ROZHODNUTÍ RADY
ze dne 22. ledna 2013,
kterým se povoluje posílená spolupráce v oblasti daně z finančních transakcí
(2013/52/EU)
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 329 odst. 1 této smlouvy,
s ohledem na žádosti podané Belgickým královstvím, Spolkovou republikou Německo, Estonskou republikou, Řeckou republikou, Španělským královstvím, Francouzskou republikou, Italskou republikou, Rakouskou republikou, Portugalskou republikou, Republikou Slovinsko a Slovenskou republikou,
s ohledem na návrh Evropské komise,
s ohledem na souhlas Evropského parlamentu,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Podle čl. 3 odst. 3 Smlouvy o Evropské unii vytváří Unie vnitřní trh.
(2)
Podle článku 113 Smlouvy o fungování Evropské unie přijme Rada ustanovení k harmonizaci právních předpisů týkajících se daní z obratu, spotřebních daní a jiných nepřímých daní v rozsahu, v jakém je tato harmonizace nezbytná pro vytvoření a fungování vnitřního trhu a zabránění narušení hospodářské soutěže.
(3)
V roce 2011 vzala Komise na vědomí diskusi, která probíhala na všech úrovních, o dalším zdanění finančního sektoru. Tato diskuse pramení z přání, aby se finanční sektor spravedlivě a podstatně podílel na nákladech krize a aby byl do budoucna zdaněn spravedlivě ve srovnání s ostatními sektory, aby byly finanční instituce demotivovány od nadměrně rizikových činností, aby se doplnila regulační opatření zaměřená na předcházení budoucím krizím a aby se vytvořily dodatečné příjmy pro veřejné rozpočty nebo pro účely zvláštních politik.
(4)
V tomto kontextu přijala Komise dne 28. září 2011 návrh směrnice Rady o společném systému daně z finančních transakcí a změně směrnice 2008/7/ES (1). Hlavním cílem uvedeného návrhu bylo zajistit řádné fungování vnitřního trhu a zabránit narušení hospodářské soutěže.
(5)
Na zasedání Rady dne 22. června 2012 se ukázalo, že společný systém daně z finančních transakcí, jak jej navrhla Komise, nemá jednomyslnou podporu. Evropská rada dospěla dne 29. června 2012 k závěru, že navrženou směrnici Rada v přiměřené lhůtě nepřijme. Na zasedání Rady dne 10. července 2012 bylo konstatováno, že i nadále přetrvávají zásadní názorové rozdíly, pokud jde o potřebu vytvořit společný systém daně z finančních transakcí na úrovni Unie, a potvrdilo se, že zásada harmonizovaného zdanění finančních transakcí si v Radě v dohledné budoucnosti nezíská jednomyslnou podporu.
(6)
Za těchto okolností zaslalo jedenáct členských států, jmenovitě Belgie, Německo, Estonsko, Řecko, Španělsko, Francie, Itálie, Rakousko, Portugalsko, Slovinsko a Slovensko, Komisi dopisy, došlé mezi 28. zářím a 23. říjnem 2012, s žádostmi, v nichž uvedly, že hodlají mezi sebou navázat posílenou spolupráci v oblasti daně z finančních transakcí. Tyto členské státy požádaly, aby oblast působnosti a cíle posílené spolupráce vycházely z návrhu směrnice, který Komise předložila dne 28. září 2011. Kromě toho byla zejména zdůrazněna nutnost zabránit vyhýbání se daňovým povinnostem, narušení trhu a převodům do oblastí s jiným právním řádem.
(7)
Posílená spolupráce by měla stanovit potřebný právní rámec pro zavedení společného systému daně z finančních transakcí v zúčastněných členských státech a zajistit, aby tato daň byla v základních rysech harmonizována. Mělo by se tak co nejvíce zamezit pobídkám pro daňovou arbitráž, narušení alokace mezi finančními trhy, možnostem dvojího zdanění či nezdanění a také vyhýbání se daňovým povinnostem.
(8)
Podmínky stanovené v článku 20 Smlouvy o Evropské unii a v článcích 326 a 329 Smlouvy o fungování Evropské unie jsou splněny.
(9)
Na zasedání Rady dne 29. června 2012 bylo konstatováno a dne 10. července 2012 potvrzeno, že cíle přijmout společný systém daně z finančních transakcí nemůže Unie jako celek v přiměřené lhůtě dosáhnout. Je tak splněn požadavek stanovený v čl. 20 odst. 2 Smlouvy o Evropské unii, podle kterého lze posílenou spolupráci navázat až jako poslední prostředek.
(10)
Věcná oblast, v níž by se posílená spolupráce uskutečnila, totiž zavedení společného systému daně z finančních transakcí v rámci Unie, je oblast uvedená v článku 113 Smlouvy o fungování Evropské unie, a tedy ve Smlouvách.
(11)
Cílem posílené spolupráce v oblasti zavedení společného systému daně z finančních transakcí je zajistit řádné fungování vnitřního trhu. Díky spolupráci tohoto rozsahu nedochází k souběžnému uplatňování odlišných systémů v jednotlivých státech, a tedy k nežádoucí roztříštěnosti trhu, ani k problémům z toho plynoucím, tedy k narušení hospodářské soutěže, odklonu obchodu mezi produkty, hospodářskými subjekty i geografickými oblastmi, a k pobídkám pro hospodářské subjekty, aby se zdanění vyhnuly prostřednictvím operací s nízkou hospodářskou hodnotou. Tyto otázky jsou v předmětné oblasti zvláště důležité, neboť ta se vyznačuje vysoce mobilní daňovou základnou. Zamýšlená spolupráce tak v souladu s čl. 20 odst. 1 Smlouvy o Evropské unii podporuje cíle Unie, chrání její zájmy a posiluje její proces integrace.
(12)
Zavedení společného harmonizovaného systému daně z finančních transakcí nepatří mezi oblasti výlučné pravomoci Unie uvedené v čl. 3 odst. 1 Smlouvy o fungování Evropské unie. Jelikož tento systém v souladu s článkem 113 Smlouvy o fungování Evropské unie slouží fungování vnitřního trhu, patří mezi sdílené pravomoci Unie ve smyslu článku 4 Smlouvy o fungování Evropské unie, a nachází se tedy v rámci nevýlučných pravomocí Unie.
(13)
Posílená spolupráce v této oblasti je v souladu se Smlouvami a právem Unie, jak vyžaduje čl. 326 první pododstavec Smlouvy o fungování Evropské unie. V souladu s čl. 326 druhým pododstavcem uvedené smlouvy nebude tato spolupráce narušovat vnitřní trh ani hospodářskou, sociální a územní soudržnost a nebude vytvářet překážku ani diskriminaci v obchodu mezi členskými státy, ani mezi nimi vyvolávat narušení hospodářské soutěže.
(14)
Posílená spolupráce v dané oblasti zachovává pravomoci, práva a povinnosti nezúčastněných členských států, jak vyžaduje článek 327 Smlouvy o fungování Evropské unie. Uvedený systém by nezúčastněným členským státům nijak nebránil, aby zachovaly nebo zavedly daň z finančních transakcí na základě neharmonizovaných vnitrostátních předpisů. Společný systém daně z finančních transakcí by přisuzoval práva na zdanění zúčastněným členským státům pouze na základě vhodných hraničních určovatelů.
(15)
S výhradou dodržení všech podmínek účasti stanovených v tomto rozhodnutí je posílená spolupráce v oblasti uvedené v tomto rozhodnutí kdykoli otevřena všem členským státům, které projeví ochotu dodržovat akty již přijaté v jejím rámci, jak stanoví článek 328 Smlouvy o fungování Evropské unie,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Belgickému království, Spolkové republice Německo, Estonské republice, Řecké republice, Španělskému království, Francouzské republice, Italské republice, Rakouské republice, Portugalské republice, Republice Slovinsko a Slovenské republice se povoluje navázat mezi sebou posílenou spolupráci v oblasti zavedení společného systému daně z finančních transakcí při použití příslušných ustanovení Smluv.
Článek 2
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost dnem přijetí.
V Bruselu dne 22. ledna 2013.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 22ας Ιανουαρίου 2013
περί ενισχυμένης συνεργασίας στη φορολόγηση των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών
(2013/52/ΕΕ)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 329 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη τα αιτήματα του Βασιλείου του Βελγίου, της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, της Ελληνικής Δημοκρατίας, του Βασιλείου της Ισπανίας, της Γαλλικής Δημοκρατίας, της Ιταλικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Αυστρίας, της Πορτογαλικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Σλοβενίας και της Σλοβακικής Δημοκρατίας,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Έχοντας υπόψη τη συγκατάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ένωση εγκαθιδρύει εσωτερική αγορά.
(2)
Σύμφωνα με το άρθρο 113 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), το Συμβούλιο εκδίδει διατάξεις για την εναρμόνιση των νομοθεσιών περί των φόρων κύκλου εργασιών, των ειδικών φόρων κατανάλωσης και των λοιπών έμμεσων φόρων, στον βαθμό που η εναρμόνιση αυτή είναι αναγκαία για να εξασφαλισθεί η εγκαθίδρυση και η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και να αποφευχθούν οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού.
(3)
Το 2011 η Επιτροπή διαπίστωσε ότι διεξάγονταν συζητήσεις σε όλα τα επίπεδα σχετικά με την πρόσθετη φορολόγηση του χρηματοπιστωτικού τομέα. Οι συζητήσεις αυτές πηγάζουν από την επιθυμία να διασφαλιστεί ότι ο χρηματοπιστωτικός τομέας θα συνεισφέρει κατά τρόπο ανάλογο και ουσιαστικό στην κάλυψη του κόστους της κρίσης και ότι θα φορολογείται με δίκαιο τρόπο σε σχέση με άλλους τομείς στο μέλλον, καθώς και από την επιθυμία να καταργηθούν τα κίνητρα για τις υπερβολικά ριψοκίνδυνες δραστηριότητες των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, να συμπληρωθούν τα κανονιστικά μέτρα τα οποία στοχεύουν στην αποφυγή μελλοντικών κρίσεων και να δημιουργηθούν πρόσθετα έσοδα για τους γενικούς προϋπολογισμούς ή για τους στόχους συγκεκριμένων πολιτικών.
(4)
Υπό το πρίσμα αυτό, η Επιτροπή ενέκρινε στις 28 Σεπτεμβρίου 2011 πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για ένα κοινό σύστημα φορολόγησης των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών και για την τροποποίηση της οδηγίας 2008/7/ΕΚ (1). Βασικός στόχος αυτής της πρότασης ήταν να διασφαλιστεί η ορθή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και η αποφυγή στρεβλώσεων του ανταγωνισμού.
(5)
Κατά τη σύνοδο του Συμβουλίου της 22ας Ιουνίου 2012 διαπιστώθηκε ότι το κοινό σύστημα φορολόγησης των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών (ΦΧΣ), όπως προτάθηκε από την Επιτροπή, δεν έτυχε ομόφωνης στήριξης. Στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 2012, εξάλλου, αναφέρεται ότι η προτεινόμενη οδηγία δεν θα εγκριθεί από το Συμβούλιο εντός εύλογου χρονικού διαστήματος. Κατά τη σύνοδο του Συμβουλίου της 10ης Ιουλίου 2012 επισημάνθηκαν οι υφιστάμενες και βασικές διαφορές απόψεων όσον αφορά την ανάγκη καθιέρωσης ενός κοινού συστήματος ΦΧΣ σε επίπεδο ΕΕ και επιβεβαιώθηκε ότι η αρχή της εναρμονισμένης φορολόγησης των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών δεν θα τύχει ομόφωνης στήριξης στο πλαίσιο του Συμβουλίου στο άμεσο μέλλον.
(6)
Υπό αυτές τις συνθήκες, έντεκα κράτη μέλη, και συγκεκριμένα το Βέλγιο, η Γερμανία, η Εσθονία, η Ελλάδα, η Ισπανία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Αυστρία, η Πορτογαλία, η Σλοβενία και η Σλοβακία, υπέβαλαν αντίστοιχα αιτήματα στην Επιτροπή με επιστολές που παρελήφθησαν μεταξύ της 28ης Σεπτεμβρίου και της 23ης Οκτωβρίου 2012, στις οποίες διατύπωναν την επιθυμία τους να εγκαθιδρύσουν ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ τους στον τομέα του ΦΧΣ. Τα εν λόγω κράτη μέλη ζήτησαν να βασίζεται το εύρος και οι στόχοι της ενισχυμένης συνεργασίας στην πρόταση οδηγίας που υπέβαλε η Επιτροπή. Αναφέρθηκαν επίσης ιδιαιτέρως και στην ανάγκη αποτροπής των πράξεων φοροδιαφυγής, των στρεβλώσεων και της επιλογής άλλης δικαιοδοσίας.
(7)
Η ενισχυμένη συνεργασία θα πρέπει να παράσχει το απαιτούμενο θεσμικό πλαίσιο για τη θέσπιση κοινού συστήματος ΦΧΣ στα συμμετέχοντα κράτη μέλη και να διασφαλίσει ότι εναρμονίζονται τα βασικά στοιχεία του φόρου. Θα πρέπει επίσης με τον τρόπο αυτό να αποφευχθούν στο μέτρο του δυνατού η παροχή κινήτρων για την επιλογή ευνοϊκότερου φορολογικού καθεστώτος και οι στρεβλώσεις μεταξύ των χρηματοπιστωτικών αγορών καθώς και οι δυνατότητες διπλής φορολόγησης ή μη φορολόγησης, καθώς και οι πράξεις φοροδιαφυγής.
(8)
Πληρούνται συνεπώς οι προϋποθέσεις που ορίζονται στο άρθρο 20 της ΣΕΕ και στα άρθρα 326 και 329 της ΣΛΕΕ.
(9)
Κατά τη σύνοδο του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 2012 διαπιστώθηκε και ακολούθως επιβεβαιώθηκε στις 10 Ιουλίου 2012 ότι ο στόχος της έγκρισης ενός κοινού συστήματος ΦΧΣ δεν μπορεί να επιτευχθεί εντός εύλογου χρονικού διαστήματος από την Ένωση στο σύνολό της. Κατά συνέπεια, πληρούται ο όρος που προβλέπει το άρθρο 20 παράγραφος 2 της ΣΕΕ ότι η ενισχυμένη συνεργασία μπορεί να εγκριθεί μόνο ως έσχατη λύση.
(10)
Το καθ’ ύλην πεδίο εφαρμογής εντός του οποίου θα μπορούσε να λάβει χώρα η ενισχυμένη συνεργασία, ήτοι η θέσπιση κοινού συστήματος ΦΧΣ εντός της Ένωσης, αποτελεί πεδίο που καλύπτεται από το άρθρο 113 της ΣΛΕΕ και κατά συνέπεια από τις Συνθήκες.
(11)
Η ενισχυμένη συνεργασία για τη θέσπιση κοινού συστήματος ΦΧΣ έχει ως στόχο να διασφαλίσει την ορθή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας, αποφεύγεται η συνύπαρξη διαφορετικών εθνικών καθεστώτων και κατά συνέπεια ο περιττός κατακερματισμός της αγοράς και τα επακόλουθα προβλήματα υπό τη μορφή στρεβλώσεων του ανταγωνισμού, εκτροπών του εμπορίου μεταξύ προϊόντων, φορέων και γεωγραφικών περιοχών καθώς και κινήτρων για τις επιχειρήσεις να αποφεύγουν τη φορολόγηση μέσω δραστηριοτήτων μικρής οικονομικής αξίας. Τα θέματα αυτά έχουν ιδιαίτερη σημασία στον σχετικό τομέα, ο οποίος χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερα κινητές φορολογικές βάσεις. Συνεπώς, διευκολύνει την πραγμάτωση των στόχων της Ένωσης, προστατεύει τα συμφέροντά της και ενισχύει τη διαδικασία ολοκλήρωσής της σύμφωνα με το άρθρο 20 παράγραφος 1 της ΣΕΕ.
(12)
Η θέσπιση κοινού εναρμονισμένου συστήματος ΦΧΣ δεν περιλαμβάνεται στον κατάλογο των αποκλειστικών αρμοδιοτήτων της Ένωσης που ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ. Δεδομένου ότι εξυπηρετεί τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς σύμφωνα με το άρθρο 113 της ΣΛΕΕ, εμπίπτει στις συντρέχουσες αρμοδιότητες της Ένωσης κατά την έννοια του άρθρου 4 της ΣΛΕΕ και κατά συνέπεια εμπίπτει στις μη αποκλειστικές αρμοδιότητες της Ένωσης.
(13)
Η ενισχυμένη συνεργασία στον σχετικό τομέα σέβεται τις Συνθήκες και το δίκαιο της Ένωσης σύμφωνα με το άρθρο 326 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ. Σύμφωνα με το άρθρο 326 δεύτερη παράγραφος της ΣΛΕΕ, οι εν λόγω συνεργασίες δεν θίγουν την εσωτερική αγορά ούτε την οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή· δεν συνιστούν διάκριση ή φραγμό στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών ούτε προκαλούν στρεβλώσεις του ανταγωνισμού μεταξύ τους.
(14)
Η ενισχυμένη συνεργασία στον εν λόγω τομέα σέβεται τις αρμοδιότητες, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των κρατών μελών που δεν συμμετέχουν σε αυτές σύμφωνα με το άρθρο 327 της ΣΛΕΕ. Ένα τέτοιο σύστημα δεν θα επηρέαζε τη δυνατότητα των μη συμμετεχόντων κρατών να διατηρήσουν ή να καθιερώσουν ΦΧΣ βάσει μη εναρμονισμένων εθνικών κανόνων. Το κοινό σύστημα ΦΧΣ θα παρέχει δικαιώματα φορολόγησης στα συμμετέχοντα κράτη μέλη μόνο βάσει κατάλληλων συνδετικών στοιχείων.
(15)
Με την επιφύλαξη των ενδεχόμενων προϋποθέσεων συμμετοχής που ορίζονται στην παρούσα απόφαση, η ενισχυμένη συνεργασία στον συγκεκριμένο τομέα είναι ανοικτή ανά πάσα στιγμή σε όλα τα κράτη μέλη που επιθυμούν να τηρήσουν τις πράξεις οι οποίες έχουν ήδη θεσπιστεί στο πλαίσιο αυτό σύμφωνα με το άρθρο 328 της ΣΛΕΕ,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Το Βασίλειο του Βελγίου, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, η Δημοκρατία της Εσθονίας, η Ελληνική Δημοκρατία, το Βασίλειο της Ισπανίας, η Γαλλική Δημοκρατία, η Ιταλική Δημοκρατία, η Δημοκρατία της Αυστρίας, η Πορτογαλική Δημοκρατία, η Δημοκρατία της Σλοβενίας και η Σλοβακική Δημοκρατία εξουσιοδοτούνται να καθιερώσουν ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ τους στον τομέα της θέσπισης κοινού συστήματος φορολόγησης των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών, εφαρμόζοντας τις σχετικές διατάξεις των Συνθηκών.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημέρα της έκδοσής της.
Βρυξέλλες, 22 Ιανουαρίου 2013.