PROVÁDĚCÍ ROZHODNUTÍ RADY
ze dne 23. dubna 2014,
kterým se mění prováděcí rozhodnutí 2011/344/EU o poskytnutí finanční pomoci Unie Portugalsku
(2014/234/EU)
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na nařízení Rady (EU) č. 407/2010 ze dne 11. května 2010 o zavedení evropského mechanismu finanční stabilizace (1), a zejména na čl. 3 odst. 2 uvedeného nařízení,
s ohledem na návrh Evropské komise,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Dne 17. května 2011 poskytla Rada prováděcím rozhodnutím 2011/344/EU (2) Portugalsku na jeho žádost finanční pomoc. Tato finanční pomoc byla poskytnuta na podporu programu rozsáhlých hospodářských a finančních reforem (dále jen „program“) s cílem obnovit důvěru, umožnit návrat ekonomiky k udržitelnému růstu a zachovat finanční stabilitu v Portugalsku, eurozóně i celé EU.
(2)
Z technických důvodů týkajících se dostupnosti údajů, které jsou nezávislé na jednání portugalských orgánů, nemůže dvanáctý a závěrečný přezkum v rámci programu začít dříve než v polovině dubna 2014. Zároveň však období dostupnosti finanční pomoci skončí dne 18. května 2014. Aby bylo možné s náležitou péčí a v plném rozsahu posoudit dodržení programu v rámci závěrečného přezkumu, což je podmínkou pro uvolnění poslední splátky, je nezbytnou formalitou krátké technické prodloužení období dostupnosti finanční pomoci o šest týdnů.
(3)
V souladu s čl. 3 odst. 10 prováděcího rozhodnutí 2011/344/EU provedla Komise společně s Mezinárodním měnovým fondem (MMF) a ve spolupráci s Evropskou centrální bankou (ECB) v době od 20. do 28. února 2014 jedenáctý přezkum pokroku, jehož bylo portugalskými orgány dosaženo při provádění dohodnutých opatření podle programu.
(4)
Reálný hrubý domácí produkt (HDP) se v roce 2013 vyvíjel lépe, než stanovily projekce při desátém přezkumu programu, a podle současných odhadů se snížil o 1,4 % (úprava o 0,2 procentního bodu směrem nahoru). Je to důsledek silného kladného růstu ve čtvrtém čtvrtletí roku 2013 a statistických úprav údajů za předchozí čtvrtletí směrem nahoru. Krátkodobé ukazatele poukazují na další posílení hospodářského oživení v tomto roce. Odhaduje se, že reálný HDP na ročním základě se v roce 2014 vrátí do kladných čísel, kde zůstane i v roce 2015, přičemž jeho růst bude činit 1,2 %, resp. 1,5 %. Výhled na trhu práce se též zlepšil, nicméně nezaměstnanost zůstává vysoká. Předpokládá se, že v roce 2014 klesne na 15,7 % a poté bude dále klesat. Přetrvávají rizika nepříznivého vývoje makroekonomického výhledu, protože plánované oživení do značné míry závisí na příznivém vývoji obchodu a finančních trhů, které taktéž závisí na širším evropském výhledu.
(5)
Odhaduje se, že schodek veřejných financí se v roce 2013 snížil na přibližně 4,5 % HDP podle ESA-95 (bez rekapitalizace bank, jinak přibližně 4,9 % včetně rekapitalizace bank), tj. zhruba o 1 % HDP pod cílovou hodnotu 5,5 % HDP. Lepší výsledek se vysvětluje zejména vyššími daňovými příjmy, než se očekávalo (včetně jednorázové daně a výnosů ze systému na vymáhání dluhů na sociálním zabezpečení), a nižšími než plánovanými výdaji na úrovni ústředních vládních institucí (například výdaje na pořízení zboží a služeb a kapitálové výdaje). Naproti tomu nedaňové příjmy nedosáhly očekávaných hodnot. Celkové fiskální úsilí, měřené zlepšením strukturálního salda, se odhaduje na 1 % HDP.
(6)
Objem domácích nedoplatků se snížil přibližně o 1,2 miliardy EUR (0,7 % HDP) díky různým programům pro splacení dluhů (pro oblast zdravotnictví a místní a regionální správu). Nicméně se nadále hromadí nedoplatky nové, i když pomalejším tempem.
(7)
Převod z plnění rozpočtu v roce 2013 a lepší makroekonomický výhled na rok 2014 by měly mít v roce 2014 pozitivní dopad na fiskální účty podle základního scénáře ve výši 0,7 % HDP. Důsledek pozitivního účinku převodu by měl činit přibližně 0,2 % HDP. Dalších odhadovaných 0,5 % HDP se vysvětluje zvýšením příjmů a příspěvků na sociální zabezpečení, jakož i nižšími výdaji na dávky v nezaměstnanosti v důsledku revize prognóz pro růst a zaměstnanost směrem nahoru a pro míru nezaměstnanosti směrem dolů.
(8)
Cílová hodnota schodku ve výši 4 % HDP pro rok 2014 je podpořena konsolidačními opatřeními o objemu 2,3 % HDP, zahrnutými do rozpočtu na rok 2014 a dalších doprovodných právních předpisů. Opatření jsou primárně trvalé povahy a spočívají zejména v úsporách výdajů. Opatření o objemu zhruba 1,8 % HDP vycházejí z přezkumu veřejných výdajů a jsou doplněna opatřeními menšího rozsahu, která zvyšují příjmy, o objemu přibližně 0,4 % HDP a několika jednorázovými opatřeními v přibližné výši 0,1 % HDP. Opatření vycházející z přezkumu veřejných výdajů jsou soustředěna do třech hlavních okruhů: i) snížení mzdových nákladů ve veřejném sektoru mimo jiné prostřednictvím snížení přezaměstnanosti v určitých podsektorech a revize mzdové stupnice, ii) důchodová reforma, především zvýšení důchodového věku na 66 let a změna podmínek pro přiznávání pozůstalostních důchodů a iii) reformy v jednotlivých sektorech zaměřené především na optimalizaci osobních nákladů, mezispotřeby a investic napříč rezortními ministerstvy. Další trvalá opatření zvyšující příjmy zahrnují zvýšení daní ze služebních vozidel a spotřební daně z alkoholu a tabáku. Většina právních předpisů zavádějících trvalá konsolidační opatření vstoupila v platnost dne 1. ledna 2014.
(9)
Vzhledem ke zlepšení makroekonomického výhledu a pozitivnímu účinku převodu z roku 2013 jsou nyní rizika pro dosažení fiskálních cílů na rok 2014 více vyvážená, neboť zamýšlená opatření řeší rozpočtové tlaky a rizika spojená s jejich realizací. Vyšší tlaky mohou vzniknout zejména u některých příjmových položek (například příjmů z majetku), u mezispotřeby a sociálních transferů. Rizika realizace jsou, kromě zpoždění některých trvalých opatření, především právní povahy: čtyři opatření zahrnutá do zákona o rozpočtu byla předložena ústavnímu soudu (včetně revize mzdové stupnice a změn v nárocích na pozůstalostní důchody) a existuje možnost, že bude napadeno i další opatření uvedené v nedávno přijatém doplňkovém rozpočtu.
(10)
Poměr veřejného dluhu k HDP činil v roce 2013 128,8 %. Od letošního roku by se měl dluh postupně snižovat, přičemž v roce 2014 dosáhne poměr dluhu podle projekcí 126,7 % HDP. Očekává se, že pokles v roce 2014 bude částečně podpořen dalším využitím hotovostních vkladů a probíhajícím přerozdělením portfolia sociálního zabezpečení ze zahraničních aktiv do státních dluhopisů. Projekce uvádějí, že čistý dluh zůstane ke konci roku 2014 pod 120 % HDP.
(11)
Proces rozpočtové korekce je provázen řadou fiskálních strukturálních opatření, jejichž účelem je posílit kontrolu nad vládními výdaji a zlepšit výběr příjmů:
-
Pokud jde o řízení veřejných financí, systém kontroly závazků přináší výsledky v podobě omezování hromadění nových nedoplatků, provádění je však třeba pečlivě sledovat, aby bylo zajištěno, že závazky jsou hrazeny z dostupných finančních prostředků a nehromadí se nedoplatky nové. Hromadění nových nedoplatků je zejména důsledkem strukturální nerovnováhy v některých státních nemocnicích, jakož i v železniční společnosti Comboios de Portugal. Strategické plány na podporu finanční udržitelnosti těchto státních podniků a předcházení hromadění nových nedoplatků v roce 2014 jsou posuzovány. Pokračuje rozsáhlá reforma zákona o rozpočtovém rámci. V první fázi by měla být do konce března 2014 provedena změna tohoto zákona, která zajistí úplné provedení požadavků stanovených ve Smlouvě o stabilitě, koordinaci a správě v hospodářské a měnové unii a v balíčku šesti právních aktů týkajícím se správy ekonomických záležitostí (tzv. six-pack).
-
Jednání o nových podmínkách partnerství veřejného a soukromého sektoru sice zaznamenala pokrok, avšak nemohla být do konce roku 2013 uzavřena, jak se původně plánovalo. Části úspor bylo dosaženo v roce 2013, nicméně úspory, kterých nebylo dosaženo v roce 2013, se budou kumulovat během tohoto roku, díky čemuž se v roce 2014 i v letech následujících očekávají úspory významného objemu. Státní podniky dosáhly v roce 2012 i 2013 v průměru provozní rovnováhy a chystají se další reformy, jejichž cílem je zabránit opětovnému zhoršení jejich výsledků. V privatizaci bylo dosaženo značného pokroku a výnosy překročily cíl programu.
-
Pokračují reformy směřující k vytvoření moderního modelu řízení rizik v souvislosti s dodržováním pravidel v oblasti správy příjmů. Již funguje nové oddělení pro posuzování rizik, které se zaměřuje především na zlepšení dodržování předpisů určitými skupinami daňových poplatníků, jako jsou osoby samostatně výdělečně činné a velmi majetné osoby. Boj proti daňovým podvodům a únikům pokračuje v rámci iniciativ, jako je nedávno spuštěná účtenková loterie.
-
Nadále se provádějí reformy ve veřejné správě s cílem modernizovat a racionalizovat zaměstnanost ve veřejném sektoru i jeho subjekty. Několik zásadních reforem veřejné správy dokládá význam přezkumu veřejných výdajů a přispívá ke konsolidační strategii v roce 2014. Tyto reformy zahrnují: i) opatření týkající se zaměstnanosti ve veřejném sektoru, zacílené na vyvážení skladby pracovních sil ve prospěch vysoce kvalifikovaných a lépe proškolených úředníků (např. prostřednictvím ukončení pracovních poměrů vzájemnou dohodou a pomocí rekvalifikačního programu); ii) revizi mzdové stupnice a vypracování jednotné tabulky mzdových příplatků (předpokládaný vstup v platnost na konci prosince a na konci června 2014); iii) sdružení stávajících pravidel zaměstnávání ve veřejném sektoru do nového všeobecného zákona o zaměstnávání ve veřejné správě podle struktury zákoníku práce pro soukromý sektor a sladění důchodového systému zaměstnanců ve veřejném sektoru (CGA) se všeobecným důchodovým systémem. Jiné nedávné reformy ve veřejné správě zahrnují realizaci strategie sdílených služeb v oblasti finančních zdrojů ve všech strukturách, jichž se tato iniciativa týká.
(12)
Provádění politik a reforem v odvětví zdravotnictví pokračuje a přináší úspory díky zvýšení efektivity. Současný stav značných nedoplatků je silně, i když ne výlučně, spojen s trvalým podfinancováním státních nemocnic ve srovnání se službami, které poskytují. Portugalské orgány jsou nadále odhodlány provádět probíhající reformu nemocnic a pokračovat v dolaďování souboru opatření týkajících se léčiv, centralizovaného zadávání zakázek a primární péče.
(13)
Byl učiněn další pokrok při provádění strukturálních reforem na posílení růstu a konkurenceschopnosti. Orgány přijaly dodatečná opatření na snížení nezaměstnanosti a podporu účinnosti trhu práce. Projednávají se další zlepšení systému vyjednávání o mzdách a opatření ke snížení vysoké míry segmentace trhu práce. Poté, co ústavní soud anuloval dřívější změny, byl parlamentu odeslán nový návrh zákona upravující definici řádného propuštění ze zaměstnání v zákoníku práce. Další pokrok zaznamenal i systém pomoci a aktivace při hledání zaměstnání.
(14)
Ve školství proběhly příslušné reformy. Portugalské orgány je hodlají nepřetržitě vyhodnocovat a kontrolovat. Portugalsko rovněž schválilo legislativní nařízení o zkráceném vzdělávacím programu a připravuje další, jehož předmětem je stanovení pravidel pro referenční odborné školy.
(15)
Portugalská vláda zavedla novou daň pro poskytovatele energie, která musí být bedlivě sledována, aby se zamezilo jejímu přenesení do cen pro konečné uživatele Vláda předloží specifická opatření za účelem řešení nepřiměřeně vysokých nájmů a dalšího snížení nákladů na energie v hospodářství.
(16)
I přes pozitivní výsledky během sledovaného období pokračují reformy v oblasti dopravy pomalejším tempem, než se očekávalo. V návaznosti na představení priorit pro projekty v oblasti infrastruktury se očekává jasná dlouhodobá vize pro systém dopravy do dvanáctého přezkumu. V mezidobí byl schválen právní rámec pro dopravní regulační orgán (AMT). Jsou zapotřebí další reformy politiky pro sektor přístavů, aby byla posílena konkurenceschopnost Portugalska. Pokud jde o železniční a městskou dopravu, portugalské orgány musí vystupňovat své úsilí, aby posílily její finanční udržitelnost, hospodářskou soutěž a efektivnost.
(17)
Pokračuje přijímání legislativních změn za účelem provedení směrnice Evropského parlamentu a Rady 2006/123/ES o službách (3) do vnitrostátního práva, avšak jeho tempo je pozvolné. K dalším prodlevám došlo v případě stavebních zákonů, předpisu pozměňujícího právní režim univerzit a změněných stanov profesních organizací, které měly být předloženy parlamentu po přijetí horizontálního rámcového předpisu o veřejných profesních sdruženích. Pokrok byl zaznamenán při zajištění plné funkčnosti jednotného kontaktního místa.
(18)
V návaznosti na úplné provedení nového právního rámce probíhá reforma v oblasti pronájmu nemovitostí. Její dopad je nicméně třeba soustavně posuzovat.
(19)
Po přijetí rámcového právního předpisu, který stanoví hlavní zásady fungování vnitrostátních regulačních orgánů, jsou odpovídajícím způsobem upravovány jejich stanovy, přičemž některé již byly schváleny.
(20)
Opatření ke zlepšení podmínek pro udělování licencí a ke snížení administrativní zátěže zaznamenala pokrok a dále pokračuje zjišťování, které právní předpisy představují nepřiměřenou zátěž. Naopak ke zpoždění došlo u pravidla „jeden přijmout/jeden zrušit“ pro nové právní předpisy, u opatření pro environmentální a územní plánování a v případě revize podmínek udělování licencí pro geologický průzkum a těžbu.
(21)
Kapitálové rezervy bank jsou obecně nadále přiměřené vzhledem k pravidlům kapitálových požadavků stanovených ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2013/36/EU (4). Tato nová kapitálová pravidla se používají od ledna 2014 a stanoví prahovou hodnotu pro poměr kmenového kapitálu tier 1 ve výši 7 % pro všechny banky s navýšením o 1 procentní bod pro čtyři největší banky. Poměr úvěrů k vkladům v rámci celého systému se snížil na 117,0 % a je pravděpodobné, že až do konce roku 2014 bude dále klesat.
(22)
Stále roste úsilí o diverzifikaci zdrojů financování pro podnikatelský sektor. Portugalská vláda jmenovala výbor odborníků, který má zřídit rozvojovou finanční instituci (DFI). Výbor odpovídá za vypracování zakládacích dokumentů instituce, zejména stanov, stanovení strategického obchodního plánu a navržení struktury nového subjektu. Cílem instituce je optimalizovat a centralizovat provádění finančních nástrojů podporovaných evropskými strukturálními a investičními fondy, jež souvisí s poskytováním finančních prostředků podnikatelskému sektoru.
(23)
Portugalské orgány souhlasily, že na základě konzultací s centrální bankou Banco de Portugal připraví strategický plán k řešení podnikové dluhové zátěže a na podporu realokace kapitálu do produktivních odvětví hospodářství, přičemž budou současně prosazovat finanční stabilitu.
(24)
Byla provedena opatření ke zlepšení správy, efektivnosti a postupů řízení rizik národního garančního systému (NGS), který spravuje vládou dotované úvěrové linky. Na zaručené úvěry se v současné době uplatňuje nová metoda stanovování stropu pro úrokové sazby.
(25)
Vzhledem k tomuto vývoji by mělo být prováděcí rozhodnutí 2011/344/EU změněno,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Prováděcí rozhodnutí 2011/344/EU se mění takto:
1)
V článku 1 se odstavec 2 nahrazuje tímto:
„2. Finanční pomoc je k dispozici po dobu tří let a šesti týdnů od prvního dne po vstupu tohoto rozhodnutí v platnost.“
2)
V článku 3 se odstavce 8 a 9 nahrazují tímto:
„8. Portugalsko v průběhu roku 2014 přijme tato opatření v souladu s podrobnostmi uvedenými v memorandu o porozumění:
a)
schodek veřejných financí v roce 2014 nepřekročí 4 % HDP a bude zastaveno hromadění nových nedoplatků. Při výpočtu cílové hodnoty schodku se neberou v úvahu případné rozpočtové náklady na opatření na podporu bank v souvislosti se strategií vlády pro finanční sektor. K dosažení tohoto cíle Portugalsko provede konsolidační opatření o objemu 2,3 % HDP, jak je stanoveno v zákoně o rozpočtu na rok 2014 a příslušných právních předpisech přijatých k tomuto účelu;
b)
za účelem kontroly potenciálního překročení plánovaných výdajů bude vláda pečlivě sledovat dodržování výdajových stropů ministerstev prostřednictvím měsíčního podávání zpráv radě ministrů;
c)
Portugalsko rychle vymezí a provede plánované změny v podmínkách způsobilosti pro pozůstalostní důchody a do konce března připraví návrh rámcového zákona upravujícího podmínky pro prodej licencí na on-line hazardní hry. Kromě toho učiní Portugalsko zásadní kroky k uskutečnění prodeje přístavních koncesí;
d)
v rámci stávajícího rozpočtového rámce bude provedena rozsáhlá reforma daně z příjmů právnických osob, aby byly dodrženy cíle fiskální konsolidace;
e)
pravidlo zachování současného stavu pro daňové výdaje na ústřední, regionální nebo místní úrovni musí být zachováno. Je třeba dále zvýšit úsilí v boji proti daňovým únikům a podvodům u různých druhů daní, mimo jiné sledováním systému elektronické fakturace. Před dvanáctým přezkumem bude provedena studie týkající se šedé ekonomiky na trhu s bydlením s cílem nalézt způsoby ke snížení daňových úniků z nájmů;
f)
pokud by se naplnila nežádoucí právní či jiná rizika plnění rozpočtu, provede Portugalsko kompenzační opatření vysoké kvality za účelem dosažení cílového schodku;
g)
vláda upřesní opatření nezbytná k dosažení cílové hodnoty fiskálního schodku v roce 2015, který má činit nejvýše 2,5 % HDP. Podrobné plány musí být zohledněny v dokumentu Fiskální strategie 2014, jenž má být zveřejněn do konce dubna 2014 a v němž mají být uvedeny také podrobné výdajové stropy rezortních ministerstev. Aby byly splněny požadavky Unie na rozpočtový rámec, obsahuje tento dokument rovněž informace o střednědobých rozpočtových plánech;
h)
konsolidační strategii v roce 2015 podpoří mimo jiné tato opatření:
i)
v roce 2014 vláda vypracuje jednotnou mzdovou stupnici, která bude zavedena v roce 2015 a jejímž cílem je racionalizace a sladění politiky odměňování u všech pracovních pozic ve veřejném sektoru,
ii)
v roce 2015 bude mít plný fiskální dopad jednotná tabulka mzdových příplatků, která má být zavedena v roce 2014,
iii)
v rámci probíhající důchodové reformy budou provedena komplexní opatření s cílem zlepšit dlouhodobou udržitelnost důchodového systému. Konkrétní prvky reformy vypracuje nedávno jmenovaný výbor pro důchodovou reformu. Reforma bude zahrnovat krátkodobá opatření k většímu navázání penzijních nároků na demografická a ekonomická kritéria při současném dodržení zásad progresivnosti v souladu s výnosem ústavního soudu o sladění důchodového systému zaměstnanců ve veřejném sektoru (CGA) se všeobecným důchodovým systémem. Konkrétní koncepci této reformy je třeba představit před dvanáctým přezkumem a návrh zákona předložit parlamentu v první polovině roku. Je třeba specifikovat další kroky k zajištění dlouhodobé udržitelnosti důchodových systémů. Vláda kromě toho zajistí, aby se nedávno zvýšený zákonný věk pro odchod do důchodu fakticky vztahoval na penzisty CGAběhem roku 2014, a
iv)
další opatření k dosažení cíle 2,5 % HDP budou stanovena do poloviny dubna;
i)
střednědobá fiskální strategie vychází z dalších reforem, které jsou nastíněny mimo jiné v návrhu státní reformy. Cílem těchto reforem je zlepšit efektivitu veřejného sektoru a kvalitu jeho služeb. Po prvním kole konzultací se sociálními partnery bude pokrok v plnění tohoto plánu projednán při dvanáctém přezkumu;
j)
Portugalsko zveřejní v rámci rozpočtu na rok 2014 zprávu o daňových výdajích ústředních, regionálních a místních správ;
k)
Portugalsko do konce června 2014 zřídí na ministerstvu financí odbor pro účetnictví za účelem zlepšení rámce pro účetnictví a výkaznictví veřejného sektoru. Jako součást svých úkolů zajistí odbor řádné účtování o příjmech, výdajích, aktivech a pasivech ve vztahu k bankovním účtům vládních institucí, závazkům a partnerství veřejného a soukromého sektoru;
l)
zákon o kontrole závazků musí být plně prosazován ve všech veřejných subjektech, aby se zabránilo vzniku nových nedoplatků;
m)
Portugalsko přijme dodatečná opatření, aby dále posílilo systém řízení veřejných financí. Portugalsko provede přezkum zákona o rozpočtovém rámci s cílem do konce března plně provést příslušné právní předpisy Unie. Kromě toho provede rozsáhlejší revizi zákona o rozpočtovém rámci za účelem omezení rozpočtové roztříštěnosti prostřednictvím snížení počtu rozpočtových subjektů a přezkumu klasifikace vlastních příjmů, dále za účelem zjednodušení struktury rozpočtových prostředků, k posílení odpovědnosti a k dalšímu upevnění veřejných financí ve střednědobém rámci. Hlavní aspekty a struktura nového zákona budou vypracovány do konce dubna 2014. Portugalsko zajistí, aby se opatření k provádění nového rozpočtového rámce na úrovni ústředních orgánů uplatnila rovněž na regionální a místní úrovni;
n)
Portugalsko plně provede nový právní a institucionální rámec partnerství veřejného a soukromého sektoru. V různých odvětvích musí pokračovat opětovné projednání podmínek partnerství veřejného a soukromého sektoru s cílem potlačit jejich dopad na rozpočet. Každoroční podávání zpráv o partnerství veřejného a soukromého sektoru musí poskytovat komplexní posouzení fiskálních rizik plynoucích z těchto partnerství a koncesí, a to s dostatečným předstihem pro posouzení fiskálních rizik pro rozpočet. Podle nového rámcového zákona o státních podnicích a v souladu s posílenou úlohou ministerstva financí jako akcionáře je třeba pokračovat v náboru zaměstnanců do technického oddělení pro sledování státních podniků. Vláda bude pokračovat ve svém komplexním programu restrukturalizace státních podniků s cílem dosáhnout udržitelné provozní rovnováhy a posílit ji. Vláda bude pokračovat v privatizacích, které jsou již připraveny;
o)
Portugalsko bude pokračovat v reformním programu pro vytvoření moderní a účinnější správy příjmů v souladu s osvědčenými mezinárodními postupy. Portugalsko do března 2014 oznámí seznam 50 % místních daňových úřadů, které mají být do května 2014 uzavřeny. Objem lidských zdrojů vyčleněných pro audity v oblasti daňové správy se před dvanáctým přezkumem zvýší alespoň o 30 % celkového počtu zaměstnanců. V rámci daňové správy bude vytvořeno nové oddělení pro služby daňovým poplatníkům, v němž jsou spojeny různé služby pro daňové poplatníky. Útvar pro řízení rizik musí být v prvním čtvrtletí roku 2014 plně funkční, přičemž se zpočátku zaměří na cílené projekty, aby se zlepšila daňová disciplína samostatně výdělečných osob a osob s vysokým čistým majetkem. Situaci v oblasti dodržování daňových předpisů je nutné soustavně sledovat. Je třeba posílit právní a regulační rámec proti praní peněz, aby se zvýšila účinnost boje proti praní peněz a predikativním trestným činům, včetně daňových;
p)
Portugalsko předloží zprávu, jejímž účelem je:
i)
odhalit překrývání služeb a pravomocí a jiné zdroje neefektivnosti mezi orgány státní správy na státní a místní úrovni a
ii)
reorganizovat síť decentralizovaných služeb ministerstev, a to zejména prostřednictvím sítě ‚Lojas do Cidadão‘ (jednotná kontaktní místa pro správní věci a základní služby) a jiných přístupů tak, aby zeměpisné členění bylo účinnější a aby bylo posíleno využívání společných služeb a digitálních úřadů;
q)
Portugalsko bude pokračovat v uplatňování strategie sdílených služeb ve veřejné správě, zejména v oblasti řízení lidských zdrojů a informačních a telekomunikačních technologií;
r)
Portugalsko bude pokračovat v provádění reforem řízení lidských zdrojů ve veřejné správě. Na základě průzkumu a zprávy o mzdových příplatcích předloží před dvanáctým přezkumem návrh právního předpisu o jednotné tabulce příplatků, který by měl být proveden do června 2014. Nový všeobecný zákon o zaměstnávání ve veřejném sektoru, který zjednodušuje a sdružuje stávající pravidla zaměstnávání ve veřejném sektoru podle struktury zákoníku práce pro soukromý sektor, schválí parlament do března 2014;
s)
Portugalsko zajistí účinnost a účelnost systému zdravotní péče tak, že bude nadále racionálně využívat služby a kontrolu výdajů včetně veřejných výdajů na léčiva a nemocniční péči a odstraňovat nedoplatky;
t)
Portugalsko bude pokračovat v probíhající reorganizaci a racionalizaci sítě nemocnic prostřednictvím specializace, koncentrace a redistribuce nemocničních služeb a zajistí provádění víceletého akčního plánu reorganizace nemocnic;
u)
Portugalsko provede reformy, které mají řešit vysokou míru segmentace trhu práce;
v)
Portugalsko podpoří vývoj mezd slučitelný s cíli, kterými jsou podpora vytváření pracovních míst a zlepšování konkurenceschopnosti podniků, aby se tak napravila makroekonomická nerovnováha. Minimální mzda bude v době trvání programu navýšena pouze tehdy, pokud to bude možné zdůvodnit ekonomickým vývojem a vývojem na trhu práce;
w)
Portugalsko bude pokračovat v zajištění účinnosti svých opatření aktivní politiky zaměstnanosti v souladu s výsledky hodnotící zprávy a akčním plánem, jehož cílem je zlepšit fungování veřejných služeb zaměstnanosti;
x)
Portugalsko bude pokračovat v provádění opatření stanovených v akčních plánech ke zlepšení kvality středního a odborného školství a vzdělávání a ke zvýšení účasti podnikového sektoru na systému odborného školství a vzdělávání;
y)
Portugalsko uskuteční plán na vytvoření nezávislého provozovatele logistických služeb v odvětví plynu a elektřiny;
z)
Portugalsko zavede přiměřená opatření k odstranění dluhu spojeného s tarifními sazbami za energii a k zajištění udržitelnosti vnitrostátní elektrické soustavy;
aa)
Portugalsko zavede opatření na posílení fungování dopravního systému. Strategický plán dopravy na léta 2011-2015 bude plně proveden, včetně dlouhodobých opatření, která zajistí účinnost a udržitelnost;
bb)
Portugalsko bude pokračovat v provedení železničních balíčků EU;
cc)
Portugalsko bude pokračovat ve zlepšování systému správy přístavů, jejich ekonomické regulace a provozu;
dd)
Portugalsko bude pokračovat v odstraňování překážek vstupu na trh, zmírňování stávajících požadavků pro udělení povolení a snižování administrativní zátěže v odvětví služeb;
ee)
Portugalsko dokončí přijetí stavebních zákonů a ostatních zbývajících odvětvových změn nezbytných k úplnému provedení směrnice a v příslušných případech je předloží parlamentu;
ff)
vláda předloží parlamentu pozměněné stanovy profesních organizací;
gg)
Portugalsko zlepší podnikatelské prostředí tím, že dokončí probíhající reformy v oblasti snižování administrativní zátěže, zejména plně zprovozní jednotné kontaktní místo, aby byly dodrženy směrnice 2006/123/ES a směrnice Evropského pralamentu a Rady 2005/36/ES (5), a dále zjednoduší stávající postupy udělování licencí, regulaci a další administrativní zátěž pro podniky, která je významnou překážkou pro rozvoj hospodářských činností;
hh)
po přijetí změn zákona č. 6/2006 o novém pronájmu nemovitostí a vyhlášky, která zjednodušuje správní postup pro provádění renovací, provede Portugalsko komplexní přezkum fungování trhu s bydlením;
ii)
vláda schválí odpovídající změny stanov vnitrostátních regulačních orgánů a zajistí účinné fungování modelu financování úřadu na ochranu hospodářské soutěže;
jj)
Portugalsko posoudí dopad volitelného režimu hotovostního účetnictví DPH;
kk)
Portugalsko bude pokračovat v provádění komplexního programu pro odstranění zatěžujících postupů udělování licencí, regulace a jiné administrativní zátěže pro podniky.
9. S cílem obnovit důvěru ve finanční sektor bude Portugalsko usilovat o udržení náležitého objemu kapitálu ve svém bankovním sektoru a zajistí plynulé snižování podílu tržních zdrojů v souladu s lhůtami stanovenými v memorandu o porozumění. V této souvislosti Portugalsko provede strategii pro portugalský bankovní sektor dohodnutou s Komisí, ECB a MMF s cílem zachovat finanční stabilitu. Portugalsko zejména:
a)
zajistí, aby kapitálové rezervy bank byly i nadále přiměřené a odpovídaly novým pravidlům pro kapitálové požadavky stanoveným ve směrnici Evropského pralamentu a Rady 2013/36/EU (6)o kapitálových požadavcích IV (CRD IV);
b)
doporučí bankám, aby udržitelným způsobem posílily své rezervy v oblasti zajištění;
c)
bude nadále odhodláno poskytnout v případě potřeby další podporu bankovnímu systému a nabádat banky, aby hledaly soukromá řešení, přičemž zdroje ze systému na podporu platební schopnosti bank budou k dispozici v souladu s pravidly EU o státní pomoci na další podporu životaschopných bank, a to na základě přísné podmíněnosti;
d)
zajistí vyvážené a plynulé snižování páky v bankovním sektoru, jež má rozhodující význam pro trvalé odstraňování nerovnováhy a snížení závislosti na financování z prostředků Eurosystému ve střednědobém horizontu. Plány bank týkající se financování a kapitálu se přezkoumávají čtvrtletně;
e)
bude pokračovat v upevňování organizace dohledu centrální banky Banco de Portugal, bude optimalizovat její postupy dohledu a připravovat a provádět nové metody a nástroje dohledu. Banco de Portugal provede přezkum norem pro úvěry v selhání za účelem dosažení konvergence s kritérii zahrnutými v příslušné technické normě Evropského orgánu pro bankovnictví v souladu s časovým rámcem stanoveným na úrovni Unie;
f)
bude pokračovat ve čtvrtletním sledování potenciálních kapitálových potřeb bank s přístupem orientovaným na budoucí potřeby za stresových podmínek, a to též prostřednictvím integrace nového rámce pro makro-zátěžové testování do procesu zabezpečování kvality, který umožňuje přezkoumat klíčové faktory výsledků;
g)
bude pokračovat ve sledování provádění opatření dohodnutých v rámci plánů restrukturalizace bank, které získaly podporu z veřejných prostředků;
h)
zajistí včasnou likvidaci dceřiných společností a aktiv všech třech státních zvláštních účelových jednotek, a to též prostřednictvím dvou vybraných poskytovatelů služeb;
i)
provede analýzu plánů obnovy bank a vydá pokyny pro systém týkající se plánů obnovy v souladu s příslušnými technickými normami Evropského orgánu pro bankovnictví a příslušnými právními předpisy Unie o ozdravných postupech a řešení problémů úvěrových institucí a na základě zpráv předkládaných bankami připraví plány řešení problémů;
j)
vypracuje čtvrtletní zprávy o provádění nových nástrojů restrukturalizace; bude dále sledovat provádění rámce pro finanční instituce za účelem realizace mimosoudních restrukturalizací dluhů domácností a usnadní použití rámce pro restrukturalizaci dluhů podniků. Na základě konzultací s centrální bankou Banco de Portugal připraví strategický plán k řešení podnikové dluhové zátěže a na podporu realokace kapitálu do produktivních odvětví hospodářství při současném prosazování finanční stability;
k)
bude pokračovat ve sledování vysoké zadluženosti podniků a domácností prostřednictvím čtvrtletních zpráv a ve sledování provádění nového rámce pro restrukturalizaci dluhů s cílem zajistit, aby systém fungoval co nejúčinněji;
l)
na základě již předložených návrhů podpoří diverzifikaci možností financování podniků, vypracuje a zavede řešení, která nabízejí alternativy k tradičním bankovním úvěrům pro podnikatelský sektor prostřednictvím řady opatření zaměřených na zlepšení jejich přístupu na kapitálové trhy;
m)
bude pokračovat ve vyhodnocování dopadu změn u státem zaručených úvěrových nástrojů na aktuální úrokové sazby; bude připraveno v případě nutnosti uplatnit alternativní možnosti politiky, aby bylo zajištěno, že státem zaručené úvěry budou oceňovány na základě zásad hospodářské soutěže a transparentnosti ve prospěch konečných uživatelů; bude pravidelně podávat zprávy o pokroku;
n)
zřídí rozvojovou finanční instituci (DFI) zaměřenou na zefektivnění a centralizaci provádění finančních nástrojů podporovaných ze strukturálních a investičních fondů EU pro programové období 2014-2020. DFI nesmí přijímat vklady nebo jiné splatné peněžní prostředky od veřejnosti, poskytovat přímé úvěry, investovat do vládních dluhopisů, ani poskytovat půjčky vládním institucím. Návrh obchodního modelu a stanov DFT bude vypracován tak, aby nevznikla další zátěž nebo rizika pro veřejné finance.
(5) Směrnice Evropského parlamentu a Rady 2005/36/ES ze dne 7. září 2005 o uznávání odborných kvalifikací (Úř. věst. L 255, 30.9.2005, s. 22)." 						
(6) Směrnice Evropského parlamentu a Rady 2013/36/EU ze dne 26. června 2013 o přístupu k činnosti úvěrových institucí a o obezřetnostním dohledu nad úvěrovými institucemi a investičními podniky, o změně směrnice 2002/87/ES a zrušení směrnic 2006/48/ES a 2006/49/ES (Úř. věst L 176, 27.6.2013, s. 338).“" 						
Článek 2
Toto rozhodnutí nabývá účinku dnem oznámení.
Článek 3
Toto rozhodnutí je určeno Portugalské republice.
V Bruselu dne 23. dubna 2014.
ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΉ ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 23ης Απριλίου 2014
για την τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης 2011/344/ΕΕ για τη χορήγηση ενωσιακής χρηματοδοτικής ενίσχυσης στην Πορτογαλία
(2014/234/ΕΕ)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 407/2010 του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2010, για τη θέσπιση ευρωπαϊκού μηχανισμού χρηματοοικονομικής σταθεροποίησης (1), και ιδίως το άρθρο 3 παράγραφος 2,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Το Συμβούλιο χορήγησε, στις 17 Μαΐου 2011, χρηματοδοτική ενίσχυση στην Πορτογαλία, κατόπιν αιτήσεώς της, με την εκτελεστική απόφαση 2011/344/ΕΕ (2). Η εν λόγω χρηματοδοτική ενίσχυση χορηγήθηκε για τη στήριξη ενός σημαντικού προγράμματος οικονομικών και δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων (το «πρόγραμμα»), με στόχο την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης, την επάνοδο της οικονομίας σε διατηρήσιμα επίπεδα ανάπτυξης, καθώς και την εξασφάλιση της χρηματοοικονομικής σταθερότητας στην Πορτογαλία, στη ζώνη του ευρώ και στην Ένωση.
(2)
Για τεχνικούς λόγους που αφορούν τη διαθεσιμότητα δεδομένων και που είναι ανεξάρτητοι από τις ενέργειες των πορτογαλικών αρχών, η δωδέκατη και τελική ανασκόπηση στο πλαίσιο του προγράμματος δεν μπορεί να ξεκινήσει πριν από τα μέσα του Απριλίου 2014. Εν τω μεταξύ, η περίοδος διαθεσιμότητας της χρηματοδοτικής ενίσχυσης λήγει στις 18 Μαΐου 2014. Προκειμένου να καταστεί δυνατή η πλήρης αξιολόγηση της συμμόρφωσης του προγράμματος στο πλαίσιο της τελικής ανασκόπησης, με την προσήκουσα επιμέλεια, που αποτελεί προϋπόθεση για την αποδέσμευση της τελευταίας δόσης, είναι απαραίτητη μια μικρή τεχνικού χαρακτήρα παράταση της περιόδου διαθεσιμότητας της χρηματοδοτικής ενίσχυσης κατά έξι εβδομάδες.
(3)
Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 10 της εκτελεστικής απόφασης 2011/344/ΕΕ, η Επιτροπή, από κοινού με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) και σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), προέβη, μεταξύ της 20ής Φεβρουαρίου και της 28ης Φεβρουαρίου 2014, στην ενδέκατη ανασκόπηση της προόδου που έχουν σημειώσει οι πορτογαλικές αρχές όσον αφορά την υλοποίηση των συμφωνηθέντων μέτρων στο πλαίσιο του προγράμματος.
(4)
Το πραγματικό ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ) το 2013 ήταν υψηλότερο απ' ό,τι είχε προβλεφθεί κατά τη δέκατη ανασκόπηση του προγράμματος και, επί του παρόντος, εκτιμάται ότι έχει μειωθεί κατά 1,4 % (έως 0,2 ποσοστιαίες μονάδες). Αυτό είναι το αποτέλεσμα μιας δυναμικής θετικής ανάπτυξης κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2013 και των στατιστικών αναθεωρήσεων προς τα πάνω όσον αφορά τα προηγούμενα τρίμηνα. Οι βραχυπρόθεσμοι δείκτες δείχνουν περαιτέρω ενίσχυση της οικονομικής ανάκαμψης το τρέχον έτος. Σε ετήσια βάση, το πραγματικό ΑΕΠ εκτιμάται ότι θα ακολουθήσει θετική τροχιά το 2014, η οποία θα συνεχιστεί και το 2015, με αύξηση 1,2 % και 1,5 %, αντίστοιχα. Επίσης, βελτιώθηκαν οι προοπτικές για την αγορά εργασίας· ωστόσο, η ανεργία παραμένει σε υψηλά επίπεδα, αν και προβλέπεται να μειωθεί στο 15,7 % το 2014 και να συνεχίσει να υποχωρεί στη συνέχεια. Οι κίνδυνοι δυσμενούς εξέλιξης των μακροοικονομικών προοπτικών παραμένουν, καθώς η προβλεπόμενη ανάκαμψη εξαρτάται, σε πολύ μεγάλο βαθμό, από τις θετικές εξελίξεις στο εμπόριο και τις χρηματοπιστωτικές αγορές, που εξαρτώνται με τη σειρά τους από τις ευρύτερες ευρωπαϊκές προοπτικές.
(5)
Το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης εκτιμάται ότι μειώθηκε το 2013 και διαμορφώθηκε περίπου στο 4,5 % του ΑΕΠ σε όρους ΕΣΟΛ-95 (χωρίς τις ανακεφαλαιοποιήσεις τραπεζών, περίπου στο 4,9 % συνυπολογίζοντας τις ανακεφαλαιοποιήσεις τραπεζών), δηλαδή περίπου 1 % του ΑΕΠ κάτω από τον στόχο του 5,5 % του ΑΕΠ. Οι ιδιαίτερα θετικές επιδόσεις εξηγούνται κυρίως από τα μεγαλύτερα των αναμενομένων φορολογικά έσοδα του κράτους (συμπεριλαμβανομένου του έκτακτου μηχανισμού ανάκτησης οφειλών από φόρους και εισφορές κοινωνικής ασφάλισης) και από τις χαμηλότερες των αναμενομένων δαπάνες σε επίπεδο κεντρικής κυβέρνησης (π.χ. όσον αφορά την απόκτηση αγαθών και υπηρεσιών και τις κεφαλαιακές δαπάνες). Αντιθέτως, τα μη φορολογικά έσοδα ήταν ανεπαρκή. Η συνολική δημοσιονομική προσπάθεια, μετρούμενη με βάση τη βελτίωση του διαρθρωτικού ισοζυγίου, υπολογίζεται στο 1 % του ΑΕΠ.
(6)
Το σύνολο των εγχώριων ληξιπρόθεσμων οφειλών μειώθηκε κατά 1,2 δισεκατ. EUR περίπου (0,7 % του ΑΕΠ), ως αποτέλεσμα των διαφόρων προγραμμάτων αποπληρωμής του χρέους (για τον τομέα της υγείας και τους τοπικούς και περιφερειακούς τομείς). Ωστόσο, εξακολουθούν να συσσωρεύονται νέες ληξιπρόθεσμες οφειλές, αν και με μειωμένο ρυθμό.
(7)
Οι επιδράσεις από την εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2013 και οι βελτιωμένες μακροοικονομικές προοπτικές για το 2014 εκτιμάται ότι θα έχουν θετικό αντίκτυπο της τάξης του 0,7 % του ΑΕΠ στους βασικούς δημοσιονομικούς λογαριασμούς το 2014. Περίπου το 0,2 % του ΑΕΠ εκτιμάται ότι θα προκύψει από τη μεταφορά των θετικών επιδράσεων, ενώ ένα επιπλέον εκτιμώμενο ποσοστό 0,5 % του ΑΕΠ προκύπτει από αυξήσεις στα έσοδα και τις εισφορές κοινωνικής ασφάλισης, καθώς και από τις χαμηλότερες δαπάνες που σχετίζονται με το επίδομα ανεργίας λόγω της προς τα πάνω αναθεώρησης των προοπτικών ανάπτυξης και απασχόλησης, και της προς τα κάτω αναθεώρησης του ποσοστού ανεργίας.
(8)
Ο στόχος για έλλειμμα 4 % επί του ΑΕΠ το 2014 επιδιώκεται με μέτρα εξυγίανσης που αντιστοιχούν συνολικά στο 2,3 % του ΑΕΠ και περιλαμβάνονται στον προϋπολογισμό του 2014 και στη λοιπή συνοδευτική νομοθεσία. Τα εν λόγω μέτρα έχουν, κατά κύριο λόγο, μόνιμο χαρακτήρα και βασίζονται, πρωτίστως στην εξοικονόμηση δαπανών. Από τον έλεγχο των δημόσιων δαπανών προκύπτουν μέτρα ύψους περίπου 1,8 % του ΑΕΠ, τα οποία συμπληρώνονται από μικρότερης κλίμακας μέτρα για την αύξηση των εσόδων που αντιστοιχούν περίπου στο 0,4 % του ΑΕΠ, καθώς και από εφάπαξ μέτρα ύψους περίπου 0,1 % του ΑΕΠ. Τα μέτρα από τον έλεγχο των δημόσιων δαπανών κινούνται σε τρεις βασικούς άξονες: i) περιορισμός του μισθολογικού κόστους στο δημόσιο τομέα μέσω, μεταξύ άλλων μέτρων, της μείωσης της υπεραπασχόλησης σε συγκεκριμένους υποτομείς και της αναθεώρησης της μισθολογικής κλίμακας, ii) μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος, ιδίως μέσω της αύξησης της ηλικίας συνταξιοδότησης στα 66 έτη και της τροποποίησης των όρων για τη χορήγηση συντάξεων επιζώντων και iii) τομεακές μεταρρυθμίσεις με στόχο κυρίως τον εξορθολογισμό του κόστους προσωπικού, της ενδιάμεσης κατανάλωσης και των επενδύσεων σε όλα τα επιτελικά υπουργεία. Τα υπόλοιπα μόνιμα μέτρα για την αύξηση των εσόδων περιλαμβάνουν αυξήσεις της φορολογίας των εταιρικών αυτοκινήτων και των ειδικών φόρων κατανάλωσης στο αλκοόλ και τον καπνό. Το μεγαλύτερο μέρος της νομοθεσίας που υποστηρίζει τα μόνιμα μέτρα εξυγίανσης τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2014.
(9)
Δεδομένης της βελτίωσης των μακροοικονομικών προοπτικών και της μεταφοράς των θετικών επιδράσεων από το 2013, οι κίνδυνοι σχετικά με την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων το 2014 είναι πλέον πιο εξισορροπημένοι απ' ό,τι στο παρελθόν, καθώς τα προτεινόμενα μέτρα προβλέπουν δημοσιονομικές πιέσεις και κινδύνους εφαρμογής. Υψηλότερες πιέσεις θα μπορούσαν συγκεκριμένα να προκύψουν για ορισμένα είδη εσόδων (π.χ. εισόδημα περιουσίας), καθώς και για την ενδιάμεση κατανάλωση και τις κοινωνικές μεταβιβάσεις. Επιπλέον, πέραν των καθυστερήσεων σε ορισμένα μόνιμα μέτρα, οι κίνδυνοι εφαρμογής είναι, κατά πρώτο και κύριο λόγο, νομικής φύσεως: για τέσσερα μέτρα που περιλαμβάνονται στον νόμο για τον προϋπολογισμό έγινε προσφυγή στο Συνταγματικό Δικαστήριο (συμπεριλαμβανομένων της αναθεώρησης της μισθολογικής κλίμακας και των αλλαγών στα δικαιώματα λήψης σύνταξης επιζώντων), ενώ είναι πιθανό να αμφισβητηθούν και άλλα μέτρα που περιέχονται στον πρόσφατο συμπληρωματικό προϋπολογισμό.
(10)
Η αναλογία του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ ανήλθε στο 128,8 % το 2013. Το χρέος προβλέπεται ότι θα αρχίσει να μειώνεται σταδιακά από φέτος, και για το 2014 η αναλογία του χρέους προς το ΑΕΠ προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 126,7 %. Η μείωση το 2014 αναμένεται να προκύψει εν μέρει από τη μελλοντική χρήση καταθέσεων σε μετρητά, καθώς και από την εν εξελίξει ανακατανομή του χαρτοφυλακίου κοινωνικής ασφάλισης από περιουσιακά στοιχεία σε κρατικούς τίτλους στο εξωτερικό. Το καθαρό χρέος προβλέπεται να παραμείνει κάτω του 120 % περίπου του ΑΕΠ μέχρι το τέλος του 2014.
(11)
Η διαδικασία δημοσιονομικής προσαρμογής πλαισιώνεται από σειρά δημοσιονομικών-διαρθρωτικών μέτρων για την ενίσχυση του ελέγχου των δημόσιων δαπανών και τη βελτίωση της είσπραξης των εσόδων:
-
Σχετικά με τη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών: το σύστημα ελέγχου ανάληψης υποχρεώσεων αποδίδει καρπούς, περιορίζοντας τη δημιουργία νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών, αλλά η εφαρμογή του πρέπει να παρακολουθείται στενά προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι αναλήψεις υποχρεώσεων καλύπτονται από τη διαθέσιμη χρηματοδότηση και ότι δεν συσσωρεύονται νέες ληξιπρόθεσμες οφειλές. Η συσσώρευση νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών οφείλεται ιδίως σε διαρθρωτικές ανισορροπίες σε ορισμένα δημόσια νοσοκομεία, καθώς και στην εταιρεία σιδηροδρόμων Comboios de Portugal. Τα στρατηγικά σχέδια για τη στήριξη της χρηματοοικονομικής βιωσιμότητας αυτών των κρατικών επιχειρήσεων (ΚΕ) και την πρόληψη της συσσώρευσης νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών το 2014 αξιολογούνται. Συνεχίζεται η γενική μεταρρύθμιση του νόμου-πλαίσιο για τον προϋπολογισμό. Ως πρώτο βήμα, ο νόμος- πλαίσιο για τον προϋπολογισμό θα πρέπει να τροποποιηθεί μέχρι το τέλος Μαρτίου του 2014 προκειμένου να εξασφαλισθεί πλήρως η μεταφορά των απαιτήσεων που εκτίθενται στη Συνθήκη για τη σταθερότητα, τον συντονισμό και τη διακυβέρνηση στην οικονομική και νομισματική ένωση και στη δέσμη οικονομικής διακυβέρνησης, γνωστές ως «εξάπτυχο».
-
Οι επαναδιαπραγματεύσεις για τις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα έχουν σημειώσει πρόοδο (ΣΔΙΤ), αλλά δεν μπόρεσαν να ολοκληρωθούν έως το τέλος του 2013, όπως είχε προγραμματιστεί. Μέρος του ποσού που εξοικονομήθηκε επιτεύχθηκε το 2013. Ωστόσο, ποσά που εξοικονομήθηκαν αλλά δεν αξιοποιήθηκαν το 2013 θα προστεθούν στα σημαντικά ποσά που αναμένεται να εξοικονομηθούν το 2014 και μετέπειτα. Οι ΚΕ πέτυχαν λειτουργική ισορροπία κατά μέσο όρο, τόσο το 2012 όσο και το 2013, και προβλέπονται πρόσθετες μεταρρυθμίσεις προκειμένου να αποφευχθεί νέα επιδείνωση των αποτελεσμάτων τους. Σημειώθηκε πρόοδος σε σχέση με τις ιδιωτικοποιήσεις και τα έσοδα υπερβαίνουν τον στόχο που έχει τεθεί στο πλαίσιο του προγράμματος.
-
Συνεχίζονται οι μεταρρυθμίσεις στις οικονομικές υπηρεσίες για ένα σύγχρονο πρότυπο διαχείρισης των κινδύνων που σχετίζονται με τη συμμόρφωση. Η νέα μονάδα διαχείρισης κινδύνου έχει τεθεί πλέον σε λειτουργία και εστιάζεται, καταρχάς, στη βελτίωση της συμμόρφωσης ορισμένων ομάδων φορολογούμενων, όπως οι αυτοαπασχολούμενοι και τα φυσικά πρόσωπα με πολύ μεγάλη καθαρή περιουσία. Ο αγώνας για την καταπολέμηση της φορολογικής απάτης και της φοροδιαφυγής συνεχίζεται με πρωτοβουλίες, όπως οι λοταρίες με αποδείξεις όπου καταγράφεται το ΑΦΜ του καταναλωτή, η οποία ξεκίνησε πρόσφατα.
-
Πραγματοποιούνται μεταρρυθμίσεις στη δημόσια διοίκηση με σκοπό τον εκσυγχρονισμό και τον εξορθολογισμό της απασχόλησης στον δημόσιο τομέα και τους δημόσιους φορείς. Ένας αριθμός από καίριες μεταρρυθμίσεις στη δημόσια διοίκηση υποβοηθούν τον έλεγχο των δημόσιων δαπανών και τη στρατηγική εξυγίανσης του 2014. Στις μεταρρυθμίσεις αυτές περιλαμβάνονται: i) μέτρα για την αντιμετώπιση του ζητήματος της απασχόλησης στον δημόσιο τομέα και την εξισορρόπηση της σύνθεσης του εργατικού δυναμικού του με την αύξηση του αριθμού των δημόσιων υπαλλήλων υψηλής εξειδίκευσης και καλύτερης εκπαίδευσης (π.χ. μέσω της εφαρμογής προγραμμάτων εθελουσίας εξόδου και επαναπιστοποίησης), ii) αναθεώρηση της μισθολογικής κλίμακας και δημιουργία ενιαίας κλίμακας μισθολογικών επιδομάτων (αναμένεται να τεθεί σε ισχύ έως το τέλος του Δεκεμβρίου και το τέλος Ιουνίου του 2014, αντίστοιχα), iii) κωδικοποίηση των υφιστάμενων κανόνων απασχόλησης στον δημόσιο τομέα παράλληλα με τη δομή του κώδικα εργασίας στον ιδιωτικό τομέα μέσω μιας νέας γενικής εργατικής νομοθεσίας για τη δημόσια διοίκηση, και iv) η σύγκλιση του καθεστώτος συνταξιοδότησης των δημόσιων υπαλλήλων (ΣΣΔΔ) προς το γενικό σύστημα συντάξεων. Άλλες πρόσφατες μεταρρυθμίσεις στη δημόσια διοίκηση περιλαμβάνουν την εφαρμογή της στρατηγικής της από κοινού χρήσης υπηρεσιών στον τομέα των χρηματοδοτικών πόρων σε όλες τις δομές που πρόκειται να καλυφθούν από την πρωτοβουλία.
(12)
Η εφαρμογή των πολιτικών και οι μεταρρυθμίσεις στον τομέα της υγείας εξακολουθούν να σημειώνουν πρόοδο και επιτυγχάνουν την εξοικονόμηση μέσω αύξησης της αποδοτικότητας. Το σημαντικό ύψος των ληξιπρόθεσμων οφειλών οφείλεται κυρίως (αν και όχι αποκλειστικά) στη διαρκή υποχρηματοδότηση των δημόσιων νοσοκομείων σε σχέση με τις παρεχόμενες από αυτά υπηρεσίες. Οι πορτογαλικές αρχές παραμένουν προσηλωμένες στην υλοποίηση της εν εξελίξει μεταρρύθμισης της νοσοκομειακής περίθαλψης και στη συνεχή επεξεργασία σειράς μέτρων που αφορούν τα φάρμακα, την κεντρική προμήθειά τους και την πρωτοβάθμια περίθαλψη.
(13)
Σημειώθηκε περαιτέρω πρόοδος όσον αφορά την υλοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων με στόχο την τόνωση της ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας. Οι πορτογαλικές αρχές έλαβαν πρόσθετα μέτρα για τη μείωση της ανεργίας και την προώθηση της αποτελεσματικότητας της αγοράς εργασίας. Επί του παρόντος, εξετάζονται περαιτέρω βελτιώσεις στο σύστημα μισθολογικών διαπραγματεύσεων και συνεχείς ενέργειες για τη μείωση του υψηλού επιπέδου κατάτμησης της αγοράς εργασίας. Ένα σχέδιο νόμου που αναθεωρεί τον ορισμό των νόμιμων ατομικών απολύσεων στον εργατικό κώδικα έχει υποβληθεί στο Κοινοβούλιο μετά την ανατροπή προηγούμενων τροποποιήσεων από το Συνταγματικό Δικαστήριο. Στο πλαίσιο του συστήματος παροχής βοήθειας για την αναζήτηση εργασίας και τη δραστηριοποίηση, σημειώθηκε περαιτέρω πρόοδος.
(14)
Μέχρι στιγμής έχουν εφαρμοσθεί οι σχετικές μεταρρυθμίσεις στο εκπαιδευτικό σύστημα. Οι πορτογαλικές αρχές δεσμεύονται να τις αξιολογούν και να τις ελέγχουν συνεχώς. Η Πορτογαλία ενέκρινε επίσης νομοθετικό διάταγμα για τη δημιουργία προγραμμάτων κατάρτισης σύντομης διάρκειας και συντάσσεται άλλο ένα νομοθετικό διάταγμα για τους κανόνες που διέπουν τις επαγγελματικές σχολές αναφοράς.
(15)
Η πορτογαλική κυβέρνηση επέβαλε μια νέα εισφορά στους πάροχους ενέργειας, η οποία θα πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο στενής παρακολούθηση προκειμένου να αποφευχθεί η μετακύλισή της στις τιμές τελικού χρήστη. Η κυβέρνηση πρόκειται να παρουσιάσει συγκεκριμένα μέτρα για να αντιμετωπίσει τις εναπομένουσες υπερβολικές προσόδους και να μειώσει περαιτέρω τις δαπάνες ενέργειας για την οικονομία.
(16)
Παρότι καταγράφηκαν θετικές εξελίξεις κατά το χρονικό διάστημα που κάλυψε η ανασκόπηση, οι μεταρρυθμίσεις στον τομέα των μεταφορών συνεχίζονται με βραδύτερο ρυθμό από τον αναμενόμενο. Μετά την παρουσίαση της προτεραιότητας που αποδίδεται στα έργα υποδομής, αναμένεται σαφής μακροπρόθεσμη προβολή του συστήματος μεταφορών μέχρι τη δωδέκατη ανασκόπηση. Εν τω μεταξύ, το νομικό πλαίσιο της ρυθμιστικής αρχής μεταφορών (AMT) εγκρίθηκε τον Μάρτιο του 2014. Περαιτέρω μεταρρυθμίσεις όσον αφορά την πολιτική στον τομέα των λιμένων είναι απαραίτητες, προκειμένου να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα της Πορτογαλίας. Όσον αφορά τις υπηρεσίες σιδηροδρομικών και αστικών μεταφορών, οι πορτογαλικές αρχές πρέπει να εντείνουν τις προσπάθειες ενίσχυσης της οικονομικής βιωσιμότητας, του ανταγωνισμού και της αποτελεσματικότητας των εν λόγω υπηρεσιών.
(17)
Συνεχίσθηκε, αν και με αργό ρυθμό η έκδοση νομοθετικών τροποποιήσεων για τη μεταφορά της οδηγίας 2006/123/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3). Οι νόμοι περί κατασκευών, ο νόμος για την τροποποίηση του νομικού καθεστώτος των πανεπιστημίων και η υποβολή στο Κοινοβούλιο των τροποποιημένων εσωτερικών κανονισμών των επαγγελματικών φορέων μετά την έκδοση του οριζόντιου νόμου-πλαίσιο για τις επαγγελματικές ενώσεις καθυστερούν περαιτέρω. Παρατηρήθηκε πρόοδος όσον αφορά την επίτευξη του στόχου πλήρους λειτουργίας της Υπηρεσίας Ενιαίας Εξυπηρέτησης.
(18)
Έχει ξεκινήσει η μεταρρύθμιση των μισθώσεων αστικών ακινήτων μετά την πλήρη εφαρμογή του νέου νομοθετικού πλαισίου. Εντούτοις, οι επιπτώσεις της μεταρρύθμισης πρέπει να αξιολογούνται συνεχώς.
(19)
Οι εσωτερικοί κανονισμοί των εθνικών κανονιστικών αρχών τροποποιήθηκαν αναλόγως, μετά την έκδοση του νόμου-πλαίσιο για τον καθορισμό των βασικών αρχών λειτουργίας των εθνικών ρυθμιστικών αρχών. Ορισμένοι έχουν ήδη εγκριθεί.
(20)
Όσον αφορά τα μέτρα για τη βελτίωση των όρων έκδοσης αδειών και τη μείωση του διοικητικού φόρτου, έχει σημειωθεί πρόοδος, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη μια απογραφή των επαχθών κανονισμών. Καθυστερούν, ωστόσο, η εφαρμογή του κανόνα ότι, για την έκδοση ενός νέου κανονισμού, πρέπει να καταργηθεί ένας παλιός, τα μέτρα για τον περιβαλλοντικό και χωροταξικό σχεδιασμό και η αναθεώρηση των καθεστώτων έκδοσης αδειών γεωλογικής αναζήτησης και εξόρυξης.
(21)
Το κεφαλαιακό απόθεμα ασφαλείας των τραπεζών παραμένει ευρέως επαρκές, ακόμα και όταν χρησιμοποιούνται οι κανόνες που καθορίζονται στην οδηγία 2013/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4), για την εκτίμηση των ιδίων κεφαλαίων των τραπεζών. Οι εν λόγω κεφαλαιακοί κανόνες ισχύουν από τον Ιανουάριο του 2014, με ελάχιστο όριο το 7 % του δείκτη βασικών ιδίων κεφαλαίων κατηγορίας 1 (Common Equity Tier 1), για όλες τις τράπεζες και προσαύξηση κατά μία (1) ποσοστιαία μονάδα για τις τέσσερις μεγαλύτερες τράπεζες. Η αναλογία χορηγήσεων προς καταθέσεις που ισχύει για το σύνολο του συστήματος μειώθηκε στο 117,0 % και ενδέχεται να μειωθεί περαιτέρω μέχρι τα τέλη του 2014.
(22)
Εντείνονται συνεχώς οι προσπάθειες να διαφοροποιηθούν οι πηγές χρηματοδότησης του τομέα των επιχειρήσεων. Η πορτογαλική κυβέρνηση διόρισε τους εμπειρογνώμονες της επιτροπής που είναι αρμόδια για τη σύσταση του Οργανισμού Χρηματοδότησης της Ανάπτυξης (ΟΧΑ). Η επιτροπή είναι επιφορτισμένη με την εκπόνηση των εγγράφων ίδρυσης του ΟΧΑ, ιδίως των εσωτερικών κανονισμών του, την κατάρτιση του επιχειρησιακού σχεδίου στρατηγικής και τον καθορισμό της δομής της νέας οντότητας. Σκοπός του ΟΧΑ είναι ο εξορθολογισμός και η κεντρική εφαρμογή των χρηματοδοτικών μέσων που υποστηρίζονται από τα ευρωπαϊκά διαρθρωτικά και επενδυτικά ταμεία, τα οποία σχετίζονται με τη χρηματοδότηση στις επιχειρήσεις.
(23)
Οι πορτογαλικές αρχές συμφώνησαν να καταρτίσουν, σε διαβούλευση με την Banco de Portugal, στρατηγικό σχέδιο με στόχο την αντιμετώπιση του προβλήματος της υπερχρέωσης των επιχειρήσεων και τη στήριξη της ανακατανομής του κεφαλαίου προς όφελος των παραγωγικών τομέων της οικονομίας, προωθώντας ταυτόχρονα τη χρηματοοικονομική σταθερότητα.
(24)
Εφαρμόστηκαν μέτρα για τη βελτίωση της διακυβέρνησης, της αποτελεσματικότητας και των πρακτικών διαχείρισης κινδύνων στο πλαίσιο του εθνικού συστήματος εγγυήσεων, το οποίο διαχειρίζεται τα κονδύλια που χρηματοδοτούνται από το κράτος. Επί του παρόντος, εφαρμόζεται μια νέα μεθοδολογία για τον καθορισμό ανώτατων ορίων όσον αφορά τα επιτόκια των εγγυημένων δανείων.
(25)
Υπό το πρίσμα αυτών των εξελίξεων, η εκτελεστική απόφαση 2011/344/ΕΕ θα πρέπει να τροποποιηθεί,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η εκτελεστική απόφαση 2011/344/ΕΕ τροποποιείται ως εξής:
1)
Στο άρθρο 1, η παράγραφος 2 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«2. Η χρηματοδοτική ενίσχυση διατίθεται επί τρία έτη και έξι εβδομάδες, αρχής γενομένης από την πρώτη ημέρα μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης.».
2)
Στο άρθρο 3, οι παράγραφοι 8 και 9 αντικαθίστανται από το ακόλουθο κείμενο:
«8. Η Πορτογαλία θεσπίζει τα ακόλουθα μέτρα εντός του 2014, σύμφωνα με τους όρους του μνημονίου συνεννόησης:
α)
το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης δεν υπερβαίνει το 4 % του ΑΕΠ το 2014 και ανακόπτεται η συσσώρευση νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών. Για τον υπολογισμό του στόχου όσον αφορά το έλλειμμα, δεν λαμβάνεται υπόψη το πιθανό δημοσιονομικό κόστος των μέτρων στήριξης του τραπεζικού κλάδου στο πλαίσιο της στρατηγικής της κυβέρνησης σχετικά με τον χρηματοπιστωτικό τομέα. Για την επίτευξη του εν λόγω στόχου, η Πορτογαλία λαμβάνει μέτρα εξυγίανσης ύψους 2,3 % του ΑΕΠ, όπως ορίζεται στον νόμο για τον προϋπολογισμό του 2014 και στη συνοδευτική νομοθεσία που έχει θεσπισθεί για τον σκοπό αυτό·
β)
για τον έλεγχο πιθανών αποκλίσεων ως προς τις δαπάνες, η κυβέρνηση παρακολουθεί στενά τη συμμόρφωση με τα ανώτατα όρια των δαπανών των υπουργείων μέσω μηνιαίας υποβολής εκθέσεων προς το Συμβούλιο Υπουργών·
γ)
η Πορτογαλία καθορίζει άμεσα και επιφέρει τις προβλεπόμενες αλλαγές στους όρους επιλεξιμότητας των συντάξεων επιζώντων καθώς και στο σχέδιο του νόμου-πλαίσιο για τους όρους πώλησης αδειών για διαδικτυακά τυχερά παιχνίδια μέχρι το τέλος του Μαρτίου. Επιπλέον, η Πορτογαλία προβαίνει σε αποφασιστικές ενέργειες για την υλοποίηση της συμφωνίας πώλησης ορισμένων παραχωρήσεων λιμένα·
δ)
η συνολική μεταρρύθμιση του φόρου εισοδήματος των επιχειρήσεων πραγματοποιείται με χρήση του υφιστάμενου κονδυλίου του προϋπολογισμού με σκοπό τη συμμόρφωση με τους στόχους της δημοσιονομικής εξυγίανσης·
ε)
διατηρείται ο κανόνας της ακινητοποίησης (standstill) για τις φορολογικές δαπάνες σε κεντρικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο. Ενισχύονται περαιτέρω οι προσπάθειες για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και της φορολογικής απάτης για διάφορα είδη φόρων, μεταξύ άλλων μέσω της παρακολούθησης του συστήματος ηλεκτρονικής τιμολόγησης. Μέχρι τη δωδέκατη ανασκόπηση, εκπονείται μελέτη για την παραοικονομία στη στεγαστική αγορά με σκοπό την αναζήτηση τρόπων μείωσης της φοροδιαφυγής σε σχέση με τις μισθώσεις·
στ)
εάν επαληθευθούν οι δυσμενείς νομοθετικές εξελίξεις ή οι λοιποί κίνδυνοι σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού, η Πορτογαλία θα εφαρμόσει αντισταθμιστικά μέτρα υψηλής ποιότητας προκειμένου να ανταποκριθεί στο στόχο όσον αφορά το έλλειμμα·
ζ)
η κυβέρνηση προσδιορίζει τα απαραίτητα μέτρα για να επιτευχθεί ο στόχος το δημοσιονομικό έλλειμμα να μην υπερβαίνει το 2,5 % του ΑΕΠ το 2015. Τα λεπτομερή σχέδια περιγράφονται στο έγγραφο δημοσιονομικής στρατηγικής του 2014, το οποίο πρόκειται να δημοσιευτεί έως το τέλος Απριλίου του 2014 και ορίζει επίσης τα λεπτομερή ανώτατα όρια των δαπανών των επιτελικών υπουργείων. Προκειμένου να υπάρξει συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του δημοσιονομικού πλαισίου της Ένωσης, το εν λόγω έγγραφο περιέχει επίσης λεπτομερή στοιχεία για τα μεσοπρόθεσμα σχέδια προϋπολογισμού·
η)
η στρατηγική εξυγίανσης όσον αφορά το 2015 στηρίζεται, μεταξύ άλλων, στα εξής μέτρα:
i)
η κυβέρνηση εκπονεί κοινό μισθολόγιο κατά τη διάρκεια του 2014 προκειμένου να εφαρμοστεί το 2015, με στόχο τον εξορθολογισμό και τη συνέπεια της πολιτικής αποδοχών σε όλες σταδιοδρομίες στον δημόσιο τομέα·
ii)
ο πλήρης δημοσιονομικός αντίκτυπος της ενιαίας κλίμακας επιδομάτων, η οποία αναμένεται να εφαρμοστεί το 2014, πρόκειται να γίνει αισθητός το 2015·
iii)
λαμβάνονται νέα συνολικά μέτρα ως μέρος της τρέχουσας μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος, με σκοπό τη βελτίωση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητάς του. Η επιτροπή μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος, που διορίστηκε πρόσφατα, επεξεργάζεται ειδικές λεπτομέρειες της μεταρρύθμισης. Η μεταρρύθμιση περιλαμβάνει βραχυπρόθεσμα μέτρα με στόχο την περαιτέρω προσαρμογή των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων με βάση δημογραφικά και οικονομικά κριτήρια, τηρουμένων ταυτόχρονα των αρχών της προοδευτικότητας, σύμφωνα με την πρόσφατη απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου σχετικά με τη σύγκλιση του καθεστώτος συνταξιοδότησης των δημοσίων υπαλλήλων (ΚΣΔΔ) προς το γενικό σύστημα συντάξεων. Ο συγκεκριμένος σχεδιασμός της εν λόγω μεταρρύθμισης παρουσιάζεται, μέχρι να αρχίσει η δωδέκατη ανασκόπηση του προγράμματος, με σχέδιο νόμου που πρόκειται να υποβληθεί στο Κοινοβούλιο κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους. Καθορίζονται περαιτέρω βήματα που εξασφαλίζουν τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των συνταξιοδοτικών συστημάτων. Επιπλέον, η κυβέρνηση μεριμνά ώστε η πρόσφατη αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης να ισχύει για τους συνταξιούχους του δημόσιου τομέα κατά το 2014, και
iv)
άλλα μέτρα για την επίτευξη του στόχου όσον αφορά το 2,5 % του ΑΕΠ, πρόκειται να καθορισθούν πριν από τα μέσα Απριλίου·
θ)
η μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική στρατηγική βασίζεται σε περαιτέρω μεταρρυθμίσεις οι οποίες, μεταξύ άλλων, περιγράφονται στην πρόταση για τη μεταρρύθμιση του κράτους. Οι μεταρρυθμίσεις αυτές αποσκοπούν στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του δημόσιου τομέα και της ποιότητας των υπηρεσιών του. Με βάση τον πρώτο γύρο των διαβουλεύσεων με τους κοινωνικούς εταίρους, η πρόοδος αναφορικά με το συγκεκριμένο θέμα πρόκειται να συζητηθεί κατά τη δωδέκατη ανασκόπηση·
ι)
η Πορτογαλία δημοσιεύει έκθεση φορολογικών δαπανών στο πλαίσιο του προϋπολογισμού του 2014 σχετικά με τις κεντρικές, τις περιφερειακές και τις τοπικές διοικήσεις·
ια)
η Πορτογαλία δημιουργεί τμήμα λογιστικής στο Υπουργείο Οικονομικών για τη βελτίωση του πλαισίου λογιστικής και υποβολής εκθέσεων του δημόσιου τομέα έως τα τέλη του Ιουνίου 2014. Μέρος των καθηκόντων του εν λόγω τμήματος είναι η σωστή λογιστική καταχώρηση των εσόδων, των δαπανών και των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού που σχετίζονται με τους τραπεζικούς λογαριασμούς του κράτους, το χρέος και τις ΣΔΙΤ·
ιβ)
ο νόμος για τον έλεγχο των αναλήψεων υποχρεώσεων εφαρμόζεται πλήρως από όλους τους δημόσιους φορείς ώστε να προληφθεί η δημιουργία νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών·
ιγ)
η Πορτογαλία λαμβάνει πρόσθετα μέτρα για την περαιτέρω ενίσχυση του συστήματος διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών της. Η Πορτογαλία επανεξετάζει τον νόμο-πλαίσιο για τον προϋπολογισμό ώστε να μεταφέρει πλήρως στο εθνικό δίκαιο τη σχετική νομοθεσία της Ένωσης έως το τέλος Μαρτίου. Επιπλέον, προβαίνει σε συνολικότερη αναθεώρηση του νόμου-πλαίσιο για τον προϋπολογισμό με σκοπό τη μείωση του κατακερματισμού του προϋπολογισμού περιορίζοντας τον αριθμό των αρμόδιων για τον προϋπολογισμό φορέων και αναθεωρώντας την κατηγοριοποίηση των ιδίων εσόδων, τον εξορθολογισμό της δομής των πιστώσεων του προϋπολογισμού, την ενίσχυση της λογοδοσίας και την περαιτέρω ένταξη των δημόσιων οικονομικών σε ένα μεσοπρόθεσμο πλαίσιο. Οι βασικές πτυχές και η δομή του νέου νόμου καθορίζονται έως τα τέλη του Απριλίου του 2014. Η Πορτογαλία μεριμνά ώστε τα μέτρα για την εφαρμογή του νέου δημοσιονομικού πλαισίου σε επίπεδο κεντρικής κυβέρνησης να εφαρμόζονται επίσης σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο·
ιδ)
η Πορτογαλία εφαρμόζει πλήρως το νέο νομικό και θεσμικό πλαίσιο για τις ΣΔΙΤ. Οι επαναδιαπραγματεύσεις για τις ΣΔΙΤ συνεχίζονται σε διάφορους τομείς με σκοπό τον περιορισμό του αντίκτυπού τους στον προϋπολογισμό. Οι ετήσιες εκθέσεις σχετικά με τις ΣΔΙΤ προβλέπουν τη συνολική εκτίμηση των δημοσιονομικών κινδύνων που πηγάζουν από τις ΣΔΙΤ και τις παραχωρήσεις ώστε να είναι σε εύθετο χρόνο διαθέσιμες για την αξιολόγηση των δημοσιονομικών κινδύνων του προϋπολογισμού. Κατόπιν του νέου νόμου-πλαίσιο για τις κρατικές επιχειρήσεις και του ενισχυμένου ρόλου του Υπουργείου Οικονομικών ως μετόχου, αυξάνεται ακόμη περισσότερο το προσωπικό της τεχνική μονάδα για την παρακολούθηση των ΚΕ. Η κυβέρνηση συνεχίζει το συνολικό πρόγραμμα αναδιάρθρωσης των ΚΕ με σκοπό τη διατήρηση και την ενίσχυση της βιώσιμης λειτουργικής ισορροπίας. Η κυβέρνηση συνεχίζει τις ιδιωτικοποιήσεις που έχουν ήδη δρομολογηθεί·
ιε)
η Πορτογαλία συνεχίζει την υλοποίηση του προγράμματος μεταρρυθμίσεων με σκοπό την επίτευξη σύγχρονης και αποδοτικότερης διαχείρισης των εσόδων σύμφωνα με τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές. Η Πορτογαλία ανακοινώνει έως τον Μάρτιο του 2014 τον κατάλογο των τοπικών εφοριών, εκ των οποίων το 50 % πρόκειται να κλείσει μέχρι τον Μάιο του 2014. Το ανθρώπινο δυναμικό που διατίθεται για τον λογιστικό έλεγχο της φορολογικής διοίκησης αυξάνεται κατά τουλάχιστον 30 % μέχρι τη δωδέκατη ανασκόπηση. Στο πλαίσιο της φορολογικής διοίκησης δημιουργείται νέο τμήμα φορολογικών υπηρεσιών, ως συνέπεια της ενοποίησης διαφόρων φορολογικών υπηρεσιών. Εντός του πρώτου τριμήνου του 2014 τίθεται σε πλήρη λειτουργία η μονάδα διαχείρισης κινδύνου, η οποία αρχικά εστιάζεται σε στοχευμένα έργα για τη βελτίωση της συμμόρφωσης των αυτοαπασχολούμενων και των πολύ εύπορων προσώπων. Το καθεστώς φορολογικής συμμόρφωσης τελεί υπό διαρκή παρακολούθηση. Το νομικό και κανονιστικό πλαίσιο για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες βελτιώνεται ώστε να καταπολεμηθεί αποτελεσματικότερα η νομιμοποίηση παράνομου χρήματος και τα σχετικά αδικήματα, στα οποία περιλαμβάνονται τα φορολογικά εγκλήματα·
ιστ)
η Πορτογαλία υποβάλλει έκθεση η οποία εξυπηρετεί τους ακόλουθους στόχους:
i)
να εντοπισθούν οι επικαλύψεις υπηρεσιών και δικαιοδοσιών και άλλες πηγές αδυναμιών μεταξύ των κεντρικών και τοπικών επιπέδων διακυβέρνησης, και
ii)
να αναδιοργανωθεί το δίκτυο των αποκεντρωμένων υπηρεσιών των υπουργείων, κυρίως μέσω του δικτύου “Lojas do Cidadão” (Κέντρο ενιαίας εξυπηρέτησης και δημοσίων υπηρεσιών) και μέσω άλλων προσεγγίσεων, ώστε να είναι αποτελεσματικότερη η γεωγραφική κατανομή και να αυξηθεί η χρήση των κοινών υπηρεσιών και της ψηφιακής διακυβέρνησης·
ιζ)
η Πορτογαλία συνεχίζει να εφαρμόζει τη στρατηγική της από κοινού χρήσης υπηρεσιών στη δημόσια διοίκηση, ιδίως στους τομείς της διαχείρισης των ανθρωπίνων πόρων και των τεχνολογιών πληροφόρησης και επικοινωνιών·
ιη)
η Πορτογαλία συνεχίζει την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων σχετικά με τη διαχείριση των ανθρωπίνων πόρων στη δημόσια διοίκηση. Με βάση μια έρευνα και μια έκθεση σχετικά με τα μισθολογικά επιδόματα, μέχρι τη δωδέκατη ανασκόπηση υποβάλλεται σχέδιο νόμου για την καθιέρωση ενιαίας μισθολογικής κλίμακας επιδομάτων με σκοπό να εφαρμοσθεί έως τον Ιούνιο του 2014. Η νέα γενική εργατική νομοθεσία για τη δημόσια διοίκηση, η οποία απλοποιεί και κωδικοποιεί τους υφιστάμενους κανόνες σχετικά με την απασχόληση στον δημόσιο τομέα με βάση τη δομή του κώδικα εργασίας στον ιδιωτικό τομέα, πρέπει να εγκριθεί από το Κοινοβούλιο μέχρι τον Μάρτιο του 2014·
ιθ)
η Πορτογαλία διασφαλίζει την αποδοτικότητα και την αποτελεσματικότητα του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης, συνεχίζοντας την ορθολογική χρήση των υπηρεσιών και τον έλεγχο των δαπανών, συμπεριλαμβανομένων των δημόσιων δαπανών για φάρμακα και νοσοκομειακή περίθαλψη, και εξαλείφοντας τις ληξιπρόθεσμες οφειλές·
κ)
η Πορτογαλία συνεχίζει την τρέχουσα αναδιοργάνωση και τον εξορθολογισμό του νοσοκομειακού δικτύου μέσω της εξειδίκευσης, της ενοποίησης και της ανακατανομής των νοσοκομειακών υπηρεσιών και διασφαλίζει την εφαρμογή του πολυετούς σχεδίου δράσης για την αναδιοργάνωση των νοσοκομείων·
κα)
η Πορτογαλία πραγματοποιεί μεταρρυθμίσεις για την αντιμετώπιση των υψηλών επιπέδων κατακερματισμού της αγοράς εργασίας·
κβ)
η Πορτογαλία μεριμνά ώστε οι μισθολογικές εξελίξεις να συνάδουν με τους στόχους της δημιουργίας θέσεων εργασίας και της βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων, με απώτερο σκοπό τη διόρθωση των μακροοικονομικών ανισορροπιών. Κατά τη διάρκεια του προγράμματος, αύξηση των κατώτατων μισθών πραγματοποιείται μόνον εφόσον δικαιολογείται από την πορεία της οικονομίας και τις εξελίξεις στην αγορά εργασίας·
κγ)
η Πορτογαλία συνεχίζει τις προσπάθειες για τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας των πολιτικών που εφαρμόζει ως προς την αγορά εργασίας με βάση τα αποτελέσματα της έκθεσης αξιολόγησης και του σχεδίου δράσης για τη βελτίωση της λειτουργίας των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης·
κδ)
η Πορτογαλία συνεχίζει να εφαρμόζει τα μέτρα που καθορίζονται στα δικά της σχέδια δράσης για τη βελτίωση της ποιότητας της δευτεροβάθμιας και της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης και για την αύξηση της συμμετοχής των επιχειρήσεων στο σύστημα επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης·
κε)
η Πορτογαλία υλοποιεί σχέδιο για τη δημιουργία ανεξάρτητης εταιρείας εφοδιασμού με φυσικό αέριο και ηλεκτρική ενέργεια·
κστ)
η Πορτογαλία εφαρμόζει κατάλληλα μέτρα για την εξάλειψη των χρεών που οφείλονται στις υψηλές τιμές της ενέργειας και για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του εθνικού συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας·
κζ)
η Πορτογαλία λαμβάνει μέτρα για την ενίσχυση της λειτουργίας του συστήματος μεταφορών· το στρατηγικό σχέδιο για τις μεταφορές, κατά την περίοδο 2011-2015, εφαρμόζεται πλήρως, συμπεριλαμβανομένης της ανάληψης μακροπρόθεσμων δράσεων που διασφαλίζουν αποδοτικότητα και βιωσιμότητα·
κη)
η Πορτογαλία συνεχίζει τη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο της δέσμης μέτρων της ΕΕ για τους σιδηροδρόμους·
κθ)
η Πορτογαλία συνεχίζει τη βελτίωση του συστήματος διαχείρισης, οικονομικής ρύθμισης και λειτουργίας των λιμένων·
λ)
η Πορτογαλία συνεχίζει την προσπάθεια για την εξάλειψη των φραγμών στην είσοδο στην αγορά, αμβλύνει τις υφιστάμενες απαιτήσεις για την έκδοση άδειας και μειώνει τον διοικητικό φόρτο στον τομέα των υπηρεσιών·
λα)
η Πορτογαλία ολοκληρώνει την προπαρασκευή των νόμων περί κατασκευών και των άλλων εκκρεμών τομεακών τροποποιήσεων που είναι αναγκαίες για την πλήρη εφαρμογή της οδηγίας 2006/123/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και τις υποβάλλει στο Κοινοβούλιο, εν ανάγκη·
λβ)
η κυβέρνηση υποβάλλει στο Κοινοβούλιο τα τροποποιημένα καταστατικά των επαγγελματικών φορέων·
λγ)
η Πορτογαλία βελτιώνει το επιχειρηματικό περιβάλλον με την ολοκλήρωση των εκκρεμών μεταρρυθμίσεων για τη μείωση του διοικητικού φόρτου, καθιστώντας πλήρως λειτουργικό το Κέντρο Ενιαίας Εξυπηρέτησης προκειμένου να διασφαλισθεί η συμμόρφωση με την οδηγία 2006/123/ΕΚ και με την οδηγία 2005/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5) καθώς και με την περαιτέρω απλούστευση των υφιστάμενων διαδικασιών έκδοσης αδειών, των κανονιστικών ρυθμίσεων και άλλων γραφειοκρατικών επιβαρύνσεων στην οικονομία, που αποτελούν μείζον εμπόδιο στην ανάπτυξη οικονομικών δραστηριοτήτων·
λδ)
μετά την έκδοση των τροποποιήσεων του νόμου 6/2006 περί νέων μισθώσεων αστικών ακινήτων και του νομοθετικού διατάγματος που απλουστεύει τη διοικητική διαδικασία για τις ανακαινίσεις, η Πορτογαλία πραγματοποιεί διεξοδική επανεξέταση της λειτουργίας της στεγαστικής αγοράς·
λε)
η κυβέρνηση εγκρίνει τις αντίστοιχες τροποποιήσεις των εσωτερικών κανονισμών των εθνικών ρυθμιστικών αρχών και διασφαλίζει την αποτελεσματική λειτουργία του μοντέλου χρηματοδότησης της αρχής ανταγωνισμού·
λστ)
η Πορτογαλία αξιολογεί τον αντίκτυπο του προαιρετικού καθεστώτος ταμειακής λογιστικής ΦΠΑ·
λζ)
η Πορτογαλία συνεχίζει την εφαρμογή του ολοκληρωμένου προγράμματος για την απλοποίηση των διαδικασιών έκδοσης αδειών, των κανονιστικών ρυθμίσεων και άλλων γραφειοκρατικών επιβαρύνσεων στην οικονομία.
9. Για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στον χρηματοπιστωτικό τομέα, η Πορτογαλία θέτει ως στόχο να διατηρήσει ένα ικανοποιητικό επίπεδο ίδιων κεφαλαίων στον τραπεζικό τομέα της και να διασφαλίσει μια ομαλή διαδικασία απομόχλευσης σε συμμόρφωση με τις προθεσμίες που καθορίζονται στο μνημόνιο συνεννόησης. Εν προκειμένω, η Πορτογαλία εφαρμόζει στον πορτογαλικό τραπεζικό τομέα τη στρατηγική που συμφωνήθηκε με την Επιτροπή, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ, με σκοπό τη διατήρηση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας. Συγκεκριμένα, η Πορτογαλία:
α)
μεριμνά ώστε οι τράπεζες να διαθέτουν επαρκή κεφαλαιακά αποθέματα ασφαλείας και να τηρούν τις νέες κεφαλαιακές απαιτήσεις των κανόνων, όπως εκτίθενται στην οδηγία 2013/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6)·
β)
συμβουλεύει τις τράπεζές της να ενισχύουν τα αποθέματα εξασφαλίσεών τους σε βιώσιμη βάση·
γ)
εξακολουθεί να δεσμεύεται για την παροχή περαιτέρω στήριξης, εάν απαιτείται, στο τραπεζικό σύστημα, ενθαρρύνοντας τις τράπεζες να αναζητούν λύσεις από τον ιδιωτικό τομέα, ενώ οι πόροι του Μηχανισμού στήριξης της φερεγγυότητας των τραπεζών είναι διαθέσιμοι σύμφωνα με τους κανόνες της Ένωσης περί κρατικών ενισχύσεων για την περαιτέρω στήριξη των βιώσιμων τραπεζών, βάσει αυστηρών προϋποθέσεων·
δ)
μεριμνά για την ισόρροπη και ομαλή απομόχλευση του τραπεζικού τομέα, η οποία έχει καθοριστική σημασία για την εξάλειψη μεσοπρόθεσμα των ανισορροπιών της χρηματοδότησης σε μόνιμη βάση και τη μείωση της εξάρτησης από χρηματοδότηση προερχόμενη από το Ευρωσύστημα. Τα σχέδια χρηματοδότησης και κεφαλαιοποίησης των τραπεζών επανεξετάζονται κάθε τρίμηνο·
ε)
εξακολουθεί να ενισχύει την εποπτική οργάνωση της Banco de Portugal, να βελτιστοποιεί τις εποπτικές διαδικασίες της και να επεξεργάζεται και να εφαρμόζει νέες εποπτικές μεθόδους και εργαλεία. Η Banco de Portugal θα αναθεωρήσει τα πρότυπα που ισχύουν για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια με σκοπό την εναρμόνιση με τα κριτήρια που περιέχονται στο σχετικό τεχνικό πρότυπο της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχει ορισθεί σε επίπεδο Ένωσης·
στ)
συνεχίζει να παρακολουθεί σε τριμηνιαία βάση τις πιθανές μελλοντικές κεφαλαιακές ανάγκες των τραπεζών υπό συνθήκες πίεσης, μεταξύ άλλων εντάσσοντας στη διαδικασία διασφάλισης της ποιότητας το νέο πλαίσιο προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων από την κορυφή προς τη βάση, το οποίο καθιστά δυνατή την επανεξέταση των βασικών παραγόντων επίτευξης αποτελεσμάτων·
ζ)
συνεχίζει να παρακολουθεί στενά την εφαρμογή των μέτρων που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο των σχεδίων αναδιάρθρωσης των τραπεζών που ενισχύθηκαν με κρατικούς πόρους·
η)
μεριμνά για την έγκαιρη διάθεση των θυγατρικών και των περιουσιακών στοιχείων των τριών κρατικών φορέων ειδικού σκοπού, μεταξύ άλλων με τη μεσολάβηση των δύο επιλεγμένων παρόχων υπηρεσιών·
θ)
μελετά τα σχέδια ανάκαμψης των τραπεζών και εκδίδει κατευθυντήριες γραμμές για το σύστημα που αφορά τα σχέδια ανάκαμψης, σύμφωνα με τα σχετικά τεχνικά πρότυπα ή σχέδια τεχνικών προτύπων της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών και τη σχετική νομοθεσία της Ένωσης για την ανάκαμψη και την εξυγίανση των πιστωτικών ιδρυμάτων και καταρτίζει σχέδια εξυγίανσης με βάση τις εκθέσεις που υποβάλλουν οι τράπεζες·
ι)
συντάσσει τριμηνιαίες εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή των νέων εργαλείων αναδιάρθρωσης· συνεχίζει να παρακολουθεί την εφαρμογή του πλαισίου εξωδικαστικής αναδιάρθρωσης του χρέους των νοικοκυριών από τους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς και να εξομαλύνει την εφαρμογή του πλαισίου αναδιάρθρωσης των χρεών των εταιρειών. Καταρτίζει, σε διαβούλευση με την Banco de Portugal, στρατηγικό σχέδιο με στόχο τη μείωση του χρέους των επιχειρήσεων και την ανακατανομή του κεφαλαίου προς όφελος των παραγωγικών τομέων της οικονομίας, προωθώντας ταυτόχρονα τη χρηματοοικονομική σταθερότητα·
ια)
συνεχίζει την παρακολούθηση του υψηλού χρέους του τομέα των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών μέσων τριμηνιαίων εκθέσεων, και της εφαρμογής του νέου πλαισίου αναδιάρθρωσης του χρέους ώστε να είναι όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματικό·
ιβ)
με βάση τις προτάσεις που έχουν ήδη κατατεθεί, ενθαρρύνει τη διαφοροποίηση των εναλλακτικών επιλογών χρηματοδότησης για τον τομέα των επιχειρήσεων· επεξεργάζεται και εφαρμόζει λύσεις που συνιστούν εναλλακτικές επιλογές χρηματοδότησης αντί των παραδοσιακών τραπεζικών πιστώσεων για τον τομέα των επιχειρήσεων, μέσω φάσματος μέτρων με στόχο τη βελτίωση της πρόσβασής τους στις αγορές κεφαλαίων·
ιγ)
συνεχίζει να αξιολογεί τον αντίκτυπο των βελτιώσεων στα πιστωτικά μέσα που είναι εγγυημένα από την κυβέρνηση όσον αφορά τα πραγματικά επιτόκια· είναι έτοιμη να αναζητήσει εναλλακτικές λύσεις πολιτικής, εάν απαιτείται, προκειμένου να διασφαλίσει ότι οι τιμές των εγγυημένων από την κυβέρνηση δανείων θα καθορίζονται με ανταγωνιστικό και διαφανή τρόπο προς όφελος των τελικών χρηστών· υποβάλλει τακτικά εκθέσεις σχετικά με την πρόοδο·
ιδ)
ιδρύει Οργανισμό Χρηματοδότησης της Ανάπτυξης (ΟΧΑ) που στοχεύει στον εξορθολογισμό και την κεντρική εφαρμογή των χρηματοδοτικών μέσων που ενισχύονται από τα ευρωπαϊκά διαρθρωτικά και επενδυτικά ταμεία για την περίοδο προγραμματισμού 2014-2020. Ο ΟΧΑ δεν δέχεται καταθέσεις ή άλλα επιστρεπτέα κεφάλαια από το κοινό, δεν προβαίνει σε άμεσο δανεισμό, δεν επενδύει σε δημόσιο χρέος και δεν χορηγεί δάνεια στην κυβέρνηση. Το σχέδιο επιχειρηματικού μοντέλου και οι εσωτερικοί κανονισμοί του ΟΧΑ καταρτίζονται κατά τέτοιον τρόπο ώστε να αποφεύγονται τυχόν πρόσθετες επιβαρύνσεις ή κίνδυνοι για τα δημόσια οικονομικά.
(5) Οδηγία 2005/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 7ης Σεπτεμβρίου 2005, σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων. (ΕΕ L 255 της 30.9.2005, σ. 22)." 						
(6) Οδηγία 2013/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με την πρόσβαση στη δραστηριότητα πιστωτικών ιδρυμάτων και την προληπτική εποπτεία πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων, για την τροποποίηση της οδηγίας 2002/87/ΕΚ και για την κατάργηση των οδηγιών 2006/48/ΕΚ και 2006/49/ΕΚ (ΕΕ L 176 της 27.6.2013, σ. 338).»." 						
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να παράγει αποτελέσματα από την ημέρα της κοινοποίησής της.
Άρθρο 3
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Πορτογαλική Δημοκρατία.
Βρυξέλλες, 23 Απριλίου 2014.