NAŘÍZENÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY č. 1305/2013
ze dne 17. prosince 2013
o podpoře pro rozvoj venkova z Evropského zemědělského fondu pro rozvoj venkova (EZFRV) a o zrušení nařízení Rady (ES) č. 1698/2005
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na článek 42 a čl. 43 odst. 2 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Účetního dvora,
s ohledem na stanovisko Evropského hospodářského a sociálního výboru,
s ohledem na stanovisko Výboru regionů,
v souladu s řádným legislativním postupem,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Sdělení Komise Evropskému parlamentu, Radě, Evropskému hospodářskému a sociálnímu výboru a Výboru regionů nazvané „Budoucnost SZP do roku 2020: Řešení problémů v oblasti potravin a přírodních zdrojů a územní problematiky“ stanovilo možné úkoly, cíle a orientace společné zemědělské politiky („SZP“) po roce 2013. S ohledem na diskusi o tomto sdělení by SZP měla být s účinkem od 1. ledna 2014 reformována. Reforma by se měla týkat všech hlavních nástrojů SZP, včetně nařízení Rady (ES) č. 1698/2005 (1). Vzhledem k oblasti působnosti reformy je vhodné nařízení (ES) č. 1698/2005 zrušit a nahradit je novým zněním.
(2)
Měla by být stanovena politika rozvoje venkova, která by měla doprovázet a doplňovat přímé platby a tržní opatření SZP, a přispívat tak k dosahování cílů této politiky stanovených ve Smlouvě o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“). Tato politika rozvoje venkova by měla rovněž začlenit hlavní politické cíle stanovené ve sdělení Komise ze dne 3. března 2010 nazvaném „Evropa 2020 Strategie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění“ (strategie Evropa 2020) a měla by být v souladu s obecnými cíli politiky hospodářské a sociální soudržnosti stanovenými ve Smlouvě o fungování EU.
(3)
Jelikož cíle tohoto nařízení, totiž rozvoje venkova, nemůže být dosaženo uspokojivě členskými státy vzhledem k provázanosti rozvoje venkova s dalšími nástroji SZP, k velikosti rozdílů mezi jednotlivými venkovskými oblastmi a omezeným finančním zdrojům členských států v rozšířené Unii, ale spíše jej z důvodu víceleté záruky financování ze strany Unie a soustředění se na jeho priority může být lépe dosaženo na úrovni Unie, může Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii (dále jen „Smlouva o EU“). V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje toto nařízení rámec toho, co je nezbytné k dosažení tohoto cíle.
(4)
K zajištění udržitelného rozvoje venkovských oblastí je nezbytné zaměřit se na omezený počet hlavních priorit týkajících se předávání poznatků a inovací v zemědělství, lesnictví a ve venkovských oblastech, životaschopnosti zemědělských podniků, konkurenceschopnosti všech druhů zemědělské činnosti ve všech regionech a podpora inovativních zemědělských technologií a udržitelného obhospodařování lesů, organizace potravinového řetězce, včetně zpracovávání zemědělských produktů a jejich uvádění na trh, dobrých životních podmínek zvířat, řízení rizik v zemědělství, obnovy, zachování a posílení ekosystémů souvisejících se zemědělstvím a lesnictvím, účinného využívání zdrojů a přechodu na nízkouhlíkové hospodářství v odvětvích zemědělství, potravinářství a lesnictví a podpory sociálního začleňování, snižování chudoby a hospodářského rozvoje venkovských oblastí. Přitom je třeba zohlednit rozmanitost situací ovlivňujících venkovské oblasti s různými charakteristikami či různými kategoriemi potenciálních příjemců a průřezové cíle v oblasti inovací, životního prostředí a zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně. Zmírňující opatření by se měla týkat jak omezování emisí v zemědělství a lesnictví pocházejících z hlavních činností, jako je živočišná výroba a používání hnojiv, tak i zachování propadů uhlíku a rozšíření pohlcování uhlíku v souvislosti s využíváním půdy, změnou využívání půdy a odvětvím lesnictví. Priorita Unie pro rozvoj venkova týkající se předávání poznatků a inovací v zemědělství, lesnictví a ve venkovských oblastech by se měla ve vztahu k ostatním prioritám Unie v oblasti rozvoje venkova uplatňovat horizontálně.
(5)
Priorit Unie v oblasti rozvoje venkova by mělo být dosahováno v rámci udržitelného rozvoje a prostřednictvím podpory, kterou Unie poskytuje cíli spočívajícímu v ochraně a zlepšování životního prostředí, jak je stanoveno v článku 11 Smlouvy o fungování EU, s ohledem na zásadu „znečišťovatel platí“. Členské státy by měly s využitím metodiky přijaté Komisí poskytovat informace o podpoře cílů v oblasti změny klimatu v souladu se záměrem přidělit na tyto účely alespoň 20 % rozpočtu Unie.
(6)
Činnosti Evropského zemědělského fondu pro rozvoj venkova (EZFRV) a operace, na něž přispívá, by měly být soudržné a slučitelné s podporou z jiných nástrojů SZP.
(7)
V zájmu zajištění okamžitého zahájení a účinného provádění programů rozvoje venkova by podpora z EZFRV měla být založena na existenci podmínek správního rámce, které jsou stabilní. Členské státy by proto měly posoudit použitelnost a splnění určitých předběžných podmínek. Každý členský stát by měl vypracovat buď celostátní program rozvoje venkova pro celé své území, nebo soubor regionálních programů, nebo celostátní program i soubor regionálních programů zároveň. V každém programu by měla být určena strategie k dosažení cílů ve vztahu k prioritám Unie v oblasti rozvoje venkova a výběr opatření. Programování by mělo být v souladu s prioritami Unie v oblasti rozvoje venkova a současně být přizpůsobeno situaci jednotlivých členských států a doplňovat ostatní politiky Unie, zejména politiku zemědělských trhů, politiku soudržnosti a společnou rybářskou politiku. Členské státy, které se rozhodnou vypracovat soubor regionálních programů, by rovněž měly být schopny připravit celostátní rámec bez zvláštních rozpočtových přídělů v zájmu usnadnění koordinace mezi regiony při řešení celostátních úkolů.
(8)
Členské státy by měly mít možnost zahrnout do svých programů rozvoje venkova tematické podprogramy k řešení zvláštních potřeb v oblastech, které jsou pro ně obzvláště důležité. Tematické podprogramy by měly být mimo jiné zaměřeny na mladé zemědělce, malé zemědělské podniky, horské oblasti, vytvoření krátkých dodavatelských řetězců, ženy ve venkovských oblastech, zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně a na biologickou rozmanitost. Tematické podprogramy by rovněž měly být využívány k vytvoření možnosti přispívat k restrukturalizaci zemědělských odvětví, která mají výrazný dopad na rozvoj venkovských oblastí. Jako prostředek ke zvýšení účinnosti intervence určitých tematických podprogramů by členské státy měly mít možnost stanovit u určitých operací zahrnutých v těchto tematických podprogramech vyšší míru podpory.
(9)
Programy rozvoje venkova by měly určovat potřeby oblasti, jíž se týkají, a popisovat jednotnou strategii k jejich uspokojení na základě priorit Unie v oblasti rozvoje venkova. Tato strategie by měla být založena na stanovení cílů. Je nutno zajistit provázanost mezi zjištěnými potřebami, stanovenými cíli a opatřeními, která byla k dosažení těchto cílů vybrána. Programy rozvoje venkova by měly obsahovat rovněž veškeré informace, které jsou nezbytné pro posouzení jejich souladu s požadavky tohoto nařízení.
(10)
V programech rozvoje venkova je třeba cíle stanovit na základě společného souboru cílových ukazatelů pro všechny členské státy a v případě potřeby na základě ukazatelů pro daný program. V zájmu usnadnění tohoto procesu je nutno vymezit oblasti, na něž se tyto ukazatele vztahují, a to v souladu s prioritami Unie v oblasti rozvoje venkova. Vzhledem k horizontálnímu uplatňování priority Unie v oblasti rozvoje venkova týkající se předávání poznatků v zemědělství a lesnictví je nutno intervence v rámci této priority považovat za intervence, které napomáhají dosažení cílových ukazatelů, jež byly stanoveny pro ostatní priority Unie.
(11)
Je třeba stanovit určitá pravidla pro programování a revizi programů rozvoje venkova. Pro revize, které nemají vliv na strategii programů nebo na příslušné finanční příspěvky Unie, by měl být stanoven zjednodušený postup.
(12)
Rozvoj a specializace zemědělství a lesnictví, a zejména obtíže, s nimiž se potýkají mikropodniky a malé a střední podniky (MSP) ve venkovských oblastech, vyžadují náležitou úroveň technického a ekonomického vzdělání a rovněž větší schopnost získat přístup k poznatkům a informacím a možnost si je vyměňovat, a to i prostřednictvím šíření osvědčených zemědělských a lesnických výrobních postupů. Předávání poznatků a informační akce by neměly mít pouze podobu obvyklých vzdělávacích kurzů, nýbrž by měly být přizpůsobeny potřebám venkovských subjektů. Je proto třeba podporovat rovněž workshopy, odborné vedení, demonstrační činnosti, informační akce, jakož i krátkodobé výměny pracovníků zemědělských podniků nebo lesů a programy návštěv. Získané poznatky a informace by měly zemědělcům, držitelům lesů, osobám působícím v potravinářském odvětví a venkovským MSP umožnit zejména zvýšení jejich konkurenceschopnosti a účinného využívání zdrojů a zlepšení jejich environmentálního profilu a současně přispět k udržitelnosti venkovského hospodářství. Členské státy mají možnost při poskytování podpory MSP upřednostnit ty podniky, jejichž činnost je spojena s odvětvím zemědělství a lesnictví. V zájmu zajištění účinnosti předávání poznatků a informačních akcí při dosahování těchto výsledků by se mělo požadovat, aby poskytovatelé služeb v oblasti předávání poznatků měli veškeré potřebné schopnosti.
(13)
Zemědělské poradenské služby pomáhají zemědělcům, mladým zemědělcům, držitelům lesů, jiným uživatelům půdy a MSP ve venkovských oblastech zlepšit udržitelné řízení a celkovou výkonnost jejich podniku nebo podnikatelské činnosti. Zřizování těchto služeb i využívání poradenství ze strany zemědělců, mladých zemědělců, držitelů lesů, jiných uživatelů půdy a MSP by se proto mělo podporovat. V zájmu zvýšení kvality a účinnosti nabízeného poradenství je třeba přijmout ustanovení o minimálních kvalifikacích a pravidelné odborné přípravě poradců. Jak je stanoveno v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1306/2013 (2), zemědělské poradenské služby by měly zemědělcům pomoci posoudit výkonnost jejich zemědělských podniků a určit potřebná zlepšení, pokud jde o povinné požadavky na hospodaření, dobrý zemědělský a environmentální stav, zemědělské postupy příznivé pro klima a životní prostředí stanovené v nařízení (EU) č. 1307/2013 (3) a opatření na úrovni zemědělských podniků, která jsou stanovena v programech rozvoje venkova, jejichž cílem je modernizace zemědělských podniků,
zvyšování konkurenceschopnosti, zapojení dalších odvětví, inovace a orientace na trh spolu s podporou podnikání. Zemědělské poradenské služby by rovněž měly zemědělcům pomoci určit nezbytná zlepšení v souvislosti s požadavky stanovenými za účelem provádění čl. 11 odst. 3 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2000/60/ES (4) (dále jen „rámcová směrnice o vodě“), jakož i požadavky za účelem provádění článku 55 nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 1107/2009 (5) a článku 14 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/128/ES (6), zejména v souvislosti s dodržováním obecných zásad integrované ochrany rostlin. Poradenství by se mělo případně týkat i norem v oblasti bezpečnosti práce ve spojitosti se zemědělským podnikem, jakož i konkrétních rad zemědělcům, kteří poprvé zahajují činnost. Mělo by také být možné, aby se poradenství týkalo zakládání podniků mladých zemědělců, udržitelného rozvoje hospodářských činností zemědělského podniku, záležitostí místního zpracování a uvádění produktů na místní trhy a záležitostí souvisejících s hospodářským, zemědělským a environmentálním profilem podniku. Je rovněž možné poskytovat konkrétní poradenství týkající se zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně, biologické rozmanitosti, ochrany vod, vytváření krátkých dodavatelských řetězců, ekologického zemědělství a zdravotních stránek chovu zvířat. Členské státy mají při poskytování podpory MSP možnost upřednostnit MSP, které jsou spojeny s odvětvím zemědělství a lesnictví. Řídicí a pomocné služby pro zemědělství by měly zemědělcům pomoci zlepšit a usnadnit řízení jejich podniků.
(14)
Unijní nebo vnitrostátní režimy jakosti, včetně systémů certifikace zemědělských podniků pro zemědělské produkty a potraviny, poskytují spotřebitelům záruky ohledně jakosti a vlastností produktu nebo výrobního procesu použitého v důsledku účasti zemědělců v těchto režimech, zajišťují dotyčným produktům přidanou hodnotu a zvyšují jejich tržní příležitosti. Zemědělci a jejich skupiny by proto měli být vybízeni k účasti v těchto režimech. V zájmu zajištění účinného využívání prostředků EZFRV by podpora měla být omezena na aktivní zemědělce ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013. Vzhledem ke skutečnosti, že v okamžiku vstupu do těchto režimů a v prvních letech účasti nejsou dodatečné náklady a povinnosti uložené zemědělcům v důsledku jejich účasti kompenzovány trhem v plné míře, měla by být podpora poskytována v případě nové účasti a zahrnovat období nejvýše pěti let. Vzhledem k zvláštním vlastnostem bavlny jako zemědělského produktu by měly být zahrnuty rovněž režimy jakosti bavlny. Podpora by rovněž měla být poskytována ve prospěch informačních a propagačních činností v souvislosti s produkty, na něž se vztahují režimy jakosti a systémy certifikace podporované podle tohoto nařízení.
(15)
Ke zlepšení hospodářského a environmentálního profilu zemědělských podniků a venkovských podniků, ke zvýšení účinnosti odvětví zpracování a uvádění zemědělských produktů na trh, včetně zřizování drobných zařízení pro zpracování zemědělských produktů a jejich uvádění na trh v rámci krátkých dodavatelských řetězců a místních trhů, k zajištění infrastruktury potřebné pro rozvoj zemědělství a lesnictví a na podporu nevýnosných investic, jež jsou nezbytné k dosažení cílů v oblasti ochrany životního prostředí, je třeba poskytnout podporu fyzickým investicím, které k těmto cílům přispívají. V programovém období 2007-2013 se různých oblastí intervence týkala řada opatření. V zájmu zjednodušení a zároveň s cílem umožnit příjemcům navrhovat a provádět integrované projekty s vyšší přidanou hodnotou by se na většinu druhů fyzických investic mělo vztahovat jediné opatření. Členské státy by měly podporu zaměřit na zemědělské podniky, které jsou způsobilé pro podporu investic souvisejících s posílením životaschopnosti podniků, a to na základě výsledků analýzy silných a slabých stránek, příležitostí a hrozeb (analýza SWOT) jako prostředku k lepšímu zacílení podpory. S cílem usnadnit mladým zemědělcům první zahajování činnosti lze povolit dodatečné období způsobilosti pro investice uskutečněné za účelem splnění norem Unie. Investice související s plněním nových norem Unie by měly být způsobilé po dodatečné období poté, co se tyto normy stanou pro zemědělský podnik závaznými, aby se tak podpořilo jejich zavádění.
(16)
Zemědělství je více než jiná odvětví ohroženo poškozením svého produktivního potenciálu v důsledku přírodních katastrof, nepříznivých klimatických jevů a katastrofických událostí. S cílem přispět ke zlepšení životaschopnosti a konkurenceschopnosti podniků čelících těmto katastrofám, jevům nebo událostem by měla být poskytnuta podpora umožňující zemědělcům obnovit zemědělský potenciál, který byl poškozen. Členské státy by měly rovněž zajistit, aby v důsledku kombinace unijních systémů kompenzace (zejména opatření k řízení rizik podle tohoto nařízení), systémů vnitrostátních a soukromých nedocházelo k nadměrné kompenzaci vzniklých škod.
(17)
Pro rozvoj venkovských oblastí je zásadní zakládání a rozvoj nové hospodářské činnosti v podobě nových zemědělských podniků, diverzifikace směřující k nezemědělským činnostem, včetně poskytování služeb pro zemědělství a lesnictví, činností souvisejících se zdravotní péčí, sociální integrací a cestovním ruchem. Je také možné, aby se diverzifikace směřující k nezemědělským činnostem týkala udržitelného řízení lovných zdrojů. Opatření k rozvoji zemědělských podniků a podnikatelské činnosti by mělo mladým zemědělcům usnadnit zahajování činnosti a strukturální úpravy jejich podniků po zahájení činnosti. Je rovněž třeba podporovat diverzifikaci zemědělců směřující k nezemědělským činnostem a zakládání a rozvoj nezemědělských MSP ve venkovských oblastech. Toto opatření by rovněž mělo podněcovat u žen ve venkovských oblastech podnikatelského ducha. Je rovněž třeba podporovat rozvoj malých zemědělských podniků, které jsou potenciálně hospodářsky životaschopné. Aby byla zajištěna životaschopnost nových hospodářských činností podporovaných v rámci tohoto opatření, měla by být podpora podmíněna předložením podnikatelského plánu. Podpora pro zahájení podnikatelské činnosti by měla být poskytována pouze během počáteční doby existence podniku a neměla by se z ní stát provozní podpora. Pokud se proto členské státy rozhodnou poskytovat podporu ve splátkách, neměly by tyto splátky být poskytovány déle, než pět let. Kromě toho by v zájmu podpory restrukturalizace odvětví zemědělství měla být poskytnuta podpora ve formě ročních nebo jednorázových plateb zemědělcům, kteří jsou způsobilí pro režim pro malé zemědělce stanovený v hlavě V nařízení (EU) č. 1307/2013 (dále jen „režim pro malé zemědělce“) a kteří se zaváží k převodu celého svého podniku a odpovídajících platebních nároků na jiného zemědělce.
V zájmu zohlednění problémů mladých zemědělců souvisejících s přístupem k půdě členské státy mají rovněž možnost nabízet tuto podporu v kombinaci s jinými formami podpory, například prostřednictvím finančních nástrojů.
(18)
MSP jsou páteří venkovského hospodářství Unie. Rozvoj zemědělských a nezemědělských podniků by měl usilovat o podporu zaměstnanosti a vytváření kvalitních pracovních míst ve venkovských oblastech, zachování existujících pracovních míst, snížení sezónních výkyvů v zaměstnanosti, rozvoj nezemědělských odvětví mimo zemědělství a zpracování zemědělských produktů a potravin. Současně by měl podpořit integraci podniků a místní meziodvětvové vazby. Je třeba podporovat projekty, které spojují zemědělství a venkovský cestovní ruch prostřednictvím propagace udržitelného a zodpovědného cestovního ruchu ve venkovských oblastech, jakož i přírodní a kulturní dědictví a investice do energie z obnovitelných zdrojů.
(19)
Základním prvkem každého úsilí o využití růstového potenciálu a o podporu udržitelnosti venkovských oblastí je rozvoj místní infrastruktury a místních základních služeb ve venkovských oblastech, včetně služeb v oblasti volného času a kultury, obnova vesnic a činnosti zaměřené na obnovu a rozvoj kulturního a přírodního dědictví vesnic a venkovské krajiny. Podpora by proto měla být poskytována na operace sledující tento cíl, včetně přístupu k informačním a komunikačním technologiím a rozvoje rychlého a superrychlého širokopásmového připojení. V souladu s těmito cíli je třeba podporovat rozvoj služeb a infrastruktury vedoucích k sociálnímu začlenění a změně tendencí spočívajících v sociálním a hospodářském poklesu a vylidňování venkovských oblastí. Aby bylo dosaženo co největší účinnosti této podpory, měly by být operace, na které se vztahuje, prováděny v souladu s plány rozvoje obcí a jejich základních služeb, které byly vypracovány jednou či více venkovskými obcemi, pokud tyto plány existují. Operace by rovněž měly ve vhodných případech podporovat vazby mezi městem a venkovem, aby se tak vytvářely synergie a zlepšila se spolupráce. Členské státy mají možnost upřednostnit investice uskutečňované místními partnerstvími, jejichž cílem je rozvoj a jsou do nich zapojeny místní komunity, a projekty řízené místními komunitními organizacemi.
(20)
Lesnictví je nedílnou součástí rozvoje venkova a podpora udržitelného využívání půdy, které je šetrnější vůči klimatu, by měla zahrnovat rozvoj lesních oblastí a udržitelné obhospodařování lesů. V programovém období 2007-2013 zahrnovala řada opatření různé druhy podpory pro investice do lesnictví a pro obhospodařování lesů. V zájmu zjednodušení s cílem umožnit příjemcům navrhovat a provádět integrované projekty s vyšší přidanou hodnotou by se na všechny druhy podpory pro investice do lesnictví a pro obhospodařování lesů mělo vztahovat jediné opatření. Toto opatření by mělo zahrnovat rozšiřování a zlepšování lesních zdrojů prostřednictvím zalesňování půdy a vytváření zemědělsko-lesnických systémů spojujících extenzivní zemědělství s lesnickými systémy. Mělo by také zahrnovat obnovení lesů poškozených požáry nebo jinými přírodními katastrofami a katastrofickými událostmi a příslušná preventivní opatření, investice do lesnických technologií a zpracování, mobilizace a uvádění na trh lesnických produktů, jejichž cílem je zlepšení hospodářského a environmentálního profilu držitelů lesů, a neproduktivní investice, které zlepšují ekosystém a zvyšují odolnost lesních ekosystémů vůči klimatu a jejich ekologickou hodnotu. Podpora by neměla narušovat hospodářskou soutěž a měla by být neutrální z hlediska trhu. Proto by měla být uložena omezení týkající se velikosti a právního postavení příjemců. Preventivní opatření proti požárům by se měla provádět v oblastech, které jsou členskými státy vyhodnoceny jako oblasti se středním či vysokým rizikem požáru. Všechna preventivní opatření by měla být součástí plánu na ochranu lesů. V případě opatření k obnovení poškozeného lesnického potenciálu by výskyt přírodní katastrofy měl být formálně uznán veřejnou vědeckou organizací.
Opatření týkající se lesnictví by mělo být přijato na základě závazků přijatých Unií a členskými státy na mezinárodní úrovni a mělo by vycházet z národních nebo regionálních plánů členských států v oblasti lesnictví nebo rovnocenných nástrojů, které by měly brát v úvahu závazky přijaté na ministerských konferencích týkajících se ochrany lesů v Evropě. Mělo by přispívat k provádění strategie Unie v oblasti lesního hospodářství v souladu se sdělením Komise Evropskému parlamentu, Radě, Evropskému hospodářskému a sociálnímu výboru a Výboru regionů nazvaným „Nová strategie EU v oblasti lesnictví: pro lesy a odvětví založená na lesnictví.
(21)
Seskupení a organizace producentů pomáhají zemědělcům společně čelit výzvám v důsledku větší hospodářské soutěže a konsolidace navazujících trhů ve vztahu k uvádění jejich produktů na trh, včetně místních trhů. Je proto třeba podporovat zřizování seskupení a organizací producentů. Aby bylo zajištěno co nejlepší využití omezených finančních zdrojů, měly by podporu využívat pouze seskupení a organizace producentů, které lze považovat za MSP. Členské státy mají možnost upřednostnit seskupení a organizace producentů jakostních produktů, na něž se vztahuje opatření pro režimy jakosti zemědělských produktů a potravin podle tohoto nařízení. Aby se zajistilo, že seskupení nebo organizace producentů bude životaschopným subjektem, měl by být členským státům předložen podnikatelský plán jako podmínka pro poskytnutí podpory seskupení nebo organizaci producentů. Aby se zamezilo poskytování provozní podpory a zachovala se motivační úloha podpory, měla by být maximální doba poskytování podpory omezena na pět let ode dne uznání seskupení nebo organizace producentů na základě předloženého podnikatelského plánu.
(22)
Agroenvironmentálně-klimatické platby by měly i nadále hrát přední úlohu při podpoře udržitelného rozvoje venkovských oblastí a při reakci na zvyšující se poptávku společnosti po environmentálních službách. Měly by také podporovat zemědělce a jiné uživatele půdy v tom, aby sloužili společnosti jako celku tím, že zavedou nebo budou nadále používat zemědělské postupy, které přispívají ke zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně a jsou slučitelné s ochranou a zlepšováním životního prostředí, krajiny a jejích vlastností, přírodních zdrojů a půdy a genetické rozmanitosti. V této souvislosti by zvláštní pozornost měla být věnována ochraně genetických zdrojů v zemědělství a dalším potřebám zemědělských systémů s vysokou přírodní hodnotou. Platby by měly přispívat k uhrazení dodatečných nákladů a ušlých příjmů v důsledku přijatých závazků a měly by zahrnovat pouze závazky, které jdou nad rámec příslušných závazných norem a požadavků v souladu se zásadou „znečišťovatel platí“. Členské státy by rovněž měly zajistit, aby v souvislosti s platbami zemědělcům nedocházelo k dvojímu financování jak podle tohoto nařízení, tak i nařízení (EU) č. 1307/2013. Synergie vyplývající ze závazků, které přijala společně skupina zemědělců, v mnoha případech znásobují přínosy pro životní prostředí a klima. Společné aktivity však s sebou nesou dodatečné transakční náklady, které by měly být přiměřeně kompenzovány. Kromě toho s cílem zajistit, aby zemědělci a jiní uživatelé půdy byli schopni náležitě dodržovat závazky, které přijali, by se členské státy měly snažit, aby jim poskytly potřebné dovednosti a znalosti.
Členské státy by měly zachovat úsilí, které vynakládaly během programového období 2007-2013, a mělo by se požadovat, aby vynaložily nejméně 30 % celkového příspěvku z EZFRV na každý program rozvoje venkova zaměřený na zmírňování změny klimatu a přizpůsobení se této změně a rovněž na otázky životního prostředí. Tyto prostředky by se měly vynaložit prostřednictvím agroenvironmentálně-klimatických opatření, plateb určených pro ekologické zemědělství a plateb určených pro oblasti s přírodními či jinými zvláštními omezeními, plateb na lesnictví, plateb pro oblasti v rámci sítě Natura 2000, jakož i podporou investic souvisejících s klimatem a životním prostředím.
(23)
Platby zemědělcům určené k přechodu na ekologické zemědělství či k jeho zachování by je měly vybízet k účasti v těchto režimech, a reagovat tudíž na rostoucí požadavky společnosti na používání zemědělských postupů, které jsou šetrné k životnímu prostředí, a vysokých norem v oblasti dobrých životních podmínek zvířat. K posílení synergií v oblasti biologické rozmanitosti je třeba podporovat, aby přínosy opatření týkající se ekologického zemědělství, kolektivní smlouvy nebo spolupráce mezi zemědělci pokrývaly větší přilehlé oblasti. Aby se zabránilo rozsáhlému návratu zemědělců k tradičnímu zemědělskému hospodaření, je třeba podporovat opatření týkající se jak přechodu na ekologické zemědělství, tak i zachování ekologického zemědělství. Platby by měly přispívat k uhrazení vzniklých dodatečných nákladů a ušlých příjmů v důsledku přijatého závazku a měly by zahrnovat pouze závazky, které jdou nad rámec příslušných závazných norem a požadavků. Členské státy by rovněž měly zajistit, aby v souvislosti s platbami zemědělcům nedocházelo k dvojímu financování podle tohoto nařízení a nařízení (EU) č. 1307/2013. V zájmu zajištění účinného využití prostředků EZFRV by podpora měla být omezena na aktivní zemědělce ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
(24)
Zemědělcům a držitelům lesů by měla být i nadále poskytována podpora s cílem pomoci jim při řešení zvláštních nevýhod v dotyčných oblastech, které vyplývají z provádění směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/147/ES (7) a směrnice Rady 92/43/EHS (8) s cílem přispívat k účinné správě lokalit sítě Natura 2000. Zemědělcům by měla být poskytována podpora s cílem pomoci jim při řešení nevýhod v oblastech povodí, které vyplývají z provádění rámcové směrnice o vodě. Podpora by měla být spojena se zvláštními požadavky popsanými v programu rozvoje venkova, které jdou nad rámec příslušných závazných norem a požadavků. Členské státy by rovněž měly zajistit, aby v souvislosti s platbami zemědělcům nedocházelo k dvojímu financování podle tohoto nařízení a nařízení (EU) č. 1307/2013. Kromě toho by členské státy při obecném navrhování svých programů rozvoje venkova měly zohlednit zvláštní potřeby oblastí sítě Natura 2000.
(25)
Platby pro zemědělce v horských oblastech nebo v jiných oblastech s přírodními či jinými zvláštními omezeními by měly prostřednictvím vybízení k trvalému využívání zemědělské půdy přispívat k zachování venkovské krajiny a k zachování a podpoře udržitelných systémů zemědělského hospodaření. Aby byla zajištěna účinnost této podpory, měly by platby poskytnout zemědělcům kompenzaci za ušlé příjmy a dodatečné náklady spojené se znevýhodněním dotyčné oblasti. V zájmu zajištění účinného využití prostředků EZFRV by podpora měla být omezena na aktivní zemědělce ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
(26)
K zajištění účinného využívání fondů Unie a rovného zacházení se zemědělci v celé Unii by měly být horské oblasti a oblasti s přírodními či jinými zvláštními omezeními vymezeny podle objektivních kritérií. V případě oblastí s přírodními omezeními by tato kritéria měla být biofyzikální povahy a měla by být podložená spolehlivými vědeckými důkazy. Je třeba přijmout přechodná opatření s cílem usnadnit postupné ukončování plateb v oblastech, které v důsledku uplatňování těchto kritérií již nebudou považovány za oblasti s přírodními omezeními.
(27)
Zemědělci by i nadále měli být vybízeni k tomu, aby přijímali přísné normy v oblasti dobrých životních podmínek zvířat, a to tím, že podpora bude poskytována těm zemědělcům, kteří se zaváží přijmout přísnější chovatelské normy, než jsou odpovídající normy závazné. V zájmu zajištění účinného využití prostředků EZFRV by podpora měla být omezena na aktivní zemědělce ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
(28)
I nadále by měly být poskytovány platby držitelům lesů, kteří zajišťují služby v oblasti ochrany lesa, jež jsou šetrné vůči životnímu prostředí či klimatu, tím, že přijímají závazky týkající se zvýšení biologické rozmanitosti, zachování cenných lesních ekosystémů, zlepšení jejich potenciálu pro zmírňování změny klimatu a přizpůsobení se této změně a posílení ochranného významu lesů s ohledem na erozi půdy, zachování vodních zdrojů a přírodní rizika. V této souvislosti je nutno věnovat zvláštní pozornost ochraně a podpoře lesních genetických zdrojů. Platby by měly být poskytovány na lesnicko-environmentální závazky, které jdou nad rámec příslušných závazných norem stanovených ve vnitrostátním právu.
(29)
V programovém období 2007-2013 byl v rámci politiky rozvoje venkova výslovně podporován pouze ten druh spolupráce, kterým byla spolupráce při vývoji nových produktů, postupů a technologií v zemědělství, potravinářství a lesnictví. Podpora tohoto druhu spolupráce je i nadále nutná, měla by však být přizpůsobena, aby lépe vyhovovala požadavkům znalostní ekonomiky. V této souvislosti by měla existovat možnost financovat v rámci uvedeného opatření projekty jednoho hospodářského subjektu pod podmínkou, že dosažené výsledky budou šířeny, čímž se dosáhne účelu, kterým je šíření nových postupů, procesů nebo produktů. Mimoto je nyní zřejmé, že podpora mnohem širší škály druhů spolupráce s širším okruhem příjemců od menších hospodářských subjektů po ty větší může přispět k dosažení cílů politiky rozvoje venkova tím, že hospodářským subjektům ve venkovských oblastech pomůže překonat ekonomická, environmentální a jiná znevýhodnění plynoucí z roztříštěnosti. Toto opatření by se proto mělo rozšířit. Podpora pro malé hospodářské subjekty určená na organizaci společných pracovních postupů a sdílení zařízení a zdrojů by jim měla pomoci stát se hospodářsky životaschopnými navzdory malé velikosti. Podpora horizontální a vertikální spolupráce mezi účastníky dodavatelského řetězce, jakož i propagační činnosti v místním kontextu by měly urychlit ekonomicky racionální rozvoj krátkých dodavatelských řetězců, místních trhů a místních potravinových řetězců. Podpora společných přístupů k projektům a postupům v oblasti ochrany životního prostředí by měla pomoci zajistit větší a soudržnější přínosy v oblasti životního prostředí a klimatu, než jaké by mohly zajistit jednotlivé hospodářské subjekty, které by jednaly bez ohledu na ostatní (například prostřednictvím postupů používaných na větších souvislých pozemcích).
Tato podpora by měla být poskytována v různých podobách. Klastry a sítě jsou obzvláště důležité pro sdílení odborných znalostí a rovněž pro rozvoj nových a specializovaných odborných znalostí, služeb a produktů. Důležitými nástroji k ověření obchodní využitelnosti technologií, metod a postupů v různých kontextech a v případě potřeby k jejich přizpůsobení jsou pilotní projekty. Operační skupiny jsou hlavním prvkem evropského inovačního partnerství (EIP) v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti. Další důležitý nástroj spočívá ve strategiích místního rozvoje fungujících mimo rámec místního rozvoje na základě iniciativy LEADER - mezi veřejnými a soukromými subjekty z venkovských a městských oblastí. Na rozdíl od iniciativy LEADER je možné, aby tato partnerství a strategie byly omezeny na jedno odvětví nebo na relativně specifické cíle v oblasti rozvoje, včetně výše zmíněných cílů. Členské státy mají možnost upřednostnit spolupráci mezi subjekty zahrnujícími prvovýrobce. Pro podporu v rámci tohoto opatření by měly být způsobilé rovněž mezioborové organizace. Tato podpora by měla být omezena na dobu sedmi let vyjma společných opatření v oblasti životního prostředí a klimatu v řádně odůvodněných případech.
(30)
Zemědělci jsou v současnosti vystaveni rostoucím hospodářským a environmentálním rizikům v důsledku změny klimatu a vyššího kolísání cen. V této souvislosti má pro zemědělce větší význam účinné řízení rizik. Z tohoto důvodu by mělo být stanoveno opatření k řízení rizik s cílem pomoci zemědělcům při řešení nejběžnějších rizik, jimž čelí. Toto opatření by proto mělo pomoci zemědělcům s úhradou pojistného, které platí za pojištění úrody, hospodářských zvířat a plodin a rovněž pomoci se zřizováním vzájemných fondů a poskytováním kompenzace vyplacené z těchto fondů zemědělcům za ztráty, které utrpěli v důsledku nepříznivých klimatických jevů, vypuknutí nákaz zvířat či chorob rostlin, napadení škůdci nebo ekologických havárií. Mělo by zahrnovat rovněž nástroj ke stabilizaci příjmu v podobě vzájemného fondu poskytujícího podporu zemědělcům, kteří se potýkají s výrazným poklesem příjmů. Aby bylo zajištěno, že se v celé Unii zachází se zemědělci stejně, že není narušena hospodářská soutěž a že jsou dodržovány mezinárodní závazky Unie, měly by být stanoveny konkrétní podmínky pro poskytování podpory v rámci těchto opatření. V zájmu zajištění účinného využití prostředků EZFRV by podpora měla být omezena na aktivní zemědělce ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
(31)
Iniciativa LEADER v oblasti místního rozvoje prokázala během řady let svou účinnost při podpoře rozvoje venkovských oblastí za plného zohlednění víceodvětvových potřeb endogenního rozvoje venkova prostřednictvím přístupu zdola nahoru. Iniciativa LEADER by proto měla pokračovat i v budoucnu a její uplatňování by mělo být u programů rozvoje venkova na vnitrostátní nebo regionální úrovni i nadále povinné.
(32)
Podpora iniciativy LEADER v oblasti místního rozvoje poskytnutá z prostředků EZFRV by se rovněž měla týkat projektů spolupráce mezi skupinami v rámci členského státu, nebo projektů nadnárodní spolupráce mezi skupinami v několika členských státech nebo projektů spolupráce mezi skupinami v členských státech a ve třetích zemích
(33)
Aby mohli partneři ve venkovských oblastech, kteří dosud neuplatňují iniciativu LEADER, tuto iniciativu vyzkoušet a připravit se na navržení a provádění strategie místního rozvoje, měl by být financován rovněž „startovací balíček LEADER“. Tato podpora by neměla být podmíněna předložením strategie místního rozvoje.
(34)
Pro mnoho opatření v oblasti rozvoje venkova podle tohoto nařízení jsou společné investice, které mohou souviset s operacemi velmi odlišné povahy. V zájmu zajištění jasnosti při provádění těchto operací by měla být pro všechny investice stanovena určitá společná pravidla. Tato společná pravidla by měla stanovit druhy výdajů, které lze považovat za investiční výdaje, a měly by zajistit, aby podporu obdržely pouze investice, které v zemědělství vytvářejí novou hodnotu. S cílem usnadnit provádění investičních projektů by členské státy měly mít možnost vyplácet zálohy. V zájmu účinnosti, spravedlivosti a udržitelného dopadu podpory z EZFRV by měla být stanovena pravidla s cílem zajistit, aby investice související s operacemi byly trvalé a aby podpora z EZFRV nebyla využita k narušení hospodářské soutěže.
(35)
Mělo by být možné, aby se z EZFRV podporovaly investice do zavlažování s cílem zajistit přínos pro hospodářství a životní prostřední, pokud je zajištěno, že je dané zavlažování udržitelné. Z tohoto důvodu by podpora v každém případě měla být poskytována, pouze pokud je v dané oblasti zaveden plán povodí, jak vyžaduje rámcová směrnice o vodě, a je-li zavedeno měření vody na úrovni investic nebo je jako součást dané investice zaváděno. Investice do vylepšení existujícího zavlažovacího systému nebo zařízení by měly vést k minimálnímu přínosu, pokud jde o hospodárné využívání vody, vyjádřenému jako možná úspora vody. Je-li vodní útvar, na nějž se investice vztahuje, pod tlakem z důvodu množství vody stanoveného analytickým rámcem zavedeným rámcovou směrnicí o vodě, měla by být polovina tohoto přínosu z hlediska hospodárného využívání vody převedena do skutečného snížení spotřeby vody na úrovni podporované investice, aby se zmírnil tlak na daný vodní útvar. Měly by se vymezit určité případy, kdy požadavky možné nebo skutečné úspory vody nemohou být uplatňovány nebo nejsou nutné, včetně požadavků investice do recyklace nebo opětovného využívání vody. Kromě podpory investic do vylepšení existujícího zařízení by měla být stanovena možnost podpory investic z EZFRV do nového zavlažování na základě výsledků environmentální analýzy. Podpora by s určitými výjimkami však neměla být poskytována na nová zavlažování, kde se daný vodní útvar již pod tlakem nachází a poskytování podpory za takových okolností s sebou přináší značené riziko zhoršení stávajících problémů životního prostředí.
(36)
Určitá opatření podle tohoto nařízení související s plochou vyžadují, aby příjemci přijali závazky na nejméně pět let. Je možné, že během tohoto období dojde ke změnám situace podniku nebo příjemce. Proto je nutno stanovit pravidla s cílem určit postup, jenž se v takových případech použije.
(37)
Některá opatření podle tohoto nařízení stanoví jako podmínku pro poskytnutí podpory, aby příjemci přijali závazky nad rámec příslušného základu stanoveného s ohledem na závazné normy nebo požadavky. Vzhledem k tomu, že během doby trvání závazků může dojít ke změnám právních předpisů, které vedou ke změně základu, je v zájmu zajištění dalšího dodržování této podmínky třeba přijmout ustanovení o revizi dotyčných smluv.
(38)
Členské státy by měly stanovit kritéria pro výběr projektů umožňující zajistit co nejlepší možné využití finančních zdrojů pro rozvoj venkova, zaměřit opatření v rámci programů rozvoje venkova v souladu s prioritami Unie v oblasti rozvoje venkova a dále také zajistit rovné zacházení se žadateli. Výjimka z tohoto pravidla by měla být možná pouze pro platby v rámci agroenvironmentálně-klimatických opatření, ekologického zemědělství, soustavy Natura 2000 a rámcové směrnice o vodě, oblastí s přírodními nebo jinými zvláštními omezeními, služeb v oblasti dobrých životních podmínek zvířat, lesnicko-environmentálních a klimatických služeb a opatření souvisejících s řízením rizik. Při používání kritérií pro výběr by se třeba v souladu se zásadou proporcionality měl zohlednit rozsah operace.
(39)
EZFRV by měl prostřednictvím technické pomoci podporovat činnosti související s prováděním programů rozvoje venkova, včetně nákladů na ochranu symbolů a zkratek souvisejících s unijními režimy jakosti, kdy lze podporu na účast v těchto programech poskytnout podle tohoto nařízení, a nákladů členských států na vymezení oblastí s přírodními omezeními.
(40)
Bylo prokázáno, že propojování vnitrostátních sítí, organizací a správních orgánů činných v různých fázích provádění programů a organizovaných v rámci Evropské sítě pro rozvoj venkova může hrát velmi důležitou úlohu při zlepšování kvality programů rozvoje venkova díky zvyšování zapojení zúčastněných stran do řízení rozvoje venkova a informování širší veřejnosti o jeho přínosech. Mělo by proto být financováno jako součást technické pomoci na úrovni Unie. S cílem zohlednit zvláštní potřeby hodnocení by měla být vytvořena evropská kapacita pro hodnocení rozvoje venkova jako součást Evropské sítě pro rozvoj venkova, která by spojila všechny zúčastněné subjekty, a tím usnadnila výměnu odborných poznatků v této oblasti.
(41)
K dosažení cílů strategie Evropa 2020 pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění by mělo přispět EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti. Je důležité, že toto partnerství sdružuje všechny příslušné aktéry na unijní, vnitrostátní i regionální úrovni a členským státům poskytuje nové podněty k racionalizaci, zjednodušení a lepší koordinaci stávajících nástrojů a iniciativ a k jejich případnému doplnění o nová opatření.
(42)
S cílem přispět k dosažení cílů EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti by měla být vytvořena síť EIP, aby bylo možné propojit operační skupiny, poradenské služby a výzkumné pracovníky podílející se na provádění opatření, jež jsou zaměřena na inovace v zemědělství. Tato síť by měla být financována jako součást technické pomoci na úrovni Unie.
(43)
Členské státy by měly část celkové částky každého programu rozvoje venkova, která je vyčleněna na technickou pomoc, vyhradit na financování zřízení a fungování celostátní sítě pro venkov spojující organizace a správní orgány činné v oblasti rozvoje venkova, včetně EIP, s cílem zvýšit jejich účast na provádění programu a zlepšit kvalitu programů rozvoje venkova. Za tímto účelem by celostátní sítě pro venkov měly vypracovat a provádět akční plán.
(44)
Programy rozvoje venkova by měly stanovovat inovativní opatření na podporu takového odvětví zemědělství, které účinně využívá zdroje, je produktivní a s nízkými emisemi, s podporou EIP pro zemědělskou produktivitu a udržitelnost. Cílem EIP by měla být podpora rychlejšího a širšího zavádění inovativních řešení do praxe. EIP by mělo vytvořit přidanou hodnotu tím, že zvýší využívání a účinnost nástrojů souvisejících s inovacemi a posílí synergie mezi těmito nástroji. EIP by mělo odstranit nedostatky lepším propojením výzkumu a zemědělského hospodaření v praxi.
(45)
Provádění inovativních projektů v rámci EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti by měly zajišťovat operační skupiny, které spojují zemědělce, uživatele lesů, venkovské komunity, výzkumné pracovníky, nevládní organizace, poradce, podniky a jiné činitele, jichž se týkají inovace v odvětví zemědělství. Je třeba zajistit šíření výsledků v oblasti inovací a výměny poznatků v rámci Unie a se třetími zeměmi, aby výsledky těchto projektů skutečně přinášely prospěch celému odvětví.
(46)
Je třeba přijmout ustanovení o určení celkové výše podpory Unie pro rozvoj venkova na základě tohoto nařízení pro období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020, v souladu s víceletým finančním rámcem pro období 2014 až 2020. Přidělené prostředky by měly být pro účely programování paušálně indexovány.
(47)
S cílem usnadnit správu finančních prostředků EZFRV by měla být stanovena jednotná sazba příspěvku na podporu programů rozvoje venkova z EZFRV ve vztahu k veřejným výdajům v členských státech. Aby se zohlednil zvláštní význam nebo povaha určitých druhů operací, měly by být ve vztahu k nim stanoveny zvláštní sazby příspěvku. Ke zmírnění zvláštních omezení vyplývajících z úrovně rozvoje, odlehlosti a izolovanosti by pro méně rozvinuté regiony, nejvzdálenější regiony uvedené ve Smlouvě o fungování EU a menší ostrovy v Egejském moři, jakož i pro přechodové regiony měly být stanoveny odpovídající sazby příspěvku z EZFRV.
(48)
Členské státy by měly podniknout všechny potřebné kroky s cílem zajistit, aby jejich opatření v oblasti rozvoje venkova byla ověřitelná a kontrolovatelná, včetně zavedení náležitých ustanovení. Za tímto účelem by měly řídící orgán a platební agentura zajistit posouzení ex ante a zavázat se k posuzování opatření po celou dobu provádění programu. Opatření, která nesplňují tuto podmínku, je třeba upravit.
(49)
Komise a členské státy by měly přijmout veškerá nezbytná opatření k zajištění řádného řízení programů rozvoje venkova. V této souvislosti by Komise měla provádět přiměřené opatření a kontroly a členské státy by měly přijmout opatření, která zaručí řádné fungování jejich systémů řízení.
(50)
Za řízení a provádění každého programu rozvoje venkova by měl odpovídat jediný řídící orgán. Jeho povinnosti by měly být stanoveny v tomto nařízení. Řídící orgán by měl mít možnost přenést část svých povinností a ponechat si odpovědnost za účinnost a správnost řízení. Pokud program rozvoje venkova obsahuje tematické podprogramy, měl by mít řídící orgán možnost určit jiný subjekt, který zajistí řízení a provádění daného podprogramu ve vztahu k přiděleným finančním prostředkům, jež byly pro tento podprogram určeny v programu, a současně zajistit řádné finanční řízení daných podprogramů. Zajišťuje-li členský stát řízení více než jednoho programu, je možné v zájmu soudržnosti zřídit koordinující subjekt.
(51)
V rámci každého programu rozvoje venkova by mělo být pravidelně sledováno provádění programu a pokrok, jehož bylo dosaženo s ohledem na stanovené cíle programu. Jelikož prokázání a zlepšení dopadu a účinnosti opatření v rámci EZFRV závisí rovněž na vhodném hodnocení ve fázích přípravy, provádění a dokončení programu, měly by Komise a členské státy společně zavést systém monitorování a hodnocení za účelem prokázání pokroku a posouzení dopadů a účinnosti provádění politiky rozvoje venkova.
(52)
Součástí tohoto systému monitorování a hodnocení by měl být soubor společných ukazatelů, aby se umožnilo shromažďování údajů na úrovni Unie. Hlavní informace o provádění programů rozvoje venkova by měly být zaznamenávány a uchovávány elektronicky, aby se usnadnilo shromažďování údajů. Od příjemců by se proto mělo vyžadovat poskytování minimálních nezbytných informací, které jsou zapotřebí pro monitorování a hodnocení.
(53)
Za monitorování programu by měly odpovídat společně řídící orgán a monitorovací výbor zřízený za tímto účelem. Monitorovací výbor by měl být odpovědný za monitorování účinnosti provádění programu. Za tímto účelem je třeba stanovit jeho povinnosti.
(54)
Monitorování programu by mělo zahrnovat vypracování výroční zprávy o provádění, která bude zasílána Komisi.
(55)
Aby se zvýšily jeho kvality a prokázaly se jeho výsledky, měl by být každý program rozvoje venkova předmětem hodnocení.
(56)
Na podporu pro opatření v oblasti rozvoje venkova podle tohoto nařízení by se měly vztahovat články 107, 108 a 109 Smlouvy o fungování EU. Vzhledem ke specifickým vlastnostem zemědělského odvětví by se však uvedená ustanovení Smlouvy o fungování EU neměla vztahovat na opatření v oblasti rozvoje venkova, která se týkají operací spadajících do oblasti působnosti článku 42 Smlouvy o fungování EU a která jsou prováděna podle tohoto nařízení a v souladu s ním, nebo na platby prováděné členskými státy a určené na doplňkové vnitrostátní financování operací v oblasti rozvoje venkova, pro které se poskytuje podpora Unie a které spadají do oblasti působnosti článku 42 Smlouvy o fungování EU.
(57)
V zájmu zajištění souladu s opatřeními v oblasti rozvoje venkova, která jsou způsobilá pro podporu Unie, a zjednodušení postupů by platby členských států, jež jsou určeny na doplňkové vnitrostátní financování operací v oblasti rozvoje venkova, pro něž byla poskytnuta podpora Unie, a které spadají do oblasti působnosti článku 42 Smlouvy o fungování EU, měly být navíc zahrnuty do programu rozvoje venkova pro posouzení a schválení v souladu s ustanoveními tohoto nařízení. S cílem zajistit, aby doplňkové vnitrostátní financování nebylo poskytnuto, pokud nebylo schváleno Komisí, mělo by být pro dotyčný členský stát vyloučeno, aby začal provádět navrhované doplňkové financování pro rozvoj venkova dříve, než bude schváleno. Platby prováděné členskými státy a určené na poskytování doplňkového vnitrostátního financování operací v oblasti rozvoje venkova, na které se poskytuje podpora Unie a které spadají mimo oblast působnosti článku 42 Smlouvy o fungování EU, by měly být oznámeny Komisi podle čl. 108 odst. 3 Smlouvy o fungování EU, pokud nespadají do oblasti působnosti nařízení přijatého podle nařízení Rady 994/98 (9), a pro členské státy by mělo být vyloučeno, aby je poskytly, dokud tento postup pro oznamování neobdrží konečné schválení ze strany Komise.
(58)
Za účelem zajištění účinné a bezpečné výměny údajů společného zájmu i k zaznamenávání, uchovávání a spravování hlavních informací a podávání zpráv o monitorování a hodnocení, je třeba vytvořit elektronický informační systém.
(59)
Mělo by se použít právo Unie týkající se ochrany osob v souvislosti se zpracováním osobních údajů a předpisy o volném pohybu těchto údajů, zejména směrnice Evropského parlamentu a Rady 95/46/ES (10) a nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 45/2001 (11).
(60)
Za účelem doplnění nebo pozměnění některých nepodstatných prvků tohoto nařízení by měla být na Komisi přenesena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 290 Smlouvy o fungování EU. Je obzvláště důležité, aby Komise v rámci přípravné činnosti vedla odpovídající konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracovávání aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předány současně, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(61)
Toto přenesení pravomoci by mělo zahrnovat podmínky, za nichž je právnická osoba považována za mladého zemědělce, a stanovení odkladu pro získání dovedností, dobu trvání a obsah programu výměn pracovníků zemědělských a lesnických podniků a návštěv zemědělských a lesnických podniků. Rovněž by měla zahrnovat: zvláštní režimy Unie podle čl. 17 odst. 1 písm. a) a charakteristiky seskupení producentů a druhů činností, které podle čl. 17 odst. 2 mohou získat podporu, jakož i stanovení podmínek s cílem zabránit narušení hospodářské soutěže, zabránit diskriminaci vůči produktům a vyloučit obchodní značky z podpory.
(62)
Mimoto by toto přenesení pravomoci mělo zahrnovat: minimální obsah podnikatelských plánů a kritéria, jež členské státy použijí ke stanovení prahových hodnot uvedených v čl. 19 odst. 4; vymezení minimálních environmentálních požadavků na zalesňování a zakládání lesů; podmínky vztahující se na agroenvironmentálně-klimatické závazky týkající se extenzifikace chovu hospodářských zvířat, místních plemen, jejichž chov je ohrožen, nebo ochrany genetických zdrojů rostlin ohrožených genetickou erozí, jakož i vymezení operací způsobilých pro zachování a udržitelné využívání a rozvoj genetických zdrojů. Mělo by rovněž zahrnovat: metodu výpočtu, kterou je třeba používat s cílem zamezit dvojímu financování postupů uvedených v článku 43 nařízení (EU) č. 1307/2013 v případě agroenvironmentálně-klimatických opatření, ekologické zemědělství, opatření podle Natury 2000 a opatření podle rámcové směrnice o vodě; vymezení oblastí, v nichž závazky týkající se dobrých životních podmínek zvířat zajistí vyšší úroveň produkčních metod; druhy operací způsobilé pro podporu za účelem ochrany a podpory lesních genetických zdrojů, upřesnění charakteristik pilotních projektů, klastrů, sítí, krátkých dodavatelských řetězců a místních trhů, jež budou způsobilé pro podporu v rámci opatření spolupráce, jakož i podmínky pro poskytování podpory druhům operací uvedených v daném opatření.
(63)
Kromě toho by mělo přenesení pravomoci zahrnovat: minimální a maximální dobu trvání komerčních půjček pro vzájemné fondy v rámci opatření k řízení rizik podle tohoto nařízení; podmínky, za nichž lze náklady spojené s leasingovými smlouvami nebo použitým zařízením považovat za způsobilé investiční výdaje, jakož i vymezení typů infrastruktury pro energii z obnovitelných zdrojů způsobilých pro investice; podmínky vztahující se na změnu nebo úpravu závazků v rámci opatření uvedených v článcích 28, 29, 33 a 34, jakož i vymezení jiných situací, v nichž nebude vyžadováno vrácení podpory. Dále by mělo zahrnovat: přezkum stropů uvedených v příloze I, podmínky, za nichž může být podpora, kterou Komise schválila podle nařízení (ES) č. 1698/2005, začleněna do podpory poskytované podle tohoto nařízení, včetně technické pomoci a hodnocení ex post, aby se usnadnil bezproblémový přechod ze systému stanoveného nařízením (ES) č. 1698/2005 na systém stanovený tímto nařízením. S cílem zohlednit smlouvu o přistoupení Chorvatské republiky by se tyto akty, bude-li to nutné, měly v případě Chorvatska rovněž vztahovat na přechod z podpory pro rozvoj venkova podle nařízení Rady (ES) č. 1085/2006 (12).
(64)
Za účelem zajištění jednotných podmínek pro provedení tohoto nařízení by měly být Komisi svěřeny prováděcí pravomoci, pokud jde o obsah programů rozvoje venkova a celostátních rámců, schvalování těchto programů a jejich změn, postupy a harmonogramy pro schvalování programů, postupy a harmonogramy pro schvalování změn programů a celostátních rámců, včetně jejich vstupu v platnost a četnosti předkládání, pravidla pro platební metody v souvislosti s náklady účastníků na předávání poznatků a informační akce, zvláštní podmínky pro provádění opatření v oblasti rozvoje venkova, strukturu a fungování sítí zřízených tímto nařízením, požadavky týkající se informování a propagace, přijetí systému monitorování a hodnocení, pravidla pro provoz informačního systému a pravidla týkající se předkládání výročních zpráv o provádění. Tyto pravomoci by měly být vykonávány v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 182/2011 (13).
(65)
Evropský inspektor ochrany údajů byl konzultován a dne 14. prosince 2011 vydal stanovisko (14).
(66)
Z důvodu naléhavosti přípravy hladkého provádění zamýšlených opatření by toto nařízení mělo vstoupit v platnost dnem vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
(67)
Nový režim podpory stanovený tímto nařízením nahrazuje režim podpory zavedený nařízením (ES) č. 1698/2005. Nařízení (ES) č. 1698/2005 by proto mělo být zrušeno,
PŘIJALY TOTO NAŘÍZENÍ:
HLAVA I
CÍLE A STRATEGIE
KAPITOLA I
Předmět a definice
Článek 1
Předmět
1. Toto nařízení stanoví obecná pravidla týkající se podpory poskytované Unií na rozvoj venkova, která je financována z Evropského zemědělského fondu pro rozvoj venkova (EZFRV) zřízeného (EU) č. 1306/2013. Stanoví cíle, k nimž má politika rozvoje venkova přispívat, a příslušné priority Unie v oblasti rozvoje venkova. Vymezuje strategický kontext politiky rozvoje venkova a vymezuje opatření, která mají být přijata k provádění politiky rozvoje venkova. Dále stanoví pravidla pro programování, vytváření sítí, řízení, monitorování a hodnocení na základě pravomocí sdílených členskými státy a Komisí a pravidla pro zajištění koordinace EZFRV s jinými nástroji Unie.
2. Toto nařízení doplňuje ustanovení části II nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1303/2013 (15).
Článek 2
Definice
1. Pro účely tohoto nařízení se použijí definice „programu“, „operace“, „příjemce“, „strategie místního rozvoje se zapojením místních komunit“, „veřejných výdajů“, „MSP“, „dokončené operace“ a „finančních nástrojů“ stanovené nebo uvedené v článku 2 a „méně rozvinutých regionů“ a „přechodových regionů“ stanovené v čl. 90 písm. a) a b) nařízení (EU) č. 1303/2013.
Dále se rozumí:
a)
„programováním“ proces organizace, přijímání rozhodnutí a přidělování finančních zdrojů v několika fázích, se zapojením partnerů, určený k víceletému provádění společné akce Unie a členských států za účelem dosažení priorit Unie v oblasti rozvoje venkova;
b)
„regionem“ územní jednotka odpovídající úrovni 1 nebo 2 klasifikace územních statistických jednotek (úroveň NUTS 1 a 2) ve smyslu nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 1059/2003 (16);
c)
„opatřením“ soubor operací přispívajících k jedné či více prioritám Unie v oblasti rozvoje venkova;
d)
„mírou podpory“ míra veřejného příspěvku na operaci;
e)
„transakčními náklady“ dodatečné náklady spojené s plněním závazku, které však nelze přímo přičíst jeho provádění nebo které nejsou zahrnuty do nákladů nebo ušlých příjmů, jež se kompenzují přímo a jež lze vypočítat na základě standardních nákladů;
f)
„zemědělskou plochou“ jakákoli plocha orné půdy, trvalých travních porostů a stálých pastvin nebo trvalých kultur, jak jsou definovány v článku 4 nařízení (EU) č. 1307/2013;
g)
„hospodářskými ztrátami“ jakékoli dodatečné náklady vzniklé zemědělci v důsledku mimořádných opatření, která přijal s cílem snížit dodávky na daný trh, nebo jakákoli značná ztráta produkce;
h)
„nepříznivým klimatickým jevem“ povětrnostní podmínky jako mráz, bouře a krupobití, námraza, silný déšť nebo velké sucho, které jsou srovnatelné s přírodní katastrofou;
i)
„nákazami zvířat“ nákazy uvedené na seznamu nákaz zvířat, který vypracovala Světová organizace pro zdraví zvířat, nebo na seznamu v příloze rozhodnutí Rady 2009/470/ES (17);
j)
„ekologickou havárií“ zvláštní výskyt znečištění, kontaminace nebo snížení kvality životního prostředí, který souvisí s konkrétní událostí a omezeného zeměpisného rozsahu, ale nezahrnuje obecná environmentální rizika, jako je změna klimatu nebo znečištění ovzduší, která nejsou spojena s konkrétní událostí;
k)
„přírodní katastrofou“ přirozeně se vyskytující událost biotické či abiotické povahy, která vede k významnému narušení systémů zemědělské produkce nebo lesních struktur a ve svém důsledku případně způsobuje významné hospodářské škody v odvětví zemědělství nebo lesnictví;
l)
„katastrofickou událostí“ nepředvídaná událost biotické či abiotické povahy způsobená člověkem, která vede k významnému narušení systémů zemědělské produkce nebo lesních struktur a ve svém důsledku způsobuje významné hospodářské škody v odvětví zemědělství nebo lesnictví;
m)
„krátkým dodavatelským řetězcem“ dodavatelský řetězec zahrnující omezený počet hospodářských subjektů, které se zavázaly ke spolupráci, místnímu hospodářskému rozvoji a úzkým zeměpisným a společenským vazbám mezi producenty, zpracovateli a spotřebiteli;
n)
„mladým zemědělcem“ osoba, které v době podání žádosti není více než 40 let, má odpovídající profesní dovednosti a způsobilost a poprvé začíná působit v zemědělském podniku ve funkci vedoucího tohoto podniku;
o)
„tematickými cíli“ tematické cíle vymezené v článku 9 nařízení (EU) č. 1303/2013 nařízení o společných ustanoveních;
p)
„společným strategickým rámcem“ společný strategický rámec uvedený v článku 10 nařízení (EU) č. 1303/2013;
q)
„klastrem“ uskupení nezávislých podniků, včetně začínajících, malých, středních a velkých podniků, jakož i poradenských subjektů nebo výzkumných organizací - navržené k podněcování ekonomické/inovační činnosti podporou intenzivních interakcí, sdílením zařízení a výměnou znalostí a odborných vědomostí, jakož i efektivním přispíváním k předávání poznatků, vytváření sítí a šíření informací mezi podniky v rámci klastru;
r)
„lesem“ pozemek o rozloze větší než půl hektaru se stromy vyššími než pět metrů a zápojem koruny tvořícím více než 10 % nebo se stromy schopnými dosáhnout těchto limitů in situ, přičemž nezahrnuje pozemky, u nichž převažuje zemědělské nebo městské využití, s výhradou odstavce 2.
2. Členský stát nebo region si může na základě stávajícího vnitrostátního práva nebo inventárního systému zvolit uplatňování jiné definice pojmu les, než je definice podle odst. 1 písm. r). Členské státy nebo regiony uvedou toto vymezení v programu rozvoje venkova.
3. Pro zajištění soudržného přístupu při zacházení s příjemci a s ohledem na potřebu určitého období pro přizpůsobení, pokud jde o definici mladého zemědělce stanovenou v odst. 1 písm. n), je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o podmínky, za nichž lze právnickou osobu považovat za „mladého zemědělce“, a pokud jde o stanovení odkladu pro získání profesních dovedností.
KAPITOLA II
Úkoly, cíle a priority
Článek 3
Úkoly
EZFRV přispívá ke strategii Evropa 2020 podporou udržitelného rozvoje venkova v Unii způsobem, který doplňuje ostatní nástroje v rámci SZP, politiky soudržnosti a společné rybářské politiky. Přispívá k rozvoji odvětví zemědělství v Unii, které je územně a environmentálně vyváženější, šetrnější a odolnější vůči klimatu, konkurenceschopnější a inovativnější. Přispívá také k rozvoji venkovských území.
Článek 4
Cíle
V celkovém rámci SZP přispívá podpora pro rozvoj venkova, včetně podpory pro činnosti v oblasti potravinářského a nepotravinářského odvětví a lesnictví, k dosažení těchto cílů:
a)
podpora konkurenceschopnosti zemědělství;
b)
zajištění udržitelného hospodaření s přírodními zdroji a opatření v oblasti klimatu;
c)
dosažení vyváženého územního rozvoje venkovských hospodářství a komunit, včetně vytváření a udržení pracovních míst.
Článek 5
Priority Unie v oblasti rozvoje venkova
K dosažení cílů rozvoje venkova, které přispívají ke strategii Evropa 2020 pro inteligentní a udržitelný rozvoj podporující začlenění, dochází prostřednictvím následujících šesti priorit Unie v oblasti rozvoje venkova, které odrážejí příslušné tematické cíle společného strategického rámce:
1)
podpora předávání poznatků a inovací v zemědělství, lesnictví a ve venkovských oblastech se zaměřením na tyto oblasti:
a)
podpora inovací, spolupráce a rozvoje znalostní základny ve venkovských oblastech;
b)
posílení vazeb mezi zemědělstvím, produkcí potravin a lesnictvím a výzkumem a inovacemi, mimo jiné za účelem zlepšeného řízení v oblasti životního prostředí a environmentálního profilu;
c)
podpora celoživotního vzdělávání a odborné přípravy v odvětvích zemědělství a lesnictví.
2)
zvýšení životaschopnosti zemědělských podniků a konkurenceschopnosti všech druhů zemědělské činnosti ve všech regionech a podpora inovativních zemědělských technologií a udržitelného obhospodařování lesů se zaměřením na tyto oblasti:
a)
zlepšení hospodářské výkonnosti všech zemědělských podniků a usnadnění jejich restrukturalizace a modernizace, zejména za účelem zvýšení míry účasti na trhu a orientace na trh, jakož i diverzifikace zemědělských činností;
b)
usnadnění vstupu dostatečně kvalifikovaných zemědělců do odvětví zemědělství, a zejména generační obnovy v tomto odvětví.
3)
podpora organizace potravinového řetězce, včetně zpracovávání zemědělských produktů a jejich uvádění na trh, dobrých životních podmínek zvířat a řízení rizik v zemědělství se zaměřením na tyto oblasti:
a)
zlepšení konkurenceschopnosti prvovýrobců jejich lepším začleněním do zemědělsko-potravinářského řetězce prostřednictvím programů jakosti, přidáváním hodnoty zemědělských produktů, a podporou místních trhů a krátkých dodavatelských řetězců, seskupení a organizací producentů a mezioborových organizací;
b)
podporu předcházení a řízení rizik v zemědělských podnicích.
4)
obnova, zachování a zlepšení ekosystémů souvisejících se zemědělstvím a lesnictvím se zaměřením na tyto oblasti:
a)
obnova, zachování a zvýšení biologické rozmanitosti (včetně oblastí sítě Natura 2000, v oblastech s přírodními či jinými zvláštními omezeními), zemědělství vysoké přírodní hodnoty a stavu evropské krajiny;
b)
lepší hospodaření s vodou, včetně nakládání s hnojivy a pesticidy;
c)
předcházení erozi půdy a lepší hospodaření s půdou.
5)
podpora účinného využívání zdrojů a podpora přechodu na nízkouhlíkovou ekonomiku v odvětvích zemědělství, potravinářství a lesnictví, která je odolná vůči klimatu, se zaměřením na tyto oblasti:
a)
efektivnější využívání vody v zemědělství;
b)
efektivnější využívání energie v zemědělství a při zpracování potravin;
c)
usnadnění dodávek a využívání energie z obnovitelných zdrojů, vedlejších produktů, odpadů a reziduí a z jiných nepotravinářských surovin pro účely biologického hospodářství;
d)
snižování emisí skleníkových plynů a amoniaku ze zemědělství;
e)
podporu ukládání a pohlcování uhlíku v zemědělství a lesnictví;
6)
podpora sociálního začleňování, snižování chudoby a hospodářského rozvoje ve venkovských oblastech se zaměřením na tyto oblasti:
a)
usnadnění diverzifikace, vytváření a rozvoje malých podniků, jakož i pracovních míst;
b)
posílení místního rozvoje ve venkovských oblastech;
c)
zlepšení dostupnosti, využívání a kvality informačních a komunikačních technologií (IKT) ve venkovských oblastech.
Všechny tyto priority přispívají k průřezovým cílům spočívajícím v inovacích, životním prostředí a zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně. Programy mohou být zaměřeny na méně než šest priorit, je-li to odůvodněno na základě analýzy situace z hlediska silných a slabých stránek, příležitostí a hrozeb (analýza SWOT) a hodnocení ex ante. Každý program se zaměří alespoň na čtyři priority. Předkládá-li členský stát celostátní program a soubor regionálních programů, může být celostátní program zaměřen na méně než čtyři priority.
V zájmu naplňování některé z priorit lze do programů zahrnout i jiné prioritní oblasti, je-li to odůvodněné a měřitelné.
HLAVA II
PROGRAMOVÁNÍ
KAPITOLA I
Obsah programování
Článek 6
Programy pro rozvoj venkova
1. V členských státech působí EZFRV prostřednictvím programů rozvoje venkova. Tyto programy provádějí strategii ke splnění priorit Unie v oblasti rozvoje venkova prostřednictvím souboru opatření vymezených v hlavě III. Podpora z EZFRV se žádá pro dosažení cílů rozvoje venkova, kterých je dosahováno prostřednictvím priorit Unie.
2. Členský stát může předložit buď jeden program pro celé své území, nebo soubor regionálních programů. V řádně odůvodněných případech může případně předložit celostátní program i soubor regionálních programů. Pokud členský stát předloží celostátní program a soubor regionálních programů, naplánují se opatření a druhy operací buď na vnitrostátní úrovni, nebo na regionální úrovni, přičemž se zajistí soulad mezi strategiemi celostátního programu a regionálních programů.
3. Členské státy, které mají regionální programy, mohou předložit ke schválení podle čl. 10 odst.2 rovněž celostátní rámec obsahující prvky společné pro tyto programy bez zvláštních rozpočtových přídělů.
Celostátní rámce členských států s regionálními programy mohou rovněž obsahovat tabulku, v níž je podle regionů a jednotlivých let shrnut celkový příspěvek EZFRV danému členskému státu za celé programové období.
Článek 7
Tematické podprogramy
1. S cílem přispět k dosažení priorit Unie v oblasti rozvoje venkova mohou členské státy do svých programů rozvoje venkova začlenit tematické podprogramy, které se zabývají zvláštními potřebami. Tyto tematické podprogramy se mohou vztahovat mimo jiné na:
a)
mladé zemědělce;
b)
malé zemědělské podniky uvedené v čl. 19 odst. 2 třetím pododstavci;
c)
horské oblasti uvedené v čl. 32 odst. 2;
d)
krátké dodavatelské řetězce;
e)
ženy ve venkovských oblastech;
f)
zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně a na biologickou rozmanitost.
Orientační seznam opatření a druhů operací, jež mají pro jednotlivé tematické podprogramy obzvláštní význam, je uveden v příloze IV.
2. Tematické podprogramy se mohou zabývat rovněž zvláštními potřebami týkajícími se restrukturalizace zemědělských odvětví s významným dopadem na rozvoj konkrétní venkovské oblasti.
3. U operací podporovaných v rámci tematických podprogramů týkajících se malých zemědělských podniků a krátkých dodavatelských řetězců, zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně a biologické rozmanitosti se mohou míry podpory stanovené v příloze II zvýšit o 10 dodatečných procentních bodů. V případě mladých zemědělců a horských oblastí se mohou maximální míry podpory zvýšit v souladu s přílohou II. Maximální společná míra podpory však nesmí překročit 90 %.
Článek 8
Obsah programů rozvoje venkova
1. Kromě prvků uvedených v článku 27 nařízení (EU) č. 1303/2013 každý program rozvoje venkova obsahuje:
a)
hodnocení ex ante podle článku 55 nařízení (EU) č. 1303/2013;
b)
analýzu SWOT situace a určení potřeb, jimiž je nutno se zabývat v zeměpisné oblasti, na niž se daný program vztahuje.
Analýza je strukturována podle priorit Unie v oblasti rozvoje venkova. Konkrétní potřeby týkající se životního prostředí, zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně a inovací se posuzují ve světle všech priorit Unie v oblasti rozvoje venkova s cílem určit příslušné reakce v těchto třech oblastech na úrovni jednotlivých priorit;
c)
popis strategie, který prokazuje, že:
i)
pro jednotlivé prioritní oblasti Unie pro rozvoj venkova stanovené v programu, jsou na základě společných ukazatelů uvedených v článku 69 a případně na základě konkrétních ukazatelů pro daný program stanoveny vhodné cíle,
ii)
pro jednotlivé prioritní oblasti Unie pro rozvoj venkova stanovené v programu, jsou zvoleny vhodné kombinace opatření, na základě průkazné intervenční logiky podložené hodnocením ex ante podle písmene a) a analýzou podle písmene b),
iii)
přidělení finančních prostředků na opatření programu je odůvodněné a přiměřené vzhledem k dosažení stanovených cílů,
iv)
jsou zohledněny zvláštní potřeby spojené se specifickými podmínkami na regionální či subregionální úrovni, jimiž se konkrétně zabývají náležitě navržené kombinace opatření či tematických podprogramů,
v)
do programu je začleněn vhodný přístup k inovacím v zájmu dosažení priorit Unie v oblasti rozvoje venkova, včetně EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti, k životnímu prostředí, včetně specifických potřeb oblastí sítě Natura 2000, a ke zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně,
vi)
byla přijata opatření k zajištění dostupnosti dostatečných kapacit v oblasti poradenství týkajícího se regulatorních požadavků a opatření souvisejících s inovacemi;
d)
pro každou z předběžných podmínek stanovených v souladu s článkem 17 a přílohou XI částí 2 nařízení (EU) č. 1303/2013 v případě obecných předběžných podmínek a v souladu s přílohou V tohoto nařízení posouzení toho, která z předběžných podmínek se vztahuje na daný program a které z těchto podmínek jsou splněny v den předložení dohody o partnerství a programu. Nejsou-li příslušné předběžné podmínky splněny, program obsahuje popis kroků, které je třeba učinit, odpovědné orgány a časový harmonogram těchto kroků v souladu se souhrnem předloženým v dohodě o partnerství;
e)
popis výkonnostního rámce stanoveného pro účely článku 21 nařízení (EU) č. 1303/2013;
f)
popis každého zvoleného opatření;
g)
hodnocení uvedené v článku 56 nařízení (EU) č. 1303/2013; Členské státy poskytnou dostatečné zdroje umožňující řešit potřeby, které byly zjištěny, a zajistit řádné monitorování a hodnocení;
h)
finanční plán obsahující:
i)
tabulku uvádějící v souladu s čl. 58 odst. 4 celkový příspěvek z EZFRV plánovaný na každý rok. V případě potřeby jsou v této tabulce v rámci celkového příspěvku z EZFRV zvlášť uvedeny prostředky poskytované méně rozvinutým regionům a finanční prostředky převedené do EZFRV při použití čl. 7 odst. 2 nařízení (EU) č. 1307/2013. Plánovaný roční příspěvek z EZFRV musí být v souladu s víceletým finančním rámcem,
ii)
tabulku uvádějící pro každé opatření, pro každý druh operace se zvláštní výší příspěvku z EZFRV a pro technickou pomoc celkový plánovaný příspěvek Unie a příslušnou výši příspěvku z EZFRV. V případě potřeby je v této tabulce zvlášť uvedena rovněž výše příspěvku z EZFRV pro méně rozvinuté regiony a pro ostatní regiony;
i)
plán ukazatelů rozdělený na prioritní oblasti, který zahrnuje cíle uvedené v čl. 8 odst. 1 písm. c) bodu i) a plánované výstupy a plánované výdaje každého opatření pro rozvoj venkova zvoleného v souvislosti s odpovídající prioritní oblastí;
j)
případně tabulku s doplňkovým financováním poskytnutým členským státem na každé opatření v souladu s článkem 82;
k)
případně seznam režimů podpory spadajících do oblasti působnosti čl. 81 odst. 1, které se použijí při provádění programů;
l)
informace o doplňkovosti programů rozvoje venkova s opatřeními financovanými ostatními nástroji v oblasti společné zemědělské politiky a z evropských strukturálních a investičních fondů;
m)
opatření k provádění programu, včetně:
i)
určení všech orgánů stanovených v čl. 65 odst. 2 členským státem a pro informaci souhrnný popis struktury řízení a kontroly,
ii)
popisu postupů monitorování a hodnocení, jakož i složení monitorovacího výboru,
iii)
ustanovení k zajištění propagace programu, včetně propagace prostřednictvím celostátní sítě pro venkov uvedené v článku 54,
iv)
popisu přístupu, který stanoví zásady, pokud jde o určení kritérií pro výběr operací a strategií místního rozvoje, a který zohledňuje příslušné cíle. V této souvislosti mohou členské státy umožnit, aby byla přednost dána MSP, jejichž činnost je spojena s odvětvím zemědělství a lesnictví,
v)
v souvislosti s místním rozvojem případně včetně popisu mechanismů k zajištění soudržnosti mezi činnostmi plánovanými v rámci strategií místního rozvoje, opatřením pro spolupráci podle článku 35 a opatřením pro základní služby a obnovu vesnic ve venkovských oblastech podle článku 20, včetně vazeb mezi městem a venkovem;
n)
opatření přijatá za účelem zapojení partnerů podle článku 5 nařízení (EU) č. 1303/2013 a shrnutí výsledků konzultace s partnery;
o)
případně strukturu celostátní sítě pro venkov podle čl. 54 odst. 3 a ustanovení týkající se jejího řízení, která představují základ pro roční akční plány této sítě.
2. Obsahuje-li program rozvoje venkova tematické podprogramy, každý podprogram zahrnuje:
a)
zvláštní analýzu situace na základě metody SWOT a určení potřeb, jimiž se má daný podprogram zabývat;
b)
zvláštní cíle na úrovni podprogramu a výběr opatření na základě důkladného stanovení intervenční logiky každého podprogramu, včetně posouzení očekávaného přispění zvolených opatření k dosažení cílů;
c)
samostatný zvláštní plán ukazatelů s plánovanými výstupy a plánovanými výdaji každého opatření pro rozvoj venkova zvoleného v souvislosti s odpovídající prioritní oblastí.
3. Komise přijme prováděcích akty stanovující pravidla pro předkládání prvků popsaných v odstavcích 1 a 2 v programech rozvoje venkova a pravidla pro obsah celostátních rámců uvedených v čl. 6 odst. 3. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
KAPITOLA II
Příprava, schvalování a změna programů rozvoje venkova
Článek 9
Předběžné podmínky
Kromě obecných předběžných podmínek uvedených v příloze XI části II nařízení (EU) č. 1303/2013 se na programování EZFRV použijí i předběžné podmínky uvedené v příloze V tohoto nařízení, jsou-li vhodné a použitelné na konkrétní cíle sledované v rámci priorit programu.
Článek 10
Schvalování programů rozvoje venkova
1. Členské státy předloží Komisi u každého programu rozvoje venkova návrh, jenž obsahuje informace uvedené v článku 8.
2. Programy rozvoje venkova schvaluje Komise prostřednictvím prováděcího aktu.
Článek 11
Změna programů rozvoje venkova
Žádosti členských států o změnu programů se schvalují podle těchto postupů:
a)
Komise prostřednictvím prováděcích aktů rozhodne o žádostech o změnu programu, které se týkají:
i)
změny ve strategii programu v důsledku více než 50 % změny jakéhokoli kvantifikovaného cíle souvisejícího s prioritní oblastí,
ii)
změny míry příspěvku z EZFRV u jednoho či více opatření,
iii)
změny celého příspěvku Unie nebo jeho ročního rozdělení na úrovni programu,
b)
Ve všech ostatních případech Komise prostřednictvím prováděcích aktů žádosti o změnu programu schválí. Zejména se jedná o:
i)
zavedení nebo zrušení opatření či některých druhů operací,
ii)
změny v popisu opatření, včetně změn podmínek způsobilosti,
iii)
převod finančních prostředků mezi jednotlivými opatřeními prováděnými s různou mírou příspěvku z EZFRV;
Pro účely písm. b) bodů i) a ii) a písm. b) bodu iii),, pokud se převod prostředků týká méně než 20 % přídělu na určité opatření a méně než 5 % celkového příspěvku z EZFRV pro daný program, se však schválení považuje za udělené, pokud Komise nepřijme rozhodnutí ohledně žádosti po uplynutí 42 pracovních dnů od jejího obdržení. Tato doba nezahrnuje období, které začíná dnem následujícím po dni, kdy Komise zaslala členskému státu své připomínky, a končí dnem, kdy tento členský stát na uvedené připomínky odpověděl.
c)
V případě úprav čistě administrativní nebo redakční povahy, jimiž není dotčeno provádění politiky ani opatření, se schválení Komise nepožaduje. Členské státy o těchto změnách uvědomí Komisi.
Článek 12
Pravidla týkající se postupů a harmonogramů
Komise přijme prováděcí akty stanovující pravidla pro postupy a harmonogramy pro:
a)
schvalování programů rozvoje venkova a celostátních rámců;
b)
předkládání a schvalování návrhů na změny programů rozvoje venkova a na změny celostátních rámců, včetně jejich vstupu v platnost a četnosti jejich předkládání v průběhu programového období.
Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
HLAVA III
PODPORA ROZVOJE VENKOVA
KAPITOLA I
Opatření
Článek 13
Opatření
Každé opatření pro rozvoj venkova je naplánováno tak, aby konkrétně přispělo ke splnění jedné či více priorit Unie v oblasti rozvoje venkova. Orientační seznam opatření, jež jsou zvláště důležitá pro priority Unie, je stanoven v příloze VI.
Článek 14
Předávání znalostí a informační akce
1. Podpora v rámci tohoto opatření zahrnuje činnosti v oblasti odborného vzdělávání a získávání dovedností, demonstrační činnosti a informační akce. Činnosti v oblasti odborného vzdělávání a získávání dovedností mohou zahrnovat vzdělávací kurzy, workshopy a odborné vedení.
Podpora může zahrnovat rovněž krátkodobé výměny řídicích pracovníků zemědělských a lesnických podniků, jakož i návštěvy zemědělských a lesnických podniků.
2. Podpora v rámci tohoto opatření je určena pro osoby pracující v odvětvích zemědělství, potravinářství a lesnictví, uživatele půdy a jiné hospodářské subjekty, jež jsou malými nebo středními podniky působícími ve venkovských oblastech.
Příjemcem podpory je subjekt zajišťující odborné vzdělávání či jiné předávání znalostí a informační akce.
3. Podpora v rámci tohoto opatření se nevztahuje na vzdělávací kurzy a kurzy odborné přípravy, které tvoří součást běžných vzdělávacích programů nebo systémů středního a vyššího vzdělávání.
Subjekty zajišťující předávání znalostí a informační služby mají k plnění tohoto úkolu příslušné kapacity v podobě kvalifikovaných zaměstnanců a pravidelné odborné přípravy.
4. Způsobilými náklady v rámci tohoto opatření jsou náklady na organizaci a zajištění předávání znalostí nebo informačních akcí. V případě demonstračních projektů může podpora zahrnovat rovněž příslušné investiční náklady. Způsobilé jsou rovněž cestovní výlohy, náklady na ubytování a denní diety vyplácené účastníkům a rovněž náklady na zástup zemědělců. Veškeré náklady podle tohoto odstavce se proplácejí příjemci.
5. S cílem zajistit jasné vymezení programů výměn pracovníků zemědělských a lesnických podniků a návštěv těchto podniků ve vztahu k podobným opatřením v rámci jiných programů Unie je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o dobu trvání a obsah programů výměn pracovníků zemědělských a lesnických podniků a návštěvy zemědělských a lesnických podniků.
6. Komise přijme prováděcí akty stanovující pravidla pro způsoby proplácení nákladů účastníků, včetně využívání poukazů či jiných podobných kuponů.
Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
Článek 15
Poradenské, řídicí a pomocné služby pro zemědělství
1. Podpora v rámci tohoto opatření se poskytuje s cílem:
a)
pomoci zemědělcům, mladým zemědělcům vymezeným v tomto nařízení, držitelům lesů, jiným uživatelům půdy a MSP ve venkovských oblastech využívat poradenské služby ke zlepšení hospodářské a environmentální výkonnosti jejich vlastnictví, podniku nebo investice, stejně jako ke zvýšení šetrnosti a odolnosti jejich vlastnictví, podniku nebo investice vůči klimatu;
b)
podporovat zřizování řídicích, pomocných a poradenských služeb pro zemědělství a poradenských služeb pro lesnictví, včetně zemědělského poradenského systému uvedeného v článcích 12 až 14 nařízení (EU) č. 1306/2013;
c)
podporovat odbornou přípravu poradců.
2. Příjemcem podpory podle odst. 1 písm. a) a c) je poskytovatel poradenství nebo odborné přípravy. Podpora podle odst. 1 písm. b) se poskytuje orgánu nebo subjektu, který byl vybrán za účelem zřízení řídicích, pomocných a poradenských služeb pro zemědělství nebo poradenských služeb pro lesnictví.
3. Orgány nebo subjekty, které byly vybrány pro poskytování poradenství, mají odpovídající zdroje v podobě pravidelně školených a kvalifikovaných zaměstnanců a zkušeností s poradenstvím a hodnověrnosti, pokud jde o oblasti, v nichž poskytují poradenství. Příjemci v rámci tohoto opatření se vybírají prostřednictvím výzev k předkládání návrhů. Výběrové řízení se řídí právními předpisy o zadávání veřejných zakázek a je otevřené pro veřejné i soukromé subjekty. Je nezaujaté a vylučuje zájemce ve střetu zájmů.
Při poskytování poradenství jsou dodržovány povinnosti týkající se nezveřejňování informací uvedené v čl. 13 odst. 2 nařízení (EU) č. 1306/2013.
4. Poradenství poskytované jednotlivým zemědělcům, mladým zemědělcům vymezeným v tomto nařízení a jiným uživatelům půdy je spojeno s nejméně jednou prioritou Unie v oblasti rozvoje venkova a zahrnuje alespoň jeden z těchto prvků:
a)
povinnosti na úrovni zemědělských podniků vycházející z povinných požadavků na hospodaření nebo norem dobrého zemědělského a environmentálního stavu stanovených v hlavě VI kapitole I nařízení (EU) č. 1306/2013;
b)
případně zemědělské postupy příznivé pro klima a životní prostředí, jak je stanoveno v hlavě III kapitole 3 nařízení (EU) č. 1307/2013, a udržování zemědělských ploch podle čl. 4 odst. 1 písm. c) nařízení (EU) č. 1307/2013;
c)
opatření na úrovni zemědělského podniku stanovená v programech rozvoje venkova, jejichž cílem je modernizace zemědělského podniku, zvyšování konkurenceschopnosti, zapojení dalších odvětví, inovace, orientace na trh, jakož i podpora podnikání;
d)
požadavky vymezené členskými státy pro provádění čl. 11 odst. 3 rámcové směrnice o vodě;
e)
požadavky vymezené členskými státy pro provádění článku 55 nařízení (ES) č. 1107/2009, zejména dodržování obecných zásad integrované ochrany rostlin podle článku 14 směrnice 2009/128/ES; nebo
f)
případně normy bezpečnosti práce nebo bezpečnostní normy související se zemědělským podnikem;
g)
konkrétní poradenství pro zemědělce, kteří poprvé zahajují činnost.
Poradenství se může týkat rovněž jiných záležitostí, zejména informací týkajících se zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně, biologické rozmanitosti a ochrany vod podle přílohy I nařízení (EU) č. 1307/2013 nebo záležitostí, které souvisejí s hospodářskou a environmentální výkonností zemědělského podniku, včetně aspektů konkurenceschopnosti. Může zahrnovat rovněž poradenství týkající se vytvoření krátkých dodavatelských řetězců, ekologického zemědělství a zdravotní stránky chovu zvířat.
5. Poradenství pro držitele lesů zahrnuje alespoň příslušné povinnosti podle směrnic 92/43/EHS, 2009/147/ES a rámcové směrnice o vodě. Může zahrnovat rovněž záležitosti spojené s hospodářskou a environmentální výkonností lesnických podniků.
6. Poradenství pro MSP může zahrnovat záležitosti spojené s hospodářskou a environmentální výkonností podniku.
7. V řádně odůvodněných a vhodných případech může být poradenství poskytováno částečně ve skupině s přihlédnutím k situaci jednotlivého uživatele poradenských služeb.
8. Podpora podle odst. 1 písm. a) a c) je omezena maximálními částkami stanovenými v příloze II. Podpora podle odst. 1 písm. b) se postupně snižuje a poskytuje se nejvýše po dobu pěti let od zřízení.
Článek 16
Režimy jakosti zemědělských produktů a potravin
1. Podpora v rámci tohoto opatření zahrnuje novou účast zemědělců a skupin zemědělců:
a)
v režimech jakosti zřízených podle těchto nařízení a ustanovení:
i)
nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1151/2012 (18),
ii)
nařízení Rady (ES) č. 834/2007 (19),
iii)
nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 110/2008 (20),
iv)
nařízení Rady (EHS) č. 1601/91 (21),
v)
část II hlava II kapitola I oddíl 2 nařízení Rady (EU) č. 1308/2013, pokud jde o víno;
b)
v režimech jakosti, včetně systémů certifikace zemědělských podniků, pro zemědělské produkty, bavlnu nebo potraviny, jež byly členskými státy uznány jako režimy, které splňují tato kritéria:
i)
zvláštnost konečného produktu v rámci těchto režimů je odvozena z jednoznačných povinností, jež mají zaručit jedno z následujícího:
-
zvláštní vlastnosti produktu
-
zvláštní metody zemědělského hospodaření nebo výrobní postupy nebo
-
jakost konečného produktu, která významně přesahuje rámec norem pro obchodní komodity týkajících se veřejného zdraví, zdraví zvířat nebo rostlin, dobrých životních podmínek zvířat či ochrany životního prostředí,
ii)
režim je otevřen všem producentům,
iii)
režim zahrnuje závazné specifikace produktu, jejichž dodržování ověřují orgány veřejné správy nebo nezávislý kontrolní orgán,
iv)
režim je transparentní a zajišťuje úplnou vysledovatelnost produktů; nebo
c)
v dobrovolných systémech certifikace zemědělských produktů, které byly členskými státy uznány jako systémy, které splňují obecné zásady osvědčených postupů Unie pro dobrovolné systémy certifikace týkající se zemědělských produktů a potravin.
2. Podpora v rámci tohoto opatření může rovněž krýt náklady na informační a propagační činnosti prováděné seskupeními producentů na vnitřním trhu v souvislosti s produkty, na něž se vztahují režimy jakosti podporované podle odstavce 1.
3. Podpora podle odstavce 1 se poskytuje po dobu nejvýše pěti let jako roční pobídková platba, jejíž úroveň se určuje podle úrovně fixních nákladů vyplývajících z účasti v podporovaných režimech.
Pro účely tohoto odstavce se „fixními náklady“ rozumějí náklady související se vstupem do podporovaných režimů jakosti a roční příspěvek na účast v takovém režimu, případně včetně výdajů na kontroly, které jsou nezbytné k ověření dodržování specifikací daného režimu.
Pro účely tohoto článku se „zemědělcem“ rozumí aktivní zemědělec ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
4. Podpora je omezena maximální mírou podpory a částkou stanovenou v příloze II.
5. Pro zohlednění nového práva Unie, kterým může být dotčena podpora v rámci tohoto opatření, a v zájmu zajištění soudržnosti s jinými nástroji Unie týkajícími se podpory zemědělských opatření a zabránění narušení hospodářské soutěže je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o zvláštní režimy Unie, na něž se vztahuje odst. 1 písm. a), a charakteristiky seskupení producentů a druhů činností, které podle odstavce 2 mohou získat podporu, jakož i o stanovení podmínek s cílem zabránit diskriminaci určitých produktů a stanovení podmínek, na jejichž základě se mají vyloučit obchodní značky z podpory.
Článek 17
Investice do hmotného majetku
1. Podpora v rámci tohoto opatření zahrnuje hmotné nebo nehmotné investice, které:
a)
zvyšují celkovou výkonnost a udržitelnost zemědělského podniku;
b)
se týkají zpracování, uvádění na trh nebo vývoje zemědělských produktů uvedených v příloze I Smlouvy nebo bavlny, s výjimkou produktů rybolovu, přičemž výstupem procesu produkce může být produkt, na nějž se uvedená příloha nevztahuje;
c)
se týkají infrastruktury související s rozvojem, modernizací nebo přizpůsobením se zemědělství a lesnictví, včetně přístupu k zemědělské a lesní půdě, s pozemkovými úpravami a melioracemi a dodávkami a úsporami energie a vody; nebo
d)
jsou neproduktivními investicemi, jež souvisejí s plněním agroenvironmentálně- klimatických cílů v souladu s tímto nařízením, i se stavem ochrany biologické rozmanitosti druhů a přírodních stanovišť, jakož i se zvýšením společenské hodnoty oblasti sítě Natura 2000 nebo jiných systémů vysoké přírodní hodnoty, jež budou vymezeny v programu.
2. Podpora podle odst. 1 písm. a) se poskytuje zemědělcům nebo skupinám zemědělců.
V případě investic na podporu restrukturalizace zemědělských podniků zacílí členské státy podporu na zemědělské podniky na základě analýzy SWOT provedené ve vztahu k prioritě Unie v oblasti rozvoje venkova „zvýšení životaschopnosti zemědělských podniků a konkurenceschopnosti všech druhů zemědělské činnosti ve všech regionech a podpora inovativních zemědělských technologií a udržitelného obhospodařování lesů“.
3. Podpora podle odst. 1 písm. a) a b) je omezena maximálními mírami podpory stanovenými v příloze II. Tyto maximální míry se mohou zvýšit v případě mladých zemědělců, společných investic, včetně investic spojených s fúzí organizací producentů, v případě integrovaných projektů zahrnujících podporu v rámci více než jednoho opatření, investic v oblastech s přírodními a jinými zvláštními omezeními, jež jsou uvedeny v článku 32, investic spojených s činnostmi podle článků 28 a 29 a v případě činností podporovaných v rámci EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti v souladu s mírami podpory stanovenými v příloze II. Aniž by bylo dotčeno výše uvedené, maximální společná míra podpory však nesmí překročit 90 %.
4. Podpora podle odst. 1 písm. c) a d) podléhá mírám podpory stanoveným v příloze II.
5. Mladým zemědělcům, kteří poprvé zakládají zemědělský podnik jako vedoucí tohoto podniku, může být poskytnuta podpora na investice uskutečněné za účelem splnění norem Unie týkajících se zemědělské produkce, včetně bezpečnosti práce. Taková podpora může být poskytována nejvýše po dobu 24 měsíců ode dne založení podniku.
6. V případech, kdy právo Unie ukládá zemědělcům nové požadavky, může být poskytována podpora na investice uskutečněné za účelem splnění těchto požadavků nejvýše po dobu 12 měsíců ode dne, kdy se tyto požadavky stanou pro daný zemědělský podnik povinnými.
Článek 18
Obnova potenciálu zemědělské produkce poškozeného přírodními katastrofami a katastrofickými událostmi a zavedení vhodných preventivních opatření
1. Podpora v rámci tohoto opatření zahrnuje:
a)
investice do preventivních opatření, jejichž cílem je zmírnění následků pravděpodobných přírodních katastrof, nepříznivých klimatických jevů a katastrofických událostí;
b)
investice do obnovy zemědělské půdy a produkčního potenciálu poškozeného přírodními katastrofami, nepříznivými klimatickými jevy a katastrofickými událostmi.
2. Podpora se poskytuje zemědělcům nebo skupinám zemědělců. Podporu lze poskytnout rovněž veřejným subjektům, je-li prokázána vazba mezi investicemi vynaloženými těmito subjekty a potenciálem zemědělské produkce.
3. Podpora podle odst. 1 písm. b) je podmíněna formálním uznáním ze strany příslušných orgánů veřejné moci v členských státech, že došlo k přírodní katastrofě a že tato katastrofa nebo opatření přijatá v souladu se směrnicí Rady 2000/29/ES (22) za účelem eradikace nebo zabránění dalšímu šíření choroby rostlin nebo škůdce zapříčinila zničení nejméně 30 % příslušného zemědělského potenciálu.
4. Podpora v rámci tohoto opatření se neposkytuje k uhrazení ušlých příjmů v důsledku přírodní katastrofy nebo katastrofické události.
Členské státy zajistí, aby se zabránilo nadměrné kompenzaci v důsledku kombinace tohoto opatření s jinými nástroji podpory na úrovni členských států nebo Unie nebo se systémy soukromého pojištění.
5. Podpora podle odst. 1 písm. a) je omezena maximálními mírami podpory stanovenými v příloze II.
Článek 19
Rozvoj zemědělských podniků a podnikatelské činnosti
1. Podpora v rámci tohoto opatření zahrnuje:
a)
podporu na zahájení podnikatelské činnosti pro:
i)
mladé zemědělce,
ii)
nezemědělské činnosti ve venkovských oblastech,
iii)
rozvoj malých zemědělských podniků;
b)
investice na založení a rozvoj nezemědělských činností;
c)
roční nebo jednorázové platby zemědělcům způsobilým pro režim pro malé zemědělce stanovený hlavou V nařízení (EU) č. 1307/2013 (režim pro malé zemědělce), kteří trvale převedou svůj podnik na jiného zemědělce.
2. Podpora podle odst. 1 písm. a) bodu i) se poskytuje mladým zemědělcům.
Podpora podle odst. 1 písm. a) bodu ii) se poskytuje zemědělcům nebo členům domácnosti zemědělce, kteří diverzifikují svou činnost na činnosti nezemědělské povahy, a mikropodnikům a malým podnikům a fyzickým osobám ve venkovských oblastech.
Podpora podle odst. 1 písm. a) bodu iii) se poskytuje malým zemědělským podnikům vymezeným členskými státy.
Podpora podle odst. 1 písm. b) se poskytuje mikropodnikům a malým podnikům a fyzickým osobám ve venkovských oblastech, jakož i zemědělcům nebo členům domácnosti zemědělce.
Podpora podle odst. 1 písm. c) se poskytuje zemědělcům, kteří jsou v době předložení žádosti o podporu způsobilí pro účast v režimu pro malé zemědělce po dobu alespoň jednoho roku a kteří se zaváží k trvalému převodu celého podniku a odpovídajících platebních nároků na jiného zemědělce. Podpora se vyplácí ode dne převodu do 31. prosince 2020, nebo se ve vztahu k tomuto období vypočítá a vyplatí formou jednorázové platby.
3. Za člena domácnosti zemědělce může být považována jakákoli fyzická nebo právnická osoba nebo skupina fyzických či právnických osob bez ohledu na právní postavení přiznané této skupině a jejím členům podle vnitrostátního práva, s výjimkou zemědělských pracovníků. Považuje-li se za člena domácnosti zemědělce právnická osoba nebo skupina právnických osob, musí tento člen vykonávat v zemědělském podniku zemědělskou činnost v době podání žádosti o podporu.
4. Podpora podle odst. 1 písm. a) je podmíněna předložením podnikatelského plánu. Provádění podnikatelského plánu musí být zahájeno do devíti měsíců ode dne vydání rozhodnutí o poskytnutí podpory.
V případě mladých zemědělců, kterým je vyplácena podpora podle odst. 1 písm. a) bodu i), podnikatelský plán stanoví, že mladý zemědělec splní podmínky podle článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013 týkající se aktivních zemědělců do 18 měsíců od zahájení činnosti.
Členské státy stanoví horní a spodní prahovou hodnotu, která zemědělským podnikům umožňuje přístup k podpoře podle odst. 1 písm. a) bodu i) a iii). Spodní prahová hodnota u podpory podle odst. 1 písm. a) bodu i) je vyšší než horní prahová hodnota u podpory podle odst. 1 písm. a) bodu iii). Podpora je omezena na podniky, které spadají do definice mikropodniků a malých podniků.
5. Podpora podle odst. 1 písm. a) se poskytuje ve formě nejméně dvou splátek během období nejvýše pěti let. Splátky se mohou postupně snižovat. Vyplacení poslední splátky podle odst. 1 písm. a) bodu i) a ii) je podmíněno řádným prováděním podnikatelského plánu.
6. Maximální částka podpory podle odst. 1 písm. a) je stanovena v příloze II. Členské státy určí výši podpory podle odst. 1 písm. a) bodu i) a ii) rovněž s prohlédnutím k sociálně-ekonomické situaci oblasti programu.
7. Podpora podle odst. 1 písm. c) se rovná 120 % roční platby, kterou je příjemce oprávněný obdržet v rámci režimu pro malé zemědělce.
8. S cílem zajistit účinné a účelné využívání prostředků EZFRV je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, které stanoví minimální obsah podnikatelských plánů a kritéria, jež členské státy použijí ke stanovení prahových hodnot uvedených v odstavci 4 tohoto článku.
Článek 20
Základní služby a obnova vesnic ve venkovských oblastech
1. Podpora v rámci tohoto opatření zahrnuje zejména:
a)
vypracování a aktualizaci plánů rozvoje obcí a vesnic ve venkovských oblastech a jejich základních služeb a plánů pro ochranu a správu lokalit sítě Natura 2000 a dalších míst vysoké přírodní hodnoty;
b)
investice do vybudování, zlepšování nebo rozšiřování všech typů drobné infrastruktury, včetně investic do energie z obnovitelných zdrojů a do úspory energie;
c)
infrastrukturu širokopásmového připojení, včetně jejího vybudování, zlepšování a rozšiřování, pasivní infrastrukturu širokopásmového připojení a přístup k širokopásmovému připojení a k řešením v oblasti elektronické veřejné správy;
d)
investice do zřizování, zlepšování nebo rozšiřování místních základních služeb pro venkovské obyvatelstvo, včetně oblasti volného času a kultury, a do související infrastruktury;
e)
investice k veřejnému využití do rekreační infrastruktury, turistických informací a drobné turistické infrastruktury;
f)
studie a investice spojené se zachováním, obnovou a rozvojem kulturního a přírodního dědictví vesnic, venkovské krajiny a míst vysoké přírodní hodnoty, včetně souvisejících sociálně-ekonomických aspektů, jakož i opatření posilujících povědomí o životním prostředí;
g)
investice zaměřené na přemístění činností a rekonstrukci budov či jiných zařízení nacházejících se uvnitř venkovských sídel nebo v jejich blízkosti v zájmu zlepšení kvality života nebo zlepšení životního prostředí daného sídla.
2. Podpora v rámci tohoto opatření se týká pouze drobné infrastruktury, kterou každý členský stát vymezí v programu. Programy rozvoje venkova však mohou v případě investic do širokopásmového připojení a energie z obnovitelných zdrojů stanovit zvláštní odchylky od tohoto pravidla. V tomto případě se stanoví jednoznačná kritéria, která zajistí doplňkovost s podporou poskytovanou na základě jiných nástrojů Unie.
3. Investice podle odstavce 1 jsou způsobilé pro podporu, jsou-li příslušné operace prováděny podle plánů rozvoje obcí a vesnic ve venkovských oblastech a jejich základních služeb, pokud tyto plány existují, a jsou-li v souladu s příslušnou strategií místního rozvoje.
Článek 21
Investice do rozvoje lesních oblastí a zlepšování životaschopnosti lesů
1. Podpora v rámci tohoto opatření se týká:
a)
zalesňování a zakládání lesů;
b)
zavádění zemědělsko-lesnických systémů;
c)
předcházení poškozování lesů lesními požáry, přírodními katastrofami a katastrofickými událostmi, včetně napadení škůdci a vypuknutí choroby a hrozeb souvisejících s klimatem, a obnovy takto poškozených lesů;
d)
investic ke zvýšení odolnosti a ekologické hodnoty, jakož i potenciálu lesních ekosystémů v oblasti zmírňování změny klimatu;
e)
investic do lesnických technologií a zpracování lesnických produktů, jejich mobilizace a uvádění na trh.
2. Omezení týkající se vlastnictví lesů podle článků 22 až 26 se nevztahují na tropické či subtropické lesy a zalesněné oblasti na území Azor, Madeiry, Kanárských ostrovů, menších ostrovů v Egejském moři ve smyslu nařízení Rady (EHS) č. 2019/93 (23) a francouzských zámořských departementů.
Pro podniky přesahující určitou velikost, kterou v programu určí členské státy, se podpora podmíní předložením příslušných informací pocházejících z lesního hospodářského plánu nebo rovnocenného nástroje v souladu s udržitelným obhospodařováním lesů vymezeným ministerskou konferencí o ochraně lesů v Evropě z roku 1993
Článek 22
Zalesňování a zakládání lesů
1. Podpora podle čl. 21 odst. 1 písm. a) se poskytuje veřejným a soukromým držitelům půdy a jejich sdružením a kryje náklady na založení a roční prémii na hektar k uhrazení nákladů na ušlé příjmy ze zemědělství a péči, včetně první a poslední probírky, a to nejvýše po dobu dvanácti let. V případě půdy vlastněné státem může být podpora poskytnuta pouze v případě, že subjekt využívající tuto půdu je soukromý subjekt nebo obec.
Podpora na zalesnění půdy, jejímž vlastníkem jsou veřejné orgány, nebo podpora určená na výsadbu rychle rostoucích dřevin kryje pouze náklady na založení.
2. Způsobilá je zemědělská i nezemědělská půda. Vysázené druhy jsou přizpůsobené podmínkám životního prostředí a klimatickým podmínkám dotyčné oblasti a odpovídají minimálním environmentálním požadavkům. Podpora se neposkytuje na výsadbu rychle rostoucích dřevin pěstovaných ve výmladkových plantážích, vánočních stromků ani rychle rostoucích dřevin pěstovaných pro výrobu energie. V oblastech, v nichž je zalesňování ztíženo nepříznivými půdními a klimatickými podmínkami, může být podpora poskytnuta na výsadbu jiných víceletých druhů dřevin, jako jsou keře nebo křoviny vhodné pro místní podmínky.
3. Pro zajištění souladu zalesňování zemědělské půdy s cíli politiky v oblasti životního prostředí je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o vymezení minimálních environmentálních požadavků podle odstavce 2 tohoto článku.
Článek 23
Zavádění zemědělsko-lesnických systémů
1. Podpora podle čl. 21 odst. 1 písm. b) se poskytuje soukromým držitelům půdy, obcím a jejich sdružením a kryje náklady na založení a roční prémii na hektar k uhrazení nákladů na údržbu po dobu nejvýše pěti let.
2. Pro účely tohoto článku se „zemědělsko-lesnickými systémy“ rozumějí systémy využívání půdy, v jejichž rámci je stejný pozemek zároveň využíván k pěstování stromů a k zemědělské činnosti. Minimální a maximální počet stromů na hektar určí členské státy s přihlédnutím k místním půdním, klimatickým a environmentálním podmínkám, druhům lesních dřevin a potřebě zajistit udržitelné zemědělské využití půdy.
3. Podpora je omezena maximální mírou podpory stanovenou v příloze II.
Článek 24
Předcházení poškozování lesů lesními požáry, přírodními katastrofami a katastrofickými událostmi a obnova poškozených lesů
1. Podpora podle čl. 21 odst. 1 písm. c) se poskytuje soukromým a veřejným držitelům lesů a jiným soukromoprávním a veřejnoprávním subjektům a jejich sdružením a kryje náklady na:
a)
vybudování ochranné infrastruktury. V případě protipožárních pruhů může podpora zahrnovat rovněž podporu přispívající na náklady na údržbu. Podpora se neposkytuje na činnosti související se zemědělstvím vykonávané v oblastech, na něž se vztahují agroenvironmentální závazky;
b)
místní preventivní činnosti v malém měřítku zaměřené proti požárům nebo jiným přírodním nebezpečím, včetně využití pastvy zvířat;
c)
zřizování a zlepšování zařízení k monitorování lesních požárů, výskytu škůdců a chorob, a komunikačních zařízení; a
d)
obnovu lesnického potenciálu poškozeného požáry a jinými přírodními katastrofami, včetně škůdců, chorob a katastrofických událostí a jevů souvisejících se změnou klimatu.
2. V případě preventivních opatření týkajících se škůdců a chorob musí být riziko výskytu příslušné katastrofy doloženo vědeckými důkazy a uznáno veřejnými vědeckými organizacemi. V programu musí být případně uveden seznam druhů organismů, které jsou pro rostliny škodlivé a mohou způsobit katastrofu.
Způsobilé operace musejí být v souladu s plánem na ochranu lesů, který vypracují členské státy. Pro podniky přesahující určitou velikost, kterou v programu určí členské státy, se podpora podmíní předložením příslušných informací pocházejících z lesního hospodářského plánu nebo rovnocenného nástroje v souladu s udržitelným obhospodařováním lesů vymezeným ministerskou konferencí o ochraně lesů v Evropě z roku 1993, který podrobně rozvádí cíle v oblasti prevence.
Pro podporu týkající se prevence lesních požárů jsou způsobilé lesní oblasti považované v souladu s plánem na ochranu lesů vyhotoveným členskými státy za oblasti se středním nebo vysokým rizikem lesních požárů.
3. Podpora podle odst. 1 písm. d) je podmíněna formálním uznáním ze strany příslušných orgánů veřejné moci v členských státech, že došlo k přírodní katastrofě a že tato katastrofa nebo opatření přijatá v souladu se směrnicí 2000/29/ES za účelem eradikace nebo zabránění dalšímu šíření choroby rostlin nebo škůdce zapříčinila zničení nejméně 20 % příslušného lesního potenciálu.
4. Podpora v rámci tohoto opatření se neposkytuje k náhradě ušlých příjmů v důsledku přírodní katastrofy.
Členské státy zajistí, aby se zabránilo nadměrné kompenzaci v důsledku kombinace tohoto opatření s jinými nástroji podpory na úrovni členských států nebo Unie nebo se systémy soukromého pojištění.
Článek 25
Investice ke zvýšení odolnosti a ekologické hodnoty lesních ekosystémů
1. Podpora podle čl. 21 odst. 1 písm. d) se poskytuje fyzickým osobám, soukromým a veřejným držitelům lesů a jiným soukromoprávním a veřejnoprávním subjektům a jejich sdružením.
2. Investice se zaměří na splnění závazků týkajících se cílů v oblasti ochrany životního prostředí, na poskytování služeb ekosystémů a na závazky, které zvyšují společenskou hodnotu lesů a zalesněných ploch v dotyčné oblasti nebo zlepšují potenciál ekosystémů ke zmírňování změny klimatu, aniž by byly z dlouhodobého hlediska vyloučeny hospodářské přínosy.
Článek 26
Investice do lesnických technologií a zpracování lesnických produktů, jejich mobilizace a uvádění na trh
1. Podpora podle čl. 21 odst. 1 písm. e) se poskytuje soukromým držitelům lesů, obcím a jejich sdružením a malým a středním podnikům na investice, které zvyšují lesnický potenciál nebo souvisejí se zpracováním, mobilizací lesnických produktů a jejich uváděním na trh. Na území Azor, Madeiry, Kanárských ostrovů, menších ostrovů v Egejském moři ve smyslu nařízení (EHS) č. 2019/93 a francouzských zámořských departementů může být podpora poskytnuta rovněž podnikům, které nejsou malými a středními podniky.
2. Investice související se zvyšováním ekonomické hodnoty lesů musejí být odůvodněné ve vztahu k očekávanému zlepšení lesů v jednom nebo více podnicích a mohou zahrnovat investice do strojů pro lesní těžební práce a postupů těžby, které jsou šetrné k půdě a zdrojům.
3. Investice související s používáním dřeva jako suroviny nebo zdroje energie jsou omezeny na všechny pracovní operace před průmyslovým zpracováním.
4. Podpora je omezena maximálními mírami podpory stanovenými v příloze II.
Článek 27
Zřizování seskupení a organizací producentů
1. Podpora v rámci tohoto opatření se poskytuje, aby se usnadnilo zřizování seskupení a organizací producentů v zemědělství a lesnictví s cílem:
a)
přizpůsobit produkci a výstup producentů, kteří jsou členy těchto seskupení nebo organizací, požadavkům trhu;
b)
společně uvádět zboží na trh, včetně přípravy k prodeji, centralizace prodeje a dodávek velkoodběratelům;
c)
stanovit společná pravidla pro informace o produkci, zejména s ohledem na sklizeň a dostupnost, a
d)
zajišťovat ostatní činnosti, které mohou provádět seskupení a organizace producentů, například rozvoj podnikatelských a marketingových dovedností a organizace a usnadnění inovačních procesů.
2. Podpora se poskytuje seskupením a organizacím producentů, které jsou příslušným orgánem členského státu oficiálně uznány na základě podnikatelského plánu. Omezuje se na seskupení a organizace producentů, které jsou MSP.
Členské státy do pěti let od uznání seskupení nebo organizace producentů ověří, zda bylo dosaženo cílů podnikatelského plánu.
3. Podpora se poskytuje na základě podnikatelského plánu formou paušální podpory v ročních splátkách maximálně po dobu pěti let ode dne, kdy byly seskupení nebo organizace producentů uznány, a postupně se snižuje. Vypočítává se podle roční produkce seskupení nebo organizace uvedené na trh. Poslední splátku členské státy vyplatí až po ověření řádného provedení podnikatelského plánu.
V prvním roce mohou členské státy vyplatit seskupení nebo organizaci producentů podporu, která je vypočítána na základě průměrné roční hodnoty produkce členů seskupení uvedené na trh během tří let před jejich vstupem do seskupení nebo organizací. V případě seskupení a organizací producentů v odvětví lesnictví je podpora vypočítána na základě průměrné produkce členů seskupení nebo organizace uvedené na trh v období pěti let předcházejících uznání seskupení nebo organizace, přičemž se vyloučí nejvyšší a nejnižší hodnota.
4. Podpora je omezena maximálními mírami a částkami stanovenými v příloze II.
5. Členské státy mohou i nadále podporovat zřizování seskupení producentů i po jejich uznání za organizace producentů v souladu s podmínkami stanovenými v nařízení (EU) č. 1308/2013 (24).
Článek 28
Agroenvironmentálně-klimatické opatření
1. Členské státy poskytují v rámci tohoto opatření podporu na celém svém území podle svých zvláštních potřeb a priorit určených na celostátní, regionální nebo místní úrovni. Toto opatření je zaměřeno na zachování a prosazování nezbytných změn v zemědělských postupech, které pozitivně přispívají k ochraně životního prostředí a klimatu. Jeho zařazení do programů rozvoje venkova na vnitrostátní nebo regionální úrovni je povinné.
2. Agroenvironmentálně-klimatické platby se poskytují zemědělcům, skupinám zemědělců nebo skupinám zemědělců a jiných uživatelů půdy, kteří se dobrovolně zaváží k provádění operací sestávajících z jednoho nebo více agroenvironmentálně-klimatických závazků na zemědělské půdě, kterou určí členské státy, jejíž součástí je nejen zemědělská plocha, jak je definována v článku 2 tohoto nařízení. V řádně odůvodněných případech mohou být za účelem plnění cílů v oblasti ochrany životního prostředí agroenvironmentálně-klimatické platby poskytnuty i jiným uživatelům půdy nebo skupinám jiných uživatelů půdy.
3. Agroenvironmentálně-klimatické platby se vztahují pouze na závazky, které jdou nad rámec příslušných závazných norem stanovených podle hlavy VI kapitoly I nařízení (EU) č. 1306/2013, příslušných kritérií a minimálních činností stanovených podle čl. 4 odst. 1 písm. c) bodů ii) a iii) nařízení (EU) č. 1307/2013 a příslušných minimálních požadavků, jež se týkají používání hnojiv a přípravků na ochranu rostlin, a dalších příslušných závazných požadavků stanovených vnitrostátním právem. Všechny tyto závazné požadavky jsou určeny v programu.
4. Členské státy se vynasnaží zaručit, aby osobám, které se zaváží k provádění operací v rámci tohoto opatření, byly poskytnuty poznatky a informace potřebné k plnění těchto operací. To mohou provádět mimo jiné prostřednictvím odborného poradenství souvisejícího s dotyčným závazkem nebo podmíněním podpory v rámci tohoto opatření příslušným vzděláváním.
5. Závazky v rámci tohoto opatření se přijímají na období od pěti do sedmi let. Je-li to však nezbytné k dosažení či zachování požadovaných přínosů pro životní prostředí, mohou členské státy ve svých programech rozvoje venkova určit u určitých druhů závazků období delší, včetně vymezení jejich ročního prodloužení po uplynutí počátečního období. U nových závazků, které přímo navazují na závazky vykonané během počátečního období, mohou členské státy ve svých programech rozvoje venkova určit období kratší.
6. Platby se poskytují ročně a v plné výši či částečně kompenzují dodatečné náklady a ušlé příjmy příjemců podpory v důsledku přijatých závazků. V případě potřeby mohou krýt rovněž transakční náklady až do výše 20 % podpory vyplacené na agroenvironmentálně-klimatické závazky. Jsou-li závazky přijaty skupinami zemědělců nebo skupinami zemědělců a jiných uživatelů půdy, činí maximální výše 30 %.
Při výpočtu plateb podle prvního pododstavce odečtou členské státy částku nezbytnou k tomu, aby se vyloučilo dvojí financování postupů podle článku 43 nařízení (EU) č. 1306/2013.
V řádně odůvodněných případech lze pro operace týkající se zachování životního prostředí poskytnout v případě závazků, že plochy nebudou nadále využívány k obchodním účelům, podporu formou paušální sazby nebo jednorázové platby na jednotku, která se vypočte na základě vzniklých dodatečných nákladů a ušlých příjmů.
7. Je-li to nezbytné k zajištění účinného uplatňování tohoto opatření, mohou členské státy použít k výběru příjemců postup podle čl. 49 odst. 3.
8. Podpora je omezena maximálními částkami stanovenými v příloze II.
Podpora v rámci tohoto opatření nesmí být poskytnuta na závazky, na něž se vztahuje opatření týkající se ekologického zemědělství.
9. Podporu lze za účelem zachování a udržitelného využívání a rozvoje genetických zdrojů v zemědělství poskytovat na operace, na něž se nevztahují ustanovení odstavců 1 až 8. Tyto závazky mohou provádět jiní příjemci než ti, kteří jsou uvedeni v odstavci 2.
10. S cílem zajistit, aby agroenvironmentálně-klimatické závazky byly definovány v souladu s prioritami Unie v oblasti rozvoje venkova, je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o:
a)
podmínky, jež se vztahují na závazky týkající se extenzifikace chovu hospodářských zvířat;
b)
podmínky, jež se vztahují na závazky týkající se chovu místních plemen, jejichž chov je ohrožen, nebo na ochranu genetických zdrojů rostlin ohrožených genetickou erozí; a
c)
vymezení způsobilých operací podle odstavce 9.
11. Aby se vyloučilo dvojí financování, jak je uvedeno ve druhém pododstavci odstavce 6, je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o stanovení metody výpočtu, která se má použít, i v případě rovnocenných opatření podle článku 43 nařízení (EU) č. 1306/2013.
Článek 29
Ekologické zemědělství
1. Podpora v rámci tohoto opatření se poskytuje na hektar zemědělské plochy zemědělcům nebo skupinám zemědělců, kteří se dobrovolně zaváží k přechodu na postupy a způsoby ekologického zemědělství či k zachování těchto postupů a způsobů vymezených v nařízení (ES) č. 834/2007 a kteří jsou aktivními zemědělci ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
2. Podpora se poskytuje pouze na závazky přesahující rámec příslušných závazných norem stanovených podle hlavy VI kapitoly I nařízení (EU) č. 1306/2013, příslušných kritérií a minimálních činností stanovených podle čl. 4 odst. 1 písm. c) bodů ii) a iii) nařízení (EU) č. PD/2013, příslušných minimálních požadavků, jež se týkají používání hnojiv a přípravků na ochranu rostlin, a dalších příslušných závazných požadavků stanovených vnitrostátním právem. Všechny tyto požadavky jsou určeny v programu.
3. Závazky v rámci tohoto opatření se přijímají na období od pěti do sedmi let. Je-li podpora poskytnuta pro přechod na ekologické zemědělství, mohou členské státy určit kratší počáteční období, které odpovídá období přechodu. Je-li podpora poskytnuta na zachování ekologického zemědělství, mohou členské státy ve svých programech rozvoje venkova povolit prodloužení o jeden rok po uplynutí počátečního období. U nových závazků týkajících se zachování, které přímo navazují na závazky vykonané během počátečního období, mohou členské státy ve svých programech rozvoje venkova určit období kratší.
4. Platby se poskytují ročně a v plné výši či částečně kompenzují dodatečné náklady a ušlé příjmy příjemců podpory v důsledku přijatých závazků. V případě potřeby mohou krýt rovněž transakční náklady až do výše 20 % podpory vyplacené na závazky. Jsou-li závazky přijaty skupinami zemědělců, činí maximální výše 30 %.
Při výpočtu plateb podle prvního pododstavce odečtou členské státy částku nezbytnou k tomu, aby se vyloučilo dvojí financování postupů podle článku 43 nařízení (EU) č. 1307/2013.
5. Podpora je omezena maximálními částkami stanovenými v příloze II.
6. S cílem zajistit vyloučení dvojího financování, jak je uvedeno ve druhém pododstavci odstavce 4, je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o stanovení metody výpočtu, která se má použít.
Článek 30
Platby v rámci sítě Natura 2000 a podle rámcové směrnice o vodě
1. Podpora v rámci tohoto opatření se poskytuje ročně na hektar zemědělské plochy nebo na hektar lesa s cílem poskytnout příjemcům kompenzaci za dodatečné náklady a ušlé příjmy v důsledku znevýhodnění v dotyčných oblastech v souvislosti s prováděním směrnic 92/43/EHS a 2009/147/ES a rámcové směrnice o vodě.
Při výpočtu podpory podle tohoto opatření odečtou členské státy částku nezbytnou k tomu, aby se vyloučilo dvojí financování postupů podle článku 43 nařízení (EU) č. 1307/2013.
2. Podpora se poskytuje zemědělcům a soukromým držitelům lesů a sdružením soukromých držitelů lesů. V řádně odůvodněných případech může být poskytnuta rovněž jiným uživatelům půdy.
3. Podpora pro zemědělce související se směrnicemi 92/43/EHS a 2009/147/ES se poskytuje pouze ve vztahu ke znevýhodněním vyplývajícím z požadavků přesahujících rámec dobrého zemědělského a environmentálního stavu podle článku 94 a přílohy II nařízení Rady (EU) č. 1306/2013 a příslušných kritérií a minimálních činností stanovených podle čl. 4 odst. 1 písm. c) bodů ii) a iii) nařízení (EU) č. 1307/2013.
4. Podpora pro zemědělce související s rámcovou směrnicí o vodě se poskytuje pouze ve vztahu ke zvláštním požadavkům, které:
a)
byly zavedeny rámcovou směrnicí o vodě, jsou v souladu s programy opatření v rámci plánů povodí za účelem dosažení cílů uvedené směrnice v oblasti ochrany životního prostředí a přesahují rámec opatření nezbytných k provádění dalších právních předpisů Unie na ochranu vod;
b)
jdou nad rámec povinných požadavků na hospodaření a dobrého zemědělského a environmentálního stavu podle hlavy VI kapitoly I nařízení (EU) č. 1306/2013 a příslušných kritérií a minimálních činností stanovených podle čl. 4 odst. 1 písm. c) bodů ii) a iii) nařízení (EU) č. 1307/2013;
c)
jdou nad rámec úrovně ochrany stanovené v právu Unie, která existovala v době přijetí rámcové směrnice o vodě, jak je stanoveno v čl. 4 odst. 9 uvedené směrnice, a
d)
ukládají významné změny způsobu využití půdy nebo významná omezení postupů zemědělského hospodaření, jež mají za následek značnou ztrátu příjmů.
5. Požadavky uvedené v odstavcích 3 a 4 jsou určeny v programu.
6. Pro platby jsou způsobilé tyto oblasti:
a)
zemědělské a lesní oblasti v rámci sítě Natura 2000 vymezené podle směrnic 92/43/EHS a 2009/147/ES;
b)
jiné vymezené chráněné přírodní oblasti s environmentálními omezeními platnými pro zemědělské činnosti nebo lesy, které přispívají k provádění článku 10 směrnice 92/43/EHS, pokud tyto oblasti na jeden program rozvoje venkova nepřekročí 5 % oblastí určených v rámci sítě Natura 2000, na které se vztahuje jeho územní působnost;
c)
zemědělské oblasti zahrnuté v plánech povodí podle rámcové směrnice o vodě.
7. Podpora je omezena maximálními částkami stanovenými v příloze II.
8. S cílem zajistit vyloučení dvojího financování, jak je uvedeno ve druhém pododstavci odstavce 1, je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o stanovení metody výpočtu, která se má použít.
Článek 31
Platby pro oblasti s přírodními či jinými zvláštními omezeními
1. Platby pro zemědělce v horských oblastech a jiných oblastech s přírodními či jinými zvláštními omezeními se poskytují ročně na hektar zemědělské plochy s cílem poskytnout zemědělcům plnou nebo částečnou kompenzaci za dodatečné náklady a ušlé příjmy v souvislosti s omezeními zemědělské produkce v dotyčné oblasti.
Dodatečné náklady a ušlé příjmy se vypočítají v porovnání s oblastmi, jež nejsou postiženy přírodními či jinými zvláštními omezeními, s přihlédnutím k platbám podle hlavy III kapitoly 3 nařízení (EU) č. 1307/2013.
Při výpočtu dodatečných nákladů a ušlých příjmů mohou členské státy v řádně odůvodněných případech diferencovat výši platby, aby zohlednily:
-
závažnost zjištěného trvalého omezení, jež ovlivňuje zemědělskou činnost;
-
zemědělský systém.
2. Platby se poskytují zemědělcům, kteří se zaváží provozovat zemědělskou činnost v oblastech určených podle článku 32 a kteří jsou aktivními zemědělci ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
3. Platby se stanovují v rozmezí mezi minimální a maximální částkou stanovenou v příloze II. Tyto platby mohou být v řádně odůvodněných případech zvýšeny s přihlédnutím ke zvláštním okolnostem, které musejí být v programech rozvoje venkova zdůvodněny.
4. Členské státy zajistí postupné snižování plateb po překročení určité prahové úrovně plochy jednotlivých podniků, která bude vymezena v programu, s výjimkou případů, kdy podpora zahrnuje pouze minimální platbu na hektar ročně v souladu s přílohou II.
Členské státy mohou v případě právnické osoby nebo skupiny fyzických či právnických osob uplatnit snižování plateb na úrovni členů těchto právnických osob nebo skupin, pokud:
a)
vnitrostátní právní předpisy umožňují, aby jednotliví členové měli práva a povinnosti srovnatelné s právy a povinnostmi jednotlivých zemědělců, kteří jsou v postavení vedoucího daného zemědělského podniku, zejména pokud jde o jejich hospodářské, sociální a daňové postavení, a
b)
tito jednotliví členové přispěli k posílení zemědělských struktur daných právnických osob nebo skupin.
5. Kromě plateb podle odstavce 2 mohou členské státy v období mezi rokem 2014 a 2020 poskytovat platby v rámci tohoto opatření příjemcům v oblastech, které byly podle čl. 36 písm. a) bodu ii) nařízení (ES) č. 1698/2005 způsobilé v programovém období 2007-2013. Příjemcům v oblastech, které již nejsou na základě nového vymezení podle čl. 32 odst. 3 nadále způsobilé, se tyto platby postupně snižují, a to v průběhu období čtyř let. Toto období počíná dnem, kdy bylo vymezení podle čl. 32 odst. 3 dokončeno, a nejpozději v roce 2018. Platby začínají na úrovni nejvýše 80 % průměrné platby stanovené v programu pro programové období 2007-2013 podle čl. 36 písm. a) bodu ii) nařízení (ES) č. 1698/2005 a končí na úrovni nejvýše 20 % nejpozději v roce 2020. Jakmile výše platby v důsledku uplatňování postupného snižování částky dosáhne 25 EUR, může členský stát pokračovat ve vyplácení plateb na této úrovni až do skončení období postupného ukončování.
Po dokončení vymezení obdrží příjemci v oblastech, které jsou i nadále způsobilé, platby v rámci tohoto opatření v plné výši.
Článek 32
Vymezení oblastí s přírodními a jinými zvláštními omezeními
1. Členské státy vymezí na základě odstavců 2, 3 a 4 oblasti způsobilé pro platby podle článku 31 v rámci těchto kategorií:
a)
horské oblasti;
b)
jiné než horské oblasti, které čelí značným přírodním omezením; a
c)
ostatní oblasti postižené zvláštními omezeními.
2. Aby byly horské oblasti způsobilé pro platby podle článku 31, musí se vyznačovat značným omezením možností využití půdy a znatelným zvýšením produkčních nákladů:
a)
z důvodu velmi náročných klimatických podmínek daných nadmořskou výškou, v jejichž důsledku je podstatně zkráceno vegetační období;
b)
v nižších nadmořských výškách z důvodu existence převážně velmi svažitých oblastí, ve kterých nelze využít mechanizace nebo které vyžadují použití velmi nákladného zvláštního vybavení, nebo z obou důvodů, pokud omezení vyplývající z každého faktoru zvlášť je sice méně závažné, ale jejich kombinací vzniká stejné omezení.
Oblasti severně od 62. rovnoběžky a určité přilehlé oblasti se považují za horské oblasti.
3. Aby byly jiné než horské oblasti způsobilé pro platby podle článku 31, považují se tyto oblasti za oblasti s významnými přírodními omezeními, pokud alespoň 60 % zemědělské plochy splňuje alespoň jedno z kritérií uvedených v příloze III na úrovni uvedené prahové hodnoty.
Splnění těchto podmínek se zajistí na úrovni místních správních jednotek (úroveň LAU 2) nebo na úrovni jasně vymezené územní jednotky, která zahrnuje jednu konkrétní a souvislou zeměpisnou oblast, kterou lze hospodářsky a administrativně vymezit.
Při vymezování oblastí, jichž se týká tento odstavec, provedou členské státy doladění na základě objektivních kritérií s cílem vyloučit oblasti, v nichž byla doložena významná přírodní omezení uvedená v prvním pododstavci, která však byla překonána prostřednictvím investic nebo hospodářské činnosti nebo díky doložené běžné úrodnosti půdy, nebo v nichž metody produkce či zemědělské systémy nahradily ztrátu příjmů nebo dodatečné náklady uvedené v čl. 31 odst. 1.
4. Jiné oblasti než oblasti uvedené v odstavcích 2 a 3 jsou způsobilé pro platby podle článku 31, jsou-li postiženy zvláštními omezeními a pokud je nezbytné, aby se v nich pokračovalo v obhospodařování půdy s cílem zachovat nebo zlepšit životní prostředí, zachovat venkovskou krajinu a turistický potenciál oblasti nebo chránit pobřežní pásmo.
Oblasti postižené zvláštními omezeními zahrnují zemědělské oblasti, v nichž existují podobné přirozené podmínky produkce, a jejichž celkový rozsah nepřekračuje 10 % rozlohy dotyčného členského státu.
Pro platby podle tohoto odstavce mohou být navíc způsobilé oblasti, kde:
-
minimálně 60 % zemědělské plochy splňuje alespoň dvě z kritérií uvedených v příloze III, každé v rozmezí maximálně 20 % uvedené prahové hodnoty, nebo
-
minimálně 60 % zemědělské plochy tvoří oblasti, které splňují alespoň jedno z kritérií uvedených v příloze III na úrovni uvedené prahové hodnoty, a oblasti, které splňují alespoň dvě kritéria uvedená v příloze III, každé v rozmezí maximálně 20 % uvedené prahové hodnoty.
Splnění těchto podmínek se zajistí na úrovni LAU 2 nebo na úrovni jasně vymezené územní jednotky, která zahrnuje jednu konkrétní a souvislou zeměpisnou oblast, již lze hospodářsky a administrativně vymezit. Při vymezování oblastí, na něž se vztahuje tento pododstavec, provedou členské státy doladění, jak je uvedeno v čl. 32 odst. 3. Oblasti považované za způsobilé podle tohoto pododstavce se zohlední při výpočtu 10 % hranice uvedené ve druhém pododstavci.
První pododstavec se nevztahuje na členské státy, jejichž celé území je považováno za oblast se zvláštními nevýhodami podle nařízení (ES) č. 1698/2005 a (ES) č. 1257/1999.
5. Členské státy ke svým programům rozvoje venkova připojí:
a)
stávající nebo pozměněné vymezení podle odstavců 2 a 4;
b)
nové vymezení oblastí uvedených v odstavci 3.
Článek 33
Dobré životní podmínky zvířat
1. Platby na podporu dobrých životních podmínek zvířat v rámci tohoto opatření se poskytují zemědělcům, kteří se dobrovolně zaváží k provádění operací sestávajících z jednoho nebo více závazků týkajících se dobrých životních podmínek zvířat a kteří jsou aktivními zemědělci ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
2. Platby na podporu dobrých životních podmínek zvířat se vztahují pouze na závazky přesahující rámec příslušných závazných norem stanovených podle hlavy VI kapitoly I nařízení (EU) č. 1306/2013 a dalších příslušných závazných požadavků. Tyto příslušné požadavky se určí v programu.
Uvedené závazky se přijímají na období jednoho roku až sedmi let s možností obnovení.
3. Platby se poskytují ročně a v plné výši či částečně kompenzují dodatečné náklady a ušlé příjmy zemědělců vyplývající z přijatého závazku. V případě potřeby mohou krýt rovněž transakční náklady až do výše 20 % podpory vyplacené na závazky týkající se dobrých životních podmínek zvířat.
Podpora je omezena maximální částkou stanovenou v příloze II.
4. S cílem zajistit, aby závazky týkající se dobrých životních podmínek zvířat byly v souladu s obecnou politikou Unie v této oblasti, je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o vymezení oblastí, v nichž mají závazky týkající se dobrých životních podmínek zvířat zajistit vyšší úroveň produkčních metod.
Článek 34
Lesnicko-environmentální a klimatické služby a ochrana lesů
1. Podpora v rámci tohoto opatření se poskytuje na hektar lesa veřejným a soukromým držitelům lesů a jiným soukromoprávním a veřejnoprávním subjektům a jejich sdružením, kteří se dobrovolně zaváží k provádění operací sestávajících z jednoho nebo více lesnicko-environmentálních a klimatických závazků. V případě lesů vlastněných státem může být podpora udělena pouze v případě, že subjekt využívající tento les je soukromý subjekt nebo obec.
Pro lesnické podniky nad určitou velikost, kterou ve svých programech rozvoje venkova určí členské státy, se podpora podle odstavce 1 podmíní předložením příslušných informací pocházejících z lesního hospodářského plánu nebo rovnocenného nástroje v souladu s udržitelným obhospodařováním lesů vymezeným ministerskou konferencí o ochraně lesů v Evropě z roku 1993.
2. Platby se vztahují pouze na závazky, které jdou nad rámec příslušných závazných požadavků stanovených vnitrostátním lesním zákonem či jinými příslušnými vnitrostátními právními předpisy. Všechny tyto požadavky jsou určeny v programu.
Závazky se přijímají na období od pěti do sedmi let. V nezbytných a řádně odůvodněných případech však mohou členské státy ve svých programech rozvoje venkova stanovit u určitých druhů závazků období delší.
3. Platby kompenzují v plné výši či částečně dodatečné náklady a ušlé příjmy příjemců podpory v důsledku přijatých závazků. V případě potřeby mohou krýt rovněž transakční náklady až do výše 20 % podpory vyplacené na lesnicko-environmentální závazky. Podpora je omezena maximální částkou stanovenou v příloze II.
V řádně odůvodněných případech lze pro operace týkající se zachování životního prostředí poskytnout v případě závazků, že stromy a lesy nebudou nadále využívány k obchodním účelům, podporu formou paušální sazby nebo jednorázové platby na jednotku, která se vypočte na základě vzniklých dodatečných nákladů a ušlých příjmů.
4. Podporu lze poskytnout veřejným a soukromým subjektům za účelem ochrany a podpory lesních genetických zdrojů na operace, na něž se nevztahují odstavce 1, 2 a 3.
5. Pro zajištění účinného využívání rozpočtových zdrojů EZFRV je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o druhy operací způsobilé pro podporu podle odstavce 4 tohoto článku.
Článek 35
Spolupráce
1. Podpora v rámci tohoto opatření se poskytuje s cílem prosazovat formy spolupráce za účasti nejméně dvou subjektů, a to zejména:
a)
přístupy spočívající ve spolupráci mezi různými subjekty působícími v odvětví zemědělství, v odvětví lesnictví a v potravinovém řetězci v Unii a dalšími subjekty, které přispívají k dosažení cílů a priorit politiky rozvoje venkova, včetně seskupení producentů, družstev a mezioborových organizací;
b)
vytváření klastrů a sítí;
c)
zřizování a fungování operačních skupin v rámci EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti, jak je uvedeno v článku 56.
2. Spolupráce podle odstavce 1 se týká zejména:
a)
pilotních projektů;
b)
vývoje nových produktů, postupů, procesů a technologií v odvětvích zemědělství, potravinářství a lesnictví;
c)
spolupráce mezi malými hospodářskými subjekty při organizování společných pracovních procesů a sdílení zařízení a zdrojů a pro rozvoj služeb cestovního ruchu vztahujících se k venkovské turistice nebo jejich uvádění na trh;
d)
horizontální a vertikální spolupráce mezi účastníky dodavatelského řetězce k vytvoření a rozvoji krátkých dodavatelských řetězců a místních trhů;
e)
propagačních činností v místním kontextu, které souvisí s rozvojem krátkých dodavatelských řetězců a místních trhů;
f)
společných akcí prováděných s cílem zmírnit změnu klimatu nebo přizpůsobit se této změně;
g)
společných přístupů k projektům v oblasti ochrany životního prostředí a stávajícím environmentálním postupům; včetně účinného hospodaření s vodou, využívání energie z obnovitelných zdrojů a ochrany zemědělské krajiny;
h)
horizontální a vertikální spolupráce mezi subjekty v dodavatelském řetězci v rámci udržitelného zajišťování biomasy pro použití v procesech výroby potravin a energie a průmyslových procesech;
i)
provádění strategií místního rozvoje, kromě strategií vymezených v čl. 2 odst. 19 nařízení (EU) č. 1303/2013, které se zabývají jednou či více prioritami Unie v oblasti rozvoje venkova, zejména ze strany jiných skupin veřejných a soukromých partnerů, než jsou skupiny vymezené v čl. 32 odst. 2 písm. b) nařízení (EU) č. 1303/2013;
j)
vypracovávání lesních hospodářských plánů nebo rovnocenných nástrojů;
k)
diverzifikace zemědělských činností do činností v oblasti zdravotní péče, sociální integrace, zemědělství podporovaného komunitou a vzdělávání v oblasti životního prostředí a potravin.
3. Podpora podle odst. 1 písm. b) se poskytuje pouze nově vytvořeným klastrům a sítím a klastrům a sítím, jež zahajují činnost, která je pro ně nová.
Podpora pro operace podle odst. 2 písm. a) a b) může být poskytnuta rovněž jednotlivým účastníkům, je-li tato možnost stanovena v programu rozvoje venkova.
4. Zajistí se šíření výsledků pilotních projektů podle odst. 2 písm. a) a operací podle odst. 2 písm. b) prováděných jednotlivými účastníky, jak stanoví odstavec 3.
5. Pro podporu v rámci tohoto opatření jsou způsobilé tyto náklady související s formami spolupráce uvedenými v odstavci 1:
a)
náklady na studie týkající se dotyčné oblasti, studie proveditelnosti a vypracování podnikatelského plánu nebo lesního hospodářského plánu či rovnocenného nástroje nebo jiné strategie místního rozvoje, než je uvedeno v článku 33 nařízení (EU) č. 1303/2013;
b)
náklady na oživení dotyčné oblasti v zájmu zajištění proveditelnosti společného územního projektu nebo projektu, který má provést operační skupina EIP v oblasti produktivity a udržitelnosti zemědělství stanovená v článku 56. V případě klastrů se může oživení týkat rovněž organizace odborné přípravy, vytváření sítí mezi členy a přijímání nových členů;
c)
provozní náklady na spolupráci;
d)
přímé náklady na konkrétní projekty spojené s prováděním podnikatelského plánu, plánu ochrany životního prostředí, lesního hospodářského plánu nebo jakéhokoli rovnocenného nástroje, jiné strategie místního rozvoje, než je uvedeno v článku 33 nařízení (EU) č. 1303/2013, nebo přímé náklady jiných opatření zaměřených na inovace, včetně testování;
e)
náklady na propagační činnosti.
6. Je-li prováděn podnikatelský plán, plán ochrany životního prostředí, lesní hospodářský plán nebo jakýkoli rovnocenný nástroj nebo strategie rozvoje, mohou členské státy poskytnout podporu buď jako celkovou částku pokrývající náklady na spolupráci a náklady na prováděné projekty, nebo uhradit pouze náklady na spolupráci a k provedení projektů využít finanční prostředky z jiných opatření či jiných fondů Unie.
Pokud se podpora vyplácí jako celková částka a na prováděný projekt se vztahuje jiné opatření tohoto nařízení, uplatní se příslušná maximální částka nebo míra podpory.
7. Pro podporu je způsobilá rovněž spolupráce mezi subjekty nacházejícími se v různých regionech či členských státech.
8. Podpora je omezena na dobu nejvýše sedmi let s výjimkou společných environmentálních opatření v řádně odůvodněných případech.
9. Spolupráci v rámci tohoto opatření lze kombinovat s projekty podporovanými na témže území z jiných fondů Unie než EZFRV. Členské státy zajistí, aby se zabránilo nadměrné kompenzaci v důsledku kombinace tohoto opatření s jinými nástroji podpory členských států nebo Unie.
10. Pro zajištění účinného využívání rozpočtových zdrojů EZFRV je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o další upřesnění charakteristik pilotních projektů, klastrů, sítí, krátkých dodavatelských řetězců a místních trhů, jež budou způsobilé pro podporu, jakož i podmínek pro poskytování podpory druhům operací uvedených v odstavci 2 tohoto článku.
Článek 36
Řízení rizik
1. Podpora v rámci tohoto opatření zahrnuje:
a)
finanční příspěvky na pojistné k pojištění úrody, hospodářských zvířat a plodin proti hospodářským ztrátám způsobeným zemědělcům v důsledku nepříznivých klimatických jevů, nákaz zvířat nebo chorob rostlin, napadení škůdci nebo ekologické havárie;
b)
finanční příspěvky do vzájemných fondů k vyplacení finančních kompenzací zemědělcům za hospodářské ztráty způsobené v důsledku nepříznivých klimatických jevů, vypuknutí nákazy zvířat či choroby rostlin, napadení škůdci nebo v důsledku ekologické havárie;
c)
nástroj ke stabilizaci příjmu ve formě finančních příspěvků do vzájemných fondů k poskytování kompenzací zemědělcům v důsledku výrazného poklesu jejich příjmů.
2. Pro účely tohoto článku se „zemědělcem“ rozumí aktivní zemědělec ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1307/2013.
3. Pro účely odst. 1 písm. b) a c) se „vzájemným fondem“ rozumí systém akreditovaný členským státem v souladu s jeho vnitrostátním právem, který umožňuje zemědělcům, kteří jsou jeho členy, aby se pojistili, přičemž kompenzace se poskytuje uvedeným zemědělcům za hospodářské ztráty způsobené v důsledku nepříznivých klimatických jevů nebo vypuknutí nákazy zvířat či choroby rostlin nebo napadení škůdci nebo v důsledku ekologické havárie nebo v důsledku výrazného poklesu jejich příjmů.
4. Členské státy zajistí, aby se zabránilo nadměrné kompenzaci v důsledku kombinace tohoto opatření s jinými nástroji podpory na úrovni členských států nebo Unie nebo se systémy soukromého pojištění.
5. Pro zajištění účinného využívání rozpočtových zdrojů EZFRV je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o minimální a maximální doby trvání komerčních půjček pro vzájemné fondy podle čl. 38 odst. 3 písm. b) a čl. 39 odst. 4.
Do 31. prosince 2018 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě zprávu o provádění tohoto článku.
Článek 37
Pojištění úrody, hospodářských zvířat a plodin
1. Podpora podle čl. 36 odst. 1 písm. a) se poskytuje pouze na pojistné smlouvy, které zahrnují ztráty způsobené v důsledku nepříznivého klimatického jevu nebo nákazy zvířat či choroby rostlin nebo napadení škůdci či ekologické havárie nebo opatření přijatého v souladu se směrnicí 2000/29/ES za účelem eradikace nebo zabránění dalšímu šíření choroby rostlin nebo škůdce, které zničí více než 30 % průměrné roční produkce zemědělce za období předcházejících tří let nebo tříletého průměru stanoveného na základě období předcházejících pěti let, přičemž se vyloučí nejvyšší a nejnižší hodnota. K výpočtu roční produkce zemědělce lze použít ukazatele. Použitá metoda výpočtu umožní určit skutečnou ztrátu jednotlivých zemědělců v daném roce.
Hodnocení rozsahu vzniklé ztráty může být přizpůsobeno specifickým rysům každého druhu produktu a použijí se k tomu:
a)
biologické ukazatele (množství ztráty biomasy) nebo odpovídající ukazatele ztráty výnosu zjištěné na úrovni zemědělského podniku, na místní, regionální či vnitrostátní úrovni, nebo
b)
ukazatele počasí (včetně množství srážek a teploty) zjištěné na místní, regionální či vnitrostátní úrovni.
2. Výskyt nepříznivého klimatického jevu nebo nákazy zvířat či choroby rostlin nebo napadení škůdci nebo ekologické havárie musí formálně uznat příslušný orgán dotyčného členského státu.
Členské státy mohou případně předem stanovit kritéria, na jejichž základě se bude mít za to, že došlo k formálnímu uznání.
3. Pokud jde o nákazy zvířat, finanční kompenzaci podle čl. 36 odst. 1 písm. a) lze poskytnout pouze v případě nákaz uvedených na seznamu nákaz zvířat vypracovaném Světovou organizací pro zdraví zvířat nebo v příloze rozhodnutí 2009/470/ES.
4. Pojistné plnění představuje maximálně kompenzaci za celkové náklady spojené s nahrazením ztrát podle čl. 36 odst. 1 písm. a) a nevyžaduje ani neurčuje druh nebo množství budoucí produkce.
Členské státy mohou omezit částku pojistného, na které lze poskytnout podporu, použitím příslušných stropů.
5. Podpora je omezena maximální částkou stanovenou v příloze II.
Článek 38
Vzájemné fondy pro nepříznivé klimatické jevy, nákazy zvířat a choroby rostlin, napadení škůdci a ekologické havárie
1. Aby byl vzájemný fond způsobilý pro podporu, musí:
a)
být akreditován příslušným orgánem v souladu s vnitrostátními právními předpisy;
b)
mít transparentní politiku, pokud jde o platby do fondu a výběry z fondu;
c)
mít jednoznačná pravidla pro přidělení odpovědnosti za vzniklé dluhy.
2. Členské státy stanoví pravidla pro zřízení a správu vzájemných fondů, zejména pro poskytování kompenzace zemědělcům a jejich způsobilost v případě krize, jakož i pro správu a dohled nad dodržováním těchto pravidel. Členské státy zajistí, že se v podmínkách fondu stanoví sankce pro případy nedbalosti ze strany zemědělce.
Výskyt havárií podle čl. 36 odst. 1 písm. b) musí formálně uznat příslušný orgán dotyčného členského státu.
3. Finanční příspěvky uvedené v čl. 36 odst. 1 písm. b) se mohou vztahovat pouze na:
a)
správní náklady na zřízení vzájemného fondu, přičemž jsou rozloženy na maximálně tři roky a postupně se snižují;
b)
částky vyplacené vzájemným fondem jako finanční kompenzace zemědělcům. Finanční příspěvky mohou navíc souviset s úroky z komerčních půjček sjednaných vzájemným fondem za účelem vyplacení finanční kompenzace zemědělcům v případě krize.
Podpora podle čl. 36 odst. 1 písm. b) se poskytuje pouze na krytí ztrát vzniklých v důsledku výskytu nepříznivých klimatických jevů, vypuknutí nákazy zvířat či choroby rostlin, napadení škůdci nebo v důsledku opatření přijatého v souladu se směrnicí 2000/29/ES za účelem eradikace nebo zabránění dalšímu šíření choroby rostlin nebo škůdce nebo v důsledku ekologické havárie, které zničí více než 30 % průměrné roční produkce zemědělce za období předcházejících tří let nebo tříletého průměru stanoveného na základě období předcházejících pěti let, přičemž se vyloučí nejvyšší a nejnižší hodnota. K výpočtu roční produkce zemědělce lze použít ukazatele. Použitá metoda výpočtu umožní určit skutečnou ztrátu jednotlivých zemědělců v daném roce.
Do počátečního základního kapitálu se nesmí přispívat z veřejných prostředků.
4. Pokud jde o nákazy zvířat, finanční kompenzaci podle čl. 36 odst. 1 písm. b) lze poskytnout v případě nákaz uvedených na seznamu nákaz zvířat vypracovaném Světovou organizací pro zdraví zvířat nebo v příloze rozhodnutí 2009/470/ES.
5. Podpora je omezena maximální mírou podpory stanovenou v příloze II.
Členské státy mohou omezit náklady, které jsou způsobilé pro podporu, použitím:
a)
stropů pro každý fond;
b)
přiměřených stropů na jednotku.
Článek 39
Nástroj ke stabilizaci příjmu
1. Podpora podle čl. 36 odst. 1 písm. c) se poskytuje pouze tehdy, překročí-li pokles příjmů 30 % průměrného ročního příjmu zemědělce v předcházejícím období tří let nebo tříletý průměr stanovený na základě předcházejícího období pěti let, přičemž se vyloučí nejvyšší a nejnižší hodnota. Pro účely čl. 36 odst. 1 písm. c) se příjmem rozumí součet výnosů, které zemědělec získá na trhu, včetně jakékoli formy veřejné podpory, po odečtení nákladů na vstupy. Platby vyplacené zemědělcům vzájemným fondem kompenzují méně než 70 % ušlého příjmu v roce, kdy producentovi vznikne na obdržení této pomoci nárok.
2. Aby byl vzájemný fond způsobilý pro podporu, musí:
a)
být akreditován příslušným orgánem v souladu s vnitrostátními právními předpisy;
b)
mít transparentní politiku, pokud jde o platby do fondu a výběry z fondu;
c)
mít jednoznačná pravidla pro přidělení odpovědnosti za vzniklé dluhy.
3. Členské státy stanoví pravidla pro zřízení a správu vzájemných fondů, zejména pro poskytování kompenzace zemědělcům v případě krize, jakož i pro správu a dohled nad dodržováním těchto pravidel. Členské státy zajistí, že se v podmínkách fondu stanoví sankce pro případy nedbalosti ze strany zemědělce.
4. Finanční příspěvky uvedené v čl. 36 odst. 1 písm. c) se mohou vztahovat pouze na:
a)
správní náklady na zřízení vzájemného fondu, přičemž jsou rozloženy na maximálně tři roky a postupně se snižují;
b)
částky vyplacené vzájemným fondem jako finanční kompenzace zemědělcům. Finanční příspěvky mohou navíc souviset s úroky z komerčních půjček sjednaných vzájemným fondem za účelem vyplacení finanční kompenzace zemědělcům v případě krize. Do počátečního základního kapitálu se nesmí přispívat z veřejných prostředků.
5. Podpora je omezena maximální částkou stanovenou v příloze II.
Článek 40
Financování doplňkových vnitrostátních přímých plateb v Chorvatsku
1. Podporu lze poskytnout zemědělcům způsobilým pro doplňkové vnitrostátní přímé platby podle článku 19 nařízení (EU) č. 1307/2013. Podmínky stanovené v uvedeném článku se rovněž použijí na podporu poskytovanou podle tohoto článku.
2. Podpora poskytovaná zemědělci pro roky 2014, 2015 a 2016 nepřesáhne rozdíl mezi:
a)
výší přímých plateb použitelnou v Chorvatsku pro dotčený rok v souladu s článkem 17 nařízení (EU) č. 1307/2013; a
b)
45 % odpovídající výše přímých plateb použitelné od roku 2022.
3. Příspěvek Unie k podpoře poskytované podle tohoto článku v Chorvatsku pro roky 2014, 2015 a 2016 nepřesáhne 20 % jejího celkového ročního příspěvku z EZFRV.
4. Míra příspěvku z EZFRV v rámci příplatků k přímým platbám nepřesáhne 80 %.
Článek 41
Pravidla týkající se provádění opatření
Komise přijme prováděcí akty stanovující pravidla pro provádění opatření uvedených v tomto oddíle, pokud jde o:
a)
postupy pro výběr orgánů nebo subjektů poskytujících poradenské služby pro zemědělství a lesnictví a řídicí a pomocné služby pro zemědělství a postupné snižování podpory v rámci opatření týkajícího se poradenských služeb podle článku 15;
b)
posouzení ze strany členského státu, které se týká pokroku dosaženého s ohledem na podnikatelský plán, možnosti plateb a způsoby přístupu k jiným opatřením pro mladé zemědělce v rámci opatření týkajícího se rozvoje zemědělských podniků a podnikatelské činnosti podle článku 19;
c)
převod na jiné jednotky, než jsou jednotky použité v příloze II, a přepočítací koeficienty pro zvířata na dobytčí jednotky v rámci opatření uvedených v článcích 28, 29, 33 a 34;
d)
možnost použít standardní předpoklady dodatečných nákladů a ušlých příjmů v rámci opatření uvedených v článcích 28 až 31, 33 a 34 a kritérií pro jejich výpočet;
e)
výpočet výše podpory, je-li operace způsobilá pro podporu v rámci více než jednoho opatření.
Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem uvedeným v článku 84.
INICIATIVA LEADER
Článek 42
Místní akční skupiny LEADER
1. Kromě úkolů uvedených v článku 34 nařízení (EU) č. 1303/2013 mohou místní akční skupiny vykonávat rovněž další úkoly, které jim svěří řídící orgán nebo platební agentura.
2. Místní akční skupiny mohou příslušnou platební agenturu požádat o vyplacení zálohy, je-li tato možnost stanovena v programu rozvoje venkova. Výše záloh nesmí překročit 50 % veřejné podpory na provozní náklady a oživení území.
Článek 43
„Startovací balíček LEADER“
Podpora iniciativy LEADER v oblasti místního rozvoje může rovněž zahrnovat „startovací balíček LEADER“ pro místní společenství, která v programovém období 2007-2013 iniciativu LEADER neprováděla. Tento balíček je určen na podporu budování kapacit a malých pilotních projektů. Podpora v rámci startovacího balíčku LEADER není podmíněna předložením strategie místního rozvoje související s iniciativou LEADER.
Článek 44
Činnosti spolupráce v rámci iniciativy LEADER
1. Podpora uvedená v čl. 35 odst.1 písm. c) nařízení (EU) č. 1303/2013 se poskytuje na:
a)
projekty založené na spolupráci v rámci členského státu (spolupráce mezi územními celky) nebo projekty založené na spolupráci mezi územními celky v několika členských státech nebo s územními celky ve třetích zemích (nadnárodní spolupráce);
b)
předběžnou technickou podporu pro projekty založené na spolupráci mezi územními celky a nadnárodní spolupráci pod podmínkou, že jsou místní akční skupiny schopny prokázat, že plánují provedení konkrétního projektu.
2. Kromě jiných místních akčních skupin může být partnerem místní akční skupiny v rámci EZFRV:
a)
skupina místních veřejných a soukromých partnerů na venkovském území, která provádí strategii místního rozvoje v rámci Unie či mimo ni;
b)
skupina místních veřejných a soukromých partnerů na jiném než venkovském území, která provádí strategii místního rozvoje.
3. Pokud projekty založené na spolupráci nebudou vybrány místními akčními skupinami, zavedou členské státy systém průběžného předkládání projektů.
Nejpozději do dvou let ode dne schválení programů rozvoje venkova zveřejní členské státy celostátní nebo regionální administrativní postupy pro výběr projektů založených na nadnárodní spolupráci a seznam způsobilých výdajů.
Projekty založené na spolupráci schválí příslušný orgán nejpozději do čtyř měsíců ode dne předložení žádosti o projekt.
4. Členské státy sdělí Komisi schválené projekty založené na nadnárodní spolupráci.
KAPITOLA II
Společná ustanovení pro více opatření
Článek 45
Investice
1. Aby byly investiční operace způsobilé pro podporu z EZFRV, musí jim předcházet posouzení očekávaného vlivu na životní prostředí v souladu s právem vztahujícím se na tento druh investic, budou-li mít investice pravděpodobně negativní dopady na životní prostředí.
2. Výdaje způsobilé pro podporu z EZFRV jsou omezeny na:
a)
výstavbu, pořízení, včetně pořízení na leasing, nebo vylepšení nemovitého majetku;
b)
nákup, včetně nákupu na leasing, nových strojů a vybavení až do tržní hodnoty aktiva;
c)
obecné náklady spojené s výdaji podle písmen a) a b), jako jsou odměny architektům a inženýrům a poplatky za konzultace, odměny týkající se poradenství v otázkách environmentální a hospodářské udržitelnosti, včetně studií proveditelnosti. Náklady na studie proveditelnosti zůstávají způsobilé i v případě, že na základě jejich výsledků nebyly provedeny výdaje podle písmen a) a b);
d)
tyto nehmotné investice: získání nebo vývoj počítačového programového vybavení a získání patentových práv, licencí, autorských práv, ochranných známek;
e)
náklady na zpracování lesních hospodářských plánů a jejich rovnocenných nástrojů.
3. Nákup zemědělských produkčních práv, platebních nároků, zvířat, jednoletých rostlin a jejich vysazování není v případě zemědělských investic způsobilý pro investiční podporu. V případě obnovy potenciálu zemědělské produkce poškozeného přírodními katastrofami nebo katastrofickými událostmi v souladu s čl. 18 odst. 1 písm. b) však mohou být výdaje na nákup zvířat způsobilým výdajem.
4. Příjemci podpory, která souvisí s investicemi, mohou příslušné platební agentury požádat o vyplacení zálohy až do výše 50 % veřejné podpory související s investicemi, je-li tato možnost obsažena v programu rozvoje venkova.
5. Způsobilým výdajem může být pracovní kapitál, který je doplňkový a souvisí s novou investicí v odvětví zemědělství nebo lesnictví, na niž je vyplácena podpora z EZFRV prostřednictvím finančního nástroje zřízeného v souladu s článkem 37 nařízení (EU) č. 1303/2013. Tyto způsobilé výdaje podle tohoto odstavce nepřesáhnou 30 % celkové částky způsobilých výdajů pro danou investici. Příslušná žádost musí být řádně odůvodněna.
6. S cílem zohlednit zvláštnosti jednotlivých druhů investic je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, který stanoví podmínky, za nichž lze ostatní náklady spojené s leasingovými smlouvami nebo s použitým zařízením považovat za způsobilé, a který vymezuje typy infrastruktury pro energii z obnovitelných zdrojů, které mají být způsobilé pro podporu.
Článek 46
Investice do zavlažování
1. Aniž by byl dotčen článek 45 tohoto nařízení, považují se v případě zavlažování nových a stávajících zavlažovaných ploch za způsobilé výdaje pouze investice, které splňují podmínky podle tohoto článku.
2. Plán povodí požadovaný podle rámcové směrnice o vodě se oznámí Komisi pro celou oblast, v níž mají být investice vynaloženy, jakož i pro jakoukoli jinou oblast, jejíž životní prostředí může být investicí ovlivněno. Opatření, která se v souladu s článkem 11 rámcové směrnice o vodě používají v rámci plánu povodí a která jsou relevantní pro odvětví zemědělství, musí být upřesněna v příslušném programu opatření.
3. Musí být zavedeno nebo v rámci investic je třeba zavést měření vody umožňující měřit spotřebu vody na úrovni investic, které jsou předmětem podpory.
4. Investice do vylepšení existujícího zavlažovacího zařízení nebo prvku zavlažovacího systému jsou způsobilé pouze v případě, že posouzení ex-ante vede k závěru, že podle technických parametrů stávajícího zařízení nebo systému lze dosáhnout úspory vody minimálně mezi 5 % a 25 %.
Pokud dané investice ovlivňují útvary podzemních nebo povrchových vod, jejichž stav byl v příslušném plánu povodí označen za méně než dobrý z důvodů souvisejících s množstvím vody:
a)
tyto investice musejí zajistit skutečné snížení spotřeby vody na úrovni těchto investic ve výši alespoň 50 % potenciální úspory vody, která byla díky nim umožněna;
b)
v případě investic v rámci jednoho zemědělského podniku, musejí tyto investice rovněž vést ke snížení celkové spotřeby vody tohoto podniku ve výši alespoň 50 % potenciální úspory vody, která byla díky této úrovni investic umožněna. Voda, kterou podnik prodá, je součástí celkové spotřeby vody podniku.
Žádná z podmínek v odstavci 4 se nevztahuje na investice do existujících zařízení, které ovlivňují pouze energetickou účinnost, nebo na investice k výstavbě nádrže, ani na investice za účelem používání recyklované vody, které nemají vliv na útvary podzemní či povrchové vody.
5. Investice, které vedou k čistému zvětšení zavlažované plochy a mají vliv na daný útvar podzemních nebo povrchových vod, jsou způsobilé pouze pokud:
a)
stav tohoto vodního úvaru nebyl v příslušném plánu povodí označen za méně než dobrý z důvodů souvisejících s množstvím vody; a
b)
z environmentální analýzy vyplývá, že investice nemají žádný významný nepříznivý dopad na životní prostředí; tuto analýzu dopadu na životní prostředí provede, nebo schválí příslušný orgán a může se rovněž týkat skupin podniků.
Pro účely určení čistého zvětšení zavlažované plochy lze za zavlažované plochy považovat plochy, které zavlažované nejsou, ale na nichž bylo v nedávné minulosti používáno zavlažovací zařízení, jak se stanoví a odůvodní v příslušném programu.
6. Odchylně od odst. 5 písm. a) mohou být investice, které vedou k čistému zvětšení zavlažované plochy zemědělského podniku, nadále způsobilé, pokud:
a)
jsou spojené s investicemi do stávajícího zavlažovacího zařízení nebo prvku zavlažovacího systému, v jejichž případě posouzení ex ante vede k závěru, že podle technických parametrů stávajícího zařízení nebo systému lze dosáhnout úspory vody minimálně mezi 5 % a 25 %, a
b)
investice zajistí účinné snížení spotřeby vody, na úrovni investic jako celku, minimálně 50 % případné úspory vody, kterou by umožnily investice do stávajícího zavlažovacího zařízení nebo prvku systému.
Odchylně se mimoto nepoužije podmínka podle odst. 5 písm. a) na investice do instalace nového zavlažovacího zařízení zásobovaného vodou ze stávající nádrže schválené příslušnými orgány před 31. říjnem 2013, pokud jsou splněny tyto podmínky:
-
daná nádrž je zanesena v příslušném plánu povodí a vztahují se na ni omezující požadavky stanovené v čl. 11 odst. 3 písm. e) rámcové směrnice o vodě;
-
dne 31. října 2013 platil buď maximální limit pro celkové odběry z nádrže nebo minimální požadovaný průtok ve vodních útvarech ovlivněných používáním dané nádrže;
-
tento maximální limit nebo minimální požadovaný průtok jsou v souladu s podmínkami stanovenými v článku 4 rámcové směrnice o vodě; a
-
dané investice nevedou k odběrům nad rámec maximálního limitu platného dne 31. října 2013 ani k poklesu průtoku v ovlivněných vodních útvarech pod minimální požadovanou úroveň platnou dne 31. října 2013.
Článek 47
Pravidla pro platby na plochu
1. Počet hektarů, na něž se vztahuje závazek podle článků 28, 29 a 34, se může v jednotlivých letech lišit, pokud:
a)
je tato možnost stanovena v programu rozvoje venkova;
b)
se dotyčný závazek nevztahuje na vytyčené parcely; a
c)
není ohroženo dosažení cíle závazku.
2. Je-li celý pozemek nebo část pozemku, na nějž se vztahuje závazek, nebo celý podnik převeden na jinou osobu během období uvedeného závazku, může tento závazek nebo jeho část odpovídající převedenému pozemku převzít pro zbytek období tato jiná osoba, nebo může tento závazek skončit, a za období, během něhož byl závazek účinný, se nepožaduje vrácení poskytnuté podpory.
3. Není-li příjemce schopen nadále plnit dané závazky, protože podnik nebo jeho část je předmětem nového rozdělení pozemků nebo veřejných pozemkových úprav nebo pozemkových úprav schválených příslušnými orgány veřejné správy, přijmou členské státy opatření nezbytná k tomu, aby bylo možno závazky přizpůsobit nové situaci podniku. Pokud se taková úprava ukáže jako nemožná, závazek skončí a za období, během něhož byl závazek účinný, se nepožaduje vrácení poskytnuté podpory.
4. Vrácení poskytnuté podpory se nepožaduje v případech vyšší moci a za výjimečných okolností podle článku 2 nařízení (EU) č. 1306/2013.
5. Odstavec 2, s ohledem na případy převodu celého podniku, a odstavec 4 se použijí rovněž na závazky podle článku 33.
6. Pro zajištění účinného provádění opatření souvisejících s plochou a zabezpečení finančních zájmů Unie je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, které stanoví podmínky vztahující se na změnu nebo úpravu závazků v rámci opatření uvedených v článcích 28, 29, 33 a 34 a vymezí ostatní případy, kdy se vrácení poskytnuté podpory nepožaduje.
Článek 48
Ustanovení o přezkumu
Pro operace provedené podle článků 28, 29, 33 a 34 se stanoví ustanovení o přezkumu, aby se zajistilo jejich přizpůsobení v případě změny příslušných závazných norem, požadavků nebo povinností stanovených v uvedených článcích, jejichž rámec mají přijaté závazky přesáhnout. Toto ustanovení o přezkumu se vztahuje rovněž na úpravy nezbytné s cílem zamezit dvojímu financování postupů uvedených v článku 43 nařízení (EU) č. 1307/2013 v případě změn těchto postupů.
Operace provedené podle článků 28, 29, 33 a 34, které přesahují stávající programové období, obsahují ustanovení o přezkumu, které umožňuje jejich přizpůsobení právnímu rámci následujícího programového období.
Pokud se taková úprava ukáže pro příjemce jako nepřijatelná, závazek skončí a za období, během něhož byl závazek účinný, se nepožaduje vrácení poskytnuté podpory.
Článek 49
Výběr operací
1. Aniž je dotčen čl. 30 odst. 3 písm. d) nařízení (EU) č. 1303/2013, řídící orgán programu rozvoje venkova stanoví po konzultaci s monitorovacím výborem kritéria pro výběr operací. Kritéria pro výběr mají zajistit rovné zacházení se žadateli, lepší využívání finančních zdrojů a zacílení opatření v souladu s prioritami Unie v oblasti rozvoje venkova. Při stanovení a uplatňování kritérií výběru se v souvislosti s rozsahem operace přihlíží k zásadě proporcionality.
2. Orgán členského státu, který odpovídá za výběr operací, zajistí, aby operace, s výjimkou těch, které jsou prováděny podle článků 28 až 31, 33 až 34 a 36 až 39, byly vybírány v souladu s kritérii pro výběr uvedenými v odstavci 1 a transparentním a náležitě zdokumentovaným postupem.
3. Příjemci mohou být případně vybíráni na základě výzev k předkládání návrhů při uplatnění kritérií hospodářské a environmentální účinnosti.
Článek 50
Vymezení venkovských oblastí
Pro účely tohoto nařízení vymezí řídící orgán „venkovskou oblast“ na úrovni programu. Členské státy mohou v řádně odůvodněných případech stanovit takovou definici pro opatření nebo druh operace.
KAPITOLA III
Technická pomoc a vytváření sítí
Článek 51
Financování technické pomoci
1. V souladu s článkem 6 nařízení (EU) č. 1306/2013 může EZFRV z podnětu Komise nebo jejím jménem využít až 0,25 % svých ročních přidělených prostředků na financování úkolů uvedených v článku 58 nařízení (EU) č. 1303/2013 nařízení o společných ustanoveních], včetně nákladů na zřízení a fungování Evropské sítě pro rozvoj venkova uvedené v článku 52 a sítě EIP uvedené v článku 53.
EZFRV může financovat rovněž opatření stanovená v čl. 41 odst. 2 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1151/2012 (25) ve vztahu k údajům a symbolům režimů jakosti v Unii.
Tyto akce se provádějí v souladu s článkem 58 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (26) a veškerými dalšími ustanoveními uvedeného nařízení a prováděcích předpisů, které se týkají tohoto způsobu plnění rozpočtu.
2. Z podnětu členských států mohou být až 4 % z celkové částky v rámci každého programu rozvoje venkova vyhrazena na úkoly uvedené v článku 59 nařízení (ES) č. 1303/2013 a na náklady související s přípravnými pracemi k vymezení oblastí s přírodními či jinými zvláštními omezeními podle článku 32..
Pro podporu podle tohoto odstavce nejsou způsobilé náklady související s certifikačním subjektem uvedeným v článku 9 nařízení (EU) č. 1306/2013.
V rámci 4 % limitu se vyhradí určitá částka na zřízení a fungování celostátní sítě pro venkov uvedené v článku 54.
3. V případě programů rozvoje venkova zahrnujících méně rozvinuté regiony i ostatní regiony lze míru příspěvku z EZFRV na technickou pomoc podle čl. 59 odst. 3 stanovit při zohlednění převládajícího typu regionů, podle jejich počtu, v rámci daného programu.
Článek 52
Evropská síť pro rozvoj venkova
1. V souladu s čl. 51 odst. 1 se zřizuje Evropská síť pro rozvoj venkova s cílem propojit na úrovni Unie sítě, organizace a správní orgány členských států činné v oblasti rozvoje venkova.
2. Cílem propojování prostřednictvím Evropské sítě pro rozvoj venkova je:
a)
zvýšit zapojení všech zúčastněných subjektů, zejména subjektů v oblasti zemědělství a lesnictví a dalších stran v oblasti rozvoje venkova, do provádění politiky rozvoje venkova;
b)
zvýšit kvalitu programů rozvoje venkova;
c)
zastávat úlohu při informování širší veřejnosti o přínosech politiky rozvoje venkova;
d)
podpořit hodnocení programů rozvoje venkova.
3. Úkolem sítě je:
a)
shromažďovat, analyzovat a šířit informace o opatřeních v oblasti rozvoje venkova;
b)
poskytovat podporu v souvislosti s hodnotícími procesy a shromažďováním a správou údajů;
c)
na úrovni Unie shromažďovat, upevňovat a šířit osvědčené postupy v oblasti rozvoje venkova, včetně postupů týkajících se metod a nástrojů hodnocení;
d)
zřizovat a provozovat tematické skupiny nebo workshopy s cílem usnadnit výměnu odborných poznatků a podporovat provádění, monitorování a další rozvoj politiky rozvoje venkova;
e)
poskytovat informace o vývoji ve venkovských oblastech v Unii a ve třetích zemích;
f)
na úrovni Unie pořádat setkání a semináře pro subjekty, které se aktivně podílejí na rozvoji venkova;
g)
podporovat vnitrostátní sítě a iniciativy pro nadnárodní spolupráci a výměnu informací o opatřeních a výměnu zkušeností v oblasti rozvoje venkova se sítěmi ve třetích zemích;
h)
v případě místních akčních skupin:
i)
vytvářet synergie s činnostmi vykonávanými na celostátní nebo regionální úrovni či na obou úrovních příslušnými sítěmi, pokud jde o opatření v oblasti budování kapacit a výměnu zkušeností; a
ii)
spolupracovat se subjekty zajišťujícími vytváření sítí a poskytujícími technickou pomoc pro místní rozvoj, jež byly zřízeny EFRV, ESF a Evropským námořním a rybářským fondem, pokud jde o jejich činnosti v oblasti místního rozvoje a nadnárodní spolupráce.
4. Komise přijme prováděcí akty stanovující organizační strukturu a způsob fungování Evropské sítě pro rozvoj venkova. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
Článek 53
Síť evropského inovačního partnerství EIP
1. V souladu s čl. 51 odst. 1 se zřizuje síť EIP s cílem podporovat EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti podle článku 55. Tato síť umožní propojení operačních skupin, poradenských služeb a výzkumných pracovníků.
2. Cílem sítě EIP je:
a)
usnadnit výměnu odborných poznatků a osvědčených postupů;
b)
navázat dialog mezi zemědělci a výzkumnou obcí a usnadnit začlenění všech zúčastněných stran do procesu výměny poznatků.
3. Úkolem sítě EIP je:
a)
zajišťovat funkce asistenční služby a poskytovat hlavním subjektům informace o EIP;
b)
podporovat zřizování operačních skupin a poskytovat informace o možnostech, jež skýtají politiky Unie;
c)
usnadňovat vytváření klastrových iniciativ a pilotních nebo demonstračních projektů, které se mohou mimo jiné týkat těchto záležitostí:
i)
zvýšení zemědělské produktivity, hospodářské životaschopnosti, udržitelnosti, účinnosti v oblasti výstupů a zdrojů,
ii)
inovací na podporu biohospodářství,
iii)
biologické rozmanitosti, ekosystémových služeb, funkčnosti půdy a udržitelného hospodaření s vodou,
iv)
inovačních produktů a služeb pro integrovaný dodavatelský řetězec,
v)
otevření nových příležitostí v oblasti produktů a trhů pro prvovýrobce,
vi)
jakosti a bezpečnosti potravin a zdravého životního stylu,
vii)
omezení posklizňových ztrát a plýtvání potravinami;
d)
shromažďovat a šířit informace v oblasti EIP, včetně výsledků výzkumu a nových technologií, které jsou důležité pro inovace a výměnu poznatků a výměnu se třetími zeměmi v oblasti inovací.
4. Komise přijme prováděcí akty, které stanoví organizační strukturu a způsob fungování sítě EIP. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
Článek 54
Celostátní síť pro venkov
1. Každý členský stát zřídí celostátní síť pro venkov, která seskupuje organizace a správní orgány podílející se na rozvoji venkova. Součástí celostátní sítě pro venkov je rovněž partnerství uvedené v článku 5 nařízení (EU) č. 1303/2013.
Členské státy s regionálními programy mohou předložit ke schválení konkrétní program pro zřízení a provoz své celostátní sítě pro venkov.
2. Cílem propojování prostřednictvím celostátní sítě pro venkov je:
a)
zvýšit zapojení zúčastněných stran do provádění politiky rozvoje venkova;
b)
zvýšit kvalitu provádění programů rozvoje venkova;
c)
informovat širší veřejnost a potenciální příjemce o politice rozvoje venkova a o možnostech financování;
d)
podpořit inovace v zemědělství, produkci potravin, lesnictví a venkovských oblastech.
3. Podpora z EZFRV podle čl. 51 odst. 3 se použije:
a)
na struktury potřebné pro provoz sítě;
b)
na přípravu a provádění akčního plánu, který zahrnuje alespoň tyto prvky:
i)
činnosti týkající se shromažďování příkladů projektů, které zahrnují všechny priority programů rozvoje venkova,
ii)
činnosti týkající se usnadnění tematických a analytických výměn mezi stranami zúčastněnými na rozvoji venkova, sdílení a šíření výsledků,
iii)
činnosti týkající se poskytování odborné přípravy a vytváření sítí pro místní akční skupiny a zejména technické pomoci pro spolupráci mezi územními celky a nadnárodní spolupráci, usnadnění spolupráce mezi místními akčními skupinami a hledání partnerů pro opatření uvedené v článku 35,
iv)
činnosti týkající se zajištění činností v oblasti vytváření sítí pro poradce a služeb na podporu inovací;
v)
činnosti týkající se sdílení a šíření výsledků monitorování a hodnocení,
vi)
komunikační plán zahrnující propagaci a informování o programu rozvoje venkova po dohodě s řídícími orgány a informační a komunikační činnosti zaměřené na širší veřejnost;
vii)
činnosti týkající se účasti na činnostech Evropské sítě pro rozvoj venkova a přispění k těmto činnostem.
4. Komise přijme prováděcí akty, které stanoví pravidla pro zřizování a fungování celostátních sítí pro venkov a obsah konkrétních programů uvedených v odstavci 1. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
HLAVA IV
EIP V OBLASTI ZEMĚDĚLSKÉ PRODUKTIVITY A UDRŽITELNOSTI
Článek 55
Cíle
1. EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti:
a)
podporuje zemědělské a lesnické odvětví, které účinně využívá zdroje, je hospodářsky životaschopné, produktivní, konkurenceschopné a s nízkými emisemi, šetrné a odolné vůči klimatu, směřuje k systémům ekologické zemědělské produkce a funguje v souladu se základními přírodními zdroji, na nichž zemědělské a lesní hospodaření závisí;
b)
pomáhá zajistit stálé a udržitelné dodávky stávajících i nových potravin, krmiv a biomateriálů;
c)
zlepšuje procesy umožňující zachování životního prostředí, přizpůsobování se změně klimatu a zmírňování této změny;
d)
buduje mosty mezi poznatky špičkového výzkumu a špičkovými technologiemi a zemědělci, uživateli lesů, venkovskými komunitami, podniky, nevládními organizacemi a poradenskými službami.
2. EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti usiluje o dosažení těchto cílů prostřednictvím:
a)
vytváření přidané hodnoty lepším propojováním výzkumu a zemědělské praxe a pobídek k širšímu využívání dostupných inovativních opatření;
b)
podpory rychlejšího a širšího zavádění inovativních řešení do praxe; a
c)
informování vědecké obce o potřebách zemědělské praxe v oblasti výzkumu.
3. EZFRV přispívá k cílům EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti prostřednictvím podpory poskytované v souladu s článkem 35 operačním skupinám v rámci sítě EIP uvedené v článku 56 a síti EIP uvedené v článku 53.
Článek 56
Operační skupiny
1. Operační skupiny EIP jsou součástí EIP v oblasti zemědělské produktivity a udržitelnosti. Zřizují je zúčastněné subjekty, jako jsou zemědělci, výzkumní pracovníci, poradci a podniky působící v zemědělství a potravinářství, jež jsou důležité pro dosažení cílů EIP.
2. Operační skupiny EIP stanoví vnitřní postupy zajišťující transparentnost jejich činnosti a rozhodování a předcházení střetu zájmů.
3. Členské státy v rámci svých programů rozhodnou, v jakém rozsahu budou operační skupiny podporovat.
Článek 57
Úkoly operačních skupin
1. Operační skupiny EIP vypracují plán, který obsahuje:
a)
popis inovativního projektu, jenž má být vypracován, ověřen, upraven nebo proveden;
b)
popis očekávaných výsledků a přispění k cíli EIP spočívajícímu ve zvýšení produktivity a zlepšení udržitelného řízení zdrojů.
2. Při provádění svých inovativních projektů operační skupiny:
a)
rozhodují o vypracování a provádění inovativních akcí; a
b)
provádějí inovativní akce prostřednictvím opatření financovaných z programů rozvoje venkova.
3. Operační skupiny šíří výsledky svého projektu, zejména prostřednictvím sítě EIP.
HLAVA V
FINANČNÍ USTANOVENÍ
Článek 58
Prostředky a jejich rozdělování
1. Aniž jsou dotčeny odstavce 5, 6 a 7 tohoto článku, celková výše podpory Unie pro rozvoj venkova podle tohoto nařízení na období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020 činí 84 936 milionů EUR v cenách roku 2011 v souladu s víceletým finančním rámcem na období let 2014 až 2020.
2. Na technickou pomoc Komisi podle čl. 51 odst. 1 se použije 0,25 % prostředků uvedených v odstavci 1.
3. Pro účely programování a následného začlenění do souhrnného rozpočtu Unie jsou částky uvedené v odstavci 1 indexovány sazbou 2 % ročně.
4. Roční rozpis částek uvedených v odstavci 1 podle jednotlivých členských států po odečtení částky uvedené v odstavci 2 je uveden v příloze I.
5. Finanční prostředky převedené členským státem podle čl. 14 odst. 2 nařízení (EU) č. 1306/2013 se odečtou od částek přidělených tomuto členskému státu v souladu s odstavcem 4.
6. Do ročního rozpisu uvedeného v odstavci 4 se zahrnou rovněž finanční prostředky převedené do EZFRV při použití čl. 7 odst. 2 a čl. 14 odst. 1 nařízení (EU) č. 1307/2013 a finanční prostředky převedené do EZFRV při použití článků 10b a 136 nařízení Rady (ES) č. 73/2009 (27) pro kalendářní rok 2013 musí být rovněž zahrnuty do ročního rozpisu částek uvedeného v odstavci 4.
7. S cílem zohlednit vývoj související s ročním rozpisem uvedeným v odstavci 4, včetně převodů podle odstavců 5 a 6, provést technické úpravy beze změny celkových přidělených částek nebo zohlednit jakékoli jiné změny stanovené legislativním aktem po přijetí tohoto nařízení je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83, pokud jde o přezkum stropů uvedených v příloze I.
8. Pro účely přidělení výkonnostní rezervy uvedené v čl. 22 odst. 3 a 4 nařízení (EU) č. 1303/2013 se k částkám uvedeným v článku 20 nařízení (EU) č. 1306/2013 připočtou dostupné účelově vázané příjmy vybrané v souladu s článkem 43 nařízení (EU) č. 1303/2013 pro EZFRV. Tyto dostupné účelové příjmy se přidělí členským státům poměrným dílem k jejich podílu celkové výše podpory z EZFRV.
Článek 59
Příspěvky z fondu
1. V rozhodnutí, kterým se schvaluje program rozvoje venkova, je stanoven maximální příspěvek z EZFRV pro tento program. V rozhodnutí jsou v případě potřeby jednoznačně stanoveny prostředky přidělené méně rozvinutým regionům.
2. Příspěvek z EZFRV se vypočítává na základě částky způsobilých veřejných výdajů.
3. V programech rozvoje venkova je stanovena jediná sazba příspěvku z EZFRV, která se vztahuje na všechna opatření. Pro méně rozvinuté regiony, nejvzdálenější regiony a menší ostrovy v Egejském moři ve smyslu nařízení (EHS) č. 2019/93, jakož i pro přechodové regiony, se případně stanoví zvláštní sazba příspěvku z EZFRV. Maximální sazba příspěvku z EZFRV činí:
a)
85 % způsobilých veřejných výdajů v méně rozvinutých regionech, nejvzdálenějších regionech a na menších ostrovech v Egejském moři ve smyslu nařízení (EHS) č. 2019/93;
b)
75 % způsobilých veřejných výdajů pro všechny regiony, jejichž HDP na obyvatele byl v období 2007 až 2013 nižší než 75 % průměru EU-25 pro dané referenční období, avšak jejichž HDP na obyvatele je vyšší než 75 % průměru HDP EU-27;
c)
63 % způsobilých veřejných výdajů pro přechodové regiony, jiné než uvedené v písmeni b) tohoto odstavce;
d)
53 % způsobilých veřejných výdajů v ostatních regionech.
Minimální sazba příspěvku z EZFRV činí 20 %.
4. Odchylně od odstavce 3 maximální příspěvek z EZFRV:
a)
činí 80 % u opatření uvedených v článcích 14, 27 a 35, u místního rozvoje v rámci iniciativy LEADER uvedeného v článku 32 nařízení (EU) č. 1303/2013 a u operací podle čl. 19 odst. 1 písm. a) bodu i). Tato sazba se v případě programů pro méně rozvinuté regiony, nejvzdálenější regiony, menší ostrovy v Egejském moři ve smyslu nařízení (EHS) č. 2019/93 a pro přechodové regiony uvedené v odst. 3 písm. b) a c) může zvýšit až do maximální výše 90 %;
b)
činí 75 % pro operace přispívající k cílům v oblasti životního prostředí a zmírňování změny klimatu a přizpůsobení se této změně podle článků 17, čl. 21 odst. 1 písm. a) a b), článků 28,29,30,31 a 34;
c)
činí 100 % pro finanční nástroje na úrovni Unie uvedené v čl. 38 odst. 1 písm. a) nařízení č. 1303/2013;
d)
je shodný se sazbou příspěvku pro dané opatření zvýšenou o 10 dodatečných procentních bodů pro příspěvky na finanční nástroje uvedené v čl. 38 odst. 1 písm. b) nařízení č. 1303/2013;
e)
činí 100 % pro operace financované z finančních prostředků převedených do EZFRV při použití čl. 7 odst. 2 a čl. 14 odst. 1 nařízení (EU) č. 1306/2013;
f)
činí 100 % v případě částky ve výši 500 milionů EUR v cenách roku 2011 přidělené Portugalsku a v případě částky ve výši 7 milionů EUR v cenách roku 2011 přidělené Kypru, a to pod podmínkou, že těmto členským státům je poskytována finanční pomoc v souladu s články 136 a 143 Smlouvy o fungování EU ke dni 1. ledna 2014 nebo po tomto datu, až do roku 2016, kdy se použití tohoto ustanovení znovu posoudí;
g)
v případě členských států, kterým je ke dni 1. ledna 2014 nebo po tomto datu poskytována finanční pomoc v souladu s články 136 a 143 Smlouvy o fungování EU, se může u výdajů, jež mají být těmito členskými státy uhrazeny v prvních dvou letech provádění programu rozvoje venkova, zvýšit sazba příspěvku z EZFRV vyplývající z použití čl. 24 odst. 1 nařízení (EU) č. 1303/2013 nejvýše o dalších 10 procentních bodů do maximální výše 95 %. Sazba příspěvku z EZFRV použitelná bez uplatnění této výjimky však musí být dodržena u celkových veřejných výdajů vynaložených v průběhu programového období.
5. Nejméně 5 % a v případě Chorvatska 2,5 % z celkového příspěvku z EZFRV na program rozvoje venkova je vyhrazeno pro iniciativu LEADER.
6. Nejméně 30 % z celkového příspěvku z EZFRV na program rozvoje venkova se vyhradí na opatření podle článku 17 pro investice související se životním prostředím a klimatem, článků 21, 28, 29 a 30 s výjimkou plateb souvisejících s rámcovou směrnicí o vodě, článků 31, 32 a 34.
První pododstavec se nevztahuje na nejvzdálenější regiony a zámořská území členských států.
7. Předkládá-li členský stát celostátní program i soubor regionálních programů, odstavce 5 a 6 se nevztahují na celostátní program. Příspěvek z EZFRV na celostátní program se zohlední pro účely výpočtu procentního podílu uvedeného v odstavcích 5 a 6 pro každý z regionálních programů v poměru k podílu daného regionálního programu na celostátním příspěvku.
8. Výdaje spolufinancované z EZFRV nesmějí být současně spolufinancovány formou příspěvků ze strukturálních fondů, z Fondu soudržnosti nebo jiného finančního nástroje Unie.
9. Veřejné výdaje na podporu podniků musejí být v souladu s omezeními výše podpory stanovenými pro státní podporu, pokud toto nařízení nestanoví jinak.
Článek 60
Způsobilost výdajů
1. Odchylně od čl.65 odst. 9 nařízení (EU) č. 1303/2013 mohou programy rozvoje venkova v případě mimořádných opatření v důsledku přírodních katastrof stanovit, že výdaje spojené se změnami programu mohou být způsobilé ode dne, kdy došlo k přírodní katastrofě.
2. Výdaje jsou způsobilé pro příspěvek z EZFRV pouze tehdy, pokud byly vynaloženy na operace, o nichž rozhodl řídící orgán daného programu nebo o nichž bylo rozhodnuto z jeho pověření, a to v souladu s výběrovými kritérii uvedenými v článku 49.
S výjimkou obecných nákladů vymezených v čl. 45 odst. 2 písm. c) se s ohledem na investiční operace v rámci opatření spadajících do oblasti působnosti článku 42 Smlouvy o fungování EU za způsobilé považují pouze výdaje, jež vznikly po předložení žádosti příslušnému orgánu.
Členské státy mohou ve svých programech stanovit, že způsobilé jsou pouze výdaje, které vznikly po schválení žádosti o podporu příslušným orgánem.
3. Odstavce 1 a 2 se nevztahují na čl. 51 odst. 1 a 2.
4. Platby prováděné příjemci musí být doloženy fakturami a doklady o platbě. Není-li to možné, musí být platby doloženy dokumenty majícími stejnou důkazní hodnotu, s výjimkou forem podpory podle čl. 67 odst. 1 písm. b), c) a d) nařízení (EU) č. 1303/2013.
Článek 61
Způsobilé výdaje
1. Pokud se podpora podle tohoto nařízení vztahuje na provozní náklady, jsou způsobilé tyto druhy nákladů:
a)
provozní náklady;
b)
personální náklady;
c)
náklady na odbornou přípravu;
d)
náklady související se vztahy s veřejností;
e)
finanční náklady;
f)
náklady na vytváření sítí.
2. Studie jsou způsobilým výdajem pouze tehdy, jsou-li spojeny s konkrétní operací v rámci programu nebo se specifickými cíli programu.
3. Příspěvky v podobě věcného plnění ve formě poskytnutí prací, zboží, služeb, pozemků a nemovitostí, za něž nebyla provedena platba v hotovosti doložená fakturami nebo dokumenty se stejnou důkazní hodnotou, mohou být způsobilé pro podporu, jsou-li splněny podmínky článku 69 nařízení (EU) č. 1303/2013.
Článek 62
Ověřitelnost a kontrolovatelnost opatření
1. Členské státy zajistí, aby všechna opatření v oblasti rozvoje venkova, která zamýšlejí provést, byla ověřitelná a kontrolovatelná. Za tímto účelem provede řídící orgán a platební agentura každého programu rozvoje venkova posouzení ex ante týkající se ověřitelnosti a kontrolovatelnosti opatření, jež mají být zahrnuta do programu rozvoje venkova. Řídící orgán a platební agentura posuzují ověřitelnost a kontrolovatelnost opatření i v průběhu provádění programu rozvoje venkova. Posouzení ex ante a posuzování během období provádění přihlíží k výsledkům kontrol v předchozím a stávajícím programovém období. Je-li při posouzení zjištěno, že nejsou dodrženy požadavky týkající se ověřitelnosti a kontrolovatelnosti, dotyčná opatření se odpovídajícím způsobem upraví.
2. Je-li podpora poskytnuta na základě standardních nákladů nebo dodatečných nákladů a ušlých příjmů, členské státy zajistí, aby byly příslušné výpočty přiměřené a přesné a aby byly tyto částky stanoveny předem na základě spravedlivého, nestranného a ověřitelného výpočtu. Za tímto účelem subjekt, který je funkčně nezávislý na orgánech odpovědných za provádění programu a který má potřebné odborné znalosti, provede výpočet nebo potvrdí přiměřenost a přesnost výpočtů. Součást programu rozvoje venkova tvoří prohlášení potvrzující přiměřenost a přesnost výpočtů.
Článek 63
Zálohy
1. Vyplacení záloh je podmíněno poskytnutím bankovní záruky nebo rovnocenné jistoty ve výši 100 % částky zálohy. Pokud jde o veřejné příjemce, zálohy se vyplácejí obcím, regionálním orgánům a jejich sdružením, jakož i veřejnoprávním subjektům.
Za rovnocennou jistotu podle prvního pododstavce se považuje facilita poskytnutá veřejným subjektem jako záruka za předpokladu, že se tento subjekt zaváže vyplatit částku pokrytou touto zárukou, není-li prokázán nárok na vyplacenou zálohu.
2. Záruka se může uvolnit, jakmile příslušná platební agentura stanoví, že výše skutečných výdajů odpovídající veřejnému příspěvku na operaci přesahuje výši zálohy.
HLAVA VI
ŘÍZENÍ, KONTROLA A PROPAGACE
Článek 64
Úkoly Komise
K zajištění řádného finančního řízení v souladu s článkem 317 Smlouvy o fungování EU v rámci sdíleného řízení provádí Komise opatření a kontroly stanovené v nařízení (EU) č. 1306/2013.
Článek 65
Úkoly členských států
1. Členské státy přijmou veškeré právní a správní předpisy v souladu s čl. 58 odst. 1 nařízení (EU) č. 1306/2013 k zajištění účinné ochrany finančních zájmů Unie.
2. Členské státy pro každý program rozvoje venkova určí:
a)
řídící orgán, jehož úkolem je dotyčný program řídit a jímž může být veřejný nebo soukromý subjekt působící na celostátní nebo regionální úrovni nebo přímo členský stát, pokud tento úkol vykonává sám;
b)
akreditovanou platební agenturu ve smyslu článku 7 nařízení (EU) č. 1306/2013;
c)
certifikační subjekt ve smyslu článku 9 nařízení (EU) č. 1306/2013.
3. Členské státy zajistí, aby byl pro každý program rozvoje venkova zřízen odpovídající systém řízení a kontroly, který zaručí, že funkce řídícího orgánu a ostatních subjektů budou jasně vymezeny a odděleny. Členské státy odpovídají za zajištění účinného fungování systémů během celého programového období.
4. Členské státy jednoznačně stanoví úkoly řídícího orgánu, platební agentury a místních akčních skupin v rámci iniciativy LEADER, pokud jde o uplatňování kritérií způsobilosti a výběrových kritérií a postupů pro výběr projektů.
Článek 66
Řídící orgán
1. Řídící orgán odpovídá za účinné, účelné a správné řízení a provádění programu, a zejména:
a)
zajišťuje existenci vhodného a bezpečného elektronického systému pro záznam, uchovávání, správu a vykazování statistických údajů o programu a jeho provádění, které jsou zapotřebí pro účely monitorování a hodnocení, a zejména informací potřebných ke sledování pokroku na základě stanovených cílů a priorit;
b)
k 31. lednu a 31. říjnu v každém roce programu předkládá Komisi příslušné údaje ukazatelů pro operace vybrané k financování, včetně informací souvisejících s výstupy a finančními ukazateli;
c)
zajišťuje, aby příjemci a jiné subjekty podílející se na provádění operací:
i)
byli seznámeni se svými povinnostmi vyplývajícími z poskytnuté podpory a aby pro všechny transakce související s operací používali buď oddělený účetní systém, nebo vhodný účetní kód,
ii)
si byli vědomi požadavků týkajících se poskytování údajů řídícímu orgánu a zaznamenávání výstupů a výsledků;
d)
zajišťuje, aby hodnocení ex ante uvedené v článku 55 nařízení (EU) č. 1303/2013 nařízení o společných ustanoveních] bylo v souladu se systémem hodnocení a monitorování, a odpovídá za schvalování a předkládání hodnocení Komisi;
e)
zajišťuje, aby byl zaveden plán hodnocení uvedený v článku 56 nařízení (EU) č. 1303/2013, aby hodnocení programu ex post uvedené v článku 57 nařízení (EU) č. 1303/2013 bylo provedeno v časových lhůtách stanovených v uvedeném nařízení, a dále zajišťuje soulad těchto hodnocení se systémem monitorování a hodnocení a předkládá je monitorovacímu výboru a Komisi;
f)
poskytuje monitorovacímu výboru informace a dokumenty potřebné k monitorování provádění programu z hlediska jeho konkrétních cílů a priorit;
g)
vypracovává výroční zprávy o pokroku včetně souhrnných monitorovacích tabulek a po schválení monitorovacím výborem je předkládá Komisi;
h)
zajišťuje, aby platební agentura před schválením plateb obdržela všechny potřebné informace, zejména o postupech a veškerých kontrolách prováděných v souvislosti s operacemi vybranými pro financování;
i)
zajišťuje propagaci programu, i prostřednictvím celostátní sítě pro venkov, a to informováním potenciálních příjemců, profesních organizací, hospodářských a sociálních partnerů, subjektů podílejících se na prosazování rovnosti žen a mužů a dotčených nevládních organizací, včetně ekologických organizací, o možnostech, které program nabízí, a o pravidlech pro získání přístupu k financování z programu a rovněž informováním příjemců o příspěvku Unie a široké veřejnosti o úloze, kterou Unie v programu hraje.
2. Členský stát nebo řídící orgán mohou pro řízení a provádění operací v rámci rozvoje venkova určit jeden nebo více zprostředkujících subjektů, včetně místních orgánů, subjektů působících v oblasti regionálního rozvoje nebo nevládních organizací.
Pokud je plněním části těchto úkolů pověřen jiný subjekt, zůstává řídící orgán i nadále plně odpovědný za účinnost a správnost řízení a za provádění těchto úkolů. Řídící orgán zajistí, aby byla přijata náležitá ustanovení, která tomuto jinému subjektu umožní získat veškeré údaje a informace nezbytné k plnění těchto úkolů.
3. Obsahuje-li program rozvoje venkova tematický podprogram podle článku 8, může řídící orgán určit pro řízení a provádění strategie jeden nebo více zprostředkujících subjektů, včetně místních orgánů, místních akčních skupin nebo nevládních organizací. V tomto případě se použije odstavec 2.
Řídící orgán zajistí, aby byly pro účely systému monitorování a hodnocení uvedeného v článku 67 zvlášť určeny operace a výstupy tohoto tematického podprogramu.
4. S výhradou úlohy platebních agentur a dalších subjektů stanovených v nařízení (EU) č. 1306/2013, pokud má členský stát více než jeden program, je možné stanovit koordinační orgán za účelem zajištění souladu v hospodaření s prostředky a propojení mezi Komisí a vnitrostátními řídícími orgány.
5. Komise přijme prováděcí akty, které stanoví jednotné podmínky pro uplatňování požadavků týkajících se informování a propagace podle odst. 1 písm. i).
HLAVA VII
MONITOROVÁNÍ A HODNOCENÍ
KAPITOLA I
Obecná ustanovení
Oddíl 1
Zavedení systému monitorování a hodnocení a cíle tohoto systému
Článek 67
Systém monitorování a hodnocení
V souladu s touto hlavou se v rámci spolupráce mezi Komisí a členskými státy vypracuje společný systém monitorování a hodnocení, který Komise přijme prostřednictvím prováděcích aktů. Tyto prováděcí akty se přijmou přezkumným postupem podle článku 84.
Článek 68
Cíle
Cílem systému monitorování a hodnocení je:
a)
prokázat pokrok a dosažené výsledky politiky rozvoje venkova a posoudit dopad, účelnost, účinnost a relevantnost intervencí politiky rozvoje venkova;
b)
přispět k cílenější podpoře pro rozvoj venkova;
c)
podpořit společný vzdělávací proces v souvislosti s monitorováním a hodnocením.
Oddíl 2
Technická ustanovení
Článek 69
Společné ukazatele
1. Za účelem shromažďování údajů na úrovni Unie je v systému monitorování a hodnocení podle článku 67 uveden seznam společných ukazatelů týkajících se výchozí situace a rovněž finančního plnění, výstupů, výsledků a dopadů programu, které jsou použitelné pro jednotlivé programy.
2. Společné ukazatele vycházejí z dostupných údajů, jsou spojeny se strukturou a cíli rámce politiky rozvoje venkova a umožňují posouzení pokroku, účelnosti a účinnosti provádění politiky na základě cílů na úrovni Unie, jednotlivých členských států a programů. Společné ukazatele dopadu vycházejí z dostupných údajů.
3. Hodnotitel provede kvantifikaci dopadu programu měřeného pomocí ukazatelů dopadu. Na základě důkazů vzešlých z hodnocení SZP, včetně hodnocení programů rozvoje venkova, posoudí Komise s pomocí členských států spojený účinek všech nástrojů SZP.
Článek 70
Elektronický informační systém
1. Klíčové informace o provádění programu, o každé operaci vybrané pro financování a o dokončených operacích, které jsou zapotřebí pro monitorování a hodnocení, včetně klíčových informací o každém příjemci a projektu, se zaznamenávají a uchovávají elektronickými prostředky.
Článek 71
Poskytování informací
Příjemci podpory v rámci opatření v oblasti rozvoje venkova a místní akční skupiny se zaváží, že řídícímu orgánu nebo určeným hodnotitelům či jiným subjektům pověřeným vykonáváním funkcí jejich jménem poskytnou veškeré informace, které jsou potřebné k monitorování a hodnocení programu, zejména ve vztahu k plnění stanovených cílů a priorit.
KAPITOLA II
Monitorování
Článek 72
Postupy monitorování
1. Řídící orgán a monitorovací výbor podle článku 47 nařízení (EU) č. 1303/2013 monitorují kvalitu provádění programu.
2. Řídící orgán a monitorovací výbor monitorují každý program rozvoje venkova pomocí finančních ukazatelů a ukazatelů souvisejících s výstupy a výsledky.
Článek 73
Monitorovací výbor
Členské státy s regionálními programy mohou zřídit celostátní monitorovací výbor za účelem koordinace provádění těchto programů ve vztahu k celostátnímu rámci a čerpání finančních prostředků.
Článek 74
Úkoly monitorovacího výboru
Monitorovací výbor se přesvědčí o plnění programu rozvoje venkova a o účinnosti jeho provádění. Za tím účelem monitorovací výbor kromě funkcí uvedených v článku 49 nařízení (EU) č. 1303/2013:
a)
je konzultován a vydává stanovisko ke kritériím pro výběr financovaných operací do čtyř měsíců od vydání rozhodnutí o schválení programu, přičemž tato kritéria výběru se upravují podle potřeb programování;
b)
přezkoumává činnosti a výstupy spojené s pokrokem při provádění plánu hodnocení programu;
c)
přezkoumává zejména opatření v rámci programu týkající se plnění předběžných podmínek, která spadají do působnosti řídícího orgánu, a je informován o opatřeních týkajících se plnění dalších předběžných podmínek;
d)
účastní se práce celostátní sítě pro venkov za účelem výměny informací o provádění programu; a
e)
projednává a schvaluje výroční zprávy o provádění před jejich odesláním Komisi.
Článek 75
Výroční zpráva o provádění
1. Do 30. června 2016 a do 30. června každého následujícího roku až do roku 2024 včetně předloží členské státy Komisi výroční zprávu o provádění programu rozvoje venkova v předchozím kalendářním roce. Zpráva předložená v roce 2016 zahrnuje kalendářní roky 2014 a 2015.
2. Kromě splnění požadavků uvedených v článku 50 nařízení (EU) č. 1303/2013 obsahují výroční zprávy o provádění mimo jiné informace o finančních závazcích a výdajích pro jednotlivá opatření a shrnutí činností provedených ve vztahu k plánu hodnocení.
3. Kromě splnění požadavků uvedených v článku 50 nařízení (EU) č. 1303/2013 obsahuje výroční zpráva o provádění předložená v roce 2017 rovněž popis provádění všech podprogramů v rámci programu.
4. Kromě splnění požadavků uvedených v článku 50 nařízení (EU) č. 1303/2013 obsahuje výroční zpráva o provádění předložená v roce 2019 rovněž popis provádění všech podprogramů v rámci programu a posouzení pokroku dosaženého při zajišťování integrovaného přístupu k používání EZFRV a jiných finančních nástrojů EU na podporu územního rozvoje venkovských oblastí, včetně využití strategií místního rozvoje.
5. Komise přijme prováděcí akty, které stanoví pravidla týkající se předkládání výročních zpráv o provádění. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
KAPITOLA III
Hodnocení
Článek 76
Obecná ustanovení
1. Komise může přijmout prováděcí akty upřesňující prvky, které mají být obsaženy v hodnocení ex ante a hodnocení ex post uvedeném v článcích 55 a 57 nařízení (EU) č. 1303/2013, a stanovující minimální požadavky na plán hodnocení uvedený v článku 56 nařízení (EU) č. 1303/2013. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
2. Členské státy zajistí, aby hodnocení byla v souladu se společným přístupem k hodnocení dohodnutým podle článku 67, organizují získávání a shromažďování potřebných údajů a předkládají hodnotitelům různé informace poskytnuté systémem monitorování.
3. Členské státy zpřístupní hodnotící zprávy na internetu a Komise na svých internetových stránkách.
Článek 77
Hodnocení ex ante
Členské státy zajistí, aby hodnotitel provádějící hodnocení ex ante byl od časné fáze zapojen do procesu vypracování programu rozvoje venkova, včetně vypracování analýzy uvedené v čl. 8 odst. 1 písm. b), návrhu intervenční logiky programu a stanovení cílů programu.
Článek 78
Hodnocení ex post
V roce 2024 vyhotoví členské státy pro každý ze svých programů rozvoje venkova zprávu o hodnocení ex post. Tuto zprávu předloží Komisi do 31. prosince 2024.
Článek 79
Shrnutí hodnocení
Za vypracování shrnutí zpráv o hodnocení ex ante a hodnocení ex post na úrovni Unie odpovídá Komise.
Shrnutí hodnotících zpráv se provede nejpozději do 31. prosince roku následujícího po předložení příslušných hodnocení.
HLAVA VIII
USTANOVENÍ O HOSPODÁŘSKÉ SOUTĚŽI
Článek 80
Pravidla vztahující se na podniky
Poskytuje-li se podpora podle tohoto nařízení formám spolupráce mezi podniky, lze ji poskytnout pouze těm formám spolupráce, které jsou v souladu s pravidly hospodářské soutěže uplatňovanými podle článků 206 až 210 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1308/2013.
Článek 81
Státní podpora
1. Není-li v této hlavě stanoveno jinak, použijí se na podporu pro rozvoj venkova poskytovanou členskými státy články 107, 108 a 109 Smlouvy o fungování EU.
2. Články 107, 108 a 109 Smlouvy o fungování EU se nepoužijí na platby členských států uskutečněné podle tohoto nařízení a v souladu s ním nebo na doplňkové vnitrostátní financování podle článku 82 v rámci oblasti působnosti článku 42 Smlouvy o fungování EU.
Článek 82
Doplňkové vnitrostátní financování
Platby uskutečněné členskými státy v souvislosti s operacemi spadajícími do oblasti působnosti článku 42 Smlouvy o fungování EU, které mají zajistit doplňkové financování na rozvoj venkova, na nějž je poskytována podpora z finančních prostředků Unie kdykoli v průběhu programovacího období, zahrnou členské státy do programu rozvoje venkova v souladu s čl. 8 odst. 1 písm. j) a v případě, že splňují kritéria podle tohoto nařízení, je schvaluje Komise.
HLAVA IX
PRAVOMOCI KOMISE, SPOLEČNÁ USTANOVENÍ A PŘECHODNÁ A ZÁVĚREČNÁ USTANOVENÍ
KAPITOLA I
Pravomoci Komise
Článek 83
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedená v čl.2 odst. 3, čl. 14 odst. 5, čl. 16 odst.5,čl. 19 odst. 8, čl. 22 odst. 3, čl. 28 odst. 10 a 11, čl. 29 odst. 6, čl. 30 odst. 8, čl. 33 odst. 4, čl. 34 odst. 5,čl. 35 odst. 10, čl. 36 odst. 5,čl. 45 odst.6, čl. 47 odst. 6 a článku 89 je svěřena Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedená v v čl.2 odst. 3, čl. 14 odst. 5, čl. 16 odst.5,čl. 19 odst. 8, čl. 22 odst. 3, čl. 28 odst. 10 a 11, čl. 29 odst. 6, čl. 30 odst. 8, čl. 33 odst. 4, čl. 34 odst. 5, čl. 35 odst. 10, čl. 36 odst. 5,čl. 45 odst.6, čl. 47 odst. 6 a článku 89 je svěřena Komisi na dobu sedmi let ode dne vstupu tohoto nařízení v platnost. Komise vypracuje zprávu o přenesené pravomoci nejpozději devět měsíců před koncem tohoto sedmiletého období. Přenesení pravomoci se automaticky prodlužuje o stejně dlouhá období, pokud Evropský parlament nebo Rada nevysloví proti tomuto prodloužení námitku nejpozději tři měsíce před koncem každého z těchto období.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v čl.2 odst. 3, čl. 14 odst. 5, čl. 16 odst. 5,čl. 19 odst. 8, čl. 22 odst. 3, čl. 28 odst. 10 a 11, čl. 29 odst. 6, čl. 30 odst. 8, čl. 33 odst. 4, čl. 34 odst. 5,čl. 35 odst. 10, čl. 36 odst. 5, čl. 45 odst.6, čl. 47 odst. 6 a článku 89 kdykoli zrušit. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie, nebo k pozdějšímu dni, který je v něm upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle v čl.2 odst. 3, čl. 14 odst. 5, čl. 16 odst.5, čl. 19 odst. 8, čl. 22 odst. 3, čl. 28 odst. 10 a 11, čl. 29 odst. 6, čl. 30 odst. 8, čl. 33 odst. 4, čl. 34 odst. 5, čl. 35 odst. 10, čl. 36 odst. 5, čl. 45 odst.6, čl. 47 odst. 6 a článku 89 vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě dvou měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o dva měsíce.
Článek 84
Postup projednávání ve výboru
1. Komisi je nápomocen výbor nazvaný „Výbor pro rozvoj venkova“. Tento výbor je výborem ve smyslu nařízení (EU) č. 182/2011.
2. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 5 nařízení (EU) č. 182/2011.
KAPITOLA II
Společná ustanovení
Článek 85
Výměna informací a dokumentů
1. Komise ve spolupráci s členskými státy zavede informační systém s cílem umožnit bezpečnou výměnu údajů společného zájmu mezi Komisí a jednotlivými členskými státy. Komise přijme prováděcí akty, které stanoví pravidla pro fungování tohoto systému. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle článku 84.
2. Komise zajistí, aby existoval vhodný a bezpečný elektronický systém pro záznam, uchovávání a správu hlavních informací a podávání zpráv o monitorování a hodnocení.
Článek 86
Zpracování a ochrana osobních údajů
1. Členské státy a Komise shromažďují osobní údaje za účelem plnění svých závazků týkajících se řízení, kontroly, monitorování a hodnocení podle tohoto nařízení, a zejména závazků uvedených v hlavě VI a VII, a zpracovávají tyto údaje pouze způsobem slučitelným s tímto účelem.
2 Pokud se osobní údaje zpracovávají za účelem monitorování a hodnocení podle hlavy VII za použití bezpečného elektronického systému uvedeného v článku 85, musejí být anonymizovány a zpracovávány pouze v souhrnné podobě.
3. Osobní údaje se zpracovávají v souladu s pravidly stanovenými ve směrnici 95/46/ES a v nařízení (ES) č. 45/2001. Tyto údaje se především neuchovávají ve formě umožňující identifikaci subjektů údajů po dobu delší, než je nezbytné pro účely, ke kterým byly údaje shromážděny nebo ke kterým jsou dále zpracovávány, se zohledněním minimální doby pro uchovávání údajů stanovené v příslušných právních předpisech členských států a Unie.
4. Členské státy informují dotčené subjekty o tom, že jejich osobní údaje mohou být v souladu s odstavcem 1 zpracovány vnitrostátními orgány a orgány Unie a že v tomto ohledu požívají práv, která jsou stanovena v pravidlech na ochranu údajů obsažených ve směrnici 95/46/ES a nařízení (ES) č. 45/2001.
5. Články 111 až 114 nařízení (EU) č. 1306/2013 se použijí na tento článek.
Článek 87
Obecná ustanovení SZP
Nařízení (EU) č. 1306/2013 a předpisy přijaté podle uvedeného nařízení se použijí ve vztahu k opatřením stanoveným v tomto nařízení.
KAPITOLA III
Přechodná a závěrečná ustanovení
Článek 88
Nařízení (ES) č. 1698/2005
Nařízení (ES) č. 1698/2005 se zrušuje.
Nařízení (ES) č. 1698/2005 se nadále použije na operace prováděné na základě programů schválených Komisí podle uvedeného nařízení před 1. lednem 2014.
Článek 89
Přechodná ustanovení
K usnadnění přechodu ze systému stanoveného nařízením (ES) č. 1698/2005 na systém stanovený tímto nařízením je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 83,které stanoví podmínky, za nichž může být podpora, kterou Komise schválila podle nařízení (ES) č. 1698/2005, začleněna do podpory poskytované podle tohoto nařízení, včetně technické pomoci a hodnocení ex post. Tyto akty v přenesené pravomoci mohou rovněž stanovit podmínky pro přechod z podpory pro rozvoj venkova pro Chorvatsko podle nařízení (ES) č. 1085/2006 na podporu stanovenou tímto nařízením.
Článek 90
Vstup v platnost a použitelnost
Toto nařízení vstupuje v platnost dnem vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Použije se ode dne 1. ledna 2014.
Toto nařízení je závazné v celém rozsahu a přímo použitelné ve všech členských státech.
V Bruselu dne 17. prosince 2013.
ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 1305/2013 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 17ης Δεκεμβρίου 2013
για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 42 και το άρθρο 43 παράγραφος 2,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ελεγκτικού Συνεδρίου,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Η ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών με θέμα «Η ΚΓΠ με χρονικό ορίζοντα το 2020: η αντιμετώπιση των μελλοντικών προκλήσεων όσον αφορά τα τρόφιμα, τους φυσικούς πόρους και το έδαφος» όρισε τις δυνητικές προκλήσεις, τους στόχους και τους προσανατολισμούς της κοινής γεωργικής πολιτικής («ΚΓΠ») μετά το 2013. Υπό το πρίσμα της διαβούλευσης για την εν λόγω ανακοίνωση, η ΚΓΠ θα πρέπει να μεταρρυθμισθεί με ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2014. Η μεταρρύθμιση θα πρέπει να καλύπτει όλα τα κύρια εργαλεία της ΚΓΠ, συμπεριλαμβανομένου του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου (1). Λόγω της εμβέλειας της μεταρρύθμισης, είναι σκόπιμο να καταργηθεί ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 και να αντικατασταθεί με νέο κείμενο.
(2)
Η πολιτική αγροτικής ανάπτυξης θα πρέπει να θεσπιστεί για να συνοδεύει και να συμπληρώνει τις άμεσες ενισχύσεις και τα μέτρα για την αγορά στο πλαίσιο της ΚΓΠ και, συνεπώς, να συμβάλλει στην επίτευξη των στόχων της εν λόγω πολιτικής, όπως προβλέπονται στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης («ΣΛΕΕ»). Η πολιτική αγροτικής ανάπτυξης θα πρέπει επίσης να ενσωματώνει τους κύριους πολιτικούς στόχους που καθορίζονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής, της 3ης Μαρτίου 2010, «Ευρώπη 2020 - Στρατηγική για έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη» («Στρατηγική Ευρώπη 2020») και να τηρεί τους γενικούς στόχους της πολιτικής για την οικονομική και κοινωνική συνοχή, όπως αναφέρονται στη ΣΛΕΕ.
(3)
Επειδή ο στόχος του παρόντος κανονισμού, συγκεκριμένα η αγροτική ανάπτυξη, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη, δεδομένων των δεσμών μεταξύ της αγροτικής ανάπτυξης και των άλλων μέσων της ΚΓΠ, του εύρους των ανισοτήτων μεταξύ των διαφόρων αγροτικών περιοχών και των δημοσιονομικών περιορισμών των κρατών μελών σε μια διευρυμένη Ένωση, αλλά μπορεί αντιθέτως να επιτευχθεί καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης μέσω της πολυετούς εγγύησης της ενωσιακής χρηματοδότησης και με επικέντρωση στις προτεραιότητές της, η Ένωση μπορεί να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση («ΣΕΕ»). Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο αυτό, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα απαιτούμενα για την επίτευξη του στόχου.
(4)
Για την αειφόρο ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών χρειάζεται εστίαση σε λίγες βασικές προτεραιότητες σχετικά με τη μεταφορά γνώσεων και την καινοτομία στη γεωργία, τη δασοπονία και τις αγροτικές περιοχές, την βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων, την ανταγωνιστικότητα όλων των τύπων της γεωργίας σε όλες τις περιφέρειες και την προώθηση των καινοτόμων γεωργικών τεχνολογιών και της βιώσιμης διαχείρισης των δασών και τη βιωσιμότητα των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, την οργάνωση της αλυσίδας των τροφίμων, περιλαμβανομένης της επεξεργασίας και εμπορίας αγροτικών προϊόντων και της καλής μεταχείρισης των ζώων, καθώς και τη διαχείριση των κινδύνων στη γεωργία, την αποκατάσταση, τη διατήρηση και την ενίσχυση των οικοσυστημάτων που σχετίζονται με τη γεωργία και τη δασοπονία, την αποδοτικότητα των πόρων και τη μεταστροφή προς μια οικονομία χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα στους τομείς της γεωργίας, των τροφίμων και της δασοπονίας, και την προώθηση της κοινωνικής ένταξης, τη μείωση της φτώχειας και την οικονομική ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών. Προς τούτο θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη η ποικιλομορφία των καταστάσεων που επηρεάζουν τις αγροτικές περιοχές με διαφορετικά χαρακτηριστικά ή οι διάφορες κατηγορίες δυνητικών δικαιούχων και οι εγκάρσιοι στόχοι για την καινοτομία και το περιβάλλον, καθώς και για τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν. Οι δράσεις μετριασμού θα πρέπει να επιδιώκουν τον διπλό στόχο του περιορισμού των εκπομπών στη γεωργία και στη δασοπονία από κύριες δραστηριότητες, όπως η κτηνοτροφία και η χρήση λιπασμάτων και της διατήρησης των δεξαμενών αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα καθώς και της ενίσχυσης της δέσμευσης διοξειδίου του άνθρακα σε συνάρτηση με τη χρήση γης, την αλλαγή της χρήσης γης και τον δασικό τομέα. Η προτεραιότητα της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη που σχετίζεται με τη μεταφορά γνώσης και την καινοτομία στη γεωργία, τη δασοπονία και τις αγροτικές περιοχές θα πρέπει να εφαρμόζεται οριζόντια σε σχέση με τις άλλες προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη.
(5)
Οι προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη θα πρέπει να επιδιωχθούν στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης και της προώθησης από την Ένωση του στόχου της προστασίας και βελτίωσης του περιβάλλοντος, όπως ορίζεται στο άρθρο 11 ΣΛΕΕ, λαμβανομένης υπόψη της αρχής «ο ρυπαίνων πληρώνει». Τα κράτη μέλη οφείλουν να παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τη στήριξη των στόχων που αφορούν την αλλαγή του κλίματος, με τη φιλοδοξία να διατεθεί τουλάχιστον το 20 % του προϋπολογισμού της Ένωσης για το σκοπό αυτό μέσω μεθοδολογίας που εγκρίνεται από την Επιτροπή.
(6)
Οι δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης («ΕΓΤΑΑ»), καθώς και οι πράξεις στις οποίες συνεισφέρει, θα πρέπει να είναι σύμφωνες και συμβατές με τη στήριξη από άλλα εργαλεία της ΚΓΠ.
(7)
Για μια άμεση έναρξη και αποδοτική υλοποίηση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης, η στήριξη του ΕΓΤΑΑ θα πρέπει να βασίζεται στο κατάλληλο διοικητικό πλαίσιο. Συνεπώς, τα κράτη μέλη οφείλουν να αξιολογούν την δυνατότητα εφαρμογής και την τήρηση ορισμένων προ καθορισμένων όρων. Κάθε κράτος μέλος εκπονεί είτε εθνικό πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης για ολόκληρη την επικράτειά του είτε σύνολο περιφερειακών προγραμμάτων ή αμφότερα δηλ. εθνικό πρόγραμμα και σύνολο περιφερειακών προγραμμάτων. Κάθε πρόγραμμα θέτει μια στρατηγική για την επίτευξη στόχων σχετικών με τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη και επιλέγει τα μέτρα. Ο προγραμματισμός θα πρέπει να συνάδει με τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, να είναι προσαρμοσμένος στα εθνικά πλαίσια και να συμπληρώνει τις άλλες πολιτικές της Ένωσης, ιδίως την πολιτική για τις γεωργικές αγορές, την πολιτική συνοχής και την κοινή αλιευτική πολιτική. Τα κράτη μέλη που επιλέγουν ένα σύνολο περιφερειακών προγραμμάτων θα πρέπει να μπορούν να δημιουργήσουν και ένα εθνικό πλαίσιο, χωρίς ξεχωριστή χρηματοδότηση από τον προϋπολογισμό, για να διευκολύνεται ο συντονισμός μεταξύ των περιφερειών στην αντιμετώπιση προκλήσεων εθνικής κλίμακος.
(8)
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να είναι σε θέση να συμπεριλάβουν στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης θεματικά υποπρογράμματα για την αντιμετώπιση ειδικών αναγκών σε τομείς ιδιαίτερης σημασίας για τα ίδια. Τα θεματικά υποπρογράμματα θα πρέπει να αφορούν, μεταξύ άλλων, τους νέους γεωργούς, τις μικρές εκμεταλλεύσεις, τις ορεινές περιοχές, τη δημιουργία μικρών αλυσίδων εφοδιασμού, τον γυναικείο πληθυσμό στις αγροτικές περιοχές, τον μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτήν καθώς και τη βιοποικιλότητα. Τα θεματικά υποπρογράμματα θα πρέπει επίσης να χρησιμοποιούνται για να παρέχουν τη δυνατότητα αναδιάρθρωσης των γεωργικών τομέων που έχουν ισχυρό αντίκτυπο στην ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών. Ως τρόπος ενίσχυσης της αποδοτικής παρέμβασης ορισμένων θεματικών υποπρογραμμάτων, θα πρέπει να επιτρέπεται στα κράτη μέλη να προβλέπουν υψηλότερα ποσοστά στήριξης για ορισμένες ενέργειες που υπάγονται σε αυτά τα υποπρογράμματα.
(9)
Τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης θα πρέπει να αναγνωρίζουν τις ανάγκες της περιοχής που καλύπτουν και να περιγράφουν μια συνεκτική στρατηγική για την αντιμετώπισή τους, υπό το πρίσμα των προτεραιοτήτων της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη. Η στρατηγική αυτή θα πρέπει να βασίζεται σε στόχους. Θα πρέπει να προσδιορισθούν οι σχέσεις μεταξύ των αναγκών που διαπιστώθηκαν, των στόχων που ετέθησαν και των μέτρων που επελέγησαν για την επίτευξή τους. Τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνουν όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται για την αξιολόγηση της συμμόρφωσής τους προς τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού.
(10)
Θα πρέπει να καθορισθούν στόχοι στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης με βάση κοινό σύνολο δεικτών-στόχων για όλα τα κράτη μέλη και όπου χρειάζεται με βάση δείκτες ειδικούς για κάθε πρόγραμμα. Για να διευκολυνθεί αυτή η διαδικασία, οι περιοχές που υπάγονται στους εν λόγω δείκτες θα πρέπει να καθορίζονται σύμφωνα με τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη. Δεδομένης της οριζόντιας εφαρμογής της προτεραιότητας της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη σχετικά με τη μεταφορά γνώσεων στους τομείς της γεωργίας και της δασοπονίας, οι παρεμβάσεις στο πλαίσιο της εν λόγω προτεραιότητας θα πρέπει να θεωρηθούν καθοριστικές για τους δείκτες-στόχους που ορίσθηκαν για τις υπόλοιπες προτεραιότητες της Ένωσης.
(11)
Πρέπει να θεσπισθούν ορισμένοι κανόνες για τον προγραμματισμό και την αναθεώρηση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης. Χρειάζεται μια απλουστευμένη διαδικασία για τις αναθεωρήσεις που δεν επηρεάζουν τη στρατηγική των προγραμμάτων ή τις αντίστοιχες χρηματοδοτικές συνεισφορές της Ένωσης.
(12)
Η εξέλιξη και η εξειδίκευση της γεωργίας και της δασοπονίας και οι ιδιαίτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι πολύ μικρές, οι μικρές και οι μεσαίες επιχειρήσεις («ΜΜΕ») στις αγροτικές περιοχές απαιτούν κατάλληλο επίπεδο τεχνικής και οικονομικής κατάρτισης, και αυξημένη ικανότητα πρόσβασης και ανταλλαγής γνώσεων και πληροφοριών, μεταξύ άλλων, μέσω διάχυσης των βέλτιστων γεωργικών και δασοκομικών μεθόδων παραγωγής. Οι δράσεις μεταφοράς γνώσεων και ενημέρωσης δεν θα πρέπει να λαμβάνουν μόνο τη μορφή παραδοσιακών μαθημάτων κατάρτισης, αλλά και να προσαρμόζονται στις ανάγκες των αγροτικών φορέων. Θα πρέπει συνεπώς να δοθεί στήριξη σε εργαστήρια, στην εξατομικευμένη καθοδήγηση, σε δραστηριότητες επίδειξης, σε δράσεις ενημέρωσης, αλλά και σε βραχυπρόθεσμες ανταλλαγές ή επισκέψεις σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις και δάση. Οι κεκτημένες γνώσεις και πληροφορίες θα πρέπει να επιτρέπουν στους γεωργούς, τους κατόχους δασών, τα άτομα που απασχολούνται στον τομέα των τροφίμων και των αγροτικών ΜΜΕ να ενισχύσουν ιδίως την ανταγωνιστικότητά τους και την αποδοτικότητα των πόρων και να βελτιώσουν τις περιβαλλοντικές επιδόσεις τους, συμβάλλοντας και στη βιωσιμότητα της αγροτικής οικονομίας. Κατά την παροχή ενίσχυσης για τις ΜΜΕ, τα κράτη μέλη μπορούν να δίνουν προτεραιότητα στις ΜΜΕ που συνδέονται με τους τομείς της γεωργίας και της δασοπονίας. Προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι οι δράσεις μεταφοράς γνώσεων και ενημέρωσης είναι αποτελεσματικές για την επίτευξη αυτών των αποτελεσμάτων, θα πρέπει να απαιτείται από τους φορείς παροχής υπηρεσιών μεταφοράς γνώσεων να διαθέτουν όλες τις απαραίτητες ικανότητες.
(13)
Οι υπηρεσίες παροχής συμβουλών σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις βοηθούν τους γεωργούς, τους νέους γεωργούς, τους κατόχους δασών, άλλους διαχειριστές γης και τις ΜΜΕ στις αγροτικές περιοχές να βελτιώσουν την αειφόρο διαχείριση και τη συνολική απόδοση της εκμετάλλευσης ή επιχείρησής τους. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να ενθαρρυνθούν τόσο η σύσταση τέτοιων υπηρεσιών, όσο και η χρήση των συμβουλών από τους γεωργούς, τους νέους γεωργούς, τους κατόχους δασών, τους άλλους διαχειριστές γης και τις ΜΜΕ. Για να ενισχυθούν η ποιότητα και η αποτελεσματικότητα των προσφερόμενων συμβουλών, θα πρέπει να προβλεφθούν τα ελάχιστα προσόντα και η τακτική επιμόρφωση των συμβούλων. Οι συμβουλευτικές υπηρεσίες προς γεωργικές εκμεταλλεύσεις, όπως προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2) θα πρέπει να βοηθούν τους γεωργούς να αξιολογούν την απόδοση της γεωργικής τους εκμετάλλευσης και να προσδιορίζουν τις αναγκαίες βελτιώσεις όσον αφορά τις καταστατικές απαιτήσεις διαχείρισης, τις ορθές γεωργικές και περιβαλλοντικές συνθήκες, τις γεωργικές πρακτικές που είναι επωφελείς για το κλίμα και το περιβάλλον και καθορίζονται στον κανονισμό ΕΕ αριθ. 1307/2013του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) και μέτρα σε επίπεδο γεωργικής εκμετάλλευσης, τα οποία προβλέπονται στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης και αποσκοπούν στον εκσυγχρονισμό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, την επίτευξη της ανταγωνιστικότητας, την τομεακή ολοκλήρωση, την καινοτομία, τον προσανατολισμό στην αγορά, καθώς και την προαγωγή της επιχειρηματικότητας. Οι υπηρεσίες παροχής συμβουλών θα πρέπει επίσης να βοηθούν τους γεωργούς να προσδιορίζουν τις αναγκαίες βελτιώσεις
σχετικά με τις απαιτήσεις σε επίπεδο δικαιούχων που προβλέπονται για την εφαρμογή του άρθρου 11 παράγραφος 3 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα) (4), καθώς και τις απαιτήσεις για την εφαρμογή του άρθρου 55 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1107/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5) και του άρθρου 14 της οδηγίας 2009/128/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6), ιδίως σε ό,τι αφορά τη συμμόρφωση με τις γενικές αρχές της ολοκληρωμένης φυτοπροστασίας. Όπου κρίνεται σκόπιμο, οι συμβουλές θα πρέπει επίσης να καλύπτουν τις επαγγελματικές προδιαγραφές ή τις προδιαγραφές ασφαλείας, οι οποίες συνδέονται με τη γεωργική εκμετάλλευση, καθώς και ειδικές συμβουλές για γεωργούς που ξεκινούν τη δραστηριότητά τους. Οι συμβουλές μπορούν επίσης να καλύπτουν θέματα σχετικά με την εγκατάσταση νέων γεωργών, τη βιώσιμη ανάπτυξη των οικονομικών δραστηριοτήτων της γεωργικής εκμετάλλευσης, θέματα τοπικής μεταποίησης και εμπορίας, τα οποία συνδέονται με τις οικονομικές, γεωργικές και περιβαλλοντικές επιδόσεις της εκμετάλλευσης ή της επιχείρησης. Είναι επίσης δυνατό να παρέχονται ειδικές συμβουλές σχετικά με τον μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτήν, τη βιοποικιλότητα, την προστασία των υδάτων, την ανάπτυξη βραχειών αλυσίδων εφοδιασμού, τη βιολογική γεωργία και την υγειονομική πτυχή της ζωικής παραγωγής. Όταν ενισχύουν τις ΜΜΕ, τα κράτη μέλη μπορούν να δίνουν προτεραιότητα στις ΜΜΕ που συνδέονται με τους τομείς της γεωργίας και της δασοπονίας. Οι υπηρεσίες διαχείρισης και διευκόλυνσης της γεωργικής εκμετάλλευσης θα πρέπει να βοηθούν τους γεωργούς να βελτιώσουν και να διευκολύνουν τη διαχείριση της εκμετάλλευσής τους.
(14)
Τα ενωσιακά ή τα εθνικά συστήματα ποιότητας γεωργικών προϊόντων και τροφίμων, περιλαμβανομένων των συστημάτων πιστοποίησης των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, παρέχουν εγγυήσεις στους καταναλωτές για την ποιότητα και τα χαρακτηριστικά του προϊόντος ή για τη χρησιμοποιούμενη μέθοδο παραγωγής, συνεπεία της συμμετοχής των γεωργών σε τέτοια συστήματα, επιτυγχάνουν προστιθέμενη αξία για τα εν λόγω προϊόντα και αυξάνουν τις ευκαιρίες τους στην αγορά. Συνεπώς, οι γεωργοί και οι ομάδες γεωργών θα πρέπει να ενθαρρύνονται να συμμετέχουν σε αυτά τα συστήματα. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική χρήση των πόρων του ΕΓΤΑΑ, η στήριξη θα πρέπει να περιοριστεί στους ενεργούς γεωργούς, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 9 του κανονισμού αριθ. 1307/2013 Επειδή τη στιγμή εισόδου σε αυτά τα συστήματα και κατά τα πρώτα χρόνια της συμμετοχής τους επιβάλλονται στους γεωργούς πρόσθετες δαπάνες και υποχρεώσεις ως αποτέλεσμα της συμμετοχής τους, οι οποίες δεν αμείβονται πλήρως από την αγορά, θα πρέπει να προβλέπεται ενίσχυση για τους νεοεισερχομένους, η οποία θα πρέπει να καλύπτει περίοδο έως πέντε ετών. Δεδομένων των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του βάμβακος ως γεωργικού προϊόντος, θα πρέπει επίσης να καλύπτονται τα συστήματα ποιότητας για το βαμβάκι. Θα πρέπει επίσης να προβλέπεται ενίσχυση για τις δραστηριότητες ενημέρωσης και προώθησης όσον αφορά προϊόντα καλυπτόμενα από τα συστήματα ποιότητας και πιστοποίησης που ενισχύονται βάσει του παρόντος κανονισμού.
(15)
Προκειμένου να βελτιωθούν οι οικονομικές και περιβαλλοντικές επιδόσεις των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και των αγροτικών επιχειρήσεων, να βελτιωθεί η αποδοτικότητα των τομέων εμπορίας και μεταποίησης γεωργικών προϊόντων, περιλαμβανομένης της δημιουργίας μικρής κλίμακας εγκαταστάσεων μεταποίησης και εμπορίας στα πλαίσια των βραχειών αλυσίδων εφοδιασμού και των τοπικών αγορών, να παρασχεθεί η απαιτούμενη υποδομή για την ανάπτυξη της γεωργίας και της δασοπονίας και τη στήριξη μη κερδοφόρων επενδύσεων που είναι αναγκαίες για την επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων, θα πρέπει να παρασχεθεί στήριξη για επενδύσεις σε υλικά στοιχεία που συμβάλλουν στην επίτευξη αυτών των στόχων. Κατά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013, ένα φάσμα μέτρων κάλυψε διαφορετικούς τομείς παρέμβασης. Για λόγους απλούστευσης, αλλά και για να δοθεί η δυνατότητα στους δικαιούχους να σχεδιάσουν και να πραγματοποιήσουν ολοκληρωμένα έργα με αυξημένη προστιθέμενη αξία, ένα ενιαίο μέτρο θα πρέπει να καλύπτει τους περισσότερους τύπους επενδύσεων σε υλικά στοιχεία. Τα κράτη μέλη οφείλουν να κατευθύνουν τη στήριξη σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις που είναι επιλέξιμες για ενίσχυση, με σκοπό την πραγματοποίηση επενδύσεων που σχετίζονται με τη στήριξη της βιωσιμότητας των γεωργικών εκμεταλλεύσεων με βάση τα αποτελέσματα της ανάλυσης των πλεονεκτημάτων, των αδυναμιών, των ευκαιριών και των απειλών (εφεξής «ΠΑΕΑ») ως μέσου για την καλύτερη στόχευση των ενισχύσεων. Προκειμένου να διευκολυνθεί η έναρξη δραστηριότητας νέων γεωργών, θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότης να προβλεφθεί πρόσθετη περίοδος επιλεξιμότητας για τη συμμόρφωση των επενδύσεων με τις προδιαγραφές της Ένωσης. Για να προωθηθεί η εφαρμογή των νέων προδιαγραφών της Ένωσης, οι επενδύσεις που αφορούν τη συμμόρφωση στις εν λόγω προδιαγραφές είναι επιλέξιμες για πρόσθετη περίοδο, πέραν του χρονικού σημείου κατά το οποίο έγιναν υποχρεωτικές για τη γεωργική εκμετάλλευση.
(16)
Ο τομέας της γεωργίας υφίσταται περισσότερο από άλλους τομείς ζημίες που αφορούν το παραγωγικό δυναμικό του, οι οποίες οφείλονται σε φυσικές καταστροφές, δυσμενή κλιματικά φαινόμενα και καταστροφές. Για να βοηθηθεί η βιωσιμότητα των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και η ανταγωνιστικότητα έναντι τέτοιων καταστροφών ή φαινομένων, θα πρέπει να παρέχεται στήριξη ώστε να βοηθηθούν οι γεωργοί να αποκαταστήσουν το γεωργικό δυναμικό που έχει υποστεί ζημίες. Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να εξασφαλίσουν ότι δεν πραγματοποιείται υπεραντιστάθμιση των ζημιών ως αποτέλεσμα του συνδυασμού των ενωσιακών (ιδίως του μέτρου διαχείρισης κινδύνου στα πλαίσια του παρόντος κανονισμού), των εθνικών και των ιδιωτικών καθεστώτων αποζημίωσης.
(17)
Η δημιουργία και ανάπτυξη νέων οικονομικών δραστηριοτήτων με τη μορφή νέων γεωργικών εκμεταλλεύσεων, η διαφοροποίηση σε μη γεωργικές δραστηριότητες, περιλαμβανομένης της παροχής υπηρεσιών στη γεωργία και τη δασοκομία, δραστηριότητες που αφορούν την ιατρική περίθαλψη, την κοινωνική ένταξη και τον τουρισμό, είναι απαραίτητες για την ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών. Η διαφοροποίηση σε μη αγροτικές δραστηριότητες μπορεί επίσης να καλύψει τη βιώσιμη διαχείριση των θηρευτικών πόρων. Απαιτείται η λήψη μέτρου ανάπτυξης των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και των επιχειρήσεων το οποίο να διευκολύνει την αρχική εγκατάσταση των νέων γεωργών και τη διαρθρωτική προσαρμογή των αγροτικών τους εκμεταλλεύσεών, μετά την αρχική εγκατάσταση. Περαιτέρω, θα πρέπει να προαχθεί η διαφοροποίηση των γεωργών σε μη γεωργικές δραστηριότητες και η εγκατάσταση και ανάπτυξη μη γεωργικών ΜΜΕ σε αγροτικές περιοχές. Το μέτρο αυτό θα πρέπει να ενθαρρύνει επίσης τη γυναικεία επιχειρηματικότητα στις αγροτικές περιοχές. Θα πρέπει επίσης να ενθαρρυνθεί η ανάπτυξη μικρών εκμεταλλεύσεων που είναι εν δυνάμει οικονομικά βιώσιμες. Προκειμένου να διασφαλισθεί η βιωσιμότητα των νέων οικονομικών δραστηριοτήτων που λαμβάνουν στήριξη στο πλαίσιο του εν λόγω μέτρου, η στήριξη θα πρέπει να εξαρτάται από την υποβολή επιχειρηματικού σχεδίου. Η στήριξη για σύσταση επιχείρησης θα πρέπει να καλύπτει μόνο την αρχική περίοδο ζωής της επιχείρησης και να μην καταστεί ενίσχυση λειτουργίας. Ως εκ τούτου, όταν τα κράτη μέλη επιλέγουν να χορηγήσουν ενίσχυση σε δόσεις, αυτές θα πρέπει να εκτείνονται σε περίοδο που δεν υπερβαίνει την πενταετία. Επιπλέον, προκειμένου να ενθαρρυνθεί η αναδιάρθρωση του γεωργικού τομέα, θα πρέπει να παρέχεται στήριξη υπό μορφή ετήσιων ή εφάπαξ ενισχύσεων στους γεωργούς που είναι επιλέξιμοι για το καθεστώς που αφορά τους γεωργούς μικρών εκμεταλλεύσεων, το οποίο θεσπίσθηκε από τον τίτλο V του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 («καθεστώς που αφορά τους γεωργούς μικρών εκμεταλλεύσεων»), οι οποίοι δεσμεύονται να μεταβιβάσουν ολόκληρη την εκμετάλλευσή τους και τα αντίστοιχα δικαιώματα ενίσχυσης σε άλλο γεωργό.
Για την αντιμετώπιση των προβλημάτων των νέων γεωργών που αφορούν την πρόσβαση σε γη, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να προσφέρουν την ενίσχυση αυτή σε συνδυασμό με άλλες μορφές ενίσχυσης, όπως για παράδειγμα μέσω της χρήσης χρηματοδοτικών μέσων.
(18)
Οι ΜΜΕ αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της αγροτικής οικονομίας της Ένωσης. Η ανάπτυξη γεωργικών εκμεταλλεύσεων και μη γεωργικών επιχειρήσεων θα πρέπει να αποσκοπεί στην προώθηση της απασχόλησης και στη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας στις αγροτικές περιοχές, τη διατήρηση των υφιστάμενων θέσεων εργασίας, τη μείωση της εποχικής διακύμανσης της απασχόλησης, την ανάπτυξη μη γεωργικών τομέων εκτός της γεωργίας και της μεταποίησης γεωργικών προϊόντων και τροφίμων, ενισχύοντας ταυτόχρονα την ενοποίηση των επιχειρήσεων και τους τοπικούς διατομεακούς δεσμούς. Θα πρέπει να ενθαρρυνθούν έργα τα οποία ενσωματώνουν ταυτόχρονα τη γεωργία, τον αγροτουρισμό μέσω της προώθησης ενός αειφόρου και υπεύθυνου τουρισμού στις αγροτικές περιοχές, τη φυσική και πολιτιστική κληρονομιά, καθώς και επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
(19)
Η ανάπτυξη τοπικής υποδομής και τοπικών βασικών υπηρεσιών στις αγροτικές περιοχές, όπου συμπεριλαμβάνονται η ψυχαγωγία και ο πολιτισμός, η ανάπλαση χωριών και οι δραστηριότητες που αποσκοπούν στην αποκατάσταση και αναβάθμιση της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς των χωριών και των αγροτικών τοπίων είναι ουσιαστικό στοιχείο κάθε προσπάθειας αξιοποίησης του αναπτυξιακού δυναμικού και προώθησης της βιωσιμότητας των αγροτικών περιοχών. Συνεπώς, θα πρέπει να δοθεί στήριξη σε ενέργειες με αυτό το σκοπό, συμπεριλαμβανομένων της πρόσβασης στις τεχνολογίες πληροφόρησης και επικοινωνιών και της ανάπτυξης ταχειών και υπερταχειών ευρυζωνικών συνδέσεων. Με γνώμονα αυτούς τους στόχους, θα πρέπει να ενθαρρυνθεί η ανάπτυξη υπηρεσιών και υποδομών που οδηγούν στην κοινωνική ένταξη και την αντιστροφή των τάσεων κοινωνικής και οικονομικής υποβάθμισης και απερήμωσης των αγροτικών περιοχών. Προκειμένου να επιτευχθεί η μέγιστη αποτελεσματικότητα μιας τέτοιας στήριξης, οι καλυπτόμενες πράξεις θα πρέπει να υλοποιούνται σύμφωνα με τα σχέδια ανάπτυξης δήμων και των βασικών υπηρεσιών τους, όπου υπάρχουν τέτοια σχέδια, τα οποία εκπονούνται από μία ή περισσότερες αγροτικές κοινότητες. Προκειμένου να δημιουργηθούν συνέργειες και να βελτιωθεί η συνεργασία, οι σχετικές ενέργειες θα πρέπει επίσης να προάγουν, όπου αρμόζει, τη σύνδεση αγροτικών και αστικών περιοχών. Τα κράτη μέλη μπορούν να δώσουν προτεραιότητα σε επενδύσεις τοπικών αναπτυξιακών συμπράξεων υπό την καθοδήγηση των τοπικών κοινοτήτων και σε έργα τα οποία διαχειρίζονται οργανώσεις των τοπικών κοινοτήτων.
(20)
Η δασοκομία αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της αγροτικής ανάπτυξης και η στήριξη για αειφόρο και φιλική προς το περιβάλλον χρήση της γης θα πρέπει να περιλαμβάνει την ανάπτυξη των δασικών περιοχών και την αειφόρο διαχείριση των δασών. Κατά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 διάφορα μέτρα καλύπτουν διαφορετικούς τύπους στήριξης των επενδύσεων στη δασοκομία και της διαχείρισής της. Για λόγους απλούστευσης, αλλά και για να δοθεί η δυνατότητα στους δικαιούχους να εκπονήσουν και να υλοποιήσουν ολοκληρωμένα έργα με αυξημένη προστιθέμενη αξία, ένα ενιαίο μέτρο θα πρέπει να καλύπτει όλους τους τύπους στήριξης των επενδύσεων στη δασοκομία και της διαχείρισής της. Το μέτρο αυτό θα πρέπει να καλύπτει την επέκταση και τη βελτίωση των δασικών πόρων μέσω δάσωσης γαιών και δημιουργίας αγροδασικών συστημάτων, τα οποία συνδυάζουν συστήματα εκτατικής γεωργίας και δασοπονίας. Θα πρέπει επίσης να καλύπτει την αποκατάσταση των δασών που καταστράφηκαν από πυρκαγιές ή άλλες φυσικές καταστροφές και καταστροφικά γεγονότα και σχετικά μέτρα πρόληψης· τις επενδύσεις σε δασοκομικές τεχνολογίες και στη μεταποίηση·την κινητοποίηση και εμπορία δασικών προϊόντων, με σκοπό τη βελτίωση των οικονομικών και περιβαλλοντικών επιδόσεων των δασοκαλλιεργητών· και των μη κερδοφόρων επενδύσεων, οι οποίες βελτιώνουν την ανθεκτικότητα του οικοσυστήματος και την ανθεκτικότητα στην αλλαγή του κλίματος και την περιβαλλοντική αξία των δασικών οικοσυστημάτων. Η στήριξη θα πρέπει να αποφεύγει τη στρέβλωση του ανταγωνισμού και να είναι ουδέτερη ως προς την αγορά. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να επιβληθούν περιορισμοί όσον αφορά το μέγεθος και το νομικό καθεστώς των δικαιούχων. Θα πρέπει να αναληφθούν προληπτικές δράσεις κατά των πυρκαγιών σε περιοχές που έχουν χαρακτηρισθεί από τα κράτη μέλη ως μέσου ή υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς. Όλες οι προληπτικές δράσεις θα πρέπει να αποτελούν μέρος σχεδίου προστασίας των δασών. Σε περίπτωση δράσης προς αποκατάσταση ζημιωθέντος δασικού δυναμικού, η εκδήλωση μιας φυσικής καταστροφής θα πρέπει να υπόκειται στην επίσημη αναγνώριση από δημόσιο επιστημονικό οργανισμό.
Τα μέτρα για τη δασοκομία θα πρέπει να θεσπίζονται υπό το πρίσμα των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει η Κοινότητα και τα κράτη μέλη, σε διεθνές επίπεδο, και θα πρέπει να βασίζονται στα δασικά προγράμματα των κρατών μελών, σε εθνικό ή σε κατώτερο του εθνικού επίπεδο, ή σε ισοδύναμα κείμενα, καθώς και να λαμβάνουν υπόψη τις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί στις υπουργικές διασκέψεις για την προστασία των δασών στην Ευρώπη. Θα πρέπει να συμβάλλουν στην υλοποίηση της δασοκομικής στρατηγικής της Ένωσης σύμφωνα με την Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών με τίτλο «Μια νέα δασοπονική στρατηγική για τα δάση και τον δασικό τομέα».
(21)
Οι ομάδες και οι οργανώσεις παραγωγών βοηθούν τους γεωργούς να αντιμετωπίσουν από κοινού τις προκλήσεις που θέτουν η αύξηση του ανταγωνισμού και η παγίωση των κατάντη αγορών σε σχέση με την εμπορία των προϊόντων τους, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών αγορών. Συνεπώς, θα πρέπει να ενθαρρυνθεί η σύσταση ομάδων και οργανώσεων παραγωγών. Προκειμένου να εξασφαλισθεί η καλύτερη χρήση των περιορισμένων οικονομικών πόρων, μόνο οι ομάδες και οι οργανώσεις παραγωγών που μπορούν να θεωρηθούν ως ΜΜΕ θα πρέπει να λαμβάνουν στήριξη. Τα κράτη μέλη μπορούν να δίνουν προτεραιότητα σε ομάδες και οργανώσεις παραγωγών ποιοτικών προϊόντων που καλύπτονται από το μέτρο το σχετικό με τα συστήματα ποιότητος γεωργικών προϊόντων και τροφίμων του παρόντος κανονισμού. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι μια ομάδα ή οργάνωση παραγωγών καθίσταται βιώσιμη οντότητα θα πρέπει να υποβληθεί ένα επιχειρηματικό σχέδιο στα κράτη μέλη ως προϋπόθεση για την ενίσχυση μιας ομάδας ή οργάνωσης παραγωγών. Για να αποφευχθεί η χορήγηση ενίσχυσης λειτουργίας και για να διατηρηθεί ο ρόλος της στήριξης ως κινήτρου, η μέγιστη διάρκειά της θα πρέπει να περιορίζεται σε πέντε έτη, από την ημερομηνία κατά την οποία η ομάδα ή οργάνωση παραγωγών αναγνωρίστηκε στη βάση του επιχειρηματικού της σχεδίου.
(22)
Οι γεωργο-περιβαλλοντικο-κλιματικές ενισχύσεις θα πρέπει να εξακολουθήσουν να διαδραματίζουν εξέχοντα ρόλο στη στήριξη της αειφόρου ανάπτυξης των αγροτικών περιοχών και την αντιμετώπιση της αυξανόμενης ζήτησης της κοινωνίας για περιβαλλοντικές υπηρεσίες. Θα πρέπει επιπλέον να ενθαρρύνουν τους γεωργούς και άλλους διαχειριστές γης να υπηρετούν την κοινωνία ως σύνολο, εισάγοντας ή εξακολουθώντας να εφαρμόζουν γεωργικές πρακτικές που συμβάλλουν στο μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και στην προσαρμογή σε αυτήν, και είναι συμβατές με την προστασία και τη βελτίωση του περιβάλλοντος, του τοπίου και των χαρακτηριστικών του, των φυσικών πόρων, του εδάφους και της γενετικής ποικιλομορφίας. Εν προκειμένω, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στη διατήρηση των γενετικών πόρων στη γεωργία και στις πρόσθετες ανάγκες των γεωργικών συστημάτων με υψηλή φυσική αξία. Οι ενισχύσεις θα πρέπει να συμβάλλουν στην κάλυψη των πρόσθετων δαπανών και της απώλειας εισοδήματος που προκύπτουν από τις δεσμεύσεις που ανελήφθησαν και να καλύπτουν μόνο δεσμεύσεις που υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα και απαιτήσεις, σύμφωνα με την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει». Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να διασφαλίσουν ότι οι ενισχύσεις προς τους γεωργούς δεν οδηγούν σε διπλή χρηματοδότηση βάσει του παρόντος κανονισμού και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 Σε πολλές περιπτώσεις οι συνέργειες που προκύπτουν από τις δεσμεύσεις που ανελήφθησαν από κοινού από ομάδα γεωργών πολλαπλασιάζουν τα οφέλη για το περιβάλλον και το κλίμα. Ωστόσο, η κοινή δράση επιφέρει πρόσθετο κόστος συναλλαγής για το οποίο θα πρέπει να δοθεί κατάλληλη αποζημίωση. Επιπλέον, προκειμένου να διασφαλισθεί ότι οι γεωργοί και οι άλλοι διαχειριστές γης είναι σε θέση να εφαρμόσουν σωστά τις δεσμεύσεις που έχουν αναλάβει, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προσπαθήσουν να τους παρέχουν τις απαιτούμενες δεξιότητες και γνώσεις.
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διατηρήσουν το επίπεδο προσπαθειών που κατέβαλαν κατά την προγραμματική περίοδο 2007-2013 και θα πρέπει να διαθέσουν τουλάχιστον το 30 % της συνολικής συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ σε κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης για τον μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτήν καθώς και για περιβαλλοντικά θέματα.. Οι δαπάνες αυτές θα πρέπει να γίνονται. μέσω των γεωργοπεριβαλλοντικών και κλιματικών ενισχύσεων, των ενισχύσεων στη βιολογική γεωργία και των ενισχύσεων σε περιοχές που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα, μέσω των ενισχύσεων για τη δασοκομία και των ενισχύσεων για τις περιοχές Natura 2000, καθώς και μέσω της στήριξης των επενδύσεων που αφορούν το κλίμα και το περιβάλλον.
(23)
Οι ενισχύσεις για τη μετατροπή ή τη διατήρηση της βιολογικής γεωργίας θα πρέπει να ενθαρρύνουν τους αγρότες να συμμετέχουν σε τέτοια προγράμματα, ώστε να αντιμετωπισθεί η αυξανόμενη ζήτηση της κοινωνίας για χρήση γεωργικών πρακτικών φιλικών προς το περιβάλλον και για υψηλά πρότυπα καλής διαβίωσης των ζώων. Προκειμένου να αυξηθεί η συνέργεια όσον αφορά τα οφέλη βιοποικιλότητας που επιτυγχάνονται από το μέτρο περί βιολογικής γεωργίας, θα πρέπει να ενθαρρύνονται οι συλλογικές συμβάσεις ή η συνεργασία μεταξύ γεωργών ώστε να καλύπτονται ευρύτερες παρακείμενες περιοχές. Προκειμένου να αποφευχθεί η μεγάλης κλίμακας επιστροφή των γεωργών στη συμβατική γεωργία, θα πρέπει να λάβουν στήριξη τόσο τα μέτρα μετατροπής όσο και τα μέτρα διατήρησης. Οι ενισχύσεις θα πρέπει να συμβάλλουν στην κάλυψη των πρόσθετων δαπανών που πραγματοποιήθηκαν και της απώλειας εισοδήματος ως αποτέλεσμα της δέσμευσης και να καλύπτουν μόνο τις δεσμεύσεις που υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα και απαιτήσεις. Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να διασφαλίσουν ότι οι ενισχύσεις προς τους γεωργούς δεν οδηγούν σε διπλή χρηματοδότηση υπό το καθεστώς του παρόντος κανονισμού και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική χρήση των πόρων του ΕΓΤΑΑ, η στήριξη θα πρέπει να περιοριστεί στους ενεργούς γεωργούς, κατά την έννοια του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
(24)
Η στήριξη θα πρέπει να εξακολουθήσει να παρέχεται στους γεωργούς και στους δασοκαλλιεργητές ώστε να βοηθηθούν στην αντιμετώπιση ειδικών μειονεκτημάτων στις σχετικές περιοχές που απορρέουν από την εφαρμογή της οδηγίας 2009/147/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7), και της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου (8), ώστε να συμβάλλουν στην αποτελεσματική διαχείριση των περιοχών του δικτύου Natura 2000, ενώ θα πρέπει επίσης να δοθεί στήριξη στους γεωργούς ώστε να βοηθηθούν στην αντιμετώπιση των μειονεκτημάτων σε περιοχές λεκάνης απορροής ποταμού, τα οποία απορρέουν από την εφαρμογή της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα. Η στήριξη θα πρέπει να συνδέεται με τις ειδικές απαιτήσεις που περιγράφονται στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης, οι οποίες υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα και απαιτήσεις. Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να διασφαλίσουν ότι οι ενισχύσεις προς τους γεωργούς δεν οδηγούν σε διπλή χρηματοδότηση υπό το καθεστώς του παρόντος κανονισμού και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013. Επιπλέον, οι ειδικές ανάγκες των περιοχών Natura 2000 θα πρέπει να ληφθούν υπόψη από τα κράτη μέλη στον συνολικό σχεδιασμό των οικείων προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης.
(25)
Οι ενισχύσεις στους γεωργούς των ορεινών περιοχών ή άλλων περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα θα πρέπει να συμβάλλουν, μέσω της ενθάρρυνσης της συνεχούς χρήσης των γεωργικών γαιών, στη διατήρηση της υπαίθρου, καθώς και στη διατήρηση και προώθηση αειφόρων γεωργικών συστημάτων. Προκειμένου να εξασφαλισθεί η αποδοτικότητα της εν λόγω στήριξης, οι ενισχύσεις θα πρέπει να αποζημιώνουν τους γεωργούς για την απώλεια εισοδήματος και τις πρόσθετες δαπάνες που συνδέονται με το μειονέκτημα της συγκεκριμένης περιοχής. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική χρήση των πόρων του ΕΓΤΑΑ, η στήριξη θα πρέπει να περιοριστεί στους ενεργούς γεωργούς, κατά την έννοια του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
(26)
Προκειμένου να διασφαλισθεί η αποδοτική χρήση των κονδυλίων της Ένωσης και η ίση μεταχείριση των γεωργών σε ολόκληρη την Ένωση, οι ορεινές περιοχές και οι περιοχές που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα θα πρέπει να ορίζονται βάσει αντικειμενικών κριτηρίων. Στην περίπτωση περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά μειονεκτήματα, τα κριτήρια αυτά θα πρέπει να είναι βιοφυσικά κριτήρια υποστηριζόμενα από ισχυρές επιστημονικές αποδείξεις. Θα πρέπει να θεσπισθούν μεταβατικές ρυθμίσεις προκειμένου να διευκολυνθεί η σταδιακή κατάργηση των ενισχύσεων σε περιοχές που δεν θα θεωρούνται πλέον ως περιοχές με φυσικά μειονεκτήματα.
(27)
Θα πρέπει να συνεχίσουν να ενθαρρύνονται οι γεωργοί να υιοθετούν υψηλά πρότυπα καλής διαβίωσης των ζώων, με την παροχή στήριξης στους γεωργούς που αναλαμβάνουν να υιοθετήσουν ζωοτεχνικά πρότυπα που υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική χρήση των πόρων του ΕΓΤΑΑ, η στήριξη θα πρέπει να περιοριστεί στους ενεργούς γεωργούς, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
(28)
Οι ενισχύσεις θα πρέπει να εξακολουθήσουν να χορηγούνται σε κατόχους δασών που παρέχουν φιλικές προς το περιβάλλον ή το κλίμα υπηρεσίες διατήρησης δασών, αναλαμβάνοντας δεσμεύσεις για την ενίσχυση της βιοποικιλότητας, τη διαφύλαξη των δασικών οικοσυστημάτων υψηλής αξίας, τη βελτίωση του δυναμικού τους όσον αφορά το μετριασμό και την προσαρμογή της κλιματικής αλλαγής, και την ενίσχυση της προστατευτικής αξίας των δασών σε σχέση με τη διάβρωση του εδάφους, τη διατήρηση των υδάτινων πόρων και τους φυσικούς κινδύνους. Σε αυτό το πλαίσιο, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη επιστημονική προσοχή στη διατήρηση και προώθηση των δασικών γενετικών πόρων. Οι ενισχύσεις πρέπει να χορηγούνται για δασικές περιβαλλοντικές δεσμεύσεις οι οποίες υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα που έχει θεσπίσει η εθνική νομοθεσία.
(29)
Κατά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 το μόνο είδος συνεργασίας που έλαβε σαφή στήριξη στο πλαίσιο της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης ήταν η συνεργασία για την ανάπτυξη νέων προϊόντων, διαδικασιών και τεχνολογιών στους τομείς της γεωργίας, των τροφίμων και της δασοπονίας. Η στήριξη σε αυτό το είδος συνεργασίας εξακολουθεί να είναι απαραίτητη, αλλά θα πρέπει να προσαρμοσθεί ώστε να ανταποκρίνεται καλύτερα στις απαιτήσεις της οικονομίας της γνώσης. Σε αυτό το πλαίσιο, θα πρέπει να υπάρχει, δυνάμει αυτού του μέτρου, η δυνατότητα χρηματοδότησης έργων από έναν μόνο φορέα, υπό τον όρο διάδοσης των αποτελεσμάτων που προκύπτουν, ώστε να επιτυγχάνεται έτσι ο σκοπός της διάδοσης νέων πρακτικών, διαδικασιών ή προϊόντων. Επιπλέον, κατέστη σαφές ότι η στήριξη ενός πολύ ευρύτερου φάσματος ειδών συνεργασίας, με ένα ευρύτερο φάσμα δικαιούχων από μικρότερους έως μεγαλύτερους φορείς, μπορεί να συμβάλλει στην επίτευξη των στόχων της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης, βοηθώντας τους φορείς στις αγροτικές περιοχές να ξεπεράσουν τα οικονομικά, περιβαλλοντικά και άλλα μειονεκτήματα του κατακερματισμού. Ως εκ τούτου, το μέτρο αυτό θα πρέπει να διευρυνθεί. Η στήριξη μικρών φορέων να οργανώσουν κοινές μεθόδους εργασίας και να μοιραστούν εγκαταστάσεις και πόρους θα πρέπει να τους βοηθήσει να γίνουν οικονομικά βιώσιμοι παρά το μικρό μέγεθός τους. Η στήριξη της οριζόντιας και κάθετης συνεργασίας μεταξύ φορέων στην αλυσίδα εφοδιασμού, καθώς και των δραστηριοτήτων προώθησης σε τοπικό πλαίσιο, θα πρέπει να δράσει ως καταλύτης για μια οικονομικά ορθολογική ανάπτυξη των βραχέων αλυσίδων εφοδιασμού, των τοπικών αγορών και των τοπικών αλυσίδων τροφίμων. Η στήριξη κοινών προσεγγίσεων των περιβαλλοντικών έργων και πρακτικών θα πρέπει να βοηθήσει να παραχθούν μεγαλύτερα και συνεκτικότερα περιβαλλοντικά και κλιματικά οφέλη από αυτά που μπορούν να παραχθούν από μεμονωμένους φορείς που δραστηριοποιούνται χωρίς να αλληλεπιδρούν με άλλους (για παράδειγμα, μέσω πρακτικών που εφαρμόζονται σε μεγαλύτερες συνεχόμενες εκτάσεις γης).
Η στήριξη θα πρέπει να παρέχεται με διάφορες μορφές. Τα συμπλέγματα φορέων (clusters) και τα δίκτυα έχουν ιδιαίτερη σημασία για την ανταλλαγή τεχνογνωσίας, καθώς και την ανάπτυξη νέας και εξειδικευμένης τεχνογνωσίας υπηρεσιών και προϊόντων. Τα πιλοτικά έργα είναι σημαντικά εργαλεία για τον έλεγχο της εμπορικής εφαρμοσιμότητας των τεχνολογιών, των τεχνικών και των πρακτικών σε διάφορα περιβάλλοντα, και την προσαρμογή τους, όπου χρειάζεται. Οι επιχειρησιακές ομάδες αποτελούν ζωτικό στοιχείο των Ευρωπαϊκών Συμπράξεων Καινοτομίας («ΕΣΚ») για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας. Ένα άλλο σημαντικό εργαλείο αποτελούν οι στρατηγικές τοπικής ανάπτυξης που εφαρμόζονται εκτός του πλαισίου τοπικής ανάπτυξης του LEADER - μεταξύ δημόσιων και ιδιωτικών φορέων από αγροτικές και αστικές περιοχές. Αντίθετα με την προσέγγιση του LEADER, οι εν λόγω συμπράξεις και στρατηγικές μπορούν να περιορισθούν σε έναν τομέα και/ή σε σχετικά ειδικούς στόχους ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων των προαναφερθέντων. Τα κράτη μέλη μπορούν να δίνουν προτεραιότητα στη συνεργασία μεταξύ φορέων στους οποίους συμμετέχουν πρωτογενείς παραγωγοί. Μια διεπαγγελματική οργάνωση θα πρέπει επίσης να είναι επιλέξιμη για στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου. Η στήριξη θα πρέπει να περιορίζεται σε επτά έτη, εκτός εάν πρόκειται για συλλογική δράση για το περιβάλλον και το κλίμα σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις.
(30)
Οι γεωργοί σήμερα είναι εκτεθειμένοι σε αυξανόμενους οικονομικούς και περιβαλλοντικούς κινδύνους, ως συνέπεια της αλλαγής του κλίματος και της αυξανόμενης αστάθειας των τιμών. Σε αυτό το πλαίσιο, η αποτελεσματική διαχείριση των κινδύνων έχει αυξημένη σημασία για τους γεωργούς. Για τον λόγο αυτό θα πρέπει να θεσπισθεί ένα μέτρο διαχείρισης κινδύνου ώστε να βοηθηθούν οι γεωργοί να αντιμετωπίσουν τους πλέον κοινούς κινδύνους που τους παρουσιάζονται. Το μέτρο αυτό θα πρέπει συνεπώς να παρέχει στήριξη στους γεωργούς για την κάλυψη των ασφαλίστρων που καταβάλλουν για την ασφάλιση καλλιεργειών, ζώων και φυτών, καθώς και τη δημιουργία ταμείων αλληλοβοήθειας και την αποζημίωση που καταβάλλουν τα εν λόγω ταμεία στους γεωργούς για απώλειες τις οποίες υπέστησαν λόγω δυσμενών καιρικών φαινομένων, κρουσμάτων ζωικών ή φυτικών ασθενειών, παρασίτων ή περιβαλλοντικών συμβάντων. Θα πρέπει επίσης να καλύπτει ένα εργαλείο σταθεροποίησης του εισοδήματος υπό μορφή ταμείου αλληλοβοήθειας για τη στήριξη γεωργών που αντιμετωπίζουν σοβαρή μείωση του εισοδήματός τους. Προκειμένου να διασφαλισθεί η ίση μεταχείριση των γεωργών σε ολόκληρη την Ένωση, η αποφυγή στρέβλωσης του ανταγωνισμού και η τήρηση των διεθνών δεσμεύσεων της Ένωσης, θα πρέπει να δημιουργηθούν ειδικές συνθήκες για την παροχή στήριξης δυνάμει αυτών των μέτρων. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική χρήση των πόρων του ΕΓΤΑΑ, η στήριξη θα πρέπει να περιοριστεί στους ενεργούς γεωργούς, κατά την έννοια του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
(31)
Η προσέγγιση LEADER για την τοπική ανάπτυξη έχει, επί σειρά ετών, αποδείξει την αποτελεσματικότητά της στην προώθηση της ανάπτυξης των αγροτικών περιοχών, λαμβάνοντας πλήρως υπόψη τις πολυτομεακές ανάγκες της ενδογενούς αγροτικής ανάπτυξης μέσω της προσέγγισης από τη βάση προς την κορυφή. Επομένως, η προσέγγιση LEADER θα πρέπει να συνεχισθεί στο μέλλον και η εφαρμογή της να παραμείνει υποχρεωτική για τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης σε εθνικό και/ή περιφερειακό επίπεδο.
(32)
Η στήριξη στην τοπική ανάπτυξη στο πλαίσιο του LEADER από το ΕΓΤΑΑ θα πρέπει επίσης να καλύψει έργα διατοπικής συνεργασίας μεταξύ ομάδων εντός ορισμένου κράτους μέλους ή έργα διακρατικής συνεργασίας μεταξύ περιοχών και ομάδων σε διάφορα κράτη μέλη ή έργα διακρατικής συνεργασίας κρατών μελών με τρίτες χώρες
(33)
Προκειμένου οι συμμετέχοντες από αγροτικές περιοχές που δεν εφαρμόζουν ακόμα το LEADER να δοκιμάσουν και να προετοιμασθούν για το σχεδιασμό και τη λειτουργία μιας τοπικής αναπτυξιακής στρατηγικής, θα πρέπει επίσης να χρηματοδοτηθεί και ένα «αρχικό βοήθημα» του LEADER Η στήριξη δεν θα πρέπει να εξαρτάται από την υποβολή μιας τοπικής αναπτυξιακής στρατηγικής.
(34)
Οι επενδύσεις είναι κοινές σε πολλά από τα μέτρα αγροτικής ανάπτυξης στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού και μπορούν να σχετίζονται με πράξεις πολύ διαφορετικής φύσης. Προκειμένου να διασφαλισθεί η σαφήνεια στην υλοποίηση των εν λόγω δράσεων, θα πρέπει να καθοριστούν ορισμένοι κοινοί κανόνες για όλες τις επενδύσεις. Οι εν λόγω κοινοί κανόνες θα πρέπει να καθορίζουν τα είδη των δαπανών που μπορούν να θεωρηθούν ως επενδυτικές δαπάνες και να διασφαλίζουν ότι λαμβάνουν στήριξη μόνο οι επενδύσεις εκείνες που δημιουργούν νέα αξία για τη γεωργία. Προκειμένου να διευκολυνθεί η πραγματοποίηση επενδυτικών έργων θα πρέπει τα κράτη μέλη να έχουν την δυνατότητα να καταβάλλουν προκαταβολές. Προκειμένου να διασφαλισθεί η αποτελεσματικότητα, η δικαιοσύνη και ο βιώσιμος αντίκτυπος της συνδρομής του ΕΓΤΑΑ, θα πρέπει να θεσπισθούν κανόνες για να διασφαλισθεί ότι οι επενδύσεις που αφορούν πράξεις είναι μακροχρόνιες και ότι η στήριξη του ΕΓΤΑΑ δεν χρησιμοποιείται για να στρεβλώσει τον ανταγωνισμό.
(35)
Το ΕΓΤΑΑ θα πρέπει να μπορεί να στηρίζει επενδύσεις στην άρδευση για την παροχή οικονομικών και περιβαλλοντικών ωφελειών, θα πρέπει ωστόσο να διασφαλίζεται η βιωσιμότητα της σχετικής αρδευτικής επένδυσης. Για τον σκοπό αυτόν, θα πρέπει, εν πάση περιπτώσει, να παρέχεται στήριξη μόνον εφόσον υπάρχει σχέδιο για τη διαχείριση της λεκάνης απορροής ποταμού στην οικεία περιοχή, όπως απαιτείται βάσει της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα και εφόσον εφαρμόζεται ήδη υδρομέτρηση στο επίπεδο της επένδυσης ή εγκαθίσταται ως μέρος της επένδυσης. Οι επενδύσεις για τη βελτίωση της υπάρχουσας αρδευτικής υποδομής και εξοπλισμού θα πρέπει να επιτυγχάνουν μια ελάχιστη ωφέλεια στην ορθολογική χρήση των υδάτινων πόρων, η οποία εκφράζεται ως δυνητική εξοικονόμηση υδάτινων πόρων. Αν το επηρεαζόμενο υδάτινο σύστημα βρίσκεται υπό πίεση για λόγους που αφορούν την ποσότητα του ύδατος, σύμφωνα με το πλαίσιο ανάλυσης που καθιέρωσε η ανωτέρω οδηγία, το ήμισυ της ωφέλειας ως προς την ορθολογική χρήση των υδάτινων πόρων θα πρέπει να αντιστοιχεί σε πραγματική μείωση της χρήσης υδάτινων πόρων στο επίπεδο της στηριζόμενης επένδυσης, προκειμένου να μειωθεί η πίεση στο οικείο υδάτινο σύστημα. Θα πρέπει να αναφέρονται ορισμένες περιπτώσεις, στις οποίες δεν ισχύουν ή δεν είναι αναγκαίες οι απαιτήσεις που αφορούν τη δυνητική ή την πραγματική εξοικονόμηση υδάτινων πόρων, περιλαμβανομένων των επενδύσεων στην ανακύκλωση ή την εκ νέου χρήση υδάτινων πόρων. Πέραν της στήριξης επενδύσεων για βελτιώσεις του υπάρχοντος εξοπλισμού, θα πρέπει να προβλέπεται ότι το ΕΓΤΑΑ θα στηρίζει επενδύσεις για νέες αρδευτικές υποδομές, με την επιφύλαξη των πορισμάτων της περιβαλλοντικής ανάλυσης. Ωστόσο, δεν θα πρέπει να παρέχεται στήριξη, με εξαιρέσεις, σε νέες αρδευτικές υποδομές όπου το οικείο υδάτινο σύστημα είναι ήδη υπό πίεση, καθώς στις περιπτώσεις αυτές υπάρχει μεγάλος κίνδυνος η στήριξη να οδηγήσει σε χειροτέρευση των υπαρχόντων περιβαλλοντικών προβλημάτων.
(36)
Ορισμένα μέτρα που αφορούν εκτάσεις στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού συνεπάγονται την ανάληψη εκ μέρους των δικαιούχων δεσμεύσεων για τουλάχιστον πέντε έτη. Κατά την περίοδο αυτή μπορούν να επέλθουν αλλαγές στην κατάσταση είτε της εκμετάλλευσης, είτε του δικαιούχου. Συνεπώς, θα πρέπει να θεσπισθούν κανόνες προκειμένου να καθορισθεί η στάση που θα πρέπει να ακολουθείται σε αυτές τις περιπτώσεις.
(37)
Ορισμένα μέτρα δυνάμει του παρόντος κανονισμού προβλέπουν ως προϋπόθεση για τη χορήγηση ενίσχυσης ότι οι δικαιούχοι αναλαμβάνουν δεσμεύσεις που υπερβαίνουν μια σχετική γραμμή βάσης που ορίζεται όσον αφορά τα υποχρεωτικά πρότυπα ή απαιτήσεις. Ενόψει πιθανών αλλαγών στη νομοθεσία κατά την περίοδο της δέσμευσης που έχουν ως αποτέλεσμα την τροποποίηση της γραμμής βάσης, θα πρέπει να προβλεφθεί η αναθεώρηση των σχετικών συμβάσεων, προκειμένου να διασφαλισθεί η συνεχής τήρηση αυτής της προϋπόθεσης.
(38)
Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι οι χρηματοδοτικοί πόροι για την αγροτική ανάπτυξη χρησιμοποιούνται με τον καλύτερο δυνατό τρόπο και οι στόχοι των μέτρων στο πλαίσιο προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης να είναι σύμφωνοι με τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, αλλά και να διασφαλισθεί η ίση μεταχείριση των αιτούντων, τα κράτη μέλη θα πρέπει να θεσπίσουν κριτήρια επιλογής για την επιλογή των έργων. Εξαίρεση στον κανόνα αυτό θα πρέπει να γίνεται δεκτή μόνον για γεωργοπεριβαλλοντικές και κλιματικές ενισχύσεις, ενισχύσεις στη βιολογική γεωργία, ενισχύσεις στο πλαίσιο του προγράμματος Natura 2000 και της οδηγίας-πλαίσιο για τα ύδατα, καθώς και για ενισχύσεις σε περιοχές που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα, ενισχύσεις για την καλή διαβίωση των ζώων, όπως επίσης και για ενισχύσεις που αφορούν δασοπεριβαλλοντικές και κλιματικές υπηρεσίες και μέτρα διαχείρισης κινδύνου. Κατά την εφαρμογή των κριτηρίων επιλογής λαμβάνεται υπόψη το μέγεθος της πράξης σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας.
(39)
Το ΕΓΤΑΑ θα πρέπει να παρέχει στήριξη μέσω δράσεων παροχής τεχνικής βοήθειας σχετικών με την εφαρμογή των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης, όπου συμπεριλαμβάνονται οι δαπάνες που σχετίζονται με την προστασία των συμβόλων και των συντομογραφιών που αφορούν τα συστήματα ποιότητας της Ένωσης, για τη συμμετοχή στα οποία μπορεί να παρέχεται στήριξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού, καθώς και οι δαπάνες των κρατών μελών για την οριοθέτηση των περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά μειονεκτήματα.
(40)
Η δικτύωση των εθνικών δικτύων, οργανισμών και διοικήσεων που εμπλέκονται στα διάφορα στάδια υλοποίησης του προγράμματος, η οποία διοργανώθηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Αγροτικής Ανάπτυξης, έχει αποδείξει ότι μπορεί να διαδραματίσει πολύ σημαντικό ρόλο στη βελτίωση της ποιότητας των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης με αύξηση της συμμετοχής των ενδιαφερόμενων μερών στη διακυβέρνηση της αγροτικής ανάπτυξης, καθώς και στην ενημέρωση του ευρύτερου κοινού για τα οφέλη της. Επομένως, θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί στο πλαίσιο της τεχνικής βοήθειας σε επίπεδο Ένωσης. Προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι ειδικές ανάγκες της αξιολόγησης, θα πρέπει να συσταθεί ευρωπαϊκός φορέας αξιολόγησης για την αγροτική ανάπτυξη, ως μέρος του ευρωπαϊκού δικτύου αγροτικής ανάπτυξης, για να φέρει σε επαφή όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και να διευκολύνει την ανταλλαγή τεχνογνωσίας στον τομέα αυτόν.
(41)
Οι ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας θα πρέπει να συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων της «Ευρώπης 2020» για έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη. Είναι σημαντικό να φέρουν σε επαφή όλους τους σχετικούς παράγοντες σε ενωσιακό, εθνικό και περιφερειακό επίπεδο, κομίζοντας νέες ιδέες στα κράτη μέλη ως προς το πώς θα εξορθολογιστούν, θα απλουστευθούν και συντονισθούν καλύτερα τα υφιστάμενα μέσα και πρωτοβουλίες και θα συμπληρωθούν ενδεχομένως με νέες δράσεις.
(42)
Προκειμένου να συμβάλει στην επίτευξη των στόχων των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας, θα πρέπει να συσταθεί ένα δίκτυο ΕΣΚ προκειμένου να δικτυωθούν οι επιχειρησιακές ομάδες, οι συμβουλευτικές υπηρεσίες και οι ερευνητές που εμπλέκονται στην υλοποίηση δράσεων που στοχεύουν στην καινοτομία στη γεωργία. Θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί στο πλαίσιο της τεχνικής βοήθειας σε επίπεδο Ένωσης.
(43)
Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διατηρήσουν ένα μέρος του συνολικού ποσού κάθε προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης που προορίζεται για τεχνική βοήθεια στη χρηματοδότηση της σύστασης και λειτουργίας ενός εθνικού αγροτικού δικτύου που θα συνενώνει οργανώσεις και διοικήσεις που εμπλέκονται στην αγροτική ανάπτυξη, συμπεριλαμβανομένων των συμπράξεων, με στόχο την ενίσχυση της εμπλοκής τους στην υλοποίηση του προγράμματος και τη βελτίωση της ποιότητας των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης. Προς τούτο, τα εθνικά αγροτικά δίκτυα θα πρέπει να προετοιμάζουν και να υλοποιούν σχέδιο δράσης.
(44)
Τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης θα πρέπει να προβλέπουν καινοτόμες δράσεις που προάγουν έναν γεωργικό τομέα με αποδοτική χρήση των πόρων, παραγωγικό και με χαμηλές εκπομπές, με στήριξη των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας. Οι ΕΣΚ θα πρέπει να αποσκοπούν στην προώθηση της ταχύτερης και ευρύτερης μεταφοράς καινοτόμων λύσεων στην πράξη. Οι ΕΣΚ θα πρέπει να παράγουν προστιθέμενη αξία ενισχύοντας τη χρήση και την αποτελεσματικότητα των σχετικών με την καινοτομία μέσων, καθώς και τις συνέργειες μεταξύ τους. Οι ΕΣΚ θα πρέπει να γεφυρώνουν το χάσμα συνδέοντας καλύτερα την έρευνα και την πρακτική γεωργία.
(45)
Η υλοποίηση καινοτόμων έργων στο πλαίσιο των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας θα πρέπει να αναληφθεί από επιχειρησιακές ομάδες στις οποίες συμμετέχουν γεωργοί, διαχειριστές δασών, αγροτικές κοινότητες, ερευνητές, σύμβουλοι ΜΚΟ, επιχειρήσεις και άλλοι φορείς που ενδιαφέρονται για την καινοτομία στον τομέα της γεωργίας. Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι τα αποτελέσματα των εν λόγω έργων ωφελούν τον τομέα στο σύνολό του, τα εν λόγω αποτελέσματα, στους τομείς των ανταλλαγών καινοτομίας και γνώσης εντός της Ένωσης και με τρίτες χώρες θα πρέπει να διαδίδονται.
(46)
Θα πρέπει να προβλεφθεί ο καθορισμός του συνολικού ποσού της στήριξης της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού για την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 2014 έως 31 Δεκεμβρίου 2020, σύμφωνα με το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο για την περίοδο 2014-2020. Οι πιστώσεις που είναι διαθέσιμες θα πρέπει να αναπροσαρμόζονται με ενιαίο συντελεστή για τον προγραμματισμό.
(47)
Προκειμένου να διευκολυνθεί η διαχείριση των κονδυλίων του ΕΓΤΑΑ, θα πρέπει να καθορισθεί ένα ενιαίο ποσοστό συνεισφοράς για στήριξη από το ΕΓΤΑΑ στον προγραμματισμό της αγροτικής ανάπτυξης, σε συνάρτηση με τις δημόσιες δαπάνες των κρατών μελών. Προκειμένου να ληφθεί υπόψη η ιδιαίτερη σημασία ή η φύση τους, θα πρέπει να καθορισθούν ειδικά ποσοστά συνεισφοράς για ορισμένα είδη πράξεων. Προκειμένου να αμβλυνθούν τα ειδικά μειονεκτήματα που οφείλονται στο επίπεδο ανάπτυξης, στην απομάκρυνση και στο νησιωτικό χαρακτήρα, θα πρέπει να καθορισθεί κατάλληλο ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ για τις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, τις ιδιαίτερα απόκεντρες περιφέρειες που αναφέρονται στη ΣΛΕΕ και τα μικρά νησιά του Αιγαίου Πελάγους καθώς και τις περιοχές μετάβασης.
(48)
Τα κράτη μέλη καλούνται να λάβουν όλα τα αναγκαία μέτρα ώστε να διασφαλίσουν ότι τα οικεία μέτρα αγροτικής ανάπτυξης είναι εξακριβώσιμα και ελέγξιμα, καθώς και να θεσπίσουν τις κατάλληλες διατάξεις. Για τον σκοπό αυτό, η διαχειριστική αρχή και ο οργανισμός πληρωμών θα πρέπει να παρέχουν εκ των προτέρων εκτίμηση και να αναλαμβάνουν να αξιολογήσουν τα μέτρα καθ’ όλη τη διάρκεια υλοποίησης του προγράμματος. Τα μέτρα που δεν πληρούν αυτόν το όρο θα πρέπει να αναπροσαρμόζονται.
(49)
Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν όλα τα απαιτούμενα μέτρα προκειμένου να διασφαλίσουν τη χρηστή διαχείριση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει επαρκή μέτρα και να διενεργεί επαρκείς ελέγχους και τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν μέτρα για να εγγυηθούν τη σωστή λειτουργία του οικείου συστήματος διαχείρισης.
(50)
Μια ενιαία διαχειριστική αρχή θα πρέπει να είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση και την υλοποίηση κάθε προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης. Τα καθήκοντά της θα πρέπει να καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Η διαχειριστική αρχή θα πρέπει να μπορεί να μεταβιβάζει μέρος των αρμοδιοτήτων της, διατηρώντας ταυτόχρονα την ευθύνη για την αποδοτικότητα και την ορθότητα της διαχείρισης. Εάν ένα πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης περιλαμβάνει θεματικά υποπρογράμματα, η διαχειριστική αρχή θα πρέπει να είναι σε θέση να ορίσει άλλον φορέα για να αναλάβει τη διαχείριση και την εφαρμογή του εν λόγω υποπρογράμματος όσον αφορά τη χρηματοδότηση που προορίζεται για αυτό στο πρόγραμμα, διασφαλίζοντας παράλληλα τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση των εν λόγω υποπρογραμμάτων. Όταν ένα κράτος μέλος θα πρέπει να διαχειριστεί περισσότερα του ενός προγράμματος, θα πρέπει να του δίδεται η δυνατότης να ιδρύει ένα Φορέα συντονισμού.
(51)
Κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης θα πρέπει να υπόκειται σε τακτική παρακολούθηση προκειμένου να εξετάζεται η υλοποίηση του προγράμματος και η πρόοδος προς την επίτευξη των στόχων του. Η επίδειξη και βελτίωση της αποτελεσματικότητας και της επίπτωσης των πράξεων στο πλαίσιο του ΕΓΤΑΑ εξαρτώνται επίσης από την κατάλληλη αξιολόγηση στο στάδιο της προετοιμασίας και υλοποίησης του προγράμματος και της ολοκλήρωσής του. Συνεπώς, θα πρέπει να συσταθεί ένα σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης από κοινού από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη με σκοπό την επίδειξη της προόδου και την εκτίμηση της επίπτωσης και της αποδοτικότητας της υλοποίησης της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης.
(52)
Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι οι πληροφορίες μπορούν να συγκεντρώνονται σε επίπεδο Ένωσης, ένα σύνολο κοινών δεικτών θα πρέπει να αποτελεί μέρος του συστήματος αυτού. Οι κύριες πληροφορίες για την υλοποίηση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης θα πρέπει να καταγράφονται και να τηρούνται ηλεκτρονικά ως μέσο διευκόλυνσης της συγκέντρωσης δεδομένων. Συνεπώς, οι δικαιούχοι υποχρεούνται να παρέχουν τις ελάχιστες αναγκαίες πληροφορίες που χρειάζονται για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση.
(53)
Η ευθύνη παρακολούθησης του προγράμματος θα πρέπει να κατανέμεται μεταξύ της Διαχειριστικής Αρχής και της Επιτροπής Παρακολούθησης που συστήνεται για τον σκοπό αυτό. Η Επιτροπή Παρακολούθησης έχει ως αποστολή της την παρακολούθηση της αποτελεσματικής υλοποίησης του προγράμματος. Για το σκοπό αυτόν, θα πρέπει να καθορισθούν οι αρμοδιότητές της.
(54)
Η παρακολούθηση του προγράμματος θα πρέπει να περιλαμβάνει τη σύνταξη ετήσιας έκθεσης υλοποίησης, η οποία αποστέλλεται στην Επιτροπή.
(55)
Κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης υπόκειται σε αξιολόγηση, προκειμένου να βελτιωθεί η ποιότητά του και να επιδειχθούν τα επιτεύγματά του.
(56)
Τα άρθρα 107, 108 και 109 ΣΛΕΕ εφαρμόζονται στη στήριξη που αφορά τα μέτρα αγροτικής ανάπτυξης στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού. Ωστόσο, θα πρέπει να προβλεφθεί ότι, δεδομένων των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του τομέα της γεωργίας, τα άρθρα αυτά δεν θα πρέπει να εφαρμόζονται σε μέτρα αγροτικής ανάπτυξης που αφορούν πράξεις που εμπίπτουν στο άρθρο 42 ΣΛΕΕ, οι οποίες διεξάγονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού και σύμφωνα με αυτόν, καθώς και στις ενισχύσεις που καταβάλλονται από τα κράτη μέλη με σκοπό τη χορήγηση πρόσθετης εθνικής χρηματοδότησης στις πράξεις αγροτικής ανάπτυξης στις οποίες παρέχεται στήριξη από την Ένωση και οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 42 ΣΛΕΕ.
(57)
Επιπλέον, με σκοπό τη διασφάλιση συνοχής με τα μέτρα αγροτικής ανάπτυξης που είναι επιλέξιμα για στήριξη από την Ένωση και προκειμένου να απλοποιηθούν οι διαδικασίες, οι ενισχύσεις που καταβάλλονται από τα κράτη μέλη, οι οποίες προορίζονται να παράσχουν πρόσθετη εθνική χρηματοδότηση σε πράξεις αγροτικής ανάπτυξης στις οποίες χορηγείται στήριξη από την Ένωση και οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 42 ΣΛΕΕ, θα πρέπει να περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης για αξιολόγηση και έγκριση, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού. Προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι η πρόσθετη εθνική χρηματοδότηση δεν τίθεται σε εφαρμογή αν δεν έχει εγκριθεί από την Επιτροπή, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος δεν θα πρέπει να θέτει σε ισχύ την προτεινόμενη πρόσθετη χρηματοδότηση της αγροτικής ανάπτυξης, πριν αυτή εγκριθεί. Οι ενισχύσεις που καταβάλλονται από τα κράτη μέλη με σκοπό την παροχή πρόσθετης εθνικής χρηματοδότησης σε πράξεις αγροτικής ανάπτυξης στις οποίες η Ένωση παρέχει στήριξη και οι οποίες δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 42 ΣΛΕΕ θα πρέπει να κοινοποιούνται στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 ΣΛΕΕ, εκτός εάν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής κανονισμού που εγκρίθηκε σύμφωνα με τον κανονισμό 994/98 του Συμβουλίου (9), και δεν θα μπορούν να τεθούν σε εφαρμογή από τα κράτη μέλη πριν η διαδικασία καταλήξει σε τελική έγκριση από την Επιτροπή.
(58)
Θα πρέπει να καθιερωθεί ηλεκτρονικό σύστημα πληροφοριών για την παροχή αποτελεσματικής και ασφαλούς ανταλλαγής δεδομένων κοινού ενδιαφέροντος, καθώς και για την καταγραφή, τη διαφύλαξη και τη διαχείριση βασικών πληροφοριών και την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τις δράσεις παρακολούθησης και αξιολόγησης.
(59)
Θα πρέπει να εφαρμόζεται (10) η νομοθεσία της Ένωσης σχετικά με την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών, ιδίως η οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (11) και ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 45/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
(60)
Για τη συμπλήρωση ή την τροποποίηση ορισμένων μη ουσιωδών στοιχείων του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η κατ’ εξουσιοδότηση έκδοση πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διεξαγάγει η Επιτροπή, κατά τη διάρκεια των προπαρασκευαστικών εργασιών της, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων. Η Επιτροπή, κατά την προετοιμασία και τη σύνταξη κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, θα πρέπει να διασφαλίζει την ταυτόχρονη, έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση των συναφών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
(61)
H εν λόγω εξουσιοδότηση θα πρέπει να καλύπτει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες ένα νομικό πρόσωπο θεωρείται νέος γεωργός και τον καθορισμό περιόδου χάριτος για την απόκτηση δεξιοτήτων, τη διάρκεια και το περιεχόμενο των προγραμμάτων ανταλλαγής γεωργικής και δασικής εκμετάλλευσης και αγροτικών και δασικών επισκέψεων. Θα πρέπει επίσης να καλύπτει τα συγκεκριμένα προγράμματα της Ένωσης που θα καλυφθούν από το άρθρο 17 παράγραφος 2 και τα χαρακτηριστικά των ομάδων παραγωγών και τις μορφές δράσης που μπορούν να λάβουν ενίσχυση σύμφωνα με την παράγραφο αυτή, καθώς και τον καθορισμό των όρων για την αποτροπή της στρέβλωσης του ανταγωνισμού, για την αποτροπή των διακρίσεων στα προϊόντα και για τον αποκλεισμό εμπορικών σημάτων από την ενίσχυση.
(62)
Επιπλέον, η εξουσιοδότηση αυτή θα πρέπει να καλύπτει το ελάχιστο περιεχόμενο των επιχειρηματικών σχεδίων και τα κριτήρια που θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν τα κράτη μέλη για τον καθορισμό των κατώτατων ορίων που αναφέρονται στο άρθρο 19 παράγραφος 4· τον καθορισμό των ελάχιστων περιβαλλοντικών απαιτήσεων για τη δάσωση και τη δημιουργία δασικών εκτάσεων· τους όρους που εφαρμόζονται στις δεσμεύσεις σχετικά με τη γεωργία, το περιβάλλον και το κλίμα, την εκτατικοποίηση της κτηνοτροφίας, την εκτροφή τοπικών φυλών ζώων που απειλούνται με εξαφάνιση από την κτηνοτροφία ή τη διατήρηση των φυτικών γενετικών πόρων που απειλούνται με γενετική διάβρωση, τον καθορισμό των επιλέξιμων δράσεων για τη διαφύλαξη και τη βιώσιμη χρήση και ανάπτυξη των γενετικών πόρων· Επίσης θα πρέπει να καλύπτει την μέθοδο υπολογισμού που θα πρέπει να χρησιμοποιείται για να αποφευχθεί η διπλή χρηματοδότηση των πρακτικών που προβλέπονται στο άρθρο 43 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 για τα γεωργοπεριβαλλοντικά και κλιματικά μέτρα, τα μέτρα για την βιολογική γεωργία, τα μέτρα στο πλαίσιο του προγράμματος Natura 2000 και τα μέτρα στο πλαίσιο της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα· τον καθορισμό των χώρων στους οποίους οι δεσμεύσεις για την καλή διαβίωση των ζώων παρέχουν αναβαθμισμένα πρότυπα μεθόδων παραγωγής,· τον τύπο των εργασιών που είναι επιλέξιμες για ενίσχυση στο πλαίσιο της διατήρησης και προώθησης των δασικών γενετικών πόρων, την εξειδίκευση των χαρακτηριστικών των πιλοτικών προγραμμάτων, των συμπλεγμάτων φορέων, των δικτύων, των βραχειών αλυσίδων εφοδιασμού και των τοπικών αγορών που δικαιούνται στήριξης στα πλαίσια του μέτρου συνεργασίας, καθώς και σε τους όρους για τη χορήγηση ενίσχυσης στους τύπους δράσεων που αναφέρονται στο πλαίσιο του μέτρου αυτού·
(63)
Επιπρόσθετα, η εν λόγω εξουσιοδότηση θα πρέπει να καλύπτει την ελάχιστη και τη μέγιστη διάρκεια των εμπορικών δανείων στα ταμεία αλληλοβοήθειας στα πλαίσια του μέτρου διαχείρισης των κινδύνων του παρόντος κανονισμού,· τους όρους, υπό τους οποίους οι δαπάνες που αφορούν συμβάσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης ή μεταχειρισμένο εξοπλισμό μπορούν να θεωρηθούν επιλέξιμες επενδυτικές δαπάνες, καθώς και τον καθορισμό των τύπων υποδομών ανανεώσιμης ενέργειας που είναι επιλέξιμες για επενδύσεις · τους εφαρμοστέους όρους για τη μετατροπή ή προσαρμογή των δεσμεύσεων στο πλαίσιο των μέτρων που αναφέρονται στα άρθρα 28, 29, 33 και 34, καθώς και τον καθορισμό άλλων καταστάσεων στις οποίες δεν απαιτείται επιστροφή της ενίσχυσης. Θα πρέπει επίσης να καλύπτει την αναθεώρηση των ανωτάτων ορίων του παραρτήματος Ι, τους όρους σύμφωνα με τους οποίους μπορεί η στήριξη που εγκρίνει η Επιτροπή κατά τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 να ενσωματωθεί στη στήριξη υπό το καθεστώς του παρόντος κανονισμού, περιλαμβανομένης της τεχνικής συνδρομής και των εκ των υστέρων αξιολογήσεων, διευκολύνοντας μια ομαλή μετάβαση από το σύστημα του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 στο σύστημα του παρόντος κανονισμού. Προκειμένου να ληφθεί υπόψη η συνθήκη προσχώρησης της Δημοκρατίας της Κροατίας, οι εν λόγω πράξεις θα πρέπει επίσης να καλύπτουν, για την Κροατία, τη μετάβαση από τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1085/2006 (12), όπου αυτό απαιτείται.
(64)
Προκειμένου να εξασφαλισθούν ομοιόμορφοι όροι για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες σε σχέση με το περιεχόμενο των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης και των εθνικών πλαισίων, την έγκριση των προγραμμάτων και των τροποποιήσεών τους, τις διαδικασίες και τα χρονοδιαγράμματα έγκρισης των προγραμμάτων, τις διαδικασίες και τα χρονοδιαγράμματα έγκρισης των τροποποιήσεων των προγραμμάτων και του εθνικού πλαισίου, συμπεριλαμβανόμενης της έναρξης ισχύος τους και της συχνότητας υποβολής,, τους κανόνες περί των μεθόδων πληρωμής των δαπανών των συμμετεχόντων για δράσεις μεταφοράς γνώσης και πληροφορίας, τους ειδικούς όρους για την υλοποίηση των μέτρων αγροτικής ανάπτυξης, τη δομή και τη λειτουργία των δικτύων που ιδρύει ο παρών κανονισμός, τις απαιτήσεις πληροφόρησης και δημοσιότητας, τη θέσπιση του συστήματος παρακολούθησης και αξιολόγησης και τους κανόνες λειτουργίας του συστήματος πληροφοριών και τους κανόνες για την παρουσίαση των ετήσιων εκθέσεων υλοποίησης. Οι εξουσίες αυτές θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (13).
(65)
Ζητήθηκε η γνώμη του Ευρωπαίου Επόπτη Προστασίας Δεδομένων, ο οποίος και γνωμοδότησε στις 14 Δεκεμβρίου 2011 (14).
(66)
Επειδή η ομαλή εκτέλεση των προβλεπομένων μέτρων πρέπει να προετοιμασθεί επειγόντως, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να τεθεί σε ισχύ την ημέρα που θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
(67)
Το νέο καθεστώς στήριξης που προβλέπεται από τον παρόντα κανονισμό αντικαθιστά το καθεστώς στήριξης του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 ο οποίος και θα πρέπει επομένως να καταργηθεί,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΤΙΤΛΟΣ I
ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι
Πεδίο εφαρμογής και ορισμοί
Άρθρο 1
Πεδίο εφαρμογής
1. Ο παρών κανονισμός θεσπίζει τους γενικούς κανόνες που διέπουν τη στήριξη της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης («το ΕΓΤΑΑ»), το οποίο ιδρύθηκε δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 ι τους στόχους στους οποίους πρέπει να συμβάλλει η πολιτική αγροτικής ανάπτυξης και τις σχετικές προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη. Περιγράφει το στρατηγικό πλαίσιο της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης·ορίζει τα μέτρα που θα ληφθούν για την εκτέλεση της πολιτικής αυτής. Επιπροσθέτως, θεσπίζει κανόνες για τον προγραμματισμό, τη δικτύωση, τη διαχείριση, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση με βάση τον καταμερισμό αρμοδιοτήτων μεταξύ κρατών μελών και Επιτροπής και θεσπίζει κανόνες για τον συντονισμό του ΕΓΤΑΑ με άλλα εργαλεία της Ένωσης.
2. Ο παρών κανονισμός συμπληρώνει τις διατάξεις του δευτέρου μέρους του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (15).
Άρθρο 2
Ορισμοί
1. Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ορισμοί του «προγράμματος», της «πράξης», του «δικαιούχου», της «τοπικής στρατηγικής ανάπτυξης υπό την καθοδήγηση των τοπικών κοινοτήτων», «της δημόσιας δαπάνης», των «ΜΜΕ», της «περατωθείσας πράξης», των «λιγότερο αναπτυγμένων περιφερειών», των «περιφερειών μετάβασης» και των «χρηματοδοτικών μέσων», οι οποίοι περιλαμβάνονται στο άρθρο 2 και των «λιγότερο αναπτυγμένων περιφερειών» και των «περιφερειών μετάβασης» οι οποίοι περιλαμβάνονται στα σημεία α) και β) του άρθρου 90 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303 /2013
Επιπλέον, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
α)
ως «προγραμματισμός» νοείται η διαδικασία οργάνωσης, λήψης αποφάσεων και κατανομής χρηματοδοτικών πόρων σε διάφορα στάδια, με τη συμμετοχή των ενδιαφερομένων, η οποία αποσκοπεί στην υλοποίηση, σε πολυετή βάση, της κοινής δράσης της Ένωσης και των κρατών μελών για την επίτευξη των προτεραιοτήτων της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη.
β)
ως «περιφέρεια» νοείται εδαφική μονάδα που αντιστοιχεί στο επίπεδο 1 ή 2 της Ονοματολογίας Εδαφικών Στατιστικών Μονάδων (επίπεδο 1 και 2 της ΟΕΣΜ) κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1059/2003 (16) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου·
γ)
ως «μέτρο» νοείται δέσμη πράξεων που συμβάλλουν σε μια ή περισσότερες προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη·
δ)
ως «ποσοστό στήριξης» νοείται το ποσοστό της δημόσιας συνεισφοράς σε μια πράξη·
ε)
ως «κόστος συναλλαγής» νοούνται οι πρόσθετες δαπάνες που συνδέονται με την εκπλήρωση δέσμευσης, αλλά δεν καταλογίζονται άμεσα στην υλοποίησή της ή δεν περιλαμβάνονται στις δαπάνες ή το διαφυγόν εισόδημα που επιστρέφονται απευθείας. Το κόστος αυτό μπορεί να υπολογίζεται βάσει των συνήθων δαπανών·
στ)
ως «γεωργική έκταση» νοείται οποιαδήποτε έκταση αρόσιμης γης, μόνιμων λειμώνων και μόνιμων βοσκοτόπων ή μόνιμων καλλιεργειών όπως ορίζονται στο άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
ζ)
ως «οικονομική απώλεια» νοείται κάθε πρόσθετη δαπάνη την οποία πραγματοποιεί ο γεωργός λόγω των έκτακτων μέτρων που λαμβάνει για τη μείωση της προσφοράς στην οικεία αγορά ή σημαντικής απώλειας παραγωγής·
η)
ως «δυσμενή κλιματικά φαινόμενα» νοούνται καιρικές συνθήκες, όπως παγετός, καταιγίδες και χαλάζι, πάγος, έντονη βροχόπτωση ή σοβαρή ξηρασία, που μπορούν να εξομοιωθούν με φυσική καταστροφή·
θ)
ως «ασθένειες ζώων» νοούνται οι ασθένειες που περιλαμβάνονται στον κατάλογο ασθενειών των ζώων τον οποίον καταρτίζει ο Παγκόσμιος Οργανισμός για την Υγεία των Ζώων ή στο παράρτημα της απόφασης 2009/470/ΕΚ (17) του Συμβουλίου·
ι)
ως «περιβαλλοντικό συμβάν» νοείται συγκεκριμένη περίπτωση ρύπανσης, μόλυνσης ή υποβάθμισης της ποιότητας του περιβάλλοντος που σχετίζεται με συγκεκριμένο γεγονός και με περιορισμένη γεωγραφική έκταση. Δεν καλύπτονται οι γενικοί περιβαλλοντικοί κίνδυνοι που δεν συνδέονται με συγκεκριμένο γεγονός, όπως η κλιματική αλλαγή ή ατμοσφαιρική ρύπανση·
ια)
ως «φυσική καταστροφή» νοείται φυσικό γεγονός βιοτικής ή αβιοτικής φύσεως που οδηγεί σε σημαντικές διαταραχές των συστημάτων γεωργικής παραγωγής ή των δασικών δομών, προκαλώντας εν τέλει σημαντικές οικονομικές ζημιές στους τομείς της γεωργίας ή των δασών·
ιβ)
ως «καταστροφικό συμβάν» νοείται απρόβλεπτο συμβάν βιοτικής ή αβιοτικής φύσεως, οφειλόμενο σε ανθρώπινη δραστηριότητα, το οποίο οδηγεί σε σημαντικές διαταραχές των συστημάτων γεωργικής παραγωγής ή των δασικών δομών, προκαλώντας εν τέλει σημαντικές οικονομικές ζημιές στους τομείς της γεωργίας ή των δασών·
ιγ)
ως «βραχεία αλυσίδα εφοδιασμού» νοείται μια αλυσίδα εφοδιασμού που περιλαμβάνει περιορισμένο αριθμό οικονομικών φορέων που έχουν αναλάβει δέσμευση για συνεργασία, τοπική οικονομική ανάπτυξη και στενές γεωγραφικές και κοινωνικές σχέσεις μεταξύ παραγωγών, επεξεργαστών και καταναλωτών·]
ιδ)
ως «νέος γεωργός» νοείται πρόσωπο ηλικίας 40 ετών ή νεότερο κατά τη στιγμή της υποβολής της αίτησης, το οποίο διαθέτει επαρκή επαγγελματικά προσόντα και ικανότητες και εγκαθίσταται για πρώτη φορά σε γεωργική εκμετάλλευση ως υπεύθυνος της εκμετάλλευσης αυτής·
ιε)
ως «θεματικοί στόχοι» νοούνται οι θεματικοί στόχοι του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013·
ιστ)
ως «Κοινό Στρατηγικό Πλαίσιο» («ΚΣΠ») νοείται το Κοινό Στρατηγικό Πλαίσιο που αναφέρεται στο άρθρο 10 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013
ιζ)
ως «σύμπλεγμα φορέων» (cluster) νοείται ομάδα ανεξάρτητων επιχειρήσεων - νεοσύστατες, μικρές, μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις, καθώς και συμβουλευτικοί φορείς και/ή ερευνητικοί οργανισμοί - που έχουν στόχο να τονώσουν την οικονομική/καινοτόμο δραστηριότητα, προωθώντας εντατικές αλληλεπιδράσεις, από κοινού χρήση εγκαταστάσεων και ανταλλαγή γνώσεων και τεχνογνωσίας και συμβάλλοντας αποτελεσματικά στη μεταφορά γνώσεων, τη δικτύωση και τη διάδοση πληροφοριών μεταξύ των επιχειρήσεων στο σύμπλεγμα φορέων·
ιη)
ως «δάσος» νοείται περιοχή εκτεινόμενη σε έκταση μεγαλύτερη του 0,5 εκταρίου με δένδρα υψηλότερα των 5 μέτρων και συγκόμωση μεγαλύτερη του 10 %, ή δένδρα που μπορούν να φθάσουν τα όρια αυτά επί τόπου· δεν περιλαμβάνει γη προοριζόμενη κατά κύριο λόγο για χρήσεις γεωργικής ή αστικής γης, με την επιφύλαξη της παραγράφου 2.
2. Τα κράτη μέλη ή οι περιοχές μπορούν να εφαρμόσουν ορισμό του δάσους διάφορο αυτού του σημείου ιη) της παραγράφου 1 που βασίζεται στην ισχύουσα εθνική τους νομοθεσία ή στο εθνικό τους σύστημα απογραφής. Τα κράτη μέλη ή οι περιφέρειες μπορούν να γνωστοποιούν τον εν λόγω ορισμό στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης
3. Για μια συνεπή μεταχείριση των δικαιούχων και για να ληφθεί υπόψη η ανάγκη για περίοδο προσαρμογής, όσον αφορά τον ορισμό του νέου γεωργού που προβλέπεται στην παράγραφο 1 στοιχείο ιδ), η Επιτροπή πρέπει να εξουσιοδοτηθεί να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83, σχετικά με τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες ένα νομικό πρόσωπο μπορεί να θεωρηθεί ως «νέος γεωργός», και να καθορίζει την περίοδο χάριτος για την απόκτηση επαγγελματικών προσόντων.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
Αποστολή, στόχοι και προτεραιότητες
Άρθρο 3
Αποστολή
Το ΕΓΤΑΑ συμβάλλει στη Στρατηγική «Ευρώπη 2020» προωθώντας την αειφόρο αγροτική ανάπτυξη σε ολόκληρη την Ένωση κατά τρόπο συμπληρωματικό ως προς τα άλλα εργαλεία της ΚΓΠ, της πολιτικής συνοχής και της κοινής αλιευτικής πολιτικής. Συμβάλλει στη διαμόρφωση ενός εδαφικά και περιβαλλοντικά πιο ισορροπημένου, φιλικού στο περιβάλλον, ανθεκτικού στην αλλαγή του κλίματος, ανταγωνιστικού και καινοτόμου γεωργικού τομέα στην Ένωση και στην ανάπτυξη αγροτικών περιοχών.
Άρθρο 4
Στόχοι
Στο γενικό πλαίσιο της ΚΓΠ, η στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων των δραστηριοτήτων στον τομέα των τροφίμων και σε άλλους τομείς εκτός των τροφίμων, και στον τομέα της δασοπονίας, θα συμβάλει στην επίτευξη των ακόλουθων στόχων:
α)
ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της γεωργίας·
β)
διασφάλιση αφενός της βιώσιμης διαχείρισης των φυσικών πόρων και αφετέρου της δράσης για το κλίμα·
γ)
επίτευξη ισόρροπης εδαφικής ανάπτυξης των αγροτικών οικονομιών και κοινοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας και της διατήρησης θέσεων απασχόλησης.
Άρθρο 5
Προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη
Η επίτευξη των στόχων της αγροτικής ανάπτυξης, οι οποίοι συμβάλλουν στη στρατηγική «Ευρώπη 2020» για έξυπνη, αειφόρο και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη, επιδιώκεται μέσω των ακόλουθων έξι προτεραιοτήτων της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, οι οποίες εκφράζουν τους σχετικούς θεματικούς στόχους του ΚΣΠ:
1)
προώθηση της μεταφοράς γνώσεων και της καινοτομίας στη γεωργία, τη δασοπονία και τις αγροτικές περιοχές με έμφαση στους ακόλουθους τομείς:
α)
προώθηση της καινοτομίας, της συνεργασίας και της ανάπτυξης της βάσης γνώσεων στις αγροτικές περιοχές·
β)
ενίσχυση των δεσμών μεταξύ γεωργίας, της παραγωγής τροφίμων και της δασοπονίας και της έρευνας και καινοτομίας, συμπεριλαμβανομένου του στόχου της βελτιωμένης περιβαλλοντικής διαχείρισης και αποδοτικότητας·
γ)
προώθηση της διά βίου μάθησης και της επαγγελματικής κατάρτισης στους τομείς της γεωργίας και της δασοπονίας·
2)
ενίσχυση της βιωσιμότητας των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και της ανταγωνιστικότητας όλων των τύπων γεωργίας σε όλες τις περιφέρειες και προώθηση των καινοτόμων γεωργικών τεχνολογιών και της βιώσιμης διαχείρισης των δασών, με εστίαση στους ακόλουθους τομείς:
α)
βελτίωση της οικονομικής αποδοτικότητας όλων των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και διευκόλυνση της αναδιάρθρωσης και του εκσυγχρονισμού των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, ιδίως προκειμένου να αυξηθεί η συμμετοχή και ο προσανατολισμός στην αγορά και η διαφοροποίηση της γεωργίας·
β)
διευκόλυνση της εισόδου εξειδικευμένων γεωργών στο γεωργικό τομέα και ειδικότερα ανανέωση των γενεών ·
3)
προώθηση της οργάνωσης της αλυσίδας τροφίμων, περιλαμβανομένης της επεξεργασίας και εμπορίας γεωργικών προϊόντων, της καλής διαβίωσης των ζώων και της διαχείρισης κινδύνων στη γεωργία, με έμφαση στους ακόλουθους τομείς:
α)
βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των πρωτογενών παραγωγών με την καλύτερη ένταξή τους στη γεωργική αλυσίδα τροφίμων μέσω συστημάτων ποιότητας, προσθέτοντας αξία στα γεωργικά προϊόντα, με προώθηση σε τοπικές αγορές και βραχείες αλυσίδες εφοδιασμού, ομάδες και οργανώσεις παραγωγών και διεπαγγελματικές οργανώσεις·
β)
στήριξη της πρόληψης και της διαχείρισης κινδύνων στη γεωργική εκμετάλλευση.
4)
αποκατάσταση, διατήρηση και ενίσχυση των οικοσυστημάτων που συνδέονται με τη γεωργία και τη δασοπονία, με έμφαση στους ακόλουθους τομείς:
α)
αποκατάσταση, διατήρηση και ενίσχυση της βιοποικιλότητας, συμπεριλαμβανομένων των περιοχών Natura 2000, και εντός των περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα,,της γεωργίας υψηλής φυσικής αξίας και της κατάστασης των ευρωπαϊκών τοπίων·
β)
βελτίωση της διαχείρισης των υδάτων, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης των λιπασμάτων και των φυτοφαρμάκων·
γ)
πρόληψη της διάβρωσης του εδάφους και βελτίωση της διαχείρισης του εδάφους
5)
προώθηση της αποδοτικότητας των πόρων και στήριξη της στροφής προς μια οικονομία χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα με ανθεκτικότητα στην αλλαγή του κλίματος στους τομείς της γεωργίας, των τροφίμων και της δασοπονίας, με έμφαση στους ακόλουθους τομείς:
α)
αύξηση της αποδοτικότητας της χρήσης ύδατος από τη γεωργία·
β)
αύξηση της αποδοτικότητας της χρήσης ενέργειας στη γεωργία και τη μεταποίηση τροφίμων·
γ)
διευκόλυνση του εφοδιασμού και της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, υποπροϊόντων, αποβλήτων, υπολειμμάτων και λοιπών πρώτων υλών εκτός των τροφίμων για τους σκοπούς της βιοοικονομίας·
δ)
μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου και αμμωνίας από τη γεωργία,
ε)
προώθηση της διατήρησης και δέσμευσης του διοξειδίου του άνθρακα στη γεωργία και τη δασοκομία·
6)
προώθηση της κοινωνικής ένταξης, της μείωσης της φτώχειας και της οικονομικής ανάπτυξης στις αγροτικές περιοχές, με έμφαση στους ακόλουθους τομείς:
α)
διευκόλυνση της διαφοροποίησης, της δημιουργίας και της ανάπτυξης μικρών επιχειρήσεων και της δημιουργίας θέσεων εργασίας·
β)
προώθηση της τοπικής ανάπτυξης στις αγροτικές περιοχές·
γ)
ενίσχυση της προσβασιμότητας, της χρήσης και της ποιότητας των τεχνολογιών των πληροφοριών και των επικοινωνιών (ΤΠΕ) στις αγροτικές περιοχές.
Όλες αυτές οι προτεραιότητες συμβάλλουν στην επίτευξη των εγκάρσιων στόχων για την καινοτομία, το περιβάλλον και το μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτήν. Τα προγράμματα μπορούν να λαμβάνουν υπόψη λιγότερες από έξι προτεραιότητες, αν αυτό δικαιολογείται με βάση την ανάλυση της κατάστασης όσον αφορά τα πλεονεκτήματα, τις αδυναμίες, τις ευκαιρίες και τις απειλές («ΠΑΕΑ») και την εκ των προτέρων αξιολόγηση. Κάθε πρόγραμμα λαμβάνει υπόψη τουλάχιστον τέσσερις προτεραιότητες. Όταν κράτος μέλος υποβάλει εθνικό πρόγραμμα και δέσμη περιφερειακών προγραμμάτων, το εθνικό πρόγραμμα μπορεί να λαμβάνει υπόψη του λιγότερες από τέσσερις προτεραιότητες.
Στα προγράμματα μπορούν να περιλαμβάνονται και άλλοι τομείς επικέντρωσης, προκειμένου να επιδιωχθεί μια από τις προτεραιότητες, εφόσον αυτοί είναι δικαιολογημένοι και μετρήσιμοι.
ΤΙΤΛΟΣ II
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
Περιεχόμενο του προγραμματισμού
Άρθρο 6
Προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης
1. Το ΕΓΤΑΑ ενεργεί στα κράτη μέλη μέσω προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης. Τα εν λόγω προγράμματα υλοποιούν μια στρατηγική ώστε να επιτευχθούν οι προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, μέσω δέσμης μέτρων οριζομένων στον τίτλο ΙΙΙ. Για την επίτευξη των στόχων αγροτικής ανάπτυξης δυνάμει των ενωσιακών προτεραιοτήτων, επιδιώκεται η λήψη ενίσχυσης από το ΕΓΤΑΑ.
2. Κάθε κράτος μέλος μπορεί να υποβάλει είτε ενιαίο πρόγραμμα για ολόκληρη την επικράτειά του είτε δέσμη περιφερειακών προγραμμάτων. Εναλλακτικώς, σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, μπορεί να υποβάλει εθνικό πρόγραμμα και δέσμη περιφερειακών προγραμμάτων. Εάν ένα κράτος μέλος υποβάλει εθνικό πρόγραμμα και δέσμη περιφερειακών προγραμμάτων, τα μέτρα και/ή τα είδη πράξεων θα προγραμματίζονται είτε σε εθνικό επίπεδο είτε σε περιφερειακό επίπεδο και θα εξασφαλίζεται η συνοχή μεταξύ των στρατηγικών των εθνικών και των περιφερειακών προγραμμάτων.
3. Τα κράτη μέλη με περιφερειακά προγράμματα μπορούν επίσης κατά το άρθρο 10 παρ. 2 να υποβάλουν, προς έγκριση, εθνικό πλαίσιο που θα περιλαμβάνει κοινά στοιχεία των εν λόγω προγραμμάτων, χωρίς ξεχωριστή πίστωση στον προϋπολογισμό.
Τα εθνικά πλαίσια των κρατών μελών με περιφερειακά προγράμματα μπορούν επίσης να περιλαμβάνουν πίνακα στον οποίο να συνοψίζονται, ανά περιοχή και έτος, η συνολική συμβολή ΕΓΤΑΑ προς το οικείο κράτος μέλος για όλη την περίοδο προγραμματισμού.
Άρθρο 7
Θεματικά υποπρογράμματα
1. Με στόχο τη συμβολή στην επίτευξη των προτεραιοτήτων της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, τα κράτη μέλη μπορούν να συμπεριλάβουν στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης θεματικά υποπρογράμματα τα οποία αντιμετωπίζουν συγκεκριμένες ανάγκες. Τα εν λόγω θεματικά υποπρογράμματα μπορεί, μεταξύ άλλων, να αφορούν:
α)
νέους γεωργούς·
β)
τις μικρές γεωργικές εκμεταλλεύσεις που αναφέρονται στο άρθρο 19 παράγραφος 2·
γ)
τις ορεινές περιοχές που αναφέρονται στο άρθρο 32 παράγραφος 2·
δ)
τις βραχείες αλυσίδες εφοδιασμού·
ε)
τις γυναίκες στις αγροτικές περιοχές·
στ)
τον μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτήν καθώς και τη βιοποικιλότητα.
Στο παράρτημα IV περιλαμβάνεται ενδεικτικός κατάλογος των μέτρων και των ειδών πράξεων με ιδιαίτερη σχέση σε κάθε θεματικό υποπρόγραμμα.
2. Τα θεματικά υποπρογράμματα μπορούν επίσης να αντιμετωπίσουν συγκεκριμένες ανάγκες σχετικά με την αναδιάρθρωση γεωργικών τομέων με ισχυρή επίδραση στην ανάπτυξη μιας συγκεκριμένης αγροτικής περιοχής.
3. Τα ποσοστά στήριξης που προβλέπονται στο παράρτημα II μπορούν να αυξηθούν κατά 10 ακόμα ποσοστιαίες μονάδες για τις πράξεις που λαμβάνουν στήριξη στο πλαίσιο των θεματικών υποπρογραμμάτων που αφορούν τις μικρές γεωργικές εκμεταλλεύσεις και τις βραχείες αλυσίδες εφοδιασμού, το μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτή και τη βιοποικιλότητα. Στην περίπτωση των νέων γεωργών και των ορεινών περιοχών, τα ανώτατα ποσοστά στήριξης μπορούν να αυξηθούν σύμφωνα με τα οριζόμενα στο παράρτημα II. Ωστόσο, το μέγιστο συνδυασμένο ποσοστό στήριξης δεν πρέπει να υπερβαίνει το 90 %.
Άρθρο 8
Περιεχόμενο των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης
1. Επιπλέον των στοιχείων που αναφέρονται στο άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης περιλαμβάνει:
α)
την εκ των προτέρων αξιολόγηση που αναφέρεται στο άρθρο 55 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013·
β)
μια ανάλυση SWOT της κατάστασης και τον προσδιορισμό των αναγκών που πρέπει να αντιμετωπιστούν στη γεωγραφική περιοχή που καλύπτεται από το πρόγραμμα.
Η ανάλυση πρέπει να διαρθρώνεται γύρω από τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη. Οι ειδικές ανάγκες όσον αφορά το περιβάλλον, τον μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτήν, καθώς και την καινοτομία, εκτιμώνται με βάση τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, με σκοπό τον προσδιορισμό των σχετικών απαντήσεων στους τρεις αυτούς τομείς σε επίπεδο εκάστης προτεραιότητας·
γ)
περιγραφή της στρατηγικής η οποία αποδεικνύει ότι:
i)
καθορίζονται κατάλληλοι στόχοι για κάθε περιοχή εστίασης των προτεραιοτήτων της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη οι οποίες περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα, βάσει των κοινών δεικτών που αναφέρονται στο άρθρο 69 και, εφόσον απαιτείται, ειδικών δεικτών ανά πρόγραμμα·
ii)
επιλέγονται σχετικοί συνδυασμοί μέτρων για κάθε τομέα εστίασης των προτεραιοτήτων της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη οι οποίες περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα, με βάση σωστή λογική παρέμβασης η οποία υποστηρίζεται από την εκ των προτέρων αξιολόγηση που αναφέρεται στο στοιχείο α) και την ανάλυση που αναφέρεται στο στοιχείο β)·
iii)
η κατανομή των δημοσιονομικών πόρων στα μέτρα του προγράμματος είναι αιτιολογημένη και κατάλληλη για την επίτευξη των στόχων που τέθηκαν·
iv)
οι ειδικές ανάγκες που συνδέονται με τις ειδικές συνθήκες σε περιφερειακό ή υποπεριφερειακό επίπεδο λαμβάνονται υπόψη και αντιμετωπίζονται συγκεκριμένα με κατάλληλα σχεδιασμένους συνδυασμούς μέτρων ή θεματικών υποπρογραμμάτων·
v)
έχει ενσωματωθεί στο πρόγραμμα η κατάλληλη προσέγγιση όσον αφορά την καινοτομία, ώστε να επιτευχθούν οι προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, συμπεριλαμβανομένων των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας, όσον αφορά το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένων των ειδικών αναγκών των περιοχών Natura 2000, και όσον αφορά τον μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή σε αυτήν·
vi)
έχουν ληφθεί μέτρα για να διασφαλισθεί η διαθεσιμότητα επαρκούς συμβουλευτικής ικανότητας σχετικά με τις κανονιστικές απαιτήσεις και τις δράσεις που αφορούν την καινοτομία·
δ)
για κάθε εκ των προτέρων καθορισμένο όρο, ο οποίος έχει τεθεί σύμφωνα με το άρθρο 19 και το μέρος ΙΙ του παραρτήματος ΧΙ του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 για τους γενικούς εκ των προτέρων καθορισμένους όρους, και σύμφωνα με το παράρτημα V του παρόντος κανονισμού, αξιολόγηση σχετικά με τους εκ των προτέρων καθορισμένους όρους που ισχύουν για το πρόγραμμα και σχετικά με το ποιοι εξ αυτών πληρούνται κατά την ημερομηνία υποβολής της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και του προγράμματος. Όταν δεν πληρούνται οι ισχύοντες εκ των προτέρων καθορισμένοι όροι, το πρόγραμμα περιλαμβάνει περιγραφή των δράσεων που πρέπει να αναληφθούν, των υπεύθυνων οργάνων και του χρονοδιαγράμματος για την υλοποίησή των δράσεων, σύμφωνα με την περίληψη που συνυποβάλλεται με την εταιρική συμφωνία·
ε)
περιγραφή του πλαισίου επιδόσεων που έχει καθορισθεί για τους σκοπούς του άρθρου 21 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303 /2013·
στ)
περιγραφή καθενός από τα επιλεγέντα μέτρα·
ζ)
το σχέδιο αξιολόγησης που αναφέρεται στο άρθρο 56 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013. Τα κράτη μέλη παρέχουν επαρκείς πόρους για την αντιμετώπιση των διαπιστωμένων αναγκών και τη διασφάλιση της σωστής παρακολούθησης και αξιολόγησης·
η)
χρηματοδοτικό σχέδιο που περιλαμβάνει:
i)
πίνακα στον οποίο αναγράφεται, σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 4, η συνολική συνεισφορά του ΕΓΤΑΑ που προγραμματίζεται για κάθε έτος. Όπου μπορεί να εφαρμοστεί, στον εν λόγω πίνακα αναγράφονται χωριστά, εντός της συνολικής συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ, οι πιστώσεις που προβλέπονται για τις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες και τα κονδύλια που μεταφέρονται στο ΕΓΤΑΑ κατ’ εφαρμογή του άρθρου 7 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 Η προγραμματισμένη ετήσια συνεισφορά του ΕΓΤΑΑ είναι σύμφωνη με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο·
ii)
έναν πίνακα στον οποίο αναγράφεται, για κάθε μέτρο, για κάθε τύπο πράξης με συγκεκριμένο ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ και για τεχνική βοήθεια, η συνολική προγραμματισμένη συνεισφορά της Ένωσης και το ισχύον ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ. Όπου μπορεί να εφαρμοστεί, ο εν λόγω πίνακας αναφέρει χωριστά το ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ για τις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες και για άλλες περιφέρειες·
θ)
σχέδιο δεικτών, κατανεμημένο σε τομείς επικέντρωσης, το οποίο περιλαμβάνει τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο γ) σημείο i), και τα προγραμματισμένα αποτελέσματα και τις προγραμματισμένες δαπάνες για κάθε αγροτικό μέτρο ανάπτυξης που επιλέγεται σε σχέση με τον αντίστοιχο τομέα επικέντρωσης·
ι)
όπου κρίνεται σκόπιμο, έναν πίνακα με την πρόσθετη εθνική χρηματοδότηση ανά μέτρο, σύμφωνα με το άρθρο 82·
ια)
όπου ισχύει, τον κατάλογο των καθεστώτων ενίσχυσης που εμπίπτουν στο άρθρο 81 παράγραφος 1 που πρέπει να χρησιμοποιηθούν για την υλοποίηση των προγραμμάτων·
ιβ)
πληροφορίες για τη συμπληρωματικότητα με μέτρα που χρηματοδοτούνται από άλλα εργαλεία της κοινής γεωργικής πολιτικής, και από τα Ευρωπαϊκά διαρθρωτικά και επενδυτικά ταμεία («ΕΔΕΤ»)·
ιγ)
ρυθμίσεις εφαρμογής του προγράμματος που περιλαμβάνουν:
i)
τον προσδιορισμό, από το κράτος μέλος, όλων των αρχών που αναφέρονται στο άρθρο 65 παράγραφος 2 και, ενημερωτικά, συνοπτική περιγραφή της δομής διαχείρισης και ελέγχου·
ii)
την περιγραφή των διαδικασιών παρακολούθησης και αξιολόγησης, καθώς και τη σύνθεση της Επιτροπής Παρακολούθησης·
iii)
τις διατάξεις που εξασφαλίζουν τη δημοσιότητα του προγράμματος, μεταξύ άλλων και μέσω του εθνικού αγροτικού δικτύου του άρθρου 54·
iv)
περιγραφή της προσέγγισης για τον καθορισμό αρχών όσον αφορά τον καθορισμό των κριτηρίων επιλογής για ενέργειες και στρατηγικές τοπικής ανάπτυξης, η οποία λαμβάνει υπόψη τους σχετικούς στόχους· στο πλαίσιο αυτό, τα κράτη μέλη μπορούν να προβλέψουν ότι δίδεται προτεραιότητα στις ΜΜΕ που συνδέονται με τη γεωργία και τη δασοκομία.
v)
σε σχέση με την τοπική ανάπτυξη, εφόσον απαιτείται, περιγραφή των μηχανισμών για την εξασφάλιση της συνοχής μεταξύ δραστηριοτήτων που προβλέπονται στο πλαίσιο των στρατηγικών τοπικής ανάπτυξης, το μέτρο «Συνεργασία» που αναφέρεται στο άρθρο 35, το μέτρο «Κύριες υπηρεσίες και ανάπλαση χωριών στις αγροτικές περιοχές» του άρθρου 20, συμπεριλαμβανομένων των διασυνδέσεων αστικών-αγροτικών περιοχών·
ιδ)
τις αναληφθείσες δράσεις για συμμετοχή των εταίρων που αναφέρονται στο άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 και σύνοψη των αποτελεσμάτων της διαβούλευσης με τους εταίρους·
ιε)
όπου κρίνεται σκόπιμο, τη δομή του Εθνικού αγροτικού δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 54 παράγραφος 3, και τις διατάξεις για τη διαχείρισή του, που θα αποτελέσουν τη βάση για τα ετήσια σχέδια δράσης του.
2. Σε περίπτωση που σε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης περιλαμβάνονται θεματικά υποπρογράμματα, κάθε υποπρόγραμμα περιλαμβάνει:
α)
ειδική ανάλυση της κατάστασης με βάση τη μεθοδολογία ΠΑΕΑ και προσδιορισμό των αναγκών που πρέπει να αντιμετωπισθούν από το υποπρόγραμμα·
β)
ειδικούς στόχους σε επίπεδο υποπρογράμματος και επιλογή μέτρων, με βάση έναν διεξοδικό ορισμό της λογικής παρέμβασης του υποπρογράμματος, συμπεριλαμβανομένης της εκτίμησης της αναμενόμενης συνεισφοράς των μέτρων που επελέγησαν για την επίτευξη των στόχων·
γ)
ξεχωριστό ειδικό σχέδιο δεικτών, με προγραμματισμένες εκροές και προγραμματισμένες δαπάνες για κάθε μέτρο αγροτικής ανάπτυξης που επιλέγεται σε σχέση με αντίστοιχο τομέα επικέντρωσης.
3. Η Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, θεσπίζει κανόνες για την παρουσίαση των στοιχείων που περιγράφονται στις παραγράφους 1 και 2 στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης και για το περιεχόμενο των εθνικών πλαισίων του άρθρου 6 παράγραφος 3. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
Προετοιμασία, έγκριση και τροποποίηση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης
Άρθρο 9
Εκ των προτέρων αιρεσιμότητες
Πέραν των γενικών εκ των προτέρων αιρεσιμοτήτων, που αναφέρονται στο Τμήμα ΙΙ του παραρτήματος ΧΙ του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 οι εκ των προτέρων αιρεσιμότητες που αναφέρονται στο παράρτημα V του παρόντος κανονισμού ισχύουν για τον προγραμματισμό του ΕΓΤΑΑ, εφόσον είναι σχετικές και εφαρμόσιμες στους ειδικούς στόχους που επιδιώκονται στο πλαίσιο των προτεραιοτήτων του προγράμματος.
Άρθρο 10
Έγκριση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης
1. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν στην Επιτροπή πρόταση για κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης, η οποία περιέχει τις πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 8.
2. Κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης εγκρίνεται από την Επιτροπή με εκτελεστική πράξη.
Άρθρο 11
Τροποποίηση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης
Οι αιτήσεις των κρατών μελών για τροποποιήσεις των προγραμμάτων εγκρίνονται με τις ακόλουθες διαδικασίες:
α)
η Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, αποφασίζει για τις αιτήσεις τροποποίησης των προγραμμάτων που αφορούν ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα:
i)
αλλαγή της στρατηγικής του προγράμματος μέσω αλλαγής άνω του 50 %, του ποσοτικού στόχου που συνδέεται με περιοχή εστίασης
ii)
αλλαγή του ποσοστού συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ σε ένα ή περισσότερα μέτρα·
iii)
αλλαγή της συνολικής συνεισφοράς της Ένωσης ή της ετήσιας κατανομής της σε επίπεδο προγράμματος·
β)
Η Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, εγκρίνει τις αιτήσεις τροποποίησης του προγράμματος σε όλες τις άλλες περιπτώσεις. Οι λεπτομέρειες αυτές περιλαμβάνουν ιδίως:
i)
την εισαγωγή ή απόσυρση μέτρων ή ειδών δράσεων·
ii)
αλλαγές στην περιγραφή μέτρων, συμπεριλαμβανομένων των αλλαγών των όρων επιλεξιμότητας·
iii)
τη μεταφορά κονδυλίων μεταξύ μέτρων που υλοποιούνται υπό διαφορετικά ποσοστά συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ·
Ωστόσο, στις περιπτώσεις που αναφέρονται στο στοιχείο β) σημεία i) έως iii), όταν η μεταφορά πόρων αφορά κάτω του 20 % του κονδυλίου που χορηγείται σε ένα μέτρο και κάτω του 5 % της συνολικής συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ στο πρόγραμμα, η έγκριση τεκμαίρεται δοθείσα εάν η Επιτροπή δεν έχει λάβει απόφαση για το αίτημα μετά την πάροδο 42 εργάσιμων ημερών από την παραλαβή του. Η εν λόγω προθεσμία δεν περιλαμβάνει την περίοδο που αρχίζει την ημέρα μετά την ημερομηνία κατά την οποία η Επιτροπή υπέβαλε τις παρατηρήσεις της στο κράτος μέλος και τελειώνει την ημέρα που το κράτος μέλος απάντησε στις παρατηρήσεις.
γ)
Η έγκριση της Επιτροπής δεν απαιτείται για καθαρώς τυπικές διορθώσεις που δεν θίγουν την υλοποίηση της πολιτικής και των μέτρων. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή για τις διορθώσεις αυτές.
Άρθρο 12
Κανόνες για τις διαδικασίες και τα χρονοδιαγράμματα
Η Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, θεσπίζει κανόνες για τις διαδικασίες και τα χρονοδιαγράμματα που αφορούν:
α)
την έγκριση των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης και των εθνικών πλαισίων·
β)
την υποβολή και έγκριση προτάσεων για τροποποιήσεις των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης και προτάσεων τροποποίησης των εθνικών πλαισίων, συμπεριλαμβανομένης της έναρξης ισχύος τους και της συχνότητας υποβολής κατά τη διάρκεια της περιόδου προγραμματισμού.
Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
ΤΙΤΛΟΣ III
ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
Μέτρα
Άρθρο 13
Μέτρα
Κάθε μέτρο αγροτικής ανάπτυξης προγραμματίζεται ώστε να συμβάλλει ειδικά στην επίτευξη ενός ή περισσοτέρων προτεραιοτήτων της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη. Ενδεικτικός κατάλογος των μέτρων με ιδιαίτερη σχέση με τις προτεραιότητες της Ένωσης παρατίθεται στο παράρτημα VΙ.
Άρθρο 14
Δράσεις μεταφοράς γνώσεων και ενημέρωσης
1. Η στήριξη βάσει του εν λόγω μέτρου καλύπτει την επαγγελματική κατάρτιση και τις δράσεις απόκτησης δεξιοτήτων, τις δράσεις επίδειξης και τις δράσεις ενημέρωσης. Η επαγγελματική κατάρτιση και οι δράσεις απόκτησης δεξιοτήτων μπορούν να περιλαμβάνουν επιμορφωτικά μαθήματα, εργαστήρια και ατομική καθοδήγηση.
Η στήριξη μπορεί επίσης να καλύπτει βραχυπρόθεσμες ανταλλαγές για διαχείριση γεωργικών και δασικών εκμεταλλεύσεων και δασών, καθώς και επισκέψεις σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις και δάση.
2. Η στήριξη βάσει του εν λόγω μέτρου πρέπει να αποβαίνει προς όφελος των προσώπων που απασχολούνται στους τομείς της γεωργίας, των τροφίμων και της δασοπονίας, των διαχειριστών γης και άλλων οικονομικών φορέων που είναι ΜΜΕ, οι οποίες δραστηριοποιούνται στις αγροτικές περιοχές.
Ο πάροχος κατάρτισης ή άλλης δράσης μεταφοράς γνώσεων και ενημέρωσης είναι ο δικαιούχος της ενίσχυσης.
3. Η στήριξη βάσει του παρόντος μέτρου δεν περιλαμβάνει μαθήματα ή κατάρτιση, τα οποία αποτελούν μέρος κανονικών εκπαιδευτικών προγραμμάτων ή συστημάτων σε επίπεδο δευτεροβάθμιας ή ανώτερης εκπαίδευσης.
Οι φορείς παροχής υπηρεσιών μεταφοράς γνώσεων και ενημέρωσης πρέπει να διαθέτουν τις κατάλληλες ικανότητες όσον αφορά τα προσόντα του προσωπικού και τακτική επιμόρφωση για την εκτέλεση του εν λόγω καθήκοντος.
4. Ως επιλέξιμες δαπάνες στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου θεωρούνται οι δαπάνες διοργάνωσης και εκτέλεσης δράσεων μεταφοράς γνώσεων ή ενημέρωσης. Στην περίπτωση των έργων επίδειξης, η στήριξη μπορεί επίσης να καλύπτει τις σχετικές επενδυτικές δαπάνες. Τα οδοιπορικά, οι δαπάνες διαμονής και οι ημερήσιες δαπάνες των συμμετεχόντων, καθώς και οι δαπάνες αντικατάστασης των γεωργών είναι επίσης επιλέξιμες. Όλες οι δαπάνες που αναφέρονται στην παρούσα παράγραφο πληρώνονται στον δικαιούχο.
5. Για να εξασφαλιστεί ότι τα προγράμματα ανταλλαγών και επισκέψεων σε γεωργικές και δασικές εκμεταλλεύσεις διακρίνονται σαφώς από παρόμοιες δράσεις στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων της Ένωσης, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83 για τη διάρκεια και το περιεχόμενο των προγραμμάτων ανταλλαγής γεωργικής και δασικής εκμετάλλευσης και αγροτικών και δασικών επισκέψεων.
6. Η Επιτροπή θέτει με εκτελεστικές πράξεις τους κανόνες που αφορούν τους όρους πληρωμής των δαπανών των συμμετεχόντων, μεταξύ άλλων μέσω της χρήσης πιστοποιητικών ή άλλων όμοιων εντύπων.
Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
Άρθρο 15
Συμβουλευτικές υπηρεσίες, υπηρεσίες διαχείρισης γεωργικής εκμετάλλευσης και υπηρεσίες αντικατάστασης στην εκμετάλλευση
1. Η στήριξη στο πλαίσιο αυτού του μέτρου παρέχεται με σκοπό:
α)
να βοηθήσει τους γεωργούς, τους νέους γεωργούς κατά τον ορισμό του παρόντος κανονισμού, τους δασοκαλλιεργητές, τους λοιπούς διαχειριστές γης και τις ΜΜΕ στις αγροτικές περιοχές να επωφεληθούν από τη χρήση συμβουλευτικών υπηρεσιών για τη βελτίωση των οικονομικών και περιβαλλοντικών επιδόσεων της εκμετάλλευσης, της επιχείρησης ή/και της επένδυσής τους αλλά και της φιλικότητας και ανθεκτικότητάς της ως προς το κλίμα·
β)
να προωθήσει τη δημιουργία υπηρεσιών διαχείρισης γεωργικής εκμετάλλευσης, διευκόλυνσης στην εκμετάλλευση και παροχής συμβουλών στην εκμετάλλευση, καθώς και υπηρεσιών παροχής δασοκομικών συμβουλών, συμπεριλαμβανομένου του συμβουλευτικού συστήματος γεωργικής εκμετάλλευσης που αναφέρεται στα άρθρα 12 έως 14 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013·
γ)
να προωθήσει την επιμόρφωση των συμβούλων.
2. Ο δικαιούχος της ενίσχυσης που προβλέπεται στην παράγραφο 1 στοιχεία α) και γ) είναι ο πάροχος συμβουλών ή κατάρτισης. Η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο β) χορηγείται στην αρχή ή στον φορέα που επιλέγεται για τη δημιουργία υπηρεσιών διαχείρισης γεωργικής εκμετάλλευσης, διευκόλυνσης στην εκμετάλλευση, παροχής συμβουλών σε γεωργική εκμετάλλευση ή παροχής δασοκομικών συμβουλών.
3. Οι αρχές ή οι φορείς που επιλέγονται για την παροχή συμβουλών διαθέτουν τους κατάλληλους πόρους υπό μορφή τακτικά εκπαιδευόμενου και εξειδικευμένου προσωπικού και συμβουλευτική εμπειρία και επιδεικνύουν ανεξαρτησία και αξιοπιστία όσον αφορά τα πεδία στα οποία παρέχουν συμβουλές. Οι δικαιούχοι του μέτρου αυτού επιλέγονται μέσω προσκλήσεων υποβολής προσφορών. Η διαδικασία επιλογής διέπεται από το δίκαιο περί δημοσίων προμηθειών και είναι ανοικτή τόσο στους δημόσιους όσο και στους ιδιωτικούς φορείς. Είναι αντικειμενική και αποκλείει υποψηφίους όταν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων.
Κατά την παροχή συμβουλών, οι συμβουλευτικές υπηρεσίες τηρούν τις υποχρεώσεις περί απορρήτου που αναφέρονται στο άρθρο 13 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306./2013
4. Η παροχή συμβουλών σε μεμονωμένους γεωργούς, νέους γεωργούς κατά τον ορισμό του παρόντος κανονισμού, και άλλους διαχειριστές γης συνδέεται με μία τουλάχιστον προτεραιότητα της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη και καλύπτει τουλάχιστον ένα από τα ακόλουθα στοιχεία:
α)
υποχρεώσεις σε επίπεδο γεωργικής εκμετάλλευσης που απορρέουν από καταστατικές απαιτήσεις διαχείρισης ή/και πρότυπα για ορθές γεωργικές και περιβαλλοντικές συνθήκες που προβλέπονται στο κεφάλαιο Ι του τίτλου VI του κανονισμού (ΕΕ) αριθ 1306/2013 ·
β)
κατά περίπτωση, τις γεωργικές πρακτικές που είναι επωφελείς για το κλίμα και το περιβάλλον, όπως προβλέπονται στο κεφάλαιο 3 του τίτλου III του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 και τη διατήρηση των γεωργικών περιοχών, όπως αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
γ)
τα μέτρα σε επίπεδο εκμετάλλευσης που προβλέπονται στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης με στόχο τον εκσυγχρονισμό των εκμεταλλεύσεων, την ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας, την τομεακή ολοκλήρωση, την καινοτομία και τον προσανατολισμό στην αγορά καθώς και την προαγωγή της επιχειρηματικότητας·
δ)
τις απαιτήσεις όπως έχουν καθοριστεί από τα κράτη μέλη, για την εφαρμογή του άρθρου 11 παράγραφος 3 της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα·
ε)
τις απαιτήσεις όπως έχουν καθορισθεί από τα κράτη μέλη για την εφαρμογή του άρθρου 55 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1107/2009, ιδίως όσον αφορά τη συμμόρφωση με τις γενικές αρχές της ολοκληρωμένης φυτοπροστασίας που αναφέρονται στο άρθρο 14 της οδηγίας 2009/128/ΕΚ ή
στ)
κατά περίπτωση, τις προδιαγραφές εργασιακής ασφάλειας ή τις προδιαγραφές ασφάλειας που συνδέονται με τη γεωργική εκμετάλλευση·
ζ)
εξειδικευμένες συμβουλές για γεωργούς που αναλαμβάνουν για πρώτη φορά δραστηριότητα.
Οι συμβουλές μπορεί επίσης να καλύπτουν άλλα θέματα και ιδίως τις πληροφορίες σχετικά με τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής, τη βιοποικιλότητα και την προστασία των υδάτων όπως προβλέπεται στο Παράρτημα Ι του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 ή θέματα, τα οποία συνδέονται με τις οικονομικές και περιβαλλοντικές επιδόσεις της γεωργικής εκμετάλλευσης μεταξύ άλλων με τις πτυχές της ανταγωνιστικότητας και συμβουλές για την ανάπτυξη μικρών αλυσίδων εφοδιασμού, τη βιολογική γεωργία και τις υγειονομικές πτυχές της ζωικής παραγωγής.
5. Η παροχή συμβουλών στους δασοκαλλιεργητές καλύπτει τουλάχιστον τις σχετικές υποχρεώσεις που απορρέουν από τις οδηγίες 92/43/ΕΟΚ, 2009/147/ΕΚ και την οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα. Μπορεί επίσης να καλύπτει θέματα που συνδέονται με τις οικονομικές και περιβαλλοντικές επιδόσεις της δασοκομικής εκμετάλλευσης.
6. Η παροχή συμβουλών στις ΜΜΕ μπορεί να καλύπτει θέματα που συνδέονται με τις οικονομικές και περιβαλλοντικές επιδόσεις της επιχείρησης.
7. Εάν έχει αιτιολογηθεί δεόντως και κρίνεται σκόπιμο, οι συμβουλές μπορούν εν μέρει να παρέχονται σε ομάδα, λαμβανομένης υπόψη της κατάστασης των επιμέρους χρηστών των συμβουλευτικών υπηρεσιών.
8. Η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχεία α) και γ) περιορίζεται στα ανώτατα ποσά που καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙ. Η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο β) είναι φθίνουσα για μέγιστη περίοδο πέντε ετών από την έναρξή της.
Άρθρο 16
Συστήματα ποιότητας γεωργικών προϊόντων και τροφίμων
1. Η στήριξη στο πλαίσιο αυτού του μέτρου καλύπτει κάθε νέα συμμετοχή των γεωργών και των ομάδων γεωργών σε:
α)
συστήματα ποιότητας που έχουν θεσπισθεί δυνάμει των ακόλουθων κανονισμών και διατάξεων:
i)
τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1151/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (18)·
ii)
τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 834/2007 του Συμβουλίου (19)·
iii)
τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 110/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (20)·
iv)
τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1601/91 (21)·
v)
το Μέρος II Τίτλος II Κεφάλαιο I Τμήμα 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Συμβουλίου, σε ό,τι αφορά τον οίνο.
β)
συστήματα ποιότητας γεωργικών προϊόντων, βάμβακος ή τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων πιστοποίησης γεωργικών εκμεταλλεύσεων, που αναγνωρίζονται από τα κράτη μέλη ως συμμορφούμενα με τα ακόλουθα κριτήρια:
i)
τα ειδικά χαρακτηριστικά του τελικού προϊόντος στο πλαίσιο των εν λόγω συστημάτων προέρχεται από σαφείς υποχρεώσεις εγγύησης:
-
των ειδικών χαρακτηριστικών του προϊόντος,
-
των ειδικών μεθόδων γεωργίας ή παραγωγής, ή
-
της ποιότητας του τελικού προϊόντος που είναι σαφώς ανώτερη από τα συνήθη εμπορικά πρότυπα όσον αφορά τη δημόσια υγεία, την υγεία των ζώων ή των φυτών, την καλή διαβίωση των ζώων ή την προστασία του περιβάλλοντος·
ii)
το σύστημα είναι ανοικτό σε όλους τους παραγωγούς·
iii)
το σύστημα συνεπάγεται υποχρεωτικές προδιαγραφές προϊόντων και η συμμόρφωση με τις εν λόγω προδιαγραφές ελέγχεται από τις δημόσιες αρχές ή από ανεξάρτητο φορέα επιθεώρησης·
iv)
το σύστημα είναι διαφανές και εξασφαλίζει την πλήρη ιχνηλασιμότητα των προϊόντων· ή
γ)
εθελοντικά συστήματα πιστοποίησης γεωργικών προϊόντων τα οποία αναγνωρίζονται από τα κράτη μέλη ως συστήματα που τηρούν τις κατευθυντήριες γραμμές περί βέλτιστης πρακτικής της Ένωσης για τη λειτουργία των εθελοντικών συστημάτων πιστοποίησης για γεωργικά προϊόντα και τρόφιμα.
2. Η στήριξη στα πλαίσια του μέτρου αυτού μπορεί επίσης να καλύψει δαπάνες που προκύπτουν από δραστηριότητες πληροφόρησης και προώθησης που πραγματοποιούνται από ομάδες παραγωγών στην εσωτερική αγορά, οι οποίες αφορούν προϊόντα καλυπτόμενα από σύστημα ποιότητας που λαμβάνει στήριξη σύμφωνα με την παράγραφο 1.
3. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 παρέχεται ως ετήσιο ποσό υπό μορφή κινήτρου, του οποίου το ύψος καθορίζεται ανάλογα με το ύψος των πάγιων δαπανών που απορρέουν από τη συμμετοχή στα προγράμματα που λαμβάνουν στήριξη, για μέγιστη διάρκεια πέντε ετών.
Για τους σκοπούς της παρούσας παραγράφου, ως «πάγιες δαπάνες» νοούνται οι δαπάνες που πραγματοποιούνται για την εισαγωγή συστήματος ποιότητας που λαμβάνει στήριξη και η ετήσια εισφορά συμμετοχής στο εν λόγω σύστημα, συμπεριλαμβανομένων, όπου χρειάζεται, των δαπανών για τους ελέγχους που απαιτούνται με σκοπό την εξακρίβωση της συμμόρφωσης με τις προδιαγραφές του συστήματος.
Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ο όρος «γεωργός» σημαίνει ενεργός γεωργός, κατά την έννοια του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
4. Η στήριξη περιορίζεται στο ανώτατο ποσό που καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ.
5. Προκειμένου να ληφθεί υπόψη νέα νομοθεσία της Ένωσης, η οποία ενδέχεται να επηρεάσει τη στήριξη βάσει του παρόντος μέτρου, και προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή με άλλα εργαλεία της Ένωσης για την προώθηση γεωργικών μέτρων και την αποτροπή της στρέβλωσης του ανταγωνισμού, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 83, οι οποίες αφορούν τα επιμέρους προγράμματα της Ένωσης που καλύπτονται από την παράγραφο 1 στοιχείο α) και τα χαρακτηριστικά των ομάδων παραγωγών και τους τύπους δράσεις που μπορούν να λάβουν στήριξη δυνάμει της παραγράφου 2·και θέτουν τους όρους για να αποτραπούν οι διακρίσεις εις βάρος ορισμένων προϊόντων και θέτουν τους όρους βάσει των οποίων εμπορικά σήματα αποκλείονται από τη στήριξη.
Άρθρο 17
Επενδύσεις σε υλικά στοιχεία του ενεργητικού
1. Η στήριξη στο πλαίσιο αυτού του μέτρου καλύπτει τις επενδύσεις σε υλικά ή/και άυλα στοιχεία, οι οποίες:
α)
βελτιώνουν τις συνολικές επιδόσεις και τη βιωσιμότητα της γεωργικής εκμετάλλευσης·
β)
αφορούν τη μεταποίηση, εμπορία και/ή ανάπτυξη των γεωργικών προϊόντων που υπάγονται στο παράρτημα Ι της Συνθήκης ή του βάμβακος, εκτός από τα προϊόντα αλιείας. Το αποτέλεσμα της διαδικασίας παραγωγής μπορεί να είναι ένα προϊόν που δεν καλύπτεται από το εν λόγω παράρτημα·
γ)
αφορούν υποδομές που σχετίζονται με την ανάπτυξη, τον εκσυγχρονισμό ή την προσαρμογή της γεωργίας και της δασοπονίας, συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης σε γεωργική και δασική γη, τον αναδασμό και τη βελτίωση, την παροχή και την εξοικονόμηση ενέργειας και υδάτων· ή
δ)
είναι μη παραγωγικές επενδύσεις που συνδέονται με την επίτευξη των γεωργοπεριβαλλοντικών και κλιματικών στόχων που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται η κατάσταση διατήρησης της βιοποικιλότητας των ειδών και των ενδιαιτημάτων καθώς και η ενίσχυση της αξίας ως δημόσιου αγαθού ενός τόπου που υπάγεται στο Natura 2000 ή άλλων συστημάτων μεγάλης φυσικής αξίας που καθορίζονται στο πρόγραμμα.
2. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) χορηγείται σε γεωργούς ή ομάδες γεωργών.
Στις περιπτώσεις επενδύσεων για τη στήριξη της αναδιάρθρωσης γεωργικών εκμεταλλεύσεων, τα κράτη μέλη κατευθύνουν τη στήριξη σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις στη βάση της ανάλυσης SWOT που πραγματοποιείται σε σχέση με την προτεραιότητα της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη «ενίσχυση της βιωσιμότητας των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και της ανταγωνιστικότητας όλων των τύπων γεωργίας σε όλες τις περιφέρειες και προώθηση καινοτόμων τεχνολογιών γεωργικής εκμετάλλευσης και της αειφόρου διαχείρισης των δασών».
3. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχεία α) και β) περιορίζεται στα ανώτατα ποσοστά στήριξης που προβλέπεται στο παράρτημα II. Τα εν λόγω ποσοστά μπορούν να αυξηθούν, όσον αφορά τους νέους γεωργούς, για τις συλλογικές επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένων αυτών που συνδέονται με συγχωνεύσεις οργανώσεων παραγωγών, και για τα ολοκληρωμένα έργα που λαμβάνουν στήριξη στο πλαίσιο περισσοτέρων του ενός μέτρων, για τις επενδύσεις σε περιοχές με φυσικά και άλλα ειδικά μειονεκτήματα, όπως προβλέπεται στο άρθρο 32 για επενδύσεις που συνδέονται με δράσεις στο πλαίσιο των άρθρων 28 και 29 και για τις πράξεις που λαμβάνουν στήριξη στο πλαίσιο των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας, σύμφωνα με τα ποσοστά στήριξης που προβλέπονται στο παράρτημα ΙΙ. Παρ’ όλα αυτά, το ανώτατο συνδυασμένο ποσοστό στήριξης δεν μπορεί να υπερβαίνει το 90 %.
4. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχεία γ) και δ) υπόκειται στα ποσοστά στήριξης που προβλέπονται στο παράρτημα ΙΙ.
5. Μπορεί να χορηγείται στήριξη σε νέους γεωργούς που εγκαθίστανται για πρώτη φορά σε γεωργική εκμετάλλευση ως υπεύθυνοι της εκμετάλλευσης για τις επενδύσεις, προκειμένου να συμμορφούνται προς τις προδιαγραφές της Ένωσης που ισχύουν για τα γεωργικά προϊόντα, συμπεριλαμβανομένης της εργασιακής ασφάλειας. Η ενίσχυση αυτή μπορεί να χορηγείται για 24 μήνες, κατ’ ανώτατο όριο, από την ημερομηνία εγκατάστασης.
6. Αν η νομοθεσία της Ένωσης επιβάλει νέες απαιτήσεις για τους γεωργούς, η ενίσχυση μπορεί να χορηγείται για επενδύσεις που αποσκοπούν στη συμμόρφωση προς τις απαιτήσεις αυτές για 12 μήνες, κατ’ ανώτατο όριο, από την ημερομηνία κατά την οποία γίνονται δεσμευτικές για τη γεωργική εκμετάλλευση.
Άρθρο 18
Αποκατάσταση του γεωργικού παραγωγικού δυναμικού που επλήγη από φυσικές καταστροφές και καταστροφικά συμβάντα, και ανάληψη κατάλληλων προληπτικών δράσεων
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου καλύπτει:
α)
τις επενδύσεις σε προληπτικές δράσεις που αποσκοπούν στη μείωση των συνεπειών πιθανών φυσικών καταστροφών, δυσμενών κλιματικών φαινομένων και καταστροφικών συμβάντων·
β)
τις επενδύσεις για την αποκατάσταση της γεωργικής γης και του παραγωγικού δυναμικού που έχει πληγεί από φυσικές καταστροφές, από δυσμενή κλιματικά φαινόμενα και από καταστροφικά συμβάντα.
2. Η στήριξη παρέχεται σε γεωργούς ή ομάδες γεωργών. Η στήριξη μπορεί επίσης να χορηγείται σε δημόσιους φορείς, όταν αποδεικνύεται σύνδεση μεταξύ των επενδύσεων που πραγματοποιούνται από τους εν λόγω φορείς και του γεωργικού παραγωγικού δυναμικού.
3. Η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο β) υπόκειται στην επίσημη αναγνώριση από τις αρμόδιες δημόσιες αρχές των κρατών μελών ότι σημειώθηκε φυσική καταστροφή και ότι η καταστροφή ή τα μέτρα που ελήφθησαν σύμφωνα με την οδηγία 2000/29/ΕΚ του Συμβουλίου (22) για την εξάλειψη ή συγκράτηση μιας φυτικής ασθένειας ή προσβολής από παράσιτα έχει προκαλέσει καταστροφή τουλάχιστον του 30 % του σχετικού γεωργικού δυναμικού.
4. Δεν παρέχεται στήριξη βάσει του εν λόγω μέτρου για απώλεια εισοδήματος που οφείλεται σε φυσική καταστροφή ή καταστροφικό συμβάν.
Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι αποφεύγεται η υπεραντιστάθμιση ως αποτέλεσμα του συνδυασμού του παρόντος μέτρου και άλλων εθνικών ή ενωσιακών μέσων στήριξης ή καθεστώτων ιδιωτικής ασφάλισης.
5. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) περιορίζεται στα ανώτατα ποσοστά στήριξης που προβλέπονται στο παράρτημα ΙΙ.
Άρθρο 19
Ανάπτυξη γεωργικών εκμεταλλεύσεων και επιχειρήσεων
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου καλύπτει:
α)
τις ενισχύσεις εκκίνησης επιχείρησης για:
i)
νέους γεωργούς·
ii)
μη γεωργικές δραστηριότητες σε αγροτικές περιοχές·
iii)
την ανάπτυξη μικρών εκμεταλλεύσεων·
β)
τις επενδύσεις για τη δημιουργία και την ανάπτυξη μη γεωργικών δραστηριοτήτων·
γ)
τις ετήσιες ή εφάπαξ ενισχύσεις στους γεωργούς που είναι επιλέξιμοι για να συμμετέχουν στο καθεστώς για τους γεωργούς μικρών εκμεταλλεύσεων το οποίο θεσπίστηκε από τον τίτλο V του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 («το καθεστώς για τους γεωργούς μικρών εκμεταλλεύσεων») που μεταβιβάζουν οριστικά την εκμετάλλευσή τους σε άλλον γεωργό ·
2. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) σημείο i) χορηγείται σε νέους γεωργούς.
Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) σημείο ii) χορηγείται σε γεωργούς ή μέλη γεωργικού νοικοκυριού που ασκούν διαφοροποιημένες μη γεωργικές δραστηριότητες και σε πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις και φυσικά πρόσωπα αγροτικών περιοχών.
Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) σημείο iii) χορηγείται σε μικρές εκμεταλλεύσεις, όπως ορίζονται από τα κράτη μέλη.
Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο β) χορηγείται σε πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις και άλλα φυσικά πρόσωπα σε αγροτικές περιοχές και σε γεωργούς ή μέλη γεωργικού νοικοκυριού.
Η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο γ) χορηγείται στους γεωργούς οι οποίοι είναι επιλέξιμοι να συμμετέχουν στο καθεστώς για τους γεωργούς μικρών εκμεταλλεύσεων, οι οποίοι, τη στιγμή υποβολής της αίτησής τους για στήριξη, ήταν επιλέξιμοι επί ένα τουλάχιστον έτος, και οι οποίοι δεσμεύονται να μεταβιβάσουν μόνιμα ολόκληρη την εκμετάλλευσή τους και τα αντίστοιχα δικαιώματα ενίσχυσης σε άλλο γεωργό. Η ενίσχυση καταβάλλεται από την ημερομηνία της μεταβίβασης μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2020 ή υπολογίζεται αναλόγως της περιόδου αυτής και καταβάλλεται εφάπαξ.
3. Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή ομάδα φυσικών ή νομικών προσώπων, ανεξαρτήτως του νομικού καθεστώτος που παρέχεται στην ομάδα και τα μέλη της από την εθνική νομοθεσία, μπορεί να θεωρηθεί ως μέλος γεωργικού νοικοκυριού, με την εξαίρεση των γεωργικών εργατών. Όταν ένα νομικό πρόσωπο ή η ομάδα νομικών προσώπων θεωρείται μέλος γεωργικού νοικοκυριού, το εν λόγω μέλος πρέπει να ασκεί γεωργική δραστηριότητα στη γεωργική εκμετάλλευση τη στιγμή υποβολής της αίτησης στήριξης.
4. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) εξαρτάται από την υποβολή επιχειρηματικού σχεδίου. Η υλοποίηση του επιχειρηματικού σχεδίου πρέπει να αρχίσει εντός εννέα μηνών από την ημερομηνία της απόφασης δια της οποίας χορηγείται η ενίσχυση.
Για τους νέους γεωργούς που λαμβάνουν ενίσχυση σύμφωνα με το στοιχείο α) σημείο i) της παραγράφου 1,το επιχειρηματικό σχέδιο προβλέπει ότι ο νέος γεωργός πρέπει να ανταποκρίνεται στον ορισμό του ενεργού γεωργού, σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 εντός 18 μηνών από την ημερομηνία εγκατάστασης.
Τα κράτη μέλη καθορίζουν ανώτατα και κατώτατα όρια που επιτρέπουν την πρόσβαση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στη στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) σημεία i) και iii). Το χαμηλότερο όριο στήριξης δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο α) σημείο i) είναι υψηλότερο από το ανώτατο όριο στήριξης δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο α) σημείο iii). Η στήριξη περιορίζεται σε εκμεταλλεύσεις που εμπίπτουν στον ορισμό των πολύ μικρών και μικρών επιχειρήσεων.
5. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) καταβάλλεται σε δύο δόσεις τουλάχιστον, για περίοδο πέντε ετών κατ’ ανώτατο όριο. Οι δόσεις μπορούν να είναι φθίνουσες. Η καταβολή της τελευταίας δόσης, δυνάμει της παραγράφου 1 σημεία α)i) και α)ii) εξαρτάται από την ορθή υλοποίηση του επιχειρηματικού σχεδίου.
6. Το ανώτατο ποσό στήριξης που προβλέπεται στην παράγραφο 1 στοιχείο α) καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ. Τα κράτη μέλη καθορίζουν το ποσό στήριξης βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο α) σημεία i) και ii) λαμβάνοντας επίσης υπόψη την κοινωνικοοικονομική κατάσταση της περιοχής όπου εφαρμόζεται το πρόγραμμα.
7. Η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο γ) πρέπει να ισούται με το 120 % της ετήσιας ενίσχυσης που δικαιούται ο δικαιούχος στο πλαίσιο του καθεστώτος για τους γεωργούς μικρών εκμεταλλεύσεων.
8. Για μια αποτελεσματική και αποδοτική χρήση των πόρων του ΕΓΤΑΑ, ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83 σχετικά με το ελάχιστο περιεχόμενο των επιχειρηματικών σχεδίων και τα κριτήρια που πρέπει να χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη για τον καθορισμό των ορίων που αναφέρονται στην παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 20
Βασικές υπηρεσίες και ανάπλαση χωριών σε αγροτικές περιοχές
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου πρέπει να καλύπτει, ιδίως:
α)
την εκπόνηση και επικαιροποίηση προγραμμάτων για την ανάπτυξη των δήμων και των χωριών σε αγροτικές περιοχές και των βασικών υπηρεσιών τους, καθώς και σχεδίων προστασίας και διαχείρισης των τόπων του Natura 2000 και άλλων περιοχών μεγάλης φυσικής αξίας·
β)
επενδύσεις για τη δημιουργία, βελτίωση ή επέκταση όλων των τύπων υποδομών μικρής κλίμακας, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στην εξοικονόμηση ενέργειας·
γ)
την ευρυζωνική υποδομή, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας, βελτίωσης και επέκτασής της, την παθητική ευρυζωνική υποδομή και την πρόβλεψη πρόσβασης στις ευρυζωνικές και δημόσιες λύσεις ηλεκτρονικής διακυβέρνησης·
δ)
επενδύσεις για τη δημιουργία, βελτίωση ή επέκταση τοπικών βασικών υπηρεσιών για τον αγροτικό πληθυσμό, συμπεριλαμβανομένης της αναψυχής και του πολιτισμού, καθώς και των σχετικών υποδομών·
ε)
επενδύσεις για δημόσια χρήση σε υποδομή αναψυχής, τουριστικές πληροφορίες και τουριστικές υποδομές μικρής κλίμακας·
στ)
μελέτες και επενδύσεις που συνδέονται με τη διατήρηση, αποκατάσταση και αναβάθμιση της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς των χωριών, αγροτικών τοπίων και τόπων με υψηλή φυσική αξία, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών κοινωνικοοικονομικών πτυχών, καθώς και δράσεις περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης·
ζ)
επενδύσεις που στοχεύουν στη μετεγκατάσταση δραστηριοτήτων και στη μετατροπή κτιρίων ή άλλων εγκαταστάσεων που βρίσκονται εντός ή κοντά σε αγροτικούς οικισμούς, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής ή την αύξηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων του οικισμού.
2. Η στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου αφορά μόνο υποδομή μικρής κλίμακας, όπως ορίζεται από κάθε κράτος μέλος στο πρόγραμμα. Ωστόσο, τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης μπορούν να προβλέπουν ειδικές παρεκκλίσεις από τον εν λόγω κανόνα για επενδύσεις σε ευρυζωνικά δίκτυα και σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Σε αυτή την περίπτωση, παρέχονται σαφή κριτήρια που διασφαλίζουν τη συμπληρωματικότητα με τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο άλλων εργαλείων της Ένωσης.
3. Οι επενδύσεις βάσει της παραγράφου 1 είναι επιλέξιμες για στήριξη εάν οι σχετικές πράξεις υλοποιούνται σύμφωνα με τα σχέδια για την ανάπτυξη των δήμων και χωριών στις αγροτικές περιοχές και των βασικών υπηρεσιών τους, όπου τέτοια σχέδια υφίστανται, και είναι σύμφωνες με οποιαδήποτε σχετική στρατηγική τοπικής ανάπτυξης.
Άρθρο 21
Επενδύσεις στην ανάπτυξη δασικών περιοχών και στη βελτίωση της βιωσιμότητας των δασών
1. Η στήριξη βάσει του παρόντος μέτρου αφορά τα ακόλουθα:
α)
τη δάσωση και τη δημιουργία δασικών εκτάσεων·
β)
την εγκατάσταση γεωργοδασοκομικών συστημάτων
γ)
την πρόληψη και την αποκατάσταση των ζημιών στα δάση από δασικές πυρκαγιές φυσικές καταστροφές και καταστροφικά φαινόμενα, συμπεριλαμβανομένων των παρασίτων και των κρουσμάτων ασθενειών και των απειλών που αφορούν το κλίμα·
δ)
τις επενδύσεις για τη βελτίωση της ανθεκτικότητας στην αλλαγή του κλίματος και του δυναμικού μετριασμού της, καθώς και της περιβαλλοντικής αξίας των δασικών οικοσυστημάτων·
ε)
επενδύσεις σε δασοκομικές τεχνολογίες και στην επεξεργασία, κινητοποίηση και εμπορία δασικών προϊόντων.
2. Οι περιορισμοί στην ιδιοκτησία των δασών που προβλέπονται στα άρθρα 22 έως 26 δεν ισχύουν για τα τροπικά ή υποτροπικά δάση και τις δασικές εκτάσεις στο έδαφος των Αζορών, της Μαδέρας, των Καναρίων Νήσων, των μικρών νησιών του Αιγαίου Πελάγους κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2019/93 του Συμβουλίου (23) και των γαλλικών υπερπόντιων διαμερισμάτων.
Για τις εκμεταλλεύσεις που υπερβαίνουν ένα ορισμένο μέγεθος, το οποίο καθορίζεται από τα κράτη μέλη στο πρόγραμμα, η στήριξη εξαρτάται από την παρουσίαση συναφών πληροφοριών από διαχειριστικό σχέδιο δασών ή ισοδύναμο μέσο, σύμφωνα με την αειφόρο διαχείριση των δασών όπως ορίσθηκε στην Υπουργική Διάσκεψη για την Προστασία των Δασών στην Ευρώπη το 1993.
Άρθρο 22
Δάσωση και δημιουργία δασικών εκτάσεων
1. Η στήριξη βάσει του άρθρου 21 παράγραφος 1 στοιχείο α) χορηγείται σε δημόσιους και ιδιώτες καλλιεργητές γης και σε ενώσεις τους και καλύπτει το κόστος εγκατάστασης και την ετήσια πριμοδότηση ανά εκτάριο, για την κάλυψη της απώλειας γεωργικού εισοδήματος και των δαπανών συντήρησης, συμπεριλαμβανομένων των πρόωρων και όψιμων καθαρισμών, για μέγιστη περίοδο δώδεκα ετών. Σε περίπτωση κρατικών εκτάσεων, η στήριξη μπορεί να χορηγείται μόνο εάν ο διαχειριστής των εκτάσεων είναι ιδιωτικός φορέας ή δήμος.
Η στήριξη για δάσωση γαιών που ανήκουν σε δημόσιες αρχές ή για δένδρα ταχείας ανάπτυξης καλύπτει μόνο τις δαπάνες εγκατάστασης.
2. Τόσο οι γεωργικές όσο και οι μη γεωργικές γαίες είναι επιλέξιμες. Τα είδη που φυτεύονται προσαρμόζονται στις περιβαλλοντικές και κλιματικές συνθήκες της περιοχής και πληρούν τις ελάχιστες περιβαλλοντικές απαιτήσεις. Δεν χορηγείται στήριξη για φύτευση δένδρων περιοδικής υλοτόμησης, χριστουγεννιάτικων δένδρων ή δένδρων ταχείας ανάπτυξης για παραγωγή ενέργειας. Σε περιοχές όπου η δάσωση καθίσταται δύσκολη λόγω δυσχερών εδαφοκλιματικών συνθηκών, η στήριξη μπορεί να παρέχεται για φύτευση άλλων πολυετών ξυλωδών ειδών, όπως χαμόδενδρα ή θάμνοι, κατάλληλα για τις τοπικές συνθήκες.
3. Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι η δάσωση γεωργικών γαιών είναι σύμφωνη με τους στόχους της περιβαλλοντικής πολιτικής, ανατίθεται στην Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83 όσον αφορά τον καθορισμό των ελάχιστων περιβαλλοντικών απαιτήσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 23
Εγκατάσταση γεωργοδασοκομικών συστημάτων
1. Η στήριξη βάσει του άρθρου 21 παράγραφος 1 στοιχείο β) παρέχεται σε ιδιώτες καλλιεργητές γης, δήμους και ενώσεις τους, και καλύπτει το κόστος εγκατάστασης και την ετήσια πριμοδότηση ανά εκτάριο για την κάλυψη των δαπανών συντήρησης για μέγιστη περίοδο πέντε ετών.
2. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου ως «γεωργοδασοκομικά συστήματα» νοούνται συστήματα χρήσης της γης, στα οποία καλλιεργούνται δένδρα σε συνδυασμό με τη γεωργία στην ίδια έκταση. Ο ελάχιστος και μέγιστος αριθμός δένδρωνανά εκτάριο καθορίζεται από τα κράτη μέλη, με βάση τις τοπικές εδαφοκλιματικές και περιβαλλοντικές συνθήκες, τα δασικά είδη και την ανάγκη διασφάλισης της αειφόρου γεωργικής χρήσης της γης.
3. Η στήριξη περιορίζεται στο ανώτατο ποσοστό στήριξης που προβλέπεται στο παράρτημα ΙΙ.
Άρθρο 24
Πρόληψη και αποκατάσταση ζημιών σε δάση εξαιτίας δασικών πυρκαγιών, φυσικών καταστροφών και καταστροφικών συμβάντων
1. Η στήριξη βάσει του άρθρου 21 παράγραφος 1 στοιχείο γ) χορηγείται σε ιδιώτες και δημόσιους δασοκαλλιεργητές καθώς και σε άλλους φορείς ιδιωτικού δικαίου και κρατικούς φορείς και καλύπτει τις δαπάνες για:
α)
τη δημιουργία προστατευτικών υποδομών. Για αντιπυρικές ζώνες, η στήριξη μπορεί να καλύπτει επίσης τις ενισχύσεις που συμβάλλουν στο κόστος συντήρησης. Δεν παρέχεται στήριξη για γεωργικές δραστηριότητες σε περιοχές στις οποίες έχουν αναληφθεί γεωργοπεριβαλλοντικές δεσμεύσεις·
β)
τοπικές δραστηριότητες πρόληψης μικρής κλίμακας κατά πυρκαγιών ή άλλων φυσικών καταστροφών, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης για τη βοσκή ζώων·
γ)
την καθιέρωση και βελτίωση εγκαταστάσεων και επικοινωνιακού εξοπλισμού για την παρακολούθηση δασικών πυρκαγιών, παρασίτων και ασθενειών· και
δ)
την αποκατάσταση του δασικού δυναμικού που έχει πληγεί από πυρκαγιές και άλλες φυσικές καταστροφές, συμπεριλαμβανομένων των παρασίτων, των ασθενειών, καθώς και των καταστροφικών συμβάντων και συμβάντων που σχετίζονται με την αλλαγή του κλίματος.
2. Όσον αφορά τις προληπτικές δράσεις που αφορούν παράσιτα και ασθένειες, ο κίνδυνος εμφάνισης σχετικής ασθένειας πρέπει να στηρίζεται από επιστημονικές αποδείξεις και να αναγνωρίζεται από επιστημονικούς δημόσιους οργανισμούς. Όπου κρίνεται σκόπιμο, πρέπει να περιλαμβάνεται στο πρόγραμμα κατάλογος των ειδών οργανισμών που είναι επιβλαβείς για τα φυτά και μπορούν να προκαλέσουν καταστροφή.
Οι επιλέξιμες πράξεις είναι σύμφωνες με το πρόγραμμα προστασίας των δασών που καταρτίζεται από τα κράτη μέλη. Για τις εκμεταλλεύσεις που υπερβαίνουν ένα ορισμένο μέγεθος, το οποίο καθορίζεται από τα κράτη μέλη στο πρόγραμμα, η στήριξη εξαρτάται από την παρουσίαση συναφών πληροφοριών από πρόγραμμα διαχείρισης των δασών ή ισοδύναμο μέσο, σύμφωνα με την αειφόρο διαχείριση των δασών όπως ορίσθηκε στην Υπουργική Διάσκεψη για την Προστασία των Δασών στην Ευρώπη το 1993, στο οποίο διατυπώνονται λεπτομερώς οι προληπτικοί στόχοι.
Οι δασικές περιοχές που ταξινομούνται ως μέσου έως υψηλού κινδύνου δασικής πυρκαγιάς, σύμφωνα με το πρόγραμμα προστασίας των δασών που καταρτίζουν τα κράτη μέλη είναι επιλέξιμες για στήριξη σχετική με την πρόληψη δασικών πυρκαγιών.
3. Η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχείο δ) υπόκειται στην επίσημη αναγνώριση από τις αρμόδιες δημόσιες αρχές των κρατών μελών ότι σημειώθηκε φυσική καταστροφή και ότι η εν λόγω καταστροφή ή τα μέτρα που εγκρίθηκαν σύμφωνα με την οδηγία 2000/29/ΕΚ για την εξάλειψη ή συγκράτηση μιας φυτικής ασθένειας ή προσβολής από παράσιτα έχει προκαλέσει την καταστροφή τουλάχιστον του 20 % του σχετικού δασικού δυναμικού.
4. Δεν παρέχεται στήριξη βάσει του παρόντος μέτρου για απώλεια εισοδήματος που είναι αποτέλεσμα φυσικής καταστροφής.
Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι αποφεύγεται η υπεραντιστάθμιση ως αποτέλεσμα του συνδυασμού του παρόντος μέτρου και άλλων εθνικών ή ενωσιακών μέσων στήριξης ή καθεστώτων ιδιωτικής ασφάλισης.
Άρθρο 25
Επενδύσεων οι οποίες βελτιώνουν την ανθεκτικότητα και την περιβαλλοντική αξία των δασικών οικοσυστημάτων
1. Η στήριξη βάσει του άρθρου 21 παράγραφος 1 στοιχείο δ) χορηγείται σε φυσικά πρόσωπα, σε ιδιώτες και δημόσιους δασοκαλλιεργητές και σε άλλους φορείς ιδιωτικού δικαίου και κρατικούς φορείς καθώς και τις ενώσεις τους.
2. Οι επενδύσεις αποσκοπούν στην τήρηση των δεσμεύσεων που έχουν αναληφθεί για περιβαλλοντικούς σκοπούς ή για την παροχή υπηρεσιών οικοσυστήματος και/ή δεσμεύσεων που αυξάνουν την αξία των δασών και των δασικών εκτάσεων ως δημόσιου αγαθού στην εν λόγω περιοχή, ή βελτιώνουν το δυναμικό των οικοσυστημάτων για μετριασμό της αλλαγής του κλίματος χωρίς να αποκλείονται τα μακροπρόθεσμα οικονομικά οφέλη.
Άρθρο 26
Επενδύσεις σε δασοκομικές τεχνολογίες και στην επεξεργασία, κινητοποίηση και εμπορία δασικών προϊόντων.
1. Η στήριξη βάσει του άρθρου 21 παράγραφος 1 στοιχείο ε) χορηγείται σε ιδιώτες δασοκαλλιεργητές, σε δήμους και σε ενώσεις τους, καθώς και σε ΜΜΕ για επενδύσεις ενίσχυσης του δασοκομικού δυναμικού ή σχετικές με την επεξεργασία, την κινητοποίηση και εμπορία που δημιουργούν προστιθέμενη αξία για τα δασοκομικά προϊόντα. Στο έδαφος των Αζορών, της Μαδέρας, των Καναρίων Νήσων, των μικρών νησιών του Αιγαίου Πελάγους κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2019/93 και των γαλλικών υπερπόντιων διαμερισμάτων η στήριξη μπορεί επίσης να χορηγείται σε επιχειρήσεις που δεν είναι ΜΜΕ.
2. Οι επενδύσεις που σχετίζονται με τη βελτίωση της οικονομικής αξίας των δασών πρέπει να είναι αιτιολογημένες σε σχέση με τις αναμενόμενες βελτιώσεις σε δάση σε μία ή περισσότερες εκμεταλλεύσεις και μπορούν να περιλαμβάνουν επενδύσεις σε μηχανήματα και πρακτικές συγκομιδής που είναι φιλικά προς το έδαφος και τους πόρους.
3. Οι επενδύσεις που αφορούν τη χρήση ξυλείας ως πρώτης ύλης ή πηγής ενέργειας περιορίζονται σε όλες τις εργασίες εκμετάλλευσης που προηγούνται της βιομηχανικής μεταποίησης,
4. Η στήριξη περιορίζεται στα ανώτατα ποσοστά στήριξης που καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙ.
Άρθρο 27
Σύσταση ομάδων και οργανώσεων παραγωγών
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου χορηγείται προκειμένου να διευκολυνθεί η σύσταση ομάδων και οργανώσεων παραγωγών στους τομείς της γεωργίας και της δασοπονίας με σκοπό:
α)
την προσαρμογή της παραγωγής και των προϊόντων των παραγωγών που είναι μέλη αυτών των ομάδων και οργανώσεων στις απαιτήσεις της αγοράς·
β)
την από κοινού διάθεση εμπορευμάτων στην αγορά, συμπεριλαμβανομένης της προετοιμασίας προς πώληση, της συγκέντρωσης των πωλήσεων και του εφοδιασμού χονδρεμπόρων·
γ)
τη θέσπιση κοινών κανόνων για πληροφορίες που αφορούν την παραγωγή, και ιδίως σε σχέση με τη συγκομιδή και τη διαθεσιμότητα και
δ)
άλλες δραστηριότητες που μπορούν να διεξάγονται από ομάδες και οργανώσεις παραγωγών, όπως η ανάπτυξη δεξιοτήτων οργάνωσης επιχειρήσεων και εμπορίας και η διευκόλυνση διαδικασιών καινοτομίας.
2. Η στήριξη παρέχεται σε ομάδες και οργανώσεις παραγωγών οι οποίες αναγνωρίζονται επίσημα από την αρμόδια αρχή των κρατών μελών με βάση επιχειρηματικό σχέδιο. Περιορίζεται σε ομάδες και οργανώσεις παραγωγών που είναι ΜΜΕ.
Τα κράτη μέλη ελέγχουν ότι οι στόχοι του επιχειρηματικού σχεδίου έχουν επιτευχθεί εντός πέντε ετών από την αναγνώριση της ομάδας ή της οργάνωσης παραγωγών.
3. Η στήριξη καταβάλλεται ως κατ’ αποκοπή ενίσχυση σε ετήσιες δόσεις για πέντε έτη κατ’ ανώτατο όριο από την ημερομηνία κατά την οποία αναγνωρίσθηκε η ομάδα ή η οργάνωση παραγωγών, με βάση το επιχειρηματικό της σχέδιο, και είναι φθίνουσα. Υπολογίζεται με βάση την ετήσια διατεθείσα στο εμπόριο παραγωγή της ομάδας ή της οργάνωσης. Τα κράτη μέλη καταβάλλουν την τελευταία δόση μόνο μετά τον έλεγχο για την ορθή υλοποίηση του επιχειρηματικού σχεδίου.
Το πρώτο έτος, τα κράτη μέλη μπορούν να καταβάλουν ενίσχυση στην ομάδα ή οργάνωση παραγωγών υπολογιζόμενη με βάση την μέση ετήσια αξία της διατεθείσας στο εμπόριο παραγωγής των μελών της, κατά τη διάρκεια τριών ετών πριν από τη συμμετοχή τους στην ομάδα ή στην οργάνωση. Όσον αφορά τις ομάδες και οργανώσεις παραγωγών στον τομέα της δασοπονίας, η στήριξη υπολογίζεται με βάση τη μέση διατεθείσα στο εμπόριο παραγωγή των μελών της ομάδας ή της οργάνωσης κατά τα τελευταία πέντε έτη πριν από την αναγνώριση, αφού αφαιρεθούν η υψηλότερη και η χαμηλότερη τιμή.
4. Η στήριξη περιορίζεται στα ανώτατα ποσοστά και ποσά που αναγράφονται στο παράρτημα ΙΙ.
5. Τα κράτη μέλη μπορούν να εξακολουθούν να στηρίζουν τη σύσταση ομάδων παραγωγών μετά την αναγνώρισή τους ως οργανώσεων παραγωγών υπό τους όρους του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 (24)
Άρθρο 28
Ενισχύσεις για τη γεωργία, το περιβάλλον και το κλίμα
1. Στο πλαίσιο αυτού του μέτρου, τα κράτη μέλη διαθέτουν στήριξη σε όλη την επικράτειά τους, σύμφωνα με τις εθνικές, περιφερειακές ή τοπικές ιδιαίτερες ανάγκες και προτεραιότητες. Το εν λόγω μέτρο έχει ως στόχο τη διατήρηση καθώς και την προώθηση των αναγκαίων αλλαγών στις γεωργικές πρακτικές που έχουν ευνοϊκές συνέπειες για το περιβάλλον και το κλίμα. Η ένταξή του στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης είναι υποχρεωτική σε εθνικο και/ή περιφερειακό επίπεδο.
2. Οι γεωργο-περιβαλλοντικο-κλιματικές ενισχύσεις χορηγούνται σε γεωργούς, ομάδες γεωργών ή ομάδες γεωργών με άλλους διαχειριστές γης που αναλαμβάνουν, σε εθελοντική βάση, να εκτελούν πράξεις που συνίστανται σε μία ή περισσότερες γεωργο-περιβαλλοντικο-κλιματικές δεσμεύσεις σε γεωργική γη όπως θα οριστεί από τα κράτη μέλη, η οποία περιλαμβάνει αλλά δεν περιορίζεται στη γεωργική έκταση όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 2 του παρόντος κανονισμού. Εφόσον αυτό δικαιολογείται δεόντως για την επίτευξη περιβαλλοντικών στόχων, οι γεωργο-περιβαλλοντικο-κλιματικές ενισχύσεις μπορούν να χορηγούνται και σε άλλους διαχειριστές γης ή ομάδες άλλων διαχειριστών γης.
3. Οι ενισχύσεις για τη γεωργία, το περιβάλλον και το κλίμα καλύπτουν μόνο τις δεσμεύσεις εκείνες που υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα που καθορίζονται σύμφωνα με το κεφάλαιο Ι του τίτλου VI του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 τα σχετικά κριτήρια και τις ελάχιστες δραστηριότητες που καθορίζονται στα σημεία (γ) (ii) και (γ) (iii) του άρθρου 4 παρ. 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013, τις σχετικές ελάχιστες απαιτήσεις για χρήση λιπασμάτων και φυτοπροστατευτικών προϊόντων, καθώς και άλλες σχετικές υποχρεωτικές απαιτήσεις που επιβάλλονται από την εθνική νομοθεσία. Όλες αυτές οι υποχρεωτικές απαιτήσεις προσδιορίζονται στο πρόγραμμα.
4. Τα κράτη μέλη προσπαθούν να εξασφαλίζουν ότι στα άτομα που αναλαμβάνουν να εκτελούν πράξεις στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου παρέχονται οι γνώσεις και οι πληροφορίες που απαιτούνται για την υλοποίησή τους. Μπορούν να προβούν στις σχετικές πράξεις, μεταξύ άλλων μέσω εξειδικευμένων συμβουλών που σχετίζονται με τη δέσμευση και/ή μπορούν επίσης να καταστήσουν τη σχετική επιμόρφωση προϋπόθεση για να ληφθεί η σχετική στήριξη.
5. Οι δεσμεύσεις στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου αναλαμβάνονται για περίοδο πέντε έως επτά ετών. Ωστόσο, όπου απαιτείται για την επίτευξη ή τη διατήρηση των επιδιωκόμενων περιβαλλοντικών οφελών, τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίζουν μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης για ιδιαίτερους τύπους δεσμεύσεων, μεταξύ άλλων μέσω παροχής ετήσιας παράτασης μετά τη λήξη της αρχικής περιόδου. Για τις νέες δεσμεύσεις που αναλαμβάνονται αμέσως μετά την εκπλήρωση της δέσμευσης κατά την αρχική περίοδο τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίζουν μικρότερο χρονικό διάστημα στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης.
6. Οι ενισχύσεις χορηγούνται ετησίως και αποζημιώνουν τους δικαιούχους για το σύνολο ή μέρος των πρόσθετων δαπανών και του διαφυγόντος εισοδήματος ως αποτέλεσμα των δεσμεύσεων που ανελήφθησαν. Εφόσον είναι αναγκαίο μπορούν επίσης να καλύπτουν το κόστος συναλλαγής έως αξίας 20 % της ενίσχυσης που καταβάλλεται για την ανάληψη δεσμεύσεων για τη γεωργία, το περιβάλλον και το κλίμα. Όταν οι δεσμεύσεις αναλαμβάνονται από ομάδες αγροτών ή ομάδες αγροτών και άλλων διαχειριστών γης, το ανώτατο ποσοστό είναι 30 %.
Κατά τον υπολογισμό των ενισχύσεων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο, τα κράτη μέλη αφαιρούν το ποσό που είναι απαραίτητο για να αποτραπεί η διπλή χρηματοδότηση των πρακτικών που αναφέρονται στο άρθρο 43 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013
Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, όσον αφορά τις πράξεις που αφορούν την προστασία του περιβάλλοντος, μπορεί να χορηγείται στήριξη ως κατ’ αποκοπή ενίσχυση ή εφάπαξ πληρωμή ανά μονάδα, για δεσμεύσεις παραίτησης από την εμπορική χρήση μιας περιοχής, που υπολογίζεται βάσει των πρόσθετων δαπανών που πραγματοποιήθηκαν και της απώλειας εισοδήματος.
7. Όταν απαιτείται για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής εφαρμογής του μέτρου, τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιούν τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 49 παράγραφος 3 για την επιλογή δικαιούχων.
8. Η στήριξη περιορίζεται στα ανώτατα ποσά που καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙ.
Δεν μπορεί να παρασχεθεί στήριξη βάσει του παρόντος μέτρου για τις δεσμεύσεις που καλύπτονται από το μέτρο για τη βιολογική γεωργία.
9. Η στήριξη μπορεί να παρέχεται για τη διατήρηση και τη βιώσιμη χρήση και ανάπτυξη των γενετικών πόρων στη γεωργία, για δράσεις που δεν καλύπτονται από τις διατάξεις των παραγράφων 1 έως 8. Οι δεσμεύσεις αυτές μπορούν να εκπληρώνονται από άλλους δικαιούχους από αυτούς που αναφέρονται στην παράγραφο 2.
10. Για να διασφαλιστεί ότι ο καθορισμός των γεωργο-περιβαλλοντικο-κλιματικών δεσμεύσεων είναι ευθυγραμμισμένος με τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83 όσον αφορά:
α)
τους όρους που ισχύουν για τις δεσμεύσεις για την εκτατικοποίηση της κτηνοτροφίας,
β)
τους όρους που ισχύουν για τις δεσμεύσεις για την εκτροφή τοπικών φυλών ζώων που απειλούνται με εξαφάνιση από την κτηνοτροφία ή για τη διατήρηση των φυτικών γενετικών πόρων που απειλούνται από γενετική διάβρωση, και
γ)
τον καθορισμό των επιλέξιμων πράξεων βάσει της παραγράφου 9.
11. Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι αποκλείεται η διπλή χρηματοδότηση, όπως ορίζεται στο δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 6, εξουσιοδοτείται η Επιτροπή να εκδίδει κατ’εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 83, για τον καθορισμό των μεθόδων υπολογισμού που θα χρησιμοποιηθούν, περιλαμβανομένης και της περίπτωσης των ισοδύναμων μέτρων στο πλαίσιο του άρθρου 43 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013
Άρθρο 29
Βιολογική γεωργία
1. Η στήριξη στο πλαίσιο αυτού του μέτρου παρέχεται ανά εκτάριο γεωργικής έκτασης, στους γεωργούς ή σε ομάδες γεωργών που αναλαμβάνουν, σε εθελοντική βάση, τη στροφή σε πρακτικές και μεθόδους βιολογικής γεωργίας ή τη διατήρησή τους, όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 834/2007 και οι οποίοι ανταποκρίνονται στον ορισμό των ενεργών αγροτών στο άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
2. Οι ενισχύσεις χορηγούνται μόνο για τις δεσμεύσεις εκείνες που υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα που καθορίζονται σύμφωνα με το κεφάλαιο Ι του τίτλου VI του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 τα σχετικά κριτήρια και τις ελάχιστες δραστηριότητες που καθορίζονται σύμφωνα με τα σημεία (γ) (ii) και (γ) (iii) του άρθρου 4 παρ. 1, του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. …/2013, τις σχετικές ελάχιστες απαιτήσεις για χρήση λιπασμάτων και φυτοπροστατευτικών προϊόντων, καθώς και άλλες σχετικές υποχρεωτικές απαιτήσεις που επιβάλλονται από την εθνική νομοθεσία. Όλες αυτές οι απαιτήσεις προσδιορίζονται στο πρόγραμμα.
3. Οι δεσμεύσεις στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου αναλαμβάνονται για περίοδο πέντε έως επτά ετών. Όταν χορηγείται στήριξη για τη μετατροπή στη βιολογική γεωργία, τα κράτη μέλη μπορούν να προβλέπουν μικρότερη αρχική περίοδο που αντιστοιχεί στην περίοδο μετατροπής. Όταν παρέχεται στήριξη για τη διατήρηση της βιολογικής γεωργίας, τα κράτη μέλη μπορούν να παρέχουν στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης ετήσια παράταση, μετά τη λήξη της αρχικής περιόδου. Για τις νέες δεσμεύσεις που αφορούν τη διατήρηση και αναλαμβάνονται αμέσως μετά την εκπλήρωση της δέσμευσης κατά την αρχική περίοδο, τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίσουν μικρότερο χρονικό διάστημα στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης.
4. Οι ενισχύσεις χορηγούνται ετησίως για να αποζημιώνουν τους δικαιούχους για το σύνολο ή μέρος των πρόσθετων δαπανών και του διαφυγόντος εισοδήματος ως αποτέλεσμα των δεσμεύσεων που ανελήφθησαν. Εφόσον είναι αναγκαίο μπορούν επίσης να καλύπτουν το κόστος συναλλαγής αξίας έως και 20 % της ενίσχυσης που καταβάλλεται για τις δεσμεύσεις. Όταν οι δεσμεύσεις αναλαμβάνονται από ομάδες αγροτών, το ανώτατο ποσοστό είναι 30 %.
Κατά τον υπολογισμό των ενισχύσεων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο, τα κράτη μέλη αφαιρούν το ποσό που είναι απαραίτητο για να αποτραπεί η διπλή χρηματοδότηση των πρακτικών που αναφέρονται στο άρθρο 43 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
5. Η στήριξη περιορίζεται στα ανώτατα ποσά που καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙ.
6. Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι αποκλείεται η διπλή χρηματοδότηση, όπως ορίζεται στο δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 4, εξουσιοδοτείται η Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 83, για τον καθορισμό των μεθόδων υπολογισμού που θα χρησιμοποιηθούν.
Άρθρο 30
Ενισχύσεις στο πλαίσιο του Natura 2000 και της οδηγίας πλαισίου για τα ύδατα
1. Η στήριξη βάσει του παρόντος μέτρου παρέχεται ετησίως και ανά εκτάριο γεωργικής έκτασης ή ανά εκτάριο δάσους, προκειμένου να αποζημιωθούν οι δικαιούχοι για τις πρόσθετες δαπάνες και για την απώλεια εισοδήματος που απορρέουν από τα μειονεκτήματα των σχετικών περιοχών, τα οποία σχετίζονται με την εφαρμογή της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ και της οδηγίας 2009/147/ΕΚ και της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα.
Κατά τον υπολογισμό των ενισχύσεων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο, τα κράτη μέλη αφαιρούν το ποσό που είναι απαραίτητο για να αποτραπεί η διπλή χρηματοδότηση των πρακτικών που αναφέρονται στο άρθρο 43 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
2. Η στήριξη χορηγείται σε γεωργούς και σε ιδιώτες δασοκαλλιεργητές και σε ενώσεις ιδιωτών δασοκαλλιεργητών. Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις μπορεί επίσης να χορηγείται και σε άλλους διαχειριστές γης.
3. Η στήριξη στους γεωργούς, η οποία συνδέεται με τις οδηγίες 92/43/ΕΟΚ και 2009/147/ΕΚ χορηγείται μόνο σε σχέση με τα μειονεκτήματα που προκύπτουν από απαιτήσεις που υπερβαίνουν τις ορθές γεωργικές και περιβαλλοντικές συνθήκες που προβλέπονται στο άρθρο 94 και στο παράρτημα II του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 και τα σχετικά κριτήρια και τις ελάχιστες δραστηριότητες που καθορίζονται σύμφωνα με τα σημεία (γ)(ii) και (γ)(iii) του άρθρου 4 παρ. 1 του σημείου (γ) του άρθρου 4 παρ. 1, του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013.
4. Η στήριξη στους γεωργούς, η οποία συνδέεται με την οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα χορηγείται μόνο σε σχέση με ειδικές απαιτήσεις οι οποίες:
α)
εισήχθησαν με την οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα, είναι σύμφωνες με τα προγράμματα μέτρων για τα σχέδια διαχείρισης λεκάνης απορροής ποταμού προκειμένου να επιτευχθούν οι περιβαλλοντικοί στόχοι της εν λόγω οδηγίας, και υπερβαίνουν τα μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή άλλης νομοθεσίας της Ένωσης για την προστασία των υδάτων·
β)
υπερβαίνουν τις κατασταστικές απαιτήσεις διαχείρισης και τις ορθές γεωργικές και περιβαλλοντικές συνθήκες που προβλέπονται στο κεφάλαιο Ι του τίτλου VI του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 και τα σχετικά κριτήρια και τις ελάχιστες δραστηριότητες που καθορίζονται στα σημεία (γ)(ii) και (γ)(iii) του άρθρου 4 παρ.) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013,
γ)
υπερβαίνουν το επίπεδο προστασίας της νομοθεσίας της Ένωσης που ίσχυε κατά τη στιγμή έκδοσης της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα, όπως προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 9 της ανωτέρω οδηγίας και
δ)
επιβάλλουν μεγάλες αλλαγές στο είδος χρήσης γης και/ή σημαντικούς περιορισμούς στις γεωργικές πρακτικές με συνέπεια σημαντική απώλεια εισοδήματος.
5. Οι απαιτήσεις που αναφέρονται στις παραγράφους 3 και 4 προσδιορίζονται στο πρόγραμμα.
6. Είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις οι ακόλουθες περιοχές:
α)
οι γεωργικές και δασικές περιοχές που υπάγονται στο Natura 2000, σύμφωνα με τις οδηγίες 92/43/ΕΟΚ και 2009/147/ΕΚ·
β)
άλλες οριοθετημένες περιοχές προστασίας της φύσης με περιβαλλοντικούς περιορισμούς όσον αφορά τη γεωργία ή τα δάση που συμβάλλουν στην εφαρμογή του άρθρου 10 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Οι περιοχές αυτές δεν πρέπει, για κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης, να υπερβαίνουν το 5 % των χαρακτηρισμένων περιοχών Natura 2000 οι οποίες καλύπτονται από το εδαφικό πεδίο εφαρμογής του·
γ)
οι γεωργικές περιοχές που περιλαμβάνονται σε σχέδια διαχείρισης λεκάνης απορροής ποταμού σύμφωνα με την οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα.
7. Η στήριξη περιορίζεται στα ανώτατα ποσά που καθορίζονται στο παράρτημα Ι.
8. Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι αποκλείεται η διπλή χρηματοδότηση, όπως ορίζεται στο δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 1, εξουσιοδοτείται η Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 83, για τον καθορισμό των μεθόδων υπολογισμού που θα χρησιμοποιηθούν.
Άρθρο 31
Ενισχύσεις περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα
1. Οι ενισχύσεις στους γεωργούς των ορεινών περιοχών και άλλων περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα χορηγούνται ετησίως ανά εκτάριο γεωργικής έκτασης, προκειμένου να αποζημιωθούν οι γεωργοί για το σύνολο των προσθέτων δαπανών και την απώλεια εισοδήματος που σχετίζονται με τα μειονεκτήματα της γεωργικής παραγωγής στη σχετική περιοχή.
Οι πρόσθετες δαπάνες και η απώλεια εισοδήματος υπολογίζονται σε σύγκριση με περιοχές που δεν πλήττονται από φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα, λαμβάνοντας υπόψη τις ενισχύσεις σύμφωνα με το κεφάλαιο 3 του τίτλου ΙΙΙ του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307./2013
Κατά τον υπολογισμό των πρόσθετων δαπανών και του διαφυγόντος εισοδήματος, τα κράτη μέλη μπορούν, σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, να διαφοροποιούν το επίπεδο ενίσχυσης, λαμβάνοντας υπόψη:
-
τη σοβαρότητα των μόνιμων φυσικών μειονεκτημάτων που επηρεάζουν τη γεωργική δραστηριότητα·
-
το σύστημα καλλιέργειας.
2. Οι ενισχύσεις χορηγούνται σε γεωργούς που αναλαμβάνουν να συνεχίσουν τη γεωργική τους δραστηριότητα στις περιοχές που καθορίστηκαν σύμφωνα με το άρθρο 32 και οι οποίοι ανταποκρίνονται στον ορισμό των ενεργών γεωργών, σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013.
3. Οι ενισχύσεις καθορίζονται μεταξύ του κατώτατου και του ανώτατου ποσού που προβλέπονται στο παράρτημα ΙΙ. Οι ενισχύσεις αυτές μπορούν να αυξηθούν σε δεόντως τεκμηριωμένες περιπτώσεις, λαμβανομένων υπόψη ειδικών συνθηκών, οι οποίες πρέπει να αιτιολογούνται στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης.
4. Τα κράτη μέλη προβλέπουν την προοδευτική μείωση των ενισχύσεων όταν υπερβαίνουν ένα όριο έκτασης ανά εκμετάλλευση, το οποίο καθορίζεται στο πρόγραμμα, εκτός εάν η χορήγηση καλύπτει μόνο την ελάχιστη ενίσχυση ανά εκτάριο ετησίως όπως καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ.
Όταν πρόκειται για νομικό πρόσωπο ή ομάδα φυσικών ή νομικών προσώπων, τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόσουν την προοδευτική μείωση των ενισχύσεων στο επίπεδο των μελών των εν λόγω νομικών προσώπων ή ομάδων, υπό τον όρο ότι:
α)
το εθνικό δίκαιο προβλέπει την ανάληψη από τα επιμέρους μέλη δικαιωμάτων και υποχρεώσεων συγκρίσιμων με αυτές των μεμονωμένων γεωργών, οι οποίοι έχουν την ιδιότητα του υπεύθυνου της εκμετάλλευσης, ιδίως σε ό,τι αφορά το οικονομικό, κοινωνικό και φορολογικό καθεστώς τους, και
β)
τα μέλη αυτά έχουν συνεισφέρει στην ενίσχυση των γεωργικών δομών των σχετικών νομικών προσώπων ή ομάδων.
5. Πέραν των ενισχύσεων που προβλέπονται στην παράγραφο 2, τα κράτη μέλη μπορούν να χορηγούν ενισχύσεις και δυνάμει του παρόντος μέτρου από το 2014 έως το 2020 στους δικαιούχους των περιοχών που ήταν επιλέξιμες βάσει του άρθρου 36 στοιχείο α) σημείο ii) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005, κατά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013. Για τους δικαιούχους των περιοχών οι οποίες δεν είναι πλέον επιλέξιμες μετά τη νέα οριοθέτηση του άρθρου 32 παράγραφος 3, οι εν λόγω ενισχύσεις είναι φθίνουσες επί τετραετή περίοδο, κατ’ ανώτατο όριο, η οποία αρχίζει την ημερομηνία ολοκλήρωσης της οριοθέτησης σύμφωνα με το άρθρο 32 παράγραφος 3 και το αργότερο το 2018. Οι πληρωμές αρχίζουν με ποσοστό που δεν υπερβαίνει το 80 % της μέσης ενίσχυσης που καθορίζεται στο πρόγραμμα για την προγραμματική περίοδο 2007-2013, σύμφωνα με το άρθρο 36 στοιχείο α) σημείο ii) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005, και λήγουν το 2020 το αργότερο, με ποσοστό που δεν υπερβαίνει το 20 %. Όταν το επίπεδο της ενίσχυσης φθάσει τα 25 EUR λόγω της προοδευτικής μείωσης, το κράτος μέλος μπορεί να συνεχίσει την καταβολή των ενισχύσεων στο επίπεδο αυτό, έως ότου ολοκληρωθεί η περίοδος σταδιακής μείωσης.
Μετά την ολοκλήρωση της οριοθέτησης, οι δικαιούχοι περιοχών που παραμένουν επιλέξιμες λαμβάνουν το σύνολο των ενισχύσεων στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου.
Άρθρο 32
Καθορισμός των περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα
1. Τα κράτη μέλη καθορίζουν, βάσει των παραγράφων 2, 3 και 4 τις περιοχές που είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις που προβλέπονται στο άρθρο 31 στις ακόλουθες κατηγορίες:
α)
ορεινές περιοχές·
β)
περιοχές, εκτός των ορεινών περιοχών, οι οποίες αντιμετωπίζουν σημαντικά φυσικά μειονεκτήματα· και
γ)
άλλες περιοχές που επηρεάζονται από ειδικά μειονεκτήματα.
2. Για να είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις βάσει του άρθρου 31, οι ορεινές περιοχές πρέπει να χαρακτηρίζονται από σημαντικό περιορισμό των δυνατοτήτων χρήσης της γης και σημαντική αύξηση του κόστους παραγωγής λόγω:
α)
της ύπαρξης πολύ δυσχερών κλιματικών συνθηκών, εξαιτίας του υψομέτρου, η επίδραση του οποίου μικραίνει σημαντικά την καλλιεργητική περίοδο·
β)
της ύπαρξης, σε χαμηλότερο υψόμετρο, στο μεγαλύτερο τμήμα της εν λόγω περιοχής, πλαγιών με μεγάλη κλίση που καθιστούν αδύνατη τη χρήση μηχανημάτων ή απαιτούν τη χρήση πολύ δαπανηρού ειδικού εξοπλισμού ή λόγω συνδυασμού των δύο αυτών παραγόντων, όταν το μειονέκτημα που προκύπτει από τον καθένα εξ αυτών, λαμβανόμενο χωριστά, είναι λιγότερο σοβαρό, αλλά από τον συνδυασμό των δύο προκύπτει ισοδύναμο μειονέκτημα.
Οι περιοχές βορείως του 62ου παραλλήλου και ορισμένες παρακείμενες περιοχές θεωρούνται ορεινές περιοχές.
3. Για να είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις βάσει του άρθρου 31, οι περιοχές, εκτός των ορεινών περιοχών, θεωρείται ότι αντιμετωπίζουν σημαντικά φυσικά μειονεκτήματα, εάν τουλάχιστον το 60 % της γεωργικής έκτασης πληροί τουλάχιστον ένα από τα κριτήρια που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ στην οριακή τιμή που αναφέρεται.
Η τήρηση του των όρων αυτών εξασφαλίζεται σε επίπεδο τοπικών διοικητικών μονάδων (επίπεδο «ΤΔΜ2») ή σε επίπεδο σαφώς προσδιορισμένης τοπικής μονάδας, η οποία καλύπτει μια σαφώς καθορισμένη συνεχή γεωγραφική περιοχή με διακριτά οικονομικά και διοικητικά χαρακτηριστικά.
Κατά την οριοθέτηση των περιοχών τις οποίες αφορά η παρούσα παράγραφος, τα κράτη μέλη προβαίνουν σε συντονισμό ακριβείας, βάσει αντικειμενικών κριτηρίων, με σκοπό τον αποκλεισμό περιοχών στις οποίες έχουν διαπιστωθεί σημαντικά φυσικά μειονεκτήματα, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο, αλλά έχουν ξεπερασθεί με επενδύσεις ή με οικονομική δραστηριότητα, ή εάν υπάρχουν αποδεικτικά στοιχεία φυσιολογικής παραγωγικότητας της γης η εάν οι μέθοδοι παραγωγής ή τα συστήματα καλλιέργειας αντισταθμίζουν την απώλεια εισοδήματος ή τις πρόσθετες δαπάνες που αναφέρονται στο άρθρο 31 παράγραφος 1.
4. Περιοχές εκτός αυτών που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3 είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις δυνάμει του άρθρου 31 εάν αντιμετωπίζουν ειδικά μειονεκτήματα και η διαχείριση γης πρέπει να συνεχισθεί προκειμένου να διατηρηθεί ή να βελτιωθεί το περιβάλλον, να διατηρηθεί η ύπαιθρος, να διαφυλαχθεί το τουριστικό δυναμικό της περιοχής ή να προστατευθεί η ακτογραμμή.
Στις περιοχές με ειδικά μειονεκτήματα συγκαταλέγονται οι γεωργικές περιοχές εντός των οποίων οι φυσικές συνθήκες παραγωγής είναι παρόμοιες και η συνολική έκταση των οποίων δεν υπερβαίνει το 10 % της έκτασης του συγκεκριμένου κράτους μέλους.
Επιπροσθέτως, μπορούν να είναι επιλέξιμες για ενίσχυση σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο περιοχές, όπου:
-
πληρούνται τουλάχιστον δύο από τα κριτήρια που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ για τουλάχιστον το 60 % της αγροτικής έκτασης, εντός περιθωρίου όχι μεγαλύτερου από το 20 % της αναφερόμενης οριακής τιμής·
-
τουλάχιστον το 60 % της αγροτικής έκτασης αποτελείται από εκτάσεις που πληρούν τουλάχιστον ένα από τα κριτήρια που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ στην αναφερόμενη οριακή τιμή, καθώς και περιοχές που πληρούν τουλάχιστον δύο από τα κριτήρια που αναφέρονται στο παράρτημα ΙΙΙ, εντός περιθωρίου όχι μεγαλύτερου από το 20 % της αναφερόμενης οριακής τιμής.
Η τήρηση των όρων αυτών εξασφαλίζεται σε επίπεδο ΤΔΜ2 ή σε επίπεδο σαφώς προσδιορισμένης τοπικής μονάδας, η οποία καλύπτει μια σαφώς καθορισμένη συνεχή γεωγραφική περιοχή με καθορίσιμα οικονομικά και διοικητικά χαρακτηριστικά. Κατά την οριοθέτηση των περιοχών τις οποίες αφορά το παρόν εδάφιο, τα κράτη μέλη προβαίνουν σε συντονισμό ακριβείας, όπως περιγράφεται στο άρθρο 32 παράγραφος 3. Οι περιοχές που θεωρούνται επιλέξιμες σύμφωνα με το παρόν εδάφιο λαμβάνονται υπόψη κατά τον υπολογισμό του ορίου του 10 % που αναφέρεται στο δεύτερο εδάφιο.
Κατ’ εξαίρεση, το πρώτο εδάφιο δεν εφαρμόζεται στα κράτη μέλη, για τα οποία θεωρείται ότι ολόκληρη η επικράτειά τους αποτελεί περιοχή που επηρεάζεται από ειδικά μειονεκτήματα, σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 και (ΕΚ) αριθ. 1257/1999.
5. Τα κράτη μέλη επισυνάπτουν στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης:
α)
την ισχύουσα ή τροποποιημένη οριοθέτηση σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 4·
β)
τη νέα οριοθέτηση των περιοχών που αναφέρονται στην παράγραφο 3.
Άρθρο 33
Καλή μεταχείριση των ζώων
1. Οι ενισχύσεις καλής διαβίωσης των ζώων δυνάμει του παρόντος μέτρου χορηγούνται σε γεωργούς που αναλαμβάνουν, σε εθελοντική βάση, να εκτελούν πράξεις, οι οποίες συνίστανται στην ανάληψη μιας ή περισσοτέρων δεσμεύσεων για την καλή μεταχείριση των ζώων και οι οποίοι ανταποκρίνονται στον ορισμό των ενεργών γεωργών, στο πλαίσιο του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
2. Οι ενισχύσεις για την καλή διαβίωση των ζώων καλύπτουν μόνο τις δεσμεύσεις που υπερβαίνουν τα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα που καθορίστηκαν σύμφωνα με το κεφάλαιο Ι του τίτλου VI του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 και άλλες σχετικές υποχρεωτικές απαιτήσεις. Οι εν λόγω σχετικές απαιτήσεις προσδιορίζονται στο πρόγραμμα.
Οι εν λόγω δεσμεύσεις αναλαμβάνονται για διάστημα από ένα έως επτά έτη με δυνατότητα ανανέωσης.
3. Οι ενισχύσεις χορηγούνται ετησίως και αποζημιώνουν τους δικαιούχους για το σύνολο ή μέρος των πρόσθετων δαπανών και του διαφυγόντος εισοδήματος ως αποτέλεσμα των δεσμεύσεων που ανελήφθησαν. Εφόσον είναι αναγκαίο, καλύπτουν επίσης το κόστος συναλλαγής έως αξίας 20 % της ενίσχυσης που καταβλήθηκε για τις δεσμεύσεις καλής μεταχείρισης των ζώων.
Η στήριξη περιορίζεται στο ανώτατο ποσό που καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ.
4. Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι οι δεσμεύσεις για την καλή μεταχείριση των ζώων εναρμονίζονται με τη γενική πολιτική της Ένωσης στον εν λόγω τομέα, ανατίθεται στην Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 83, σχετικά με τον καθορισμό των περιοχών στις οποίες οι δεσμεύσεις για την καλή μεταχείριση των ζώων παρέχουν αναβαθμισμένα πρότυπα μεθόδων παραγωγής.
Άρθρο 34
Δασοπεριβαλλοντικές και κλιματικές υπηρεσίες και διατήρηση των δασών
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου χορηγείται ανά εκτάριο δάσους σε δημόσιους και ιδιώτες κατόχους δασών καθώς και σε άλλους φορείς ιδιωτικού δικαίου και κρατικούς φορείς και στις ενώσεις τους που αναλαμβάνουν, σε εθελοντική βάση, να εκτελούν πράξεις που συνίστανται στην ανάληψη μίας ή περισσοτέρων δασοπεριβαλλοντικών και κλιματικών δεσμεύσεων. Σε περίπτωση κρατικών δασών, η στήριξη μπορεί να χορηγείται μόνο εάν διαχειριστής του δάσους είναι ιδιωτικός φορέας ή δήμος.
Για δασικές εκμεταλλεύσεις που υπερβαίνουν ένα ορισμένο όριο που καθορίζεται από τα κράτη μέλη στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης, η στήριξη δυνάμει της παραγράφου 1 εξαρτάται από την παρουσίαση συναφών πληροφοριών από διαχειριστικό σχέδιο δασών ή ισοδύναμο μέσο, σύμφωνα με την αειφόρο διαχείριση των δασών, όπως ορίσθηκε στην Υπουργική Διάσκεψη για την Προστασία των Δασών στην Ευρώπη το 1993.
2. Οι ενισχύσεις καλύπτουν μόνο τις δεσμεύσεις εκείνες που υπερβαίνουν τις σχετικές υποχρεωτικές απαιτήσεις που επιβάλλει ο εθνικός νόμος περί δασοπονίας ή άλλο σχετικό εθνικό νομοθετικό κείμενο. Όλες αυτές οι απαιτήσεις προσδιορίζονται στο πρόγραμμα.
Οι δεσμεύσεις αναλαμβάνονται για περίοδο από πέντε έως επτά ετών. Ωστόσο, όταν είναι αναγκαίο και δεόντως αιτιολογημένο, τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίσουν μεγαλύτερη διάρκεια στα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης για ιδιαίτερους τύπους δεσμεύσεων.
3. Οι ενισχύσεις αποζημιώνουν τους δικαιούχους για το σύνολο ή μέρος των πρόσθετων δαπανών και της απώλειας εισοδήματος εξαιτίας των δεσμεύσεων που ανελήφθησαν. Εφόσον είναι αναγκαίο μπορούν να καλύπτουν επίσης το κόστος συναλλαγής αξίας έως και 20 % της πριμοδότησης που καταβλήθηκε για τις δασοπεριβαλλοντικές δεσμεύσεις. Η στήριξη περιορίζεται στο ανώτατο ποσό που καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ.
Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, όσον αφορά τις πράξεις που αφορούν τη διατήρηση του περιβάλλοντος, μπορεί να χορηγείται στήριξη ως κατ’ αποκοπή ενίσχυση ανά μονάδα για δεσμεύσεις παραίτησης από την εμπορική χρήση των δέντρων και των δασών, που υπολογίζεται βάσει των πρόσθετων δαπανών που πραγματοποιήθηκαν και της απώλειας εισοδήματος.
4. Η στήριξη μπορεί να χορηγείται σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς για τη διατήρηση και προώθηση των δασικών γενετικών πόρων για πράξεις που δεν καλύπτονται δυνάμει των παραγράφων 1, 2 και 3.
5. Προκειμένου να εξασφαλισθεί η αποδοτική χρήση των δημοσιονομικών πόρων του ΕΓΤΑΑ, ανατίθεται στην Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83 σχετικά με τα είδη πράξεων που είναι επιλέξιμες για στήριξη βάσει της παραγράφου 4 του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 35
Συνεργασία
1. Η στήριξη δυνάμει του παρόντος μέτρου παρέχεται ώστε να προωθηθούν οι μορφές συνεργασίας στις οποίες συμμετέχουν τουλάχιστον δύο φορείς και συγκεκριμένα:
α)
μέθοδοι συνεργασίας μεταξύ διαφορετικών παραγόντων εντός της ΕΕ, του γεωργικού και του δασικού τομέα, της αλυσίδας τροφίμων και άλλων που συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων και των προτεραιοτήτων της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων ενώσεων παραγωγών, συνεταιρισμών και διεπαγγελματικών οργανώσεων·
β)
δημιουργία συμπλεγμάτων φορέων (clusters) και δικτύων·
γ)
ίδρυση και λειτουργία επιχειρησιακών ομάδων των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 56.
2. Η συνεργασία βάσει της παραγράφου 1 αφορά, ιδίως, τα ακόλουθα:
α)
πιλοτικά έργα·
β)
την ανάπτυξη νέων προϊόντων, πρακτικών, διεργασιών και τεχνολογιών στους τομείς της γεωργίας, των τροφίμων και της δασοπονίας·
γ)
τη συνεργασία μεταξύ μικρών επιχειρήσεων για διοργάνωση κοινών μεθόδων εργασίας και την κοινή χρήση εγκαταστάσεων και πόρων καθώς και για την ανάπτυξη και/ή την εμπορία τουριστικών υπηρεσιών που συνδέονται με τον αγροτουρισμό·
δ)
την οριζόντια και κάθετη συνεργασία μεταξύ φορέων της αλυσίδας εφοδιασμού για τη δημιουργία και την ανάπτυξη των βραχέων αλυσίδων εφοδιασμού και των τοπικών αγορών·
ε)
δραστηριότητες προώθησης σε τοπικό πλαίσιο σχετικά με την ανάπτυξη βραχέων αλυσίδων και τοπικών αγορών·
στ)
κοινή δράση που αναλαμβάνεται με σκοπό το μετριασμό της αλλαγής του κλίματος ή την προσαρμογή σε αυτή·
ζ)
κοινές προσεγγίσεις σε ό,τι αφορά τα περιβαλλοντικά έργα και τις τρέχουσες περιβαλλοντικές πρακτικές, συμπεριλαμβανομένης της αποτελεσματικής διαχείρισης των υδάτων, της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της διατήρησης του γεωργικών τοπίων·
η)
οριζόντια και κάθετη συνεργασία μεταξύ των φορέων της αλυσίδας εφοδιασμού για την αειφόρο προμήθεια βιομάζας για χρήση στα τρόφιμα, στην παραγωγή ενέργειας και σε βιομηχανικές διαδικασίες·
θ)
εφαρμογή, ιδίως με ομάδες δημόσιων και ιδιωτικών εταίρων εκτός αυτών που ορίζονται στο άρθρο 32 παράγραφος 2 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 των στρατηγικών τοπικής ανάπτυξης εκτός όσων ορίζονται στο άρθρο 2 παράγραφος 19 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 για την επιδίωξη μίας ή περισσότερων από τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη·
ι)
εκπόνηση διαχειριστικών σχεδίων δασών ή ισοδύναμων μέσων.
ια)
διαφοροποίηση των γεωργικών δραστηριοτήτων σε δραστηριότητες που αφορούν την υγειονομική περίθαλψη, την κοινωνική ένταξη, τη γεωργία που στηρίζεται από τις τοπικές κοινότητες και την εκπαίδευση σχετικά με το περιβάλλον και τη διατροφή.
3. Η στήριξη βάσει της παραγράφου 1 στοιχείο β) χορηγείται μόνο σε νεοσυσταθέντα συμπλέγματα φορέων (clusters) και δίκτυα και σε εκείνα που ξεκινούν νέα δραστηριότητα.
Η στήριξη πράξεων δυνάμει της παραγράφου 2 στοιχεία α) και β) μπορεί επίσης να χορηγείται σε μεμονωμένους φορείς, εφόσον αυτή η δυνατότητα προβλέπεται στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης.
4. Τα αποτελέσματα των πιλοτικών έργων δυνάμει της παραγράφου 2 στοιχείο α) και των δράσεων δυνάμει της παραγράφου 2 στοιχείο β), που πραγματοποιούνται από μεμονωμένους φορείς, όπως προβλέπεται στην παράγραφο 3, δημοσιοποιούνται.
5. Οι ακόλουθες δαπάνες, οι οποίες συνδέονται με τις μορφές συνεργασίας που αναφέρονται στην παράγραφο 1, είναι επιλέξιμες για στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου:
α)
οι μελέτες της συγκεκριμένης περιοχής, οι μελέτες σκοπιμότητας και η εκπόνηση επιχειρηματικού σχεδίου ή διαχειριστικού σχεδίου δασών ή ισοδύναμου μέσου, ή η χάραξη στρατηγικής τοπικής ανάπτυξης, εκτός από εκείνη που αναφέρεται στο άρθρο 33 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013·
β)
η εμψύχωση της σχετικής περιοχής προκειμένου να καταστεί εφικτό ένα συλλογικό εδαφικό έργο ή ένα έργο που πρόκειται να υλοποιηθεί από λειτουργική ομάδα ΕΣΚ (Ευρωπαϊκές Συμπράξεις Καινοτομίας) για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 56. Όσον αφορά τα συμπλέγματα φορέων (clusters), η εμψύχωση μπορεί επίσης να αφορά τη διοργάνωση κατάρτισης, τη δικτύωση μεταξύ μελών και τη στρατολόγηση νέων μελών·
γ)
οι λειτουργικές δαπάνες της συνεργασίας·
δ)
οι άμεσες δαπάνες συγκεκριμένων έργων που συνδέονται με την υλοποίηση επιχειρηματικού σχεδίου, περιβαλλοντικού σχεδίου, προγράμματος διαχείρισης δασών ή ισοδύναμου μέσου, στρατηγικής τοπικής ανάπτυξης, εκτός από εκείνη που αναφέρεται στο άρθρο 33 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, ή άλλων δράσεων με στόχο την καινοτομία, συμπεριλαμβανομένων των δοκιμών·
ε)
δραστηριότητες προώθησης.
6. Όταν υλοποιείται επιχειρηματικό σχέδιο ή περιβαλλοντικό σχέδιο ή διαχειριστικό σχέδιο δασών ή ισοδύναμο μέσο ή στρατηγική ανάπτυξης, τα κράτη μέλη μπορούν να χορηγούν ενισχύσεις είτε ως συνολικό ποσό που καλύπτει τις δαπάνες της συνεργασίας και τις δαπάνες των έργων που υλοποιούνται ή ως επιμέρους ποσό που καλύπτει μόνο τις δαπάνες συνεργασίας και χρησιμοποιεί πόρους από άλλα μέτρα ή άλλα Ταμεία της Ένωσης για την υλοποίηση του έργου.
Όταν καταβάλλεται ενίσχυση ως συνολικό ποσό και το υπό υλοποίηση έργο είναι τέτοιο ώστε να καλύπτεται από άλλο μέτρο του παρόντος κανονισμού, εφαρμόζεται το σχετικό ανώτατο ποσό ή συντελεστής στήριξης.
7. Η συνεργασία μεταξύ φορέων που είναι εγκατεστημένοι σε διαφορετικές περιοχές ή κράτη μέλη είναι επίσης επιλέξιμη για στήριξη.
8. Η στήριξη περιορίζεται σε μέγιστη χρονική περίοδο επτά ετών, εκτός εάν πρόκειται για συλλογική περιβαλλοντική δράση σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις.
9. Η συνεργασία στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου μπορεί να συνδυασθεί με έργα που χρηματοδοτούνται από άλλα Ταμεία της Ένωσης, εκτός του ΕΓΤΑΑ, στην ίδια επικράτεια. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι αποφεύγεται η υπεραντιστάθμιση, ως αποτέλεσμα συνδυασμού του παρόντος μέτρου με άλλα εθνικά ή ενωσιακά εργαλεία στήριξης.
10. Προκειμένου να διασφαλισθεί η αποδοτική χρήση των δημοσιονομικών πόρων του ΕΓΤΑΑ, ανατίθεται στην Επιτροπή να εγκρίνει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83 σχετικά με την περαιτέρω εξειδίκευση των χαρακτηριστικών των πιλοτικών έργων, των συσπειρώσεων, των δικτύων, των βραχειών αλυσίδων εφοδιασμού και των τοπικών αγορών που είναι επιλέξιμα για στήριξη, καθώς και σχετικά με τους όρους χορήγησης ενίσχυσης στα είδη πράξεων που απαριθμούνται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 36
Διαχείριση κινδύνων
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του παρόντος μέτρου καλύπτει:
α)
τις χρηματοδοτικές συνεισφορές για ασφάλιστρα καλλιεργειών, ζώων και φυτών έναντι των οικονομικών απωλειών των γεωργών που προκαλούνται από δυσμενή κλιματικά φαινόμενα, ζωικές ή φυτικές ασθένειες, προσβολή από παράσιτα ή περιβαλλοντικό συμβάν·
β)
τις χρηματοδοτικές συνεισφορές σε ταμεία αλληλοβοήθειας για την πληρωμή χρηματικών αποζημιώσεων σε γεωργούς για οικονομικές απώλειες που προκαλούνται από δυσμενή κλιματικά φαινόμενα ή κρούσματα ζωικής ή φυτικής ασθένειας ή προσβολής από παράσιτα ή από περιβαλλοντικό συμβάν·
γ)
ένα εργαλείο σταθεροποίησης εισοδήματος, με τη μορφή χρηματοδοτικών συνεισφορών σε ταμεία αλληλοβοήθειας, που παρέχει αποζημίωση στους γεωργούς για σοβαρή μείωση του εισοδήματός τους.
2. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ο όρος «γεωργός» σημαίνει ενεργός γεωργός, κατά την έννοια του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013
3. Για τους σκοπούς των στοιχείων β) και γ) της παραγράφου 1, ως «ταμείο αλληλοβοήθειας» νοείται ένα σύστημα διαπιστευμένο από το κράτος μέλος σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία για την ασφάλιση των γεωργών μελών μέσω της καταβολής αντισταθμιστικών ενισχύσεων στους γεωργούς μέλη για οικονομικές απώλειες που προκαλούνται από δυσμενή κλιματικά φαινόμενα ή κρούσματα ζωικής ή φυτικής ασθένειας ή προσβολής από παράσιτα ή περιβαλλοντικό συμβάν ή για σοβαρή μείωση του εισοδήματος τους.
4. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι αποφεύγεται η υπεραντιστάθμιση ως αποτέλεσμα του συνδυασμού του παρόντος μέτρου με άλλα εθνικά ή ενωσιακά εργαλεία στήριξης ή καθεστώτα ιδιωτικής ασφάλισης.
5. Προκειμένου να διασφαλισθεί η αποδοτική χρήση των δημοσιονομικών πόρων του ΕΓΤΑΑ, ανατίθεται στην Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 83 σχετικά με την ελάχιστη και τη μέγιστη διάρκεια των εμπορικών δανείων σε ταμεία αλληλοβοήθειας που αναφέρονται στο άρθρο 38 παράγραφος 3 στοιχείο β) και στο άρθρο 39 παράγραφος 4.
Η Επιτροπή θα υποβάλει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2018 στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο έκθεση για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 37
Ασφάλιση καλλιεργειών, ζώων και φυτών
1. Η στήριξη δυνάμει του άρθρου 36 παράγραφος 1 στοιχείο α) χορηγείται μόνο για ασφαλιστικά συμβόλαια που καλύπτουν απώλειες που προκαλούνται από δυσμενές κλιματικό φαινόμενο ή ζωική ή φυτική ασθένεια ή προσβολή από παράσιτα ή περιβαλλοντικό συμβάν ή μέτρο που εγκρίθηκε σύμφωνα με την οδηγία 2000/29/ΕΚ για την εξάλειψη ή συγκράτηση φυτικής ασθένειας ή προσβολής από παράσιτα, με αποτέλεσμα την καταστροφή άνω του 30 % της μέσης ετήσιας παραγωγής του γεωργού κατά την προηγούμενη τριετία ή του μέσου όρου της τριετίας που υπολογίζεται με βάση την προηγούμενη πενταετία, ύστερα από αφαίρεση της υψηλότερης και της χαμηλότερης τιμής. Μπορούν να χρησιμοποιούνται δείκτες για τον υπολογισμό της ετήσιας παραγωγής του γεωργού. Η χρησιμοποιούμενη μέθοδος υπολογισμού οφείλει να επιτρέπει τον υπολογισμό της ετήσιας απώλειας ενός επιμέρους γεωργού σε ένα δεδομένο έτος.
Ο υπολογισμός της έκτασης των ζημιών μπορεί να πραγματοποιηθεί βάσει των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του κάθε είδους προϊόντων με τη χρήση:
α)
βιολογικών δεικτών (ποσότητα της απώλειας βιομάζας) ή αντίστοιχων δεικτών απώλειας απόδοσης οι οποίοι καθορίζονται σε επίπεδο γεωργικής εκμετάλλευσης ή σε τοπικό, περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο, ή
β)
μετεωρολογικών δεικτών (συμπεριλαμβανομένης της ποσότητας βροχόπτωσης και της θερμοκρασίας), οι οποίοι καθορίζονται σε τοπικό, περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο.
2. Η εκδήλωση δυσμενούς κλιματικού φαινομένου ή κρουσμάτων ζωικής ή φυτικής ασθένειας ή προσβολής από παράσιτα ή περιβαλλοντικού συμβάντος πρέπει να αναγνωρίζεται επίσημα ως τέτοια από την αρμόδια αρχή του οικείου κράτους μέλους.
Όπου κρίνεται σκόπιμο, τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίζουν εκ των προτέρων κριτήρια, βάσει των οποίων θεωρείται ότι έχει χορηγηθεί η εν λόγω επίσημη αναγνώριση.
3. Όσον αφορά τις φυτικές ασθένειες, η χρηματική αποζημίωση βάσει του άρθρου 36 παράγραφος 1 στοιχείο α) μπορεί να χορηγείται μόνο για τις ασθένειες που αναγράφονται στον κατάλογο ζωικών ασθενειών που καταρτίσθηκε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό για την Υγεία των Ζώων ή στο παράρτημα της απόφασης 2009/470/ΕΚ.
4. Οι ασφαλιστικές αποζημιώσεις δεν αποζημιώνουν ανώτερο από το συνολικό κόστος της αντικατάστασης των απωλειών που αναφέρονται στο άρθρο 36 παράγραφος 1 στοιχείο α) και δεν εξαρτώνται, ούτε προσδιορίζουν, τον τύπο ή την ποσότητα της μελλοντικής παραγωγής.
Τα κράτη μέλη μπορούν να περιορίζουν το ποσό του ασφαλίστρου που είναι επιλέξιμο για στήριξη με την επιβολή κατάλληλων ανώτατων ορίων.
5. Η στήριξη περιορίζεται στο ανώτατο ποσοστό που καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ.
Άρθρο 38
Ταμεία αλληλοβοήθειας για τα δυσμενή κλιματικά φαινόμενα, τις ζωικές και φυτικές ασθένειες, την προσβολή από παράσιτα και τα περιβαλλοντικά συμβάντα
1. Για να είναι επιλέξιμο για στήριξη, το σχετικό ταμείο αλληλοβοήθειας πρέπει:
α)
να είναι διαπιστευμένο από την αρμόδια αρχή σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία·
β)
να έχει διαφανή πολιτική για τις πληρωμές στο ταμείο και τις αναλήψεις από αυτό·
γ)
να έχει σαφείς κανόνες απόδοσης ευθυνών για τα χρέη που προκύπτουν·
2. Τα κράτη μέλη ορίζουν τους κανόνες που διέπουν τη σύσταση και τη διαχείριση των ταμείων αλληλοβοήθειας, ιδίως όσον αφορά τη χορήγηση αντισταθμιστικών ενισχύσεων στους γεωργούς, και την επιλεξιμότητά τους, σε περίπτωση κρίσης, καθώς και τη διαχείριση και παρακολούθηση της συμμόρφωσης με τους εν λόγω κανόνες. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι κανόνες του ταμείου προβλέπουν ποινές σε περίπτωση αμέλειας από την πλευρά του γεωργού.
Η εκδήλωση των συμβάντων που αναφέρονται στο άρθρο 36 παράγραφος 1 στοιχείο β) πρέπει να αναγνωρίζεται επισήμως ως τέτοια από την αρμόδια αρχή του οικείου κράτους μέλους.
3. Οι χρηματοδοτικές συνεισφορές που αναφέρονται στο άρθρο 36 παράγραφος 1 στοιχείο β) μπορούν να αφορούν μόνο:
α)
τις διοικητικές δαπάνες σύστασης του ταμείου αλληλοβοήθειας, με κατανομή σε τρία έτη κατ’ ανώτατο όριο, κατά φθίνοντα τρόπο·
β)
τα ποσά που καταβάλλονται από το ταμείο αλληλοβοήθειας ως χρηματική αποζημίωση στους γεωργούς. Επιπλέον, η χρηματοδοτική συνεισφορά μπορεί να αφορά το επιτόκιο εμπορικών δανείων που συνάπτει το ταμείο αλληλοβοήθειας με σκοπό την καταβολή της χρηματικής αποζημίωσης στους γεωργούς σε περίπτωση κρίσης.
Η στήριξη δυνάμει του άρθρου 36 παράγραφος 1 στοιχείο β) χορηγείται μόνο για την κάλυψη απωλειών που προκαλούνται από δυσμενή κλιματικά φαινόμενα, ζωική ή φυτική ασθένεια, προσβολή από παράσιτα ή για μέτρο που εγκρίθηκε σύμφωνα με την οδηγία 2000/29/ΕΚ για την εξάλειψη ή συγκράτηση φυτικής ασθένειας ή παρασίτων ή περιβαλλοντικού συμβάντος, τα οποία κατέστρεψαν άνω του 30 % της μέσης ετήσιας παραγωγής του γεωργού κατά την προηγούμενη τριετία ή του μέσου όρου των τριών ετών που υπολογίζεται με βάση την προηγούμενη πενταετία, ύστερα από αφαίρεση της υψηλότερης και της χαμηλότερης τιμής. Μπορούν να χρησιμοποιούνται δείκτες για τον υπολογισμό της ετήσιας παραγωγής του γεωργού. Η χρησιμοποιούμενη μέθοδος υπολογισμού οφείλει να επιτρέπει τον υπολογισμό της ετήσιας απώλειας ενός επιμέρους γεωργού σε ένα δεδομένο έτος.
Δεν πραγματοποιείται καμία συνεισφορά από δημόσιους πόρους στο αρχικό μετοχικό κεφάλαιο.
4. Όσον αφορά τις φυτικές ασθένειες, η χρηματική αποζημίωση βάσει του άρθρου 36 παράγραφος 1 στοιχείο β) μπορεί να χορηγείται για τις ασθένειες που αναγράφονται στον κατάλογο ζωικών ασθενειών που καταρτίσθηκε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό για την Υγεία των Ζώων ή στο παράρτημα της απόφασης 2009/470/ΕΚ.
5. Η στήριξη περιορίζεται στο ανώτατο ποσοστό στήριξης που προβλέπεται στο παράρτημα ΙΙ.
Τα κράτη μέλη μπορούν να περιορίζουν τις δαπάνες που είναι επιλέξιμες για στήριξη επιβάλλοντας:
α)
ανώτατα όρια ανά ταμείο·
β)
κατάλληλα ανώτατα όρια ανά μονάδα.
Άρθρο 39
Εργαλείο σταθεροποίησης εισοδήματος
1. Η στήριξη βάσει του άρθρου 36 παράγραφος 1 στοιχείο γ) χορηγείται μόνο όταν η μείωση του εισοδήματος υπερβαίνει το 30 % του μέσου ετήσιου εισοδήματος εκάστου γεωργού κατά την προηγούμενη τριετία ή του μέσου όρου τριετίας που υπολογίζεται με βάση την προηγούμενη πενταετία, ύστερα από αφαίρεση της υψηλότερης και της χαμηλότερης τιμής. Το εισόδημα για τους σκοπούς του άρθρου 36 παράγραφος 1 στοιχείο γ) αναφέρεται στο σύνολο των εσόδων που έχει ο γεωργός από την αγορά, συμπεριλαμβανομένης κάθε μορφής δημόσιας στήριξης, ύστερα από αφαίρεση του κόστους των εισροών. Οι ενισχύσεις από το ταμείο αλληλοβοήθειας στους γεωργούς αντισταθμίζουν την απώλεια εισοδήματος εντός του έτους κατά το οποίο ο παραγωγός καθίσταται επιλέξιμος για τη λήψη αυτής της ενίσχυσης, σε ποσοστό μικρότερο από 70 %.
2. Για να είναι επιλέξιμο για στήριξη, το σχετικό ταμείο αλληλοβοήθειας πρέπει:
α)
να είναι διαπιστευμένο από την αρμόδια αρχή σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία·
β)
να έχει διαφανή πολιτική για τις πληρωμές στο ταμείο και τις αναλήψεις από αυτό·
γ)
να έχει σαφείς κανόνες απόδοσης ευθυνών για τα χρέη που προκύπτουν·
3. Τα κράτη μέλη ορίζουν τους κανόνες που διέπουν τη σύσταση και τη διαχείριση των ταμείων αλληλοβοήθειας, ιδίως όσον αφορά τη χορήγηση αντισταθμιστικών ενισχύσεων στους γεωργούς σε περίπτωση κρίσης, καθώς και τη διαχείριση και παρακολούθηση της συμμόρφωσης με τους εν λόγω κανόνες. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι κανόνες του ταμείου προβλέπουν ποινές σε περίπτωση αμέλειας από την πλευρά του γεωργού.
4. Οι χρηματοδοτικές συνεισφορές που αναφέρονται στο άρθρο 36 παράγραφος 1 στοιχείο γ) μπορούν να αφορούν μόνο:
α)
τις διοικητικές δαπάνες σύστασης του ταμείου αλληλοβοήθειας, με κατανομή σε τρία έτη κατ’ ανώτατο όριο, κατά φθίνοντα τρόπο·
β)
τα ποσά που καταβάλλονται από το ταμείο αλληλοβοήθειας ως χρηματική αποζημίωση στους γεωργούς. Επιπλέον, η χρηματοδοτική συνεισφορά μπορεί να αφορά το επιτόκιο εμπορικών δανείων που συνάπτει το ταμείο αλληλοβοήθειας με σκοπό την καταβολή της χρηματικής αποζημίωσης στους γεωργούς σε περίπτωση κρίσης. Δεν πραγματοποιείται καμία συνεισφορά από δημόσιους πόρους στο αρχικό μετοχικό κεφάλαιο.
5. Η στήριξη περιορίζεται στο ανώτατο ποσοστό που καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ.
Άρθρο 40
Χρηματοδότηση συμπληρωματικών εθνικών άμεσων ενισχύσεων για την Κροατία
1. Είναι δυνατή η χορήγηση στήριξης σε γεωργούς επιλέξιμους για συμπληρωματικές εθνικές άμεσες ενισχύσεις δυνάμει του άρθρου 19 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 Οι όροι που αναφέρονται στο εν λόγω άρθρο εφαρμόζονται επίσης στη στήριξη που χορηγείται δυνάμει του παρόντος άρθρου.
2. Η στήριξη που χορηγείται σε έναν γεωργό για τα έτη 2014, 2015 και 2016 δεν υπερβαίνει τη διαφορά μεταξύ:
α)
του επιπέδου των άμεσων ενισχύσεων που εφαρμόζεται στην Κροατία για το σχετικό έτος, σύμφωνα με το άρθρο 17 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013· και
β)
του 45 % του αντίστοιχου επιπέδου των άμεσων ενισχύσεων που εφαρμόζεται από το 2022.
3. Η ενωσιακή συνεισφορά στη στήριξη που χορηγείται δυνάμει του παρόντος άρθρου στην Κροατία για τα έτη 2014, 2015 και 2016 δεν υπερβαίνει το 20 % των αντίστοιχων συνολικών ετήσιων κονδυλίων της από το ΕΓΤΑΑ.
4. Το ποσοστό της συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ για τα συμπληρώματα άμεσων ενισχύσεων δεν υπερβαίνει το 80 %.
Άρθρο 41
Κανόνες για την εφαρμογή των μέτρων
Η Επιτροπή θεσπίζει, με εκτελεστικές πράξεις, κανόνες για την εφαρμογή των μέτρων της παρούσας ενότητας σχετικά με:
α)
τις διαδικασίες επιλογής των αρχών ή των φορέων που παρέχουν γεωργικές και δασοκομικές συμβουλευτικές υπηρεσίες, υπηρεσίες διαχείρισης γεωργικής εκμετάλλευσης ή υπηρεσίες διευκόλυνσης στη γεωργική εκμετάλλευση, καθώς και σχετικά με την προοδευτική μείωση των ενισχύσεων στο πλαίσιο του μέτρου παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών που προβλέπεται στο άρθρο 15·
β)
την αξιολόγηση από το κράτος μέλος της προόδου του επιχειρηματικού σχεδίου, των επιλογών ενίσχυσης, καθώς και των λεπτομερειών πρόσβασης σε άλλα μέτρα για νέους γεωργούς στο πλαίσιο του μέτρου ανάπτυξης γεωργικών εκμεταλλεύσεων και επιχειρήσεων που προβλέπεται στο άρθρο 19·
γ)
τη μετατροπή σε μονάδες διαφορετικές από αυτές που χρησιμοποιούνται στο παράρτημα ΙΙ και τους συντελεστές μετατροπής του ζωικού κεφαλαίου σε μονάδες ζωικού κεφαλαίου (ΜΖΚ) βάσει των μέτρων που αναφέρονται στα άρθρα 28, 29, 33 και 34·
δ)
τη δυνατότητα χρήσης των συνήθων υποθέσεων για τις πρόσθετες δαπάνες και την απώλεια εισοδήματος στο πλαίσιο των μέτρων των άρθρων 28 έως 31, 33 και 34 και τα κριτήρια για τον υπολογισμό τους·
ε)
τον υπολογισμό του ποσού της στήριξης όταν μια πράξη είναι επιλέξιμη για στήριξη στο πλαίσιο περισσότερων του ενός μέτρων.
Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εγκρίνονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 84.
LEADER
Άρθρο 42
Ομάδες τοπικής δράσης LEADER
1. Εκτός από τα καθήκοντα που αναφέρονται στο άρθρο 34 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 οι ομάδες τοπικής δράσης μπορούν επίσης να εκτελούν επιπλέον καθήκοντα που τους έχουν ανατεθεί από τη διαχειριστική αρχή ή/και τον οργανισμό πληρωμών.
2. Οι ομάδες τοπικής δράσης μπορούν να ζητήσουν την πληρωμή προκαταβολής από τον αρμόδιο οργανισμό πληρωμών εάν η δυνατότητα αυτή προβλέπεται στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης. Το ποσό της προκαταβολής δεν μπορεί να υπερβαίνει το 50 % της δημόσιας ενίσχυσης σε σχέση με τις δαπάνες λειτουργίας και εμψύχωσης.
Άρθρο 43
Σύνολο εργαλείων εκκίνησης LEADER
Η στήριξη για την τοπική ανάπτυξη του LEADER μπορεί επίσης να περιλαμβάνει ένα «σύνολο εργαλείων εκκίνησης LEADER» για τοπικές κοινότητες που δεν εφάρμοσαν το LEADER κατά την προγραμματική περίοδο 2007-2013. Το «σύνολο εργαλείων εκκίνησης LEADER» συνίσταται σε στήριξη για τη δημιουργία ικανοτήτων και μικρά πιλοτικά σχέδια. Η στήριξη βάσει του συνόλου εργαλείων εκκίνησης «LEADER» δεν πρέπει να εξαρτάται από την υποβολή μιας στρατηγικής για την τοπική ανάπτυξη LEADER.
Άρθρο 44
Δράσεις συνεργασίας LEADER
1. Η στήριξη που αναφέρεται στο άρθρο 35 παράγραφος 1, στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 χορηγείται σε
α)
έργα συνεργασίας σε ένα κράτος μέλος (διατοπική συνεργασία) ή έργα συνεργασίας μεταξύ περιοχών σε διάφορα κράτη μέλη ή με περιοχές τρίτων χωρών (διακρατική συνεργασία).
β)
προπαρασκευαστική τεχνική στήριξη σε έργα διατοπικής και διακρατικής συνεργασίας, υπό τον όρο ότι οι ομάδες τοπικής δράσης μπορούν να αποδείξουν ότι προβλέπουν την υλοποίηση συγκεκριμένου έργου.
2. Εκτός των άλλων ομάδων τοπικής δράσης, οι εταίροι σε ομάδα τοπικής δράσης στο πλαίσιο του ΕΓΤΑΑ μπορούν να είναι:
α)
ομάδα τοπικών δημοσίων και ιδιωτικών φορέων σε μια αγροτική περιοχή που υλοποιεί στρατηγική τοπικής ανάπτυξης, εντός ή εκτός της Ένωσης·
β)
ομάδα τοπικών δημοσίων και ιδιωτικών εταίρων σε μη αγροτική περιοχή που υλοποιεί στρατηγική τοπικής ανάπτυξης.
3. Στις περιπτώσεις που δεν επιλέγονται έργα συνεργασίας από τις ομάδες τοπικής δράσης, τα κράτη μέλη θεσπίζουν ένα σύστημα συνεχούς εφαρμογής.
Τα κράτη μέλη δημοσιοποιούν τις εθνικές ή περιφερειακές διοικητικές διαδικασίες σχετικά με την επιλογή των διακρατικών έργων συνεργασίας, καθώς και κατάλογο των επιλέξιμων δαπανών το αργότερο δύο έτη μετά την ημερομηνία έγκρισης των οικείων προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης.
Η έγκριση έργων συνεργασίας από την αρμόδια αρχή πραγματοποιείται το αργότερο εντός τεσσάρων μηνών από την ημερομηνία υποβολής του έργου.
4. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τα εγκεκριμένα έργα διακρατικής συνεργασίας.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
Κοινές διατάξεις για διάφορα μέτρα
Άρθρο 45
Επενδύσεις
1. Για να είναι επιλέξιμη για στήριξη από το ΕΓΤΑΑ πριν από μια επένδυση γίνεται εκτίμηση της αναμενομένης περιβαλλοντολογικής επίπτωσης με βάση τη συγκεκριμένη για την επένδυση νομοθεσία,., όταν αυτή μπορεί να θίξει το περιβάλλον.
2. Οι επιλέξιμες για στήριξη από το ΕΓΤΑΑ δαπάνες περιορίζονται:
α)
στην κατασκευή, απόκτηση, συμπεριλαμβανομένης της χρηματοδοτικής μίσθωσης, ή βελτίωση ακίνητης περιουσίας·
β)
στην αγορά ή στη χρηματοδοτική μίσθωση με δυνατότητα αγοράς νέων μηχανημάτων και εξοπλισμού μέχρι την αγοραστική αξία του περιουσιακού στοιχείου·
γ)
σε γενικές δαπάνες συνδεόμενες με τις δαπάνες που αναφέρονται στα στοιχεία α) και β), όπως αμοιβές αρχιτεκτόνων, μηχανικών και συμβούλων, αμοιβές για συμβουλές σχετικά την περιβαλλοντική και οικονομική βιωσιμότητα, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών για μελέτες σκοπιμότητας. Οι μελέτες σκοπιμότητας παραμένουν επιλέξιμες δαπάνες ακόμη και όταν, βάσει των αποτελεσμάτων τους, δεν πραγματοποιούνται δαπάνες σύμφωνα με τα στοιχεία α) και β)·
δ)
στις ακόλουθες επενδύσεις σε άυλα στοιχεία: απόκτηση ή ανάπτυξη λογισμικού και αποκτήσεις διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας, αδειών, δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, εμπορικών σημάτων·
ε)
σε δαπάνες κατάρτισης προγραμμάτων διαχείρισης δασών και ισοδύναμων μέσων.
3. Όσον αφορά τις γεωργικές επενδύσεις, η αγορά δικαιωμάτων γεωργικής παραγωγής, δικαιωμάτων ενίσχυσης, ζώων, ετήσιων φυτών και φύτευσής τους δεν είναι επιλέξιμη για επενδυτική στήριξη. Ωστόσο, σε περίπτωση αποκατάστασης γεωργικού παραγωγικού δυναμικού που έχει πληγεί από φυσικές καταστροφές ή καταστροφικά φαινόμενα, σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 1 στοιχείο β), οι δαπάνες αγοράς ζώων μπορούν να θεωρηθούν επιλέξιμες δαπάνες.
4. Οι δικαιούχοι επενδυτικής στήριξης μπορούν να ζητήσουν την πληρωμή προκαταβολής ύψους μέχρι 50 % της δημόσιας ενίσχυσης που συνδέεται με την επένδυση από τους αρμόδιους οργανισμούς πληρωμών, εάν η δυνατότητα αυτή προβλέπεται από το πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης.
5. Μπορεί να αποτελέσει επιλέξιμη δαπάνη το κεφάλαιο κίνησης που λειτουργεί επικουρικά και συνδέεται με νέα επένδυση στον αγροτικό ή δασοκομικό τομέα που λαμβάνει ενίσχυση από το ΕΓΤΑΑ μέσω χρηματοδοτικού μέσου που έχει θεσπισθεί σύμφωνα με το άρθρο 37 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 Η εν λόγω επιλέξιμη δαπάνη δεν υπερβαίνει το 30 % του συνολικού ποσού της επιλέξιμης δαπάνης για την επένδυση. Το σχετικό αίτημα πρέπει να είναι δεόντως αιτιολογημένο.
6. Προκειμένου να ληφθούν υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που αφορούν συγκεκριμένα είδη επενδύσεων, ανατίθεται στην Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83, σχετικά με τους όρους υπό τους οποίους άλλες δαπάνες που συνδέονται με συμβάσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης ή μεταχειρισμένο εξοπλισμό μπορούν να θεωρηθούν επιλέξιμες δαπάνες και σχετικά με τον ορισμό των ειδών υποδομών ανανεώσιμης ενέργειας που δικαιούνται ενίσχυση.
Άρθρο 46
Επενδύσεις άρδευσης
1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 45 του παρόντος κανονισμού, στην περίπτωση άρδευσης σε νέες και υφιστάμενες αρδευόμενες περιοχές, θεωρούνται επιλέξιμες δαπάνες μόνο οι επενδύσεις που πληρούν τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Έχει κοινοποιηθεί στην Επιτροπή διαχειριστικό σχέδιο λεκάνης απορροής ποταμού, όπως απαιτείται σύμφωνα με την οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα, για το σύνολο της περιοχής στην οποία θα πραγματοποιηθεί η επένδυση καθώς και για οποιεσδήποτε άλλες περιοχές των οποίων το περιβάλλον ενδέχεται να θιγεί από την επένδυση· Τα μέτρα που εφαρμόζονται στο πλαίσιο του διαχειριστικού σχεδίου λεκάνης απορροής ποταμού, σύμφωνα με το άρθρο 11 της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα, και αφορούν τον γεωργικό τομέα έχουν προσδιορισθεί στο σχετικό πρόγραμμα μέτρων·
3. Εφαρμόζεται ή θα εφαρμοσθεί ως μέρος της επένδυσης υδρομέτρηση η οποία επιτρέπει τη μέτρηση της χρήσης ύδατος στο επίπεδο της στηριζόμενης επένδυσης·
4. Όταν μια επένδυση είναι σε βελτίωση υφιστάμενης αρδευτικής εγκατάστασης ή σε στοιχείο αρδευτικής υποδομής, έχει κριθεί εκ των προτέρων ότι συνεπάγεται δυνητική εξοικονόμηση ύδατος τουλάχιστον μεταξύ 5 και 25 %, σύμφωνα με τις τεχνικές παραμέτρους της υφιστάμενης εγκατάστασης ή υποδομής·
Αν μια επένδυση επηρεάζει υπόγεια ή επιφανειακά ύδατα, των οποίων η κατάσταση έχει κριθεί λιγότερο από καλή, στο σχετικό διαχειριστικό σχέδιο λεκάνης απορροής ποταμού για λόγους που άπτονται της ποσότητας του ύδατος:
α)
η επένδυση διασφαλίζει πραγματική μείωση της χρήσης ύδατος στο επίπεδό της, ανερχόμενη τουλάχιστον στο 50 % της δυνητικής εξοικονόμησης ύδατος που καθίσταται δυνατή χάρη σε αυτήν· και
β)
σε περίπτωση επένδυσης σε μία και μόνο αγροτική εκμετάλλευση, η εν λόγω επένδυση επιφέρει μείωση της συνολικής χρήσης ύδατος από την εκμετάλλευση ανερχόμενη επίσης τουλάχιστον στο 50 % της δυνητικής εξοικονόμησης ύδατος που καθίσταται δυνατή στο επίπεδό της. Στη συνολική χρήση ύδατος από την εκμετάλλευση περιλαμβάνονται τα ύδατα που πωλούνται από αυτή.
Ουδείς εκ των όρων της παραγράφου 4 ισχύει σε επένδυση πραγματοποιούμενη σε υφιστάμενη εγκατάσταση που επηρεάζει αποκλειστικά και μόνο την ενεργειακή απόδοση ή σε επένδυση για τη δημιουργία ταμιευτήρα ή σε επένδυση για τη χρήση ανακυκλωμένων υδάτων που δεν επηρεάζει υπόγεια ή επιφανειακά ύδατα.
5. Επένδυση συνεπαγόμενη καθαρή αύξηση της αρδευόμενης έκτασης, η οποία επηρεάζει ένα δεδομένο σύστημα υπόγειων ή επιφανειακών υδάτων είναι επιλέξιμη μόνο εάν:
α)
η κατάσταση του εν λόγω συστήματος δεν έχει κριθεί λιγότερο από καλή στο σχετικό διαχειριστικό σχέδιο λεκάνης απορροής ποταμού, για λόγους που άπτονται της ποσότητας του ύδατος· και
β)
από περιβαλλοντική ανάλυση, που είτε διεξάγεται ή εγκρίνεται από την αρμόδια αρχή και μπορεί επίσης να αναφέρεται σε ομάδες εκμεταλλεύσεων, προκύπτει ότι η επένδυση δεν θα έχει ως αποτέλεσμα σημαντικές αρνητικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
Περιοχές που προσδιορίζονται και αιτιολογούνται στο σχέδιο οι οποίες δεν αρδεύονται αλλά στις οποίες λειτουργούσε στο πρόσφατο παρελθόν εγκατάσταση άρδευσης, μπορούν να θεωρηθούν ως αρδευόμενες περιοχές για τον υπολογισμό της καθαρής αύξησης της αρδευόμενης περιοχής.
6. Κατά παρέκκλιση από το σημείο α) της παραγράφου 5 οι επενδύσεις που έχουν ως αποτέλεσμα καθαρή αύξηση της αρδευόμενης περιοχής μπορούν να είναι, μολοντούτο, επιλέξιμες εφόσον:
α)
η επένδυση συνδυάζεται με επένδυση για βελτίωση υφιστάμενης αρδευτικής εγκατάστασης ή στοιχείου αρδευτικής υποδομής εάν κριθεί εκ των προτέρων ότι συνεπάγεται δυνητική εξοικονόμηση ύδατος τουλάχιστον μεταξύ 5 και 25 % σύμφωνα με τις τεχνικές παραμέτρους της υφιστάμενης εγκατάστασης ή υποδομής και
β)
η επένδυση εξασφαλίζει σημαντική μείωση της χρήσης ύδατος, σε επίπεδο συνολικής δαπάνης, που είναι ίση με τουλάχιστον 50 % της δυνητικής εξοικονόμησης ύδατος η οποία καθίσταται δυνατή από την επένδυση στην υπάρχουσα αρδευτική εγκατάσταση ή σε στοιχείο της υποδομής.
Επιπλέον, και ως εξαίρεση, ο όρος της παραγράφου 5 στοιχείο α) δεν εφαρμόζεται για τις επενδύσεις για τη θέση σε λειτουργία νέας εγκατάστασης που εφοδιάζεται με νερό από υπάρχοντα ταμιευτήρα εγκεκριμένο από τα αρμόδιες αρχές πριν από την 31η Οκτωβρίου 2013, εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
-
ο εν λόγω ταμιευτήρας προσδιορίζεται στο σχετικό διαχειριστικό σχέδιο λεκάνης απορροής ποταμού και υπόκειται στις απαιτήσεις ελέγχου που εκτίθενται στο άρθρο 11 παράγραφος 3 στοιχείο ε) της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα·
-
την 31η Οκτωβρίου 2013 ίσχυε είτε όριο για τη μέγιστη υδροληψία από τον ταμιευτήρα είτε ελάχιστο επίπεδο ροής των υδάτων που επηρεάζονται από τον ταμιευτήρα·
-
το εν λόγω μέγιστο όριο ή κατώτατο επίπεδο ροής συμμορφούται προς τις προϋποθέσεις του άρθρου 4 της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα· και
-
η εν λόγω επένδυση δεν συνεπάγεται υδροληψίες, πέραν του ανωτάτου ορίου που ίσχυε την 31η Οκτωβρίου 2013, ή μείωση του κατώτατου επιπέδου ροής στα επηρεαζόμενα ύδατα, κάτω του ελάχιστου απαιτούμενου επιπέδου που ίσχυε την 31η Οκτωβρίου 2013.
Άρθρο 47
Κανόνες για τις εκτατικές ενισχύσεις
1. Ο αριθμός των εκταρίων στα οποία εφαρμόζεται η δέσμευση σύμφωνα με τα άρθρα 28, 29 και 34 μπορεί να διαφέρει από έτος σε έτος, εάν:
α)
η δυνατότητα αυτή προβλέπεται στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης·
β)
η εν λόγω δέσμευση δεν ισχύει για καθορισμένα αγροτεμάχια· και
γ)
δεν διατρέχει κίνδυνο η επίτευξη του στόχου της δέσμευσης.
2. Όταν το σύνολο ή μέρος της έκτασης για την οποία έχει αναληφθεί δέσμευση ή ολόκληρη η γεωργική εκμετάλλευση μεταβιβάζεται σε άλλο πρόσωπο κατά την περίοδο για την οποία έχει αναληφθεί η δέσμευση, η δέσμευση, ή μέρος αυτής που αντιστοιχεί στη μεταβιβαζόμενη έκταση, μπορεί να αναληφθεί για την υπόλοιπη περίοδο από το εν λόγω άλλο πρόσωπο ή να λήξει και δεν μπορεί να απαιτηθεί επιστροφή της ενίσχυσης για την περίοδο κατά την οποία η δέσμευση ήταν σε ισχύ.
3. Εάν ο δικαιούχος αδυνατεί να συνεχίσει να εκπληρώνει τις δεσμεύσεις που ανέλαβε επειδή η εκμετάλλευσή του ή μέρος της εκμετάλλευσης αναδιατάσσεται, ή αποτελεί αντικείμενο μέτρων δημόσιου αναδασμού ή άλλων μέτρων αναδασμού εγκεκριμένων από τις αρμόδιες δημόσιες αρχές, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα μέτρα που είναι αναγκαία για την προσαρμογή των δεσμεύσεων στη νέα κατάσταση της εκμετάλλευσης. Εάν η προσαρμογή αυτή αποδειχθεί ανέφικτη, η δέσμευση παύει να ισχύει χωρίς να ζητείται επιστροφή για την περίοδο κατά την οποία η δέσμευση ήταν σε ισχύ.
4. Σε περιπτώσεις ανωτέρας βίας και εξαιρετικών περιστάσεων, σύμφωνα με το άρθρο 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 δεν απαιτείται επιστροφή της εισπραχθείσας ενίσχυσης.
5. Η παράγραφος 2 σχετικά με τις περιπτώσεις μεταβίβασης ολόκληρης της εκμετάλλευσης και η παράγραφος 4 εφαρμόζονται επίσης στις δεσμεύσεις δυνάμει του άρθρου 33.
6. Για να εξασφαλισθεί η αποτελεσματική εφαρμογή των μέτρων που αφορούν εκτάσεις και να διασφαλιστούν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83, σχετικά με τους όρους που ισχύουν για τη μετατροπή ή την προσαρμογή δεσμεύσεων δυνάμει των μέτρων που αναφέρονται στα άρθρα 28, 29, 33 και 34 και σχετικά με τον προσδιορισμό των λοιπών περιπτώσεων, στις οποίες δεν απαιτείται επιστροφή της ενίσχυσης.
Άρθρο 48
Ρήτρα αναθεώρησης
Προβλέπεται ρήτρα αναθεώρησης για δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί σύμφωνα με τα άρθρα 28, 29, 33 και 34, προκειμένου να διασφαλισθεί η προσαρμογή τους σε περίπτωση τροποποιήσεων στα σχετικά υποχρεωτικά πρότυπα, απαιτήσεις ή υποχρεώσεις που αναφέρονται στα εν λόγω άρθρα, πέραν των οποίων εκτείνονται οι δεσμεύσεις. Αυτή η ρήτρα καλύπτει επίσης τις απαιτούμενες προσαρμογές για να αποφευχθεί η διπλή χρηματοδότηση των πρακτικών που προβλέπονται στο άρθρο 43 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 σε περίπτωση τροποποίησης των πρακτικών αυτών.
Οι δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί σύμφωνα με τα άρθρα 28, 29, 33 και 34, οι οποίες εκτείνονται πέραν της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου περιλαμβάνουν ρήτρα αναθεώρησης, προκειμένου να καθίσταται δυνατή η προσαρμογή τους στο νομικό πλαίσιο της επόμενης προγραμματικής περιόδου.
Εάν η προσαρμογή δεν είναι αποδεκτή από τον δικαιούχο, η δέσμευση παύει να ισχύει χωρίς να απαιτείται επιστροφή για την περίοδο κατά την οποία η δέσμευση ήταν σε ισχύ.
Άρθρο 49
Επιλογή των δράσεων
1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 34 παράγραφος 3 στοιχείο δ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 η διαχειριστική αρχή του προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης καθορίζει τα κριτήρια επιλογής πράξεων κατόπιν διαβούλευσης με την επιτροπή παρακολούθησης. Τα κριτήρια επιλογής αποσκοπούν να διασφαλίσουν την ίση μεταχείριση των αιτούντων, την καλύτερη χρήση των χρηματοδοτικών πόρων και τη στόχευση των μέτρων σύμφωνα με τις προτεραιότητες της Ένωσης για την αγροτική ανάπτυξη. Κατά τον καθορισμό και την εφαρμογή των κριτηρίων επιλογής λαμβάνεται υπόψη η αρχή της αναλογικότητας όσον αφορά το μέγεθος της πράξης.
2. Η αρχή του κράτους μέλους που είναι υπεύθυνη για την επιλογή πράξεων διασφαλίζει ότι, με την εξαίρεση των πράξεων δυνάμει των άρθρων 28 έως 31, 33 έως 34 και 36 έως 39, οι πράξεις επιλέγονται σύμφωνα με τα κριτήρια επιλογής που αναφέρονται στην παράγραφο 1 και βάσει διαφανούς και απόλυτα τεκμηριωμένης διαδικασίας.
3. Εάν ενδείκνυται, οι δικαιούχοι μπορούν να επιλέγονται βάσει προκήρυξης, με εφαρμογή κριτηρίων οικονομικής και περιβαλλοντικής αποδοτικότητας.
Άρθρο 50
Ορισμός αγροτικής περιοχής
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, η διαχειριστική αρχή ορίζει την «αγροτική περιοχή» σε επίπεδο προγράμματος. Τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίσουν τέτοιον ορισμό για μέτρο ή τύπο πράξης δικαιολογώντας την απόφασή τους.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙΙ
Τεχνική βοήθεια και δικτύωση
Άρθρο 51
Χρηματοδότηση της τεχνικής βοήθειας
1. Σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 το ΕΓΤΑΑ μπορεί να χρησιμοποιεί έως και το 0,25 % των ετήσιων κονδυλίων του για χρηματοδότηση των δράσεων που αναφέρονται στο άρθρο 58 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 συμπεριλαμβανομένων των δαπανών σύστασης και λειτουργίας του Ευρωπαϊκού Δικτύου Αγροτικής Ανάπτυξης που αναφέρεται στο άρθρο 52 και του δικτύου των ΕΣΚ που αναφέρεται στο άρθρο 53 κατόπιν πρωτοβουλίας της Επιτροπής και/ή εξ ονόματός της.
Το ΕΓΤΑΑ μπορεί επίσης να χρηματοδοτεί τις δράσεις που προβλέπονται στο άρθρο 41 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (25) σε σχέση με τις ενδείξεις και τα σύμβολα του συστήματος ποιότητας της Ένωσης.
Οι δράσεις αυτές εκτελούνται σύμφωνα με το άρθρο 58 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (26), καθώς και άλλων διατάξεων του εν λόγω κανονισμού και των εκτελεστικών διατάξεών του που εφαρμόζονται σε αυτή τη μορφή εκτέλεσης του προϋπολογισμού.
2. Με πρωτοβουλία των κρατών μελών, έως και 4 % του συνολικού ποσού κάθε προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης μπορεί να διατίθεται στις δράσεις που αναφέρονται στο άρθρο 59 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1303/2013 καθώς και στις δαπάνες που αφορούν προπαρασκευαστικές εργασίες οριοθέτησης των περιοχών που αντιμετωπίζουν φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα που αναφέρονται στο άρθρο 32.
Οι δαπάνες σχετικά με το φορέα πιστοποίησης που αναφέρεται στο άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 δεν είναι επιλέξιμες δυνάμει της παρούσας παραγράφου.
Εντός του ορίου του 4 %, ένα ποσό θα διατηρηθεί για τη σύσταση και λειτουργία του εθνικού αγροτικού δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 54.
3. Στην περίπτωση προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης που καλύπτουν τόσο λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες όσο και άλλες περιφέρειες, το ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ για τεχνική βοήθεια που αναφέρεται στο άρθρο 59 παράγραφος 3 μπορεί να καθορίζεται λαμβάνοντας υπόψη τον επικρατέστερο τύπο περιφερειών, κατά τον αριθμό τους, στο πρόγραμμα.
Άρθρο 52
Ευρωπαϊκό Δίκτυο Αγροτικής Ανάπτυξης
1. Σύμφωνα με το άρθρο 51 παράγραφος 1 δημιουργείται Ευρωπαϊκό Δίκτυο για την Αγροτική Ανάπτυξη με σκοπό τη δικτύωση των εθνικών δικτύων, οργανισμών και διοικήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης σε επίπεδο Ένωσης.
2. Η δικτύωση μέσω του Ευρωπαϊκού Δικτύου για την Αγροτική Ανάπτυξη έχει ως στόχο:
α)
την ενίσχυση της συμμετοχής όλων των ενδιαφερομένων μερών, ιδίως από τους τομείς της γεωργίας και της δασοπονίας και άλλων φορέων από αγροτικές περιοχές, στην υλοποίηση της αγροτικής ανάπτυξης·
β)
τη βελτίωση της ποιότητας των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης ·
γ)
τη συμβολή στην ενημέρωση του ευρύτερου κοινού για τα οφέλη της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης.
δ)
τη στήριξη της αξιολόγησης των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης.
3. Τα καθήκοντα του δικτύου είναι τα εξής:
α)
η συλλογή, ανάλυση και διάδοση πληροφοριών για τη δράση στο πεδίο της αγροτικής ανάπτυξης·
β)
η παροχή στήριξης κατά τις διαδικασίες αξιολόγησης και κατά τη συλλογή και διαχείριση των δεδομένων·
γ)
η συλλογή, παγίωση και διάδοση, σε επίπεδο Ένωσης, καλών πρακτικών αγροτικής ανάπτυξης, μεταξύ άλλων όσον αφορά τις μεθοδολογίες και τα εργαλεία αξιολόγησης·
δ)
η σύσταση και λειτουργία θεματικών ομάδων και/ή εργαστηρίων με σκοπό τη διευκόλυνση της ανταλλαγής τεχνογνωσίας και τη στήριξη της εφαρμογής και παρακολούθησης και την περαιτέρω ανάπτυξη της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης·
ε)
η παροχή πληροφοριών για τις εξελίξεις στις αγροτικές περιοχές της Ένωσης και στις τρίτες χώρες·
στ)
η διοργάνωση συσκέψεων και σεμιναρίων σε επίπεδο Ένωσης για όσους συμμετέχουν ενεργά στην αγροτική ανάπτυξη·
ζ)
η στήριξη των εθνικών δικτύων και των πρωτοβουλιών διακρατικής συνεργασίας, καθώς και της ανταλλαγής εμπειριών όσον αφορά τις δράσεις στον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης με δίκτυα σε τρίτες χώρες·
η)
ειδικά για τις ομάδες τοπικής δράσης:
i)
η δημιουργία συνέργειας με τις δραστηριότητες που διεξάγονται σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο ή σε αμφότερα από τα αντίστοιχα δίκτυα σχετικά με τις δράσεις δημιουργίας ικανοτήτων και την ανταλλαγή εμπειριών· και
ii)
η συνεργασία με τους φορείς δικτύωσης και τεχνικής βοήθειας για την τοπική ανάπτυξη οι οποίοι συστάθηκαν από το ΕΤΠΑ, το ΕΚΤ και το ΕΤΘΑ όσον αφορά τις οικείες δραστηριότητες τοπικής ανάπτυξης και τη διακρατική συνεργασία.
4. Η Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, καθορίζει την οργανωτική δομή και λειτουργία του Ευρωπαϊκού Δικτύου για την Αγροτική Ανάπτυξη. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
Άρθρο 53
Δίκτυο ΕΣΚ
1. Δημιουργείται δίκτυο ΕΣΚ με σκοπό τη στήριξη των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας όπως αναφέρεται στο άρθρο 55, σύμφωνα με το άρθρο 51 παράγραφος 1. Το εν λόγω δίκτυο θα καταστήσει δυνατή τη δικτύωση των επιχειρησιακών ομάδων, των συμβουλευτικών υπηρεσιών και των ερευνητών.
2. Ο στόχος του δικτύου ΕΣΚ είναι:
α)
η διευκόλυνση της ανταλλαγής τεχνογνωσίας και βέλτιστων πρακτικών·
β)
η καθιέρωση διαλόγου μεταξύ των γεωργών και της ερευνητικής κοινότητας και η διευκόλυνση της συμπερίληψης όλων των ενδιαφερόμενων φορέων στη διαδικασία ανταλλαγής γνώσεων.
3. Τα καθήκοντα του δικτύου ΕΣΚ είναι:
α)
η παροχή υπηρεσιών γραφείου τεχνικής υποστήριξης και η παροχή πληροφοριών σε κύριους φορείς σχετικά με τις ΕΣΚ·
β)
η ενθάρρυνση της σύστασης επιχειρησιακών ομάδων και η ενημέρωση σχετικά με τις ευκαιρίες που παρέχουν οι πολιτικές της Ένωσης·
γ)
η διευκόλυνση της εφαρμογής πρωτοβουλιών συμπλεγμάτων φορέων (clusters) και πιλοτικών έργων ή έργων επίδειξης, τα οποία είναι δυνατόν να αφορούν, μεταξύ άλλων:
i)
την αύξηση της γεωργικής παραγωγικότητας, της οικονομικής βιωσιμότητας, των επιδόσεων και της απόδοσης των πόρων·
ii)
την καινοτομία προς στήριξη της βιοοικονομίας·
iii)
τη βιοποικιλότητα, τις υπηρεσίες οικοσυστημάτων, τη λειτουργικότητα του εδάφους και την αειφόρο διαχείριση των υδάτων·
iv)
τα καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες για την ολοκληρωμένη αλυσίδα εφοδιασμού·
v)
τη δημιουργία νέων ευκαιριών για προϊόντα και αγορές για τους παραγωγούς πρωτογενών προϊόντων·
vi)
την ποιότητα των τροφίμων, την ασφάλεια των τροφίμων και την υγιεινή διατροφή·
vii)
τη μείωση των μετασυλλεκτικών απωλειών και της κατασπατάλησης τροφίμων.
δ)
τη συλλογή και τη διάδοση πληροφοριών στο πεδίο των ΕΣΚ, συμπεριλαμβανομένων των ερευνητικών πορισμάτων και νέων τεχνολογιών σχετικά με την καινοτομία και την ανταλλαγή γνώσεων, καθώς και των ανταλλαγών στον τομέα της καινοτομίας με τρίτες χώρες.
4. Η Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, θεσπίζει την οργανωτική δομή και τη λειτουργία του δικτύου των ΕΣΚ. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
Άρθρο 54
Εθνικό αγροτικό δίκτυο
1. Κάθε κράτος μέλος δημιουργεί ένα εθνικό αγροτικό δίκτυο, στο οποίο συμμετέχουν οι οργανισμοί και οι διοικητικές υπηρεσίες που εμπλέκονται στην αγροτική ανάπτυξη. Οι συμπράξεις που αναφέρονται στο άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 αποτελούν επίσης μέρος του εθνικού αγροτικού δικτύου.
Τα κράτη μέλη με περιφερειακά προγράμματα μπορούν να υποβάλλουν προς έγκριση ειδικό πρόγραμμα για τη δημιουργία και λειτουργία του εθνικού τους αγροτικού δικτύου.
2. Η δικτύωση μέσω του εθνικού αγροτικού δικτύου έχει ως στόχο:
α)
την αύξηση της συμμετοχής των ενδιαφερομένων μερών στην υλοποίηση της αγροτικής ανάπτυξης·
β)
τη βελτίωση της ποιότητας εφαρμογής των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης·
γ)
την ενημέρωση του ευρύτερου κοινού και των δυνητικών δικαιούχων για την πολιτική αγροτικής ανάπτυξης και τις ευκαιρίες χρηματοδότησης·
δ)
την προώθηση της καινοτομίας στη γεωργία, την παραγωγή τροφίμων, τη δασοπονία και τις αγροτικές περιοχές.
3. Η στήριξη του ΕΓΤΑΑ βάσει του άρθρου 51 παράγραφος 3 χρησιμοποιείται:
α)
για τις δομές που είναι αναγκαίες για τη λειτουργία του δικτύου·
β)
για την προετοιμασία και υλοποίηση σχεδίου δράσης που καλύπτει τουλάχιστον τα ακόλουθα:
i)
τη συγκέντρωση παραδειγμάτων έργων που καλύπτουν όλες τις προτεραιότητες των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης
ii)
τη διευκόλυνση θεματικών και αναλυτικών ανταλλαγών μεταξύ των φορέων αγροτικής ανάπτυξης, την ανταλλαγή και διάδοση των πορισμάτων ·
iii)
δραστηριότητες κατάρτισης και δικτύωσης για τις ομάδες τοπικής δράσης, και ιδίως τεχνική βοήθεια για τη διατοπική και διακρατική συνεργασία, τη διευκόλυνση της συνεργασίας μεταξύ των ομάδων τοπικής δράσης και την αναζήτηση εταίρων για το μέτρο που αναφέρεται στο άρθρο 35·
iv)
δραστηριότητες δικτύωσης για συμβούλους και υπηρεσίες στήριξης της καινοτομίας·
v)
δραστηριότητες ανταλλαγής και διάδοσης των πορισμάτων σχετικά με την παρακολούθηση και την αξιολόγηση·
vi)
ένα επικοινωνιακό σχέδιο, συμπεριλαμβανομένης της διαφήμισης και πληροφόρησης σχετικά με το πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης σε συμφωνία με τις διαχειριστικές αρχές και δραστηριότητες πληροφόρησης και επικοινωνίας που στοχεύουν ένα ευρύτερο κοινό·
vii)
πρόβλεψη για συμμετοχή και συμβολή στις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Δικτύου Αγροτικής Ανάπτυξης.
4. Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό κανόνων για τη σύσταση και λειτουργία των εθνικών αγροτικών δικτύων και το περιεχόμενο των ειδικών προγραμμάτων που προβλέπονται στην παράγραφο 1. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
ΤΙΤΛΟΣ IV
ΕΣΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ
Άρθρο 55
Σκοποί
1. Οι ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας:
α)
προωθούν την αποδοτική, οικονομικά βιώσιμη χρήση των πόρων, την παραγωγικότητα, την ανταγωνιστικότητα, τις χαμηλές εκπομπές, τη φιλικότητα προς το κλίμα και την ανθεκτικότητα στον τομέα της γεωργίας και της δασοπονίας, την επιδίωξη γεωργοοικολογικών συστημάτων παραγωγής σε αρμονία με τους βασικούς φυσικούς πόρους από τους οποίους εξαρτάται η γεωργία και η δασοκομία·
β)
συμβάλλουν στη διασφάλιση του σταθερού και αειφόρου εφοδιασμού τροφίμων, ζωοτροφών και βιοϋλικών, τόσο υφιστάμενων όσο και νέων·
γ)
βελτιώνουν τις διαδικασίες προστασίας του περιβάλλοντος, προσαρμογής στην αλλαγή του κλίματος και μετριασμού της·
δ)
γεφυρώνουν το χάσμα μεταξύ της έρευνας, των γνώσεων και της τεχνολογίας αιχμής και των γεωργών, των διαχειριστών των δασών, των αγροτικών κοινοτήτων, των επιχειρήσεων, των ΜΚΟ και των συμβουλευτικών υπηρεσιών.
2. Οι ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας επιδιώκουν να επιτύχουν τους στόχους τους μέσω:
α)
της δημιουργίας προστιθέμενης αξίας με καλύτερη διασύνδεση της έρευνας και των γεωργικών πρακτικών, και ενθάρρυνση της ευρύτερης χρήσης των διαθέσιμων μέτρων καινοτομίας·
β)
της προώθησης της ταχύτερης και ευρύτερης μεταφοράς καινοτόμων λύσεων στην πράξη· και
γ)
της ενημέρωσης της επιστημονικής κοινότητας σχετικά με τις ερευνητικές ανάγκες της γεωργικής πρακτικής.
3. Το ΕΓΤΑΑ συμβάλλει στην επίτευξη των σκοπών των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας μέσω της στήριξης, σύμφωνα με το άρθρο 35, των επιχειρησιακών ομάδων των ΕΣΚ που αναφέρονται στο άρθρο 56 και του δικτύου των ΕΣΚ που αναφέρεται στο άρθρο 53.
Άρθρο 56
Επιχειρησιακές ομάδες
1. Οι επιχειρησιακές ομάδες των ΕΣΚ αποτελούν μέρος των ΕΣΚ για την παραγωγικότητα και τη βιωσιμότητα της γεωργίας. Συστήνονται από ενδιαφερόμενους φορείς, όπως γεωργούς, ερευνητές, συμβούλους και επιχειρήσεις που εμπλέκονται στους τομείς της γεωργίας και των τροφίμων που μπορούν να συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων των ΕΣΚ.
2. Οι επιχειρησιακές ομάδες των ΕΣΚ θεσπίζουν εσωτερικές διαδικασίες που εξασφαλίζουν τη διαφάνεια της λειτουργίας και της λήψης αποφάσεών τους και αποφεύγουν καταστάσεις σύγκρουσης συμφερόντων.
3. Τα κράτη μέλη αποφασίζουν στο πλαίσιο των προγραμμάτων τους σε ποιο βαθμό θα στηρίξουν τις επιχειρησιακές ομάδες.
Άρθρο 57
Καθήκοντα επιχειρησιακών ομάδων
1. Οι επιχειρησιακές ομάδες των ΕΣΚ καταρτίζουν σχέδιο που περιλαμβάνει τα ακόλουθα:
α)
περιγραφή του καινοτόμου έργου που πρόκειται να αναπτυχθεί, να τεθεί υπό δοκιμή, να προσαρμοστεί ή να υλοποιηθεί·
β)
περιγραφή των αναμενόμενων αποτελεσμάτων και της συμβολής στο στόχο των ΕΣΚ για ενίσχυση της παραγωγικότητας και της βιώσιμης διαχείρισης των πόρων.
2. Κατά την υλοποίηση των καινοτόμων έργων τους, οι επιχειρησιακές ομάδες:
α)
λαμβάνουν αποφάσεις για την ανάπτυξη και υλοποίηση καινοτόμων δράσεων· και
β)
υλοποιούν καινοτόμες δράσεις, μέσω μέτρων που χρηματοδοτούνται από τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης.
3. Οι επιχειρησιακές ομάδες διαδίδουν τα αποτελέσματα του έργου τους, ιδίως μέσω του δικτύου των ΕΣΚ.
ΤΙΤΛΟΣ V
ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 58
Πόροι και κατανομή τους
1. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 5, 6 και 7 του παρόντος άρθρου, το συνολικό ποσό της στήριξης της Ένωσης στην αγροτική ανάπτυξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού για την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 2014 έως 31 Δεκεμβρίου 2020 είναι 84 936 εκατομμύρια EUR, σε τιμές του 2011, σύμφωνα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο για τα έτη 2014 έως 2020.
2. Το 0,25 % των πόρων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 διατίθεται στην τεχνική βοήθεια για την Επιτροπή, όπως αναφέρεται στο άρθρο 51 παράγραφος 1.
3. Για λόγους προγραμματισμού και επακόλουθης εγγραφής τους στο γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης, τα ποσά που αναφέρονται στην παράγραφο 1 υπόκεινται σε τιμαριθμική αναπροσαρμογή 2 % ετησίως.
4. Η ετήσια κατανομή ανά κράτος μέλος των ποσών που αναφέρονται στην παράγραφο 1, ύστερα από αφαίρεση του ποσού που αναφέρεται στην παράγραφο 2 καθορίζεται στο Παράρτημα Ι.
5. Τα κονδύλια που μεταφέρει το κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 αφαιρούνται από τα ποσά που χορηγούνται στο κράτος μέλος σύμφωνα με την παράγραφο 4.
6. Τα κονδύλια που μεταφέρονται στο ΕΓΤΑΑ κατ’ εφαρμογή του άρθρου 7 παράγραφος 2 και του άρθρου 14 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 και τα κονδύλια που μεταφέρονται στο ΕΓΤΑΑ κατ’ εφαρμογή του άρθρου 10β και του άρθρου 136 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 73/2009 (27) του Συμβουλίου για το ημερολογιακό έτος 2013 περιλαμβάνονται επίσης στην ετήσια κατανομή που αναφέρεται στην παράγραφο 4.
7. Για να ληφθούν υπόψη οι εξελίξεις σχετικά με την ετήσια κατανομή που προβλέπεται στην παράγραφο 4, περιλαμβανομένων των μεταφορών που προβλέπονται στις παραγράφους 5 και 6· για την διεκπεραίωση τεχνικών προσαρμογών χωρίς τροποποίηση των συνολικών χορηγήσεων· ή για να ληφθεί υπόψη τυχόν άλλη τροποποίηση που θα προβλεφθεί από νομοθετική πράξη μετά την έκδοση του παρόντος κανονισμού, ανατίθεται στην Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 83 προκειμένου να αναθεωρούνται τα ανώτατα όρια που προβλέπονται στο Παράρτημα Ι.
8. Για τους σκοπούς της κατανομής του αποθεματικού επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 22 παράγραφοι 3 και 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 τα διαθέσιμα έσοδα για ειδικό προορισμό που συγκεντρώνονται σύμφωνα με το άρθρο 43του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 για το ΕΓΤΑΑ, προστίθεται στα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 20 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013. Τα εν λόγω διαθέσιμα έσοδα για ειδικό προορισμό χορηγούνται στα κράτη μέλη ανάλογα με το μερίδιό τους στο συνολικό ποσό ενίσχυσης από το ΕΓΤΑΑ.
Άρθρο 59
Συνεισφορά του Ταμείου
1. Η απόφαση έγκρισης προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης καθορίζει την ανώτατη συνεισφορά του ΕΓΤΑΑ στο πρόγραμμα. Η απόφαση προσδιορίζει σαφώς, εάν χρειάζεται, τις πιστώσεις που διατίθενται στις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες.
2. Η συνεισφορά του ΕΓΤΑΑ υπολογίζεται με βάση το ποσό της επιλέξιμης δημόσιας δαπάνης.
3. Τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης καθορίζουν ένα ενιαίο ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ που ισχύει για όλα τα μέτρα. Όπου εφαρμόζεται, καθορίζεται ξεχωριστό ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ για τις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, τις άκρως απόκεντρες περιοχές και για τα μικρά νησιά του Αιγαίου Πελάγους κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2019/93 καθώς και τις περιφέρειες μετάβασης. Το ανώτατο ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ είναι:
α)
το 85 % των επιλέξιμων δημόσιων δαπανών στις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, στις άκρως απόκεντρες περιοχές και στα μικρά νησιά του Αιγαίου Πελάγους κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2019/93·
β)
το 75 % των επιλέξιμων δημόσιων δαπανών για όλες τις περιφέρειες των οποίων το κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ για την περίοδο 2007-2013 ήταν χαμηλότερο του 75 % του μέσου όρου της ΕΕ-25 για την περίοδο αναφοράς αλλά των οποίων το κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ είναι ανώτερο του 75 % του ΑΕγχΠ της ΕΕ-27,
γ)
το 63 % των επιλέξιμων δημόσιων δαπανών για τις περιφέρειες μετάβασης εκτός όσων αναφέρονται στο στοιχείο β) της παρούσας παραγράφου,
δ)
το 53 % των επιλέξιμων δημόσιων δαπανών στις άλλες περιφέρειες.
Το ελάχιστο ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ είναι 20 %.
4. Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 3, η ανώτατη συνεισφορά του ΕΓΤΑΑ είναι:
α)
80 % για τα μέτρα που αναφέρονται στα άρθρα 14, 27 και 35, για την τοπική ανάπτυξη LEADER που αναφέρεται στο άρθρο 32 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 και για τις πράξεις δυνάμει του άρθρου 19 παράγραφος 1 στοιχείο α) σημείο i). Το ποσοστό αυτό μπορεί να αυξηθεί σε 90 % το ανώτατο για τα προγράμματα στις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, στις άκρως απόκεντρες περιοχές, στα μικρά νησιά του Αιγαίου Πελάγους, κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2019/93 και στις περιφέρειες μετάβασης που αναφέρονται στην παράγραφο 3 στοιχεία β) και γ),
β)
75 % για δράσεις που συμβάλλουν στους περιβαλλοντικούς στόχους και το μετριασμό της αλλαγής του κλίματος και την προσαρμογή, σύμφωνα με το άρθρο 17, το άρθρο 21 παράγραφος 1 στοιχεία α) και β), τα άρθρα 28, 29, 30, 31 και 34.
γ)
100 % για τα χρηματοδοτικά μέσα σε επίπεδο ΕΕ που αναφέρονται στο άρθρο 38 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013·
δ)
το ποσοστό συνεισφοράς που εφαρμόζεται στο οικείο μέτρο αυξημένο κατά 10 ακόμα ποσοστιαίες μονάδες για τις συνεισφορές στα χρηματοδοτικά μέσα που αναφέρονται στο άρθρο 38 παράγραφος 1 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013.
ε)
100 % για τις πράξεις που λαμβάνουν χρηματοδότηση από κονδύλια που μεταφέρονται στο ΕΓΤΑΑ κατ’ εφαρμογή του άρθρου 7 παράγραφος 2 και του άρθρου 14 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013
στ)
100 % για ποσό 500 εκατομμυρίων EUR σε τιμές του 2011 που χορηγείται στην Πορτογαλία και για ποσό 7 εκατομμυρίων EUR σε τιμές του 2011 που χορηγείται στην Κύπρο, εφόσον τα εν λόγω κράτη μέλη λαμβάνουν χρηματοδοτική συνδρομή σύμφωνα με τα άρθρα 136 και 143 ΣΛΕΕ την 1η Ιανουαρίου 2014 ή αργότερα, ως το 2016, οπότε θα επανεκτιμηθεί η εφαρμογή αυτής της διάταξης.
ζ)
Για τα τη μέλη που θα λάβουν την 1η Ιανουαρίου 2014 ή αργότερα χρηματοδοτική συνδρομή σύμφωνα με τα άρθρα 136 και 143 ΣΛΕΕ, το ποσοστό της συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ που απορρέει από την εφαρμογή του άρθρου 24 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 μπορεί να αυξηθεί κατά επί πλέον 10 ποσοστιαίες μονάδες, έως το μέγιστο του 95 %, για δαπάνες που πρέπει να πληρωθούν από αυτά τα κράτη μέλη τα πρώτα δύο έτη της εφαρμογής του προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης. Το ποσοστό συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ που θα ήταν εφαρμοστέο χωρίς αυτήν την παρέκκλιση τηρείται για τη συνολική δημόσια δαπάνη κατά τη διάρκεια της περιόδου προγραμματισμού.
5. Τουλάχιστον το 5 %, και στην περίπτωση της Κροατίας το 2,5 %, της συνολικής συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης προορίζεται για το LEADER.
6. Το 30 % τουλάχιστον της συνολικής συνεισφοράς του ΕΓΤΑΑ στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης προορίζεται για μέτρα των ακόλουθων άρθρων: του άρθρου 17, σχετικά με επενδύσεις που αφορούν το περιβάλλον και το κλίμα· των άρθρων 21, 28, 29 και 30, με την εξαίρεση των ενισχύσεων που αφορούν την οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα· και των άρθρων 31, 32 και 34.
Το πρώτο εδάφιο δεν εφαρμόζεται στις άκρως αποκεντρωμένες περιοχές και τα υπερπόντια εδάφη των κρατών μελών.
7. Όταν κράτος μέλος υποβάλει και εθνικό πρόγραμμα και δέσμη περιφερειακών προγραμμάτων, η παράγραφος 5 και 6 δεν εφαρμόζεται στο εθνικό πρόγραμμα. Η συνεισφορά του ΕΓΤΑΑ στα εθνικά προγράμματα λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του ποσοστού που αναφέρεται στην παράγραφο 5 και 6 για κάθε περιφερειακό πρόγραμμα, κατά τον λόγο του μεριδίου του περιφερειακού αυτού προγράμματος στην εθνική χρηματοδότηση.
8. Οι δαπάνες που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΓΤΑΑ δεν συγχρηματοδοτούνται με συνεισφορά των διαρθρωτικών ταμείων, του Ταμείου Συνοχής ή οποιουδήποτε άλλου ενωσιακού χρηματοδοτικού μέσου.
9. Οι δημόσιες δαπάνες για ενισχύσεις σε επιχειρήσεις τηρούν τα όρια ενισχύσεων που προβλέπονται σε σχέση με τις κρατικές ενισχύσεις, εκτός αντίθετων διατάξεων του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 60
Επιλεξιμότητα δαπανών
1. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 65 παράγραφος 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 σε περιπτώσεις μέτρων έκτακτης ανάγκης λόγω φυσικών καταστροφών, τα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης μπορούν να προβλέπουν ότι η επιλεξιμότητα των δαπανών που σχετίζονται με τροποποιήσεις του προγράμματος μπορεί να αρχίσει από την ημερομηνία εκδήλωσης της φυσικής καταστροφής.
2. Οι δαπάνες είναι επιλέξιμες για συνεισφορά του ΕΓΤΑΑ μόνον εάν πραγματοποιούνται για πράξεις που έχουν αποφασισθεί από τη διαχειριστική αρχή του σχετικού προγράμματος ή υπ’ ευθύνη της, σύμφωνα με τα κριτήρια επιλογής του άρθρου 49.
Εξαιρουμένων των γενικών εξόδων, όπως ορίζεται στο άρθρο 45 παράγραφος 2 στοιχείο γ), όσον αφορά τις επενδυτικές πράξεις στο πλαίσιο μέτρων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 42 ΣΛΕΕ, θεωρούνται επιλέξιμες μόνο οι δαπάνες που έχουν πραγματοποιηθεί μετά την υποβολή αίτησης στην αρμόδια αρχή.
Τα κράτη μέλη μπορούν να προβλέπουν στα προγράμματά τους ότι είναι επιλέξιμες μόνο οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν μετά την έγκριση της αίτησης ενίσχυσης από την αρμόδια αρχή.
3. Οι παράγραφοι 1 και 2 δεν εφαρμόζονται στο άρθρο 51 παράγραφοι 1 και 2.
4. Οι πληρωμές σε δικαιούχους συνοδεύονται από τιμολόγια και έγγραφα που αποδεικνύουν την πληρωμή. Εάν αυτό δεν είναι δυνατόν, οι πληρωμές συνοδεύονται από δικαιολογητικά ισοδύναμης αποδεικτικής αξίας, εκτός για τις μορφές ενίσχυσης δυνάμει του άρθρου 67 παράγραφος 1 στοιχεία β), γ) και δ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013
Άρθρο 61
Επιλέξιμες δαπάνες
1. Όταν οι λειτουργικές δαπάνες καλύπτονται από ενίσχυση δυνάμει του παρόντος κανονισμού, είναι επιλέξιμα τα ακόλουθα είδη δαπανών:
α)
δαπάνες λειτουργίας·
β)
δαπάνες προσωπικού·
γ)
δαπάνες κατάρτισης·
δ)
δαπάνες δημόσιων σχέσεων·
ε)
χρηματοοικονομικές δαπάνες·
στ)
δαπάνες συγκρότησης δικτύων.
2. Οι μελέτες θεωρούνται επιλέξιμες δαπάνες μόνο εάν συνδέονται με ειδική δράση στο πλαίσιο του προγράμματος ή με τους ειδικούς σκοπούς και στόχους του προγράμματος.
3. Οι συνεισφορές σε είδος υπό μορφή παροχής εργασιών, αγαθών, υπηρεσιών, γης και ακινήτων για τα οποία δεν καταβλήθηκαν ποσά τοις μετρητοίς που να δικαιολογούνται από τιμολόγια ή έγγραφα ισοδύναμης αποδεικτικής αξίας, μπορούν να είναι επιλέξιμες για στήριξη εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 69 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013
Άρθρο 62
Επαληθευσιμότητα και ελεγξιμότητα των μέτρων
1. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι όλα τα μέτρα αγροτικής ανάπτυξης που προτίθενται να υλοποιήσουν είναι επαληθεύσιμα και ελέγξιμα. Για το σκοπό αυτό, η διαχειριστική αρχή και ο οργανισμός πληρωμών κάθε προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης παρέχει μια εκ των προτέρων εκτίμηση της επαληθευσιμότητας και της ελεγξιμότητας των μέτρων που πρέπει να συμπεριληφθούν στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης. Η διαχειριστική αρχή και ο οργανισμός πληρωμών αναλαμβάνουν επίσης την εκτίμηση της επαληθευσιμότητας και της ελεγξιμότητας των μέτρων κατά τη διάρκεια της υλοποίησης του προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης. Κατά την εκ των προτέρων εκτίμηση και την εκτίμηση κατά τη διάρκεια της περιόδου υλοποίησης οφείλουν να λαμβάνονται υπόψη τα αποτελέσματα των ελέγχων κατά την προηγούμενη και τρέχουσα περίοδο προγραμματισμού. Όταν από την εκτίμηση αποκαλύπτεται ότι δεν πληρούνται οι απαιτήσεις επαληθευσιμότητας και ελεγξιμότητας, τα σχετικά μέτρα προσαρμόζονται αναλόγως.
2. Όταν η ενίσχυση χορηγείται με βάση τις συνήθεις δαπάνες ή τις πρόσθετες δαπάνες και το απολεσθέν εισόδημα, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι οι σχετικοί υπολογισμοί είναι επαρκείς και ακριβείς, και πραγματοποιούνται εκ των προτέρων βάσει σωστού, δίκαιου και επαληθεύσιμου υπολογισμού. Για το σκοπό αυτό, ένας φορέας λειτουργικά ανεξάρτητος από τις αρχές που είναι αρμόδιες για την εφαρμογή του προγράμματος και διαθέτει την κατάλληλη τεχνογνωσία εκτελεί τους υπολογισμούς ή επιβεβαιώνει την ορθότητα και την ακρίβεια των υπολογισμών. Δήλωση που επιβεβαιώνει την ορθότητα και την ακρίβεια των υπολογισμών συμπεριλαμβάνεται στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης.
Άρθρο 63
Προκαταβολές
1. Η πληρωμή προκαταβολών υπόκειται στη σύσταση τραπεζικής εγγύησης ή ισοδύναμης εγγύησης που αντιστοιχεί στο 100 % του ποσού της προκαταβολής. Όσον αφορά τους δικαιούχους του δημοσίου, η προκαταβολή καταβάλλεται στους δήμους, στις περιφερειακές αρχές και στις ενώσεις τους, καθώς και στους οργανισμούς δημοσίου δικαίου.
Η διευκόλυνση που παρέχεται ως εγγύηση από δημόσια αρχή θεωρείται ισοδύναμη με την εγγύηση που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο, υπό τον όρο ότι η αρχή αναλαμβάνει την υποχρέωση να καταβάλει το καλυπτόμενο από την εγγύηση ποσό εάν δεν θεμελιώνεται δικαίωμα στην καταβληθείσα προκαταβολή.
2. Η εγγύηση μπορεί να αποδεσμευτεί όταν ο αρμόδιος οργανισμός πληρωμών εξακριβώσει ότι το ποσό της πραγματικής δαπάνης που αντιστοιχεί στη δημόσια συνεισφορά που σχετίζεται με τη δράση υπερβαίνει το ποσό της προκαταβολής.
ΤΙΤΛΟΣ VI
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ, ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑ
Άρθρο 64
Αρμοδιότητες της Επιτροπής
Για να διασφαλίσει, στο πλαίσιο της κοινής διαχείρισης, τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση σύμφωνα με το άρθρο 317 ΣΛΕΕ, η Επιτροπή εκτελεί τα μέτρα και τους ελέγχους που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1306/2013
Άρθρο 65
Αρμοδιότητες των κρατών μελών
1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν όλες τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 προκειμένου να εξασφαλίζουν την αποτελεσματική προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης.
2. Τα κράτη μέλη ορίζουν, για κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης, τις ακόλουθες αρχές:
α)
τη διαχειριστική αρχή, που μπορεί να είναι είτε πρόσωπο δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου ενεργό σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο, είτε το ίδιο το κράτος μέλος σε περίπτωση που ασκεί αυτό το καθήκον, η οποία θα είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση του συγκεκριμένου προγράμματος·
β)
το διαπιστευμένο οργανισμό πληρωμών κατά την έννοια του άρθρου 7 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013·
γ)
τον φορέα πιστοποίησης κατά την έννοια του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013.
3. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν, για κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης, ότι το οικείο σύστημα διαχείρισης και ελέγχου έχει συσταθεί με τρόπο που εξασφαλίζει σαφή κατανομή και διαχωρισμό των καθηκόντων μεταξύ της διαχειριστικής αρχής και άλλων φορέων. Τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα να εξασφαλίζουν την αποτελεσματική λειτουργία των συστημάτων σε όλη τη διάρκεια του προγράμματος.
4. Τα κράτη μέλη καθορίζουν με σαφήνεια τα καθήκοντα της διαχειριστικής αρχής, του οργανισμού πληρωμών και των ομάδων τοπικής δράσης στο πλαίσιο του LEADER, σχετικά με την εφαρμογή των κριτηρίων επιλεξιμότητας και επιλογής και τη διαδικασία επιλογής έργων.
Άρθρο 66
Διαχειριστική αρχή
1. Η διαχειριστική αρχή είναι αρμόδια για τη διαχείριση και εφαρμογή του προγράμματος, με αποδοτικό, αποτελεσματικό και ορθό τρόπο, και ιδίως για τα ακόλουθα:
α)
να διασφαλίζει ότι υπάρχει ένα κατάλληλο και ασφαλές ηλεκτρονικό σύστημα για την καταγραφή, τήρηση, διαχείριση και υποβολή στατιστικών στοιχείων για το πρόγραμμα και την εφαρμογή του, τα οποία απαιτούνται για τους σκοπούς της παρακολούθησης και της αξιολόγησης και, ιδίως, στοιχείων που απαιτούνται για την παρακολούθηση της προόδου προς τους καθορισμένους στόχους και προτεραιότητες·
β)
να διαβιβάζει στην Επιτροπή, έως τις 31 Ιανουαρίου και τις 31 Οκτωβρίου κάθε έτους του προγράμματος, τα σχετικά δεδομένα-δείκτες για τις πράξεις που επελέγησαν για χρηματοδότηση, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών για τους δείκτες επιδόσεων και τους χρηματοοικονομικούς δείκτες·
γ)
να εξασφαλίζει ότι οι δικαιούχοι και οι λοιποί φορείς που εμπλέκονται στην υλοποίηση των πράξεων:
i)
ενημερώνονται για τις υποχρεώσεις τους που απορρέουν από τη χορηγούμενη ενίσχυση και τηρούν είτε χωριστό λογιστικό σύστημα είτε τον κατάλληλο λογιστικό κωδικό για όλες τις δοσοληψίες που σχετίζονται με την δράση,
ii)
είναι ενήμεροι για τις απαιτήσεις που αφορούν την παροχή στοιχείων στη διαχειριστική αρχή και την καταγραφή των επιδόσεων και των αποτελεσμάτων·
δ)
να διασφαλίζει ότι η εκ των προτέρων αξιολόγηση που αναφέρεται στο άρθρο 55 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 είναι σύμφωνη με το σύστημα αξιολόγησης και παρακολούθησης, την αποδέχεται και την υποβάλλει στην Επιτροπή·
ε)
να διασφαλίζει ότι το σχέδιο αξιολόγησης που αναφέρεται στο άρθρο 56 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 έχει εκπονηθεί, ότι η εκ των υστέρων αξιολόγηση προγράμματος που αναφέρεται στο άρθρο 57 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 πραγματοποιείται εντός των προθεσμιών που προβλέπονται στον εν λόγω κανονισμό, να διασφαλίζει ότι οι εν λόγω αξιολογήσεις συμμορφώνονται προς το σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης, και να τις υποβάλλει στην επιτροπή παρακολούθησης και στην Επιτροπή·
στ)
να παρέχει στην επιτροπή παρακολούθησης τα αναγκαία στοιχεία και έγγραφα για την παρακολούθηση της υλοποίησης του προγράμματος με γνώμονα τους ειδικούς στόχους και προτεραιότητές του·
ζ)
να συντάσσει την ετήσια έκθεση προόδου συμπεριλαμβάνοντας συγκεντρωτικούς πίνακες παρακολούθησης και, μετά την έγκριση από την επιτροπή παρακολούθησης, να την υποβάλλει στην Επιτροπή·
η)
να εξασφαλίζει ότι ο οργανισμός πληρωμών λαμβάνει όλες τις αναγκαίες πληροφορίες ιδίως σχετικά με τις διαδικασίες που εφαρμόζονται και οιουσδήποτε ελέγχους διενεργούνται σε σχέση με τις πράξεις που έχουν επιλεγεί για χρηματοδότηση, πριν εγκριθούν οι πληρωμές·
θ)
να εξασφαλίζει δημοσιότητα στο πρόγραμμα, μεταξύ άλλων και μέσω του εθνικού αγροτικού δικτύου, ενημερώνοντας τους δυνητικούς δικαιούχους, τις επαγγελματικές οργανώσεις, τους οικονομικούς και κοινωνικούς εταίρους, τους φορείς που ασχολούνται με την προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών, και τις συμμετέχουσες μη κυβερνητικές οργανώσεις, συμπεριλαμβανομένων των περιβαλλοντικών οργανώσεων, για τις δυνατότητες που παρέχει το πρόγραμμα και τους κανόνες πρόσβασης στη χρηματοδότηση του προγράμματος, καθώς και ενημερώνοντας τους δικαιούχους για τη συνεισφορά της Ένωσης και το ευρύ κοινό για το ρόλο που διαδραματίζει η Ένωση στο πρόγραμμα.
2. Το κράτος μέλος ή η διαχειριστική αρχή μπορούν να ορίζουν έναν ή περισσότερους ενδιάμεσους φορείς, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών αρχών, των περιφερειακών αναπτυξιακών φορέων ή των μη κυβερνητικών οργανώσεων, για να πραγματοποιήσουν τη διαχείριση και την υλοποίηση των πράξεων αγροτικής ανάπτυξης.
Όταν η αρμοδιότητα για την άσκηση ενός μέρους των καθηκόντων της ανατίθεται σε άλλο φορέα, η διαχειριστική αρχή διατηρεί την πλήρη ευθύνη για την αποδοτικότητα και την αρτιότητα της διαχείρισης και εκτέλεσης των καθηκόντων αυτών. Η διαχειριστική αρχή διασφαλίζει ότι έχουν θεσπισθεί οι σχετικές διατάξεις που επιτρέπουν στον άλλο φορέα να λαμβάνει όλα τα απαραίτητα στοιχεία και πληροφορίες για την εκτέλεση των εν λόγω καθηκόντων.
3. Όταν στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης περιλαμβάνεται ένα θεματικό υποπρόγραμμα, όπως αναφέρεται στο άρθρο 7, η διαχειριστική αρχή μπορεί να ορίσει έναν ή περισσότερους ενδιάμεσους φορείς, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών αρχών, των ομάδων τοπικής δράσης ή μη κυβερνητικών οργανώσεων, για την εκτέλεση της διαχείρισης και της υλοποίησης της εν λόγω στρατηγικής. Εν προκειμένω εφαρμόζεται η παράγραφος 2.
Η διαχειριστική αρχή διασφαλίζει ότι οι πράξεις και οι επιδόσεις του εν λόγω θεματικού υποπρογράμματος προσδιορίζονται χωριστά για τους σκοπούς του συστήματος παρακολούθησης και αξιολόγησης που αναφέρεται στο άρθρο 67.
4. Με επιφύλαξη του ρόλου των οργανισμών πληρωμών και των λοιπών φορέων που αναφέρονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1306/2013 στα κράτη μέλη που έχουν περισσότερα του ενός προγράμματα, μπορεί να ορισθεί συντονιστικό όργανο προκειμένου να διασφαλίζει τη συνέπεια στη διαχείριση των κεφαλαίων και να αποτελεί σύνδεσμο μεταξύ της Επιτροπής και των εθνικών αρχών διαχείρισης.
5. Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστικές πράξεις, σχετικά με τον καθορισμό ομοιόμορφων συνθηκών για την εφαρμογή των απαιτήσεων ενημέρωσης και δημοσιότητας που αναφέρονται στο στοιχείο θ) της παραγράφου 1.
ΤΙΤΛΟΣ VII
ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι
Γενικές διατάξεις
Τμήμα 1
Καθιέρωση και στόχοι του συστήματος παρακολούθησης και αξιολόγησης
Άρθρο 67
Σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης
Σύμφωνα με τον παρόντα Τίτλο, εκπονείται κοινό σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης σε συνεργασία μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών και εκδίδεται από την Επιτροπή με εκτελεστικές πράξεις. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις θεσπίζονται με τη διαδικασία εξέτασης του άρθρου 84.
Άρθρο 68
Στόχοι
Το σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης έχει ως στόχο:
α)
να αποδεικνύει την πρόοδο και τα επιτεύγματα της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης και να αξιολογεί τον αντίκτυπο, την αποτελεσματικότητα, την αποδοτικότητα και τη συνάφεια των παρεμβάσεων της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης·
β)
να συμβάλλει στην καλύτερα στοχευμένη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης·
γ)
να στηρίζει μια κοινή διαδικασία μάθησης που σχετίζεται με την παρακολούθηση και την αξιολόγηση.
Τμήμα 2
Τεχνικές προβλέψεις
Άρθρο 69
Κοινοί δείκτες
1. Ένας κατάλογος κοινών δεικτών που σχετίζονται με την αρχική κατάσταση καθώς και τη δημοσιονομική εκτέλεση, τις επιδόσεις, τα αποτελέσματα και τον αντίκτυπο του προγράμματος, ο οποίος εφαρμόζεται σε κάθε πρόγραμμα, καθορίζεται στο σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης που προβλέπεται στο άρθρο 67 ώστε να καθίσταται δυνατή η συγκέντρωση δεδομένων σε επίπεδο Ένωσης.
2. Οι κοινοί δείκτες βασίζονται σε διαθέσιμα δεδομένα, συνδέονται με τη δομή και τους στόχους της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης και επιτρέπουν την εκτίμηση της προόδου, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας της εφαρμογής της πολιτικής με γνώμονα τους σκοπούς και τους στόχους σε ενωσιακό, εθνικό επίπεδο και σε επίπεδο προγράμματος. Οι κοινοί δείκτες αντικτύπου βασίζονται σε διαθέσιμα δεδομένα.
3. Ο αξιολογητής εκφράζει ποσοτικά τον αντίκτυπο του προγράμματος που έχει μετρηθεί με τους δείκτες αντικτύπου. Βάσει των στοιχείων στις αξιολογήσεις για την ΚΓΠ, συμπεριλαμβανομένων των αξιολογήσεων στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης, η Επιτροπή, με τη βοήθεια των κρατών μελών, αξιολογεί το συνδυασμένο αντίκτυπο σε όλα τα μέσα της ΚΓΠ.
Άρθρο 70
Ηλεκτρονικό σύστημα πληροφοριών
Τα κύρια στοιχεία σχετικά με την υλοποίηση του προγράμματος, για κάθε δράση που επιλέγεται για χρηματοδότηση, καθώς και για πράξεις που έχουν ολοκληρωθεί, τα οποία απαιτούνται για την παρακολούθηση και αξιολόγηση, συμπεριλαμβανομένων των βασικών πληροφοριών για κάθε δικαιούχο και έργο, καταγράφονται και τηρούνται σε ηλεκτρονική μορφή.
Άρθρο 71
Παροχή πληροφοριών
Οι δικαιούχοι της στήριξης στο πλαίσιο των μέτρων αγροτικής ανάπτυξης και οι ομάδες τοπικής δράσης αναλαμβάνουν την υποχρέωση να παράσχουν στη διαχειριστική αρχή και/ή στους διορισμένους αξιολογητές ή άλλους φορείς που έχουν εξουσιοδοτηθεί να εκτελούν καθήκοντα για λογαριασμό της, όλες τις πληροφορίες που είναι αναγκαίες για την παρακολούθηση και αξιολόγηση του προγράμματος, ιδίως σε σχέση με την επίτευξη καθορισμένων στόχων και προτεραιοτήτων.
ΚΕΦΆΛΑΙΟ II
Παρακολούθηση
Άρθρο 72
Διαδικασίες παρακολούθησης
1. Η διαχειριστική αρχή και η επιτροπή παρακολούθησης που αναφέρονται στο άρθρο 47 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 παρακολουθούν την ποιότητα υλοποίησης του προγράμματος.
2. Η διαχειριστική αρχή και η επιτροπή παρακολούθησης παρακολουθούν κάθε πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης μέσω οικονομικών δεικτών, δεικτών επιδόσεων και δεικτών που αφορούν τους στόχους.
Άρθρο 73
Επιτροπή παρακολούθησης
Τα κράτη μέλη με περιφερειακά προγράμματα μπορούν να συστήσουν εθνική επιτροπή παρακολούθησης, η οποία συντονίζει την εφαρμογή των περιφερειακών προγραμμάτων σε σχέση με το Εθνικό πλαίσιο και την αξιοποίηση των δημοσιονομικών πόρων.
Άρθρο 74
Αρμοδιότητες της επιτροπής παρακολούθησης
Η επιτροπή παρακολούθησης βεβαιώνεται για τις επιδόσεις του προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης και την αποτελεσματικότητα της εφαρμογής του. Προς τούτο, εκτός από τα καθήκοντα που αναφέρονται στο άρθρο 49 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 η επιτροπή παρακολούθησης:
α)
γνωμοδοτεί και εκδίδει γνώμη εντός τεσσάρων μηνών από την απόφαση έγκρισης του προγράμματος, όσον αφορά τα κριτήρια επιλογής για τις χρηματοδοτούμενες πράξεις. Τα κριτήρια επιλογής αναθεωρούνται ανάλογα με τις ανάγκες του προγραμματισμού·
β)
εξετάζει τις δραστηριότητες και τις επιδόσεις που σχετίζονται με την πρόοδο εφαρμογής του σχεδίου αξιολόγησης του προγράμματος·
γ)
εξετάζει, ειδικότερα, δράσεις στο επιχειρησιακό πρόγραμμα που αφορούν την τήρηση των εκ των προτέρων όρων, οι οποίες εμπίπτουν στις αρμοδιότητες της αρχής διαχείρισης, και τηρείται ενήμερη σχετικά με τις δράσεις που αφορούν την τήρηση άλλων εκ των προτέρων όρων·
δ)
συμμετέχει στο εθνικό αγροτικό δίκτυο με σκοπό την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με την υλοποίηση του προγράμματος· και
ε)
εξετάζει και εγκρίνει τις ετήσιες εκθέσεις υλοποίησης πριν αποσταλούν στην Επιτροπή.
Άρθρο 75
Ετήσια έκθεση υλοποίησης
1. Έως τις 30 Ιουνίου 2016 και έως τις 30 Ιουνίου κάθε επόμενου έτους έως και το 2024, το κράτος μέλος υποβάλλει στην Επιτροπή ετήσια έκθεση υλοποίησης σχετικά με την υλοποίηση του προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης κατά το προηγούμενο ημερολογιακό έτος. Η έκθεση που θα υποβληθεί το 2016 θα καλύπτει τα ημερολογιακά έτη 2014 και 2015.
2. Εκτός από την τήρηση των απαιτήσεων του άρθρου 50 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 οι ετήσιες εκθέσεις υλοποίησης περιλαμβάνουν πληροφορίες, μεταξύ άλλων, για τις οικονομικές δεσμεύσεις και δαπάνες ανά μέτρο, καθώς και περίληψη των δραστηριοτήτων που αναλαμβάνονται σε σχέση με το σχέδιο αξιολόγησης.
3. Εκτός από την τήρηση των απαιτήσεων του άρθρου 50 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, η ετήσια έκθεση εφαρμογής που θα υποβληθεί το 2017 θα καλύπτει και την περιγραφή της εφαρμογής τυχόν υποπρογραμμάτων που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα.
4. Εκτός από την τήρηση των απαιτήσεων του άρθρου 50 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, η ετήσια έκθεση υλοποίησης που θα υποβληθεί το 2019 θα περιλαμβάνει επίσης περιγραφή της υλοποίησης των επιμέρους υποπρογραμμάτων που εντάσσονται στο πρόγραμμα και αξιολόγηση της σημειωθείσας προόδου, με σκοπό τη διασφάλιση μιας ολοκληρωμένης προσέγγισης για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ και των άλλων χρηματοδοτικών μέσων της ΕΕ για τη στήριξη της εδαφικής ανάπτυξης των αγροτικών περιοχών, μεταξύ άλλων μέσω στρατηγικών τοπικής ανάπτυξης.
5. Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό κανόνων για την παρουσίαση των ετήσιων εκθέσεων υλοποίησης. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙΙ
Αξιολόγηση
Άρθρο 76
Γενικές διατάξεις
1. Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις, που να διευκρινίζουν τα στοιχεία που πρέπει να περιλαμβάνονται στις εκ των προτέρων και εκ των υστέρων αξιολογήσεις που αναφέρονται στα άρθρα 55 και 57 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 και να καθορίζουν τις ελάχιστες απαιτήσεις για το σχέδιο αξιολόγησης που αναφέρεται στο άρθρο 56 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
2. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι αξιολογήσεις συνάδουν με την κοινή προσέγγιση της αξιολόγησης η οποία έχει συμφωνηθεί βάσει του άρθρου 67, οργανώνουν την παραγωγή και τη συγκέντρωση των απαιτούμενων στοιχείων και διαβιβάζουν τις διάφορες πληροφορίες που παρέχει το σύστημα παρακολούθησης στους αξιολογητές.
3. Οι εκθέσεις αξιολόγησης διατίθενται από τα κράτη μέλη στο διαδίκτυο και από την Επιτροπή στον δικτυακό τόπο της Ένωσης.
Άρθρο 77
Εκ των προτέρων αξιολόγηση
Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι ο εκ των προτέρων αξιολογητής εμπλέκεται ήδη από ένα πρώιμο στάδιο στη διαδικασία εκπόνησης του προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης, όπου συμπεριλαμβάνονται η εκπόνηση της ανάλυσης που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο β), ο σχεδιασμός της λογικής παρέμβασης του προγράμματος και ο καθορισμός των στόχων του προγράμματος.
Άρθρο 78
Εκ των υστέρων αξιολόγηση
Το 2024, τα κράτη μέλη καταρτίζουν έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης για καθένα από τα οικεία προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης. Αυτή η έκθεση υποβάλλεται στην Επιτροπή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024.
Άρθρο 79
Σύνθεση αξιολογήσεων
Η σύνθεση σε επίπεδο Ένωσης των εκ των προτέρων και εκ των υστέρων εκθέσεων αξιολόγησης πραγματοποιείται υπό την ευθύνη της Επιτροπής.
Η σύνθεση των εκθέσεων αξιολόγησης ολοκληρώνεται το αργότερο έως την 31η Δεκεμβρίου του έτους που έπεται της υποβολής των σχετικών αξιολογήσεων.
ΤΙΤΛΟΣ VIII
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΠΕΡΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ
Άρθρο 80
Κανόνες εφαρμοστέοι στις επιχειρήσεις
Όταν η στήριξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού χορηγείται σε μορφές συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων, μπορεί να χορηγείται μόνο για τις μορφές συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων που συμμορφώνονται με τους κανόνες ανταγωνισμού, όπως αυτοί εφαρμόζονται δυνάμει των άρθρων 206 έως 210 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
Άρθρο 81
Κρατική ενίσχυση
1. Εκτός αντίθετων διατάξεων του παρόντος Τίτλου, τα άρθρα 107, 108 και 109 ΣΛΕΕ εφαρμόζονται όσον αφορά τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από τα κράτη μέλη.
2. Τα άρθρα 107, 108 και 109 ΣΛΕΕ δεν εφαρμόζονται στις πληρωμές που πραγματοποιούνται από τα κράτη μέλη δυνάμει του παρόντος κανονισμού και σύμφωνα με αυτόν, ή σε πρόσθετη εθνική χρηματοδότηση που αναφέρεται στο άρθρο 82 εντός του πεδίου εφαρμογής του άρθρου 42 ΣΛΕΕ.
Άρθρο 82
Συμπληρωματική εθνική χρηματοδότηση
Οι πληρωμές που πραγματοποιούνται από τα κράτη μέλη σε σχέση με πράξεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 42 ΣΛΕΕ και αποσκοπούν στην παροχή πρόσθετης χρηματοδότησης για την αγροτική ανάπτυξη στην οποία παρέχεται στήριξη από την Ένωση ανά πάσα στιγμή κατά την περίοδο προγραμματισμού, συμπεριλαμβάνονται από τα κράτη μέλη στο πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης όπως προβλέπεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο ι) και, εφόσον συμμορφώνονται με τα κριτήρια δυνάμει του παρόντος κανονισμού, εγκρίνονται από την Επιτροπή.
ΤΙΤΛΟΣ ΙΧ
ΕΞΟΥΣΙΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΚΟΙΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ, ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι
Εξουσίες της Επιτροπής
Άρθρο 83
Άσκηση της εξουσιοδότησης
1. Η αρμοδιότητα έκδοσης των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 3, στο άρθρο 14 παράγραφος 5, στο άρθρο 16 παράγραφος 5, στο άρθρο 19 παράγραφος 8, στο άρθρο 22 παράγραφος 3, στο άρθρο 28 παράγραφοι 10 και 11, στο άρθρο 29 παράγραφος 6, στο άρθρο 30 παράγραφος 8, στο άρθρο 33 παράγραφος 4, στο άρθρο 34 παράγραφος 5, στο άρθρο 35 παράγραφος 10, στο άρθρο 36 παράγραφος 5, στο άρθρο 45 παράγραφος 6, στο άρθρο 47 παράγραφος 6 και στο άρθρο 89 ανατίθεται στην Επιτροπή υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Η αρμοδιότητα έκδοσης των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 3, στο άρθρο 14 παράγραφος 5, στο άρθρο 16 παράγραφος 5, στο άρθρο 19 παράγραφος 8, στο άρθρο 22 παράγραφος 3, στο άρθρο 28 παράγραφοι 10 και 11, στο άρθρο 29 παράγραφος 6, στο άρθρο 30 παράγραφος 8, στο άρθρο 33 παράγραφος 4, στο άρθρο 34 παράγραφος 5, στο άρθρο 35 παράγραφος 10, στο άρθρο 36 παράγραφος 5, στο άρθρο 45 παράγραφος 6, στο άρθρο 47 παράγραφος 6 και στο άρθρο 89 ανατίθεται στην Επιτροπή για περίοδο επτά ετών από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού. Η Επιτροπή συντάσσει έκθεση σχετικά με την εξουσιοδότηση το αργότερο εννέα μήνες πριν από το πέρας της επταετίας. Η εξουσιοδότηση παρατείνεται αυτομάτως για περιόδους ίσης διάρκειας, εκτός εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλλουν αντιρρήσεις όσον αφορά την παράταση το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη της εκάστοτε περιόδου.
3. Η αρμοδιότητα έκδοσης των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 3, στο άρθρο 14 παράγραφος 5, στο άρθρο 16 παράγραφος 5, στο άρθρο 19 παράγραφος 8, στο άρθρο 22 παράγραφος 3, στο άρθρο 28 παράγραφοι 10 και 11, στο άρθρο 29 παράγραφος 6, στο άρθρο 30 παράγραφος 8, στο άρθρο 33 παράγραφος 4, στο άρθρο 34 παράγραφος 5, στο άρθρο 35 παράγραφος 10, στο άρθρο 36 παράγραφος 5, στο άρθρο 45 παράγραφος 6, στο άρθρο 47 παράγραφος 6 και στο άρθρο 989 μπορεί να ανακαλείται οποτεδήποτε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Παράγει αποτελέσματα από την επομένη της δημοσίευσης της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία, η οποία καθορίζεται σ’ αυτήν. Δεν επηρεάζει την εγκυρότητα των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που βρίσκονται ήδη σε ισχύ.
4. Η Επιτροπή, μόλις εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, την κοινοποιεί ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
5. Κάθε κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3, το άρθρο 14 παράγραφος 5, το άρθρο 16 παράγραφος 5, το άρθρο 19 παράγραφος 8, το άρθρο 22 παράγραφος 3, το άρθρο 28 παράγραφοι 10 και 11, το άρθρο 29 παράγραφος 6, το άρθρο 30 παράγραφος 8, το άρθρο 33 παράγραφος 4, το άρθρο 34 παράγραφος 5, το άρθρο 35 παράγραφος 10, το άρθρο 36 παράγραφος 5, το άρθρο 45 παράγραφος 6, το άρθρο 47 παράγραφος 6 και το άρθρο 89 αρχίζει να ισχύει μόνο αν δεν έχουν αντιταχθεί σε αυτή ούτε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ούτε το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της πράξης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ή αν, πριν από την παρέλευση της εν λόγω χρονικής περιόδου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο έχουν αμφότερα ενημερώσει την Επιτροπή ότι δεν σκοπεύουν να προβάλουν αντίρρηση. Η εν λόγω προθεσμία παρατείνεται κατά δύο μήνες με πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.
Άρθρο 84
Διαδικασία επιτροπής
1. Η Επιτροπή συνεπικουρείται από επιτροπή αποκαλούμενη «επιτροπή αγροτικής ανάπτυξης». Πρόκειται για επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
2. Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
Κοινές διατάξεις
Άρθρο 85
Ανταλλαγή πληροφοριών και εγγράφων
1. Η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, θεσπίζει σύστημα πληροφοριών που επιτρέπει την ασφαλή ανταλλαγή δεδομένων κοινού ενδιαφέροντος μεταξύ της Επιτροπής και κάθε κράτους μέλους. Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό κανόνων για τη λειτουργία του εν λόγω συστήματος. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 84.
2. Η Επιτροπή διασφαλίζει ένα κατάλληλο και ασφαλές ηλεκτρονικό σύστημα για την καταγραφή, τήρηση και διαχείριση των κυριότερων πληροφοριών και για την υποβολή εκθέσεων παρακολούθησης και αξιολόγησης.
Άρθρο 86
Επεξεργασία και προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα
1. Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή συλλέγουν δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα για τον σκοπό της εκπλήρωσης των αντίστοιχων υποχρεώσεών τους όσον αφορά τη διαχείριση, τον έλεγχο, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση δυνάμει του παρόντος κανονισμού, ιδίως δε των υποχρεώσεων που καθορίζονται στους τίτλους VΙ και VΙΙ, και δεν επεξεργάζονται τα δεδομένα αυτά κατά τρόπο ασύμβατο προς τον σκοπό αυτό.
2. Κατά την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα για σκοπούς παρακολούθησης και αξιολόγησης δυνάμει του τίτλου VII, με τη χρήση του ασφαλούς ηλεκτρονικού συστήματος που αναφέρεται στο άρθρο 85, τα δεδομένα καθίστανται ανώνυμα και υφίστανται επεξεργασία μόνον σε συγκεντρωτική μορφή.
3. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα υφίστανται επεξεργασία σύμφωνα με τους κανόνες της οδηγίας 95/46/ΕΚ και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 45/2001. Ειδικότερα, τα δεδομένα αυτά δεν αποθηκεύονται σε μορφή η οποία να επιτρέπει την ταυτοποίηση των ενδιαφερόμενων προσώπων για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από το απαραίτητο για τους σκοπούς για τους οποίους συλλέχθηκαν ή για τους οποίους υφίστανται περαιτέρω επεξεργασία, λαμβανομένων υπόψη των ελάχιστων περιόδων διατήρησης που καθορίζονται στην κείμενη εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.
4. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα ότι τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που τους αφορούν μπορούν να υποστούν επεξεργασία από εθνικούς και ενωσιακούς φορείς σύμφωνα με την παράγραφο 1 και ότι στο πλαίσιο αυτό απολαύουν των δικαιωμάτων που καθορίζονται στους κανόνες περί προστασίας των δεδομένων οι οποίοι ορίζονται στην οδηγία 95/46/ΕΚ και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 45/2001 αντιστοίχως.
5. Το παρόν άρθρο διέπεται από τις διατάξεις των άρθρων 111 έως 114 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013
Άρθρο 87
Γενικές διατάξεις της ΚΓΠ
Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1306./2013 και οι διατάξεις που θεσπίζονται δυνάμει αυτού ισχύουν σε σχέση με τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙΙ
Τελικές και μεταβατικές διατάξεις
Άρθρο 88
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1698/2005
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 καταργείται.
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 εξακολουθεί να εφαρμόζεται στις πράξεις που υλοποιούνται σύμφωνα με τα προγράμματα που εγκρίνονται από την Επιτροπή δυνάμει του εν λόγω κανονισμού πριν από την 1η Ιανουαρίου 2014.
Άρθρο 89
Μεταβατικές διατάξεις
Προκειμένου να διευκολυνθεί η μετάβαση από το σύστημα που θεσπίσθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 στο σύστημα που θεσπίζεται από τον παρόντα κανονισμό, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 83 σχετικά με τους όρους υπό τους οποίους η στήριξη που εγκρίνεται από την Επιτροπή δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 μπορεί να ενσωματωθεί στη στήριξη που προβλέπεται δυνάμει του παρόντος κανονισμού, όπου συμπεριλαμβάνονται η τεχνική βοήθεια και οι εκ των υστέρων αξιολογήσεις. Οι εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις δύνανται επίσης να περιέχουν τις προϋποθέσεις για τη μετάβαση από τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης για την Κροατία δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1085/2006 στη στήριξη που προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 90
Έναρξη ισχύος και εφαρμογή
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την ημέρα δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2014.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 17 Δεκεμβρίου 2013.