PROVÁDĚCÍ NAŘÍZENÍ KOMISE (EU) č. 897/2014
ze dne 18. srpna 2014
kterým se stanoví zvláštní ustanovení pro provádění programů přeshraniční spolupráce financovaných podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 232/2014, kterým se zřizuje evropský nástroj sousedství
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na článek 291 této smlouvy,
s ohledem na nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 232/2014 ze dne 11. března 2014, kterým se zřizuje evropský nástroj sousedství (1), a zejména na článek 12 uvedeného nařízení,
s ohledem na nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 236/2014 ze dne 11. března 2014, kterým se stanoví společná pravidla a postupy pro provádění nástrojů Unie pro financování vnější činnosti (2), a zejména na čl. 6 odst. 2 uvedeného nařízení,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Jedna ze složek nařízení (EU) č. 232/2014 zahrnuje spolupráci mezi jedním či více členskými státy Evropské unie na jedné straně a jednou či více partnerskými zeměmi stanovenými v příloze I uvedeného nařízení a/nebo Ruskou federací na straně druhé, která probíhá podél sdílené části vnější hranice Unie s cílem posílit přeshraniční spolupráci.
(2)
Nařízení (EU) č. 236/2014 stanoví pravidla pro provádění pomoci, která jsou společná pro všechny nástroje pro vnější činnost.
(3)
Nařízení (EU) č. 232/2014 stanoví, že se přijmou prováděcí pravidla obsahující specifická ustanovení o provádění programů přeshraniční spolupráce. Tato pravidla mají zahrnovat mimo jiné ustanovení týkající se míry a způsobů spolufinancování; obsahu, přípravy, změn a uzavírání společných operačních programů; úlohy a funkce struktur programu, včetně jejich postavení, účinné identifikace, odpovědnosti a povinností, popisu systémů řízení a kontroly a podmínek upravujících technické a finanční řízení podpory Unie; postupů pro zpětné získávání prostředků ve všech zúčastněných zemích; monitorování a hodnocení; propagačních a informačních činností; sdíleného a nepřímého řízení.
(4)
Programový dokument podle čl. 9 odst. 1 nařízení (EU) č. 232/2014 stanoví strategické cíle, které má přeshraniční spolupráce sledovat, a tematické cíle a očekávané orientační výsledky této spolupráce a obsahuje seznam společných operačních programů, které mají být zavedeny.
(5)
Přeshraniční spolupráce by se měla provádět prostřednictvím víceletých společných operačních programů, které se týkají spolupráce na jedné či více hranicích a zahrnují víceleté priority, které jsou zaměřeny na jednotný soubor tematických cílů a mohou být prováděny za podpory Unie.
(6)
Je nezbytné vypracovat prováděcí pravidla, která stanoví podrobná ustanovení pro provádění programů přeshraniční spolupráce financovaných podle nařízení (EU) č. 232/2014, a ponechat při tom zúčastněným zemím určitou míru flexibility, co se týče podrobných ujednání ohledně organizace a provádění konkrétních programů, s přihlédnutím ke zvláštním charakteristikám každého programu. Podle této zásady a v souladu s tímto nařízením by zúčastněné země měly společně předložit Komisi návrhy společných operačních programů k přijetí v souladu s čl. 10 odst. 4 nařízení (EU) č. 232/2014.
(7)
S ohledem na skutečnost, že všechny zúčastněné země mají být zapojeny do rozhodovacích struktur programu, zatímco úkoly spojené s prováděním jsou obvykle svěřovány řídícímu orgánu se sídlem v členském státě, jsou zapotřebí pravidla upravující organizační strukturu vztahující se na funkce řídícího orgánu a rozdělení funkcí mezi orgány, které jsou součástí programových struktur, jakož i v rámci těchto orgánů.
(8)
Na základě poučení z programového období 2007-2013 neponese Komise automaticky konečnou odpovědnost za zpětné získávání prostředků v partnerských zemích. Součástí prováděcích pravidel jsou proto nová ustanovení, která dávají zúčastněným zemím větší odpovědnost v oblasti řízení, kontroly a auditu. Programy budou muset na základě těchto pravidel vymezit své vlastní systémy řízení a kontroly. Partnerské země budou muset řídícím orgánům při provádění programů pomáhat tím, že zřídí vnitrostátní orgány, kontrolní kontaktní místa a skupiny auditorů.
(9)
V souladu s čl. 10 odst. 8 nařízení (EU) č. 232/2014 se v případě potřeby podepíší dohody mezi zúčastněnými zeměmi a řídícím orgánem s cílem vymezit ustanovení, která nejsou součástí dohod o financování podepsaných s partnerskými zeměmi nebo s Ruskou federací.
(10)
Na základě poučení z programového období 2007-2013 nebudou postupy a pravidla udělování grantů vypracované Komisí pro vnější činnost nadále povinné. Za předpokladu, že budou splněny určité podmínky stanovené v tomto nařízení, by mělo být umožněno uplatňovat v programech postupy vypracované zúčastněnými zeměmi.
(11)
V souladu s čl. 7 odst. 7 nařízení (EU) č. 232/2014 lze financování podle uvedeného nařízení sloučit s financováním, na které se vztahují jiná příslušná nařízení Unie. To umožní převést finanční prostředky z nařízení (EU) č. 232/2014 na programy financované podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1299/2013 (3). Stejné pravidlo existuje v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 231/2014 (4) pro převod finančních prostředků do nařízení (EU) č. 232/2014 tak, aby pokrývaly účast příjemců podle druhého uvedeného nařízení v programech přeshraniční spolupráce, na něž se vztahuje toto nařízení. Tato nová pravidla zjednoduší řídící postupy pro účast těchto zemí v uvedených programech.
(12)
Vzhledem k tomu, že se programy obvykle provádějí prostřednictvím sdíleného řízení, měly by být systémy řízení a kontroly v souladu s pravidly Unie, zejména s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (5) a nařízením Komise v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012 (6) a rovněž s nařízením Rady (ES, Euratom) č. 2988/95 (7). Komise by měla zajistit, aby finanční prostředky Unie byly při provádění programů využívány v souladu s platnými pravidly.
(13)
Tato opatření jsou v souladu se stanoviskem výboru zřízeného nařízením (EU) č. 232/2014.
(14)
Aby bylo možné včasné plánování a provádění programů, mělo by toto nařízení vstoupit v platnost třetím dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie,
PŘIJALA TOTO NAŘÍZENÍ:
ČÁST PRVNÍ
PŘEDMĚT A DEFINICE
Článek 1
Předmět
Tímto nařízením se vymezují podrobná ustanovení pro provádění programů přeshraniční spolupráce, jak je stanoveno v článku 12 nařízení (EU) č. 232/2014 a v čl. 6 odst. 2 nařízení (EU) č. 236/2014.
Článek 2
Definice
Pro účely tohoto nařízení se rozumí:
a)
„programem“ společný operační program ve smyslu článku 10 nařízení (EU) č. 232/2014;
b)
„zúčastněnými zeměmi“ všechny členské státy, partnerské země v rámci přeshraniční spolupráce a kterákoli země Evropského hospodářského prostoru, která se účastní některého programu;
c)
„programovým dokumentem“ dokument, který zmiňuje čl. 9 odst. 1 nařízení (EU) č. 232/2014 a který stanoví strategické cíle, seznam programů, orientační víceletý příděl pro tyto programy a zeměpisnou způsobilost programů;
d)
„programovou oblastí“ hlavní regiony, přilehlé regiony, významná společenská, hospodářská či kulturní střediska zmíněná v čl. 8 odst. 3 nařízení (EU) č. 232/2014 a územní jednotky uvedené v čl. 8 odst. 4 nařízení (EU) č. 232/2014;
e)
„hlavními regiony“ územní jednotky uvedené v čl. 8 odst. 1 nařízení (EU) č. 232/2014 a hraniční oblasti v zeměpisných jednotkách nástroje předvstupní pomoci a v zemích Evropského hospodářského prostoru vymezených v programovém dokumentu;
f)
„přilehlými regiony“ územní jednotky uvedené v čl. 8 odst. 2 nařízení (EU) č. 232/2014 a zeměpisné jednotky přiléhající k hlavním regionům v zeměpisných jednotkách nástroje předvstupní pomoci a v zemích Evropského hospodářského prostoru;
g)
„společným monitorovacím výborem“ společný výbor, který odpovídá za monitorování provádění programu;
h)
„řídícím orgánem“ orgán nebo subjekt určený zúčastněnými zeměmi, který odpovídá za řízení programu;
i)
„národním orgánem“ subjekt určený každou ze zúčastněných zemí, který nese konečnou odpovědnost za podporu řídícího orgánu při provádění programu na vlastním území;
j)
„společným technickým sekretariátem“ subjekt zřízený zúčastněnými zeměmi na podporu programových orgánů;
k)
„finančními nástroji“ opatření Unie pro finanční podporu poskytovaná na doplňkovém základě za účelem plnění jednoho nebo více konkrétních politických cílů Unie. Tyto nástroje mohou mít formu kapitálových či kvazikapitálových investic, půjček nebo záruk anebo jiných nástrojů pro sdílení rizik a v patřičných případech mohou být kombinovány s granty;
l)
„partnerskými zeměmi přeshraniční spolupráce“ země a území uvedená v příloze I nařízení (EU) č. 232/2014, Ruská federace a příjemci uvedení v příloze I nařízení (EU) č. 231/2014 v případě spolufinancování podle nařízení (EU) č. 231/2014;
m)
„nesrovnalostmi“ jakékoli porušení finanční dohody, smlouvy nebo platného právního předpisu, které je výsledkem určitého jednání nebo opomenutí hospodářského subjektu zapojeného do provádění programu a které poškozuje nebo by mohlo poškodit rozpočet Unie tím, že by v jeho důsledku byl na vrub rozpočtu Unie účtován neoprávněný výdaj;
n)
„příspěvkem Unie“ část způsobilých výdajů programu nebo projektu, která je financována Unií;
o)
„smlouvou“ jakákoli smlouva o veřejné zakázce nebo grantová smlouva uzavřená v rámci programu;
p)
„velkými infrastrukturními projekty“ projekty sestávající ze souboru prací, činností nebo služeb, které mají plnit nedělitelnou přesně danou funkci, která sleduje jasně stanovené cíle společného zájmu pro účely provádění investic, jež mají přeshraniční dopad a přínos, a pro něž je z rozpočtu vyčleněna částka nejméně 2,5 milionu EUR na získání infrastruktury;
q)
„zprostředkujícím subjektem“ jakýkoli veřejný nebo soukromý subjekt, za jehož činnost odpovídá řídící orgán nebo který z pověření tohoto orgánu plní povinnosti vůči příjemcům provádějícím projekty;
r)
„dodavatelem“ fyzická nebo právnická osoba, s níž byla uzavřena smlouva o veřejné zakázce;
s)
„příjemcem“ fyzická nebo právnická osoba, s níž byla uzavřena grantová smlouva;
t)
„účetním obdobím“ období od 1. července do 30. června, s výjimkou prvního účetního období, které je obdobím od data zahájení způsobilosti výdajů do 30. června 2015. Konečným účetním obdobím je období od 1. července 2023 do 30. září 2024. V případě nepřímého řízení mezinárodní organizací podle článku 80 je účetním obdobím rozpočtový rok;
u)
„rozpočtovým rokem“ období od 1. ledna a do 31. prosince.
ČÁST DRUHÁ
OBECNÁ USTANOVENÍ
HLAVA I
OBECNÝ RÁMEC PRO PROVÁDĚNÍ
KAPITOLA 1
Programy
Článek 3
Příprava
Každý program je připravován na základě společné dohody všech zúčastněných zemí v souladu s nařízením (EU) č. 232/2014, programovým dokumentem a tímto nařízením.
Článek 4
Obsah
Každý program obsahuje zejména tyto údaje:
1.
Úvod: stručný popis přípravných kroků programu včetně informací o konzultacích a krocích, které byly podniknuty za účelem zapojení zúčastněných zemí a dalších zainteresovaných stran do přípravy programu.
2.
Popis programové oblasti:
a)
hlavní regiony: seznam způsobilých územních jednotek tak, jak jsou uvedeny v programovém dokumentu, případně jakákoli rozšíření podle čl. 8 odst. 4 nařízení (EU) č. 232/2014 a v souladu s požadavky stanovenými v programovém dokumentu;
b)
v relevantních případech přilehlé regiony: seznam přilehlých regionů, zdůvodnění jejich zařazení v souladu s požadavky stanovenými v programovém dokumentu a podmínky pro jejich účast v programu, o nichž rozhodly zúčastněné země;
c)
v relevantních případech významná společenská, hospodářská či kulturní střediska podle čl. 8 odst. 3 nařízení (EU) č. 232/2014: seznam určených středisek podle priority, zdůvodnění jejich zařazení v souladu s požadavky stanovenými v programovém dokumentu a podmínky pro jejich účast v programu, o nichž rozhodly zúčastněné země;
d)
mapa programové oblasti s uvedením názvu každé územní jednotky, v relevantních případech s rozlišením územních jednotek zmíněných v písmenech a), b) a c);
e)
v relevantních případech se v programu kromě popisu programové oblasti uvede úmysl využít čl. 10 odst. 5 nařízení (EU) č. 232/2014 za podmínek stanovených v programovém dokumentu.
3.
Strategie programu:
a)
popis strategie programu včetně volby tematických cílů a odpovídajících priorit v souladu s ustanoveními programového dokumentu;
b)
odůvodnění zvolené strategie na základě:
-
analýzy společensko-hospodářské situace a stavu životního prostředí v dané programové oblasti, pokud jde o silné a slabé stránky, a střednědobých potřeb vyplývajících z této analýzy,
-
popisu poznatků získaných z předchozích zkušeností z přeshraničních programů,
-
informací o soudržnosti s dalšími programy financovanými Unií v dotčených zemích a regionech, získaných prostřednictvím širších konzultací se zainteresovanými stranami, společně s analýzou soudržnosti s národními a regionálními strategiemi a politikami,
-
analýzy rizik a opatření k jejich zmírnění;
c)
popis objektivně ověřitelných ukazatelů, zejména:
-
očekávaných výsledků u každé priority a příslušných ukazatelů výsledků společně se základní hodnotou a s cílovou hodnotou,
-
ukazatelů výstupů u každé priority, včetně kvantifikované cílové hodnoty, které by měly přispět k výsledkům;
d)
popis způsobů, jak v náležitých případech začlenit následující průřezové otázky: demokracii a lidská práva, udržitelnost životního prostředí, rovnost žen a mužů a HIV/AIDS.
4.
Struktury a určení příslušných orgánů a řídících orgánů:
a)
složení společného monitorovacího výboru a jeho úkoly;
b)
řídící orgán a postup jeho jmenování;
c)
národní orgány všech zúčastněných zemí, zejména orgán v každé zúčastněné zemi zmíněný v článcích 20 a 31, a v relevantních případech potřeby jiné podpůrné struktury než ty, které jsou uvedeny v písmenech e) a f);
d)
postup zřízení společného technického sekretariátu a v relevantních případech postup zřízení jeho poboček a stanovení jeho úkolů;
e)
auditní orgán a členové skupiny auditorů;
f)
orgán nebo orgány určené jako kontrolní kontaktní místa ve všech zúčastněných zemích a jejich úkoly podle článku 32.
5.
Provádění programu:
a)
souhrnný popis systémů řízení a kontroly podle článku 30;
b)
časový rámec pro provádění programu;
c)
popis postupů pro výběr projektů podle článku 30;
d)
popis povahy podpory podle jednotlivých priorit v souladu s článkem 38, včetně seznamu projektů, které mají být vybrány postupem přímého zadání, nebo příspěvků na finanční nástroje. Obsahuje rovněž orientační harmonogram výběru projektů, které mají být financovány podle článku 41;
e)
popis plánovaného využití technické pomoci a použitelné postupy zadávání zakázek;
f)
popis systémů monitorování a hodnocení společně s orientačním plánem monitorování a hodnocení pro celou dobu trvání programu;
g)
komunikační strategie pro celé programové období a orientační informační a komunikační plán pro první rok;
h)
informace o plnění regulačních požadavků stanovených ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2001/42/ES (8);
i)
orientační finanční plán obsahující dvě tabulky (bez rozdělení podle zúčastněných zemí):
-
tabulku předpokládaných ročních finančních prostředků na závazky a platby na podporu Unie pro každý tematický cíl a na technickou pomoc. Prostředky na první rok zahrnují náklady na přípravné kroky podle článku 16,
-
tabulku uvádějící předběžnou výši finančních prostředků na pomoc Unie a spolufinancování na celé programové období pro každý tematický cíl a technickou pomoc.
j)
pravidla pro způsobilost výdajů podle článků 48 a 49;
k)
rozdělení závazků mezi zúčastněné země v souladu s článkem 74;
l)
pravidla převádění, používání a monitorování spolufinancování;
m)
popis systémů informačních technologií pro podávání zpráv a výměnu počítačově zpracovaných údajů mezi řídícím orgánem a Komisí;
n)
jazyk (jazyky) zvolený (zvolené) pro program podle článku 7.
Článek 5
Přijetí
1. Zúčastněné země do jednoho roku po schválení programového dokumentu společně Komisi předloží návrh programu obsahující všechny prvky uvedené v článku 4. Před předložením programu Komisi zúčastněné země písemně potvrdí svůj souhlas s jeho obsahem.
2. Komise zkontroluje, zda program obsahuje všechny prvky uvedené v článku 4. Komise posoudí soulad programu s nařízením (EU) č. 232/2014, s programovým dokumentem, s tímto nařízením a s jakýmikoli dalšími příslušnými právními předpisy Unie. V tomto posouzení se zaměří především na:
b)
kvalitu analýzy, její konzistentnost s navrhovanými prioritami a s dalšími programy financovanými Unií;
c)
správnost finančního plánu;
d)
soulad se směrnicí 2001/42/ES.
3. Komise do tří měsíců ode dne předložení programu vznese připomínky a vyžádá si nezbytné změny. Zúčastněné země předloží veškeré nezbytné informace do dvou měsíců od žádosti Komise. Za předpokladu, že byly řádně zohledněny všechny připomínky Komise, schválí Komise program do šesti měsíců od jeho předložení. Komise může v závislosti na povaze požadovaných změn tyto lhůty prodloužit.
4. Každý program se přijímá rozhodnutím Komise na celou dobu jeho trvání podle čl. 10 odst. 4 nařízení (EU) č. 232/2014.
Článek 6
Úpravy a revize
1. Úpravy programu, které nemají významný vliv na povahu a cíle programu, nejsou považovány za podstatné. Konkrétně:
a)
kumulativní změny až do výše 20 % příspěvku Unie původně přiděleného na každý tematický cíl nebo technickou pomoc nebo změny podle odstavce 2, včetně přesunu mezi tematickými cíli nebo přesunu z technické pomoci na tematické cíle;
b)
kumulativní změny až do výše 20 % příspěvku Unie původně přiděleného na každý tematický cíl nebo změny podle odstavce 2, včetně přesunu z tematických cílů na technickou pomoc.
Změny finančního plánu programu uvedené v písmeni a) může provádět přímo řídící orgán s předchozím souhlasem společného monitorovacího výboru. Řídící orgán informuje Komisi o každé takové změně, a to nejpozději v následující výroční zprávě, a poskytne Komisi veškeré nezbytné dodatečné informace.
V případě změn finančního plánu programu uvedených v písmeni b) požádá řídící orgán o předchozí souhlas jak společný monitorovací výbor, tak Komisi.
2. Na základě odůvodněné žádosti společného monitorovacího výboru nebo z podnětu Komise po konzultaci se společným monitorovacím výborem mohou být programy změněny v důsledku:
a)
revize programového dokumentu;
b)
významných společensko-hospodářských změn nebo podstatných změn v programové oblasti;
c)
obtíží při provádění;
d)
změn ve finančním plánu nad rámec flexibility podle odstavce 1 nebo jakýchkoli změn, které podstatně ovlivňují povahu a cíle programu;
e)
auditů, monitorování a hodnocení.
3. Žádosti o revizi programů musí být řádně odůvodněny a musí odrážet očekávaný dopad změn na program.
4. Komise posoudí informace předložené podle odstavců 2 a 3. Má-li Komise připomínky, poskytne řídící orgán Komisi veškeré nezbytné dodatečné informace. Za předpokladu, že byly řádně zohledněny všechny připomínky Komise, schválí Komise žádost o revizi do pěti měsíců od jejího předložení.
5. Veškeré revize programu v případech uvedených v odstavci 2 a v čl. 66 odst. 5 se přijímají rozhodnutím Komise a mohou vyžadovat změnu finančních dohod uvedených v článcích 8 a 9.
Článek 7
Používání jazyků
1. Každý program používá jako svůj pracovní jazyk jeden nebo více úředních jazyků Unie. Zúčastněné země se navíc mohou rozhodnout používat jako pracovní i jiné jazyky, které nejsou úředními jazyky Unie. Volba pracovního jazyka/pracovních jazyků se popíše v programu v souladu s článkem 4.
2. Aby byla zohledněna partnerská povaha programů, mohou příjemci předkládat řídícímu orgánu dokumenty týkající se jejich projektu ve svém národním jazyce za předpokladu, že je tato možnost výslovně uvedena v programu a že společný monitorovací výbor zajistí prostřednictvím řídícího orgánu potřebné tlumočení a překlady.
3. Náklady na tlumočení a překlady ze všech zvolených jazyků programu se hradí buď z rozpočtu na technickou pomoc na úrovni programu, nebo z rozpočtu každého jednotlivého projektu na úrovni projektu.
KAPITOLA 2
Dohody o financování
Článek 8
Dohody o financování s partnerskými zeměmi přeshraniční spolupráce
1. Komise uzavře dohody o financování s každou partnerskou zemí přeshraniční spolupráce. Dohody o financování mohou podepsat rovněž ostatní zúčastněné země a řídící orgán nebo země, v níž má řídící orgán sídlo.
2. Dohody o financování se podepíší nejpozději do konce roku, který následuje po roce, v němž Komise přijala rozhodnutí o schválení programu. Pokud je však do programu zapojena více než jedna partnerská země přeshraniční spolupráce, podepíší všechny strany alespoň jednu dohodu o financování ještě před tímto datem. Ostatní partnerské země přeshraniční spolupráce mohou podepsat své příslušné dohody o financování později. Vnější složka programu s danou partnerskou zemí přeshraniční spolupráce nemůže být zahájena, dokud nevstoupí v platnost dohoda o financování s touto zemí. Je-li program spolufinancován podle nařízení (EU) č. 231/2014 a účastní-li se více než jedna partnerská země přeshraniční spolupráce, podepíší všechny strany alespoň jednu dohodu o financování s jednou zúčastněnou partnerskou zemí uvedenou v příloze I nařízení (EU) č. 232/2014 nebo s Ruskou federací, a to nejpozději do konce roku, který následuje po roce, v němž Komise přijala rozhodnutí o schválení programu.
Článek 9
Dohody o financování s partnerskými zeměmi přeshraniční spolupráce, které poskytují spolufinancování
1. Je-li spolufinancování partnerské země přeshraniční spolupráce převedeno na řídící orgán, dohodu o financování podle článku 8 podepíší rovněž ostatní zúčastněné členské státy a partnerské země přeshraniční spolupráce a řídící orgán nebo země, v níž má řídící orgán sídlo.
2. Uvedená dohoda o financování obsahuje ustanovení týkající se spolufinancování partnerské země přeshraniční spolupráce, jako například:
a)
částku;
b)
zamýšlené použití a podmínky použití, včetně podmínek pro žádosti;
c)
způsoby plateb;
d)
finanční řízení;
e)
vedení záznamů;
f)
povinností předkládání zpráv;
g)
ověřování a kontroly;
h)
nesrovnalosti a zpětné získávání prostředků.
KAPITOLA 3
Jiné dohody nebo memoranda o porozumění
Článek 10
Obsah
Řídící orgán může se zúčastněnými zeměmi uzavřít memoranda o porozumění nebo jakoukoli jinou dohodu, která nastiňuje ustanovení programu, zejména vnitrostátní spolufinancování, konkrétní finanční odpovědnost, audity a zpětné získávání prostředků.
Obsah těchto memorand o porozumění nebo jakékoli jiné dohody musí být v souladu s ustanoveními uvedenými v tomto nařízení a v dohodě (dohodách) o financování.
KAPITOLA 4
Provádění
Článek 11
Způsoby provádění
Programy se obvykle provádějí v rámci sdíleného řízení s členskými státy podle článku 59 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012. Zúčastněné země mohou navrhnout provádění v rámci nepřímého řízení partnerskou zemí přeshraniční spolupráce nebo mezinárodní organizací podle článku 60 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012.
Programy prováděné v rámci nepřímého řízení se řídí částí třetí tohoto nařízení.
HLAVA II
SPOLUFINANCOVÁNÍ
Článek 12
Míra spolufinancování
1. Spolufinancování musí dosahovat výše alespoň 10 % příspěvku Unie.
2. Je-li to možné, spolufinancování se rozloží rovnoměrně na celou dobu trvání programu tak, aby bylo zajištěno dosažení minimálního cíle ve výši 10 % do konce programu.
3. Pomoc poskytnutá v rámci programu musí být v souladu s platnými pravidly Unie pro státní podporu ve smyslu článku 107 Smlouvy o fungování Evropské unie.
Článek 13
Zdroje spolufinancování
1. Spolufinancování musí pocházet z jiných zdrojů než z Unie.
2. V rámci každého programu si zúčastněné země mohou určit zdroj, výši a rozdělení spolufinancování.
3. Pokud se partnerská země přeshraniční spolupráce zaváže, že své spolufinancování převede na řídící orgán, jsou ujednání týkající se poskytování spolufinancování, jeho využívání a jeho monitorování stanovena v dohodě o financování podle článku 9 a v patřičných případech v dohodách podle článku 10.
4. Ve všech ostatních případech mohou být ujednání týkající se spolufinancování stanovena v dohodách podle článku 10.
Článek 14
Příspěvky ve formě věcného plnění příspěvky
1. Každé bezplatné poskytnutí nefinančních zdrojů třetí stranou se považuje za věcný příspěvek na úrovni programu nebo projektu. Náklady na pracovníky přidělené na projekt nebo program se za věcný příspěvek nepovažují, ale jsou-li hrazeny příjemci nebo zúčastněnými zeměmi, mohou být považovány za součást minimálního desetiprocentního spolufinancování podle článku 12.
2. Příspěvky ve formě věcného plnění nejsou způsobilými náklady a nemohou být považovány za součást minimálního desetiprocentního spolufinancování podle článku 12.
HLAVA III
OBDOBÍ PROVÁDĚNÍ
Článek 15
Období provádění
Období provádění každého programu začíná nejdříve dnem přijetí programu Komisí a končí nejpozději dne 31. prosince 2024.
Článek 16
Zahajovací fáze programu
1. Při sdíleném řízení je program v zúčastněných členských státech zahájen po přijetí oznámení podle čl. 25 odst. 4, jímž Komise informuje, že nemá v úmyslu vyžadovat dokumenty zmíněné v tomto článku nebo že nemá žádné připomínky. Zúčastněné země mohou již před tím zahájit přípravné kroky, které jsou nutné pro vybudování systémů řízení a kontroly. Související náklady jsou způsobilé podle článku 36.
2. Při nepřímém řízení podle článků 80 a 82 je program v zúčastněných členských státech zahájen poté, co vstoupí v platnost příslušná dohoda, jíž provádění rozpočtu svěřuje mezinárodní organizaci nebo partnerské zemi přeshraniční spolupráce.
3. Kromě toho mohou být provedeny i následující přípravné kroky potřebné k zahájení programu:
a)
zřízení řídícího orgánu a v relevantních případech společného technického sekretariátu;
b)
první zasedání společného monitorovacího výboru s účastí zástupců partnerských zemí přeshraniční spolupráce, které ještě nepodepsaly dohodu o financování nebo v nichž dohoda o financování dosud nevstoupila v platnost;
c)
příprava a zahájení výběru projektu nebo postupů zadávání veřejné zakázky s doložkou o pozastavení v souvislosti se vstupem dohod o financování v platnost.
4. Dokud příslušné dohody o financování nevstoupí v platnost, mohou být s příslušnou partnerskou zemí přeshraniční spolupráce zahájeny pouze přípravné kroky uvedené v odstavcích 1 a 3.
Článek 17
Přerušení programu
1. Pokud žádná z partnerských zemí přeshraniční spolupráce nepodepíše příslušnou dohodu o financování do dne uvedeného v čl. 8 odst. 2, program je přerušen.
Již vyčleněné roční splátky Evropského fondu pro regionální rozvoj zůstanou po celou dobu svého obvyklého trvání k dispozici, ale mohou být použity pouze na činnosti, které probíhají výhradně v dotčených členských státech a na něž byla uzavřena dohoda dříve, než Komise vydala rozhodnutí o přerušení. Řídící orgán předloží Komisi do tří měsíců po ukončení dohod konečnou zprávu a Komise postupuje v souladu s odstavci 2 a 3.
2. Nemůže-li být program prováděn v důsledku problémů vyplývajících ze vztahů mezi zúčastněnými zeměmi a v jiných řádně odůvodněných případech, může Komise na žádost společného monitorovacího výboru nebo z vlastního podnětu vydat po konzultaci se společným monitorovacím výborem rozhodnutí o přerušení programu.
3. Dojde-li k přerušení programu, předloží řídící orgán konečnou zprávu do šesti měsíců po rozhodnutí Komise. Po vypořádání předchozích předběžných plateb Komise vyplatí konečný zůstatek, nebo v patřičných případech vydá příkaz k zpětnému získání prostředků. Komise rovněž zruší zůstatek závazků.
Alternativně může být rozhodnuto o snížení částky přidělené do rozpočtu programu v souladu s čl. 6 odst. 2 písm. c).
4. V případech uvedených v odstavcích 1 a 2 se podpora z Evropského fondu pro regionální rozvoj odpovídající dosud nevyčleněným ročním splátkám či ročním splátkám zcela nebo částečně vyčleněným a zrušeným v rámci stejného rozpočtového roku, které dosud nebyly přiděleny na jiný program ze stejné kategorie programů vnější spolupráce, přidělí na programy vnitřní přeshraniční spolupráce podle článku 4 nařízení (EU) č. 1299/2013.
Podpora podle nařízení (EU) č. 232/2014 odpovídající dosud nevyčleněným ročním splátkám či ročním splátkám zcela nebo částečně vyčleněným a zrušeným v rámci stejného rozpočtového roku se použije na financování jiných programů nebo projektů způsobilých podle nařízení (EU) č. 232/2014.
Článek 18
Projekty
1. Smlouvy na velké infrastrukturní projekty vybrané přímým zadáním musí být podepsány a příspěvky na finanční nástroje poskytnuty do 30. června 2019.
2. Všechny ostatní smlouvy musí být podepsány do 31. prosince 2021.
3. Všechny činnosti v rámci projektu financované z programu musí být ukončeny nejpozději 31. prosince 2022.
Článek 19
Ukončení programu
1. V období od 1. ledna 2023 do 30. září 2024 mohou být prováděny pouze činnosti související s ukončením programu.
2. Program je považován za ukončený, pokud:
a)
všechny smlouvy uzavřené v rámci programu byly ukončeny;
b)
konečný zůstatek byl vyplacen nebo nahrazen;
c)
Komise zrušila zbývající prostředky.
3. Musí-li být konečná částka programu nebo projektů upravena na základě kontrol či auditů provedených po datu ukončení, není ukončením programu dotčeno právo Komise provádět v pozdější fázi finanční opravy vůči řídícímu orgánu nebo příjemcům.
HLAVA IV
PROGRAMOVÉ STRUKTURY
Článek 20
Jmenování řídících a dalších subjektů
1. Zúčastněné země zvolí jako řídící orgán vnitrostátní, regionální či místní veřejnoprávní subjekt nebo orgán nebo soukromoprávní subjekt pověřený výkonem veřejné služby. Tentýž řídící orgán může být určen pro více programů.
2. Zúčastněné země určí národní, regionální či místní veřejnoprávní subjekt nebo orgán, jenž je nezávislý na řídícím orgánu, jako jediný auditní orgán. Auditní orgán musí sídlit v členském státě, v němž se nachází sídlo řídícího orgánu. Tentýž auditní orgán může být určen pro více programů.
3. Pro provádění určitých úkolů řídícího orgánu na jeho odpovědnost může být určen jeden nebo více zprostředkujících subjektů. Příslušná ujednání mezi řídícím orgánem a zprostředkujícími subjekty se oficiálně písemně zaznamenají. Zprostředkující subjekt zaručí svou solventnost a způsobilost v příslušné oblasti, jakož i způsobilost v oblasti správy a finančního řízení.
4. Zúčastněné země stanoví v systémech řízení a kontroly, a v relevantních případech v dohodách o financování uvedených v článcích 8 a 9 a/nebo v dohodách zmíněných v článku 10, pravidla, jimiž se řídí jejich vztahy s řídícím orgánem a s auditním orgánem, vztahy mezi těmito orgány a vztahy mezi těmito orgány a Komisí.
5. Členský stát, v němž má sídlo řídící orgán, může z vlastního podnětu určit koordinační subjekt, jehož úkolem je úzce spolupracovat s Komisí, informovat ji, koordinovat činnosti dalších příslušných určených subjektů a podporovat harmonizované uplatňování použitelných právních předpisů.
6. Každá zúčastněná země určí:
a)
národní subjekt na podporu řídícího orgánu při řízení programu v souladu se zásadou řádného finančního řízení;
b)
kontrolní kontaktní místo na podporu řídícího orgánu při kontrole povinností vyplývajících z programu;
c)
zástupce do skupiny auditorů zmíněné v čl. 28 odst. 2;
d)
zástupce do společného monitorovacího výboru podle článku 21.
KAPITOLA 1
Společný monitorovací výbor
Článek 21
Společný monitorovací výbor
Do tří měsíců ode dne přijetí programu Komisí zřídí zúčastněné země společný monitorovací výbor.
Článek 22
Složení společného monitorovacího výboru
1. Společný monitorovací výbor se skládá z jednoho nebo více zástupců jmenovaných každou zúčastněnou zemí. Zástupci jsou jmenováni na základě funkce, nikoli na osobním základě. Další osoby mohou být společným monitorovacím výborem jmenovány jako pozorovatelé.
2. Je-li to možné a vhodné, zajistí zúčastněné země odpovídající účast všech dotčených aktérů, zejména místních zainteresovaných subjektů, včetně organizací občanské společnosti a místních orgánů, aby byla zajištěna jejich účast na provádění programu.
3. Komise je zapojena do činnosti společného monitorovacího výboru jako pozorovatel. Společně se zástupci zúčastněných zemí je zvána na každé zasedání společného monitorovacího výboru. Komise se může rozhodnout, zda se celého zasedání společného monitorovacího výboru nebo jeho části zúčastní, anebo nezúčastní.
4. Společnému monitorovacímu výboru předsedá v souladu s ustanoveními jednacího řádu jeden z jeho členů, zástupce řídícího orgánu nebo jiná osoba.
5. Jako tajemník společného monitorovacího výboru je jmenován zástupce řídícího orgánu, společného technického sekretariátu nebo zprostředkujícího subjektu podle čl. 20 odst. 3.
Článek 23
Fungování
1. Společný monitorovací výbor vypracuje a jednomyslně přijme svůj jednací řád.
2. Společný monitorovací výbor usiluje o přijímání rozhodnutí na základě konsenzu. O některých rozhodnutích může v souladu se svým jednacím řádem hlasovat, zejména o těch, která se týkají konečného výběru projektů a částek přidělených jako granty na tyto projekty.
3. Všechny zúčastněné země mají stejná hlasovací práva bez ohledu na počet zástupců, které jmenovaly.
4. Tajemník, Komise ani žádný jiný pozorovatel nemá hlasovací právo.
5. Předseda společného monitorovacího výboru plní funkci moderátora a vede jednání. Je-li předsedou zástupce zúčastněné země, má hlasovací právo.
6. Společný monitorovací výbor zasedá nejméně jednou ročně. Zasedání svolává předseda na žádost řídícího orgánu nebo na základě řádně odůvodněné žádosti kterékoli zúčastněné země či Komise. V souladu se svým jednacím řádem může přijímat rozhodnutí i písemným postupem z podnětu svého předsedy, řídícího orgánu nebo kterékoli zúčastněné země.
7. Po každém zasedání společného monitorovacího výboru je vypracován zápis, který podepíše předseda a tajemník. Kopii tohoto zápisu obdrží zástupci zúčastněných zemí, Komise a všichni ostatní pozorovatelé.
Článek 24
Funkce společného monitorovacího výboru
1. Společný monitorovací výbor sleduje provádění programu a jeho pokrok při plnění jeho priorit a používá k tomu objektivně ověřitelné ukazatele a související cílové hodnoty stanovené v programu. Společný monitorovací výbor zkoumá všechny otázky, které mají vliv na provádění programu.
2. Společný monitorovací výbor může vydávat doporučení pro řídící orgán, která se týkají provádění programu a jeho hodnocení. Kroky, které jsou prováděny na základě jeho doporučení, následně monitoruje.
3. Společný monitorovací výbor zejména:
a)
schvaluje pracovní program a finanční plán řídícího orgánu, včetně plánovaného využití technické pomoci;
b)
sleduje, jak řídící orgán provádí pracovní program a finanční plán;
c)
schvaluje kritéria pro výběr projektů, které mají být financovány z programu;
d)
odpovídá za hodnocení a výběr projektů, jež mají být financovány z programu;
e)
schvaluje veškeré návrhy na revizi programu;
f)
přezkoumává veškeré zprávy předkládané řídícím orgánem a v případě potřeby přijímá příslušná opatření;
g)
přezkoumává všechny sporné případy, na které ho upozorní řídící orgán;
h)
přezkoumává a schvaluje výroční zprávu podle článku 77;
i)
přezkoumává a schvaluje roční plán monitorování a hodnocení podle článku 78;
j)
přezkoumává a schvaluje roční informační a komunikační plány podle článku 79.
4. Bez ohledu na ustanovení odst. 3 písm. d) může společný monitorovací výbor zřídit výbor pro výběr projektů, který jedná na jeho odpovědnost.
KAPITOLA 2
Řídící orgán
Článek 25
Určení
1. Řídící orgán, jenž byl vybrán zeměmi, které se účastní programu, se v členském státě, v němž má z rozhodnutí na příslušné úrovni sídlo, podrobí postupu určení.
2. Základem postupu určení je zpráva a stanovisko nezávislého auditního orgánu, který posoudí soulad systémů řízení a kontroly, včetně úlohy zprostředkujících subjektů, s kritérii pro určení stanovenými v příloze I tohoto nařízení. Tento auditní orgán v relevantních případech přihlíží k tomu, zda jsou systémy řízení a kontroly programu podobné systémům, které existovaly v předchozím programovém období, a k údajům prokazujícím jejich účinného fungování.
Nezávislým auditním orgánem je auditní orgán nebo jiný veřejnoprávní či soukromoprávní subjekt s nezbytnou způsobilostí provádět audit, který je funkčně nezávislý na řídícím orgánu. Svou práci vykonává v souladu s mezinárodně uznávanými auditorskými standardy.
3. Členský stát předloží Komisi formální rozhodnutí zmíněné v odstavci 1 co nejdříve poté, co Komise schválí příslušný program.
4. Do dvou měsíců poté, co obdrží formální rozhodnutí zmíněné v odstavci 1, si Komise může vyžádat zprávu a stanovisko nezávislého auditního orgánu a popis systému řízení a kontroly, zejména co se týče těch částí, které se týkají výběru projektů. Nemá-li Komise v úmyslu si tyto dokumenty vyžádat, informuje o tom příslušný členský stát co nejdříve. Vyžádá-li si Komise tyto dokumenty, může do dvou měsíců od jejich obdržení předložit připomínky, na jejichž základě jsou dokumenty revidovány. Nemá-li Komise žádné počáteční ani další připomínky, uvědomí o tom příslušný členský stát co nejdříve.
5. Pokud ze stávajících výsledků provedeného auditu a kontroly vyplývá, že určený orgán již nesplňuje kritéria uvedená v odstavci 2, příslušný členský stát na odpovídající úrovni a v závislosti na závažnosti problému stanoví nezbytná nápravná opatření a zkušební dobu, během níž mají být tato nápravná opatření provedena.
Pokud určený orgán neprovede požadovaná nápravná opatření ve zkušební době stanovené členským státem, členský stát na odpovídající úrovni pověření tohoto orgánu ukončí.
Členský stát neprodleně informuje Komisi, pokud:
-
je pro určený orgán stanovena zkušební doba, a informuje o nápravných opatřeních a příslušné zkušební době, nebo
-
je zkušební doba po provedení nápravných opatření ukončena, nebo
-
je ukončeno pověření orgánu.
Aniž je dotčeno použití článku 61, oznámení o tom, že členský stát stanovil pro některý určený orgán zkušební dobu, nepřeruší vyřizování žádostí o platby.
Je-li určení řídícího orgánu ukončeno, zúčastněné země určí nový orgán nebo subjekt podle čl. 20 odst. 1, který převezme funkce řídícího orgánu. Tento subjekt nebo orgán je podroben procesu určení podle odstavce 2 a Komise je o tom informována podle odstavce 4. Tato změna vyžaduje revizi programu podle článku 6.
Článek 26
Funkce řídícího orgánu
1. Řídící orgán odpovídá za řízení programu v souladu se zásadou řádného finančního řízení a za to, že rozhodnutí společného monitorovacího výboru jsou v souladu s platným právními předpisy a ustanoveními.
2. Co se týče řízení programu, řídící orgán:
a)
podporuje práci společného monitorovacího výboru a poskytuje výboru informace potřebné k plnění jeho úkolů, zejména údaje týkající se pokroku při plnění programu a dosahování jeho očekávaných výsledků a cílů;
b)
vypracovává a po schválení společným monitorovacím výborem předkládá Komisi výroční zprávu a konečnou zprávu;
c)
se zprostředkujícími subjekty, se společným technickým sekretariátem, s auditním orgánem a s příjemci sdílí informace, které jsou důležité pro výkon jejich funkcí nebo pro provádění projektu;
d)
zřizuje a udržuje počítačový systém pro zaznamenávání a uchovávání údajů o každém projektu, které jsou nezbytné pro monitorování, hodnocení, finanční řízení, kontrolu a audit, případně včetně údajů o jednotlivých účastnících projektů. Zaznamenává a uchovává především technické a finanční zprávy pro každý projekt. Systém poskytuje veškeré údaje potřebné k vypracování žádostí o platby a roční účetní závěrky, včetně záznamů o částkách, jež mají být získány zpět, částkách získaných zpět a částkách snížených z důvodu zrušení celého příspěvku na projekt či program nebo části tohoto příspěvku;
e)
v případě potřeby provádí na úrovni programu studie posuzující dopad na životní prostředí;
f)
provádí informační a komunikační plány v souladu s článkem 79;
g)
provádí plány monitorování a hodnocení v souladu s článkem 78.
3. Co se týče výběru a řízení projektů, řídící orgán:
a)
vypracovává a zahajuje postupy výběru;
b)
řídí postupy výběru projektů;
c)
hlavnímu příjemci předává dokument, v němž jsou stanoveny podmínky pro podporu každého projektu, včetně finančního plánu a lhůt pro provedení;
d)
podepisuje smlouvy s příjemci;
e)
řídí projekty.
4. Co se týče technické pomoci, řídící orgán:
a)
řídí postupy zadávání veřejných zakázek;
b)
podepisuje smlouvy s dodavateli;
c)
spravuje smlouvy.
5. Pokud jde o finanční řízení a kontrolu programu, řídící orgán:
a)
ověří, že služby, dodávky nebo stavební práce byly provedeny, dodány a/nebo instalovány a že výdaje, které příjemci vykázali, byly příjemci uhrazeny, a že je to v souladu s platnými právními předpisy, pravidly programu a podmínkami pro podporu projektů;
b)
zajišťuje, aby příjemci zapojení do provádění projektu měli buď samostatný systém účetnictví, nebo vhodný účetní kód pro všechny operace týkající se projektu;
c)
zavádí účinná a přiměřená opatření proti podvodům, která odpovídají zjištěným rizikům;
d)
stanoví postupy k zajištění toho, aby všechny dokumenty týkající se výdajů a auditů nezbytné pro zajištění odpovídající auditní stopy byly uchovávány v souladu s požadavky článku 30;
e)
vypracovává prohlášení řídícího orgánu a roční souhrn uvedený v článku 68;
f)
vypracovává a předkládá Komisi žádosti o platby v souladu s článkem 60;
g)
vypracovává roční účetní závěrky;
h)
při vypracovávání a předkládání žádostí o platbu zohledňuje výsledky všech auditů provedených auditním orgánem nebo na jeho odpovědnost;
i)
vede počítačově zpracované účetní záznamy o výdajích vykázaných Komisí a o platbách příjemcům;
j)
vede záznamy o částkách, které mají být získány zpět, a částkách snížených z důvodu zrušení celého grantu nebo jeho části.
6. Ověření podle odst. 5 písm. a) zahrnuje následující postupy:
a)
správní ověření každé žádosti o platbu předložené příjemci;
b)
ověření projektů na místě.
Frekvence a rozsah ověření na místě jsou úměrné výši grantu poskytnutého na daný projekt a úrovni rizika zjištěného při těchto ověřeních a při auditech prováděných auditním orgánem u systémů řízení a kontroly jako celku.
7. Ověření projektů na místě podle odst. 6 písm. b) mohou být prováděna na vzorku.
8. Pokud je v rámci programu subjekt, v němž má sídlo řídící orgán, rovněž příjemcem, je třeba pro ověření uvedená v odst. 5 písm. a) přijmout taková opatření, která zajistí odpovídající oddělení funkcí.
Článek 27
Společný technický sekretariát a pobočky
1. Zúčastněné země se mohou rozhodnout, že zřídí společný technický sekretariát, který je popsán v programu v souladu s článkem 4.
2. Společný technický sekretariát pomáhá řídícímu orgánu, společnému monitorovacímu výboru a v případě potřeby auditnímu orgánu vykonávat jejich příslušné funkce. Informuje především případné příjemce o možnostech financování v rámci programů a pomáhá příjemcům při provádění projektů. Může být jmenován i jako zprostředkující subjekt uvedený v čl. 20 odst. 3.
3. Na základě rozhodnutí zúčastněných zemí mohou být v zúčastněných zemích zřízeny pobočky. Jejich úloha je popsána v programu a může zahrnovat komunikaci, poskytování informací, pomoc řídícímu orgánu při hodnocení projektů a následné kroky po provedení programu. Pobočka nemůže být v žádném případě pověřena úkolem, který zahrnuje výkon veřejné moci nebo použití diskrečních pravomocí při posuzování projektů.
4. Provoz společného technického sekretariátu a poboček je financován z rozpočtu na technickou pomoc.
KAPITOLA 3
Auditní orgán
Článek 28
Funkce auditního orgánu
1. Auditní orgán programu zajistí, aby se prováděly audity systémů řízení a kontroly u odpovídajícího vzorku projektů a u účetních závěrek programu.
2. Auditnímu orgánu je nápomocna skupina auditorů, která se skládá ze zástupců všech zemí, jež se účastní programu.
3. Provádí-li audity jiný subjekt než auditní orgán, zajistí auditní orgán, aby měl tento subjekt nezbytnou funkční nezávislost.
4. Auditní orgán zajistí, aby auditní činnost splňovala mezinárodně uznávané auditorské standardy.
5. Do devíti měsíců od podepsání první dohody o financování podle čl. 8 odst. 2 předloží auditní orgán Komisi auditní strategii pro výkon auditů. Auditní strategie stanoví metodiku auditů ročních účetních závěrek a projektů, způsob výběru vzorků pro audity projektů a plán auditů pro aktuální účetní rok a dva následující účetní roky. Auditní strategie se aktualizuje každoročně od roku 2017 do konce roku 2024. Vztahují-li se společné systémy řízení a kontroly na více než jeden program, může být pro dotčené programy vypracována jediná auditní strategie. Aktualizovaná auditní strategie se předkládá Komisi společně s výroční zprávou o programu.
6. Auditní orgán vypracuje v souladu s článkem 68:
a)
výrok auditora k účetním závěrkám za předchozí účetní rok;
b)
výroční auditní zprávu.
Pokud se společný systém řízení a kontroly vztahuje na více než jeden program, lze informace požadované podle písmene b) uvést v jediné zprávě.
Článek 29
Spolupráce s auditním orgánem
Komise spolupracuje s auditním orgánem na koordinaci jeho auditních plánů a postupů a sdílí s ním výsledky auditů systémů řízení a kontroly dotčeného programu.
HLAVA V
SYSTÉMY ŘÍZENÍ A KONTROLY
Článek 30
Obecné zásady pro systémy řízení a kontroly
1. Systémy řízení a kontroly zahrnují:
a)
funkce každého subjektu zapojeného do řízení a kontroly, včetně rozdělení funkcí v rámci jednotlivých subjektů, jejich vnitřní organizace v souladu se zásadou rozdělení funkcí mezi těmito subjekty a v rámci nich;
b)
postupy pro zajištění správnosti a řádnosti vykazovaných výdajů;
c)
elektronické datové systémy pro účetnictví, uchovávání údajů, monitorování a podávání zpráv;
d)
systémy monitorování a podávání zpráv, pokud odpovědný subjekt pověří výkonem úkolů jiný subjekt;
e)
opatření pro audit fungování systémů řízení a kontroly;
f)
systémy a postupy pro zajištění odpovídající auditní stopy;
g)
postupy pro předcházení nesrovnalostem, včetně podvodů, jejich odhalování a nápravu a vymáhání neoprávněně vyplacených částek včetně veškerých úroků;
h)
postupy pro zadávání veřejných zakázek na technickou pomoc a postupy pro výběr projektů;
i)
úlohu vnitrostátních orgánů a povinnosti zúčastněných zemí podle článku 31.
2. Řídící orgán zajistí, aby systémy řízení a kontroly programu byly zavedeny v souladu s pravidly tohoto nařízení a aby tyto systémy účinně fungovaly.
Článek 31
Vnitrostátní orgány a povinnosti zúčastněných zemí
1. Národní orgán určený podle čl. 20 odst. 6 písm. a), mimo jiné:
a)
zodpovídá za zřízení účinně fungujících systémů řízení a kontroly na vnitrostátní úrovni;
b)
zajišťuje celkovou koordinaci orgánů zapojených do provádění programu na vnitrostátní úrovni, včetně, mimo jiné, orgánů, které působí jako kontrolní kontaktní místa a jako členové skupiny auditorů;
c)
zastupuje svoji zemi ve společném monitorovacím výboru.
Pro partnerské země přeshraniční spolupráce je národní orgán subjektem, který nese konečnou odpovědnost za provádění opatření stanovených v dohodě o financování podle článků 8 a 9.
2. Zúčastněné země podporují řídící orgán při výkonu jeho povinností uvedených v čl. 30 odst. 2.
3. Zúčastněné země na svém území předcházejí nesrovnalostem včetně podvodů, odhalují je a napravují a vymáhají neoprávněně vyplacené částky včetně případných úroků podle článku 74. Tyto nesrovnalosti neprodleně oznámí řídícímu orgánu a Komisi a průběžně je informují o vývoji souvisejících správních a právních postupů.
4. V článku 74 jsou stanoveny povinnosti zúčastněných zemí, pokud jde o částky neoprávněně vyplacené příjemci.
5. Finanční opravou Komise není dotčena povinnost řídícího orgánu vymáhat neoprávněně vyplacené částky podle článků 74 a 75 ani povinnosti členských států vymáhat neoprávněně vyplacenou státní podporu ve smyslu čl. 107 odst. 1 Smlouvy o fungování Evropské unie a podle článku 14 nařízení Rady (ES) č. 659/1999 (9).
Článek 32
Auditní a kontrolní struktury
1. Auditor nebo příslušný úředník veřejné správy nezávislý na příjemci přezkoumá výdaje vykázané příjemcem na podporu žádosti o platbu. Auditor nebo příslušný úředník veřejné správy přezkoumá, zda výdaje vykázané příjemcem a příjmy související s projektem jsou skutečné, přesně zaznamenané a způsobilé v souladu se smlouvou.
Tento přezkum se vykonává na základě dohodnutého postupu, který se provádí v souladu s:
a)
mezinárodním standardem pro související služby 4400 - dohodnutými postupy v souvislosti s finančními informacemi, jak byly schváleny Mezinárodní federací účetních (IFAC);
b)
etickým kodexem IFAC pro profesionální účetní, který vypracovala a vydala Rada IFAC pro mezinárodní etické standardy účetních.
Pro úředníky veřejné správy jsou tyto postupy a standardy stanoveny na vnitrostátní úrovni s přihlédnutím k mezinárodním standardům.
Auditor splňuje alespoň jeden z následujících požadavků:
a)
být členem vnitrostátního účetního nebo auditorského subjektu nebo orgánu, který je členem IFAC;
b)
být členem vnitrostátního účetního nebo auditního subjektu nebo orgánu. Není-li tato organizace členem IFAC, auditor se zaváže, že bude práci vykonávat v souladu se standardy a etickými požadavky IFAC;
c)
být registrován jako statutární auditor ve veřejném rejstříku orgánu veřejného dohledu v členském státě v souladu se zásadami veřejného dohledu stanovenými ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2006/43/ES (10);
d)
být registrován jako statutární auditor ve veřejném rejstříku orgánu veřejného dohledu v partnerské zemi přeshraniční spolupráce za předpokladu, že se tento rejstřík řídí zásadami veřejného dohledu, jak jsou stanoveny v právních předpisech dotčené země.
Úředník veřejné správy má nezbytnou odbornou kvalifikaci pro provádění přezkumů.
2. Řídící orgán provádí kromě toho svá vlastní ověření podle čl. 26 odst. 5 písm. a) a čl. 26 odst. 6. Řídícímu orgánu mohou být při provádění ověřování v celé programové oblasti nápomocny kontrolní kontaktní místa.
Zúčastněné země přijmou veškerá možná opatření na podporu řídícího orgánu při výkonu kontrolních úkolů.
3. Auditní orgán zajistí, aby byly prováděny audity systémů řízení a kontroly na vhodném vzorku projektů a na ročních účetních závěrkách programu, jak je uvedeno v článku 28. Do tří měsíců od ustanovení řídícího orgánu se zřídí skupina auditorů uvedená v čl. 28 odst. 2. Vypracuje svůj vlastní jednací řád. Skupině předsedá řídící orgán, který je jmenován pro program.
Každá zúčastněná země může pověřit auditní orgán, aby vykonával své povinnosti přímo na jejím území.
4. Je zaručena nezávislost subjektu (subjektů) uvedeného (uvedených) v odstavcích 1, 2 a 3.
Článek 33
Kontroly ze strany Unie
1. Komise, Evropský úřad pro boj proti podvodům, Evropský účetní dvůr a každý externí auditor s povolením těchto orgánů a subjektů může přezkoumávat dokumenty a/nebo provádět kontroly na místě, a tak ověřovat, jak řídící orgán, příjemci, dodavatelé, subdodavatelé a třetí strany, kteří získávají finanční podporu, používají finanční prostředky Unie. V každé smlouvě je výslovně uvedeno, že tyto orgány a subjekty mohou vykonávat své kontrolní pravomoci, pokud jde o prostory, dokumenty a informace, bez ohledu na nosič, na němž jsou informace uloženy.
2. Komise se přesvědčí o tom, že na základě dostupných informací, včetně rozhodnutí o určení, každoročního prohlášení řídícího orgánu, výročních kontrolních zpráv, každoročního výroku auditora, výroční zprávy a auditů provedených vnitrostátními orgány a orgány Unie, jsou systémy řízení a kontroly v souladu s tímto nařízením a že účinně fungují.
3. Komise může požádat řídící orgán, aby podnikl nezbytné kroky a zajistil účinnost systémů řízení a kontroly a správnost výdajů.
HLAVA VI
TECHNICKÁ POMOC
Článek 34
Rozpočet na technickou pomoc
1. Na technickou pomoc může být přiděleno nejvýše 10 % celkového příspěvku Unie. V řádně odůvodněných případech může být po dohodě s Komisí přidělena vyšší částka.
2. Výše technické pomoci by měla odrážet skutečné potřeby programu, zejména by měla zohledňovat takové faktory, jako je celkový rozpočet programu, velikost územní oblasti, na niž se program vztahuje, a počet zúčastněných zemí.
Článek 35
Účel
1. Mezi činnosti v rámci technické pomoci patří příprava, řízení, monitorování, hodnocení, informace, komunikace, tvorba sítí, řešení stížností, činnosti v rámci kontroly a auditu související s prováděním programu a činnosti zaměřené na posílení správních kapacit pro provádění programu.
2. Technická pomoc pro činnosti uvedené v odstavci 1 by měla být používána na potřeby programových struktur i příjemců.
3. Výdaje na činnosti týkající se podpory a budování kapacit, které vzniknou mimo programovou oblast, mohou být kryty v rámci limitu uvedeného v čl. 39 odst. 2 za předpokladu, že jsou splněny podmínky uvedené v tomto článku.
Článek 36
Způsobilost
1. Požadavky na způsobilost stanovené v článku 48 se obdobně použijí na náklady na technickou pomoc. Náklady týkající se úředníků zúčastněných zemí, kteří jsou přiděleni na program, mohou být považovány za způsobilé jako náklady na technickou pomoc. Je třeba vyvarovat se systémů paralelního a doplňkového odměňování. Náklady uvedené v článku 49 se nepovažují za způsobilé jako náklady na technickou pomoc.
2. Náklady na přípravné kroky uvedené v článku 16 jsou způsobilé, je-li Komisi předložen program podle článku 4, a to nejdříve dne 1. ledna 2014, za předpokladu, že Komise program schválí podle článku 5.
Článek 37
Pravidla zadávání veřejných zakázek
1. Vyžaduje-li provádění ročního plánu využití rozpočtu na technickou pomoc zadávání veřejných zakázek, zakázka je zadána podle následujících pravidel:
a)
má-li subjekt sídlo v členském státě, použije buď právní a správní předpisy přijaté v souvislosti s právními předpisy Unie vztahujícími se na zadávání veřejných zakázek, nebo pravidla pro zadávání veřejných zakázek stanovená v hlavě IV druhé části nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012 a v hlavě II druhé části nařízení v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012;
b)
ve všech ostatních případech jsou příslušná pravidla pro zadávání veřejných zakázek popsána v dohodě o financování uvedené v článcích 8 a 9, nebo v dohodách uvedených v článcích 81 a 82.
2. Ve všech případech se použijí pravidla o státní příslušnosti a původu stanovená v článcích 8 a 9 nařízení (EU) č. 236/2014.
3. Zadávání veřejných zakázek pobočkami je omezeno na obvyklé běžné náklady a náklady na činnosti v oblasti komunikace a propagace.
HLAVA VII
PROJEKTY
KAPITOLA 1
Obecná ustanovení
Článek 38
Povaha podpory
1. Projekt je řadou činností vymezených a řízených ve vztahu k cílům, výstupům, výsledkům a dopadům, jichž má být dosaženo ve stanovené lhůtě a se stanoveným rozpočtem. Cíle, výstupy, výsledky a dopady přispějí k prioritám stanoveným k programu.
2. Finanční příspěvky na projekty z programu se poskytují formou grantů a výjimečně převodem prostředků na finanční nástroje. Projekty financované prostřednictvím grantů se řídí kapitolami 2 až 4.
3. Granty se poskytují na projekty vybrané prostřednictvím výzev k předkládání návrhů podle pravidel stanovených v programu s výjimkou řádně odůvodněných případů podle článku 41.
4. Podíl příspěvku Unie přiděleného na velké infrastrukturní projekty a příspěvky na finanční nástroje uvedené v článku 42 nesmí přesáhnout 30 %.
Článek 39
Podmínky pro financování
1. Projekty mohou získat finanční příspěvek z programu za předpokladu, že splňují všechny následující podmínky:
a)
mají zřejmý dopad na přeshraniční spolupráci, přinášejí výhody popsané v programovém dokumentu a vykazují přidanou hodnotu ke strategiím a programům Unie;
b)
jsou prováděny v programové oblasti;
c)
spadají do některé z těchto kategorií:
i)
integrované projekty, v nichž každý příjemce provádí na svém území část činností souvisejících s projektem;
ii)
symetrické projekty, v nichž jsou podobné činnosti prováděny v zúčastněných zemích souběžně;
iii)
projekty pro jedinou zemi, v nichž se projekty provádí převážně nebo úplně v jedné ze zúčastněných zemí, avšak ve prospěch všech nebo některých ze zúčastněných zemí, a v nichž lze nalézt přeshraniční dopady a výhody.
2. Projekty splňující kritéria uvedená v odstavci 1 mohou být prováděny částečně mimo programovou oblast za předpokladu, že jsou splněny následující podmínky:
a)
projekty jsou nezbytné k dosažení cílů programu a přínosné pro programovou oblast;
b)
celková výše prostředků přidělených v rámci programu na činnosti mimo programovou oblast nepřesahuje 20 % příspěvku Unie na úrovni programu;
c)
závazky řídících orgánů a auditních orgánů související s řízením, kontrolou a auditem týkajícím se projektů jsou plněny buď orgány provádějícími program, nebo prostřednictvím dohod uzavřených s orgány v zemích, v nichž jsou činnosti prováděny.
3. Dojde-li u projektu, který má infrastrukturní složku, do pěti let od jeho dokončení, nebo případně ve lhůtě stanovené v pravidlech pro státní podporu, k zásadní změně, která má vliv na povahu projektu, jeho cíle nebo podmínky provádění, které by ohrozily původní cíle projektu, vrátí se příspěvek Unie, poskytnutý na projekt. Částky neoprávněně vyplacené v souvislosti s projektem řídící orgán vymáhá zpět v poměrné výši vzhledem k období, po něž požadavek nebyl splněn.
4. Řídící orgán usiluje o vyloučení zdvojování činností mezi projekty financovanými Unií. Za tímto účelem může řídící orgán vést konzultace, které považuje za vhodné, a subjekty, s nimiž vede konzultace, včetně Komise, poskytnou nezbytnou podporu.
5. Řídící orgán předá hlavnímu příjemci každého vybraného projektu dokument, v němž jsou stanoveny podmínky podpory projektu, včetně konkrétních požadavků týkajících se produktů nebo služeb, jež má projekt přinést, finančního plánu a harmonogramu provádění.
Článek 40
Výzvy k předkládání návrhů
V souvislosti s každou výzvou k předkládání návrhů poskytne řídící orgán uchazečům dokument, v němž jsou stanoveny podmínky účasti ve výzvě, výběru a provádění projektu. Součástí tohoto dokumentu jsou i konkrétní požadavky týkající se výsledků, jichž má být v rámci projektu dosaženo, finanční plán a lhůta pro provádění.
Článek 41
Přímé zadání
1. Projekty mohou být zadány bez výzvy k předkládání návrhů pouze v následujících případech a za předpokladu, že v rozhodnutí o zadání je uvedeno řádné odůvodnění:
a)
subjekt, kterému se projekt zadává, má de iure nebo de facto monopol;
b)
projekt se týká činností zvláštní povahy, které vyžadují zvláštní druh subjektu na základě technické způsobilosti, vysokého stupně specializace nebo správních pravomocí.
2. Do programu se zahrne konečný seznam velkých infrastrukturních projektů navrhovaných pro výběr bez výzvy k předkládání návrhů. Po přijetí programu, avšak nejpozději 31. prosince 2017, poskytne řídící orgán Komisi úplné projektové žádosti, včetně informací uvedených v článku 43, společně s odůvodněním pro přímé zadání.
3. Do programu se zahrne orientační seznam jiných než velkých infrastrukturních projektů navrhovaných pro výběr bez výzvy k předkládání návrhů. Společný monitorovací výbor může kdykoli po přijetí programu rozhodnout o výběru dalších projektů bez výzvy k předkládání návrhů. V obou případech je třeba získat předchozí souhlas Komise. Řídící orgán za tímto účelem poskytne Komisi informace uvedené v článku 43 společně s odůvodněním pro přímé zadání.
4. Projekty navrhované pro výběr bez výzvy k předkládání návrhů schvaluje Komise postupem sestávajícím ze dvou kroků, který spočívá v předložení shrnutí projektu a následně úplné projektové žádosti. U každého z kroků Komise oznámí své rozhodnutí řídícímu orgánu do dvou měsíců ode dne předložení dokumentu. V případě potřeby lze tuto lhůtu prodloužit. Jestliže Komise navrhovaný projekt zamítne, sdělí řídícímu orgánu důvody tohoto zamítnutí.
Článek 42
Příspěvky na finanční nástroje
1. Program může přispět na finanční nástroj za předpokladu, že finanční nástroj je v souladu s prioritami programu.
2. Konečný seznam příspěvků na finanční nástroje je popsán v programu. Po přijetí programu, avšak nejpozději dne 31. prosince 2017, poskytne řídící orgán Komisi informace uvedené v článku 43.
3. Komise přezkoumá navržený příspěvek s cílem stanovit jeho přidanou hodnotu a jeho soulad s programem.
4. Postup schvalování se řídí pravidly těchto finančních nástrojů. Jestliže Komise zamítne navrhovaný příspěvek, oznámí řídícímu orgánu své důvody.
5. Příspěvky na tyto finanční nástroje se řídí pravidly platnými pro tyto finanční nástroje.
Článek 43
Obsah projektů
1. Dokumentace projektové žádosti obsahuje přinejmenším:
a)
analýzu problémů a potřeb zdůvodňujících projekt, která zohledňuje strategii programu a její očekávaný příspěvek k řešení příslušné priority;
b)
posouzení přeshraničního dopadu;
c)
logický rámec;
d)
posouzení udržitelnosti očekávaných výsledků projektu po jeho dokončení;
e)
objektivně ověřitelné ukazatele;
f)
informace o zeměpisném pokrytí a cílových skupinách projektu;
g)
očekávanou dobu provádění projektu a podrobný plán činnosti;
h)
v případě potřeby analýzu dopadů projektu na průřezové problémy uvedené v čl. 4 odst. 3 písm. d);
i)
požadavky na provádění projektu, včetně:
i)
stanovení příjemců a určení hlavního příjemce s poskytnutím záruk jeho způsobilosti v dotčené oblasti a jeho způsobilosti v oblasti správy a finančního řízení;
ii)
popisu struktury řízení a provádění projektu;
iii)
ujednání mezi příjemci podle článku 46;
iv)
ujednání o monitorování a hodnocení;
v)
informačních a komunikačních plánů a zejména opatření, jímž se uznává podpora projektu ze strany Unie;
j)
podrobného finančního plánu a rozpočtu.
2. Projektové žádosti pro projekty obsahující infrastrukturní složku ve výši nejméně 1 milion EUR dále obsahují:
a)
podrobný popis investice do infrastruktury a jejího umístění;
b)
s výjimkou řádně odůvodněných případů podrobný popis složky projektu, jež zajišťuje budování kapacit;
c)
úplnou studii proveditelnosti nebo rovnocennou provedenou studii, včetně analýzy možností, výsledků a nezávislého posouzení kvality;
d)
posouzení dopadu projektu na životní prostředí v souladu se směrnicí Evropského parlamentu a Rady 2011/92/EU (11) a s Úmluvou EHK OSN o posuzování vlivů na životní prostředí přesahující hranice států podepsanou v Espoo dne 25. února 1991 u zúčastněných zemí, které jsou jejími smluvními stranami;
e)
potvrzení příjemců o vlastnictví nebo o přístupu k pozemku;
f)
stavební povolení.
3. Výjimečně a v řádně odůvodněných případech může řídící orgán souhlasit s pozdějším předložením dokumentů uvedených v písmeni f).
Článek 44
Zveřejnění seznamu projektů
1. V zájmu zajištění transparentnosti projektů podporovaných v rámci programu vede řídící orgán seznam zadaných projektů v tabulkovém formátu, který umožňuje třídění, vyhledávání, čerpání, srovnávání a snadné zveřejňování údajů na internetu. Seznam projektů je přístupný na internetových stránkách programu a je aktualizován nejméně každých šest měsíců. Za účelem podpory následného využívání seznamu projektů soukromým sektorem, občanskou společností nebo vnitrostátními orgány veřejné správy mohou internetové stránky jasně uvádět odkaz na platná licenční pravidla, jimiž se řídí zveřejnění údajů.
2. V seznamu jsou obsaženy přinejmenším tyto údaje:
-
název příjemce (pouze právnické osoby; neuvádějí se jména fyzických osob),
-
název projektu,
-
shrnutí projektu,
-
období provádění projektu,
-
celkové způsobilé výdaje,
-
míru spolufinancování Unie,
-
PSČ projektu nebo jiný vhodný ukazatel místa,
-
územní pokrytí,
-
datum poslední aktualizace seznamu projektů.
3. Seznam projektů se předává Komisi nejpozději 30. června roku následujícího po rozpočtovém roce, v němž byly projekty vybrány. Tato informace se zveřejní na internetových stránkách orgánů Unie.
KAPITOLA 2
Příjemci
Článek 45
Účast na projektech
1. Do projektů jsou zapojeni příjemci nejméně z jednoho ze zúčastněných členských států a jedné ze zúčastněných partnerských zemí uvedených v příloze I nařízení (EU) č. 232/2014 nebo z Ruské federace.
2. Příjemci jsou fyzické nebo právnické osoby, jimž byl udělen grant na projekt. Příjemci mohou být fyzické osoby, vyžaduje-li to povaha nebo vlastnosti dané akce nebo cíl sledovaný žadatelem. O účasti fyzických osob se rozhoduje na úrovni programu.
3. Příjemci uvedení v odstavci 1 musí splňovat následující podmínky:
a)
jsou státními příslušníky kterékoli ze zúčastněných zemí nebo právnickými osobami, které mají skutečné sídlo v programové oblasti, nebo mezinárodními organizacemi s provozní základnou v programové oblasti. Evropské seskupení pro územní spolupráci může být příjemcem bez ohledu na to, kde má sídlo, za předpokladu, že jeho územní pokrytí se nachází v programové oblasti;
b)
splňují kritéria způsobilosti stanovená pro každý postup výběru;
c)
nespadají pod žádnou z výjimek stanovených v čl. 106 odst. 1 a článku 107 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012.
4. Kromě příjemců uvedených v odstavci 1 se mohou účastnit i příjemci, kteří nesplňují kritéria uvedená v odst. 3 písm. a), za předpokladu, že jsou splněny veškeré následující podmínky:
a)
mohou se účastnit v souladu s články 8 a 9 nařízení (EU) č. 236/2014;
b)
jejich účast vyžaduje povaha nebo cíle projektu a je nezbytná pro jeho účinné provádění;
c)
celková částka přidělená v rámci programu příjemcům, kteří nesplňují kritéria uvedená v odst. 3 písm. a), nepřesahuje limit stanovený v čl. 39 odst. 2 písm. b).
Článek 46
Povinnosti příjemců
1. V každém projektu je určen jeden hlavní příjemce, který zastupuje dané partnerství.
2. Všichni příjemci aktivně spolupracují na rozvoji a provádění projektů. Kromě toho spolupracují na poskytování zaměstnanců a/nebo na financování projektů. Každý příjemce má právní a finanční odpovědnost za činnosti, které provádí, a za část finančních prostředků Unie, které dostává. Konkrétní povinnosti a finanční odpovědnost příjemců jsou stanoveny v dohodě uvedené v odst. 3 písm. c).
3. Hlavní příjemce:
a)
od řídícího orgánu dostává finanční příspěvky na provádění činností souvisejících s projektem;
b)
zajišťuje, aby příjemci co nejrychleji a v plném souladu s ujednáními uvedenými v písmeni c) obdrželi celkový objem grantu. Žádná částka se neodečítá ani nezadržuje a nejsou vymáhány žádné zvláštní poplatky s rovnocenným účinkem, které by vedly ke snížení těchto částek určených příjemcům;
c)
v dohodě, která obsahuje ujednání, jež zaručují mimo jiné řádné finanční řízení finančních prostředků přidělených na projekt, včetně ujednání o vymáhání neoprávněně vyplacených prostředků, stanoví partnerská ujednání s příjemci;
d)
přijímá odpovědnost za zajištění provádění celého projektu;
e)
zajišťuje, aby výdaje vykázané příjemci byly vynakládány na provádění projektu a aby odpovídaly činnostem stanoveným ve smlouvě a dohodnutým se všemi příjemci;
f)
ověřuje, zda výdaje vykazované příjemci byly přezkoumány podle čl. 32 odst. 1.
KAPITOLA 3
Způsobilost výdajů
Článek 47
Formy grantů
1. Granty mohou mít kteroukoli z následujících forem:
a)
proplacení stanoveného podílu skutečně vynaložených způsobilých nákladů uvedených v článku 48;
b)
financování paušální sazbou, která se určí za použití procentního podílu z jedné nebo několika stanovených kategorií nákladů;
c)
jednorázové částky;
d)
proplacení na základě jednotkových nákladů;
e)
kombinace forem uvedených v písmenech a) až d) pouze v případech, kdy každá z forem pokrývá odlišné kategorie nákladů.
2. Granty ve formě uvedené v odst. 1 písm. a) se vypočítají na základě způsobilých nákladů skutečně vynaložených příjemcem, přičemž se přihlíží k předběžnému odhadu rozpočtu předloženému společně s návrhem a zahrnutému do smlouvy. Financování paušální sazbou uvedené v odst. 1 písm. b) se týká konkrétních kategorií způsobilých nákladů, které jsou jasně stanoveny předem při uplatnění procentní sazby. Jednorázové částky uvedené v odst. 1 písm. c) se týkají všech nebo některých konkrétních kategorií způsobilých nákladů, které jsou jasně stanoveny předem. Jednotkové náklady uvedené v odst. 1 písm. d) se týkají všech nebo některých konkrétních kategorií způsobilých nákladů, které jsou jasně stanoveny předem, a určí se jako částka za jednotku.
3. Účelem ani výsledkem grantů není vytvářet v rámci projektu zisk. Použijí se výjimky stanovené v čl. 125 odst. 4 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012.
Článek 48
Způsobilost nákladů
1. Granty nesmějí překročit celkový strop vyjádřený formou procentní a absolutní částky, který se stanovuje na základě odhadu způsobilých nákladů. Granty nesmějí překročit způsobilé náklady.
2. Způsobilými náklady se rozumějí náklady příjemce, které splňují veškerá tato kritéria:
a)
jsou vynaloženy v průběhu období provádění projektu. Konkrétně:
i)
Náklady související se službami a stavebními pracemi se týkají činností vykonávaných v průběhu období provádění. Náklady související s dodávkami se týkají dodávek a montáže položek v průběhu období provádění. Tento požadavek nesplňuje podpis smlouvy, vytvoření objednávky nebo uzavření jakéhokoli závazku v období provádění k výdajům za budoucí dodávky služeb, stavebních prací nebo dodávek po ukončení období provádění. Za vzniklé náklady nelze považovat převody hotovosti mezi hlavním příjemcem a ostatními příjemci.
ii)
Vzniklé náklady by měly být uhrazeny před předložením závěrečných zpráv. Jsou-li uvedeny v závěrečné zprávě společně s předpokládaným datem úhrady, mohou být zaplaceny později.
iii)
Výjimkou jsou náklady týkající se závěrečných zpráv, včetně ověření výdajů, auditu a konečného hodnocení projektu, které mohou vzniknout po období provádění projektu.
iv)
Jsou-li dodržena ustanovení článku 52 a násl., mohou být zahájeny postupy zadávání veřejných zakázek uvedené v článku 52 a násl. a příjemce (příjemci) může (mohou) uzavřít smlouvy před zahájením období provádění projektu.
b)
jsou uvedeny v odhadu celkového rozpočtu projektu;
c)
jsou nezbytné pro provádění projektu;
d)
lze je zjistit a ověřit, neboť jsou zaneseny zejména v účetních záznamech příjemce a jsou uvedeny v souladu s účetními standardy a obvyklými postupy pro účtování nákladů vztahujícími se příjemce;
e)
splňují požadavky platných právních předpisů v daňové a sociální oblasti;
f)
jde o přiměřené, odůvodněné náklady, které splňují požadavky řádného finančního řízení, zejména požadavky hospodárnosti a efektivnosti;
g)
jsou doloženy fakturami nebo doklady s rovnocennou průkazní hodnotou.
3. V následujících případech může být grant poskytnut zpětně:
a)
může-li žadatel prokázat nutnost zahájit projekt před podepsáním smlouvy. Náklady způsobilé pro financování však nesmí vzniknout před datem podání žádosti o grant, nebo
b)
na náklady související se studiemi a dokumentací týkající se projektů, jež zahrnují infrastrukturní složku.
Grant nemůže být zpětně udělen na již ukončené projekty.
4. Jsou-li splněny následující podmínky, jsou za způsobilé náklady považovány náklady vzniklé před podáním žádosti o grant u projektů, jimž byl grant udělen, s cílem umožnit vytváření pevných partnerství:
a)
náklady vzniknou po uveřejnění výzvy k předkládání návrhů;
b)
náklady se omezují na cestovné a diety pro zaměstnance příjemců za předpokladu, že splňují podmínky odst. 5 písm. b);
c)
náklady nepřekročí nejvyšší částku stanovenou na úrovni programu.
5. S výhradou odstavců 1 a 2 se za způsobilé považují následující přímé náklady příjemce:
a)
náklady na zaměstnance přidělené na projekt při splnění následujících kumulativních podmínek:
-
týkají se nákladů na činnosti, které by příjemce nevykonával, pokud by nebyl prováděn projekt,
-
náklady nepřekročí obvyklé náklady příjemce, neprokáže-li se, že je to nezbytné k provádění projektu,
-
náklady se týkají skutečných hrubých mezd, včetně nákladů na sociální pojištění a dalších nákladů spojených s odměňováním.
b)
cestovní náklady a diety zaměstnanců a dalších osob podílejících se na projektu za předpokladu, že nepřekročí náklady obvykle hrazené příjemcem v souladu s jeho pravidly a předpisy, ani sazby zveřejněné Komisí v době mise, jsou-li hrazeny na základě jednorázových částek, jednotkových nákladů nebo paušální sazby;
c)
náklady na nákup nebo pronájem vybavení (nového nebo použitého) a na dodávky speciálně pro účely projektu, odpovídají-li tržním cenám;
d)
náklady na spotřební zboží nakoupené speciálně pro projekt;
e)
náklady vyplývající ze smluv, které příjemce uzavřel pro účely projektu;
f)
náklady vyplývající přímo z požadavků, které ukládá toto nařízení a projekt (například informační kampaně a zviditelnění, hodnocení, externí audity, překlady), včetně nákladů na finanční služby (například náklady na bankovní převody a finanční záruky).
6. Podle článku 4 mohou být v rámci programu stanovena další pravidla způsobilosti pro program jako celek.
Článek 49
Nezpůsobilé náklady
1. Za nezpůsobilé jsou pokládány následující náklady související s prováděním projektu:
a)
dluhy a poplatky za dluhovou službu (úroky);
b)
rezervy na krytí ztrát či závazků;
c)
náklady vykázané příjemcem, které jsou již financovány z rozpočtu Unie;
d)
nákup pozemků nebo budov v objemu přesahujícím 10 % způsobilých výdajů dotčeného projektu;
e)
kurzové ztráty;
f)
cla, daně a poplatky včetně DPH, kromě případů, kdy podle příslušných vnitrostátních předpisů neexistuje nárok na vrácení, není-li v příslušných opatřeních ujednaných s partnerskými zeměmi přeshraniční spolupráce stanoveno jinak;
g)
půjčky třetím stranám;
h)
pokuty, finanční postihy a výlohy spojené s vedením sporů;
i)
věcné příspěvky tak, jak jsou definovány v čl. 14 odst. 1.
2. Podle článku 4 mohou být za nezpůsobilé stanoveny další kategorie nákladů v rámci programu.
Článek 50
Jednorázové částky, jednotkové náklady a financování paušální sazbou
1. Celkový objem financování na základě jednorázových částek, jednotkových nákladů a financování paušální sazbou nepřekročí 60 000 EUR na jednoho příjemce a na projekt, není-li v programu stanoveno jinak podle článku 4, avšak nepřekročí 100 000 EUR.
2. Používání jednorázových částek, jednotkových nákladů a financování paušální sazbou je podloženo alespoň:
a)
zdůvodněním vhodnosti daných forem financování s ohledem na povahu projektů, na rizika nesrovnalostí a podvodů a na náklady na kontrolu;
b)
uvedením nákladů nebo kategorií nákladů krytých formou jednorázových částek, jednotkových nákladů nebo financování paušální sazbou, čímž se vyloučí nezpůsobilé náklady uvedené v článku 49;
c)
popisem metod pro určení jednorázových částek, jednotkových nákladů nebo financování paušální sazbou a podmínek, které v rozumné míře zajistí, že budou dodrženy zásady neziskovosti a spolufinancování a vyloučí se dvojí financování. Tyto metody se opírají o:
i)
statistické údaje nebo obdobné objektivní ukazatele, nebo
ii)
individuální přístup k příjemcům grantu na základě certifikovaných nebo auditem ověřitelných historických údajů o příjemci nebo jeho obvyklých postupů účtování nákladů.
3. Poté, co řídící orgán jednotlivé částky posoudí a schválí, nejsou dále předmětem následných kontrol.
Článek 51
Nepřímé náklady
1. Nepřímé náklady mohou být vypočteny paušální sazbou až do výše 7 % způsobilých přímých nákladů s vyloučením nákladů vzniklých v souvislosti s poskytováním infrastruktury za předpokladu, že se tato sazba vypočte na základě spravedlivé, přiměřené a ověřitelné metody výpočtu.
2. Za nepřímé náklady projektu se považují ty způsobilé náklady, které nelze na základě podmínek pro způsobilost stanovených v článku 48 označit za zvláštní náklady přímo spojené s prováděním projektu a které k němu nemohou být přímo zaúčtovány. Nemohou zahrnovat nezpůsobilé náklady uvedené v článku 49 nebo náklady, které jsou již vykázány v jiné nákladové položce nebo kapitole projektového rozpočtu.
KAPITOLA 4
Oddíl 1
Zadávání veřejných zakázek
Článek 52
Platná pravidla
1. Vyžaduje-li provádění projektu, aby příjemce zadal veřejné zakázky na zboží, stavební práce nebo služby, použijí se následující pravidla:
a)
je-li příjemce veřejným zadavatelem nebo zadavatelem ve smyslu právních předpisů Unie platných pro postupy zadávání veřejných zakázek, může uplatnit vnitrostátní právní a správní předpisy přijaté v souvislosti s právními předpisy nebo pravidly Unie uvedenými v odstavci 2;
b)
je-li příjemce mezinárodní organizací, může uplatnit svá vlastní pravidla pro zadávání veřejných zakázek, pokud nabízejí záruky rovnocenné mezinárodně uznávaným normám;
c)
je-li příjemce orgánem veřejné moci partnerské země přeshraniční spolupráce, jehož spolufinancování je přeneseno na řídící orgán, může uplatnit vnitrostátní právní a správní předpisy za předpokladu, že to umožňuje dohoda o financování a jsou dodrženy obecné zásady stanovené v odst. 2 písm. a).
2. Ve všech ostatních případech je třeba splnit následující povinnosti:
a)
zakázka je zadána nejvýhodnější nabídce, nebo podle potřeby nejnižší cenové nabídce, s vyloučením jakéhokoli střetu zájmů;
b)
u zakázek s hodnotou vyšší než 60 000 EUR se použijí rovněž následující pravidla:
i)
je zřízena hodnotící komise pro posuzování žádostí a/nebo nabídek na základě kritérií pro vyloučení, výběr a zadání, která příjemce zveřejní předem v zadávací dokumentaci. Komise musí mít lichý počet členů a veškeré odborné a administrativní kapacity, aby k nabídkám/žádostem mohla vydat informované stanovisko;
ii)
musí být zajištěna dostatečná transparentnost, spravedlivá hospodářská soutěž a odpovídající předběžná propagace;
iii)
je zajištěno rovné zacházení, proporcionalita a zákaz diskriminace;
iv)
zadávací dokumentace musí být vypracována v souladu s osvědčenými mezinárodními postupy;
v)
lhůty pro předkládání žádostí nebo nabídek musí být dostatečně dlouhé, aby zainteresované strany měly přiměřenou dobu na přípravu nabídek;
vi)
zájemci a uchazeči jsou vyloučeni z účasti na zadávacím řízení, pokud se dostanou do některé ze situací popsaných v čl. 106 odst. 1 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012. Zájemci nebo uchazeči musí osvědčit, že se nenacházejí v žádné z těchto situací. Zakázky nemohou být dále zadány zájemcům nebo uchazečům, kteří se v průběhu zadávacího řízení dostanou do jedné ze situací uvedených v článku 107 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012;
vii)
použijí se postupy zadávacího řízení uvedené v článcích 53 až 56.
3. Ve všech případech se použijí pravidla o státní příslušnosti a původu stanovená v článcích 8 a 9 nařízení (EU) č. 236/2014.
Článek 53
Zadávací řízení na zakázky na služby
1. Zakázky na služby v hodnotě 300 000 EUR a více se zadávají formou mezinárodního omezeného výběrového řízení na základě uveřejnění oznámení o zakázce. Oznámení o zakázce se uveřejní ve všech vhodných sdělovacích prostředcích též mimo programovou oblast, je v něm uveden počet čtyř až osmi zájemců, kteří budou vyzváni k předložení nabídky, a zajišťuje skutečnou hospodářskou soutěž.
2. Zakázky na služby v hodnotě 60 000 až 300 000 EUR se zadávají prostřednictvím jednacího řízení bez uveřejnění. Příjemce provede konzultace alespoň se třemi poskytovateli podle vlastní volby a s jedním nebo více poskytovateli projedná podmínky zakázky.
Článek 54
Zadávací řízení na zakázky na dodávky
1. Zakázky na dodávky v hodnotě 300 000 EUR a více se zadávají formou mezinárodního otevřeného výběrového řízení na základě uveřejnění oznámení o zakázce ve všech vhodných sdělovacích prostředcích též mimo programovou oblast.
2. Zakázky na dodávky v hodnotě 100 000 a více, avšak méně než 300 000 EUR se zadávají prostřednictvím otevřeného nabídkového řízení na základě uveřejnění v programové oblasti. Každý způsobilý uchazeč musí mít stejné podmínky jako místní společnosti.
3. Zakázky na dodávky v hodnotě více než 60 000, avšak méně než 100 000 EUR se zadávají prostřednictvím jednacího řízení bez uveřejnění. Příjemce provede konzultace alespoň se třemi dodavateli podle vlastní volby a s jedním nebo s více dodavateli projedná podmínky zakázky.
Článek 55
Zadávací řízení na zakázky na stavební práce
1. Zakázky na stavební práce v hodnotě 5 000 000 EUR a více se zadávají prostřednictvím mezinárodního otevřeného výběrového řízení, nebo s ohledem na specifické zvláštnosti některých stavebních prací prostřednictvím mezinárodního omezeného výběrového řízení na základě uveřejnění oznámení o zakázce ve všech vhodných sdělovacích prostředcích též mimo programovou oblast.
2. Zakázky na stavební práce v hodnotě 300 000 a více, avšak méně než 5 000 000 EUR se zadávají prostřednictvím otevřeného výběrového řízení na základě uveřejnění v programové oblasti. Každý způsobilý uchazeč musí mít stejné podmínky jako místní společnosti.
3. Zakázky na stavební práce v hodnotě více než 60 000, avšak méně než 300 000 EUR se zadávají prostřednictvím jednacího řízení bez uveřejnění. Příjemce provede konzultace alespoň se třemi zadavateli podle vlastní volby a s jedním nebo s více zadavateli projedná podmínky zakázky.
Článek 56
Použití jednacího řízení
V případech uvedených v článcích 266, 268 a 270 nařízení v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012 se příjemce může rozhodnout použít jednací řízení na základě jediné nabídky.
Oddíl 2
Finanční podpora třetím stranám
Článek 57
Finanční podpora třetím stranám
1. Vyžaduje-li projekt poskytnutí finanční podpory třetím stranám, může být udělena pod podmínkou, že:
a)
každá třetí strana nabídne odpovídající záruky, pokud jde o zpětné získávání prostředků;
b)
jsou dodrženy zásady proporcionality, transparentnosti, řádného finančního řízení, rovného zacházení a zákazu diskriminace;
c)
jsou vyloučeny střety zájmů;
d)
finanční podpora není kumulativní a není poskytována zpětně, v zásadě zahrnuje spolufinancování a jejím účelem nebo účinkem není vytváření zisku pro jednotlivé třetí strany;
e)
podmínky pro poskytování finanční podpory jsou přísně stanoveny ve smlouvě tak, aby příjemce nejednal dle vlastního uvážení. Ve smlouvě jsou především stanoveny kategorie osob, které jsou způsobilé k podpoře, kritéria poskytnutí podpory (včetně kritérií pro stanovení přesné částky) a neměnný seznam typů činností, na něž je možné finanční podporu poskytnout;
f)
maximální objem finanční podpory, který může být vyplacen, nepřesáhne 60 000 EUR na každou třetí stranu s výjimkou případů, kdy je finanční podpora prvořadým cílem projektu.
2. Použijí se pravidla o státní příslušnosti a původu stanovená v článcích 8 a 9 nařízení (EU) č. 236/2014. Překračuje-li dílčí grant částku 60 000 EUR, použijí se obdobně pravidla týkající se účasti stanovená v čl. 52 písm. b) bodě vi).
HLAVA VIII
PLATBY, PŘEDKLÁDÁNÍ A SCHVALOVÁNÍ ÚČETNÍ ZÁVĚRKY, FINANČNÍ OPRAVY A ZPĚTNÉ ZÍSKÁVÁNÍ PROSTŘEDKŮ
KAPITOLA 1
Platby
Článek 58
Roční závazky
1. Při sdíleném řízení Komise učiní prvotní závazky poté, co přijme program podle článku 5.
2. Při nepřímém řízení Komise učiní prvotní závazky po přijetí programu a poté, co vstoupí v platnost dohoda, kterou se úkoly související s prováděním rozpočtu přenášejí na mezinárodní organizaci nebo na partnerskou zemi přeshraniční spolupráce podle článků 81 a 82.
3. Komise následně učiní příslušný závazek v každém rozpočtovém roce nejpozději dne 1. května. Objem ročních závazků se stanoví v souladu s finančním plánem s přihlédnutím k pokroku při provádění programu a dostupnosti finančních prostředků. Jakmile Komise učiní roční závazek, informuje o tom řídící orgán.
Článek 59
Společná pravidla pro platby
1. Platby řídícímu orgánu mohou mít podobu předběžného financování nebo vyplacení konečného zůstatku.
2. Je založen bankovní účet v eurech, který je konkrétně určen pro účely programu. Jsou-li platby Komise směrovány přes jiný bankovní účet, než je účet programu, související částky a jakýkoli vzniklý úrok jsou neprodleně a v plné výši převedeny na bankovní účet programu.
3. Žádná částka se neodečítá ani nezadržuje, ani nejsou na tyto částky ani na žádný vzniklý úrok ukládány žádné zvláštní poplatky či jiné poplatky s rovnocenným účinkem.
Článek 60
Společná pravidla pro výpočet předběžného financování
1. Řídící orgán může poté, co je informován o ročním závazku, požádat každý rozpočtový rok o převod až 80 % příspěvku Unie na dotčený rozpočtový rok jakožto předběžného financování. Počínaje druhým rozpočtovým rokem se k žádosti o předběžné financování přikládá prozatímní rozpočet s podrobnými údaji o závazcích řídícího orgánu a o platbách za obě účetní období následující po posledním výroku auditora zmíněném v článku 68. Komise po přezkoumání tohoto prozatímního rozpočtu, posouzení skutečných finančních potřeb programu a ověření dostupnosti finančních prostředků provede platbu celé částky požadované v rámci předběžného financování nebo její části nejpozději do 60 dnů po datu, k němuž Komise zaregistrovala žádost o platbu.
2. V průběhu rozpočtového roku může řídící orgán požádat o převod veškerých finančních prostředků, které již byly přiděleny, nebo jejich části jako dodatečného předběžného financování. Na podporu této žádosti může řídící orgán předložit průběžnou finanční zprávu, z níž je zřejmé, že skutečně vzniklé výdaje nebo výdaje, které mají vzniknout před koncem rozpočtového roku, překračují objem prostředků již vyplacených jako předběžné financování. Tyto následné převody představují dodatečné předběžné financování za předpokladu, že nejsou podloženy výrokem auditora zmíněným v článku 68.
3. Komise každý rozpočtový rok provádění programu zúčtuje předchozí platby v rámci předběžného financování na základě skutečně vzniklých způsobilých výdajů, které jsou podloženy výrokem auditora uvedeným v článku 68 po schválení účetní závěrky podle čl. 69 odst. 2. Na základě výsledků tohoto zúčtování může Komise provést nezbytné finanční opravy.
Článek 61
Přerušení platební lhůty
1. Pověřená schvalující osoba ve smyslu nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012 může přerušit platební lhůtu u žádosti o platbu na maximální dobu šesti měsíců v kterémkoli z těchto případů:
a)
informace poskytnuté národním auditním subjektem nebo auditním subjektem Unie jasně ukazují na možné významné nedostatky ve fungování systému řízení a kontroly;
b)
pověřená schvalující osoba musí provést další ověření na základě informací, které obdržela o tom, že výdaj má spojitost s nedostatkem, který má vážné finanční důsledky;
c)
není předložen některý z dokumentů požadovaných podle článku 77;
d)
není předložen některý z dokumentů požadovaných podle článků 60 a 64.
Řídící orgán může povolit, aby bylo přerušení platební lhůty prodlouženo o další tři měsíce.
2. Pověřená schvalující osoba omezí přerušení platební lhůty pouze na tu část výdajů, na něž se vztahuje žádost o platbu dotčená situacemi uvedenými v odst. 1 prvním pododstavci, ledaže by nebylo možné určit část výdajů, které se to týká. Pověřená schvalující osoba o důvodech přerušení platební lhůty okamžitě informuje členský stát, v němž je sídlo řídícího orgánu, a řídící orgán a vyzve je k nápravě situace. Pověřená schvalující osoba ukončí přerušení platební lhůty, jakmile jsou přijata nezbytná opatření. Nebyla-li přijata nezbytná opatření, může být toto přerušení prodlouženo na dobu delší než šest měsíců.
Článek 62
Pozastavení plateb
1. Komise může pozastavit všechny platby nebo jejich část v kterémkoli z následujících případů:
a)
v účinném fungování systému řízení a kontroly programu existuje závažný nedostatek, který ohrožuje příspěvek Unie a v souvislosti s nímž nebyla přijata opatření k nápravě;
b)
zúčastněné země závažně porušily své povinnosti podle článku 31;
c)
výdaj má spojitost s nedostatkem, který nebyl napraven a má vážné finanční důsledky;
d)
existuje závažný nedostatek v kvalitě a spolehlivosti systému hodnocení a monitorování;
e)
monitorování, hodnocení nebo audit svědčí o tom, že program se neplní podle časových rámců podle článku 4 a v souladu se zprávami podle článku 77.
2. Poté, co Komise umožní řídícímu orgánu předložit připomínky, může přijmout rozhodnutí o pozastavení všech plateb v rámci předběžného financování nebo jejich části.
3. Komise ukončí pozastavení všech plateb nebo jejich části, pokud řídící orgán přijme nezbytná opatření, která umožňují pozastavení zrušit.
Článek 63
Platby hlavním příjemcům
1. Platby hlavním příjemcům mohou mít jednu z následujících forem:
a)
předběžné financování;
b)
prozatímní platba;
c)
platba konečného zůstatku.
2. Řídící orgán zajistí, aby platby hlavním příjemcům byly zpracovány co nejrychleji v souladu s podepsanou smlouvou. Žádná částka se neodečítá ani nezadržuje, není-li to stanoveno v podepsané smlouvě, ani se neukládají žádné zvláštní poplatky či jiné poplatky s rovnocenným účinkem, které by vedly ke snížení těchto částek.
Článek 64
Platba konečného zůstatku
1. Do 30. září 2024 předloží řídící orgán žádost o platbu konečného zůstatku společně s dokumenty uvedenými v čl. 77 odst. 5.
2. Konečný zůstatek je vyplacen do tří měsíců ode dne zúčtování účetní závěrky za poslední účetní rok nebo do jednoho měsíce od data schválení závěrečné zprávy o provádění, podle toho, co nastane později.
Článek 65
Výjimka při zrušení závazku
1. Částka, které se týká zrušení závazku, se sníží o částky, které řídící orgán nemohl Komisi vykázat z těchto důvodů:
a)
projekty byly pozastaveny soudním řízením nebo správním opravným prostředkem s odkladným účinkem; nebo
b)
důvody vyšší moci závažně ovlivňují provádění celého programu nebo jeho části;
c)
použití článků 61 nebo 62.
2. Řídící orgán, který se odvolává na vyšší moc podle odst. 1 písm. b), musí prokázat její přímé důsledky pro provádění celého programu nebo jeho části. Pro účely odst. 1 písm. a) a b) lze o snížení požádat jednou, pokud pozastavení nebo vyšší moc trvaly nejdéle jeden rok, nebo vícekrát podle doby trvání vyšší moci nebo počtu let, které uběhly mezi dnem soudního nebo správního rozhodnutí o pozastavení provádění daného projektu a dnem konečného soudního nebo správního rozhodnutí.
3. Řídící orgán zašle Komisi informace o výjimce podle odstavce 1 týkající se částky, která měla být přiznána do 31. prosince předchozího rozpočtového roku, do 15. února.
Článek 66
Postup zrušení závazku
1. Komise včas informuje řídící orgán vždy, když existuje riziko zrušení závazku podle článku 6 nařízení (EU) č. 236/2014.
2. Komise na základě informací obdržených k 15. únoru informuje řídící orgán o částce, jíž se týká zrušení vyplývající z těchto informací.
3. Řídící orgán má dva měsíce na to, aby odsouhlasil částku, která má být zrušena, nebo předložil své připomínky.
4. Řídící orgán předloží do 30. června Komisi revidovaný finanční plán, v němž se zohlední dopad snížení částky podpory na tematické cíle nebo technickou pomoc programu za dotčený rozpočtový rok. Pokud jej nepředloží, Komise upraví plán financování snížením příspěvku Unie na dotčený rozpočtový rok. Snížení se úměrně dotkne tematických cílů a technické pomoci.
5. Komise pozmění rozhodnutí o přijetí programu.
Článek 67
Používání eura
1. Řídící orgán a příjemce převedou výdaje vzniklé v jiné měně než v eurech na eura měsíčním účetním směnným kurzem Komise:
a)
za měsíc, v němž výdaj vznikl;
b)
za měsíc, v němž byl výdaj předložen k přezkoumání podle čl. 32 odst. 1;
c)
za měsíc, v němž byl výdaj oznámen hlavnímu příjemci.
2. Zvolená metoda se uvede v programu a platí po celou dobu trvání programu. Na technickou pomoc a na projekty mohou být použity odlišné metody.
KAPITOLA 2
Předložení a schválení účetní závěrky
Článek 68
Předložení účetní závěrky
1. Řídící orgán vypracuje účetní závěrku programu. Tato závěrka je nezávislá a samostatná a její součástí jsou pouze operace související s programem. Je vedena tak, aby umožňovala analytické monitorování programu podle priorit a technické pomoci.
2. Řídící orgán předloží Komisi ve své výroční zprávě do 15. února následující finanční informace:
a)
účetní závěrku za předchozí účetní období;
b)
prohlášení řídícího orgánu podepsané jeho zástupcem, v němž se potvrzuje, že:
i)
informace jsou prezentovány vhodným způsobem a jsou úplné a přesné;
ii)
výdaje byly použity k zamýšlenému účelu;
iii)
zavedené systémy kontroly poskytují nezbytné záruky legality uskutečněných operací;
c)
každoroční souhrn informací o kontrolách provedených řídícím orgánem, včetně rozboru povahy a rozsahu chyb a nedostatků zjištěných v systémech a přijatých či plánovaných nápravných opatření;
d)
výrok auditora k účetní závěrce;
e)
výroční auditní zprávu auditního orgánu přinášející shrnutí provedených auditů, včetně rozboru povahy a rozsahu chyb a nedostatků zjištěných jak na úrovni systému, tak na úrovni projektů, a přijatých či plánovaných nápravných opatření;
f)
odhad nákladů vzniklých v období od 1. července do 31. prosince předchozího roku;
g)
seznam projektů ukončených v průběhu účetního období.
3. Účetní závěrka uvedená v odst. 2 písm. a) se předkládá za každý program a na úrovni každé priority a technické pomoci obsahuje:
a)
vzniklé a zaplacené výdaje a dosažené a přijaté příjmy řídícího orgánu;
b)
částky zproštěné platební povinnosti a částky zpětně získané v průběhu účetního období, částky, které je třeba získat zpět do konce účetního období, a částky, které nelze získat zpět.
4. Výrok auditora zmíněný v odst. 2 písm. d) stanoví, zda závěrka poskytuje pravdivý a věrný obraz, zda jsou související transakce legální a řádné a zda zavedené kontrolní systémy řádně fungují. V tomto výroku se rovněž uvede, zda audit nezpochybňuje tvrzení obsažená v prohlášení řídícího subjektu zmíněném v odst. 2 písm. a).
Článek 69
Schválení účetní závěrky
1. Komise přezkoumá účetní závěrku a do 31. května roku následujícího po skončení účetního období informuje řídící orgán, zda souhlasí s tím, že účetní závěrka je úplná, přesná a pravdivá.
2. Komise na základě vzniklých způsobilých výdajů potvrzených výrokem auditora zmíněným v čl. 68 odst. 2 písm. d) zúčtuje předběžné financování.
3. Přijetím účetní závěrky nejsou dotčeny žádné následné finanční opravy podle článku 72.
Článek 70
Lhůta pro uchovávání dokladů
1. Řídící orgán a příjemci uchovávají veškeré dokumenty týkající se programu nebo projektu po dobu pěti let od data vyplacení zůstatku za program. Uchovávají především zprávy, podklady, účty, účetní doklady a veškeré další dokumenty týkající se financování programu (včetně veškerých dokumentů týkajících se zadání zakázky) a projektů.
2. Bez ohledu na odstavec 1 se doklady týkající se auditů, opravných prostředků, soudních sporů nebo vymáhání pohledávek vzniklých při provádění programu nebo projektu uchovávají až do doby, než jsou tyto audity, opravné prostředky, spory nebo pohledávky uzavřeny.
KAPITOLA 3
Finanční opravy a zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek
Oddíl 1
Finanční opravy
Článek 71
Finanční opravy prováděné řídícím orgánem
1. Za předcházení nesrovnalostem a jejich vyšetřování, provedení nutných finančních oprav a vymáhání neoprávněně vyplacených částek zodpovídá v první řadě řídící orgán. V případě systémových nesrovnalostí rozšíří řídící orgán své vyšetřování na všechny operace, které by mohly být dotčeny.
Řídící orgán provádí finanční opravy nutné v souvislosti s jednotlivými nebo systémovými nesrovnalostmi zjištěnými u projektů, technické pomoci nebo programu. Finanční opravy spočívají ve zrušení celého příspěvku Unie na projekt nebo technickou pomoc nebo jeho části. Řídící orgán přihlédne k povaze a závažnosti nesrovnalostí a k dané finanční ztrátě a uplatní přiměřenou finanční opravu. Finanční opravy zaznamená řídící orgán v roční účetní závěrce za účetní rok, ve kterém se o zrušení rozhodlo.
2. Příspěvek Unie zrušený podle odstavce 1 může být v rámci dotčeného programu opětovně použit s výhradou odstavce 3.
3. Příspěvek zrušený podle odstavce 1 nelze znovu použít na projekt, který byl předmětem finanční opravy ani - pokud je finanční oprava provedena z důvodu systémové nesrovnalosti - na žádný projekt ovlivněný touto systémovou nesrovnalostí.
Článek 72
Finanční opravy prováděné Komisí
1. Komise provede finanční opravy zrušením celého příspěvku Unie na program nebo jeho části a získáním příslušných částek od řídícího orgánu zpět tak, aby z financování Unie vyloučila výdaje, které porušují platné právní předpisy nebo jsou spojeny s nedostatky v systémech řízení a kontroly programu, které byly zjištěny Komisí nebo Evropským účetním dvorem.
2. Porušení platných právních předpisů vede k finanční opravě pouze v souvislosti s výdaji, které byly vykázány Komisi, a v případě, že je splněna jedna z těchto podmínek:
a)
porušení ovlivnilo výběr projektu nebo smlouvy na technickou pomoc, nebo existuje důvodné riziko, že toto porušení mělo takový dopad a z důvodu povahy dotčeného porušení není možné tento dopad stanovit;
b)
porušení ovlivnilo výši výdajů vykázaných v rámci programu, nebo existuje důvodné riziko, že toto porušení mělo takový dopad, avšak z důvodu povahy dotčeného porušení není možné jeho finanční dopad kvantifikovat.
3. Komise provede finanční opravy zejména v případech, kdy po nutném přezkoumání dospěje k některému z následujících závěrů:
a)
v systémech řízení a kontroly programu existuje zásadní nedostatek, který ohrozil již vyplacený příspěvek Unie;
b)
řídící orgán nesplnil před zahájením postupu finanční opravy podle tohoto odstavce své povinnosti podle článku 71;
c)
výdaje přiznané ve výroční nebo závěrečné zprávě jsou neoprávněné a řídící orgán je před zahájením postupu finanční opravy podle tohoto odstavce neopravil.
Komise při svých finančních opravách vychází z jednotlivých případů zjištěných nesrovnalostí, přičemž přihlíží k tomu, zda se jedná o systémovou nesrovnalost. Pokud nelze přesně vyčíslit výši neoprávněných výdajů, použije Komise finanční opravu na základě paušální sazby nebo extrapolace.
4. Při rozhodování o výši finanční opravy podle odstavce 3 Komise dodržuje zásadu proporcionality s ohledem na povahu a závažnost nesrovnalostí a rozsah a finanční důsledky nedostatků zjištěných v systému řízení a kontroly daného programu.
5. Jestliže Komise zakládá své stanovisko na zprávách jiných auditorů než auditorů vlastních útvarů, vypracuje vlastní závěry ohledně finančních důsledků poté, co vyslechne řídící orgán a dotyčné auditory.
6. Ukončením programu není dotčeno právo Komise provádět v pozdější fázi finanční úpravy ve vztahu k řídícímu orgánu.
7. Kritérii pro určení výše finančních oprav, jež mají být použity, a kritérii pro použití paušálních sazeb nebo extrapolovaných finančních oprav jsou kritéria přijatá na základě nařízení (EU) č. 1303/2013 (12), zejména jeho článku 144, a kritéria, jež jsou obsažena v rozhodnutí Komise ze dne 19. prosince 2013 (13).
Článek 73
Postup
1. Před přijetím rozhodnutí o finanční opravě informuje Komise řídící orgán o předběžných závěrech svého přezkumu a požádá řídící orgán, aby do dvou měsíců předložil své připomínky.
2. Navrhuje-li Komise finanční opravu na základě extrapolace nebo paušální sazby, dostane řídící orgán příležitost prokázat přezkoumáním příslušné dokumentace, že skutečný rozsah nesrovnalosti je menší, než jak byl posouzen Komisí. Po dohodě s Komisí může řídící orgán omezit rozsah uvedeného přezkumu na vhodnou část nebo vzorek příslušné dokumentace. S výjimkou řádně odůvodněných případů nesmí doba povolená pro takové přezkoumání překročit další dva měsíce od uplynutí lhůty dvou měsíců uvedené v odstavci 1.
3. Komise zohlední veškeré důkazy předložené řídícím orgánem ve lhůtách uvedených v odstavcích 1 a 2.
4. Nepřijme-li řídící orgán předběžné závěry Komise, pozve jej Komise ke slyšení, aby bylo zaručeno, že má Komise pro vyvození závěru ohledně uplatnění finanční opravy k dispozici všechny důležité informace a zjištění.
5. Řídící orgán může v případě dohody, a aniž je dotčen odstavec 6, opětovně použít zrušený příspěvek na dotčený program v souladu s čl. 71 odst. 2.
6. Za účelem uplatnění finančních oprav přijme Komise rozhodnutí do šesti měsíců ode dne slyšení nebo ode dne obdržení dalších informací, pokud řídící orgán souhlasil s tím, že tyto dodatečné informace po slyšení předloží. Komise vezme v úvahu veškeré informace a připomínky předložené v průběhu řízení. Pokud se slyšení neuskuteční, začíná šestiměsíční lhůta běžet dva měsíce po dni, kdy Komise odeslala pozvánku ke slyšení.
7. Zjistí-li Komise nebo Evropský účetní dvůr nesrovnalosti dokládající závažné nedostatky v účinném fungování systémů řízení a kontroly, sníží výsledná finanční oprava příspěvek Unie.
První pododstavec se nepoužije v případě závažných nedostatků v účinném fungování systémů kontroly a řízení, které byly před jejich zjištěním ze strany Komise nebo Evropského účetního dvora:
a)
zjištěny v prohlášení řídícího orgánu, výroční kontrolní zprávě nebo výroku auditora předložených Komisi v souladu s článkem 68 nebo v jiných auditních zprávách auditního orgánu předložených Komisi, a pokud byla přijata příslušná opatření; nebo
b)
předmětem vhodných nápravných opatření ze strany řídícího orgánu.
Posouzení závažných nedostatků v účinném fungování systémů řízení a kontroly vychází z právních předpisů platných v době, kdy byla předložena příslušná prohlášení řídících subjektů, výroční kontrolní zprávy a výroky auditora.
Komise při rozhodování o finanční opravě:
a)
dodržuje zásadu proporcionality tím, že zohlední povahu a rozsah závažných nedostatků v účinném fungování systémů řízení a kontroly a jejich finanční důsledky pro rozpočet Unie;
b)
pro účely použití paušální sazby nebo opravy extrapolací vyloučí výdaje, u nichž nesrovnalosti odhalil již řídící orgán a které byly předmětem úpravy v účetní uzávěrce, jakož i výdaje podléhající probíhajícímu posuzování jejich legality a správnosti;
c)
zohlední paušální sazbu nebo opravy extrapolací použité na výdaje ze strany řídícího orgánu z důvodu jiných závažných nedostatků, které řídící orgán odhalil při určování zbytkového rizika pro rozpočet Unie.
Oddíl 2
Zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek
Článek 74
Finanční odpovědnost a zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek
1. Řídící orgán je odpovědný za zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek.
2. Souvisí-li zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek s porušením právních závazků ze strany řídícího orgánu vyplývajícím z tohoto nařízení a nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012, zodpovídá řídící orgán za vrácení příslušných částek Komisi.
3. Pokud se zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek týká systémových nedostatků v systémech řízení a kontroly, odpovídá řídící orgán za vrácení dotčených částek Komisi v souladu s rozdělením odpovědnosti mezi zúčastněné země, jak je stanoveno v programu.
4. Pokud se zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek týká nároku vůči příjemci se sídlem v některém členském státě a řídící orgán není schopen dlužnou částku získat zpět, zaplatí dlužnou částku řídícímu orgánu členský stát, v němž má příjemce sídlo, a vymáhá ji od příjemce zpět.
5. Pokud se zpětné získávání neoprávněně vyplacených částek týká nároku vůči příjemci se sídlem v některé z partnerských zemí přeshraniční spolupráce a řídící orgán není schopen dlužnou částku získat zpět, nese daná partnerská země přeshraniční spolupráce, v níž má příjemce sídlo, odpovědnost v míře stanovené v příslušných dohodách o financování podle článků 8 a 9.
Článek 75
Vrácení platby řídícímu orgánu
1. Řídící orgán vymáhá neoprávněně vyplacené částky spolu s případnými úroky z prodlení od hlavního příjemce. Dotčení příjemci vrátí hlavnímu příjemci neoprávněně vyplacené částky v souladu s dohodou o partnerství, kterou spolu podepsali. Nepodaří-li se hlavnímu příjemci zajistit vrácení platby od dotčeného příjemce, řídící orgán tohoto příjemce formálně uvědomí, aby vrátil platbu hlavnímu příjemci. Pokud dotčený příjemce platbu nevrátí, požádá řídící orgán zúčastněnou zemi, v níž má dotčený příjemce sídlo, o vrácení neoprávněně vyplacených částek podle čl. 74 odst. 2 až 5.
2. Řídící orgán postupuje s patřičnou důsledností, aby s podporou zúčastněných zemí zajistil proplacení inkasních příkazů. Řídící orgán zejména zajistí, aby nárok byl určitý, v pevně stanovené výši a splatný. Pokud má řídící orgán v úmyslu vzdát se vrácení zjištěného dluhu, zajistí, aby toto zproštění bylo řádné a v souladu se zásadami řádného finančního řízení a proporcionality. Rozhodnutí o zproštění musí být předloženo společnému monitorovacímu výboru k předchozímu schválení.
3. Řídící orgán informuje Komisi o všech opatřeních přijatých za účelem zpětného získání neoprávněně vyplacených částek. Komise může kdykoli převzít úkol vymoci částky přímo od příjemce nebo od dotčené zúčastněné země.
4. Spisy předané zúčastněné zemi nebo Komisi musí obsahovat veškeré dokumenty potřebné pro zpětné získání neoprávněně vyplacených částek a doklady o opatřeních, která řídící orgán za účelem vymáhání dlužných částek přijal.
5. Smlouvy uzavřené řídícím orgánem musí obsahovat doložku umožňující Komisi nebo zúčastněné zemi, v níž má daný příjemce sídlo, vymáhat jakékoli částky dlužné řídícímu orgánu, které řídící orgán nebyl schopen získat zpět.
Článek 76
Vrácení platby Komisi
1. Vrácení platby dlužné Komisi se uskuteční přede dnem splatnosti uvedeným v inkasním příkazu. Lhůta splatnosti je 45 dnů ode dne vystavení výzvy k úhradě.
2. Každým prodlením při navracení částky vzniká nárok na úrok z prodlení, počínaje dnem splatnosti až do dne uskutečnění platby. Sazba tohoto úroku z prodlení je o tři a půl procentního bodu vyšší než sazba používaná Evropskou centrální bankou při jejích hlavních refinančních operacích první pracovní den měsíce, do kterého spadá den splatnosti. Částky, které mají být vráceny, mohou být započteny vůči jakýmkoli částkám dlužným příjemcům nebo zúčastněné zemi. Tím není dotčeno právo účastníků dohodnout se na splácení ve splátkách.
HLAVA IX
PODÁVÁNÍ ZPRÁV, MONITOROVÁNÍ A HODNOCENÍ
Článek 77
Výroční zprávy řídícího orgánu
1. Řídící orgán předloží do 15. února Komisi výroční zprávu schválenou společným monitorovacím výborem. Výroční zpráva se skládá z technické části a finanční části a týká se předchozího účetního období.
2. Technická část popisuje:
a)
pokrok dosažený při provádění programu a jeho priorit;
b)
podrobný seznam uzavřených smluv a seznam vybraných projektů, na něž ještě nebyly uzavřeny smlouvy, včetně seznamů rezerv;
c)
činnosti provedené v rámci technické pomoci;
d)
opatření přijatá za účelem monitorování a hodnocení projektů, jejich výsledky a kroky přijaté k nápravě zjištěných problémů;
e)
uskutečněné informační a komunikační činnosti.
3. Finanční část se vypracuje v souladu s čl. 68 odst. 2.
4. Výroční zpráva kromě toho obsahuje prognózu činností, které mají být provedeny v následujícím účetním období. Zahrnuje:
a)
aktualizovanou auditní strategii;
b)
pracovní program, finanční plán a plánované využití technické pomoci;
c)
roční plán monitorování a hodnocení v souladu s čl. 78 odst. 2;
d)
roční informační a komunikační plán v souladu s čl. 79 odst. 4.
5. Řídící orgán předloží do 30. září 2024 Komisi závěrečnou zprávu schválenou společným monitorovacím výborem. Tato závěrečná zpráva obdobně obsahuje informace požadované podle odstavců 2 a 3 výše za uplynulé účetní období a za celou dobu trvání programu.
Článek 78
Monitorování a hodnocení
1. Cílem monitorování a hodnocení programu je zlepšit kvalitu jeho navržení a provádění a posoudit a zlepšit jeho soudržnost, účelnost, účinnost a dopad. Skutečnosti zjištěné při monitorování a hodnocení se zohlední v cyklu plánování a provádění.
2. Po celou dobu trvání programu je jeho součástí orientační plán monitorování a hodnocení. Ke každému programu je následně vypracován roční plán monitorování a hodnocení, který provádí řídící orgán na základě pokynů a metodiky hodnocení Komise. Roční plán se předloží Komisi nejpozději 15. února.
3. Kromě každodenního monitorování provádí řídící orgán monitorování programu a projektu zaměřené na výsledky.
4. Komise má přístup ke všem zprávám o monitorování a hodnocení.
5. Komise může kdykoli zahájit hodnocení nebo monitorování programu nebo jeho části. Výsledky těchto činností, o nichž je informován společný monitorovací výbor a řídící orgán programu, mohou vést ke změnám v programu.
HLAVA X
VIDITELNOST
Článek 79
Viditelnost
1. Řídící orgán a příjemci jsou odpovědni za odpovídající informování veřejnosti.
2. Řídící orgán a příjemci zajistí odpovídající zviditelnění příspěvku Unie na programy a projekty s cílem posílit povědomí veřejnosti o činnosti Unie a vytvořit jednotný obraz podpory Unie ve všech zúčastněných zemích.
3. Řídící orgán zajistí, aby jeho propagační strategie a opatření přijatá příjemci za účelem zviditelnění byly v souladu s pokyny Komise.
4. Součástí programu je komunikační strategie na celou dobu jeho trvání a orientační informační a komunikační plán na první rok, včetně opatření za účelem zviditelnění. Ke každému programu je následně vypracován roční informační a komunikační plán, který provádí řídící orgán. Plán je předložen Komisi nejpozději 15. února.
ČÁST TŘETÍ
ZVLÁŠTNÍ USTANOVENÍ
HLAVA I
NEPŘÍMÉ ŘÍZENÍ MEZINÁRODNÍMI ORGANIZACEMI
Článek 80
Mezinárodní organizace jako řídící orgán
1. Zúčastněné země mohou navrhnout, aby byl program řízen mezinárodní organizací.
2. Jako řídící orgán mohou být navrženy pouze mezinárodní organizace ve smyslu článku 43 nařízení v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012.
3. Mezinárodní organizace musí splňovat požadavky stanovené v článku 60 nařízení (EU) č. 966/2012.
4. Před tím, než Komise program schválí, musí obdržet důkaz, že jsou splněny požadavky stanovené v odstavci 3.
Článek 81
Pravidla vztahující se na programy řízené mezinárodní organizací
1. Komise a příslušná mezinárodní organizace uzavřou dohodu, v níž jsou stanovena podrobná ujednání týkající se programu. V případě, že je z programu podle článku 42 poskytován příspěvek na finanční nástroj, musí být splněny podmínky a požadavky na podávání zpráv stanovené v článku 140 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012.
2. Na programy řízené mezinárodní organizací se použijí ustanovení druhé části, nestanoví-li dohoda podle odstavce 1 jinak.
HLAVA II
NEPŘÍMÉ ŘÍZENÍ PARTNERSKOU ZEMÍ PŘESHRANIČNÍ SPOLUPRÁCE
Článek 82
Partnerská země přeshraniční spolupráce jako řídící orgán
1. Zúčastněné země mohou navrhnout, aby byl program řízen partnerskou zemí přeshraniční spolupráce.
2. Povaha úkolů svěřených určené partnerské zemi přeshraniční spolupráce je stanovena v dohodě uzavřené mezi Komisí a danou partnerskou zemí přeshraniční spolupráce podle ustanovení o nepřímém řízení obsažených v nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012 a v nařízení v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012.
3. Dohoda zmíněná v odstavci 2 stanoví podrobná ujednání týkající se programu. Stanoví zejména, která ustanovení druhé části se použijí s ohledem na povahu úkolů, jimiž je pověřen řídící orgán, a na příslušné částky.
ČÁST ČTVRTÁ
ZÁVĚREČNÁ USTANOVENÍ
Článek 83
Přechodná ustanovení
Nařízení Komise (ES) č. 951/2007 (14) nadále platí pro právní akty a závazky, jimiž se provádí rozpočtové roky před rokem 2014.
Článek 84
Vstup v platnost
Toto nařízení vstupuje v platnost třetím dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Použije se ode dne 1. ledna 2014.
Toto nařízení je závazné v celém rozsahu a přímo použitelné ve všech členských státech.
V Bruselu dne 18. srpna 2014.
ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΌΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 897/2014 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 18ης Αυγούστου 2014
για τον καθορισμό των ειδικών διατάξεων εφαρμογής των προγραμμάτων διασυνοριακής συνεργασίας που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Γειτονίας
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 291,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαρτίου 2014, για τη θέσπιση Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Γειτονίας (1), και ειδικότερα το άρθρο 12,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 236/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαρτίου 2014, για τον καθορισμό κοινών κανόνων και διαδικασιών για την εφαρμογή των μηχανισμών εξωτερικής δράσης της Ένωσης (2), και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 2,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Μία από τις πτυχές του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 περιλαμβάνει τη συνεργασία μεταξύ, αφενός, ενός ή περισσότερων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, αφετέρου, μιας ή περισσότερων χωρών-εταίρων, όπως ορίζονται στο παράρτημα I του κανονισμού, και/ή τη Ρωσική Ομοσπονδία, η οποία πραγματοποιείται στο κοινό τμήμα των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης με στόχο την ενίσχυση της διασυνοριακής συνεργασίας («CBC»).
(2)
Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 236/2014 θεσπίζει κανόνες για την υλοποίηση της συνδρομής, οι οποίοι είναι κοινοί για όλους τους μηχανισμούς εξωτερικής δράσης.
(3)
Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 232/2014 ορίζει ότι πρέπει να θεσπιστούν κανόνες εφαρμογής για τον καθορισμό των ειδικών διατάξεων υλοποίησης των προγραμμάτων διασυνοριακής συνεργασίας. Οι κανόνες αυτοί θα περιλαμβάνουν διατάξεις μεταξύ άλλων σχετικά με το ποσοστό και τις μεθόδους συγχρηματοδότησης, το περιεχόμενο, την εκπόνηση, την τροποποίηση και το κλείσιμο των κοινών επιχειρησιακών προγραμμάτων, τον ρόλο και τη λειτουργία των δομών του προγράμματος, συμπεριλαμβανομένης της θέσης, της ταυτοποίησης, της λογοδοσίας και της ευθύνης τους, την περιγραφή των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου και τις προϋποθέσεις για την τεχνική και δημοσιονομική διαχείριση της στήριξης της Ένωσης, τις διαδικασίες ανάκτησης σε όλες τις συμμετέχουσες χώρες, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση, την προβολή και τις δράσεις ενημέρωσης, την επιμερισμένη και έμμεση διαχείριση.
(4)
Το έγγραφο προγραμματισμού που προβλέπεται στο άρθρο 9 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 καθορίζει τους στρατηγικούς στόχους που θα επιδιωχθούν από τη διασυνοριακή συνεργασία, καθώς και τους θεματικούς στόχους και τα αναμενόμενα ενδεικτικά αποτελέσματα αυτής της συνεργασίας, και περιλαμβάνει τον κατάλογο των κοινών επιχειρησιακών προγραμμάτων που πρέπει να καταρτιστούν.
(5)
Η διασυνοριακή συνεργασία θα πρέπει να εφαρμόζεται μέσω πολυετών κοινών επιχειρησιακών προγραμμάτων, τα οποία αφορούν τη συνεργασία σε σύνορο ή ομάδα συνόρων και περιλαμβάνουν πολυετείς προτεραιότητες που επιδιώκουν συνεκτικό σύνολο θεματικών στόχων και που μπορούν να εφαρμοστούν με τη στήριξη της Ένωσης.
(6)
Χρειάζεται να καθοριστούν κανόνες εφαρμογής που θεσπίζουν κοινές λεπτομερείς διατάξεις σχετικά με την υλοποίηση των προγραμμάτων διασυνοριακής συνεργασίας που χρηματοδοτούνται βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014, ενώ παράλληλα θα παρέχεται στις συμμετέχουσες χώρες κάποιος βαθμός ευελιξίας όσον αφορά τις ειδικές για κάθε πρόγραμμα ρυθμίσεις για την οργάνωση και την υλοποίησή του, λαμβανομένων υπόψη των ειδικών χαρακτηριστικών του. Με βάση αυτήν την αρχή και σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό, οι συμμετέχουσες χώρες θα πρέπει να υποβάλουν από κοινού προς έγκριση στην Επιτροπή προτάσεις για κοινά επιχειρησιακά προγράμματα σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014.
(7)
Δεδομένου ότι όλες οι συμμετέχουσες χώρες πρόκειται να συμμετάσχουν στα όργανα λήψης αποφάσεων του προγράμματος, ενώ τα καθήκοντα υλοποίησης ανατίθενται συνήθως σε διαχειριστική αρχή που είναι εγκατεστημένη σε κράτος μέλος, απαιτείται η θέσπιση κανόνων που θα διέπουν την οργανωτική δομή που καλύπτει τα καθήκοντα της διαχειριστικής αρχής και τον καταμερισμό των καθηκόντων μεταξύ των φορέων και εντός κάθε φορέα που συμμετέχει στις δομές του προγράμματος.
(8)
Με βάση τα διδάγματα που αποκομίσθηκαν κατά την προγραμματική περίοδο 2007-2013, η Επιτροπή δεν θα φέρει αυτομάτως την τελική ευθύνη για τις ανακτήσεις στις χώρες-εταίρους. Κατά συνέπεια, καταρτίστηκαν νέες διατάξεις στο πλαίσιο των κανόνων εφαρμογής, οι οποίες εκχωρούν περισσότερες αρμοδιότητες στις συμμετέχουσες χώρες σε ό,τι αφορά τη διαχείριση, τον έλεγχο και τον λογιστικό έλεγχο. Τα προγράμματα θα πρέπει να καθορίσουν τα δικά τους συστήματα διαχείρισης και ελέγχου με βάση αυτούς τους κανόνες. Οι χώρες-εταίροι θα πρέπει να επικουρούν τις διαχειριστικές αρχές κατά την υλοποίηση των προγραμμάτων συστήνοντας εθνικές αρχές, σημεία επαφής για τον έλεγχο και ομάδες ελεγκτών.
(9)
Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 8 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014, στις περιπτώσεις όπου αυτό απαιτείται, θα υπογραφούν συμφωνίες μεταξύ των συμμετεχουσών χωρών και της διαχειριστικής αρχής για τον καθορισμό των διατάξεων που δεν εμπεριέχονται στις συμφωνίες χρηματοδότησης που έχουν υπογραφεί με τις χώρες-εταίρους ή με τη Ρωσική Ομοσπονδία.
(10)
Με βάση τα διδάγματα που αποκομίσθηκαν κατά την προγραμματική περίοδο 2007-2013, οι διαδικασίες παροχής επιχορηγήσεων και οι κανόνες που έχει καταρτίσει η Επιτροπή για τις εξωτερικές δράσεις δεν θα έχουν πλέον υποχρεωτικό χαρακτήρα. Θα πρέπει να επιτρέπεται στα προγράμματα να εφαρμόζουν διαδικασίες που έχουν καθιερώσει οι συμμετέχουσες χώρες με την προϋπόθεση ότι πληρούνται ορισμένα πρότυπα που προβλέπει ο παρών κανονισμός.
(11)
Σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 7 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014, η χρηματοδότηση δυνάμει του παρόντος κανονισμού μπορεί να συνδυαστεί με τη χρηματοδότηση που παρέχεται δυνάμει άλλων σχετικών κανονισμών της Ένωσης. Με αυτόν τον τρόπο, θα επιτραπεί η μεταφορά της χρηματοδότησης από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014 στα προγράμματα που χρηματοδοτούνται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1299/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3). Στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 231/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) υφίσταται ισοδύναμος κανόνας για τη μεταφορά χρηματοδότησης στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014, προκειμένου να καλυφθεί η συμμετοχή των δικαιούχων του τελευταίου στα προγράμματα διασυνοριακής συνεργασίας που υπόκεινται στον παρόντα κανονισμό. Οι νέοι αυτοί κανόνες θα απλουστεύσουν τις διαδικασίες διαχείρισης για τη συμμετοχή των χωρών αυτών στα προγράμματα.
(12)
Δεδομένου ότι συνήθως τα προγράμματα υλοποιούνται μέσω επιμερισμένης διαχείρισης, τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου θα πρέπει να είναι σύμμορφα με τους κανόνες της Ένωσης, και ιδιαίτερα τους κανόνες του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5) και του κατ' εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1268/2012 (6) της Επιτροπής, καθώς επίσης και με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 (7) του Συμβουλίου. Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίσει τη χρήση των πόρων της Ένωσης σύμφωνα με τους εφαρμοστέους κανόνες κατά την υλοποίηση των προγραμμάτων.
(13)
Τα εν λόγω μέτρα είναι σύμφωνα με τη γνωμοδότηση της επιτροπής η οποία συστάθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014.
(14)
Για τη διασφάλιση του έγκαιρου προγραμματισμού και της άμεσης υλοποίησης των προγραμμάτων, ο παρών κανονισμός πρέπει να τεθεί σε ισχύ την τρίτη ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ
ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ
Άρθρο 1
Αντικείμενο
Ο παρών κανονισμός θεσπίζει λεπτομερείς διατάξεις για την υλοποίηση προγραμμάτων διασυνοριακής συνεργασίας όπως ορίζεται στο άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 και στο άρθρο 6 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 236/2014.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
α) «πρόγραμμα»: κοινό επιχειρησιακό πρόγραμμα κατά την έννοια του άρθρου 10 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014·
β) «συμμετέχουσες χώρες»: όλα τα κράτη μέλη, οι χώρες-εταίροι διασυνοριακής συνεργασίας και οποιαδήποτε χώρα του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου που συμμετέχει σε ένα πρόγραμμα·
γ) «έγγραφο προγραμματισμού»: το έγγραφο που αναφέρεται στο άρθρο 9 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 και καθορίζει τους στρατηγικούς στόχους, τον κατάλογο των προγραμμάτων, την ενδεικτική πολυετή κατανομή των πόρων σε αυτά και τη γεωγραφική επιλεξιμότητα·
δ) «περιοχή του προγράμματος»: οι βασικές περιφέρειες, οι γειτονικές περιφέρειες, τα κύρια κοινωνικά, οικονομικά ή πολιτιστικά κέντρα και οι εδαφικές μονάδες που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφοι 3 και 4 αντίστοιχα του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014·
ε) «βασικές περιφέρειες»: οι εδαφικές μονάδες που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 και οι μεθοριακές ζώνες στις γεωγραφικές οντότητες του Μηχανισμού Προενταξιακής Βοήθειας και στις χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, όπως ορίζονται στο έγγραφο προγραμματισμού·
στ) «γειτονικές περιφέρειες»: οι εδαφικές μονάδες που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 και οι περιφέρειες που γειτονεύουν με βασικές περιφέρειες στις γεωγραφικές οντότητες του Μηχανισμού Προενταξιακής Βοήθειας και στις χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου·
ζ) «κοινή επιτροπή παρακολούθησης»: η κοινή επιτροπή που είναι υπεύθυνη για την παρακολούθηση της υλοποίησης του προγράμματος·
η) «διαχειριστική αρχή»: η αρχή ή ο φορέας που έχουν ορίσει οι συμμετέχουσες χώρες ως υπεύθυνη(ο) για τη διαχείριση του προγράμματος·
θ) «εθνική αρχή»: η οντότητα που ορίζει κάθε συμμετέχουσα χώρα η οποία φέρει την τελική ευθύνη για τη στήριξη της διαχειριστικής αρχής κατά την υλοποίηση του προγράμματος στην επικράτειά της·
ι) «κοινή τεχνική γραμματεία»: ο φορέας που συστήνουν οι συμμετέχουσες χώρες, ο οποίος επικουρεί τους φορείς του προγράμματος·
ια) «χρηματοδοτικά μέσα»: μέτρα της Ένωσης για χρηματοδοτική ενίσχυση, σε συμπληρωματική βάση, με σκοπό την επίτευξη ενός ή περισσότερων συγκεκριμένων στόχων πολιτικής της Ένωσης. Τα μέσα αυτά είναι δυνατό να έχουν τη μορφή επενδύσεων μετοχικού ή οιονεί μετοχικού κεφαλαίου, δανείων ή εγγυήσεων ή άλλων μέσων επιμερισμού κινδύνου και να συνδυάζονται, εφόσον ενδείκνυται, με επιχορηγήσεις·
ιβ) «χώρες-εταίροι διασυνοριακής συνεργασίας»: οι χώρες και τα εδάφη που απαριθμούνται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014, η Ρωσική Ομοσπονδία και οι δικαιούχοι που περιλαμβάνονται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 231/2014, στην περίπτωση συγχρηματοδότησης δυνάμει του τελευταίου·
ιγ) «παρατυπίες»: οποιαδήποτε παραβίαση συμφωνίας χρηματοδότησης, σύμβασης ή του εφαρμοστέου δικαίου, που προκύπτει από πράξη ή παράλειψη οικονομικού φορέα που εμπλέκεται στην υλοποίηση του προγράμματος, η οποία ζημιώνει ή ενδέχεται να ζημιώσει τον προϋπολογισμό της Ένωσης με τον καταλογισμό σε αυτόν αδικαιολόγητων δαπανών·
ιδ) «συνεισφορά της Ένωσης»: το τμήμα των επιλέξιμων δαπανών του προγράμματος ή του έργου που χρηματοδοτείται από την Ένωση·
ιε) «σύμβαση»: κάθε σύμβαση προμηθειών ή επιχορήγησης που συνάπτεται στο πλαίσιο ενός προγράμματος·
ιστ) «μεγάλα έργα υποδομής»: έργα που περιλαμβάνουν σύνολο εργασιών, δραστηριοτήτων ή υπηρεσιών με στόχο την εκπλήρωση αδιαίρετου καθήκοντος συγκεκριμένου χαρακτήρα που εξυπηρετεί την υλοποίηση σαφώς καθορισμένων στόχων κοινού ενδιαφέροντος για τους σκοπούς της πραγματοποίησης επενδύσεων με διασυνοριακό αντίκτυπο και οφέλη και όπου τμήμα του προϋπολογισμού ύψους τουλάχιστον 2,5 εκατ. ευρώ εκχωρείται για την αγορά υποδομών·
ιζ) «ενδιάμεσος φορέας»: κάθε δημόσιος ή ιδιωτικός φορέας που ενεργεί υπό την ευθύνη διαχειριστικής αρχής ή εκτελεί καθήκοντα εξ ονόματος τέτοιας αρχής σε σχέση με δικαιούχους που υλοποιούν έργα·
ιη) «ανάδοχος»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο με το οποίο έχει συναφθεί σύμβαση προμηθειών·
ιθ) «δικαιούχος»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο με το οποίο έχει υπογραφεί σύμβαση επιχορήγησης·
κ) «λογιστική χρήση»: η περίοδος από την 1η Ιουλίου έως την 30ή Ιουνίου, εκτός από την πρώτη λογιστική χρήση, η οποία καλύπτει την περίοδο από την ημερομηνία έναρξης της επιλεξιμότητας της δαπάνης έως την 30ή Ιουνίου 2015. Η τελική λογιστική χρήση καλύπτει την περίοδο από την 1η Ιουλίου 2023 έως την 30ή Σεπτεμβρίου 2024. Σε περίπτωση έμμεσης διαχείρισης με διεθνή οργανισμό κατά την έννοια του άρθρου 80, η λογιστική χρήση συμπίπτει με το οικονομικό έτος·
κα) «οικονομικό έτος»: η περίοδος από την 1η Ιανουαρίου έως την 31η Δεκεμβρίου.
ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ
ΚΟΙΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
ΤΙΤΛΟΣ I
ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
Προγράμματα
Άρθρο 3
Κατάρτιση
Κάθε πρόγραμμα καταρτίζεται με κοινή συμφωνία όλων των συμμετεχουσών χωρών σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014, το έγγραφο προγραμματισμού και τον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 4
Περιεχόμενο
Ειδικότερα, κάθε πρόγραμμα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:
1.
Εισαγωγή: σύντομη περιγραφή των σταδίων κατάρτισης του προγράμματος, συμπεριλαμβανομένων των στοιχείων σχετικά με διαβουλεύσεις και ενέργειες που πραγματοποιήθηκαν για τη συμμετοχή των συμμετεχουσών χωρών και άλλων ενδιαφερομένων μερών στην κατάρτιση του προγράμματος.
2.
Περιγραφή της περιοχής του προγράμματος:
α)
Βασικές περιφέρειες: κατάλογος των επιλέξιμων εδαφικών μονάδων όπως καθορίζονται στο έγγραφο προγραμματισμού και, κατά περίπτωση, κάθε επέκταση σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 και σύμφωνα με τις απαιτήσεις που καθορίζονται στο έγγραφο προγραμματισμού·
β)
Γειτονικές περιφέρειες, κατά περίπτωση: κατάλογος των γειτονικών περιφερειών, αιτιολόγηση της συμπερίληψής τους σύμφωνα με τις απαιτήσεις που καθορίζονται στο έγγραφο προγραμματισμού και προϋποθέσεις συμμετοχής τους στο πρόγραμμα, όπως έχουν οριστεί από τις συμμετέχουσες χώρες·
γ)
Κύρια κοινωνικά, οικονομικά ή πολιτιστικά κέντρα που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014, κατά περίπτωση: κατάλογος των εντοπισθέντων κέντρων ανά προτεραιότητα, αιτιολόγηση της συμπερίληψής τους σύμφωνα με τις απαιτήσεις που καθορίζονται στο έγγραφο προγραμματισμού και προϋποθέσεις συμμετοχής τους στο πρόγραμμα, όπως έχουν οριστεί από τις συμμετέχουσες χώρες·
δ)
Χάρτης της περιοχής του προγράμματος, όπου αναφέρεται η ονομασία κάθε εδαφικής μονάδας και, εάν συντρέχει περίπτωση, γίνεται διάκριση μεταξύ των εδαφικών μονάδων που αναφέρονται στα σημεία α), β) και γ)·
ε)
Εκτός από την περιγραφή της περιοχής του προγράμματος, κατά περίπτωση, στο πρόγραμμα αναφέρεται η πρόθεση χρήσης του άρθρου 10 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 υπό τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στο έγγραφο προγραμματισμού.
3.
Στρατηγική του προγράμματος:
α)
περιγραφή της στρατηγικής του προγράμματος, συμπεριλαμβανομένης της επιλογής θεματικών στόχων και των αντίστοιχων προτεραιοτήτων σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο έγγραφο προγραμματισμού·
β)
αιτιολόγηση της στρατηγικής που επιλέχθηκε με βάση:
-
ανάλυση της κοινωνικοοικονομικής περιβαλλοντικής κατάστασης της περιοχής του προγράμματος σε ό,τι αφορά τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα, καθώς και τις μεσοπρόθεσμες ανάγκες που προκύπτουν από την εν λόγω ανάλυση,
-
περιγραφή των διδαγμάτων που αποκομίσθηκαν από προηγούμενες εμπειρίες σε διασυνοριακά προγράμματα,
-
βάσει ευρύτερης διαβούλευσης με τα ενδιαφερόμενα μέρη, πληροφορίες σχετικά με τη συνάφεια με άλλα χρηματοδοτούμενα από την Ένωση προγράμματα στις συγκεκριμένες χώρες και περιφέρειες, καθώς και ανάλυση της συνάφειας με τις εθνικές και περιφερειακές στρατηγικές και πολιτικές,
-
ανάλυση επικινδυνότητας και μέτρα μετριασμού·
γ)
περιγραφή των αντικειμενικά επαληθεύσιμων δεικτών, που περιλαμβάνει ειδικότερα:
-
τα προσδοκώμενα αποτελέσματα για κάθε προτεραιότητα και τους αντίστοιχους δείκτες αποτελεσμάτων, με τιμή αναφοράς και τιμή στόχου,
-
τους δείκτες εκροών για κάθε προτεραιότητα, συμπεριλαμβανομένης της τιμής του ποσοτικού στόχου, που αναμένεται ότι θα συμβάλουν στα αποτελέσματα.
δ)
περιγραφή των τρόπων συνεκτίμησης των ακόλουθων εγκάρσιων ζητημάτων, κατά περίπτωση: δημοκρατία και ανθρώπινα δικαιώματα, περιβαλλοντική βιωσιμότητα, ισότητα των φύλων και HIV/AIDS.
4.
Δομές και ορισμός των αρμόδιων αρχών και των φορέων διαχείρισης:
α)
τη σύνθεση και τα καθήκοντα της κοινής επιτροπής παρακολούθησης·
β)
τη διαχειριστική αρχή και τη διαδικασία ορισμού της·
γ)
τις εθνικές αρχές όλων των συμμετεχουσών χωρών, και ιδίως την αρχή κάθε συμμετέχουσας χώρας που αναφέρεται στα άρθρα 20 και 31 και, κατά περίπτωση, τις δομές υποστήριξης, εκτός εκείνων που αναφέρονται στα στοιχεία ε) και στ)·
δ)
τη διαδικασία σύστασης της κοινής τεχνικής γραμματείας, εγκατάστασης υποκαταστημάτων και καθορισμού των καθηκόντων, εάν συντρέχει περίπτωση·
ε)
την αρχή ελέγχου και τα μέλη της ομάδας ελεγκτών·
στ)
τον (τους) φορέα(-είς) που ορίζονται ως σημεία επαφής για τον έλεγχο σε όλες τις συμμετέχουσες χώρες και τα καθήκοντά του (τους) δυνάμει του άρθρου 32·
5.
Υλοποίηση του προγράμματος:
α)
συνοπτική περιγραφή των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου, σύμφωνα με το άρθρο 30·
β)
χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση του προγράμματος·
γ)
περιγραφή των διαδικασιών επιλογής έργων σύμφωνα με το άρθρο 30·
δ)
περιγραφή ανά προτεραιότητα του είδους της στήριξης σύμφωνα με το άρθρο 38, συμπεριλαμβανομένης της κατάρτισης καταλόγου των έργων που θα επιλεγούν μέσω διαδικασίας άμεσης ανάθεσης ή των συνεισφορών στα χρηματοδοτικά μέσα. Περιλαμβάνεται επίσης ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα για την επιλογή των έργων που θα χρηματοδοτηθούν σύμφωνα με το άρθρο 41·
ε)
περιγραφή της προγραμματισμένης χρήσης της τεχνικής συνδρομής και των εφαρμοστέων διαδικασιών ανάθεσης συμβάσεων·
στ)
περιγραφή των συστημάτων παρακολούθησης και αξιολόγησης, καθώς και ενδεικτικό σχέδιο παρακολούθησης και αξιολόγησης για όλη τη διάρκεια του προγράμματος·
ζ)
την επικοινωνιακή στρατηγική για όλη την περίοδο του προγράμματος και ενδεικτικό σχέδιο ενημέρωσης και επικοινωνίας για το πρώτο έτος·
η)
πληροφορίες σχετικά με την τήρηση των ρυθμιστικών απαιτήσεων που προβλέπονται στην οδηγία 2001/42/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (8).
θ)
ενδεικτικό χρηματοδοτικό σχέδιο που περιλαμβάνει δύο πίνακες (χωρίς κατανομή ανά συμμετέχουσα χώρα):
-
πίνακα όπου διευκρινίζονται οι ετήσιες προσωρινές δημοσιονομικές πιστώσεις για τις προβλεπόμενες αναλήψεις υποχρεώσεων και πληρωμές για τη στήριξη από την Ένωση για κάθε θεματικό στόχο και την τεχνική συνδρομή. Οι πιστώσεις του πρώτου έτους περιλαμβάνουν το κόστος των προπαρασκευαστικών δράσεων σύμφωνα με το άρθρο 16,
-
πίνακα όπου διευκρινίζονται τα προσωρινά ποσά των δημοσιονομικών πιστώσεων της στήριξης της Ένωσης και η συγχρηματοδότηση για ολόκληρη την προγραμματική περίοδο για κάθε θεματικό στόχο και την τεχνική συνδρομή.
ι)
τους κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών που αναφέρονται στα άρθρα 48 και 49·
ια)
την κατανομή των ευθυνών μεταξύ των συμμετεχουσών χωρών σύμφωνα με το άρθρο 74·
ιβ)
τους κανόνες μεταφοράς, χρήσης και παρακολούθησης της συγχρηματοδότησης·
ιγ)
περιγραφή των συστημάτων πληροφορικής για την υποβολή εκθέσεων και την ανταλλαγή μηχανογραφημένων δεδομένων μεταξύ της διαχειριστικής αρχής και της Επιτροπής·
ιδ)
τη(ις) γλώσσα(ες) που έχουν εγκριθεί από το πρόγραμμα σύμφωνα με το άρθρο 7.
Άρθρο 5
Έγκριση
1. Εντός ενός έτους από την έγκριση του προγράμματος προγραμματισμού, οι συμμετέχουσες χώρες υποβάλλουν από κοινού στην Επιτροπή πρόταση προγράμματος, η οποία περιλαμβάνει όλα τα στοιχεία που αναφέρονται στο άρθρο 4. Οι συμμετέχουσες χώρες επιβεβαιώνουν εγγράφως τη συμφωνία τους με το περιεχόμενο του προγράμματος πριν από την υποβολή του στην Επιτροπή.
2. Η Επιτροπή ελέγχει αν το πρόγραμμα περιλαμβάνει όλα τα στοιχεία που αναφέρονται στο άρθρο 4. Η Επιτροπή αξιολογεί κατά πόσο το πρόγραμμα συνάδει με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014, το έγγραφο προγραμματισμού, τον παρόντα κανονισμό και κάθε άλλη σχετική ενωσιακή νομοθεσία. Ειδικότερα, η αξιολόγηση καλύπτει τα εξής:
α)
την ποιότητα της ανάλυσης, τη συνέπειά της ως προς τις προτεινόμενες προτεραιότητες και τα άλλα προγράμματα που χρηματοδοτούνται από την Ένωση,
β)
την ακρίβεια του χρηματοδοτικού σχεδίου,
γ)
τη συμμόρφωση με την οδηγία 2001/42/ΕΚ.
3. Εντός τριών μηνών από την ημερομηνία υποβολής του προγράμματος η Επιτροπή υποβάλλει παρατηρήσεις και ζητεί τις απαραίτητες αναθεωρήσεις. Εντός δύο μηνών από το αίτημα της Επιτροπής, οι συμμετέχουσες χώρες παρέχουν όλα τα απαραίτητα στοιχεία. Εντός έξι μηνών από την ημερομηνία υποβολής του προγράμματος, η Επιτροπή εγκρίνει το πρόγραμμα με την προϋπόθεση ότι έχουν ληφθεί δεόντως υπόψη όλες οι παρατηρήσεις της. Η Επιτροπή δύναται να παρατείνει τις εν λόγω προθεσμίες ανάλογα με το είδος των απαιτούμενων αναθεωρήσεων.
4. Όλα τα προγράμματα εγκρίνονται με απόφαση της Επιτροπής για ολόκληρη τη διάρκειά τους σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014.
Άρθρο 6
Αναθεώρηση
1. Οι προσαρμογές των προγραμμάτων που δεν επηρεάζουν σε σημαντικό βαθμό το είδος και τους στόχους του προγράμματος θεωρούνται μη ουσιαστικές. Ειδικότερα:
α)
σωρευτικές αλλαγές έως και κατά 20 % της αρχικά διατεθείσας συνεισφοράς της Ένωσης σε κάθε θεματικό στόχο ή την τεχνική συνδρομή ή κατόπιν τροποποίησης δυνάμει της παραγράφου 2 με μεταφορά μεταξύ των θεματικών στόχων ή από την τεχνική συνδρομή στους θεματικούς στόχους·
β)
σωρευτικές αλλαγές έως και κατά 20 % της αρχικά διατεθείσας συνεισφοράς της Ένωσης σε κάθε θεματικό στόχο ή κατόπιν τροποποίησης δυνάμει της παραγράφου 2 με μεταφορά από τους θεματικούς στόχους στην τεχνική συνδρομή.
Η διαχειριστική αρχή δύναται να επιφέρει απευθείας αλλαγές στο χρηματοδοτικό σχέδιο του προγράμματος οι οποίες αναφέρονται στο στοιχείο α) κατόπιν προηγούμενης έγκρισης της κοινής επιτροπής παρακολούθησης. Η διαχειριστική αρχή ενημερώνει την Επιτροπή σχετικά με οποιαδήποτε σχετική αλλαγή το αργότερο στην επόμενη ετήσια έκθεση, και παρέχει στην Επιτροπή όλα τα απαραίτητα επιπλέον στοιχεία.
Σε περίπτωση αλλαγών στο χρηματοδοτικό σχέδιο του προγράμματος που αναφέρονται στο στοιχείο β), η διαχειριστική αρχή ζητεί εκ των προτέρων την έγκριση της κοινής επιτροπής παρακολούθησης και της Επιτροπής.
2. Κατόπιν τεκμηριωμένου αιτήματος της κοινής επιτροπής παρακολούθησης ή πρωτοβουλία της Επιτροπής, κατόπιν διαβούλευσης με την κοινή επιτροπή παρακολούθησης, τα προγράμματα μπορούν να αναθεωρηθούν λόγω μιας εκ των εξής περιπτώσεων:
α)
αναθεώρηση του εγγράφου προγραμματισμού·
β)
σημαντικές κοινωνικοοικονομικές αλλαγές ή ουσιαστικές αλλαγές στην περιοχή του προγράμματος·
γ)
δυσκολίες ως προς την υλοποίηση·
δ)
αλλαγές στο χρηματοδοτικό σχέδιο εκτός του περιθωρίου ευελιξίας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 ή οποιαδήποτε αλλαγή που επηρεάζει σε σημαντικό βαθμό τον χαρακτήρα και τους στόχους του προγράμματος·
ε)
έλεγχοι, παρακολούθηση και αξιολογήσεις.
3. Τα αιτήματα αναθεώρησης των προγραμμάτων πρέπει να είναι δεόντως αιτιολογημένα και να αντικατοπτρίζουν τον αναμενόμενο αντίκτυπο των αλλαγών στο πρόγραμμα.
4. Η Επιτροπή αξιολογεί τις πληροφορίες που της παρέχονται σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3. Εάν η Επιτροπή διατυπώσει παρατηρήσεις, η διαχειριστική αρχή υποβάλλει όλες τις απαραίτητες συμπληρωματικές πληροφορίες στην Επιτροπή. Εντός πέντε μηνών από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης αναθεώρησης, η Επιτροπή την εγκρίνει με την προϋπόθεση ότι έχουν ληφθεί δεόντως υπόψη όλες οι παρατηρήσεις της.
5. Κάθε αναθεώρηση προγράμματος στις περιπτώσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2 ή στο άρθρο 66 παράγραφος 5 εγκρίνεται με απόφαση της Επιτροπής και ενδέχεται να συνεπάγεται τροποποίηση των συμφωνιών χρηματοδότησης που αναφέρονται στα άρθρα 8 και 9.
Άρθρο 7
Χρήση γλωσσών
1. Κάθε πρόγραμμα χρησιμοποιεί μία ή περισσότερες επίσημες γλώσσες της Ένωσης ως γλώσσα(ες) εργασίας. Επιπλέον, οι συμμετέχουσες χώρες δύνανται επίσης να αποφασίσουν να χρησιμοποιήσουν ως γλώσσες εργασίας άλλες μη επίσημες γλώσσες της Ένωσης. Η επιλογή της(ων) γλώσσας(ών) εργασίας περιγράφεται στο πρόγραμμα σύμφωνα με το άρθρο 4.
2. Για να ληφθεί υπόψη η εταιρική πτυχή των προγραμμάτων, οι δικαιούχοι μπορούν να υποβάλουν στη διαχειριστική αρχή έγγραφα σχετικά με το έργο τους, στην εθνική τους γλώσσα, υπό την προϋπόθεση ότι η δυνατότητα αυτή θα αναφέρεται συγκεκριμένα στο πρόγραμμα και ότι η κοινή επιτροπή παρακολούθησης θα προβλέπει, μέσω της διαχειριστικής αρχής, την κάλυψη των ενδεχόμενων αναγκών διερμηνείας και μετάφρασης.
3. Το κόστος διερμηνείας και μετάφρασης για όλες τις γλώσσες που έχουν επιλεγεί από το πρόγραμμα καλύπτεται είτε σε επίπεδο προγράμματος από τον προϋπολογισμό για την τεχνική συνδρομή είτε σε επίπεδο έργου από τον προϋπολογισμό κάθε επιμέρους έργου.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
Συμφωνίες χρηματοδότησης
Άρθρο 8
Συμφωνίες χρηματοδότησης με χώρες-εταίρους διασυνοριακής συνεργασίας
1. Η Επιτροπή συνάπτει συμφωνίες χρηματοδότησης με καθεμία από τις χώρες-εταίρους διασυνοριακής συνεργασίας. Συμφωνίες χρηματοδότησης μπορούν επίσης να υπογράφονται από τις άλλες συμμετέχουσες χώρες και από τη διαχειριστική αρχή ή από τη χώρα στην οποία είναι εγκατεστημένη η διαχειριστική αρχή.
2. Οι συμφωνίες χρηματοδότησης υπογράφονται το αργότερο στα τέλη του έτους που ακολουθεί το έτος έκδοσης της απόφασης έγκρισης του προγράμματος από την Επιτροπή. Ωστόσο, στην περίπτωση που σε ένα πρόγραμμα συμμετέχουν περισσότερες από μία χώρες-εταίροι διασυνοριακής συνεργασίας, υπογράφεται τουλάχιστον μία συμφωνία χρηματοδότησης από όλα τα μέρη πριν από αυτήν την ημερομηνία. Οι άλλες χώρες-εταίροι διασυνοριακής συνεργασίας δύνανται να υπογράψουν τις αντίστοιχες συμφωνίες χρηματοδότησής τους σε μεταγενέστερο στάδιο. Όσο εκκρεμεί η θέση σε ισχύ της συμφωνίας χρηματοδότησής του, η εξωτερική συνιστώσα του προγράμματος με τη συγκεκριμένη χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας δεν μπορεί να τεθεί σε εφαρμογή. Στην περίπτωση που ένα πρόγραμμα συγχρηματοδοτείται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 231/2014 και που σε αυτό συμμετέχουν περισσότερες από μία χώρες-εταίροι διασυνοριακής συνεργασίας, υπογράφεται τουλάχιστον μία συμφωνία χρηματοδότησης με μία συμμετέχουσα χώρα-εταίρο που περιλαμβάνεται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 ή με τη Ρωσική Ομοσπονδία από όλα τα μέρη, το αργότερο στα τέλη του έτους που ακολουθεί το έτος έκδοσης της απόφασης έγκρισης του προγράμματος από την Επιτροπή.
Άρθρο 9
Συμφωνίες χρηματοδότησης με συγχρηματοδοτούσες χώρες-εταίρους διασυνοριακής συνεργασίας
1. Σε περίπτωση μεταφοράς της συγχρηματοδότησης χώρας-εταίρου διασυνοριακής συνεργασίας στη διαχειριστική αρχή, η συμφωνία χρηματοδότησης που αναφέρεται στο άρθρο 8 υπογράφεται και από τα άλλα συμμετέχοντα κράτη μέλη και τις χώρες-εταίρους διασυνοριακής συνεργασίας, καθώς και από τη διαχειριστική αρχή ή από τη χώρα στην οποία είναι εγκατεστημένη η διαχειριστική αρχή.
2. Η εν λόγω συμφωνία χρηματοδότησης περιλαμβάνει διατάξεις σχετικά με τη συγχρηματοδότηση της χώρας-εταίρου διασυνοριακής συνεργασίας, όπως:
α)
το ποσό·
β)
η επιδιωκόμενη χρήση και οι προϋποθέσεις χρήσης, συμπεριλαμβανομένων των προϋποθέσεων υποβολής αίτησης·
γ)
λεπτομέρειες για τις πληρωμές·
δ)
η δημοσιονομική διαχείριση·
ε)
η τήρηση αρχείων·
στ)
οι υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων·
ζ)
οι επαληθεύσεις και οι έλεγχοι·
η)
παρατυπίες και ανακτήσεις.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
Άλλες συμφωνίες ή μνημόνια συνεννόησης
Άρθρο 10
Περιεχόμενο
Η διαχειριστική αρχή δύναται να συνάψει μνημόνια συνεννόησης ή οποιαδήποτε άλλη συμφωνία με τις συμμετέχουσες χώρες, όπου αναφέρονται οι διατάξεις του προγράμματος, ειδικότερα διατάξεις σχετικά με την εθνική συγχρηματοδότηση, τις ειδικές δημοσιονομικές αρμοδιότητες, τους λογιστικούς ελέγχους και τις ανακτήσεις.
Το περιεχόμενο των εν λόγω μνημονίων συνεννόησης ή οποιασδήποτε άλλης συμφωνίας συνάδει με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού και της (των) συμφωνίας(-ιών) χρηματοδότησης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
Υλοποίηση
Άρθρο 11
Μέθοδοι υλοποίησης
Τα προγράμματα υλοποιούνται συνήθως μέσω επιμερισμένης διαχείρισης με τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 59 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012. Οι συμμετέχουσες χώρες δύνανται να προτείνουν την υλοποίηση μέσω έμμεσης διαχείρισης από χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας ή διεθνή οργανισμό σύμφωνα με το άρθρο 60 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012.
Τα προγράμματα που υλοποιούνται βάσει έμμεσης διαχείρισης διέπονται από το τρίτο μέρος του παρόντος κανονισμού.
ΤΙΤΛΟΣ II
ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ
Άρθρο 12
Ποσοστό συγχρηματοδότησης
1. Η συγχρηματοδότηση ανέρχεται τουλάχιστον στο 10 % της ενωσιακής συνεισφοράς.
2. Η συγχρηματοδότηση κατανέμεται, ει δυνατόν, ισόρροπα σε όλη τη διάρκεια του προγράμματος, κατά τρόπον ώστε να επιτευχθεί, στο τέλος του προγράμματος, ο ελάχιστος στόχος του 10 %.
3. Οι ενισχύσεις που χορηγούνται στο πλαίσιο του προγράμματος συμμορφώνονται με τους εφαρμοστέους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων κατά την έννοια του άρθρου 107 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Άρθρο 13
Πηγές συγχρηματοδότησης
1. Η συγχρηματοδότηση προέρχεται από πηγές εκτός της Ένωσης.
2. Στο πλαίσιο κάθε προγράμματος οι συμμετέχουσες χώρες έχουν την ευχέρεια να καθορίσουν την πηγή, το ποσό και την κατανομή της συγχρηματοδότησης.
3. Εάν μια χώρα-εταίρος διασυνοριακής συνεργασίας δεσμευθεί να μεταφέρει τη συγχρηματοδότησή της στη διαχειριστική αρχή, οι ρυθμίσεις για την παροχή, τη χρήση και την παρακολούθηση της συγχρηματοδότησης καθορίζονται στη συμφωνία χρηματοδότησης που αναφέρεται στο άρθρο 9 και, κατά περίπτωση, στις συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 10.
4. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, οι ρυθμίσεις που ισχύουν για τη συγχρηματοδότηση μπορούν να καθοριστούν στις συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 10.
Άρθρο 14
Συνεισφορά σε είδος
1. Κάθε παροχή μη οικονομικών πόρων ατελώς από τρίτο θεωρείται συνεισφορά σε είδος σε επίπεδο προγράμματος και έργου. Το κόστος του προσωπικού που επιφορτίζεται με την εκτέλεση ενός έργου ή προγράμματος δεν θεωρείται συνεισφορά σε είδος, αλλά δύναται να θεωρηθεί τμήμα της ελάχιστης συγχρηματοδότησης κατά 10 % που αναφέρεται στο άρθρο 12, όταν καλύπτεται από δικαιούχους ή συμμετέχουσες χώρες.
2. Οι συνεισφορές σε είδος δεν αποτελούν επιλέξιμες δαπάνες και δεν μπορούν να θεωρηθούν τμήμα της ελάχιστης συγχρηματοδότησης κατά 10 % που αναφέρεται στο άρθρο 12.
ΤΙΤΛΟΣ III
ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ
Άρθρο 15
Περίοδος εκτέλεσης
Η περίοδος εκτέλεσης κάθε προγράμματος ξεκινά το νωρίτερο κατά την ημερομηνία έγκρισης του προγράμματος από την Επιτροπή και λήγει το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 2024.
Άρθρο 16
Εναρκτήρια φάση του προγράμματος
1. Στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης, η έναρξη του προγράμματος στα συμμετέχοντα κράτη μέλη πραγματοποιείται με την παραλαβή της ειδοποίησης που αναφέρεται στο άρθρο 25 παράγραφος 4, με την οποία η Επιτροπή ενημερώνει ότι δεν σκοπεύει να ζητήσει τα έγγραφα που αναφέρονται στο εν λόγω άρθρο ή ότι δεν έχει παρατηρήσεις. Οι συμμετέχουσες χώρες δύνανται να ξεκινήσουν νωρίτερα τις προπαρασκευαστικές δράσεις που απαιτούνται για την ανάπτυξη των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου. Το σχετικό κόστος είναι επιλέξιμο σύμφωνα με το άρθρο 36.
2. Στο πλαίσιο της έμμεσης διαχείρισης που αναφέρεται στα άρθρα 80 και 82, η έναρξη του προγράμματος στις συμμετέχουσες χώρες πραγματοποιείται μετά από την έναρξη ισχύος της συμφωνίας με την οποία ανατίθενται καθήκοντα εκτέλεσης του προϋπολογισμού σε διεθνή οργανισμό ή σε χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας.
3. Επιπλέον, μπορούν να αναληφθούν οι ακόλουθες περαιτέρω προπαρασκευαστικές ενέργειες που απαιτούνται για την έναρξη του προγράμματος:
α)
σύσταση της διαχειριστικής αρχής και, όπου απαιτείται, της κοινής τεχνικής γραμματείας·
β)
οι πρώτες συνεδριάσεις της κοινής επιτροπής παρακολούθησης, όπου συμμετέχουν και οι εκπρόσωποι των χωρών-εταίρων διασυνοριακής συνεργασίας που δεν έχουν υπογράψει ακόμη συμφωνία χρηματοδότησης ή στις οποίες η συμφωνία χρηματοδότησης δεν έχει ακόμη τεθεί σε ισχύ·
γ)
προετοιμασία και έναρξη των διαδικασιών επιλογής έργων ή ανάθεσης συμβάσεων με ρήτρα αναστολής σχετικά με τη θέση σε ισχύ των συμφωνιών χρηματοδότησης.
4. Εν αναμονή της έναρξης ισχύος των αντίστοιχων συμφωνιών χρηματοδότησης, μπορούν να ξεκινήσουν μόνο οι προπαρασκευαστικές δράσεις που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 3 σε συνεργασία με την οικεία χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας.
Άρθρο 17
Διακοπή του προγράμματος
1. Στην περίπτωση που καμία εκ των χωρών-εταίρων διασυνοριακής συνεργασίας δεν έχει υπογράψει τη σχετική συμφωνία χρηματοδότησης πριν από την ημερομηνία που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2, το πρόγραμμα διακόπτεται.
Οι ετήσιες δόσεις του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης που έχουν ήδη δεσμευθεί παραμένουν διαθέσιμες για τον κανονικό χρόνο ισχύος τους, αλλά μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο για δραστηριότητες που πραγματοποιούνται αποκλειστικά στα οικεία κράτη μέλη και για τις οποίες συνήφθησαν συμβάσεις πριν από την απόφαση της Επιτροπής για διακοπή του προγράμματος. Η διαχειριστική αρχή διαβιβάζει την τελική έκθεση εντός τριών μηνών από τον τερματισμό των συμβάσεων στην Επιτροπή, η οποία ενεργεί σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3.
2. Όταν το πρόγραμμα δεν μπορεί να υλοποιηθεί λόγω προβλημάτων που προκύπτουν στις σχέσεις μεταξύ των συμμετεχουσών χωρών και σε άλλες δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να διακόψει το πρόγραμμα πριν από την ημερομηνία λήξης της περιόδου εκτέλεσης, κατόπιν αιτήματος της κοινής επιτροπής παρακολούθησης ή ιδία πρωτοβουλία, αφού ζητήσει τη γνώμη της κοινής επιτροπής παρακολούθησης.
3. Στις περιπτώσεις διακοπής του προγράμματος, η διαχειριστική αρχή διαβιβάζει την τελική έκθεση εντός έξι μηνών από την απόφαση της Επιτροπής. Μετά την εκκαθάριση των προηγούμενων πληρωμών προχρηματοδότησης, η Επιτροπή καταβάλλει το τελικό υπόλοιπο ή, κατά περίπτωση, εκδίδει εντολή ανάκτησης. Η Επιτροπή αποδεσμεύει επίσης το υπόλοιπο των αναλήψεων υποχρεώσεων.
Ως εναλλακτική επιλογή, μπορεί να αποφασιστεί η μείωση της κατανομής του προϋπολογισμού του προγράμματος σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 2 στοιχείο γ).
4. Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2, η στήριξη από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης που αντιστοιχεί σε ετήσιες δόσεις που δεν έχουν ακόμη δεσμευθεί ή ετήσιες δόσεις που έχουν δεσμευθεί και αποδεσμευθεί εν όλω ή εν μέρει κατά τη διάρκεια του ίδιου οικονομικού έτους, και οι οποίες δεν έχουν διατεθεί εκ νέου σε άλλο πρόγραμμα της ίδιας κατηγορίας προγραμμάτων εξωτερικής συνεργασίας, διατίθενται σε εσωτερικά προγράμματα διασυνοριακής συνεργασίας σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1299/2013.
Η στήριξη από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014 που αντιστοιχεί σε ετήσιες δόσεις που δεν έχουν ακόμη δεσμευθεί ή ετήσιες δόσεις που έχουν δεσμευθεί και αποδεσμευθεί εν όλω ή εν μέρει κατά τη διάρκεια του ίδιου δημοσιονομικού έτους χρησιμοποιείται για τη χρηματοδότηση άλλων επιλέξιμων προγραμμάτων ή έργων βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014.
Άρθρο 18
Έργα
1. Οι συμβάσεις για μεγάλα έργα υποδομής που έχουν επιλεγεί με άμεση ανάθεση υπογράφονται και η συνεισφορά στα χρηματοδοτικά μέσα παρέχεται πριν από τις 30 Ιουνίου 2019.
2. Όλες οι άλλες συμβάσεις πρέπει να υπογραφούν πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 2021.
3. Όλες οι δραστηριότητες έργων που χρηματοδοτούνται από το πρόγραμμα ολοκληρώνονται το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 2022.
Άρθρο 19
Ολοκλήρωση του προγράμματος
1. Από την 1η Ιανουαρίου 2023 έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2024 μπορούν να πραγματοποιηθούν μόνο δραστηριότητες που συνδέονται με την ολοκλήρωση του προγράμματος.
2. Θεωρείται ότι ένα πρόγραμμα έχει περατωθεί όταν:
α)
έχουν κλείσει όλες οι συμβάσεις που έχουν συναφθεί στο πλαίσιο του εν λόγω προγράμματος·
β)
το τελικό υπόλοιπο έχει καταβληθεί ή επιστραφεί·
γ)
οι εναπομένουσες πιστώσεις έχουν αποδεσμευθεί από την Επιτροπή.
3. Το κλείσιμο του προγράμματος δεν θίγει το δικαίωμα της Επιτροπής να προβεί, σε μεταγενέστερο στάδιο, σε δημοσιονομικές διορθώσεις έναντι της διαχειριστικής αρχής ή των δικαιούχων, εάν το τελικό ποσό του προγράμματος ή των έργων πρέπει να αναθεωρηθεί ύστερα από λογιστικούς ή άλλους ελέγχους που διενεργήθηκαν μετά την ημερομηνία περάτωσης.
ΤΙΤΛΟΣ IV
ΔΟΜΕΣ ΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ
Άρθρο 20
Ορισμός των αρχών και των φορέων διαχείρισης
1. Οι συμμετέχουσες χώρες επιλέγουν ως διαχειριστική αρχή δημόσια αρχή ή φορέα εθνικού, περιφερειακού ή τοπικού επιπέδου ή φορέα ιδιωτικού δικαίου με αποστολή παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Μπορεί να επιλεγεί η ίδια διαχειριστική αρχή για περισσότερα του ενός επιχειρησιακά προγράμματα.
2. Οι συμμετέχουσες χώρες ορίζουν ως ενιαία αρχή ελέγχου εθνική δημόσια αρχή ή φορέα εθνικού, περιφερειακού ή τοπικού επιπέδου, λειτουργικά ανεξάρτητη(-ο) από τη διαχειριστική αρχή. Η αρχή ελέγχου βρίσκεται στο κράτος μέλος όπου είναι εγκατεστημένη η διαχειριστική αρχή. Μπορεί να ορισθεί η ίδια αρχή ελέγχου για περισσότερα από ένα επιχειρησιακά προγράμματα.
3. Ένας ή περισσότεροι ενδιάμεσοι φορείς δύνανται να οριστούν για να εκτελούν συγκεκριμένα καθήκοντα της διαχειριστικής αρχής υπό την ευθύνη της. Οι σχετικές ρυθμίσεις μεταξύ της διαχειριστικής αρχής και των ενδιάμεσων φορέων καταγράφονται σε επίσημο έγγραφο. Ο ενδιάμεσος φορέας παρέχει εγγυήσεις για τη φερεγγυότητά του και τις ικανότητές του στον οικείο τομέα, καθώς και για τη διοικητική και δημοσιονομική του διαχείριση.
4. Οι συμμετέχουσες χώρες καθορίζουν στο πλαίσιο των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου και, εάν συντρέχει περίπτωση, στις συμφωνίες χρηματοδότησης που αναφέρονται στα άρθρα 8 και 9 και/ή τις συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 10, τους κανόνες που διέπουν τις σχέσεις τους με τη διαχειριστική και την ελεγκτική αρχή, τις σχέσεις μεταξύ των αρχών αυτών και τις σχέσεις μεταξύ των αρχών αυτών και της Επιτροπής.
5. Το κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένη η διαχειριστική αρχή δύναται, ιδία πρωτοβουλία, να ορίσει φορέα συντονισμού που θα ασκεί καθήκοντα συνδέσμου και θα παρέχει πληροφορίες στην Επιτροπή, θα συντονίζει τις δραστηριότητες των άλλων σχετικών ορισθέντων φορέων και θα προωθεί την εναρμονισμένη εφαρμογή του εφαρμοστέου δικαίου.
6. Κάθε συμμετέχουσα χώρα ορίζει:
α)
εθνική αρχή, η οποία θα υποστηρίζει τη διαχειριστική αρχή κατά τη διαχείριση του προγράμματος σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης·
β)
σημείο επαφής όσον αφορά τον έλεγχο για την υποστήριξη της διαχειριστικής αρχής στο πλαίσιο των υποχρεώσεών της σχετικά με τον έλεγχο του προγράμματος·
γ)
εκπρόσωπο της ομάδας των ελεγκτών δυνάμει του άρθρου 28 παράγραφος 2·
δ)
εκπροσώπους που συμμετέχουν στην κοινή επιτροπή παρακολούθησης που αναφέρεται στο άρθρο 21.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
Κοινή επιτροπή παρακολούθησης
Άρθρο 21
Κοινή επιτροπή παρακολούθησης
Εντός τριών μηνών από την ημερομηνία έγκρισης του προγράμματος από την Επιτροπή, οι συμμετέχουσες χώρες συστήνουν την κοινή επιτροπή παρακολούθησης.
Άρθρο 22
Σύνθεση της κοινής επιτροπής παρακολούθησης
1. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης απαρτίζεται από έναν ή περισσότερους εκπροσώπους που ορίζονται από κάθε συμμετέχουσα χώρα. Οι εκπρόσωποι ορίζονται ανάλογα με τα καθήκοντα και όχι σε προσωπική βάση. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης μπορεί να ορίσει και άλλα πρόσωπα ως παρατηρητές.
2. Οσάκις είναι εφικτό και σκόπιμο, οι συμμετέχουσες χώρες διασφαλίζουν την κατάλληλη συμμετοχή όλων των οικείων παραγόντων και ιδίως των τοπικών ενδιαφερομένων μερών, συμπεριλαμβανομένων των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών αρχών, προκειμένου να διασφαλίσουν τη συμμετοχή τους στην υλοποίηση του προγράμματος.
3. Η Επιτροπή συμμετέχει στις εργασίες της κοινής επιτροπής παρακολούθησης ως παρατηρητής. Καλείται να συμμετέχει σε κάθε συνεδρίαση της κοινής επιτροπής παρακολούθησης παράλληλα με τους εκπροσώπους των συμμετεχουσών χωρών. Η Επιτροπή δύναται να αποφασίσει εάν θα συμμετάσχει στο σύνολο ή σε μέρος της συνεδρίασης της κοινής επιτροπής παρακολούθησης.
4. Την προεδρία της κοινής επιτροπής παρακολούθησης αναλαμβάνει ένα από τα μέλη της, εκπρόσωπος της διαχειριστικής αρχής, ή οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο κατά τα οριζόμενα στον εσωτερικό κανονισμό.
5. Εκπρόσωπος της διαχειριστικής αρχής, της κοινής τεχνικής γραμματείας ή του ενδιάμεσου φορέα που αναφέρεται στο άρθρο 20 παράγραφος 3 διορίζεται στη θέση του γραμματέα της κοινής επιτροπής παρακολούθησης.
Άρθρο 23
Λειτουργία
1. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης συντάσσει και εγκρίνει ομόφωνα τον εσωτερικό κανονισμό της.
2. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης επιδιώκει τη λήψη αποφάσεων με συναίνεση. Δύναται να θέσει ορισμένες αποφάσεις σε ψηφοφορία, ιδίως εκείνες που αφορούν την τελική επιλογή των έργων και τα ποσά επιχορηγήσεων που κατανέμονται σε αυτά σύμφωνα με τον εσωτερικό κανονισμό της.
3. Κάθε συμμετέχουσα χώρα έχει ίσα δικαιώματα ψήφου ανεξάρτητα από τον αριθμό των εκπροσώπων που έχει ορίσει.
4. Ο γραμματέας, η Επιτροπή ή οποιοσδήποτε άλλος παρατηρητής δεν έχουν δικαίωμα ψήφου.
5. Ο πρόεδρος της κοινής επιτροπής παρακολούθησης τελεί χρέη συντονιστή και διευθύνει τις συζητήσεις. Ο πρόεδρος έχει δικαίωμα ψήφου εφόσον εκπροσωπεί συμμετέχουσα χώρα.
6. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης συνέρχεται τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο. Συγκαλείται από τον πρόεδρό της κατόπιν αιτήματος της διαχειριστικής αρχής ή κατόπιν δεόντως αιτιολογημένου αιτήματος οποιασδήποτε συμμετέχουσας χώρας ή της Επιτροπής. Δύναται επίσης να λαμβάνει αποφάσεις μέσω γραπτής διαδικασίας με πρωτοβουλία του προέδρου της, της διαχειριστικής αρχής ή οποιασδήποτε συμμετέχουσας χώρας σύμφωνα με τον εσωτερικό κανονισμό της.
7. Στο τέλος κάθε συνεδρίασης της κοινής επιτροπής παρακολούθησης συντάσσονται πρακτικά που συνυπογράφονται από τον πρόεδρο και τον γραμματέα. Αντίγραφο των εν λόγω πρακτικών κοινοποιείται στους εκπροσώπους των συμμετεχουσών χωρών, στην Επιτροπή και σε κάθε άλλο παρατηρητή.
Άρθρο 24
Καθήκοντα της κοινής επιτροπής παρακολούθησης
1. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης παρακολουθεί την υλοποίηση και την πρόοδο του προγράμματος ως προς τις προτεραιότητές του με βάση αντικειμενικά επαληθεύσιμους δείκτες και σχετικές τιμές στόχων που καθορίζονται στο πρόγραμμα. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης εξετάζει όλα τα ζητήματα που επηρεάζουν τις επιδόσεις του προγράμματος.
2. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης δύναται να εκδίδει συστάσεις προς τη διαχειριστική αρχή αναφορικά με την υλοποίηση και την αξιολόγηση του προγράμματος. Παρακολουθεί τα μέτρα που λαμβάνονται κατόπιν των συστάσεών της.
3. Ειδικότερα, η κοινή επιτροπή παρακολούθησης:
α)
εγκρίνει το πρόγραμμα εργασιών και το χρηματοδοτικό σχέδιο της διαχειριστικής αρχής, συμπεριλαμβανομένης της προγραμματισμένης χρήσης της τεχνικής συνδρομής·
β)
παρακολουθεί την εφαρμογή του προγράμματος εργασιών και του χρηματοδοτικού σχεδίου από τη διαχειριστική αρχή·
γ)
εγκρίνει τα κριτήρια επιλογής των έργων που θα λάβουν χρηματοδότηση από το πρόγραμμα·
δ)
είναι υπεύθυνη για τη διαδικασία αξιολόγησης και επιλογής που ισχύει για τα έργα που πρόκειται να λάβουν χρηματοδότηση από το πρόγραμμα·
ε)
εγκρίνει κάθε πρόταση αναθεώρησης του προγράμματος·
στ)
εξετάζει το σύνολο των υποβληθεισών από τη διαχειριστική αρχή εκθέσεων και λαμβάνει, κατά περίπτωση, τα κατάλληλα μέτρα·
ζ)
εξετάζει τυχόν αμφιλεγόμενες περιπτώσεις που της γνωστοποιεί η διαχειριστική αρχή.
η)
εξετάζει και εγκρίνει την ετήσια έκθεση που αναφέρεται στο άρθρο 77·
θ)
εξετάζει και εγκρίνει το ετήσιο σχέδιο παρακολούθησης και αξιολόγησης που αναφέρεται στο άρθρο 78·
ι)
εξετάζει και εγκρίνει τα ετήσια σχέδια ενημέρωσης και επικοινωνίας που αναφέρονται στο άρθρο 79.
4. Κατά παρέκκλιση της παραγράφου 3 στοιχείο δ), η κοινή επιτροπή παρακολούθησης δύναται να συστήσει επιτροπή επιλογής έργων που ενεργεί υπό την ευθύνη της.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
Διαχειριστική αρχή
Άρθρο 25
Ορισμός
1. Η διαχειριστική αρχή που έχει επιλεγεί από τις χώρες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα υποβάλλεται σε διαδικασία ορισμού στο κράτος μέλος όπου είναι εγκατεστημένη κατόπιν απόφασης στο κατάλληλο επίπεδο.
2. Η διαδικασία ορισμού βασίζεται σε έκθεση και γνωμοδότηση ανεξάρτητου ελεγκτικού φορέα που αξιολογεί τη συμμόρφωση των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου, συμπεριλαμβανομένου του ρόλου των ενδιάμεσων φορέων σε αυτά, με τα κριτήρια ορισμού που προβλέπονται στο παράρτημα I του παρόντος κανονισμού. Ο ελεγκτικός φορέας λαμβάνει υπόψη, κατά περίπτωση, εάν τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου του προγράμματος είναι παρόμοια με τα συστήματα που τέθηκαν σε εφαρμογή κατά την προηγούμενη προγραμματική περίοδο, καθώς επίσης και κάθε αποδεικτικό στοιχείο για την αποτελεσματική λειτουργία τους.
Ο ανεξάρτητος ελεγκτικός φορέας είναι η αρχή ελέγχου ή άλλος φορέας δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου με την απαραίτητη ελεγκτική ικανότητα, ο οποίος είναι ανεξάρτητος ως προς τη λειτουργία του από τη διαχειριστική αρχή. Διεκπεραιώνει τις εργασίες του σύμφωνα με διεθνώς αποδεκτά πρότυπα ελέγχου.
3. Το κράτος μέλος υποβάλλει στην Επιτροπή την επίσημη απόφαση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 το συντομότερο δυνατόν μετά την έγκριση του προγράμματος από την Επιτροπή.
4. Εντός δύο μηνών από την παραλαβή της επίσημης απόφασης που αναφέρεται στην παράγραφο 1, η Επιτροπή δύναται να ζητήσει την έκθεση και τη γνωμοδότηση του ανεξάρτητου ελεγκτικού φορέα και την περιγραφή του συστήματος διαχείρισης και ελέγχου ιδίως σχετικά με τα τμήματα που αφορούν την επιλογή των έργων. Εάν η Επιτροπή δεν προτίθεται να ζητήσει την υποβολή αυτών των εγγράφων, ειδοποιεί σχετικά το κράτος μέλος το συντομότερο δυνατόν. Εάν η Επιτροπή ζητήσει τα εν λόγω έγγραφα, δύναται να διατυπώσει παρατηρήσεις εντός δύο μηνών από την παραλαβή των εν λόγω εγγράφων, τα οποία επανεξετάζονται αφού ληφθούν υπόψη οι παρατηρήσεις. Εάν η Επιτροπή δεν έχει αρχικές ή περαιτέρω παρατηρήσεις, ειδοποιεί σχετικά το κράτος μέλος το συντομότερο δυνατόν.
5. Σε περίπτωση που από τα υφιστάμενα αποτελέσματα των λογιστικών και άλλων ελέγχων προκύπτει ότι η διορισθείσα αρχή δεν πληροί πλέον τα κριτήρια της παραγράφου 2, το κράτος μέλος θεσπίζει, στο κατάλληλο επίπεδο, τα απαραίτητα διορθωτικά μέτρα και ορίζει περίοδο συμμόρφωσης ανάλογα με τη σοβαρότητα του προβλήματος, κατά την οποία πρέπει να αναληφθούν τα εν λόγω διορθωτικά μέτρα.
Σε περίπτωση που η διορισμένη αρχή δεν υλοποιήσει τα απαιτούμενα διορθωτικά μέτρα εντός της περιόδου συμμόρφωσης που καθόρισε το κράτος μέλος, επιβάλλεται παύση του διορισμού της από το ίδιο το κράτος μέλος στο κατάλληλο επίπεδο.
Το κράτος μέλος ενημερώνει την Επιτροπή αμελλητί όταν:
-
διορισθείσα αρχή τίθεται σε περίοδο συμμόρφωσης και παρέχει πληροφορίες σχετικά με τα διορθωτικά μέτρα και την αντίστοιχη περίοδο συμμόρφωσης, ή
-
μετά την εφαρμογή των διορθωτικών μέτρων λήγει η περίοδος συμμόρφωσης, ή
-
παύει ο διορισμός της αρχής.
Η γνωστοποίηση υπαγωγής διορισμένου φορέα σε περίοδο συμμόρφωσης από το κράτος μέλος, με την επιφύλαξη της εφαρμογής του άρθρου 61, δεν συνεπάγεται διακοπή της επεξεργασίας των αιτήσεων πληρωμής.
Σε περίπτωση επιβολής παύσης του ορισμού διαχειριστικής αρχής, οι συμμετέχουσες αρχές διορίζουν νέα αρχή ή φορέα, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 20 παράγραφος 1, που αναλαμβάνει τα καθήκοντα της διαχειριστικής αρχής. Ο εν λόγω φορέας ή αρχή υποβάλλεται στη διαδικασία ορισμού που προβλέπεται στην παράγραφο 2 και η Επιτροπή ενημερώνεται σχετικά σύμφωνα με την παράγραφο 4. Η αλλαγή αυτή συνεπάγεται υποχρεωτική αναθεώρηση του προγράμματος δυνάμει του άρθρου 6.
Άρθρο 26
Καθήκοντα της διαχειριστικής αρχής
1. Η διαχειριστική αρχή είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση του προγράμματος σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης των αποφάσεων της κοινής επιτροπής παρακολούθησης με το εφαρμοστέο δίκαιο και τις εφαρμοστέες διατάξεις.
2. Όσον αφορά τη διαχείριση του προγράμματος, η διαχειριστική αρχή:
α)
υποστηρίζει το έργο της κοινής επιτροπής παρακολούθησης και της παρέχει τα απαιτούμενα στοιχεία για την εκτέλεση των καθηκόντων της, και ιδίως δεδομένα που αφορούν την πρόοδο του προγράμματος ως προς την επίτευξη των επιδιωκόμενων αποτελεσμάτων και στόχων·
β)
συντάσσει και, κατόπιν εγκρίσεως της κοινής επιτροπής παρακολούθησης, υποβάλλει την ετήσια και την τελική έκθεση στην Επιτροπή·
γ)
κοινοποιεί στους ενδιάμεσους φορείς, την κοινή τεχνική γραμματεία, την αρχή ελέγχου και τους δικαιούχους πληροφορίες σχετικά με την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την υλοποίηση του έργου·
δ)
εγκαθιστά και συντηρεί μηχανογραφημένο σύστημα για την καταχώριση και την αποθήκευση δεδομένων σχετικά με κάθε έργο, τα οποία είναι απαραίτητα για την παρακολούθηση, την αξιολόγηση, τη δημοσιονομική διαχείριση, τους λογιστικούς και λοιπούς ελέγχους, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, των δεδομένων για τους μεμονωμένους συμμετέχοντες σε έργα. Ειδικότερα, καταγράφει και αποθηκεύει τεχνικές και οικονομικές εκθέσεις για κάθε έργο. Το σύστημα παρέχει όλα τα απαραίτητα δεδομένα για την κατάρτιση αιτήσεων πληρωμών και ετησίων λογαριασμών, συμπεριλαμβανομένων των αρχείων των ανακτήσιμων ποσών, των ανακτηθέντων ποσών και των ποσών που μειώθηκαν κατόπιν ακύρωσης του συνόλου ή μέρους της συνεισφοράς σε ένα έργο ή πρόγραμμα·
ε)
διενεργεί, κατά περίπτωση, μελέτες εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε επίπεδο προγράμματος·
στ)
εφαρμόζει τα ετήσια σχέδια ενημέρωσης και επικοινωνίας σύμφωνα με το άρθρο 79·
ζ)
εφαρμόζει τα ετήσια σχέδια παρακολούθησης και αξιολόγησης σύμφωνα με το άρθρο 78.
3. Σε ό,τι αφορά την επιλογή και τη διαχείριση των έργων, η διαχειριστική αρχή:
α)
καταρτίζει και κινεί τις διαδικασίες επιλογής·
β)
διαχειρίζεται τις διαδικασίες επιλογής έργων·
γ)
παρέχει στον κύριο δικαιούχο έγγραφο που καθορίζει τις προϋποθέσεις για τη στήριξη κάθε έργου, συμπεριλαμβανομένου του σχεδίου χρηματοδότησης και των προθεσμιών εκτέλεσης·
δ)
υπογράφει συμβάσεις με τους κύριους δικαιούχους·
ε)
διαχειρίζεται τα έργα.
4. Σε ό,τι αφορά την τεχνική συνδρομή, η διαχειριστική αρχή:
α)
διαχειρίζεται τις διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων·
β)
υπογράφει συμβάσεις με τους αναδόχους·
γ)
διαχειρίζεται τις συμβάσεις.
5. Σε ό,τι αφορά τη δημοσιονομική διαχείριση και τον έλεγχο του προγράμματος, η διαχειριστική αρχή:
α)
επαληθεύει την παροχή των υπηρεσιών, την παράδοση των προμηθειών και/ή την εκτέλεση των εργασιών, καθώς και την καταβολή στους δικαιούχους των δαπανών που έχουν δηλώσει και τη συμμόρφωση των δαπανών με το εφαρμοστέο δίκαιο, τους κανόνες του προγράμματος και τις προϋποθέσεις για τη στήριξη των έργων·
β)
διασφαλίζει ότι οι δικαιούχοι που συμμετέχουν στην υλοποίηση του έργου τηρούν είτε χωριστό λογιστικό σύστημα είτε κατάλληλη λογιστική κωδικοποίηση για όλες τις συναλλαγές που αφορούν ένα έργο·
γ)
θέτει σε εφαρμογή αποτελεσματικά και αναλογικά μέτρα καταπολέμησης της απάτης, λαμβάνοντας υπόψη τους εντοπισθέντες κινδύνους·
δ)
καθορίζει διαδικασίες που διασφαλίζουν την τήρηση όλων των εγγράφων σχετικά με τις δαπάνες και τους ελέγχους που απαιτούνται για την εξασφάλιση κατάλληλης διαδρομής ελέγχου, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 30·
ε)
συντάσσει τη δήλωση διαχείρισης και την ετήσια σύνοψη που αναφέρονται στο άρθρο 68·
στ)
καταρτίζει και υποβάλλει στην Επιτροπή αιτήσεις πληρωμής σύμφωνα με το άρθρο 60·
ζ)
καταρτίζει τους ετήσιους λογαριασμούς·
η)
λαμβάνει υπόψη τα αποτελέσματα όλων των λογιστικών ελέγχων που διενεργήθηκαν από την αρχή ελέγχου ή υπό την ευθύνη αυτής, κατά την κατάρτιση και την υποβολή αιτήσεων πληρωμής·
θ)
τηρεί μηχανογραφημένα λογιστικά αρχεία για τις δηλωθείσες στην Επιτροπή δαπάνες και για τις πληρωμές που λαμβάνουν οι δικαιούχοι·
ι)
τηρεί λογιστικά στοιχεία σχετικά με τα ποσά προς ανάκτηση και τα ποσά που μειώθηκαν κατόπιν ακύρωσης του συνόλου ή μέρους της επιχορήγησης.
6. Οι επαληθεύσεις βάσει της παραγράφου 5 στοιχείο α) περιλαμβάνουν τις ακόλουθες διαδικασίες:
α)
διοικητικές επαληθεύσεις για κάθε αίτηση πληρωμής που υποβάλλουν οι δικαιούχοι·
β)
επιτόπιες επαληθεύσεις έργων.
Η συχνότητα και το πεδίο κάλυψης των επιτόπιων επαληθεύσεων είναι ανάλογα προς το ποσό της επιχορήγησης ενός έργου και το επίπεδο επικινδυνότητας που διαπιστώνεται κατά τις εν λόγω επαληθεύσεις και τους λογιστικούς ελέγχους που διενεργεί η αρχή ελέγχου για τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου συνολικά.
7. Οι επιτόπιες επαληθεύσεις έργων δυνάμει της παραγράφου 6 στοιχείο β) μπορούν να διενεργούνται σε δειγματοληπτική βάση.
8. Εάν το θεσμικό όργανο στο οποίο είναι εγκατεστημένη η διαχειριστική αρχή είναι και δικαιούχος στο πλαίσιο του προγράμματος, οι ρυθμίσεις για τις επαληθεύσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 5 στοιχείο α) διασφαλίζουν τον επαρκή διαχωρισμό των καθηκόντων.
Άρθρο 27
Κοινή τεχνική γραμματεία και παραρτήματα
1. Οι συμμετέχουσες χώρες δύνανται να αποφασίσουν τη σύσταση κοινής τεχνικής γραμματείας, η οποία περιγράφεται στο πρόγραμμα σύμφωνα με το άρθρο 4.
2. Η κοινή τεχνική γραμματεία επικουρεί τη διαχειριστική αρχή, την κοινή επιτροπή παρακολούθησης και, κατά περίπτωση, την αρχή ελέγχου κατά την εκτέλεση των αντίστοιχων καθηκόντων τους. Ειδικότερα, ενημερώνει τους δυνητικούς δικαιούχους σχετικά με τις ευκαιρίες χρηματοδότησης στο πλαίσιο των προγραμμάτων και επικουρεί τους δικαιούχους κατά την υλοποίηση του έργου. Μπορεί επίσης να οριστεί ως ενδιάμεσος φορέας που αναφέρεται στο άρθρο 20 παράγραφος 3.
3. Κατόπιν απόφασης των συμμετεχουσών χωρών, μπορούν να ιδρυθούν παραρτήματα στις συμμετέχουσες χώρες. Ο ρόλος τους περιγράφεται στο πρόγραμμα και μπορεί να περιλαμβάνει την επικοινωνία, την ενημέρωση και την επικούρηση της διαχειριστικής αρχής κατά την αξιολόγηση των έργων και την παρακολούθηση της υλοποίησης. Σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να ανατεθούν στα παραρτήματα καθήκοντα που συνεπάγονται την άσκηση δημόσιας εξουσίας ή την άσκηση διακριτικής ευχέρειας όσον αφορά τα έργα.
4. Η λειτουργία της κοινής τεχνικής γραμματείας και των παραρτημάτων χρηματοδοτείται από τον προϋπολογισμό για την τεχνική συνδρομή.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
Αρχή ελέγχου
Άρθρο 28
Καθήκοντα της αρχής ελέγχου
1. Η αρχή ελέγχου του προγράμματος διασφαλίζει τη διενέργεια λογιστικών ελέγχων στα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου σε κατάλληλο δείγμα έργων και στους ετήσιους λογαριασμούς του προγράμματος.
2. Η αρχή ελέγχου επικουρείται από ομάδα ελεγκτών αποτελούμενη από έναν εκπρόσωπο κάθε χώρας που συμμετέχει στο πρόγραμμα.
3. Όταν οι λογιστικοί έλεγχοι διενεργούνται από φορέα εκτός της αρχής ελέγχου, η αρχή ελέγχου εγγυάται ότι ο εν λόγω φορέας διαθέτει την αναγκαία λειτουργική ανεξαρτησία.
4. Η αρχή ελέγχου εγγυάται ότι οι ελεγκτικές εργασίες συμμορφώνονται με τα διεθνώς αποδεκτά λογιστικά πρότυπα.
5. Εντός 9 μηνών από την υπογραφή της πρώτης συμφωνίας χρηματοδότησης σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 2, η αρχή ελέγχου υποβάλλει στην Επιτροπή στρατηγική για τη διενέργεια των λογιστικών ελέγχων. Η στρατηγική λογιστικού ελέγχου ορίζει τη μεθοδολογία ελέγχου των ετήσιων λογαριασμών και των έργων, τη μέθοδο δειγματοληψίας για τους λογιστικούς ελέγχους έργων και τον προγραμματισμό των ελέγχων για την τρέχουσα και τις δύο επόμενες λογιστικές χρήσεις. Η στρατηγική λογιστικού ελέγχου επικαιροποιείται σε ετήσια βάση από το 2017 μέχρι τα τέλη του 2024. Όταν ένα κοινό σύστημα διαχείρισης και ελέγχου εφαρμόζεται σε περισσότερα από ένα προγράμματα, μπορεί να καθοριστεί ενιαία στρατηγική λογιστικού ελέγχου για τα εν λόγω προγράμματα. Η επικαιροποιημένη στρατηγική λογιστικού ελέγχου υποβάλλεται στην Επιτροπή μαζί με την ετήσια έκθεση του προγράμματος.
6. Η αρχή ελέγχου συντάσσει σύμφωνα με το άρθρο 68:
α)
γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου για τους λογαριασμούς της προηγούμενης λογιστικής χρήσης·
β)
ετήσια έκθεση λογιστικού ελέγχου.
Όταν ένα κοινό σύστημα διαχείρισης και ελέγχου εφαρμόζεται σε περισσότερα του ενός προγράμματα, τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του στοιχείου β) μπορούν να καλυφθούν από ενιαία έκθεση.
Άρθρο 29
Συνεργασία με την αρχή ελέγχου
Η Επιτροπή συνεργάζεται με την αρχή ελέγχου για τον συντονισμό των σχεδίων και των μεθόδων λογιστικού ελέγχου της και κοινοποιεί τα αποτελέσματα των λογιστικών ελέγχων των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου του οικείου προγράμματος.
ΤΙΤΛΟΣ V
ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ
Άρθρο 30
Γενικές αρχές των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου
1. Τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου περιλαμβάνουν:
α)
τα καθήκοντα κάθε φορέα που συμμετέχει στη διαχείριση και τον έλεγχο, συμπεριλαμβανομένου του διαχωρισμού των καθηκόντων εντός κάθε φορέα, και την εσωτερική τους οργάνωση σύμφωνα με την αρχή του διαχωρισμού των καθηκόντων μεταξύ των φορέων καθώς και στο πλαίσιο κάθε φορέα·
β)
διαδικασίες για τη διασφάλιση της νομιμότητας και κανονικότητας των δηλούμενων δαπανών·
γ)
ηλεκτρονικά συστήματα δεδομένων για την τήρηση λογιστικών εγγραφών, την αποθήκευση, την παρακολούθηση και την υποβολή εκθέσεων·
δ)
συστήματα παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων, στην περίπτωση που ο αρμόδιος φορέας αναθέτει την εκτέλεση καθηκόντων σε άλλο φορέα·
ε)
ρυθμίσεις για τον λογιστικό έλεγχο της λειτουργίας των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου·
στ)
συστήματα και διαδικασίες για τη διασφάλιση επαρκούς διαδρομής ελέγχου·
ζ)
διαδικασίες για την πρόληψη, ανίχνευση και διόρθωση παρατυπιών, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, και την είσπραξη αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών μαζί με τους ενδεχόμενους τόκους·
η)
διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων για τεχνική συνδρομή και διαδικασίες επιλογής έργων·
θ)
τον ρόλο των εθνικών αρχών και τις αρμοδιότητες των συμμετεχουσών χωρών σύμφωνα με το άρθρο 31.
2. Η διαχειριστική αρχή διασφαλίζει ότι τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου των προγραμμάτων καταρτίζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού και ότι τα συστήματα αυτά λειτουργούν αποτελεσματικά.
Άρθρο 31
Εθνικές αρχές και αρμοδιότητες των χωρών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα
1. Η εθνική αρχή που έχει ορισθεί δυνάμει του άρθρου 20 παράγραφος 6 στοιχείο α) μεταξύ άλλων:
α)
είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη και την αποτελεσματική λειτουργία των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου σε εθνικό επίπεδο·
β)
διασφαλίζει τον γενικό συντονισμό των φορέων που συμμετέχουν στην υλοποίηση του προγράμματος σε εθνικό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένων μεταξύ άλλων των φορέων που ενεργούν ως σημεία επαφής για τον έλεγχο και συμμετέχουν στην ομάδα των ελεγκτών·
γ)
εκπροσωπεί τη χώρα στην κοινή επιτροπή παρακολούθησης.
Στις χώρες-εταίρους διασυνοριακής συνεργασίας, η εθνική αρχή φέρει την τελική ευθύνη για την εφαρμογή των διατάξεων που προβλέπονται στη συμφωνία χρηματοδότησης που αναφέρεται στα άρθρα 8 και 9.
2. Οι συμμετέχουσες χώρες υποστηρίζουν τη διαχειριστική αρχή ως προς την υποχρέωσή της βάσει του άρθρου 30 παράγραφος 2.
3. Οι συμμετέχουσες χώρες, αποτρέπουν, εντοπίζουν και διορθώνουν τις παρατυπίες, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, και της ανάκτησης αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών μαζί με τους ενδεχόμενους τόκους δυνάμει του άρθρου 74 στην επικράτειά τους. Κοινοποιούν τις παρατυπίες αυτές αμελλητί στη διαχειριστική αρχή και την Επιτροπή και τις ενημερώνουν συνεχώς για την πρόοδο των σχετικών διοικητικών και νομικών διαδικασιών.
4. Οι ευθύνες των συμμετεχουσών χωρών για τα ποσά που καταβάλλονται αχρεωστήτως σε δικαιούχους καθορίζονται στο άρθρο 74.
5. Τυχόν δημοσιονομική διόρθωση από την Επιτροπή δεν επηρεάζει την υποχρέωση της διαχειριστικής αρχής να επιδιώκει ανακτήσεις δυνάμει των άρθρων 74 και 75 και την υποχρέωση των κρατών μελών σχετικά με την ανάκτηση των κρατικών ενισχύσεων κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και δυνάμει του άρθρου 14 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου (9).
Άρθρο 32
Δομές ελέγχου
1. Οι δηλωθείσες από τον δικαιούχο δαπάνες για την τεκμηρίωση αιτήματος πληρωμής εξετάζονται από ελεγκτή ή από αρμόδιο δημόσιο υπάλληλο ανεξάρτητο από τον δικαιούχο. Ο ελεγκτής ή ο αρμόδιος δημόσιος υπάλληλος εξετάζει εάν οι δηλωθείσες από τον δικαιούχο δαπάνες και τα έσοδα του έργου ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, έχουν καταγραφεί με ακρίβεια και είναι επιλέξιμες(α) σύμφωνα με τη σύμβαση.
Η εξέταση αυτή διενεργείται με βάση προσυμφωνημένη διαδικασία που εφαρμόζεται σύμφωνα με:
α)
το διεθνές πρότυπο συναφών υπηρεσιών («ISRS») 4400 «Αναθέσεις Εκτέλεσης Προσυμφωνημένων Διαδικασιών Συναφών με Χρηματοοικονομική Πληροφόρηση», που έχει εκδώσει η Διεθνής Ομοσπονδία Λογιστών (IFAC)·
β)
τον κώδικα δεοντολογίας για επαγγελματίες λογιστές της IFAC, που κατήρτισε και εξέδωσε το συμβούλιο διεθνών προτύπων δεοντολογίας για λογιστές της IFAC.
Στην περίπτωση των δημοσίων υπαλλήλων, οι εν λόγω διαδικασίες και τα εν λόγω πρότυπα καθορίζονται σε εθνικό επίπεδο λαμβανομένων υπόψη των διεθνών προτύπων.
Ο ελεγκτής πληροί τουλάχιστον μία από τις ακόλουθες απαιτήσεις:
α)
είναι μέλος εθνικού λογιστικού ή ελεγκτικού φορέα ή θεσμικού οργάνου που συμμετέχει στην IFAC·
β)
είναι μέλος εθνικού λογιστικού ή ελεγκτικού φορέα ή θεσμικού οργάνου. Στην περίπτωση που ο φορέας αυτός δεν είναι μέλος της IFAC, ο ελεγκτής δεσμεύεται να διεκπεραιώσει τις εργασίες του σύμφωνα με τα πρότυπα και τον κώδικα δεοντολογίας της IFAC·
γ)
είναι εγγεγραμμένος ως νόμιμος ελεγκτής σε δημόσιο μητρώο φορέα δημόσιας εποπτείας σε κράτος μέλος σύμφωνα με τις αρχές περί δημόσιας εποπτείας που προβλέπονται στην οδηγία 2006/43/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10).
δ)
είναι εγγεγραμμένος ως νόμιμος ελεγκτής σε δημόσιο μητρώο φορέα δημόσιας εποπτείας χώρας-εταίρου διασυνοριακής συνεργασίας, με την προϋπόθεση ότι το εν λόγω μητρώο υπόκειται στις αρχές περί δημόσιας εποπτείας όπως ορίζονται στη νομοθεσία της οικείας χώρας.
Ο δημόσιος υπάλληλος διαθέτει την απαραίτητη τεχνική εμπειρογνωμοσύνη για τη διενέργεια των εργασιών αυτών.
2. Επιπλέον, η διαχειριστική αρχή προβαίνει η ίδια σε επαληθεύσεις δυνάμει του άρθρου 26 παράγραφος 5 στοιχείο α) και του άρθρου 26 παράγραφος 6. Για τη διενέργεια επαληθεύσεων σε ολόκληρη την περιοχή του προγράμματος, η διαχειριστική αρχή είναι δυνατόν να επικουρείται από τα σημεία επαφής όσον αφορά τον έλεγχο.
Οι συμμετέχουσες χώρες λαμβάνουν κάθε δυνατό μέτρο για να υποστηρίξουν τη διαχειριστική αρχή στην εκτέλεση των ελεγκτικών καθηκόντων της.
3. Η αρχή ελέγχου διασφαλίζει τη διενέργεια ελέγχων στα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου σε κατάλληλο δείγμα έργων και στους ετήσιους λογαριασμούς του προγράμματος κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 28. Η ομάδα ελεγκτών που αναφέρεται στο άρθρο 28 παράγραφος 2 συστήνεται εντός τριών μηνών από τον ορισμό της διαχειριστικής αρχής. Η ομάδα αυτή καταρτίζει η ίδια τον εσωτερικό κανονισμό της. Την προεδρία της εν λόγω ομάδας αναλαμβάνει η ορισθείσα αρχή ελέγχου για το πρόγραμμα.
Κάθε συμμετέχουσα χώρα δύναται να εξουσιοδοτήσει την αρχή ελέγχου για απευθείας εκτέλεση των καθηκόντων της στην επικράτειά της.
4. Διασφαλίζεται η ανεξαρτησία του(ων) φορέα(ων) που αναφέρονται στις παραγράφους 1, 2 και 3.
Άρθρο 33
Έλεγχοι από την Ένωση
1. Η Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης, το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και κάθε εξωτερικός ελεγκτής που έχει εξουσιοδοτηθεί από τα εν λόγω θεσμικά όργανα και τους εν λόγω φορείς δύναται να ελέγξει τη χρήση των πόρων της Ένωσης από τη διαχειριστική αρχή, τους δικαιούχους, τους αναδόχους, τους υπεργολάβους και τρίτους που λαμβάνουν χρηματοδοτική στήριξη εξετάζοντας σχετικά έγγραφα και/ή διενεργώντας επιτόπιους ελέγχους. Κάθε σύμβαση προβλέπει ρητά ότι τα εν λόγω θεσμικά όργανα και οι εν λόγω φορείς μπορούν να ασκήσουν την ελεγκτική εξουσία τους σχετικά με εγκαταστάσεις, έγγραφα και πληροφορίες, ανεξάρτητα από το μέσο αποθήκευσής τους.
2. Η Επιτροπή διασφαλίζει, με βάση τις διαθέσιμες πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων της απόφασης ορισμού, της ετήσιας δήλωσης διαχείρισης, των ετήσιων εκθέσεων ελέγχου, της ετήσιας γνωμοδότησης λογιστικού ελέγχου, της ετήσιας έκθεσης και των λογιστικών ελέγχων που έχουν διενεργήσει εθνικοί και ενωσιακοί φορείς, ότι τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου συνάδουν με τον παρόντα κανονισμό και λειτουργούν αποτελεσματικά.
3. Η Επιτροπή δύναται να ζητήσει από τη διαχειριστική αρχή να λάβει τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσει την αποτελεσματικότητα των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου και την ορθότητα των δαπανών.
ΤΙΤΛΟΣ VI
ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ
Άρθρο 34
Προϋπολογισμός τεχνικής συνδρομής
1. Έως και το 10 % της συνολικής συνεισφοράς της Ένωσης μπορεί να διατεθεί για τεχνική συνδρομή. Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις μπορεί να διατεθεί μεγαλύτερο ποσό με τη σύμφωνη γνώμη της Επιτροπής.
2. Το επίπεδο της τεχνικής συνδρομής θα πρέπει να αντικατοπτρίζει τις πραγματικές ανάγκες του προγράμματος, λαμβανομένων ιδίως υπόψη παραγόντων όπως ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος, η έκταση της γεωγραφικής ζώνης που καλύπτει το πρόγραμμα και ο αριθμός των χωρών που συμμετέχουν σε αυτό.
Άρθρο 35
Σκοπός
1. Οι δραστηριότητες τεχνικής συνδρομής περιλαμβάνουν την προετοιμασία, τη διαχείριση, την παρακολούθηση, την αξιολόγηση, την ενημέρωση, την επικοινωνία, τη δικτύωση, τη διευθέτηση καταγγελιών, τους λογιστικούς και λοιπούς ελέγχους που αφορούν την υλοποίηση του προγράμματος, καθώς και δραστηριότητες για την ενίσχυση των διοικητικών ικανοτήτων για την υλοποίηση του προγράμματος.
2. Η τεχνική συνδρομή για τις δραστηριότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 θα πρέπει να χρησιμοποιείται για τις ανάγκες τόσο των δομών του προγράμματος όσο και των δικαιούχων.
3. Οι δαπάνες για δραστηριότητες που αφορούν την προώθηση και την ανάπτυξη ικανοτήτων, οι οποίες πραγματοποιούνται εκτός της περιοχής του προγράμματος, μπορούν να καλύπτονται εντός του ορίου που προβλέπεται στο άρθρο 39 παράγραφος 2 και εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις που καθορίζονται στο εν λόγω άρθρο.
Άρθρο 36
Επιλεξιμότητα
1. Οι απαιτήσεις επιλεξιμότητας που προβλέπονται στο άρθρο 48 ισχύουν, τηρουμένων των αναλογιών, για τις δαπάνες τεχνικής συνδρομής. Οι δαπάνες σχετικά με υπαλλήλους των συμμετεχουσών χωρών που έχουν τοποθετηθεί στο πρόγραμμα δύνανται να θεωρηθούν επιλέξιμες ως δαπάνες τεχνικής συνδρομής. Αποφεύγονται τα παράλληλα συστήματα αποδοχών και οι συμπληρωματικές αποδοχές. Οι δαπάνες που αναφέρονται στο άρθρο 49 δεν θεωρούνται επιλέξιμες ως δαπάνες τεχνικής συνδρομής.
2. Οι δαπάνες για προπαρασκευαστικές δράσεις που αναφέρονται στο άρθρο 16 καθίστανται επιλέξιμες με την υποβολή του προγράμματος στην Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 4, αλλά όχι πριν από την 1η Ιανουαρίου 2014, εφόσον το πρόγραμμα εγκριθεί από την Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 5.
Άρθρο 37
Κανόνες σύναψης συμβάσεων
1. Εάν η εφαρμογή του ετήσιου σχεδίου για τη χρήση του προϋπολογισμού τεχνικής συνδρομής απαιτεί τη σύναψη συμβάσεων, οι συμβάσεις ανατίθενται σύμφωνα με τους εξής κανόνες:
α)
εάν πρόκειται για οντότητα εγκατεστημένη σε κράτος μέλος, η οντότητα αυτή εφαρμόζει είτε τους εθνικούς κανόνες, κανονισμούς και διοικητικές διατάξεις που έχουν θεσπιστεί σε σχέση με την ενωσιακή νομοθεσία που ισχύει για τις δημόσιες συμβάσεις είτε τους κανόνες περί σύναψης συμβάσεων που καθορίζονται στον τίτλο IV του δεύτερου μέρους του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 και τον τίτλο II του δεύτερου μέρους του κατ' εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1268/2012·
β)
σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, οι σχετικοί κανόνες σύναψης συμβάσεων περιγράφονται στη συμφωνία χρηματοδότησης που αναφέρεται στα άρθρα 8 και 9 ή στις συμφωνίες που αναφέρονται στα άρθρα 81 και 82.
2. Σε όλες τις περιπτώσεις, ισχύουν οι κανόνες περί ιθαγένειας και καταγωγής που ορίζονται στα άρθρα 8 και 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 236/2014.
3. Η σύναψη συμβάσεων από άλλους φορείς εκτός της διαχειριστικής αρχής και της κοινής τεχνικής γραμματείας περιορίζεται στις συνήθεις δαπάνες λειτουργίας.
ΤΙΤΛΟΣ VII
ΕΡΓΑ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
Γενικές Διατάξεις
Άρθρο 38
Τύπος της στήριξης
1. Το έργο αποτελεί σύνολο δραστηριοτήτων που καθορίζονται και αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης σε ό,τι αφορά τους στόχους, τις εκροές, τα αποτελέσματα και τις επιπτώσεις στην επίτευξη των οποίων στοχεύει εντός ορισμένης προθεσμίας και με συγκεκριμένο προϋπολογισμό. Οι στόχοι, οι εκροές, τα αποτελέσματα και οι επιπτώσεις εξυπηρετούν τις προτεραιότητες που προσδιορίζονται στο πρόγραμμα.
2. Η χρηματοδοτική συνεισφορά ενός προγράμματος σε έργα παρέχεται μέσω επιχορηγήσεων και, κατ' εξαίρεση, μέσω μεταφορών σε χρηματοδοτικά μέσα. Τα έργα που χρηματοδοτούνται με επιχορηγήσεις υπόκεινται στα κεφάλαια 2 έως 4.
3. Οι επιχορηγήσεις διατίθενται σε έργα που επιλέγονται μέσω προσκλήσεων υποβολής προτάσεων σύμφωνα με τους κανόνες που ορίζονται στο πρόγραμμα πλην των δεόντως αιτιολογημένων εξαιρετικών περιπτώσεων βάσει του άρθρου 41.
4. Το τμήμα της συνεισφοράς της Ένωσης που διατίθεται σε μεγάλα έργα υποδομής και οι συνεισφορές σε χρηματοδοτικά μέσα που αναφέρονται στο άρθρο 42 δεν μπορούν να υπερβαίνουν το 30 %.
Άρθρο 39
Προϋποθέσεις χρηματοδότησης
1. Τα έργα μπορούν να λάβουν χρηματοδοτική συνεισφορά από ένα πρόγραμμα εφόσον πληρούν όλες τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)
έχουν σαφή αντίκτυπο στη διασυνοριακή συνεργασία και παρέχουν οφέλη όπως περιγράφεται στο έγγραφο προγραμματισμού και παράγουν προστιθέμενη αξία για τις στρατηγικές και τα προγράμματα της Ένωσης·
β)
υλοποιούνται στην περιοχή του προγράμματος·
γ)
εμπίπτουν σε μία από τις ακόλουθες κατηγορίες:
i)
ενοποιημένα έργα στο πλαίσιο των οποίων κάθε δικαιούχος πραγματοποιεί τμήμα των δραστηριοτήτων του έργου στο έδαφός του·
ii)
συμμετρικά έργα στο πλαίσιο των οποίων πραγματοποιούνται παράλληλα παρόμοιες δραστηριότητες στις συμμετέχουσες χώρες·
iii)
έργα που αφορούν μία και μόνο χώρα, στην περίπτωση που τα έργα υλοποιούνται κυρίως ή εξ ολοκλήρου σε μία από τις συμμετέχουσες χώρες, αλλά προς όφελος όλων ή ορισμένων από αυτές και στην περίπτωση που εντοπίζονται διασυνοριακές επιπτώσεις και διασυνοριακά οφέλη.
2. Τα έργα που πληρούν τα κριτήρια της παραγράφου 1 μπορούν να υλοποιούνται εν μέρει εκτός της περιοχής του προγράμματος, εφόσον πληρούνται όλες οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)
τα έργα είναι απαραίτητα για την επίτευξη των στόχων του προγράμματος και ωφελούν την περιοχή του προγράμματος·
β)
το συνολικό ποσό που διατίθεται στο πλαίσιο του προγράμματος σε δραστηριότητες εκτός της περιοχής του δεν υπερβαίνει το 20 % της συνεισφοράς της Ένωσης σε επίπεδο προγράμματος·
γ)
οι υποχρεώσεις της διαχειριστικής αρχής και της αρχής ελέγχου όσον αφορά τη διαχείριση, τους λογιστικούς και λοιπούς ελέγχους του προγράμματος τηρούνται είτε από τις αρχές του προγράμματος είτε μέσω σύναψης συμφωνιών με αρχές στις χώρες όπου ασκείται η δραστηριότητα.
3. Κάθε έργο που περιλαμβάνει συνιστώσα σχετική με υποδομές επιστρέφει τη συνεισφορά της Ένωσης εάν εντός πέντε ετών από την ολοκλήρωση του έργου ή εντός της προθεσμίας που καθορίζεται από τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων, κατά περίπτωση, επέλθει ουσιαστική αλλαγή που επηρεάζει τον χαρακτήρα, τους στόχους ή τους όρους υλοποίησής του και ενδέχεται να συντελέσει στην υπονόμευση των αρχικών στόχων του. Τα ποσά που έχουν καταβληθεί αχρεωστήτως για το έργο ανακτώνται από τη διαχειριστική αρχή αναλογικά προς την περίοδο για την οποία δεν τηρήθηκαν οι απαιτήσεις.
4. Η διαχειριστική αρχή προλαμβάνει τις επικαλύψεις δραστηριοτήτων μεταξύ έργων που χρηματοδοτούνται από την Ένωση. Για τον σκοπό αυτό, η διαχειριστική αρχή δύναται να προβεί σε όποια διαβούλευση κρίνει απαραίτητη και οι οντότητες των οποίων ζητείται η γνώμη, συμπεριλαμβανομένης της Επιτροπής, παρέχουν την απαραίτητη υποστήριξη.
5. Στον κύριο δικαιούχο κάθε επιλεγμένου έργου η διαχειριστική αρχή παρέχει έγγραφο στο οποίο καθορίζονται οι προϋποθέσεις στήριξης του έργου, συμπεριλαμβανομένων των ειδικών απαιτήσεων όσον αφορά τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες που πρέπει να παράσχει το έργο, το χρηματοδοτικό σχέδιο και το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης.
Άρθρο 40
Προσκλήσεις υποβολής προτάσεων
Για κάθε πρόσκληση υποβολής προτάσεων, η διαχειριστική αρχή παρέχει στους αιτούντες έγγραφο που καθορίζει τις προϋποθέσεις συμμετοχής στην πρόσκληση υποβολής προτάσεων, την επιλογή και την υλοποίηση του έργου. Το εν λόγω έγγραφο περιλαμβάνει επίσης τις ειδικές απαιτήσεις σχετικά με τα παραδοτέα στο πλαίσιο του έργου, το χρηματοδοτικό σχέδιο και την προθεσμία εκτέλεσης.
Άρθρο 41
Άμεση ανάθεση
1. Είναι δυνατή η χορήγηση επιχορηγήσεων χωρίς να προηγηθεί πρόσκληση υποβολής προτάσεων μόνο στις ακόλουθες περιπτώσεις και με την προϋπόθεση δέουσας αιτιολόγησης στην απόφαση χορήγησης:
α)
ο φορέας στον οποίο ανατίθεται ένα έργο βρίσκεται εκ του νόμου ή εκ των πραγμάτων σε κατάσταση μονοπωλίου·
β)
το έργο αφορά ενέργειες με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που απαιτούν συγκεκριμένο είδος φορέα βάσει της τεχνικής του επάρκειας, του υψηλού βαθμού εξειδίκευσης ή της διοικητικής του εξουσίας.
2. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τελικό κατάλογο των μεγάλων έργων υποδομής που προτείνονται προς επιλογή χωρίς πρόσκληση υποβολής προτάσεων. Μετά την έγκριση του προγράμματος, αλλά το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2017, η διαχειριστική αρχή διαβιβάζει στην Επιτροπή τις πλήρεις αιτήσεις έργων, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών που αναφέρονται στο άρθρο 43 και της αιτιολόγησης της άμεσης ανάθεσης.
3. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ενδεικτικό κατάλογο έργων εκτός των μεγάλων έργων υποδομής που προτείνονται προς επιλογή χωρίς πρόσκληση υποβολής προτάσεων. Η κοινή επιτροπή παρακολούθησης δύναται να αποφασίσει να επιλέξει επιπλέον έργα χωρίς πρόσκληση υποβολής προτάσεων οποτεδήποτε μετά την έγκριση του προγράμματος. Σε αμφότερες τις περιπτώσεις, ζητείται εκ των προτέρων έγκριση της Επιτροπής. Για τον σκοπό αυτόν, η διαχειριστική αρχή διαβιβάζει στην Επιτροπή τις πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 43 και την αιτιολόγηση της άμεσης ανάθεσης.
4. Τα έργα που προτείνονται προς έγκριση χωρίς πρόσκληση υποβολής προτάσεων εγκρίνονται από την Επιτροπή με βάση διαδικασία δύο σταδίων, η οποία συνίσταται στην υποβολή σύνοψης του έργου και στη συνέχεια της πλήρους αίτησης του έργου. Σε κάθε στάδιο η Επιτροπή κοινοποιεί την απόφασή της στη διαχειριστική αρχή εντός δύο μηνών από την ημερομηνία υποβολής κάθε εγγράφου. Η εν λόγω προθεσμία δύναται να παραταθεί εάν κριθεί σκόπιμο. Στην περίπτωση που η Επιτροπή απορρίψει ένα προτεινόμενο έργο, κοινοποιεί στη διαχειριστική αρχή τον λόγο της απόρριψης.
Άρθρο 42
Συνεισφορές σε χρηματοδοτικά μέσα
1. Το πρόγραμμα δύναται να συνεισφέρει σε χρηματοδοτικό μέσο εφόσον το εν λόγω μέσο συνάδει με τις προτεραιότητες του προγράμματος.
2. Στο πλαίσιο του προγράμματος παρατίθεται τελικός κατάλογος των συνεισφορών σε χρηματοδοτικά μέσα. Μετά την έγκριση του προγράμματος, αλλά το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2017, η διαχειριστική αρχή διαβιβάζει στην Επιτροπή τις πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 43.
3. Η Επιτροπή εξετάζει την προτεινόμενη συνεισφορά προκειμένου να προσδιορίσει την προστιθέμενη αξία της και τη συνάφειά της με το πρόγραμμα.
4. Η διαδικασία έγκρισης ακολουθεί τους κανόνες των εν λόγω χρηματοδοτικών μέσων. Στην περίπτωση που η Επιτροπή απορρίψει προτεινόμενη συνεισφορά, κοινοποιεί στη διαχειριστική αρχή τον λόγο της απόρριψης.
5. Οι συνεισφορές σε αυτά τα χρηματοδοτικά μέσα υπόκεινται στους κανόνες που ισχύουν για τα μέσα αυτά.
Άρθρο 43
Περιεχόμενο των έργων
1. Τα έγγραφα αίτησης για το έργο εμπεριέχουν τουλάχιστον τα εξής:
α)
ανάλυση των προβλημάτων και των αναγκών που αιτιολογούν το έργο, λαμβανομένης υπόψη της στρατηγικής του προγράμματος και της προσδοκώμενης συνεισφοράς του στην υλοποίηση της αντίστοιχης προτεραιότητας·
β)
αξιολόγηση του διασυνοριακού του αντικτύπου·
γ)
το εννοιολογικό πλαίσιο·
δ)
εκτίμηση της βιωσιμότητας των επιδιωκόμενων αποτελεσμάτων του έργου μετά την ολοκλήρωσή του·
ε)
αντικειμενικά επαληθεύσιμους δείκτες·
στ)
πληροφορίες σχετικά με τη γεωγραφική κάλυψη και τις ομάδες στις οποίες στοχεύει το έργο·
ζ)
την αναμενόμενη περίοδο υλοποίησης του έργου και αναλυτικό πρόγραμμα εργασιών·
η)
κατά περίπτωση, ανάλυση του αντικτύπου του έργου στα εγκάρσιου χαρακτήρα θέματα που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 στοιχείο δ)·
θ)
τις απαιτήσεις υλοποίησης του έργου, συμπεριλαμβανομένων των εξής:
i)
ταυτοποίηση των δικαιούχων και ορισμός του κυρίου δικαιούχου, με εγγυήσεις σχετικά με την ικανότητά του στον οικείο τομέα, καθώς και την ικανότητά του ως προς τη διοικητική και δημοσιονομική διαχείριση·
ii)
περιγραφή της δομής της διαχείρισης και της υλοποίησης του έργου·
iii)
ρυθμίσεις μεταξύ των δικαιούχων σύμφωνα με το άρθρο 46·
iv)
ρυθμίσεις παρακολούθησης και αξιολόγησης·
v)
σχέδια ενημέρωσης και επικοινωνίας, και ιδίως μέτρα για την αναγνώριση της ενωσιακής στήριξης προς το έργο·
ι)
λεπτομερές χρηματοδοτικό σχέδιο και προϋπολογισμός.
2. Οι αιτήσεις έργων για έργα που περιλαμβάνουν συνιστώσα υποδομών αξίας τουλάχιστον 1 εκατομμυρίου ευρώ περιλαμβάνουν επιπλέον τα εξής στοιχεία:
α)
λεπτομερή περιγραφή της επένδυσης σε υποδομή και την τοποθεσία της·
β)
λεπτομερή περιγραφή της συνιστώσας ανάπτυξης ικανοτήτων του έργου, εκτός δεόντως αιτιολογημένων περιπτώσεων·
γ)
πλήρη μελέτη σκοπιμότητας ή ισοδύναμη μελέτη που έχει εκπονηθεί, συμπεριλαμβανομένης της ανάλυσης επιλογών, των αποτελεσμάτων και της ανεξάρτητης επανεξέτασης της ποιότητας·
δ)
εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2011/92/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (11) και τη σύμβαση Espoo για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακά πλαίσια, της 25ης Φεβρουαρίου 1991, για τις συμμετέχουσες χώρες που είναι συμβαλλόμενα μέρη της·
ε)
αποδεικτικό ιδιοκτησίας για τους δικαιούχους ή πρόσβαση σε έκταση γης·
στ)
οικοδομική άδεια.
3. Κατ' εξαίρεση και σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, η διαχειριστική αρχή δύναται να δεχθεί την υποβολή των εγγράφων που αναφέρονται στο στοιχείο στ) σε μεταγενέστερο στάδιο.
Άρθρο 44
Δημοσίευση καταλόγου έργων
1. Για τη διασφάλιση της διαφάνειας σχετικά με τα έργα που λαμβάνουν στήριξη από το πρόγραμμα, η διαχειριστική αρχή τηρεί κατάλογο των έργων που έχουν ανατεθεί υπό μορφή λογιστικού φύλλου δεδομένων, ο οποίος καθιστά δυνατή την ταξινόμηση, αναζήτηση, εξαγωγή, σύγκριση και εύκολη δημοσίευση των δεδομένων στο διαδίκτυο. Ο κατάλογος των έργων διατίθεται στον δικτυακό τόπο του προγράμματος και επικαιροποιείται τουλάχιστον κάθε έξι μήνες. Προκειμένου να ενθαρρυνθεί η εκ νέου χρήση του καταλόγου των έργων από τον ιδιωτικό τομέα, την κοινωνία των πολιτών ή την εθνική δημόσια διοίκηση, ο δικτυακός τόπος μπορεί να περιέχει σαφή αναφορά στους ισχύοντες κανόνες αδειοδότησης σύμφωνα με τους οποίους δημοσιοποιούνται τα δεδομένα.
2. Ο κατάλογος περιλαμβάνει τουλάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία:
-
επωνυμία δικαιούχου (μόνο νομικά πρόσωπα· δεν αναφέρονται φυσικά πρόσωπα),
-
τίτλος του έργου,
-
σύνοψη του έργου,
-
περίοδος υλοποίησης του έργου,
-
συνολική επιλέξιμη δαπάνη,
-
ποσοστό ενωσιακής συγχρηματοδότησης,
-
ταχυδρομικός κώδικας του έργου· ή άλλος κατάλληλος δείκτης τοποθεσίας,
-
γεωγραφική κάλυψη,
-
ημερομηνία τελευταίας επικαιροποίησης του καταλόγου των έργων.
3. Ο κατάλογος των έργων διαβιβάζεται στην Επιτροπή το αργότερο στις 30 Ιουνίου του έτους που ακολουθεί το οικονομικό έτος κατά οποίο επελέγησαν τα έργα. Τα στοιχεία αυτά δημοσιεύονται σε δικτυακό τόπο των θεσμικών οργάνων της Ένωσης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
Δικαιούχοι
Άρθρο 45
Συμμετοχή σε έργα
1. Στα έργα συμμετέχουν δικαιούχοι από τουλάχιστον ένα εκ των συμμετεχόντων κρατών μελών και μία εκ των συμμετεχουσών χωρών-εταίρων που περιλαμβάνονται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 232/2014 ή από τη Ρωσική Ομοσπονδία.
2. Οι δικαιούχοι είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα που έχουν λάβει επιχορήγηση για ένα έργο. Τα φυσικά πρόσωπα μπορούν να είναι δικαιούχοι, εφόσον τούτο απαιτείται λόγω της φύσης ή των χαρακτηριστικών της ενέργειας ή του στόχου που επιδιώκει ο αιτών. Η συμμετοχή φυσικών προσώπων αποφασίζεται σε επίπεδο προγράμματος.
3. Οι δικαιούχοι που αναφέρονται στην παράγραφο 1 οφείλουν να πληρούν όλες τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)
είναι υπήκοοι οποιασδήποτε συμμετέχουσας χώρας ή νομικά πρόσωπα πραγματικά εγκατεστημένα στην περιοχή του προγράμματος ή διεθνείς οργανισμοί με βάση επιχειρήσεων στην περιοχή του προγράμματος. Ένας ευρωπαϊκός όμιλος εδαφικής συνεργασίας μπορεί να είναι δικαιούχος, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασής του, με την προϋπόθεση ότι η γεωγραφική του κάλυψη είναι εντός της περιοχής του προγράμματος·
β)
πληρούν τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται για κάθε διαδικασία επιλογής·
γ)
δεν εμπίπτουν σε καμία από τις περιπτώσεις αποκλεισμού που προβλέπονται στο άρθρο 106 παράγραφος 1 και στο άρθρο 107 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012.
4. Δύνανται να συμμετάσχουν, εκτός των δικαιούχων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι δικαιούχοι που δεν πληρούν τα κριτήρια που αναφέρονται στην παράγραφο 3 στοιχείο α), υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)
δύνανται να συμμετάσχουν σύμφωνα με τα άρθρα 8 και 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 236/2014·
β)
η συμμετοχή τους επιβάλλεται από το είδος και τους στόχους του έργου και θεωρείται απαραίτητη για την αποτελεσματική υλοποίησή του·
γ)
το συνολικό ποσό που κατανεμήθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος στους δικαιούχους που δεν πληρούν τα κριτήρια που αναφέρονται στο στοιχείο α) της παραγράφου 3 δεν υπερβαίνει το όριο που προβλέπεται στο άρθρο 39 παράγραφος 2 στοιχείο β).
Άρθρο 46
Υποχρεώσεις των δικαιούχων
1. Για κάθε έργο ορίζεται ένας κύριος δικαιούχος, ο οποίος εκπροσωπεί τη σύμπραξη.
2. Όλοι οι δικαιούχοι συνεργάζονται ενεργά στο πλαίσιο της ανάπτυξης και της υλοποίησης των έργων. Επιπλέον, συνεργάζονται για τη στελέχωση και/ή τη χρηματοδότηση των έργων. Κάθε δικαιούχος ευθύνεται από νομικής και οικονομικής άποψης για τις δραστηριότητες που ασκεί, καθώς και για το μερίδιο των πόρων της Ένωσης που λαμβάνει. Οι ειδικές υποχρεώσεις, καθώς και οι δημοσιονομικές ευθύνες των δικαιούχων καθορίζονται στη συμφωνία που αναφέρεται στο στοιχείο γ) της παραγράφου 3.
3. Ο κύριος δικαιούχος:
α)
λαμβάνει τη χρηματοδοτική συνεισφορά από τη διαχειριστική αρχή για την υλοποίηση των δραστηριοτήτων του έργου·
β)
διασφαλίζει ότι οι δικαιούχοι λαμβάνουν το συνολικό ποσό της επιχορήγησης το συντομότερο δυνατόν και με πλήρη εξόφληση σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που αναφέρονται στο στοιχείο γ). Κανένα ποσό δεν αφαιρείται ούτε παρακρατείται, ούτε επιβάλλεται οποιαδήποτε ειδική επιβάρυνση ισοδύναμου αποτελέσματος, γεγονός που θα μπορούσε να συντελέσει στη μείωση των ποσών αυτών για τους δικαιούχους·
γ)
καθορίζει τις ρυθμίσεις της σύμπραξης με τους υπόλοιπους δικαιούχους στο πλαίσιο συμφωνίας που περιλαμβάνει διατάξεις οι οποίες, μεταξύ άλλων, διασφαλίζουν τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση των πόρων που διατίθενται για το έργο, συμπεριλαμβανομένων των ρυθμίσεων για την ανάκτηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων πόρων·
δ)
αναλαμβάνει την ευθύνη να διασφαλίσει την υλοποίηση του συνόλου του έργου·
ε)
διασφαλίζει ότι οι δαπάνες που δηλώνουν οι δικαιούχοι έχουν πραγματοποιηθεί με στόχο την υλοποίηση του έργου και αντιστοιχούν σε δραστηριότητες που καθορίζονται στη σύμβαση και για τις οποίες έχει υπάρξει συμφωνία μεταξύ όλων των δικαιούχων·
στ)
επαληθεύει ότι οι δαπάνες που έχουν υποβάλει οι δικαιούχοι έχουν εξεταστεί βάσει του άρθρου 32 παράγραφος 1.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
Επιλεξιμότητα δαπανών
Άρθρο 47
Μορφές επιχορηγήσεων
1. Οι επιχορηγήσεις δύνανται να λάβουν μία από τις ακόλουθες μορφές:
α)
επιστροφή συγκεκριμένου ποσοστού των επιλέξιμων δαπανών που αναφέρονται στο άρθρο 48 και όντως πραγματοποιήθηκαν·
β)
χρηματοδότηση με ενιαίο συντελεστή που καθορίζεται με την εφαρμογή ενός ποσοστού σε μία ή περισσότερες καθορισμένες κατηγορίες δαπανών·
γ)
κατ' αποκοπή ποσά·
δ)
επιστροφή με βάση το μοναδιαίο κόστος·
ε)
συνδυασμός των μορφών που αναφέρονται στα στοιχεία α) έως δ), μόνο στην περίπτωση που το κάθε στοιχείο αφορά διαφορετικές κατηγορίες δαπανών.
2. Οι επιχορηγήσεις με τη μορφή που αναφέρεται στο στοιχείο α) της παραγράφου 1 υπολογίζονται με βάση τις επιλέξιμες δαπάνες στις οποίες έχει όντως προβεί ο δικαιούχος και εξαρτώνται από προκαταρκτική εκτίμηση του υπολογισμού που υποβάλλεται με την πρόταση και συμπεριλαμβάνεται στη σύμβαση. Η χρηματοδότηση με ενιαίο συντελεστή που αναφέρεται στο στοιχείο β) της παραγράφου 1 καλύπτει συγκεκριμένες και σαφώς καθορισμένες εκ των προτέρων κατηγορίες επιλέξιμων δαπανών με την εφαρμογή ποσοστού. Τα κατ' αποκοπή ποσά που αναφέρονται στο στοιχείο γ) της παραγράφου 1 καλύπτουν γενικά όλες ή ορισμένες και σαφώς καθορισμένες εκ των προτέρων κατηγορίες επιλέξιμων δαπανών. Το μοναδιαίο κόστος που αναφέρεται στο στοιχείο δ) της παραγράφου 1 καλύπτει όλες ή ορισμένες ειδικές κατηγορίες επιλέξιμων δαπανών σαφώς καθορισμένες εκ των προτέρων με την αναφορά ποσού ανά μονάδα.
3. Οι επιχορηγήσεις δεν έχουν ως στόχο ούτε ως αποτέλεσμα την παραγωγή κέρδους στο πλαίσιο του έργου. Ισχύουν οι εξαιρέσεις που ορίζονται στο άρθρο 125 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012.
Άρθρο 48
Επιλεξιμότητα κόστους
1. Οι επιχορηγήσεις δεν υπερβαίνουν το εκάστοτε συνολικό ανώτατο όριο, εκφραζόμενο ως ποσοστό και σε απόλυτες τιμές, το οποίο καθορίζεται με βάση τις εκτιμώμενες επιλέξιμες δαπάνες. Οι επιχορηγήσεις δεν υπερβαίνουν τις επιλέξιμες δαπάνες.
2. Επιλέξιμες δαπάνες είναι οι δαπάνες που όντως έχουν πραγματοποιηθεί από τον δικαιούχο και πληρούν όλα τα ακόλουθα κριτήρια:
α)
πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια της περιόδου υλοποίησης του έργου. Ειδικότερα:
i)
Οι δαπάνες για υπηρεσίες και εργασίες αφορούν δραστηριότητες που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια της περιόδου υλοποίησης. Οι δαπάνες για προμήθειες αφορούν την παράδοση και εγκατάσταση υλικού κατά τη διάρκεια της περιόδου υλοποίησης. Η υπογραφή σύμβασης, η πραγματοποίηση παραγγελίας ή η ανάληψη οποιασδήποτε δέσμευσης για δαπάνες εντός της περιόδου υλοποίησης για μελλοντική παροχή υπηρεσιών, εργασιών ή προμηθειών μετά τη λήξη της περιόδου υλοποίησης δεν πληρούν την εν λόγω απαίτηση, ενώ οι μεταβιβάσεις μετρητών μεταξύ του κυρίου δικαιούχου και άλλων δικαιούχων δεν μπορούν να θεωρηθούν πραγματοποιηθείσες δαπάνες.
ii)
Οι πραγματοποιηθείσες δαπάνες θα πρέπει να έχουν καταβληθεί πριν από την υποβολή των τελικών εκθέσεων. Δύνανται να καταβληθούν σε μεταγενέστερο στάδιο, με την προϋπόθεση ότι παρατίθενται στην τελική έκθεση και αναφέρεται η εκτιμώμενη ημερομηνία καταβολής.
iii)
Εξαιρούνται οι δαπάνες για την κατάρτιση τελικών εκθέσεων που ενδέχεται να πραγματοποιηθούν μετά τη λήξη της περιόδου υλοποίησης του έργου, όπως π.χ. η επαλήθευση δαπανών, ο λογιστικός έλεγχος και η τελική αξιολόγηση του έργου.
iv)
Είναι δυνατό να κινηθούν οι διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων σύμφωνα με το άρθρο 52 και επόμενα και να συναφθούν συμβάσεις από τον(ους) δικαιούχο(ους) πριν από την έναρξη της περιόδου υλοποίησης του έργου, εφόσον τηρούνται οι διατάξεις του άρθρου 52 και επόμενων·
β)
εμφαίνονται στον συνολικό προβλεπόμενο προϋπολογισμό του έργου·
γ)
είναι απαραίτητες για την υλοποίηση του έργου·
δ)
είναι αναγνωρίσιμες και επαληθεύσιμες, ιδίως δε καταχωρισμένες στα λογιστικά βιβλία του δικαιούχου και προσδιορίζονται σύμφωνα με τα λογιστικά πρότυπα και τις συνήθεις πρακτικές κοστολόγησης που ισχύουν για τον δικαιούχο·
ε)
συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της ισχύουσας φορολογικής και κοινωνικής νομοθεσίας·
στ)
είναι εύλογες, δικαιολογημένες και συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, ιδίως σε ό,τι αφορά την οικονομία και την απόδοση·
ζ)
τεκμηριώνονται με τιμολόγια ή έγγραφα ισοδύναμης αποδεικτικής αξίας·
3. Οι επιχορηγήσεις μπορούν να χορηγηθούν αναδρομικά στις ακόλουθες περιπτώσεις:
α)
ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει την ανάγκη έναρξης του έργου πριν από την υπογραφή της σύμβασης. Ωστόσο, οι επιλέξιμες για χρηματοδότηση δαπάνες δεν πρέπει να έχουν πραγματοποιηθεί πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης επιχορήγησης· ή
β)
για τις δαπάνες που αφορούν την εκπόνηση μελετών ή την τεκμηρίωση των έργων που περιλαμβάνουν συνιστώσα υποδομών.
Αποκλείεται η αναδρομική επιχορήγηση έργων που έχουν ήδη ολοκληρωθεί.
4. Για να καταστεί δυνατή η δημιουργία ισχυρών συμπράξεων, οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν πριν από την υποβολή της αίτησης επιχορήγησης στο πλαίσιο έργων στα οποία έχει διατεθεί επιχορήγηση είναι επιλέξιμες, εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)
πραγματοποιούνται μετά τη δημοσίευση της πρόσκλησης υποβολής προτάσεων·
β)
περιορίζονται σε οδοιπορικά και έξοδα διαβίωσης για το προσωπικό που απασχολούν οι δικαιούχοι, εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις του στοιχείου β) της παραγράφου 5·
γ)
δεν υπερβαίνουν το μέγιστο ποσό που έχει καθοριστεί σε επίπεδο προγράμματος.
5. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 1 και 2, θεωρούνται επιλέξιμες οι εξής άμεσες δαπάνες του δικαιούχου:
α)
το κόστος του προσωπικού που επιφορτίζεται με την εκτέλεση του έργου με τις εξής σωρευτικές προϋποθέσεις:
-
αφορούν το κόστος των δραστηριοτήτων που δεν θα πραγματοποιούσε ο δικαιούχος σε περίπτωση μη ανάληψης του έργου,
-
δεν πρέπει να υπερβαίνουν το κόστος με το οποίο κατά κανόνα επιβαρύνεται ο δικαιούχος, εκτός εάν αποδειχθεί ότι είναι απαραίτητες για την εκτέλεση του έργου,
-
σχετίζονται με τις πραγματικές μεικτές αποδοχές, συμπεριλαμβανομένων των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης και άλλων δαπανών σχετικά με τις αποδοχές.
β)
οδοιπορικά και έξοδα διαβίωσης προσωπικού και άλλων ατόμων που συμμετέχουν στο έργο, με την προϋπόθεση ότι δεν υπερβαίνουν ούτε τις δαπάνες που πραγματοποιεί κατά κανόνα ο δικαιούχος σύμφωνα με τους κανόνες και τους κανονισμούς του ούτε τα ποσοστά που δημοσιεύει η Επιτροπή κατά την αποστολή, εάν πρόκειται για επιστροφή μέσω χρηματοδότησης βάσει κατ' αποκοπή ποσών, μοναδιαίου κόστους ή ενιαίου συντελεστή·
γ)
δαπάνες για αγορά ή μίσθωση εξοπλισμού (καινούριου ή μεταχειρισμένου) και προμηθειών ειδικά για τον σκοπό του έργου, με την προϋπόθεση ότι αντιστοιχούν στις τιμές της αγοράς·
δ)
κόστος αναλώσιμων προϊόντων που αγοράστηκαν ειδικά για το έργο·
ε)
δαπάνες που απορρέουν από συμβάσεις τις οποίες συνάπτουν οι δικαιούχοι για τους σκοπούς της υλοποίησης του έργου·
στ)
δαπάνες που προκύπτουν άμεσα από τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού και του έργου (π.χ. ενέργειες ενημέρωσης και προβολής, αξιολογήσεις, εξωτερικοί λογιστικοί έλεγχοι, μεταφράσεις), συμπεριλαμβανομένων των δαπανών για χρηματοοικονομικές υπηρεσίες (π.χ. κόστος τραπεζικών εντολών πληρωμής και χρηματοπιστωτικών εγγυήσεων).
6. Δυνάμει του άρθρου 4 ένα πρόγραμμα δύναται να θεσπίσει επιπλέον κανόνες επιλεξιμότητας για το σύνολο του προγράμματος.
Άρθρο 49
Μη επιλέξιμες δαπάνες
1. Οι εξής δαπάνες σχετικά με την υλοποίηση του έργου δεν θεωρούνται επιλέξιμες:
α)
χρέη και έξοδα εξυπηρέτησης χρέους (τόκοι)·
β)
προβλέψεις για ζημίες ή υποχρεώσεις·
γ)
δαπάνες που έχει δηλώσει ο δικαιούχος και έχουν ήδη χρηματοδοτηθεί από τον προϋπολογισμό της Ένωσης·
δ)
αγορές γης ή κτιρίων έναντι ποσού που υπερβαίνει το 10 % των επιλέξιμων δαπανών του συγκεκριμένου έργου·
ε)
απώλειες συναλλάγματος·
στ)
δασμοί, φόροι και επιβαρύνσεις, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, πλην της περίπτωσης που δεν υπάρχει δυνατότητα ανάκτησής του βάσει της σχετικής εθνικής φορολογικής νομοθεσίας, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά σε κατάλληλες διατάξεις που αποτέλεσαν αντικείμενο διαπραγμάτευσης με τις χώρες-εταίρους διασυνοριακής συνεργασίας·
ζ)
δάνεια σε τρίτους·
η)
πρόστιμα, οικονομικές κυρώσεις και έξοδα για την επίλυση διαφορών·
θ)
συνεισφορές σε είδος, όπως ορίζονται στο άρθρο 14 παράγραφος 1.
2. Δυνάμει του άρθρου 4 ένα πρόγραμμα δύναται να χαρακτηρίσει άλλες κατηγορίες δαπανών μη επιλέξιμες.
Άρθρο 50
Χρηματοδότηση βάσει κατ' αποκοπή ποσών, μοναδιαίου κόστους και ενιαίου συντελεστή
1. Το συνολικό ποσό της χρηματοδότησης βάσει κατ' αποκοπή ποσών, μοναδιαίου κόστους και ενιαίου συντελεστή δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 60 000 ευρώ ανά δικαιούχο και ανά έργο, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά στο πρόγραμμα σύμφωνα με το άρθρο 4, περίπτωση στην οποία η εν λόγω χρηματοδότηση δεν υπερβαίνει τις 100 000 ευρώ.
2. Η χρήση χρηματοδότησης βάσει κατ' αποκοπή ποσών, μοναδιαίου κόστους και ενιαίου συντελεστή τεκμηριώνεται τουλάχιστον με τα ακόλουθα στοιχεία:
α)
αιτιολόγηση για την καταλληλότητα των εν λόγω μορφών χρηματοδότησης σε σχέση με το είδος των έργων, καθώς επίσης και με τους κινδύνους όσον αφορά τις παρατυπίες, την απάτη και το κόστος του ελέγχου·
β)
προσδιορισμός του κόστους ή των κατηγοριών κόστους που καλύπτονται από χρηματοδότηση βάσει κατ' αποκοπή ποσών, μοναδιαίου κόστους ή ενιαίου συντελεστή, εξαιρουμένων των μη επιλέξιμων δαπανών κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 49.
γ)
περιγραφή των μεθόδων προσδιορισμού της χρηματοδότησης βάσει κατ' αποκοπή ποσών, μοναδιαίου κόστους ή ενιαίου συντελεστή και των προϋποθέσεων για την εύλογη διασφάλιση της συμμόρφωσης με τον κανόνα της μη αποκόμισης κέρδους και τις αρχές της συγχρηματοδότησης, καθώς και για τη διασφάλιση της αποφυγής διπλής χρηματοδότησης. Οι εν λόγω μέθοδοι βασίζονται σε:
i)
στατιστικά δεδομένα ή παρόμοια αντικειμενικά μέσα, ή
ii)
προσέγγιση ανά δικαιούχο, βασιζόμενη στο πιστοποιημένο ή ελέγξιμο ιστορικό του δικαιούχου ή στις συνήθεις πρακτικές του όσον αφορά την κοστολόγηση.
3. Από τη στιγμή που αξιολογηθούν και εγκριθούν από τη διαχειριστική αρχή, τα ποσά αυτά δεν αμφισβητούνται στο πλαίσιο των εκ των υστέρων ελέγχων.
Άρθρο 51
Έμμεσες δαπάνες
1. Οι έμμεσες δαπάνες μπορούν να υπολογιστούν με βάση ενιαίο συντελεστή έως και 7 % επί των επιλέξιμων άμεσων δαπανών, εξαιρουμένων των δαπανών που πραγματοποιούνται για την παροχή υποδομών, εφόσον ο συντελεστής προσδιορίζεται με βάση δίκαιη, ισότιμη και επαληθεύσιμη μέθοδο υπολογισμού.
2. Ως έμμεσες δαπάνες ενός έργου θεωρούνται οι επιλέξιμες δαπάνες που δεν μπορούν να προσδιοριστούν ως συγκεκριμένες δαπάνες άμεσα συνδεόμενες με την υλοποίηση του έργου και δεν μπορούν να καταλογιστούν άμεσα σε αυτό σύμφωνα με τις προϋποθέσεις περί επιλεξιμότητας κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 48. Δεν μπορούν να περιλαμβάνουν μη επιλέξιμες δαπάνες σύμφωνα με το άρθρο 49 ούτε δαπάνες ήδη δηλωθείσες σε άλλη κατηγορία δαπανών ή σε άλλο τίτλο του προϋπολογισμού του έργου.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
Τμημα 1
Σύναψη συμβάσεων
Άρθρο 52
Εφαρμοστέοι κανόνες
1. Εάν για την υλοποίηση ενός έργου απαιτείται η προμήθεια προϊόντων, έργων ή υπηρεσιών από δικαιούχο, ισχύουν οι ακόλουθοι κανόνες:
α)
στην περίπτωση που ο δικαιούχος είναι αναθέτουσα αρχή ή αναθέτουσα οντότητα κατά την έννοια της ενωσιακής νομοθεσίας περί διαδικασιών σύναψης συμβάσεων, δύναται να εφαρμόσει τους εθνικούς νόμους και κανονισμούς, καθώς και τις εθνικές διοικητικές διατάξεις που έχουν εγκριθεί σε σχέση με τη νομοθεσία της Ένωσης ή τους κανόνες της παραγράφου 2·
β)
στην περίπτωση που ο δικαιούχος είναι διεθνής οργανισμός, δύναται να εφαρμόσει τους δικούς του κανόνες σύναψης συμβάσεων, εφόσον παρέχουν ισοδύναμες εγγυήσεις με τα διεθνώς αποδεκτά πρότυπα·
γ)
στην περίπτωση που ο δικαιούχος είναι δημόσια αρχή χώρας-εταίρου διασυνοριακής συνεργασίας, η συγχρηματοδότηση της οποίας έχει μεταφερθεί στη διαχειριστική αρχή, δύναται να εφαρμόσει τους εθνικούς νόμους και κανονισμούς, καθώς και τις εθνικές διοικητικές διατάξεις, εφόσον το επιτρέπει η συμφωνία χρηματοδότησης και τηρούνται οι γενικές αρχές που καθορίζονται στην παράγραφο 2 στοιχείο α).
2. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, απαιτείται συμμόρφωση με τις ακόλουθες υποχρεώσεις:
α)
ανάθεση της σύμβασης στον προσφέροντα που υπέβαλε την πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά ή, κατά περίπτωση, στον προσφέροντα που προσέφερε τη χαμηλότερη τιμή, ενώ ταυτόχρονα αποφεύγεται κάθε σύγκρουση συμφερόντων·
β)
για τις συμβάσεις αξίας άνω των 60 000 ευρώ ισχύουν επίσης οι ακόλουθοι κανόνες:
i)
σύσταση επιτροπής αξιολόγησης για την αξιολόγηση αιτήσεων και/ή προσφορών με βάση τα κριτήρια αποκλεισμού, επιλογής και ανάθεσης που δημοσιεύει ο δικαιούχος εκ των προτέρων στα έγγραφα του διαγωνισμού. Η επιτροπή απαρτίζεται από μονό αριθμό μελών, που διαθέτουν το σύνολο των τεχνικών και διοικητικών ικανοτήτων που είναι αναγκαίες για την έκδοση εμπεριστατωμένης απόφασης σχετικά με τις προσφορές/αιτήσεις,
ii)
διασφάλιση επαρκούς διαφάνειας, θεμιτού ανταγωνισμού και κατάλληλης εκ των προτέρων δημοσιότητας,
iii)
διασφάλιση ίσης μεταχείρισης, αναλογικότητας και αποφυγής των διακρίσεων,
iv)
κατάρτιση των εγγράφων του διαγωνισμού σύμφωνα με τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές,
v)
καθορισμός επαρκών προθεσμιών για την υποβολή αιτήσεων ή προσφορών, ώστε να έχουν τα ενδιαφερόμενα μέρη στη διάθεσή τους εύλογο διάστημα για την κατάρτιση των προσφορών τους,
vi)
οι υποψήφιοι ή προσφέροντες αποκλείονται από τη συμμετοχή στη διαδικασία σύναψης συμβάσεων εάν εμπίπτουν σε μία από τις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 106 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012. Οι υποψήφιοι ή προσφέροντες πρέπει να πιστοποιήσουν ότι δεν εμπίπτουν σε κάποια από αυτές τις περιπτώσεις. Επιπλέον, οι συμβάσεις δεν μπορούν να ανατεθούν σε υποψηφίους ή προσφέροντες που κατά τη διάρκεια της διαδικασίας σύναψης συμβάσεων εμπίπτουν σε μία από τις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 107 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012,
vii)
τήρηση των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων που καθορίζονται στα άρθρα 53 έως 56.
3. Σε όλες τις περιπτώσεις, ισχύουν οι κανόνες περί ιθαγένειας και καταγωγής που ορίζονται στα άρθρα 8 και 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 236/2014.
Άρθρο 53
Διαδικασίες σύναψης συμβάσεων παροχής υπηρεσιών
1. Οι συμβάσεις παροχής υπηρεσιών αξίας 300 000 ευρώ και άνω ανατίθενται μέσω διεθνούς ανταγωνισμού με κλειστή διαδικασία κατόπιν δημοσίευσης σχετικής προκήρυξης. Η προκήρυξη δημοσιεύεται σε όλα τα κατάλληλα μέσα εκτός της περιοχής του προγράμματος, με προσδιορισμό του αριθμού των υποψηφίων που θα κληθούν να υποβάλουν προσφορές στο εύρος μεταξύ τεσσάρων και οκτώ υποψηφίων και διασφαλίζει πραγματικό ανταγωνισμό.
2. Οι συμβάσεις παροχής υπηρεσιών αξίας από 60 000 έως 300 000 ευρώ ανατίθενται μέσω διαδικασίας διαπραγμάτευσης ανταγωνιστικού χαρακτήρα χωρίς δημοσίευση. Ο δικαιούχος συμβουλεύεται τουλάχιστον τρεις παρόχους υπηρεσιών της επιλογής του και διαπραγματεύεται τους όρους της σύμβασης με έναν ή περισσότερους από αυτούς.
Άρθρο 54
Διαδικασίες σύναψης συμβάσεων προμηθειών
1. Οι συμβάσεις προμηθειών αξίας από 300 000 ευρώ και άνω ανατίθενται μέσω διεθνούς ανοικτού ανταγωνισμού κατόπιν δημοσίευσης σχετικής προκήρυξης σε όλα τα κατάλληλα μέσα εκτός της περιοχής του προγράμματος.
2. Οι συμβάσεις προμηθειών αξίας από 100 000 έως 300 000 ευρώ ανατίθενται μέσω ανοικτής διαδικασίας υποβολής προσφορών που δημοσιοποιείται στην περιοχή του προγράμματος. Σε κάθε επιλέξιμο προσφέροντα πρέπει να παρασχεθούν οι ίδιες ευκαιρίες που παρέχονται στις τοπικές επιχειρήσεις.
3. Οι συμβάσεις προμηθειών αξίας από 60 000 έως 100 000 ευρώ ανατίθενται μέσω διαδικασίας διαπραγμάτευσης ανταγωνιστικού χαρακτήρα χωρίς δημοσίευση. Ο δικαιούχος συμβουλεύεται τουλάχιστον τρεις προμηθευτές της επιλογής του και διαπραγματεύεται τους όρους της σύμβασης με έναν ή περισσότερους από αυτούς.
Άρθρο 55
Διαδικασίες σύναψης συμβάσεων έργων
1. Οι συμβάσεις έργων αξίας 5 000 000 ευρώ και άνω ανατίθενται μέσω διεθνούς ανοικτού ανταγωνισμού, ή, λόγω των ειδικών χαρακτηριστικών ορισμένων έργων, μέσω κλειστού διαγωνισμού, κατόπιν δημοσίευσης σχετικής προκήρυξης σε όλα τα κατάλληλα μέσα εκτός της περιοχής του προγράμματος.
2. Οι συμβάσεις έργων αξίας από 300 000 έως 5 000 000 ευρώ ανατίθενται μέσω ανοικτής διαδικασίας υποβολής προσφορών που δημοσιοποιείται στην περιοχή του προγράμματος. Σε κάθε επιλέξιμο προσφέροντα ρέπει να παρασχεθούν οι ίδιες ευκαιρίες που παρέχονται στις τοπικές επιχειρήσεις.
3. Οι συμβάσεις έργων αξίας από 60.000 έως 300.000 ευρώ ανατίθενται μέσω διαδικασίας διαπραγμάτευσης ανταγωνιστικού χαρακτήρα χωρίς δημοσίευση. Ο δικαιούχος συμβουλεύεται τουλάχιστον τρεις αναδόχους της επιλογής του και διαπραγματεύεται τους όρους της σύμβασης με έναν ή περισσότερους από αυτούς.
Άρθρο 56
Χρήση διαδικασίας με διαπραγμάτευση
Ο δικαιούχος δύναται να αποφασίσει να προσφύγει στη διαδικασία με διαπραγμάτευση βάσει μιας και μόνης προσφοράς στις περιπτώσεις που αναφέρονται στα άρθρα 266, 268 και 270 του κατ' εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1268/2012.
Τμημα 2
Χρηματοδοτική στήριξη σε τρίτους
Άρθρο 57
Χρηματοδοτική στήριξη σε τρίτους
1. Εάν το έργο απαιτεί τη χορήγηση χρηματοδοτικής στήριξης σε τρίτους, η στήριξη αυτή παρέχεται με την προϋπόθεση ότι:
α)
κάθε τρίτος παρέχει κατάλληλες εγγυήσεις ως προς την ανάκτηση των ποσών·
β)
τηρούνται οι αρχές της αναλογικότητας, της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, της ίσης μεταχείρισης και της αποφυγής των διακρίσεων·
γ)
προλαμβάνονται οι συγκρούσεις συμφερόντων·
δ)
η χρηματοδοτική στήριξη δεν μπορεί να είναι σωρευτική ή να χορηγηθεί αναδρομικά, κατά βάση προϋποθέτει συγχρηματοδότηση και δεν μπορεί να στοχεύει ή να συντελεί στην παραγωγή κέρδους για οποιονδήποτε τρίτο·
ε)
οι προϋποθέσεις παροχής χρηματοδοτικής στήριξης καθορίζονται αυστηρά στη σύμβαση προκειμένου να αποφεύγεται η χρήση διακριτικής ευχέρειας από τον δικαιούχο. Ειδικότερα, στη σύμβαση προσδιορίζονται οι κατηγορίες ατόμων που είναι επιλέξιμα για στήριξη, τα κριτήρια χορήγησης (καθώς και τα κριτήρια για τον προσδιορισμό του ακριβούς ποσού) και περιλαμβάνεται προκαθορισμένος κατάλογος διαφόρων ειδών δραστηριοτήτων για τις οποίες μπορεί να διατεθεί χρηματοδοτική στήριξη·
στ)
το μέγιστο ποσό χρηματοδοτικής στήριξης που μπορεί να διατεθεί δεν υπερβαίνει τις 60 000 ευρώ ανά τρίτο, εκτός από τις περιπτώσεις όπου η χρηματοδοτική στήριξη αποτελεί τον πρωταρχικό στόχο του έργου.
2. Ισχύουν οι κανόνες περί ιθαγένειας και καταγωγής που ορίζονται στα άρθρα 8 και 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 236/2014. Σε περίπτωση που κλιμακωτή επιχορήγηση υπερβαίνει τις 60 000 ευρώ, ισχύουν, τηρουμένων των αναλογιών, οι κανόνες συμμετοχής που καθορίζονται στο άρθρο 52 στοιχείο β) σημείο vi).
ΤΙΤΛΟΣ VIII
ΠΛΗΡΩΜΕΣ, ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΧΗ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ, ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΑΚΤΗΣΕΙΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
Πληρωμές
Άρθρο 58
Ετήσιες αναλήψεις υποχρεώσεων
1. Στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης, η Επιτροπή προβαίνει στις αρχικές αναλήψεις υποχρεώσεων μετά την έγκριση του προγράμματος από την Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 5.
2. Στο πλαίσιο της έμμεσης διαχείρισης, η Επιτροπή προβαίνει στις αρχικές αναλήψεις υποχρεώσεων κατόπιν έγκρισης του προγράμματος, μετά την έναρξη ισχύος της συμφωνίας με την οποία ανατίθενται καθήκοντα εκτέλεσης του προϋπολογισμού σε διεθνή οργανισμό ή σε χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας κατά τα οριζόμενα στα άρθρα 81 και 82.
3. Στη συνέχεια, η Επιτροπή προβαίνει στην αντίστοιχη ανάληψη υποχρεώσεων το αργότερο έως την 1η Μαΐου κάθε οικονομικού έτους. Το ποσό των ετήσιων αναλήψεων υποχρεώσεων καθορίζεται σύμφωνα με το χρηματοδοτικό σχέδιο αφού ληφθούν υπόψη η πρόοδος του προγράμματος και η διαθεσιμότητα των πόρων. Η Επιτροπή ενημερώνει τη διαχειριστική αρχή όταν πραγματοποιηθεί η ετήσια ανάληψη υποχρεώσεων.
Άρθρο 59
Κοινοί κανόνες για τις πληρωμές
1. Οι πληρωμές προς τις διαχειριστικές αρχές μπορούν να λαμβάνουν τη μορφή προχρηματοδότησης ή καταβολής του τελικού υπολοίπου.
2. Ανοίγεται τραπεζικός λογαριασμός σε ευρώ, ο οποίος αφορά ειδικά το πρόγραμμα. Στην περίπτωση που οι πληρωμές από την Επιτροπή πραγματοποιούνται μέσω τραπεζικού λογαριασμού άλλου από εκείνον του προγράμματος, τα σχετικά ποσά και οι τυχόν παραγόμενοι τόκοι μεταφέρονται στο σύνολό τους και χωρίς καθυστέρηση στον τραπεζικό λογαριασμό του προγράμματος.
3. Κανένα ποσό δεν αφαιρείται ούτε παρακρατείται, ούτε επιβάλλεται οποιαδήποτε ειδική ή άλλη επιβάρυνση ισοδύναμου αποτελέσματος στα εν λόγω ποσά ή στους παραγόμενους τόκους.
Άρθρο 60
Κοινοί κανόνες για τον υπολογισμό της προχρηματοδότησης
1. Κάθε οικονομικό έτος, η διαχειριστική αρχή, μόλις ενημερωθεί σχετικά με την ετήσια ανάληψη υποχρεώσεων, δύναται να ζητήσει ως προχρηματοδότηση τη μεταφορά έως και του 80 % της συνεισφοράς της Ένωσης για το συγκεκριμένο οικονομικό έτος. Από το δεύτερο οικονομικό έτος και εξής, τα αιτήματα προχρηματοδότησης υποβάλλονται μαζί με τον προσωρινό προϋπολογισμό που αναφέρει λεπτομερώς τις αναλήψεις υποχρεώσεων και τις πληρωμές της διαχειριστικής αρχής για τις δύο λογιστικές χρήσεις που ακολουθούν την πιο πρόσφατη γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου που αναφέρεται στο άρθρο 68. Κατόπιν εξέτασης του εν λόγω προσωρινού προϋπολογισμού, αξιολόγησης των πραγματικών αναγκών χρηματοδότησης του προγράμματος και επαλήθευσης της διαθεσιμότητας των πόρων, η Επιτροπή προβαίνει στην καταβολή του συνόλου ή μέρους της αιτηθείσας προχρηματοδότησης το αργότερο 60 ημέρες μετά την ημερομηνία καταχώρισης της αίτησης πληρωμής από την Επιτροπή.
2. Κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους, η διαχειριστική αρχή δύναται να ζητήσει τη μεταφορά του συνόλου ή μέρους των ήδη δεσμευθέντων πόρων ως επιπλέον προχρηματοδότηση. Προς τεκμηρίωση του αιτήματός της, η διαχειριστική αρχή υποβάλει ενδιάμεση οικονομική έκθεση από την οποία προκύπτει ότι οι πραγματικές επιλέξιμες δαπάνες ή οι δαπάνες που ενδέχεται να πραγματοποιηθούν πριν από το τέλος του οικονομικού έτους υπερβαίνουν το ποσό της ήδη καταβληθείσας προχρηματοδότησης. Οι εν λόγω μεταγενέστερες μεταφορές ποσών αποτελούν επιπλέον προχρηματοδότηση με την προϋπόθεση ότι δεν τεκμηριώνονται από γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου κατά το άρθρο 68.
3. Για κάθε οικονομικό έτος υλοποίησης του προγράμματος, η Επιτροπή προβαίνει σε εκκαθάριση προηγούμενων πληρωμών προχρηματοδότησης με βάση τις πραγματικές επιλέξιμες δαπάνες, βασιζόμενη στη γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου που αναφέρεται στο άρθρο 68 κατόπιν της αποδοχής των λογαριασμών σύμφωνα με το άρθρο 69 παράγραφος 2. Με βάση τα αποτελέσματα της εν λόγω εκκαθάρισης, η Επιτροπή δύναται να προβεί στις αναγκαίες δημοσιονομικές προσαρμογές.
Άρθρο 61
Διακοπή της προθεσμίας πληρωμής
1. Ο κύριος διατάκτης, κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012, δύναται να διακόψει την προθεσμία πληρωμής για αίτηση πληρωμής για περίοδο μέγιστης διάρκειας έξι μηνών σε οποιαδήποτε από τις ακόλουθες περιπτώσεις:
α)
κατόπιν ενημέρωσης από εθνικό ή ενωσιακό ελεγκτικό φορέα, προκύπτουν σαφή αποδεικτικά στοιχεία που υποδηλώνουν σημαντικές ελλείψεις στη λειτουργία του συστήματος διαχείρισης και ελέγχου·
β)
ο κύριος διατάκτης οφείλει να προβεί σε επιπρόσθετες επαληθεύσεις εάν περιέλθουν εις γνώσιν του πληροφορίες από τις οποίες προκύπτει ότι οι δαπάνες συνδέονται με παρατυπία που επιφέρει σοβαρές δημοσιονομικές συνέπειες·
γ)
μη υποβολή ενός από τα έγγραφα που απαιτούνται βάσει του άρθρου 77·
δ)
μη υποβολή ενός από τα έγγραφα που απαιτούνται βάσει των άρθρων 60 και 64.
Η διαχειριστική αρχή δύναται να δεχθεί παράταση της περιόδου διακοπής κατά τρεις επιπλέον μήνες.
2. Ο κύριος διατάκτης περιορίζει τη διακοπή στο μέρος των δαπανών που καλύπτεται από την αίτηση πληρωμής την οποία αφορούν τα στοιχεία που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παραγράφου 1, εκτός εάν δεν είναι δυνατός ο εντοπισμός του μέρους των δαπανών που επηρεάζεται. Ο κύριος διατάκτης ενημερώνει άμεσα αφενός το κράτος μέλος όπου είναι εγκατεστημένη η διαχειριστική αρχή και αφετέρου τη διαχειριστική αρχή για τους λόγους της διακοπής και τους ζητά να διορθώσουν την κατάσταση. Ο κύριος διατάκτης τερματίζει τη διακοπή της προθεσμίας πληρωμής αμέσως μόλις ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα. Εάν δεν ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα, η εν λόγω διακοπή δύναται να παραταθεί πέραν των έξι μηνών.
Άρθρο 62
Αναστολή πληρωμών
1. Η Επιτροπή δύναται να αναστείλει το σύνολο ή μέρος των πληρωμών σε οποιαδήποτε από τις ακόλουθες περιπτώσεις:
α)
αν υπάρχει σοβαρή ανεπάρκεια στην αποτελεσματική λειτουργία των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου του προγράμματος, η οποία θέτει σε κίνδυνο τη συνεισφορά της Ένωσης και για την οποία δεν έχουν ληφθεί διορθωτικά μέτρα·
β)
αν συμμετέχουσα χώρα έχει προβεί σε σοβαρή παράβαση των υποχρεώσεών της δυνάμει του άρθρου 31·
γ)
αν οι δαπάνες σχετίζονται με σοβαρή παρατυπία η οποία δεν έχει διορθωθεί και έχει σοβαρές δημοσιονομικές επιπτώσεις·
δ)
αν υπάρχει σοβαρή ανεπάρκεια ως προς την ποιότητα και την αξιοπιστία του συστήματος αξιολόγησης και παρακολούθησης·
ε)
αν από την παρακολούθηση, την αξιολόγηση ή τον λογιστικό έλεγχο προέκυψαν αποδεικτικά στοιχεία σύμφωνα με τα οποία το πρόγραμμα δεν αποδίδει σύμφωνα με τα χρονοδιαγράμματα που αναφέρονται στο άρθρο 4 και σύμφωνα με τα υποβληθέντα στοιχεία βάσει του άρθρου 77.
2. Η Επιτροπή δύναται να αποφασίσει την αναστολή όλων ή μέρους των πληρωμών προχρηματοδότησης, αφού προηγουμένως δώσει στη διαχειριστική αρχή την ευκαιρία να υποβάλει τις παρατηρήσεις της.
3. Η Επιτροπή τερματίζει την αναστολή όλων ή μέρους των πληρωμών, σε περίπτωση που η διαχειριστική αρχή λάβει τα απαραίτητα μέτρα, ώστε να καταστεί δυνατή η άρση της αναστολής.
Άρθρο 63
Πληρωμή σε κύριους δικαιούχους
1. Οι πληρωμές στους κύριους δικαιούχους μπορούν να λάβουν μία από τις ακόλουθες μορφές:
α)
προχρηματοδότηση·
β)
ενδιάμεση πληρωμή·
γ)
πληρωμή του τελικού υπολοίπου.
2. Η διαχειριστική αρχή διασφαλίζει τη διεκπεραίωση των πληρωμών προς τους κύριους δικαιούχους το συντομότερο δυνατόν σύμφωνα με την υπογραφείσα σύμβαση. Κανένα ποσό δεν αφαιρείται ούτε παρακρατείται, εκτός εάν τεκμηριώνεται από την υπογραφείσα σύμβαση, ούτε επιβάλλεται οποιαδήποτε ειδική ή άλλη επιβάρυνση ισοδύναμου αποτελέσματος που θα επέφερε τη μείωση των εν λόγω πληρωμών.
Άρθρο 64
Πληρωμή του τελικού υπολοίπου
1. Έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2024, η διαχειριστική αρχή υποβάλλει την αίτηση πληρωμής του τελικού υπολοίπου μαζί με τα έγγραφα που αναφέρονται στο άρθρο 77 παράγραφος 5.
2. Το τελικό υπόλοιπο καταβάλλεται εντός περιόδου μέγιστης διάρκειας τριών μηνών από την ημερομηνία εκκαθάρισης των λογαριασμών της τελευταίας λογιστικής χρήσης ή ενός μήνα από την ημερομηνία παραλαβής της τελικής έκθεσης υλοποίησης, εάν η ημερομηνία αυτή είναι μεταγενέστερη.
Άρθρο 65
Εξαίρεση από την αποδέσμευση
1. Το ποσό που αφορά η αποδέσμευση μειώνεται κατά τα ποσά που η διαχειριστική αρχή δεν ήταν σε θέση να δηλώσει στην Επιτροπή λόγω:
α)
αναστολής έργων με νομική διαδικασία ή διοικητική προσφυγή με ανασταλτικό αποτέλεσμα· ή
β)
λόγων ανωτέρας βίας που επηρέασαν σε μεγάλο βαθμό την υλοποίηση ολόκληρου ή μέρους του προγράμματος·
γ)
εφαρμογής του άρθρου 61 ή του άρθρου 62.
2. Η διαχειριστική αρχή που επικαλείται λόγους ανωτέρας βίας σύμφωνα με την παράγραφο 1 στοιχείο β) αποδεικνύει τις άμεσες επιπτώσεις της κατάστασης ανωτέρας βίας στην υλοποίηση ολόκληρου ή μέρους του προγράμματος. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1 στοιχεία α) και β), η μείωση του ποσού μπορεί να ζητηθεί άπαξ, εάν η διάρκεια της αναστολής ή της κατάστασης ανωτέρας βίας δεν υπερβεί το ένα έτος, ή περισσότερες φορές που αντιστοιχούν στη διάρκεια της κατάστασης ανωτέρας βίας ή τον αριθμό των ετών μεταξύ της ημερομηνίας της δικαστικής ή διοικητικής απόφασης για την αναστολή της υλοποίησης του έργου και της ημερομηνίας έκδοσης της οριστικής δικαστικής ή διοικητικής απόφασης.
3. Έως τις 15 Φεβρουαρίου, η διαχειριστική αρχή διαβιβάζει στην Επιτροπή στοιχεία για τις αναφερόμενες στην παράγραφο 1 εξαιρέσεις για το ποσό που έπρεπε να δηλωθεί μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του προηγούμενου οικονομικού έτους.
Άρθρο 66
Διαδικασία αποδέσμευσης
1. Η Επιτροπή ενημερώνει εγκαίρως τη διαχειριστική αρχή οποτεδήποτε υπάρχει κίνδυνος αποδέσμευσης δυνάμει του άρθρου 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 236/2014.
2. Βάσει των στοιχείων που λαμβάνει από τις 15 Φεβρουαρίου, η Επιτροπή ενημερώνει τη διαχειριστική αρχή για το ποσό της αποδέσμευσης που προκύπτει από τα εν λόγω στοιχεία.
3. Η διαχειριστική αρχή έχει προθεσμία δύο μηνών για να αποδεχθεί το ποσό που πρόκειται να αποδεσμευτεί ή να υποβάλει τις παρατηρήσεις της.
4. Έως τις 30 Ιουνίου, η διαχειριστική αρχή υποβάλλει στην Επιτροπή αναθεωρημένο σχέδιο χρηματοδότησης που αποτυπώνει τον αντίκτυπο του μειωμένο ποσό της στήριξης για τους θεματικούς στόχους ή την τεχνική συνδρομή του προγράμματος για το εξεταζόμενο οικονομικό έτος. Εάν δεν υποβληθεί το σχέδιο αυτό, η Επιτροπή αναθεωρεί το σχέδιο χρηματοδότησης μειώνοντας τη συνεισφορά της Ένωσης για το εξεταζόμενο οικονομικό έτος. Η μείωση αφορά αναλογικά τους θεματικούς στόχους και την τεχνική συνδρομή.
5. Η Επιτροπή τροποποιεί την απόφαση έγκρισης του προγράμματος.
Άρθρο 67
Χρήση του ευρώ
1. Οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν σε νόμισμα πλην του ευρώ μετατρέπονται σε ευρώ από τη διαχειριστική αρχή και από τον δικαιούχο με βάση τη μηνιαία λογιστική συναλλαγματική ισοτιμία της Επιτροπής για:
α)
τον μήνα κατά τον οποίο πραγματοποιήθηκαν οι δαπάνες ή
β)
τον μήνα κατά τον οποίο οι δαπάνες υποβλήθηκαν προς εξέταση σύμφωνα με το άρθρο 32 παράγραφος 1 ή
γ)
τον μήνα κατά τον οποίο οι δαπάνες δηλώθηκαν στον κύριο δικαιούχο.
2. Η επιλεγείσα μέθοδος καθορίζεται στο πρόγραμμα και εφαρμόζεται καθ' όλη τη διάρκειά του. Μπορούν να εφαρμοστούν διαφορετικές μέθοδοι για την τεχνική συνδρομή και τα έργα.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
Παρουσίαση και αποδοχή των λογαριασμών
Άρθρο 68
Παρουσίαση λογαριασμών
1. Οι λογαριασμοί του προγράμματος καταρτίζονται από τη διαχειριστική αρχή. Οι εν λόγω λογαριασμοί είναι ανεξάρτητοι και ξεχωριστοί και περιλαμβάνουν μόνο τις συναλλαγές που αφορούν το συγκεκριμένο πρόγραμμα. Οι λογαριασμοί τηρούνται με τρόπο που καθιστά δυνατή την αναλυτική παρακολούθηση του προγράμματος, ανά προτεραιότητα και τεχνική συνδρομή.
2. Στην ετήσια έκθεσή της, η διαχειριστική αρχή παρέχει έως τις 15 Φεβρουαρίου στην Επιτροπή τα ακόλουθα στοιχεία:
α)
λογαριασμοί της προηγούμενης λογιστικής χρήσης·
β)
δήλωση διαχείρισης υπογεγραμμένη από τον εκπρόσωπο της διαχειριστικής αρχής, με την οποία επιβεβαιώνεται ότι:
i)
οι πληροφορίες παρουσιάζονται σωστά και είναι πλήρεις και ακριβείς,
ii)
οι δαπάνες χρησιμοποιήθηκαν για τον επιδιωκόμενο σκοπό τους,
iii)
τα εφαρμοζόμενα συστήματα ελέγχου παρέχουν τις αναγκαίες εγγυήσεις όσον αφορά τη νομιμότητα των υποκείμενων πράξεων.
γ)
ετήσια σύνοψη των τελικών ελέγχων που έχουν διενεργηθεί από τη διαχειριστική αρχή, συμπεριλαμβανομένης της ανάλυσης της φύσης και έκτασης των σφαλμάτων και αδυναμιών που εντοπίστηκαν στα συστήματα, καθώς και των διορθωτικών μέτρων που έχουν ληφθεί ή προβλέπεται να ληφθούν·
δ)
γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου για τους ετήσιους λογαριασμούς·
ε)
ετήσια γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου που καταρτίζει η αρχή ελέγχου, που παρέχει σύνοψη των διενεργηθέντων λογιστικών ελέγχων και περιλαμβάνει ανάλυση της φύσης και έκτασης των σφαλμάτων και αδυναμιών που εντοπίστηκαν στα συστήματα, καθώς και τα διορθωτικά μέτρα που έχουν ληφθεί ή προβλέπεται να ληφθούν·
στ)
εκτίμηση των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν από την 1η Ιουλίου έως τις 31 Δεκεμβρίου του προηγούμενου έτους·
ζ)
κατάλογο των έργων που περατώθηκαν κατά τη διάρκεια της λογιστικής χρήσης.
3. Οι λογαριασμοί που αναφέρονται στην παράγραφο 2 στοιχείο α) υποβάλλονται για κάθε πρόγραμμα και περιλαμβάνουν για κάθε προτεραιότητα και τεχνική συνδρομή:
α)
τις δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν και καταβλήθηκαν και τα έσοδα που προέκυψαν και ελήφθησαν από τη διαχειριστική αρχή·
β)
τα ποσά που αποτέλεσαν αντικείμενο παραίτησης και ανάκτησης κατά τη λογιστική χρήση, τα προς ανάκτηση ποσά έως το τέλος της λογιστικής χρήσης και τα μη ανακτήσιμα ποσά.
4. Η γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου που αναφέρεται στην παράγραφο 2 στοιχείο δ) αποφαίνεται σχετικά με το κατά πόσον οι λογαριασμοί παρουσιάζουν πιστή και ορθή εικόνα, οι σχετικές συναλλαγές είναι νόμιμες και κανονικές και τα ορθώς εφαρμοζόμενα συστήματα ελέγχου λειτουργούν. Η γνωμοδότηση αναφέρει επίσης εάν το ελεγκτικό έργο αμφισβητεί τους ισχυρισμούς που περιλαμβάνονται στη δήλωση διαχείρισης που αναφέρεται στην παράγραφο 2 στοιχείο β).
Άρθρο 69
Αποδοχή λογαριασμών
1. Η Επιτροπή εξετάζει τους λογαριασμούς και ενημερώνει τη διαχειριστική αρχή έως τις 31 Μαΐου του έτους που έπεται του τέλους της λογιστικής χρήσης εάν αποδέχεται ότι οι λογαριασμοί είναι πλήρεις, ακριβείς και αληθείς.
2. Με βάση τις πραγματοποιηθείσες επιλέξιμες δαπάνες, όπως πιστοποιούνται από τη γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου που αναφέρεται στο άρθρο 68 παράγραφος 2 στοιχείο δ), η Επιτροπή προβαίνει σε εκκαθάριση της προχρηματοδότησης.
3. Η αποδοχή των λογαριασμών πραγματοποιείται με την επιφύλαξη τυχόν μεταγενέστερων δημοσιονομικών διορθώσεων σύμφωνα με το άρθρο 72.
Άρθρο 70
Περίοδος τήρησης αρχείων
1. Η διαχειριστική αρχή και οι δικαιούχοι διατηρούν όλα τα έγγραφα που σχετίζονται με το πρόγραμμα ή κάποιο έργο για πέντε έτη από την ημερομηνία πληρωμής του υπολοίπου του προγράμματος. Ειδικότερα, τηρούν εκθέσεις, δικαιολογητικά έγγραφα, καθώς και λογαριασμούς, λογιστικά έγγραφα και κάθε άλλο έγγραφο που αφορά τη χρηματοδότηση του προγράμματος (συμπεριλαμβανομένων όλων των εγγράφων που αφορούν την ανάθεση της σύμβασης) και των έργων.
2. Κατά παρέκκλιση της παραγράφου 1, τα αρχεία που αφορούν λογιστικούς ελέγχους, προσφυγές, δικαστικές διαφορές ή διεκδικήσεις απαιτήσεων που προκύπτουν από τις επιδόσεις του προγράμματος ή του έργου τηρούνται έως την ολοκλήρωση των εν λόγω λογιστικών ελέγχων και τη διευθέτηση των προσφυγών, δικαστικών διαφορών ή απαιτήσεων.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
Δημοσιονομικές διορθώσεις και ανακτήσεις
Τμημα 1
Δημοσιονομικές διορθώσεις
Άρθρο 71
Δημοσιονομικές διορθώσεις από τη διαχειριστική αρχή
1. Η διαχειριστική αρχή φέρει την πρωταρχική ευθύνη για την πρόληψη και τη διερεύνηση των παρατυπιών, καθώς και για την επιβολή των αναγκαίων δημοσιονομικών διορθώσεων και την επιδίωξη της ανάκτησης των σχετικών ποσών. Στην περίπτωση συστημικής παρατυπίας, η διαχειριστική αρχή επεκτείνει τις έρευνές της προκειμένου να καλύψει όλες τις πράξεις που ενδέχεται να επηρεάζονται.
Η διαχειριστική αρχή προβαίνει στις απαιτούμενες δημοσιονομικές διορθώσεις όσον αφορά τις μεμονωμένες ή συστημικές παρατυπίες που έχουν διαπιστωθεί σε έργα, την τεχνική συνδρομή ή το πρόγραμμα. Οι δημοσιονομικές διορθώσεις συνίστανται στην ακύρωση του συνόλου ή μέρους της συνεισφοράς της Ένωσης σε ένα έργο ή την τεχνική συνδρομή. Η διαχειριστική αρχή λαμβάνει υπόψη τη φύση και τη σοβαρότητα των παρατυπιών και την οικονομική ζημία και εφαρμόζει δημοσιονομική διόρθωση. Οι δημοσιονομικές διορθώσεις εγγράφονται στους ετήσιους λογαριασμούς από τη διαχειριστική αρχή για τη λογιστική χρήση κατά τη διάρκεια της οποίας αποφασίζεται η ακύρωση.
2. Το ποσό της συνεισφοράς της Ένωσης που ακυρώνεται σύμφωνα με την παράγραφο 1 μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί στο πλαίσιο του σχετικού προγράμματος σύμφωνα με την παράγραφο 3.
3. Η ακυρωθείσα σύμφωνα με την παράγραφο 1 συνεισφορά δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιηθεί εκ νέου για το έργο που αποτέλεσε αντικείμενο δημοσιονομικής διόρθωσης ή, σε περίπτωση δημοσιονομικής διόρθωσης λόγω συστημικής παρατυπίας, και για οποιοδήποτε έργο επηρεάστηκε από τη συστημική παρατυπία.
Άρθρο 72
Δημοσιονομικές διορθώσεις από την Επιτροπή
1. Η Επιτροπή πραγματοποιεί δημοσιονομικές διορθώσεις ακυρώνοντας το σύνολο ή μέρος της συνεισφοράς της Ένωσης σε ένα πρόγραμμα και προβαίνοντας σε ανάκτηση από τη διαχειριστική αρχή, με στόχο να αποκλεισθούν από την ενωσιακή χρηματοδότηση δαπάνες που παραβιάζουν την εφαρμοστέα νομοθεσία ή σχετίζονται με ανεπάρκειες των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου των προγραμμάτων που εντοπίσθηκαν από την Επιτροπή ή το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.
2. Παράβαση της εφαρμοστέας νομοθεσίας συνεπάγεται δημοσιονομική διόρθωση μόνο σε σχέση με δηλωθείσες στην Επιτροπή δαπάνες και εφόσον ισχύει μια από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)
η παράβαση επηρέασε την επιλογή έργου ή σύμβασης τεχνικής συνδρομής ή, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες, λόγω της φύσης της παράβασης, δεν είναι δυνατό να αξιολογηθεί ο εν λόγω αντίκτυπος, υφίσταται όμως ουσιαστικός κίνδυνος η παράβαση να έχει αυτές τις επιπτώσεις·
β)
η παράβαση επηρέασε το ποσό των δαπανών που δηλώθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος ή, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες, λόγω της φύσης της παράβασης, δεν είναι δυνατό να υπολογιστεί ποσοτικά ο οικονομικός της αντίκτυπος, υφίσταται όμως ουσιαστικός κίνδυνος η παράβαση να έχει αυτές τις επιπτώσεις.
3. Ειδικότερα, η Επιτροπή προβαίνει σε δημοσιονομικές διορθώσεις στην περίπτωση που, κατόπιν διενέργειας της απαραίτητης εξέτασης, καταλήξει σε ένα από τα ακόλουθα συμπεράσματα:
α)
υπάρχουν σοβαρές ελλείψεις στα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου του προγράμματος, οι οποίες θέτουν σε κίνδυνο την ήδη καταβληθείσα συνεισφορά της Ένωσης·
β)
η διαχειριστική αρχή δεν συμμορφώνεται με τις υποχρεώσεις της βάσει του άρθρου 71 πριν από την έναρξη της διαδικασίας δημοσιονομικής διόρθωσης δυνάμει της παρούσας παραγράφου·
γ)
οι δηλωθείσες στην ετήσια ή τελική έκθεση δαπάνες είναι παράτυπες και δεν έχουν διορθωθεί από τη διαχειριστική αρχή πριν από την έναρξη της διαδικασίας δημοσιονομικής διόρθωσης δυνάμει της παρούσας παραγράφου.
Η Επιτροπή βασίζεται για την κατάρτιση των δημοσιονομικών διορθώσεων σε μεμονωμένες περιπτώσεις παρατυπίας που έχουν εντοπιστεί και λαμβάνει υπόψη το κατά πόσον η παρατυπία έχει συστημικό χαρακτήρα. Όταν δεν είναι εφικτός ο ακριβής προσδιορισμός του ποσού της παράτυπης δαπάνης, η Επιτροπή εφαρμόζει δημοσιονομική διόρθωση με βάση ενιαίο συντελεστή ή διόρθωση κατά παρεκβολή.
4. Όταν αποφασίζει για το ποσό δημοσιονομικής διόρθωσης βάσει της παραγράφου 3, η Επιτροπή, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, λαμβάνει υπόψη τη φύση και τη σοβαρότητα της παρατυπίας ή της τροποποίησης, καθώς και την έκταση και τις δημοσιονομικές επιπτώσεις των ελλείψεων των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου που διαπιστώθηκαν στο πρόγραμμα.
5. Όταν η Επιτροπή στηρίζει τη θέση της σε εκθέσεις ελεγκτών, με εξαίρεση τους ελεγκτές των δικών της υπηρεσιών, εξάγει τα δικά της συμπεράσματά σε σχέση με τις δημοσιονομικές συνέπειες, αφού λάβει υπόψη της παρατηρήσεις της διαχειριστικής αρχής και των ελεγκτών.
6. Το κλείσιμο του προγράμματος δεν θίγει το δικαίωμα της Επιτροπής να προβεί σε μεταγενέστερο στάδιο σε δημοσιονομικές διορθώσεις που αφορούν τη διαχειριστική αρχή.
7. Τα κριτήρια καθορισμού του βαθμού της δημοσιονομικής διόρθωσης που θα εφαρμοστούν και τα κριτήρια για την εφαρμογή ενιαίων συντελεστών ή δημοσιονομικής διόρθωσης κατά παρεκβολή είναι εκείνα που εγκρίθηκαν σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 (12), και ειδικότερα το άρθρο 144, καθώς επίσης και εκείνα που περιλαμβάνονται στην απόφαση της Επιτροπής, της 19ης Δεκεμβρίου 2013 (13).
Άρθρο 73
Διαδικασία
1. Πριν λάβει απόφαση για τη δημοσιονομική διόρθωση, η Επιτροπή ενημερώνει τη διαχειριστική αρχή για τα προσωρινά συμπεράσματα της εξέτασής της και της ζητεί να διατυπώσει τις παρατηρήσεις της εντός δύο μηνών.
2. Σε περίπτωση που η Επιτροπή προτείνει δημοσιονομικές διορθώσεις κατά παρεκβολή ή με ενιαίο συντελεστή, δίνεται στη διαχειριστική αρχή η ευκαιρία να αποδείξει, μέσω εξέτασης των σχετικών εγγράφων τεκμηρίωσης, ότι η πραγματική σοβαρότητα της παρατυπίας ήταν μικρότερη από την εκτίμηση της Επιτροπής. Η διαχειριστική αρχή, σε συμφωνία με την Επιτροπή, δύναται να περιορίσει το πεδίο εφαρμογής του εν λόγω ελέγχου σε κατάλληλο ποσοστό ή δείγμα των σχετικών εγγράφων τεκμηρίωσης. Εκτός από δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, το χρονικό διάστημα που διατίθεται για αυτή την εξέταση δεν μπορεί να υπερβεί περαιτέρω την περίοδο δύο μηνών μετά τη δίμηνη περίοδο πού αναφέρεται στην παράγραφο 1.
3. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη όλα τα στοιχεία που υποβάλλει η διαχειριστική αρχή εντός της προθεσμίας που ορίζεται στις παραγράφους 1 και 2.
4. Σε περίπτωση που η διαχειριστική αρχή δεν αποδεχθεί τα προσωρινά συμπεράσματα της Επιτροπής, καλείται σε ακρόαση από την Επιτροπή, ώστε να διασφαλιστεί ότι είναι διαθέσιμες όλες οι σχετικές πληροφορίες και παρατηρήσεις για την εξαγωγή των συμπερασμάτων της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή της δημοσιονομικής διόρθωσης.
5. Σε περίπτωση συμφωνίας, και με την επιφύλαξη της παραγράφου 6, η διαχειριστική αρχή δύναται να χρησιμοποιήσει εκ νέου την ακυρωθείσα συνεισφορά για το εξεταζόμενο πρόγραμμα σύμφωνα με το άρθρο 71 παράγραφος 2.
6. Για να προβεί σε δημοσιονομικές διορθώσεις, η Επιτροπή λαμβάνει απόφαση εντός έξι μηνών από την ημερομηνία της ακρόασης ή την ημερομηνία παραλαβής επιπρόσθετων στοιχείων, όπου η διαχειριστική αρχή συμφωνεί να υποβάλει τα επιπρόσθετα αυτά στοιχεία μετά την ακρόαση. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη όλα τα στοιχεία και τις παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Στην περίπτωση που δεν πραγματοποιηθεί ακρόαση, ο υπολογισμός της εξάμηνης περιόδου ξεκινά δύο μήνες από την ημερομηνία της προσκλητήριας επιστολής της Επιτροπής.
7. Σε περίπτωση που η Επιτροπή ή το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο εντοπίσουν παρατυπίες που καταδεικνύουν σοβαρή ανεπάρκεια στην αποτελεσματική λειτουργία των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου, η συνακόλουθη δημοσιονομική διόρθωση μειώνει τη συνεισφορά της Ένωσης.
Το πρώτο εδάφιο δεν ισχύει στην περίπτωση σοβαρής ανεπάρκειας στην αποτελεσματική λειτουργία των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου η οποία, πριν από την ημερομηνία εντοπισμού από την Επιτροπή ή το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο:
α)
είχε εντοπισθεί στη δήλωση διαχείρισης, την ετήσια έκθεση ελέγχου ή τη γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου που υποβλήθηκε στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 68 ή σε άλλες εκθέσεις λογιστικού ελέγχου της αρχής ελέγχου που υποβλήθηκαν στην Επιτροπή και έχουν ληφθεί τα αναγκαία μέτρα, ή
β)
είχε αποτελέσει το αντικείμενο κατάλληλων διορθωτικών μέτρων από τη διαχειριστική αρχή.
Η αξιολόγηση σοβαρών ελλείψεων στην αποτελεσματική λειτουργία ενός συστήματος διαχείρισης και ελέγχου βασίζεται στην εφαρμοστέα νομοθεσία κατά την υποβολή των αντίστοιχων δηλώσεων διαχείρισης, των ετήσιων εκθέσεων ελέγχου και των γνωμοδοτήσεων λογιστικού ελέγχου.
Όταν η Επιτροπή αποφασίζει την εφαρμογή δημοσιονομικών διορθώσεων:
α)
τηρεί την αρχή της αναλογικότητας λαμβάνοντας υπόψη τη φύση και τη σοβαρότητα των σοβαρών ελλείψεων στην αποτελεσματική λειτουργία ενός συστήματος διαχείρισης και ελέγχου και τις δημοσιονομικές τους επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της Ένωσης·
β)
για τους σκοπούς της εφαρμογής διορθώσεων με βάση ενιαίο συντελεστή ή κατά παρεκβολή, εξαιρεί τις παράτυπες δαπάνες που είχε προηγουμένως εντοπίσει η διαχειριστική αρχή και που έχουν αποτελέσει αντικείμενο προσαρμογής των λογαριασμών, καθώς και τις δαπάνες που υπόκεινται σε εν εξελίξει αξιολόγηση της νομιμότητας και της κανονικότητάς τους·
γ)
λαμβάνει υπόψη τις διορθώσεις με βάση ενιαίο συντελεστή ή κατά παρεκβολή που εφαρμόζονται στις δαπάνες από τη διαχειριστική αρχή για άλλες σοβαρές ελλείψεις που έχουν εντοπιστεί από την ίδια την αρχή κατά τον υπολογισμό του υπολειπόμενου κινδύνου για τον προϋπολογισμό της Ένωσης.
Τμήμα 2
Ανακτήσεις
Άρθρο 74
Δημοσιονομική ευθύνη και ανακτήσεις
1. Η διαχειριστική αρχή είναι υπεύθυνη για την επιδίωξη της ανάκτησης των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.
2. Στην περίπτωση που η ανάκτηση αφορά παράβαση των νομικών υποχρεώσεων από την πλευρά της διαχειριστικής αρχής, οι οποίες απορρέουν από τον παρόντα κανονισμό και τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012, η διαχειριστική αρχή ευθύνεται για την επιστροφή των σχετικών ποσών στην Επιτροπή.
3. Στην περίπτωση που η ανάκτηση αφορά συστημικές ελλείψεις των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου του προγράμματος, η διαχειριστική αρχή ευθύνεται για την επιστροφή των σχετικών ποσών στην Επιτροπή σύμφωνα με τον καταμερισμό των ευθυνών μεταξύ των συμμετεχουσών χωρών κατά τα οριζόμενα στο πρόγραμμα.
4. Στην περίπτωση που η ανάκτηση αφορά απαίτηση κατά δικαιούχου που είναι εγκατεστημένος σε κράτος μέλος και η διαχειριστική αρχή δεν δύναται να ανακτήσει την οφειλή, το κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένος ο δικαιούχος καταβάλλει το οφειλόμενο ποσό στη διαχειριστική αρχή και απαιτεί την επιστροφή του από τον δικαιούχο.
5. Στην περίπτωση που η ανάκτηση αφορά απαίτηση κατά δικαιούχου που είναι εγκατεστημένος σε χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας και η διαχειριστική αρχή δεν δύναται να ανακτήσει την οφειλή, το επίπεδο ευθύνης της χώρας-εταίρου διασυνοριακής συνεργασίας όπου είναι εγκατεστημένος ο δικαιούχος θεσπίζεται στις σχετικές συμφωνίες χρηματοδότησης που αναφέρονται στα άρθρα 8 και 9.
Άρθρο 75
Επιστροφή ποσών στη διαχειριστική αρχή
1. Η διαχειριστική αρχή ανακτά τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά συν τυχόν τόκους για εκπρόθεσμες πληρωμές από τον κύριο δικαιούχο. Οι δικαιούχοι τους οποίους αφορά η συγκεκριμένη περίπτωση επιστρέφουν στον κύριο δικαιούχο τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά σύμφωνα με τη μεταξύ τους υπογραφείσα συμφωνία εταιρικής σχέσης. Εάν ο κύριος δικαιούχος δεν κατορθώσει να εξασφαλίσει την επιστροφή του ποσού από τον συγκεκριμένο δικαιούχο, η διαχειριστική αρχή ειδοποιεί επίσημα τον τελευταίο να καταβάλει το ποσό της επιστροφής στον κύριο δικαιούχο. Εάν ο εν λόγω δικαιούχος δεν προβεί στην επιστροφή, η διαχειριστική αρχή ζητεί από τη συμμετέχουσα χώρα στην οποία είναι εγκατεστημένος ο εν λόγω δικαιούχος να επιστρέψει τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά σύμφωνα με το άρθρο 74 παράγραφοι 2 έως 5.
2. Η διαχειριστική αρχή επιδεικνύει τη δέουσα επιμέλεια προκειμένου να διασφαλίσει την επιστροφή των δαπανών που αφορούν οι εντολές ανάκτησης με την υποστήριξη των συμμετεχουσών χωρών. Ειδικότερα, η διαχειριστική αρχή διασφαλίζει ότι η απαίτηση είναι βεβαία, εκκαθαρισμένη και απαιτητή. Στην περίπτωση που η διαχειριστική αρχή πρόκειται να παραιτηθεί από την είσπραξη βεβαιωθείσας οφειλής, βεβαιώνεται ότι η παραίτηση είναι κανονική και σύμφωνη με τις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και της αναλογικότητας. Η απόφαση της παραίτησης πρέπει να υποβληθεί εκ των προτέρων στην κοινή επιτροπή παρακολούθησης προς έγκριση.
3. Η διαχειριστική αρχή ενημερώνει διαρκώς την Επιτροπή σχετικά με τις ενέργειες στις οποίες προβαίνει για την ανάκτηση των οφειλόμενων ποσών. Η Επιτροπή δύναται ανά πάσα στιγμή να αναλάβει η ίδια τα καθήκοντα ανάκτησης των ποσών απευθείας είτε από τον δικαιούχο είτε από την οικεία συμμετέχουσα χώρα.
4. Τα αρχεία που διαβιβάζονται σε συμμετέχουσα χώρα ή στην Επιτροπή περιέχουν όλα τα απαραίτητα για την ανάκτηση έγγραφα, καθώς και αποδεικτικά των ενεργειών στις οποίες προέβη η διαχειριστική αρχή για την ανάκτηση των οφειλόμενων ποσών.
5. Οι συμβάσεις που συνάπτει η διαχειριστική αρχή περιλαμβάνουν ρήτρα που επιτρέπει στην Επιτροπή ή στη συμμετέχουσα χώρα στην οποία είναι εγκατεστημένος ο δικαιούχος να ανακτήσουν τυχόν οφειλόμενα στη διαχειριστική αρχή ποσά, τα οποία δεν ήταν σε θέση να ανακτήσει η ίδια.
Άρθρο 76
Επιστροφή ποσών στην Επιτροπή
1. Κάθε οφειλόμενη επιστροφή στην Επιτροπή πραγματοποιείται πριν από την ημερομηνία λήξης που ορίζεται στην εντολή ανάκτησης. Ως ημερομηνία λήξης ορίζεται η 45η ημέρα από την έκδοση του χρεωστικού σημειώματος.
2. Για οποιαδήποτε καθυστέρηση ως προς την επιστροφή επιβάλλεται πληρωμή τόκων υπερημερίας από την ημερομηνία λήξης έως την ημερομηνία πληρωμής. Το σχετικό επιτόκιο είναι υψηλότερο κατά τρεισήμισι μονάδες από το επιτόκιο που εφαρμόζει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στις κύριες συναλλαγές αναχρηματοδότησης κατά την πρώτη εργάσιμη ημέρα του μήνα κατά τον οποίο καθίσταται ληξιπρόθεσμη. Τα προς επιστροφή ποσά μπορούν να συμψηφιστούν με ποσά κάθε είδους που οφείλονται στον δικαιούχο ή στη συμμετέχουσα χώρα. Το γεγονός αυτό δεν επηρεάζει το δικαίωμα των μερών να καταλήξουν σε συμφωνία για πληρωμή με δόσεις.
ΤΙΤΛΟΣ IX
ΥΠΟΒΟΛΗ ΕΚΘΕΣΕΩΝ, ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
Άρθρο 77
Ετήσιες εκθέσεις της διαχειριστικής αρχής
1. Έως τις 15 Φεβρουαρίου, η διαχειριστική αρχή υποβάλλει στην Επιτροπή ετήσια έκθεση εγκριθείσα από την κοινή επιτροπή παρακολούθησης. Η εν λόγω ετήσια έκθεση περιλαμβάνει ένα τεχνικό και ένα οικονομικό τμήμα που καλύπτουν την προηγούμενη λογιστική χρήση.
2. Το τεχνικό τμήμα πρέπει να περιλαμβάνει τα εξής:
α)
την πρόοδο που έχει σημειωθεί ως προς την υλοποίηση του προγράμματος και την επίτευξη των προτεραιοτήτων του·
β)
λεπτομερή κατάλογο των συμβάσεων που έχουν υπογραφεί, καθώς και κατάλογο των επιλεγέντων έργων για τα οποία δεν έχει ακόμη υπογραφεί σύμβαση, συμπεριλαμβανομένων των εφεδρικών καταλόγων·
γ)
τις δραστηριότητες τεχνικής συνδρομής που έχουν υλοποιηθεί·
δ)
τα ληφθέντα μέτρα για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των έργων, των αποτελεσμάτων τους και των δράσεων που ανελήφθησαν για την αντιμετώπιση των προσδιορισθέντων προβλημάτων·
ε)
τις δραστηριότητες ενημέρωσης και επικοινωνίας που έχουν εφαρμοσθεί.
3. Το οικονομικό τμήμα καταρτίζεται σύμφωνα με το άρθρο 68 παράγραφος 2.
4. Επιπλέον, η ετήσια έκθεση περιλαμβάνει πρόβλεψη των δραστηριοτήτων που πρόκειται να υλοποιηθούν κατά την επόμενη λογιστική χρήση. Η πρόβλεψη αυτή περιλαμβάνει τα εξής:
α)
επικαιροποιημένη στρατηγική ελέγχου·
β)
το πρόγραμμα εργασιών, το χρηματοδοτικό σχέδιο και την προγραμματισμένη χρήση της τεχνικής συνδρομής·
γ)
το ετήσιο σχέδιο παρακολούθησης και αξιολόγησης σύμφωνα με το άρθρο 78 παράγραφος 2·
δ)
το ετήσιο σχέδιο ενημέρωσης και επικοινωνίας σύμφωνα με το άρθρο 79 παράγραφος 4.
5. Έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2024, η διαχειριστική αρχή υποβάλλει στην Επιτροπή τελική έκθεση εγκριθείσα από την κοινή επιτροπή παρακολούθησης. Η εν λόγω τελική έκθεση περιλαμβάνει, τηρουμένων των αναλογιών, τις πληροφορίες που ζητούνται βάσει των παραγράφων 2 και 3 ανωτέρω για την τελευταία λογιστική χρήση και για ολόκληρη τη διάρκεια του προγράμματος.
Άρθρο 78
Παρακολούθηση και αξιολόγηση
1. Η παρακολούθηση και αξιολόγηση του προγράμματος στοχεύουν στη βελτίωση της ποιότητας του σχεδιασμού και της υλοποίησης, καθώς και στην αξιολόγηση και βελτίωση της συνοχής, της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αντικτύπου του. Τα πορίσματα της παρακολούθησης και των αξιολογήσεων λαμβάνονται υπόψη κατά τον κύκλο προγραμματισμού και υλοποίησης.
2. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ενδεικτικό σχέδιο παρακολούθησης και αξιολόγησης που ισχύει καθ' όλη τη διάρκειά του. Στη συνέχεια, κάθε πρόγραμμα καταρτίζει ετήσιο σχέδιο παρακολούθησης και αξιολόγησης, το οποίο εφαρμόζεται από τη διαχειριστική αρχή σύμφωνα με τη μεθοδολογία καθοδήγησης και αξιολόγησης της Επιτροπής. Το ετήσιο σχέδιο υποβάλλεται στην Επιτροπή το αργότερο στις 15 Φεβρουαρίου.
3. Εκτός από την καθημερινή παρακολούθηση, η διαχειριστική αρχή προβαίνει σε παρακολούθηση του προγράμματος και των έργων με εστίαση στα αποτελέσματα.
4. Η Επιτροπή έχει πρόσβαση σε όλες τις εκθέσεις παρακολούθησης και αξιολόγησης.
5. Η Επιτροπή μπορεί ανά πάσα στιγμή να ξεκινήσει αξιολόγηση ή παρακολούθηση του προγράμματος ή τμήματος αυτού. Τα αποτελέσματα των εν λόγω εγχειρημάτων, τα οποία κοινοποιούνται στην κοινή επιτροπή παρακολούθησης και στη διαχειριστική αρχή του προγράμματος, ενδέχεται να οδηγήσουν σε προσαρμογές του προγράμματος.
ΤΙΤΛΟΣ X
ΠΡΟΒΟΛΗ
Άρθρο 79
Προβολή
1. Η ευθύνη για τη διασφάλιση της κοινοποίησης των κατάλληλων πληροφοριών στο κοινό βαρύνει τόσο τη διαχειριστική αρχή όσο και τους δικαιούχους.
2. Η διαχειριστική αρχή και οι δικαιούχοι εξασφαλίζουν την κατάλληλη προβολή της συνεισφοράς της Ένωσης στα προγράμματα και τα έργα προκειμένου να ενισχυθεί η ενημέρωση του κοινού σχετικά με τις ενωσιακές δράσεις και να δημιουργηθεί συνεπής εικόνα σχετικά με την ενωσιακή στήριξη σε όλες τις συμμετέχουσες χώρες.
3. Η διαχειριστική αρχή διασφαλίζει ότι η στρατηγική προβολής της και τα μέτρα προβολής που εφαρμόζουν οι δικαιούχοι συνάδουν με την καθοδήγηση της Επιτροπής.
4. Η επικοινωνιακή στρατηγική του προγράμματος για ολόκληρη τη διάρκειά του, καθώς και ενδεικτικό σχέδιο ενημέρωσης και επικοινωνίας για το πρώτο έτος, συμπεριλαμβανομένων των μέτρων προβολής, συμπεριλαμβάνονται στο πρόγραμμα. Στη συνέχεια, κάθε πρόγραμμα καταρτίζει σχέδιο ενημέρωσης και επικοινωνίας, το οποίο εφαρμόζεται από τη διαχειριστική αρχή. Το σχέδιο αυτό υποβάλλεται στην Επιτροπή το αργότερο στις 15 Φεβρουαρίου.
ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ
ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
ΤΙΤΛΟΣ I
ΕΜΜΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ
Άρθρο 80
Διεθνείς οργανισμοί ως διαχειριστική αρχή
1. Οι συμμετέχουσες χώρες δύνανται να προτείνουν τη διαχείριση του προγράμματος από διεθνή οργανισμό.
2. Μόνον οι διεθνείς οργανισμοί κατά την έννοια του άρθρου 43 του κατ' εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1268/2012 μπορούν να προταθούν ως διαχειριστική αρχή.
3. Οι διεθνείς οργανισμοί πληρούν τις απαιτήσεις που καθορίζονται στο άρθρο 60 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 966/2012.
4. Πριν εγκρίνει ένα πρόγραμμα, η Επιτροπή συγκεντρώνει στοιχεία που αποδεικνύουν ότι πληρούνται οι απαιτήσεις της παραγράφου 3.
Άρθρο 81
Κανόνες που ισχύουν για τα προγράμματα που διαχειρίζονται διεθνείς οργανισμοί
1. Η Επιτροπή και ο διεθνής οργανισμός συνάπτουν συμφωνία στην οποία καθορίζονται λεπτομερώς οι ρυθμίσεις που ισχύουν για το πρόγραμμα. Στην περίπτωση που το πρόγραμμα συνεισφέρει σε χρηματοδοτικό μέσο δυνάμει του άρθρου 42, τηρούνται οι προϋποθέσεις και οι απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων που καθορίζονται στο άρθρο 140 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012.
2. Οι διατάξεις που περιλαμβάνονται στο Δεύτερο Μέρος ισχύουν για τα προγράμματα που διαχειρίζονται διεθνείς οργανισμοί, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά στη συμφωνία που αναφέρεται στην παράγραφο 1.
ΤΙΤΛΟΣ II
ΕΜΜΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕ ΧΩΡΑ-ΕΤΑΙΡΟ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ
Άρθρο 82
Χώρες-εταίροι διασυνοριακής συνεργασίας ως διαχειριστική αρχή
1. Οι συμμετέχουσες χώρες δύνανται να προτείνουν τη διαχείριση του προγράμματος από χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας.
2. Το είδος των καθηκόντων που ανατίθενται στην ορισθείσα χώρα-εταίρο διασυνοριακής συνεργασίας καθορίζεται στη συμφωνία που έχουν υπογράψει η Επιτροπή και η χώρα-εταίρος διασυνοριακής συνεργασίας δυνάμει των διατάξεων περί έμμεσης διαχείρισης του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 και του κατ' εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1268/2012.
3. Στη συμφωνία που αναφέρεται στην παράγραφο 2 καθορίζονται λεπτομερώς οι ρυθμίσεις που ισχύουν για το πρόγραμμα. Ειδικότερα, η συμφωνία καθορίζει ποιες διατάξεις του δεύτερου μέρους ισχύουν σχετικά με τη φύση των καθηκόντων που ανατίθενται στη διαχειριστική αρχή, καθώς και τα σχετικά ποσά.
ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 83
Μεταβατικές διατάξεις
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 951/2007 (14) της Επιτροπής εξακολουθεί να διέπει τις νομικές πράξεις και δεσμεύσεις που αφορούν την υλοποίηση των προγενέστερων του 2014 δημοσιονομικών ετών.
Άρθρο 84
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την τρίτη ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2014.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 18 Αυγούστου 2014.