ROZHODNUTÍ RADY
ze dne 14. dubna 2014
o poskytnutí makrofinanční pomoci Ukrajině
(2014/215/EU)
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na článek 213 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Vztahy mezi Evropskou unií (dále jen „Unie“) a Ukrajinou se rozvíjejí v rámci evropské politiky sousedství a Východního partnerství. Dohoda o partnerství a spolupráci mezi Unií a Ukrajinou vstoupila v platnost dne 1. března 1998. Dvoustranný politický dialog a hospodářská spolupráce se dále rozvíjejí v rámci programu přidružení EU-Ukrajina přijatého dne 23. listopadu 2009. Dohoda o přidružení mezi Evropskou unií, Evropským společenstvím pro atomovou energii a jejich členskými státy na jedné straně a Ukrajinou na straně druhé (dále jen „dohoda o přidružení“), jež zahrnuje i zřízení prohloubené a komplexní zóny volného obchodu (DCFTA), byla projednávána v letech 2007 až 2011 a parafována v roce 2012. Dne 21. listopadu 2013 rozhodla ukrajinská vláda pozastavit podpis dohody o přidružení. Po rezignaci ukrajinské vlády v únoru 2014 však současná ukrajinská vláda vyjádřila připravenost podepsat tuto dohodu o přidružení v blízké budoucnosti. Dne 6. března 2014 se Evropská rada ve svém prohlášení o Ukrajině zavázala podepsat ve velmi krátké době všechny politické kapitoly dohody o přidružení a jednostranně přijmout opatření, která Ukrajině umožní významně profitovat z prohloubené a komplexní zóny volného obchodu.
Za tímto účelem Komise dne 11. března 2014 přijala tento návrh nařízení Evropského parlamentu a Rady.
(2)
Současná politická krize má velmi negativní dopad na již tak svízelnou hospodářskou a finanční stabilitu Ukrajiny. Ukrajina se v současnosti potýká s velmi špatnou a rychle se zhoršující platební bilancí a fiskální situací a její ekonomika se znovu vrací do recese. Tato situace se ještě více zhorší vzhledem k tomu, že Rusko de facto přerušilo poskytování podpory v rámci balíčku pomoci ve výši 15 miliard USD a bylo oznámeno, že od dubna 2014 budou ukončeny snížené ceny plynu, které byly v minulosti poskytovány společností Gazprom. Za těchto okolností Ukrajině významně hrozí platební neschopnost již v blízké budoucnosti.
(3)
Po odstoupení předchozí vlády ukrajinský parlament jmenoval ve dnech 22. a 27. února 2014 nového dočasného prezidenta a novou vládu. Třebaže se Ukrajina vrátila k ústavě z roku 2004 a na 25. května 2014 bylo oznámeno konání prezidentských voleb, nepodařilo se jí obnovit politickou stabilitu, neboť Ruská federace nedávno porušila její svrchovanost a územní celistvost.
(4)
V tomto kontextu Ukrajina žádá mezinárodní dárce a věřitele o naléhavou finanční pomoc. Pokud by Parlament a Rada měly toto rozhodnutí přijmout řádným legislativním postupem v souladu s článkem 212 Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“), nebylo by možné rychle uvolnit první makrofinanční pomoc Unie ve prospěch Ukrajiny (dále jen „makrofinanční pomoc Unie“) v první polovině roku 2014 a řešit tak její naléhavé finanční potřeby, a proto je odůvodněné poskytnout makrofinanční pomoc Unie na základě rozhodnutí Rady přijatého podle článku 213 Smlouvy o fungování EU.
(5)
Naléhavost této pomoci souvisí s tím, že Ukrajina okamžitě potřebuje další finanční prostředky dodatečně k prostředkům, které poskytnou jiné mezinárodní finanční instituce a další bilaterální dárci a k makrofinanční pomoci, kterou stanoví rozhodnutí Rady 2002/639/ES (1) a rozhodnutí Evropského parlamentu a Rady 646/2010/EU (2).
(6)
Současná krize na Ukrajině ospravedlňuje výjimečné použití urychleného postupu podle článku 213 Smlouvy o fungování EU. Tímto rozhodnutím o poskytnutí makrofinanční pomoci Ukrajině nejsou dotčeny jiné budoucí operace makrofinanční pomoci.
(7)
Od rezignace původní ukrajinské vlády Unie při různých příležitostech vyjadřovala své odhodlání podpořit novou vládu s cílem stabilizovat situaci a pokračovat v provádění reforem. Unie také vyslovila svoji ochotu plně podpořit úsilí mezinárodního společenství a mezinárodních finančních institucí, zejména Mezinárodního měnového fondu (MMF), pokud jde o balíček mezinárodní pomoci, který má řešit naléhavé potřeby Ukrajiny za podmínku jasného odhodlání Ukrajiny k provádění reforem. Finanční podpora pro Ukrajinu ze strany Unie je v souladu s politikou Unie stanovenou v evropské politice sousedství a ve Východním partnerství.
(8)
Makrofinanční pomoc Unie by měla být výjimečným finančním nástrojem, který platební bilanci podpoří formou, jež není účelově vázaná a jejímž cílem je řešit potřeby příjemce, které má ohledně okamžité finanční pomoci ze zahraničí. Tato pomoc by měla podpořit provádění politického programu, jehož součástí jsou silná okamžitá korekční opatření a opatření strukturálních reforem, která mají v krátkodobém výhledu zlepšit situaci platební bilance.
(9)
Očekává se, že se ukrajinské orgány a MMF v blízké době dohodnou na hospodářském programu, který se bude opírat o finanční ujednání s MMF.
(10)
Dne 5. března 2014 Komise vzhledem k drasticky se zhoršující situaci platební bilance na Ukrajině oznámila balíček podpory, který zahrnuje navrhovanou makrofinanční pomoc Unie. Tento balíček schválila Evropská rada na svém mimořádném zasedání dne 6. března 2014. Balíček obsahuje finanční pomoc ve výši 11 miliard EUR na období 2014-2020. Zároveň má být ve stejném období v rámci evropského nástroje sousedství, investiční facility sousedství, nástroje přispívajícího ke stabilitě a míru a v rámci rozpočtu pro společnou zahraniční a bezpečnostní politiky mobilizováno celkem až 1 565 miliardy EUR ve formě grantů.
Makrofinanční pomoc, kterou stanoví rozhodnutí 2002/639/ES a rozhodnutí 646/2010/EU, lze vyplatit jakmile bude fungovat program MMF.
(11)
Vzhledem k tomu, že Ukrajina je zemí, na kterou se vztahuje evropská politika sousedství, je způsobilá pro získání makrofinanční pomoci Unie.
(12)
Jelikož potřeba Ukrajiny, pokud jde o finanční prostředky ze zahraničí, dramaticky narůstá, očekává se, že zdroje, které mají poskytnout MMF a jiné multilaterální instituce, nebudou zdaleka dostatečné. Naléhavá makrofinanční pomoc Unie, která má být Ukrajině poskytnuta za současných výjimečných okolností, se tak považuje za vhodnou odpověď na žádost Ukrajiny o podporu finanční stabilizace. Makrofinanční pomoc Unie by podpořila hospodářskou stabilizaci Ukrajiny a její program strukturálních reforem a doplnila by zdroje, které budou k dispozici v rámci finančního ujednání s MMF.
(13)
Makrofinanční pomoc Unie by měla Ukrajinu podpořit při obnovení udržitelného stavu, pokud jde o její potřebu finančních prostředků ze zahraničí, a tím přispět k jejímu hospodářskému a sociálnímu rozvoji.
(14)
Výše makrofinanční pomoci Unie vychází z předběžného posouzení zbývajících potřeb, které Ukrajina má ohledně finančních prostředků ze zahraničí, a zohledňuje její schopnost financovat se z vlastních zdrojů, a to zejména z mezinárodních rezerv, které má k dispozici. Makrofinanční pomoc Unie by měla doplňovat programy a zdroje poskytnuté MMF a Světovou bankou. Při určování výše pomoci byla rovněž zohledněna nutnost zajistit spravedlivé sdílení zátěže mezi Unií a ostatními dárci, dosavadní použití jiných unijních nástrojů zajišťujících Ukrajině finanční prostředky ze zahraničí a přidaná hodnota celkového zapojení Unie.
(15)
Komise by měla zajistit, aby makrofinanční pomoc Unie byla po právní i obsahové stránce v souladu s hlavními zásadami, cíli a opatřeními, která byla přijata v rámci jednotlivých oblastí vnější činnosti, a dalšími příslušnými politikami Unie.
(16)
Makrofinanční pomoc Unie by měla podporovat vnější politiku Unie vůči Ukrajině. Útvary Komise a Evropská služba pro vnější činnost by v průběhu poskytování makrofinanční pomoci měly úzce spolupracovat v zájmu koordinace vnější politiky Unie a zajištění její ucelenosti.
(17)
Makrofinanční pomoc Unie by měla posilovat odhodlání Ukrajiny sdílet s Unií společné hodnoty, včetně demokracie, právního státu, řádné správy věcí veřejných, dodržování lidských práv, udržitelného rozvoje a snižování chudoby, jakož i odhodlání dodržovat zásady otevřeného a spravedlivého obchodu založeného na pravidlech.
(18)
Poskytnutí makrofinanční pomoci Unie by mělo být podmíněno tím, že Ukrajina bude respektovat účinné demokratické mechanismy, včetně parlamentního systému založeného na pluralitě politických stran a právního státu, a že zaručí dodržování lidských práv. Specifické cíle makrofinanční pomoci Unie by navíc měly na Ukrajině posílit účinnost, transparentnost a odpovědnost systémů řízení veřejných financí a prosazovat strukturální reformy zaměřené na podporu udržitelného růstu a konsolidace rozpočtu. Komise by měla pravidelně sledovat plnění výše uvedených podmínek a dosahování těchto cílů.
(19)
V zájmu zajištění účinné ochrany finančních zájmů Unie souvisejících s makrofinanční pomocí Unie by Ukrajina měla přijmout vhodná opatření v oblasti prevence a potírání podvodů, korupce a jakýchkoli jiných nesrovnalostí souvisejících s pomocí. Kromě toho je třeba ustanovit, že Komise bude provádět kontroly a Účetní dvůr audity.
(20)
Uvolněním makrofinanční pomoci Unie nejsou dotčeny pravomoci Evropského parlamentu a Rady.
(21)
Částky složené pro účely záruky potřebné pro poskytnutí makrofinanční pomoci by měly být v souladu s rozpočtovými prostředky stanovenými ve víceletém finančním rámci.
(22)
Makrofinanční pomoc Unie by měla být řízena Komisí. Komise by měla pravidelně informovat Evropský parlament a Radu o vývoji souvisejícím s makrofinanční pomocí a poskytovat jim příslušné dokumenty, aby mohly provádění tohoto rozhodnutí sledovat.
(23)
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto rozhodnutí by měly být Komisi svěřeny prováděcí pravomoci. Tyto pravomoci by měly být vykonávány v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 182/2011 (3),
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
1. Unie poskytne Ukrajině makrofinanční pomoc v maximální výši 1 miliardy EUR s cílem podpořit hospodářskou stabilizaci Ukrajiny a její reformy (dále jen „makrofinanční pomoc Unie“). Pomoc přispěje k pokrytí naléhavých potřeb, které Ukrajina má ohledně platební bilance, tak jak budou představeny v rámci vládního hospodářského programu podporovaného MMF.
2. Celá částka makrofinanční pomoci se Ukrajině poskytne ve formě půjček. Komise je zmocněna vypůjčit si jménem Unie potřebné prostředky na kapitálových trzích nebo u finančních institucí, aby je mohla dále půjčit Ukrajině. Půjčky mají maximální dobu splatnosti 15 let.
3. Uvolnění makrofinanční pomoci Unie řídí Komise způsobem, který je v souladu s dohodami nebo ujednáními uzavřenými mezi MMF a Ukrajinou a s hlavními zásadami a cíli ekonomických reforem stanovených v programu přidružení EU-Ukrajina, který byl dohodnut v rámci evropské politiky sousedství.
4. Komise pravidelně informuje Evropský parlament a Radu o vývoji v oblasti makrofinanční pomoci Unie, včetně jejího vyplácení, a předkládá těmto orgánům včas příslušné dokumenty.
5. Makrofinanční pomoc Unie je k dispozici po dobu jednoho roku od prvního dne po vstupu memoranda o porozumění uvedeného v čl. 3 odst. 1 tohoto rozhodnutí v platnost. Toto období dostupnosti pomoci může být prodlouženo rozhodnutím Rady na návrh Komise.
6. V případě, že se během období vyplácení makrofinanční pomoci Unie potřeby financování Ukrajiny oproti původním předpokladům podstatně sníží, omezí Komise výši poskytované pomoci nebo její poskytování pozastaví či zruší v souladu s přezkumným postupem podle čl. 7 odst. 2.
Článek 2
Podmínkou poskytnutí makrofinanční pomoci Unie je, že Ukrajina bude respektovat účinné demokratické mechanismy, včetně parlamentního systému založeného na pluralitě politických stran a právního státu, a zaručí dodržování lidských práv.
Komise sleduje plnění této podmínky po celou dobu poskytování makrofinanční pomoci
Unie. Tento článek se použije v souladu s rozhodnutím Rady 2010/427/EU (4).
Článek 3
1. Komise vyjedná v souladu s přezkumným postupem podle čl. 7 odst. 2 s ukrajinskými orgány jasně vymezené podmínky v oblasti hospodářské politiky, jakož i finanční podmínky, které se vztahují na makrofinanční pomoc Unie, přičemž se zaměří na strukturální reformy a zdravé veřejné finance; tyto podmínky budou stanoveny v memorandu o porozumění, které bude obsahovat časový rámec pro jejich splnění.
Podmínky v oblasti hospodářské politiky a finanční podmínky uvedené v memorandu o porozumění musí být v souladu s dohodami nebo ujednáními uvedenými v čl. 1 odst. 3, včetně makroekonomických korekčních programů a programů strukturálních reforem prováděných Ukrajinou za podpory MMF.
2. Tyto podmínky mají zejména posílit účinnost, transparentnost a odpovědnost systémů řízení veřejných financí na Ukrajině, mimo jiné při využívání makrofinanční pomoci Unie. Při navrhování opatření politiky musí být náležitě zohledněn také pokrok v oblasti vzájemného otevírání trhů, rozvoj spravedlivého obchodu založeného na pravidlech a další priority v rámci vnější politiky Unie. Komise pravidelně sleduje pokrok při plnění těchto cílů.
3. Podrobné finanční podmínky makrofinanční pomoci Unie se stanoví ve smlouvě o půjčce uzavřené mezi Komisí a ukrajinskými orgány.
4. Komise pravidelně ověřuje, zda jsou nadále plněny podmínky stanovené v čl. 4 odst. 3, včetně toho, zda je hospodářská politika Ukrajiny v souladu s cíli makrofinanční pomoci Unie. Komise přitom postupuje v úzké koordinaci s MMF a Světovou bankou a v případě potřeby s Evropským parlamentem a Radou.
Článek 4
1. Pokud budou splněny podmínky stanovené v odstavci 3, Komise poskytne makrofinanční pomoc Unie v jedné nebo dvou splátkách půjčky. Výše každé splátky bude stanovena v memorandu o porozumění. Vyžadují-li to výjimečné okolnosti, může být makrofinanční pomoc Unie poskytnuta v jediné splátce.
2. Na pokrytí makrofinanční pomoci Unie budou případně uvolněny rezervy v souladu s nařízením Rady (ES, Euratom) č. 480/2009 (5).
3. Komise rozhodne o uvolnění splátek, pokud budou splněny všechny následující podmínky:
a)
podmínka stanovená v článku 2;
b)
průběžné uspokojivé výsledky provádění programu politik, který zahrnuje opatření zaměřená na korekci a strukturální reformy podporovaná úvěrovou dohodou s MMF, která nemá preventivní charakter;
c)
podmínky v oblasti hospodářské politiky a finanční podmínky dohodnuté v memorandu o porozumění budou splněny v určitém časovém rámci.
Pokud bude rozhodnuto o vyplacení druhé splátky, nedojde k němu dříve než tři měsíce po vyplacení první splátky.
4. Nejsou-li splněny podmínky podle odstavce 3, Komise vyplácení makrofinanční pomoci Unie dočasně pozastaví nebo zruší. V těchto případech Komise informuje o důvodech tohoto pozastavení či zrušení Evropský parlament a Radu.
5. Makrofinanční pomoc Unie bude vyplacena Ukrajinské národní bance.
6. Pomoc se začne vyplácet bezprostředně poté, co bude fungovat program MMF.
Článek 5
1. Úvěry a půjčky související s makrofinanční pomocí Unie se provedou v eurech se stejným dnem připsání a pro Unii nesmějí obnášet riziko změny splatnosti ani riziko směnných kurzů nebo úrokových sazeb, ani žádné jiné obchodní riziko.
2. Pokud to okolnosti dovolí, může Komise na žádost Ukrajiny přijmout potřebná opatření s cílem zajistit, aby do podmínek půjčky byla zahrnuta doložka o předčasném splacení a aby byla spojena s odpovídající doložkou v podmínkách výpůjčních operací.
3. Pokud okolnosti dovolí zlepšení úrokové sazby půjčky, může se Komise na žádost Ukrajiny rozhodnout zcela nebo částečně refinancovat svůj původní úvěr nebo restrukturalizovat odpovídající finanční podmínky. Refinanční nebo restrukturalizační operace se uskuteční v souladu s odstavci 1 a 4 a nesmí vést k prodloužení splatnosti dotyčného úvěru nebo zvýšení částky nesplacené jistiny ke dni refinancování nebo restrukturalizace.
4. Veškeré náklady vzniklé Unii související s úvěrovými a výpůjčními operacemi podle tohoto rozhodnutí hradí Ukrajina.
5. Komise informuje Evropský parlament a Radu o vývoji operací uvedených v odstavcích 2 a 3.
Článek 6
1. Makrofinanční pomoc Unie se provádí v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (6) a nařízením Komise v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012 (7).
2. Provádění makrofinanční pomoci Unie podléhá přímému řízení.
3. Memorandum o porozumění a smlouva o půjčce, které budou dojednány s ukrajinskými orgány, musí zahrnovat ustanovení, která:
a)
zajistí, aby Ukrajina pravidelně kontrolovala, že financování z rozpočtu Unie bylo použito řádně, přijímala vhodná opatření pro předcházení nesrovnalostem a podvodům a v případě potřeby podnikla právní kroky s cílem vymoci veškeré finanční prostředky poskytnuté podle tohoto rozhodnutí, které byly získány neoprávněně;
b)
zajistí ochranu finančních zájmů Unie, a to zejména stanovením zvláštních opatření v oblasti prevence a potírání podvodů, korupce a jakýchkoli jiných nesrovnalostí týkajících se makrofinanční pomoci Unie, v souladu s nařízením Rady (ES, Euratom) č. 2988/95 (8), nařízením Rady (Euratom, ES) č. 2185/96 (9) a nařízením Evropského parlamentu a Rady (ES, Euratom) č. 883/2013 (10);
c)
výslovně povolí Komisi i Evropskému úřadu pro boj proti podvodům nebo jejich zástupcům provádět kontroly, včetně kontrol a inspekcí na místě;
d)
výslovně povolí Komisi a Účetnímu dvoru provádět audity v průběhu období dostupnosti makrofinanční pomoci Unie a po jeho skončení, včetně auditů na základě dokladů a auditů na místě, například operačních hodnocení, a
e)
zajistí, aby Unie měla nárok na předčasné splacení půjčky, pokud se prokáže, že se Ukrajina v souvislosti se správou makrofinanční pomoci Unie dopustila podvodu, korupce nebo jakéhokoli jiného protiprávního jednání ohrožujícího finanční zájmy Unie.
4. Během provádění makrofinanční pomoci Unie sleduje Komise prostřednictvím operačních hodnocení, zda Ukrajina řádně dodržuje finanční ujednání, správní postupy a mechanismy vnitřní a vnější kontroly, které jsou z hlediska této pomoci významné.
Článek 7
1. Komisi je nápomocen výbor. Tento výbor je výborem ve smyslu nařízení (EU) č. 182/2011.
2. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 5 nařízení (EU) č. 182/2011.
Článek 8
1. Komise každý rok do 30. června předloží Evropskému parlamentu a Radě zprávu o provádění tohoto rozhodnutí v předchozím roce, včetně vyhodnocení tohoto provádění. Tato zpráva:
a)
vyhodnotí, jakého pokroku bylo při provádění makrofinanční pomoci Unie dosaženo;
b)
posoudí hospodářskou situaci a vyhlídky Ukrajiny, jakož i pokrok dosažený při provádění politických opatření uvedených v čl. 3 odst. 1;
c)
uvede souvislost mezi podmínkami hospodářské politiky stanovenými v memorandu o porozumění, průběžnými výsledky Ukrajiny v hospodářské a rozpočtové oblasti a rozhodnutími Komise o uvolnění splátek makrofinanční pomoci Unie.
2. Do dvou let od skončení období dostupnosti makrofinanční pomoci Unie podle čl. 1 odst. 5 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě zprávu o hodnocení ex post, v níž vyhodnotí výsledky a účinnost dokončené makrofinanční pomoci Unie a míru, do jaké přispěla k dosažení cílů této pomoci.
Článek 9
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost dnem vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
V Lucemburku dne 14. dubna 2014.
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
της 14ης Απριλίου 2014
για τη χορήγηση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην Ουκρανία
(2014/215/EΕ)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 213,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Οι σχέσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας αναπτύσσονται εντός του πλαισίου της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Γειτονίας (ΕΠΓ) και της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης. Η συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας τέθηκε σε ισχύ την 1η Μαρτίου 1998. Ο διμερής διάλογος και η οικονομική συνεργασία έχουν αναπτυχθεί περαιτέρω στο πλαίσιο της ατζέντας σύνδεσης ΕΕ-Ουκρανίας που υιοθετήθηκε στις 23 Νοεμβρίου 2009. Μια συμφωνία σύνδεσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας και των κρατών μελών τους, αφενός, και της Ουκρανίας, αφετέρου («συμφωνία σύνδεσης»), που θα περιλαμβάνει μια εκτενή και ολοκληρωμένη ζώνη ελευθέρων συναλλαγών (ΕΟΖΕΣ), αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης κατά την περίοδο 2007-2011 και μονογραφήθηκε το 2012. Στις 21 Νοεμβρίου 2013, το υπουργικό συμβούλιο της Ουκρανίας αποφάσισε την αναστολή της υπογραφής της συμφωνίας σύνδεσης. Ωστόσο, μετά την παραίτηση της ουκρανικής κυβέρνησης τον Φεβρουάριο του 2014, η τωρινή ουκρανική κυβέρνηση δήλωσε τη βούλησή της να υπογράψει τη συμφωνία σύνδεσης στο εγγύς μέλλον. Στις 6 Μαρτίου 2014, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο διακήρυξε στη δήλωσή του σχετικά με την Ουκρανία τη δέσμευσή του να υπογράψει πολύ σύντομα όλα τα πολιτικά κεφάλαια της συμφωνίας σύνδεσης και να θεσπίσει μονομερώς μέτρα που θα επιτρέπουν στην Ουκρανία να επωφεληθεί σημαντικά από την ΕΟΖΕΣ.
Η πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου εκδόθηκε προς τούτο από την Επιτροπή στις 11 Μαρτίου 2014.
(2)
Η τρέχουσα πολιτική κρίση έχει καταστροφικές επιπτώσεις στην ήδη επισφαλή οικονομική και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα της Ουκρανίας. Η Ουκρανία αντιμετωπίζει ένα πολύ ασθενές και ταχέως επιδεινούμενο ισοζύγιο πληρωμών και δημοσιονομική κατάσταση, και η οικονομία εισέρχεται εκ νέου σε ύφεση. Η de facto διακοπή της ρωσικής συνδρομής στο πλαίσιο της χρηματοδοτικής δέσμης των 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ και η αναγγελθείσα παύση από τον Απρίλιο του 2014 των μειωμένων τιμών φυσικού αερίου που παρείχε προηγουμένως η εταιρεία Gazprom θα επιδεινώσουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση. Υπό τις συνθήκες αυτές, η Ουκρανία αντιμετωπίζει σοβαρό κίνδυνο αθέτησης υποχρεώσεων στο εγγύς μέλλον.
(3)
Μετά την παραίτηση της προηγούμενης κυβέρνησης, το ουκρανικό Κοινοβούλιο διόρισε νέο προσωρινό πρόεδρο και νέα κυβέρνηση στις 22 και 27 Φεβρουαρίου 2014 αντίστοιχα. Ακόμη και με την επαναφορά του ουκρανικού Συντάγματος του 2004 και την αναγγελία της διεξαγωγής προεδρικών εκλογών στις 25 Μαΐου 2014, η Ουκρανία δεν θα μπορούσε να ανακτήσει την πολιτική σταθερότητα, εφόσον η κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητά της παραβιάστηκαν πρόσφατα από τη Ρωσική Ομοσπονδία.
(4)
Στο πλαίσιο αυτό, η Ουκρανία χρειάζεται επείγουσα χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής από διεθνείς πιστωτές και χορηγούς βοήθειας. Εάν η απόφαση χορήγησης αυτής της χρηματοδοτικής συνδρομής εκδιδόταν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 212 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) στο πλαίσιο της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας, δεν θα ήταν εφικτή η ταχεία εκταμίευση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης στην Ουκρανία («μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης») το πρώτο εξάμηνο του 2014 και, συνεπώς, δεν θα αντιμετωπίζονταν οι έκτακτες χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας. Δικαιολογείται επομένως η χορήγηση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης βάσει απόφασης του Συμβουλίου δυνάμει του άρθρου 213 της ΣΛΕΕ.
(5)
Ο έκτακτος χαρακτήρας της βοήθειας σχετίζεται με την άμεση ανάγκη της Ουκρανίας για κεφάλαια, επιπλέον εκείνων που θα χορηγηθούν από άλλους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς και άλλους διμερείς χορηγούς και τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή που προβλέπεται από την απόφαση 2002/639/ΕΚ του Συμβουλίου (1) και την απόφαση αριθ. 646/2010/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2).
(6)
Η τρέχουσα κρίση στην Ουκρανία δικαιολογεί την κατ' εξαίρεση προσφυγή στην επείγουσα διαδικασία του άρθρου 213 ΣΛΕΕ. Η παρούσα απόφαση για τη χορήγηση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην Ουκρανία δεν θίγει άλλες μελλοντικές πράξεις μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής.
(7)
Μετά την παραίτηση της ουκρανικής κυβέρνησης, η Ένωση έχει επανειλημμένα διακηρύξει τη δέσμευσή της να στηρίξει τους στόχους της νέας κυβέρνησης της Ουκρανίας να σταθεροποιήσει την κατάσταση και να συνεχίσει την πορεία των μεταρρυθμίσεων. Η Ένωση έχει επίσης δηλώσει την ετοιμότητά της να στηρίξει πλήρως τις προσπάθειες της διεθνούς κοινότητας και των διεθνών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, ιδίως του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), όσον αφορά ένα διεθνές πακέτο βοήθειας για την αντιμετώπιση των έκτακτων αναγκών της Ουκρανίας, υπό τον όρο της σαφούς δέσμευσης της Ουκρανίας για μεταρρυθμίσεις. Η χρηματοδοτική στήριξη της Ένωσης στην Ουκρανία είναι συνεπής με την πολιτική της Ένωσης, όπως ορίζεται στην Ευρωπαϊκή Πολιτική Γειτονίας και στην Ανατολική Εταιρική Σχέση.
(8)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να συνιστά έκτακτο χρηματοδοτικό μέσο ελεύθερης και μη προσδιορισμένης στήριξης του ισοζυγίου πληρωμών, το οποίο αποσκοπεί στην αποκατάσταση μιας βιώσιμης θέσης εξωτερικής χρηματοδότησης του δικαιούχου και θα πρέπει να στηρίζει την εφαρμογή προγράμματος πολιτικής που περιλαμβάνει σοβαρά και άμεσα μέτρα προσαρμογής και διαρθρωτικής μεταρρύθμισης, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης του ισοζυγίου πληρωμών βραχυπρόθεσμα.
(9)
Οι ουκρανικές αρχές και το ΔΝΤ αναμένεται να συμφωνήσουν σύντομα ως προς ένα οικονομικό πρόγραμμα που θα στηριχθεί σε συμφωνία χρηματοδότησης με το ΔΝΤ.
(10)
Στις 5 Μαρτίου 2014, λαμβάνοντας υπόψη τη δραματική επιδείνωση της κατάστασης του ισοζυγίου πληρωμών της Ουκρανίας, η Επιτροπή ανακοίνωσε δέσμη μέτρων στήριξης, που περιελάμβανε την προτεινόμενη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης. Η δέσμη αυτή εγκρίθηκε από την έκτακτη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 6 Μαρτίου 2014. Αυτή η δέσμη περιλαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή ύψους 11 δισεκατομμυρίων EUR για την περίοδο 2014-2020, στην οποία περιλαμβάνεται συνολικό ποσό έως 1,565 δισεκατομμυρίων EUR με τη μορφή επιχορηγήσεων το οποίο συγκεντρώθηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μέσου Γειτονίας, του Ταμείου Επενδύσεων Γειτονίας, του μηχανισμού συμβολής στη σταθερότητα και την ειρήνη και του κονδυλίου του προϋπολογισμού για την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας.
Η εκταμίευση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής που προβλέπεται από την απόφαση 2002/639/ΕΚ και την απόφαση αριθ. 646/2010/ΕΕ μπορεί να πραγματοποιηθεί μόλις τεθεί σε εφαρμογή το πρόγραμμα του ΔΝΤ.
(11)
Εφόσον η Ουκρανία είναι χώρα που καλύπτεται από την ΕΠΓ, είναι επιλέξιμη για να λάβει τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης.
(12)
Δεδομένου ότι οι δραματικά επιδεινούμενες ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης της Ουκρανίας εκτιμάται ότι θα είναι πολύ υψηλότερες από τους πόρους που θα χορηγήσουν το ΔΝΤ και άλλοι πολυμερείς οργανισμοί, η χορήγηση έκτακτης μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης στην Ουκρανία θεωρείται, υπό τις παρούσες έκτακτες συνθήκες, η ενδεδειγμένη απάντηση στο αίτημα της Ουκρανίας για στήριξη της χρηματοοικονομικής σταθεροποίησης. Η χορήγηση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα στηρίξει την οικονομική σταθεροποίηση και το πρόγραμμα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων της Ουκρανίας, συμπληρώνοντας τους πόρους που διατίθενται βάσει συμφωνίας χρηματοδότησης με το ΔΝΤ.
(13)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να αποσκοπεί στην αποκατάσταση μιας βιώσιμης θέσης εξωτερικής χρηματοδότησης για την Ουκρανία και, ως εκ τούτου, στη στήριξη της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξής της.
(14)
Το ποσό της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης βασίζεται σε μια αρχική ποσοτική εκτίμηση των υπολειπόμενων αναγκών εξωτερικής χρηματοδότησης της Ουκρανίας και λαμβάνει υπόψη την ικανότητα αυτοχρηματοδότησής της με ίδιους πόρους, και ιδίως μέσω των συναλλαγματικών αποθεμάτων που διαθέτει. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να συμπληρώνει τα προγράμματα και τους πόρους που χορηγούν το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα. Κατά τον καθορισμό του ποσού της συνδρομής λαμβάνονται επίσης υπόψη η ανάγκη να διασφαλιστεί δίκαιη κατανομή των βαρών μεταξύ της Ένωσης και άλλων χορηγών, καθώς και η εφαρμογή στο παρελθόν από την Ένωση και άλλων μέσων εξωτερικής χρηματοδότησης στην Ουκρανία και η προστιθέμενη αξία της συνολικής συμμετοχής της Ένωσης.
(15)
Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίζει ότι η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης συνάδει νομικά και ουσιαστικά με τις βασικές αρχές, τους στόχους και τα μέτρα που λαμβάνονται στους διάφορους τομείς εξωτερικής δράσης και τις άλλες συναφείς πολιτικές της Ένωσης.
(16)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να στηρίξει την εξωτερική πολιτική της έναντι της Ουκρανίας. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης θα πρέπει να συνεργάζονται στενά σε όλη τη διάρκεια της επιχείρησης μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής, για τον συντονισμό και την εξασφάλιση της συνοχής της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης.
(17)
Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης θα πρέπει να στηρίζει την προσήλωση της Ουκρανίας στις κοινές αξίες, στις οποίες περιλαμβάνονται η δημοκρατία, το κράτος δικαίου, η χρηστή διακυβέρνηση, ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η βιώσιμη ανάπτυξη και η μείωση της φτώχειας, καθώς και η προσήλωσή της στις αρχές του ελεύθερου, βάσει κανόνων και υπό δίκαιους όρους, εμπορίου.
(18)
Προϋπόθεση για τη χορήγηση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να είναι ο σεβασμός εκ μέρους της Ουκρανίας των ουσιαστικών θεσμών της δημοκρατίας, στους οποίους περιλαμβάνονται το πολυκομματικό κοινοβουλευτικό σύστημα, το κράτος δικαίου και η εγγύηση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Επιπλέον, οι ειδικοί στόχοι της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να αφορούν την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας, της διαφάνειας και της λογοδοσίας των συστημάτων διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών στην Ουκρανία και να προωθούν τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που έχουν στόχο να στηρίξουν τη βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη δημοσιονομική εξυγίανση. Τόσο η πλήρωση των προϋποθέσεων όσο και η επίτευξη των στόχων αυτών θα πρέπει να παρακολουθούνται τακτικά από την Επιτροπή.
(19)
Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης που συνδέονται με τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της, η Ουκρανία θα πρέπει να λάβει τα κατάλληλα μέτρα για την πρόληψη και την καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς και άλλων παρατυπιών που συνδέονται με τη συνδρομή. Επιπλέον, θα πρέπει να προβλεφθεί η διενέργεια ελέγχων από την Επιτροπή και η διενέργεια λογιστικών ελέγχων από το Ελεγκτικό Συνέδριο.
(20)
Η αποδέσμευση της χρηματοδοτικής συνδρομής από την Ένωση πραγματοποιείται με την επιφύλαξη των εξουσιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
(21)
Τα ποσά που απαιτούνται για την παροχή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής θα πρέπει να είναι σύμφωνα με τις πιστώσεις του προϋπολογισμού που προβλέπονται στο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο.
(22)
Η διαχείριση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να ασκείται από την Επιτροπή. Για να διασφαλισθεί ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο μπορούν να παρακολουθούν την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, η Επιτροπή θα πρέπει να τους ενημερώνει τακτικά για τις εξελίξεις σχετικά με τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή και να τους παρέχει τα σχετικά έγγραφα.
(23)
Προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίες συνθήκες για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, θα πρέπει να ανατεθούν εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3),
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
1. Η Ένωση χορηγεί μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή στην Ουκρανία ανώτατου ποσού 1 δισεκατομμυρίου EUR, με σκοπό τη στήριξη της οικονομικής σταθεροποίησης και των μεταρρυθμίσεων της Ουκρανίας («μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης»). Η χρηματοδοτική συνδρομή συμβάλλει στην κάλυψη έκτακτων αναγκών του ισοζυγίου πληρωμών της Ουκρανίας, όπως προσδιορίζονται στο, στηριζόμενο από το ΔΝΤ, οικονομικό πρόγραμμα της κυβέρνησης.
2. Το συνολικό ποσό της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης χορηγείται στην Ουκρανία υπό μορφή δανείων. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να δανειστεί εξ ονόματος της Ένωσης τα αναγκαία κεφάλαια από τις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς και να τα δανείσει στη συνέχεια στην Ουκρανία. Τα δάνεια έχουν μέγιστη διάρκεια 15 ετών.
3. Η διαχείριση της αποδέσμευσης της ενωσιακής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής ασκείται από την Επιτροπή κατά τρόπο συνεπή προς τις συμφωνίες ή τα μνημόνια συμφωνίας που έχουν συναφθεί μεταξύ του ΔΝΤ και της Ουκρανίας και προς τις βασικές αξίες και τους στόχους των οικονομικών μεταρρυθμίσεων που ορίζονται στην ατζέντα σύνδεσης ΕΕ-Ουκρανίας, βάσει της ΕΠΓ.
4. Η Επιτροπή ενημερώνει τακτικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις εξελίξεις που αφορούν τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης, περιλαμβανομένων των σχετικών εκταμιεύσεων, και διαβιβάζει τα σχετικά έγγραφα στα εν λόγω όργανα εγκαίρως.
5. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης χορηγείται για περίοδο ενός έτους, αρχής γενομένης την πρώτη ημέρα μετά την έναρξη ισχύος του μνημονίου συμφωνίας που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 της παρούσας απόφασης. Η περίοδος διαθεσιμότητας μπορεί να παραταθεί με απόφαση του Συμβουλίου μετά από πρόταση της Επιτροπής.
6. Εάν οι ανάγκες χρηματοδότησης της Ουκρανίας μειωθούν ριζικά κατά την περίοδο εκταμίευσης της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, σε σύγκριση με τις αρχικές προβλέψεις, η Επιτροπή, ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης του άρθρου 7 παράγραφος 2, μειώνει το ποσό της συνδρομής ή την αναστέλλει ή την ακυρώνει.
Άρθρο 2
Προϋπόθεση για τη χορήγηση της ενωσιακής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής είναι ο σεβασμός εκ μέρους της Ουκρανίας των ουσιαστικών θεσμών της δημοκρατίας, στους οποίους περιλαμβάνονται το πολυκομματικό κοινοβουλευτικό σύστημα, το κράτος δικαίου και η εγγύηση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Η Επιτροπή παρακολουθεί την εκπλήρωση αυτής της προϋπόθεσης καθ' όλη τη διάρκεια ισχύος της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης.
Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται σύμφωνα με την απόφαση 2010/427/ΕΕ του Συμβουλίου (4).
Άρθρο 3
1. Η Επιτροπή, σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 2, συμφωνεί με τις αρχές της Ουκρανίας σχετικά με σαφώς καθορισμένους όρους οικονομικής πολιτικής και χρηματοδοτικούς όρους, εστιάζοντας ιδιαίτερα στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και την εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών, από τις οποίες εξαρτάται η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης, που καθορίζονται σε μνημόνιο συμφωνίας το οποίο περιλαμβάνει χρονοδιάγραμμα για την εκπλήρωση των εν λόγω όρων.
Οι όροι οικονομικής πολιτικής και οι χρηματοδοτικοί όροι που καθορίζονται στο μνημόνιο συμφωνίας είναι συνεπείς με τις συμφωνίες ή τα μνημόνια που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 3, συμπεριλαμβανομένων των προγραμμάτων μακροοικονομικής προσαρμογής και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που εφαρμόζει η Ουκρανία με τη στήριξη του ΔΝΤ.
2. Οι εν λόγω όροι αποσκοπούν, ειδικότερα, στην ενίσχυση της αποτελεσματικότητας, της διαφάνειας και της λογοδοσίας των συστημάτων διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών στην Ουκρανία, περιλαμβανομένης της χρήσης της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης. Κατά τον σχεδιασμό των μέτρων πολιτικής, λαμβάνονται επίσης δεόντως υπόψη η πρόοδος όσον αφορά το αμοιβαίο άνοιγμα των αγορών, η ανάπτυξη θεμιτών εμπορικών συναλλαγών βάσει κανόνων και άλλες προτεραιότητες στο πλαίσιο της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης. Η Επιτροπή παρακολουθεί τακτικά την πρόοδο που σημειώνεται για την επίτευξη των στόχων αυτών.
3. Οι λεπτομερείς χρηματοδοτικοί όροι της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης καθορίζονται σε συμφωνία δανειοδότησης που πρόκειται να συναφθεί μεταξύ της Επιτροπής και των ουκρανικών αρχών.
4. Η Επιτροπή επαληθεύει σε τακτά διαστήματα ότι εξακολουθούν να πληρούνται οι όροι του άρθρου 4 παράγραφος 3, περιλαμβανομένης της συμμόρφωσης των οικονομικών πολιτικών της Ουκρανίας με τους στόχους της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή συνεργάζεται στενά με το ΔΝΤ και την Παγκόσμια Τράπεζα και, εφόσον είναι αναγκαίο, με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
Άρθρο 4
1. Με την επιφύλαξη των όρων της παραγράφου 3, η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης διατίθεται από την Επιτροπή με τη μορφή δύο δόσεων δανείου. Το ύψος κάθε δόσης καθορίζεται στο μνημόνιο συμφωνίας. Εάν, εκτάκτως, το απαιτούν οι συνθήκες, η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης διατίθεται με τη μορφή μίας δόσης δανείου.
2. Τα ποσά της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης διατίθενται, όποτε απαιτείται, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009 του Συμβουλίου (5).
3. Η απόφαση της Επιτροπής για την αποδέσμευση των δόσεων δανείου εξαρτάται από την εκπλήρωση όλων των ακόλουθων όρων:
α)
της προϋπόθεσης που ορίζεται στο άρθρο 2·
β)
των συνεχών ικανοποιητικών επιδόσεων ως προς την εφαρμογή προγράμματος πολιτικής που περιέχει μέτρα σοβαρής προσαρμογής και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων τα οποία στηρίζονται από μη προληπτική πιστωτική συμφωνία του ΔΝΤ·
γ)
της εφαρμογής, εντός συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος, των όρων οικονομικής πολιτικής και των χρηματοδοτικών όρων που περιέχονται στο μνημόνιο συμφωνίας.
Εάν προβλέπεται δεύτερη δόση, η εκταμίευσή της πραγματοποιείται το νωρίτερο τρεις μήνες μετά την αποδέσμευση της πρώτης δόσης.
4. Όταν δεν τηρούνται οι όροι της παραγράφου 3, η Επιτροπή αναστέλλει προσωρινά ή ακυρώνει την εκταμίευση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης. Σε αυτή την περίπτωση, η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με τους λόγους της εν λόγω αναστολής ή ακύρωσης.
5. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης εκταμιεύεται στην Εθνική Τράπεζα της Ουκρανίας.
6. Η εκταμίευση αρχίζει αμέσως μόλις τεθεί σε εφαρμογή το πρόγραμμα του ΔΝΤ.
Άρθρο 5
1. Οι δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις που σχετίζονται με τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης πραγματοποιούνται σε ευρώ με την ίδια ημερομηνία αξίας, χωρίς η Ένωση να εμπλέκεται στη μεταβολή της ημερομηνίας λήξης ή να εκτίθεται σε οποιονδήποτε κίνδυνο συναλλάγματος ή επιτοκίου, ή σε οποιονδήποτε άλλο εμπορικό κίνδυνο.
2. Εφόσον το επιτρέπουν οι περιστάσεις και το ζητήσει η Ουκρανία, η Επιτροπή μπορεί να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλίσει την προσθήκη στους όρους και τις προϋποθέσεις του δανείου ρήτρας πρόωρης εξόφλησης και την ύπαρξη ανάλογης ρήτρας στους όρους και τις προϋποθέσεις των δανειοληπτικών πράξεων.
3. Όταν οι περιστάσεις επιτρέπουν βελτίωση του επιτοκίου του δανείου και εφόσον το ζητήσει η Ουκρανία, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει την αναχρηματοδότηση του συνόλου ή μέρους των αρχικών δανειοληπτικών πράξεών της ή μπορεί να αναπροσαρμόσει τους αντίστοιχους χρηματοδοτικούς όρους. Οι πράξεις αναχρηματοδότησης ή αναπροσαρμογής εκτελούνται σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 4 και δεν έχουν ως αποτέλεσμα την παράταση της διάρκειας των σχετικών δανειοληπτικών πράξεων ή την αύξηση του οφειλόμενου κεφαλαίου κατά την ημερομηνία εκτέλεσης των πράξεων αναχρηματοδότησης ή αναπροσαρμογής.
4. Το σύνολο των εξόδων της Ένωσης που συνδέονται με τις δανειοληπτικές και τις δανειοδοτικές πράξεις στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης βαρύνει την Ουκρανία.
5. Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις εξελίξεις ως προς τις πράξεις που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3.
Άρθρο 6
1. Η μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης εκτελείται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6) και τον κατ' εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1268/2012 της Επιτροπής (7).
2. Η εφαρμογή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης τελεί υπό άμεση διαχείριση.
3. Το μνημόνιο συμφωνίας και η δανειακή σύμβαση που πρόκειται να συνομολογηθούν με τις αρχές της Ουκρανίας περιλαμβάνουν διατάξεις οι οποίες:
α)
διασφαλίζουν ότι η Ουκρανία ελέγχει τακτικά κατά πόσο η χρηματοδότηση που χορηγείται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης χρησιμοποιείται ορθά, λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την πρόληψη παρατυπιών και απάτης και, εάν είναι απαραίτητο, κινεί νομική διαδικασία για την ανάκτηση τυχόν αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών που χορηγήθηκαν βάσει της παρούσας απόφασης·
β)
διασφαλίζουν την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, προβλέποντας ιδίως την εφαρμογή ειδικών μέτρων για την πρόληψη και καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς και κάθε άλλης παρατυπίας που επηρεάζουν τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου (8), τον κανονισμό (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου (9) και τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10)·
γ)
εξουσιοδοτούν ρητά την Επιτροπή, περιλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης, ή τους εκπροσώπους της, να διενεργούν ελέγχους, συμπεριλαμβανομένων επιτόπιων ελέγχων και επιθεωρήσεων·
δ)
εξουσιοδοτούν ρητά την Επιτροπή και το Ελεγκτικό Συνέδριο να διενεργούν δημοσιονομικούς ελέγχους πριν και μετά την περίοδο διαθεσιμότητας της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων ελέγχων εγγράφων και επιτόπιων ελέγχων, όπως οι επιχειρησιακές αξιολογήσεις· και
ε)
διασφαλίζουν ότι η Ένωση δικαιούται πρόωρη αποπληρωμή του δανείου, εάν διαπιστωθεί ότι, σε σχέση με τη διαχείριση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, η Ουκρανία έχει εμπλακεί σε οποιαδήποτε πράξη απάτης ή διαφθοράς ή σε κάθε άλλη παράνομη δραστηριότητα σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης.
4. Κατά την εφαρμογή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης, η Επιτροπή παρακολουθεί, με επιχειρησιακές αξιολογήσεις, την ορθότητα των δημοσιονομικών ρυθμίσεων, των διοικητικών διαδικασιών και των μηχανισμών εσωτερικού και εξωτερικού ελέγχου της Ουκρανίας που σχετίζονται με τη συνδρομή.
Άρθρο 7
1. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή πρόκειται για επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
2. Στις περιπτώσεις που γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
Άρθρο 8
1. Η Επιτροπή υποβάλλει, έως τις 30 Ιουνίου κάθε έτους, έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας απόφασης κατά το προηγούμενο έτος, η οποία περιλαμβάνει αξιολόγηση αυτής της εφαρμογής. Η εν λόγω έκθεση:
α)
εξετάζει την πρόοδο που σημειώθηκε κατά την εφαρμογή της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης·
β)
αξιολογεί την οικονομική κατάσταση και τις προοπτικές της Ουκρανίας, καθώς και την πρόοδο στην εφαρμογή των μέτρων πολιτικής που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 1·
γ)
παρουσιάζει τη σχέση μεταξύ των όρων οικονομικής πολιτικής που καθορίζονται στο μνημόνιο συμφωνίας, των τρεχουσών οικονομικών και δημοσιονομικών επιδόσεων της Ουκρανίας και των αποφάσεων της Επιτροπής να αποδεσμεύσει τις δόσεις της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης.
2. Το αργότερο δύο έτη μετά τη λήξη της περιόδου διαθεσιμότητας που αναφέρεται στο άρθρο 1 παράγραφος 5, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης, αξιολογώντας τα αποτελέσματα και την αποτελεσματικότητα της περατωθείσας μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης καθώς και τον βαθμό στον οποίο συνέβαλε στην επίτευξη των σκοπών της συνδρομής.
Άρθρο 9
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Λουξεμβούργο, 14 Απριλίου 2014.