ROZHODNUTÍ KOMISE
ze dne 17. července 2013
týkající se státní podpory SA.33726 (11/C) [ex SA.33726 (11/NN)] poskytnuté Itálií (posunutí platby za dávky na mléko v Itálii)
(oznámeno pod číslem C(2013) 4046)
(Pouze italské znění je závazné)
(2013/665/EU)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské Unie, a zejména na čl. 108 odst. 2 první pododstavec této smlouvy,
poté, co vyzvala zúčastněné strany k podání připomínek v souladu s výše uvedeným článkem, a s ohledem na tyto připomínky,
vzhledem k těmto důvodům:
I. POSTUP
(1)
Poté, co se Komise dozvěděla, že dne 27. února 2011 vstoupil v platnost zákon, kterým se uzákonil vládní dekret (decreto legge) č. 225 ze dne 29. prosince 2010, jenž umožňuje posunutí platby splátky dávek na mléko splatných italskými producenty mléka v souladu se splátkovým kalendářem schváleným rozhodnutím Rady 2003/530/ES ze dne 16. července 2003 o slučitelnosti podpory, kterou má Italská republika v úmyslu poskytnout svým producentům mléka, se společným trhem (1), (2), požádala italské orgány dopisem ze dne 17. března 2011 o doplňující informace ohledně dotčené zprávy.
(2)
Dopisem ze dne 24. června 2011 zaevidovaným dne 29. června 2011 italské orgány předaly Komisi požadované doplňující informace.
(3)
Faxem ze dne 14. října 2011 útvary Komise poté, co přezkoumaly doplňující informace poskytnuté italskými orgány, a s přihlédnutím ke skutečnosti, že výše uvedené posunutí platby bylo provedeno, aniž by bylo předem Komisi oznámeno a Komisí schváleno, oznámily orgánům otevření spisu o neoznámené podpoře, kterému bylo přiřazeno číslo SA.33726 (2011/NN).
(4)
Dopisem ze dne 11. ledna 2012 Komise informovala Itálii o svém rozhodnutí zahájit řízení podle čl. 108 odst. 2 Smlouvy ve věci výše uvedeného posunutí platby a splátkového kalendáře schváleného rozhodnutím 2003/530/ES, do kterého se doplňuje uvedené posunutí, jež představuje novou podporu [(podpora SA.33726 (11/C)]), a vyzvala italské orgány, aby ve lhůtě jednoho měsíce předložily své připomínky k zahájení řízení.
(5)
Rozhodnutí Komise o zahájení řízení bylo zveřejněno v Úředním věstníku Evropské unie (3). Komise vyzvala zúčastněné strany k podání připomínek k dotčené podpoře.
(6)
Komise obdržela připomínky zúčastněných třetích stran, které předala Itálii, a poskytla jí příležitost se k nim vyjádřit.
(7)
E-mailem ze dne 13. února 2012 předalo Stálé zastoupení Itálie při Evropské unii Komisi dopis italských orgánů s žádostí o prodloužení lhůty pro podání připomínek k zahájení řízení o dva měsíce. Faxem ze dne 21. února 2012 bylo uvedené žádosti o prodloužení vyhověno.
(8)
E-maily ze dne 26. dubna 2012 a ze dne 27. dubna 2012 předalo Stálé zastoupení Itálie při Evropské unii Komisi odpověď italských orgánů k zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 Smlouvy.
(9)
K připomínkám zúčastněných stran se italské orgány nijak nevyjádřily.
II. POPIS
(10)
V článku 1 rozhodnutí 2003/530/ES se uvádí:
„Podpora plánovaná Italskou republikou ve prospěch producentů mléka, v jejímž rámci Itálie uhradí Společenství dlužnou částku v souvislosti s doplňkovou dávkou na mléko a mléčné produkty za hospodářské roky 1995/96 až 2001/02 namísto producentů a v jejímž rámci Itálie umožní svým producentům vyrovnat dluhy prostřednictvím bezúročného posunutí platby v průběhu několika let, se výjimečně považuje za slučitelnou se společným trhem, a to pod podmínkou, že:
-
splacení se uskuteční v plné výši v konstantních ročních splátkách,
-
nebude překročena čtrnáctiletá lhůta splatnosti počínající dnem 1. ledna 2004.“
(11)
Zákonem č. 10/2011 byl do článku 1 vládního dekretu č. 225 ze dne 29. prosince 2010 doplněn odstavec 12k, který posouvá platbu splátky dávek na mléko splatné ke dni 31. prosince 2010 na 30. června 2011. Náklady na posunutí splatnosti se zahrnou do celkově přidělené částky ve výši pěti milionů EUR určené pro různé účely.
(12)
Ve svém dopise ze dne 24. června 2011 italské orgány upřesnily, že grantový ekvivalent tohoto opatření bude zahrnut do režimu podpory de minimis stanoveného pro Itálii nařízením Komise (ES) č. 1535/2007 ze dne 20. prosince 2007 o použití článků 87 a 88 Smlouvy ES (4) na podporu de minimis v produkčním odvětví zemědělských produktů (5).
III. DŮVODY ZAHÁJENÍ FORMÁLNÍHO VYŠETŘOVACÍHO ŘÍZENÍ
(13)
Komise zahájila řízení podle čl. 108 odst. 2 Smlouvy z těchto důvodů:
-
italské orgány projevily svůj záměr zahrnout grantový ekvivalent dotčeného posunutí platby do režimu „de minimis“ stanoveného nařízením (ES) č. 1535/2007. Avšak nejen že použitelnost uvedeného nařízení byla právně sporná, neboť italské orgány neposkytly žádné podrobnosti o dodržování stropů jednotlivých podpor nebo podpory na členský stát jako celek stanovených nařízením, ale toto nařízení navíc zakazuje udělování podpor de minimis, které by při kumulaci s jinými státními podporami znamenaly překročení maximální povolené výše státní podpory. Jelikož podpora schválená Radou představovala maximální podporu, kterou mohla Itálie svým producentům mléka poskytnout, zahrnutí grantového ekvivalentu posunutí platby do režimu de minimis má za následek překročení maximální výše podpory schválené Radou,
-
z toho tedy vyplývá, že Komise nemohla vyloučit existenci prvku podpory v posunutí platby (kdy toto posunutí představuje ekvivalent bezúročného úvěru, dále jen „související podpora“), a italské orgány nepředaly žádné informace, které by umožňovaly odůvodnění podpory na základě použitelných předpisů týkajících se státních podpor v odvětví zemědělství (pokyny Společenství ke státní podpoře v odvětvích zemědělství a lesnictví na období 2007-2013) (6),
-
posunutí plateb má za následek porušení rozhodnutí 2003/530/ES (neboť již není dodržena jedna z jeho podmínek - konstantnost ročních splátek), a celý splátkový režim tedy mění, ve vztahu k těm, kdo posunutí využili, v novou podporu (neboť nespadá do rámce rozhodnutí 2003/530/ES), která zjevně není podle žádného z ustanovení výše uvedených pokynů přípustná.
IV. PŘIPOMÍNKY ITALSKÝCH ORGÁNŮ K ZAHÁJENÍ FORMÁLNÍHO ŘÍZENÍ
(14)
V dopise předaném e-mailem ze dne 26. dubna 2012 se italské orgány zaměřily především na použití splátkového režimu plateb dávky na mléko schváleného rozhodnutím 2003/530/ES. Podle italských orgánů využívá tento režim 11 271 příjemců. Z nich 9 965 (tj. 88,41 % z celkového počtu) zaplatilo splátku dávek splatnou ke dni 31. prosince 2010 včas, 1 291 využilo posunutí platby a 15 příjemců neprovedlo žádnou platbu, což mělo za následek jejich vyloučení ze splátkového programu.
(15)
Italské orgány dále upřesnily, že pro výpočet grantového ekvivalentu podpor obdržených příjemci v rámci posunutí platby byly zohledněny úroky za období od 1. ledna 2011 do data skutečného uhrazení splátky, na kterou se posunutí vztahuje, při použití tříměsíční sazby Euribor ke dni 1. října 2010 zvýšené o 100 bazických bodů (1,942 %). Dosažené výsledky ukazují, že grantový ekvivalent posunutí platby se pohybuje v rozmezí od 0,08 EUR do 694,19 EUR a že z 1 291 příjemců, kteří využili posunutí platby, jich 1 187 obdrželo podporu ve výši méně než 100,00 EUR. Podle italských orgánů tyto číselné údaje ukazují, že posunutí platby podle zákona č. 10/2011 neohrozilo řádný průběh splátkového programu, který je i nadále v souladu s obsahem rozhodnutí 2003/530/ES, jak prokazuje skutečnost, že posunutí platby využilo pouze 11,45 % producentů účastnících se dotčeného programu.
(16)
Z výše uvedených důvodů italské orgány potvrzují, že jak bylo uvedeno v dopise ze dne 24. června 2011 (viz bod 13), přiznané posunutí platby splátky dávek představuje podporu de minimis. Italské orgány také dodávají, že ověřily dodržování (v absolutních údajích) stropu jednotlivé podpory podle čl. 3 odst. 2 nařízení (ES) č. 1535/2007 a rovněž stropu ve výši 320 505 000 EUR za tříleté rozpočtové období stanoveného pro Itálii týmž nařízením a že grantový ekvivalent posunutí platby ve skutečnosti činí celkem 50 877,41 EUR. V současné době italské orgány ověřují, zda byly tyto stropy dodrženy s přihlédnutím k dalším podporám de minimis poskytnutým v rozpočtových letech 2009, 2010 a 2011.
(17)
Pokud jde o postoj Komise, podle něhož podpora schválená rozhodnutím 2003/530/ES musí být pro svou povahu a pro svůj mimořádný charakter považována za jedinou maximální podporu, kterou nelze kumulovat s žádným jiným druhem zásahu, italské orgány především zdůrazňují, že dotčené rozhodnutí uznalo existenci mimořádných okolností, které vedly Radu k tomu, aby dotčenou podporu považovala za slučitelnou s článkem 107 Smlouvy, pokud budou dodrženy určité podmínky. Italské orgány dále zdůrazňují, že z provedených kontrol vyplývá, že splátkový program je v souladu s ustanoveními rozhodnutí 2003/530/ES, neboť s výjimkou patnácti producentů, kteří již byli z programu vyloučeni, všichni producenti uhradili sedm splátek. Podle jejich názoru mimořádný charakter okolností, které vedly k přijetí rozhodnutí 2003/530/ES, sám o sobě nepředstavuje prvek, který vylučuje možnost, aby příjemci podpory schválené Radou využívali veškerých dalších výhod: Smlouva se pouze dovolává zmíněných mimořádných okolností, aniž by stanovila omezení s ohledem na povahu nebo způsob provádění schválených podpor, a výjimku z článku 107 a z nařízení podle článku 109 Smlouvy pouze podmiňuje přijetím jednomyslného rozhodnutí Rady. V daném případě se mimořádný charakter, který měl za následek přijetí rozhodnutí 2003/530/ES, plně odráží ve způsobech přijetí samotného rozhodnutí, tj. existence jednomyslnosti, a je třeba jej hledat v okolnostech, které určují přijetí rozhodnutí, a nikoli v samotné podpoře.
(18)
Podle italských orgánů navíc posunutí platby přestavuje podporu de minimis, a musí být proto posuzováno jako samostatné opatření s ohledem na malou účast producentů, nízké dotčené částky a zachování splátkového programu, jehož struktura zůstává nedotčena jak z hlediska celkového počtu splátek, tak z hlediska splatnosti.
(19)
Italské orgány konečně připomínají, že ministerský dekret ze dne 30. července 2003, kterým se provádí rozhodnutí Rady, stanoví, že subjekty zapojené do splátkového programu se závazně zříkají jakéhokoli sporu v souvislosti s platbou splatných dávek a že dlužníci, kteří platby neprovedou, budou z programu vyloučeni. Podle italských orgánů má tato podmínka za následek zahájení postupů vymáhání, které producenty přimějí k tomu, aby se obrátili na soud. Bylo by tedy rozumné vyhnout se sporům kvůli navracení směšně malých částek v rámci operací, jejichž náklady by byly vyšší než částky, které mají být navráceny. V této souvislosti odkazují italské orgány na čl. 32 odst. 6 nařízení Rady (ES) č. 1290/2005 ze dne 21. června 2005 o financování společné zemědělské politiky (7), podle kterého mohou v náležitě odůvodněných případech členské státy rozhodnout, že nebudou ve zpětném získávání pokračovat, pokud jsou vynaložené a odhadované náklady na zpětné získávání vyšší než částka, která má být získána zpět. Podle nich by toto ustanovení mělo být analogicky použito i v daném případě. Každopádně obdobné ustanovení je obsaženo také v čl. 25 odst. 4 zákona č. 289/2002 (finanční zákon z roku 2003), podle něhož je 12 EUR považováno za částku malé výše, která nepodléhá vymáhání. Z příjemců, kteří posunutí platby využili, jich 559 obdrželo podporu nižší, než je uvedená částka.
(20)
V dopise předaném e-mailem ze dne 26. dubna 2012 italské orgány poskytly seznam příjemců, kteří využili posunutí platby, a částky podpory, kterou každý z těchto příjemců obdržel.
V. PŘIPOMÍNKY ZÚČASTNĚNÝCH STRAN K ZAHÁJENÍ ŘÍZENÍ
(21)
Dne 7. března 2012 Komise obdržela připomínky k zahájení řízení od jedné ze zúčastněných třetích stran.
(22)
V těchto připomínkách chce zúčastněná strana v zásadě vědět, proč Komise omezila zahájení řízení na posunutí platby podle zákona č. 10/2011 a nevztáhla jej na ustanovení článku 40a zákona č. 122/2010, který stanoví posunutí platby jedné ze splátek, které mají být uhrazeny v rámci doplňkového splátkového programu zavedeného zákonem č. 33/2009, a vyzývá Komisi, aby postupovala v tomto smyslu. V této souvislosti uvedená zúčastněná strana připomíná, že podnět týkající se ustanovení článku 40a zákona č. 122/2010 byl již Komisi předložen a Komisí odložen.
(23)
Dne 10. března 2012 Komise obdržela připomínky k zahájení řízení od další zúčastněné třetí strany.
(24)
V těchto připomínkách zúčastněná strana Komisi upozorňuje na ustanovení čl. 1 odst. 4 vládního dekretu č. 16/2012, který v případě podniků v ekonomických obtížích dlužníkovi umožňuje rozdělit platbu splatných částek do konstantních splátek. Tato zúčastněná strana Komisi žádá, aby zasáhla a konstatovala neslučitelnost uvedených ustanovení s vnitřním trhem.
(25)
Dne 14. března 2012 Komise obdržela připomínky k zahájení řízení od další zúčastněné třetí strany.
(26)
Rovněž tato zúčastněná třetí strana ve svých připomínkách odkazuje na vládní dekret č. 16/2012 a zdůrazňuje nerovnost zacházení, která podle ní existuje mezi chovateli, a také přesnost údajů použitých agenturou AGEA (Agentura pro poskytování podpor v oblasti zemědělství - italská platební agentura) pro výpočet doplňkové dávky.
VI. POSOUZENÍ
VI.1. Existence podpory
(27)
Podle čl. 107 odst. 1 Smlouvy podpory poskytované v jakékoli formě státem nebo ze státních prostředků, které narušují nebo mohou narušit hospodářskou soutěž tím, že zvýhodňují určité podniky nebo určitá odvětví výroby, jsou, pokud ovlivňují obchod mezi členskými státy, neslučitelné se společným trhem.
(28)
Dotčené opatření, tj. podpora související s posunutím platby (poskytnutí ekvivalentu bezúročného úvěru - viz bod 13 druhá odrážka), ale také nová podpora vyplývající z porušení rozhodnutí 2003/530/ES (nezaplacené úroky z již uhrazených ročních splátek a jistina a dosud nezaplacené úroky ze zbývajících ročních splátek až do ukončení splátkového kalendáře, tedy do 31. prosince 2017) (nová podpora - viz bod 13 třetí odrážka) odpovídá této definici:
(29)
Podpora je přičitatelná státu, protože vychází z vnitrostátního zákona; je financována z veřejných prostředků v tom smyslu, že italský stát se tím, že schválil posunutí platby roční splátky stanovené rozhodnutím 2003/530/ES a tímto posunutím vytvořil novou podporu, v určitém časovém období připravil o částku, kterou mohl využít pro jiné účely.
(30)
Podpora zvýhodňuje určité podniky, zejména zemědělské podniky produkující mléko.
(31)
S ohledem na italskou pozici na trhu může podpora ovlivnit obchod (8).
(32)
Podpora by mohla narušit hospodářskou soutěž, neboť podniky, které ji přijaly, získaly ve skutečnosti výhodu (posunutí není úročeno, a odpovídá tedy úvěru s nulovou úrokovou sazbou), kterou by za běžných tržních podmínek nezískaly a díky níž se v porovnání s podniky, které tuto výhodu neměly, dostaly z hlediska hospodářské soutěže do zajímavější pozice (9).
(33)
Nicméně s ohledem na doplňující informace poskytnuté italskými orgány v reakci na zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 Smlouvy je zapotřebí ověřit, zda dotčené opatření může spadat do režimu de minimis v souladu s ustanoveními nařízení (ES) č. 1535/2007, a zda tedy nemusí být považováno za státní podporu ve smyslu čl. 107 odst. 1 Smlouvy.
(34)
V dopise předaném e-mailem ze dne 26. dubna 2012 italské orgány prokázaly, že úroky spojené s posunutím platby se pohybují v rozmezí od 0,08 EUR do 694,19 EUR. Italské orgány dále upřesnily, že ověření neprokázalo překročení stropu stanoveného pro Itálii za tříleté rozpočtové období, ale že musí ještě ověřit, zda existuje riziko překročení stropu jednotlivé podpory v případě kumulace podpor de minimis za rozpočtová období 2009, 2010 a 2011.
(35)
Komise může s jistotou konstatovat, že výše úroků souvisejících s posunutím plateb, pokud jsou uvažovány samostatně, nepřekračuje částku 7 500 EUR stanovenou v čl. 3 odst. 2 nařízení (ES) č. 1535/2007, a bere na vědomí skutečnost, že celková výše podpor poskytnutých formou posunutí platby, tj. 50 877,41 EUR, neměla za následek překročení stropu 320 505 000 EUR stanoveného pro Itálii v příloze uvedeného nařízení. Komise však nemá k dispozici žádný nový důkaz o tom, že strop jednotlivé podpory ve výši 7 500 EUR nebyl v žádném případě překročen, pokud se započítají také všechny podpory de minimis obdržené stejným příjemcem v kterémkoli tříletém rozpočtovém období, neboť od 26. dubna 2012 Komise od italských orgánů, které v tomto smyslu prováděly ověření, již neobdržela žádné informace. Komise proto nemůže dospět k závěru, že výše uvedený strop jednotlivé podpory byl ve všech případech dodržen, tím spíše, že Komise musí také přihlížet k nové podpoře vyplývající z porušení rozhodnutí 2003/530/ES. Komise skutečně musí dotčené opatření (podporu související s posunutím platby - poskytnutí ekvivalentu bezúročného úvěru - a novou podporu vyplývající z porušení rozhodnutí 2003/530/ES) komplexně přezkoumat: posunutí platby využil značný počet příjemců (více než 1 250) a částka podpory zahrnuje také část jistiny (odpovídající ročním splátkám, které jsou splatné ke dni 31. prosince 2013, 2014, 2015, 2016 a 2017) s úroky, čímž významně přesahuje úroky související s posunutím platby použité italskými orgány na podporu své argumentace.
(36)
Navíc čl. 3 odst. 7 nařízení Komise (ES) č. 1535/2007 stanoví, že „podporu de minimis nelze kumulovat se státní podporou na tytéž způsobilé výdaje, pokud v důsledku této kumulace míra podpory přesahuje úroveň stanovenou právními předpisy Společenství za zvláštních okolností každého případu“.
(37)
V tomto ohledu již Komise při zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 Smlouvy uvedla, že posunutí platby je nutné přičlenit k podpoře schválené Radou, kterou je třeba v této souvislosti považovat za přípustný strop.
(38)
Italské orgány se také domnívají, že posunutí platby musí být posuzováno jako samostatné opatření s ohledem na malou účast producentů, nízké částky a zachování splátkového programu, jehož struktura zůstává nedotčena jak z hlediska celkového počtu splátek, tak z hlediska splatnosti.
(39)
Komise tento postoj nesdílí. Je totiž jasné, že posunutí platby je přímo spojené se splácením, jehož splátkový kalendář byl podrobně stanoven rozhodnutím 2003/530/ES, kde se v čl. 1 odst. 1 první odrážce jasně uvádí, že splacení se musí uskutečnit v plné výši v konstantních ročních splátkách. Nelze se tedy domnívat, že posunutí nemá žádnou souvislost se splátkovým kalendářem zavedeným rozhodnutím 2003/530/ES.
(40)
Italské orgány dále popírají skutečnost, že podpora schválená Radou je maximální částkou, která může být producentům mléka poskytnuta. Podle nich dotčené rozhodnutí uznalo existenci mimořádných okolností, které vedly ke schválení splátkového kalendáře plateb, ale mimořádný charakter těchto okolností sám o sobě nepředstavuje faktor vylučující jakoukoli možnost, aby příjemci obdrželi jakoukoli další podporu, neboť Smlouva pouze zmiňuje mimořádné okolnosti, aniž by kladla omezení týkající se povahy a způsobů použití schválených podpor. V daném případě se mimořádný charakter, který měl za následek přijetí rozhodnutí 2003/530/ES, plně odráží ve způsobech přijetí samotného rozhodnutí, tj. existence jednomyslnosti, a je třeba jej hledat v okolnostech, které určují přijetí rozhodnutí, a nikoli v samotné podpoře.
(41)
Komise nemůže sdílet názor vyjádřený italskými orgány. Je sice pravdou, že Smlouva v čl. 108 odst. 2 třetím pododstavci stanoví, že „Rada může […] jednomyslně rozhodnout, že podpora […] má být […] považována za slučitelnou s vnitřním trhem, odůvodňují-li takové rozhodnutí mimořádné okolnosti“ a bod 8 odůvodnění rozhodnutí 2003/530/ES uvádí, že „[…] se uznává existence mimořádných okolností, které […] opravňují považovat podporu […] za slučitelnou se společnou organizací trhů“, nic to však nemění na tom, že Rada ve výroku rozhodnutí stanovila, že podporu lze pokládat za slučitelnou s vnitřním trhem „mimořádně“ a bez „přihlédnutí k mimořádným okolnostem“. Výraz „mimořádně“ jasně naznačuje, že Rada chtěla oznámit poskytnutí podpory a přiznat jí jedinečný charakter navzdory existenci mimořádných okolností podle bodu 8 odůvodnění a že odkaz na jednomyslnost italských orgánů, pokud může skutečně prokázat mimořádný postup, nemůže zpochybnit jedinečný charakter podpory vymezený v rozhodnutí.
(42)
Vzhledem k tomu, že v daných souvislostech představovala podpora schválená Radou pro svůj jedinečný charakter přípustný strop, tj. ekvivalent 100 % podpory, doplnění posunutí platby má za následek automatické uplatnění ustanovení čl. 3 odst. 7 nařízení (ES) č. 1535/2007. Grantový ekvivalent posunutí platby tudíž nemůže spadat do působnosti výše uvedeného nařízení, a představuje proto prvek státní podpory, jehož slučitelnost s vnitřním trhem je nezbytné analyzovat na základě pravidel hospodářské soutěže platných v okamžiku přiznání posunutí platby, stejně jako novou podporu vyplývající z porušení rozhodnutí Rady 2003/530/ES.
VI.2 Slučitelnost podpory s vnitřním trhem
(43)
Pravidla hospodářské soutěže použitelná v okamžiku přiznání posunutí platby jsou obsažena v pokynech Společenství ke státní podpoře v odvětvích zemědělství a lesnictví na období 2007-2013.
(44)
V dopise předaném e-mailem ze dne 26. dubna 2012 italské orgány vycházely z argumentu, podle něhož mělo být posunutí platby považováno za součást rámce režimu de minimis, a proto podle pravidel obsažených ve výše uvedených pokynech neposkytly žádné odůvodnění slučitelnosti posunutí platby s vnitřním trhem ani nové podpory poskytované nad rámec rozhodnutí 2003/530/ES.
(45)
Komise tedy nemá k dispozici žádný nový důkaz, který by umožnil vyvrátit pochybnosti vyjádřené v okamžiku zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 Smlouvy. Podpora související s posunutím plateb a následně nová podpora poskytnutá nedodržením rámce rozhodnutí 2003/530/ES proto představují jednostranné podpory zaměřené jednoduše na vylepšení finanční situace výrobců, ale nijak nepřispívající k rozvoji odvětví, tj. provozní podpory neslučitelné s vnitřním trhem ve smyslu bodu 15 výše uvedených pokynů.
VI.3 Navrácení
(46)
V případě zjištění neslučitelnosti podpory s vnitřním trhem má Komise v souladu s ustanoveními Smlouvy a ustálenou judikaturou Soudního dvora Evropské unie pravomoc rozhodnout, zda má příslušný členský stát podporu zrušit nebo změnit (10). Cílem povinnosti uložené danému státu, aby zrušil podporu, kterou Komise považuje za neslučitelnou s vnitřním trhem, je podle ustálené judikatury Soudního dvora obnova stavu. V tomto smyslu Soudní dvůr prohlásil, že tento cíl je splněn, jakmile příjemce vrátí částky poskytnuté z titulu protiprávní podpory, čímž ztratí výhodu, kterou vůči svým konkurentům na trhu měl, a dojde k obnově stavu, jenž existoval před poskytnutím podpory (11).
(47)
V souladu s touto judikaturou článek 14 nařízení Rady (ES) č. 659/1999 ze dne 22. března 1999, kterým se stanoví prováděcí pravidla k článku 93 Smlouvy o ES (12), stanoví, že je-li v případech protiprávní podpory přijato záporné rozhodnutí, Komise rozhodne, že dotyčný členský stát učiní všechna nezbytná opatření, aby příjemce podporu navrátil (v tomto případě všichni příjemci, kteří využili posunutí platby).
(48)
Itálie je tedy povinna přijmout veškerá nezbytná opatření, aby příjemci navrátili neslučitelnou podporu, která jim byla poskytnuta. Podle bodu 42 oznámení Komise „Cesta k účinnému provádění rozhodnutí Komise, jimiž se členským státům nařizuje zajistit navrácení protiprávní a neslučitelné podpory“ (13), má Itálie na to, aby toto rozhodnutí provedla, čtyři měsíce od data jeho oznámení. Částky, které mají být navráceny, se úročí podle nařízení Komise (ES) č. 794/2004 ze dne 21. dubna 2004, kterým se provádí nařízení Rady (ES) č. 659/1999, kterým se stanoví prováděcí pravidla k článku 93 Smlouvy o ES (14).
(49)
Toto rozhodnutí musí být provedeno okamžitě, zejména pokud jde o navrácení všech jednotlivých neslučitelných podpor, které byly poskytnuty.
(50)
S ohledem na velmi zvláštní souvislosti, v nichž byla podpora poskytnuta (podpora byla doplněna do programu, který tvoří balíček schválený Radou), a na její důsledky (porušení podmínek rozhodnutí 2003/530/ES pro ty, kdo využili posunutí platby, zatímco podpora již byla rozhodnutím mimořádně schválena) by se navrácení, k němuž by mělo dojít u subjektů, které využily posunutí platby, mělo týkat těchto prvků:
a)
úroky spojené s posunutím platby splátky dávky, která byla splatná ke dni 31. prosince 2010, zvýšené o úroky z prodlení vzniklé do data skutečného navrácení;
b)
vzniklé úroky z ročních splátek, které byly splatné ke dni 31. prosince 2004, 2005, 2006, 2007, 2008 a 2009 (jistina těchto ročních splátek byla uhrazena předtím, než posunutí platby vedlo k porušení rozhodnutí 2003/530/ES), zvýšené o úroky z prodlení vzniklé do data skutečného navrácení;
c)
vzniklé úroky z ročních splátek, které byly splatné ke dni 31. prosince 2011 a 2012 (žádná informace neprokazuje, že jistina nebyla ve lhůtě splatnosti uhrazena), zvýšené o úroky z prodlení vzniklé do data skutečného navrácení;
d)
jistina a úroky spojené s ročními splátkami, které jsou splatné ke dni 31. prosince 2013, 2014, 2015, 2016 a 2017, což je poslední datum splátkového kalendáře zavedeného rozhodnutím 2003/530/ES.
(51)
Důležitost, kterou italské orgány přisuzují nízké výši částek k navrácení, a riziko, že se producenti obrátí na vnitrostátní soudy, nic nemění na skutečnosti, že státní podporu, která nesplňuje podmínky požadované pro uplatnění některé z výjimek podle článku 107 Smlouvy, a je tedy neslučitelná s vnitřním trhem, musí příjemci navrátit tak, aby se obnovilo konkurenční prostředí existující před poskytnutím podpory. Skutečně podle ustálené judikatury Soudního dvora je zrušení protiprávní podpory prohlášené za neslučitelnou se společným trhem logickým důsledkem protiprávnosti, neboť cílem navrácení je pouze obnovení předchozího stavu (15); cíle obnovení předchozího stavu bylo dosaženo v okamžiku, kdy byly protiprávní podpory neslučitelné s vnitřním trhem příjemcem navráceny, čímž příjemce ztratil výhodu, kterou na trhu vůči svým konkurentům měl, a obnovil se stav předcházející poskytnutí podpory (16).
(52)
Navíc, pokud jde o nízkou výši částek k navrácení, italské orgány zjevně omezují rozsah navracení pouze na úroky, které je třeba připočítat k ročním splátkám, na něž se vztahuje posunutí platby. Navracení, které se týká pouze těch, kdo skutečně využili posunutí platby, musí proto zahrnovat celou podporu prohlášenou za neslučitelnou, zvýšenou o splatné úroky (v této souvislosti však viz bod 50).
(53)
Konečně názor, že producenti by se mohli obrátit na vnitrostátní soudy, nelze považovat za relevantní, neboť podle judikatury Soudního dvora pouhá obava z interních potíží, byť nepřekonatelných, nemůže odůvodnit to, že členský stát neplní své povinnosti vyplývající z unijního práva (17).
(54)
Za těchto podmínek bude moci Itálie uplatnit pravidla de minimis použitelná v odvětví zemědělství na navracení jednotlivých podpor od příjemců, kteří v okamžiku poskytnutí protiprávní podpory neslučitelné s vnitřním trhem splňují všechny podmínky použitelného nařízení de minimis (nařízení (ES) č. 1535/2007). V souladu s ustanoveními bodu 49 oznámení Komise „Cesta k účinnému provádění rozhodnutí Komise, jimiž se členským státům nařizuje zajistit navrácení protiprávní a neslučitelné podpory“ (18), se v případě protiprávních režimů podpor neslučitelných s vnitřním trhem od členského státu požaduje, aby vypracoval podrobnou analýzu každé jednotlivé podpory poskytnuté na základě uvedeného režimu. Aby mohla být určena přesná částka podpory, která má být navrácena každým jednotlivým příjemcem podle tohoto režimu, musí Itálie vymezit rozsah, v jakém byla podpora poskytnuta na konkrétní projekt, který v době poskytnutí podpory splňoval všechny podmínky nařízení o blokových výjimkách nebo režimu podpor schváleného Komisí. V takovém případě může členský stát uplatnit důležitou zásadu de minimis použitelnou v okamžiku poskytnutí protiprávní a neslučitelné podpory, která je předmětem rozhodnutí o navrácení ve smyslu článku 2 nařízení Rady (ES) č. 994/98 ze dne 7. května 1998 o použití článků 92 a 93 Smlouvy o založení Evropského společenství na určité kategorie horizontální státní podpory (19). Podle uvedené zásady jednotlivá podpora poskytnutá v rámci dotčeného opatření nepředstavuje podporu pro příjemce, kteří v okamžiku poskytnutí splňují podmínky stanovené platným nařízením de minimis (nařízení (ES) č. 1535/2007).
VI.4 Posouzení připomínek zúčastněných stran k dalším řízením
(55)
Pokud jde o připomínky formulované první zúčastněnou stranou (viz bod 22), Komise zdůrazňuje, že při odkladu platby podle článku 40a zákona č. 122/2010 týkající se splátky, která má být uhrazena v rámci doplňkového splátkového programu zavedeného zákonem č. 33/2009, se nepoužije řízení, které je předmětem tohoto rozhodnutí, neboť toto řízení se netýká doplňkového splátkového programu zavedeného rozhodnutím 2003/530/ES.
(56)
Pokud jde o připomínky předložené dalšími dvěma zúčastněnými stranami týkající se vládního dekretu č. 16/2012 (body 24 a 26), Komise zkoumá jejich obsah, ale považuje za nezbytné k nim přistupovat samostatně z důvodů administrativní efektivity souvisejících, mimo jiné, se skutečností, že spojení obou řízení prostřednictvím rozšíření řízení a uplatnění všech souvisejících administrativních formálních náležitostí by značně zpozdilo uzavření řízení, které je předmětem tohoto rozhodnutí.
VII. ZÁVĚR
(57)
Komise konstatuje, že Itálie provedla dotčené posunutí platby protiprávně, čímž se protiprávními staly i s tím související podpora (viz bod 13 druhá odrážka) a nový režim podpory daný porušením rozhodnutí 2003/530/ES (viz bod 13 třetí odrážka). Výše uvedená analýza prokazuje, že žádnou z těchto podpor nelze prohlásit za slučitelnou s vnitřním trhem, neboť italské orgány neposkytly důkazy slučitelnosti podle pravidel hospodářské soutěže použitelných v odvětví zemědělství (viz body 43 až 45) (italské orgány pouze tvrdily, že posunutí platby musí být uvažováno samostatně, tj. bez přihlédnutí k jeho dopadu na rozhodnutí 2003/530/ES, a lze jej považovat za režim de minimis). Komise tedy nemůže vyvrátit pochybnosti vyjádřené již při zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 Smlouvy.
(58)
Neslučitelné podpory se souvisejícími úroky musí být navráceny příslušnými příjemci, tj. těmi, kdo skutečně využili posunutí dotčené platby,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
1. Posunutí platby splátky dávek na mléko splatné ke dni 31. prosince 2010 doplněné jako odstavec 12k do článku 1 vládního dekretu č. 225 ze dne 29. prosince 2010 zákonem č. 10/2011 a protiprávně uplatněné Itálií v rozporu s čl. 108 odst. 3 Smlouvy o fungování Evropské unie představuje státní podporu neslučitelnou s vnitřním trhem.
2. Podpora vyplývající z nedodržení podmínek stanovených v rozhodnutí 2003/530/ES daná posunutím platby podle článku 1, kterou Itálie uplatnila protiprávně v rozporu s čl. 108 odst. 3 Smlouvy o fungování Evropské unie, je neslučitelná s vnitřním trhem.
Článek 2
1. Itálie je povinna zajistit navrácení neslučitelných podpor podle čl. 1 odst. 1 a 2 od příslušných příjemců, kteří využili posunutí platby podle čl. 1 odst. 1.
2. Částky, které mají být navráceny, jsou úročeny za období od data, kdy byly dány příjemcům k dispozici, do data jejich skutečného navrácení.
3. Úroky se vypočtou jako složený úrok v souladu s kapitolou V nařízení (ES) č. 794/2004.
4. Navrácení, které se týká pouze těch, kdo skutečně využili posunutí platby podle článku 1, a jimž se tedy dostalo podpory podle článku 2, musí zahrnovat tyto prvky:
a)
úroky spojené s posunutím platby splátky dávky, která byla splatná ke dni 31. prosince 2010, zvýšené o úroky z prodlení vzniklé do data skutečného navrácení;
b)
vzniklé úroky z ročních splátek, které byly splatné ke dni 31. prosince 2004, 2005, 2006, 2007, 2008 a 2009 (jistina těchto ročních splátek byla uhrazena předtím, než posunutí platby vedlo k porušení rozhodnutí Rady), zvýšené o úroky z prodlení vzniklé do data skutečného navrácení;
c)
vzniklé úroky z ročních splátek, které byly splatné ke dni 31. prosince 2011 a 2012 (žádná informace neprokazuje, že jistina nebyla ve lhůtě splatnosti uhrazena), zvýšené o úroky z prodlení vzniklé do data skutečného navrácení;
d)
jistina a úroky spojené s ročními splátkami, které jsou splatné ke dni 31. prosince 2013, 2014, 2015, 2016 a 2017, což je poslední datum splátkového kalendáře zavedeného rozhodnutím Rady.
5. Jednotlivé podpory poskytnuté v rámci režimu podle článku 1 nepředstavují státní podpory, pokud v okamžiku jejich poskytnutí splňují podmínky stanovené nařízením přijatým podle článku 2 nařízení (ES) č. 994/98 platného v okamžiku poskytnutí podpor.
Článek 3
1. Navrácení podpor uvedené v článku 1 se provede s okamžitým účinkem.
2. Itálie zajistí, aby toto rozhodnutí bylo provedeno do čtyř měsíců ode dne jeho oznámení.
Článek 4
1. Do dvou měsíců od oznámení tohoto rozhodnutí poskytne Itálie Komisi tyto informace:
a)
seznam příjemců, kteří obdrželi podpory v rámci režimů podpor podle článku 1, a celkovou částku podpor obdržených každým z nich v rámci daného režimu;
b)
celkovou částku (jistina a úroky), kterou musí navrátit každý z příjemců, jenž obdržel podpory, na které se nevztahuje pravidlo de minimis;
c)
podrobný popis již přijatých a plánovaných opatření pro splnění tohoto rozhodnutí;
d)
doklady prokazující, že příjemcům již bylo nařízeno podporu vrátit.
2. Itálie bude Komisi informovat o vývoji vnitrostátních opatření přijatých s cílem provést toto rozhodnutí až do úplného navrácení podpor poskytnutých v rámci režimů uvedených v článku 1. Na žádost Komise Itálie neprodleně předloží informace o již přijatých a plánovaných opatřeních pro splnění tohoto rozhodnutí. Rovněž poskytne podrobné informace o částkách podpory a úroků, které již příjemci navrátili.
Článek 5
Toto rozhodnutí je určeno Italské republice.
V Bruselu dne 17. července 2013.
KOMISIJOS SPRENDIMAS
2013 m. liepos 17 d.
dėl Italijos suteiktos valstybės pagalbos SA.33726 (11/C) [ex SA.33726 (11/NN)] (pieno mokesčio mokėjimo atidėjimas Italijoje)
(pranešta dokumentu Nr. C(2013) 4046)
(Tekstas autentiškas tik italų kalba)
(2013/665/ES)
EUROPOS KOMISIJA,
atsižvelgdama į Sutartį dėl Europos Sąjungos veikimo, ypač į jos 108 straipsnio 2 dalies pirmąją pastraipą,
pakvietusi suinteresuotąsias šalis pateikti savo pastabas pagal minėtą straipsnį ir atsižvelgdama į jų pastabas,
kadangi:
I. PROCEDŪRA
(1)
Sužinojusi, kad 2011 m. vasario 27 d. įsigaliojo įstatymas, kuriuo pertvarkomas 2010 m. gruodžio 29 d. įstatymų galią turintis nutarimas Nr. 225 ir kuriuo leidžiama atidėti mokėjimą pieno mokesčio dalies, kurią Italijos pieno gamintojai turėjo mokėti pagal mokėjimo dalimis planą, patvirtintą 2003 m. liepos 16 d. Tarybos sprendimu 2003/530/EB dėl pagalbos, kurią Italijos Respublika ketina teikti savo pieno gamintojams, suderinamumo su bendrąja rinka (1), (2), Komisija 2011 m. kovo 17 d. raštu paprašė Italijos valdžios institucijų papildomos informacijos dėl nagrinėjamo klausimo.
(2)
2011 m. birželio 24 d. raštu, užregistruotu 2011 m. birželio 29 d., Italijos valdžios institucijos atsiuntė Komisijai prašytą papildomą informaciją.
(3)
Komisijos tarnybos, išnagrinėjusios Italijos valdžios institucijų atsiųstus patikslinimus ir atsižvelgusios į faktą, kad minėtas mokesčio mokėjimas buvo atidėtas iš anksto nepranešus Komisijai ir negavus jos leidimo, 2011 m. spalio 14 d. faksu pranešė Italijos valdžios institucijoms pradedančios bylą dėl nepraneštos pagalbos, kuri užregistruota numeriu SA.33726 (2011/NN).
(4)
2012 m. sausio 11 d. raštu Komisija pranešė Italijai apie savo sprendimą pradėti Sutarties 108 straipsnio 2 dalyje nustatytą procedūrą dėl minėto mokesčio mokėjimo atidėjimo ir mokėjimo dalimis plano, patvirtinto Sprendimu 2003/530/EB, iš dalies pakeistu papildomai numačius minėtą atidėjimą, kuris sudaro naują pagalbą ([pagalba SA.33726 (11/C)]), ir pakvietė Italijos valdžios institucijas per vieną mėnesį pateikti savo pastabas dėl pradėtos procedūros.
(5)
Komisijos sprendimas pradėti procedūrą paskelbtas Europos Sąjungos oficialiajame leidinyje (3). Komisija pakvietė suinteresuotąsias šalis pateikti pastabas dėl nagrinėjamos pagalbos.
(6)
Komisija gavo trečiųjų suinteresuotųjų šalių pastabas ir jas persiuntė Italijai, suteikdama šiai galimybę į jas atsakyti.
(7)
2012 m. vasario 13 d. elektroniniu pranešimu Italijos nuolatinė atstovybė Europos Sąjungoje persiuntė Komisijai Italijos valdžios institucijų raštą, kuriame buvo prašoma dviem mėnesiais pratęsti pastabų dėl pradėtos procedūros pateikimo terminą. 2012 m. vasario 21 d. faksu pranešta, kad terminą pratęsti leista.
(8)
2012 m. balandžio 26 d. ir 2012 m. balandžio 27 d. elektroniniais pranešimais Italijos nuolatinė atstovybė Europos Sąjungoje nusiuntė Komisijai Italijos valdžios institucijų atsakymą dėl pradėtos procedūros, nustatytos Sutarties 108 straipsnio 2 dalyje.
(9)
Italijos valdžios institucijos nepateikė komentarų dėl suinteresuotųjų šalių pastabų.
II. APRAŠYMAS
(10)
Sprendimo 2003/530/EB 1 straipsnyje nustatyta:
„Pagalba, kurią Italijos Respublika ketina teikti pieno gamintojams, pati sumokėdama Bendrijai sumą, kurią jie turi sumokėti Bendrijai kaip papildomą 1995-1996 m.-2001-2002 m. laikotarpiui nustatytą mokestį už pieną ir pieno produktus, ir leisdama tiems gamintojams per keletą metų sumokėti skolą kaip atidėtą mokėjimą be palūkanų, išimties tvarka laikoma suderinama su bendrąja rinka su sąlyga, kad:
-
gamintojai grąžina visą sumą kasmet sumokėdami po lygią dalį,
-
grąžinimo laikotarpis neviršija 14 metų, skaičiuojant nuo 2004 m. sausio 1 d.“
(11)
Įstatymu Nr. 10/2011 į minėto 2010 m. gruodžio 29 d. įstatymo galią turinčio nutarimo Nr. 225 1 straipsnį įterpta 12k dalis, kurioje numatyta atidėti pieno mokesčio dalies mokėjimą, kurio terminas sueina 2010 m. gruodžio 31 d., iki 2011 m. birželio 30 d. Šio atidėjimo sąnaudoms numatyta bendra 5 mln. EUR dotacija, skirta įvairiems tikslams.
(12)
2011 m. birželio 24 d. rašte Italijos valdžios institucijos patikslino, kad šios priemonės subsidijos ekvivalentas bus priskirtas de minimis pagalbai, kuri Italijai numatyta 2007 m. gruodžio 20 d. Komisijos reglamentu (EB) Nr. 1535/2007 dėl EB sutarties 87 ir 88 straipsnių (4) taikymo de minimis pagalbai žemės ūkio produktų gamybos sektoriuje (5).
III. PRIEŽASTYS, PAGRINDŽIANČIOS SPRENDIMĄ PRADĖTI OFICIALIĄ PROCEDŪRĄ
(13)
Komisija pradėjo Sutarties 108 straipsnio 2 dalyje nustatytą procedūrą dėl šių priežasčių:
-
Italijos valdžios institucijos išreiškė ketinimą nagrinėjamo mokesčio mokėjimo atidėjimo subsidijos ekvivalentą priskirti Reglamente (EB) Nr. 1535/2007 numatytai de minimis schemai. Vis dėlto teisiškai ginčytinas buvo ne tik šio reglamento taikymas atsižvelgiant į tai, kad Italijos valdžios institucijos nepateikė jokių patikslinimų dėl reglamente numatytų viršutinių individualios ir nacionalinės pagalbos ribų laikymosi, bet ir pačiu reglamentu draudžiama teikti de minimis pagalbą, dėl kurios valstybės pagalba viršytų didžiausią leistiną ribą. Kadangi Tarybos patvirtinta pagalba buvo didžiausia pagalba, kurią Italija galėjo teikti savo pieno gamintojams, mokesčio mokėjimo atidėjimo subsidijos ekvivalentą priskiriant de minimis schemai, viršijama didžiausia Tarybos patvirtinta pagalbos suma;
-
Komisija negalėjo atmesti galimybės, kad mokesčio mokėjimo atidėjimas yra valstybės pagalba (nes mokesčio mokėjimo atidėjimas yra tolygus paskolai be palūkanų, toliau - susijusi pagalba); be to, šios pagalbos nebuvo galima pateisinti remiantis jokia Italijos valdžios institucijų atsiųsta informacija ir atsižvelgiant į teisės aktus, taikytinus valstybės pagalbai žemės ūkio sektoriuje (Bendrijos 2007-2013 m. valstybės pagalbos žemės ūkio ir miškų sektoriuose gairės) (6);
-
mokesčio mokėjimo atidėjimas pažeidžia Sprendimą 2003/530/EB (kadangi nesilaikoma vienos iš pastarojo sąlygų, t. y. mokėjimo lygiomis dalimis) ir paverčia visą mokėjimo dalimis sistemą, kuria naudojosi pagalbos gavėjai, nauja pagalba (nes ji nepatenka į Sprendimo 2003/530/EB taikymo sritį), kuri neatrodo leistina, atsižvelgiant į minėtų gairių nuostatas.
IV. ITALIJOS VALDŽIOS INSTITUCIJŲ PASTABOS DĖL PRADĖTOS OFICIALIOS PROCEDŪROS
(14)
2012 m. balandžio 26 d. elektroniniu paštu atsiųstame rašte Italijos valdžios institucijos visų pirma apžvelgė pieno mokesčio mokėjimo dalimis sistemos, patvirtintos Sprendimu 2003/530/EB, taikymą. Italijos valdžios institucijų teigimu, šia sistema pasinaudojo 11 271 pagalbos gavėjas: 9 965 subjektai (t. y. 88,41 proc. bendro skaičiaus) laiku sumokėjo mokesčio dalį, kurią reikėjo sumokėti iki 2010 m. gruodžio 31 d., 1 291 subjektas pasinaudojo mokesčio mokėjimo atidėjimu, o 15 išvis nepervedė pinigų, todėl buvo pašalinti iš mokėjimo dalimis programos.
(15)
Be to, Italijos valdžios institucijos patikslino, kad pagalbos gavėjų, kurie pasinaudojo mokesčio mokėjimo atidėjimu, gautos pagalbos subsidijos ekvivalentas buvo apskaičiuotas atsižvelgiant į palūkanas laikotarpiu nuo 2011 m. sausio 1 d. iki faktinio atidėtos mokesčio dalies sumokėjimo, taikant 2010 m. spalio 1 d. trijų mėnesių EURIBOR rodiklį, padidintą 100 bazinių punktų (1,942 proc.). Gauti rezultatai rodo, kad atidėto mokesčio mokėjimo subsidijos ekvivalentas svyruoja nuo 0,08 EUR iki 694,19 EUR ir kad 1 187 iš 1 291 mokesčio mokėjimo atidėjimu pasinaudojusių pagalbos gavėjų gavo pagalbą, kurios suma nesiekia 100 EUR. Italijos valdžios institucijų teigimu, šie skaičiai rodo, kad įstatyme Nr. 10/2011 numatytas mokesčio mokėjimo atidėjimas nepakenkė tinkamai mokėjimo dalimis programos eigai, kuri ir toliau atitinka Sprendimo 2003/530/EB turinį, kaip rodo faktas, kad juo pasinaudojo tik 11,45 proc. gamintojų, dalyvavusių šioje programoje.
(16)
Dėl šių priežasčių Italijos valdžios institucijos patvirtina, kad, kaip patikslinta 2011 m. birželio 24 d. rašte (žr. 13 punktą), suteiktas mokesčio dalies mokėjimo atidėjimas yra de minimis pagalba. Be to, Italijos valdžios institucijos priduria, kad patikrino, ar laikytasi Reglamento (EB) Nr. 1535/2007 3 straipsnio 2 dalyje nustatytos viršutinės individualios pagalbos ribos ir tame pačiame reglamente Italijai trejiems finansiniams metams nustatytos 320 505 000 EUR ribos - iš tikrųjų, mokesčio mokėjimo atidėjimo subsidijos ekvivalentas yra lygus bendrai 50 877,41 EUR sumai. Galiausia, Italijos valdžios institucijos tikrina, ar minėtų viršutinių pagalbos ribų laikytasi atsižvelgiant ir į kitą de minimis pagalbą, suteiktą per 2009, 2010 ir 2011 finansinius metus.
(17)
Dėl Komisijos pozicijos, kad Sprendimu 2003/530/EB patvirtinta pagalba dėl savo pobūdžio ir išimtinumo turi būti laikoma bendra didžiausia pagalba, nesumuotina su jokia kita pagalba, Italijos valdžios institucijos visų pirma pabrėžia, kad aptariamame sprendime pripažinta, jog buvo susidariusios išimtinės aplinkybės, dėl kurių Taryba nagrinėjamą pagalbą laikė suderinama su Sutarties 107 straipsniu tuo atveju, jeigu bus laikomasi tam tikrų nustatytų sąlygų. Be to, Italijos valdžios institucijos pabrėžia, kad atlikti patikrinimai rodo, jog mokėjimo dalimis programa yra suderinama su Sprendimo 2003/530/EB nuostatomis, kadangi visi gamintojai sumokėjo septintąją dalį, išskyrus penkiolika gamintojų, kurie buvo pašalinti iš programos. Italijos valdžios institucijų nuomone, dėl išimtinio pobūdžio aplinkybių, dėl kurių priimtas Sprendimas 2003/530/EB, Tarybos patvirtintos pagalbos gavėjams savaime neatimama galimybė pasinaudoti bet kokia kita pagalba: Sutartyje tik nurodomos minėtos išimtinės aplinkybės, nenustatant apribojimų, susijusių su leidžiamos pagalbos pobūdžiu ar jos įgyvendinimo tvarka, tiesiog nurodant, kad nuo Sutarties 107 straipsnio ir 109 straipsnyje numatytų reglamentų nukrypti leidžianti nuostata turi būti tvirtinama vieningu Tarybos sprendimu. Šiuo konkrečiu atveju išimtinį pobūdį, dėl kurio priimtas Sprendimas 2003/530/EB, puikiai atspindi paties sprendimo priėmimo tvarka (jis priimtas vieningai), ir šis išimtinis pobūdis turi būti vertinamas atsižvelgiant į aplinkybes, kurios lėmė sprendimo priėmimą, o ne į pačią pagalbą.
(18)
Be to, Italijos valdžios institucijų nuomone, mokesčio mokėjimo atidėjimas yra de minimis pagalba, todėl turi būti vertinamas kaip atskira priemonė, atsižvelgiant į mažą ja pasinaudojusių gamintojų skaičių, į nedidelį nagrinėjamų sumų dydį ir į tai, kad mokėjimo dalimis programos struktūra nebuvo pakeista tiek atsižvelgiant į bendrą mokėjimo dalių skaičių, tiek į mokėjimo terminą.
(19)
Galiausia, Italijos valdžios institucijos primena, kad 2003 m. liepos 30 d. ministerijos dekrete, kuriuo nustatoma Tarybos sprendimo taikymo tvarka, numatyta, kad dalyvaujantieji mokėjimo dalimis programoje įsipareigotų atsisakyti bet kokių ginčų dėl mokesčio mokėjimo, o skolininkai, neatlikę mokėjimų, būtų pašalinti iš programos. Italijos valdžios institucijų nuomone, dėl šios sąlygos gali būti pradėtos priverstinio susigrąžinimo procedūros, kurios gali paskatinti gamintojus teikti naujus ieškinius. Todėl būtų protinga vengti ginčų dėl nedidelių sumų susigrąžinimo, kadangi tokių operacijų sąnaudos būtų didesnės negu susigrąžintinos sumos. Šiuo atžvilgiu Italijos valdžios institucijos remiasi 2005 m. birželio 21 d. Tarybos reglamento (EB) Nr. 1290/2005 dėl bendrosios žemės ūkio politikos finansavimo (7) 32 straipsnio 6 dalimi, kurioje nustatyta, kad tinkamai pateisintais atvejais valstybės narės gali nuspręsti nevykdyti susigrąžinimo procedūros, jeigu patirtos ir numatomos susigrąžinimo sąnaudos yra didesnės negu susigrąžintina suma. Italijos valdžios institucijų nuomone, ši nuostata turėtų būti analogiškai taikoma ir šiuo konkrečiu atveju. Bet kokiu atveju, panaši nuostata yra numatyta ir įstatymo Nr. 289/2002 (2003 m. finansų įstatymas) 25 straipsnio 4 dalyje, kurioje 12 EUR suma laikoma nedidele suma, kurios nereikia susigrąžinti. 559 iš mokesčio mokėjimo atidėjimu pasinaudojusių pagalbos gavėjų gavo pagalbą, nesiekiančią minėtos sumos.
(20)
2012 m. balandžio 26 d. elektroniniu paštu atsiųstame rašte Italijos valdžios institucijos pateikė mokesčio mokėjimo atidėjimu pasinaudojusių pagalbos gavėjų sąrašą ir kiekvieno jų gautą pagalbos sumą.
V. SUINTERESUOTŲJŲ ŠALIŲ PASTABOS DĖL PRADĖTOS PROCEDŪROS
(21)
2012 m. kovo 7 d. Komisija gavo trečiosios suinteresuotosios šalies pastabas dėl pradėtos procedūros.
(22)
Pastabas pateikusi suinteresuotoji šalis norėjo iš esmės sužinoti, kodėl Komisijos pradėta procedūra grindžiama tik įstatyme Nr. 10/2011 numatyto mokesčio mokėjimo atidėjimu ir neapima įstatymo Nr. 122/2010 40a straipsnio nuostatų, kuriose numatytas vienos dalies, mokėtinos pagal įstatymu Nr. 33/2009 nustatytą papildomą mokėjimo dalimis programą, mokėjimo atidėjimas, ir ragina Komisiją imtis atitinkamų veiksmų. Šiuo atžvilgiu suinteresuotoji šalis priminė, kad Komisijai jau buvo pateiktas skundas, susijęs su įstatymo Nr. 122/2010 40a straipsnio nuostatomis, tačiau jo nagrinėjimą Komisija nutraukė.
(23)
2012 m. kovo 10 d. Komisija gavo antrosios suinteresuotosios šalies pastabas dėl pradėtos procedūros.
(24)
Šiose pastabose suinteresuotoji šalis atkreipė Komisijos dėmesį į įstatymų galią turinčio nutarimo Nr. 16/2012 1 straipsnio 4 dalį, kuria skolininkui, kuris yra sunkumus patirianti įmonė, leidžiama mokėtinas sumas mokėti suskirsčius į tolygias dalis. Suinteresuotoji šalis prašė Komisijos imtis veiksmų, konstatuodama šių nuostatų nesuderinamumą su vidaus rinka.
(25)
2012 m. kovo 14 d. Komisija gavo dar vienos trečiosios suinteresuotosios šalies pastabas dėl pradėtos procedūros.
(26)
Savo pastabose ši trečioji suinteresuotoji šalis taip pat remiasi įstatymų galią turinčiu nutarimu Nr. 16/2012, pabrėždama, kad juo ūkininkams sukuriamos nevienodos sąlygos, ir atkreipia dėmesį į AGEA (it. Agenzia per le Erogazioni in Agricoltura - Pagalbos skyrimo žemės ūkio sektoriuje agentūra - mokančioji Italijos institucija) duomenų, naudojamų skaičiuojant papildomą mokestį, tikslumą.
VI. VERTINIMAS
VI.1. Pagalbos buvimas
(27)
Sutarties 107 straipsnio 1 dalyje nustatyta, kad valstybės arba iš jos valstybinių išteklių bet kokia forma suteikta pagalba, kuria palaikant tam tikras įmones arba tam tikrų prekių gamybą, iškraipoma konkurencija arba ji gali būti iškraipyta, yra nesuderinama su bendrąja rinka tiek, kiek ji daro įtaką valstybių narių tarpusavio prekybai.
(28)
Nagrinėjama priemonė, t. y. pagalba suteikta atidedant mokesčio mokėjimą (paskolos be palūkanų ekvivalento suteikimas - žr. 13 punkto antrąją įtrauką), ir nauja pagalba, teikiama pažeidžiant Sprendimą 2003/530/EB (palūkanos, nesumokėtos už jau sumokėtas metines įmokas, o už likusias metines įmokas, mokėtinas iki mokėjimo dalimis programos pabaigos, t. y. iki 2017 m. gruodžio 31 d., dar nesumokėta pagrindinė suma ir palūkanos (nauja pagalba - žr. 13 punkto trečiąją įtrauką), atitinka šį apibrėžimą:
(29)
Pagalba priskirtina valstybei, kadangi yra susijusi su nacionaliniu įstatymu; yra finansuojama iš viešųjų išteklių, kadangi Italijos valstybė, atidėdama metinės įmokos mokėjimą, numatytą Sprendimu 2003/530/EB, ir šiuo atidėjimu sukurdama naują pagalbą, tam tikrą laikotarpį atsisakė sumos, kurią būtų galėjusi panaudoti kitiems tikslams.
(30)
Pagalba palaikomos tam tikros įmonės, visų pirma, pieno gamyba užsiimantys ūkiai.
(31)
Atsižvelgus į Italijos poziciją rinkoje, pagalba gali daryti įtaką tarpusavio prekybai (8).
(32)
Ji gali iškraipyti konkurenciją, nes įmonės, kurios ja pasinaudojo, faktiškai gavo pranašumą (mokesčio mokėjimo atidėjimas yra be palūkanų, todėl atitinka paskolą su nuline palūkanų norma), kurio nebūtų įgijusios įprastomis rinkos sąlygomis ir dėl kurio jos atsidūrė geresnėje konkurencinėje padėtyje, palyginti su įmonėmis, kurios pagalbos negavo (9).
(33)
Vis dėlto atsižvelgiant į papildomą informaciją, kurią Italijos valdžios institucijos pateikė pastabose dėl pradėtos procedūros, nustatytos Sutarties 108 straipsnio 2 dalyje, reikia patikrinti, ar nagrinėjama priemonė gali būti priskiriama de minimis schemai pagal Reglamento (EB) Nr. 1535/2007 nuostatas ir dėl to nebūti laikoma valstybės pagalba pagal Sutarties 107 straipsnio 1 dalį.
(34)
2012 m. balandžio 26 d. elektroniniu paštu atsiųstame rašte Italijos valdžios institucijos nurodė, kad su mokesčio mokėjimo atidėjimu susijusios palūkanos sudaro nuo 0,08 EUR iki 694,19 EUR. Be to, Italijos valdžios institucijos patikslino, kad remiantis atliktu patikrinimu nebuvo viršyta Italijai trims finansiniams metams nustatyta viršutinė pagalbos riba, bet jos dar turėjo patikrinti, ar nebuvo viršyta viršutinė individualios pagalbos riba susumavus 2009, 2010 ir 2011 finansiniais metais suteiktą de minimis pagalbą.
(35)
Komisija, žinoma, gali konstatuoti, kad su mokesčio mokėjimo atidėjimu susijusių palūkanų suma, vertinant individualiai, neviršija Reglamento (EB) Nr. 1535/2007 3 straipsnio 2 dalyje numatytos 7 500 EUR sumos, ir pažymi, kad atidedant mokesčio mokėjimą suteikta bendra pagalbos suma, t. y. 50 877,41 EUR, neviršija viršutinės 320 505 000 EUR pagalbos ribos, numatytos Italijai to paties reglamento priede. Vis dėlto Komisija neturi jokios naujos informacijos, kuri įrodytų, jog viršutinė individualios 7 500 EUR pagalbos riba nebuvo viršyta nė vienu atveju, skaičiuojant ir visą de minimis pagalbą, gautą to paties pagalbos gavėjo per trejus finansinius metus, kadangi nuo 2012 m. balandžio 26 d. Komisija nebegavo jokių žinių iš šį patikrinimą vykdžiusių Italijos valdžios institucijų. Todėl Komisija negali daryti išvados, kad minėtos viršutinės individualios pagalbos ribos buvo laikytasi visais atvejais, atsižvelgiant ir į tai, kad Komisija turi įvertinti ir naują pagalbą, susidariusią pažeidus Sprendimą 2003/530/EB. Iš tikrųjų Komisija turi bendrai išnagrinėti visą nagrinėjamą priemonę (pagalbą, susijusią su mokesčio mokėjimo atidėjimu - suteiktą paskolos be palūkanų ekvivalentą - ir naują pagalbą, susidariusią pažeidus Sprendimą 2003/530/EB): didelis pagalbos gavėjų skaičius (daugiau kaip 1 250) pasinaudojo mokesčio mokėjimo atidėjimu, o pagalbos suma apima ir dalį pagrindinės sumos (atitinkančios metines įmokas, kurių terminas - 2013, 2014, 2015, 2016 ir 2017 m. gruodžio 31 d.) su palūkanomis, smarkiai viršydama su mokesčio mokėjimo atidėjimu susijusias palūkanas, kuriomis savo argumentuose rėmėsi Italijos valdžios institucijos.
(36)
Be to, Komisijos reglamento (EB) Nr. 1535/2007 3 straipsnio 7 dalyje nustatyta, kad „De minimis pagalbos neleidžiama sumuoti su valstybės pagalba, skiriama toms pačioms reikalavimus atitinkančioms išlaidoms padengti, jei kiekvienu atveju konkrečiomis aplinkybėmis šitaip sumuojant gaunamas pagalbos dydis viršija Bendrijos teisės aktuose nustatytą dydį“.
(37)
Šiuo atžvilgiu Komisija jau nurodė pradėdama Sutarties 108 straipsnio 2 dalyje nustatytą procedūrą, kad mokesčio mokėjimo atidėjimas prisideda prie Tarybos patvirtintos pagalbos, kuri turi būti laikoma didžiausia šiame kontekste teiktina pagalba.
(38)
Be to, Italijos valdžios institucijos laikosi nuomonės, kad mokesčio mokėjimo atidėjimas turėtų būti laikomas atskira priemone, atsižvelgiant į mažą ja pasinaudojusių gamintojų skaičių, į nedidelį sumų dydį ir į tai, kad mokėjimo dalimis programos struktūra nebuvo pakeista tiek atsižvelgiant į bendrą mokėjimo dalių skaičių, tiek į mokėjimo terminą.
(39)
Komisija šiai pozicijai nepritaria. Iš tikrųjų akivaizdu, kad mokesčio mokėjimo atidėjimas yra tiesiogiai susijęs su pagalbos grąžinimu, kurios išmokėjimas dalimis buvo išsamiai nustatytas Sprendime 2003/530/EB, kurio 1 straipsnio 1 dalies pirmoje įtraukoje aiškiai nurodyta, kad grąžinimas turi vykti kasmet sumokant po lygią dalį. Todėl mokesčio mokėjimo atidėjimo negalima laikyti nesusijusiu su mokėjimo dalimis programa, įsteigta Sprendimu 2003/530/EB.
(40)
Be to, Italijos valdžios institucijos ginčija faktą, kad Tarybos leista pagalba yra didžiausia pagalbos suma, teiktina pieno gamintojams. Italijos valdžios institucijų nuomone, aptariamame sprendime pripažinta, jog buvo susidariusios išimtinės aplinkybės, dėl kurių buvo leistas mokėjimo dalimis planas, tačiau išimtinis šių aplinkybių pobūdis pats savaime esą neatima galimybės iš pagalbos gavėjų pasinaudoti bet kokia kita parama, kadangi Sutartyje apsiribojama išimtinių aplinkybių nurodymu, nenustatant apribojimų, susijusių su leistos pagalbos pobūdžiu ar jos taikymo tvarka. Šiuo konkrečiu atveju išimtinį pagalbos pobūdį, dėl kurios priimtas Sprendimas 2003/530/EB, puikiai esą atspindi paties sprendimo priėmimo tvarka (jis priimtas vieningai); be to, išimtinį jos pobūdį reikia vertinti atsižvelgiant į aplinkybes, kurios lemia sprendimo priėmimą, o ne į pačią pagalbą.
(41)
Komisija negali pritarti Italijos valdžios institucijų išreikštam požiūriui. Iš tikrųjų nors Sutarties 108 straipsnio 2 dalies trečioje pastraipoje nustatyta, kad „[…] Taryba […] gali vieningai nuspręsti, kad tam tikra […] pagalba neprieštarauja vidaus rinkai, jei toks sprendimas pateisinamas išimtinėmis aplinkybėmis“, o Sprendimo 2003/530/EB preambulės 8 punkte nurodyta, kad „[…] pripažįstamos susidariusios išimtinės aplinkybės, kurios […] leidžia laikyti pagalbą […] suderinama su bendra rinkų organizacija“, tai nepanaikina fakto, kad pati Taryba rezoliucinėje sprendimo dalyje nustatė, kad pagalba laikoma suderinama su vidaus rinka „išimties tvarka“, o ne „atsižvelgus į išimtines aplinkybes“. Ši frazė „išimties tvarka“ aiškiai nurodo, kad Taryba norėjo pažymėti unikalų suteiktos pagalbos pobūdį, nors ir buvo susidariusios preambulės 8 punkte nurodytos išimtinės aplinkybės, ir kad Italijos valdžios institucijų nurodytu vieningumu priimant sprendimą galima įrodyti, kad vyko išimtinė procedūra, tačiau negalima užginčyti unikalaus sprendime apibrėžto pagalbos pobūdžio.
(42)
Kadangi Tarybos patvirtinta pagalba dėl savo unikalaus pobūdžio buvo didžiausia tame kontekste teiktina pagalba, t. y. 100 proc. pagalbos ekvivalentas, suteikus papildomą mokesčio mokėjimo atidėjimą savaime taikomos Reglamento (EB) Nr. 1535/2007 3 straipsnio 7 dalies nuostatos, todėl mokesčio mokėjimo atidėjimo subsidijos ekvivalentas negali būti laikomas patenkančiu į minėto reglamento taikymo sritį ir yra valstybės pagalba, kurios suderinamumas su vidaus rinka turi būti išanalizuotas atsižvelgiant į atidedant mokesčio mokėjimą galiojusias konkurencijos taisykles, kaip ir nauja pagalba, susidariusi pažeidus Tarybos sprendimą 2003/530/EB.
VI.2 Pagalbos suderinamumas su vidaus rinka
(43)
Konkurencijos taisyklės, kurias reikėjo taikyti, atidedant mokesčio mokėjimą, pateiktos Bendrijos 2007-2013 m. valstybės pagalbos žemės ūkio ir miškų sektoriuose gairėse.
(44)
2012 m. balandžio 26 d. elektroniniu paštu atsiųstame rašte Italijos valdžios institucijos rėmėsi argumentu, kad mokesčio mokėjimo atidėjimas turi būti laikomas patenkančiu į de minimis pagalbos taikymo sritį, todėl nepateikė jokio pagrindimo nė dėl mokesčio mokėjimo atidėjimo suderinamumo su vidaus rinka, nė dėl naujos pagalbos, nepatenkančios į Sprendimo 2003/530/EB taikymo sritį, įsteigimo, atsižvelgiant į pirmiau nurodytose gairėse nustatytas taisykles.
(45)
Todėl Komisija neturi jokios naujos informacijos, kuri galėtų išsklaidyti abejones, išreikštas pradedant Sutarties 108 straipsnio 2 dalyje nustatytą procedūrą. Tiek su mokesčio mokėjimo atidėjimu susijusi pagalba, tiek nauja pagalba, įsteigta nesilaikant Sprendimo 2003/530/EB, yra vienašalė pagalba, skirta vien tik finansinei gamintojų padėčiai pagerinti, niekaip nepadedant sektoriaus plėtrai, t. y. pagalba veikimui, pagal pirmiau minėtų gairių 15 punktą nesuderinama su vidaus rinka.
VI.3 Pagalbos susigrąžinimas
(46)
Remiantis Sutartimi ir nusistovėjusia Europos Sąjungos Teisingumo Teismo praktika, jeigu Komisija nustato, kad pagalba nesuderinama su vidaus rinka, jos kompetencijoje yra nuspręsti, ar atitinkama valstybė narė turi panaikinti arba pakeisti pagalbą (10). Be to, pagal Teismo praktiką valstybę narę įpareigojus panaikinti pagalbą, kurią Komisija laiko nesuderinama su vidaus rinka, siekiama atkurti prieš tai buvusią padėtį. Šiuo atžvilgiu Teismas yra nustatęs, kad tas tikslas pasiekiamas, kai gavėjas grąžina paskyrus neteisėtą pagalbą suteiktas sumas, taigi netenka turėto pranašumo prieš savo konkurentus rinkoje, ir yra atkuriama iki pagalbos mokėjimo buvusi padėtis (11).
(47)
Pagal šią Teisingumo Teismo praktiką 1999 m. kovo 22 d. Tarybos reglamento (EB) Nr. 659/1999, nustatančio išsamias EB sutarties 93 straipsnio taikymo taisykles (12), 14 straipsnyje nustatyta, kad jeigu esant neteisėtai pagalbai priimami neigiami sprendimai, Komisija nusprendžia, kad suinteresuotoji valstybė turi imtis visų priemonių, kurios būtinos, kad pagalba būtų išieškota iš gavėjo (šiuo konkrečiu atveju iš visų gavėjų, kurie pasinaudojo mokesčio mokėjimo atidėjimu).
(48)
Todėl Italija privalo imtis visų būtinų priemonių, kad iš gavėjų susigrąžintų išmokėtą nesuderinamą pagalbą. Remiantis Komisijos pranešimo dėl veiksmingo Komisijos sprendimų, kuriais valstybėms narėms nurodoma susigrąžinti neteisėtą ir nesuderinamą valstybės pagalbą, įgyvendinimo (13) 42 punktu, Italija turi keturis mėnesius, kad įgyvendintų šį sprendimą, skaičiuojant nuo pranešimo apie šį sprendimą dienos. Susigrąžintinoms sumoms turi būti taikomos palūkanos, skaičiuojamos remiantis 2004 m. balandžio 21 d. Komisijos reglamentu (EB) Nr. 794/2004, įgyvendinančiu Tarybos reglamentą (EB) Nr. 659/1999, nustatantį išsamias EB sutarties 93 straipsnio taikymo taisykles (14).
(49)
Šis sprendimas turi būti vykdomas nedelsiant, visų pirma, susigrąžinant visą suteiktą individualią nesuderinamą pagalbą.
(50)
Atsižvelgiant į ypatingą kontekstą, kuriame suteikta pagalba (pagalba prijungta prie programos, kuri sudaro Tarybos patvirtintą paketą), ir į jos pasekmes (pasinaudojusieji mokesčio mokėjimo atidėjimu pažeidė Sprendime 2003/530/EB nustatytus terminus, kai pagalba jau buvo išimtinai patvirtinta sprendimu), pagalbos susigrąžinimas iš pasinaudojusiųjų mokesčio mokėjimo atidėjimu turėtų apimti šiuos aspektus:
a)
palūkanas, susijusias su mokesčio dalies, kuri turėjo būti sumokėta iki 2010 m. gruodžio 31 d., mokėjimo atidėjimu, su delspinigiais, susikaupusiais iki faktinio susigrąžinimo dienos;
b)
palūkanas, susikaupusias už metines įmokas, kurių mokėjimo terminas - 2004 m., 2005., 2006., 2007., 2008. ir 2009 m. gruodžio 31 d. (pagrindinė šių metinių įmokų suma buvo sumokėta prieš mokesčio mokėjimo atidėjimu pažeidžiant Sprendimą 2003/530/EB), su delspinigiais, susikaupusiais iki faktinio susigrąžinimo dienos;
c)
palūkanas, susikaupusias už metines įmokas, kurių mokėjimo terminas - 2011 m. ir 2012 m. gruodžio 31 d. (jokia informacija nerodo, kad pagrindinė suma nebuvo sumokėta iki mokėjimo termino), su delspinigiais, susikaupusiais iki faktinio susigrąžinimo dienos;
d)
pagrindinę sumą metinių įmokų, kurių mokėjimo terminas - 2013 m., 2014 m., 2015 m., 2016 m. ir 2017 m. gruodžio 31 d., t. y. paskutinė Sprendime 2003/530/EB nustatyto grafiko diena, ir su jomis susijusias palūkanas.
(51)
Italijos valdžios institucijų suteikta svarba faktui, kad susigrąžintinos sumos yra nedidelės ir kad kyla rizika, jog gamintojai pateiks naujų ieškinių nacionaliniams teismams, nepanaikina fakto, kad valstybės pagalba, neatitinkanti reikalaujamų sąlygų, kad galėtų būti taikoma kuri nors Sutarties 107 straipsnyje numatyta nukrypti leidžianti nuostata, ir todėl nesuderinama su vidaus rinka, turi būti susigrąžinta iš pagalbos gavėjų, kad būtų atkurta iki pagalbos suteikimo buvusi konkurencinė padėtis. Iš tikrųjų remiantis Teisingumo Teismo praktika, neteisėtos pagalbos, paskelbtos nesuderinama su vidaus rinka, sustabdymas yra logiška neteisėtumo pasekmė, nes pagalbos susigrąžinimu siekiama tik atkurti ankstesnę padėtį (15); šis tikslas atkurti ankstesnę padėtį pasiekiamas, kai pagalbos gavėjas sugrąžina neteisėtą ir nesuderinamą su vidaus rinka pagalbą, netekdamas rinkoje turėto pranašumo prieš savo konkurentus, tokiu būdu atkuriant iki pagalbos suteikimo buvusią padėtį (16).
(52)
Be to, kalbant apie susigrąžintinų sumų nedidelį dydį, Italijos valdžios institucijos, atrodo, apsiriboja vien tik palūkanų, kurios turi būti pridėtos prie tų metinių įmokų, kurių mokėjimas buvo atidėtas, susigrąžinimu. Vis dėlto pagalbos susigrąžinimas, kuris taikomas tik tiems, kurie faktiškai pasinaudojo mokesčio mokėjimo atidėjimu, turi apimti visą nesuderinama paskelbtą pagalbą su palūkanomis (šiuo atžvilgiu žr. 50 punktą).
(53)
Galiausia, teiginys, kad gamintojai galėtų kreiptis į nacionalinius teismus, negali būti laikomas susijusiu, kadangi remiantis Teisingumo Teismo praktika paprasta vidinių, nors ir neįveikiamų, sunkumų baimė nepateisina to, kad valstybė narė nesilaiko įsipareigojimų, kurie jai tenka remiantis Europos Sąjungos teise (17).
(54)
Atsižvelgiant į šias prielaidas, Italija galės taikyti de minimis taisykles, taikytinas žemės ūkio sektoriuje iš pagalbos gavėjų susigrąžinant individualią pagalbą, jei tuo metu, kai buvo suteikiama neteisėta ir nesuderinama su vidaus rinka pagalba, tie pagalbos gavėjai atitiko visas taikomo de minimis reglamento (Reglamentas (EB) Nr. 1535/2007) sąlygas. Remiantis Komisijos pranešimo dėl veiksmingo Komisijos sprendimų, kuriais valstybėms narėms nurodoma susigrąžinti neteisėtą ir nesuderinamą valstybės pagalbą, įgyvendinimo (18) 49 punktu, valstybė narė turės atlikti išsamią kiekvienos atskiros pagalbos, suteiktos pagal neteisėtą ir su vidaus rinka nesuderinamą pagalbos schemą, analizę. Siekiant apskaičiuoti tikslią pagalbos sumą, susigrąžintiną iš kiekvieno schema pasinaudojusio pagalbos gavėjo, Italija turės nustatyti, kokio dydžio pagalba buvo suteikta tam tikram projektui, kuris suteikiant pagalbą atitiko visas sąlygas, apibrėžtas bendrosios išimties reglamente arba Komisijos patvirtintoje pagalbos schemoje. Tokiu atveju valstybė narė gali iš esmės taikyti de minimis kriterijus, galiojusius suteikiant neteisėtą ir nesuderinamą pagalbą, kuri yra sprendimo susigrąžinti pagalbą objektas, remiantis 1998 m. gegužės 7 d. Tarybos reglamento (EB) Nr. 994/98 dėl Europos bendrijos steigimo sutarties 92 ir 93 straipsnių taikymo kai kurioms horizontalios valstybės pagalbos rūšims (19) 2 straipsniu. Remiantis minėtu kriterijumi, individuali pagalba, suteikta taikant nagrinėjamą priemonę, nėra pagalba tiems pagalbos gavėjams, kurie teikiant pagalbą atitiko galiojančiame de minimis reglamente numatytas sąlygas (Reglamentas (EB) Nr. 1535/2007).
VI.4 Suinteresuotųjų šalių pastabų dėl kitų procedūrų vertinimas
(55)
Dėl pirmosios suinteresuotosios šalies pateiktų pastabų (žr. 22 punktą), Komisija pabrėžia, kad įstatymo Nr. 122/2010 40a straipsnyje numatytam vienos dalies, mokėtinos pagal papildomą įstatymu Nr. 33/2009 įsteigtą mokėjimo dalimis programą, mokėjimo atidėjimui netaikoma šiame sprendime nagrinėjama procedūra, kadangi ji nesusijusi su papildoma mokėjimo dalimis programa, įsteigta Sprendimu 2003/530/EB.
(56)
Dėl kitų dviejų suinteresuotųjų šalių pastabų, susijusių su įstatymo galią turinčiu nutarimu Nr. 16/2012 (24 ir 26 punktai), Komisija nagrinėja pastarojo tekstą, tačiau bet kokiu atveju laikosi nuomonės, kad jį būtina vertinti atskirai dėl administracinio veiksmingumo priežasčių, susijusių, be kita ko, su tuo, kad dviejų procedūrų sujungimas į vieną, pastarąją praplečiant, ir visų susijusių administracinių formalumų taikymas stipriai pavėlintų šiame sprendime nagrinėjamos procedūros pabaigą.
VII. IŠVADA
(57)
Komisija konstatuoja, kad Italija neteisėtai suteikė nagrinėjamą mokesčio mokėjimo atidėjimą, dėl kurio tapo neteisėta su juo susijusi pagalba (žr. 13 punkto antrąją įtrauką) ir naujoji pagalbos schema, nustatyta pažeidžiant Sprendimą 2003/530/EB (žr. 13 punkto trečiąją įtrauką). Pirmesnė analizė rodo, kad nė viena minėta pagalba negali būti laikoma suderinama su vidaus rinka, kadangi Italijos valdžios institucijos nepateikė duomenų, kuriais galėtų įrodyti jų suderinamumą remiantis konkurencijos taisyklėmis, taikomomis žemės ūkio sektoriuje (žr. 43-45 punktus) (Italijos valdžios institucijos apsiribojo teiginiu, kad mokesčio mokėjimo atidėjimas turi būti vertinamas atskirai, t. y. neatsižvelgiant į jo poveikį Sprendimui 2003/530/EB, ir kad jis gali būti laikomas de minimis pagalbos schema). Todėl abejonės, kurias Komisija išreiškė pradėjusi Sutarties 108 straipsnio 2 dalyje nustatytą procedūrą, išlieka.
(58)
Nesuderinama pagalba turi būti susigrąžinta su susijusiomis palūkanomis iš atitinkamų pagalbos gavėjų, kurie faktiškai pasinaudojo nagrinėjamu mokesčio mokėjimo atidėjimu,
PRIĖMĖ ŠĮ SPRENDIMĄ:
1 straipsnis
1. Pieno mokesčio dalies mokėjimo, kurio terminas sueina 2010 m. gruodžio 31 d., atidėjimas, numatytas įstatymu Nr. 10/2011 į 2010 m. gruodžio 29 d. įstatymo galią turinčio nutarimo Nr. 225 1 straipsnį įterpiant 12k dalį ir Italijos neteisėtai taikytas, pažeidžiant Sutarties dėl Europos Sąjungos veikimo 108 straipsnio 3 dalį, yra su vidaus rinka nesuderinama valstybės pagalba.
2. Pagalba, suteikta nesilaikant Sprendime 2003/530/EB nustatytų sąlygų ir numačius 1 straipsnyje nurodytą mokesčio mokėjimo atidėjimą, kurį Italija neteisėtai taikė pažeisdama Sutarties dėl Europos Sąjungos veikimo 108 straipsnio 3 dalį, yra nesuderinama su vidaus rinka.
2 straipsnis
1. Italija privalo susigrąžinti 1 straipsnio 1 ir 2 dalyse nurodytą nesuderinamą pagalbą iš atitinkamų pagalbos gavėjų, pasinaudojusių 1 straipsnio 1 dalyje nurodytu mokesčio mokėjimo atidėjimu.
2. Susigrąžintinai sumai taikomos palūkanos, pradedant skaičiuoti nuo sumos išmokėjimo pagalbos gavėjui dienos iki faktinio jos susigrąžinimo dienos.
3. Palūkanos apskaičiuojamos remiantis palūkanų schema, sudaryta pagal Reglamento (EB) Nr. 794/2004 V skyrių.
4. Pagalbos susigrąžinimas iš tų, kurie faktiškai pasinaudojo 1 straipsnyje nurodytu mokesčio mokėjimo atidėjimu ir gavo 2 straipsnyje nurodytą pagalbą, turėtų apimti šiuos duomenis:
a)
palūkanas, susijusias su mokesčio dalies, kuri turėjo būti sumokėta iki 2010 m. gruodžio 31 d., mokėjimo atidėjimu, su delspinigiais, susikaupusiais iki faktinio susigrąžinimo dienos;
b)
palūkanas, susikaupusias už metines įmokas, kurių mokėjimo terminas - 2004 m., 2005 m., 2006 m., 2007 m., 2008 m. ir 2009 m. gruodžio 31 d. (pagrindinė šių metinių įmokų suma buvo sumokėta prieš mokesčio mokėjimo atidėjimu pažeidžiant Sprendimą 2003/530/EB), su delspinigiais, susikaupusiais iki faktinio susigrąžinimo dienos;
c)
palūkanas, susikaupusias už metines įmokas, kurių mokėjimo terminas - 2011 m. ir 2012 m. gruodžio 31 d. (jokia informacija nerodo, kad pagrindinė suma nebuvo sumokėta iki mokėjimo termino), su delspinigiais, susikaupusiais iki faktinio susigrąžinimo dienos;
d)
pagrindinę sumą metinių įmokų, kurių mokėjimo terminas - 2013 m., 2014 m., 2015 m., 2016 m. ir 2017 m. gruodžio 31 d., t. y. paskutinė Sprendime 2003/530/EB nustatyto grafiko diena, ir su jomis susijusias palūkanas.
5. Individuali pagalba, suteikta pagal 1 straipsnyje nurodytą schemą, nėra valstybės pagalba, jeigu teikiant pagalbą atitiko sąlygas, nustatytas teikiant pagalbą galiojusiame reglamente, priimtame pagal Tarybos reglamento (EB) Nr. 994/98 2 straipsnio nuostatas.
3 straipsnis
1. 1 straipsnyje nurodyta pagalba susigrąžinama nedelsiant ir veiksmingai.
2. Italija užtikrina, kad šis sprendimas bus įgyvendintas per keturis mėnesius nuo pranešimo apie šį sprendimą dienos.
4 straipsnis
1. Per du mėnesius nuo pranešimo apie šį sprendimą Italija pateikia Komisijai šią informaciją:
a)
gavėjų, kurie gavo pagalbą pagal 1 straipsnyje nurodytas pagalbos schemas, sąrašą ir bendrą kiekvieno gavėjo pagal schemą gautos pagalbos sumą;
b)
bendrą sumą (pagrindinę sumą ir palūkanas), susigrąžintiną iš kiekvieno gavėjo, gavusio pagalbą, kuriai netaikoma de minimis taisyklė;
c)
išsamų priemonių, kurių jau imtasi ir kurių planuojama imtis šiam sprendimui įgyvendinti, aprašymą;
d)
dokumentus, įrodančius, kad pagalbos gavėjams buvo nurodyta grąžinti pagalbą.
2. Italija nuolat praneša Komisijai apie pažangą, padarytą įgyvendinant nacionalines priemones, kurių imtasi šiam sprendimui įgyvendinti, kol bus susigrąžinta visa pagal 1 straipsnyje nurodytas schemas suteikta pagalba,. Komisijai paprašius, Italija nedelsdama pateikia informaciją apie priemones, kurių jau ėmėsi ir kurių ketina imtis šiam sprendimui įgyvendinti. Be to, ji teikia išsamią informaciją apie pagalbos sumas ir palūkanas, jau susigrąžintas iš pagalbos gavėjų.
5 straipsnis
Šis sprendimas skirtas Italijos Respublikai.
Priimta Briuselyje 2013 m. liepos 17 d.