ROZHODNUTÍ RADY 2013/730/SZBP
ze dne 9. prosince 2013
na podporu činností střediska SEESAC zaměřených na odzbrojení a kontrolu zbraní v jihovýchodní Evropě v rámci strategie EU pro boj proti nedovolenému hromadění ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně a proti nedovolenému obchodování s nimi
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o Evropské unii, a zejména na čl. 26 odst. 2 a čl. 31 odst. 1 této smlouvy,
s ohledem na návrh vysoké představitelky Unie pro zahraniční věci a bezpečnostní politiku,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Evropská rada přijala dne 13. prosince 2003 Evropskou bezpečnostní strategii, v níž bylo určeno pět hlavních výzev, kterým bude muset Unie čelit: terorismus, šíření zbraní hromadného ničení, regionální konflikty, selhání státu a organizovaná trestná činnost. Důsledky nedovolené výroby, převodu a oběhu konvenčních zbraní, včetně ručních palných a lehkých zbraní, jakož i jejich nadměrné hromadění a nekontrolované šíření jsou podstatou čtyř z těchto pěti výzev. Tyto zbraně přispívají k nedostatku bezpečnosti v jihovýchodní Evropě a sousedních regionech i v mnohých dalších částech světa, a zostřují tak konflikty a podrývají proces budování míru po skončení konfliktů, čímž vážně ohrožují mír a bezpečnost.
(2)
Evropská rada přijala ve dnech 15 a 16. prosince 2005 strategii EU pro boj proti nedovolenému hromadění ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně a proti nedovolenému obchodování s nimi (dále jen „strategie“), která stanoví pokyny pro činnost Unie v oblasti ručních palných a lehkých zbraní. Podle strategie jsou Balkán a jihovýchodní Evropa označeny za regiony, které jsou nadměrným hromaděním a šířením ručních palných a lehkých zbraní nejvíce ohroženy. Uvádí se v ní, že Unie bude věnovat zvláštní pozornost střední a východní Evropě, a se zvláštním odkazem na oblast Balkánu zdůrazňuje, že účinným nástrojem provádění této strategie bude podpora účinného multilateralismu, jakož i příslušných regionálních iniciativ. Rovněž konkrétně poukazuje na potřebu podílet se na úsilí o snížení nadbytečných zásob ručních palných a lehkých zbraní ve východní Evropě pocházejících z dob studené války.
(3)
Na druhé hodnotící konferenci konané v roce 2012 a věnované akčnímu programu OSN pro prevenci, potírání a vymýcení nedovoleného obchodu s ručními palnými a lehkými zbraněmi ve všech jeho aspektech (dále jen „akční program OSN“), jenž byl přijat dne 20. července 2001, všechny členské státy OSN znovu potvrdily svůj závazek k prevenci nedovoleného obchodování s ručními palnými a lehkými zbraněmi a podpořily opatření k dalšímu posílení účinné úlohy, kterou mohou plnit regionální a subregionální organizace při provádění akčního programu OSN a uplatňování mezinárodního nástroje, který státům umožní včas a spolehlivě identifikovat a sledovat nedovolené ruční palné a lehké zbraně (dále jen „mezinárodní nástroj pro sledování“).
(4)
Regionální středisko pro jihovýchodní a východní Evropu pro kontrolu ručních palných a lehkých zbraní (středisko SEESAC), které bylo zřízeno v roce 2002 v Bělehradě a které je provozováno v rámci společného mandátu Rozvojového programu OSN (UNDP) a Rady pro regionální spolupráci (která nahradila Pakt o stabilitě pro jihovýchodní Evropu), napomáhá vnitrostátním a regionálním zúčastněným stranám při kontrole a omezování šíření a zneužívání ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně, a přispívá tak k posílení stability, bezpečnosti a rozvoje v jihovýchodní a východní Evropě. Středisko SEESAC klade zvláštní důraz na rozvoj regionálních projektů zaměřených na řešení problematiky přeshraničních toků zbraní.
(5)
V předchozích letech Unie podporovala středisko SEESAC rozhodnutím Rady 2002/842/SZBP, jež bylo prodlouženo a pozměněno rozhodnutím Rady 2003/807/SZBP (1) a rozhodnutím Rady 2004/791/SZBP (2). Naposledy EU podpořila činnosti střediska SEESAC v oblasti kontroly zbraní prostřednictvím rozhodnutí Rady 2010/179/SZBP (3).
(6)
Unie je odhodlána financovat další projekt střediska SEESAC zaměřený na omezení hrozby nedovoleného šíření ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně v jihovýchodní Evropě a obchodování s nimi, aby v zájmu dosažení výše uvedených cílů nadále přispívala ke snižování rizika nedovoleného obchodu s těmito zbraněmi.
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
1. Za účelem provádění strategie EU pro boj proti nedovolenému hromadění ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně a proti nedovolenému obchodování s nimi a prosazování míru a bezpečnosti budou mít činnosti vyvíjené za podpory Unie v rámci projektu zaměřeného na omezení hrozby nedovoleného šíření ručních palných a lehkých zbraní v jihovýchodní Evropě a obchodování s nimi tyto konkrétní cíle:
-
posílit v jihovýchodní Evropě zabezpečení zásob ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně;
-
ničením zásob ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně v jihovýchodní Evropě omezit dostupné zásoby;
-
podporou poskytovanou na zřízení či posílení stávajících systémů elektronické registrace a evidence zbraní v jihovýchodní Evropě zlepšit označování a sledování;
-
podporou a usnadněním sdílení poznatků, výměny informací a zvyšování informovanosti na základě užší regionální spolupráce v jihovýchodní Evropě posílit kontroly ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně;
-
podpořit sběr nezákonných ručních palných a lehkých zbraní, výbušných zařízení, munice a souvisejícího střeliva, které jsou v držení obyvatel zemí jihovýchodní Evropy.
Unie bude tento projekt, jehož podrobný popis je uveden v příloze, financovat.
Článek 2
1. Za provádění tohoto rozhodnutí odpovídá vysoký představitel Unie pro zahraniční věci a bezpečnostní politiku (dále jen „vysoký představitel“).
2. Technickým prováděním projektu uvedeného v článku 1 je pověřeno středisko SEESAC.
3. Středisko SEESAC plní své úkoly pod vedením vysokého představitele. Za tímto účelem uzavře vysoký představitel s Rozvojovým programem OSN, jednajícím jménem střediska SEESAC, nezbytná ujednání.
Článek 3
1. Finanční referenční částka pro provádění projektu financovaného Unií, jak je uvedeno v článku 1, činí 5 127 650 EUR. Celkový odhadovaný rozpočet celého programu činí 14 335 403 EUR. Program bude společně financovat Unie, Ministerstvo zahraničních věcí Norského království a příjemce.
2. Výdaje financované referenční částkou stanovenou v odstavci 1 jsou spravovány v souladu s postupy a pravidly, kterými se řídí rozpočet Unie.
3. Na řádnou správu výdajů uvedených v odstavci 1 dohlíží Komise. Za tímto účelem uzavře s Rozvojovým programem OSN, jednajícím jménem střediska SEESAC, nezbytnou dohodu. Tato dohoda stanoví, že středisko SEESAC zajistí odpovídající zviditelnění příspěvku Unie úměrné jeho výši.
4. Komise bude usilovat o uzavření dohody uvedené v odstavci 3 co nejdříve po vstupu tohoto rozhodnutí v platnost. Informuje Radu o veškerých obtížích v tomto procesu a o dni uzavření uvedené dohody.
Článek 4
1. Vysoký představitel podává Radě zprávy o provádění tohoto rozhodnutí, založené na řádných čtvrtletních zprávách vypracovaných střediskem SEESAC. Rada na základě těchto zpráv provádí hodnocení.
2. Komise podává zprávy o finančních aspektech projektu podle článku 1.
Článek 5
1. Toto rozhodnutí vstupuje v platnost dnem přijetí.
2. Použitelnost tohoto rozhodnutí končí 36 měsíců po dni uzavření dohody podle čl. 3 odst. 3. Pozbývá však platnosti šest měsíců ode dne jeho vstupu v platnost, nebude-li v této lhůtě uzavřena uvedená dohoda.
V Bruselu dne 9. prosince 2013.
ΑΠΌΦΑΣΗ 2013/730/ΚΕΠΠΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 9ης Δεκεμβρίου 2013
προς υποστήριξη των δράσεων της SEESAC για τον αφοπλισμό και τον έλεγχο των όπλων στη Νοτιοανατολική Ευρώπη στο πλαίσιο της στρατηγικής της ΕΕ για την καταπολέμηση της παράνομης συσσώρευσης και διακίνησης SALW και των πυρομαχικών τους
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, και ιδίως το άρθρο 26 παράγραφος 2 και το άρθρο 31 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Στις 13 Δεκεμβρίου 2003, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας στην οποία επισημαίνονται πέντε βασικές προκλήσεις τις οποίες πρέπει να αντιμετωπίσει η Ένωση: τρομοκρατία, διάδοση των όπλων μαζικής καταστροφής, περιφερειακές συγκρούσεις, αποσάθρωση του κράτους και οργανωμένο έγκλημα. Οι συνέπειες της παράνομης κατασκευής, μεταφοράς και κυκλοφορίας συμβατικών όπλων, περιλαμβανομένων φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού (εφεξής «SALW»), της υπερβολικής τους σώρευσης και της ανεξέλεγκτης εξάπλωσής τους είναι καίριες για τέσσερις από τις πέντε αυτές προκλήσεις. Τα όπλα αυτά αυξάνουν την ανασφάλεια στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, στις γειτονικές της περιοχές και σε πολλά άλλα μέρη του κόσμου, οδηγούν σε όξυνση των συγκρούσεων και υπονομεύουν τις προσπάθειες εδραίωσης της ειρήνης μετά από περίοδο συγκρούσεων, δημιουργώντας επομένως σοβαρή απειλή για την ειρήνη και την ασφάλεια.
(2)
Στις 15 και 16 Δεκεμβρίου 2005, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε τη Στρατηγική της ΕΕ για την καταπολέμηση της παράνομης σώρευσης και διακίνησης SALW καθώς και των πυρομαχικών τους, η οποία παρέχει τις κατευθυντήριες γραμμές για τη δράση της ΕΕ στον τομέα των SALW. Η εν λόγω στρατηγική συγκαταλέγει τα Βαλκάνια και τη Νoτιοανατολική Ευρώπη στις περιοχές που πλήττονται ιδιαιτέρως από την υπερβολική σώρευση και εξάπλωση των SALW. Διακηρύσσει ότι η ΕΕ θα επιστήσει κατά προτεραιότητα την προσοχή της στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη και υπογραμμίζει, αναφερόμενη ειδικά στα Βαλκάνια, ότι η υποστήριξη της ουσιαστικής πολυμέρειας καθώς και συναφών περιφερειακών πρωτοβουλιών θα συμβάλει ουσιαστικά στην υλοποίησή της. Τονίζει επίσης ρητά την αναγκαιότητα της ανάληψης δράσης στο πλαίσιο των προσπαθειών για τη μείωση των πλεονασματικών αποθεμάτων SALW που σωρεύτηκαν στη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου στην Ανατολική Ευρώπη.
(3)
Κατά τη δεύτερη διάσκεψη επανεξέτασης (2012) του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ για την πρόληψη, την καταπολέμηση και την εξάλειψη του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού (SALW) σε όλες του τις πτυχές (εφεξής «Πρόγραμμα Δράσης των ΗΕ»), το οποίο εγκρίθηκε στις 20 Ιουλίου 2001, όλα τα κράτη μέλη των ΗΕ επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους να αποτρέψουν την παράνομη διακίνηση των SALW και απηύθυναν έκκληση για τη λήψη μέτρων που θα ενισχύσουν περαιτέρω τον ουσιαστικό ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν οι περιφερειακοί και υποπεριφερειακοί οργανισμοί όσον αφορά την εφαρμογή του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ και του Διεθνούς Νομικού Μέσου που επιτρέπει στα κράτη να εντοπίζουν και να επισημαίνουν, κατά τρόπο έγκαιρο και αξιόπιστο, τα παράνομα φορητά όπλα και τον ελαφρό οπλισμό (εφεξής «διεθνές μέσο εντοπισμού»).
(4)
Η Υπηρεσία Διεκπεραίωσης της Νοτιοανατολικής και Ανατολικής Ευρώπης για τον έλεγχο των φορητών όπλων και του ελαφρού οπλισμού (SEESAC) που ιδρύθηκε το 2002 στο Βελιγράδι και λειτουργεί υπό την κοινή εντολή του Προγράμματος Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (UNDP) και του Συμβουλίου Περιφερειακής Συνεργασίας (πρώην Συμφώνου Σταθερότητας για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη) συνεπικουρεί τους εθνικούς και περιφερειακούς φορείς στο έργο του ελέγχου και της περιστολής της εξάπλωσης και της κατάχρησης των SALW και των πυρομαχικών τους, με απώτερο στόχο την προαγωγή της σταθερότητας, της ασφάλειας και της ανάπτυξης στη Νοτιοανατολική και την Ανατολική Ευρώπη. Η SEESAC δίδει ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη περιφερειακών σχεδίων για την αντιμετώπιση της διασυνοριακής διακίνησης όπλων.
(5)
Η ΕΕ έχει υποστηρίξει στο παρελθόν τη SEESAC, μέσω της απόφασης 2002/842/ΚΕΠΠΑ η οποία παρατάθηκε και τροποποιήθηκε με τις αποφάσεις του Συμβουλίου 2003/807/ΚΕΠΠΑ (1) της και 2004/791/ΚΕΠΠΑ (2). Η πλέον πρόσφατη πρωτοβουλία της ΕΕ για την υποστήριξη των δραστηριοτήτων της SEESAC στον τομέα του ελέγχου των όπλων ήταν η απόφαση 2010/179/ΚΕΠΠΑ (3).
(6)
Η ΕΕ επιθυμεί να χρηματοδοτήσει ακόμη ένα έργο της SEESAC για τον περιορισμό της απειλής της παράνομης εξάπλωσης και διακίνησης φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού (SALW) και των πυρομαχικών τους στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, συμβάλλοντας εκ νέου στην προσπάθεια να μειωθεί ο κίνδυνος της παράνομης διακίνησής τους και προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι που περιγράφονται ανωτέρω,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
1. Με σκοπό την υλοποίηση της στρατηγικής της ΕΕ για να καταπολεμηθεί η παράνομη σώρευση και εμπορία με αντικείμενο τα φορητά όπλα και τον ελαφρύ οπλισμό (SALW) και την προαγωγή της ειρήνης και της ασφάλειας, οι δραστηριότητες του Σχεδίου για την μείωση της απειλής από την παράνομη εξάπλωση και εμπορία SALW και πυρομαχικών τους στη Νοτιοανατολική Ευρώπη που θα υποστηριχθούν από την Ένωση θα επιδιώκουν τους ακόλουθους συγκεκριμένους στόχους:
-
αύξηση της ασφάλειας των αποθεμάτων SALW και των πυρομαχικών τους στη Νοτιοανατολική Ευρώπη,
-
μείωση των διαθέσιμων αποθεμάτων SALW και των πυρομαχικών τους στη Νοτιοανατολική Ευρώπη,
-
βελτίωση της επισήμανσης και του εντοπισμού μέσω της παροχής υποστήριξης για τη δημιουργία νέων ή την αναβάθμιση των υπαρχόντων ηλεκτρονικών συστημάτων καταχώρισης όπλων και τήρησης αρχείων στη Νοτιοανατολική Ευρώπη,
-
βελτίωση των ελέγχων με αντικείμενο τα SALW και τα πυρομαχικά τους μέσω της προαγωγής και της διευκόλυνσης της ανταλλαγής γνώσεων και πληροφοριών καθώς και της ευαισθητοποίησης με τη στενότερη περιφερειακή συνεργασία στη Νοτιοανατολική Ευρώπη,
-
υποστήριξη της συλλογής παράνομων SALW, εκρηκτικών συσκευών και μηχανισμών και των συναφών πυρομαχικών που βρίσκονται στην κατοχή των πολιτών των χωρών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Η Ένωση θα χρηματοδοτήσει αυτό το έργο, το οποίο περιγράφεται λεπτομερώς στο Παράρτημα.
Άρθρο 2
1. Ο Ύπατος Εκπρόσωπος της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας («ΥΕ») έχει την ευθύνη της εφαρμογής της παρούσας απόφασης.
2. Η SEESAC αναλαμβάνει την τεχνική εφαρμογή του έργου που αναφέρεται στο άρθρο 1.
3. Η SEESAC εκτελεί τα καθήκοντά της υπό την ευθύνη του ΥΕ. Προς τούτο, ο ΥΕ συνομολογεί τις αναγκαίες ρυθμίσεις με το UNDP, ενεργώντας για λογαριασμό της SEESAC.
Άρθρο 3
1. Το ποσό δημοσιονομικής αναφοράς για την υλοποίηση του προβλεπόμενου στο άρθρο 1 έργου που χρηματοδοτείται από την ΕΕ ανέρχεται σε EUR 5 127 650. Ο συνολικός προϋπολογισμός του όλου προγράμματος ανέρχεται σε EUR 14 335 403. Το πρόγραμμα θα συγχρηματοδοτηθεί από την Ένωση, το Υπουργείο Εξωτερικών του Βασιλείου της Νορβηγίας και τους δικαιούχους.
2. Η διαχείριση των δαπανών που χρηματοδοτούνται με το οριζόμενο στην παράγραφο 1 ποσό αναφοράς γίνεται σύμφωνα με τις διαδικασίες και τους κανόνες που ισχύουν για τον προϋπολογισμό της Ένωσης.
3. Η Επιτροπή επιβλέπει την ορθή διαχείριση των δαπανών που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Προς τούτο, ο ΥΕ συνομολογεί τις αναγκαίες ρυθμίσεις με το UNDP, ενεργώντας για λογαριασμό της SEESAC. Η συμφωνία ορίζει ότι η SEESAC πρέπει να εξασφαλίζει προβολή της συνεισφοράς της Ένωσης, αντίστοιχη με το ύψος της.
4. Η Επιτροπή θα επιδιώξει να συνάψει τη συμφωνία της παραγράφου 3 το ταχύτερο δυνατό μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης. Ενημερώνει το Συμβούλιο για τυχόν δυσκολίες στη διαδικασία αυτή και για την ημερομηνία σύναψης της συμφωνίας.
Άρθρο 4
1. H ΥΕ υποβάλλει στο Συμβούλιο έκθεση για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, βάσει τακτικών τριμηνιαίων εκθέσεων που εκπονεί η SEESAC. Οι εκθέσεις αυτές θα χρησιμεύσουν ως βάση για την αξιολόγηση του Συμβουλίου.
2. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση επί των δημοσιονομικών πτυχών του έργου που αναφέρεται στο άρθρο 1.
Άρθρο 5
1. Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει από την ημέρα έκδοσής της.
2. Η παρούσα απόφαση λήγει 36 μήνες μετά την ημερομηνία σύναψης της προβλεπόμενης στο άρθρο 3 παράγραφος 3 συμφωνίας. Ωστόσο, λήγει έξι μήνες μετά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της, αν δεν έχει συναφθεί εν τω μεταξύ συμφωνία.
Βρυξέλλες, 9 Δεκεμβρίου 2013.