SMĚRNICE KOMISE 2013/9/EU
ze dne 11. března 2013,
kterou se mění příloha III směrnice Evropského parlamentu a Rady 2008/57/ES o interoperabilitě železničního systému ve Společenství
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na směrnici Evropského parlamentu a Rady 2008/57/ES ze dne 17. června 2008 o interoperabilitě železničního systému ve Společenství (1), a zejména na čl. 30 odst. 3 uvedené směrnice,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Opatření, jež mají za účel změnit jiné než podstatné prvky směrnice 2008/57/ES a která se týkají úpravy příloh II až IX uvedené směrnice, se přijímají regulativním postupem s kontrolou podle čl. 29 odst. 4 směrnice 2008/57/ES.
(2)
Úmluva Organizace spojených národů o právech osob se zdravotním postižením, jejíž stranou Evropská unie je (2), stanoví v článku 3 přístupnost jako jednu ze svých obecných zásad a v článku 9 vyžaduje, aby státy, které jsou smluvními stranami, přijaly příslušná opatření s cílem zajistit přístup osob se zdravotním postižením na rovnocenném základě s ostatními. Tato opatření musí zahrnovat identifikaci a odstraňování překážek a bariér bránících přístupnosti a mimo jiné se musí týkat dopravy. V souladu s čl. 216 odst. 2 Smlouvy o fungování Evropské unie jsou dohody uzavřené Unií závazné pro orgány Unie i pro členské státy a směrnice 2008/57/ES - jako nástroj sekundárních právních předpisů Unie - podléhá závazkům vyplývajícím z úmluvy.
(3)
Nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 1371/2007 ze dne 23. října 2007 o právech a povinnostech cestujících v železniční přepravě (3) v 10. bodě odůvodnění uvádí, že zdravotně postižené osoby a osoby se sníženou schopností pohybu a orientace mají, stejně jako všichni ostatní občané, právo na volný pohyb, svobodu volby a nepřítomnost diskriminace a měly by mít možnost využívat železniční dopravy způsobem srovnatelným s ostatními občany. Ustanovení článku 21 nařízení vyžaduje, aby železniční podniky a provozovatelé stanic dodržováním TSI v případě osob se sníženou schopností pohybu a orientace zajistili, aby stanice, nástupiště, vlakové soupravy a další prvky byly přístupné zdravotně postiženým osobám a osobám se sníženou schopností pohybu a orientace.
(4)
Za účelem zahrnutí výslovného odkazu na přístupnost do přílohy III směrnice 2008/57/ES je nutná její úprava. Přístupnost je základním požadavkem, který je obecným požadavkem pro interoperabilitu železničního systému a rovněž platí konkrétně pro infrastrukturu, kolejová vozidla, provoz a využití telematiky v subsystémech osobní dopravy. Příloha III směrnice 2008/57/ES by proto měla být odpovídajícím způsobem změněna.
(5)
Opatření stanovená touto směrnicí žádným způsobem neovlivňují zásadu postupného provádění stanovenou ve směrnici 2008/57/ES, zejména skutečnost, že cílové subsystémy uvedené v TSI mohou být dosaženy postupně v přiměřeném časovém období a že každá TSI by měla uvádět prováděcí strategii s cílem uskutečnit postupný přechod od současného stavu do konečného stavu, ve kterém bude dodržování požadavků TSI normou.
(6)
Opatření stanovená touto směrnicí jsou v souladu s koncepcí dosažení přístupu na základě rovnosti s použitím technických řešení, provozních opatření nebo obou způsobů.
(7)
Opatření stanovená touto směrnicí jsou v souladu se stanoviskem výboru zřízeného podle čl. 29 odst. 1 směrnice 2008/57/ES,
PŘIJALA TUTO SMĚRNICI:
Článek 1
Příloha III směrnice 2008/57/ES, která stanoví základní požadavky, se mění takto:
1)
V oddíle 1 se doplňuje nový odstavec, který zní:
„1.6 Přístupnost
1.6.1
Subsystémy „infrastruktura“ a „kolejová vozidla“ musí být přístupné zdravotně postiženým osobám a osobám se sníženou schopností pohybu a orientace, aby byl zajištěn přístup na základě rovnosti s ostatními tím, že se zabrání vytvoření překážek nebo se překážky odstraní a přijmou se vhodná opatření. To musí zahrnovat návrh, vybudování, obnovu, modernizaci, údržbu a provoz příslušných částí subsystémů, ke kterým má přístup veřejnost.
1.6.2
Subsystémy „provoz“ a „využití telematiky v osobní dopravě“ musí zajišťovat nezbytné funkce potřebné pro usnadnění přístupu zdravotně postiženým osobám a osobám se sníženou schopností pohybu a orientace na základě rovnosti s ostatními tím, že se zabrání vytvoření překážek nebo se překážky odstraní a přijmou se vhodná opatření.“
2)
V oddíle 2 odstavci 2.1 se doplňuje nový pododstavec 2.1.2, který zní:
„2.1.2 Přístupnost
2.1.2.1
Subsystémy „infrastruktura“, ke kterým má přístup veřejnost, musí být přístupné zdravotně postiženým osobám a osobám se sníženou schopností pohybu a orientace v souladu s odstavcem 1.6.“
3)
V oddíle 2 odstavci 2.4 se doplňuje nový pododstavec 2.4.5, který zní:
„2.4.5 Přístupnost
2.4.5.1
Subsystémy „kolejová vozidla“, ke kterým má přístup veřejnost, musí být přístupné zdravotně postiženým osobám a osobám se sníženou schopností pohybu a orientace v souladu s odstavcem 1.6.“
4)
V oddíle 2 odstavci 2.6 se doplňuje nový pododstavec 2.6.4, který zní:
„2.6.4 Přístupnost
2.6.4.1
Musí být provedena příslušná opatření, aby provozní pravidla zajistila nezbytné funkce potřebné pro zajištění přístupu zdravotně postiženým osobám a osobám se sníženou schopností pohybu a orientace.“
5)
V oddíle 2 odstavci 2.7 se doplňuje nový pododstavec 2.7.5, který zní:
„2.7.5 Přístupnost
2.7.5.1
Musí být provedena příslušná opatření, aby subsystémy využití telematiky v osobní dopravě zajistily nezbytné funkce potřebné pro zajištění přístupu zdravotně postiženým osobám a osobám se sníženou schopností pohybu a orientace.“
Článek 2
1. Členské státy uvedou v účinnost právní a správní předpisy nezbytné pro dosažení souladu s touto směrnicí do 1. ledna 2014. Neprodleně sdělí Komisi jejich znění.
Tyto předpisy přijaté členskými státy musí obsahovat odkaz na tuto směrnici nebo musí být takový odkaz učiněn při jejich úředním vyhlášení. Způsob odkazu si stanoví členské státy.
2. Členské státy sdělí Komisi znění hlavních ustanovení vnitrostátních právních předpisů, které přijmou v oblasti působnosti této směrnice.
3. Povinnost provést a uplatňovat tuto směrnici se nevztahuje na Kyperskou republiku a na Republiku Malta, dokud na svém území nezavedou železniční systém.
Článek 3
Tato směrnice vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Článek 4
Tato směrnice je určena členským státům.
V Bruselu dne 11. března 2013.
ΟΔΗΓΊΑ 2013/9/ΕΕ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 11ης Μαρτίου 2013
για την τροποποίηση του παραρτήματος III της οδηγίας 2008/57/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του κοινοτικού σιδηροδρομικού συστήματος
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη την οδηγία 2008/57/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Ιουνίου 2008, σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του κοινοτικού σιδηροδρομικού συστήματος (1), και ιδίως το άρθρο 30 παράγραφος 3,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Τα μέτρα που έχουν ως αντικείμενο την τροποποίηση μη ουσιωδών στοιχείων της οδηγίας 2008/57/ΕΚ και τα οποία αφορούν την προσαρμογή των παραρτημάτων II έως ΙΧ της εν λόγω οδηγίας θεσπίζονται σύμφωνα με την κανονιστική διαδικασία με έλεγχο που αναφέρεται στο άρθρο 29 παράγραφος 4 της οδηγίας 2008/57/ΕΚ.
(2)
Η σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, στην οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι συμβαλλόμενο μέρος (2), ορίζει στο άρθρο 3 την προσβασιμότητα ως μία από τις γενικές αρχές της και απαιτεί από τα συμβαλλόμενα κράτη να λάβουν, βάσει του άρθρου 9, κατάλληλα μέτρα προκειμένου να διασφαλίσουν την πρόσβαση των ατόμων με αναπηρίες σε ισότιμη βάση με τους λοιπούς πολίτες. Τα εν λόγω μέτρα περιλαμβάνουν τον εντοπισμό και την εξάλειψη εμποδίων και φραγμών στην προσβασιμότητα και πρέπει να εφαρμοστούν, μεταξύ άλλων, στις μεταφορές. Σύμφωνα με το άρθρο 216 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, οι συμφωνίες που συνάπτει η Ένωση είναι δεσμευτικές για τα θεσμικά όργανα της Ένωσης και τα κράτη μέλη της, και η οδηγία 2008/57/ΕΚ -ως πράξη του παράγωγου δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης- υπόκειται στις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη σύμβαση.
(3)
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1371/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, σχετικά με τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των επιβατών σιδηροδρομικών γραμμών (3), ορίζει στην αιτιολογική σκέψη 10 ότι τα άτομα με αναπηρία και τα άτομα με μειωμένη κινητικότητα έχουν τα ίδια δικαιώματα ελεύθερης κυκλοφορίας, ελεύθερης επιλογής και ίσης μεταχείρισης με όλους τους άλλους πολίτες και θα πρέπει να έχουν δυνατότητες για σιδηροδρομικά ταξίδια συγκρίσιμες με τις δυνατότητες των άλλων πολιτών. Το άρθρο 21 του κανονισμού απαιτεί από τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και τους υπεύθυνους σταθμού να μεριμνούν, σύμφωνα με την ΤΠΔ για τα πρόσωπα με μειωμένη κινητικότητα, ώστε να διασφαλίζεται η δυνατότητα πρόσβασης στον σταθμό, στις αποβάθρες, στο τροχαίο υλικό και στις λοιπές υποδομές στα άτομα με αναπηρία ή στα άτομα με μειωμένη κινητικότητα.
(4)
Είναι απαραίτητη η προσαρμογή του παραρτήματος III της οδηγίας 2008/57/ΕΚ προκειμένου να περιληφθεί σε αυτό ρητή αναφορά στην προσβασιμότητα. Η προσβασιμότητα είναι βασική απαίτηση που συνιστά, αφενός, γενική απαίτηση για τη διαλειτουργικότητα του σιδηροδρομικού συστήματος και, αφετέρου, αφορά ιδίως τα υποσυστήματα υποδομή, τροχαίο υλικό, λειτουργία και εφαρμογές τηλεματικής για τους επιβάτες. Συνεπώς, το παράρτημα III της οδηγίας 2008/57/ΕΚ πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως.
(5)
Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία δεν επηρεάζουν με κανέναν τρόπο την αρχή της σταδιακής εφαρμογής που ορίζεται στην οδηγία 2008/57/ΕΚ, ιδίως ότι τα στοχευόμενα υποσυστήματα που αναφέρονται σε μια ΤΠΔ μπορούν να αποκτώνται σταδιακά, εντός εύλογου χρονικού διαστήματος, και ότι κάθε ΤΠΔ πρέπει να προβλέπει μια στρατηγική εφαρμογής για τη βαθμιαία μετάβαση από την υφιστάμενη κατάσταση στην τελική κατάσταση κατά την οποία η συμμόρφωση προς την ΤΠΔ θα αποτελεί τον κανόνα.
(6)
Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία είναι σύμφωνα με την προσέγγιση της επίτευξης πρόσβασης σε ισότιμη βάση με εφαρμογή τεχνικών λύσεων ή επιχειρησιακών μέτρων, ή αμφότερων.
(7)
Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής που συστάθηκε δυνάμει του άρθρου 29 παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/57/ΕΚ,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:
Άρθρο 1
Το παράρτημα III της οδηγίας 2008/57/ΕΚ, στο οποίο καθορίζονται οι βασικές απαιτήσεις, τροποποιείται ως εξής:
1)
Στο τμήμα 1 προστίθενται τα ακόλουθα σημεία:
«1.6. Προσβασιμότητα
1.6.1.
Τα υποσυστήματα “υποδομή” και “τροχαίο υλικό” πρέπει να είναι προσβάσιμα στα άτομα με αναπηρία και στα άτομα με μειωμένη κινητικότητα, προκειμένου να διασφαλίζεται η πρόσβαση σε ισότιμη βάση με τους άλλους πολίτες μέσω της πρόληψης ή της εξάλειψης εμποδίων και με άλλα κατάλληλα μέτρα. Σε αυτά περιλαμβάνονται ο σχεδιασμός, η κατασκευή, η ανακαίνιση, η αναβάθμιση, η συντήρηση και η λειτουργία των σχετικών τμημάτων των υποσυστημάτων στα οποία έχει πρόσβαση το κοινό.
1.6.2.
Τα υποσυστήματα “λειτουργία” και “εφαρμογές τηλεματικής για τους επιβάτες” πρέπει να διασφαλίζουν την αναγκαία λειτουργικότητα η οποία απαιτείται για τη διευκόλυνση της πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα σε ισότιμη βάση με τους άλλους πολίτες μέσω της πρόληψης ή της εξάλειψης εμποδίων και με άλλα κατάλληλα μέτρα.».
2)
Στο τμήμα 2 εδάφιο 1 προστίθενται τα ακόλουθα σημεία:
«2.1.2. Προσβασιμότητα
2.1.2.1.
Τα υποσυστήματα υποδομής στα οποία έχει πρόσβαση το κοινό πρέπει να είναι προσβάσιμα από τα άτομα με αναπηρία και τα άτομα με μειωμένη κινητικότητα σύμφωνα με το σημείο 1.6.».
3)
Στο τμήμα 2 εδάφιο 4 προστίθενται τα ακόλουθα σημεία:
«2.4.5. Προσβασιμότητα
2.4.5.1.
Τα υποσυστήματα τροχαίου υλικού στα οποία έχει πρόσβαση το κοινό πρέπει να είναι προσβάσιμα από τα άτομα με αναπηρία και τα άτομα με μειωμένη κινητικότητα σύμφωνα με το σημείο 1.6.».
4)
Στο τμήμα 2 εδάφιο 6 προστίθενται τα ακόλουθα σημεία:
«2.6.4. Προσβασιμότητα
2.6.4.1.
Πρέπει να ληφθούν κατάλληλα μέτρα προκειμένου να διασφαλισθεί ότι οι κανόνες λειτουργίας παρέχουν την αναγκαία λειτουργικότητα που απαιτείται για τη διασφάλιση της προσβασιμότητας των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα.».
5)
Στο τμήμα 2 εδάφιο 7 προστίθενται τα ακόλουθα σημεία:
«2.7.5. Προσβασιμότητα
2.7.5.1.
Πρέπει να ληφθούν κατάλληλα μέτρα προκειμένου να διασφαλισθεί ότι τα υποσυστήματα των εφαρμογών τηλεματικής για τους επιβάτες παρέχουν την αναγκαία λειτουργικότητα που απαιτείται για τη διασφάλιση της προσβασιμότητας των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα.».
Άρθρο 2
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία το αργότερο έως την 1η Ιανουαρίου 2014. Ανακοινώνουν αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων.
Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, περιλαμβάνουν αναφορά στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος με τον οποίο γίνεται αυτή η αναφορά καθορίζεται από τα κράτη μέλη.
2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εσωτερικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.
3. Οι υποχρεώσεις ενσωμάτωσης στο εθνικό δίκαιο και εφαρμογής της παρούσας οδηγίας δεν ισχύουν για την Κυπριακή Δημοκρατία και τη Δημοκρατία της Μάλτας εφόσον δεν υπάρχει σιδηροδρομικό δίκτυο στο έδαφός τους.
Άρθρο 3
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Άρθρο 4
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.
Βρυξέλλες, 11 Μαρτίου 2013.