SMĚRNICE EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY 2014/55/EU
ze dne 16. dubna 2014
o elektronické fakturaci při zadávání veřejných zakázek
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na článek 114 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Evropského hospodářského a sociálního výboru (1),
s ohledem na stanovisko Výboru regionů (2),
v souladu s řádným legislativním postupem (3),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
V členských státech v současné době existuje a používá se řada celosvětových, celostátních, regionálních i soukromých norem pro elektronickou fakturaci. Žádná z těchto norem nepřevažuje a většina z nich není navzájem interoperabilní.
(2)
Jelikož neexistuje žádná společná norma, členské státy v případě, kdy prosazují používání elektronických faktur při zadávání veřejných zakázek nebo toto používání povinně ukládají, volí vytvoření vlastního technického řešení založeného na vlastní vnitrostátní normě. V důsledku toho počet odlišných norem koexistujících v rámci všech členských států narůstá a je pravděpodobné, že poroste i do budoucna.
(3)
Velké množství norem, které nejsou interoperabilní, vede k nadměrné složitosti, právní nejistotě a dodatečným provozním nákladům pro hospodářské subjekty, které elektronické faktury v různých členských státech používají. Od hospodářských subjektů, které se chtějí účastnit přeshraničního zadávání veřejných zakázek, se tak často vyžaduje, aby se pokaždé, kdy vstoupí na nový trh, řídily novou normou elektronické fakturace. Odlišné právní a technické požadavky na elektronické faktury odrazují hospodářské subjekty od přeshraničního zadávání veřejných zakázek, a vytvářejí tak překážky přístupu na trh přeshraničního zadávání veřejných zakázek a překážky obchodu. Znemožňují tím využívání základních svobod, a mají proto přímý účinek na fungování vnitřního trhu.
(4)
Tyto překážky obchodu uvnitř Unie budou v budoucnu pravděpodobně dále narůstat, neboť vzhledem k tomu, že používání elektronických faktur při zadávání veřejných zakázek se v členských státech rozšiřuje nebo se stává povinným, vzniká čím dál více vnitrostátních a soukromých norem, které nejsou interoperabilní.
(5)
Překážky přeshraničního obchodu plynoucí z koexistence vícera souborů právních požadavků a technických norem v oblasti elektronické fakturace a ze skutečnosti, že tyto normy nejsou interoperabilní, by měly být odstraněny nebo zmírněny. K dosažení tohoto cíle by měla být vytvořena společná evropská norma pro sémantický datový model základních prvků elektronické faktury (dále jen „evropská norma pro elektronickou fakturaci“). Tato norma by měla stanovit a charakterizovat základní prvky, které musí elektronická faktura vždy obsahovat, a usnadnit tak zasílání a přijímání elektronických faktur mezi systémy založenými na různých technických normách. Za předpokladu, že stávající vnitrostátní technické normy nejsou s touto evropskou normou v rozporu, neměla by je tato norma nahrazovat ani omezovat jejich používání a rovněž by měla být zachována možnost pokračovat v jejich uplatňování souběžně s evropskou normou.
(6)
Zajištěním sémantické interoperability a zvýšením právní jistoty tato směrnice podpoří využívání elektronické fakturace při zadávání veřejných zakázek, čímž bude mít pro členské státy, veřejné zadavatele, zadavatele a hospodářské subjekty zásadní přínos z hlediska úspor, dopadu na životní prostředí a snížení administrativní zátěže.
(7)
Přínosy elektronické fakturace jsou maximalizovány, pokud lze vystavování, zasílání, předávání, příjem a zpracování faktur plně automatizovat. Z tohoto důvodu by za slučitelné s evropskou normou pro elektronickou fakturaci měly být považovány pouze strojově čitelné faktury, které může příjemce zpracovávat automaticky a digitálně. Pouhý obrázkový soubor by neměl být považován za elektronickou fakturu pro účely této směrnice.
(8)
Cílem interoperability je umožnit jednotnou prezentaci a zpracovávání informací mezi obchodními systémy bez ohledu na jejich technologii, použití nebo platformu. Úplnou interoperabilitou se rozumí schopnost být interoperabilní na třech odlišných úrovních: z hlediska obsahu faktury (úroveň sémantická), formátu nebo použitého jazyka (úroveň syntaktická) a způsobu předání faktury. Sémantickou interoperabilitou se rozumí, že elektronická faktura obsahuje určité nezbytné informace a je zachován přesný význam vyměňovaných informací, jemuž je jednoznačně porozuměno nezávisle na způsobu, jímž jsou tyto informace fyzicky ztvárněny nebo předány. Syntaktickou interoperabilitou se rozumí, že datové prvky jsou na elektronické faktuře uváděny v takovém formátu, který umožňuje jejich přímou výměnu mezi odesílatelem a příjemcem a automatické zpracování. Syntaktickou interoperabilitu lze zajistit jedním ze dvou způsobů, a sice použitím společné syntaxe nebo pomocí mapování různých syntaxí.
(9)
Na trhu se používá značné množství syntaxí. Syntaktická interoperabilita je stále častěji zajišťována pomocí mapování. Tento způsob je účinný, pokud faktura obsahuje všechny nezbytné datové prvky na sémantické úrovni a jejich význam je jednoznačný. Jelikož tomu tak ale často není, je třeba přijmout opatření k zajištění interoperability na sémantické úrovni. V zájmu dalšího zjednodušení používání elektronické fakturace a snížení nákladů by jedním z dlouhodobých cílů mělo být omezení počtu používaných syntaxí, pokud možno soustředěním se pouze na nejpoužívanější z nich.
(10)
Normalizace elektronické fakturace rovněž doplňuje snahy o podporu využívání elektronického zadávání zakázek, jak je odrážejí příslušná ustanovení směrnice Evropského parlamentu a Rady 2014/24/EU (4) a směrnice Evropského parlamentu a Rady 2014/25/EU (5).
(11)
Evropská rada v závěrech ze zasedání ve dnech 28. a 29. června 2012 a 24. října 2013 uvedla, že prioritou by měla být opatření zaměřená na další rozvoj přeshraničního elektronického obchodování a modernizaci veřejné správy, mimo jiné usnadněním přechodu k elektronické fakturaci a jejím urychleným zavedením.
(12)
Evropský parlament v usnesení ze dne 20. dubna 2012 poukázal na roztříštěnost trhu způsobenou různými vnitrostátními pravidly pro elektronickou fakturaci, vyzdvihl podstatné výhody, které elektronická fakturace nabízí, a zdůraznil význam právní jistoty, jasného technického prostředí a otevřených a interoperabilních řešení elektronické fakturace na základě společných právních požadavků, obchodních postupů a technických norem. Z těchto důvodů Evropský parlament vyslovil požadavek, aby se elektronická fakturace při zadávání veřejných zakázek stala do roku 2016 povinnou.
(13)
Evropské mnohostranné fórum pro elektronickou fakturaci (e-fakturaci) zřízené rozhodnutím Komise ze dne 2. listopadu 2010 (6) přijalo v říjnu 2013 jednomyslně doporučení týkající se využití sémantického datového modelu na podporu interoperability elektronické fakturace.
(14)
Tato směrnice by se měla použít na elektronické faktury přijímané veřejnými zadavateli a zadavateli a vystavované v rámci plnění zakázek, na něž se vztahuje směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/81/ES (7), směrnice Evropského parlamentu a Rady 2014/23/EU (8), směrnice 2014/24/EU nebo směrnice 2014/25/EU. Tato směrnice by se měla vztahovat pouze na elektronické faktury vystavené hospodářským subjektem, jemuž byla přidělena veřejná zakázka nebo koncese (hlavní dodavatel). Pokud však členské státy podle článku 71 směrnice 2014/24/EU a článku 88 směrnice 2014/25/EU stanoví přímou úhradu subdodavatelům, mělo by se v zadávací dokumentaci rovněž stanovit, zda se v souvislosti s platbami subdodavatelům má či nemá používat elektronická fakturace. Mělo by být jasně stanoveno, že pokud je zakázka zadána skupině hospodářských subjektů, vztahuje se tato směrnice na elektronické faktury vystavené skupinou jako takovou i jednotlivými hospodářskými subjekty.
(15)
Tato směrnice by se měla rovněž uplatnit, pokud koncese v souvislosti s platbou vyžaduje, aby hospodářský subjekt, kterému byla koncese udělena, vystavil fakturu. Pojem „koncesef“ je vymezen v čl. 5 bodu 1 směrnice 2014/23/EU. Předmětem udělování koncesí je zajištění stavebních prací nebo služeb prostřednictvím koncese, kdy protiplnění za tuto koncesi spočívá v právu požívat výnosů z daných stavebních prací nebo služeb nebo v tomto právu společně s platbou.
(16)
Tato směrnice podléhá článku 346 Smlouvy o fungování EU. Tato směrnice se nevztahuje na elektronické faktury vystavené na základě plnění (prohlášeného za utajené nebo doprovázeného zvláštními bezpečnostními opatřeními) zakázek, které jsou vyloučeny z oblasti působnosti směrnice 2014/23/EU podle čl. 10 odst. 6 uvedené směrnice, směrnice 2014/24/EU podle čl. 15 odst. 3 uvedené směrnice a směrnice 2014/25/EU podle čl. 24 odst. 3 uvedené směrnice. Za stejných podmínek by měla být v této směrnici stanovena výjimka pro elektronické faktury vystavené na základě plnění (prohlášeného za utajené nebo doprovázeného zvláštními bezpečnostními opatřeními) těchto zakázek, které spadají do oblasti působnosti směrnice 2009/81/ES.
(17)
Definice používané v této směrnici by měly být v souladu s jinými unijními právními předpisy v oblasti veřejných zakázek.
(18)
Komise by měla uplatňovat příslušná ustanovení nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1025/2012 (9) a o vypracování evropské normy pro elektronickou fakturaci požádat příslušnou evropskou normalizační organizaci. Podle příslušných ustanovení nařízení (EU) č. 1025/2012 se rozhodnutí Komise, kterým se taková žádost stanoví, přijímá přezkumným postupem podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 182/2011 (10).
(19)
Evropská norma pro elektronickou fakturaci by měla vycházet ze stávajících technických specifikací, které byly vypracovány v rámci evropských normalizačních organizací, jako jsou CEN (CWA 16356-MUG a CWA 16562-CEN BII), a měla by zohledňovat jiné příslušné technické specifikace vypracované v rámci mezinárodních normalizačních organizací, jako jsou UN/CEFACT (CII v. 2.0) a ISO (finanční faktura založená na metodice ISO 20022). Při plnění žádosti o vypracování normy by příslušná evropská normalizační organizace měla rovněž zohlednit výsledky rozsáhlých pilotních projektů prováděných v rámci programu na podporu politiky rámcového programu pro konkurenceschopnost a inovace a technické specifikace elektronické fakturace jakýchkoli jiných příslušných subjektů a organizací, které jsou podnikatelskou sférou hojně využívány. Evropská norma pro elektronickou fakturaci by zároveň měla být slučitelná se stávajícími normami provádění plateb, aby bylo možné platby automaticky zpracovávat.
(20)
Ve své žádosti určené příslušné evropské normalizační organizaci by Komise měla požadovat, aby evropská norma pro elektronickou fakturaci byla technologicky neutrální s cílem zabránit jakémukoli narušení hospodářské soutěže, aby byla slučitelná s příslušnými mezinárodními normami pro elektronickou fakturaci s cílem zabránit tomu, aby se dodavatelé ze třetích zemí potýkali s technickými překážkami pro přístup na trh, a usnadnit evropským dodavatelům zasílání elektronických faktur kupujícím ze třetích zemí, a aby byla v souladu se směrnicí Rady 2006/112/ES (11). Jelikož elektronické faktury mohou obsahovat osobní údaje, měla by Komise rovněž požadovat, aby evropská norma pro elektronickou fakturaci brala ohled na ochranu osobních údajů v souladu se směrnicí Evropského parlamentu a Rady 95/46/ES (12) a na zásadu ochrany údajů již ve fázi návrhu, zásadu proporcionality a zásadu minimalizace údajů. Vedle těchto minimálních požadavků by Komise měla ve své žádosti určené příslušné evropské normalizační organizaci stanovit další požadavky na obsah evropské normy pro elektronickou fakturaci a lhůtu pro její přijetí.
(21)
Aby bylo zajištěno, že elektronickou fakturaci při zadávání veřejných zakázek mohou využívat i malé a střední podniky, měla by evropská norma pro elektronickou fakturaci umožňovat zavedení uživatelsky vstřícných systémů elektronické fakturace, tedy těch, které jsou snadno srozumitelné a snadno použitelné. V této souvislosti je rovněž třeba zohlednit skutečnost, že zejména malé a střední podniky, jakož i menší veřejní zadavatelé a zadavatelé mají omezený počet zaměstnanců a omezené finanční prostředky.
(22)
Evropská norma pro elektronickou fakturaci by měla být rovněž vhodná pro použití při obchodním styku mezi podniky. Aby mohly novou normu využívat i soukromé hospodářské subjekty ve vzájemných obchodních vztazích, měla by tedy Komise zajistit, aby norma nebyla vypracována tak, že by byla vhodná pouze pro použití v oblasti zadávání veřejných zakázek.
(23)
Faktury vydávané v různých hospodářských odvětvích mohou vyžadovat zahrnutí informací specifických pro dané odvětví. Součástí všech faktur by však měl být omezený počet společných standardních prvků. Přítomnost těchto prvků je nezbytná k ověření toho, zda faktura řádně zachycuje příslušné základní obchodní plnění, a k zajištění právní platnosti faktury. Seznam těchto prvků vyžadovaných pro účely DPH je stanoven ve směrnici 2006/112/ES. Evropská norma pro elektronickou fakturaci by proto měla být s tímto souborem prvků v souladu.
(24)
Evropská norma pro elektronickou fakturaci by měla vymezit sémantické datové prvky týkající se zejména komplementárních údajů o prodávajícím a kupujícím, identifikátorů procesu, atributů faktury, fakturačních položek, informací o dodání, údajů o platbě a platebních podmínek. Základní prvky elektronické faktury by měla obsahovat každá elektronická faktura. Tím by se zajistilo jasné a jednotné uplatňování elektronické fakturace.
(25)
Přestože odesílatel elektronické faktury by měl mít nadále možnost zaručit pravost původu a integritu obsahu faktury několika způsoby, včetně elektronickým podpisem, neměla by evropská norma pro elektronickou fakturaci v zájmu zajištění souladu se směrnicí 2006/112/ES jako jeden ze svých prvků obsahovat požadavek elektronického podpisu.
(26)
S cílem zabránit vzniku nadměrných nákladů a zátěže pro veřejné zadavatele a zadavatele by příslušná evropská normalizační organizace měla mít za úkol určit seznam omezeného počtu syntaxí splňujících evropskou normu pro elektronickou fakturaci. Tento seznam by neměl být součástí evropské normy pro elektronickou fakturaci. Takto určené syntaxe musí být již hojně a úspěšně používány hospodářskými subjekty a veřejnými zadavateli. V zájmu usnadnění a urychlení provedení v členských státech by příslušná evropská normalizační organizace měla být požádána, aby zajistila vhodné syntaktické vazby mezi evropskou normou pro elektronickou fakturaci a všemi syntaxemi uvedenými na seznamu. Syntaktické vazby jsou pokyny o způsobu, jakým by norma mohla být v jednotlivých syntaxích vyjádřena. Produkt této normalizace by měl doplnit evropskou normu pro elektronickou fakturaci a seznam syntaxí.
(27)
Za účelem usnadnění používání evropské normy pro elektronickou fakturaci by měla být Evropská normalizační organizace rovněž vyzvána, aby navrhla pokyny týkající se interoperability přenosu. Tyto pokyny by neměly být součástí evropské normy pro elektronickou fakturaci ani být závazné pro veřejné zadavatele a zadavatele.
(28)
Před zavedením evropské normy pro elektronickou fakturaci v členských státech by mělo být dostatečně otestováno její praktické používání. Toto posouzení by mělo být provedeno během vypracovávání normy. Měli by do něj být zapojeni koneční uživatelé a mělo by se zejména zaměřit na aspekty praktičnosti a uživatelské vstřícnosti a mělo by prokázat, že normu lze zavést nákladově efektivním a přiměřeným způsobem.
(29)
Pokud evropská norma pro elektronickou fakturaci a seznam syntaxí vyhovujících této normě, které vypracuje příslušná evropská normalizační organizace, splní požadavky obsažené v žádosti Komise podané evropské normalizační organizaci a pokud byla tato norma otestována, měly by být odkazy na evropskou normu pro elektronickou fakturaci a seznam syntaxí zveřejněny v Úředním věstníku Evropské unie.
(30)
Ustanovení této směrnice týkající se vypracování normy a dalších produktů normalizace jsou v souladu s příslušnými ustanoveními nařízení (EU) č. 1025/2012. S ohledem na specifika této směrnice je však vhodné stanovit, že rozhodnutí zveřejnit, nezveřejnit nebo zveřejnit s omezením odkazy na normu a seznam syntaxí se mají přijímat přezkumným postupem. Tím by však nemělo být dotčeno použití příslušných ustanovení nařízení (EU) č. 1025/2012 o formálních námitkách proti harmonizovaným normám.
(31)
Evropské normalizační organizace provádějí pravidelnou revizi a aktualizaci norem, aby odpovídaly technologickému vývoji. Vzhledem k rychlosti tohoto vývoje v odvětví informačních a komunikačních technologií by měla Komise rovněž mít možnost příslušnou evropskou normalizační organizaci požádat, aby provedla revizi a aktualizaci evropské normy pro elektronickou fakturaci s cílem zohlednit tento vývoj a zajistit i nadále interoperabilitu.
(32)
S cílem reagovat na technologický vývoj nebo požadavky trhu by měla mít Komise možnost přijmout prováděcí akt, kterým reviduje a aktualizuje seznam syntaxí. V případě složitějších úprav by Komise rovněž měla mít možnost příslušnou normalizační organizaci požádat, aby provedla revizi a aktualizaci seznamu syntaxí.
(33)
Komise by měla mít možnost revidovat již zveřejněný seznam syntaxí, považuje-li to za nezbytné k zajištění úplné a trvalé interoperability, k zohlednění technologického vývoje nebo k omezení počtu používaných syntaxí. Měla by při tom vzít v úvahu seznam syntaxí, které určila, revidovala a aktualizovala příslušná evropská normalizační organizace.
(34)
Po uplynutí lhůt pro provedení ve vnitrostátním právu stanovených v této směrnici by měly být veřejní zadavatelé a zadavatelé povinni přijímat a zpracovávat elektronické faktury, které vyhovují požadavkům evropské normy pro elektronickou fakturaci a kterékoli ze syntaxí uvedených na seznamu zveřejněném Komisí v Úředním věstníku Evropské unie. Veřejní zadavatelé a zadavatelé by tedy neměli odmítat elektronické faktury, které splňují výše uvedené podmínky, pouze z důvodu nesplnění požadavků (například vnitrostátních nebo odvětvových požadavků nebo doplňujících technických požadavků jakéhokoli druhu) jiných než těch, které jsou konkrétně stanoveny v této směrnici. Jiné závažné důvody pro odmítnutí, například důvody týkající se smluvních podmínek, by však touto povinností dotčeny být neměly. Veřejní zadavatelé a zadavatelé by v každém případě měli mít nadále možnost před zaplacením faktury ověřit, zda obsah elektronické faktury řádně zachycuje příslušné základní obchodní plnění (například zda je fakturovaná částka správná) a zda faktura byla zaslána správnému příjemci. Zákazem odmítnout elektronické faktury podle této směrnice není dotčena směrnice Evropského parlamentu a Rady 2011/7/EU (13).
(35)
Tato směrnice by měla ukládat povinnost přijímat a zpracovávat elektronické faktury pouze příjemcům, tj. veřejným zadavatelům, centrálním zadavatelům a zadavatelům. Touto směrnicí by nemělo být dotčeno právo odesílatele faktury rozhodnout se mezi vystavením faktury v souladu s evropskou normou pro elektronickou fakturaci, v souladu s vnitrostátními nebo jinými technickými normami nebo v papírové podobě. Tato směrnice by však členským státům neměla bránit ve stanovení toho, že v rámci zadávání veřejných zakázek by měly být vystavovány pouze elektronické faktury. Pokud se odesílatel rozhodne vystavit fakturu za použití evropské normy pro elektronickou fakturaci, měla by povinnost příjemce přijmout a zpracovat tuto fakturu platit pouze v případě, že je daná faktura vystavena v jedné ze syntaxí uvedených na seznamu syntaxí, který Komise zveřejnila v Úředním věstníku Evropské unie. Tím by neměla být dotčena možnost odesílatele využít služeb třetí osoby k převodu mezi jeho vlastní syntaxí a jednou ze syntaxí na daném seznamu.
(36)
Evropský inspektor ochrany údajů byl konzultován v souladu s čl. 28 odst. 2 nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 45/2001 (14) a vydal dne 11. listopadu 2013 (15) stanovisko. Ve svém stanovisku zveřejnil doporučení k zajištění dostatečné ochrany údajů při uplatňování této směrnice. Tato doporučení by měla být zohledněna při vypracovávání evropské normy pro elektronickou fakturaci a při zpracovávání osobních údajů veřejnými zadavateli a zadavateli. Mělo by být zejména jasně stanoveno, že stávající zákony týkající se ochrany údajů platí rovněž v oblasti elektronické fakturace a že zveřejňování osobních údajů pro účely transparentnosti a odpovědnosti musí být ve vyváženém poměru s ochranou soukromí.
(37)
Jelikož směrnice 2006/112/ES obsahuje pravidla fakturace, včetně elektronické fakturace, je třeba vyjasnit její vztah k této směrnici. Tato směrnice sleduje odlišný cíl, má odlišnou oblast působnosti než směrnice 2006/112/ES, a proto nemá vliv na ustanovení uvedené směrnice týkající se používání elektronických faktur pro účely DPH. Článek 232 směrnice 2006/112/ES upravuje vztahy mezi obchodními partnery a jeho cílem je zajistit, aby s používáním elektronických faktur musel příjemce souhlasit. Tím by však nemělo být dotčeno právo členských států uložit veřejným zadavatelům a zadavatelům povinnost přijímat za určitých podmínek elektronické faktury.
(38)
Aby veřejní zadavatelé a zadavatelé mohli řádně připravit a přijmout technická opatření, která jsou v návaznosti na zavedení evropské normy pro elektronickou fakturaci a schválení seznamu syntaxí nezbytná pro dosažení souladu s touto směrnicí, a s ohledem na potřebu urychleného zavedení elektronické fakturace by se mělo považovat za opodstatněné stanovení lhůty pro provedení ve vnitrostátním právu v délce osmnácti měsíců od zveřejnění odkazu na evropskou normu pro elektronickou fakturaci a seznamu syntaxí v Úředním věstníku Evropské unie. Odchylně od této obecné lhůty pro provedení ve vnitrostátním právu by členské státy, s cílem usnadnit přijetí elektronické fakturace na straně některých veřejných zadavatelů, jako jsou místní a regionální veřejní zadavatelé a veřejné podniky, měly mít možnost odložit uplatňování této směrnice na veřejné zadavatele na nižší než ústřední úrovni a zadavatele na třicet měsíců od zveřejnění odkazu na evropskou normu pro elektronickou fakturaci a seznamu syntaxí v Úředním věstníku Evropské unie. Tato možnost odložit uplatňování požadavků této směrnice by se neměla vztahovat na centrální zadavatele.
(39)
S cílem usnadnit provádění požadavků této směrnice pro veřejné zadavatele a zadavatele by Komise měla zajistit, aby byly členské státy v plném rozsahu a pravidelně informovány o pokroku prací, které budou z hlediska vypracování normy a souvisejících produktů normalizace vykonávat příslušné evropské normalizační organizace. Členské státy by tak měly možnost provést nezbytné přípravné práce, s cílem dokončit provádění v rámci dohodnutých lhůt.
(40)
Vzhledem k tomu, že veřejní zadavatelé a zadavatelé budou moci přijímat elektronické faktury odpovídající i jiným normám než evropské normě pro elektronickou fakturaci, jakož i faktury papírové, nestanoví-li vnitrostátní právní předpisy jinak, nevytváří tato směrnice žádné dodatečné náklady ani zatížení podniků, včetně mikropodniků a malých a středních podniků ve smyslu doporučení Komise 2003/361/ES (16). Komise i členské státy by se dále měly vynasnažit, aby minimalizovaly náklady na evropskou normu pro elektronickou fakturaci pro její uživatele, zejména mikropodniky a malé a střední podniky, a usnadnily tak její přijetí v celé Evropské unii.
(41)
Členské státy by měly při provádění této směrnice zohledňovat potřeby malých a středních podniků i menších veřejných zadavatelů a zadavatelů a měly by všem veřejným zadavatelům, zadavatelům a dodavatelům poskytovat potřebnou podporu, aby mohli evropskou normu pro elektronickou fakturaci používat. Kromě toho by měla být stanovena opatření ke vzdělávání, zejména pro malé a střední podniky.
(42)
V zájmu usnadnění technických a procesních úprav, které musí všechny strany zapojené do zadávání veřejných zakázek provést, aby zajistily úspěšné provedení této směrnice, by členské státy měly v rámci možností zpřístupnit pomoc ze strukturálních fondů všem způsobilým veřejným zadavatelům, zadavatelům a malým a středním podnikům.
(43)
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení této směrnice a sestavení, omezení a revize seznamu syntaxí by měly být Komisi svěřeny prováděcí pravomoci. Tyto pravomoci by měly být vykonávány v souladu s nařízením (EU) č. 182/2011. Prováděcí akty týkající se seznamu syntaxí by měly být přijímány přezkumným postupem, jelikož tyto akty slouží k usnadnění používání evropské normy pro elektronickou fakturaci a zajišťují interoperabilitu a rychlou reakci na technologický vývoj. Přezkumný postup by měl být rovněž používán k přijetí prováděcích aktů ohledně námitek proti evropské normě pro elektronickou fakturaci, neboť tyto akty by mohly mít důsledky pro povinnost přijímat a zpracovávat elektronické faktury.
(44)
Jelikož cílů této směrnice, totiž odstranění překážek trhu a obchodu vytvořených existencí odlišných vnitrostátních pravidel a norem a v zajištění interoperability, nemůže být dosaženo uspokojivě členskými státy, ale spíše jich může být lépe dosaženo na úrovni Unie, může Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii. V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje tato směrnice rámec toho, co je nezbytné pro dosažení těchto cílů,
PŘIJALY TUTO SMĚRNICI:
Článek 1
Oblast působnosti
Tato směrnice se použije na elektronické faktury vystavované na základě plnění zakázek, na něž se vztahuje směrnice 2009/81/ES, 2014/23/EU, 2014/24/EU nebo 2014/25/EU.
Tato směrnice se nevztahuje na elektronické faktury vystavované na základě plnění zakázek, které spadají do oblasti působnosti směrnice 2009/81/ES, pokud bylo zadání a plnění zakázky v souladu s platnými právními a správními předpisy členského státu prohlášeno za utajené nebo musí být doprovázeno zvláštními bezpečnostními opatřeními a pokud daný členský státy stanovil, že dotyčné základní zájmy nelze zaručit mírnějšími opatřeními.
Článek 2
Definice
Pro účely této směrnice se rozumí:
1)
„elektronickou fakturou“ faktura, která byla vystavena, předána a přijata ve strukturovaném elektronickém formátu, jenž umožňuje její automatizované a elektronické zpracování;
2)
„základními prvky elektronické faktury“ soubor zásadních informačních prvků, které musí elektronická faktura obsahovat, aby umožňovala přeshraniční interoperabilitu, včetně informací nezbytných k zajištění souladu s právními předpisy;
3)
„sémantickým datovým modelem“ strukturovaný a logicky vzájemně propojený soubor pojmů a jejich významů, které určují základní prvky elektronické faktury;
4)
„syntaxí“ strojově čitelný jazyk nebo dialekt jazyka použitý k vyjádření datových prvků obsažených v elektronické faktuře;
5)
„syntaktickými vazbami“ pokyny o způsobu, jakým by sémantický datový model pro elektronické faktury mohl být v jednotlivých syntaxích vyjádřen;
6)
„veřejnými zadavateli“ veřejní zadavatelé ve smyslu čl. 1 bodu 17 směrnice 2009/81/ES, čl. 6 odst. 1 směrnice 2014/23/EU a čl. 2 odst. 1 bodu 1 směrnice 2014/24/EU;
7)
„veřejnými zadavateli na nižší úrovni“ veřejní zadavatelé na nižší úrovni ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 3 směrnice 2014/24/EU;
8)
„centrálním zadavatelem“ centrální zadavatel ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 16 směrnice 2014/24/EU;
9)
„zadavateli“ zadavatelé ve smyslu čl. 1 bodu 17 směrnice 2009/81/ES, čl. 7 odst. 1 a 2 směrnice 2014/23/EU a čl. 4 odst. 1 směrnice 2014/25/EU;
10)
„mezinárodní normou“ mezinárodní norma ve smyslu čl. 2 odst. 1 písm. a) nařízení (EU) č. 1025/2012;
11)
„evropskou normou“ evropská norma ve smyslu čl. 2 odst. 1 písm. b) nařízení (EU) č. 1025/2012.
Článek 3
Vytvoření evropské normy
1. Komise požádá příslušnou evropskou normalizační organizaci, aby navrhla evropskou normu pro sémantický datový model základních prvků elektronické faktury (dále jen „evropská norma pro elektronickou fakturaci“).
Komise vznese požadavek, aby evropská norma pro elektronickou fakturaci splňovala alespoň tato kritéria:
-
byla technologicky neutrální,
-
byla slučitelná s příslušnými mezinárodními normami pro elektronickou fakturaci,
-
zohledňovala potřebu ochrany osobních údajů v souladu se směrnicí 95/46/ES, přístup ochrany údajů již od návrhu a zásady proporcionality, minimalizace údajů a omezení účelu,
-
byla soudržná s příslušnými ustanoveními směrnice 2006/112/ES,
-
umožňovala zavedení praktických, uživatelsky vstřícných a nákladově efektivních systémů elektronické fakturace,
-
zohledňovala zvláštní potřeby malých a středních podniků, jakož i veřejných zadavatelů na nižší úrovni a zadavatelů,
-
byla vhodná pro použití při obchodním styku mezi podniky.
Komise příslušnou evropskou normalizační organizaci požádá, aby poskytla omezený seznam syntaxí, které splňují evropskou normu pro elektronickou fakturaci, vhodné syntaktické vazby a pokyny týkající se interoperability předávání s cílem usnadnit používání takové normy.
Tyto žádosti se přijímají postupem stanoveným v čl. 10 odst. 1 až 5 nařízení (EU) č. 1025/2012.
Norma musí být v rámci svého vypracovávání příslušnou evropskou normalizační organizací ve lhůtě stanovené v odstavci 2 otestována z hlediska praktické použitelnosti pro konečného uživatele. Celkovou odpovědnost za toto testování nese Komise, která zajistí, aby během provádění testu byl brán zvláštní zřetel na dodržení kritérií praktičnosti, uživatelské vstřícnosti a případných nákladů na zavedení v souladu s odst. 1 druhým pododstavcem. Zprávu o výsledku testování předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě.
2. Pokud evropská norma pro elektronickou fakturaci vypracovaná v souladu se žádostí uvedenou v odstavci 1 splňuje požadavky, jež jsou v této žádosti uvedeny, a poté, co byla dokončena testovací fáze podle odst. 1 pátého pododstavce, zveřejní Komise odkaz na tuto normu v Úředním věstníku Evropské unie společně se seznamem omezeného počtu syntaxí vypracovaným v souladu s žádostí uvedenou v odstavci 1. Toto zveřejnění musí být dokončeno do 27. května 2017.
Článek 4
Formální námitky proti evropské normě
1. Má-li členský stát nebo Evropský parlament za to, že evropská norma pro elektronickou fakturaci a seznam syntaxí zcela nesplňují požadavky stanovené v čl. 3 odst. 1, uvědomí o tom Komisi a připojí podrobné vysvětlení; Komise poté rozhodne:
a)
zveřejnit, nezveřejnit nebo zveřejnit s omezením odkazy na evropskou normu pro elektronickou fakturaci a seznam syntaxí v Úředním věstníku Evropské unie;
b)
zachovat, zachovat s omezením nebo zrušit odkazy na evropskou normu pro elektronickou fakturaci a seznam syntaxí v Úředním věstníku Evropské unie.
2. Komise zveřejní na svých internetových stránkách informace o evropské normě pro elektronickou fakturaci a seznamu syntaxí, které byly předmětem rozhodování podle odstavce 1.
3. Komise vyrozumí příslušnou evropskou normalizační organizaci o rozhodnutí uvedeném v odstavci 1 a případně ji požádá o revizi dané evropské normy pro elektronickou fakturaci nebo seznamu syntaxí.
4. Rozhodnutí uvedená v odst. 1 písm. a) a b) tohoto článku se přijímají přezkumným postupem podle čl. 10 odst. 2.
Článek 5
Udržování a další vývoj evropské normy a seznamu syntaxí
1. V zájmu zohlednění technologického vývoje a zajištění plné a trvalé interoperability v elektronické fakturaci při zadávání veřejných zakázek může Komise:
a)
provádět aktualizace nebo revize evropské normy pro elektronickou fakturaci;
b)
provádět aktualizace nebo revize seznamu syntaxí, který zveřejnila v Úředním věstníku Evropské unie.
2. Pokud se Komise rozhodne přistoupit k opatření uvedenému v odst. 1 písm. a), podá žádost u příslušné evropské normalizační organizace. Tato žádost se podává postupem podle čl. 3 odst. 1 bez použití lhůt v něm stanovených.
3. Článek 4 se použije na každou aktualizaci nebo revizi provedenou v souladu s odst. 1 písm. a) tohoto článku.
4. Pokud se Komise rozhodne přistoupit k opatření uvedenému v odst. 1 písm. b), učiní tak přezkumným postupem podle čl. 10 odst. 2 nebo podáním žádosti u příslušné evropské normalizační organizace. Tato žádost se podává postupem podle čl. 3 odst. 1 bez použití lhůt v něm stanovených.
Článek 6
Základní prvky elektronické faktury
Základními prvky elektronické faktury jsou mimo jiné:
a)
identifikátory procesu a faktury;
b)
fakturační období;
c)
údaje o prodávajícím;
d)
údaje o kupujícím;
e)
údaje o plátci;
f)
údaje o daňovém zástupci prodávajícího;
g)
referenční číslo zakázky;
h)
informace o dodání;
i)
pokyny k platbě;
j)
informace o přeplatcích nebo nedoplatcích;
k)
informace o fakturačních položkách podle řádků;
l)
celkové fakturované částky;
m)
rozdělení DPH.
Článek 7
Přijetí a zpracování elektronických faktur
Členské státy zajistí, aby veřejní zadavatelé a zadavatelé přijímali a zpracovávali elektronické faktury, které splňují evropskou normu pro elektronickou fakturaci, na niž byl zveřejněn odkaz podle čl. 3 odst. 2, a odpovídají kterékoli ze syntaxí uvedených na seznamu zveřejněném podle čl. 3 odst. 2.
Článek 8
Ochrana údajů
1. Touto směrnicí není dotčeno platné právo Unie a vnitrostátní právo v oblasti ochrany údajů.
2. Nestanoví-li právní předpisy Unie nebo vnitrostátní právní předpisy jinak, a aniž jsou dotčeny výjimky a omezení podle článku 13 směrnice 95/46/ES, lze osobní údaje získané za účelem elektronické fakturace použít pouze k tomuto účelu nebo případně k účelům s ním slučitelným.
3. Aniž jsou dotčeny výjimky a omezení podle článku 13 směrnice 95/46/ES, členské zajistí, aby právní úprava zveřejňování osobních údajů shromážděných při elektronické fakturaci pro účely transparentnosti a určení odpovědnosti byla v souladu s účelem tohoto zveřejnění a se zásadou ochrany soukromí.
Článek 9
Používání elektronických faktur pro účely DPH
Touto směrnicí není dotčena směrnice 2006/112/ES.
Článek 10
Postup projednávání ve výboru
1. Komisi je nápomocen výbor. Tento výbor je výborem ve smyslu nařízení (EU) č. 182/2011.
2. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 5 nařízení (EU) č. 182/2011.
Článek 11
Provedení do vnitrostátního práva
1. Členské státy přijmou, zveřejní a uplatňují právní a správní předpisy nezbytné pro dosažení souladu s touto směrnicí do 27. listopadu 2018. Jejich znění sdělí neprodleně Komisi.
2. Odchylně od odstavce 1 členské státy do osmnácti měsíců od zveřejnění odkazu na evropskou normu pro elektronickou fakturaci v Úředním věstníku Evropské unie přijmou, zveřejní a uplatňují předpisy nezbytné k dosažení souladu s povinností přijímat a zpracovávat elektronické faktury stanovenou v článku 7.
Členské státy mohou odložit uplatňování uvedené v prvním pododstavci nejdéle na třicet měsíců od zveřejnění odkazu na evropskou normu pro elektronickou fakturaci v Úředním věstníku Evropské unie, pokud jde o jejich veřejné zadavatele na nižší úrovni a zadavatele.
Po zveřejnění odkazu na evropskou normu pro elektronickou fakturaci zveřejní Komise v Úředním věstníku Evropské unie konečnou lhůtu pro uvedení předpisů podle prvního pododstavce v účinnost.
3. Členské státy sdělí Komisi znění hlavních ustanovení vnitrostátních právních předpisů, které přijmou v oblasti působnosti této směrnice.
Článek 12
Přezkum
Komise přezkoumá účinky této směrnice na vnitřní trh a na využívání elektronické fakturace při zadávání veřejných zakázek a do tří let po uplynutí lhůty maximálního odkladu pro veřejné zadavatele na nižší úrovni, uvedené v čl. 11 odst. 2 druhém pododstavci, o tom podá zprávu Evropskému parlamentu a Radě. V případě potřeby ke zprávě připojí posouzení dopadů týkající se potřeby dalších opatření.
Článek 13
Vstup v platnost
Tato směrnice vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Článek 14
Určení
Tato směrnice je určena členským státům.
Ve Štrasburku dne 16. dubna 2014.
ΟΔΗΓΊΑ 2014/55/ΕΕ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 16ης Απριλίου 2014
για την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 114,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (1),
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών (2),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (3),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Στα κράτη μέλη υπάρχουν και χρησιμοποιούνται σήμερα διάφορα παγκόσμια, εθνικά, περιφερειακά και ιδιόκτητα πρότυπα ηλεκτρονικών τιμολογίων. Κανένα από τα πρότυπα αυτά δεν υπερέχει και τα περισσότερα δεν είναι διαλειτουργικά μεταξύ τους.
(2)
Ελλείψει κοινού προτύπου, τα κράτη μέλη αποφασίζουν, όταν προωθούν ή καθιστούν υποχρεωτική τη χρήση ηλεκτρονικών τιμολογίων στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων, να αναπτύξουν δικές τους τεχνικές λύσεις βασισμένες σε χωριστά εθνικά πρότυπα. Ως εκ τούτου, ο αριθμός των διαφορετικών προτύπων που συνυπάρχουν στα διάφορα κράτη μέλη αυξάνεται και είναι πιθανό να εξακολουθήσει να αυξάνεται στο μέλλον.
(3)
Η πληθώρα μη διαλειτουργικών προτύπων καταλήγει σε υπερβολική πολυπλοκότητα, έλλειψη ασφάλειας δικαίου και πρόσθετο κόστος λειτουργίας για τους οικονομικούς φορείς που χρησιμοποιούν ηλεκτρονικά τιμολόγια σε περισσότερα του ενός κράτη μέλη. Οι οικονομικοί φορείς που επιθυμούν να συμμετάσχουν σε διασυνοριακές δημόσιες συμβάσεις είναι υποχρεωμένοι συχνά να συμμορφώνονται με νέο πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων κάθε φορά που εισέρχονται σε νέα αγορά. Δεδομένου ότι αποθαρρύνουν τους οικονομικούς φορείς από την ανάπτυξη δραστηριοτήτων διασυνοριακών δημόσιων συμβάσεων, οι αποκλίνουσες νομικές και τεχνικές απαιτήσεις που αφορούν τα ηλεκτρονικά τιμολόγια συνιστούν φραγμούς πρόσβασης στην αγορά διασυνοριακών δημόσιων συμβάσεων και αποτελούν εμπόδια στις συναλλαγές. Εμποδίζουν την άσκηση των θεμελιωδών ελευθεριών και έχουν, συνεπώς, άμεση επίπτωση στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.
(4)
Αυτά τα εμπόδια στις ενδοενωσιακές συναλλαγές είναι πιθανόν να αυξηθούν στο μέλλον, καθώς αναπτύσσονται όλο και περισσότερα μη διαλειτουργικά εθνικά και ιδιόκτητα πρότυπα και καθώς η χρήση ηλεκτρονικών τιμολογίων στο πλαίσιο δημόσιων συμβάσεων γίνεται πιο διαδεδομένη ή καθίσταται υποχρεωτική στα κράτη μέλη.
(5)
Τα εμπόδια στις διασυνοριακές συναλλαγές, που οφείλονται στη συνύπαρξη διαφορετικών νομικών απαιτήσεων και τεχνικών προτύπων για την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων, όπως και στην έλλειψη διαλειτουργικότητας, θα πρέπει να αρθούν ή να περιοριστούν. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, θα πρέπει να καταρτιστεί κοινό ευρωπαϊκό πρότυπο για το υπόδειγμα σημασιολογικών δεδομένων των βασικών στοιχείων του ηλεκτρονικού τιμολογίου (το «Ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων»). Αυτό το πρότυπο πρέπει να προσδιορίζει και να περιγράφει τα βασικά στοιχεία που πρέπει να περιέχει πάντα ένα ηλεκτρονικό τιμολόγιο, διευκολύνοντας έτσι την αποστολή και παραλαβή ηλεκτρονικών τιμολογίων μεταξύ συστημάτων που βασίζονται σε διαφορετικά τεχνικά πρότυπα. Τα ισχύοντα εθνικά τεχνικά πρότυπα δεν θα πρέπει ούτε να αντικατασταθούν ούτε να περιοριστεί η χρήση τους από το νέο ευρωπαϊκό πρότυπο, υπό την προϋπόθεση ότι δεν έρχονται σε αντίθεση με αυτό, θα πρέπει δε να συνεχίσουν να μπορούν να ισχύουν παραλλήλως με το ευρωπαϊκό πρότυπο.
(6)
Διασφαλίζοντας τη σημασιολογική διαλειτουργικότητα και τη βελτίωση της ασφάλειας δικαίου, η παρούσα οδηγία θα προωθήσει την υιοθέτηση της έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων, προσφέροντας τη δυνατότητα στα κράτη μέλη, τις αναθέτουσες αρχές, τους αναθέτοντες φορείς και τους οικονομικούς φορείς να αποκομίσουν σημαντικά οφέλη από άποψη εξοικονομήσεων, περιβαλλοντικών επιπτώσεων και μείωσης του διοικητικού φόρτου.
(7)
Τα οφέλη από την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων μεγιστοποιούνται όταν η δημιουργία, αποστολή, μετάδοση, παραλαβή και επεξεργασία του τιμολογίου μπορεί να αυτοματοποιηθεί πλήρως. Για τον λόγο αυτό, θα πρέπει να θεωρείται ότι συμμορφώνονται προς το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων μόνον τα μηχαναγνώσιμα τιμολόγια, τα οποία μπορούν να γίνουν αντικείμενο αυτόματης και ψηφιακής επεξεργασίας από τον λήπτη. Απλό αρχείο εικόνας δεν θα πρέπει να μπορεί να θεωρηθεί ότι αποτελεί ηλεκτρονικό τιμολόγιο για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας.
(8)
Στόχος της διαλειτουργικότητας είναι να καταστεί δυνατή η παρουσίαση και η επεξεργασία των πληροφοριών κατά συνεκτικό τρόπο μεταξύ των συστημάτων των επιχειρήσεων, ανεξάρτητα από την τεχνολογία, την εφαρμογή ή την πλατφόρμα που χρησιμοποιούνται. Η πλήρης διαλειτουργικότητα περιλαμβάνει την ικανότητα διαλειτουργίας σε τρία διαφορετικά επίπεδα: από άποψη περιεχομένου του τιμολογίου (σημασιολογικό), μορφότυπου ή γλώσσας που χρησιμοποιείται (συντακτικό) και μεθόδου διαβίβασης. Η σημασιολογική διαλειτουργικότητα σημαίνει ότι το ηλεκτρονικό τιμολόγιο περιλαμβάνει ορισμένες απαιτούμενες πληροφορίες και ότι διατηρείται η ακριβής έννοια των ανταλλασσόμενων πληροφοριών, οι οποίες γίνονται κατανοητές κατά τρόπο που δεν επιδέχεται παρερμηνεία, ανεξάρτητα από τον τρόπο φυσικής αναπαράστασης ή διαβίβασης του τιμολογίου. Η συντακτική διαλειτουργικότητα σημαίνει ότι τα στοιχεία δεδομένων του ηλεκτρονικού τιμολογίου παρουσιάζονται σε μορφότυπο που μπορεί να ανταλλαχθεί απευθείας ανάμεσα στον αποστολέα και τον παραλήπτη και ο οποίος μπορεί να υποστεί αυτόματη επεξεργασία. Η συντακτική διαλειτουργικότητα μπορεί να εξασφαλιστεί με δύο τρόπους, είτε με τη χρήση κοινής συντακτική δομής είτε με την αντιστοίχιση διαφορετικών συντακτικών δομών.
(9)
Χρησιμοποιείται μεγάλος αριθμός συντακτικών δομών. Η συντακτική διαλειτουργικότητα εξασφαλίζεται ολοένα και περισσότερο μέσω αντιστοίχισης. Η μέθοδος αυτή είναι αποτελεσματική εφόσον το τιμολόγιο περιέχει όλα τα απαιτούμενα στοιχεία δεδομένων στο σημασιολογικό επίπεδο και αν το νόημά τους δεν επιδέχεται παρερμηνείας. Δεδομένου ότι αυτό συχνά δεν συμβαίνει, απαιτείται δράση ώστε να εξασφαλιστεί η διαλειτουργικότητα σε σημασιολογικό επίπεδο. Προκειμένου να απλοποιηθεί περαιτέρω η χρήση ηλεκτρονικών τιμολογίων και να μειωθεί το κόστος, ένας από τους μακροπρόθεσμους στόχους πρέπει να είναι ο περιορισμός του αριθμού των συντακτικών δομών που χρησιμοποιούνται, κατά προτίμηση με την αναγνώριση μόνον όσων χρησιμοποιούνται συχνότερα.
(10)
Η τυποποίηση της ηλεκτρονικής τιμολόγησης συμπληρώνει επίσης τις προσπάθειες να προωθηθεί η υιοθέτηση της ηλεκτρονικής δημόσιας σύμβασης, όπως αποτυπώνεται στις σχετικές διατάξεις της οδηγίας 2014/24/EE του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) και της οδηγίας 2014/25/EE του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5).
(11)
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 28ης και 29ης Ιουνίου 2012 και της 24ης Οκτωβρίου 2013, δήλωσε ότι πρέπει να δοθεί προτεραιότητα σε μέτρα που στοχεύουν στην περαιτέρω ανάπτυξη του διασυνοριακού ηλεκτρονικού εμπορίου και στον εκσυγχρονισμό των δημόσιων διοικήσεων, μεταξύ άλλων διευκολύνοντας τη μετάβαση στην έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων και την ταχεία υλοποίησή της.
(12)
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο ψήφισμά του της 20ής Απριλίου 2012, επισήμανε τον κατακερματισμό της αγοράς λόγω των εθνικών κανόνων σχετικά με την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων, υπογράμμισε τα σημαντικά οφέλη που προσφέρει η έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων και τόνισε τη σπουδαιότητα που έχουν η ασφάλεια δικαίου, ένα ξεκάθαρο τεχνικό περιβάλλον, και οι ανοικτές και διαλειτουργικές λύσεις έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων στη βάση κοινών νομικών απαιτήσεων, επιχειρηματικών διαδικασιών και τεχνικών προτύπων. Για τους λόγους αυτούς, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζήτησε να έχει καταστεί η έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων υποχρεωτική για τις δημόσιες συμβάσεις μέχρι το 2016.
(13)
Το Ευρωπαϊκό Πολυμερές Φόρουμ για την Έκδοση Ηλεκτρονικών Τιμολογίων (e-invoicing), το οποίο συγκροτήθηκε με την απόφαση της Επιτροπής της 2ας Νοεμβρίου 2010 (6), ενέκρινε ομόφωνα σύσταση σχετικά με τη χρήση υποδείγματος σημασιολογικών δεδομένων προς υποστήριξη της διαλειτουργικότητας για την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων τον Οκτώβριο του 2013.
(14)
Η παρούσα οδηγία θα πρέπει να εφαρμόζεται στα ηλεκτρονικά τιμολόγια τα οποία παραλαμβάνονται από αναθέτουσες αρχές και αναθέτοντες φορείς και εκδίδονται κατά την εκτέλεση των συμβάσεων στις οποίες εφαρμόζονται η οδηγία 2009/81/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7), η οδηγία 2014/23/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (8), η οδηγία 2014/24/ΕΕ ή η οδηγία 2014/25/ΕΕ. Θα πρέπει να καλύπτονται από την παρούσα οδηγία μόνον ηλεκτρονικά τιμολόγια που εκδίδονται από τον οικονομικό φορέα στον οποίο έχει ανατεθεί δημόσια σύμβαση ή σύμβαση ανάθεσης (ο κύριος αντισυμβαλλόμενος). Ωστόσο, όταν, σύμφωνα με το άρθρο 71 της οδηγίας 2014/24/ΕΕ και το άρθρο 88 της οδηγίας 2014/25/ΕΕ τα κράτη μέλη προβλέπουν άμεση πληρωμή στους υπεργολάβους, οι ρυθμίσεις που καθορίζονται στα έγγραφα της σύμβασης θα πρέπει να περιέχουν ρήτρες σχετικά με τη χρήση ή τη μη χρήση ηλεκτρονικών τιμολογίων για τις πληρωμές προς τους υπεργολάβους. Θα πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι, όταν ανατίθεται σύμβαση σε κοινοπραξία οικονομικών φορέων, η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στα ηλεκτρονικά τιμολόγια που εκδίδονται από την κοινοπραξία ή από τους επιμέρους οικονομικούς φορείς.
(15)
Η παρούσα οδηγία θα πρέπει να εφαρμόζεται επίσης στις συμβάσεις παραχώρησης που προβλέπουν πληρωμές οι οποίες απαιτούν την έκδοση τιμολογίων από τον οικονομικό φορέα στον οποίο έχει ανατεθεί η σύμβαση παραχώρησης. Ο όρος «παραχώρηση» ορίζεται στο άρθρο 5 σημείο 1 της οδηγίας 2014/23/ΕΕ. Το αντικείμενο των συμβάσεων παραχώρησης είναι η προμήθεια έργων ή υπηρεσιών μέσω παραχώρησης, το αντάλλαγμα της οποίας συνίσταται στο δικαίωμα εκμετάλλευσης των έργων ή υπηρεσιών ή σε συνδυασμό του δικαιώματος αυτού με πληρωμή.
(16)
Η παρούσα οδηγία υπόκειται στο άρθρο 346 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η παρούσα οδηγία δεν ισχύει για ηλεκτρονικά τιμολόγια που εκδίδονται κατά την εκτέλεση συμβάσεων (που έχουν χαρακτηριστεί απόρρητες ή συνοδεύονται από ειδικά μέτρα ασφαλείας) οι οποίες έχουν αποκλεισθεί από το πεδίο εφαρμογής των οδηγιών 2014/23/ΕΕ, 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 6, το άρθρο 15 παράγραφος 3 και το άρθρο 24 παράγραφος 3 αντιστοίχως. Υπό τις ίδιες προϋποθέσεις, πρέπει να προβλεφθεί ειδική εξαίρεση στην παρούσα οδηγία για τα ηλεκτρονικά τιμολόγια που εκδίδονται κατά την εκτέλεση τέτοιων συμβάσεων (που έχουν χαρακτηριστεί απόρρητες ή συνοδεύονται από ειδικά μέτρα ασφαλείας), οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2009/81/ΕΚ.
(17)
Οι ορισμοί της παρούσας οδηγίας θα πρέπει να συμμορφώνονται με τη λοιπή ενωσιακή νομοθεσία για τη σύναψη δημόσιων συμβάσεων.
(18)
Η Επιτροπή θα πρέπει να εφαρμόσει τις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (9), προκειμένου να ζητήσει από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης να καταρτίσει ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων. Δυνάμει των οικείων διατάξεων του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012, η απόφαση της Επιτροπής για την υποβολή τέτοιου αιτήματος υπάγεται στη διαδικασία εξέτασης του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10).
(19)
Το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων πρέπει να βασιστεί σε υφιστάμενες τεχνικές προδιαγραφές που έχουν αναπτυχθεί στο πλαίσιο ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης, όπως η CEN (CWA 16356-MUG και CWA 16562-CEN BII), και πρέπει να λαμβάνει υπόψη άλλες σχετικές τεχνικές προδιαγραφές που έχουν αναπτυχθεί στο πλαίσιο διεθνών οργανισμών τυποποίησης, όπως το CEFACT του ΟΗΕ (CII v. 2.0) και ο ISO (χρηματοπιστωτικό τιμολόγιο βάσει της μεθοδολογίας του προτύπου ISO 20022). Κατά την επεξεργασία της αίτησης τυποποίησης, ο αρμόδιος ευρωπαϊκός οργανισμός τυποποίησης οφείλει να λάβει επίσης υπόψη τα αποτελέσματα πιλοτικών έργων μεγάλης κλίμακας που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο του προγράμματος στήριξης της πολιτικής του προγράμματος-πλαισίου ανταγωνιστικότητας και καινοτομίας (CIP) και τις τεχνικές προδιαγραφές έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων οποιωνδήποτε άλλων σχετικών φορέων και οργανισμών τα οποία χρησιμοποιούνται ευρέως από την επιχειρηματική κοινότητα. Το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων θα πρέπει επίσης να είναι συμβατό με τα υφιστάμενα πρότυπα για τις πληρωμές, προκειμένου να υπάρχει δυνατότητα αυτόματης επεξεργασίας των πληρωμών.
(20)
Στο αίτημά της προς τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης, η Επιτροπή θα πρέπει να απαιτήσει να είναι το εν λόγω ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων ουδέτερο από τεχνολογική άποψη ώστε να αποφευχθεί οποιαδήποτε στρέβλωση του ανταγωνισμού, να είναι συμβατό με τα σχετικά εθνικά πρότυπα για την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων ώστε να αποφευχθούν τεχνικοί φραγμοί στην πρόσβαση στην αγορά για τους προμηθευτές από τρίτες χώρες και να καταστεί ευκολότερη για τους ευρωπαίους προμηθευτές η αποστολή ηλεκτρονικών τιμολογίων στους αγοραστές σε τρίτες χώρες, καθώς και να συνάδει με την οδηγία 2006/112/ΕΚ του Συμβουλίου (11). Δεδομένου ότι τα ηλεκτρονικά τιμολόγια είναι δυνατόν να περιέχουν δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα, η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να απαιτήσει να λαμβάνει υπόψη το εν λόγω ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, σύμφωνα με την οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (12) καθώς και τις αρχές της προστασίας των δεδομένων μέσω τεχνολογίας («data protection by design»), της αναλογικότητας και της ελαχιστοποίησης των δεδομένων. Εκτός από αυτές τις ελάχιστες απαιτήσεις, η Επιτροπή θα πρέπει να προσδιορίσει, στο αίτημά της προς τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης, περαιτέρω απαιτήσεις ως προς το περιεχόμενο του εν λόγω ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, καθώς και προθεσμία για την έγκρισή του.
(21)
Για να διασφαλιστεί ότι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις μπορούν επίσης να επωφεληθούν από την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων στο πλαίσιο δημόσιων συμβάσεων, το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων θα πρέπει να δίνει τη δυνατότητα δημιουργίας φιλικών προς τον χρήστη συστημάτων ηλεκτρονικής τιμολόγησης που να είναι κυρίως κατανοητά και εύχρηστα. Εδώ πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι κυρίως οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και οι μικρότερες αναθέτουσες αρχές και αναθέτοντες φορείς, έχουν περιορισμένο προσωπικό και περιορισμένους οικονομικούς πόρους.
(22)
Το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων θα πρέπει επίσης να είναι κατάλληλο προς χρήση σε εμπορικές συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων. Προς τον σκοπό αυτό, για να μπορούν οι ιδιωτικοί οικονομικοί φορείς να χρησιμοποιούν το νέο πρότυπο στις επιχειρηματικές μεταξύ τους σχέσεις, η Επιτροπή θα πρέπει να εξασφαλίσει ότι το εν λόγω πρότυπο δεν θα καταρτιστεί κατά τρόπο ώστε να είναι κατάλληλο για χρήση μόνο στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων.
(23)
Τα τιμολόγια που εκδίδονται σε διαφορετικούς επιχειρηματικούς τομείς μπορεί να απαιτήσουν την ενσωμάτωση πληροφοριών που αφορούν ειδικά τους εν λόγω τομείς. Παρ' όλα αυτά, όλα τα τιμολόγια θα πρέπει να περιλαμβάνουν περιορισμένο αριθμό κοινών, τυποποιημένων στοιχείων. Η παρουσία των στοιχείων αυτών είναι απαραίτητη για την εξακρίβωση του κατά πόσον το τιμολόγιο αποτυπώνει ορθά την αντίστοιχη επιχειρηματική συναλλαγή και για να εξασφαλιστεί το νομικό του κύρος. Ένας κατάλογος τέτοιων στοιχείων που είναι απαραίτητα όσον αφορά τον ΦΠΑ περιλαμβάνεται στην οδηγία 2006/112/ΕΚ. Το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων θα πρέπει να παρουσιάζει συνοχή με αυτό το σύνολο πληροφοριών.
(24)
Στο εν λόγω ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων θα πρέπει να καθορίζονται στοιχεία σημασιολογικών δεδομένων, ιδίως σχετικά με τα συμπληρωματικά δεδομένα πωλητή και αγοραστή, τα αναγνωριστικά της διαδικασίας, τα χαρακτηριστικά του τιμολογίου, τα λεπτομερή στοιχεία του τιμολογίου, τις πληροφορίες για την παράδοση, και τις λεπτομέρειες και τους όρους πληρωμής. Τα βασικά στοιχεία ενός ηλεκτρονικού τιμολογίου πρέπει να περιλαμβάνονται σε κάθε ηλεκτρονικό τιμολόγιο. Έτσι θα εξασφαλιστεί η σαφής και ομοιόμορφη εφαρμογή της έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων.
(25)
Ενώ ο αποστολέας ηλεκτρονικού τιμολογίου πρέπει να συνεχίσει να έχει τη δυνατότητα να εγγυάται τη γνησιότητα της προέλευσης και την ακεραιότητα του περιεχομένου του τιμολογίου με διάφορες μεθόδους, μεταξύ άλλων και με την ηλεκτρονική υπογραφή, ώστε να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση με την οδηγία 2006/112/ΕΚ, το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων δεν θα πρέπει να περιέχει ως ένα από τα στοιχεία του την απαίτηση ηλεκτρονικής υπογραφής.
(26)
Προκειμένου να αποφευχθούν το υπερβολικό κόστος και ο υπερβολικός φόρτος για τις αναθέτουσες αρχές και τους αναθέτοντες φορείς, πρέπει να καλείται ο αρμόδιος ευρωπαϊκός οργανισμός τυποποίησης να καταρτίσει κατάλογο με περιορισμένο αριθμό συντακτικών δομών οι οποίες θα συμμορφώνονται με το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων. Ο εν λόγω κατάλογος δεν θα πρέπει να αποτελεί τμήμα του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων. Οι προσδιοριζόμενες συντακτικές δομές πρέπει να χρησιμοποιούνται ήδη ευρέως και επιτυχώς από οικονομικούς φορείς και αναθέτουσες αρχές. Για την καλύτερη και ταχύτερη εφαρμογή από τα κράτη μέλη, θα καλείται ο αρμόδιος ευρωπαϊκός οργανισμός τυποποίησης να παρέχει κατάλληλες συντακτικές δεσμεύσεις από το νέο ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων προς όλες τις συντακτικές δομές του καταλόγου. Οι συντακτικές δεσμεύσεις είναι κατευθυντήριες γραμμές ως προς τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να παρουσιάζεται το πρότυπο στις διάφορες συντακτικές δομές. Αυτός ο στόχος τυποποίησης θα πρέπει να συμπληρώνει το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και τον κατάλογο συντακτικών δομών.
(27)
Προκειμένου να διευκολυνθεί η χρήση του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, θα πρέπει επίσης να ζητηθεί από τον ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης να καταρτίσει κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη διαλειτουργικότητα της μεταβίβασης. Οι κατευθυντήριες αυτές αρχές δεν θα πρέπει να αποτελούν τμήμα του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων ούτε να είναι υποχρεωτικές για τις αναθέτουσες αρχές και τους αναθέτοντες φορείς.
(28)
Προτού εισαχθεί στα κράτη μέλη το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, η πρακτική εφαρμογή του προτύπου θα πρέπει να έχει υποβληθεί σε επαρκείς δοκιμές. Η εν λόγω αξιολόγηση θα πρέπει να λαμβάνει χώρα κατά τον σχεδιασμό του προτύπου. Στην αξιολόγηση θα πρέπει να εμπλέκονται τελικοί χρήστες και να εξετάζονται ειδικότερα πτυχές της πρακτικότητας και της ευχέρειας χρήσης καθώς και να καταδεικνύεται ότι το πρότυπο μπορεί να υλοποιηθεί κατά τρόπο οικονομικά αποδοτικό και αναλογικό.
(29)
Εφόσον το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και ο κατάλογος των συντακτικών δομών που συμμορφώνονται με το πρότυπο, το οποίο έχει καταρτιστεί από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης, πληρούν τις απαιτήσεις που περιέχονται στο αίτημα της Επιτροπής προς τον ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης, και εφόσον το πρότυπο αυτό έχει υποβληθεί σε δοκιμή, τα στοιχεία αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και του καταλόγου των συντακτικών δομών πρέπει να δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
(30)
Οι διατάξεις σχετικά με την ανάπτυξη του προτύπου και άλλα παραδοτέα τυποποίησης που θεσπίζονται με την παρούσα οδηγία συνάδουν με τις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012. Όμως, λαμβανομένων υπόψη των ιδιαιτεροτήτων της παρούσας οδηγίας, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί ότι οι αποφάσεις περί δημοσιεύσεως, μη δημοσιεύσεως ή δημοσιεύσεως με περιορισμό των παραπομπών στο πρότυπο και τον κατάλογο των συντακτικών δομών εκδίδονται με τη διαδικασία εξέτασης. Αυτό ωστόσο δεν θα πρέπει να θίγει την εφαρμογή των οικείων διατάξεων του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 όσον αφορά επίσημες αντιρρήσεις σε εναρμονισμένα πρότυπα.
(31)
Οι ευρωπαϊκοί οργανισμοί τυποποίησης επανεξετάζουν και αναθεωρούν τακτικά τα πρότυπα ώστε να ανταποκριθούν στις τεχνολογικές εξελίξεις. Λόγω της ταχύτητας των εξελίξεων αυτών στον τομέα ΤΠΕ, η Επιτροπή θα πρέπει να έχει επίσης τη δυνατότητα να ζητεί από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης να επανεξετάζει και να αναθεωρεί το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων ώστε αυτό να λαμβάνει υπόψη τις εξελίξεις αυτές και να εξασφαλίζει τη συνέχεια της διαλειτουργικότητας.
(32)
Για την επανεξέταση και την αναθεώρηση του καταλόγου των συντακτικών δομών, η Επιτροπή πρέπει να έχει τη δυνατότητα να εκδίδει εκτελεστική πράξη προκειμένου να ανταποκριθεί στις τεχνολογικές εξελίξεις ή τις απαιτήσεις της αγοράς. Για πολυπλοκότερες προσαρμογές, η Επιτροπή θα πρέπει να έχει επίσης τη δυνατότητα να καλεί τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης να επανεξετάζει και να αναθεωρεί τον κατάλογο των συντακτικών δομών.
(33)
Η Επιτροπή θα πρέπει να μπορεί να αναθεωρεί τον ήδη δημοσιευμένο κατάλογο συντακτικών δομών όταν το κρίνει σκόπιμο για να εξασφαλιστεί η πλήρης και συνεχιζόμενη διαλειτουργικότητα, να ληφθούν υπόψη οι τεχνολογικές εξελίξεις ή να περιοριστεί ο αριθμός των προς χρήση συντακτικών δομών. Εν προκειμένω, η Επιτροπή οφείλει να λαμβάνει υπόψη τον κατάλογο συντακτικών δομών που έχει καθοριστεί, επανεξετασθεί και αναθεωρηθεί από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης.
(34)
Κατόπιν παρέλευσης των προθεσμιών μεταφοράς της οδηγίας στην εσωτερική νομοθεσία που ορίζονται σε αυτήν, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς θα πρέπει να έχουν την υποχρέωση να παραλαμβάνουν και να επεξεργάζονται ηλεκτρονικά τιμολόγια που συμμορφώνονται με το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και με οποιαδήποτε συντακτική δομή του καταλόγου που δημοσιεύεται από την Επιτροπή στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό σημαίνει ότι οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς οφείλουν να μην απορρίπτουν ηλεκτρονικά τιμολόγια που πληρούν τους ως άνω όρους αποκλειστικά για λόγους μη συμμόρφωσης με απαιτήσεις (για παράδειγμα, εθνικές απαιτήσεις ή απαιτήσεις συγκεκριμένου κλάδου ή πρόσθετες τεχνικές απαιτήσεις παντός είδους) άλλες από όσες προβλέπονται ρητά στην παρούσα οδηγία. Ωστόσο, άλλοι υποχρεωτικοί λόγοι άρνησης παραλαβής, όπως οι συναφείς με συμβατικούς όρους, δεν θα πρέπει να θίγονται από αυτή την υποχρέωση. Πριν από την εξόφληση του τιμολογίου, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς πρέπει να έχουν οπωσδήποτε την ευχέρεια να εξακριβώσουν κατά πόσο το περιεχόμενο του ηλεκτρονικού τιμολογίου αποτυπώνει ορθά όλα τα στοιχεία της υποκείμενης επιχειρηματικής συναλλαγής (για παράδειγμα, αν το ποσό του τιμολογίου είναι σωστό) και αν το τιμολόγιο απευθύνθηκε στον σωστό αποδέκτη. Η υποχρέωση μη απόρριψης ηλεκτρονικών τιμολογίων σύμφωνα με την παρούσα οδηγία δεν θίγει την οδηγία 2011/7/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (13).
(35)
Η παρούσα οδηγία θα πρέπει μόνο να απαιτεί από τους αποδέκτες τιμολογίου, δηλαδή τις αναθέτουσες αρχές, τις κεντρικές υπηρεσίες προμηθειών και τους αναθέτοντες φορείς, να αποδέχονται και να επεξεργάζονται ηλεκτρονικά τιμολόγια. Η παρούσα οδηγία δεν θα πρέπει να θίγει το δικαίωμα του αποστολέα του τιμολογίου να επιλέξει μεταξύ της υποβολής του τιμολογίου σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, σύμφωνα με εθνικά ή άλλα τεχνικά πρότυπα ή σε χαρτί. Ωστόσο, η παρούσα οδηγία δεν θα πρέπει να εμποδίζει τα κράτη μέλη να απαιτούν την υποβολή μόνον ηλεκτρονικών τιμολογίων στο πλαίσιο δημόσιων συμβάσεων. Αν ο αποστολέας επιλέξει να υποβάλει το τιμολόγιο χρησιμοποιώντας το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, η υποχρέωση του αποδέκτη να το παραλάβει και να το επεξεργαστεί θα πρέπει να ισχύει μόνον αν το τιμολόγιο είναι σε μια συντακτική δομή που περιλαμβάνεται στον κατάλογο των συντακτικών δομών ο οποίος έχει δημοσιευτεί από την Επιτροπή στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό δεν θα πρέπει να θίγει τη δυνατότητα του αποστολέα να κάνει χρήση των υπηρεσιών τρίτου για να γίνει μετάφραση ανάμεσα στη δική του συντακτική δομή και εκείνη του καταλόγου.
(36)
Ζητήθηκε η γνώμη του Ευρωπαίου Επόπτη Προστασίας Δεδομένων σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 45/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (14), η οποία διατυπώθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2013 (15). Στη γνωμοδότησή του δημοσίευσε τις συστάσεις του για την εξασφάλιση επαρκούς προστασίας δεδομένων, στο πλαίσιο της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας. Οι εν λόγω συστάσεις πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά την κατάρτιση του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και κατά την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων από αναθέτουσες αρχές και αναθέτοντες φορείς. Πρέπει ιδίως να διασαφηνιστεί ότι και στον τομέα της ηλεκτρονικής τιμολόγησης εφαρμόζεται η ισχύουσα νομοθεσία για την προστασία των δεδομένων και ότι κατά τη δημοσιοποίηση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα για λόγους διαφάνειας και λογοδοσίας πρέπει να τηρείται η αρχή περί προστασίας της ιδιωτικής ζωής.
(37)
Δεδομένου ότι η οδηγία 2006/112/ΕΚ περιέχει κανόνες για την έκδοση τιμολογίων, μεταξύ άλλων και για την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων, θα πρέπει να διευκρινιστεί η σχέση της με την παρούσα οδηγία. Η παρούσα οδηγία έχει διαφορετικό σκοπό και πεδίο εφαρμογής από την οδηγία 2006/112/ΕΚ του Συμβουλίου και, συνεπώς, δεν επηρεάζει τις διατάξεις για τη χρήση ηλεκτρονικών τιμολογίων σε ό,τι αφορά τον ΦΠΑ, οι οποίες περιέχονται στην οδηγία 2006/112/ΕΚ του Συμβουλίου. Ειδικότερα, το άρθρο 232 της οδηγίας 2006/112/ΕΚ του Συμβουλίου διέπει τις σχέσεις μεταξύ συναλλασσομένων και έχει σκοπό να διασφαλίσει ότι δεν μπορεί να επιβληθεί στον λήπτη η χρήση ηλεκτρονικών τιμολογίων από τον αποστολέα. Ωστόσο, αυτό θα πρέπει να ισχύει με την επιφύλαξη του δικαιώματος των κρατών μελών να επιβάλλουν στις αναθέτουσες αρχές και στους αναθέτοντες φορείς υποχρέωση αποδοχής, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, ηλεκτρονικών τιμολογίων.
(38)
Για να επιτραπεί στις αναθέτουσες αρχές και τους αναθέτοντες φορείς να προετοιμάσουν καταλλήλως και να λάβουν τα τεχνικά μέτρα τα οποία, μετά τη θέσπιση του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και την έγκριση του καταλόγου των συντακτικών δομών, είναι αναγκαία για τη συμμόρφωση προς την παρούσα οδηγία, και λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης ταχείας υλοποίησης της έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, θα πρέπει να είναι αιτιολογημένος ο καθορισμός προθεσμίας 18 μηνών για τη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο από τη δημοσίευση των στοιχείων αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και του καταλόγου των συντακτικών δομών στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κατά παρέκκλιση από τη γενική προθεσμία μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο και με σκοπό τη διευκόλυνση της υλοποίησης του συστήματος έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων από ορισμένες αναθέτουσες αρχές, όπως τοπικές και περιφερειακές αναθέτουσες αρχές και δημόσιες επιχειρήσεις, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να αναβάλουν την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας για τις μη κεντρικές αναθέτουσες αρχές και αναθέτοντες φορείς έως και 30 μήνες από τη δημοσίευση των στοιχείων αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και του καταλόγου των συντακτικών δομών στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτή η δυνατότητα αναβολής της εφαρμογής των απαιτήσεων που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία δεν πρέπει να εφαρμόζεται σε κεντρικές αρχές προμηθειών.
(39)
Προς διευκόλυνση της εφαρμογής των απαιτήσεων της παρούσας οδηγίας από αναθέτουσες αρχές και αναθέτοντες φορείς, η Επιτροπή θα πρέπει να εξασφαλίσει ότι τα κράτη μέλη ενημερώνονται πλήρως και τακτικά για την πρόοδο των εργασιών όσον αφορά την ανάπτυξη του προτύπου και των συναφών παραδοτέων τυποποίησης, οι οποίες θα αναληφθούν από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης. Αυτό πρέπει να επιτρέψει στα κράτη μέλη να αναλάβουν τις αναγκαίες προπαρασκευαστικές εργασίες με σκοπό την ολοκλήρωση της εφαρμογής στο πλαίσιο των συμφωνημένων προθεσμιών.
(40)
Εφόσον οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς θα έχουν τη δυνατότητα να αποδέχονται ηλεκτρονικά τιμολόγια που συμμορφώνονται με άλλα πρότυπα, διαφορετικά από το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, καθώς και τιμολόγια σε χαρτί, εκτός εάν προβλέπεται αλλιώς στην εθνική νομοθεσία, η παρούσα οδηγία δεν συνεπάγεται κανένα επιπλέον κόστος ή επιβάρυνση για τις επιχειρήσεις, μεταξύ άλλων και τις πολύ μικρές, τις μικρές και τις μεσαίες, κατά την έννοια της σύστασης 2003/361/ΕΚ της Επιτροπής (16). Περαιτέρω, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να καταβάλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για να ελαχιστοποιήσουν το κόστος του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων για τους χρήστες του, ιδίως τις πολύ μικρές, τις μικρές και τις μεσαίες επιχειρήσεις, ώστε να καταστεί εφικτή η υλοποίησή του σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.
(41)
Τα κράτη μέλη πρέπει να λάβουν υπόψη, στο πλαίσιο της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, τις ανάγκες των μικρομεσαίων επιχειρήσεων καθώς και των μικρών αναθετουσών αρχών και αναθετόντων φορέων, και να προσφέρουν σε όλες τις αναθέτουσες αρχές, τους αναθέτοντες φορείς και τους προμηθευτές την απαραίτητη στήριξη ώστε να καταστεί εφικτή η χρήση του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων. Πρέπει επίσης να προβλεφθούν μέτρα επιμόρφωσης, ιδίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
(42)
Προς διευκόλυνση των τεχνικών και διαδικαστικών προσαρμογών οι οποίες πρέπει να γίνουν από όλα τα μέρη που εμπλέκονται σε δημόσιες συμβάσεις ώστε να εξασφαλιστεί η αίσια υλοποίηση της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διαθέτουν, όπου είναι εφικτό, τη συνδρομή των διαρθρωτικών ταμείων σε όλες τις επιλέξιμες αναθέτουσες αρχές, αναθέτοντες φορείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
(43)
Προκειμένου να διασφαλιστούν ομοιόμορφες συνθήκες για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες όσον αφορά την κατάρτιση, τον περιορισμό και την αναθεώρηση του καταλόγου συντακτικών δομών. Οι αρμοδιότητες αυτές ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Για την έκδοση εκτελεστικών πράξεων σχετικά με τον κατάλογο συντακτικών δομών θα πρέπει να εφαρμόζεται η διαδικασία εξέτασης, δεδομένου ότι χρησιμεύουν για τη διευκόλυνση της εφαρμογής του ευρωπαϊκού προτύπου για την έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων και την εξασφάλιση της διαλειτουργικότητας και της ταχείας αντίδρασης σε τεχνολογικές εξελίξεις. Πρέπει επίσης να εφαρμόζεται η διαδικασία εξέτασης για την έκδοση εκτελεστικών πράξεων όσον αφορά τις αντιρρήσεις για το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, δεδομένου ότι οι σχετικές πράξεις μπορούν να έχουν συνέπειες για την υποχρέωση παραλαβής και επεξεργασίας ηλεκτρονικών τιμολογίων.
(44)
Δεδομένου ότι οι στόχοι της παρούσας οδηγίας, δηλαδή η άρση των φραγμών στην αγορά και των εμποδίων στις συναλλαγές, που απορρέουν από την ύπαρξη διαφορετικών εθνικών κανόνων και προτύπων, καθώς και η διασφάλιση της διαλειτουργικότητας, δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορούν όμως να επιτευχθούν καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, που διατυπώνεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων αυτών,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:
Άρθρο 1
Πεδίο εφαρμογής
Η παρούσα οδηγία ισχύει για τα ηλεκτρονικά τιμολόγια που εκδίδονται κατά την εκτέλεση των συμβάσεων στις οποίες εφαρμόζονται οι οδηγίες 2009/81/ΕΚ, 2014/23/ΕΕ, 2014/24/EE ή 2014/25/ΕΕ.
Η παρούσα οδηγία δεν ισχύει για ηλεκτρονικά τιμολόγια εκδιδόμενα κατά την εκτέλεση συμβάσεων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, στις οποίες η σύναψη και η εκτέλεση της σύμβασης έχουν χαρακτηριστεί απόρρητες ή πρέπει να συνοδεύονται από ειδικά μέτρα ασφαλείας κατ' εφαρμογή των ισχυουσών νομοθετικών, κανονιστικών ή διοικητικών διατάξεων ενός κράτους μέλους, και υπό τον όρο ότι το κράτος μέλος έχει ορίσει ότι τα σχετικά ουσιώδη συμφέροντά του δεν μπορούν να προστατευθούν με λιγότερο οχληρά μέτρα.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1) «ηλεκτρονικό τιμολόγιο»: τιμολόγιο που έχει εκδοθεί, διαβιβαστεί και παραληφθεί σε διαρθρωμένη ηλεκτρονική μορφή, η οποία επιτρέπει την αυτόματη και ηλεκτρονική επεξεργασία του·
2) «βασικά στοιχεία ηλεκτρονικού τιμολογίου»: σύνολο ουσιαστικών στοιχείων πληροφόρησης το οποίο πρέπει να περιέχεται σε ηλεκτρονικό τιμολόγιο προκειμένου να είναι δυνατή η διασυνοριακή διαλειτουργικότητα, συμπεριλαμβανομένων των αναγκαίων πληροφοριών για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με τη νομοθεσία·
3) «υπόδειγμα σημασιολογικών δεδομένων»: διαρθρωμένο σύνολο λογικά αλληλένδετων όρων και των εννοιών τους που προσδιορίζουν τα βασικά στοιχεία ενός ηλεκτρονικού τιμολογίου·
4) «συντακτική δομή»: μηχαναγνώσιμη γλώσσα ή διάλεκτος που χρησιμοποιείται για να αναπαριστά τα στοιχεία δεδομένων που περιέχονται στο ηλεκτρονικό τιμολόγιο·
5) «συντακτικές δεσμεύσεις»: κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο ένα υπόδειγμα σημασιολογικών δεδομένων για ένα ηλεκτρονικό τιμολόγιο μπορεί να παρουσιάζεται στις διάφορες συντακτικές δομές·
6) «αναθέτουσες αρχές»: οι αναθέτουσες αρχές όπως ορίζονται στο άρθρο 1 σημείο 17 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, στο άρθρο 6 παράγραφος 1 της οδηγίας 2014/23/ΕΕ και στο άρθρο 2 παράγραφος 1 σημείο 1 της οδηγίας 2014/24/ΕΕ·
7) «μη κεντρικές αναθέτουσες αρχές»: οι αναθέτουσες αρχές όπως ορίζονται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 σημείο 3 της οδηγίας 2014/24/ΕΕ·
8) «κεντρική υπηρεσία προμηθειών»: η κεντρική υπηρεσία προμηθειών όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 σημείο 16 της οδηγίας 2014/24/ΕΕ·
9) «αναθέτοντες φορείς»: οι αναθέτοντες φορείς όπως ορίζονται στο άρθρο 1 σημείο 17 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, στο άρθρο 7 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας 2014/23/ΕΕ, και στο άρθρο 4 παράγραφος 1 της οδηγίας 2014/25/ΕΕ·
10) «διεθνές πρότυπο»: διεθνές πρότυπο όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012·
11) «ευρωπαϊκό πρότυπο»: ευρωπαϊκό πρότυπο όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012.
Άρθρο 3
Καθιέρωση ευρωπαϊκού προτύπου
1. Η Επιτροπή ζητεί από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης να σχεδιάσει ευρωπαϊκό πρότυπο για το υπόδειγμα σημασιολογικών δεδομένων των βασικών στοιχείων του ηλεκτρονικού τιμολογίου («ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων»).
Η Επιτροπή απαιτεί να συμμορφώνεται το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων τουλάχιστον με τα ακόλουθα κριτήρια:
-
να είναι ουδέτερο από τεχνολογική άποψη,
-
να είναι συμβατό με τα σχετικά διεθνή πρότυπα έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων,
-
να λαμβάνει υπόψη την ανάγκη προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα σύμφωνα με την οδηγία 95/46/ΕΚ, την προσέγγιση που εξασφαλίζει την προστασία των δεδομένων μέσω τεχνολογίας και τις αρχές της αναλογικότητας, της ελαχιστοποίησης των δεδομένων και του περιορισμού του σκοπού,
-
να συνάδει με τις σχετικές διατάξεις της οδηγίας 2006/112/ΕΚ,
-
να καθιστά δυνατή τη δημιουργία κατάλληλων, φιλικών προς τον χρήστη, ευέλικτων και οικονομικά αποδοτικών συστημάτων ηλεκτρονικής τιμολόγησης,
-
να λαμβάνει υπόψη τις ειδικές ανάγκες των μικρομεσαίων επιχειρήσεων καθώς και των μη κεντρικών αναθετουσών αρχών και αναθετόντων φορέων,
-
να είναι κατάλληλο προς χρήση στις εμπορικές συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων.
Η Επιτροπή ζητεί από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης να παράσχει κατάλογο με περιορισμένο αριθμό συντακτικών δομών που συμμορφώνονται με το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, καθώς και κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη διαλειτουργικότητα της μετάδοσης, ώστε να διευκολυνθεί η χρήση ενός τέτοιου προτύπου.
Τα σχετικά αιτήματα εγκρίνονται σύμφωνα με τη διαδικασία που καθορίζεται στο άρθρο 10 παράγραφοι 1 έως 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012.
Ως μέρος των εργασιών ανάπτυξης του προτύπου από τον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης και εντός της προθεσμίας που ορίζεται στην παράγραφο 2, το πρότυπο υπάγεται σε δοκιμή ως προς την πρακτική του εφαρμογή για έναν τελικό χρήστη. Η Επιτροπή φέρει πλήρη ευθύνη για τις δοκιμές και εξασφαλίζει ότι κατά την εκτέλεση της δοκιμής λαμβάνεται ειδικότερα υπόψη η τήρηση των κριτηρίων της πρακτικότητας, της ευκολίας χρήσης και των πιθανών εξόδων εφαρμογής, κατ' εφαρμογή του δεύτερου εδαφίου της παραγράφου 1. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με το αποτέλεσμα των δοκιμών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
2. Σε περίπτωση που το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων που σχεδιάζεται σύμφωνα με το αίτημα της παραγράφου 1 πληροί τις απαιτήσεις που αυτή προβλέπει, και εφόσον ολοκληρώθηκε η φάση της δοκιμής κατ' εφαρμογή του πέμπτου εδαφίου της παραγράφου 1, η Επιτροπή δημοσιεύει την παραπομπή σε αυτό το πρότυπο στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μαζί με τον κατάλογο περιορισμένου αριθμού συντακτικών δομών που σχεδιάστηκαν σύμφωνα με το αίτημα που προβλέπεται στην παράγραφο 1. Η εν λόγω δημοσίευση ολοκληρώνεται έως τις 27 Μαΐου 2017.
Άρθρο 4
Επίσημες αντιρρήσεις για το ευρωπαϊκό πρότυπο
1. Σε περίπτωση που κράτος μέλος ή το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εκτιμά ότι το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων δεν πληροί επαρκώς τις απαιτήσεις του άρθρου 3 παράγραφος 1, ενημερώνει σχετικώς την Επιτροπή με διεξοδικές επεξηγήσεις, και η Επιτροπή αποφασίζει:
α)
να δημοσιεύσει, να μη δημοσιεύσει ή να δημοσιεύσει με περιορισμούς τα στοιχεία αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και του καταλόγου των συντακτικών δομών στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης·
β)
να διατηρήσει, να διατηρήσει με περιορισμούς ή να αποσύρει τα στοιχεία αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και του καταλόγου των συντακτικών δομών στην, ή από την, Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
2. Η Επιτροπή δημοσιεύει στον ιστότοπό της πληροφορίες για το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων και τον κατάλογο των συντακτικών δομών που έχουν αποτελέσει αντικείμενο της απόφασης που αναφέρεται στην παράγραφο 1.
3. Η Επιτροπή ενημερώνει τον συγκεκριμένο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης σχετικά με την απόφαση που προβλέπεται στην παράγραφο 1 και, αν χρειαστεί, ζητεί αναθεώρηση του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων ή του καταλόγου των συντακτικών δομών.
4. Οι αποφάσεις που προβλέπονται στην παράγραφο 1 στοιχεία α) και β) του παρόντος άρθρου εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης του άρθρου 10 παράγραφος 2.
Άρθρο 5
Επικαιροποίηση και περαιτέρω ανάπτυξη του ευρωπαϊκού προτύπου και του καταλόγου των συντακτικών δομών
1. Για να ληφθούν υπόψη οι τεχνολογικές εξελίξεις και η πλήρης και συνεχής διαλειτουργικότητα κατά την ηλεκτρονική τιμολόγηση στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων, η Επιτροπή έχει τη δυνατότητα:
α)
να επανεξετάζει και να αναθεωρεί το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων·
β)
να επανεξετάζει και να αναθεωρεί τον κατάλογο των συντακτικών δομών που έχει δημοσιευθεί από την Επιτροπή στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
2. Σε περίπτωση που η Επιτροπή αποφασίσει να αναλάβει τη δράση που προβλέπεται στο στοιχείο α) της παραγράφου 1, απευθύνει αίτηση στον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης. Η αίτηση αυτή υποβάλλεται σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 χωρίς να εφαρμόζονται οι προθεσμίες του άρθρου αυτού.
3. Το άρθρο 4 εφαρμόζεται σε κάθε τυχόν επανεξέταση ή αναθεώρηση που γίνεται κατ' εφαρμογή του στοιχείου α) της παραγράφου 1.
4. Σε περίπτωση που η Επιτροπή αποφασίσει να αναλάβει τη δράση που προβλέπεται στο στοιχείο β) της παραγράφου 1, το πράττει είτε με τη διαδικασία εξέτασης του άρθρου 10 παράγραφος 2 είτε απευθύνοντας αίτηση στον αρμόδιο ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης. Η αίτηση αυτή υποβάλλεται σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 χωρίς να εφαρμόζονται οι προθεσμίες του άρθρου αυτού.
Άρθρο 6
Βασικά στοιχεία του ηλεκτρονικού τιμολογίου
Τα βασικά στοιχεία του ηλεκτρονικού τιμολογίου είναι μεταξύ άλλων:
α)
αναγνωριστικά της επεξεργασίας και του τιμολογίου
β)
χρονική περίοδος του τιμολογίου
γ)
στοιχεία του πωλητή
δ)
στοιχεία του αγοραστή
ε)
στοιχεία του δικαιούχου πληρωμής
στ)
στοιχεία του φορολογικού αντιπροσώπου του αγοραστή
ζ)
στοιχεία αναφοράς της σύμβασης
η)
λεπτομερή στοιχεία παράδοσης
θ)
οδηγίες για την πληρωμή
ι)
στοιχεία που αφορούν απαλλαγή ή επιβάρυνση
ια)
πληροφορίες για το συγκεκριμένο στοιχείο του τιμολογίου
ιβ)
συνολικά ποσά του τιμολογίου
ιγ)
ανάλυση του ΦΠΑ
Άρθρο 7
Παραλαβή και επεξεργασία ηλεκτρονικών τιμολογίων
Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς να παραλαμβάνουν και να επεξεργάζονται ηλεκτρονικά τιμολόγια που είναι σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων, του οποίου τα στοιχεία αναφοράς έχουν δημοσιευθεί, σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 2, καθώς και με οποιαδήποτε από τις συντακτικές δομές του καταλόγου που έχει δημοσιευθεί σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 2.
Άρθρο 8
Προστασία δεδομένων
1. Η ισχύουσα ενωσιακή και εθνική νομοθεσία για την προστασία των δεδομένων δεν θίγεται από την παρούσα οδηγία.
2. Εφόσον δεν ορίζεται κάτι διαφορετικό από το ενωσιακό ή το εθνικό δίκαιο και με την επιφύλαξη των εξαιρέσεων και περιορισμών του άρθρου 13 της οδηγίας 95/46/ΕΚ, προσωπικά δεδομένα που έχουν συλλεχθεί για τον σκοπό έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο για τον σκοπό αυτό ή για συμβατούς σκοπούς.
3. Με την επιφύλαξη των εξαιρέσεων και περιορισμών του άρθρου 13 της οδηγίας 95/46/ΕΚ, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι οι όροι δημοσιοποίησης, για λόγους διαφάνειας και λογοδοσίας, προσωπικών δεδομένων τα οποία συγκεντρώθηκαν στο πλαίσιο της ηλεκτρονικής τιμολόγησης είναι σύμφωνοι με τον σκοπό της δημοσίευσης και τη βασική αρχή περί προστασίας της ιδιωτικής ζωής.
Άρθρο 9
Χρήση ηλεκτρονικών τιμολογίων όσον αφορά τον ΦΠΑ
Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των διατάξεων της οδηγίας 2006/112/ΕΚ.
Άρθρο 10
Διαδικασία επιτροπής
1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή αποτελεί επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
2. Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
Άρθρο 11
Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο
1. Τα κράτη μέλη εγκρίνουν, δημοσιεύουν και εφαρμόζουν τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο έως τις 27 Νοεμβρίου 2018. Ανακοινώνουν αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω μέτρων.
2. Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 1, και το αργότερο 18 μήνες μετά τη δημοσίευση της αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα κράτη μέλη εγκρίνουν, δημοσιεύουν και εφαρμόζουν της αναγκαίες διατάξεις για να συμμορφωθούν με την υποχρέωση που προβλέπεται στο άρθρο 7 περί παραλαβής και επεξεργασίας ηλεκτρονικών δεδομένων.
Τα κράτη μέλη μπορούν να αναβάλουν την εφαρμογή που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο για μη κεντρικές αναθέτουσες αρχές και αναθέτοντες φορείς το αργότερο 30 μήνες μετά τη δημοσίευση της αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Μόλις δημοσιευθούν τα στοιχεία αναφοράς του ευρωπαϊκού προτύπου έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων για το υπόδειγμα σημασιολογικών δεδομένων των βασικών στοιχείων του ηλεκτρονικού τιμολογίου, η Επιτροπή δημοσιεύει στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης την τελική ημερομηνία για την έναρξη ισχύος των μέτρων που προβλέπονται στο πρώτο εδάφιο.
3. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εθνικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.
Άρθρο 12
Επανεξέταση
Η Επιτροπή επανεξετάζει τα αποτελέσματα της παρούσας οδηγίας στην εσωτερική αγορά και στην υιοθέτηση της ηλεκτρονικής τιμολόγησης στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων και υποβάλλει σχετική έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο εντός τριετίας από την προθεσμία για την απώτατη αναβολή που ορίζεται για τις μη κεντρικές αρχές στο δεύτερο εδάφιο του άρθρου 11 παράγραφος 2. Εφόσον ενδείκνυται, η έκθεση συνοδεύεται από ανάλυση επιπτώσεων σχετικά με την ανάγκη ανάληψης περαιτέρω δράσης.
Άρθρο 13
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Άρθρο 14
Αποδέκτες
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.
Στρασβούργο, 16 Απριλίου 2014.