ROZHODNUTÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY (EU) 2015/601
ze dne 15. dubna 2015
o poskytnutí makrofinanční pomoci Ukrajině
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na článek 212 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
v souladu s řádným legislativním postupem (1),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Vztahy mezi Evropskou unií a Ukrajinou se rozvíjejí v rámci evropské politiky sousedství a Východního partnerství. Dohoda o přidružení mezi Evropskou unií, Evropským společenstvím pro atomovou energii a jejich členskými státy na jedné straně a Ukrajinou na straně druhé (2) (dále jen „dohoda o přidružení“), jež zahrnuje i zřízení prohloubené a komplexní zóny volného obchodu, byla sjednávána v letech 2007 až 2011. Parafována byla v roce 2012, Ukrajina ji podepsala dne 21. března 2014 a Unie ji podepsala dne 27. června 2014. Od 1. listopadu 2014 jsou důležité části dohody o přidružení prozatímně prováděny v oblastech dodržování lidských práv, základních svobod a zásad právního státu, politického dialogu a reformy, spravedlnosti, svobody a bezpečnosti a hospodářské a finanční spolupráce.
(2)
Po obnovení ukrajinské ústavy z roku 2004 úspěšně proběhly dne 25. května 2014 prezidentské volby a dne 26. října 2014 i volby parlamentní. Poté, co byla dne 2. prosince 2014 vytvořena nová vláda, která odrážela výsledek parlamentních voleb, Ukrajina znovu potvrdila svůj závazek podporovat politické a hospodářské reformy v souladu s rámcem stanoveným v dohodě o přidružení a předložila akční plán obsahující zamýšlené reformy.
(3)
Porušení svrchovanosti a územní celistvosti Ukrajiny a výsledný vojenský konflikt mají na Ukrajině negativní dopad na již tak svízelnou hospodářskou a finanční stabilitu. Ukrajina čelí obtížné situaci v oblasti platební bilance a likvidity, která je dána poklesem důvěry a únikem kapitálu, jakož i zhoršování fiskální situace v důsledku přímých rozpočtových nákladů konfliktu, hlubší než očekávané recese a ztráty daňových příjmů ze zeměpisných oblastí kontrolovaných separatisty. Ke zhoršování hospodářské situace zároveň přispívají již existující strukturální slabiny a problémy týkající se rozpočtu a vnějšího financování.
(4)
V této souvislosti jsou ukrajinské potřeby vnějšího financování podstatně vyšší, než bylo původně zjištěno, a je proto potřeba dodatečné finanční pomoci od mezinárodních věřitelů a dárců. Mezinárodní měnový fond (MMF) při svém posledním přezkumu programu zjistil velmi značnou potřebu financování nad rámec finančníchprostředků, ke kterým se dosud zavázalo mezinárodní společenství a mezi kterými figuruje makrofinanční pomoc Unie podle rozhodnutí Rady 2002/639/ES (3), rozhodnutí Evropského parlamentu a Rady č. 646/2010/EU (4) a rozhodnutí Rady 2014/215/EU (5).
(5)
Unie při různých příležitostech vyjadřovala své odhodlání podpořit nové ukrajinské orgány v jejich snaze stabilizovat situaci a pokračovat v provádění reforem. Unie také vyslovila svoji ochotu plně podpořit úsilí mezinárodního společenství a mezinárodních finančních institucí, zejména MMF, pokud jde o balíček mezinárodní pomoci, který má řešit naléhavé potřeby Ukrajiny, za podmínky, že se Ukrajina jasně odhodlá k provádění reforem. Finanční podpora pro Ukrajinu ze strany Unie je v souladu s politikou Unie stanovenou v evropské politice sousedství a ve Východním partnerství. Ve svých závěrech ze dne 18. prosince 2014 Evropská rada uvádí, že poté, co Komise v prosinci 2014 vyplatila druhou splátku makrofinanční pomoci ve výši 500 milionů EUR, jsou Unie a její členské státy připraveny dále usnadnit a podporovat reformní proces na Ukrajině, společně s dalšími dárci a v souladu s podmínkami MMF.
(6)
Makrofinanční pomoc Unie by měla být výjimečným finančním nástrojem, který platební bilanci podpoří formou, jež není účelově vázaná a jejímž cílem je řešit okamžité potřeby vnějšího financování příjemce. Tato pomoc by měla podpořit provádění politického programu, jehož součástí jsou důrazná okamžitá ozdravná opatření a opatření strukturálních reforem, která mají v krátkodobém výhledu zlepšit situaci platební bilance.
(7)
Dne 30. dubna 2014 ukrajinské orgány a MMF dojednaly dvouletou dohodu o pohotovostním úvěru ve výši 10,976 miliard zvláštních práv čerpání (ZPČ) (přibližně 17,01 miliardy USD, 800 procent kvóty) na podporu hospodářského ozdravného a reformního programu Ukrajiny.
(8)
Dne 5. března 2014 Komise vzhledem k drasticky se zhoršující situaci platební bilance na Ukrajině oznámila balíček podpory, který byl podpořen na mimořádném zasedání Evropské rady dne 6. března 2014. Balíček obsahuje finanční pomoc ve výši 11 miliard EUR na období 2014-2020, v níž je zahrnuto až 1,565 miliardy EUR ve formě grantů mobilizovaných pro stejné období v rámci evropského nástroje sousedství, investiční facility sousedství, nástroje přispívajícího ke stabilitě a míru a v rámci rozpočtu pro společnou zahraniční a bezpečnostní politiku, jakož i makrofinanční pomoc Unie ve výši až 1,61 miliardy EUR na období 2014-2015.
(9)
Vzhledem ke zhoršující se hospodářské situaci a hospodářskému výhledu požádala Ukrajina dne 9. září 2014 Unii o další makrofinanční pomoc. Tato žádost byla zopakována v dopise ze dne 15. prosince 2014.
(10)
Vzhledem k tomu, že Ukrajina je zemí, na kterou se vztahuje evropská politika sousedství, měla by být považována za způsobilou pro získání makrofinanční pomoci Unie.
(11)
Vzhledem k tomu, že v platební bilanci Ukrajiny přetrvává výrazný zbytkový deficit vnějšího financování přesahující výši prostředků poskytnutých MMF a jinými mnohostrannými institucemi, je poskytnutí makrofinanční pomoci Ukrajině ze strany Unie (dále jen „makrofinanční pomoc Unie“) za stávajících výjimečných okolností považováno za vhodnou reakci na žádost Ukrajiny o podporu hospodářské stabilizace ve spojení s programem MMF. Makrofinanční pomoc Unie by podpořila hospodářskou stabilizaci Ukrajiny a její program strukturálních reforem a doplnila by zdroje dostupné v rámci finančního ujednání s MMF.
(12)
Makrofinanční pomoc Unie by měla Ukrajinu podpořit při obnovování udržitelného stavu, pokud jde o její potřebu vnějšího financování, a tím přispět k jejímu hospodářskému a sociálnímu rozvoji v souladu s dohodou o přidružení.
(13)
Stanovení výše makrofinanční pomoci Unie vychází z úplného kvantitativního posouzení zbývajících potřeb vnějšího financování Ukrajiny a zohledňuje její schopnost financovat se z vlastních zdrojů, a to zejména z mezinárodních rezerv, které má k dispozici. Makrofinanční pomoc Unie by měla doplňovat programy a zdroje poskytnuté MMF a Světovou bankou. Při určování výše pomoci byly rovněž zohledněny očekávané finančnípříspěvky od mnohostranných dárců a nutnost zajistit spravedlivé rozložení zátěže mezi Unii a ostatní dárce, jakož i dosavadní použití jiných unijních nástrojů vnějšího financování na Ukrajině a přidaná hodnota celkového zapojení Unie.
(14)
Komise by měla zajistit, aby makrofinanční pomoc Unie byla po právní i obsahové stránce v souladu s hlavními zásadami, cíli a opatřeními, které byly přijaty v rámci jednotlivých oblastí vnější činnosti, a dalšími příslušnými politikami Unie.
(15)
Makrofinanční pomoc Unie by měla podporovat vnější politiku Unie vůči Ukrajině. Útvary Komise a Evropská služba pro vnější činnost by v průběhu poskytování makrofinanční pomoci měly úzce spolupracovat v zájmu koordinace vnější politiky Unie a zajištění její ucelenosti.
(16)
Makrofinanční pomoc Unie by měla posilovat odhodlání Ukrajiny sdílet s Unií společné hodnoty, včetně demokracie, právního státu, řádné správy věcí veřejných, dodržování lidských práv, udržitelného rozvoje a snižování chudoby, jakož i odhodlání Ukrajiny dodržovat zásady otevřeného a spravedlivého obchodu založeného na pravidlech.
(17)
Poskytnutí makrofinanční pomoci Unie by mělo být podmíněno tím, že Ukrajina bude respektovat účinné demokratické mechanismy, včetně parlamentního systému založeného na pluralitě politických stran, a zásady právního státu a že zaručí dodržování lidských práv. Specifické cíle makrofinanční pomoci Unie by dále měly na Ukrajině posílit účinnost, transparentnost a odpovědnost systémů řízení veřejných financí a prosazovat strukturální reformy zaměřené na podporu udržitelného růstu podporujícího začlenění, na vytváření pracovních míst a fiskální konsolidaci. Komise a Evropská služba pro vnější činnost by měly plnění uvedených podmínek a dosahování těchto cílů pravidelně sledovat.
(18)
V zájmu zajištění účinné ochrany finančních zájmů Unie souvisejících s makrofinanční pomocí Unie by Ukrajina měla přijmout vhodná opatření v oblasti prevence a potírání podvodů, korupce a jakýchkoli jiných nesrovnalostí souvisejících s pomocí. Kromě toho je třeba stanovit, že Komise bude provádět kontroly a Účetní dvůr audity.
(19)
Uvolněním makrofinanční pomoci Unie nejsou dotčeny pravomoci Evropského parlamentu a Rady (jako rozpočtového orgánu).
(20)
Částky složené pro účely záruky potřebné pro poskytnutí makrofinanční pomoci Unie by měly být v souladu s rozpočtovými prostředky stanovenými ve víceletém finančním rámci.
(21)
Makrofinanční pomoc Unie by měla být řízena Komisí. Komise by měla pravidelně informovat Evropský parlament a Radu o vývoji souvisejícím s makrofinanční pomocí a poskytovat jim příslušné dokumenty, aby mohly provádění tohoto rozhodnutí sledovat.
(22)
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto rozhodnutí by měly být Komisi svěřeny prováděcí pravomoci. Tyto pravomoci by měly být vykonávány v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 182/2011 (6).
(23)
Na makrofinanční pomoc Unie by se měly vztahovat podmínky v oblasti hospodářské politiky, jež budou stanoveny v memorandu o porozumění. V zájmu zajištění jednotných podmínek provádění a z důvodů účinnosti by Komise měla být zmocněna ke sjednání těchto podmínek s ukrajinskými orgány pod dohledem výboru složeného ze zástupců členských států v souladu s nařízením (EU) č. 182/2011. Podle uvedeného nařízení by se měl poradní postup obecně použít ve všech případech, kromě případů stanovených v uvedeném nařízení. Vzhledem k potenciálně významnému dopadu pomoci ve výši více než 90 milionů EUR je vhodné použít na operace přesahující tuto prahovou hodnotu přezkumný postup. Vzhledem k výši makrofinanční pomoci, kterou Unie Ukrajině poskytne, by měl být pro přijetí memoranda o porozumění nebo pro snížení, zastavení či zrušení pomoci použit přezkumný postup,
PŘIJALY TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
1. Unie poskytne Ukrajině makrofinanční pomoc (dále jen „makrofinanční pomoc Unie“) v maximální výši 1,8 miliardy EUR s cílem podpořit hospodářskou stabilizaci Ukrajiny a její obsáhlý program reforem. Pomoc přispěje k pokrytí potřeb Ukrajiny v oblasti platební bilance zjištěných v programu MMF.
2. Celá částka makrofinanční pomoci Unie se Ukrajině poskytne ve formě úvěrů. Komise je zmocněna jménem Unie si vypůjčit potřebné prostředky na kapitálových trzích nebo u finančních institucí a dále je půjčit Ukrajině. Úvěry musí mít maximální dobu splatnosti 15 let.
3. Uvolnění makrofinanční pomoci Unie řídí Komise způsobem, který je v souladu s dohodami nebo ujednáními uzavřenými mezi MMF a Ukrajinou a s hlavními zásadami a cíli hospodářských reforem uvedenými v dohodě o přidružení a v programu přidružení EU-Ukrajina, dohodnutému v rámci evropské politiky sousedství.
Komise pravidelně informuje Evropský parlament a Radu o vývoji v oblasti makrofinanční pomoci Unie, včetně jejího vyplácení, a předkládá těmto orgánům včas příslušné dokumenty.
4. Makrofinanční pomoc Unie je k dispozici po dobu dva a půl roku ode dne následujícího po vstupu memoranda o porozumění uvedeného v čl. 3 odst. 1 v platnost.
5. V případě, že se během období vyplácení makrofinanční pomoci Unie potřeby financování Ukrajiny oproti původním předpokladům podstatně sníží, sníží Komise přezkumným postupem podle čl. 7 odst. 2 výši poskytované pomoci nebo její poskytování pozastaví či zruší.
Článek 2
1. Podmínkou poskytnutí makrofinanční pomoci Unie je, že Ukrajina bude respektovat účinné demokratické mechanismy, včetně parlamentního systému založeného na pluralitě politických stran, a zásady právního státu a zaručí dodržování lidských práv.
2. Komise a Evropská služba pro vnější činnost sledují plnění této podmínky po celou dobu poskytování makrofinanční pomoci Unie.
3. Odstavce 1 a 2 se použijí v souladu s rozhodnutím Rady 2010/427/EU (7).
Článek 3
1. Komise vyjedná v souladu s přezkumným postupem podle čl. 7 odst. 2 s ukrajinskými orgány jasně vymezené podmínky v oblasti hospodářské politiky, jakož i finanční podmínky, které se vztahují na makrofinanční pomoc Unie, přičemž se zaměří na strukturální reformy a zdravé veřejné finance. Tyto podmínky budou stanoveny v memorandu o porozumění, které bude obsahovat časový rámec pro jejich splnění.
Podmínky v oblasti hospodářské politiky a finanční podmínky uvedené v memorandu o porozumění musí být v souladu s dohodami nebo ujednáními uvedenými v čl. 1 odst. 3, včetně makroekonomických ozdravných programů a programů strukturálních reforem prováděných Ukrajinou za podpory MMF.
2. Podmínky uvedené v odstavci 1 mají zejména posílit účinnost, transparentnost a odpovědnost systémů řízení veřejných financí na Ukrajině, mimo jiné při využívání makrofinanční pomoci Unie. Při navrhování politických opatření musí být náležitě zohledněn také pokrok v oblasti vzájemného otevírání trhů, rozvoj spravedlivého obchodu založeného na pravidlech a další priority v rámci vnější politiky Unie. Komise pravidelně sleduje pokrok při plnění těchto cílů.
3. Podrobné finanční podmínky makrofinanční pomoci Unie se stanoví ve smlouvě o úvěru uzavřené mezi Komisí a ukrajinskými orgány.
4. Komise pravidelně ověřuje, zda jsou nadále plněny podmínky stanovené v čl. 4 odst. 3, včetně toho, zda je hospodářská politika Ukrajiny v souladu s cíli makrofinanční pomoci Unie. Komise přitom postupuje v úzké spolupráci s MMF a Světovou bankou a v případě potřeby s Evropským parlamentem a Radou.
Článek 4
1. S výhradou podmínek stanovených v odstavci 3 poskytne Komise makrofinanční pomoc Unie úvěrem ve třech splátkách. Výše každé splátky bude stanovena v memorandu o porozumění.
2. Na pokrytí makrofinanční pomoci Unie se v případě potřeby poskytnou prostředky v souladu s nařízením Rady (ES, Euratom) č. 480/2009 (8).
3. Komise rozhodne o uvolnění splátek, pokud budou splněny všechny následující podmínky:
a)
podmínka stanovená v článku 2;
b)
průběžné uspokojivé výsledky Ukrajiny při provádění plánu politik, který zahrnuje důrazná ozdravná opatření a opatření strukturálních reforem podporovaná úvěrovou dohodou s MMF, která nemá preventivní charakter; a
c)
plnění podmínek v oblasti hospodářské politiky a finančních podmínek, dohodnutých v memorandu o porozumění, v konkrétním časovém rámci.
4. K čerpání druhé splátky nedojde dříve než po třech měsících od uvolnění první splátky.
K čerpání třetí splátky nedojde dříve než po třech měsících od uvolnění druhé splátky.
5. Nejsou-li splněny podmínky stanovené v odstavci 3, Komise vyplácení makrofinanční pomoci Unie pozastaví nebo zruší. V těchto případech Komise informuje o důvodech tohoto pozastavení či zrušení Evropský parlament a Radu.
6. Makrofinanční pomoc Unie bude vyplacena Ukrajinské národní bance. S výhradou ustanovení sjednaných v memorandu o porozumění, včetně potvrzení o zbývajících rozpočtových finančních potřebách Ukrajiny, mohou být finanční prostředky Unie převedeny ukrajinskému ministerstvu financí jako konečnému příjemci.
Článek 5
1. Výpůjční a úvěrové operace související s makrofinanční pomocí Unie se provedou v eurech se stejným dnem připsání a Unie se na jejich základě nesmí týkat změna splatnosti ani nesmí být v jejich důsledku vystavena žádnému riziku směnných kurzů nebo úrokových sazeb ani žádnému jinému obchodnímu riziku.
2. Pokud to okolnosti dovolí, může Komise na žádost Ukrajiny přijmout potřebná opatření s cílem zajistit, aby do podmínek úvěru byla zahrnuta doložka o předčasném splacení a aby byla spojena s odpovídající doložkou v podmínkách výpůjčních operací.
3. Pokud okolnosti dovolí zlepšení úrokové sazby úvěru, může se Komise na žádost Ukrajiny rozhodnout zcela nebo částečně refinancovat svůj původní úvěr nebo restrukturalizovat odpovídající finanční podmínky. Refinanční nebo restrukturalizační operace se uskuteční v souladu s odstavci 1 a 4 a nesmí vést k prodloužení splatnosti dotyčného úvěru ani ke zvýšení částky nesplacené jistiny ke dni refinancování nebo restrukturalizace.
4. Veškeré náklady vzniklé Unii v souvislosti s výpůjčními a úvěrovými operacemi podle tohoto rozhodnutí hradí Ukrajina.
5. Komise informuje Evropský parlament a Radu o vývoji operací uvedených v odstavcích 2 a 3.
Článek 6
1. Makrofinanční pomoc Unie se provádí v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (9) a nařízením Komise v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012 (10).
2. Provádění makrofinanční pomoci Unie podléhá přímému řízení.
3. Memorandum o porozumění a smlouva o úvěru musí obsahovat ustanovení, která:
a)
zajistí, aby Ukrajina pravidelně kontrolovala, že financování ze souhrnného rozpočtu Unie bylo použito řádným způsobem, přijímala vhodná opatření pro předcházení nesrovnalostem a podvodům a v případě potřeby podnikla právní kroky s cílem vymoci veškeré finanční prostředky poskytnuté podle tohoto rozhodnutí, které byly získány neoprávněně;
b)
zajistí ochranu finančních zájmů Unie, a to zejména stanovením zvláštních opatření v oblasti prevence a potírání podvodů, korupce a jakýchkoli jiných nesrovnalostí týkajících se makrofinanční pomoci Unie, v souladu s nařízením Rady (ES, Euratom) č. 2988/95 (11), nařízením Rady (Euratom,ES) č. 2185/96 (12) a nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 883/2013 (13);
c)
výslovně zmocňují Komisi i Evropský úřad pro boj proti podvodům nebo jejich zástupce k provádění kontrol, včetně kontrol a inspekcí na místě;
d)
výslovně zmocňují Komisi a Účetní dvůr k provádění auditů v průběhu období dostupnosti makrofinanční pomoci Unie a po jeho skončení, včetně auditů na základě dokladů a auditů na místě, například operačních hodnocení; a
e)
zajistí, aby Unie měla nárok na předčasné splacení úvěru, pokud se prokáže, že se Ukrajina v souvislosti se správou makrofinanční pomoci Unie dopustila podvodu, korupce nebo jiného protiprávního jednání poškozujícího finanční zájmy Unie.
4. Během provádění makrofinanční pomoci Unie sleduje Komise prostřednictvím operačních hodnocení, zda Ukrajina řádně dodržuje finanční ujednání, správní postupy a mechanismy vnitřní a vnější kontroly, které jsou z hlediska této pomoci významné.
Článek 7
1. Komisi je nápomocen výbor. Tento výbor je výborem ve smyslu nařízení (EU) č. 182/2011.
2. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 5 nařízení (EU) č. 182/2011.
Článek 8
1. Komise každý rok do 30. června předloží Evropskému parlamentu a Radě zprávu o provádění tohoto rozhodnutí v předchozím roce, včetně vyhodnocení tohoto provádění. Tato zpráva:
a)
vyhodnotí, jakého pokroku bylo při provádění makrofinanční pomoci Unie dosaženo;
b)
posoudí hospodářskou situaci a vyhlídky Ukrajiny, jakož i pokrok dosažený při provádění politických opatření uvedených v čl. 3 odst. 1;
c)
uvede do souvislosti podmínky hospodářské politiky stanovené v memorandu o porozumění, průběžné výsledky Ukrajiny v hospodářské a rozpočtové oblasti a rozhodnutí Komise o uvolnění splátek makrofinanční pomoci Unie.
2. Do dvou let od skončení období dostupnosti makrofinanční pomoci Unie podle čl. 1 odst. 4 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě zprávu o hodnocení ex post, v níž vyhodnotí výsledky a účinnost dokončené makrofinanční pomoci Unie a míru, v níž přispěla k dosažení cílů této pomoci.
Článek 9
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost třetím dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
V Bruselu dne 15. dubna 2015.
ΑΠΌΦΑΣΗ (ΕΕ) 2015/601 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 15ης Απριλίου 2015
για τη χορήγηση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην Ουκρανία
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 212,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (1),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Οι σχέσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας αναπτύσσονται εντός του πλαισίου της ευρωπαϊκής πολιτικής γειτονίας (ΕΠΓ) και της ανατολικής εταιρικής σχέσης. Η συμφωνία σύνδεσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας και των κρατών μελών της, αφενός, και της Ουκρανίας, αφετέρου (2) («συμφωνία σύνδεσης»), η οποία περιλαμβάνει μια εκτενή και ολοκληρωμένη ζώνη ελεύθερων συναλλαγών (DCFTA), αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης κατά την περίοδο 2007-2011. Μονογραφήθηκε το 2012, υπογράφηκε από την Ουκρανία στις 21 Μαρτίου 2014 και από την Ένωση στις 27 Ιουνίου 2014. Από την 1η Νοεμβρίου 2014 σημαντικά μέρη της συμφωνίας σύνδεσης εφαρμόζονται προσωρινά στους τομείς του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων, των θεμελιωδών ελευθεριών και του κράτους δικαίου, του πολιτικού διαλόγου και των μεταρρυθμίσεων, της δικαιοσύνης, της ελευθερίας και της ασφάλειας και της οικονομικής και χρηματοδοτικής συνεργασίας.
(2)
Μετά την επαναφορά του ουκρανικού Συντάγματος του 2004, διεξήχθησαν με επιτυχία προεδρικές και βουλευτικές εκλογές στις 25 Μαΐου 2014 και στις 26 Οκτωβρίου 2014, αντίστοιχα. Μετά τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης στις 2 Δεκεμβρίου 2014, βάσει των αποτελεσμάτων των βουλευτικών εκλογών, η Ουκρανία επιβεβαίωσε τη δέσμευσή της για πολιτικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις σύμφωνα με το πλαίσιο που προβλέπει η συμφωνία σύνδεσης και υπέβαλε σχέδιο δράσης που περιγράφει τις προβλεπόμενες μεταρρυθμίσεις.
(3)
Η παραβίαση της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Ουκρανίας και η επακόλουθη ένοπλη σύγκρουση επηρέασαν αρνητικά την ήδη επισφαλή οικονομική και χρηματοπιστωτική σταθερότητα στη χώρα. Η Ουκρανία αντιμετωπίζει μια δύσκολη κατάσταση όσον αφορά το ισοζύγιο πληρωμών και τη θέση ρευστότητας, κατάσταση η οποία συνδέεται με μείωση της εμπιστοσύνης και τη συνεπακόλουθη διαρροή κεφαλαίων, καθώς και με την επιδεινούμενη δημοσιονομική κατάσταση ως αποτέλεσμα του άμεσου δημοσιονομικού κόστους της σύγκρουσης, μιας ύφεσης βαθύτερης από ό,τι αναμενόταν και της απώλειας φορολογικών εσόδων από τις γεωγραφικές περιοχές που ελέγχονται από τους αυτονομιστές. Ταυτόχρονα, οι προϋπάρχουσες διαρθρωτικές αδυναμίες και τα τρωτά σημεία στον δημοσιονομικό και τον εξωτερικό χρηματοοικονομικό τομέα συνέβαλαν επίσης στην επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης.
(4)
Στο πλαίσιο αυτό, οι ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης της Ουκρανίας είναι σημαντικά μεγαλύτερες από ό,τι είχε αρχικά προσδιοριστεί και χρήζουν πρόσθετης χρηματοδοτικής συνδρομής από διεθνείς πιστωτές και χορηγούς βοήθειας. Στην πιο πρόσφατη αποστολή ελέγχου που πραγματοποίησε, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) εντόπισε σημαντική ανάγκη χρηματοδότησης πέραν των πόρων που έχουν δεσμευτεί μέχρι στιγμής από τη διεθνή κοινότητα, η οποία περιλαμβάνει τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης βάσει της απόφασης 2002/639/ΕΚ του Συμβουλίου (3), της απόφασης αριθ. 646/2010/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) και της απόφασης 2014/215/ΕΕ του Συμβουλίου (5).
(5)
Η Ένωση έχει επανειλημμένα διακηρύξει τη δέσμευσή της να στηρίξει τη νέα κυβέρνηση της Ουκρανίας στην επίτευξη των στόχων της να σταθεροποιήσει την κατάσταση και να συνεχίσει την πορεία των μεταρρυθμίσεων. Η Ένωση έχει επίσης δηλώσει την ετοιμότητά της να στηρίξει πλήρως τις προσπάθειες της διεθνούς κοινότητας και των διεθνών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, ιδίως του ΔΝΤ, όσον αφορά ένα διεθνές πακέτο βοήθειας για την αντιμετώπιση των έκτακτων αναγκών της Ουκρανίας, υπό τον όρο της σαφούς δέσμευσης της Ουκρανίας για μεταρρυθμίσεις. Η χρηματοδοτική στήριξη της Ένωσης στην Ουκρανία είναι συνεπής με την πολιτική της Ένωσης, όπως ορίζεται στην ΕΠΓ και στην ανατολική εταιρική σχέση. Στα συμπεράσματά του της 18ης Δεκεμβρίου 2014 το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ανέφερε ότι, μετά τη δεύτερη εκταμίευση 500 εκατ. EUR μακροοικονομικής συνδρομής από την Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2014, η Ένωση και τα κράτη μέλη της είναι έτοιμα να διευκολύνουν και να στηρίξουν περαιτέρω τη μεταρρυθμιστική διαδικασία της Ουκρανίας, από κοινού με άλλους δωρητές και σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που έχει θέσει το ΔΝΤ.
(6)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να συνιστά έκτακτο χρηματοδοτικό μέσο ανοικτής και χωρίς ειδικό σκοπό στήριξης του ισοζυγίου πληρωμών, το οποίο αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των άμεσων αναγκών εξωτερικής χρηματοδότησης του δικαιούχου και θα πρέπει να στηρίζει την εφαρμογή προγράμματος πολιτικής που περιλαμβάνει σοβαρά και άμεσα μέτρα προσαρμογής και διαρθρωτικής μεταρρύθμισης, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης του ισοζυγίου πληρωμών βραχυπρόθεσμα.
(7)
Στις 30 Απριλίου 2014, οι ουκρανικές αρχές και το ΔΝΤ συμφώνησαν για διετή συμφωνία stand-by 10,976 δισεκατ. ειδικών τραβηκτικών δικαιωμάτων (ΕΤΔ) (περίπου 17,01 δισεκατ. δολάρια ΗΠΑ, στο 800 τοις εκατό της ποσόστωσης) για τη στήριξη του προγράμματος οικονομικής προσαρμογής και μεταρρυθμίσεων της Ουκρανίας.
(8)
Στις 5 Μαρτίου 2014 λαμβάνοντας υπόψη τη δραματική επιδείνωση της κατάστασης του ισοζυγίου πληρωμών της Ουκρανίας, η Επιτροπή ανακοίνωσε δέσμη μέτρων στήριξης, η οποία εγκρίθηκε από το έκτακτο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 6ης Μαρτίου 2014. Η εν λόγω δέσμη περιλαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή ύψους 11 δισεκατ. EUR για την περίοδο 2014-2020, στην οποία περιλαμβάνεται συνολικό ποσό έως 1,565 δισεκατ. EUR με τη μορφή επιχορηγήσεων το οποίο συγκεντρώθηκε στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού μηχανισμού γειτονίας, του ταμείου επενδύσεων γειτονίας, του μηχανισμού συμβολής στη σταθερότητα και την ειρήνη και του κονδυλίου του προϋπολογισμού για την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας, καθώς και μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης στην Ουκρανία ύψους έως 1,61 δισεκατ. EUR για την περίοδο 2014-2015.
(9)
Στις 9 Σεπτεμβρίου 2014, ενόψει της επιδείνωσης της κατάστασης και των προοπτικών της οικονομίας, η Ουκρανία ζήτησε περαιτέρω μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή από την Ένωση. Το εν λόγω αίτημα διατυπώθηκε εκ νέου με συμπληρωματική επιστολή στις 15 Δεκεμβρίου 2014.
(10)
Καθώς η Ουκρανία είναι χώρα που καλύπτεται από την ΕΠΓ, θα πρέπει να θεωρείται επιλέξιμη για να λάβει τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης.
(11)
Δεδομένου ότι εξακολουθεί να υφίσταται σημαντικό υπολειπόμενο εξωτερικό κενό χρηματοδότησης στο ισοζύγιο πληρωμών της Ουκρανίας, υψηλότερο από τους πόρους που χορηγούν το ΔΝΤ και άλλοι πολυμερείς οργανισμοί, η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης προς την Ουκρανία («μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης»), υπό τις σημερινές εξαιρετικές περιστάσεις, θεωρείται κατάλληλη απάντηση στο αίτημα της χώρας για τη στήριξη της οικονομικής σταθεροποίησής της σε συνδυασμό με το πρόγραμμα του ΔΝΤ. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα στήριζε την οικονομική σταθεροποίηση και το πρόγραμμα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων της Ουκρανίας, συμπληρώνοντας τους πόρους που διατίθενται βάσει συμφωνίας χρηματοδότησης με το ΔΝΤ.
(12)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να αποσκοπεί στην αποκατάσταση μιας βιώσιμης θέσης εξωτερικής χρηματοδότησης για την Ουκρανία και, ως εκ τούτου, στη στήριξη της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξής της σύμφωνα με τη συμφωνία σύνδεσης.
(13)
Ο προσδιορισμός του ποσού της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης βασίζεται σε μια ολοκληρωμένη ποσοτική εκτίμηση των υπολειπόμενων εξωτερικών χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας και λαμβάνει υπόψη την ικανότητά της για αυτοχρηματοδότηση μέσω ιδίων πόρων και ιδίως μέσω των συναλλαγματικών αποθεμάτων που διαθέτει. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να συμπληρώνει τα προγράμματα και τους πόρους που χορηγούν το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα. Κατά τον καθορισμό του ποσού της συνδρομής λαμβάνονται επίσης υπόψη οι αναμενόμενες χρηματοδοτικές συνεισφορές πολυμερών χορηγών και η ανάγκη να διασφαλιστεί δίκαιη κατανομή των βαρών μεταξύ της Ένωσης και των άλλων χορηγών, καθώς και οι τυχόν προϋπάρχουσες ενέργειες άλλων μέσων εξωτερικής χρηματοδότησης της Ένωσης στην Ουκρανία και η προστιθέμενη αξία της συνολικής συμμετοχής της Ένωσης.
(14)
Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίζει ότι η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης συνάδει νομικά και ουσιαστικά με τις βασικές αρχές, τους στόχους και τα μέτρα που λαμβάνονται στους διάφορους τομείς εξωτερικής δράσης και τις άλλες συναφείς πολιτικές της Ένωσης.
(15)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να στηρίξει την εξωτερική πολιτική της έναντι της Ουκρανίας. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης θα πρέπει να συνεργάζονται στενά σε όλη τη διάρκεια της επιχείρησης μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής, για τον συντονισμό και την εξασφάλιση της συνοχής της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης.
(16)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να στηρίζει την προσήλωση της Ουκρανίας στις κοινές αξίες, στις οποίες περιλαμβάνονται η δημοκρατία, το κράτος δικαίου, η χρηστή διακυβέρνηση, ο σεβασμός των ανθρώπινων δικαιωμάτων, η βιώσιμη ανάπτυξη και η μείωση της φτώχειας, καθώς και η προσήλωσή της Ουκρανίας στις αρχές του ελεύθερου, βάσει κανόνων και υπό δίκαιους όρους εμπορίου.
(17)
Προϋπόθεση για τη χορήγηση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να είναι ο σεβασμός εκ μέρους της Ουκρανίας των ουσιαστικών θεσμών της δημοκρατίας, στους οποίους περιλαμβάνονται το πολυκομματικό κοινοβουλευτικό σύστημα, το κράτος δικαίου και η εγγύηση του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων. Επιπλέον, οι ειδικοί στόχοι της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να αφορούν την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας, της διαφάνειας και της λογοδοσίας των συστημάτων διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών στην Ουκρανία και να προωθούν τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που σκοπό έχουν να στηρίξουν τη βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη δημοσιονομική εξυγίανση. Τόσο η πλήρωση των προϋποθέσεων όσο και η επίτευξη των στόχων αυτών θα πρέπει να παρακολουθούνται τακτικά από την Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης.
(18)
Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης που συνδέονται με τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης, η Ουκρανία θα πρέπει να λάβει τα κατάλληλα μέτρα για την πρόληψη και την καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς και άλλων παρατυπιών που συνδέονται με την εν λόγω συνδρομή. Επιπλέον, θα πρέπει να προβλεφθεί η διενέργεια ελέγχων από την Επιτροπή και η διενέργεια λογιστικών ελέγχων από το Ελεγκτικό Συνέδριο.
(19)
Η αποδέσμευση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης δεν θίγει τις εξουσίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ως δημοσιονομικής αρχής).
(20)
Τα ποσά που απαιτούνται για την παροχή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να είναι σύμφωνα με τις πιστώσεις του προϋπολογισμού που προβλέπονται στο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο.
(21)
Η διαχείριση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να ασκείται από την Επιτροπή. Για να διασφαλιστεί ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο μπορούν να παρακολουθούν την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, η Επιτροπή θα πρέπει να τους ενημερώνει τακτικά για τις εξελίξεις σχετικά με τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή και να τους παρέχει τα σχετικά έγγραφα.
(22)
Προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εκτέλεση της παρούσας απόφασης, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6).
(23)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να υπόκειται σε όρους οικονομικής πολιτικής που θα καθοριστούν σε μνημόνιο κατανόησης. Προκειμένου να εξασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εκτέλεση και για λόγους αποτελεσματικότητας, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να διαπραγματευτεί τους εν λόγω όρους με τις αρχές της Ουκρανίας υπό την εποπτεία της επιτροπής των αντιπροσώπων των κρατών μελών δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Δυνάμει του εν λόγω κανονισμού, η συμβουλευτική διαδικασία θα πρέπει κατά γενικό κανόνα να εφαρμόζεται σε όλες τις περιπτώσεις εκτός από αυτές που προβλέπονται στον εν λόγω κανονισμό. Λαμβάνοντας υπόψη τις δυνητικά σημαντικές επιπτώσεις της συνδρομής άνω των 90 εκατ. EUR, είναι σκόπιμο να χρησιμοποιηθεί η διαδικασία εξέτασης για τις πράξεις που υπερβαίνουν το εν λόγω όριο. Λαμβάνοντας υπόψη το ποσό της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης προς την Ουκρανία, η διαδικασία εξέτασης θα πρέπει να εφαρμόζεται για την έγκριση του μνημονίου κατανόησης και για οποιαδήποτε μείωση, αναστολή ή ακύρωση της συνδρομής,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
1. Η Ένωση χορηγεί μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή στην Ουκρανία («μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης») ανώτατου ποσού 1,8 δισεκατ. EUR, με σκοπό τη στήριξη της οικονομικής σταθεροποίησης και ενός ουσιαστικού προγράμματος μεταρρυθμίσεων της Ουκρανίας. Η χρηματοδοτική συνδρομή συμβάλλει στην κάλυψη των αναγκών που σχετίζονται με το ισοζύγιο πληρωμών της Ουκρανίας, όπως αυτές προσδιορίζονται στο πρόγραμμα του ΔΝΤ.
2. Το συνολικό ποσό της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης χορηγείται στην Ουκρανία υπό μορφή δανείων. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να δανειστεί εξ ονόματος της Ένωσης τα αναγκαία κεφάλαια από τις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς και να τα δανείσει στη συνέχεια στην Ουκρανία. Τα δάνεια έχουν μέγιστη διάρκεια 15 ετών.
3. Η χορήγηση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης πραγματοποιείται από την Επιτροπή κατά τρόπο συνεπή προς τις συμφωνίες ή τα μνημόνια κατανόησης που έχουν συναφθεί μεταξύ του ΔΝΤ και της Ουκρανίας και προς τις βασικές αξίες και τους στόχους των οικονομικών μεταρρυθμίσεων που ορίζονται στη συμφωνία σύνδεσης και στην ατζέντα σύνδεσης ΕΕ-Ουκρανίας η οποία έχει συμφωνηθεί στο πλαίσιο της ΕΠΓ.
Η Επιτροπή ενημερώνει τακτικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις εξελίξεις που αφορούν τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών εκταμιεύσεων, και διαβιβάζει τα σχετικά έγγραφα στα εν λόγω όργανα εγκαίρως.
4. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης διατίθεται για περίοδο δυόμισι ετών, αρχής γενομένης από την ημέρα μετά την έναρξη ισχύος του μνημονίου κατανόησης που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1.
5. Εάν οι ανάγκες χρηματοδότησης της Ουκρανίας μειωθούν ριζικά κατά την περίοδο εκταμίευσης της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, σε σύγκριση με τις αρχικές προβλέψεις, η Επιτροπή, ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης του άρθρου 7 παράγραφος 2, μειώνει το ποσό της συνδρομής ή την αναστέλλει ή την ακυρώνει.
Άρθρο 2
1. Προϋπόθεση για τη χορήγηση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης είναι ο σεβασμός εκ μέρους της Ουκρανίας των ουσιαστικών θεσμών της δημοκρατίας, στους οποίους περιλαμβάνονται το πολυκομματικό κοινοβουλευτικό σύστημα, το κράτος δικαίου και η εγγύηση του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων.
2. Η Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης παρακολουθούν την ικανοποίηση αυτής της προϋπόθεσης καθ' όλη τη διάρκεια ισχύος της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης.
3. Οι παράγραφοι 1 και 2 εφαρμόζονται σύμφωνα με την απόφαση 2010/427/ΕΕ του Συμβουλίου (7).
Άρθρο 3
1. Η Επιτροπή, σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 2, συμφωνεί με τις αρχές της Ουκρανίας σχετικά με σαφώς καθορισμένους όρους οικονομικής πολιτικής και χρηματοδοτικούς όρους, εστιάζοντας ιδιαίτερα στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και την εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών από τις οποίες εξαρτάται η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης, που καθορίζονται σε μνημόνιο κατανόησης («μνημόνιο κατανόησης») το οποίο περιλαμβάνει χρονοδιάγραμμα για την εκπλήρωση των εν λόγω όρων.
Οι όροι οικονομικής πολιτικής και οι χρηματοδοτικοί όροι που καθορίζονται στο μνημόνιο κατανόησης είναι συνεπείς με τις συμφωνίες ή τα μνημόνια που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 3, συμπεριλαμβανομένων των προγραμμάτων μακροοικονομικής προσαρμογής και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που εφαρμόζει η Ουκρανία με τη στήριξη του ΔΝΤ.
2. Οι όροι που αναφέρονται στην παράγραφο 1 αποσκοπούν, ειδικότερα, στην ενίσχυση της αποτελεσματικότητας, της διαφάνειας και της λογοδοσίας των συστημάτων διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών στην Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης. Κατά τον σχεδιασμό των μέτρων πολιτικής, λαμβάνονται επίσης δεόντως υπόψη η πρόοδος όσον αφορά το αμοιβαίο άνοιγμα των αγορών, η ανάπτυξη βάσει κανόνων και υπό δίκαιους όρους εμπορίου και άλλες προτεραιότητες στο πλαίσιο της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης. Η Επιτροπή παρακολουθεί τακτικά την πρόοδο που σημειώνεται για την επίτευξη των στόχων αυτών.
3. Οι λεπτομερείς χρηματοδοτικοί όροι της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης καθορίζονται σε συμφωνία δανειοδότησης που πρόκειται να συναφθεί μεταξύ της Επιτροπής και των ουκρανικών αρχών.
4. Η Επιτροπή επαληθεύει σε τακτά διαστήματα ότι εξακολουθούν να πληρούνται οι όροι που προβλέπονται στο άρθρο 4 παράγραφος 3, συμπεριλαμβανομένης και της συμμόρφωσης των οικονομικών πολιτικών της Ουκρανίας με τους στόχους της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή συνεργάζεται στενά με το ΔΝΤ και την Παγκόσμια Τράπεζα και, εφόσον είναι αναγκαίο, με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
Άρθρο 4
1. Με την επιφύλαξη των όρων που προβλέπονται στην παράγραφο 3, η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης διατίθεται από την Επιτροπή με τη μορφή τριών δόσεων δανείου. Το ύψος κάθε δόσης του δανείου καθορίζεται στο μνημόνιο κατανόησης.
2. Τα ποσά της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης διατίθενται, όποτε απαιτείται, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009 του Συμβουλίου (8).
3. Η απόφαση της Επιτροπής για την αποδέσμευση των δόσεων του δανείου εξαρτάται από την εκπλήρωση όλων των ακόλουθων όρων:
α)
την προϋπόθεση που ορίζεται στο άρθρο 2·
β)
τις συνεχείς ικανοποιητικές επιδόσεις της Ουκρανίας ως προς την εφαρμογή προγράμματος πολιτικής που περιέχει μέτρα σοβαρής προσαρμογής και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων τα οποία στηρίζονται από μη προληπτική πιστωτική συμφωνία του ΔΝΤ· και
γ)
την εφαρμογή των όρων οικονομικής πολιτικής και των χρηματοδοτικών όρων που περιέχονται στο μνημόνιο κατανόησης εντός συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος.
4. Η εκταμίευση της δεύτερης δόσης του δανείου πραγματοποιείται σε ημερομηνία τουλάχιστον τρεις μήνες μετά την ημερομηνία εκταμίευσης της πρώτης δόσης του δανείου.
Η εκταμίευση της τρίτης δόσης του δανείου πραγματοποιείται σε ημερομηνία τουλάχιστον τρεις μήνες μετά την ημερομηνία εκταμίευσης της δεύτερης δόσης του δανείου.
5. Εάν δεν τηρούνται οι όροι που προβλέπονται στην παράγραφο 3, η Επιτροπή αναστέλλει προσωρινά ή ακυρώνει την εκταμίευση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης. Σε αυτήν την περίπτωση, η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με τους λόγους της εν λόγω αναστολής ή ακύρωσης.
6. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης εκταμιεύεται στην Εθνική Τράπεζα της Ουκρανίας. Με την επιφύλαξη των όρων που πρόκειται να συμφωνηθούν στο μνημόνιο κατανόησης, συμπεριλαμβανομένης της επιβεβαίωσης των υπολειπόμενων δημοσιονομικών χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας, τα ενωσιακά κονδύλια μπορεί να μεταβιβάζονται στο Υπουργείο Οικονομικών της Ουκρανίας ως τελικό αποδέκτη.
Άρθρο 5
1. Οι δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις που σχετίζονται με τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης διενεργούνται σε ευρώ με την ίδια τοκοφόρο ημερομηνία χωρίς η Ένωση να εμπλέκεται στη μεταβολή της διάρκειας ή να εκτίθεται σε ανάληψη οποιουδήποτε κινδύνου συναλλάγματος ή επιτοκίου ούτε σε οποιοδήποτε άλλο εμπορικό κίνδυνο.
2. Εφόσον το επιτρέπουν οι περιστάσεις και το ζητήσει η Ουκρανία, η Επιτροπή μπορεί να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλίσει την προσθήκη στους όρους και τις προϋποθέσεις του δανείου ρήτρας πρόωρης εξόφλησης και την ύπαρξη ανάλογης ρήτρας στους όρους και τις προϋποθέσεις των δανειοληπτικών πράξεων.
3. Όταν οι περιστάσεις επιτρέπουν βελτίωση του επιτοκίου του δανείου και εφόσον το ζητήσει η Ουκρανία, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει την αναχρηματοδότηση του συνόλου ή μέρους των αρχικών δανειοληπτικών πράξεών της ή μπορεί να αναπροσαρμόσει τους αντίστοιχους χρηματοδοτικούς όρους. Οι πράξεις αναχρηματοδότησης ή αναπροσαρμογής διενεργούνται σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 4 και δεν έχουν ως αποτέλεσμα την παράταση της διάρκειας των οικείων δανειοληπτικών πράξεων ή την αύξηση του οφειλόμενου κεφαλαίου κατά την ημερομηνία διεξαγωγής των πράξεων αναχρηματοδότησης ή αναπροσαρμογής.
4. Το σύνολο των εξόδων της Ένωσης που συνδέονται με τις δανειοληπτικές και τις δανειοδοτικές πράξεις στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης βαρύνει την Ουκρανία.
5. Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τυχόν εξελίξεις ως προς τις πράξεις που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3.
Άρθρο 6
1. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης υλοποιείται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (9) και τον κατ' εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1268/2012 της Επιτροπής (10).
2. Η εφαρμογή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης τελεί υπό άμεση διαχείριση.
3. Το μνημόνιο κατανόησης και η δανειακή σύμβαση περιλαμβάνουν διατάξεις οι οποίες:
α)
διασφαλίζουν ότι η Ουκρανία ελέγχει τακτικά κατά πόσο η χρηματοδότηση που χορηγείται από τον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης χρησιμοποιείται ορθά, λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την πρόληψη παρατυπιών και απάτης και, εάν είναι απαραίτητο, κινεί νομική διαδικασία για την ανάκτηση τυχόν αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών που χορηγήθηκαν βάσει της παρούσας απόφασης·
β)
διασφαλίζουν την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, προβλέποντας ιδίως την εφαρμογή ειδικών μέτρων για την πρόληψη και καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς και κάθε άλλης παρατυπίας που επηρεάζουν τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου (11), τον κανονισμό (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου (12) και τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (13)·
γ)
εξουσιοδοτούν ρητά την Επιτροπή, περιλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης, ή τους εκπροσώπους της, να διενεργούν ελέγχους, συμπεριλαμβανομένων επιτόπιων ελέγχων και επιθεωρήσεων·
δ)
εξουσιοδοτούν ρητά την Επιτροπή και το Ελεγκτικό Συνέδριο να διενεργούν δημοσιονομικούς ελέγχους πριν και μετά από την περίοδο διαθεσιμότητας της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων ελέγχων εγγράφων και επιτόπιων ελέγχων, όπως οι επιχειρησιακές αξιολογήσεις· και
ε)
διασφαλίζουν ότι η Ένωση δικαιούται πρόωρη αποπληρωμή του δανείου, εάν διαπιστωθεί ότι, σε σχέση με τη διαχείριση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, η Ουκρανία έχει εμπλακεί σε οποιαδήποτε πράξη απάτης ή διαφθοράς ή σε κάθε άλλη παράνομη δραστηριότητα σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης.
4. Κατά την εφαρμογή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, η Επιτροπή παρακολουθεί, με επιχειρησιακές αξιολογήσεις, την ορθότητα των δημοσιονομικών ρυθμίσεων, των διοικητικών διαδικασιών και των μηχανισμών εσωτερικού και εξωτερικού ελέγχου της Ουκρανίας που σχετίζονται με τη συνδρομή.
Άρθρο 7
1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Πρόκειται για επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
2. Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
Άρθρο 8
1. Η Επιτροπή υποβάλλει έως τις 30 Ιουνίου κάθε έτους έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας απόφασης κατά το προηγούμενο έτος, η οποία περιλαμβάνει αξιολόγηση αυτής της εφαρμογής. Στην εν λόγω έκθεση:
α)
εξετάζει την πρόοδο που σημειώθηκε κατά την εφαρμογή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης·
β)
εκτιμά την οικονομική κατάσταση και τις προοπτικές της Ουκρανίας, καθώς και την πρόοδο στην εφαρμογή των μέτρων πολιτικής που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 1·
γ)
παρουσιάζει τη σχέση μεταξύ των όρων οικονομικής πολιτικής που καθορίζονται στο μνημόνιο κατανόησης, των τρεχουσών οικονομικών και δημοσιονομικών επιδόσεων της Ουκρανίας και των αποφάσεων της Επιτροπής να αποδεσμεύσει τις δόσεις της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης.
2. Το αργότερο δύο έτη μετά τη λήξη της περιόδου διαθεσιμότητας που αναφέρεται στο άρθρο 1 παράγραφος 4, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης, εκτιμώντας τα αποτελέσματα και την αποτελεσματικότητα της περατωθείσας μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, καθώς και τον βαθμό στον οποίο συνέβαλε στην επίτευξη των σκοπών της συνδρομής.
Άρθρο 9
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την τρίτη ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Βρυξέλλες, 15 Απριλίου 2015.