ROZHODNUTÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY č. 1025/2013/EU
ze dne 22. října 2013
o poskytnutí makrofinanční pomoci Kyrgyzské republice
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 209 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
v souladu s řádným legislativním postupem (1),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Spolupráce mezi Unií a Kyrgyzskou republikou je založena na Dohodě o partnerství a spolupráci mezi Evropskými společenstvími a jejich členskými státy na jedné straně a Kyrgyzskou republikou na straně druhé (2), která vstoupila v platnost v roce 1999. Unie poskytuje Kyrgyzské republice zacházení v rámci všeobecného systému preferencí.
(2)
V roce 2009 zasáhla kyrgyzskou ekonomiku mezinárodní finanční krize a v červnu 2010 etnické násilí. Tyto události narušily hospodářské činnosti, vedly k nutnosti značných veřejných výdajů na obnovu a sociální pomoc a vyústily ve významný deficit vnějšího a rozpočtového financování.
(3)
Na setkání dárců na vysoké úrovni, které se konalo dne 27. července 2010 v Biškeku, přislíbilo mezinárodní společenství na podporu obnovy Kyrgyzské republiky mimořádnou pomoc ve výši 1,1 miliardy USD. Na tomto setkání Unie oznámila, že poskytne finanční pomoc ve výši až 117,9 milionu EUR.
(4)
Rada ve složení pro zahraniční věci uvítala ve svých závěrech o Kyrgyzské republice ze dne 26. července 2010 úsilí nové kyrgyzské vlády o ustavení demokratického institucionálního rámce a vyzvala Komisi, aby pokračovala v poskytování pomoci orgánům Kyrgyzské republiky při provádění jejich reformního programu, a to též ve formě nových programů pomoci, a aby přispívala k udržitelnému hospodářskému a sociálnímu rozvoji země.
(5)
Politická a ekonomická podpora Unie rodící se parlamentní demokracii Kyrgyzské republiky by byla politickým signálem silné podpory Unie demokratickým reformám ve Střední Asii, který je v souladu s politikou Unie vůči této oblasti stanovenou ve strategii Unie pro Střední Asii (2007-2013) a v závěrech Rady o Střední Asii ze dne 25. června 2012.
(6)
V souladu se společným prohlášením Evropského parlamentu a Rady přijatým spolu s rozhodnutím Evropského parlamentu a Rady č. 778/2013/EU (3) by makrofinanční pomoc Unie měla být mimořádným finančním nástrojem účelově nevázané všeobecné podpory platební bilance, jejímž cílem je obnovit udržitelný stav vnějšího financování příjemce a jež by měla podporovat provádění programu politik, jehož součástí jsou účinná opatření zaměřená na korekci a strukturální reformy určená ke zlepšení stavu platební bilance, zejména v průběhu trvání programu, a posílit provádění příslušných smluv a programů s Unií.
(7)
Proces ekonomických změn a reforem Kyrgyzské republiky je podporován finanční pomocí Mezinárodního měnového fondu (MMF). V červnu roku 2011 se kyrgyzské orgány a MMF dohodly na tříletém navýšení úvěru z MMF (dále jen „program MMF“) na podporu země, které není preventivního charakteru a jehož výše činí 66,6 milionu zvláštních práv čerpání (ZPČ). MMF schválil čtvrtou revizi daného programu v červnu roku 2013. Cíle programu MMF jsou v souladu s účelem makrofinanční pomoci Unie, kterým je zmírnění krátkodobých potíží v oblasti platební bilance, a jsou prováděna účinná opatření zaměřená na korekci, která jsou v souladu s cílem makrofinanční pomoci.
(8)
Unie poskytuje Kyrgyzské republice rozpočtovou podporu odvětví v rámci finančního nástroje pro rozvojovou spolupráci v celkové výši 33 milionů EUR na období 2011-2013 na podporu reforem v oblasti sociální ochrany, vzdělávání a správy veřejných financí.
(9)
Vzhledem ke zhoršující se hospodářské situaci a hospodářskému výhledu požádala Kyrgyzská republika v roce 2010 o makrofinanční pomoc Unie.
(10)
Vzhledem k tomu, že Kyrgyzská republika má pro Unii strategický význam i rozhodující vliv na regionální stabilitu, měla by být výjimečně považována za způsobilou pro přijetí makrofinanční pomoci Unie.
(11)
Vzhledem k tomu, že v platební bilanci Kyrgyzské republiky přetrvává deficit vnějšího financování přesahující výši prostředků poskytnutých MMF a jinými mnohostrannými institucemi, a navzdory tomu, že Kyrgyzská republika provádí účinné programy hospodářské stabilizace a reforem, je poskytnutí makrofinanční pomoci Kyrgyzské republice ze strany Unie (dále jen „makrofinanční pomoc Unie“) za stávajících výjimečných okolností považováno za vhodnou reakci na žádost Kyrgyzské republiky o podporu hospodářské stabilizace ve spojení s programem MMF.
(12)
Cílem makrofinanční pomoci Unie by mělo být podpořit obnovení udržitelného stavu vnějšího financování Kyrgyzské republiky, a tím přispět k jejímu hospodářskému a sociálnímu rozvoji.
(13)
Stanovení výše makrofinanční pomoci Unie vychází z úplného kvantitativního posouzení zbývajících potřeb vnějšího financování Kyrgyzské republiky a zohledňuje její schopnost financovat se z vlastních zdrojů, a to zejména z mezinárodních rezerv, které má k dispozici. Makrofinanční pomoc Unie by měla doplňovat programy a zdroje poskytnuté MMF a Světovou bankou. Při určení výše pomoci jsou rovněž zohledněny očekávané finanční příspěvky od mnohostranných dárců a nutnost zajistit spravedlivé rozložení zátěže mezi Unii a ostatní dárce, jakož i dosavadní použití jiných unijních nástrojů vnějšího financování v Kyrgyzské republice a přidaná hodnota celkového zapojení Unie.
(14)
S ohledem na zbývající potřeby vnějšího financování Kyrgyzské republiky, na úroveň jejího hospodářského rozvoje posuzovanou podle příjmů na obyvatele a míry chudoby, na její schopnost financovat se z vlastních zdrojů, a to zejména z mezinárodních rezerv, které má k dispozici, a na její schopnost splácet posouzenou na základě analýzy udržitelnosti dluhu by část pomoci měla být poskytnuta ve formě grantů.
(15)
Komise by měla zajistit, aby makrofinanční pomoc Unie byla po právní i obsahové stránce v souladu s hlavními zásadami, cíli a opatřeními, která byla přijata v rámci jednotlivých oblastí vnější činnosti, a dalšími příslušnými politikami Unie.
(16)
Makrofinanční pomoc Unie by měla podporovat vnější politiku Unie vůči Kyrgyzské republice. Útvary Komise a Evropská služba pro vnější činnost by v průběhu provádění makrofinanční pomoci měly úzce spolupracovat v zájmu koordinace vnější politiky Unie a zajištění její ucelenosti.
(17)
Makrofinanční pomoc Unie by měla posilovat oddanost Kyrgyzské republiky vůči hodnotám, které má společné s Unií, včetně demokracie, právního státu, řádné správy věcí veřejných, dodržování lidských práv, udržitelného rozvoje a snižování chudoby, jakož i oddanost vůči zásadám otevřeného a spravedlivého obchodu založeného na pravidlech.
(18)
Předpokladem poskytnutí makrofinanční pomoci Unie by měla být skutečnost, že Kyrgyzská republika respektuje účinné demokratické mechanismy, včetně parlamentního systému více politických stran a právního státu, a zaručuje dodržování lidských práv. Kromě toho by specifické cíle makrofinanční pomoci Unie měly posílit účinnost, transparentnost a odpovědnost v oblasti systémů správy veřejných financí v Kyrgyzské republice. Komise by měla pravidelně sledovat plnění výše uvedeného předpokladu i dosažení těchto cílů.
(19)
V zájmu zajištění účinné ochrany finančních zájmů Unie souvisejících s makrofinanční pomocí Unie by Kyrgyzská republika měla přijmout vhodná opatření v oblasti prevence a potírání podvodů, úplatkářství a jakýchkoli jiných nesrovnalostí souvisejících s pomocí. Kromě toho je třeba stanovit, že Komise bude provádět kontroly a Účetní dvůr audity.
(20)
Uvolněním makrofinanční pomoci Unie nejsou dotčeny pravomoci Evropského parlamentu a Rady.
(21)
Částky makrofinanční pomoci poskytnuté formou grantů a částky složené pro účely záruky potřebné pro poskytnutí makrofinanční pomoci formou úvěrů by měly být v souladu s rozpočtovými prostředky stanovenými ve víceletém finančním rámci.
(22)
Makrofinanční pomoc Unie by měla být řízena Komisí. Komise by měla pravidelně informovat Evropský parlament a Radu o vývoji souvisejícím s makrofinanční pomocí a poskytovat jim příslušné dokumenty, aby mohly provádění tohoto rozhodnutí sledovat.
(23)
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto rozhodnutí by měly být Komisi svěřeny prováděcí pravomoci. Tyto pravomoci by měly být vykonávány v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 182/2011 (4).
(24)
Na makrofinanční pomoc Unie by se měly vztahovat podmínky v oblasti hospodářské politiky, jež budou stanoveny v memorandu o porozumění. V zájmu zajištění jednotných podmínek provádění a z důvodů účinnosti by Komise měla být zmocněna k vyjednávání těchto podmínek s kyrgyzskými orgány pod dohledem výboru složeného ze zástupců členských států v souladu s nařízením (EU) č. 182/2011. Podle uvedeného nařízení by se měl poradní postup obecně použít ve všech případech, kromě případů stanovených v uvedeném nařízení. Vzhledem k potenciálně významnému dopadu pomoci ve výši více než 90 milionů EUR je vhodné použít na takové operace přezkumný postup. Vzhledem k výši makrofinanční pomoci, kterou poskytne Unie Kyrgyzské republice, by měl být pro přijetí memoranda o porozumění nebo pro snížení, zastavení či zrušení pomoci použit poradní postup.
(25)
Podle MMF spadá Kyrgyzská republika do kategorie „rozvíjejících se a rozvojových ekonomik“; podle Světové banky je Kyrgyzská republika součástí skupiny „nízkopříjmových ekonomik“ a „zemí podle klasifikace Mezinárodního sdružení pro rozvoj“; podle UN-OHRLLS (5) spadá Kyrgyzská republika do kategorie „vnitrozemských rozvojových zemí“; podle výboru pro rozvojovou pomoc při OECD patří na seznam „dalších zemí s nízkými příjmy“. Proto by Kyrgyzská republika měla být považována za rozvojovou zemi ve smyslu článku 208 Smlouvy, což odůvodňuje volbu článku 209 Smlouvy jako právního základu tohoto rozhodnutí,
PŘIJALY TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
1. Unie zpřístupní Kyrgyzské republice makrofinanční pomoc (dále jen „makrofinanční pomoc Unie“) v maximální výši 30 milionů EUR s cílem podpořit stabilizaci hospodářství Kyrgyzské republiky a pokrýt její potřeby v oblasti platební bilance stanovené ve stávajícím programu MMF. Z této maximální částky bude až 15 milionů EUR poskytnuto ve formě úvěrů a až 15 milionů EUR ve formě grantů. Uvolnění makrofinanční pomoci Unie je vázáno na schválení rozpočtu Unie na příslušný rok Evropským parlamentem a Radou.
2. Za účelem financování úvěrové části makrofinanční pomoci Unie je Komise zmocněna půjčit si jménem Unie nezbytné finanční prostředky na kapitálových trzích nebo od finančních institucí a dále je půjčit Kyrgyzské republice. Úvěry mají maximální dobu splatnosti 15 let.
3. Uvolnění makrofinanční pomoci Unie řídí Komise způsobem, který je v souladu s dohodami nebo ujednáními uzavřenými mezi MMF a Kyrgyzskou republikou a s hlavními zásadami a cíli ekonomických reforem stanovených v dohodě o partnerství a spolupráci a ve strategii Unie pro Střední Asii (2007-2013). Komise pravidelně informuje Evropský parlament a Radu o vývoji v oblasti makrofinanční pomoci Unie, včetně jejího vyplácení, a předkládá těmto orgánům příslušné dokumenty včas.
4. Makrofinanční pomoc Unie je k dispozici po dobu dvou let od prvního dne po vstupu memoranda o porozumění uvedeného v čl. 3 odst. 1 v platnost.
5. V případě, že se během období vyplácení makrofinanční pomoci Unie potřeby financování Kyrgyzské republiky podstatně sníží oproti původním předpokladům, sníží Komise výši poskytované pomoci nebo její poskytování pozastaví či zruší v souladu s poradním postupem podle čl. 7 odst. 2.
Článek 2
Předpokladem poskytnutí makrofinanční pomoci Unie je skutečnost, že Kyrgyzská republika respektuje účinné demokratické mechanismy, včetně parlamentního systému více politických stran a právního státu, a zaručuje dodržování lidských práv. Komise sleduje plnění tohoto předpokladu po celou dobu poskytování makrofinanční pomoci Unie. Tento článek se použije v souladu s rozhodnutím Rady 2010/427/EU (6).
Článek 3
1. Komise vyjedná v souladu s poradním postupem podle čl. 7 odst. 2 s kyrgyzskými orgány jasně vymezené podmínky v oblasti hospodářské politiky a finanční podmínky, které se vztahují na makrofinanční pomoc Unie, přičemž se zaměří na strukturální reformy a zdravé veřejné finance; tyto podmínky budou stanoveny v memorandu o porozumění (dále jen „memorandum o porozumění“) zahrnujícím časový rámec pro jejich splnění. Podmínky v oblasti hospodářské politiky a finanční podmínky uvedené v memorandu o porozumění musí být v souladu s dohodami nebo ujednáními uvedenými v čl. 1 odst. 3, včetně makroekonomických ozdravných programů a programů strukturálních reforem prováděných Kyrgyzskou republikou s podporou MMF.
2. Tyto podmínky mají zejména posílit účinnost a transparentnost makrofinanční pomoci Unie a odpovědnost za ni, včetně systémů správy veřejných financí v Kyrgyzské republice. Při navrhování opatření politiky musí být náležitě zohledněn také pokrok v oblasti vzájemného otevírání trhů, rozvoj spravedlivého obchodu založeného na pravidlech a další priority v rámci vnější politiky Unie. Komise pravidelně sleduje pokrok v plnění těchto cílů.
3. Podrobné finanční podmínky makrofinanční pomoci Unie se stanoví v grantové dohodě a smlouvě o úvěru sjednané mezi Komisí a kyrgyzskými orgány.
4. Během provádění makrofinanční pomoci Unie sleduje Komise řádnost finančních opatření, správních postupů a mechanismů vnitřní a vnější kontroly Kyrgyzské republiky, které jsou z hlediska této pomoci významné, jakož i dodržování dohodnutého časového rámce ze strany Kyrgyzské republiky.
5. Komise pravidelně ověřuje, zda jsou nadále splněny podmínky podle čl. 4 odst. 3, včetně toho, zda je hospodářská politika Kyrgyzské republiky v souladu s cíli makrofinanční pomoci Unie. Komise přitom postupuje v úzké koordinaci s MMF a Světovou bankou a v případě potřeby s Evropským parlamentem a Radou.
Článek 4
1. S výhradou podmínek v odstavci 3 poskytne Komise makrofinanční pomoc Unie ve dvou splátkách, přičemž každá splátka sestává z úvěrové a grantové části. Výše obou splátek je stanovena v memorandu o porozumění.
2. Je-li to potřeba, jsou ve vztahu k částkám makrofinanční pomoci Unie poskytnuté formou úvěrů složeny částky pro účely záruky v souladu s nařízením Rady (ES, Euratom) č. 480/2009 (7).
3. Komise rozhodne o uvolnění splátek s výhradou splnění těchto podmínek:
a)
předpoklad stanovený v článku 2;
b)
průběžné uspokojivé výsledky provádění programu politik, který zahrnuje účinná opatření zaměřená na korekci a strukturální reformy podporovaná úvěrovou dohodou s MMF, která nemá preventivní charakter, a
c)
provedení podmínek v oblasti hospodářské politiky dohodnutých v memorandu o porozumění v souladu s určitým časovým rámcem.
K čerpání druhé splátky nedojde dříve než po třech měsících od uvolnění první splátky.
4. Nejsou-li splněny podmínky podle odstavce 3, Komise vyplácení makrofinanční pomoci Unie dočasně pozastaví nebo zruší. V těchto případech informuje o důvodech tohoto pozastavení či zrušení Evropský parlament a Radu.
5. Makrofinanční pomoc Unie je vyplacena Národní bance Kyrgyzské republiky. S výhradou ustanovení sjednaných v memorandu o porozumění, včetně potvrzení o zbývajících rozpočtových finančních potřebách, mohou být finanční prostředky Unie převedeny Ministerstvu financí Kyrgyzské republiky jako konečnému příjemci.
Článek 5
1. Výpůjční a úvěrové operace týkající se úvěrové části makrofinanční pomoci Unie se provedou v eurech se stejným dnem připsání a Unie se na jejich základě nesmí týkat změna splatnosti, ani nesmí být v jejich důsledku vystavena žádnému riziku směnných kurzů nebo úrokových sazeb ani žádnému jinému obchodnímu riziku.
2. Umožní-li to okolnosti, může Komise na žádost Kyrgyzské republiky přijmout potřebná opatření s cílem zajistit, aby do podmínek úvěru byla zahrnuta doložka o předčasném splacení a aby byla spojena s odpovídající doložkou v podmínkách výpůjčních operací.
3. Umožní-li okolnosti snížení úrokové sazby úvěru, může se Komise na žádost Kyrgyzské republiky rozhodnout zcela nebo částečně refinancovat svůj původní úvěr nebo restrukturalizovat odpovídající finanční podmínky. Refinanční nebo restrukturalizační operace se uskuteční v souladu s odstavci 1 a 4 a nesmí vést k prodloužení splatnosti dotyčného úvěru nebo zvýšení částky nesplacené jistiny ke dni refinancování nebo restrukturalizace.
4. Veškeré náklady vzniklé Unii v souvislosti s výpůjčními a úvěrovými operacemi podle tohoto rozhodnutí hradí Kyrgyzská republika.
5. Komise informuje Evropský parlament a Radu o vývoji operací uvedených v odstavcích 2 a 3.
Článek 6
1. Makrofinanční pomoc Unie se provádí v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (8) a nařízením Komise v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012 (9).
2. Provádění makrofinanční pomoci Unie podléhá přímému řízení.
3. Memorandum o porozumění, smlouva o úvěru a grantová dohoda, které budou dojednány s kyrgyzskými orgány, musí zahrnovat ustanovení, jež:
a)
zajistí, aby Kyrgyzská republika pravidelně kontrolovala, že bylo financování z rozpočtu Unie použito řádně, přijímala vhodná opatření pro předcházení nesrovnalostem a podvodům a v případě potřeby podnikla právní kroky s cílem vymoci veškeré finanční prostředky poskytnuté podle tohoto rozhodnutí, které byly získány neoprávněně;
b)
zajistí ochranu finančních zájmů Unie, a to zejména stanovením zvláštních opatření v oblasti prevence a potírání podvodů, úplatkářství a jakýchkoli jiných nesrovnalostí týkajících se makrofinanční pomoci Unie v souladu s nařízením Rady (ES, Euratom) č. 2988/95 (10), nařízením Rady (Euratom, ES) č. 2185/96 (11) a nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 883/2013 (12);
c)
výslovně povolí Komisi i Evropskému úřadu pro boj proti podvodům nebo jejich zástupcům provádět kontroly, včetně kontrol a inspekcí na místě;
d)
výslovně povolí Komisi a Účetnímu dvoru provádět audity v průběhu období dostupnosti makrofinanční pomoci Unie a po jeho skončení, včetně auditů na základě dokladů a auditů na místě, jako například operačních hodnocení;
e)
zajistí, aby Unie měla nárok na vrácení grantu v plném rozsahu nebo předčasné splacení úvěru, pokud se prokáže, že Kyrgyzská republika se v souvislosti se správou makrofinanční pomoci Unie dopustila jakéhokoli podvodu, úplatkářství nebo jakéhokoli jiného protiprávního jednání ohrožujícího finanční zájmy Unie.
4. Během provádění makrofinanční pomoci Unie sleduje Komise prostřednictvím operačních hodnocení řádnost finančních opatření, správních postupů a mechanismů vnitřní a vnější kontroly Kyrgyzské republiky, které jsou z hlediska této pomoci významné.
Článek 7
1. Komisi je nápomocen výbor. Tento výbor je výborem ve smyslu nařízení (EU) č. 182/2011.
2. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 4 nařízení (EU) č. 182/2011.
Článek 8
1. Komise každý rok do 30. června předloží Evropskému parlamentu a Radě zprávu o provádění tohoto rozhodnutí v předchozím roce, včetně vyhodnocení tohoto provádění. Tato zpráva:
a)
vyhodnotí, jakého pokroku bylo v provádění makrofinanční pomoci Unie dosaženo;
b)
posoudí hospodářskou situaci a hospodářské vyhlídky Kyrgyzské republiky, jakož i pokrok dosažený v provádění opatření politiky uvedených v čl. 3 odst. 1;
c)
uvede souvislost mezi podmínkami v oblasti hospodářské politiky stanovenými v memorandu o porozumění, průběžnými výsledky Kyrgyzské republiky v hospodářské a rozpočtové oblasti a rozhodnutími Komise o uvolnění splátek makrofinanční pomoci Unie.
2. Do dvou let od uplynutí doby dostupnosti makrofinanční pomoci Unie podle čl. 1 odst. 4 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě zprávu o hodnocení ex post, v níž vyhodnotí výsledky a účinnost dokončené makrofinanční pomoci Unie a míru, do jaké přispěla k dosažení cílů této pomoci.
Článek 9
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost třetím dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Ve Štrasburku dne 22. října 2013.
EUROPOS PARLAMENTO IR TARYBOS SPRENDIMAS Nr. 1025/2013/ES
2013 m. spalio 22 d.
kuriuo suteikiama makrofinansinė pagalba Kirgizijos Respublikai
EUROPOS PARLAMENTAS IR EUROPOS SĄJUNGOS TARYBA,
atsižvelgdami į Sutartį dėl Europos Sąjungos veikimo, ypač į jos 209 straipsnį,
atsižvelgdami į Europos Komisijos pasiūlymą,
teisėkūros procedūra priimamo akto projektą perdavus nacionaliniams parlamentams,
laikydamiesi įprastos teisėkūros procedūros (1),
kadangi:
(1)
Sąjungos ir Kirgizijos Respublikos bendradarbiavimas grindžiamas Europos Bendrijų bei jų valstybių narių ir Kirgizijos Respublikos partnerystės ir bendradarbiavimo susitarimu (PBS) (2), kuris įsigaliojo 1999 m. Sąjunga Kirgizijos Respublikai taiko Bendrąją lengvatinių muitų tarifų sistemą;
(2)
Kirgizijos ekonomika nukentėjo 2009 m. dėl tarptautinės finansų krizės ir 2010 m. birželio mėn. etninio konflikto. Šie įvykiai sutrikdė ekonominę veiklą, dėl to prireikė didelių viešųjų išlaidų atstatymo ir socialinės pagalbos reikmėms patenkinti ir atsirado didelių išorės ir biudžeto finansavimo spragų;
(3)
2010 m. liepos 27 d. Biškeke surengtame aukšto lygio paramos teikėjų susitikime tarptautinė bendruomenė įsipareigojo suteikti 1,1 mlrd. JAV dolerių skubią paramą, kad padėtų Kirgizijos Respublikai atsigauti. Tame susitikime Sąjunga paskelbė, kad ji skirs iki 117,9 mln. EUR finansinę pagalbą;
(4)
Taryba, susirinkusi Užsienio reikalų taryboje, savo 2010 m. liepos 26 d. išvadose dėl Kirgizijos Respublikos palankiai įvertino naujos Kirgizijos Vyriausybės pastangas kurti demokratinę institucinę sistemą ir paprašė Komisijos toliau teikti pagalbą, taip pat ir pagal naujas pagalbos programas, Kirgizijos Respublikos valdžios institucijoms įgyvendinant reformų programą, ir prisidėti prie darnaus ekonominio ir socialinio šalies vystymosi;
(5)
Sąjungos politinė ir ekonominė parama jaunai Kirgizijos Respublikos parlamentinei demokratijai būtų politinis tvirtos Sąjungos paramos demokratinėms reformoms Vidurinėje Azijoje ženklas ir atitiktų Sąjungos politiką šio regiono atžvilgiu, išdėstytą 2007-2013 m. Sąjungos strategijoje dėl Vidurinės Azijos ir 2012 m. birželio 25 d. Tarybos išvadose dėl Vidurinės Azijos;
(6)
remiantis bendru pareiškimu, kurį Europos Parlamentas ir Taryba priėmė kartu su Europos Parlamento ir Tarybos sprendimu Nr. 778/2013/ES (3), Sąjungos makrofinansinė pagalba turėtų būti išskirtinė nesusietos ir netikslinės pagalbos užtikrinant mokėjimų balansą finansinė priemonė, kuria būtų siekiama atkurti pagalbą gaunančios šalies tvarią išorės finansavimo būklę ir kuri turėtų padėti įgyvendinti politikos programą, apimančią griežtas koregavimo ir struktūrinių reformų priemones, skirtas mokėjimų balanso būklei gerinti, visų pirma programos įgyvendinimo laikotarpiu, bei stiprinti atitinkamų susitarimų ir programų su Sąjunga įgyvendinimą;
(7)
Kirgizijos Respublikos ekonomikos koregavimo ir reformų procesas remiamas finansine parama iš Tarptautinio valiutos fondo (TVF). 2011 m. birželio mėn. Kirgizijos valdžios institucijos ir TVF susitarė dėl neprevencinės trejų metų 66,6 mln. SST (specialiosios skolinimosi teisės) dydžio TVF išplėstinės kredito priemonės (TVF programa) šaliai remti; 2013 m. birželio mėn. TVF patvirtino ketvirtąją tos programos peržiūrą. TVF programos tikslai atitinka Sąjungos makrofinansinės pagalbos tikslą, t. y. siekį sušvelninti trumpalaikius mokėjimų balanso sunkumus, o griežtų koregavimo priemonių įgyvendinimas atitinka Sąjungos makrofinansinės pagalbos tikslą;
(8)
Sąjunga teikia Kirgizijos Respublikai sektorinę paramą biudžetui pagal vystomojo bendradarbiavimo finansinę priemonę, kurios bendra suma 2011-2013 m. laikotarpiu - 33 mln. EUR, skirtą socialinės apsaugos, švietimo ir viešųjų finansų valdymo reformoms remti;
(9)
2010 m. Kirgizijos Respublika, atsižvelgdama į blogėjančią ekonominę padėtį ir perspektyvas, paprašė Sąjungos makrofinansinės pagalbos;
(10)
atsižvelgiant į Kirgizijos Respublikos strateginę svarbą Sąjungai, tai pat į jos lemiamą vaidmenį užtikrinant regioninį stabilumą, Kirgizijos Respublika turėtų būti išimties tvarka laikoma atitinkančia reikalavimus Sąjungos makrofinansinei pagalbai gauti;
(11)
atsižvelgiant į tai, kad tebėra didelis likutinis Kirgizijos Respublikos mokėjimų balanso išorės finansavimo trūkumas, kuris išlieka nepaisant TVF ir kitų daugiašalių įstaigų suteiktų išteklių, ir nepaisant to, kad Kirgizijos Respublika įgyvendina griežtas ekonomikos stabilizavimo ir reformų programas, Sąjungos makrofinansinė pagalba, kuri turi būti skiriama Kirgizijos Respublikai (toliau - Sąjungos makrofinansinė pagalba) šiomis išskirtinėmis aplinkybėmis yra laikoma tinkamu atsaku į Kirgizijos Respublikos prašymą paremti ekonomikos stabilizavimą kartu įgyvendinant TVF programą;
(12)
Sąjungos makrofinansine pagalba turėtų būti siekiama remti Kirgizijos Respublikos tvarios išorės finansavimo būklės atkūrimą ir tokiu būdu remti jos ekonominį ir socialinį vystymąsi;
(13)
nustatant Sąjungos makrofinansinės pagalbos sumą remiamasi visapusišku Kirgizijos Respublikos likutinio išorės finansavimo poreikių kiekybiniu įvertinimu ir atsižvelgiama į jos pajėgumą užtikrinti finansavimą nuosavais ištekliais, visų pirma panaudojant turimus tarptautinius išteklius. Sąjungos makrofinansinė pagalba turėtų papildyti TVF ir Pasaulio banko programas ir teikiamus išteklius. Nustatant pagalbos sumą taip pat atsižvelgiama į numatomus daugiašalių pagalbos teikėjų finansinius įnašus ir poreikį užtikrinti sąžiningą Sąjungos ir kitų pagalbos teikėjų dalijimąsi našta, taip pat į Kirgizijos Respublikoje jau įgyvendinamas Sąjungos kitas išorės finansavimo priemones bei visos Sąjungos dalyvavimo pridėtinę vertę;
(14)
atsižvelgiant į Kirgizijos Respublikos likutinio išorės finansavimo poreikius, jos ekonominio išsivystymo lygį, vertinamą pagal vienam gyventojui tenkančias pajamas ir skurdo lygį, jos pajėgumą užtikrinti finansavimą savo ištekliais, visų pirma panaudojant turimus tarptautinius išteklius, ir į skolos tvarumo analize pagrįstą šalies pajėgumo grąžinti pagalbą įvertinimą, dalis pagalbos turėtų būti suteikta dotacijomis;
(15)
Komisija turėtų užtikrinti, kad Sąjungos makrofinansinė pagalba teisiškai ir iš esmės atitiktų pagrindinius principus, tikslus ir priemones įvairiose išorės veiksmų srityse bei kitą susijusią Sąjungos politiką;
(16)
Sąjungos makrofinansine pagalba turėtų būti remiama Sąjungos išorės politika Kirgizijos Respublikos atžvilgiu. Komisijos tarnybos ir Europos išorės veiksmų tarnyba turėtų glaudžiai bendradarbiauti visą makrofinansinės pagalbos operacijos vykdymo laikotarpį, siekdamos koordinuoti Sąjungos išorės politiką ir užtikrinti jos nuoseklumą;
(17)
Sąjungos makrofinansine pagalba turėtų būti remiamas Kirgizijos Respublikos įsipareigojimas laikytis Sąjungos pripažįstamų vertybių, tokių kaip demokratija, teisinė valstybė, geras valdymas, pagarba žmogaus teisėms, darnus vystymasis ir skurdo mažinimas, bei atviros, taisyklėmis grindžiamos ir sąžiningos prekybos principų;
(18)
išankstinė Sąjungos makrofinansinės pagalbos suteikimo sąlyga turėtų būti ta, kad Kirgizijos Respublika laikytųsi veiksmingų demokratinių mechanizmų, įskaitant daugiapartinę parlamentinę sistemą ir teisinę valstybę, ir užtikrintų pagarbą žmogaus teisėms. Be to, Sąjungos makrofinansine pagalba turėtų būti siekiama didesnio viešųjų finansų valdymo sistemų veiksmingumo, skaidrumo ir atskaitomybės Kirgizijos Respublikoje. Komisija turėtų reguliariai stebėti ir sąlygos, ir tų tikslų įgyvendinimą;
(19)
siekiant užtikrinti, kad su Sąjungos makrofinansine pagalba susiję Sąjungos finansiniai interesai būtų apsaugoti veiksmingai, Kirgizijos Respublika turėtų imtis tinkamų priemonių, susijusių su sukčiavimo, korupcijos ir kitų su šia pagalba siejamų pažeidimų prevencija ir kova su jais. Be to, turėtų būti parengtos nuostatos, pagal kurias Komisija atliktų patikrinimus, o Audito Rūmai - auditą;
(20)
Sąjungos makrofinansinės pagalbos suteikimas nedaro poveikio Europos Parlamento ir Tarybos įgaliojimams;
(21)
dotacijomis teikiamos makrofinansinės pagalbos sumos ir atidėjinių sumos, reikalingos makrofinansinei pagalbai paskolomis teikti, turėtų derėti su daugiametėje finansinėje programoje numatytais biudžeto asignavimais;
(22)
Sąjungos makrofinansinę pagalbą turėtų valdyti Komisija. Siekiant užtikrinti, kad Europos Parlamentas ir Taryba galėtų stebėti, kaip įgyvendinamas šis sprendimas, Komisija turėtų juos reguliariai informuoti apie su pagalba susijusius pokyčius ir pateikti jiems atitinkamus dokumentus;
(23)
siekiant užtikrinti vienodas šio sprendimo įgyvendinimo sąlygas, Komisijai turėtų būti suteikti įgyvendinimo įgaliojimai. Tais įgaliojimais turėtų būti naudojamasi laikantis Europos Parlamento ir Tarybos reglamento (ES) Nr. 182/2011 (4);
(24)
Sąjungos makrofinansinė pagalba turėtų būti teikiama atsižvelgiant į ekonominės politikos sąlygas, kurios turi būti nustatytos susitarimo memorandume. Siekiant užtikrinti vienodas įgyvendinimo sąlygas ir veiksmingumą, Komisijai turėtų būti suteikti įgaliojimai dėl tokių sąlygų derėtis su Kirgizijos valdžios institucijomis, prižiūrint valstybių narių atstovų komitetui laikantis Reglamento (ES) Nr. 182/2011. Pagal tą reglamentą patariamoji procedūra paprastai turėtų būti taikoma visais atvejais, išskyrus tuos, kurie numatyti tame reglamente. Atsižvelgiant į pagalbos, kurios suma didesnė nei 90 mln. EUR, galimą svarbų poveikį, tikslinga, kad tą ribą viršijančioms operacijoms būtų taikoma nagrinėjimo procedūra. Atsižvelgiant į Sąjungos makrofinansinės pagalbos Kirgizijos Respublikai sumą, priimant susitarimo memorandumą ar atliekant bet kurį pagalbos sumažinimą, jos teikimo sustabdymą ar jos atšaukimą turėtų būti taikoma patariamoji procedūra;
(25)
TVF Kirgizijos Respubliką priskiria besiformuojančios ir besivystančios ekonomikos šalių kategorijai; remiantis Pasaulio banko skirstymu, Kirgizijos Respublika priklauso mažų pajamų ekonomikos šalių ir Tarptautinei plėtros asociacijos (TPA) šalių grupei; UN-OHRLLS (5) Kirgizijos Respubliką priskiria prieigos prie jūros neturinčių besivystančių šalių kategorijai; remiantis EBPO / Vystymosi pagalbos komiteto skirstymu, ji yra kitų nedideles pajamas gaunančių šalių sąraše. Todėl Kirgizijos Respublika turėtų būti laikoma besivystančia šalimi, kaip tai suprantama pagal Sutarties 208 straipsnį, ir tuo pagrindžiamas Sutarties 209 straipsnio, kaip šio sprendimo teisinio pagrindo, pasirinkimas,
PRIĖMĖ ŠĮ SPRENDIMĄ:
1 straipsnis
1. Sąjunga, siekdama padėti Kirgizijos Respublikai stabilizuoti ekonomiką ir patenkinti jos mokėjimų balanso poreikius, kaip nustatyta dabartinėje TVF programoje, suteikia Kirgizijos Respublikai maksimalią 30 mln. EUR makrofinansinę pagalbą (toliau - Sąjungos makrofinansinė pagalba). Ne daugiau kaip 15 mln. EUR iš tos maksimalios sumos teikiama paskolų forma ir ne daugiau kaip 15 mln. EUR - dotacijų forma. Sąjungos makrofinansinė pagalba teikiama Europos Parlamentui ir Tarybai patvirtinus Sąjungos atitinkamų metų biudžetą.
2. Siekiant finansuoti Sąjungos makrofinansinės pagalbos dalį, kuri yra teikiama paskolos forma, Komisijai suteikiami įgaliojimai Sąjungos vardu skolintis reikiamų lėšų kapitalo rinkose arba iš finansų įstaigų ir jas perskolinti Kirgizijos Respublikai. Paskolų grąžinimo terminas - ne ilgesnis kaip 15 metų.
3. Sąjungos makrofinansinės pagalbos mokėjimą administruoja Komisija, laikydamasi TVF ir Kirgizijos Respublikos sutarčių ar susitarimo memorandumų ir ekonomikos reformų, kurios nurodytos PBS ir 2007-2013 m. Sąjungos strategijoje dėl Vidurinės Azijos, pagrindinių principų ir tikslų. Komisija reguliariai informuoja Europos Parlamentą ir Tarybą apie pokyčius, susijusius su Sąjungos makrofinansine pagalba, įskaitant jos išmokas, ir tinkamu metu pateikia toms institucijoms atitinkamus dokumentus.
4. Sąjungos makrofinansinė pagalba teikiama dvejų metų laikotarpiui nuo pirmos 3 straipsnio 1 dalyje nurodyto susitarimo memorandumo įsigaliojimo dienos.
5. Jei Sąjungos makrofinansinės pagalbos mokėjimo laikotarpiu Kirgizijos Respublikos finansavimo poreikiai gerokai sumažėja, palyginti su pirminiais skaičiavimais, Komisija, laikydamasi 7 straipsnio 2 dalyje nurodytos patariamosios procedūros, sumažina pagalbos sumą, laikinai sustabdo arba nutraukia jos teikimą.
2 straipsnis
Išankstinė Sąjungos makrofinansinės pagalbos teikimo sąlyga yra ta, kad Kirgizijos Respublika laikytųsi veiksmingų demokratinių mechanizmų, įskaitant daugiapartinę parlamentinę sistemą ir teisinę valstybę, ir užtikrintų pagarbą žmogaus teisėms. Komisija stebi, kaip šios sąlygos laikomasi Sąjungos makrofinansinės pagalbos teikimo laikotarpiu. Šis straipsnis taikomas laikantis Tarybos sprendimo 2010/427/ES (6).
3 straipsnis
1. Laikydamasi 7 straipsnio 2 dalyje nurodytos patariamosios procedūros, Komisija susitaria su Kirgizijos valdžios institucijomis dėl Sąjungos makrofinansinei pagalbai taikytinų aiškiai apibrėžtų ekonominės politikos ir finansinių sąlygų, daugiausia dėmesio skiriant struktūrinėms reformoms ir patikimiems viešiesiems finansams, kurios turi būti išdėstytos susitarimo memorandume (toliau - susitarimo memorandumas), apimančiame tų sąlygų įgyvendinimo tvarkaraštį. Susitarimo memorandume išdėstyta ekonominė politika ir finansinės sąlygos atitinka 1 straipsnio 3 dalyje nurodytus susitarimus ir susitarimo memorandumus, įskaitant makroekonominio koregavimo ir struktūrinių reformų programas, kurias remiama TVF įgyvendina Kirgizijos Respublika.
2. Tomis sąlygomis siekiama visų pirma didinti Sąjungos makrofinansinės pagalbos, įskaitant Kirgizijos Respublikos viešųjų finansų valdymo sistemas, veiksmingumą, skaidrumą ir atskaitomybę. Planuojant politikos priemones deramai atsižvelgiama ir į pažangą, padarytą abipusio rinkos atvėrimo, taisyklėmis grindžiamos sąžiningos prekybos plėtojimo ir kitų Sąjungos išorės politikos prioritetų srityse. Komisija reguliariai stebi pažangą siekiant tų tikslų.
3. Išsamios Sąjungos makrofinansinės pagalbos finansinės sąlygos nustatomos susitarime dėl dotacijos ir susitarime dėl paskolos, dėl kurių turi susitarti Komisija ir Kirgizijos valdžios institucijos.
4. Sąjungos makrofinansinės pagalbos įgyvendinimo laikotarpiu Komisija stebi, ar su pagalba susijusios Kirgizijos Respublikos finansinės priemonės, administracinės procedūros ir vidaus bei išorės kontrolės mechanizmai yra patikimi, taip pat, ar Kirgizijos Respublika laikosi sutarto tvarkaraščio.
5. Komisija reguliariai tikrina, ar toliau laikomasi 4 straipsnio 3 dalyje nustatytų sąlygų, įskaitant be kita ko, ar Kirgizijos Respublikos ekonominė politika atitinka Sąjungos makrofinansinės pagalbos tikslus. Tai darydama Komisija glaudžiai koordinuoja veiksmus su TVF ir Pasaulio banku, o prireikus - su Europos Parlamentu ir Taryba.
4 straipsnis
1. Laikydamasi 3 dalyje nustatytų sąlygų, Komisija Sąjungos makrofinansinę pagalbą suteikia dviem dalimis - kiekvieną dalį sudaro paskola ir dotacija. Kiekvienos išmokos dydis nustatomas susitarimo memorandume.
2. Sąjungos makrofinansinės pagalbos, teikiamos paskolų forma, sumos prireikus nustatomos laikantis Tarybos reglamento (EB, Euratomas) Nr. 480/2009 (7).
3. Komisija priima sprendimą dėl išmokų mokėjimo atsižvelgdama į tai, ar įvykdytos visos šios sąlygos:
a)
2 straipsnyje išdėstyta išankstinė sąlyga;
b)
toliau sėkmingai tęsiamas politikos programos, kuri apima griežtas koregavimo ir struktūrinių reformų priemones, įgyvendinimas, kartu laikantis TVF atsargumo principu neparemto susitarimo dėl kredito suteikimo, ir
c)
susitarimo memorandume sutartų ekonominės politikos sąlygų vykdymas laikantis konkretaus tvarkaraščio.
Antroji dalis išmokama ne anksčiau kaip praėjus trims mėnesiams po pirmosios dalies išmokėjimo.
4. Jei 3 dalyje nurodytos sąlygos neįvykdytos, Komisija laikinai sustabdo arba atšaukia Sąjungos makrofinansinės pagalbos išmokėjimą. Tokiais atvejais Komisija informuoja Europos Parlamentą ir Tarybą apie to sustabdymo ar atšaukimo priežastis.
5. Sąjungos makrofinansinė pagalba mokama Kirgizijos Respublikos nacionaliniam bankui. Remiantis nuostatomis, dėl kurių turi būti susitarta susitarimo memorandume, įskaitant likutinių biudžeto finansavimo poreikių patvirtinimą, Sąjungos lėšos gali būti pervestos į Kirgizijos Respublikos iždą, kuris yra galutinis pagalbos gavėjas.
5 straipsnis
1. Su Sąjungos makrofinansinės pagalbos dalimi, kuri yra teikiama paskolos forma, susijusios skolinimosi ir skolinimo operacijos atliekamos eurais, taikant tą pačią lėšų įskaitymo dieną, ir dėl tų operacijų Sąjungai nereikia spręsti su terminų pasikeitimu susijusių klausimų ir ji nepatiria jokios valiutų keitimo kurso rizikos ar kokios nors kitos komercinės rizikos.
2. Esant palankioms aplinkybėms ir jei Kirgizijos Respublika to prašo, Komisija gali imtis būtinų priemonių, siekdama užtikrinti, kad paskolos terminai ir sąlygos būtų papildyti išankstinio grąžinimo sąlyga, atitinkančia atitinkamą skolinimosi operacijų terminų ir sąlygų nuostatą.
3. Esant palankioms aplinkybėms sumažinti paskolos palūkanų normą ir jei Kirgizijos Respublika to prašo, Komisija gali nuspręsti refinansuoti visą ar dalį jos pradinio skolinimosi arba gali restruktūrizuoti atitinkamas finansines sąlygas. Refinansavimo arba restruktūrizavimo operacijos atliekamos laikantis 1 ir 4 dalyse nustatytų sąlygų, ir dėl jų neturi būti pratęstas susijusio skolinimosi grąžinimo terminas arba padidėti refinansavimo arba restruktūrizavimo operacijos dieną likusi mokėtino kapitalo suma.
4. Visas Sąjungos išlaidas, susijusias su skolinimosi ir skolinimo operacijomis pagal šį sprendimą, padengia Kirgizijos Respublika.
5. Komisija informuoja Europos Parlamentą ir Tarybą apie 2 ir 3 dalyse nurodytų operacijų pokyčius.
6 straipsnis
1. Sąjungos makrofinansinė pagalba įgyvendinama laikantis Europos Parlamento ir Tarybos reglamento (ES, Euratomas) Nr. 966/2012 (8) ir Komisijos deleguotojo reglamento (ES) Nr. 1268/2012 (9).
2. Įgyvendinant Sąjungos makrofinansinę pagalbą taikomas tiesioginis valdymas.
3. Susitarimo memorandume, susitarime dėl paskolos ir susitarime dėl dotacijos, dėl kurių turi būti susitarta su Kirgizijos valdžios institucijomis, pateikiamos nuostatos, kuriomis:
a)
užtikrinama, kad Kirgizijos Respublika reguliariai tikrintų, ar tinkamai panaudotas iš Sąjungos biudžeto suteiktas finansavimas, imtųsi atitinkamų pažeidimų ir sukčiavimo prevencijos priemonių ir prireikus imtųsi teisinių veiksmų neteisėtai pasisavintoms lėšoms, suteiktoms pagal šį sprendimą, išieškoti;
b)
užtikrinama Sąjungos finansinių interesų apsauga, visų pirma numatant konkrečias priemones, skirtas sukčiavimo, korupcijos ir kitų pažeidimų, darančių poveikį Sąjungos makrofinansinei pagalbai, prevencijai ir kovai su jais, pagal Tarybos reglamentą (EB, Euratomas) Nr. 2988/95 (10), Tarybos reglamentą (Euratomas, EB) Nr. 2185/96 (11) ir Europos Parlamento ir Tarybos reglamentą (ES, Euratomas) Nr. 883/2013 (12);
c)
Komisijai, įskaitant Europos kovos su sukčiavimu tarnybą, arba jos atstovams aiškiai suteikiami įgaliojami atlikti patikrinimus, įskaitant patikrinimus ir inspektavimus vietoje;
d)
Komisijai ir Audito Rūmams aiškiai suteikiami įgaliojimai Sąjungos makrofinansinės pagalbos teikimo laikotarpiu ir jam pasibaigus atlikti auditus, įskaitant dokumentų auditus ir auditus vietoje, pavyzdžiui, veiklos vertinimus;
e)
užtikrinama, kad nustačius, jog Sąjungos makrofinansinės pagalbos pagal šį sprendimą valdymo atžvilgiu Kirgizijos Respublika sukčiavo, ėmėsi korupcinių veiksmų arba bet kokios kitos neteisėtos veiklos, darančios neigiamą poveikį Sąjungos finansiniams interesams, Sąjunga turi teisę susigrąžinti visą dotaciją ir (arba) anksčiau laiko susigrąžinti paskolą.
4. Sąjungos makrofinansinės pagalbos įgyvendinimo laikotarpiu Komisija atlieka veiklos vertinimus ir taip stebi, ar su tokia pagalba susijusios Kirgizijos Respublikos finansinės priemonės, administracinės procedūros ir vidaus bei išorės kontrolės mechanizmai yra patikimi.
7 straipsnis
1. Komisijai padeda komitetas. Tas komitetas - tai komitetas, kaip nustatyta Reglamente (ES) Nr. 182/2011.
2. Kai daroma nuoroda į šią dalį, taikomas Reglamento (ES) Nr. 182/2011 4 straipsnis.
8 straipsnis
1. Ne vėliau kaip kiekvienų metų birželio 30 d. Komisija Europos Parlamentui ir Tarybai pateikia šio sprendimo įgyvendinimo praėjusiais metais ataskaitą, įskaitant to įgyvendinimo vertinimą. Ataskaitoje:
a)
išnagrinėjama pažanga, padaryta įgyvendinant Sąjungos makrofinansinę pagalbą;
b)
įvertinama Kirgizijos Respublikos ekonominė padėtis ir perspektyvos, taip pat pažanga, padaryta įgyvendinant 3 straipsnio 1 dalyje nurodytas politikos priemones;
c)
nurodomas susitarimo memorandume nustatytų ekonominės politikos sąlygų, Kirgizijos Respublikos einamųjų ekonominių ir fiskalinių rezultatų ir Komisijos sprendimų mokėti Sąjungos makrofinansinės pagalbos išmokas ryšys.
2. Ne vėliau kaip per dvejus metus nuo 1 straipsnio 4 dalyje nurodyto pagalbos teikimo laikotarpio pabaigos Komisija Europos Parlamentui ir Tarybai pateikia ex post įvertinimo ataskaitą, kurioje įvertinami suteiktos Sąjungos makrofinansinės pagalbos rezultatai ir veiksmingumas bei mastas, kokiu ja buvo prisidėta prie pagalbos tikslų.
9 straipsnis
Šis sprendimas įsigalioja trečią dieną po jo paskelbimo Europos Sąjungos oficialiajame leidinyje.
Priimta Strasbūre 2013 m. spalio 22 d.