PROVÁDĚCÍ ROZHODNUTÍ KOMISE
ze dne 11. září 2014
o vzoru dohody o financování pro příspěvky z Evropského fondu pro regionální rozvoj a Evropského zemědělského fondu pro rozvoj venkova na společné finanční nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků
(2014/660/EU)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1303/2013 ze dne 17. prosince 2013 o společných ustanoveních o Evropském fondu pro regionální rozvoj, Evropském sociálním fondu, Fondu soudržnosti, Evropském zemědělském fondu pro rozvoj venkova a Evropském námořním a rybářském fondu, o obecných ustanoveních o Evropském fondu pro regionální rozvoj, Evropském sociálním fondu, Fondu soudržnosti a Evropském námořním a rybářském fondu a o zrušení nařízení Rady (ES) č. 1083/2006 (1), a zejména na druhý pododstavec čl. 39 odst. 4 uvedeného nařízení,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Od roku 2009 zasáhla finanční krize malé a střední podniky v Evropské unii mimo jinéi kvůli snižování finanční páky, které prováděly evropské banky ve svých rozvahách za účelem plnění kapitálových požadavků stanovených ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2013/36/EU ze dne 26. června 2013 o přístupu k činnosti úvěrových institucí a o obezřetnostním dohledu nad úvěrovými institucemi a investičními podniky, o změně směrnice 2002/87/ES a zrušení směrnic 2006/48/ES a 2006/49/ES (2) a v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 575/2013 ze dne 26. června 2013 o obezřetnostních požadavcích na úvěrové instituce a investiční podniky a o změně nařízení (EU) č. 648/2012 (3). Za účelem řešení potenciálních selhání trhu finančních služeb a finančních nástrojů pro malé a střední podniky, k nimž by mohlo v důsledku toho dojít, pověřila Evropská rada Komisi, aby prozkoumala možnosti zpřístupnění finančních nástrojů malým a středním podnikům na celoevropské úrovni.
(2)
Komise společně s Evropskou investiční bankou (EIB) v prosinci 2013 provedla předběžné posouzení (4), z něhož vyplynulo, že došlo k selhání trhu s ohledem na poskytování finančních prostředků životaschopným malým a středním podnikům v Evropské unii v odhadovaném rozmezí 20 až 112 miliard EUR.
(3)
V předběžném hodnocení se klade důraz na důležitost rychlé reakce na finanční krizi postihující malé a střední podniky, a to v rámci společného evropského úsilí o oživení zablokovaného úvěrového kanálu pro malé a střední podniky, o podnícení hospodářského růstu a o vyrovnání roztříštěnosti vnitřního trhu, pokud jde o přístup malých a středních podniků k úvěrům.
(4)
Součástí této reakce je zpřístupnění specifické složky v rámci finančních nástrojů zřizovaných na úrovni Unie podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1287/2013 ze dne 11. prosince 2013, kterým se zavádí Program pro konkurenceschopnost podniků a malých a středních podniků (COSME) (2014-2020) a zrušuje rozhodnutí č. 1639/2006/ES (5), i nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1291/2013 ze dne 11. prosince 2013, kterým se zavádí Horizont 2020 - rámcový program pro výzkum a inovace (2014-2020) a zrušuje rozhodnutí č. 1982/2006/ES (6).
(5)
Vzhledem k tomu, že čl. 17 odst. 2 nařízení (EU) č. 1287/2013 (COSME) a články 20 a 21 nařízení (EU) č. 1291/2013, kterým se zavádí Horizont 2020, výslovně usilují o zajištění doplňkovosti a součinnosti s evropskými strukturálními a investičními fondy (ESI fondy), další část této reakce má umožnit členským státům využívat Evropský fond pro regionální rozvoj (EFRR) a Evropský zemědělský fond pro rozvoj venkova (EZFRV) za účelem poskytnutí finančního příspěvku na tyto finanční nástroje zřízené na úrovni Unie v souladu s čl. 39 odst. 2 nařízení (EU) č. 1303/2013.
(6)
Tyto finanční nástroje zřízené na úrovni Unie jsou nepřímo řízeny Komisí, přičemž úkoly provádění jsou svěřeny EIB nebo Evropskému investičnímu fondu (EIF) v souladu s čl. 58 odst. 1 písm. c) bodem iii) a čl. 139 odst. 4 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 ze dne 25. října 2012, kterým se stanoví finanční pravidla o souhrnném rozpočtu Unie a kterým se zrušuje nařízení Rady (ES, Euratom) č. 1605/2002 (7), pokud jde o finanční nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků. Za tímto účelem musí Komise uzavřít pověřovací dohody s Evropskou investiční bankou nebo Evropským investičním fondem.
(7)
Pokud členský stát využije možnosti poskytnout finanční příspěvek z prostředků EFRR a EZFRV na finanční nástroje zřízené na úrovni Unie, čl. 39 odst. 4 písm. c) nařízení (EU) č. 1303/2013 požaduje, aby zúčastněné členské státy uzavřely dohodu o financování s EIB nebo EIF.
(8)
Finanční nástroje zřízené na úrovni Unie mohou zajistit požadovanou rychlou reakci pouze v případě, že jejich fungování bude splňovat dvě podmínky. Za prvé je třeba zajistit jednotné podmínky a rovné zacházení pro zúčastněné členské státy i mezi nimi při využívání prostředků EFRR a EZFRV. Za druhé podmínky pro příspěvky z prostředků EFRR a EZFRV na základě jednotlivých dohod o financování, které se zúčastněné členské státy a EIB nebo EIF chystají uzavřít, a podmínky obsažené v pověřovacích dohodách týkající se dalších zdrojů v rámci programů COSME a Horizont 2020 musí být vzájemně v souladu. Dodržování těchto podmínek lze nejlépe zajistit pomocí vzoru dohody o financování, který budou mít k dispozici jak zúčastněné členské státy, tak EIB nebo EIF. Je proto zapotřebí stanovit vzor dohody o financování.
(9)
V zájmu zajištění účinného využití dotčených zdrojů EFRR a EZFRV by měl vzor dohody o financování obsahovat mimo jiné úkoly a povinnosti EIB nebo EIF, jako např. odměnu, minimální pákový efekt, jehož má být dosaženo podle jasně stanovených milníků, podmínky pro vytvoření nového dluhového financování ve prospěch malých a středních podniků, ustanovení týkající se nezpůsobilých činností a kritérií pro vyloučení, harmonogram plateb z EFRR a EZFRV do finančních nástrojů, sankce pro případ špatného výkonu dotčených finančních zprostředkovatelů, ustanovení o výběru finančních zprostředkovatelů, ustanovení o monitorování, podávání zpráv, auditu a viditelnosti finančních nástrojů a podmínky pro vypovězení dohody.
(10)
Aby bylo umožněno okamžité uplatňování opatření stanovených v tomto rozhodnutí, mělo by toto rozhodnutí vstoupit v platnost dnem následujícím po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
(11)
Opatření stanovená tímto rozhodnutím jsou v souladu se stanoviskem Výboru pro koordinaci evropských strukturálních a investičních fondů zřízeného čl. 150 odst. 1 nařízení (EU) č. 1303/2013,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Vzor dohody o financování pro příspěvky z Evropského fondu pro regionální rozvoj a Evropského zemědělského fondu pro rozvoj venkova na společné finanční nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků, která má být uzavřena mezi Evropskou investiční bankou nebo Evropským investičním fondem a každým zúčastněným členským státem, je stanoven v příloze tohoto rozhodnutí.
Článek 2
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost prvním dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
V Bruselu dne 11. září 2014.
ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΉ ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 11ης Σεπτεμβρίου 2014
σχετικά με το υπόδειγμα συμφωνίας χρηματοδότησης για τη συνεισφορά του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης και του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης σε συνδυαστικά μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής που αφορούν εγγυήσεις χωρίς ανώτατο όριο και τιτλοποίηση προς όφελος των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων
(2014/660/ΕΕ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, περί καθορισμού κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, το Ταμείο Συνοχής, το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας και περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, το Ταμείο Συνοχής και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1083/2006 (1), και ιδίως το άρθρο 39 παράγραφος 4 δεύτερο εδάφιο,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Η χρηματοπιστωτική κρίση έχει επηρεάσει τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) στην Ευρωπαϊκή Ένωση από το 2009, εξαιτίας, μεταξύ άλλων, της απομόχλευσης που πραγματοποιούν οι ευρωπαϊκές τράπεζες στους ισολογισμούς τους προκειμένου να ικανοποιήσουν τις κεφαλαιακές απαιτήσεις που προβλέπονται στην οδηγία 2013/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με την πρόσβαση στη δραστηριότητα πιστωτικών ιδρυμάτων και την προληπτική εποπτεία πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων, για την τροποποίηση της οδηγίας 2002/87/ΕΚ και για την κατάργηση των οδηγιών 2006/48/ΕΚ και 2006/49/ΕΚ (2), και στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 575/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με τις απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας για πιστωτικά ιδρύματα και επιχειρήσεις επενδύσεων και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 648/2012 (3). Προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι συνακόλουθες δυνητικές δυσλειτουργίες της αγοράς για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τα μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής για τις ΜΜΕ, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έδωσε εντολή στην Επιτροπή να διερευνήσει επιλογές για να καταστούν τα μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής διαθέσιμα σε ΜΜΕ σε πανευρωπαϊκό επίπεδο.
(2)
Η Επιτροπή, από κοινού με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), ολοκλήρωσαν τον Δεκέμβριο του 2013 τη διενέργεια μιας εκ των προτέρων αξιολόγησης (4), η οποία κατέδειξε την ύπαρξη δυσλειτουργίας της αγοράς όσον αφορά την παροχή χρηματοδότησης σε βιώσιμες ΜΜΕ στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία κυμαίνεται εντός εκτιμώμενης τάξης μεγέθους από 20 έως 112 δισεκατ. ευρώ.
(3)
Στην εκ των προτέρων αξιολόγηση επισημαίνεται η σημασία μιας γρήγορης ανταπόκρισης στη χρηματοπιστωτική κρίση που πλήττει τις ΜΜΕ, στο πλαίσιο μιας κοινής ευρωπαϊκής προσπάθειας για την αναζωογόνηση του καναλιού διοχέτευσης δεσμευμένων πιστώσεων προς τις ΜΜΕ, την τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης και την αντιμετώπιση του κατακερματισμού της εσωτερικής αγοράς όσον αφορά την πρόσβαση των ΜΜΕ σε πιστώσεις.
(4)
Ένα μέρος αυτής της ανταπόκρισης είναι το άνοιγμα ειδικών θυρίδων στο πλαίσιο των μέσων χρηματοοικονομικής τεχνικής που προβλέπονται σε επίπεδο Ένωσης, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1287/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση προγράμματος για την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (COSME) (2014 - 2020) και για την κατάργηση της απόφασης αριθ. 1639/2006/ΕΚ (5), καθώς και τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση του προγράμματος-πλαισίου «Ορίζων 2020» για την έρευνα και την καινοτομία (2014-2020) και την κατάργηση της απόφασης αριθ. 1982/2006/ΕΚ (6).
(5)
Δεδομένου ότι το άρθρο 17 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1287/2013 (COSME) και τα άρθρα 20 και 21 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 για τη θέσπιση του προγράμματος «Ορίζων 2020» επιδιώκουν ρητά να διασφαλίσουν συμπληρωματικότητα και συνέργειες με τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία (Ταμεία ESI), ένα άλλο μέρος της ανταπόκρισης είναι να δοθεί η δυνατότητα στα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) για να παρέχουν χρηματοδοτική συνεισφορά στα εν λόγω μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής που θεσπίστηκαν σε επίπεδο Ένωσης βάσει του άρθρου 39 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013.
(6)
Τα εν λόγω μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής που θεσπίστηκαν σε επίπεδο Ένωσης τελούν υπό την έμμεση διαχείριση της Επιτροπής, με εκτελεστικά καθήκοντα που έχουν ανατεθεί στην ΕΤΕπ ή στο ΕΤαΕ δυνάμει του άρθρου 58 παράγραφος 1 στοιχείο γ) σημείο iii) και του άρθρου 139 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2012, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου (7), για τα μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής που αφορούν εγγυήσεις χωρίς ανώτατο όριο και τιτλοποίηση προς όφελος των ΜΜΕ. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή πρέπει να συνάψει συμφωνίες ανάθεσης με την ΕΤΕπ και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων (ΕΤαΕ).
(7)
Στην περίπτωση που ένα κράτος μέλος κάνει χρήση της δυνατότητας παροχής χρηματοδοτικής συνεισφοράς από τους πόρους του ΕΤΠΑ και του ΕΓΤΑΑ στα μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής που έχουν θεσπιστεί σε επίπεδο Ένωσης, το άρθρο 39 παράγραφος 4 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 απαιτεί από το συμμετέχον κράτος μέλος να συνάψει συμφωνία χρηματοδότησης με την ΕΤΕπ ή το ΕΤαΕ.
(8)
Τα μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής που έχουν θεσπιστεί σε επίπεδο Ένωσης μπορούν να επιφέρουν την επιθυμητή γρήγορη ανταπόκριση εφόσον η λειτουργία τους τηρεί δύο προϋποθέσεις. Πρώτον, πρέπει να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι και ίση μεταχείριση για τα κράτη μέλη -και μεταξύ αυτών- όσον αφορά τη χρησιμοποίηση των πόρων του ΕΤΠΑ και του ΕΓΤΑΑ. Δεύτερον, οι όροι για τη συνεισφορά των πόρων του ΕΤΠΑ και του ΕΓΤΑΑ δυνάμει οιασδήποτε μεμονωμένης συμφωνίας χρηματοδότησης που θα συναφθεί από τα συμμετέχοντα κράτη μέλη και την ΕΤΕπ ή το ΕΤαΕ, καθώς και οι όροι που περιλαμβάνονται στις συμφωνίες ανάθεσης σχετικά με άλλες πηγές στο πλαίσιο των προγραμμάτων COSME και «Ορίζων 2020» πρέπει να είναι συνεπείς. Ένα υπόδειγμα για τη συμφωνία χρηματοδότησης, το οποίο θα διατίθεται τόσο στα συμμετέχοντα κράτη μέλη όσο και στην ΕΤΕπ και το ΕΤαΕ, αποτελεί τον καλύτερο τρόπο για να διασφαλιστεί η συμμόρφωση με τους εν λόγω όρους. Κατά συνέπεια, είναι αναγκαίο να καθοριστεί ένα υπόδειγμα συμφωνίας χρηματοδότησης.
(9)
Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική αξιοποίηση των σχετικών πόρων του ΕΤΠΑ και του ΕΓΤΑΑ, το υπόδειγμα της συμφωνίας χρηματοδότησης πρέπει να περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, καθήκοντα και υποχρεώσεις της ΕΤΕπ και του ΕΤαΕ, όπως αμοιβές, την ελάχιστη μόχλευση που πρέπει να επιτευχθεί σε σαφώς καθορισμένους στόχους, όρους για τη δημιουργία νέας χρηματοδότησης με δανειακά κεφάλαια προς όφελος των ΜΜΕ, διατάξεις σχετικά με μη επιλέξιμες δραστηριότητες και κριτήρια αποκλεισμού, ένα χρονοδιάγραμμα καταβολής πληρωμών από το ΕΤΠΑ και το ΕΓΤΑΑ προς τα μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής, κυρώσεις σε περίπτωση μη εκπλήρωσης υποχρεώσεων των ενδιαφερόμενων ενδιάμεσων χρηματοπιστωτικών οργανισμών, διατάξεις σχετικά με την επιλογή των ενδιάμεσων χρηματοπιστωτικών οργανισμών, διατάξεις σχετικά με την παρακολούθηση, την υποβολή εκθέσεων, τον λογιστικό έλεγχο και την προβολή των μέσων χρηματοοικονομικής τεχνικής καθώς επίσης όρους για τη λύση της συμφωνίας.
(10)
Προκειμένου να καταστεί δυνατή η άμεση εφαρμογή των μέτρων που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση, θα πρέπει η απόφαση αυτή να αρχίσει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
(11)
Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνωμοδότηση της επιτροπής συντονισμού των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων, η οποία συστάθηκε με το άρθρο 150 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Το υπόδειγμα για τη συμφωνία χρηματοδότησης σχετικά με τη χρηματοδοτική συνεισφορά του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) σε συνδυαστικά μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής που αφορούν εγγυήσεις χωρίς ανώτατο όριο και τιτλοποίηση προς όφελος των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, η οποία πρόκειται να συναφθεί μεταξύ της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων ή του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων και κάθε συμμετέχοντος κράτους μέλους, παρατίθεται στο παράρτημα της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση τίθεται σε ισχύ την επομένη της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Βρυξέλλες, 11 Σεπτεμβρίου 2014.