BESLUIT VAN DE COMMISSIE
van 11 juni 2014
betreffende steunmaatregel SA.18832 (2013/C) (ex 2013/NN) (ex 2011/MX) (ex N 44/2005) door Litouwen ten uitvoer gelegd met betrekking tot accijnsverlagingen voor biobrandstoffen
(Kennisgeving geschied onder nummer C(2014) 3600)
(Slechts de tekst in de Litouwse taal is authentiek)
(Voor de EER relevante tekst)
(2014/830/EU)
DE EUROPESE COMMISSIE,
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 108, lid 2, eerste alinea,
Na de belanghebbenden overeenkomstig de genoemde artikelen te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken (1),
Overwegende hetgeen volgt:
I. PROCEDURE
(1)
Sinds 2006 voert het directoraat-generaal Concurrentie jaarlijks een ex-postmonitoringexercitie uit voor een steekproef van steunmaatregelen die lidstaten ten uitvoer leggen. De Litouwse regeling voor accijnsverlagingen voor biobrandstoffen werd in de monitoringexercitie van 2011 opgenomen. Tijdens deze monitoring onderzocht de Commissie hoe lidstaten een aantal bestaande regelingen in de periode 2009-2010 hebben toegepast. De regeling in kwestie werd onder zaaknummer N44/2005 door de Commissie goedgekeurd in besluit K (2005) 2957C van 27 juli 2005 (hierna het „besluit van de Commissie” genoemd).
(2)
De Commissie heeft Litouwen bij brieven van 7 oktober 2011, 27 januari 2012 en 26 juni 2012 verzocht de nodige inlichtingen te verstrekken om te onderzoeken hoe de regeling in 2009 en 2010 ten uitvoer is gelegd. Litouwen heeft de gevraagde informatie bij schrijven van 10 november 2011, 24 februari 2012 en 18 juli 2012 verstrekt.
(3)
Bij brief van 17 juli 2013 heeft de Commissie Litouwen laten weten dat zij had besloten de procedure van artikel 108, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie in te leiden met betrekking tot de steunregeling, aangezien zij bezorgd was over mogelijk misbruik van de steun. De Litouwse autoriteiten hebben op 13 augustus 2013 hun opmerkingen ingediend.
(4)
Het besluit tot inleiding van de procedure van de Commissie is op 8 november 2013 in het Publicatieblad van de Europese Unie verschenen. De Commissie heeft belanghebbenden verzocht hun opmerkingen kenbaar te maken.
(5)
De Commissie heeft geen opmerkingen van belanghebbenden ontvangen.
II. BESCHRIJVING VAN DE STEUNREGELING
(6)
Steunmaatregel N44/2005 betrof een accijnsverlaging voor met andere brandstoffen vermengde biobrandstoffen. Deze verlaging was enkel van toepassing op de biobrandstofcomponent van het mengsel. Daarom werd het tarief van de op de gemengde biobrandstoffen toe te passen accijns evenredig met het aandeel biobrandstof in het uiteindelijke mengsel verlaagd.
(7)
De regeling was bedoeld om de productie en het gebruik van biobrandstoffen te bevorderen en om Litouwen te ondersteunen bij het halen van de doelstellingen van Richtlijn 2003/30/EG van het Europees Parlement en de Raad van 8 mei 2003 ter bevordering van het gebruik van biobrandstoffen of andere hernieuwbare brandstoffen in het vervoer (2).
(8)
De accijnsverlaging was geldig voor elke producent van biobrandstoffen in Litouwen en voor elke importeur die biobrandstoffen uit een andere lidstaat of derde land naar Litouwen importeert.
(9)
De regeling werd op 27 juli 2005 door de Commissie goedgekeurd en liep af op 31 december 2010.
(10)
Tijdens de monitoringexercitie stelde de Commissie vast dat Litouwen de regeling ten uitvoer had gelegd op een wijze die niet volledig in overeenstemming was met het besluit van de Commissie.
(11)
Zoals aangegeven in het besluit van de Commissie had Litouwen ten eerste toegezegd om de productiekosten van de voor de accijnsverlaging in aanmerking komende biobrandstoffen en de prijsbewegingen van biomassa in verhouding tot de prijzen van fossiele brandstoffen jaarlijks te beoordelen, alsook om het steunbedrag indien nodig aan te passen om eventuele overcompensatie te vermijden en de prijs van biobrandstoffen op hetzelfde niveau als conventionele brandstoffen te houden. Litouwen had eveneens toegezegd om de Commissie jaarlijkse monitoringverslagen te verstrekken waarin alle relevante informatie over de productiekosten van de biobrandstoffen en de marktprijs van brandstoffen was opgenomen, om aan te tonen dat er geen sprake is van overcompensatie. De Commissie heeft met al deze elementen rekening gehouden bij de beoordeling van de steunregeling en bij de conclusie dat deze verenigbaar was met de interne markt.
(12)
Sinds de vaststelling van het besluit van de Commissie in 2005 hebben de betrokken diensten van de Commissie (DG Concurrentie) geen jaarlijkse verslagen ontvangen met relevante informatie over de productiekosten van biobrandstoffen en de marktprijs van brandstoffen om aan te tonen dat werd gecontroleerd en gegarandeerd dat er geen sprake was van overcompensatie. Litouwen heeft die informatie op uitdrukkelijk verzoek van de Commissie tijdens de monitoringprocedure verschaft, maar enkel voor de jaren waarop de respectievelijke monitoringexercities betrekking hadden.
(13)
In de aanmelding van de regeling had Litouwen gegevens verstrekt over de productiekosten van bio-ethanol en biodiesel. Deze gegevens werden door de Commissie onderzocht. Litouwen vermeldde dat behalve voor bio-ethanol en biodiesel ook steun kon worden verleend voor zuiver plantaardige olie en beloofde een analyse uit te voeren zodra een biobrandstofproduct voor de belastingvermindering in aanmerking zou komen, om ervoor te zorgen dat de vermindering niet tot overcompensatie zou leiden. Deze informatie had in de jaarlijkse monitoringverslagen aan de Commissie moeten worden verstrekt. De betrokken diensten van de Commissie (DG Concurrentie) hebben geen informatie gekregen waaruit bleek dat Litouwen een dergelijke analyse had uitgevoerd.
(14)
Ten tweede heeft Litouwen tijdens de monitoringexercitie documenten ingediend waarin werd aangetoond dat het ministerie van Economische Zaken de begunstigden al in 2009 had verzocht informatie te verstrekken over de gemiddelde kosten en verkoopprijzen van brandstoffen in 2008. Het ministerie van Economische Zaken ontving deze gegevens in 2009 en verstrekte de Commissie tijdens de monitoringexercitie van 2011 de gegevens over de geselecteerde begunstigden. Litouwen diende echter geen geaggregeerde gegevens over de productiekosten van biobrandstoffen in, waardoor de Commissie niet naar behoren kon nagaan of er inderdaad geen sprake was van overcompensatie.
III. OPMERKINGEN VAN LITOUWEN
(15)
Nadat de formele onderzoeksprocedure was ingeleid, verstrekte Litouwen aanvullende informatie aan de Commissie.
(16)
De Litouwse autoriteiten bezorgden de Commissie kopieën van verslagen over de bevordering van het gebruik van biobrandstoffen uit de periode 2005-2010.
(17)
De Litouwse autoriteiten verklaarden dat, hoewel de wetgeving voorzag in de mogelijkheid om in het kader van de regeling steun toe te kennen voor zuiver plantaardige olie, er geen biodiesel uit zuiver plantaardige olie was geproduceerd. Daarom werd geen dergelijke steun toegekend in het kader van steunmaatregel N44/2005. Dit is de verklaring waarom daarover geen verslag bij de Commissie werd ingediend.
(18)
In het jaarlijkse verslag zijn voor 2009 meerdere tabellen opgenomen met informatie over de productiekosten van biobrandstoffen, de prijzen van fossiele brandstoffen, de prijzen van biobrandstoffen en de prijzen van verscheidene mengsels. Deze informatie wordt in onderstaande tabellen samengevat, waarbij een wisselkoers van 1 EUR = 3,4528 LTL wordt gehanteerd.
Tabel 1
Productiekosten en verkoopprijs (vóór belastingen) van brandstoffen (biodiesel en diesel) in 2009
Prijs van brandstof, LTL (4) per liter
Biodiesel (FAME)
Diesel
1.
Grondstof (+)
[…] (3)
[…]
2.
Verwerking (+)
[…]
[…]
3.
Andere kosten (onderzoek, productieomschakeling) (+)
[…]
-
4.
Productiekosten
[…]
[…]
5.
Logistiek (+)
[…]
[…]
6.
Verkoopprijs bijproducten (-)
[…]
-
7.
Winst
-
[…]
8.
Door producent vastgestelde verkoopprijs (vóór belastingen)
3,42
1,25
Tabel 2
Verkoopprijs van brandstofmengsel (diesel en biodiesel)
Prijs van brandstofmengsel, LTL per liter 5 % FAME
5 % FAME
Kosten biodiesel (FAME) in mengsel
(5 % × 3,42 LTL per liter)
0,171
Kosten diesel in mengsel
(95 % × 1,25 LTL per liter)
1,188
Accijns (95 % × 1,14 LTL/liter)
1,08
Totale verkoopprijs brandstofmengsel
2,439
Aanpassing vanwege kleinere energie-inhoud mengsel (15 %) (5)
0,025
Verkoopprijs van brandstofmengsel (relatief)
2,46
Tabel 3
Verkoopprijs diesel
Verkoopprijs diesel (vóór belastingen)
1,25
Accijns op diesel
1,14
Verkoopprijs diesel in 2009 (6)
2,39
Tabel 4
Productiekosten en verkoopprijs (vóór belastingen) van bio-ethanol en benzine in 2009
Prijs van brandstof, LTL per liter
Bio-ethanol (ETBE)
Benzine
1.
Grondstof, incl. betalingen voor zaad/graan (+)
[…]
[…]
2.
Verwerking (+)
[…]
[…]
3.
Andere kosten (onderzoek, productieomschakeling) (+)
[…]
-
4.
Productiekosten
[…]
[…]
5.
Logistiek (+)
[…]
[…]
6.
Verkoopprijs bijproducten (-)
[…]
-
7.
Winst
-
[…]
8.
Door producent vastgestelde verkoopprijs (vóór belastingen)
2,04
1,36
Tabel 5
Verkoopprijs van brandstofmengsel (bio-ethanol en benzine)
Prijs van brandstofmengsel per liter
Bio-ethanolgehalte: 5 %
Kosten bio-ethanol in mengsel
(5 % × 2,04 LTL/liter)
0,102
Kosten benzine in mengsel
(95 % × 1,36 LTL per liter)
1,292
Accijns
(95 % × 1,50 LTL per liter)
1,425
Totale verkoopprijs brandstofmengsel
2,819
Aanpassing vanwege kleinere energie-inhoud mengsel (60 %) (7)
0,0612
Verkoopprijs van brandstofmengsel (relatief)
2,88
Tabel 6
Verkoopprijs benzine
Verkoopprijs benzine (vóór belastingen) (100 % × 1,36 LTL per liter)
1,36
Accijns op benzine
1,50
Verkoopprijs benzine in 2009 (8)
2,86
(19)
De Litouwse autoriteiten betoogden dat uit de verstrekte gegevens over 2009 en 2010 (weergegeven in bovenstaande tabellen) duidelijk blijkt dat noch de productie van biodiesel, noch de productie van bio-ethanol werd overgecompenseerd.
IV. BEOORDELING VAN DE STEUN
(20)
Reeds in haar besluit betreffende steunmaatregel N44/2005 concludeerde de Commissie dat de onderzochte maatregel staatssteun in de zin van artikel 107, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie inhield. De Commissie heeft deze steunregeling beoordeeld op grond van de kaderregeling inzake staatssteun ten behoeve van het milieu van 2001 (9), en met name deel E.3.3, en geconcludeerd dat de steun verenigbaar was met de interne markt.
(21)
De Litouwse autoriteiten bevestigden de Commissie dat zij met betrekking tot N44/2005 jaarlijkse verslagen hadden ingediend. Zij hadden deze verslagen aan DG Energie bezorgd als bijlage bij het verslag over de bevordering van het gebruik van biobrandstoffen of andere hernieuwbare brandstoffen in het vervoer.
(22)
De Litouwse autoriteiten hebben DG Concurrentie nu kopieën verstrekt van de door hen ingediende verslagen over de jaren 2005, 2006, 2007, 2008, 2009 en 2010. Deze verslagen bevatten gedetailleerde informatie over de productiekosten en verkoopprijzen van biobrandstoffen. Daarnaast is de prijs van verscheidene brandstofmengsels erin opgenomen.
(23)
Tijdens het onderzoek kon de Commissie vaststellen dat de Litouwse autoriteiten hebben voldaan aan punt 34 van het besluit betreffende steunmaatregel N44/2005 en de nodige jaarlijkse monitoringverslagen over de regeling bij de Commissie hebben ingediend.
(24)
De Litouwse autoriteiten hebben verklaard dat tijdens de periode waarin de regeling van kracht was, geen biobrandstoffen uit zuiver plantaardige olie zijn geproduceerd.
(25)
Tijdens het onderzoek kon de Commissie concluderen dat het, aangezien er tijdens de periode waarin de regeling van kracht was geen biobrandstoffen uit plantaardige olie werden geproduceerd, niet nodig was informatie hierover op te nemen in de bij de Commissie ingediende verslagen.
(26)
Nu zij alle informatie heeft onderzocht die Litouwen heeft verstrekt over de productiekosten van biobrandstoffen en de prijzen van brandstoffen in 2009 en 2010, is de Commissie het ermee eens dat in 2009 en 2010 op geaggregeerde basis geen sprake was van overcompensatie.
V. CONCLUSIE
(27)
De Commissie komt tot de conclusie dat Litouwen steunregeling N44/2005 correct heeft uitgevoerd, in overeenstemming met het besluit van de Commissie tot goedkeuring van deze regeling,
HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:
Artikel 1
De door Litouwen ten uitvoer gelegde staatssteunregeling N44/2005 is verenigbaar met de interne markt in de zin van artikel 107, lid 3, onder c), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en werd correct uitgevoerd, in overeenstemming met besluit K (2005) 2957C van de Commissie van 27 juli 2005.
Artikel 2
Dit besluit is gericht tot de Republiek Litouwen.
Gedaan te Brussel, 11 juni 2014.