NAŘÍZENÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY (EU) č. 516/2014
ze dne 16. dubna 2014,
kterým se zřizuje Azylový, migrační a integrační fond, mění rozhodnutí Rady 2008/381/ES a zrušují rozhodnutí Evropského parlamentu a Rady č. 573/2007/ES a č. 575/2007/ES a rozhodnutí Rady 2007/435/ES
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 78 odst. 2 a čl. 79 odst. 2 a 4 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Evropského hospodářského a sociálního výboru (1),
s ohledem na stanovisko Výboru regionů (2),
v souladu s řádným legislativním postupem (3),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Cíl Unie, který spočívá ve vytvoření prostoru svobody, bezpečnosti a práva, by mělo být mimo jiné dosaženo prostřednictvím společných rámcových opatření azylové a přistěhovalecké politiky založené na solidaritě mezi členskými státy a spravedlivé vůči třetím zemím a jejich státním příslušníkům. Evropská rada dne 2. prosince 2009 uznala, že je v zájmu podpory vývoje politiky v oblasti azylu a migrace zapotřebí v rámci Unie zvýšit pružnost a soudržnost finančních zdrojů, a to jak z hlediska rozsahu, tak z hlediska použitelnosti.
(2)
S cílem přispět k rozvoji společné azylové a přistěhovalecké politiky Unie a k posílení prostoru svobody, bezpečnosti a práva s ohledem na uplatňování zásad solidarity a sdílené odpovědnosti mezi členskými státy, jakož i zásady spolupráce se třetími zeměmi by se měl tímto nařízením zřídit Azylový, migrační a integrační fond (dále jen „fond“).
(3)
Fond by měl odrážet potřebu zvýšené flexibility a zjednodušení při respektování požadavků ohledně předvídatelnosti a při zajištění spravedlivého a transparentního rozdělování zdrojů za účelem splnění obecných a specifických cílů stanovených v tomto nařízení.
(4)
Účinnost opatření a kvalita výdajů jsou hlavními zásadami při provádění fondu. Fond by měl být rovněž prováděn co nejefektivnějším a uživatelsky nejvstřícnějším způsobem.
(5)
Nová struktura o dvou pilířích by měla přispět ke zjednodušení, racionalizaci, konsolidaci a transparentnosti financování v oblasti vnitřních věcí. Mělo by se usilovat o součinnost, soudržnost a doplňkovost mezi různými fondy a programy, a to i s ohledem na přidělování finančních prostředků na společné cíle. Mělo by se však vyloučit jakékoli překrývání mezi různými nástroji financování.
(6)
Fond by měl vytvořit pružný rámec, který by členským státům umožňoval přijímat finanční prostředky v rámci jejich národních programů na podporu oblastí politik spadajících do působnosti tohoto fondu, a to podle konkrétní situace a potřeb a s ohledem na obecné i specifické cíle fondu, u nichž by byla finanční podpora vyhodnocena jako nejúčinnější a nejvhodnější.
(7)
Fond by měl být vyjádřením solidarity formou finanční pomoci členským státům. Měl by posílit účinné řízení migračních toků do Unie v oblastech s maximální přidanou hodnotou Unie, zejména sdílením odpovědnosti mezi členskými státy, sdílením odpovědnosti se třetími zeměmi a posílením spolupráce s nimi.
(8)
Za účelem přispění k dosažení obecného cíle fondu členské státy zajistí, aby jejich národní programy zahrnovaly akce zaměřené na specifické cíle tohoto nařízení a aby přidělování zdrojů cílům zajišťovalo, že tyto mohou být splněny. V mimořádném případě, kdy si určitý členský stát přeje odchýlit se od minimálních procentních podílů stanovených v tomto nařízení by měl dotyčný členský stát předložit podrobné odůvodnění v rámci svého národního programu.
(9)
V zájmu zajištění jednotné a vysoce kvalitní azylové politiky, jakož i v zájmu uplatňování vyšších standardů mezinárodní ochrany by měl fond přispívat k účinnému fungování společného evropského azylového systému, který zahrnuje opatření týkající se politiky, právních předpisů a budování kapacit ve spolupráci s jinými členskými státy, agenturami Unie a se třetími zeměmi.
(10)
Je vhodné podporovat a zvyšovat úsilí členských států o plné a řádné provádění acquis Unie v oblasti azylu, a to zejména s cílem poskytnout odpovídající podmínky přijímání vysídleným osobám, žadatelům o mezinárodní ochranu a osobám požívajícím mezinárodní ochrany a s cílem zajistit správné určení jejich postavení v souladu se směrnicí Evropského parlamentu a Rady 2011/95/EU (4), uplatňovat spravedlivé a účinné azylové řízení a prosazovat osvědčené postupy v oblasti azylu, tak aby byla chráněna práva osob, jež žádají o mezinárodní ochranu, a aby azylové systémy členských států mohly účinně fungovat.
(11)
Fond by měl poskytnout přiměřenou podporu společnému úsilí členských států při určování, sdílení a prosazování osvědčených postupů a při vytváření účinných struktur spolupráce s cílem zvýšit kvalitu rozhodování v rámci společného evropského azylového systému.
(12)
Fond by měl doplnit a podpořit činnost Evropského podpůrného úřadu pro otázky azylu, jenž byl zřízen nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 439/2010 (5) s cílem koordinovat praktickou spolupráci mezi členskými státy v oblasti azylu, poskytovat podporu členským státům, jejichž azylové systémy jsou vystaveny mimořádnému tlaku, a přispět k provádění společného evropského azylového systému. Komise může využít možnost poskytnutou nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (6) svěřit Evropskému podpůrnému úřadu pro otázky azylu provádění specifických úkolů a ad hoc úkolů, jako je koordinace akcí členských států souvisejících se znovuusídlením v souladu s nařízením (EU) č. 439/2010.
(13)
Fond by měl podporovat úsilí Unie a členských států spojené se zvyšováním kapacity členských států rozvíjet, monitorovat a hodnotit jejich azylové politiky s ohledem na jejich závazky vyplývající ze stávajících právních předpisů Unie.
(14)
Fond by měl podporovat členské státy v jejich úsilí poskytnout uprchlíkům a vysídleným osobám, které jsou Úřadem vysokého komisaře OSN pro uprchlíky (UNHCR) označeny za způsobilé ke znovuusídlení, mezinárodní ochranu a trvalé řešení na vlastním území, jako je například posouzení potřeb souvisejících se znovuusídlením a přesun příslušných osob na vlastní území s tím, že jim zaručí bezpečné právní postavení a podpoří jejich účinnou integraci.
(15)
Fond by měl poskytovat podporu novým postojům týkajícím se přístupu k azylovým řízením bezpečnějším způsobem, zejména zaměřením se na hlavní země tranzitu, jako jsou programy ochrany zacílené na specifické skupiny či určité postupy pro posuzování žádostí o azyl.
(16)
Fond se vyznačuje tím, že by měl mít možnost podporovat dobrovolné operace s rozdělením zátěže dohodnuté mezi členskými státy a spočívající v přesunu žadatelů o mezinárodní ochranu a osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého.
(17)
Partnerství a spolupráce se třetími zeměmi na zajištění odpovídajícího řízení přílivu žadatelů o azyl či jiný druh mezinárodní ochrany představují základní prvky azylové politiky Unie. V zájmu zajištění co nejrychlejšího přístupu k mezinárodní ochraně a trvalých řešení, mimo jiné v rámci regionálních programů ochrany, by měl fond zahrnovat silnou unijní složku věnovanou znovuusídlení.
(18)
V zájmu zlepšení a posílení procesu integrace do evropských společností by měl fond usnadňovat legální migraci do Unie v souladu s hospodářskými a sociálními potřebami členských států a zajišťovat přípravu procesu integrace již v zemi původu státních příslušníků třetích zemí, kteří přicházejí do Unie.
(19)
Při podpoře ucelených strategií konkrétně zaměřených na podporu integrace státních příslušníků třetích zemí na celostátní, případně místní nebo regionální úrovni by měl fond v zájmu účinnosti a dosažení co největší přidané hodnoty postupovat cílenějším způsobem. Tyto strategie by měly být prováděny především místními či regionálními orgány a nestátními subjekty, přičemž by neměly být vyloučeny orgány s celostátní působností, zejména pokud by tak vyžadovala konkrétní správní organizace daného členského státu nebo pokud by byly v daném státě akce v oblasti integrace prováděny ve sdílené pravomoci ústředních a decentralizovaných správních orgánů. Provádějící organizace by z řady dostupných opatření měly vybrat ta, která jsou nejvhodnější s ohledem na jejich konkrétní situaci.
(20)
Provádění fondu by mělo být v souladu se společnými základními principy Unie v oblasti integrace, které jsou uvedeny ve Společném programu pro integraci.
(21)
Oblast působnosti integračních opatření by v zájmu zajištění komplexního přístupu k integraci měla rovněž zahrnovat osoby požívající mezinárodní ochrany, přičemž je třeba zohlednit specifické rysy těchto cílových skupin. Pokud jsou integrační opatření kombinována s opatřeními při přijetí, měly by akce případně zahrnovat i žadatele o mezinárodní ochranu.
(22)
Pro zajištění soudržné reakce Unie na integraci státních příslušníků třetích zemí by akce financované z fondu měly být specifické ve vztahu k akcím financovaným v rámci Evropského sociálního fondu, s kterými by se měly vzájemně doplňovat. V této souvislosti by se mělo od orgánů členských států odpovědných za provádění tohoto fondu vyžadovat, aby zřídily mechanismy spolupráce a koordinace s orgány, které členské státy pověřily řízením intervencí Evropského sociálního fondu.
(23)
Z praktických důvodů se mohou některé akce týkat skupiny lidí, na niž se lze účinněji obrátit jako na celek bez rozlišování mezi jejími členy. Bylo by proto vhodné stanovit, aby měly členské státy, které si to přejí, možnost stanovit v jejich národních programech, že opatření pro integraci mohou zahrnovat nejbližší příbuzné státních příslušníků třetích zemí, je-li to nezbytné pro účinné provádění takových akcí. Za „nejbližší příbuzné“ by měli být považováni manželé(manželky)/partneři(partnerky), jakož i jakákoli osoba s přímými rodinnými vazbami v sestupné či vzestupné linii na státního příslušníka třetí země, na nějž jsou dané integrační akce zaměřeny, která by jinak nebyla do oblasti působnosti fondu zahrnuta.
(24)
Fond by měl podporovat členské státy při zavádění strategií zaměřených na organizování legální migrace, posílit jejich celkovou schopnost rozvíjet, zavádět, monitorovat a hodnotit veškeré strategie a politiky týkající se přistěhovalectví a integrace, jakož i politiky a opatření zaměřená na státní příslušníky třetích zemí, a to včetně právních nástrojů Unie. Měl by také podporovat výměnu informací a osvědčených postupů a spolupráci mezi různými správními útvary i s dalšími členskými státy.
(25)
Unie by měla pokračovat v provádění partnerství v oblasti mobility a rozšiřovat jejich využití coby hlavního strategického, komplexního a dlouhodobého rámce spolupráce se třetími zeměmi v oblasti řízení migrace. Z fondu by se měly podporovat činnosti v rámci partnerství v oblasti mobility, jež jsou prováděny buď na území Unie, nebo ve třetích zemích a jejichž cílem je sledovat potřeby a priority Unie, zvláště akce, které zajišťují kontinuitu financování zahrnujícího jak Unii, tak třetí země.
(26)
Je vhodné i nadále podporovat a podněcovat členské státy v jejich úsilí o zlepšování řízení v oblasti navracení státních příslušníků třetích zemí ve všech jeho aspektech, a to s ohledem na trvalé, spravedlivé a účinné provádění společných norem pro navracení osob, stanovených zejména ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2008/115/ES (7). Fond by měl podporovat jak rozvoj strategií pro navracení osob na vnitrostátní úrovni v rámci koncepce integrovaného řízení navracení, tak i opatření podporující jejich účinné provádění ve třetích zemích.
(27)
Pokud jde o dobrovolné návraty osob, včetně osob, které si návrat přejí, i když nejsou povinny území opustit, je třeba pro tyto osoby navrhnout pobídky, jako je například přednostní zacházení ve formě rozšířené pomoci při návratu. Tento druh dobrovolného návratu je z hlediska nákladové efektivnosti v zájmu vracejících se osob i v zájmu orgánů. Členské státy by měly být podněcovány k tomu, aby dávaly přednost dobrovolným návratům.
(28)
Z politického hlediska jsou ovšem dobrovolné a nucené návraty navzájem propojené a jejich účinky se navzájem posilují, a proto by členské státy měly být vybízeny k tomu, aby v rámci svého systému řízení navracení osob posílily doplňkovost obou těchto forem. Vyhoštění je nezbytné provádět v zájmu zachování integrity přistěhovalecké a azylové politiky Unie a přistěhovaleckých a azylových systémů členských států. Proto je možnost vyhoštění předpokladem, jenž zaručí, že nedojde k narušení této politiky a že budou prosazovány zásady právního státu, což je samo o sobě nezbytné pro vytvoření prostoru svobody, bezpečnosti a práva. Z fondu by tedy měly být podporovány akce členských států zaměřené na usnadnění vyhoštění, případně v souladu s normami stanovenými v právu Unie a při plném respektování základních práv a důstojnosti navracených osob.
(29)
Je zásadní, aby v zemi návratu fond podporoval specifická opatření určená vracejícím se osobám, jež jim zajistí opravdový návrat do jejich města či regionu původu za dobrých podmínek a jež podpoří jejich trvalé opětovné začlenění do jejich společenství.
(30)
Dohody Unie o zpětném přebírání osob jsou nedílnou součástí návratové politiky Unie a ústředním nástrojem účinného řízení migračních toků, neboť usnadňují rychlé navracení nelegálních migrantů. Tyto dohody představují důležitý prvek v rámci dialogu a spolupráce se třetími zeměmi původu a tranzitu nelegálních migrantů a v zájmu účinnosti strategií pro navracení osob na úrovni členských států i Unie by mělo být podporováno jejich provádění ve třetích zemích.
(31)
Fond by měl doplňovat a posilovat aktivity prováděné Evropskou agenturou pro řízení operativní spolupráce na vnějších hranicích členských států Evropské unie, která byla zřízena nařízením Rady (ES) č. 2007/2004 (8) a jejímž jedním z úkolů je poskytovat členským státům nezbytnou pomoc při organizaci společných návratových operací a určit osvědčené postupy v oblasti získávání cestovních dokladů a vyhošťování neoprávněně pobývajících státních příslušníků třetích zemí na území členských států, jakož i napomáhat členským státům za okolností, které vyžadují zvýšenou technickou a operativní pomoc na vnějších hranicích s přihlédnutím k případům, které mohou představovat humanitární nouzi a vyžadovat záchranné operace na moři.
(32)
Vedle podporování návratu osob, jak je stanoveno v tomto nařízení, by měl fond podporovat rovněž jiná opatření pro boj proti nedovolenému přistěhovalectví nebo obcházení stávajících právních předpisů v oblasti migrace, čímž by zajišťoval integritu imigračních systémů členských států.
(33)
Při čerpání z fondu by měly být plně dodržovány práva a zásady, jež jsou zakotveny v Listině základních práv Evropské unie a základní práva zakotvená v příslušných mezinárodních nástrojích, včetně příslušné judikatury Evropského soudu pro lidská práva. Způsobilé akce by měly zohledňovat přístup k ochraně migrantů, uprchlíků a žadatelů o azyl založený na lidských právech a zejména by měly zajistit, že bude věnována zvláštní pozornost specifické situaci zranitelných osob, zejména žen, nezletilých osob bez doprovodu a jiných ohrožených nezletilých osob, na něž je třeba zaměřit cílená opatření.
(34)
Pojmy „zranitelné osoby“ a „rodinní příslušníci“ jsou v různých aktech příslušných pro toto nařízení vymezeny různě. Měly by proto být chápány ve smyslu příslušného aktu s ohledem na kontext, v němž jsou použity. V souvislosti se znovuusídlením by měly členské státy, které znovuusídlení provádějí, podrobně konzultovat UNHCR ohledně pojmu „rodinní příslušníci“ v souvislosti se svou praxí v oblasti znovuusídlení a faktickými postupy znovuusídlování.
(35)
Opatření, která se provádějí ve třetích zemích a ve vztahu k těmto zemím a která dostávají podporu z fondu, by měla být přijímána v součinnosti a soudržnosti s ostatními akcemi, probíhajícími mimo Unii za podpory zeměpisně a tematicky zaměřených nástrojů v oblasti vnější pomoci Unie. Při provádění těchto akcí by se mělo usilovat především o plnou soudržnost se zásadami a obecnými cíli vnější činnosti a zahraniční politiky Unie, které jsou vůči dotyčné zemi či oblasti uplatňovány. Tato opatření by se neměla zaměřovat na podporu činností, jež jsou přímo zaměřeny na rozvoj a měla by případně doplňovat finanční pomoc poskytovanou prostřednictvím nástrojů vnější pomoci. Zásada soudržnosti politik ve prospěch rozvoje, jak je stanovena v bodu 35 Evropského konsensu o rozvoji, by měla být respektována. Je rovněž důležité zajistit, aby provádění mimořádné pomoci bylo v souladu s humanitární politikou Unie a případně ji doplňovalo, při dodržování humanitárních zásad, které jsou stanoveny v Evropském konsensu o humanitární pomoci.
(36)
Velká část dostupných prostředků v rámci fondu by se měla přidělovat úměrně odpovědnosti, kterou každý členský stát při svém úsilí o řízení migračních toků nese, a to podle objektivních kritérií. Za tímto účelem by se měly používat nejnovější dostupné statistické údaje shromážděné Eurostatem podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 862/2007 (9) související s migračními toky, jako jsou počet prvních žádostí o azyl, počet kladných rozhodnutí přiznávajících postavení uprchlíka nebo status podpůrné ochrany, počet znovuusídlených uprchlíků, počet oprávněně pobývajících státních příslušníků třetích zemí, počet státních příslušníků třetích zemí, kteří obdrželi povolení k pobytu vydané členským státem, počet rozhodnutí o navrácení vydaných vnitrostátními orgány a počet uskutečněných návratů.
(37)
V tomto nařízení se stanoví přidělení základních částek jednotlivým členským státům. Základní částka je složena z minimální částky a částky vypočtené na základě průměrné hodnoty částek, které byly jednotlivým členským státům přiděleny v letech 2011, 2012 a 2013 z Evropského uprchlického fondu zřízeného rozhodnutím Evropského parlamentu a Rady č. 573/2007/ES (10), Evropského fondu pro integraci státních příslušníků třetích zemí zřízeného rozhodnutím Rady 2007/435/ES (11) a Evropského návratového fondu zřízeného rozhodnutím Evropského parlamentu a Rady č. 575/2007/ES (12). Výpočty přidělených částek byly provedeny v souladu s kritérii pro rozdělení stanovenými v rozhodnutí č. 573/2007/ES, rozhodnutí 2007/435/ES a rozhodnutí č. 575/2007/ES. S ohledem na závěry Evropské rady ze dnů 7. a 8. února 2013, které zdůraznily, že zvláštní důraz by měl být kladen na ostrovní společnosti, které čelí neúměrným migračním výzvám, je vhodné zvýšit minimální částky pro Kypr a Maltu.
(38)
Ačkoli je vhodné, aby se každému členskému státu přidělily prostředky ve výši vycházející z nejnovějších dostupných statistických údajů, část prostředků dostupných v rámci fondu by se měla přidělit také na provádění specifických akcí, jež od členských států vyžadují vzájemnou spolupráci a pro Unii vytvářejí významnou přidanou hodnotu, jakož i na provádění programů Unie pro znovuusídlení a na provádění přesunu osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého.
(39)
Za tímto účelem by mělo toto nařízení obsahovat seznam specifických akcí způsobilých k financování z fondu. Členským státům, jež se zavážou k provádění těchto akcí, by měly být přiděleny dodatečné finanční prostředky.
(40)
S ohledem na postupné zavádění programu Unie pro znovuusídlení by měl fond poskytovat cílenou pomoc ve formě finančních pobídek (jednorázové částky) pro každou znovuusídlenou osobu. Komise a Evropský podpůrný úřadu pro otázky azylu by měly ve vzájemné spolupráci a v souladu se svými příslušnými pravomocemi sledovat účinnost provádění operací spojených se znovuusídlením, které jsou z prostředků fondu podporovány.
(41)
S cílem zvýšit dopad úsilí Unie v oblasti znovuusídlení při poskytování ochrany osobám, které potřebují mezinárodní ochranu, a zajistit co největší strategický dopad znovuusídlení prostřednictvím cílenějšího zaměření na ty osoby, které znovuusídlení potřebují nejvíce, je zapotřebí na úrovni Unie stanovit společné priority pro oblast znovuusídlení. Tyto společné priority by se měly měnit pouze v řádně odůvodněných případech nebo v návaznosti na doporučení UNHCR, a to na základě obecných kategorií stanovených v tomto nařízení.
(42)
Některé kategorie osob, které potřebují mezinárodní ochranu, by vzhledem ke zvláštní zranitelnosti měly být do společných priorit Unie v oblasti znovuusídlení zahrnuty stále.
(43)
S ohledem na potřeby v oblasti znovuusídlení stanovené ve společných prioritách Unie v této oblasti je rovněž nutné poskytovat dodatečné finanční pobídky na znovuusídlení osob v souvislosti s konkrétními zeměpisnými regiony a státními příslušníky určitých zemí i v souvislosti s konkrétními kategoriemi osob, které mají být znovuusídleny, je-li znovuusídlení označeno za nejvhodnější řešení jejich zvláštních potřeb.
(44)
V zájmu posílení solidarity a lepšího sdílení odpovědnosti mezi členskými státy, zejména vůči těm státům, které jsou azylovými toky zasaženy nejvíce, by měl být podobný mechanismus založený na finančních pobídkách zřízen i pro přesun osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého. Tento mechanismus by měl snížit tlak na členské státy přijímající vysoké počty žadatelů o azyl a osob požívajících mezinárodní ochrany buď v absolutních, nebo v poměrných hodnotách.
(45)
Podpora poskytovaná z fondu bude efektivnější a bude mít vyšší přidanou hodnotu, pokud se v tomto nařízení stanoví omezený počet povinných cílů, jež mají být plněny v rámci programů, které jednotlivé členské státy s přihlédnutím ke svým specifickým podmínkám a potřebám vypracují.
(46)
Pro posilování solidarity je důležité, aby ve vhodných případech a v koordinaci a v součinnosti s humanitární pomocí, již řídí Komise, přicházela z fondu dodatečná podpora na mimořádnou pomoc při řešení mimořádných situací, k nimž v členských státech či třetích zemích dochází v důsledku velkých migračních tlaků či masového přílivu vysídlených osob, a to v souladu se směrnicí Rady 2001/55/ES (13). Mimořádná pomoc by měla rovněž zahrnovat podporu ad hoc humanitárním programům přijetí zaměřeným na poskytování dočasného pobytu na území určitého členského státu v případě naléhavé humanitární krize ve třetích zemích. Nicméně takovými jinými humanitárními programy přijetí není dotčen unijní program znovuusídlení, jenž je od začátku výslovně zaměřen na poskytování trvalého řešení pro osoby potřebující mezinárodní ochranu přesunuté do Unie ze třetích zemí. Za tímto účelem by členské státy neměly být oprávněny obdržet dodatečné jednorázové částky ohledně osob, jimž byl udělen dočasný pobyt na území určitého členského státu v rámci takových jiných humanitárních programů přijetí.
(47)
Toto nařízení by mělo stanovit finanční pomoc pro činnosti Evropské migrační sítě zřízené rozhodnutím Rady 2008/381/ES (14), a to v souladu s cíli a úkoly této sítě.
(48)
Rozhodnutí 2008/381/ES by proto mělo být změněno, aby byly sladěny postupy a usnadněno poskytování vhodné a včasné finanční podpory národním kontaktním místům podle uvedeného rozhodnutí.
(49)
S ohledem na účel finančních pobídek, jež jsou členským státům na znovuusídlení nebo přesun osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého přidělovány ve formě jednorázových částek, a vzhledem k tomu, že tyto částky představují malou část skutečných nákladů, by toto nařízení mělo stanovit určité odchylky od pravidel pro způsobilost výdajů.
(50)
Za účelem doplnění či změny ustanovení tohoto nařízení, která se týkají jednorázových částek určených na znovuusídlení a přesun osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého, a definic specifických akcí a společných priorit Unie v oblasti znovuusídlení by měla být na Komisi přenesena pravomoc přijímat akty v souladu s článkem 290 Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“). Je obzvláště důležité, aby Komise v rámci přípravné činnosti vedla náležité konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracovávání aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předány souběžné, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(51)
Při uplatňování tohoto nařízení, včetně vypracovávání aktů v přenesené pravomoci, by Komise měla konzultovat odborníky ze všech členských států.
(52)
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto nařízení by měly být Komisi svěřeny prováděcí pravomoci. Tyto pravomoci by měly být vykonávány v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 182/2011 (15).
(53)
Financování z rozpočtu Unie by se mělo zaměřovat na akce, u nichž může intervence Unie ve srovnání s akcemi prováděnými jednotlivými členskými státy samostatně přinést přidanou hodnotu. Vzhledem k tomu, že Unie může lépe než členské státy poskytnout rámec pro vyjádření solidarity Unie při řízení migračních toků, by finanční podpora poskytovaná podle tohoto nařízení měla především přispět k posílení kapacit v této oblasti na úrovni členských států i Unie.
(54)
Je nutné zajistit co největší dopad financování Unie tím, že budou uvolněny a shromážděny veřejné a soukromé finanční zdroje a bude docíleno jejich pákového účinku.
(55)
Komise by měla sledovat provádění fondu v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 514/2014 (16) za pomoci společných ukazatelů pro vyhodnocení výsledků a dopadů. Uvedené ukazatele, včetně příslušných základních hodnot, by měly vytvořit minimální základ pro vyhodnocení toho, v jakém rozsahu bylo dosaženo cílů fondu.
(56)
Aby bylo možné výsledky dosažené fondem měřit, je třeba stanovit společné ukazatele pro každý společný cíl fondu. Společnými ukazateli by neměla být dotčena dobrovolná či závazná povaha provádění souvisejících akcí stanovených v tomto nařízení.
(57)
Pokud jde o řízení a provádění fondu, měl by být fond součástí celkového rámce, který tvoří toto nařízení a nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 513/2014 (17). Pro účely fondu by partnerství uvedené v nařízení (EU) č. 514/2014 mělo zahrnovat příslušné mezinárodní organizace, nevládní organizace a sociální partnery. Každý členský stát by měl odpovídat za složení partnerství a měl by stanovit způsoby jeho provádění.
(58)
Jelikož cíle tohoto nařízení, totiž přispívat k účinnému řízení migračních toků a provádět, posilovat a rozvíjet společnou azylovou politiku, politiku týkající se doplňkové a dočasné ochrany a společnou přistěhovaleckou politiku, nemůže být dosaženo uspokojivě členskými státy, ale spíše jej může být lépe dosaženo na úrovni Unie, smí Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii (dále jen „Smlouva o EU“). V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje toto nařízení rámec toho, co je nezbytné pro dosažení tohoto cíle.
(59)
Podle článků 8 a 10 Smlouvy o fungování EU by tento fond měl zohledňovat prosazování zásady rovnosti žen a mužů a zásady nediskriminace.
(60)
Rozhodnutí č. 573/2007/ES, č. 575/2007/ES a 2007/435/ES by měla být zrušena za podmínek stanovených v přechodných ustanoveních tohoto nařízení.
(61)
V souladu s článkem 3 Protokolu č. 21 o postavení Spojeného království a Irska s ohledem na prostor svobody, bezpečnosti a práva, připojeného ke Smlouvě o EU a ke Smlouvě o fungování EU, a aniž je dotčen článek 4 uvedeného protokolu, oznámil tyto členské státy své přání účastnit se přijímání a používání tohoto nařízení.
(62)
V souladu s články 1 a 2 Protokolu č. 22 o postavení Dánska, připojeného ke Smlouvě o EU a ke Smlouvě o fungování EU, se Dánsko neúčastní přijímání tohoto nařízení a toto nařízení pro ně není závazné ani použitelné.
(63)
Je vhodné uvést dobu použitelnosti tohoto nařízení do souladu s dobou použitelnosti nařízení Rady (EU, Euratom) č. 1311/2013 (18). Toto nařízení by se tedy mělo použít ode dne 1. ledna 2014,
PŘIJALY TOTO NAŘÍZENÍ:
KAPITOLA I
OBECNÁ USTANOVENÍ
Článek 1
Účel a oblast působnosti
1. Tímto nařízením se zřizuje Azylový, migrační a integrační fond (dále jen „fond“) na období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020.
2. Toto nařízení stanoví:
a)
cíle finanční podpory a způsobilé akce;
b)
obecný rámec k provádění způsobilých akcí;
c)
dostupné finanční zdroje a jejich přidělování;
d)
zásady a mechanismus pro stanovení společných priorit Unie v oblasti znovuusídlení a
e)
finanční pomoc poskytovanou na akce prováděné Evropskou migrační sítí.
3. Tímto nařízením se stanoví, že se použijí pravidla stanovená v nařízení (EU) č. 514/2014, aniž je dotčen článek 4 tohoto nařízení.
Článek 2
Definice
Pro účely tohoto nařízení se rozumí:
a)
„znovuusídlením“ proces, kdy jsou státní příslušníci třetích zemí na žádost Úřadu vysokého komisaře OSN pro uprchlíky (UNHCR) vycházející z individuální potřeby mezinárodní ochrany, přesunuti ze třetí země do členského státu, v němž se usadí a mohou zde pobývat jakožto osoby v některém z uvedených postavení:
i)
„postavení uprchlíka“ ve smyslu čl. 2 písm. e) směrnice 2011/95/EU,
ii)
status doplňkové ochrany ve smyslu čl. 2 písm. g) směrnice 2011/95/EU nebo
iii)
další statusy, s nimiž jsou spojena obdobná práva a výhody podle práva členských států a práva Unie jako se statusy uvedenými v bodech i) a ii);
b)
„jinými humanitárními programy přijímání“ určitý ad hoc postup, kterým členský stát přijímá určitý počet státních příslušníků třetí země k dočasnému pobytu na svém území, aby je chránil před naléhavými humanitárními krizemi způsobenými událostmi, jako jsou politický vývoj nebo konflikty;
c)
„mezinárodní ochranou“ postavení uprchlíka a status doplňkové ochrany ve smyslu směrnice 2011/95/EU;
d)
„navrácením“ proces navrácení státního příslušníka třetí země jako dobrovolné splnění povinnosti návratu nebo jako nucený návrat, jak je stanoveno v článku 3 směrnice 2008/115/ES;
e)
„státním příslušníkem třetí země“ osoba, která není občanem Unie ve smyslu čl. 20 odst. 1 Smlouvy o fungování EU. Odkaz na státní příslušníky třetích zemí musí být vykládán tak, že zahrnuje osoby bez státní příslušnosti a osoby s nevymezenou státní příslušností;
f)
„vyhoštěním“ výkon povinnosti návratu, totiž fyzické dopravení osoby mimo území dotyčného členského státu, jak je stanoveno v článku 3 směrnice 2008/115/ES;
g)
„dobrovolným opuštěním území“ splnění povinnosti návratu ve lhůtě stanovené za tímto účelem v rozhodnutí o navrácení, jak je vymezeno v článku 3 směrnice 2008/115/ES;
h)
„nezletilou osobou bez doprovodu“ státní příslušník třetí země mladší 18 let, jenž vstupuje či vstoupil na území členského státu bez doprovodu dospělé osoby, která za něj podle práva nebo vnitrostátních zvyklostí daného členského státu odpovídá, a to po dobu, po kterou se skutečně nenachází v péči takové osoby; tato definice zahrnuje i nezletilou osobu, jež je ponechána bez doprovodu po vstupu na území členského státu;
i)
„zranitelnou osobou“ státní příslušník třetí země, který odpovídá definici této kategorie osob podle práva Unie použitelného na akce v oblasti politiky podporované z fondu;
j)
„rodinným příslušníkem“ státní příslušník třetí země, který odpovídá definici této kategorie osob podle práva Unie použitelného na akce v oblasti politiky podporované z fondu;
k)
„mimořádnou situací“ situace, jež nastala v důsledku:
i)
velkých migračních tlaků v jednom či více členských státech, které se vyznačují nadměrným přílivem velkého počtu státních příslušníků třetích zemí a které kladou značné a naléhavé nároky na jejich přijímací zařízení, zařízení sloužící k zadržení osob, azylové systémy a azylová řízení,
ii)
provádění mechanismů dočasné ochrany ve smyslu směrnice 2001/55/ES nebo
iii)
silných migračních tlaků ve třetích zemích, v nichž uprchlíci uvázli z důvodu např. politického vývoje nebo konfliktů.
Článek 3
Cíle
1. Obecným cílem fondu je přispívat k účinnému řízení migračních toků a provádění, posilování a rozvoji společné azylové politiky, politiky týkající se doplňkové a dočasné ochrany a společné přistěhovalecké politiky při plném dodržování práv a zásad zakotvených v Listině základních práv Evropské unie.
2. V rámci svého obecného cíle fond přispěje k plnění těchto společných specifických cílů:
a)
posílení a rozvoji všech aspektů společného evropského azylového systému včetně jeho vnějšího rozměru;
b)
podpoře legální migrace do členských států v souladu s jejich hospodářskými a sociálními potřebami, jako jsou potřeby trhu práce, při zajištění integrity imigračních systémů členských států a podpora účinné integrace státních příslušníků třetích zemí;
c)
podpoře spravedlivých a účinných strategií navracení osob prováděných v členských státech, jež podporují boj proti nedovolenému přistěhovalectví, s důrazem na udržitelnost návratů a efektivnost zpětného přebírání osob v zemích původu a tranzitu;
d)
posilování solidarity a sdílení odpovědnosti mezi členskými státy, zejména s těmi členskými státy, které jsou migračním a azylovým tokům vystaveny nejvíce, a to i prostřednictvím praktické spolupráce.
Plnění specifických cílů fondu se vyhodnocuje v souladu s čl. 55 odst. 2 nařízení (EU) č. 514/2014 prostřednictvím společných ukazatelů stanovených v příloze IV tohoto nařízení a ukazatelů pro specifické programy zahrnutých v národních programech.
3. Opatření přijatá v zájmu splnění cílů uvedených v odstavcích 1 a 2 jsou v plném souladu s opatřeními podporovanými nástroji vnější finanční pomoci Unie a se zásadami a obecnými cíli vnější činnosti Unie.
4. Cíle uvedené v odstavcích 1 a 2 tohoto článku jsou plněny v řádném souladu s cíli a zásadami humanitární politiky Unie. Soudržnost ve vztahu k opatřením financovaným z vnějších finančních nástrojů Unie je zajištěna v souladu s článkem 24.
Článek 4
Partnerství
Pro účely fondu zahrnuje partnerství uvedené v článku 12 nařízení (EU) č. 514/2014 příslušné mezinárodní organizace, nevládní organizace a sociální partnery.
KAPITOLA II
SPOLEČNÝ EVROPSKÝ AZYLOVÝ SYSTÉM
Článek 5
Přijímací a azylové systémy
1. V souladu se specifickým cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. a) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů uvedenými v článku 19 tohoto nařízení fond podpoří akce zaměřené na jednu nebo více z uvedených kategorií státních příslušníků třetích zemí:
a)
osoby v postavení uprchlíka nebo se statusem doplňkové ochrany ve smyslu směrnice 2011/95/EU;
b)
osoby, které podaly žádost o jednu z forem mezinárodní ochrany uvedených v písmeni a) a dosud neobdržely konečné rozhodnutí;
c)
osoby, které požívají dočasné ochrany ve smyslu směrnice 2001/55/ES;
d)
osoby, které jsou znovuusídlovány či byly znovuusídleny v rámci členského státu nebo jsou z tohoto členského státu přesunovány či z něj byly přesunuty.
Pokud jde o podmínky přijetí a azylová řízení, fond podpoří zejména tyto akce zaměřené na kategorie osob uvedené v prvním pododstavci tohoto odstavce:
a)
poskytování materiální pomoci, včetně pomoci na hranicích, vzdělávání, odborné přípravy, podpůrných služeb, lékařské a psychologické péče;
b)
poskytování podpůrných služeb, jako je překlad a tlumočení, vzdělávání a odborná příprava, včetně výuky jazyků, a další iniciativy, které jsou v souladu se statusem dotčené osoby;
c)
zřízení a zlepšení správních struktur, systémů a odborné přípravy pracovníků a příslušných orgánů s cílem zajistit účinný a snadný přístup k azylovým řízením pro žadatele o azyl, jakož i účinná a vysoce kvalitní azylová řízení, zejména za účelem podpory při případných změnách unijního acquis;
d)
poskytování sociální pomoci, informací nebo pomoci s administrativními nebo soudními postupy a poskytování informací nebo poradenství ohledně možného výsledku azylového řízení, včetně otázek, jako je řízení o navracení;
e)
poskytování právní pomoci a zastoupení;
f)
určení zranitelných skupin a stanovení specifické pomoci pro zranitelné osoby, zejména v souladu s písmeny a) až e);
g)
zavádění, rozvoj a zlepšování alternativních opatření k zajištění osob.
Pokud je to považováno za vhodné a stanoví tak národní programy členských států, může fond rovněž podpořit opatření související s integrací, jako jsou opatření uvedená v čl. 9 odst. 1 týkající se přijímání osob uvedených v prvním pododstavci tohoto odstavce.
2. Pokud jde o ubytovací infrastrukturu a přijímající systémy, fond v souladu se zvláštním cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. a) a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 podpoří zejména tyto akce:
a)
zlepšování a udržování stávající ubytovací infrastruktury a ubytovacích služeb;
b)
posilování a zlepšování administrativních struktur a systémů;
c)
informování místních společenství;
d)
odbornou přípravu pracovníků orgánů, včetně místních orgán, jež budou jednat s osobami uvedenými v odstavci 1 v souvislosti s jejich přijímáním;
e)
vybudování, provoz a rozvoj nové ubytovací infrastruktury a služeb, jakož i administrativních struktur a systémů, zejména za účelem řešení případných strukturálních potřeb členských států;
3. V souladu se specifickými cíli uvedenými v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. a) a d) a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 fond rovněž podpoří obdobné akce, jako jsou akce uvedené v odstavci 1 tohoto článku, jestliže tyto akce souvisejí s osobami, které se dočasně nacházejí:
-
v centrech pro tranzit a evidenci uprchlíků, zejména s cílem podpořit operace spojené se znovuusídlením ve spolupráci s UNHCR, nebo
-
na území určitého členského státu v rámci jiných humanitárních programů přijímání.
Článek 6
Schopnost členských států rozvíjet, monitorovat a hodnotit své azylové politiky a azylová řízení
V souladu se specifickým cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. a) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu, podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení, pokud jde o akce týkající se posílení schopnosti členských států rozvíjet, monitorovat a hodnotit jejich azylové politiky a azylová řízení, fond podpoří zejména tyto akce:
a)
akce posilující schopnost členských států - i pokud jde o mechanismus včasného varování, připravenosti a řešení krizí zavedený nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 604/2013 (19) -shromažďovat, analyzovat a šířit kvalitativní a kvantitativní údaje a statistiky o azylových řízeních, přijímací kapacitě a opatřeních týkajících se znovuusídlení a přesunu žadatelů o mezinárodní ochranu nebo osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého;
b)
akce posilující schopnost členských států shromažďovat, analyzovat a šířit informace o zemi původu;
c)
akce přímo přispívající k hodnocení azylové politiky, jako je posuzování dopadu na vnitrostátní úrovni, průzkumy mezi různými cílovými skupinami a dalšími relevantními zúčastněnými stranami, rozvoj ukazatelů a srovnávací analýzy.
Článek 7
Znovuusídlení, přesun žadatelů o mezinárodní ochranu a osob požívajících mezinárodní ochrany a jiná humanitární přijímání ad hoc
1. V souladu se specifickým cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. a) a d) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení fond podpoří zejména následující akce spojené se znovuusídlením státního příslušníka třetí země, který je znovuusídlován nebo byl znovuusídlen v určitém členském státě, a jiné humanitární programy přijímání:
a)
vytvoření a rozvoj národních programů a strategií zaměřených na znovuusídlení a jiných humanitárních programů přijímání, včetně analýz potřeb, zlepšení ukazatelů a hodnocení;
b)
vytvoření infrastruktury a služeb vhodných k zajištění hladkého a účinného provádění akcí v oblasti znovuusídlení a akcí týkajících se jiných humanitárních programů přijímání, včetně jazykové pomoci;
c)
vytvoření struktur, systémů a organizování odborné přípravy pracovníků zaměřené na vysílání na služební cesty do třetích zemí nebo jiných členských států, provádění pohovorů, lékařských prohlídek a bezpečnostních prověrek;
d)
posuzování možných případů znovuusídlení a případů jiných humanitárních přijímání příslušnými orgány členských států, jako je vysílání na služební cesty do třetích zemí, provádění pohovorů, lékařských prohlídek a bezpečnostních prověrek;
e)
lékařské vyšetření a lékařská péče před odjezdem, zabezpečení materiálních potřeb před odjezdem, poskytnutí informací před odjezdem, integrační opatření a opatření týkající se cesty prováděná před odjezdem, včetně zajištění služeb lékařského doprovodu;
f)
poskytování informací a pomoci při příjezdu nebo krátce po něm, včetně tlumočnických služeb;
g)
akce zaměřené na sloučení rodiny v případě osob znovuusídlených v členském státě;
h)
posilování infrastruktury a služeb příslušných pro migraci a azyl v zemích určených k provádění regionálních programů ochrany;
i)
vytváření podmínek pro dlouhodobou integraci, autonomii a posilování sebedůvěry znovuusídlených uprchlíků.
2. V souladu se specifickým cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. d) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení fond rovněž podpoří obdobné akce, jako jsou akce uvedené v odstavci 1 tohoto článku, jestliže jsou považovány za vhodné s ohledem na změny příslušné politiky, ke kterým dojde v průběhu prováděcího období fondu, nebo jestliže národní program členského státu stanoví takové akce, v souvislosti s přesunem žadatelů o mezinárodních ochranu nebo osob požívajících mezinárodní ochrany. Takové operace se provádějí za jejich souhlasu z členského státu, který jim poskytl mezinárodní ochranu, nebo odpovídá za posouzení jejich žádosti, do jiného zainteresovaného členského státu, kde jim bude poskytnuta rovnocenná ochrana nebo kde bude jejich žádost o mezinárodní ochranu posouzena.
KAPITOLA III
INTEGRACE STÁTNÍCH PŘÍSLUŠNÍKŮ TŘETÍCH ZEMÍ A LEGÁLNÍ MIGRACE
Článek 8
Přistěhovalectví a opatření před odjezdem
V souladu se specifickým cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. b) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení fond rovněž podpoří akce prováděné ve třetí zemi a zaměřené na státní příslušníky této třetí země, kteří splňují požadavky specifických akcí prováděných před odjezdem nebo podmínky stanovené ve vnitrostátním právu a případně v souladu s právem Unie, včetně podmínek týkajících se schopnosti integrace do společnosti daného členského státu. V této souvislosti fond podpoří zejména tyto akce:
a)
přípravu informačních balíčků a kampaní zaměřených na zvyšování povědomí a podporu mezikulturního dialogu, mimo jiné prostřednictvím uživatelsky přístupných informačních a komunikačních technologií a internetových stránek;
b)
posuzování dovedností a kvalifikací, jakož i posilování transparentnosti a slučitelnosti dovedností a kvalifikací ve třetí zemi s dovednostmi a kvalifikacemi členského státu;
c)
odbornou přípravu zaměřenou na posílení možnosti pracovního uplatnění v členském státě;
d)
komplexní kurzy zaměřené na občanskou orientaci a výuku jazyků;
e)
pomoc v souvislosti se žádostmi o sloučení rodiny ve smyslu směrnice Rady 2003/86/ES (20).
Článek 9
Integrační opatření
1. V souladu se specifickým cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. b) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení fond podpoří akce, jež se uskutečňují v rámci soudržných strategií, při zohlednění integračních potřeb státních příslušníků třetích zemí na místní a regionální úrovni. V této souvislosti fond podpoří zejména následující akce zaměřené na státní příslušníky třetích zemí, kteří oprávněně pobývají v členském státě nebo s nimiž bylo případně zahájeno řízení za účelem získání povolení k pobytu v členském státě:
a)
vytváření a rozvoj těchto integračních strategií za účasti místních nebo regionálních subjektů, je-li to vhodné včetně analýzy potřeb, vylepšování ukazatelů integrace a hodnocení, včetně participativních hodnocení, s cílem nalézt osvědčené postupy;
b)
poskytování poradenství a pomoci v oblastech, jako je ubytování, prostředky na živobytí, administrativní a právní poradenství, zdravotní, psychologická a sociální péče a péče o dítě a sloučení rodiny;
c)
akce týkající se uvádění státních příslušníků třetích zemí do přijímající společnosti a akce, které jim umožní se přizpůsobit, akce zaměřené na informování těchto osob o jejich právech a povinnostech, na jejich začlenění do občanského a kulturního života a sdílení hodnot zakotvených v Listině základních práv Evropské unie;
d)
akce zaměřené na vzdělávání a odbornou přípravu, včetně výuky jazyků, a přípravné akce na usnadnění přístupu na trh práce;
e)
akce na podporu soběstačnosti a schopnosti státních příslušníků třetích zemí samostatně zabezpečit své potřeby;
f)
akce na podporu účelných kontaktů a konstruktivního dialogu mezi státními příslušníky třetích zemí a přijímající společností a akce na podporu přijetí ze strany přijímající společnosti, mimo jiné s využitím sdělovacích prostředků;
g)
akce na podporu rovného přístupu a rovnocenných výsledků, pokud jde o jednání státních příslušníků třetích zemí s veřejnými a soukromými službami, včetně úpravy těchto služeb pro jednání se státními příslušníky třetích zemí;
h)
budování kapacit příjemců vymezených v čl. 2 písm. g) nařízení (EU) č. 514/2014 a to i prostřednictvím výměny zkušeností a osvědčených postupů a navazování vzájemných kontaktů.
2. Akce uvedené v odstavci 1 zohlední vždy, kdy je to nutné, specifické potřeby jednotlivých kategorií státních příslušníků třetích zemí, včetně osob požívajících mezinárodní ochrany, znovuusídlených nebo přesunutých osob a zejména zranitelných osob.
3. Národní programy mohou umožnit začlenění přímých příbuzných osob, jež náležejí do cílové skupiny uvedené ve výše uvedeném odstavci, do akcí podle odstavce 1 v té míře, v níž je to nezbytné pro účinné provádění takových akcí.
4. Za účelem programování a provádění akcí uvedených v odstavci 1 tohoto článku zahrnuje partnerství uvedené v článku 12 nařízení (EU) č. 514/2014 orgány určené členskými státy pro účely řízení intervencí Evropského sociálního fondu.
Článek 10
Praktická spolupráce a opatření na budování kapacit
V souladu se specifickým cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. b) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení fond podpoří akce zaměřené na jednu nebo více z těchto oblastí:
a)
vytváření strategií na podporu legální migrace s cílem usnadnit rozvoj a provádění pružných postupů pro přijímání;
b)
spolupráci mezi pracovními agenturami třetích zemí, úřady práce a imigračními úřady členských států, jakož i podporu členských států při provádění právních předpisů Unie týkajících se migrace, konzultace se zúčastněnými subjekty a odborné poradenství či výměnu informací o přístupech, které se s ohledem na potřeby trhu práce zaměřují na osoby konkrétní státní příslušnosti či kategorie státních příslušníků třetích zemí;
c)
posílení schopnosti členských států rozvíjet, provádět, monitorovat a vyhodnocovat své strategie, politiky a opatření týkající se přistěhovalectví napříč různými úrovněmi a útvary úřadů, především pak posilování jejich kapacit shromažďovat, analyzovat a šířit podrobné a systematické údaje a statistiky o migračních řízeních a migračních tocích, povoleních k pobytu a rozvíjení monitorovacích nástrojů, programů hodnocení, ukazatelů a stanovování referenčních hodnot pro účely měření úspěšnosti těchto strategií;
d)
odbornou přípravu příjemců vymezených v čl. 2 písm. g) nařízení (EU) č. 514/2014 a pracovníků poskytujících veřejné a soukromé služby, včetně vzdělávacích institucí, podpora výměny zkušeností a osvědčených postupů, spolupráce a navazování vzájemných kontaktů a mezikulturních schopností, jakož i zvyšování kvality poskytovaných služeb;
e)
budování udržitelných organizačních struktur pro integraci a řízení rozmanitosti, především prostřednictvím spolupráce mezi různými zúčastněnými subjekty, což úředníkům na různých úrovních státní správy umožní rychle získat informace o zkušenostech a osvědčených postupech uplatňovaných jinde a případně sdílet zdroje s jinými příslušnými orgány, jakož i mezi vládními a nevládními subjekty v zájmu efektivnějšího poskytování služeb státním příslušníkům třetích zemí, mimo jiné prostřednictvím jednoho kontaktního místa (například koordinovaná střediska poskytující podporu při integraci);
f)
obousměrný dynamický proces vzájemné interakce, který je základem integračních strategií na místní a regionální úrovni, rozvíjením platforem pro konzultaci státních příslušníků třetích zemí, výměnu informací mezi zúčastněnými subjekty a platforem pro mezikulturní a náboženský dialog mezi společenstvími státních příslušníků třetích zemí navzájem nebo mezi nimi a orgány, které se podílejí na vytváření politiky a přijímají rozhodnutí;
g)
akce na podporu a posílení praktické spolupráce mezi příslušnými orgány členských států, zaměřené mimo jiné na výměnu informací, osvědčených postupů a strategií a na vytváření a provádění společných akcí, a to i s ohledem na zajištění integrity imigračních systémů členských států.
KAPITOLA IV
NAVRACENÍ OSOB
Článek 11
Doprovodná opatření při řízeních o navracení osob
V souladu se zvláštním cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. c) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení, pokud jde o opatření doprovázející řízení o navracení osob, zaměří se fond na jednu nebo více z těchto kategorií státních příslušníků třetích zemí:
a)
státní příslušníky třetích zemí, jejichž žádost o povolení k pobytu, jejich oprávněný pobyt nebo mezinárodní ochranu v členském státě dosud nebyla pravomocně zamítnuta a které se mohou rozhodnout využít možnosti dobrovolného návratu;
b)
státní příslušníky třetích zemí, kteří mají v členském státě právo k pobytu, oprávněný pobyt nebo požívají mezinárodní ochrany ve smyslu směrnice 2011/95/EU nebo dočasné ochrany ve smyslu směrnice 2001/55/ES a kteří se rozhodnou využít možnosti dobrovolného návratu;
c)
státní příslušníky třetích zemí, kteří se nacházejí v členském státě a nesplňují nebo již nesplňují podmínky pro vstup nebo pobyt na území členského státu, včetně těch státních příslušníků třetích zemí, jejichž vyhoštění bylo odloženo v souladu s článkem 9 a čl. 14 odst. 1 směrnice 2008/115/ES.
V této souvislosti fond podpoří zejména následující akce zaměřené na kategorie osob uvedené v prvním pododstavci:
a)
zavádění, rozvoj a zlepšování alternativních opatření k zajištění osob;
b)
poskytování sociální pomoci, informací nebo pomoci se správními nebo soudními postupy a poskytování informací nebo poradenství;
c)
poskytování právní a jazykové pomoci;
d)
specifická pomoc zranitelným osobám;
e)
zavádění a zlepšování nezávislých a účinných systémů pro sledování nuceného navracení stanovených v čl. 8 odst. 6 směrnice 2008/115/ES;
f)
zřizování, provoz a zlepšování ubytování, infrastruktury v oblasti přijímání a zadržování, služeb a podmínek;
g)
vytváření administrativních struktur a systémů, včetně nástrojů informačních technologií,
h)
odborná příprava pracovníků v zájmu zajištění bezproblémových a účinných řízení o navracení osob, včetně jejich řízení a provádění.
Článek 12
Opatření při navracení
V souladu se zvláštním cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. c) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení, pokud jde o akce při navracení, podpoří fond akce zaměřené na osoby uvedené v článku 11 tohoto nařízení. V této souvislosti fond podpoří zejména tyto akce:
a)
opatření nezbytná k přípravě operací souvisejících s návratem, jako jsou opatření vedoucí ke zjištění totožnosti státních příslušníků třetích zemí, vydání cestovních dokladů a vyhledání rodinných příslušníků;
b)
spolupráce s konzulárními a imigračními úřady třetích zemí za účelem získání cestovních dokladů, usnadnění repatriace a zajištění zpětného převzetí;
c)
opatření asistovaného dobrovolného návratu, včetně lékařských prohlídek a lékařské pomoci, cestovních opatření, finančních příspěvků, pomoci a poradenství před návratem a po něm;
d)
operace vyhoštění, včetně souvisejících opatření, v souladu se standardy stanovenými v právu Unie, s výjimkou donucovacího vybavení;
e)
opatření k zahájení opětovného začlenění vracející se osoby do společnosti vzhledem k jejímu osobnímu rozvoji, jako jsou peněžní pobídky, odborná příprava, pomoc při hledání zaměstnání a ucházení se o ně a podpora zahájení výdělečné činnosti;
f)
zařízení a služby ve třetích zemích sloužící k zajištění vhodného dočasného ubytování a přijetí po příjezdu;
g)
specifická pomoc zranitelným osobám.
Článek 13
Praktická spolupráce a opatření na budování kapacit
V souladu se zvláštním cílem uvedeným v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. c) tohoto nařízení a s ohledem na výsledky politického dialogu podle článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014, a v souladu s cíli národních programů vymezenými v článku 19 tohoto nařízení, pokud jde o praktickou spolupráci a opatření na budování kapacit, podpoří fond zejména tyto akce:
a)
akce na podporu, rozvoj a posílení operativní spolupráce a výměny informací mezi útvary členských států zodpovědnými za navracení osob a dalšími orgány členských států zapojenými do procesu navracení, včetně spolupráce s konzulárními úřady a imigračními úřady třetích zemí a společných návratových operací;
b)
akce na podporu spolupráce mezi třetími zeměmi a útvary členských států zodpovědnými za navracení osob, včetně opatření zaměřených na posilování kapacit třetích zemí při zpětném přebírání osob a jejich opětovném začleňování do společnosti, zejména v rámci dohod o zpětném přebírání osob;
c)
akce na posílení schopnosti rozvíjet účinné a udržitelné návratové politiky především prostřednictvím výměny informací o situaci v zemích návratu a osvědčených postupů, sdílení zkušeností a sdružování zdrojů mezi členskými státy;
d)
akce na posílení schopnosti shromažďovat, analyzovat a šířit podrobné a systematické údaje a statistiky o řízeních a opatřeních týkajících se navracení osob, kapacitách v oblasti přijímání a zadržování, o nucených a dobrovolných návratech, jakož i o monitorování a opětovném začleňování;
e)
akce, které přímo přispívají k hodnocení politik v oblasti navracení, jako je posuzování dopadu na vnitrostátní úrovni, průzkumy mezi cílovými skupinami, vypracovávání ukazatelů a stanovování referenčních hodnot;
f)
opatření zaměřená na informování a informační kampaně ve třetích zemích, jejichž cílem je zvyšování povědomí o vhodných dovolených způsobech přistěhovalectví a rizicích nedovoleného přistěhovalectví.
KAPITOLA V
FINANČNÍ A PROVÁDĚCÍ RÁMEC
Článek 14
Celkové zdroje a provádění
1. Celkové zdroje přidělené na provádění tohoto nařízení činí 3 137 milionů EUR v běžných cenách.
2. Roční rozpočtové prostředky fondu schvaluje Evropský parlament a Rada v mezích víceletého finančního rámce.
3. Celkové zdroje jsou vynakládány prostřednictvím těchto nástrojů:
a)
národních programů podle článku 19;
b)
akcí Unie podle článku 20;
c)
mimořádné pomoci podle článku 21;
d)
Evropské migrační sítě podle článku 22;
e)
technické pomoci podle článku 23.
4. Rozpočet přidělený podle tohoto nařízení na akce Unie, uvedené v článku 20 tohoto nařízení, na mimořádnou pomoc uvedenou v článku 21 tohoto nařízení, Evropskou migrační síť uvedenou v článku 22 tohoto nařízení, a na technickou pomoc uvedenou v článku 23 tohoto nařízení, se plní v rámci přímého řízení v souladu s čl. 58 odst. 1 písm. a) nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012 a případně v rámci nepřímého řízení v souladu s čl. 58 odst. 1 písm. c) nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012. Rozpočet přidělený národním programům uvedeným v článku 19 tohoto nařízení se provádí v rámci sdíleného řízení v souladu s čl. 58 odst. 1 písm. b) nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012.
5. V souladu s článkem 317 Smlouvy o fungování EU za plnění rozpočtu Unie odpovídá i nadále Komise, která informuje Evropský parlament a Radu o operacích prováděných jinými subjekty než členskými státy.
6. Finanční krytí, jež představuje hlavní referenční hodnotu, se, aniž jsou dotčeny pravomoci Evropského parlamentu a Rady, orientačně použije takto:
a)
2 752 milionů EUR na národní programy členských států;
b)
385 milionů EUR na akce Unie, mimořádnou pomoc, Evropskou migrační síť a technickou pomoc Komise, z nichž alespoň 30 % se použije na akce Unie a Evropskou migrační síť.
Článek 15
Zdroje na způsobilé akce v členských státech
1. Částka ve výši 2 752 milionů EUR se mezi členské státy rozdělí orientačně takto:
a)
2 392 milionů EUR se rozdělí v souladu s přílohou I. Členské státy přidělí nejméně 20 % těchto zdrojů na specifický cíl uvedený v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. a) a alespoň 20 % na zvláštní cíl uvedený v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. b). Členské státy se mohou od těchto minimálních podílů odchýlit pouze tehdy, pokud bude národní program obsahovat podrobné vysvětlení ohledně skutečnosti, proč přidělení zdrojů pod touto úrovní neohrožuje dosažení daného cíle. Pokud jde o specifický cíl uvedený v čl. 3 odst. 2 prvním pododstavci písm. a), ty členské státy, které čelí strukturálním nedostatkům v oblasti ubytování, infrastruktury a služeb, by se neměly dostat pod minimální podíl stanovený v tomto nařízení;
b)
360 milionů EUR se rozdělí na základě přerozdělovacího mechanismu určeného pro specifické akce uvedené v článku 16, pro program Unie pro znovuusídlení uvedený v článku 17 a pro přesun osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého podle článku 18.
2. Částka uvedená v odst. 1 písm. b) podpoří:
a)
specifické akce uvedené v příloze II;
b)
program Unie pro znovuusídlení podle článku 17 nebo přesun osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého podle článku 18.
3. V případě, že určitá částka zůstává k dispozici v rámci odst. 1 písm. b) tohoto článku, nebo je k dispozici jiná částka, bude přidělena v rámci přezkumu v polovině období stanoveného v článku 15 nařízení (EU) č. 514/2014 poměrně k základním částkám pro národní programy stanoveným v příloze I tohoto nařízení.
Článek 16
Zdroje určené na specifické akce
1. Členským státům mohou být přiděleny dodatečné prostředky uvedené v čl. 15 odst. 2 písm. a), pokud jsou takové prostředky v programu vyčleněny, a použijí se na provádění specifických akcí. Tyto specifické akce jsou uvedeny v příloze II.
2. Za účelem zohlednění nového vývoje dané politiky je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 26 tohoto nařízení s cílem revidovat přílohu II v rámci přezkumu v polovině období uvedeného v článku 15 nařízení (EU) č. 514/2014. Na základě revidovaného seznamu specifických akcí a v závislosti na dostupných zdrojích mohou členské státy obdržet dodatečné finanční prostředky, jak je stanoveno v odstavci 1 tohoto článku.
3. Dodatečné finanční prostředky uvedené v odstavcích 1 a 2 tohoto článku se členským státům přidělí na základě zvláštního rozhodnutí o financování, kterým se v rámci přezkumu v polovině období schvaluje či reviduje jejich národní program v souladu s postupem stanoveným v článcích 14 a 15 nařízení (EU) č. 514/2014. Tyto finanční prostředky se použijí výhradně na provádění specifických akcí uvedených v příloze II tohoto nařízení.
Článek 17
Zdroje na program Unie pro znovuusídlení
1. Členské státy kromě přídělu vypočteného podle čl. 15 odst. 1 písm. a) obdrží každé dva roky dodatečné finanční prostředky v souladu s čl. 15 odst. 2 písm. b) stanovené na základě jednorázové částky ve výši 6 000 EUR připadající na každou znovuusídlenou osobu.
2. Jednorázová částka uvedená v odstavci 1 bude navýšena na 10 000 EUR na každou osobu znovuusídlenou podle společných priorit Unie v oblasti znovuusídlení stanovených podle odstavce 3 a uvedených v příloze III a pro každou zranitelnou osobu podle odstavce 5.
3. Společné priority Unie v oblasti znovuusídlení jsou stanoveny na základě těchto obecných kategorií osob:
a)
osob ze země či regionu určených k provádění regionálního programu ochrany;
b)
osob ze země či regionu označených v prognóze týkající se znovuusídlení vypracované podle UNHCR, v nichž by společná akce Unie měla významný dopad na řešení potřeb v oblasti ochrany;
c)
osob, jež patří do zvláštní kategorie, na něž se vztahují kritéria znovuusídlení podle UNHCR.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 26 za účelem změny přílohy III na základě obecných kategorií osob uvedených v odstavci 3 tohoto článku, existuje-li pro to řádné odůvodnění nebo s ohledem na doporučení UNHCR.
5. Tyto zranitelné skupiny osob mají rovněž nárok na jednorázovou částku stanovenou v odstavci 2:
a)
ohrožené ženy a děti;
b)
nezletilé osoby bez doprovodu;
c)
osoby, jejichž potřeby související se zdravotním stavem mohou být vyřešeny pouze prostřednictvím znovuusídlení;
d)
osoby, které musí být znovuusídleny z mimořádných nebo naléhavých důvodů za účelem právní či fyzické ochrany, mimo jiné oběti násilí nebo mučení.
6. V případě, že členský stát znovuusídlí osobu, která patří do více než jedné z kategorií osob uvedených v odstavcích 1 a 2, obdrží výše stanovenou částku na tuto osobu pouze jednou.
7. Na jednorázovou částku mohou mít případně nárok i členské státy pro rodinné příslušníky osob uvedených v odstavcích 1, 3 a 5 za podmínky, že tito rodinní příslušníci byli znovuusídleni v souladu s tímto nařízením.
8. Komise prostřednictvím prováděcích aktů stanoví časový harmonogram a další prováděcí podmínky spojené s mechanismem přidělování finančních zdrojů na program Unie pro znovuusídlení. Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 27 odst. 2.
9. Dodatečné finanční prostředky uvedené v odstavcích 1 a 2 tohoto článku se členským státům přidělí každé dva roky, poprvé na základě samostatných rozhodnutí o financování, kterými se schvaluje jejich národní program v souladu s postupem stanoveným v článku 14 nařízení (EU) č. 514/2014, a následně na základě rozhodnutí o financování připojených k rozhodnutím, kterými se schvaluje jejich národní program. Tyto finanční prostředky se v rámci národního programu nepřevádějí na jiné akce.
10. Za účelem účinného plnění cílů programu Unie pro znovuusídlení a v rámci dostupných zdrojů je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 26, kterými se upravují jednorázové částky uvedené v odstavcích 1 a 2 tohoto článku, pokud je to považováno za vhodné, zejména s ohledem na aktuální míru inflace, relevantní vývoj v oblasti znovuusídlení, jakož i s ohledem faktory, které mohou optimalizovat využití finančních pobídek obdržených ve formě jednorázových částek.
Článek 18
Zdroje určené na přesun osob požívajících mezinárodní ochrany
1. S ohledem na provádění zásady solidarity a spravedlivé sdílení odpovědnosti a s ohledem na vývoj politiky Unie v průběhu prováděcího období fondu členské státy kromě přídělu vypočteného podle čl. 15 odst. 1 písm. a) obdrží dodatečné finanční prostředky podle čl. 15 odst. 2 písm. b) na základě jednorázové částky ve výši 6 000 EUR připadající na každou osobu požívající mezinárodní ochrany přesunutou z jiného členského státu.
2. Na jednorázovou částku mohou mít případně nárok i členské státy pro rodinné příslušníky osob uvedených v odstavci 1 za podmínky, že tito rodinní příslušníci byli přesunuti v souladu s tímto nařízením.
3. Dodatečné finanční prostředky uvedené v odstavci 1 tohoto článku se členským státům poprvé přidělí na základě samostatných rozhodnutí o financování, kterými se schvaluje jejich národní program v souladu s postupem stanoveným v článku 14 nařízení (EU) č. 514/2014, a následně na základě rozhodnutí o financování připojených k rozhodnutí, kterým se schvaluje jejich národní program. Tyto finanční prostředky se v rámci národního programu nepřevádějí na jiné akce.
4. Za účelem účinného plnění cílů solidarity a sdílení odpovědnosti mezi členskými státy uvedených v článku 80 Smlouvy o fungování EU a v rámci dostupných zdrojů je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 26 tohoto nařízení pro účely úpravy jednorázové částky uvedené v odstavci 1 tohoto článku, zejména s ohledem na aktuální míru inflace, relevantní vývoj v oblasti přesunu osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého, jakož i s ohledem faktory, které mohou optimalizovat využití finančních pobídek obdržených ve formě jednorázových částek
Článek 19
Národní programy
1. V rámci národních programů, které mají být přezkoumány a schváleny v souladu s článkem 14 nařízení (EU) č. 514/2014, členské státy v rámci cílů stanovených v článku 3 tohoto nařízení a se zohledněním výsledku politického dialogu uvedeného v článku 13 nařízení (EU) č. 514/2014 sledují především tyto cíle:
a)
zesílenou podporu při zřizování společného evropského azylového systému zajištěním účinného a jednotného uplatňování acquis Unie v oblasti azylu a podpora řádného uplatňování nařízení (EU) č. 604/2013. Tyto akce mohou zahrnovat rovněž vytvoření a rozvoj programu Unie pro znovuusídlení;
b)
vytvoření a rozvoj integračních strategií zahrnujících různé aspekty obousměrného dynamického procesu, které budou podle potřeby prováděny na celostátní, místní nebo regionální úrovni, budou zohledňovat potřeby státních příslušníků třetích zemí v oblasti integrace na místní a regionální úrovni, řešit specifické potřeby různých kategorií migrantů a rozvíjet účinná partnerství mezi klíčovými zúčastněnými stranami;
c)
rozvoj návratového programu, který zahrnuje složku týkající se asistovaného dobrovolného návratu a případně složku věnovanou opětovnému začleňování.
2. Členské státy zajistí, aby veškeré akce podporované v rámci fondu byly prováděny v plném souladu se základními právy a s ohledem na lidskou důstojnost. Zejména by měly takové akce plně dodržovat práva a zásady, jež jsou zakotveny v Listině základních práv Evropské unie.
3. V souladu s požadavkem sledovat výše uvedené cíle a při zohlednění konkrétních okolností se členské státy zaměří na spravedlivé a transparentní rozdělování zdrojů mezi specifické cíle stanovené v čl. 3 odst. 2.
Článek 20
Akce Unie
1. Z podnětu Komise lze fond využít k financování nadnárodních akcí nebo akcí, na nichž má Unie zvláštní zájem (dále jen „akce Unie“) v souvislosti s obecnými a specifickými cíli uvedenými v článku 3.
2. Způsobilé akce Unie jsou akce, které podporují zejména:
a)
rozšiřování spolupráce Unie při provádění práva Unie a při sdílení osvědčených postupů v oblasti azylu, zejména ohledně znovuusídlování a přesunu žadatelů o mezinárodní ochranu nebo osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého i prostřednictvím navazování kontaktů a výměny informací, legální migrace, integrace státních příslušníků třetích zemí, včetně pomoci při příjezdu a koordinačních činností na podporu znovuusídlení s místními společenstvími, jež mají přijmout znovuusídlené uprchlíky, a navracení osob;
b)
zřizování nadnárodních sítí spolupráce a pilotních projektů, včetně inovačních projektů, založených na nadnárodních partnerstvích mezi subjekty sídlícími ve dvou či více členských státech za účelem stimulování inovací a usnadnění výměny zkušeností a osvědčených postupů;
c)
studie a výzkum zaměřené na možné nové formy spolupráce Unie v oblasti azylu, přistěhovalectví, začleňování, navracení osob a příslušného práva Unie, šíření a výměnu informací týkající se osvědčených postupů a všech dalších aspektů azylu, přistěhovalectví, integrace a návratové politiky, včetně institucionální komunikace o politických prioritách Unie;
d)
vývoj společných statistických nástrojů, metod a ukazatelů hodnocení vývoje politik v oblasti azylu, legální migrace, začleňování a navracení osob a jejich používání členskými státy;
e)
přípravu, monitorování, administrativní a technickou podporu a rozvoj mechanismu hodnocení, jež jsou nezbytné k provádění politiky v oblasti azylu a přistěhovalectví;
f)
spolupráci s třetími zeměmi na základě globálního přístupu Unie k migraci a mobilitě, především v rámci provádění dohod o zpětném přebírání osob, partnerství v oblasti mobility a regionálních programů ochrany;
g)
opatření zaměřená na informování a informační kampaně ve třetích zemích určené na zvyšování povědomí o vhodných dovolených způsobech přistěhovalectví a rizicích nedovoleného přistěhovalectví.
3. Akce Unie se provedou v souladu s článkem 6 nařízení (EU) č. 514/2014.
4. Komise zajistí spravedlivé a transparentní rozdělování zdrojů mezi cíle uvedené v čl. 3 odst. 2.
Článek 21
Mimořádná pomoc
1. Nástroj poskytuje finanční pomoc na řešení naléhavých a zvláštních potřeb v případě mimořádné situace, jak ji vymezuje čl. 2 písm. k). Opatření prováděná ve třetích zemích v souladu s tímto článkem musí být v souladu s humanitární politikou Unie a případně ji doplňují a zároveň musí dodržovat humanitární zásady stanovené v konsensu o humanitární pomoci.
2. Mimořádná pomoc se provádí v souladu s články 6 a 7 nařízení (EU) č. 514/2014.
Článek 22
Evropská migrační síť
1. Z fondu se podporuje Evropská migrační síť a poskytuje se finanční pomoc nezbytná pro její činnost a budoucí rozvoj.
2. Částku vyhrazenou na Evropskou migrační síť v rámci ročních rozpočtových prostředků fondu i pracovní program stanovující priority jejích činností přijímá Komise po schválení řídícím výborem v souladu s postupem uvedeným v čl. 4 odst. 5 písm. a) rozhodnutí 2008/381/ES. Rozhodnutí Komise o této částce je finančním rozhodnutím ve smyslu článku 84 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012.
3. Finanční pomoc určená na činnost Evropské migrační sítě má formu grantů udělovaných národním kontaktním místům podle článku 3 rozhodnutí 2008/381/ES a případně veřejných smluv v souladu s nařízením (EU, Euratom) č. 966/2012. Tato pomoc zajistí národním kontaktním místům odpovídající a včasnou finanční podporu. Náklady vzniklé v souvislosti s prováděním akcí národních kontaktních míst podpořených prostřednictvím grantů přidělených v roce 2014 mohou být způsobilé ode dne 1. ledna 2014.
4. Rozhodnutí 2008/381/ES se mění takto:
a)
v čl. 4 odst. 5 se písmeno a) nahrazuje tímto:
„a)
připravuje a schvaluje návrh pracovního programu činností, zejména pokud jde o cíle a tematické priority a stanovení orientační výše rozpočtu jednotlivých národních kontaktních míst, která je nezbytná k zajištění řádného fungování Evropské migrační sítě, a to na základě návrhu předloženého předsedou.“;
b)
článek 6 se mění takto:
i)
odstavec 4 se nahrazuje tímto:
„4. Komise sleduje provádění programu činností a podává řídícímu výboru pravidelně zprávy o provádění programu a o rozvoji Evropské migrační sítě.“,
ii)
odstavce 5 až 8 se zrušují;
c)
článek 11 se zrušuje;
d)
článek 12 se zrušuje.
Článek 23
Technická pomoc
1. Z podnětu nebo jménem Komise se na technickou pomoc ročně z fondu vynaloží až 2,5 milionu EUR v souladu s článkem 9 nařízení (EU) č. 514/2014.
2. Z podnětu členského státu je možné z fondu financovat činnosti v oblasti technické pomoci v souladu s článkem 20 nařízení (EU) č. 514/2014. Částka vyčleněná na technickou pomoc v období 2014-2020 nepřesáhne 5,5 % celkové částky přidělené členskému státu navýšenou o 1 000 000 EUR.
Článek 24
Koordinace
Komise a členské státy, případně spolu s Evropskou službou pro vnější činnost, zajistí, aby akce ve třetích zemích a ve vztahu k nim byla přijímána v součinnosti a soudržnosti s jinými opatřeními mimo Unii podporovanými prostřednictvím nástrojů Unie. Zejména zajistí, aby uvedené akce:
a)
byly soudržné s vnější politikou Unie, dodržovaly zásadu soudržnosti politik v oblasti rozvoje a aby byly soudržné se strategickými programovými dokumenty pro danou oblast či zemi;
b)
byly zaměřeny na opatření, která nejsou orientována na rozvoj;
c)
sloužily zájmům vnitřních politik Unie a byly v souladu s činnostmi vyvíjenými uvnitř Unie.
KAPITOLA VI
ZÁVĚREČNÁ USTANOVENÍ
Článek 25
Zvláštní ustanovení týkající se jednorázových částek určených na znovuusídlení a přesun osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého
Odchylně od pravidel způsobilosti výdajů stanovených v článku 18 nařízení (EU) č. 514/2014, zvláště pokud jde o jednorázové částky a paušální sazby, jsou jednorázové částky přidělované podle tohoto nařízení členským státům na znovuusídlení nebo přesun osob požívajících mezinárodní ochrany z jednoho členského státu do druhého:
a)
osvobozeny od povinnosti, podle níž musí být podloženy statistickými údaji či údaji z minulosti a
b)
vyplaceny za podmínky, že osoba, na kterou je jednorázová částka přidělena, byla skutečně znovuusídlena nebo přesunuta v souladu s tímto nařízením.
Článek 26
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci je svěřena Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedená v čl. 16 odst. 2, čl. 17 odst. 4 a 10 a čl. 18 odst. 4 je svěřena Komisi na dobu sedmi let ode dne 21. května 2014. Komise vypracuje zprávu o přenesené pravomoci nejpozději devět měsíců před koncem tohoto sedmiletého období. Přenesení pravomocí se automaticky prodlužuje o období tří let, pokud Evropský parlament nebo Rada nevysloví proti tomuto prodloužení námitku nejpozději tři měsíce před koncem tohoto sedmiletého období.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v čl. 16 odst. 2, čl. 17 odst. 4 a 10 a čl. 18 odst. 4 kdykoli zrušit. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po zveřejnění rozhodnutí v Úředním věstníku Evropské unie nebo k pozdějšímu dni, který je v něm upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle čl. 16 odst. 2, čl. 17 odst. 4 a 10 a čl. 18 odst. 4 vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě dvou měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o dva měsíce.
Článek 27
Postup projednávání ve výborech
1. Komisi je nápomocen Výbor pro Azylový, migrační a integrační fond a Fond pro vnitřní bezpečnost, zřízený čl. 59 odst. 1 nařízení (EU) č. 514/2014.
2. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 4 nařízení (EU) č. 182/2011.
Článek 28
Přezkum
Evropský parlament a Rada přezkoumají toto nařízení na základě návrhu Komise do 30. června 2020.
Článek 29
Použitelnost nařízení (EU) č. 514/2014
Na tento fond se použijí ustanovení nařízení (EU) č. 514/2014, aniž je dotčen článek 4 tohoto nařízení.
Článek 30
Zrušení
Rozhodnutí č. 573/2007/ES, č. 575/2007/ES a 2007/435/ES se zrušují s účinkem ode dne 1. ledna 2014
Článek 31
Přechodná ustanovení
1. Tímto nařízením není dotčeno pokračování nebo změna, včetně celkového nebo částečného zrušení, dotyčných projektů a ročních programů až do jejich uzavření nebo finanční pomoci schválené Komisí na základě rozhodnutí č. 573/2007/ES, č. 575/2007/ES a 2007/435/ES ani žádného jiného právního předpisu, který se na tuto pomoc vztahuje k 31. prosinci 2013. Tímto nařízením není dotčeno pokračování nebo změna, včetně úplného nebo částečného zrušení, finanční podpory schválené Komisí na základě rozhodnutí 2008/381/ES ani žádného jiného právního předpisu, který se na tuto pomoc vztahuje k 31. prosinci 2013.
2. Při rozhodování o spolufinancování v rámci tohoto nařízení Komise přihlíží k opatřením, která mají finanční dopady v období tohoto spolufinancování a která byla přijata na základě rozhodnutí č. 573/2007/ES, č. 575/2007/ES, 2007/435/ES a 2008/381/ES před 20. květnem 2014.
3. Částky přidělené na závazky pro spolufinancování schválené Komisí mezi 1. lednem 2011 a 31. prosincem 2014, k nimž nejsou doklady požadované pro uzavření akce zaslány Komisi ve lhůtě pro předložení závěrečné zprávy, Komise automaticky uvolní ze závazku do 31. prosince 2017, přičemž vzniká povinnost neoprávněně vyplacené částky vrátit.
4. K částkám na akce, které byly pozastaveny z důvodů soudních řízení nebo správních řízení o opravném prostředku s odkladným účinkem, se při výpočtu výše částky, která se automaticky uvolňuje ze závazku, nepřihlíží.
5. Členské státy předloží Komisi do 30. června 2015 hodnotící zprávy týkající se výsledků a dopadů akcí spolufinancovaných v rámci rozhodnutí č. 573/2007/ES, č. 575/2007/ES a 2007/435/ES v období 2011 až 2013.
6. Komise předloží Evropskému parlamentu, Radě, Evropskému hospodářskému a sociálnímu výboru a Výboru regionů do 31. prosince 2015 následné hodnotící zprávy podle rozhodnutí č. 573/2007/ES, č. 575/2007/ES a 2007/435/ES za období 2011 až 2013.
Článek 32
Vstup v platnost a použitelnost
Toto nařízení vstupuje v platnost prvním dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Použije se ode dne 1. ledna 2014.
Toto nařízení je závazné v celém rozsahu a přímo použitelné v členských státech v souladu se Smlouvami.
V Štrasburku dne 16. dubna 2014.
ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 516/2014 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 16ης Απριλίου 2014
για τη δημιουργία του Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης, την τροποποίηση της απόφασης 2008/381/ΕΚ του Συμβουλίου και την κατάργηση των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου αριθ. 573/2007/ΕΚ και αριθ. 575/2007/ΕΚ και της απόφασης 2007/435/ΕΚ του Συμβουλίου
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 78 παράγραφος 2 και το άρθρο 79 παράγραφοι 2 και 4,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (1),
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών (2),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (3),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Ο στόχος της Ένωσης για τη δημιουργία ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης θα πρέπει να επιτευχθεί, μεταξύ άλλων, με κοινά μέτρα που δημιουργούν το πλαίσιο μιας πολιτικής για το άσυλο και τη μετανάστευση, βασισμένης στην αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών, η οποία είναι δίκαιη έναντι των τρίτων χωρών και των υπηκόων τους. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 2ας Δεκεμβρίου 2009 αναγνώρισε την ανάγκη να υπάρξει μεγαλύτερη ευελιξία και συνέπεια κατά τη χορήγηση χρηματοδοτικών πόρων στο εσωτερικό της Ένωσης, και ως προς το πεδίο εφαρμογής και ως προς τη δυνατότητα εφαρμογής, για τη στήριξη των πολιτικών εξελίξεων στον τομέα του ασύλου και της μετανάστευσης.
(2)
Για να συμβάλει στην ανάπτυξη της κοινής πολιτικής της Ένωσης σε θέματα ασύλου και μετανάστευσης και στην ενίσχυση του χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, με βάση την εφαρμογή των αρχών της αλληλεγγύης και του επιμερισμού ευθυνών μεταξύ των κρατών μελών και της συνεργασίας με τρίτες χώρες, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να θεσπίσει το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης («Ταμείο»).
(3)
Το Ταμείο θα πρέπει να καλύπτει την ανάγκη για αυξημένη ευελιξία και απλούστευση, τηρώντας παράλληλα τις απαιτήσεις ως προς την προβλεψιμότητα και διασφαλίζοντας τη δίκαιη και διαφανή κατανομή των πόρων προκειμένου να επιτευχθούν οι γενικοί και ειδικοί στόχοι που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό.
(4)
Η αποτελεσματικότητα των μέτρων και η ποιότητα των δαπανών θα πρέπει να αποτελούν τις κατευθυντήριες αρχές λειτουργίας του Ταμείου. Επιπλέον, το Ταμείο θα πρέπει επίσης να λειτουργεί με τρόπο όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματικό και φιλικό προς τον χρήστη.
(5)
Η νέα δομή των δύο πυλώνων της χρηματοδότησης στον τομέα των εσωτερικών υποθέσεων θα πρέπει να συμβάλλει στην απλούστευση, στον εξορθολογισμό, στην εξυγίανση και στη διαφάνεια της χρηματοδότησης στον τομέα αυτό. Θα πρέπει να επιδιώκονται συνέργειες, συνεκτικότητα και συμπληρωματικότητα μεταξύ των διαφόρων ταμείων και προγραμμάτων προκειμένου, μεταξύ άλλων, να κατανέμονται οι χρηματοδοτικοί πόροι σε κοινούς σκοπούς. Ωστόσο, θα πρέπει να αποφεύγεται οποιαδήποτε αλληλεπικάλυψη μεταξύ των διαφόρων χρηματοδοτικών μέσων.
(6)
Το Ταμείο θα πρέπει να δημιουργεί ένα ευέλικτο πλαίσιο το οποίο θα επιτρέπει στα κράτη μέλη να λαμβάνουν χρηματοδοτικούς πόρους μέσω των εθνικών τους προγραμμάτων προς στήριξη των τομέων πολιτικής από το παρόν Ταμείο σύμφωνα με τις ιδιαίτερες περιστάσεις και ανάγκες που αντιμετωπίζουν, και με γνώμονα τους γενικούς και ειδικούς στόχους του Ταμείου, στο οποίο θα δοθεί η πλέον αποτελεσματική και κατάλληλη χρηματοδοτική στήριξη.
(7)
Το Ταμείο θα πρέπει να εκφράζει την αλληλεγγύη μέσω χρηματοδοτικής συνδρομής στα κράτη μέλη. Θα πρέπει να στηρίζει την αποτελεσματική διαχείριση των μεταναστευτικών ροών προς την Ένωση στους τομείς στους οποίους η δράση της Ένωσης έχει τη μέγιστη προστιθέμενη αξία, ιδίως μέσω του επιμερισμού αρμοδιοτήτων μεταξύ των κρατών μελών και του επιμερισμού αρμοδιοτήτων και της ενίσχυσης της συνεργασίας με τρίτες χώρες.
(8)
Ως συμβολή στην επίτευξη του γενικού στόχου του συγκεκριμένου Ταμείου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξασφαλίσουν ότι τα εθνικά προγράμματά τους περιλαμβάνουν ενέργειες που εξυπηρετούν όλους τους ειδικούς στόχους του παρόντος κανονισμού και ότι η κατανομή των πόρων μεταξύ των στόχων εξασφαλίζει την επίτευξη των στόχων αυτών. Στην ασυνήθιστη περίπτωση που κράτος μέλος επιθυμεί παρέκκλιση από τα ελάχιστα ποσοστά που ορίζει ο παρών κανονισμός, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος οφείλει να περιλάβει λεπτομερή αιτιολόγηση στο εθνικό του πρόγραμμα.
(9)
Για να διασφαλιστεί μια ενιαία και υψηλής ποιότητας πολιτική ασύλου και να εφαρμοστούν υψηλότερα πρότυπα διεθνούς προστασίας, το Ταμείο θα πρέπει να συμβάλει στην αποτελεσματική λειτουργία του Κοινού Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου, το οποίο περιλαμβάνει μέτρα που συνδέονται με την πολιτική, τη νομοθεσία και τη δημιουργία ικανοτήτων, δρώντας στο πλαίσιο συνεργασίας με άλλα κράτη μέλη, τους οργανισμούς της Ένωσης και τρίτες χώρες.
(10)
Θα πρέπει να στηριχθούν και να βελτιωθούν οι προσπάθειες των κρατών μελών για την πλήρη και ορθή εφαρμογή του κεκτημένου της Ένωσης σε θέματα ασύλου, ιδίως για την παροχή των κατάλληλων όρων υποδοχής στους εκτοπισμένους και τους αιτούντες και δικαιούχους διεθνούς προστασίας, για να διασφαλιστεί ο σωστός καθορισμός του ατομικού καθεστώτος, σύμφωνα με την οδηγία 2011/95/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4), να εφαρμόζονται δίκαιες και αποτελεσματικές διαδικασίες ασύλου και να προωθηθεί η ορθή πρακτική στον τομέα του ασύλου, έτσι ώστε να προστατεύονται τα δικαιώματα των προσώπων που ζητούν διεθνή προστασία και να καταστεί αποτελεσματική η λειτουργία των συστημάτων ασύλου των κρατών μελών.
(11)
Το Ταμείο θα πρέπει επίσης να είναι σε θέση να παρέχει επαρκή στήριξη στις κοινές προσπάθειες των κρατών μελών να εντοπίζουν, να ανταλλάσσουν και να προωθούν βέλτιστες πρακτικές και να δημιουργούν αποτελεσματικούς μηχανισμούς συνεργασίας, με στόχο να βελτιωθεί η ποιότητα της διαδικασίας λήψης αποφάσεων στο πλαίσιο του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου.
(12)
Το παρόν Ταμείο θα πρέπει να συμπληρώνει και να ενισχύει τις δραστηριότητες της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης για Θέματα Ασύλου («EASO»), που ιδρύθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 439/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5), με στόχο να συντονίζει την πρακτική συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών σε θέματα ασύλου, να στηρίζει τα κράτη μέλη που υφίστανται ιδιαίτερη πίεση στα συστήματα ασύλου τους και να συμβάλει στην εφαρμογή του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου. Η Επιτροπή δύναται να αξιοποιήσει τη δυνατότητα που προσφέρει ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6) ώστε να αναθέσει στην EASO την εκτέλεση συγκεκριμένων και ειδικών καθηκόντων, όπως ο συντονισμός των δράσεων των κρατών μελών σχετικά με την επανεγκατάσταση σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 439/2010.
(13)
Το Ταμείο θα πρέπει να στηρίζει τις προσπάθειες της Ένωσης και των κρατών μελών να βελτιώσουν την ικανότητα των κρατών μελών να αναπτύσσουν, να παρακολουθούν και να αξιολογούν τις πολιτικές τους σε θέματα ασύλου σύμφωνα με τις υποχρεώσεις τους βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας της Ένωσης.
(14)
Το Ταμείο θα πρέπει επίσης να στηρίζει τις προσπάθειες που καταβάλλουν τα κράτη μέλη να παρέχουν διεθνή προστασία και βιώσιμη λύση στο έδαφός τους στους πρόσφυγες και στους εκτοπισμένους που κρίνονται επιλέξιμοι για επανεγκατάσταση από την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες («UNHCR»), όπως η εκτίμηση των αναγκών επανεγκατάστασης και μεταφοράς των εν λόγω προσώπων στο έδαφός τους, με στόχο να τους παρέχουν ένα ασφαλές νομικό καθεστώς και να προωθούν την αποτελεσματική ένταξή τους.
(15)
Το Ταμείο θα πρέπει να παρέχει υποστήριξη για νέες προσεγγίσεις όσον αφορά την ευκολότερη πρόσβαση σε διαδικασίες ασύλου, ειδικότερα θέτοντας ως επίκεντρο τις κυριότερες χώρες διέλευσης όπως προγράμματα προστασίας για ειδικές ομάδες ή ορισμένες διαδικασίες εξέτασης των αιτήσεων ασύλου.
(16)
Είναι χαρακτηριστικό του Ταμείου ότι θα πρέπει να μπορεί να υποστηρίζει τις εθελοντικές ενέργειες κατανομής των βαρών που έχουν συμφωνηθεί μεταξύ των κρατών μελών και συνίστανται στη μεταφορά των δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο, καθώς και των αιτούντων διεθνή προστασία.
(17)
Οι εταιρικές σχέσεις και η συνεργασία με τρίτες χώρες για την εξασφάλιση της σωστής διαχείρισης των εισροών προσώπων αιτούντων άσυλο ή άλλες μορφές διεθνούς προστασίας αποτελούν βασική συνιστώσα της πολιτικής ασύλου της Ένωσης. Για να παρέχει πρόσβαση στη διεθνή προστασία και βιώσιμες λύσεις σε όσο το δυνατό πιο έγκαιρο στάδιο, καθώς και μέσω προγραμμάτων περιφερειακής προστασίας, το Ταμείο θα πρέπει να περιλαμβάνει μια ισχυρή συνιστώσα της Ένωσης για την επανεγκατάσταση.
(18)
Για να βελτιωθεί και να ενισχυθεί η διαδικασία ένταξης στις ευρωπαϊκές κοινωνίες, το Ταμείο θα πρέπει να διευκολύνει τη νόμιμη μετανάστευση στην Ένωση, σύμφωνα με τις οικονομικές και κοινωνικές ανάγκες των κρατών μελών, και να προβλέπει την προετοιμασία της διαδικασίας ένταξης ήδη στη χώρα καταγωγής των υπηκόων τρίτων χωρών οι οποίοι έρχονται στην Ένωση.
(19)
Για να είναι αποτελεσματικό και να επιτύχει τη μέγιστη προστιθέμενη αξία, το Ταμείο θα πρέπει να ακολουθεί μια περισσότερο στοχευμένη προσέγγιση, στηρίζοντας τις συνεπείς στρατηγικές που είναι ειδικά σχεδιασμένες για την προώθηση της ένταξης υπηκόων τρίτων χωρών σε εθνικό, τοπικό και/ή περιφερειακό επίπεδο, ανάλογα με την περίπτωση. Οι στρατηγικές αυτές θα πρέπει να εφαρμόζονται κυρίως από τοπικές ή περιφερειακές αρχές και μη κρατικούς φορείς, χωρίς ωστόσο να αποκλείονται οι εθνικές αρχές, ιδίως όταν αυτό επιβάλλεται από την ειδική διοικητική οργάνωση του κράτους μέλους ή όταν, σε ένα κράτος μέλος, οι δράσεις ένταξης εμπίπτουν στην κοινή αρμοδιότητα του κράτους και της αποκεντρωμένης διοίκησης. Οι οργανισμοί εφαρμογής θα πρέπει να επιλέγουν από ένα φάσμα διαθέσιμων μέτρων εκείνα που είναι καταλληλότερα για τις ιδιαίτερες περιστάσεις που αντιμετωπίζουν.
(20)
Η εφαρμογή των δράσεων του Ταμείου θα πρέπει να συνάδει με τις Κοινές Βασικές Αρχές της Ένωσης για την Ένταξη, όπως καθορίζονται στο Κοινό Πρόγραμμα για την Ένταξη.
(21)
Το πεδίο των μέτρων ένταξης θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει τους δικαιούχους διεθνούς προστασίας, με στόχο να διασφαλιστεί μια συνολική προσέγγιση της ένταξης, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες αυτών των ομάδων στόχων. Όταν τα μέτρα ένταξης συνδυάζονται με μέτρα υποδοχής, οι δράσεις θα πρέπει, ανάλογα με την περίπτωση, να προβλέπουν και την υπαγωγή σε αυτά των αιτούντων διεθνούς προστασίας.
(22)
Για να διασφαλιστεί η συνοχή της αντιμετώπισης του ζητήματος της ένταξης υπηκόων τρίτων χωρών από την Ευρωπαϊκή Ένωση, οι χρηματοδοτούμενες από το παρόν Ταμείο δράσεις θα πρέπει να είναι ειδικές και συμπληρωματικές προς τις δράσεις που χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο. Σε αυτό το πλαίσιο, θα πρέπει να ζητηθεί από τις αρχές των κρατών μελών που είναι αρμόδιες για την εφαρμογή του παρόντος Ταμείου να δημιουργήσουν μηχανισμούς συνεργασίας και συντονισμού με τις οριζόμενες από τα κράτη μέλη διαχειριστικές αρχές των παρεμβάσεων του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου.
(23)
Για πρακτικούς λόγους, ορισμένες δράσεις είναι δυνατόν να αφορούν ομάδα ανθρώπων, η μεταχείριση της οποίας μπορεί να είναι αποτελεσματικότερη ως σύνολο, χωρίς να εισάγονται διαφορές μεταξύ των μελών της. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί η δυνατότητα για τα κράτη μέλη που το επιθυμούν να προνοούν στα εθνικά τους προγράμματα ότι στις δράσεις ένταξης μπορούν να περιλαμβάνονται άμεσοι συγγενείς των υπηκόων τρίτων χωρών, στον βαθμό που είναι απαραίτητο για την αποτελεσματική εφαρμογή των δράσεων αυτών. Ως άμεσος συγγενής νοείται ο σύζυγος/σύντροφος, καθώς και κάθε πρόσωπο που έχει άμεσους κατιόντες ή ανιόντες οικογενειακούς δεσμούς με τον καλυπτόμενο από τις δράσεις ένταξης υπήκοο τρίτης χώρας και το οποίο, σε διαφορετική περίπτωση, δεν θα ενέπιπτε στο πεδίο παρέμβασης του Ταμείου.
(24)
Το Ταμείο θα πρέπει να στηρίζει τα κράτη μέλη να χαράσσουν στρατηγικές για την οργάνωση της νόμιμης μετανάστευσης, τη βελτίωση της ικανότητάς τους να αναπτύσσουν, να εφαρμόζουν, να παρακολουθούν και να αξιολογούν γενικά όλες τις στρατηγικές, τις πολιτικές και τα μέτρα σε θέματα μετανάστευσης και ένταξης για τους υπηκόους τρίτων χωρών, περιλαμβανομένων των νομικών πράξεων της Ένωσης. Το Ταμείο θα πρέπει επίσης να στηρίζει την ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών και τη συνεργασία μεταξύ των διαφόρων διοικητικών υπηρεσιών καθώς και με άλλα κράτη μέλη.
(25)
Η Ένωση θα πρέπει να συνεχίσει και να διευρύνει τη χρήση των συμπράξεων κινητικότητας ως το κύριο στρατηγικό, συνολικό και μακροπρόθεσμο πλαίσιο συνεργασίας για τη διαχείριση της μετανάστευσης με τρίτες χώρες. Το Ταμείο θα πρέπει να στηρίζει δραστηριότητες στο πλαίσιο των συμπράξεων κινητικότητας που υλοποιούνται είτε στην Ένωση είτε σε τρίτες χώρες και αποσκοπούν στην ικανοποίηση των αναγκών και προτεραιοτήτων της Ένωσης, και ιδίως δράσεις που διασφαλίζουν τη συνέχεια της χρηματοδότησης που καλύπτει τόσο την Ένωση όσο και τρίτες χώρες.
(26)
Θα πρέπει να συνεχιστεί η στήριξη και η ενθάρρυνση των προσπαθειών των κρατών μελών να βελτιώσουν τη διαχείριση του επαναπατρισμού υπηκόων τρίτων χωρών σε όλες τις διαστάσεις του και με στόχο τη συνεχή δίκαιη και αποτελεσματική εφαρμογή κοινών προτύπων για την επιστροφή, ιδίως όπως ορίζεται στην οδηγία 2008/115/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7). Το Ταμείο θα πρέπει να προωθεί την ανάπτυξη σε εθνικό επίπεδο στρατηγικών για την επιστροφή στο πλαίσιο της ολοκληρωμένης διαχείρισης επιστροφής, καθώς και μέτρα που στηρίζουν την αποτελεσματική εφαρμογή τους σε τρίτες χώρες.
(27)
Όσον αφορά την οικειοθελή επιστροφή προσώπων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που επιθυμούν να επιστρέψουν μολονότι δεν είναι υποχρεωμένοι να εγκαταλείψουν το έδαφος, θα πρέπει να προβλεφθούν κίνητρα γι’ αυτούς, όπως η προνομιακή μεταχείριση υπό μορφή παροχής αυξημένης βοήθειας επιστροφής. Η οικειοθελής επιστροφή αυτού του είδους είναι προς το συμφέρον τόσο των επιστρεφόντων όσο και των αρχών σε όρους κόστους-αποτελεσματικότητας. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενθαρρύνονται να ευνοούν την οικειοθελή επιστροφή.
(28)
Ωστόσο, από άποψη πολιτικής, η οικειοθελής και η αναγκαστική επιστροφή αλληλοσυνδέονται και αλληλοενισχύονται ώστε κατά τη διαχείριση επιστροφής τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενθαρρύνονται να ενισχύουν τη συμπληρωματικότητα ανάμεσα σε αυτές τις δύο μορφές επιστροφής. Είναι αναγκαίο να πραγματοποιούνται απομακρύνσεις προκειμένου να διασφαλιστούν η ακεραιότητα της πολιτικής μετανάστευσης και ασύλου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα συστήματα μετανάστευσης και ασύλου των κρατών μελών. Έτσι, η δυνατότητα των απομακρύνσεων αποτελεί προϋπόθεση προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι δεν υπονομεύεται αυτή η πολιτική και να επιβληθεί το κράτος δικαίου, το οποίο είναι από μόνο του καθοριστικό για τη δημιουργία ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης. Το Ταμείο θα πρέπει, συνεπώς, να στηρίζει τις δράσεις των κρατών μελών που διευκολύνουν τις απομακρύνσεις σύμφωνα με τους κανόνες που ορίζονται στη νομοθεσία της Ένωσης, ανάλογα με την περίπτωση και με πλήρη σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων και της αξιοπρέπειας των επιστρεφόντων.
(29)
Είναι ουσιαστικό το εν λόγω Ταμείο να στηρίζει ειδικά μέτρα για όσους επανέρχονται στη χώρα επιστροφής, πρώτον για να διασφαλιστεί η πραγματική επιστροφή στην πόλη ή την περιοχή καταγωγής τους υπό καλές συνθήκες και, δεύτερον, να ενισχυθεί ο διατηρήσιμος χαρακτήρας της επανένταξης στην κοινότητά τους.
(30)
Οι συμφωνίες επανεισδοχής της Ένωσης αποτελούν αναπόσπαστη συνιστώσα της πολιτικής επιστροφής της Ένωσης και κεντρικό εργαλείο για την αποτελεσματική διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, διότι διευκολύνουν την ταχεία επιστροφή παράνομων μεταναστών. Οι συμφωνίες αυτές είναι σημαντικό στοιχείο στο πλαίσιο του διαλόγου και της συνεργασίας με τρίτες χώρες καταγωγής και διέλευσης παράνομων μεταναστών και η εφαρμογή τους σε τρίτες χώρες θα πρέπει να ενισχύεται προς όφελος αποδοτικών στρατηγικών επιστροφής σε εθνικό επίπεδο και στο επίπεδο της Ένωσης.
(31)
Το Ταμείο θα πρέπει να συμπληρώνει και να ενισχύει τις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για τη διαχείριση της επιχειρησιακής συνεργασίας στα εξωτερικά σύνορα των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που ιδρύθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2007/2004 του Συμβουλίου (8), εκ των καθηκόντων του οποίου είναι να παρέχει την αναγκαία στήριξη για την οργάνωση κοινών επιχειρήσεων επιστροφής και ο εντοπισμός βέλτιστων πρακτικών για την απόκτηση ταξιδιωτικών εγγράφων και την απομάκρυνση υπηκόων τρίτων χωρών παρανόμως παρόντων στα εδάφη των κρατών μελών καθώς και να επικουρεί τα κράτη μέλη σε περιπτώσεις που απαιτείται αυξημένη τεχνική και επιχειρησιακή συνδρομή στα εξωτερικά σύνορα, λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένες καταστάσεις ενδέχεται να συνεπάγονται επείγουσα ανθρωπιστική βοήθεια και επιχειρήσεις διάσωσης στη θάλασσα.
(32)
Πέραν της στήριξης στην επιστροφή προσώπων κατά τα προβλεπόμενα στον παρόντα κανονισμό, το Ταμείο θα πρέπει επίσης να στηρίζει και άλλα μέτρα για την καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης ή την καταστρατήγηση των ισχυόντων κανόνων νόμιμης μετανάστευσης, διαφυλάσσοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο την ακεραιότητα των συστημάτων μετανάστευσης των κρατών μελών.
(33)
Η λειτουργία του Ταμείου θα πρέπει να σέβεται πλήρως τα δικαιώματα και τις αρχές που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και τα θεμελιώδη δικαιώματα που κατοχυρώνονται στις σχετικές διεθνείς συμβάσεις, συμπεριλαμβανομένης της οικείας νομολογίας του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Οι επιλέξιμες δράσεις θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την προστασία μεταναστών, προσφύγων και αιτούντων άσυλο έχοντας ως γνώμονα τα ανθρώπινα δικαιώματα και θα πρέπει, ειδικότερα, να εξασφαλίζουν ότι δίδεται ιδιαίτερη προσοχή και παρέχεται ειδική μέριμνα όσον αφορά την ιδιαίτερη κατάσταση των ευάλωτων προσώπων, ιδίως για τις γυναίκες, τους ασυνόδευτους ανηλίκους και άλλους ανηλίκους που είναι εκτεθειμένοι σε κίνδυνο.
(34)
Οι όροι «ευάλωτα πρόσωπα» και «μέλη της οικογενείας» ορίζονται διαφορετικά σε διάφορες πράξεις σχετικές με τον παρόντα κανονισμό. Θα πρέπει, επομένως, να λαμβάνονται κατά την έννοια της οικείας πράξης λαμβανομένου υπόψη του πλαισίου στο οποίο χρησιμοποιούνται. Όσον αφορά την επανεγκατάσταση, τα κράτη μέλη τα οποία προβαίνουν σε επανεγκατάσταση θα πρέπει να έχουν στενή διαβούλευση με την UNCHR σε σχέση με τον όρο «μέλη της οικογενείας» στις οικείες πρακτικές τους περί επανεγκατάστασης, αλλά και στις διαδικασίες που πραγματικά εφαρμόζουν περί επανεγκατάστασης.
(35)
Μέτρα που εφαρμόζονται σε τρίτες χώρες και σε σχέση με τρίτες χώρες, τα οποία χρηματοδοτούνται μέσω του Ταμείου, θα πρέπει να εγκρίνονται σε συνέργεια και σε συνέπεια με άλλες δράσεις εκτός της Ένωσης που χρηματοδοτούνται από τα μέσα εξωτερικής βοήθειας της Ένωσης, τόσο γεωγραφικά όσο και θεματικά. Συγκεκριμένα, κατά την εφαρμογή των εν λόγω δράσεων, θα πρέπει να επιδιώκεται η απόλυτη συνοχή με τις αρχές και τους γενικούς στόχους της εξωτερικής δράσης και της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης σε σχέση με την εκάστοτε χώρα ή περιοχή. Τα μέτρα δεν θα πρέπει να αποσκοπούν στη χρηματοδότηση δράσεων που προσανατολίζονται άμεσα προς την ανάπτυξη και θα πρέπει να συμπληρώνουν, κατά περίπτωση, τη χρηματοδοτική συνδρομή που χορηγείται από τα μέσα εξωτερικής βοήθειας. Θα πρέπει να γίνεται σεβαστή η αρχή της συνοχής των αναπτυξιακών πολιτικών, όπως ορίζεται στην παράγραφο 35 της ευρωπαϊκής κοινής αντίληψης για την ανάπτυξη. Θα πρέπει επίσης να εξασφαλίζεται ότι η εφαρμογή της επείγουσας βοήθειας είναι συνεπής και, κατά περίπτωση, συμπληρωματική σε σχέση με την ανθρωπιστική πολιτική της Ένωσης στο πλαίσιο του σεβασμού των ανθρωπιστικών αρχών, όπως αυτές ορίζονται στην πανευρωπαϊκή συναίνεση για την ανθρωπιστική βοήθεια.
(36)
Ένα μεγάλο μέρος των διαθέσιμων πόρων του Ταμείου θα πρέπει να κατανέμεται βάσει αντικειμενικών κριτηρίων κατ’ αναλογία προς την ευθύνη που βαρύνει το κάθε κράτος μέλος στην προσπάθεια του να διαχειριστεί τις μεταναστευτικές ροές. Προς τον σκοπό αυτόν, θα πρέπει να χρησιμοποιούνται τα πλέον πρόσφατα διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία που έχει συλλέξει η Eurostat δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 862/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (9) σχετικά με τις μεταναστευτικές ροές, όπως ο αριθμός των αιτήσεων ασύλου που υποβάλλονται για πρώτη φορά, ο αριθμός των θετικών αποφάσεων χορήγησης καθεστώτος πρόσφυγα ή επικουρικής προστασίας, ο αριθμός των προσφύγων που έχουν επανεγκατασταθεί, ο αριθμός υπηκόων τρίτων χωρών που έχουν λάβει άδεια διαμονής εκδοθείσα από κράτος μέλος, ο αριθμός των αποφάσεων επιστροφής που εκδίδουν οι εθνικές αρχές και ο αριθμός των επιστροφών που έχουν πραγματοποιηθεί.
(37)
Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να καθορίσει την κατανομή των βασικών ποσών στα κράτη μέλη. Το βασικό ποσόν αποτελείται από ένα ελάχιστο ποσόν και ένα ποσόν υπολογιζόμενο βάσει του μέσου όρου της κατανομής του 2011, 2012 και 2013 για κάθε κράτος μέλος από το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τους Πρόσφυγες, που συστάθηκε με την απόφαση αριθ. 573/2007/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10) το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ένταξης υπηκόων τρίτων χωρών που συστάθηκε με την απόφαση 2007/435/ΕΚ του Συμβουλίου (11) και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επιστροφής που συστάθηκε με την απόφαση αριθ. 575/2007/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (12). Οι υπολογισμοί έγιναν σύμφωνα με τα κριτήρια κατανομής που ορίζονται στην απόφαση αριθ. 573/2007/ΕΚ, στην απόφαση 2007/435/ΕΚ και στην απόφαση αριθ. 575/2007/ΕΚ, περί δημιουργίας των Ταμείων, αντίστοιχα. Βάσει των συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 7ης-8ης Φεβρουαρίου 2013 όπου υπογραμμίζεται ότι «ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στις νησιωτικές κοινωνίες που είναι αντιμέτωπες με δυσανάλογες προκλήσεις μετανάστευσης», είναι σκόπιμο να αυξηθούν τα ελάχιστα ποσά για την Κύπρο και την Μάλτα.
(38)
Ενώ αρμόζει η διάθεση ποσού σε κάθε κράτος μέλος βάσει των πλέον πρόσφατων διαθέσιμων στατιστικών στοιχείων, θα πρέπει επίσης να χορηγείται ένα μέρος των διαθέσιμων πόρων του Ταμείου για την εφαρμογή ειδικών δράσεων που απαιτούν κοινή προσπάθεια μεταξύ των κρατών μελών και παράγουν σημαντική προστιθέμενη αξία για την Ένωση και για την εφαρμογή προγράμματος επανεγκατάστασης της Ένωσης και τη μεταφορά δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο.
(39)
Προς τούτο, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να προσδιορίσει κατάλογο επιλέξιμων ειδικών δράσεων για χρηματοδότηση από το Ταμείο. Θα πρέπει να διατεθούν συμπληρωματικά ποσά στα κράτη μέλη που αναλαμβάνουν δέσμευση να τις υλοποιήσουν.
(40)
Με βάση τη σταδιακή εφαρμογή ενός προγράμματος μετεγκατάστασης της Ένωσης, το Ταμείο θα πρέπει να παρέχει στοχευμένη ενίσχυση υπό μορφή χρηματοοικονομικών κινήτρων (κατ’ αποκοπή ποσά) για κάθε πρόσωπο που επανεγκαθίσταται. Η Επιτροπή, σε συνεργασία με την EASO και στο πλαίσιο των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων τους, θα πρέπει να παρακολουθεί την αποτελεσματική εφαρμογή των δράσεων επανεγκατάστασης που στηρίζει το Ταμείο.
(41)
Για να έχουν οι προσπάθειες επανεγκατάστασης της Ένωσης μεγαλύτερο αντίκτυπο στην παροχή προστασίας σε πρόσωπα χρήζοντα διεθνούς προστασίας και για να μεγιστοποιηθεί η στρατηγική επίπτωση της επανεγκατάστασης με την καλύτερη στόχευση στα πρόσωπα που αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη ανάγκη επανεγκατάστασης, θα πρέπει να καθορίζονται σε επίπεδο Ένωσης κοινές προτεραιότητες επανεγκατάστασης. Οι εν λόγω κοινές προτεραιότητες θα πρέπει να τροποποιούνται μόνον εάν υπάρχει σαφής αιτιολόγηση προς τον σκοπό αυτό ή με γνώμονα τις συστάσεις της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες βάσει των γενικών κατηγοριών που προσδιορίζονται στον παρόντα κανονισμό.
(42)
Λόγω της ιδιαίτερα ευάλωτης θέσης τους, ορισμένες κατηγορίες προσώπων που χρήζουν διεθνούς προστασίας θα πρέπει να περιλαμβάνονται πάντοτε στις κοινές προτεραιότητες επανεγκατάστασης της Ένωσης.
(43)
Λαμβανομένων υπόψη των αναγκών επανεγκατάστασης που ορίζονται στις κοινές προτεραιότητες της Ένωσης σε αυτόν τον τομέα, είναι επίσης απαραίτητο να προβλεφθούν πρόσθετα χρηματοοικονομικά κίνητρα επανεγκατάστασης προσώπων σε σχέση με τις ειδικές γεωγραφικές περιοχές και εθνικότητες καθώς και τις ειδικές κατηγορίες προσώπων που θα επανεγκατασταθούν, όταν η επανεγκατάσταση κρίνεται ως η πλέον κατάλληλη λύση για τις ειδικές ανάγκες τους.
(44)
Για να υπάρξει μεγαλύτερη αλληλεγγύη και καλύτερη κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ των κρατών μελών, ιδίως αυτών που πλήττονται περισσότερο από εισροές αιτούντων άσυλο, θα πρέπει επίσης να θεσπιστεί ένας παρόμοιος μηχανισμός που θα βασίζεται σε χρηματοοικονομικά κίνητρα για τη μεταφορά δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο. Ο μηχανισμός αναμένεται να μειώσει την πίεση επί των κρατών μελών που δέχονται μεγαλύτερους αριθμούς αιτούντων άσυλο και δικαιούχους διεθνούς προστασίας, είτε σε απόλυτους αριθμούς είτε ποσοστιαίως.
(45)
Η στήριξη που παρέχει το Ταμείο θα είναι αποτελεσματικότερη και θα δημιουργεί μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία, εάν ο παρών κανονισμός καθορίζει ένα περιορισμένο αριθμό υποχρεωτικών στόχων τους οποίους θα πρέπει να επιδιώκουν τα προγράμματα που καταρτίζει κάθε κράτος μέλος, αφού ληφθούν υπόψη οι ιδιαίτερες περιστάσεις και οι ανάγκες που αντιμετωπίζει.
(46)
Είναι σημαντικό, για λόγους μεγαλύτερης αλληλεγγύης, να χορηγεί το Ταμείο, κατά περίπτωση, σε συντονισμό και συνέργεια με την ανθρωπιστική βοήθεια που διαχειρίζεται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, πρόσθετη στήριξη για την αντιμετώπιση έκτακτων καταστάσεων ισχυρής μεταναστευτικής πίεσης στα κράτη μέλη ή σε τρίτες χώρες, ή σε περίπτωση μαζικής συρροής εκτοπισμένων, κατ’ εφαρμογή της οδηγίας 2001/55/ΕΚ του Συμβουλίου (13), μέσω της χορήγησης επείγουσας βοήθειας. Η επείγουσα βοήθεια θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει στήριξη προς ειδικά προγράμματα εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους, αποσκοπούντα στην παροχή προσωρινής διαμονής στο έδαφος κράτους μέλους σε περίπτωση επείγουσας ανθρωπιστικής κρίσης σε τρίτες χώρες. Εντούτοις, αυτά τα άλλα προγράμματα εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους δεν θα πρέπει να θίγουν ούτε να υπονομεύουν το πρόγραμμα επανεγκατάστασης της Ένωσης το οποίο έχει εξαρχής σαφή σκοπό του την παροχή μόνιμης λύσης σε ανθρώπους που χρήζουν διεθνούς προστασίας και μεταφέρονται στην Ένωση από τρίτες χώρες. Προς τούτο, τα κράτη μέλη δεν θα πρέπει να δικαιούνται πρόσθετα κατ’ αποκοπήν ποσά για πρόσωπα στα οποία χορηγείται προσωρινή διαμονή στο έδαφος κράτους μέλους στο πλαίσιο αυτών των άλλων προγραμμάτων εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους.
(47)
Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να παρέχει χρηματοδοτική στήριξη για τις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Δικτύου Μετανάστευσης που ιδρύθηκε με την απόφαση 2008/381/ΕΚ του Συμβουλίου (14), σύμφωνα με τους στόχους και τα καθήκοντά τους.
(48)
Κατά συνέπεια, θα πρέπει να τροποποιηθεί η απόφαση 2008/381/ΕΚ προκειμένου να εναρμονισθούν οι διαδικασίες και να διευκολυνθεί η παροχή κατάλληλης και έγκαιρης οικονομικής στήριξης προς τα εθνικά σημεία επαφής που αναφέρονται στην εν λόγω οδηγία.
(49)
Λαμβάνοντας υπόψη τον σκοπό των παρεχόμενων οικονομικών κινήτρων στα κράτη μέλη για επανεγκατάσταση και/ή μεταφορά δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο υπό μορφή κατ’ αποκοπήν ποσών, και επειδή αυτά αντιπροσωπεύουν μικρό μέρος των πραγματικών δαπανών, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να προβλέπει ορισμένες εξαιρέσεις από τους κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών.
(50)
Για τη συμπλήρωση ή την τροποποίηση διατάξεων του παρόντος κανονισμού σχετικά με τα κατ’ αποκοπή ποσά για την επανεγκατάσταση και τη μεταφορά δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο και τον καθορισμό ειδικών δράσεων και των κοινών προτεραιοτήτων της Ένωσης σε θέματα επανεγκατάστασης, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ). Έχει ιδιαίτερη σημασία να διεξαγάγει η Επιτροπή τις απαιτούμενες διαπραγματεύσεις κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες, και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων. Η Επιτροπή, κατά την προετοιμασία και σύνταξη των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, θα πρέπει να διασφαλίζει την ταυτόχρονη, έγκαιρη και σωστή διαβίβαση των συναφών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
(51)
Στο πλαίσιο της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, συμπεριλαμβανομένου και της προετοιμασίας των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η Επιτροπή θα πρέπει να διαβουλεύεται με εμπειρογνώμονες από όλα τα κράτη μέλη.
(52)
Προκειμένου να διασφαλισθούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εκτέλεση του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή. Οι αρμοδιότητες αυτές θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (15).
(53)
Η χρηματοδότηση από τον προϋπολογισμό της Ένωσης θα πρέπει να εστιάζεται σε δραστηριότητες στις οποίες η παρέμβαση της Ένωσης μπορεί να προσδώσει πρόσθετη αξία σε σύγκριση με τη δράση του κάθε κράτους μέλους χωριστά. Επειδή η Ένωση βρίσκεται σε καλύτερη θέση από τα κράτη μέλη για να παρέχει ένα πλαίσιο εκδήλωσης της αλληλεγγύης της Ένωσης στη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, η προβλεπόμενη από τον παρόντα κανονισμό χρηματοδοτική στήριξη συμβάλλει κυρίως στην ενίσχυση των εθνικών και ευρωπαϊκών ικανοτήτων σε αυτόν τον τομέα.
(54)
Είναι αναγκαία η μεγιστοποίηση του αντίκτυπου της χρηματοδότησης από την Ένωση με την κινητοποίηση, τη συγκέντρωση και τη μόχλευση δημόσιων και ιδιωτικών χρηματοδοτικών πόρων.
(55)
Η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί την εφαρμογή του Ταμείου, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 514/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (16), χρησιμοποιώντας κοινούς δείκτες για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων και των επιπτώσεων. Οι δείκτες αυτοί, συμπεριλαμβανομένων σχετικών βασικών σεναρίων, θα πρέπει να παρέχουν την ελάχιστη βάση για την αξιολόγηση του βαθμού στον οποίο έχουν επιτευχθεί οι στόχοι του Ταμείου.
(56)
Για τη μέτρηση των αποτελεσμάτων του παρόντος Ταμείου, θα πρέπει να καθοριστούν κοινοί δείκτες σε σχέση με κάθε ειδικό στόχο. Οι κοινοί δείκτες δεν θα πρέπει να θίγουν τον προαιρετικό ή υποχρεωτικό χαρακτήρα της εφαρμογής σχετικών δράσεων όπως προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό.
(57)
Για τον σκοπό της διαχείρισης και εφαρμογής του, το Ταμείο θα πρέπει να αποτελεί τμήμα ενός συνεκτικού πλαισίου αποτελούμενου από τον παρόντα κανονισμό και τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 513/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (17). Για τους σκοπούς του Ταμείου, η σύμπραξη που αναφέρεται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 514/2014, θα πρέπει να περιλαμβάνει σχετικούς διεθνείς οργανισμούς, ΜΚΟ και κοινωνικούς εταίρους. Κάθε κράτος μέλος θα πρέπει να είναι υπεύθυνο να καθορίζει τη σύνθεση της σύμπραξης και τις πρακτικές λεπτομέρειες της υλοποίησής της.
(58)
Εφόσον ο στόχος του παρόντος κανονισμού, ήτοι στο να συμβάλει στην αποτελεσματική διαχείριση των μεταναστευτικών ροών και στην εφαρμογή, ενίσχυση και ανάπτυξη της κοινής πολιτικής ασύλου, της επικουρικής προστασίας και προσωρινής προστασίας και της κοινής μεταναστευτικής πολιτικής, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορεί όμως να επιτευχθεί καλύτερα στο επίπεδο της Ένωσης, η Ένωση μπορεί να λαμβάνει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ). Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως ορίζεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη του στόχου αυτού.
(59)
Κατ’ εφαρμογή των άρθρων 8 και 10 ΣΛΕΕ, το πρόγραμμα θα πρέπει να στηρίζει την ενσωμάτωση στο σύνολο των δραστηριοτήτων του τις αρχές της ισότητας μεταξύ γυναικών και ανδρών και της απαγόρευσης των διακρίσεων.
(60)
Οι αποφάσεις αριθ. 573/2007/ΕΚ, αριθ. 575/2007/ΕΚ και 2007/435/ΕΚ θα πρέπει να καταργηθούν, με την επιφύλαξη των μεταβατικών διατάξεων του παρόντος κανονισμού.
(61)
Σύμφωνα με το άρθρο 3 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας, όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, το οποίο προσαρτάται στη ΣΕΕ και τη ΣΛΕΕ, και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του εν λόγω Πρωτοκόλλου, τα εν λόγω κράτη μέλη κοινοποίησαν την επιθυμία τους να μετάσχουν στην έκδοση και την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.
(62)
Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 για τη θέση της Δανίας το οποίο προσαρτάται στη ΣΕΕ και στη ΣΛΕΕ, η Δανία δεν συμμετέχει στη θέσπιση του παρόντος κανονισμού και δεν δεσμεύεται από αυτόν, ούτε υπόκειται στην εφαρμογή του.
(63)
Είναι σκόπιμο να ευθυγραμμισθεί η περίοδος εφαρμογής του παρόντος κανονισμού με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 1311/2013 του Συμβουλίου (18). Κατά συνέπεια, κρίνεται σκόπιμο να εφαρμοσθεί ο παρών κανονισμός από την 1η Ιανουαρίου 2014,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 1
Στόχος και πεδίο εφαρμογής
1. Ο παρών κανονισμός θεσπίζει το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης («Ταμείο») για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2014 έως την 31η Δεκεμβρίου 2020.
2. Ο παρών κανονισμός ορίζει:
α)
τους στόχους της χρηματοδοτικής στήριξης και τις επιλέξιμες δράσεις·
β)
το γενικό πλαίσιο για την υλοποίηση των επιλέξιμων δράσεων·
γ)
τους διαθέσιμους χρηματοδοτικούς πόρους και την κατανομή τους·
δ)
τις αρχές και τον μηχανισμό καθορισμού κοινών προτεραιοτήτων της Ένωσης σε θέματα επανεγκατάστασης, και
ε)
την παρεχόμενη χρηματοδοτική στήριξη για τις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Δικτύου Μετανάστευσης.
3. Ο παρών κανονισμός προβλέπει την εφαρμογή των κανόνων που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 514/2014, με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
α)
«επανεγκατάσταση»: η διαδικασία με την οποία, κατόπιν αιτήσεως της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες («UNHCR») βάσει της ανάγκης διεθνούς προστασίας ενός προσώπου, οι υπήκοοι τρίτων χωρών μεταφέρονται από μια τρίτη χώρα και εγκαθίστανται σε ένα κράτος μέλος όπου επιτρέπεται η διαμονή τους με ένα από τα ακόλουθα καθεστώτα:
i)
«καθεστώς πρόσφυγα» κατά την έννοια του άρθρου 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 2011/95/ΕΕ,
ii)
καθεστώς επικουρικής προστασίας κατά την έννοια του άρθρου 2 στοιχείο ζ) της οδηγίας 2011/95/ΕΕ, ή
iii)
οποιαδήποτε άλλα καθεστώτα που παρέχουν παρόμοια δικαιώματα και οφέλη δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας και της νομοθεσίας της Ένωσης όπως τα καθεστώτα που αναφέρονται στα σημεία i) και ii)·
β)
«άλλα προγράμματα εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους»: ad hoc διαδικασία με την οποία ένα κράτος μέλος εισδέχεται έναν αριθμό υπηκόων τρίτων χωρών προκειμένου να παραμείνουν στο έδαφός του για ένα προσωρινό χρονικό διάστημα με στόχο την προστασία τους από επείγουσες ανθρωπιστικές κρίσεις προκληθείσες από γεγονότα όπως πολιτικές εξελίξεις ή συγκρούσεις·
γ)
«διεθνής προστασία»: το καθεστώς πρόσφυγα και το καθεστώς επικουρικής προστασίας κατά την έννοια της οδηγίας 2011/95/ΕΕ·
δ)
«επιστροφή»: η διαδικασία επιστροφής υπηκόου τρίτης χώρας -είτε με οικειοθελή συμμόρφωσή του προς την υποχρέωση επιστροφής είτε αναγκαστικά- όπως ορίζεται στο άρθρο 3 της οδηγίας 2008/115/ΕΚ·
ε)
«υπήκοος τρίτης χώρας»: πρόσωπο που δεν είναι πολίτης της Ένωσης κατά την έννοια του άρθρου 20 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ. Η αναφορά σε υπηκόους τρίτων χωρών νοείται ως περιλαμβάνουσα τους απάτριδες και τα πρόσωπα απροσδιόριστης εθνικότητας·
στ)
«απομάκρυνση»: σημαίνει η εκτέλεση της υποχρέωσης επιστροφής, και συγκεκριμένα η φυσική μεταφορά εκτός του κράτους μέλους, όπως ορίζεται στο άρθρο 3 της οδηγίας 2008/115/ΕΚ·
ζ)
«οικειοθελής αναχώρηση»: σημαίνει η τήρηση της υποχρέωσης επιστροφής εντός της προθεσμίας που ορίζεται για τον σκοπό αυτόν στην απόφαση επιστροφής - όπως ορίζεται στο άρθρο 3 της οδηγίας 2008/115/ΕΚ·
η)
«ασυνόδευτος ανήλικος»: ο υπήκοος τρίτης χώρας κάτω των 18 ετών, που αφικνείται ή αφίχθη στο έδαφος των κρατών μελών χωρίς να συνοδεύεται από ενήλικο υπεύθυνο για αυτόν σύμφωνα με το νόμο ή την εθνική πρακτική του συγκεκριμένου κράτους μέλους, και εφόσον κανένας ενήλικος δεν ασκεί στην πράξη την επιμέλειά του· επίσης, ο ανήλικος που εγκαταλείπεται ασυνόδευτος μετά την είσοδό του στο έδαφος των κρατών μελών·
θ)
«ευάλωτο πρόσωπο»: ο υπήκοος τρίτης χώρας που εμπίπτει στον ορισμό δυνάμει της σχετικής νομοθεσίας της Ένωσης για το στηριζόμενο τομέα δράσης πολιτικής στο πλαίσιο του Ταμείου·
ι)
«μέλος της οικογενείας»: ο υπήκοος τρίτης χώρας που εμπίπτει στον ορισμό βάσει της σχετικής νομοθεσίας της Ένωσης για το στηριζόμενο τομέα δράσης πολιτικής στο πλαίσιο του εν λόγω Ταμείου·
ια)
«κατάσταση έκτακτης ανάγκης»: η κατάσταση η οποία είναι αποτέλεσμα:
i)
σοβαρής μεταναστευτικής πίεσης σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη, που χαρακτηρίζεται από μαζική και δυσανάλογα μεγάλη συρροή υπηκόων τρίτων χωρών η οποία δημιουργεί μεγάλες και έκτακτες ανάγκες για την υποδοχή τους και για εγκαταστάσεις κράτησης, συστήματα και διαδικασίες ασύλου,
ii)
της εφαρμογής προσωρινών μηχανισμών προστασίας κατά την έννοια της οδηγίας 2001/55/ΕΚ, ή
iii)
σοβαρής μεταναστευτικής πίεσης σε τρίτες χώρες στις οποίες καταφεύγουν οι πρόσφυγες εξαιτίας γεγονότων σχετικών με πολιτικές εξελίξεις ή συγκρούσεις.
Άρθρο 3
Στόχοι
1. Γενικός στόχος του Ταμείου είναι να συμβάλει στην αποτελεσματική διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, καθώς και στην εφαρμογή, την ενίσχυση και την ανάπτυξη της κοινής πολιτικής ασύλου, της επικουρικής προστασίας και της προσωρινής προστασίας και της κοινής μεταναστευτικής πολιτικής, με απόλυτο σεβασμό των δικαιωμάτων και των αρχών που κατοχυρώνονται στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
2. Στο πλαίσιο του γενικού στόχου του, το Ταμείο συνεισφέρει στους ακόλουθους κοινούς ειδικούς στόχους:
α)
την ενίσχυση και ανάπτυξη όλων των πτυχών του Κοινού Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου, συμπεριλαμβανομένης της εξωτερικής του διάστασης·
β)
στήριξη της νόμιμης μετανάστευσης προς τα κράτη μέλη σύμφωνα με τις οικονομικές και κοινωνικές τους ανάγκες όπως οι ανάγκες της αγοράς εργασίας, με παράλληλη διασφάλιση της ακεραιότητας των συστημάτων μετανάστευσης των κρατών μελών, και προώθηση της αποτελεσματικής ένταξης υπηκόων τρίτων χωρών·
γ)
την ανάπτυξη στα κράτη μέλη, που συμβάλλουν στην καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης, δίκαιων και αποτελεσματικών στρατηγικών επιστροφής, με έμφαση στον διατηρήσιμο χαρακτήρα της επιστροφής και την αποτελεσματική επανεισδοχή στις χώρες καταγωγής και διέλευσης·
δ)
τη μεγαλύτερη αλληλεγγύη και κατανομή ευθυνών μεταξύ των κρατών μελών, ιδίως προς τα κράτη μέλη που πλήττονται περισσότερο από τις εισροές μεταναστών και αιτούντων άσυλο, μεταξύ άλλων μέσω πρακτικής συνεργασίας.
Η επίτευξη των ειδικών στόχων του παρόντος Ταμείου αξιολογείται σύμφωνα με το άρθρο 55 παράγραφος 2 (ΕΕ) αριθ. 514/2014, με τη χρήση κοινών δεικτών, όπως ορίζεται στο παράρτημα IV του παρόντος κανονισμού, και ειδικών ανά πρόγραμμα δεικτών που περιλαμβάνονται στα εθνικά προγράμματα.
3. Τα μέτρα που λαμβάνονται για την επίτευξη των στόχων που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 είναι πλήρως συνεπή σε σχέση με τα μέτρα που υποστηρίζονται μέσω των εξωτερικών χρηματοδοτικών μέσων της Ένωσης, και με τις αρχές και τους γενικούς στόχους της εξωτερικής δράσης της Ένωσης.
4. Η επίτευξη των στόχων που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου υπόκειται στους στόχους και τις αρχές της εξωτερικής δράσης και της ανθρωπιστικής πολιτικής της Ένωσης. Η συνοχή με τα μέτρα που χρηματοδοτούνται από τα εξωτερικά χρηματοδοτικά μέσα της Ένωσης διασφαλίζεται με βάση το άρθρο 24.
Άρθρο 4
Εταιρική σχέση
Για τους σκοπούς του Ταμείου, η εταιρική σχέση που αναφέρεται στο άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014 περιλαμβάνει σχετικούς διεθνείς οργανισμούς, ΜΚΟ και κοινωνικούς εταίρους.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
ΚΟΙΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΣΥΛΟΥ
Άρθρο 5
Συστήματα υποδοχής και ασύλου
1. Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, το Ταμείο στηρίζει δράσεις που εστιάζουν σε μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες κατηγορίες υπηκόων τρίτων χωρών:
α)
εκείνων που απολαύουν καθεστώτος πρόσφυγα ή καθεστώτος επικουρικής προστασίας κατά την έννοια της οδηγίας 2011/95/ΕΕ·
β)
εκείνων που έχουν υποβάλει αίτηση χορήγησης μιας από τις προαναφερόμενες στο στοιχείο α) μορφές προστασίας και δεν τους έχει ακόμη ανακοινωθεί η τελική απόφαση·
γ)
εκείνων που απολαύουν προσωρινής προστασίας κατά την έννοια της οδηγίας 2001/55/ΕΚ·
δ)
εκείνων που επανεγκαθίστανται ή έχουν επανεγκατασταθεί ή μεταφερθεί από κράτος μέλος.
Σε ό,τι αφορά τις προϋποθέσεις υποδοχής και τις διαδικασίες ασύλου, το Ταμείο στηρίζει ειδικότερα τις ακόλουθες δράσεις που εστιάζουν στις κατηγορίες προσώπων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου:
α)
παροχή υλικής βοήθειας, συμπεριλαμβανομένης της βοήθειας στα σύνορα, εκπαίδευσης, κατάρτισης, υπηρεσιών στήριξης, υγειονομικής περίθαλψης και ψυχολογικής φροντίδας·
β)
παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών όπως μετάφραση και διερμηνεία, εκπαίδευση, κατάρτιση, συμπεριλαμβανομένης της γλωσσικής κατάρτισης, και άλλων πρωτοβουλιών σε σχέση με το καθεστώς του ενδιαφερόμενου προσώπου·
γ)
σύσταση και βελτίωση διοικητικών δομών, συστημάτων και της επιμόρφωσης του προσωπικού και των αρμοδίων αρχών, προκειμένου να διασφαλισθεί αποτελεσματική και εύκολη πρόσβαση στις διαδικασίες ασύλου για τους αιτούντες άσυλο, καθώς επίσης αποτελεσματικές και ποιοτικές διαδικασίες ασύλου, ιδίως προς στήριξη των εξελίξεων στο ενωσιακό κεκτημένο, εφόσον απαιτείται·
δ)
η παροχή κοινωνικής συνδρομής, ενημέρωσης ή βοήθειας σε σχέση με τις διοικητικές και/ή δικαστικές διατυπώσεις, και πληροφοριών ή συμβουλών για την ενδεχόμενη έκβαση της διαδικασίας ασύλου, συμπεριλαμβανομένων ζητημάτων όπως οι διαδικασίες επιστροφής·
ε)
η παροχή νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης·
στ)
προσδιορισμός των ευάλωτων ομάδων και ειδική στήριξη στα ευάλωτα πρόσωπα, ιδίως σύμφωνα με τα στοιχεία α) έως ε)·
ζ)
κατάστρωση, ανάπτυξη και βελτίωση εναλλακτικών μέτρων αντί της κράτησης.
Όταν κρίνεται σκόπιμο και προβλέπεται σε εθνικό πρόγραμμα κράτους μέλους, το Ταμείο μπορεί επίσης να στηρίξει μέτρα ένταξης, όπως τα προβλεπόμενα στο άρθρο 9 παράγραφος 1 σε σχέση με την υποδοχή των προσώπων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου.
2. Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19, όσον αφορά τις υποδομές στέγασης και τα συστήματα υποδοχής, το Ταμείο στηρίζει, ειδικότερα τις ακόλουθες δράσεις:
α)
η βελτίωση και διατήρηση των υφιστάμενων υποδομών και υπηρεσιών στέγασης·
β)
η ενίσχυση και βελτίωση των διοικητικών δομών και συστημάτων·
γ)
ενημέρωση προς τις τοπικές κοινότητες·
δ)
η κατάρτιση μελών του προσωπικού των αρχών, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών αρχών που θα έχουν σχέσεις με τα πρόσωπα που αναφέρονται στην παράγραφο 1, στο πλαίσιο της υποδοχής τους·
ε)
η δημιουργία, λειτουργία και ανάπτυξη νέων υποδομών καταλύματος και υπηρεσιών στέγασης, καθώς και διοικητικών δομών και συστημάτων, ιδίως για την αντιμετώπιση των διαρθρωτικών αναγκών των κρατών μελών, εφόσον απαιτείται.
3. Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχεία α) και δ) και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που ορίζονται στο άρθρο 19, το Ταμείο στηρίζει επιπλέον δράσεις παρόμοιες με τις αναφερόμενες στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, εφόσον αφορούν πρόσωπα προσωρινώς διαμένοντα:
-
σε κέντρα προσωρινής διαμονής και υποδοχής προσφύγων, ιδίως για τη στήριξη των επιχειρήσεων επανεγκατάστασης, σε συνεργασία με την UNHCR, ή
-
στο έδαφος κράτους μέλους στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους.
Άρθρο 6
Ικανότητα των κρατών μελών να αναπτύσσουν, να παρακολουθούν και να αξιολογούν τις οικείες πολιτικές και διαδικασίες ασύλου
Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, όσον αφορά δράσεις σχετικά με την ενίσχυση της ικανότητας των κρατών μελών να αναπτύσσουν, να παρακολουθούν και να αξιολογούν τις οικείες πολιτικές και διαδικασίες ασύλου, το Ταμείο στηρίζει, ειδικότερα, τις ακόλουθες δράσεις:
α)
δράσεις που βελτιώνουν την ικανότητα των κρατών μελών -μεταξύ άλλων σε σχέση με τον μηχανισμό έγκαιρης προειδοποίησης, ετοιμότητας και διαχείρισης κρίσεων που συνεστήθη με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 604/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (19)- να συλλέγουν, να αναλύουν και να διαδίδουν ποιοτικά και ποσοτικά δεδομένα και στατιστικά στοιχεία για τις διαδικασίες ασύλου, τις ικανότητες υποδοχής, την επανεγκατάσταση και τη μεταφορά αιτούντων και/ή δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο·
β)
δράσεις που βελτιώνουν την ικανότητα των κρατών μελών να συλλέγουν, να αναλύουν και να διαδίδουν πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής·
γ)
δράσεις που συμβάλλουν άμεσα στην αξιολόγηση των πολιτικών ασύλου, όπως οι εθνικές εκτιμήσεις επιπτώσεων, οι μελέτες σε ομάδες στόχους και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, καθώς επίσης η ανάπτυξη δεικτών και η συγκριτική ανάλυση.
Άρθρο 7
Επανεγκατάσταση και μεταφορά αιτούντων και δικαιούχων διεθνούς προστασίας και άλλων ειδικών προγραμμάτων εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους
1. Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχεία α) και δ) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής, όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που ορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, το Ταμείο στηρίζει ειδικότερα, τις ακόλουθες δράσεις σε σχέση με την επανεγκατάσταση υπηκόων τρίτων χωρών που επανεγκαθίσταται ή έχει επανεγκατασταθεί σε κράτος μέλος και άλλα προγράμματα εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους:
α)
η θέσπιση και ανάπτυξη εθνικών προγραμμάτων επανεγκατάστασης και στρατηγικών και άλλων προγραμμάτων εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένων της ανάλυσης αναγκών, της βελτίωσης δεικτών και της αξιολόγησης·
β)
η δημιουργία κατάλληλης υποδομής και υπηρεσιών για τη διασφάλιση της ομαλής και αποτελεσματικής υλοποίησης δράσεων επανεγκατάστασης και δράσεων σχετικών με άλλα προγράμματα εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένης της γλωσσικής συνδρομής·
γ)
η δημιουργία μηχανισμών, συστημάτων και κατάρτιση του προσωπικού για τη διεξαγωγή αποστολών σε τρίτες χώρες και/ή σε άλλα κράτη μέλη, για την πραγματοποίηση συνεντεύξεων, ιατρικών εξετάσεων και ελέγχων ασφαλείας·
δ)
η εκτίμηση από τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών δυνητικών περιπτώσεων επανεγκατάστασης, και/ή περιπτώσεων άλλης εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους, όπως η διενέργεια αποστολών στην τρίτη χώρα, συνεντεύξεων, ιατρικών εξετάσεων και ελέγχων ασφαλείας·
ε)
υγειονομική εξέταση και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη πριν από την αναχώρηση, παροχή υλικού πριν από την αναχώρηση, παροχή πληροφοριών πριν από την αναχώρηση και μέτρα ένταξης, ρύθμιση των λεπτομερειών του ταξιδιού, συμπεριλαμβανομένης της παροχής υπηρεσιών ιατρικής συνοδείας·
στ)
ενημέρωση και βοήθεια κατά ή αμέσως μετά την άφιξη, μεταξύ άλλων και με την παροχή υπηρεσιών διερμηνείας·
ζ)
ενέργειες για την επανένωση οικογενειών ανθρώπων που πρόκειται να επανεγκατασταθούν σε άλλο κράτος μέλος·
η)
ενίσχυση της υποδομής και των υπηρεσιών που αφορούν τη μετανάστευση και το άσυλο στις χώρες που έχουν οριστεί για την εφαρμογή των περιφερειακών προγραμμάτων προστασίας·
θ)
δημιουργία συνθηκών που ευνοούν την ένταξη, την αυτονομία και την αυτάρκεια των επανεγκατεστημένων προσφύγων σε μακροπρόθεσμη βάση.
2. Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής, όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που ορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, το Ταμείο στηρίζει επίσης δράσεις παρόμοιες με τις απαριθμούμενες στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, εφόσον κρίνεται σκόπιμο βάσει των εξελίξεων πολιτικής εντός της περιόδου υλοποίησης του Ταμείου ή εφόσον το εθνικό πρόγραμμα κράτους μέλους το προβλέπει, σε σχέση με τη μεταφορά αιτούντων και/ή δικαιούχων διεθνούς προστασίας. Οι πράξεις αυτές πραγματοποιούνται με τη συγκατάθεσή τους από κράτος μέλος που τους χορήγησε διεθνή προστασία ή είναι υπεύθυνο για την εξέταση της αίτησής τους προς άλλο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, στο οποίο θα τους χορηγηθεί ισοδύναμη προστασία ή στο οποίο θα εξετασθεί η αίτησή τους για παροχή διεθνούς προστασίας.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
ΕΝΤΑΞΗ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΝΟΜΙΜΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ
Άρθρο 8
Μετανάστευση και μέτρα πριν από την αναχώρηση
Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής, όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, το Ταμείο στηρίζει δράσεις που πραγματοποιούνται σε τρίτη χώρα και εστιάζονται σε υπηκόους τρίτων χωρών, οι οποίοι συμμορφώνονται με τα ειδικά μέτρα και/ή τους όρους πριν την αναχώρηση που ορίζονται από την εθνική νομοθεσία και σύμφωνα με τη νομοθεσία της Ένωσης κατά περίπτωση, συμπεριλαμβανομένων των μέτρων που αφορούν την ικανότητα ένταξης στην κοινωνία ενός κράτους μέλους. Σε αυτό το πλαίσιο, το Ταμείο στηρίζει ειδικότερα τις ακόλουθες δράσεις:
α)
μέτρα ενημέρωσης και εκστρατείες ευαισθητοποίησης, και προώθησης του διαπολιτισμικού διαλόγου, μεταξύ άλλων και μέσω φιλικών προς τον χρήστη τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών και διαδικτυακών τόπων·
β)
αξιολόγηση δεξιοτήτων και τίτλων καθώς και βελτίωση της διαφάνειας και συγκρισιμότητας μεταξύ των δεξιοτήτων και τίτλων μιας τρίτης χώρας και των κρατών μελών·
γ)
κατάρτιση για ενίσχυση της απασχολησιμότητας στα κράτη μέλη·
δ)
περιεκτικά μαθήματα γλώσσας και αγωγής του πολίτη·
ε)
παροχή στήριξης στο πλαίσιο της υποβολής αιτήσεων για οικογενειακή επανένωση κατά την έννοια της οδηγίας 2003/86/ΕΚ του Συμβουλίου (20).
Άρθρο 9
Μέτρα ένταξης
1. Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014 και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, το Ταμείο στηρίζει δράσεις που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο συνεκτικών στρατηγικών, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες ένταξης των υπηκόων τρίτων χωρών σε τοπικό και/ή περιφερειακό επίπεδο. Υπό το πρίσμα αυτό, το Ταμείο στηρίζει ειδικότερα τις ακόλουθες δράσεις που εστιάζονται σε υπηκόους τρίτων χωρών οι οποίοι διαμένουν νόμιμα σε κράτος μέλος ή, ανάλογα με την περίπτωση, βρίσκονται σε διαδικασία απόκτησης νόμιμης κατοικίας σε ένα κράτος μέλος:
α)
καθορισμό και χάραξη στρατηγικών ένταξης, με τη συμμετοχή τοπικών ή περιφερειακών φορέων, κατά περίπτωσιν, που περιλαμβάνουν την ανάλυση αναγκών, τη βελτίωση δεικτών ένταξης και αξιολόγηση, συμπεριλαμβανομένων των συμμετοχικών αξιολογήσεων, προκειμένου να εντοπιστούν οι βέλτιστες πρακτικές·
β)
παροχή συμβουλών και βοήθειας σε τομείς όπως η στέγαση, τα μέσα διαβίωσης, η διοικητική και νομική καθοδήγηση, η υγεία, η ψυχολογική και κοινωνική φροντίδα, η φροντίδα παιδιών και η οικογενειακή επανένωση·
γ)
δράσεις που παρουσιάζουν τους υπηκόους τρίτων χωρών στην κοινωνία υποδοχής και δράσεις που τους επιτρέπουν να προσαρμοστούν σε αυτήν, να ενημερωθούν για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους, να συμμετέχουν στην κοινωνική και πολιτιστική ζωή και να συμμερίζονται τις κατοχυρωμένες αξίες στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης·
δ)
μέτρα που εστιάζονται στην εκπαίδευση και κατάρτιση, συμπεριλαμβανομένης της γλωσσικής κατάρτισης και προπαρασκευαστικών ενεργειών που διευκολύνουν την πρόσβαση στην αγορά εργασίας·
ε)
δράσεις που αποσκοπούν στην προσωπική ενδυνάμωση και επιτρέπουν στους υπηκόους τρίτων χωρών να καλύπτουν τις ανάγκες τους·
στ)
δράσεις που ενθαρρύνουν τις επωφελείς επαφές και τον εποικοδομητικό διάλογο μεταξύ υπηκόων τρίτων χωρών και της κοινωνίας υποδοχής και δράσεις που προάγουν την αποδοχή από την κοινωνία υποδοχής, και με τη συμμετοχή των μέσων μαζικής ενημέρωσης·
ζ)
δράσεις που προωθούν τόσο την ισότητα πρόσβασης όσο και την ισότητα αποτελεσμάτων σε σχέση με τις επαφές υπηκόων τρίτων χωρών με δημόσιες και ιδιωτικές υπηρεσίες, περιλαμβανομένης της προσαρμογής αυτών των υπηρεσιών για να συνδιαλέγονται με υπηκόους τρίτων χωρών·
η)
δημιουργία ικανοτήτων των δικαιούχων, όπως ορίζει το άρθρο 2 στοιχείο ζ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, μεταξύ άλλων μέσω της ανταλλαγής εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών και της δημιουργίας δικτύων.
2. Οι δράσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 λαμβάνουν υπόψη, σε κάθε περίπτωση εφόσον είναι αναγκαία, τις ειδικές ανάγκες των διαφόρων κατηγοριών υπηκόων τρίτων χωρών, συμπεριλαμβανομένων των δικαιούχων διεθνούς προστασίας, προσώπων που έχουν επανεγκατασταθεί ή μεταφερθεί, και, ιδίως, των ευάλωτων προσώπων.
3. Τα εθνικά προγράμματα είναι δυνατόν να επιτρέψουν την ένταξη σε δράσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 άμεσους συγγενείς προσώπων καλυπτομένων από την ομάδα-στόχο η οποία μνημονεύεται στην εν λόγω παράγραφο, στον βαθμό που απαιτείται για την αποτελεσματική εφαρμογή των δράσεων αυτών.
4. Για τον σκοπό του προγραμματισμού και της υλοποίησης δράσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, η εταιρική σχέση η οποία αναφέρεται στο άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014 περιλαμβάνει τις αρχές που ορίζονται από τα κράτη μέλη για τον σκοπό της διαχείρισης των παρεμβάσεων του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου.
Άρθρο 10
Πρακτική συνεργασία και μέτρα δημιουργίας ικανοτήτων
Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, το Ταμείο στηρίζει δράσεις που εστιάζουν σε μία ή περισσότερες από τα ακόλουθα:
α)
ανάπτυξη στρατηγικών που προωθούν τη νόμιμη μετανάστευση, με στόχο να διευκολύνουν την ανάπτυξη και εφαρμογή ευέλικτων διαδικασιών αποδοχής·
β)
στήριξη της συνεργασίας μεταξύ τρίτων χωρών και γραφείων ευρέσεως εργασίας, υπηρεσιών απασχόλησης και υπηρεσιών μετανάστευσης των κρατών μελών, καθώς και στήριξη των κρατών μελών ως προς την εφαρμογή της νομοθεσίας της Ένωσης για τη μετανάστευση, με διαδικασίες διαβούλευσης με αρμόδιους φορείς και συμβουλές εμπειρογνωμόνων ή ανταλλαγές πληροφοριών για προσεγγίσεις που εστιάζονται σε συγκεκριμένες εθνικότητες ή κατηγορίες υπηκόων τρίτων χωρών σε σχέση με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας·
γ)
ενίσχυση της ικανότητας κρατών μελών να αναπτύσσουν, να εφαρμόζουν, να παρακολουθούν και να αξιολογούν τις στρατηγικές, τις πολιτικές τους και τα μέτρα για τη μετανάστευση στα διάφορα επίπεδα και τις διοικητικές υπηρεσίες, και ιδίως τη βελτίωση της ικανότητάς τους να συλλέγουν, να αναλύουν και να διαδίδουν λεπτομερή και συστηματικά δεδομένα και στατιστικές για τις διαδικασίες μετανάστευσης και τις μεταναστευτικές ροές, τις άδειες διαμονής και την ανάπτυξη μέσων παρακολούθησης, συστημάτων αξιολόγησης, δεικτών και συγκριτικής ανάλυσης για τη μέτρηση των αποτελεσμάτων αυτών των στρατηγικών·
δ)
κατάρτιση των δικαιούχων, όπως ορίζει το άρθρο 2 στοιχείο ζ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και του προσωπικού παροχής δημόσιων και ιδιωτικών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, προώθηση της ανταλλαγής εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών, της συνεργασίας και της δημιουργίας δικτύων και διαπολιτισμικών ικανοτήτων, καθώς και βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών·
ε)
οικοδόμηση βιώσιμων οργανωτικών δομών για την ένταξη και τη διαχείριση της πολυμορφίας, ιδίως μέσω της συνεργασίας μεταξύ διαφόρων φορέων, παρέχοντας τη δυνατότητα στους υπαλλήλους των εθνικών διοικήσεων σε διάφορα επίπεδα να συλλέγουν γρήγορα πληροφορίες σχετικά με τις εμπειρίες και τις βέλτιστες πρακτικές σε άλλες περιοχές και, εφόσον είναι εφικτό, να συγκεντρώνουν πόρους μεταξύ αρμόδιων αρχών καθώς και μεταξύ κυβερνητικών και μη κυβερνητικών οργανισμών για την αποτελεσματικότερη παροχή υπηρεσιών σε υπηκόους τρίτων χωρών, μεταξύ άλλων μέσω υπηρεσιών μιας στάσης (κέντρα συντονισμένης στήριξης της ένταξης)·
στ)
τη συμβολή σε μια δυναμική αμφίδρομη διεργασία αμοιβαίας επικοινωνίας, που διέπει τις στρατηγικές ένταξης σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο μέσω της ανάπτυξης μηχανισμών συνεννόησης με υπηκόους τρίτων χωρών, της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ ενδιαφερόμενων φορέων και των μηχανισμών διαπολιτισμικού και θρησκευτικού διαλόγου μεταξύ κοινοτήτων υπηκόων τρίτων χωρών, μεταξύ αυτών των κοινοτήτων και της κοινωνίας υποδοχής, και/ή μεταξύ αυτών των κοινοτήτων και των αρμόδιων αρχών διαμόρφωσης πολιτικής και λήψης αποφάσεων·
ζ)
δράσεις για την προώθηση και ενίσχυση της πρακτικής συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών, με έμφαση, μεταξύ άλλων, στην ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και στρατηγικών και την ανάπτυξη και εφαρμογή κοινών δράσεων, μεταξύ άλλων με σκοπό τη διασφάλιση της ακεραιότητας των συστημάτων μετανάστευσης των κρατών μελών.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV
ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ
Άρθρο 11
Μέτρα που συνοδεύουν τις διαδικασίες επιστροφής
Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, όσον αφορά μέτρα που συνοδεύουν τις διαδικασίες επιστροφής, το Ταμείο εστιάζει σε μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες κατηγορίες υπηκόων τρίτων χωρών:
α)
υπηκόων τρίτων χωρών που δεν έχουν ακόμη λάβει τελική αρνητική απόφαση σε σχέση με την αίτησή τους για παραμονή, νόμιμη διανομή και/ή διεθνή προστασία που προβλέπεται γι’ αυτούς σε ένα κράτος μέλος και μπορούν να επιλέξουν να κάνουν χρήση της δυνατότητας οικειοθελούς επιστροφής·
β)
υπηκόων τρίτων χωρών που απολαύουν δικαιώματος παραμονής, νόμιμης διαμονής και/ή διεθνούς προστασίας κατά την έννοια της οδηγίας 2011/95/ΕΕ ή προσωρινής προστασίας κατά την έννοια της οδηγίας 2001/55/ΕΚ σε ένα κράτος μέλος, και οι οποίοι έχουν επιλέξει να κάνουν χρήση της δυνατότητας οικειοθελούς επιστροφής·
γ)
υπηκόων τρίτων χωρών παρόντων σε κράτος μέλος οι οποίοι δεν πληρούν πλέον τις προϋποθέσεις εισόδου ή παραμονής σε κράτος μέλος, συμπεριλαμβανομένων των υπηκόων τρίτων χωρών, και των οποίων η απομάκρυνση έχει αναβληθεί σύμφωνα με το άρθρο 9 και το άρθρο 14 παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/115/ΕΚ.
Στο πλαίσιο αυτό, το Ταμείο στηρίζει ειδικότερα τις ακόλουθες δράσεις που εστιάζονται στις κατηγορίες προσώπων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο:
α)
κατάστρωση, ανάπτυξη και βελτίωση εναλλακτικών μέτρων αντί της κράτησης·
β)
παροχή κοινωνικής μέριμνας, ενημέρωσης ή βοήθειας για διοικητικές και/ή δικαστικές διατυπώσεις και παροχή πληροφοριών ή συμβουλών·
γ)
παροχή νομικής και γλωσσικής συνδρομής·
δ)
ειδική βοήθεια για ευάλωτα πρόσωπα·
ε)
δημιουργία και βελτίωση ανεξάρτητων και αποτελεσματικών συστημάτων ελέγχου των αναγκαστικών επιστροφών, όπως προβλέπεται στο άρθρο 8 παράγραφος 6 της οδηγίας 2008/115/ΕΚ·
στ)
εγκατάσταση, διαβίωση και βελτίωση των υποδομών, υπηρεσιών και συνθηκών στέγασης, υποδοχής ή κράτησης·
ζ)
δημιουργία διοικητικών δομών και συστημάτων, συμπεριλαμβανομένων εργαλείων της τεχνολογίας των πληροφοριών·
η)
παροχή κατάρτισης στο προσωπικό για την εξασφάλιση ομαλών και αποτελεσματικών διαδικασιών επιστροφής, καθώς και της διαχείρισης και εφαρμογής τους.
Άρθρο 12
Μέτρα επιστροφής
Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, όσον αφορά τα μέτρα επιστροφής, το Ταμείο στηρίζει τις δράσεις οι οποίες εστιάζονται στα πρόσωπα που αναφέρονται στο άρθρο 11 του παρόντος κανονισμού. Στο πλαίσιο αυτό, το Ταμείο στηρίζει ειδικότερα τις ακόλουθες δράσεις:
α)
μέτρα που απαιτούνται για την προετοιμασία επιχειρήσεων επιστροφής, όπως τα μέτρα που οδηγούν στην αναγνώριση στοιχείων ταυτότητας υπηκόων τρίτων χωρών, την έκδοση ταξιδιωτικών εγγράφων και τον εντοπισμό μελών της οικογενείας·
β)
συνεργασία με τις προξενικές αρχές και τις υπηρεσίες μετανάστευσης τρίτων χωρών με σκοπό την απόκτηση ταξιδιωτικών εγγράφων, τη διευκόλυνση του επαναπατρισμού και την εξασφάλιση της επανεισδοχής·
γ)
επικουρούμενα μέτρα οικειοθελούς επιστροφής, συμπεριλαμβανομένων ιατρικών εξετάσεων και συνδρομής, ρύθμισης των λεπτομερειών του ταξιδιού, χρηματικής συνδρομής, της παροχής συμβουλών και συνδρομής πριν και μετά την επιστροφή·
δ)
επιχειρήσεις απομάκρυνσης, συμπεριλαμβανομένων συναφών μέτρων, σύμφωνα με τα πρότυπα που ορίζονται στο ενωσιακό δίκαιο, πλην του καταναγκαστικού εξοπλισμού·
ε)
μέτρα για την κίνηση της διαδικασίας επανένταξης για την προσωπική ανάπτυξη του επιστρέφοντος, όπως η παροχή κινήτρων σε μετρητά, κατάρτιση, εξεύρεση εργασίας και βοήθειας στην εργασία και στήριξη για την έναρξη οικονομικών δραστηριοτήτων·
στ)
διευκολύνσεις και υπηρεσίες σε τρίτες χώρες που διασφαλίζουν την κατάλληλη προσωρινή στέγαση και υποδοχή κατά την άφιξη·
ζ)
ειδική βοήθεια για ευάλωτα πρόσωπα.
Άρθρο 13
Πρακτική συνεργασία και μέτρα δημιουργίας ικανοτήτων
Στο πλαίσιο του ειδικού στόχου που καθορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) του παρόντος κανονισμού, συνεκτιμώντας τα αποτελέσματα του διαλόγου πολιτικής όπως προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού, όσον αφορά την πρακτική συνεργασία και τα μέτρα δημιουργίας ικανοτήτων, το Ταμείο στηρίζει ειδικότερα τις ακόλουθες δράσεις:
α)
δράσεις για την προώθηση, την ανάπτυξη και την ενίσχυση της επιχειρησιακής συνεργασίας και της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των υπηρεσιών επιστροφής και άλλων αρχών των κρατών μελών που συμμετέχουν στην επιστροφή, καθώς και σε συνεργασία με τις προξενικές αρχές και τις μεταναστευτικές υπηρεσίες τρίτων χωρών και για κοινές επιχειρήσεις επιστροφής·
β)
δράσεις για τη στήριξη της συνεργασίας μεταξύ τρίτων χωρών και των υπηρεσιών επιστροφής των κρατών μελών, περιλαμβανομένων μέτρων που αποσκοπούν στην ενίσχυση των ικανοτήτων τρίτων χωρών να ασκούν δραστηριότητες επανεισδοχής και επανένταξης, ιδίως στο πλαίσιο συμφωνιών επανεισδοχής·
γ)
δράσεις που βελτιώνουν την ικανότητα διαμόρφωσης αποτελεσματικών και βιώσιμων πολιτικών επιστροφής, ιδίως μέσω της ανταλλαγής πληροφοριών σχετικά με την κατάσταση στις χώρες επιστροφής, βέλτιστων πρακτικών, ανταλλαγής εμπειριών και συγκέντρωσης πόρων μεταξύ των κρατών μελών·
δ)
δράσεις που ενισχύουν την ικανότητα συλλογής, ανάλυσης και διάδοσης λεπτομερών και συστηματικών δεδομένων και στατιστικών στοιχείων για τις διαδικασίες και τα μέτρα επιστροφής, τις ικανότητες υποδοχής και κράτησης, για την αναγκαστική και εκούσια επιστροφή, την παρακολούθηση και επανένταξη·
ε)
δράσεις που συμβάλλουν άμεσα στην αξιολόγηση των πολιτικών επιστροφής, όπως οι εθνικές εκτιμήσεις επιπτώσεων, οι μελέτες μεταξύ των ομάδων στόχων, η ανάπτυξη δεικτών και η συγκριτική ανάλυση·
στ)
μέτρα πληροφόρησης και ενημερωτικές εκστρατείες σε τρίτες χώρες που αποσκοπούν στη βαθύτερη συνειδητοποίηση των καταλλήλων νομικών διαύλων για τη μετανάστευση και των κινδύνων της παράνομης μετανάστευσης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ V
ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΑΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ
Άρθρο 14
Συνολικοί πόροι και εφαρμογή
1. Οι συνολικοί πόροι για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού ανέρχονται σε 3 137 εκατ. EUR σε τρέχουσες τιμές.
2. Οι ετήσιες πιστώσεις για το Ταμείο εγκρίνονται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και από το Συμβούλιο εντός των ορίων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου.
3. Οι συνολικοί πόροι εκτελούνται με τα ακόλουθα μέσα:
α)
εθνικά προγράμματα, σύμφωνα με το άρθρο 19·
β)
δράσεις της Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 20·
γ)
επείγουσα βοήθεια, σύμφωνα με το άρθρο 21·
δ)
το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης, σύμφωνα με το άρθρο 22·
ε)
τεχνική βοήθεια, σύμφωνα με το άρθρο 23.
4. Ο προϋπολογισμός που διατίθεται βάσει του παρόντος κανονισμού για τις δράσεις της Ένωσης που αναφέρονται στο άρθρο 20 του παρόντος κανονισμού, για την έκτακτη βοήθεια που αναφέρεται στο άρθρο 21 του παρόντος κανονισμού, το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης που αναφέρεται στο άρθρο 22 του παρόντος κανονισμού και την τεχνική βοήθεια που αναφέρεται στο άρθρο 23 του παρόντος κανονισμού εκτελείται με άμεση διαχείριση σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012, και, κατά περίπτωση, με άμεση διαχείριση σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 1 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012. Ο προϋπολογισμός που διατίθεται για τα εθνικά προγράμματα που αναφέρονται στο άρθρο 19 του παρόντος κανονισμού εκτελείται στο πλαίσιο επιμερισμένης διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 1 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012.
5. Η Επιτροπή παραμένει υπεύθυνη για την εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης σύμφωνα με το άρθρο 317 ΣΛΕΕ, και ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις πράξεις που αναλαμβάνονται από οντότητες άλλες από τα κράτη μέλη.
6. Με την επιφύλαξη των προνομίων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, το χρηματοδοτικό κονδύλιο προτεραιότητας χρησιμοποιείται ενδεικτικά ως ακολούθως:
α)
ποσόν 2 752 εκατ. EUR για εθνικά προγράμματα των κρατών μελών·
β)
ποσόν 385 εκατ. EUR για δράσεις της Ένωσης, για επείγουσα βοήθεια, για το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης και τεχνική βοήθεια της Επιτροπής, από το οποίο τουλάχιστον 30 % χρησιμοποιείται για δράσεις της Ένωσης και το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης.
Άρθρο 15
Πόροι για επιλέξιμες δράσεις στα κράτη μέλη
1. Ποσόν 2 752 εκατ. EUR θα διατεθεί στα κράτη μέλη ενδεικτικά ως ακολούθως:
α)
ποσόν 2 392 εκατ. EUR διανέμεται όπως αναφέρεται στο παράρτημα I. Τα κράτη μέλη διαθέτουν τουλάχιστον 20 % των πόρων αυτών στον ειδικό στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) και τουλάχιστον 20 % στον ειδικό στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β). Τα κράτη μέλη δύνανται να παρεκκλίνουν από τα ελάχιστα αυτά ποσοστά μόνον εφόσον στο εθνικό πρόγραμμα διευκρινίζεται λεπτομερώς ότι η επίτευξη του στόχου δεν τίθεται σε κίνδυνο λόγω της διάθεσης λιγότερων πόρων σε σχέση με τα επίπεδα αυτά. Όσον αφορά τον ειδικό στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο α), τα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν διαρθρωτικές ελλείψεις στον τομέα της στέγασης, των υποδομών και των υπηρεσιών δεν κατεβαίνουν κάτω από το ελάχιστο ποσοστό που προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό·
β)
ποσόν 360 εκατ. EUR διανέμεται βάσει του μηχανισμού κατανομής για ειδικές δράσεις, όπως αναφέρεται στο άρθρο 16, για το πρόγραμμα επανεγκατάστασης της Ένωσης, όπως αναφέρεται στο άρθρο 17, και για τη μεταφορά αιτούντων και/ή δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο όπως αναφέρεται στο άρθρο 18.
2. Το αναφερόμενο στην παράγραφο 1 στοιχείο β) ποσόν στηρίζει:
α)
ειδικές δράσεις που απαριθμούνται στο παράρτημα II·
β)
το πρόγραμμα επανεγκατάστασης της Ένωσης σύμφωνα με το άρθρο 17 και/ή μεταφορές των δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο σύμφωνα με το άρθρο 18.
3. Σε περίπτωση που ένα ποσόν παραμένει διαθέσιμο δυνάμει του στοιχείου β) της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου ή είναι διαθέσιμο άλλο ποσόν, τότε χορηγείται στο πλαίσιο της ενδιάμεσης επανεξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 15 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014 κατ’ αναλογίαν προς τα βασικά ποσά για τα εθνικά προγράμματα που προβλέπονται στο παράρτημα I του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 16
Πόροι για ειδικές δράσεις
1. Μπορεί να χορηγηθεί στα κράτη μέλη συμπληρωματικό ποσό, σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 2 στοιχείο α), υπό την προϋπόθεση ότι αυτό διατίθεται ως ειδικό ποσό στο πρόγραμμα και χρησιμοποιείται για την υλοποίηση των ειδικών δράσεων που απαριθμούνται στο παράρτημα II.
2. Για να ληφθούν υπόψη οι νέες εξελίξεις της πολιτικής, εξουσιοδοτείται η Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 26 του παρόντος κανονισμού για να αναθεωρεί το παράρτημα II, στο πλαίσιο της ενδιάμεσης επανεξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 15 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014. Βάσει του αναθεωρημένου καταλόγου των ειδικών δράσεων, τα κράτη μέλη μπορούν να εισπράττουν συμπληρωματικό ποσό όπως ορίζεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, με την επιφύλαξη των διαθέσιμων πόρων.
3. Τα αναφερόμενα στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου συμπληρωματικά ποσά διατίθενται στα κράτη μέλη στις χωριστές αποφάσεις χρηματοδότησης για την έγκριση ή αναθεώρηση του εθνικού προγράμματός τους στο πλαίσιο της ενδιάμεσης επανεξέτασης, σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στα άρθρα 14 και 15 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014. Τα ποσά αυτά χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για την υλοποίηση των ειδικών δράσεων που απαριθμούνται στο παράρτημα II του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 17
Πόροι για το πρόγραμμα επανεγκατάστασης της Ένωσης
1. Τα κράτη μέλη, εκτός από τη χρηματοδότησή τους η οποία υπολογίζεται σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο α), εισπράττουν κάθε δύο έτη συμπληρωματικό ποσό σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 2 στοιχείο β) βάσει κατ’ αποκοπή ποσού 6 000 EUR για κάθε πρόσωπο που επανεγκαθίσταται.
2. Το αναφερόμενο στην παράγραφο 1 κατ’ αποκοπήν ποσόν προσαυξάνεται σε 10 000 EUR για κάθε πρόσωπο που επανεγκαθίσταται, σύμφωνα με τις κοινές προτεραιότητες της Ένωσης για την επανεγκατάσταση που ορίζονται κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 3 και απαριθμούνται στο παράρτημα III και για κάθε ευάλωτο πρόσωπο όπως ορίζεται στην παράγραφο 5.
3. Οι κοινές προτεραιότητες της Ένωσης για την επανεγκατάσταση βασίζονται στις ακόλουθες γενικές κατηγορίες:
α)
πρόσωπα προερχόμενα από χώρα ή περιοχή που έχει οριστεί για την εφαρμογή ενός περιφερειακού προγράμματος εργασίας·
β)
πρόσωπα από χώρα ή περιοχή που έχει καθοριστεί στην πρόβλεψη επανεγκατάστασης της UNHCR και στην οποία η κοινή δράση της Ένωσης θα είχε σημαντική επίπτωση για την αντιμετώπιση των αναγκών προστασίας·
γ)
πρόσωπα που ανήκουν σε ειδική κατηγορία η οποία εμπίπτει στα κριτήρια επανεγκατάστασης της UNCHR.
4. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εγκρίνει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 26 για την τροποποίηση του παραρτήματος III, με βάση τις γενικές κατηγορίες που καθορίζονται στην παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου, εφόσον υπάρχει σαφής αιτιολόγηση προς τούτο ή με γνώμονα τυχόν συστάσεις της UNHCR.
5. Οι ακόλουθες ευάλωτες ομάδες προσώπων είναι επίσης επιλέξιμες για το κατ’ αποκοπήν ποσόν που προβλέπεται στην παράγραφο 2:
α)
γυναίκες και παιδιά που διατρέχουν κίνδυνο·
β)
ασυνόδευτοι ανήλικοι·
γ)
πρόσωπα με ιατρικές ανάγκες οι οποίες μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο μέσω της επανεγκατάστασης·
δ)
πρόσωπα που έχουν ανάγκη από επείγουσα επανεγκατάσταση ή επανεγκατάσταση για λόγους νομικής ή σωματικής προστασίας, συμπεριλαμβανομένων των θυμάτων βίας ή βασανισμού.
6. Όταν ένα κράτος μέλος δέχεται την επανεγκατάσταση ενός προσώπου, σύμφωνα με περισσότερες από μία από τις κατηγορίες που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 ανωτέρω, εισπράττει το κατ’ αποκοπή ποσό για το εν λόγω πρόσωπο μόνο μία φορά.
7. Ανάλογα με την περίπτωση, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να είναι επιλέξιμα για κατ’ αποκοπή ποσά, για τα μέλη της οικογενείας των προσώπων που αναφέρονται στις παραγράφους 1, 3 και 5 εφόσον τα εν λόγω μέλη της οικογένειας έχουν επανεγκατασταθεί σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.
8. Η Επιτροπή καθορίζει με εκτελεστικές πράξεις το χρονοδιάγραμμα και τους άλλους όρους εφαρμογής του μηχανισμού κατανομής πόρων για το πρόγραμμα επανεγκατάστασης της Ένωσης. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη συμβουλευτική διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 27 παράγραφος 2.
9. Τα αναφερόμενα στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου συμπληρωματικά ποσά διατίθενται στα κράτη μέλη ανά διετία, για πρώτη φορά στις επιμέρους αποφάσεις χρηματοδότησης που εγκρίνουν το εθνικό τους πρόγραμμα σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζει το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014 και στη συνέχεια σε απόφαση χρηματοδότησης η οποία προσαρτάται στις αποφάσεις του εθνικού προγράμματός τους. Τα ποσά αυτά δεν μεταφέρονται σε άλλες δράσεις στο πλαίσιο του εθνικού προγράμματος.
10. Για την αποτελεσματική υλοποίηση των στόχων του προγράμματος επανεγκατάστασης της Ένωσης και εντός των ορίων των διαθέσιμων πόρων, εξουσιοδοτείται η Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 26 για την προσαρμογή, εάν κριθεί απαραίτητο, των κατ’ αποκοπή ποσών που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου, λαμβανομένων ιδίως υπόψη των σημερινών δεικτών του πληθωρισμού, των σχετικών εξελίξεων στον τομέα της επανεγκατάστασης καθώς και παραγόντων που μπορούν να αξιοποιήσουν στο έπακρο τη χρήση του χρηματοδοτικού κινήτρου που παρέχεται με το κατ’ αποκοπή ποσό.
Άρθρο 18
Πόροι για τη μεταφορά δικαιούχων διεθνούς προστασίας
1. Με σκοπό την εφαρμογή της αρχής της αλληλεγγύης και του επιμερισμού ευθυνών και με βάση την εξέλιξη της πολιτικής της Ένωσης στο πλαίσιο της περιόδου υλοποίησης του Ταμείου, τα κράτη μέλη εισπράττουν, εκτός από τη χρηματοδότησή τους που υπολογίζεται σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο α), συμπληρωματικό ποσό σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 2 στοιχείο β) βάσει κατ’ αποκοπήν ποσού 6 000 EUR για κάθε δικαιούχο διεθνούς προστασίας που μεταφέρεται από άλλο κράτος μέλος.
2. Ανάλογα με την περίπτωση, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να είναι επιλέξιμα για κατ’ αποκοπή ποσά, για τα μέλη της οικογενείας των προσώπων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 εφόσον τα εν λόγω μέλη της οικογένειας έχουν μεταφερθεί σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.
3. Τα αναφερόμενα στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου συμπληρωματικά ποσά διατίθενται στα κράτη μέλη για πρώτη φορά στις επιμέρους αποφάσεις χρηματοδότησης που εγκρίνουν το εθνικό τους πρόγραμμα σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζει το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014 και στη συνέχεια σε απόφαση χρηματοδότησης η οποία προσαρτάται στις αποφάσεις του εθνικού προγράμματός τους. Τα ποσά αυτά δεν μεταφέρονται σε άλλες δράσεις στο πλαίσιο του εθνικού προγράμματος.
4. Για την αποτελεσματική υλοποίηση των στόχων της αλληλεγγύης και του επιμερισμού ευθυνών μεταξύ των κρατών μελών κατά το άρθρο 80 ΣΛΕΕ και εντός των ορίων των διαθέσιμων πόρων, ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 26 του παρόντος κανονισμού για την προσαρμογή, εάν κριθεί απαραίτητο, των κατ’ αποκοπή ποσών που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, λαμβανομένων ιδίως υπόψη των σημερινών δεικτών του πληθωρισμού, των σχετικών εξελίξεων στον τομέα της μεταφοράς δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο καθώς και παραγόντων που μπορούν να αξιοποιήσουν στο έπακρο τη χρήση του χρηματοδοτικού κινήτρου που παρέχεται με το κατ’ αποκοπή ποσό.
Άρθρο 19
Εθνικά προγράμματα
1. Βάσει των εθνικών προγραμμάτων, που εξετάζονται και εγκρίνονται σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014, τα κράτη μέλη στο πλαίσιο των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 3 του παρόντος κανονισμού και λαμβανομένων υπόψη των αποτελεσμάτων του διαλόγου που αναφέρεται στο άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014, επιδιώκουν ιδίως τους ακόλουθους στόχους της Ένωσης:
α)
την ενίσχυση της δημιουργίας του Κοινού Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου διασφαλίζοντας την αποτελεσματική και ομοιόμορφη εφαρμογή του κεκτημένου της Ένωσης σε θέματα ασύλου και την εύρυθμη λειτουργία του κανονισμού (EE) αριθ. 604/2013. Οι εν λόγω δράσεις μπορούν επίσης να περιλάβουν τη θέσπιση και την ανάπτυξη του προγράμματος επανεγκατάστασης της Ένωσης·
β)
τον καθορισμό και την ανάπτυξη στρατηγικών ένταξης, που καλύπτουν διάφορες πτυχές της αμφίδρομης δυναμικής διεργασίας, σε εθνικό/τοπικό/περιφερειακό επίπεδο, κατά περίπτωση, λαμβανομένων υπόψη των αναγκών ένταξης των υπηκόων τρίτων χωρών σε τοπικό/περιφερειακό επίπεδο, για την αντιμετώπιση των ειδικών αναγκών των διαφόρων κατηγοριών μεταναστών και την ανάπτυξη αποτελεσματικών συμπράξεων μεταξύ όλων των αρμόδιων φορέων·
γ)
την ανάπτυξη προγράμματος επιστροφής, το οποίο περιλαμβάνει συνιστώσα επικουρούμενης οικειοθελούς επιστροφής και, κατά περίπτωση, συνιστώσα επανένταξης.
2. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι όλες οι δράσεις που στηρίζονται από το Ταμείο εφαρμόζονται με πλήρη σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Ειδικότερα, οι δράσεις αυτές σέβονται πλήρως τα δικαιώματα και τις αρχές που ορίζονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
3. Με την επιφύλαξη της υποχρέωσης επίτευξης των ως άνω στόχων και συνεκτιμώντας τις ιδιαίτερες συνθήκες τους, τα κράτη μέλη πρέπει να επιδιώκουν την επίτευξη δίκαιης και διαφανούς κατανομής των πόρων στους ειδικούς στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2.
Άρθρο 20
Δράσεις της Ένωσης
1. Με πρωτοβουλία της Επιτροπής, το Ταμείο μπορεί να χρησιμοποιείται για τη χρηματοδότηση διακρατικών δράσεων ή δράσεων ιδιαίτερου ενδιαφέροντος για την Ένωση («δράσεις της Ένωσης») που αφορούν τους αναφερόμενους στο άρθρο 3 γενικούς και ειδικούς στόχους.
2. Για να είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση, οι δράσεις της Ένωσης στηρίζουν ειδικότερα:
α)
τη διεύρυνση της συνεργασίας της Ένωσης κατά την εφαρμογή του δικαίου της Ένωσης και κατά την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών στον τομέα του ασύλου, ιδίως όσον αφορά την επανεγκατάσταση και τη μεταφορά αιτούντων και/ή δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο, μεταξύ άλλων και με τη δημιουργία δικτύων και την ανταλλαγή πληροφοριών, τη νόμιμη μετανάστευση, την ένταξη υπηκόων τρίτων χωρών, συμπεριλαμβανομένων δραστηριοτήτων στήριξης κατά την άφιξη και συντονισμού με στόχο να προαχθεί η επανεγκατάσταση στις τοπικές κοινωνίες που πρόκειται να προσφέρουν φιλοξενία στους επανεγκατασταθέντες πρόσφυγες, και επιστροφή·
β)
τη σύσταση διακρατικών δικτύων συνεργασίας και πιλοτικών σχεδίων, περιλαμβανομένων των καινοτόμων σχεδίων, βάσει διακρατικών εταιρικών σχέσεων μεταξύ φορέων που είναι εγκατεστημένοι σε δύο ή περισσότερα κράτη μέλη και αποσκοπούν στην ενθάρρυνση της καινοτομίας και τη διευκόλυνση των ανταλλαγών εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών·
γ)
μελέτες και έρευνα σχετικά με τις πιθανές νέες μορφές συνεργασίας της Ένωσης στον τομέα του ασύλου, της μετανάστευσης, της ένταξης και της επιστροφής και το συναφές δίκαιο της Ένωσης, τη διάδοση και ανταλλαγή πληροφοριών για τις βέλτιστες πρακτικές και για όλες τις άλλες πτυχές των πολιτικών για το άσυλο, τη μετανάστευση, την ένταξη και την επιστροφή, συμπεριλαμβανομένης της εταιρικής επικοινωνίας για τις πολιτικές προτεραιότητες της Ένωσης·
δ)
την ανάπτυξη και εφαρμογή από τα κράτη μέλη κοινών στατιστικών εργαλείων, μεθόδων και δεικτών για τη μέτρηση των εξελίξεων της πολιτικής στους τομείς του ασύλου, της νόμιμης μετανάστευσης, της ένταξης και της επιστροφής·
ε)
την προετοιμασία, παρακολούθηση, διοικητική και τεχνική υποστήριξη και την ανάπτυξη ενός μηχανισμού αξιολόγησης αναγκαίου για την υλοποίηση των πολιτικών ασύλου και μετανάστευσης·
στ)
τη συνεργασία με τρίτες χώρες βάσει της ενωσιακής Συνολικής Προσέγγισης της Μετανάστευσης και της Κινητικότητας, ιδίως στο πλαίσιο της εφαρμογής των συμφωνιών επανεισδοχής, εταιρικών σχέσεων κινητικότητας και περιφερειακών προγραμμάτων προστασίας·
ζ)
μέτρα πληροφόρησης και ενημερωτικές εκστρατείες σε τρίτες χώρες που αποσκοπούν στη βαθύτερη συνειδητοποίηση των καταλλήλων νομικών διαύλων για τη μετανάστευση και των κινδύνων της παράνομης μετανάστευσης.
3. Οι δράσεις της Ένωσης υλοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014.
4. Η Επιτροπή εξασφαλίζει δίκαιη και διαφανή κατανομή των πόρων στους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2.
Άρθρο 21
Βοήθεια έκτακτης ανάγκης
1. Το Ταμείο χορηγεί επείγουσα χρηματοδοτική συνδρομή για την αντιμετώπιση έκτακτων και ειδικών αναγκών σε περίπτωση κατάστασης έκτακτης ανάγκης, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 στοιχείο ια). Τα μέτρα που τίθενται σε εφαρμογή σε τρίτες χώρες σύμφωνα με το παρόν άρθρο είναι συνεπή και, κατά περίπτωση, συμπληρωματικά προς την ανθρωπιστική πολιτική της Ένωσης στο πλαίσιο του σεβασμού των ανθρωπιστικών αρχών, όπως αυτές ορίζονται στην πανευρωπαϊκή συναίνεση για την ανθρωπιστική βοήθεια.
2. Η επείγουσα βοήθεια χορηγείται σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 7 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014.
Άρθρο 22
Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης
1. Το Ταμείο στηρίζει το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης και χορηγεί την αναγκαία χρηματοδοτική συνδρομή για τις δραστηριότητές του και τη μελλοντική ανάπτυξή του.
2. Το ποσό που διατίθεται για το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης από τις ετήσιες πιστώσεις του Ταμείου και το πρόγραμμα εργασίας που καθορίζει τις προτεραιότητες για τις δραστηριότητές τους εγκρίνεται από την Επιτροπή κατόπιν εγκρίσεως της διοικούσης επιτροπής σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 4 παράγραφος 5 στοιχείο α) της απόφασης 2008/381/ΕΚ. Η απόφαση της Επιτροπής αποτελεί απόφαση χρηματοδότησης δυνάμει του άρθρου 84 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012.
3. Η χρηματοδοτική συνδρομή που χορηγείται για τις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Ταμείου Μετανάστευσης έχει τη μορφή επιχορηγήσεων προς τα εθνικά σημεία επαφής που αναφέρονται στο άρθρο 3 της απόφασης 2008/381/ΕΚ και δημόσιων συμβάσεων, κατά περίπτωση, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012. Η συνδρομή διασφαλίζει κατάλληλη και έγκαιρη χρηματοδοτική στήριξη των εν λόγω εθνικών σημείων επαφής. Οι δαπάνες για την υλοποίηση των δράσεων των εν λόγω εθνικών σημείων επαφής που στηρίζονται μέσω επιχορηγήσεων απονεμομένων το 2014 μπορούν να είναι επιλέξιμες από 1ης Ιανουαρίου 2014.
4. Η απόφαση 2008/381/ΕΚ τροποποιείται ως εξής:
α)
Στο άρθρο 4 παράγραφος 5, το στοιχείο α) αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«α)
προετοιμάζει και εγκρίνει σχέδιο προγράμματος εργασιών, ιδίως σε ό,τι αφορά τους στόχους και τις θεματικές προτεραιότητες καθώς και ενδεικτικό ποσό του προϋπολογισμού κάθε Εθνικού Σημείου Επαφής, ώστε να εξασφαλιστεί η δέουσα λειτουργία του ΕΔΜ, με βάση σχέδιο του προέδρου.».
β)
Το άρθρο 6 τροποποιείται ως εξής:
i)
η παράγραφος 4 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«4. Η Επιτροπή παρακολουθεί την εκτέλεση του ετήσιου προγράμματος δραστηριοτήτων και υποβάλλει τακτικά εκθέσεις σχετικά την εκτέλεσή του και την ανάπτυξη του ΕΔΜ στη διοικούσα επιτροπή.»,
ii)
οι παράγραφοι 5 έως 8 διαγράφονται.
γ)
Το άρθρο 11 διαγράφεται.
δ)
Το άρθρο 12 διαγράφεται.
Άρθρο 23
Τεχνική βοήθεια
1. Με πρωτοβουλία και/ή για λογαριασμό της Επιτροπής, ποσό μέχρι 2,5 εκατ. EUR του Ταμείου χρησιμοποιείται ετησίως για τεχνική βοήθεια, σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014.
2. Με πρωτοβουλία κράτους μέλους, το Ταμείο μπορεί να χρηματοδοτήσει τις δραστηριότητες τεχνικής βοήθειας, σύμφωνα με το άρθρο 20 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014. Το ποσό που προορίζεται για τεχνική βοήθεια δεν υπερβαίνει για την περίοδο 2014-2020, το 5,5 % του συνολικού ποσού που χορηγείται στο κράτος μέλος επαυξημένο κατά 1 000 000 EUR.
Άρθρο 24
Συντονισμός
Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη, από κοινού με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης μεριμνούν, εφόσον απαιτείται, ώστε οι δράσεις σε τρίτες χώρες και σε σχέση με αυτές να αναλαμβάνονται με συνέργεια και συνέπεια με άλλες δράσεις εκτός της Ένωσης που στηρίζονται από τα μέσα της Ένωσης. Φροντίζουν ιδίως ώστε οι δράσεις αυτές:
α)
να είναι συνεπείς με την εξωτερική πολιτική της Ένωσης, να τηρούν την αρχή της συνοχής των αναπτυξιακών πολιτικών και να συνάδουν με τα έγγραφα στρατηγικού προγραμματισμού για τη συγκεκριμένη περιφέρεια ή χώρα·
β)
να εστιάζονται σε μέτρα που δεν αποβλέπουν στην ανάπτυξη·
γ)
να εξυπηρετούν τα συμφέροντα των εσωτερικών πολιτικών της Ένωσης και να συνάδουν με τις δραστηριότητες που αναλαμβάνονται εντός της Ένωσης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 25
Ειδικές διατάξεις σχετικά με τα κατ’ αποκοπήν ποσά για επανεγκατάσταση και μεταφορά των δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο
Κατά παρέκκλιση των κανόνων επιλεξιμότητας των δαπανών που ορίζονται στο άρθρο 18 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, ιδίως όσον αφορά τα κατ’ αποκοπή ποσά και τους κατ’ αποκοπή συντελεστές, τα κατ’ αποκοπή ποσά που διατίθενται στα κράτη μέλη για επανεγκατάσταση και/ή μεταφορά των δικαιούχων διεθνούς προστασίας από ένα κράτος μέλος σε άλλο κατ’ εφαρμογή του παρόντος κανονισμού:
α)
εξαιρούνται από την υποχρέωση να βασίζονται σε στατιστικά ή ιστορικά δεδομένα, και
β)
χορηγούνται υπό την προϋπόθεση ότι το πρόσωπο για το οποίο διατίθεται το κατ’ αποκοπή ποσό έχει αποτελεσματικά επανεγκατασταθεί και/ή μεταφερθεί σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 26
Άσκηση της κατ’ εξουσιοδότηση εξουσίας
1. Η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρεται στο άρθρο 16 παράγραφος 2, στο άρθρο 17 παράγραφοι 4 και 10 και στο άρθρο 18 παράγραφος 4 ανατίθεται στην Επιτροπή για περίοδο επτά ετών από τις 21 Μαΐου 2014. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με την εξουσιοδότηση το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της επταετούς περιόδου. Η μεταβίβαση αρμοδιοτήτων ανανεώνεται σιωπηρά για τριετείς περιόδους, εκτός εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο προβάλλουν αντιρρήσεις για την εν λόγω παράταση, το αργότερο εντός τριών μηνών πριν από τη λήξη της επταετίας.
3. Η εξουσιοδότηση που αναφέρεται στο άρθρο 16 παράγραφος 2, στο άρθρο 17 παράγραφοι 4 και 10 και στο άρθρο 18 παράγραφος 4 μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή από το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτήν. Δεν επηρεάζει την εγκυρότητα καμιάς από τις ήδη ισχύουσες κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις.
4. Μόλις η Επιτροπή εκδίδει μια κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, την κοινοποιεί ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
5. Κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 2, το άρθρο 17 παράγραφοι 4 και 10 και το άρθρο 18 παράγραφος 4 τίθεται σε ισχύ μόνο εφόσον δεν διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός προθεσμίας δύο μηνών από την ημερομηνία κοινοποίησης της εν λόγω πράξης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ή εάν, πριν τη λήξη αυτής της περιόδου, τόσο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και το Συμβούλιο ενημερώσουν την Επιτροπή ότι δεν θα εγείρουν αντιρρήσεις. Με πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου, η προθεσμία αυτή μπορεί να παραταθεί κατά δύο μήνες.
Άρθρο 27
Διαδικασία επιτροπής
1. Η Επιτροπή επικουρείται από την επιτροπή Ταμείων ασύλου, μετανάστευσης και ένταξης και εσωτερικής ασφάλειας που συγκροτείται με το άρθρο 59 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
2. Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
Άρθρο 28
Επανεξέταση
Βάσει πρότασης της Επιτροπής, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο επανεξετάζουν τον παρόντα κανονισμό έως τις 30 Ιουνίου 2020.
Άρθρο 29
Εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. .514/2014
Οι διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014 εφαρμόζονται στο Ταμείο, με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 30
Κατάργηση
Οι αποφάσεις αριθ. 573/2007/ΕΚ, αριθ. 575/2007/ΕΚ και 2007/435/ΕΚ καταργούνται με ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2014.
Άρθρο 31
Μεταβατικές διατάξεις
1. Ο παρών κανονισμός δεν επηρεάζει τη συνέχιση ή την τροποποίηση, περιλαμβανομένης της ολικής ή μερικής ακύρωσης, των σχετικών σχεδίων ή ετήσιων προγραμμάτων, μέχρι το κλείσιμό τους, ή της οικονομικής βοήθειας που έχει εγκριθεί από την Επιτροπή βάσει των αποφάσεων αριθ. 573/2007/ΕΚ, 575/2007/ΕΚ και 2007/435/ΕΚ ή κάθε άλλης νομοθεσίας που εφαρμόζεται στην εν λόγω ενίσχυση στις 31 Δεκεμβρίου 2013. Ο παρών κανονισμός δεν επηρεάζει τη συνέχιση ή την τροποποίηση, συμπεριλαμβανομένης της ολικής ή μερικής ακύρωσης, της χρηματοδοτικής στήριξης που έχει εγκριθεί από την Επιτροπή βάσει της απόφασης 2008/381/ΕΚ ή κάθε άλλης νομοθεσίας που εφαρμόζεται στην εν λόγω ενίσχυση στις 31 Δεκεμβρίου 2013.
2. Κατά την έκδοση αποφάσεων συγχρηματοδότησης βάσει του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τα μέτρα που έχουν εγκριθεί βάσει των αποφάσεων αριθ. 573/2007/ΕΚ, 575/2007/ΕΚ, 2007/435/ΕΚ και 2008/381/ΕΚ πριν από τις 20 Μαΐου 2014 τα οποία έχουν δημοσιονομικές επιπτώσεις κατά τη διάρκεια της καλυπτόμενης από την εν λόγω συγχρηματοδότηση περιόδου.
3. Τα δεσμευθέντα ποσά για συγχρηματοδότηση που εγκρίνονται από την Επιτροπή, από την 1η Ιανουαρίου 2011 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2014, για τα οποία δεν έχουν αποσταλεί στην Επιτροπή τα έγγραφα που απαιτούνται για το κλείσιμο των δράσεων εντός της προθεσμίας υποβολής της τελικής έκθεσης, αποδεσμεύονται αυτόματα από την Επιτροπή μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2017, με αποτέλεσμα την επιστροφή των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.
4. Τα ποσά που σχετίζονται με δράσεις που ανεστάλησαν λόγω δικαστικών διαδικασιών ή διοικητικών προσφυγών με ανασταλτικό αποτέλεσμα, εξαιρούνται από τον υπολογισμό του ποσού που πρέπει να αποδεσμευθεί αυτόματα.
5. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν στην Επιτροπή έως τις 30 Ιουνίου 2015 εκθέσεις αξιολόγησης για τα αποτελέσματα και την επίπτωση των δράσεων που συγχρηματοδοτούνται δυνάμει των αποφάσεων αριθ. 573/2007/ΕΚ, αριθ. 575/2007/ΕΚ και 2007/435/ΕΚ για την περίοδο 2011-2013.
6. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών έως τις 31 Δεκεμβρίου 2015 εκθέσεις εκ των υστέρων αξιολόγησης δυνάμει των αποφάσεων αριθ. 573/2007/ΕΚ, αριθ. 575/2007/ΕΚ και 2007/435/ΕΚ για την περίοδο 2011-2013.
Άρθρο 32
Έναρξη ισχύος και εφαρμογή
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2014.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και εφαρμόζεται άμεσα στα κράτη μέλη, σύμφωνα με τις Συνθήκες.
Στρασβούργο, 16 Απριλίου 2014.