interesses financeiros, directos ou indirectos, na entidade examinada e a prestação de quaisquer serviços adicionais que não sejam de revisão ou auditoria. O nível de honorários recebidos de uma entidade objecto de revisão ou auditoria e/ou a estrutura dos honorários podem igualmente ameaçar a independência do revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas. O tipo de medidas de salvaguarda a aplicar para limitar ou eliminar essas ameaças incluirá proibições, restrições, outras políticas e procedimentos e divulgação de dados. Os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas deverão recusar-se a prestar qualquer serviço adicional que não seja de revisão ou auditoria que comprometa a sua independência. A Comissão poderá adoptar medidas de execução em matéria de independência que constituam normas mínimas. Ao fazê-lo, a Comissão poderá ter em conta os princípios constantes da acima referida Recomendação de 16 de Maio de 2002. A fim de determinar a independência dos revisores oficiais de contas, o conceito de «rede» em que estes funcionam terá que ser claro. A este respeito, deverão ser tidas em conta diversas circunstâncias como, por exemplo, casos em que a estrutura pode ser definida como rede na medida em que se destina a partilhar os lucros ou custos. Os critérios para demonstrar a existência de uma rede deverão ser avaliados e ponderados com base em todas as circunstâncias factuais conhecidas, tais como a existência ou não de clientes habituais comuns.
(12)
No caso de auto-revisão ou de interesse pessoal, quando for necessário salvaguardar a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas, deverá competir ao Estado-Membro - e não ao revisor oficial de contas ou à sociedade de revisores oficiais de contas - decidir se o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas deverá renunciar ou abster-se do seu trabalho de revisão ou auditoria relativamente aos clientes dos seus serviços de revisão ou auditoria. Não obstante, isto não deverá ocasionar uma situação tal que aos Estados-Membros incumba um dever geral de impedir os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas de prestar serviços que não sejam de revisão ou auditoria aos clientes dos seus serviços de revisão ou auditoria. Para determinar se é conveniente, em caso de interesse pessoal ou de auto-revisão, que um revisor oficial de contas ou uma sociedade de revisores oficiais de contas não deva executar a revisão legal de contas, a fim de salvaguardar a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas, os factores a ter em conta deverão incluir a questão de saber se a entidade de interesse público examinada emitiu ou não valores mobiliários admitidos à negociação num mercado regulamentado na acepção do ponto 14 do n.o 1 do artigo 4.o da Directiva 2004/39/CE do Parlamento Europeu e do Conselho, de 21 de Abril de 2004, relativa aos mercados de instrumentos financeiros (11).
(13)
É importante garantir permanentemente um nível elevado de qualidade de todas as revisões legais das contas impostas no direito comunitário. Por conseguinte, todas as revisões legais das contas deverão ser realizadas com base em normas internacionais de auditoria. As medidas de execução na Comunidade dessas normas internacionais de auditoria deverão ser aprovadas nos termos da Decisão 1999/468/CE do Conselho, de 28 de Junho de 1999, que fixa as regras de exercício das competências de execução atribuídas à Comissão (12). Um comité ou grupo técnico de auditoria, que deverá contar também com a participação do sistema de organismos de supervisão pública dos Estados-Membros, assistirá a Comissão na avaliação da correcção técnica de todas as normas internacionais de auditoria. Para atingir o nível máximo de harmonização, os Estados-Membros só deverão poder aplicar procedimentos ou requisitos de revisão ou auditoria nacionais adicionais caso estes decorram de quaisquer requisitos legais nacionais específicos relacionados com o âmbito da revisão legal de contas anuais e de contas consolidadas, ou seja, requisitos não abrangidos pelas normas internacionais de auditoria aprovadas. Os Estados-Membros poderão manter esses procedimentos de revisão ou auditoria adicionais até que os procedimentos ou requisitos de revisão ou auditoria sejam abrangidos por normas internacionais de auditoria subsequentemente aprovadas. Se, porém, as normas internacionais de auditoria aprovadas incluírem procedimentos de revisão ou auditoria cuja aplicação possa gerar conflitos específicos com a legislação nacional em virtude de requisitos nacionais específicos quanto ao âmbito da revisão legal de contas, os Estados-Membros poderão eliminar a parte conflituosa dessas normas enquanto esses conflitos existirem, desde que sejam aplicadas as medidas previstas no n.o 3 do artigo 26.o Qualquer aditamento ou eliminação efectuada pelos Estados-Membros deverá conferir um elevado nível de credibilidade às contas anuais das sociedades e corresponder ao interesse público. Isso implica que os Estados-Membros poderão, por exemplo, exigir ao órgão de fiscalização um relatório de auditoria ou certificação legal das contas adicional ou impor outros requisitos de informação financeira ou de revisão ou auditoria baseados em normas nacionais de governação das empresas.
(14)
A fim de que a Comissão aprove uma norma internacional de auditoria para efeitos de aplicação na Comunidade, essa norma deve ser geralmente aceite a nível internacional e ter sido elaborada com a plena participação de todas as partes interessadas, na sequência de um procedimento aberto e transparente, reforçar a credibilidade e a qualidade das contas anuais e das contas consolidadas e promover o interesse público europeu. A necessidade da aprovação de uma Recomendação Internacional de Práticas de Auditoria como parte de uma norma deverá ser avaliada, caso a caso, nos termos da Decisão 1999/468/CE. Antes do início do processo de aprovação, a Comissão deverá assegurar a realização de um exame destinado a verificar se estes requisitos foram cumpridos e apresentar um relatório aos membros do Comité criado nos termos da presente directiva acerca do resultado deste exame.
(15)
No caso das contas consolidadas, é importante que exista uma definição clara das responsabilidades dos diferentes revisores oficiais de contas que procedem à revisão ou auditoria de partes do grupo. Para o efeito, o revisor oficial de contas do grupo deverá assumir a total responsabilidade pelo relatório de auditoria ou certificação legal das contas.
(16)
Com o objectivo de aumentar a comparabilidade entre empresas que aplicam as mesmas normas contabilísticas e de reforçar a confiança pública nas funções de revisão ou auditoria, a Comissão poderá adoptar um modelo comum de relatório de auditoria ou certificação legal das contas relativamente às contas anuais e consolidadas, elaboradas com base em normas internacionais de contabilidade aprovadas, a menos que um modelo adequado de relatório tenha sido aprovado a nível comunitário.
(17)
A realização regular de inspecções constitui um bom meio para assegurar permanentemente um nível elevado de qualidade das revisões legais das contas. Por conseguinte, os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas deverão estar sujeitos a um sistema de controlo de qualidade organizado de modo que seja independente dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas submetidos a supervisão. Para efeitos de aplicação do artigo 29.o relativo aos sistemas de controlo de qualidade, os Estados-Membros poderão decidir que, caso os revisores oficiais de contas individuais sigam uma política comum de controlo de qualidade, só seja necessário ter em conta os requisitos relativos às sociedades de revisores oficiais de contas. Os Estados-Membros poderão organizar o sistema de controlo de qualidade por forma a que cada revisor oficial de contas seja sujeito a uma verificação de controlo de qualidade, pelo menos, de seis em seis anos. A este respeito, o financiamento do sistema de controlo de qualidade deverá estar isento de qualquer influência indevida. A Comissão deverá ter competência para adoptar medidas de execução nas matérias relevantes para a organização dos sistemas de controlo de qualidade, e relativas ao seu financiamento, sempre que a confiança do público no sistema de controlo de qualidade seja seriamente abalada. Os sistemas de supervisão pública dos Estados-Membros deverão ser incentivados a encontrar uma abordagem coordenada das verificações de controlo de qualidade, tendo em conta a necessidade de evitar a imposição de ónus desnecessários às partes interessadas.
(18)
As inspecções e a existência de sanções adequadas contribuem para evitar e corrigir os casos de execução incorrecta de uma revisão legal das contas.
(19)
Os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas são responsáveis pela realização do seu trabalho com o devido cuidado e, portanto, deverão ser responsabilizados pelos prejuízos financeiros provocados pela falta do cuidado devido. Não obstante, a faculdade de os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas obterem seguros de responsabilidade profissional pode ser afectada consoante estejam ou não sujeitos a responsabilidade financeira ilimitada. Por seu lado, a Comissão propõe-se examinar estas questões tendo em conta o facto de que os regimes de responsabilidade podem variar consideravelmente entre os Estados-Membros.
(20)
Os Estados-Membros deverão organizar um sistema eficaz de supervisão pública dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas com base no controlo no país de origem. As disposições regulamentares em matéria de supervisão pública deverão permitir uma cooperação eficaz a nível comunitário no que diz respeito às actividades de supervisão dos Estados-Membros. O sistema de supervisão pública deverá ser gerido por pessoas que não exerçam a profissão de revisor oficial de contas e que tenham conhecimentos nas matérias relevantes para a revisão legal de contas. Essas pessoas poderão ser especialistas que nunca estiveram ligados à profissão de revisor oficial de contas ou antigos profissionais que deixaram a profissão. No entanto, os Estados-Membros poderão permitir que uma minoria dessas pessoas esteja envolvida na governação do sistema de supervisão pública. As autoridades competentes dos Estados-Membros deverão cooperar entre si, sempre que necessário, com o objectivo de exercerem as suas funções de supervisão sobre os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas por si aprovados. Essa cooperação pode constituir uma contribuição relevante para garantir permanentemente um nível elevado de qualidade da revisão legal das contas na Comunidade. Uma vez que é necessário garantir uma cooperação e coordenação eficazes a nível europeu entre autoridades competentes designadas pelos Estados-Membros, a designação de uma entidade responsável por garantir a cooperação não deverá impedir que cada uma das autoridades, individualmente, coopere directamente com as demais autoridades competentes dos Estados-Membros.
(21)
A fim de assegurar o cumprimento do n.o 3 do artigo 32.o relativo aos princípios da supervisão pública, uma pessoa que não exerça a profissão de revisor oficial de contas será reputada possuidora de um domínio das matérias relevantes para a revisão legal das contas quer em virtude das suas qualificações profissionais passadas, quer, alternativamente, em virtude do seu conhecimento de pelo menos uma das matérias enumeradas no artigo 8.o
(22)
O revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas deverão ser nomeados pela assembleia geral de accionistas ou membros da entidade examinada. A fim de proteger a independência do revisor oficial de contas, é relevante que a destituição seja apenas possível quando houver justificação válida para tal e se esta for comunicada à autoridade ou autoridades responsáveis pela supervisão pública.
(23)
Dado que as entidades de interesse público têm maior visibilidade e são economicamente mais importantes, deverão ser aplicados requisitos mais estritos no caso da revisão legal das suas contas anuais ou consolidadas.
(24)
Os comités de auditoria e a existência de um sistema eficaz de controlo interno ajudam a minimizar os riscos financeiros, operacionais e de não conformidade e reforçam a qualidade da informação financeira. Os Estados-Membros poderão ter em conta a Recomendação da Comissão de 15 de Fevereiro de 2005, relativa ao papel dos administradores não executivos ou membros do conselho de supervisão de sociedades cotadas e aos comités do conselho de administração ou de supervisão (13), a qual estabelece a forma como os comités de auditoria devem ser constituídos e funcionar. Os Estados-Membros poderão determinar que as funções atribuídas aos comités de auditoria ou a órgãos que desempenhem funções equivalentes sejam desempenhadas pelo órgão de administração ou de fiscalização no seu conjunto. No que respeita às obrigações dos comités de auditoria nos termos do artigo 41.o, os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas não estão, de forma alguma, subordinados aos referidos comités.
(25)
Os Estados-Membros podem também decidir isentar do requisito de disporem de um comité de auditoria as entidades de interesse público que sejam organismos de investimento colectivo cujos valores mobiliários sejam admitidos à negociação num mercado regulamentado. Esta opção tem em conta o facto de que, quando um organismo de investimento colectivo funciona apenas para agrupar activos, o recurso a comités de auditoria nem sempre é adequado. A informação financeira e os riscos associados não são comparáveis aos de outras entidades de interesse público. Além disso, os organismos de investimento colectivo de valores mobiliários (OICVM) e as suas sociedades de gestão operam num ambiente estritamente regulamentado e estão sujeitos a mecanismos de governação específicos, como o controlo exercido pelos depositários respectivos. Relativamente a estes organismos, não harmonizados pela Directiva 85/611/CEE (14), mas sujeitos a salvaguardas equivalentes previstas nesta última directiva, os Estados-Membros deverão, neste caso particular, ser autorizados a dar um tratamento equivalente ao dos organismos de investimento colectivo harmonizados a nível da Comunidade.
(26)
A fim de reforçar a independência dos revisores oficiais de contas das entidades de interesse público, os sócios principais responsáveis pelas funções de revisão legal das contas de tais entidades deverão ser sujeitos a rotação. Para organizar esta última, os Estados-Membros deverão exigir a substituição dos sócios principais responsáveis pelas funções de revisão ou auditoria que trabalhem com a entidade examinada, permitindo entretanto que a sociedade de revisores oficiais de contas a que aqueles estão associados continue a proceder à revisão legal de contas das referidas entidades. Caso um Estado-Membro o considere necessário para a realização dos objectivos prosseguidos, poderá, alternativamente, exigir a mudança de sociedade de revisores oficiais de contas, sem prejuízo do n.o 2 do artigo 42.o
(27)
A interligação dos mercados de capitais põe em evidência a necessidade de assegurar igualmente a elevada qualidade do trabalho realizado pelos auditores de países terceiros relativamente aos mercados de capitais comunitários. Por conseguinte, os auditores em questão deverão estar registados de modo a estarem sujeitos a verificações de controlo de qualidade e ao sistema de inspecções e de sanções. Deverá ser possível conceder isenções com base na reciprocidade, em função de um teste de equivalência a realizar pela Comissão em cooperação com os Estados-Membros. De qualquer modo, uma entidade que tenha emitido valores mobiliários admitidos à negociação num mercado regulamentado na acepção do ponto 14 do n.o 1 do artigo 4.o da Directiva 2004/39/CE deverá sempre ser examinada por um auditor registado num Estado-Membro ou sujeito a supervisão pelas autoridades do país terceiro de proveniência do auditor, se a Comissão ou o Estado-Membro tiverem reconhecido que esse país terceiro preenche requisitos equivalentes aos da Comunidade no domínio dos princípios de supervisão, dos sistemas de controlo de qualidade e dos sistemas de investigação e sanções, e com base na reciprocidade. Ainda que um Estado-Membro possa considerar equivalente um sistema de controlo de qualidade de um país terceiro, os outros Estados-Membros não estarão obrigados a aceitar essa avaliação, nem a decisão da Comissão ficará condicionada pelo facto.
(28)
A complexidade das revisões ou auditorias de grupos internacionais exige a boa cooperação entre as autoridades competentes dos Estados-Membros e as dos países terceiros. Por conseguinte, os Estados-Membros deverão assegurar que as autoridades competentes de países terceiros possam ter acesso aos documentos de trabalho de revisão ou auditoria e a outros documentos através das autoridades competentes nacionais. A fim de proteger os direitos das partes envolvidas e, ao mesmo tempo, facilitar o acesso a esses documentos, os Estados-Membros deverão poder facultar o acesso directo às autoridades competentes dos países terceiros, após o acordo das autoridades competentes nacionais. Um dos critérios pertinentes para conceder este acesso consiste em saber se as autoridades competentes dos países terceiros preenchem os requisitos considerados adequados pela Comissão. Enquanto se aguardar essa decisão da Comissão, e sem prejuízo da mesma, os Estados-Membros poderão avaliar se os requisitos são adequados.
(29)
A divulgação de informações referida nos artigos 36.o e 47.o deverá respeitar as regras sobre a transferência de dados de carácter pessoal para países terceiros fixadas na Directiva 95/46/CE do Parlamento Europeu e do Conselho, de 24 de Outubro de 1995, relativa à protecção das pessoas singulares no que diz respeito ao tratamento de dados pessoais e à livre circulação desses dados (15).
(30)
As medidas necessárias à execução da presente directiva serão aprovadas nos termos da Decisão 1999/468/CE, tendo devidamente em conta a declaração apresentada pela Comissão ao Parlamento Europeu, em 5 de Fevereiro de 2002, relativa à aplicação da legislação no âmbito dos serviços financeiros.
(31)
Deverá ser dado ao Parlamento Europeu um prazo de três meses a contar da primeira transmissão do projecto de alterações e das medidas de execução, a fim de que possa examiná-los e emitir o seu parecer. Não obstante, em casos urgentes devidamente justificados, deverá ser possível abreviar este período. Se, dentro desse prazo, o Parlamento Europeu aprovar uma resolução, a Comissão deverá reexaminar o projecto de alterações ou de medidas.
(32)
Atendendo a que os objectivos da presente directiva, a saber, exigir a aplicação de um conjunto único de normas internacionais de auditoria, a actualização dos requisitos em matéria de formação, a definição da deontologia profissional e a aplicação técnica da cooperação entre as autoridades competentes dos Estados-Membros e entre essas autoridades e as de países terceiros, tendo em vista um maior reforço e harmonização da qualidade da revisão legal das contas na Comunidade e a facilitação da cooperação entre os Estados-Membros e com os países terceiros de modo a aumentar a confiança na revisão legal das contas, não pode ser suficientemente realizado pelos Estados-Membros e pode, pois, devido à dimensão e aos efeitos da presente directiva, ser melhor alcançado ao nível comunitário, a Comunidade pode tomar medidas em conformidade com o princípio da subsidiariedade consagrado no artigo 5.o do Tratado. Em conformidade com o princípio da proporcionalidade consagrado no mesmo artigo, a presente directiva não excede o necessário para atingir aqueles objectivos.
(33)
Com vista a proporcionar uma maior transparência à relação entre o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas e a entidade examinada, as Directivas 78/660/CEE e 83/349/CEE deverão ser alteradas de modo a imporem a divulgação dos honorários de revisão ou auditoria e dos honorários pagos relativamente a serviços que não sejam de revisão ou auditoria, nos anexos das contas anuais e das contas consolidadas.
(34)
A Directiva 84/253/CEE deverá ser revogada uma vez que carece de um conjunto alargado de elementos que assegurem uma infra-estrutura de revisão ou auditoria adequada, tal como uma supervisão pública, procedimentos disciplinares e sistemas de controlo de qualidade, e que não prevê regras específicas relativamente à cooperação regulamentar entre Estados-Membros e países terceiros. Com o objectivo de garantir a segurança jurídica, é contudo necessário indicar claramente que os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas aprovados ao abrigo da Directiva 84/253/CEE se consideram aprovados ao abrigo da presente directiva,
ADOPTARAM A PRESENTE DIRECTIVA:
CAPÍTULO I
OBJECTO E DEFINIÇÕES
Artigo 1.o
Objecto
A presente directiva estabelece regras relativas à revisão legal das contas anuais e consolidadas.
Artigo 2.o
Definições
Para efeitos da presente directiva, entende-se por:
1.
«Revisão legal das contas», a revisão ou auditoria das contas anuais e consolidadas, tal como exigido pelo direito comunitário;
2.
«Revisor oficial de contas», uma pessoa singular aprovada pelas autoridades competentes de um Estado-Membro, de acordo com a presente directiva, para realizar revisões legais das contas;
3.
«Sociedade de revisores oficiais de contas», uma pessoa colectiva ou qualquer outra entidade, independentemente da sua forma jurídica, aprovada pelas autoridades competentes de um Estado-Membro, de acordo com a presente directiva, para realizar revisões legais das contas;
4.
«Entidade de auditoria de um país terceiro», uma entidade, independentemente da sua forma jurídica, que executa a revisão ou auditoria das contas anuais ou consolidadas de uma sociedade constituída num país terceiro;
5.
«Auditor de um país terceiro», uma pessoa singular que executa a revisão ou auditoria das contas anuais ou consolidadas de uma sociedade constituída num país terceiro;
6.
«Revisor oficial de contas do grupo», o revisor ou revisores oficiais de contas ou a sociedade ou sociedades de revisores oficiais de contas que realizam a revisão legal de contas consolidadas;
7.
«Rede», a estrutura de maior dimensão:
-
que tem por objecto a cooperação, a que pertence um revisor oficial de contas ou uma sociedade de revisores oficiais de contas, e
-
visando claramente a partilha dos lucros e dos custos, ou que partilha propriedade, controlo ou gestão comuns, políticas e procedimentos de controlo de qualidade comuns, uma estratégia empresarial comum, a utilização de uma denominação comercial comum ou uma parte significativa dos recursos profissionais;
8.
«Afiliada de uma sociedade de revisores oficiais de contas», qualquer empresa, independentemente da sua forma jurídica, que esteja relacionada com uma sociedade de revisores oficiais de contas através de uma relação de co-propriedade, controlo ou gestão;
9.
«Relatório de auditoria ou certificação legal das contas», o relatório referido no artigo 51.o-A da Directiva 78/660/CEE e no artigo 37.o da Directiva 83/349/CEE, emitido pelo revisor oficial de contas ou pela sociedade de revisores oficiais de contas;
10.
«Autoridades competentes», as autoridades ou os organismos especificados por lei que estão incumbidos da regulação e/ou supervisão dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas ou de aspectos específicos destas actividades; a referência à «autoridade competente» num artigo específico constitui uma referência à autoridade ou ao organismo ou organismos responsáveis pelas funções a que esse artigo se refere;
11.
«Normas internacionais de auditoria», as normas internacionais de auditoria (ISA - International Standards on Auditing) e as recomendações e normas conexas, na medida em que sejam relevantes para a revisão legal das contas;
12.
«Normas internacionais de contabilidade», as normas internacionais de contabilidade (IAS - International Accounting Standards), as normas internacionais de informação financeira (IFRS - International Financial Reporting Standards) e as interpretações conexas (Interpretações SIC-IFRIC), alterações subsequentes a essas normas e interpretações conexas, e normas futuras e interpretações conexas emitidas ou adoptadas pelo International Accounting Standards Board (IASB);
13.
«Entidades de interesse público», as entidades regidas pelo direito de um Estado-Membro, cujos valores mobiliários são admitidos à negociação num mercado regulamentado de qualquer Estado-Membro na acepção do ponto 14 do n.o 1 do artigo 4.o da Directiva 2004/39/CE, as instituições de crédito definidas no ponto 1 do artigo 1.o da Directiva 2000/12/CE do Parlamento Europeu e do Conselho, de 20 de Março de 2000, relativa ao acesso à actividade das instituições de crédito e ao seu exercício (16), e as empresas de seguros na acepção do n.o 1 do artigo 2.o da Directiva 91/674/CEE. Os Estados-Membros podem também designar outras entidades como entidades de interesse público, por exemplo, aquelas que sejam de relevância pública significativa em razão do seu tipo de actividades, da sua dimensão ou do seu número de trabalhadores;
14.
«Cooperativa», qualquer sociedade cooperativa europeia, tal como definida no artigo 1.o do Regulamento (CE) n.o 1435/2003 do Conselho, de 22 de Julho de 2003, relativo ao Estatuto da Sociedade Cooperativa Europeia (SCE) (17), ou qualquer outra cooperativa que careça de uma revisão legal das contas nos termos do direito comunitário, tais como as instituições de crédito, definidas no ponto 1 do artigo 1.o da Directiva 2000/12/CE, e as empresas de seguros, na acepção do n.o 1 do artigo 2.o da Directiva 91/674/CEE;
15.
«Pessoa que não exerça a profissão de revisor oficial de contas», qualquer pessoa singular que, pelo menos nos três anos anteriores ao seu envolvimento na gestão do sistema de supervisão pública, não tenha executado a revisão legal de contas, não tenha sido titular de direitos de voto numa sociedade de revisores oficiais de contas, não tenha sido membro dos órgãos de administração ou de direcção de uma sociedade de revisores oficiais de contas, nem empregado ou associado a qualquer outro título de uma sociedade de revisores oficiais de contas;
16.
«Sócio ou sócios principais»:
a)
O revisor ou revisores oficiais de contas designados por uma sociedade de revisores oficiais de contas para um trabalho de revisão ou auditoria particular como primeiros responsáveis pela execução da revisão legal das contas em nome da sociedade de revisores oficiais de contas; ou
b)
No caso da revisão ou auditoria de um grupo, pelo menos o revisor ou revisores oficiais de contas designados por uma sociedade de revisores oficiais de contas como primeiros responsáveis pela execução da revisão legal das contas a nível do grupo e o revisor ou revisores oficiais de contas designados como primeiros responsáveis ao nível das filiais significativas; ou
c)
O revisor ou revisores oficiais de contas que assinam o relatório de auditoria ou certificação legal das contas.
CAPÍTULO II
APROVAÇÃO, FORMAÇÃO CONTÍNUA E RECONHECIMENTO MÚTUO
Artigo 3.o
Aprovação dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas
1. As revisões legais das contas são realizadas apenas por revisores oficiais de contas ou por sociedades de revisores oficiais de contas aprovados pelo Estado-Membro que exige a revisão legal das contas.
2. Cada Estado-Membro designa as autoridades competentes responsáveis pela aprovação dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas.
As autoridades competentes podem ser associações profissionais, desde que se encontrem sujeitas a um sistema de supervisão pública em conformidade com o capítulo VIII.
3. Sem prejuízo do artigo 11.o, as autoridades competentes dos Estados-Membros só podem autorizar como revisores oficiais de contas as pessoas singulares que satisfaçam pelo menos as condições previstas nos artigos 4.o e 6.o a 10.o
4. As autoridades competentes dos Estados-Membros só podem aprovar como sociedades de revisores oficiais de contas as entidades que satisfaçam as seguintes condições:
a)
As pessoas singulares que executam as revisões legais das contas em nome de uma sociedade de revisores oficiais de contas devem satisfazer pelo menos as condições previstas nos artigos 4.o e 6.o a 12.o e devem ser aprovadas como revisores oficiais de contas no Estado-Membro em questão;
b)
A maioria dos direitos de voto numa entidade deve ser detida por sociedades de revisores oficiais de contas aprovadas num Estado-Membro ou por pessoas singulares que satisfaçam pelo menos as condições previstas nos artigos 4.o e 6.o a 12.o Os Estados-Membros podem dispor que estas pessoas singulares devam ter sido aprovadas também noutro Estado-Membro. Para efeitos da revisão legal de contas das cooperativas e de outras entidades similares a que se refere o artigo 45.o da Directiva 86/635/CEE, os Estados-Membros podem estabelecer outras disposições específicas relativamente aos direitos de voto;
c)
A maioria, até ao máximo de 75 %, dos membros dos órgãos de administração e de direcção da entidade deve ser constituída por sociedades de revisores oficiais de contas aprovadas num Estado-Membro ou por pessoas singulares que satisfaçam pelo menos as condições previstas nos artigos 4.o e 6.o a 12.o Os Estados-Membros podem dispor que estas pessoas singulares devam ter sido aprovadas também noutro Estado-Membro. Sempre que tal órgão não tenha mais de dois membros, um desses membros deve satisfazer pelo menos as condições previstas na presente alínea;
d)
A sociedade deve satisfazer a condição prevista no artigo 4.o
Os Estados-Membros só podem estabelecer condições complementares relativamente à alínea c). Essas condições devem ser proporcionais aos objectivos prosseguidos e não devem exceder o estritamente necessário.
Artigo 4.o
Idoneidade
As autoridades competentes de um Estado-Membro só podem aprovar as pessoas singulares ou sociedades com idoneidade.
Artigo 5.o
Revogação da aprovação
1. A aprovação de um revisor oficial de contas ou de uma sociedade de revisores oficiais de contas deve ser revogada se a idoneidade dessa pessoa ou sociedade for gravemente comprometida. No entanto, os Estados-Membros podem fixar um prazo razoável para assegurar o respeito dos requisitos de idoneidade.
2. A aprovação de uma sociedade de revisores oficiais de contas deve ser revogada se alguma das condições previstas nas alíneas b) e c) do n.o 4 do artigo 3.o deixar de ser satisfeita. No entanto, os Estados-Membros podem fixar um prazo razoável para assegurar o cumprimento dessas condições.
3. Quando a aprovação de um revisor oficial de contas ou de uma sociedade de revisores oficiais de contas for revogada por qualquer motivo, a autoridade competente do Estado-Membro onde a aprovação for revogada deve comunicar esse facto e os motivos da revogação às autoridades competentes pertinentes dos Estados-Membros onde o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas também estiverem aprovados e cujos dados constam do registo do primeiro Estado-Membro, nos termos da alínea c) do artigo 16.o
Artigo 6.o
Qualificações académicas
Sem prejuízo do artigo 11.o, uma pessoa singular só pode ser aprovada para efeitos da realização de revisão legal das contas após ter obtido um nível académico correspondente ao que permite o acesso à universidade ou um nível equivalente, ter completado subsequentemente um curso de formação teórica, ter obtido formação prática e ter obtido aprovação num exame de aptidão profissional de nível correspondente ao exame de fim de estudos universitários ou equivalente, organizado ou reconhecido pelo Estado-Membro em questão.
Artigo 7.o
Exame da aptidão profissional
O exame da aptidão profissional referido no artigo 6.o deve assegurar o nível necessário de conhecimentos teóricos das matérias relevantes para a revisão legal das contas e a capacidade para aplicar na prática esses conhecimentos. Pelo menos, uma parte desse exame deve ser escrita.
Artigo 8.o
Prova de conhecimentos teóricos
1. A prova de conhecimentos teóricos incluída no exame deve abranger, em especial, as seguintes matérias:
a)
Teoria e princípios da contabilidade geral;
b)
Requisitos e normas legais relativos à elaboração das contas anuais e consolidadas;
c)
Normas internacionais de contabilidade;
d)
Análise financeira;
e)
Contabilidade de custos e de gestão;
f)
Gestão de risco e controlo interno;
g)
Auditoria e qualificações profissionais;
h)
Requisitos legais e normas profissionais relativos à revisão legal das contas e aos revisores oficiais de contas;
i)
Normas internacionais de auditoria;
j)
Deontologia profissional e independência.
2. Deve abranger igualmente, no mínimo, as seguintes matérias, na medida em que sejam relevantes para auditoria:
a)
Direito das sociedades e governação das sociedades;
b)
Direito da insolvência e procedimentos análogos;
c)
Direito fiscal;
d)
Direito civil e comercial;
e)
Direito de segurança social e direito do trabalho;
f)
Tecnologias da informação e sistemas informáticos;
g)
Economia empresarial, geral e financeira;
h)
Matemática e estatística;
i)
Princípios básicos da gestão financeira das empresas.
3. A Comissão pode, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, proceder à adaptação da lista de matérias a incluir na prova de conhecimentos teóricos referida no n.o 1. Quando adoptar essas medidas de execução, a Comissão deve ter em conta a evolução no domínio da auditoria e do exercício profissional da auditoria.
Artigo 9.o
Isenções
1. Não obstante os artigos 7.o e 8.o, um Estado-Membro pode dispor que uma pessoa, que tenha obtido aprovação num exame universitário ou equivalente ou que possua um grau universitário ou uma qualificação equivalente numa ou mais nas matérias referidas no artigo 8.o, possa ser dispensada da prova de conhecimentos teóricos das matérias abrangidas por esse exame ou grau.
2. Não obstante o artigo 7.o, um Estado-Membro pode dispor que um titular de um diploma universitário ou de uma qualificação equivalente numa ou mais das matérias referidas no artigo 8.o possa ser dispensado do teste da capacidade para aplicar na prática os seus conhecimentos teóricos dessas matérias, caso tenha obtido formação prática nessas matérias, certificada por um exame ou um diploma reconhecido pelo Estado.
Artigo 10.o
Formação prática
1. Com o objectivo de assegurar a capacidade de aplicar na prática os conhecimentos teóricos, que deve ser objecto de uma prova incluída no exame, um estagiário deve completar um mínimo de três anos de formação prática, nomeadamente, no domínio da revisão ou auditoria das contas anuais, das contas consolidadas ou de demonstrações financeiras análogas. Pelo menos dois terços dessa formação prática devem decorrer junto de um revisor oficial de contas ou de uma sociedade de revisores oficiais de contas, aprovados em qualquer Estado-Membro.
2. Os Estados-Membros devem assegurar que a totalidade da formação seja realizada junto de pessoas com uma capacidade adequada para ministrar a formação prática.
Artigo 11.o
Qualificações obtidas com base em experiência prática de longa duração
Um Estado-Membro pode aprovar como revisor oficial de contas uma pessoa que não satisfaça as condições previstas no artigo 6.o, caso aquela possa demonstrar:
a)
Que desenvolveu durante quinze anos actividades profissionais que lhe permitiram ter adquirido uma experiência suficiente nos domínios das finanças, direito e contabilidade e obteve aprovação no exame de aptidão profissional referido no artigo 7.o;
b)
Que desenvolveu durante sete anos actividades profissionais nesses domínios e que, além disso, efectuou a formação prática referida no artigo 10.o e obteve aprovação no exame de aptidão profissional referido no artigo 7.o
Artigo 12.o
Combinação de formação prática e da instrução teórica
1. Os Estados-Membros podem dispor que os períodos de instrução teórica nos domínios referidos no artigo 8.o contam para efeitos dos períodos de actividade profissional referida no artigo 11.o, desde que essa formação seja certificada por um exame reconhecido pelo Estado. Essa formação não deve ter duração inferior a um ano, nem pode reduzir o período de actividade profissional em mais de quatro anos.
2. O período de actividade profissional e a formação prática não devem ser inferiores ao curso de instrução teórica em conjunto com a formação prática referida no artigo 10.o
Artigo 13.o
Formação contínua
Os Estados-Membros devem assegurar que seja exigida aos revisores oficiais de contas a participação em programas adequados de formação contínua, a fim de manterem um nível suficientemente elevado de conhecimentos teóricos, de qualificação profissional e de valores deontológicos, e que o incumprimento dos requisitos em matéria de formação contínua se encontra sujeito a sanções adequadas, de acordo com o previsto no artigo 30.o
Artigo 14.o
Aprovação dos revisores oficiais de contas de outros Estados-Membros
As autoridades competentes dos Estados-Membros devem estabelecer procedimentos de aprovação dos revisores oficiais de contas que tenham sido aprovados noutros Estados-Membros. Esses procedimentos não devem ir além da obrigação de obter aprovação numa prova de aptidão, de acordo com o artigo 4.o da Directiva 89/48/CEE do Conselho, de 21 de Dezembro de 1988, relativa a um sistema geral de reconhecimento dos diplomas de ensino superior que sancionam formações profissionais com um duração mínima de três anos (18). Essa prova de aptidão, que deve ser conduzida numa das línguas autorizadas pelos regimes linguísticos aplicáveis no Estado-Membro em causa, deve incidir apenas nos conhecimentos do revisor oficial de contas da legislação e da regulamentação do Estado-Membro em causa, com vista a verificar a sua adequação e na medida em que seja relevante para efeitos da revisão legal das contas.
CAPÍTULO III
REGISTO
Artigo 15.o
Registo público
1. Cada Estado-Membro deve assegurar que os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas aprovados sejam inscritos num registo público, de acordo com os artigos 16.o e 17.o Em casos excepcionais, os Estados-Membros podem derrogar os requisitos estabelecidos no presente artigo e no artigo 16.o relativamente à divulgação, exclusivamente na medida necessária para atenuar uma ameaça iminente e significativa à segurança pessoal de qualquer pessoa.
2. Os Estados-Membros devem assegurar que cada revisor oficial de contas e cada sociedade de revisores oficiais de contas sejam identificados no registo público, através de um número específico. As informações relativas ao registo devem ser inscritas e mantidas no registo sob forma electrónica e ser electronicamente acessíveis ao público.
3. O registo público deve conter igualmente a designação e o endereço das autoridades competentes responsáveis pela aprovação referida no artigo 3.o, pelo controlo de qualidade, referido no artigo 29.o, pelas inspecções e sanções relativamente aos revisores oficiais de contas e às sociedades de revisores oficiais de contas, referidas no artigo 30.o, e pela supervisão pública, referida no artigo 32.o
4. Os Estados-Membros devem assegurar que o registo público se encontra plenamente operacional até 29 Junho de 2009.
Artigo 16.o
Registo dos revisores oficiais de contas
1. No que diz respeito aos revisores oficiais de contas, o registo público deve conter, pelo menos, as seguintes informações:
a)
Nome, endereço e número de registo;
b)
Caso aplicável, a denominação, endereço, endereço do sítio internet e número de registo da sociedade de revisores oficiais de contas que emprega o revisor oficial de contas ou com a qual se encontra associado na qualidade de sócio ou a qualquer outro título;
c)
Todos os demais registos como revisor oficial de contas junto das autoridades competentes dos outros Estados-Membros e como auditor junto de países terceiros, incluindo os nomes das autoridades de registo e, se existirem, os números de registo.
2. Os auditores de países terceiros registados nos termos do artigo 45.o devem figurar claramente no registo como tal e não como revisores oficiais de contas.
Artigo 17.o
Registo das sociedades de revisores oficiais de contas
1. No que diz respeito às sociedades de revisores oficiais de contas, o registo público deve conter, pelo menos, as seguintes informações:
a)
Denominação, endereço e número do registo;
b)
Forma jurídica;
c)
Informações sobre os contactos, a principal pessoa de contacto e, se for caso disso, o endereço do sítio internet;
d)
Endereço de cada escritório no Estado-Membro;
e)
Nome e número de registo de todos os revisores oficiais de contas empregados pela sociedade de revisores oficiais de contas ou a ela associados na qualidade de sócio ou a qualquer outro título;
f)
Nomes e endereços comerciais de todos os proprietários e accionistas;
g)
Nomes e endereços comerciais de todos os membros dos órgãos de administração e de direcção;
h)
Caso aplicável, a adesão a uma rede e lista das denominações e endereços das sociedades e filiais aderentes ou uma indicação do local em que essas informações se encontram disponíveis para o público;
i)
Todos os demais registos como sociedade de revisores oficiais de contas junto das autoridades competentes dos outros Estados-Membros e como entidade de auditoria junto de países terceiros, incluindo os nomes das autoridades de registo e, se existirem, os números de registo.
2. As entidades de auditoria de países terceiros registadas nos termos do artigo 45.o devem figurar claramente no registo como tal e não como sociedades de revisores oficiais de contas.
Artigo 18.o
Actualização das informações de registo
Os Estados-Membros devem assegurar que os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas notificam, sem demora indevida, as autoridades competentes responsáveis pelo registo público, de quaisquer alterações das informações contidas no registo público. O registo deve ser actualizado sem demora indevida após a notificação.
Artigo 19.o
Responsabilidade pelas informações contidas no registo público
As informações prestadas às autoridades competentes pertinentes, de acordo com os artigos 16.o, 17.o e 18.o, devem ser assinadas pelo revisor oficial de contas ou pela sociedade de revisores oficiais de contas. Sempre que a autoridade competente determine a disponibilização electrónica destas informações, tal pode, por exemplo, ser efectuado através de uma assinatura electrónica na acepção do ponto 1 do artigo 2.o da Directiva 1999/93/CE do Parlamento Europeu e do Conselho, de 13 de Dezembro de 1999, relativa a um quadro legal comunitário para as assinaturas electrónicas (19).
Artigo 20.o
Língua
1. As informações inscritas no registo público devem ser redigidas numa das línguas autorizadas pelos regimes linguísticos aplicáveis nos Estados-Membros em causa.
2. Os Estados-Membros podem também permitir que as informações sejam inscritas no registo público em qualquer outra língua ou línguas oficiais da Comunidade. Os Estados-Membros podem exigir que a tradução das informações seja certificada.
Em todos os casos, os Estados-Membros em causa devem assegurar que o registo indique se a tradução é ou não certificada.
CAPÍTULO IV
DEONTOLOGIA PROFISSIONAL, INDEPENDÊNCIA, OBJECTIVIDADE, CONFIDENCIALIDADE E SIGILO PROFISSIONAL
Artigo 21.o
Deontologia profissional
1. Os Estados-Membros devem assegurar que todos os revisores oficiais de contas e sociedades de revisores oficiais de contas se encontrem sujeitos a princípios de deontologia profissional que abranjam, pelo menos, a sua função de interesse público, a sua integridade e objectividade e a sua competência e diligência profissionais.
2. A fim de garantir a confiança na função de revisão legal de contas e de assegurar uma aplicação uniforme do n.o 1, a Comissão pode, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, aprovar medidas de execução, baseadas em princípios, em matéria de deontologia profissional.
Artigo 22.o
Independência e objectividade
1. Os Estados-Membros devem assegurar que, aquando da realização de uma revisão legal das contas, o revisor oficial de contas e/ou a sociedade de revisores oficiais de contas sejam independentes relativamente à entidade examinada e não se encontrem envolvidos nas decisões dessa entidade.
2. Os Estados-Membros devem assegurar que os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas não realizem revisões legais de contas, caso exista qualquer relação financeira, empresarial, de trabalho ou de qualquer outro tipo - incluindo a prestação de serviços complementares que não sejam de revisão ou auditoria -, directa ou indirecta, entre o revisor oficial de contas, a sociedade de revisores oficiais de contas ou a rede e a entidade examinada, em virtude da qual um terceiro objectivo, racional e informado, concluiria que a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas estava comprometida. Se a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas for afectada por ameaças, tais como auto-revisão, interesse pessoal, representação, familiaridade ou confiança ou intimidação, o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas devem aplicar salvaguardas, a fim de atenuar as ameaças. Se a importância destas ameaças, comparativamente às medidas de salvaguarda aplicadas, for tal que a sua independência se veja comprometida, o revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas não devem realizar a revisão legal de contas.
Os Estados-Membros devem assegurar, além disso, no que respeita às revisões legais de contas das entidades de interesse público e sempre que necessário para salvaguardar a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas, que este ou esta não realize a revisão legal de contas em caso de auto-revisão ou de interesse pessoal.
3. Os Estados-Membros devem assegurar que o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas registe nos documentos de trabalho da revisão ou auditoria todas as ameaças importantes que possam comprometer a sua independência, bem como as medidas de salvaguarda aplicadas para limitar esses riscos.
4. Para assegurar a confiança na função de revisão legal de contas e uma aplicação uniforme dos n.os 1 e 2 do presente artigo, a Comissão pode, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, aprovar medidas de execução, baseadas em princípios, no que diz respeito:
a)
Às ameaças e medidas de salvaguarda referidas no n.o 2;
b)
Às situações em que a importância das ameaças referidas no n.o 2 seja susceptível de comprometer a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas;
c)
Aos casos de auto-revisão ou de interesse pessoal referidos no segundo parágrafo do n.o 2 em que a revisão legal de contas pode ou não pode ser realizada.
Artigo 23.o
Confidencialidade e sigilo profissional
1. Os Estados-Membros devem assegurar que todas as informações e documentos a que tem acesso o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas, aquando da realização de uma revisão legal das contas, se encontram protegidos com base em regras adequadas em matéria de confidencialidade e de sigilo profissional.
2. As regras em matéria de confidencialidade e de sigilo profissional relacionadas com os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas não prejudicam a aplicação das disposições da presente directiva.
3. Sempre que um revisor oficial de contas ou uma sociedade de revisores oficiais de contas for substituído por outro revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas, o primeiro revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas deve facultar o acesso a todas as informações pertinentes relativamente à entidade examinada ao novo revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas.
4. Qualquer revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas que cesse de tomar parte num determinado trabalho de revisão ou auditoria e qualquer anterior revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas permanece sujeito às disposições dos n.os 1 e 2 relativamente a esse trabalho.
Artigo 24.o
Independência e objectividade dos revisores oficiais de contas que realizam a revisão legal das contas por conta de sociedades de revisores oficiais de contas
Os Estados-Membros devem assegurar que os proprietários ou os accionistas de uma sociedade de revisores oficiais de contas, bem como os membros dos órgãos de administração, de direcção e de fiscalização dessa sociedade, ou de uma sociedade afiliada, não intervêm em quaisquer circunstâncias na execução de uma revisão legal das contas, susceptível de comprometer a independência e a objectividade do revisor oficial de contas que realiza a revisão legal das contas por conta da sociedade de revisores oficiais de contas.
Artigo 25.o
Honorários de auditoria
Os Estados-Membros devem assegurar a existência de regras adequadas que disponham que os honorários relativos às revisões legais das contas:
a)
Não sejam influenciados ou determinados pela prestação de serviços adicionais à entidade examinada;
b)
Não se possam basear em qualquer forma de contingência.
CAPÍTULO V
NORMAS DE AUDITORIA E RELATÓRIOS DE AUDITORIA
Artigo 26.o
Normas de auditoria
1. Os Estados-Membros devem exigir que os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas realizem as revisões legais das contas de acordo com as normas internacionais de auditoria aprovadas pela Comissão nos termos do n.o 2 do artigo 48.o Os Estados-Membros podem aplicar uma norma nacional de auditoria enquanto a Comissão não tiver adoptado uma norma internacional de auditoria acerca da mesma matéria. As normas internacionais de auditoria adoptadas devem ser publicadas na íntegra nas línguas oficiais da Comunidade no Jornal Oficial da União Europeia.
2. A Comissão pode decidir, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, sobre a aplicabilidade das normas internacionais de auditoria na Comunidade. A Comissão só adoptará normas internacionais de auditoria para efeitos de aplicação na Comunidade, se:
a)
Tiverem sido elaboradas com base num processo adequado, sob supervisão pública e num quadro de transparência e forem geralmente aceites a nível internacional;
b)
Contribuírem para um elevado nível de credibilidade e qualidade das contas anuais ou consolidadas, em conformidade com os princípios estabelecidos no n.o 3 do artigo 2.o da Directiva 78/660/CEE e no n.o 3 do artigo 16.o da Directiva 83/349/CEE; e
c)
Forem conducentes ao interesse público europeu.
3. Os Estados-Membros só podem impor procedimentos ou requisitos em matéria de auditoria, para além ou, em casos excepcionais, aquém das normas internacionais de auditoria caso decorram de requisitos legais nacionais específicos quanto ao âmbito da revisão legal de contas. Os Estados-Membros devem assegurar que esses procedimentos ou requisitos de revisão ou auditoria satisfazem as condições definidas nas alíneas b) e c) do n.o 2 e devem comunicar os mesmos à Comissão e aos outros Estados-Membros antes da sua adopção. Em casos excepcionais de eliminação de partes de uma norma internacional de auditoria, os Estados-Membros devem comunicar os seus requisitos legais nacionais específicos, assim como a fundamentação para os manter, à Comissão e aos outros Estados-Membros pelo menos seis meses antes da sua adopção a nível nacional ou, em caso de requisitos já existentes na altura em que é aprovada uma norma internacional de auditoria, no prazo máximo de três meses após a adopção dessa norma internacional de auditoria.
4. Os Estados-Membros podem impor requisitos adicionais relativamente à revisão legal das contas anuais e consolidadas durante um período que expira em 29 Junho de 2010.
Artigo 27.o
Revisão legal das contas consolidadas
No caso de revisão legal das contas consolidadas de um grupo de empresas, os Estados-Membros devem assegurar que:
a)
O revisor oficial de contas do grupo tenha inteira responsabilidade pelo relatório de auditoria ou certificação legal das contas relativamente às contas consolidadas;
b)
O revisor oficial de contas do grupo realize uma análise e guarde a documentação da sua análise dos trabalhos de revisão ou auditoria realizados pelos auditores de países terceiros, revisores oficiais de contas, entidades de auditoria de países terceiros ou sociedades de revisores oficiais de contas, para efeitos da revisão ou auditoria do grupo. A documentação conservada pelo revisor oficial de contas do grupo deve ser suficiente para a autoridade competente pertinente examinar convenientemente o trabalho do revisor oficial de contas do grupo;
c)
Sempre que uma parte de um grupo de empresas for examinada por um ou mais auditores ou por uma ou mais entidades de auditoria de um país terceiro com o qual não existe qualquer acordo de cooperação tal como referido no artigo 47.o, o revisor oficial de contas do grupo é responsável por garantir a entrega adequada, quando pedida, às autoridades responsáveis pela supervisão pública da documentação dos trabalhos de revisão ou auditoria realizados pelo auditor ou auditores ou pela outra entidade ou entidades de auditoria do país terceiro, nomeadamente os documentos de trabalho relevantes para a revisão ou auditoria do grupo. Para garantir tal entrega, o revisor oficial de contas do grupo deve guardar uma cópia dessa documentação ou, em alternativa, acordar com o auditor ou auditores do país terceiro ou com a outra entidade ou entidades de auditoria do país terceiro o acesso adequado e sem restrições, quando solicitado, ou tomar quaisquer outras medidas adequadas. Se existirem impedimentos legais ou outros à passagem dos documentos de trabalho da revisão ou auditoria de um país terceiro para o revisor oficial de contas do grupo, a documentação guardada pelo revisor oficial de contas do grupo deve conter provas de que a pessoa em questão efectuou as diligências adequadas para obter o acesso à documentação de revisão ou auditoria e, no caso de impedimentos que não sejam decorrentes da legislação do pais terceiro, provas desse impedimento.
Artigo 28.o
Relatório de auditoria ou certificação legal das contas
1. Sempre que uma sociedade de revisores oficiais de contas realizar a revisão legal das contas, o relatório de auditoria ou certificação legal das contas deve ser assinado pelo revisor ou revisores oficiais de contas que realizam a revisão legal das contas por conta do sociedade de revisores oficiais de contas. Em casos excepcionais, os Estados-Membros podem dispor que esta assinatura não deva ser divulgada, caso a sua divulgação possa ocasionar uma ameaça iminente e significativa à segurança pessoal de qualquer pessoa. Em qualquer caso, a identidade da(s) pessoa(s) envolvida(s) deve ser conhecida das autoridades competentes pertinentes.
2. Não obstante o n.o 1 do artigo 51.o-A da Directiva 78/660/CEE, se a Comissão não adoptar um modelo de relatório de auditoria ou certificação legal das contas em conformidade com o n.o 1 do artigo 26.o da presente directiva, pode, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, adoptar um modelo de relatório de auditoria ou certificação legal das contas no que diz respeito às contas anuais ou consolidadas que foram elaboradas de acordo com normas internacionais de contabilidade aprovadas, a fim de aumentar a confiança do público na função de revisão legal das contas.
CAPÍTULO VI
CONTROLO DE QUALIDADE
Artigo 29.o
Sistemas de controlo de qualidade
1. Cada Estado-Membro deve assegurar que todos os revisores oficiais de contas e sociedades de revisores oficiais de contas se encontram sujeitos a um sistema de controlo de qualidade, que respeite, pelo menos, os seguintes critérios:
a)
O sistema de controlo de qualidade deve ser organizado de modo que seja independente dos revisores oficiais de contas e sociedades de revisores oficiais de contas objecto de controlo e que esteja sujeito a supervisão pública descrita no capítulo VIII;
b)
O financiamento do sistema de controlo de qualidade deve estar garantido e deve ser isento de qualquer eventual influência indevida por parte de revisores oficiais de contas ou de sociedades de revisores oficiais de contas;
c)
O sistema de controlo de qualidade deve dispor de recursos adequados;
d)
As pessoas que realizam as verificações de controlo de qualidade devem ter uma formação profissional adequada e experiência relevante nos domínios da revisão legal das contas e da informação financeira, juntamente com uma formação específica em matéria de verificações do controlo de qualidade;
e)
A selecção das pessoas para trabalhos específicos de verificações de controlo de qualidade deve ser efectuada com base num procedimento concebido de molde a assegurar que não haja quaisquer conflitos de interesses entre essas pessoas e o revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas sujeito a verificação;
f)
O âmbito das verificações do controlo de qualidade, apoiado por um teste adequado dos dossiês de revisão ou auditoria seleccionados, deve incluir uma apreciação do cumprimento das normas de auditoria aplicáveis e dos requisitos de independência, da quantidade e qualidade dos recursos utilizados e dos honorários de auditoria facturados, assim como uma avaliação do sistema interno de controlo de qualidade da sociedade de revisores oficiais de contas;
g)
A verificação do controlo de qualidade deve permitir a elaboração de um relatório que contenha as principais conclusões dessa verificação;
h)
As verificações do controlo de qualidade devem decorrer, pelo menos, com uma periodicidade de seis anos;
i)
Os resultados globais do sistema de controlo de qualidade devem ser publicados numa base anual;
j)
O revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas deve acompanhar, num prazo razoável, as recomendações formuladas, aquando do termo da verificação de qualidade.
Se não for dado seguimento às recomendações referidas na alínea j), o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas ficam sujeitos às medidas ou sanções disciplinares previstas no artigo 30.o, se aplicáveis.
2. A Comissão pode aprovar, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, medidas de execução a fim de reforçar a confiança pública na função de revisão legal das contas e de assegurar uma aplicação uniforme das alíneas a), b) e e) a j) do n.o 1.
CAPÍTULO VII
INSPECÇÃO E SANÇÕES
Artigo 30.o
Sistemas de inspecção e de sanções
1. Os Estados-Membros devem assegurar a existência de sistemas eficazes de inspecção e de sanções com o objectivo de detectar, corrigir e prevenir uma execução inadequada da revisão legal das contas.
2. Sem prejuízo dos regimes de responsabilidade civil dos Estados-Membros, estes devem estabelecer sanções efectivas, proporcionadas e dissuasivas relativamente aos revisores oficiais de contas e às sociedades de revisores oficiais de contas, sempre que as revisões legais das contas não sejam realizadas em conformidade com as disposições adoptadas em cumprimento da presente directiva.
3. Os Estados-Membros devem assegurar que as medidas tomadas ou as sanções aplicadas aos revisores oficiais de contas e às sociedades de revisores oficiais de contas sejam divulgadas de modo adequado ao público. As sanções devem incluir a eventualidade de revogação da aprovação.
Artigo 31.o
Responsabilidade dos revisores
Antes de 1 de Janeiro de 2007, a Comissão deve apresentar um relatório sobre o impacto das disposições nacionais vigentes em matéria de responsabilidade inerente à realização de revisões legais de contas nos mercados europeus de capitais e sobre as condições de seguro dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas, incluindo uma análise objectiva das limitações da responsabilidade financeira. A Comissão deve realizar, se necessário, uma consulta pública. À luz desse relatório, a Comissão deve apresentar, se necessário, recomendações aos Estados-Membros.
CAPÍTULO VIII
SUPERVISÃO PÚBLICA E ACORDOS REGULAMENTARES ENTRE ESTADOS-MEMBROS
Artigo 32.o
Princípios da supervisão pública
1. Os Estados-Membros devem criar um sistema eficaz de supervisão pública dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas com base nos princípios enunciados nos n.os 2 a 7.
2. Todos os revisores oficiais de contas e todas as sociedades de revisores oficiais de contas devem estar sujeitos a supervisão pública.
3. O sistema de supervisão pública deve ser gerido por pessoas que não exerçam a profissão de revisor oficial de contas e que tenham um domínio das matérias relevante para a revisão legal das contas. No entanto, os Estados-Membros podem permitir que uma minoria de profissionais em exercício esteja envolvida na gestão do sistema de supervisão pública. As pessoas envolvidas na governação do sistema de supervisão pública devem ser seleccionadas com base num procedimento de nomeação independente e transparente.
4. O sistema de supervisão pública deve assumir a responsabilidade final pela supervisão:
a)
Da aprovação e do registo dos revisores oficiais de contas e das sociedades de revisores oficiais de contas;
b)
Da adopção das normas em matéria de deontologia profissional, de controlo de qualidade interna das sociedades de revisores oficiais de contas e de procedimentos de auditoria;
c)
Da formação contínua, de controlo de qualidade e de sistemas de inspecção e disciplinares.
5. O sistema de supervisão pública deve ter o direito, sempre que necessário, de realizar inspecções junto de revisores oficiais de contas e de sociedades de revisores oficiais de contas e deve ter o direito de tomar as medidas adequadas.
6. O sistema de supervisão pública deve caracterizar-se pela transparência. Para o efeito, deve proceder à publicação de programas de trabalho anuais e de relatórios de actividade.
7. O sistema de supervisão pública deve ser financiado de modo adequado. O financiamento desse sistema deve ser seguro e isento de qualquer influência indevida por parte de revisores oficiais de contas ou de sociedades de revisores oficiais de contas.
Artigo 33.o
Cooperação entre sistemas de supervisão pública a nível comunitário
Os Estados-Membros devem assegurar que as disposições regulamentares dos sistemas de supervisão pública permitam uma cooperação eficaz a nível comunitário no que diz respeito às actividades de supervisão dos Estados-Membros. Para o efeito, cada Estado-Membro deve nomear uma entidade especificamente responsável por garantir essa cooperação.
Artigo 34.o
Reconhecimento mútuo de disposições regulamentares entre Estados-Membros
1. As disposições regulamentares dos Estados-Membros devem respeitar o princípio da regulação pelo país de origem e da supervisão pelo Estado-Membro em que foi aprovado o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas e em que a entidade examinada tem a sua sede estatutária.
2. No caso de revisão legal das contas consolidadas, o Estado-Membro que exige essa revisão não pode impor, no quadro dessa revisão, ao revisor oficial de contas ou à sociedade de revisores oficiais de contas que realiza a revisão legal das contas de uma filial dessa sociedade estabelecida noutro Estado-Membro, requisitos adicionais no que diz respeito ao registo, à verificação do controlo de qualidade, às normas de auditoria, à deontologia profissional e à independência.
3. No caso de uma sociedade cujos valores mobiliários são negociados num mercado regulamentado de um outro Estado-Membro, que não aquele em que essa empresa tem a sua sede estatutária, o Estado-Membro em que os valores mobiliários são negociados não pode impor, no quadro dessa revisão, quaisquer requisitos adicionais ao revisor oficial de contas ou à sociedade de revisores oficiais de contas que realiza a revisão legal das contas anuais ou consolidadas da sociedade acima referida no que diz respeito ao registo, à verificação do controlo da qualidade, às normas de auditoria, à deontologia profissional e à independência.
Artigo 35.o
Designação das autoridades competentes
1. Os Estados-Membros devem designar uma ou mais autoridades competentes para efeitos das atribuições previstas na presente directiva. Os Estados-Membros devem informar a Comissão da sua designação.
2. As autoridades competentes devem ser organizadas de modo a evitar os conflitos de interesses.
Artigo 36.o
Sigilo profissional e cooperação regulamentar entre Estados-Membros
1. As autoridades competentes dos Estados-Membros responsáveis pela aprovação, registo, controlo de qualidade, inspecção e disciplina devem cooperar entre si, sempre que necessário, por forma a assegurar o cumprimento das suas responsabilidades respectivas no âmbito da presente directiva. As autoridades competentes de qualquer Estado-Membro responsáveis pela aprovação, registo, controlo de qualidade, inspecção e disciplina devem prestar assistência às autoridades competentes de outros Estados-Membros. Em especial, as autoridades competentes devem proceder à troca de informações e cooperar no quadro das inspecções relacionadas com a realização das revisões legais das contas.
2. A obrigação de sigilo profissional é aplicável a todas as pessoas que trabalhem ou tenham trabalhado para as autoridades competentes. As informações cobertas pelo sigilo profissional não podem ser divulgadas a qualquer outra pessoa ou autoridade, salvo excepção prevista na lei, nos regulamentos ou nos procedimentos administrativos de um Estado-Membro.
3. O n.o 2 não impede as autoridades competentes de trocar informações confidenciais. As informações assim trocadas estão abrangidas pela obrigação de sigilo profissional a que se encontram sujeitas as pessoas empregadas ou anteriormente empregadas pelas autoridades competentes.
4. As autoridades competentes devem fornecer sem demora indevida, a pedido, quaisquer informações requeridas para os fins previstos do n.o 1. Sempre que necessário, as autoridades competentes destinatárias desse pedido devem tomar sem demora indevida as medidas necessárias a fim de recolher as informações requeridas. As informações fornecidas devem estar abrangidas pela obrigação de sigilo profissional a que se encontram sujeitas as pessoas empregadas ou anteriormente empregadas pelas autoridades competentes que receberam as informações.
Caso as autoridades competentes solicitadas não possam fornecer sem demora indevida as informações requeridas, devem notificar as autoridades competentes requerentes das respectivas razões.
As autoridades competentes podem recusar-se a responder a um pedido de informação quando:
a)
A prestação de informação possa afectar de modo negativo a soberania, a segurança ou a ordem pública do Estado-Membro requerido ou violar regras de segurança nacional; ou
b)
Já tiverem sido iniciados processos judiciais relativamente às mesmas medidas e contra os mesmos revisores oficiais de contas ou sociedades de revisores oficiais de contas perante as autoridades do Estado-Membro requerido; ou
c)
Tiver sido proferida sentença transitada em julgado relativamente às mesmas medidas ou contra os mesmos revisores oficiais de contas ou sociedades de revisores oficiais de contas pelas autoridades competentes do Estado-Membro requerido.
Sem prejuízo das obrigações a que estão sujeitas no quadro de processos judiciais, as autoridades competentes que recebem informações nos termos do n.o 1 podem utilizá-las apenas para efeitos do exercício das suas atribuições no âmbito da presente directiva e no contexto de processos administrativos ou judiciais relacionados especificamente com o exercício dessas atribuições.
5. Sempre que uma autoridade competente concluir que estão a ser ou foram realizadas no território de um outro Estado-Membro actividades contrárias às disposições da presente directiva, deve notificar essa conclusão do modo mais específico possível à autoridade competente do outro Estado-Membro. A autoridade competente do outro Estado-Membro deve tomar as medidas adequadas. Deve informar a autoridades competente que efectuou a notificação dos resultados alcançados e, na medida do possível, dos desenvolvimentos relevantes entretanto verificados.
6. Uma autoridade competente de um Estado-Membro pode igualmente solicitar que seja realizada uma investigação pela autoridade competente de outro Estado-Membro, no território deste último.
Podem igualmente solicitar que uma parte do seu pessoal seja autorizada a acompanhar o pessoal da autoridade competente do outro Estado-Membro no decurso da investigação.
A investigação está integralmente sujeita ao controlo geral do Estado-Membro em cujo território se desenrola.
As autoridades competentes podem recusar-se a satisfazer um pedido de realização de uma investigação, tal como previsto no primeiro parágrafo, ou um pedido para o seu pessoal ser acompanhado pelo pessoal das autoridades competentes de um outro Estado-Membro, tal como previsto no segundo parágrafo, quando:
a)
Essa investigação possa afectar de modo negativo a soberania, a segurança ou a ordem pública do Estado-Membro requerido; ou
b)
Já tiverem sido iniciados processos judiciais relativamente às mesmas medidas e contra as mesmas pessoas perante as autoridades do Estado-Membro requerido; ou
c)
Tiver sido proferida sentença transitada em julgado relativamente às mesmas acções e contra as mesmas pessoas pelas autoridades competentes do Estado-Membro requerido.
7. A Comissão pode adoptar, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, medidas de execução destinadas a facilitar a cooperação entre autoridades competentes quanto a procedimentos de troca de informações e às modalidades de investigações transfronteiras previstas nos n.os 2 a 4 do presente artigo.
CAPÍTULO IX
DESIGNAÇÃO E DESTITUIÇÃO
Artigo 37.o
Designação dos revisores oficiais de contas ou das sociedades de revisores oficiais de contas
1. O revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas são designados pela assembleia geral de accionistas ou membros da entidade examinada.
2. Os Estados-Membros podem autorizar sistemas ou modalidades alternativos de designação do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas, desde que esses sistemas ou modalidades sejam concebidos de modo a assegurar a independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas relativamente aos membros executivos do órgão de administração ou ao órgão de direcção da entidade examinada.
Artigo 38.o
Destituição e demissão dos revisores oficiais de contas ou das sociedades de revisores oficiais de contas
1. Os Estados-Membros devem assegurar que os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas só possam ser destituídos quando haja razões válidas para tal. Não constitui razão válida para a destituição a divergência de pontos de vista relativamente ao tratamento contabilístico ou a procedimentos de revisão ou auditoria.
2. Os Estados-Membros devem assegurar que a entidade examinada e o revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas informem as autoridades responsáveis pela supervisão pública da destituição ou da demissão antes do termo da designação e apresentem uma explicação adequada das respectivas razões.
CAPÍTULO X
DISPOSIÇÕES ESPECIAIS RELATIVAS À REVISÃO LEGAL DAS CONTAS DE ENTIDADES DE INTERESSE PÚBLICO
Artigo 39.o
Aplicação às entidades de interesse público não cotadas
Os Estados-Membros podem isentar as entidades de interesse público que não tenham emitido valores mobiliários admitidos à negociação num mercado regulamentado, na acepção do ponto 14 do n.o 1 do artigo 4.o da Directiva 2004/39/CE, e os seus revisores oficiais de contas ou sociedades de revisores oficiais de contas de um ou mais dos requisitos previstos neste capítulo.
Artigo 40.o
Relatório de transparência
1. Os Estados-Membros devem assegurar que os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas que realizam a revisão legal das contas de entidades de interesse público publiquem no seu sítio internet, no prazo de três meses a contar do fim de cada exercício financeiro, relatórios anuais de transparência, que devem incluir, pelo menos:
a)
Uma descrição da estrutura jurídica e da propriedade;
b)
Sempre que a sociedade de revisores oficiais de contas pertencer a uma rede, uma descrição da rede e das disposições jurídicas e estruturais da rede;
c)
Uma descrição da estrutura de governação da sociedade de revisores oficiais de contas;
d)
Uma descrição do sistema interno do controlo de qualidade da sociedade de revisores oficiais de contas e uma declaração passada pelo órgão de administração ou de direcção relativamente à eficácia do seu funcionamento;
e)
Uma indicação de quando foi realizada a última verificação de controlo de qualidade a que se refere o artigo 29.o;
f)
Uma listagem das entidades de interesse público relativamente às quais a sociedade de revisores oficiais de contas realizou uma revisão legal das contas no exercício financeiro precedente;
g)
Uma declaração sobre as práticas de independência da sociedade de revisores oficiais de contas, que confirme igualmente a realização de uma análise interna da conformidade destas práticas de independência;
h)
Uma declaração sobre a política seguida pela sociedade de revisores oficiais de contas no que diz respeito à formação contínua dos revisores oficiais de contas prevista no artigo 13.o;
i)
Informações financeiras que demonstrem a relevância da sociedade de revisores oficiais de contas, tais como o volume de negócios total repartido pelos honorários auferidos pela revisão legal das contas anuais e consolidadas e pelos honorários facturados relativamente e outros serviços de garantia de fiabilidade, serviços de consultoria fiscal e outros serviços que não sejam de revisão ou auditoria;
j)
Informações quanto à base remuneratória dos sócios.
Em casos excepcionais, os Estados-Membros podem dispensar do cumprimento do requisito da alínea f), na medida necessária para atenuar uma ameaça iminente e significativa à segurança pessoal de qualquer pessoa.
2. O relatório de transparência deve ser assinado pelo revisor oficial de contas ou pela sociedade de revisores oficiais de contas, consoante o caso. Esta assinatura pode ser feita, por exemplo, mediante uma assinatura electrónica tal como definida no n.o 1 do artigo 2.o da Directiva 1999/93/CE.
Artigo 41.o
Comité de auditoria
1. Cada entidade de interesse público deve ter um comité de auditoria. Os Estados-Membros devem determinar se os comités de auditoria são compostos por membros não executivos do órgão de administração e/ou por membros dos órgãos de fiscalização da entidade examinada e/ou por membros designados pela assembleia geral de accionistas dessa entidade. Pelo menos, um membro do comité de auditoria deve ser independente e ter competência nos domínios da contabilidade e/ou da revisão ou auditoria.
Os Estados-Membros podem permitir que, nas entidades de interesse público que satisfaçam os critérios da alínea f) do n.o 1 do artigo 2.o da Directiva 2003/71/CE (20), as funções atribuídas ao comité de auditoria possam ser desempenhadas pelo órgão de administração ou de fiscalização no seu conjunto, desde que, pelo menos, se o presidente desse órgão for um membro executivo, não seja o presidente do comité de auditoria.
2. Sem prejuízo da responsabilidade dos membros dos órgãos de administração, de direcção ou de fiscalização, ou de outros membros designados pela assembleia geral de accionistas da entidade examinada, o comité de auditoria procede nomeadamente:
a)
Ao acompanhamento do processo de informação financeira;
b)
Ao controlo da eficácia dos sistemas de controlo interno, da auditoria interna, sempre que aplicável, e da gestão de risco da empresa;
c)
Ao acompanhamento da revisão legal das contas anuais e consolidadas;
d)
À análise e ao controlo da independência do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas e, em especial, da prestação de serviços adicionais à entidade examinada.
3. Nas entidades de interesse público, a proposta do órgão de administração ou de fiscalização para a designação de um revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas deve basear-se numa recomendação do comité de auditoria.
4. O revisor oficial de contas ou a sociedade de revisores oficiais de contas deve informar o comité de auditoria sobre as questões fundamentais resultantes da revisão legal de contas, nomeadamente sobre insuficiências materiais de controlo interno do processo de informação financeira.
5. Os Estados-Membros podem autorizar ou decidir que as disposições dos n.os 1 a 4 não são aplicáveis às entidades de interesse público dotadas de órgãos que desempenhem funções equivalentes aos comités de auditoria, estabelecidos e a funcionar de acordo com as disposições em vigor no Estado-Membro em que a entidade a examinar está registada. Neste caso, a entidade em questão deve divulgar qual o órgão que desempenha estas funções e a sua composição.
6. Os Estados-Membros podem dispensar da obrigação de ter um comité de auditoria:
a)
Entidades de interesse público que sejam empresas filiais na acepção do artigo 1.o da Directiva 83/349/CEE, se essas entidades cumprirem os requisitos enunciados nos n.os 1 a 4 do presente artigo a nível do grupo;
b)
Entidades de interesse público que sejam organismos de investimento colectivo definidos no n.o 2 do artigo 1.o da Directiva 85/611/CEE; os Estados-Membros podem dispensar também as entidades de interesse público cuja única finalidade seja o investimento colectivo de capitais prestados pelo público, que operem como base no princípio da repartição do risco e que não procurem assumir o controlo legal ou da gestão de qualquer dos emitentes dos seus investimentos subjacentes, desde que tais organismos de investimento colectivo sejam autorizados e sujeitos a supervisão pelas autoridades competentes e tenham um depositário exercendo funções equivalentes às previstas na Directiva 85/611/CEE;
c)
Entidades de interesse público cuja única actividade seja agirem como emitentes de valores mobiliários garantidos por activos, na acepção do n.o 5 do artigo 2.o do Regulamento (CE) n.o 809/2004 da Comissão (21). Em tais casos, os Estados-Membros devem exigir que a entidade explique ao público as razões por que não considera adequado ter um comité de auditoria ou órgão de administração ou de fiscalização encarregado de desempenhar as funções de um comité de auditoria;
d)
Instituições de crédito na acepção do n.o 1 do artigo 1.o da Directiva 2000/12/CE cujas acções não sejam admitidas à negociação num mercado regulamentado em qualquer Estado-Membro, na acepção do ponto 14 do n.o 1 do artigo 4.o da Directiva 2004/39/CE, e que tenham, de forma contínua ou repetida, emitido apenas valores mobiliários representativos de dívida, desde que o montante total nominal desses valores mobiliários se mantenha inferior a 100 000 000 EUR, e que não tenham publicado um prospecto ao abrigo da Directiva 2003/71/CE.
Artigo 42.o
Independência
1. Para além das disposições previstas nos artigos 22.o e 24.o, os Estados-Membros devem assegurar que os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas que realizem as revisões legais das contas de entidades de interesse público:
a)
Confirmem anualmente por escrito ao comité de auditoria a sua independência relativamente à entidade de interesse público examinada;
b)
Divulguem anualmente ao comité de auditoria todos os serviços adicionais eventualmente prestados à entidade examinada; e
c)
Examinem com o comité de auditoria as ameaças à sua independência e as medidas de salvaguarda aplicadas para atenuar estas ameaças, documentadas nos termos do n.o 3 do artigo 22.o
2. Os Estados-Membros devem assegurar que o(s) sócio(s) principal(is) responsável(is) pela realização da revisão legal das contas seja(m) substituído(s) no seu trabalho de revisão ou auditoria no prazo máximo de sete anos a contar da data de designação e seja(m) autorizado(s) a participar novamente na revisão ou auditoria da entidade examinada após um período mínimo de dois anos.
3. O revisor oficial de contas ou o sócio principal que realiza a revisão legal das contas em nome de uma sociedade de revisores oficiais de contas não pode assumir posições de gestão fundamentais na entidade examinada durante um período mínimo de dois anos após a cessação das suas funções enquanto revisor oficial de contas ou de sócio principal responsável pelo trabalho de revisão ou auditoria.
Artigo 43.o
Controlo de qualidade
A verificação do controlo de qualidade prevista pelo artigo 29.o deve ser realizada com uma periodicidade mínima de três anos relativamente aos revisores oficiais de contas ou às sociedades de revisores oficiais de contas que realizam revisões legais das contas de entidades de interesse público.
CAPÍTULO XI
ASPECTOS INTERNACIONAIS
Artigo 44.o
Autorização de auditores de países terceiros
1. Sob reserva de reciprocidade, as autoridades competentes de um Estado-Membro podem aprovar um auditor de um país terceiro como revisor oficial de contas, se essa pessoa provar que cumpre requisitos equivalentes aos estabelecidos nos artigos 4.o e 6.o a 13.o
2. Antes de conceder a aprovação a um auditor de um país terceiro que cumpra os requisitos do n.o 1, as autoridades competentes de um Estado-Membro devem aplicar os requisitos previstos no artigo 14.o
Artigo 45.o
Registo e supervisão de auditores e de entidades de auditoria de países terceiros
1. As autoridades competentes de um Estado-Membro devem proceder ao registo, de acordo com os artigos 15.o a 17.o, de todos os auditores e de todas as entidades de auditoria de países terceiros que apresentem relatórios de auditoria ou certificações legais das contas anuais ou consolidadas de uma sociedade constituída fora da Comunidade cujos valores mobiliários estejam admitidos à negociação num mercado regulamentado desse Estado-Membro, na acepção do ponto 14 do n.o 1 do artigo 4.o da Directiva 2004/39/CE, salvo se a sociedade apenas emitir valores mobiliários representativos de dívida admitidos à negociação num mercado regulamentado num Estado-Membro, na acepção da alínea b) do n.o 1 do artigo 2.o da Directiva 2004/109/CE (22), cujo valor nominal unitário seja, pelo menos, de 50 000 EUR ou, no caso de valores mobiliários representativos de dívida emitidos noutra moeda, seja equivalente, pelo menos, a 50 000 EUR, na data da emissão.
2. Aplicam-se os artigos 18.o e 19.o
3. Os Estados-Membros devem submeter os auditores e as entidades de auditoria de países terceiros que neles se tenham registado aos respectivos sistemas de supervisão pública, aos respectivos sistemas de controlo de qualidade e aos respectivos sistemas de inspecção e de sanções. Um Estado-Membro pode isentar os auditores ou as entidades de auditoria de países terceiros registados de se submeterem ao seu sistema de controlo de qualidade, se o sistema de controlo de qualidade de outro Estado-Membro ou de um país terceiro que tenha sido reconhecido como equivalente nos termos do artigo 46.o tiver realizado uma verificação de controlo de qualidade do auditor ou da entidade de auditoria de país terceiro em questão no decurso dos três anos precedentes.
4. Sem prejuízo do artigo 46.o, os relatórios de auditoria das contas anuais ou das contas consolidadas, previstos no n.o 1, emitidos pelos auditores ou pelas entidades de auditoria de países terceiros que não se encontram registados no Estado-Membro em questão, não têm qualquer valor jurídico nesse Estado-Membro.
5. Um Estado-Membro só pode registar uma entidade de auditoria de países terceiros, desde que:
a)
A entidade satisfaça requisitos equivalentes aos estabelecidos no n.o 3 do artigo 3.o;
b)
A maioria dos membros dos órgãos de administração ou de direcção da entidade de auditoria de país terceiro satisfaça requisitos equivalentes aos estabelecidos nos artigos 4.o a 10.o;
c)
O auditor de país terceiro que realiza a revisão ou auditoria por conta da entidade de auditoria de país terceiro satisfaça requisitos equivalentes aos estabelecidos nos artigos 4.o a 10.o;
d)
A revisão ou auditoria das contas anuais ou consolidadas referidas no n.o 1 seja realizada de acordo com normas internacionais de auditoria previstas no artigo 26.o, bem como com os requisitos estabelecidos nos artigos 22.o, 24.o e 25.o ou com normas e requisitos equivalentes;
e)
Publique no seu sítio internet um relatório anual de transparência, que inclua as informações previstas no artigo 40.o, ou cumpram requisitos de divulgação equivalentes.
6. A fim de assegurar a aplicação uniforme da alínea d) do n.o 5, a equivalência nela prevista é apreciada pela Comissão em cooperação com os Estados-Membros e é decidida pela Comissão, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o Enquanto se aguardar a decisão da Comissão, os Estados-Membros podem apreciar a equivalência prevista na alínea d) do n.o 5, enquanto a Comissão não tiver tomado uma decisão.
Artigo 46.o
Dispensa em caso de equivalência
1. Os Estados-Membros podem, com base na reciprocidade, não aplicar ou alterar os requisitos previstos nos n.os 1 e 3 do artigo 45.o unicamente se as entidades de auditoria ou o auditores de um país terceiro estiverem submetidos no país terceiro a sistemas de supervisão pública, de controlo de qualidade e de inspecção e de sanções que cumpram os requisitos equivalentes aos previstos nos artigos 29.o, 30.o e 32.o
2. A fim de assegurar a aplicação uniforme do n.o 1 do presente artigo, a equivalência nele prevista é apreciada pela Comissão em cooperação com os Estados-Membros e é decidida pela Comissão, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o Os Estados-Membros podem apreciar a equivalência prevista no n.o 1 do presente artigo, ou confiar nas apreciações realizadas por outros Estados-Membros, enquanto a Comissão não tiver tomado uma decisão. Se a Comissão decidir que o requisito de equivalência previsto no n.o 1 do presente artigo não é satisfeito, pode autorizar os auditores e as entidades de auditoria em questão a prosseguir as suas actividades de auditoria em conformidade com os requisitos do Estado-Membro em causa durante um período de transição adequado.
3. Os Estados-Membros devem comunicar à Comissão:
a)
A sua apreciação da equivalência prevista no n.o 2; e
b)
Os elementos principais dos respectivos acordos de cooperação com os sistemas de supervisão pública, de controlo de qualidade e de inspecção e de sanções dos países terceiros, com base no n.o 1.
Artigo 47.o
Cooperação com as autoridades competentes de países terceiros
1. Os Estados-Membros podem autorizar a transferência para as autoridades competentes de um país terceiro dos documentos de trabalho de revisão ou auditoria ou de outros documentos detidos pelos revisores oficiais de contas ou pelas sociedades de revisores oficiais de contas por si aprovados, desde que:
a)
Esses documentos de trabalho de revisão ou auditoria ou outros documentos se relacionem com a revisão ou auditoria de sociedades que tenham emitido valores mobiliários nesse país terceiro ou façam parte de um grupo que publica contas consolidadas legais nesse país terceiro;
b)
A transferência seja realizada através das autoridades competentes do país de origem para as autoridades competentes desse país terceiro e a seu pedido;
c)
As autoridades competentes do país terceiro em causa satisfaçam os requisitos considerados adequados, de acordo com o n.o 3;
d)
Tenham sido celebrados acordos de colaboração com base na reciprocidade entre as autoridades competentes em causa;
e)
A transferência de dados pessoais para o país terceiro se processe em conformidade com o capítulo IV da Directiva 95/46/CE.
2. Os acordos de colaboração previstos na alínea d) do n.o 1 devem assegurar que:
a)
As autoridades competentes apresentem as razões que motivam o pedido dos documentos de trabalho de revisão ou auditoria ou de outros documentos;
b)
As pessoas empregadas ou anteriormente empregadas pelas autoridades competentes do país terceiro que recebem as informações estejam sujeitas às obrigações de sigilo profissional;
c)
As autoridades competentes do país terceiro possam utilizar os documentos de trabalho de revisão ou auditoria e outros documentos unicamente para efeitos do exercício das suas funções de supervisão pública, de controlo de qualidade e de inspecção, que respeitem os requisitos equivalentes aos previstos nos artigos 29.o, 30.o e 32.o;
d)
Possa ser recusado o pedido de uma autoridade competente de um país terceiro relativamente aos documentos de trabalho de revisão ou auditoria ou a outros documentos detidos pelo revisor oficial de contas ou pela sociedade de revisores oficiais de contas, quando:
-
a apresentação desses documentos de trabalho ou de outros documentos afecte de modo negativo a soberania, a segurança ou a ordem pública da Comunidade ou do Estado-Membro requerido; ou
-
já tiverem sido iniciados processos judiciais relativamente às mesmas medidas e contra as mesmas pessoas, perante as autoridades do Estado-Membro requerido.
3. O carácter adequado referido na alínea c) do n.o 1 deve ser objecto de decisão pela Comissão, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, a fim de facilitar a cooperação entre as autoridades competentes. A apreciação dessa adequação deve ser realizada em cooperação com os Estados-Membros e basear-se nos requisitos previstos no artigo 36.o ou em resultados funcionais globalmente equivalentes. Os Estados-Membros devem tomar as medidas necessárias para dar cumprimento à decisão da Comissão.
4. Em casos excepcionais e em derrogação do n.o 1, os Estados-Membros podem autorizar os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas por si aprovados a transferirem os documentos de trabalho de revisão ou auditoria e outros documentos directamente para as autoridades competentes de um país terceiro, desde que:
a)
As inspecções tenham sido iniciadas pelas autoridades competentes desse país terceiro;
b)
A transferência não esteja em contradição com as obrigações que os revisores oficiais de contas e as sociedades de revisores oficiais de contas têm de respeitar relativamente à transferência dos documentos de trabalho de revisão ou auditoria e de outros documentos para as autoridades competentes do país de origem;
c)
Existam acordos de colaboração com as autoridades competentes desse país terceiro que permitam às autoridades competentes do Estado-Membro acesso directo e recíproco aos documentos de trabalho de revisão ou auditoria e a outros documentos das entidades de auditoria desse país terceiro;
d)
As autoridades competentes requerentes do país terceiro informem antecipadamente as autoridades competentes do país de origem do revisor oficial de contas ou da sociedade de revisores oficiais de contas de cada pedido directo de informações, apresentando a respectiva justificação;
e)
Sejam respeitadas as condições referidas no n.o 2.
5. A Comissão pode especificar os casos excepcionais a que se refere o n.o 4 do presente artigo, nos termos do n.o 2 do artigo 48.o, a fim de facilitar a cooperação entre as autoridades competentes e assegurar a aplicação uniforme do n.o 4 do presente artigo.
6. Os Estados-Membros devem comunicar à Comissão os acordos de colaboração referidos nos n.os 1 e 4.
CAPÍTULO XII
DISPOSIÇÕES TRANSITÓRIAS E FINAIS
Artigo 48.o
Procedimento de comité
1. A Comissão é assistida por um comité (a seguir designado «Comité»).
2. Sempre que se faça referência ao presente número, são aplicáveis os artigos 5.o e 7.o da Decisão 1999/468/CE, tendo-se em conta o disposto no seu artigo 8.o
O prazo previsto no n.o 6 do artigo 5.o da Decisão 1999/468/CE é de três meses.
3. O Comité aprovará o seu regulamento interno.
4. Sem prejuízo das medidas de execução já adoptadas e salvo para as disposições referidas no artigo 26.o, no termo de um período de dois anos a contar da aprovação da presente directiva e, o mais tardar, em 1 de Abril de 2008, deve ser suspensa a aplicação das disposições da presente directiva que estabelecem a adopção de normas técnicas, alterações e decisões nos termos do n.o 2. Deliberando sob proposta da Comissão, o Parlamento Europeu e o Conselho podem renovar as disposições em questão nos termos do artigo 251.o do Tratado e, para este efeito, devem reexaminá-las antes do termo do período ou da data atrás mencionados.
Artigo 49.o
Alteração da Directiva 78/660/CEE e da Directiva 83/349/CEE
1. A Directiva 78/660/CEE é alterada do seguinte modo:
a)
Ao n.o 1 do artigo 43.o é aditado o seguinte ponto:
«15.
Separadamente, os honorários totais facturados durante o exercício financeiro pelo revisor oficial de contas ou pela sociedade de revisores oficiais de contas relativamente à revisão legal das contas anuais e os honorários totais facturados relativamente a outros serviços de garantia de fiabilidade, os honorários totais facturados a título de consultoria fiscal e os honorários totais facturados a título de outros serviços que não sejam de revisão ou auditoria;
Os Estados-Membros podem prever que este requisito não seja aplicável sempre que a sociedade em questão esteja incluída nas contas consolidadas elaboradas por força do artigo 1.o da Directiva 83/349/CEE, desde que estas informações sejam fornecidas no anexo às contas consolidadas.»;
b)
No artigo 44.o, o n.o 1 passa a ter a seguinte redacção:
«1. Os Estados-Membros podem autorizar que as sociedades mencionadas no artigo 11.o elaborem o anexo sintético das suas contas sem a apresentação das informações requeridas nos pontos 5 a 12, 14-A e 15 do n.o 1 do artigo 43.o No entanto, o anexo deve indicar de modo global as informações previstas no ponto 6 do n.o 1 do artigo 43.o relativamente a todos os elementos em causa.»;
c)
No artigo 45.o, o n.o 2 passa a ter a seguinte redacção:
«2. A alínea b) do n.o 1 é igualmente aplicável às informações previstas no ponto 8 do n.o 1 do artigo 43.o
Os Estados-Membros podem autorizar as sociedades a que se refere o artigo 27.o a não proceder às divulgações de informações previstas no ponto 8 do n.o 1 do artigo 43.o Os Estados-Membros podem igualmente autorizar as sociedades a que se refere o artigo 27.o a não proceder às divulgações de informações previstas no ponto 15 do n.o 1 do artigo 43.o, desde que estas informações sejam prestadas ao sistema de supervisão pública a que se refere o artigo 32.o da Directiva 2006/43/CE do Parlamento Europeu e do Conselho, de 17 de Maio de 2006, relativa à revisão legal das contas anuais e consolidadas (23), sempre que esse sistema o solicite.
2. No artigo 34.o da Directiva 83/349/CEE, é aditado o seguinte ponto:
«16.
Separadamente, os honorários totais facturados durante o exercício financeiro pelo revisor oficial de contas ou pela sociedade de revisores oficiais de contas relativamente à revisão legal das contas anuais e os honorários totais facturados relativamente a outros serviços de garantia de fiabilidade, os honorários totais facturados a título de serviços de consultoria fiscal e os honorários totais facturados a título de outros serviços que não sejam de revisão ou auditoria.».
Artigo 50.o
Revogação da Directiva 84/253/CEE
A Directiva 84/253/CEE é revogada com efeitos a partir de 29 Junho de 2006. As remissões para a directiva revogada entendem-se como feitas para a presente directiva.
Artigo 51.o
Disposição transitória
Os revisores oficiais de contas ou as sociedades de revisores oficiais de contas aprovados pelas autoridades competentes dos Estados-Membros nos termos da Directiva 84/253/CEE antes da entrada em vigor das disposições previstas no n.o 1 do artigo 53.o são considerados como tendo sido aprovados nos termos da presente directiva.
Artigo 52.o
Harmonização mínima
Os Estados-Membros que exijam a revisão legal de contas podem impor requisitos mais exigentes, salvo disposições em contrário na presente directiva.
Artigo 53.o
Transposição
1. Antes de 29 de Junho de 2008, os Estados-Membros devem aprovar e publicar as disposições necessárias para dar cumprimento à presente directiva e informar imediatamente a Comissão desse facto.
2. Quando os Estados-Membros aprovarem essas disposições, estas devem incluir uma referência à presente directiva ou ser acompanhadas dessa referência aquando da sua publicação oficial. As modalidades dessa referência serão aprovadas pelos Estados-Membros.
3. Os Estados-Membros devem comunicar à Comissão o texto das principais disposições de direito interno que aprovarem nas matérias reguladas pela presente directiva.
Artigo 54.o
Entrada em vigor
A presente directiva entra em vigor 20 dias após a sua publicação no Jornal Oficial da União Europeia.
Artigo 55.o
Destinatários
Os Estados-Membros são os destinatários da presente directiva.
Feito em Estrasburgo, em 17 de Maio de 2006.