РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 98/2013 НА ЕВРОПЕЙСКИЯ ПАРЛАМЕНТ И НА СЪВЕТА
от 15 януари 2013 година
относно предлагането на пазара и използването на прекурсори на взривни вещества
(текст от значение за ЕИП)
ЕВРОПЕЙСКИЯТ ПАРЛАМЕНТ И СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взеха предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 114 от него,
като взеха предвид предложението на Европейската комисия,
след предаване на проекта за законодателен акт на националните парламенти,
като взеха предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (1),
в съответствие с обикновената законодателна процедура (2),
като имат предвид, че:
(1)
Някои вещества или смеси са прекурсори на взривни вещества и с тях може да се злоупотреби за незаконно производство на взривни вещества. В плана за действие на Европейския съюз за подобряване на сигурността на експлозивите, приет от Съвета на 18 април 2008 г., Комисията беше призована да създаде Постоянен комитет по прекурсорите, който да разглежда мерки и да изготвя препоръки по отношение на регулирането на прекурсори на взривни вещества, предоставяни на пазара, като взема предвид тяхното въздействие върху разходите и ползите.
(2)
Постоянният комитет по прекурсорите, създаден от Комисията през 2008 г., посочи различни прекурсори на взривни вещества, които могат да бъдат използвани за извършване на терористични нападения, и препоръча да бъде предприето подходящо действие на равнището на Съюза.
(3)
Някои държави членки вече са приели законови, подзаконови или административни разпоредби по отношение на пускането на пазара, предоставянето или притежаването на определени прекурсори на взривни вещества.
(4)
Тези законови, подзаконови и административни разпоредби, които се различават помежду си и могат да създадат пречки пред търговията в рамките на Съюза, следва да бъдат хармонизирани с цел да се подобри свободното движение на химични вещества и смеси в рамките на вътрешния пазар и, доколкото е възможно, да се отстранят нарушения на конкуренцията, като същевременно се осигурява висока степен на защита на безопасността на масовия потребител. На национално равнище и на равнището на Съюза също бяха установени други правила относно някои вещества, попадащи в обхвата на настоящия регламент във връзка с безопасността на работниците и опазването на околната среда. Посочените други правила не са засегнати от настоящия регламент.
(5)
За да се осигури най-голяма степен на хармонизация за икономическите оператори, най-подходящият правен инструмент е регламент, с който да се регулира предлагането на пазара и използването на прекурсори на взривни вещества.
(6)
В Регламент (ЕО) № 1272/2008 на Европейския парламент и на Съвета от 16 декември 2008 г. относно класифицирането, етикетирането и опаковането на вещества и смеси (3) се предвижда, че веществата и смесите, класифицирани като опасни, трябва да бъдат правилно етикетирани, преди да бъдат пуснати на пазара. Освен това в него се предвижда, че икономическите оператори, в т.ч. търговците на дребно, трябва да класифицират и етикетират подобни вещества или да разчитат на класификацията, извършена от участник нагоре по веригата на доставки. Следователно в настоящия регламент е целесъобразно да се предвиди, че всички икономически оператори, включително търговците на дребно, които предоставят на масовия потребител вещества, ограничени съгласно настоящия регламент, гарантират, че на опаковката е обозначено, че придобиването, притежаването или използването на това вещество или смес от масовия потребител подлежи на ограничение.
(7)
С цел постигане на национално равнище на защита срещу незаконната употреба на прекурсори на взривни вещества, подобна или по-висока от тази, която е предвидена в настоящия регламент на равнището на Съюза, някои държави членки вече разполагат с действащи законови, подзаконови и административни разпоредби по отношение на някои вещества, които могат да имат незаконна употреба. Някои от тези вещества вече са включени в към настоящия регламент, а други биха могли да бъдат ограничени на равнището на Съюза в бъдеще. Тъй като намаляването на защитата чрез мерки на равнището на Съюза би било в разрез с целите на настоящия регламент, е целесъобразно да се предвиди механизъм, чрез който подобни национални мерки биха могли да останат в сила (предпазна клауза).
(8)
Незаконното производство на взривни вещества следва да се затрудни чрез определянето на стойности на пределни концентрации за определени прекурсори на взривни вещества. Под тези пределни стойности се осигурява свободно обръщение на тези прекусори на взривни вещества, което се подчинява на предпазен механизъм; над тези пределни стойности следва да се ограничи достъпът за масовия потребител до тези прекусори на взривни вещества.
(9)
Следователно масовият потребител следва да не може да придобива, въвежда, притежава или използва тези прекусори на взривни вещества в концентрации над стойностите на пределни концентрации. Уместно е обаче да се позволи на масовия потребител да може да придобива, въвежда, притежава или използва такива прекурсори на взривни вещества със законна цел, единствено ако притежава разрешение за това.
(10)
Освен това с оглед на факта, че някои държави членки вече имат добре утвърдени системи за регистрация, които се използват за контрол на предоставянето на пазара на някои или на всички от веществата под ограничение съгласно настоящия регламент, които не трябва да се предоставят на масовия потребител, е уместно с настоящия регламент да се създаде система за регистрация, приложима за някои или за всички вещества.
(11)
Водородният пероксид, нитрометанът и азотната киселина са широко използвани за законни цели от масовия потребител. Поради това следва държавите членки да имат възможност да дадат достъп до посочените вещества в рамките на определен размер на концентрация чрез прилагането на система за регистрация съгласно настоящия регламент вместо система за издаване на разрешения.
(12)
Като се има предвид твърде специфичният предмет на настоящия регламент, неговите цели могат да бъдат постигнати, когато, в съответствие с принципите на субсидиарност и пропорционалност, на държавите членки се остави гъвкавост при избора дали да предоставят ограничен достъп на масовия потребител в съответствие с настоящия регламент.
(13)
С цел да се постигнат легитимните цели на обществената сигурност, като същевременно се гарантира възможно най-малкото смущение на правилното функциониране на вътрешния пазар, е целесъобразно да се предвиди система за издаване на разрешения, в съответствие с която масов потребител, който е придобил вещество под ограничение съгласно настоящия регламент, което не трябва да се предоставя на масовия потребител, или смес или вещество, съдържащо го, в концентрация над пределната стойност, да може да го въведе от друга държава членка или от трета държава в държава членка, която позволява достъп до това вещество в съответствие с някоя от системите, предвидени в настоящия регламент.
(14)
За да бъде ефикасно прилагането на разпоредбите относно въвеждането на прекурсори на взривни вещества, държавите членки се насърчават да гарантират, че ограниченията, приложими за въвеждането на вещества под ограничение съгласно настоящия регламент, които не трябва да се предоставят на масовия потребител, са предоставени на вниманието международните пътници. По същата причина държавите членки също се насърчават да гарантират, че масовият потребител е осведомен, че тези ограничения също се прилагат към малки пратки до частни лица и към пратки, поръчани от разстояние от крайни потребители.
(15)
Информацията, предоставена от държавите членки на индустрията, особено на малките и средните предприятия (МСП), може да бъде ценно средство за улесняване на спазването на настоящия регламент, като се има предвид колко е важно намаляването на административната тежест за МСП.
(16)
Тъй като би било несъразмерно да се забрани използването на прекурсори на взривни вещества при професионалните дейности, ограниченията, свързани с предоставянето, въвеждането, притежаването и използването на прекурсори на взривни вещества, следва да се прилагат само за масовия потребител. Въпреки това, с оглед на общите цели на настоящия регламент, е уместно да се предвиди механизъм за докладване, който да обхваща както професионалните потребители по цялата верига на доставки, така и масовия потребител, участващ в транзакции, които поради своето естество или мащаб трябва да се разглеждат като подозрителни. За тази цел държавите членки следва да определят национални точки за контакт за докладване на подозрителни транзакции.
(17)
Някои транзакции по отношение на прекурсори на взривни вещества могат да се считат за подозрителни и поради това подлежащи на докладване.Такъв е случаят например когато потенциалният клиент (професионален или не) не дава ясен отговор за предвидената употреба, не изглежда запознат с предвидената употреба или не може да я обясни правдоподобно, възнамерява да закупи необичайни количества или необичайни концентрации или необичайни комбинации от вещества, не желае да предостави документ за самоличност или за място на пребиваване, или настоява за използването на необичайни методи на плащане, включително големи суми в брой. Икономическите оператори следва да могат да си запазят правото да откажат такава транзакция.
(18)
С оглед на общите цели на настоящия регламент компетентните органи се насърчават да информират националните точки за контакт за всеки отказ на заявление за разрешение, когато отказът се базира на основателни причини за съмнение в законосъобразността на предвидената употреба или намеренията на потребителя. Също така компетентните органи са насърчавани да информират националните точки за контакт за временното отнемане или отмяна на разрешение.
(19)
За да бъде предотвратена и открита евентуална незаконна употреба на прекурсори на взривни вещества, е желателно националните точки за контакт да водят регистри на докладваните подозрителни транзакции, а компетентните органи да предприемат необходимите мерки за разследване на конкретните обстоятелства, включително истинността на съответната икономическа дейност, извършвана от професионален потребител, който е участвал в подозрителна транзакция.
(20)
Когато е осъществимо, следва да се определят стойности на пределни концентрации, над които достъпът до определени прекурсори на взривни вещества е ограничен, докато по отношение на някои други прекурсори следва да се предвиди само докладване на подозрителните транзакции. Критериите за определяне на това кои мерки за кои прекурсори на взривни вещества следва да се прилагат, включват равнището на заплаха, свързано със съответния прекурсор на взривни вещества, обема на търговия със съответния прекурсор на взривни вещества и възможността за установяване на ниво на концентрация, под което прекурсорът все още би могъл да се използва за законните цели, за които е предоставен. Тези критерии следва да продължават да направляват по-нататъшните действия, които могат да се предприемат по отношение на прекурсори понастоящем извън обхвата на настоящия регламент.
(21)
Стойности на пределни концентрации на хексамин в горивните таблетки са технически неосъществими. Освен това съществуват много законосъобразни употреби на сярна киселина, ацетон, калиев нитрат, натриев нитрат, калциев нитрат и калциев амониев нитрат. Регламент на равнището на Съюза за ограничаване на продажбите на тези вещества за масовия потребител би довел до непропорционално високи административни разходи и разходи за привеждане в съответствие за потребителите, публичните органи и стопанските предприятия. Въпреки това с оглед на целите на настоящия регламент следва да се приемат мерки за улесняване на докладването на подозрителни транзакции с хексаминови горивни таблетки и с тези други прекурсори на взривни вещества, за които няма безопасни и подходящи алтернативи.
(22)
Кражбите на прекурсори на взривни вещества са начин за получаване на изходни материали за незаконно производство на взривни вещества. Поради това е целесъобразно да се предвиди докладване при значителни кражби и при установени липси на вещества, към които се прилагат мерки по настоящия регламент. С цел да се улесни проследяването на извършителите и да се предупредят компетентните органи на други държави членки за евентуални заплахи, националните точки за контакт се насърчават по целесъобразност да използват системата за ранно предупреждение на Европол.
(23)
Държавите членки следва да установят правила относно санкциите, приложими за нарушения на настоящия регламент. Тези санкции следва да бъдат ефективни, пропорционални и възпиращи.
(24)
По силата на приложение XVII към Регламент (ЕО) № 1907/2006 на Европейския парламент и на Съвета от 18 декември 2006 г. относно регистрацията, оценката, разрешаването и ограничаването на химикали (REACH) (4) се забранява доставянето на масовия потребител на амониев нитрат, с който би могло лесно да се злоупотреби като прекурсор на взривни вещества. Въпреки това се разрешава доставянето на амониев нитрат за определени професионални потребители, основно земеделски производители. Ето защо към посоченото доставяне следва да се прилага механизмът за докладване на подозрителни транзакции, създаден с настоящия регламент, тъй като не съществува равностойно изискване в Регламент (ЕО) № 1907/2006.
(25)
Настоящият регламент изисква обработването на лични данни и тяхното по-нататъшно разкриване на трети страни в случай на подозрителни транзакции. Това обработване и разкриване означава сериозна намеса в основното право на личен живот и правото на защита на личните данни. С Директива 95/46/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 24 октомври 1995 г. за защита на физическите лица при обработването на лични данни и за свободното движение на тези данни (5) се урежда обработването на лични данни, извършвано в рамките на настоящия регламент. Съответно следва се гарантира, че основното право на защита на личните данни на лица, чиито лични данни се обработват в изпълнение на настоящия регламент, е надлежно защитено. По-конкретно, обработката на лични данни, свързана с разрешаването, регистрирането на транзакции и докладването на подозрителни транзакции, следва да се извършва в съответствие с Директива 95/46/ЕО, включително с общите принципи за защита на личните данни за свеждане на данните до минимум, ограничаване в рамките на целта, пропорционалност и необходимост, както и с изискването да се оказва дължимото уважение към правата на субекта на данните за достъп, коригиране и заличаване.
(26)
Изборът на веществата, използвани от терористи и други извършители на престъпления за незаконното производство на взривни вещества, може бързо да се промени. Поради това следва да е възможно включването, когато е необходимо по спешност, на допълнителни вещества в режима, предвиден с настоящия регламент.
(27)
С цел адаптиране към настъпилото развитие във връзка със злоупотребата с вещества като прекурсори на взривни вещества и при условие че са проведени подходящи консултации със съответните заинтересовани страни, за да се вземе предвид потенциалното значително въздействие върху икономическите оператори, на Комисията следва да се делегират правомощия да приема актове в съответствие с член 290 от Договора за функционирането на Европейския съюз за изменение на стойностите на пределните концентрации, над които масовият потребител не трябва да има достъп до определени вещества под ограничение съгласно настоящия регламент и за добавяне на допълнителни вещества, по отношение на които следва да се докладват подозрителните транзакции. От особено значение е в хода на подготвителната си работа Комисията да проведе подходящи консултации, включително на експертно равнище. При подготовката и изготвянето на делегирани актове Комисията следва да осигури едновременно и своевременно предаване на съответните документи по подходящ начин на Европейския парламент и на Съвета.
(28)
Комисията следва да извършва постоянен преглед на списъка на вещества, до които масовият потребител няма достъп над определени стойности на пределните концентрации и списъка на вещества, по отношение на които следва да се докладват подозрителните транзакции. Комисията следва, когато е необходимо, да подготви законодателни предложения в съответствие с обикновената законодателна процедура, за добавяне или заличаване на вписвания в първия списък или за заличаване на вписвания във втория списък, с цел адаптиране към настъпилото развитие във връзка със злоупотребата с вещества като прекурсори на взривни вещества.
(29)
За да се реши въпросът с вещества, които все още не са под ограничение съгласно настоящия регламент, но за които дадена държава членка открие разумни основания да счита, че биха могли да се използват за незаконно производство на взривни вещества, следва да се въведе предпазна клауза, предвиждаща създаване на адекватна процедура на Съюза.
(30)
Освен това, с оглед на конкретните рискове, които трябва да бъдат разгледани в настоящия регламент, е целесъобразно да се разреши на държавите членки да приемат при определени обстоятелства предпазни мерки, включително по отношение на вещества, към които вече се прилагат мерки съгласно настоящия регламент.
(31)
Като се имат предвид изискванията съгласно настоящия регламент по отношение на информацията, която трябва да бъде предоставена на Комисията и държавите членки, би било нецелесъобразно подобни нови предпазни мерки да стават предмет на режима, установен в Директива 98/34/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 22 юни 1998 г. за определяне на процедура за предоставяне на информация в областта на техническите стандарти и регламенти и на правила относно услугите на информационното общество (6), независимо дали се отнасят за вещества, към които вече се прилагат мерки съгласно настоящия регламент, или за вещества, които не са под подобно ограничение.
(32)
Като се имат предвид целите на настоящия регламент и въздействието, което той може да окаже върху сигурността на гражданите и върху вътрешния пазар, Комисията, въз основа на постоянните обсъждания в Постоянния комитет по прекурсорите, следва да представи доклад на Европейския парламент и на Съвета, в който да се разглеждат всички проблеми, произтичащи от прилагането на настоящия регламент, целесъобразността и възможностите за разширяване на обхвата му както по отношение на включването на професионалните потребители, така и на включването в разпоредбите относно докладването на подозрителни транзакции, липси и кражби на вещества, към които, макар и да не се прилагат мерки съгласно настоящия регламент, са идентифицирани като използвани за незаконно производство на взривни вещества (невключени прекурсори на взривни вещества). Освен това Комисията, като взема предвид съответния опит, придобит от държавите членки, и като отчита разходите и ползите, следва да представи доклад, в който се разглеждат целесъобразността и възможностите за по-нататъшно укрепване и хармонизиране на системата с оглед на заплахата за обществената сигурност. Като част от прегледа Комисията следва да представи доклад до Европейския парламент и до Съвета, в който се разглеждат възможностите за прехвърляне на разпоредби относно амониевия нитрат от Регламент (ЕО) № 1907/2006 в настоящия регламент.
(33)
Тъй като целта на настоящия регламент, а именно ограничаване на достъпа на масовия потребител до прекурсори на взривни вещества, не може да бъде постигната в достатъчна степен от държавите членки и поради това може, поради мащаба на ограничението, да бъде постигната по-добре на равнището на Съюза, Съюзът може да приема мерки в съответствие с принципа на субсидиарност съгласно член 5 от Договора за Европейския съюз. В съответствие с принципа на пропорционалност, предвиден в посочения член, настоящият регламент не надхвърля необходимото за постигането на тази цел.
(34)
Съгласно член 28, параграф 2 от Регламент (ЕО) № 45/2001 на Европейския парламент и на Съвета от 18 декември 2000 г. относно защитата на лицата по отношение на обработката на лични данни от институции и органи на Общността и за свободното движение на такива данни (7) Европейският надзорен орган по защита на данните даде становище (8).
(35)
Настоящият регламент зачита основните права и спазва принципите, признати по-специално с Хартата на основните права на Европейския съюз, а именно защитата на лични данни, правото на свободна стопанска инициатива, правото на собственост и принципа на недискриминация. Настоящият регламент следва да се прилага от държавите членки в съответствие с тези права и принципи,
ПРИЕХА НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
Член 1
Предмет
С настоящия регламент се установяват хармонизирани правила относно предоставянето, въвеждането, притежаването и използването на вещества или смеси, с които може да се злоупотреби за незаконно производство на взривни вещества, с оглед на ограничаването на наличността им за масовия потребител и осигуряването на подходящо докладване на подозрителни транзакции по цялата верига на доставки.
Настоящият регламент не засяга други по-строги разпоредби на законодателството на Съюза относно веществата, посочени в приложенията.
Член 2
Обхват
1. Настоящият регламент се прилага за веществата, посочени в приложенията, и за съдържащите ги смеси и вещества.
2. Настоящият регламент не се прилага за:
а)
изделията, определени в член 3, параграф 3 от Регламент (ЕО) № 1907/2006;
б)
пиротехнически изделия, определени в член 2, параграф 1 от Директива 2007/23/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 23 май 2007 г. относно пускането на пазара на пиротехнически изделия (9), пиротехнически изделия, предназначени за използване за нетърговски цели, в съответствие с националното законодателство, от въоръжените сили, органите на изпълнителната власт или службите за пожарна безопасност, пиротехническо оборудване, което попада в обхвата на Директива 96/98/ЕО на Съвета от 20 декември 1996 г. относно морското оборудване (10), пиротехнически изделия, предназначени за използване в авиокосмическата индустрия, или ударни капси, предназначени за играчки;
в)
лекарствени продукти, предоставени законосъобразно на масовия потребител въз основа на лекарско предписание в съответствие с приложимото национално законодателство.
Член 3
Определения
За целите на настоящия регламент се прилагат следните определения:
1)
„вещество“ означава всяко вещество по смисъла на член 3, точка 1 от Регламент (ЕО) № 1907/2006;
2)
„смес“ означава всяка смес по смисъла на член 3, точка 2 от Регламент (ЕО) № 1907/2006;
3)
„изделие“ означава всяко изделие по смисъла на член 3, точка 3 от Регламент (ЕО) № 1907/2006;
4)
„предоставяне“ означава всяка доставка, независимо срещу заплащане или безплатно;
5)
„въвеждане“ означава акта на внасяне на вещество на територията на държава членка, независимо дали от друга държава членка или от трета държава;
6)
„използване“ означава всяка преработка, формулиране, съхранение, обработка или смесване, включително в производството на изделие или всяка друга употреба;
7)
„масов потребител“ означава всяко физическо лице, което действа с цел, която не е свързана с неговото занятие, стопанска дейност или професия;
8)
„подозрителна транзакция“ означава всяка транзакция, касаеща веществата, изброени в приложенията, или съдържащите ги смеси или вещества, както и транзакции, включващи професионални потребители, когато са налице основателни съмнения, че веществото или сместа е предназначена за незаконното производство на взривни вещества;
9)
„икономически оператор“ означава всяко физическо или юридическо лице или публична организация, или група от такива лица и/или организации, което предоставя продукти или услуги на пазара;
10)
„прекурсор на взривни вещества под ограничение“ означава всяко вещество, изброено в приложение I, в концентрация по-висока от съответната пределна стойност, посочена там, и включва смес или друго вещество, в което е налично такова изброено вещество в концентрация по-висока от съответната пределна стойност.
Член 4
Предоставяне, въвеждане, притежаване и използване
1. Прекурсори на взривни вещества под ограничение не се предоставят, въвеждат, притежават или използват от масовия потребител.
2. Без да се засягат разпоредбите на параграф 1, държавите членки могат да поддържат или да установят режим за издаване на разрешения, който позволява прекурсори на взривни вещества под ограничение да се предоставят, притежават или използват от масовия потребител, при условие че масовият потребител притежава и, при поискване, представи разрешение за придобиването, притежаването или използването им, издадено в съответствие с член 7 от компетентен орган на държавата членка, в която същият прекурсор на взривни вещества под ограничение ще бъде придобит, притежаван или използван.
3. Без да се засягат разпоредбите на параграфи 1 и 2, държавите членки могат да поддържат или да установят режим за регистрация, който позволява следните прекурсори на взривни вещества под ограничение да се предоставят, притежават или използват от масовия потребител, ако икономическият оператор, който ги предоставя, регистрира всяка транзакция в съответствие с подробните изисквания, установени в член 8:
а)
водороден пероксид (CAS RN 7722-84-1) в концентрации, по-високи от пределните стойности, определени в приложение I, но не по-високи от 35 тегловни процента;
б)
нитрометан (CAS RN 75-52-5) в концентрации, по-високи от пределните стойности, определени в приложение I, но не по-високи от 40 тегловни процента;
в)
азотна киселина (CAS RN 7697-37-2) в концентрации, по-високи от пределните стойности, определени в приложение I, но не по-високи от 10 тегловни процента.
4. Държавите членки уведомяват Комисията относно всички мерки, които приемат с цел прилагане на всеки от режимите, посочени в параграфи 2 и 3. Нотификацията следва да съдържа прекурсорите на взривни вещества под ограничение, за които държавата членка е въвела изключение.
5. Комисията публично оповестява списък на мерките, за които е била уведомена от държавите членки в съответствие с параграф 4.
6. Когато масов потребител възнамерява да въведе прекурсор на взривни вещества под ограничение на територията на държава членка, която като дерогация от параграф 1, прилага режим за издаване на разрешения в съответствие с параграф 2 и/или режим за регистрация в съответствие с параграф 3 или с член 17, този потребител получава и, при поискване, представя на компетентния орган разрешение, издадено в съответствие с правилата, предвидени в член 7, което е валидно в тази държава членка.
7. Икономически оператор, който предоставя прекурсор на взривни вещества под ограничение на масов потребител в съответствие с параграф 2, за всяка транзакция изисква представянето на разрешение или, ако го предоставя в съответствие с параграф 3, води запис за транзакцията в съответствие с режима, установен от държавата членка, в която се предоставя прекурсора на взривни вещества под ограничение.
Член 5
Етикетиране
Икономически оператор, който възнамерява да предостави на масовия потребител прекурсори на взривни вещества под ограничение, осигурява, като постави подходящ етикет или като се увери, че е поставен подходящ етикет, на опаковката ясно да е посочено, че закупуването, притежаването или използването на същия прекурсор на взривни вещества под ограничение от масовия потребител подлежи на ограничение, както е посочено в член 4, параграфи 1, 2 и 3.
Член 6
Свободно движение
Без да се засягат разпоредбите на втория параграф от член 1 и на член 13 и освен ако в настоящия регламент или в други правни актове на Съюза не е предвидено друго, държавите членки, на основания, свързани с предотвратяването на незаконното производство на взривни вещества, не забраняват, ограничават или възпрепятстват предоставянето на:
а)
веществата, посочени в приложение I, в концентрации, не по-високи от пределните стойности, установени в него; или
б)
веществата, посочени в приложение II.
Член 7
Разрешения
1. Всяка държава членка, която издава разрешения на масовия потребител със законен интерес да придобива, въвежда, притежава или използва прекурсори на взривни вещества под ограничение, определя правила за издаване на разрешението, предвидено в член 4, параграфи 2 и 6. Когато преценява дали да издаде разрешение, компетентният орган на държавата членка взема предвид всички приложими обстоятелства, и по-специално законосъобразността на предвидената употреба на веществото. Разрешението се отказва, ако са налице основателни причини за съмнение в законосъобразността на предвидената употреба или в намеренията на потребителя да го използва със законна цел.
2. Компетентният орган може да избере как да ограничи валидността на разрешението - като го издаде за еднократно или многократно използване за период, който не надвишава три години. Компетентният орган може да задължи притежателя на разрешението да доказва до определената дата на изтичане на разрешението, че условията, при които то е издадено, все още са изпълнени. В разрешението се упоменават прекурсорите на взривни вещества под ограничение, по отношение на които е издадено.
3. Компетентните органи могат да изискат от заявителите да платят такса при подаване на заявление за разрешение. Такава такса не надвишава разходите за обработване на заявлението.
4. Разрешението може да бъде временно отнето или отменено от компетентния орган винаги когато са налице основателни причини да се смята, че условията, при които е издадено разрешението, вече не са изпълнени.
5. Обжалването на всяко решение на компетентния орган, както и споровете относно спазването на условията на разрешението, се разглеждат от съответен орган, отговорен съгласно националното законодателство.
6. Разрешения, издадени от компетентните органи на държава членка, могат да бъдат признати в други държави членки. След консултации с Постоянния комитет по прекурсорите и в срок до 2 септември 2014 г. Комисията изготвя насоки относно техническите подробности на разрешенията с цел да се улесни взаимното им признаване. В тези насоки се съдържа и информация относно това какви данни да бъдат включени в разрешенията, валидни за въвеждането на прекурсори на взривни вещества под ограничение, включително проект за формат на подобни разрешения.
Член 8
Регистрация на транзакции
1. За целите на регистрацията съгласно член 4, параграф 3, масовият потребител се идентифицира с официален документ за самоличност.
2. Регистърът съдържа най-малко следната информация:
а)
име, адрес и както е приложимо, или идентификационния номер на масовия потребител, или вида и номера на официалния документ за самоличност;
б)
наименование на веществото или сместа, включително неговата концентрация;
в)
количество на веществото или сместа;
г)
предвидена употреба на веществото или сместа, заявена от масовия потребител;
д)
дата и място на транзакцията;
е)
подпис на масовия потребител.
3. Регистърът се съхранява за срок от пет години от датата на транзакцията. През този период регистрите се предоставят за проверка по искане на компетентните органи.
4. Регистърът се съхранява на хартиен носител или на друг траен носител и се предоставя за инспекция по всяко време в рамките на целия период, предвиден в параграф 3. Всички съхранявани по електронен път данни:
а)
отговарят на формата и съдържанието на съответстващите документи на хартия; и
б)
остават на разположение по всяко време за целия период, предвиден в параграф 3.
Член 9
Докладване на подозрителни транзакции, липси и кражби
1. Подозрителните транзакции, включващи веществата, посочени в приложенията, или съдържащите ги смеси или вещества, се докладват в съответствие с настоящия член.
2. За докладването на подозрителни транзакции всяка държава членка определя една или повече национални точки за контакт с ясно посочен телефонен номер и адрес на електронна поща.
3. Икономическите оператори могат да си запазят правото да откажат подозрителна транзакция и докладват транзакцията или опита за транзакция без неоправдано забавяне, включително, ако е възможно, самоличността на клиента, на националната точка за контакт на държавата членка, в която транзакцията е била извършена или е направен опит да бъде извършена, когато имат основателни причини да смятат, че предложена транзакция, включваща едно или повече вещества, посочени в приложенията, или включваща съдържащи ги смеси или вещества, представлява подозрителна транзакция, като се имат предвид всички обстоятелства, и по-специално когато потенциалният клиент:
а)
не дава ясен отговор за предвидената употреба на веществото или сместа;
б)
не изглежда запознат с предвидената употреба на веществото или сместа или не може да я обясни правдоподобно;
в)
възнамерява да закупи вещества в количества, комбинации или концентрации, които са необичайни за лична употреба;
г)
не желае да предостави документ за самоличност или за място на пребиваване; или
д)
настоява за използването на необичайни методи на плащане, включително големи суми в брой.
4. Икономическите оператори докладват също за значителни липси и кражби на веществата, посочени в приложенията, и на съдържащи ги смеси или вещества, на националната точка за контакт на държавата членка, в която е установена липсата или кражбата.
5. За да се улесни сътрудничеството между компетентните органи и икономическите оператори, след консултации с Постоянния комитет по прекурсорите Комисията изготвя насоки в срок до 2 септември 2014 г. с цел подпомагане на участниците във веригата на доставки на химикали и, където е приложимо, на компетентните органи. Насоките предоставят по-специално:
а)
информация относно начините за разпознаване и уведомяване за подозрителни транзакции, по-специално по отношение на концентрациите и/или количествата от вещества, посочени в приложение II, под които по принцип не е необходимо да се предприемат никакви действия;
б)
информация относно начините за разпознаване и уведомяване за значителни липси и кражби;
в)
друга информация, която може да се счете за полезна.
Комисията редовно актуализира насоките.
6. Компетентните органи гарантират, че насоките, предвидени в параграф 5, редовно се разпространяват по начин, счетен за подходящ от компетентните органи в съответствие с целите на насоките.
Член 10
Защита на данните
Държавите членки гарантират, че обработката на лични данни, извършвана в изпълнение на настоящия регламент, е в съответствие с Директива 95/46/ЕО. По-специално държавите членки гарантират, че обработката на лични данни, необходима за издаването на разрешение съгласно член 4, параграфи 2 и 6 и член 7 от настоящия регламент или за регистрацията на транзакции съгласно член 4, параграф 3 и членове 8 и 17 от настоящия регламент, както и докладването на подозрителни транзакции съгласно член 9 от настоящия регламент са в съответствие с Директива 95/46/ЕО.
Член 11
Санкции
Държавите членки определят правила за санкциите, приложими при нарушения на настоящия регламент, и предприема всички необходими мерки, за да осигури тяхното изпълнение. Предвидените санкции са ефективни, пропорционални и възпиращи.
Член 12
Изменение на приложенията
1. Комисията се оправомощава да приема делегирани актове в съответствие с член 14 относно промени в пределните стойности в приложение I до степен, необходима за адаптиране към настъпилото развитие във връзка със злоупотребата с вещества като прекурсори на взривни вещества или въз основа на изследвания и изпитвания, както и относно добавяне на нови вещества в приложение II, когато това е необходимо за адаптиране към настъпилото развитие във връзка със злоупотребата с вещества като прекурсори на взривни вещества. Като част от подготвянето на делегираните актове Комисията полага необходимите усилия да се консултира със съответните заинтересовани страни, по-специално с химическата промишленост и сектора на търговия на дребно.
Когато това се изисква от наложителни съображения за спешност в случай на внезапна промяна на оценката на риска, доколкото става въпрос за злоупотреба с вещества за незаконно производство на взривни вещества, процедурата, предвидена в член 15, се прилага за делегираните актове, приети съгласно настоящия член.
2. Комисията приема отделен делегиран акт за всяка промяна на пределните стойности в приложение I и за всяко ново вещество, добавено в приложение II. Всеки делегиран акт се основава на анализ, който доказва, че няма вероятност изменението да доведе до непропорционална тежест за икономическите оператори или потребителите, като надлежно се отчитат целите, които трябва да бъдат постигнати.
Член 13
Предпазна клауза
1. Когато дадена държава членка има основателни причини да смята, че конкретно вещество, което не е посочено в приложенията, би могло да се използва за незаконно производство на взривни вещества, тя може да ограничи или да забрани предоставянето, притежанието и ползването на това вещество, или на всяка съдържаща го смес или вещество, или да определи, че веществото подлежи на докладване при подозрителни транзакции в съответствие с член 9.
2. Когато дадена държава членка има основателни причини да смята, че конкретно вещество, посочено в приложение I, би могло да се използва за незаконно производство на взривни вещества в по-ниско ниво на концентрация от пределната стойност, установена в приложение I, тя може допълнително да ограничи или забрани предоставянето, притежанието и ползването на това вещество, като наложи по-ниска пределна стойност на концентрация.
3. Когато дадена държава членка има основателни причини да установи пределна стойност на концентрация, над която вещество, посочено в приложение II, следва да подлежи на ограниченията, иначе приложими към прекурсорите на взривни вещества под ограничение, тя може да ограничи или да забрани предоставянето, притежанието и ползването на това вещество, като наложи максимално допустима концентрация.
4. Държава членка, която ограничава или забранява вещества в съответствие с параграфи 1, 2 или 3, незабавно информира за това Комисията и другите държави членки, като изтъква своите основания.
5. С оглед на информацията, предоставена съгласно параграф 4, Комисията незабавно разглежда дали да изготви изменения към приложенията в съответствие с член 12, параграф 1, или да изготви законодателно предложение за изменение на приложенията. По целесъобразност, съответната държава членка изменя или отменя националните мерки, за да отчете всяко подобно изменение към приложенията.
6. В срок до 2 юни 2013 г. държавите членки уведомяват Комисията за всички съществуващи национални мерки, които ограничават или забраняват предоставянето, притежанието и ползването на вещество или на съдържаща го смес или вещество, на основание, че то би могло да се използва за незаконно производство на взривни вещества.
Член 14
Упражняване на делегирането на правомощия
1. Правомощията за приемане на делегирани актове се предоставят на Комисията при условията, установени в настоящия член.
2. Правомощието да приема делегирани актове съгласно член 12 се предоставя на Комисията за срок от пет години, считано от 1 март 2013 г. Комисията изготвя доклад относно делегирането на правомощия не по-късно от девет месеца преди изтичането на петгодишния период. Делегирането на правомощия се подновява мълчаливо за периоди с еднаква продължителност, освен ако Европейският парламент или Съветът не възразят срещу подобно подновяване не по-късно от три месеца преди края на всеки период.
3. Делегирането на правомощия, посочено в член 12, може да бъде оттеглено по всяко време от Европейския парламент или от Съвета. Решението за оттегляне прекратява делегирането на правомощията, посочени в него. То поражда действие в деня след публикуването на решението в Официален вестник на Европейския съюз или на по-късна дата, посочена в решението. Решението не засяга действителността на делегираните актове, които вече са в сила.
4. Веднага щом приеме делегиран акт, Комисията уведомява за него едновременно Европейския парламент и Съвета.
5. Делегиран акт, приет съгласно член 12, влиза в сила само ако Европейският парламент или Съветът не са повдигнали възражения в срок от два месеца, след като са били уведомени за него, или ако преди изтичането на този срок, Европейският парламент и Съветът са уведомили Комисията, че няма да повдигат възражения. Този срок се удължава с два месеца по инициатива на Европейския парламент или на Съвета.
Член 15
Процедура по спешност
1. Делегираните актове, приети съгласно настоящия член, влизат в сила незабавно и се прилагат, докато не бъде повдигнато възражение в съответствие с параграф 2. В уведомлението за акта до Европейския парламент и до Съвета се посочват причините, поради които е използвана процедурата по спешност.
2. Европейският парламент или Съветът могат да повдигнат възражения срещу делегиран акт в съответствие с процедурата, посочена в член 14, параграф 5. В такъв случай Комисията незабавно отменя акта, след като бъде уведомена от Европейския парламент или от Съвета за решението за повдигане на възражения.
Член 16
Преходна разпоредба
Притежаването и използването от масовия потребител на прекурсори на взривни вещества под ограничение е разрешено до 2 март 2016 г.
Член 17
Действащи режими за регистрация
Държавите членки, които към 1 март 2013 г. разполагат с действащ режим, изискващ от икономическите оператори да регистрират транзакции, с които се предоставят на масовия потребител един или повече прекурсори на взривни вещества под ограничение, могат да направят дерогация от член 4, параграфи 1 или 2, като приложат посочения режим на регистрация в съответствие с член 8, към някои или към всички вещества, посочени в приложение I. Правилата, заложени в член 4, параграфи 4-7, се прилагат mutatis mutandis.
Член 18
Преглед
1. До 2 септември 2017 г. Комисията представя на Европейския парламент и на Съвета доклад, в който се разглеждат:
а)
всички проблеми, които са възникнали в резултат на прилагането на настоящия регламент;
б)
целесъобразността и възможностите за по-нататъшно укрепване и хармонизиране на системата с оглед на заплахата за обществената сигурност, причинена от терористични и други сериозни престъпни дейности, като се вземе предвид опитът, натрупан от държавите членки при прилагането на настоящия регламент, включително всякакви констатирани пропуски в сигурността, като се отчитат разходите и ползите за държавите членки, икономическите оператори и другите заинтересовани страни;
в)
целесъобразността и възможностите за разширяване на обхвата на настоящия регламент, за да се включат професионалните потребители, като се вземат предвид тежестите, наложени на икономическите оператори, и като се отчита целта на настоящия регламент;
г)
целесъобразността и възможностите за включване на невключени прекурсори на взривни вещества в разпоредбите относно докладването на подозрителни транзакции, липси и кражби.
2. До 2 март 2015 г. Комисията представя на Европейския парламент и на Съвета доклад, в който се разглеждат възможностите за прехвърляне на съответните разпоредби относно амониевия нитрат от Регламент (ЕО) № 1907/2006 в настоящия регламент.
3. Ако е целесъобразно, в светлината на докладите, посочени в параграфи 1 и 2, Комисията внася законодателно предложение до Европейския парламент и до Съвета с оглед на съответно изменение на настоящия регламент.
Член 19
Влизане в сила
Настоящият регламент влиза в сила на двадесетия ден след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Той се прилага от2 септември 2014 г.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави членки.
Съставено в Страсбург на 15 януари 2013 година.
EUROOPAN PARLAMENTIN JA NEUVOSTON ASETUS (EU) N:o 98/2013,
annettu 15 päivänä tammikuuta 2013,
räjähteiden lähtöaineiden markkinoille saattamisesta ja käytöstä
(ETA:n kannalta merkityksellinen teksti)
EUROOPAN PARLAMENTTI JA EUROOPAN UNIONIN NEUVOSTO, jotka
ottavat huomioon Euroopan unionin toiminnasta tehdyn sopimuksen ja erityisesti sen 114 artiklan,
ottavat huomioon Euroopan komission ehdotuksen,
sen jälkeen kun esitys lainsäätämisjärjestyksessä hyväksyttäväksi säädökseksi on toimitettu kansallisille parlamenteille,
ottavat huomioon Euroopan talous- ja sosiaalikomitean lausunnon (1),
noudattavat tavallista lainsäätämisjärjestystä (2),
sekä katsovat seuraavaa:
(1)
Tietyt aineet ja seokset ovat räjähteiden lähtöaineita, ja niitä voidaan käyttää väärin räjähteiden laittomaan valmistukseen. Neuvoston 18 päivänä huhtikuuta 2008 hyväksymässä Euroopan unionin toimintasuunnitelmassa räjähdeturvallisuuden parantamiseksi komissiota pyydettiin perustamaan lähtöaineita käsittelevä pysyvä komitea pohtimaan markkinoilla olevien räjähteiden lähtöaineiden sääntelyä koskevia toimenpiteitä ja laatimaan niitä koskevia suosituksia ottaen huomioon niiden kustannus-hyötyvaikutukset.
(2)
Komission vuonna 2008 perustama lähtöaineita käsittelevä pysyvä komitea määritti useita räjähteiden lähtöaineita, joita epäillään käytettävän terrori-iskujen tekemiseen, ja suositteli asianmukaisten toimien toteuttamista unionin tasolla.
(3)
Jotkut jäsenvaltiot ovat jo antaneet lakeja, asetuksia tai hallinnollisia määräyksiä tiettyjen räjähteiden lähtöaineiden markkinoille saattamisesta, asettamisesta saataville tai hallussapidosta.
(4)
Nämä lait, asetukset ja hallinnolliset määräykset, jotka ovat keskenään erilaisia ja omiaan aiheuttamaan esteitä unionin sisäiselle kaupalle, olisi yhdenmukaistettava, jotta voitaisiin parantaa kemiallisten aineiden ja seosten vapaata liikkuvuutta sisämarkkinoilla ja mahdollisuuksien mukaan poistaa kilpailuvääristymiä samalla, kun varmistetaan mahdollisimman korkea turvallisuustaso väestölle. Lisäksi kansallisella ja unionin tasolla on hyväksytty tiettyihin tämän asetuksen soveltamisalaan kuuluviin aineisiin liittyviä työturvallisuutta ja ympäristönsuojelua koskevia muita sääntöjä. Tämä asetus ei vaikuta näihin muihin sääntöihin.
(5)
Mahdollisimman suuren talouden toimijoita koskevan yhdenmukaisuuden varmistamiseksi soveltuu räjähteiden lähtöaineiden markkinoille saattamisen ja käytön sääntelyyn oikeudellisista välineistä parhaiten asetus.
(6)
Aineiden ja seosten luokituksesta, merkinnöistä ja pakkaamisesta 16 päivänä joulukuuta 2008 annetussa Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksessa (EY) N:o 1272/2008 (3) säädetään, että vaarallisiksi luokitellut aineet ja seokset on merkittävä asianmukaisella tavalla ennen niiden markkinoille saattamista. Lisäksi siinä säädetään, että talouden toimijoiden, vähittäismyyjät mukaan lukien, on joko luokiteltava ja merkittävä tällaiset aineet tai luotettava toimitusketjussa edellä olevan toimijan luokitukseen. Näin ollen tässä asetuksessa on asianmukaista säätää, että kaikkien talouden toimijoiden, vähittäismyyjät mukaan lukien, jotka asettavat yleisön edustajien saataville tällä asetuksella rajoitettuja aineita, on varmistettava, että pakkauksessa on maininta siitä, että kyseisen aineen tai seoksen hankkimista, hallussapitoa tai käyttöä yleisön edustajien toimesta koskee rajoitus.
(7)
Jotkut jäsenvaltiot ovat jo saattaneet voimaan lakeja, asetuksia ja hallinnollisia määräyksiä joidenkin helposti laittomaan käyttöön soveltuvien aineiden osalta, jotta kansallisella tasolla saavutettaisiin räjähteiden lähtöaineiden laitonta käyttöä vastaan samantasoinen tai korkeampi suoja kuin se, johon pyritään tällä asetuksella unionin tasolla. Joitain näistä aineista luetellaan tässä asetuksessa ja muita voidaan rajoittaa unionin tasolla tulevaisuudessa. Koska suojan pienentäminen olisi vastoin tämän asetuksen unionin tasolla toteutettavien toimenpiteiden tavoitteita, on asianmukaista säätää menettelystä, jäljempänä ’suojalauseke’, jolla tällaiset kansalliset toimenpiteet voivat jäädä voimaan.
(8)
Räjähdysaineiden laittomasta valmistuksesta olisi tehtävä vaikeampaa säätämällä pitoisuuksien raja-arvot tietyille räjähteiden lähtöaineille. Näihin raja-arvoihin saakka näiden räjähteiden lähtöaineiden vapaa liikkuvuus suojamekanismin puitteissa taataan; raja-arvojen ylittyessä yleisön mahdollisuuksia saada kyseisiä räjähteiden lähtöaineita olisi rajoitettava.
(9)
Yleisön edustajien ei näin ollen olisi voitava hankkia, tuoda, pitää hallussa tai käyttää kyseisiä räjähteiden lähtöaineita raja-arvojen ylittävissä pitoisuuksissa. On kuitenkin asianmukaista säätää yleisön edustajien mahdollisuudesta hankkia, tuoda, pitää hallussa tai käyttää laillisiin tarkoituksiin tällaisia räjähteiden lähtöaineita, jos heillä on siihen lupa.
(10)
Koska joillakin jäsenvaltioilla on jo vakiintuneet rekisteröintijärjestelmät, joita käytetään valvottaessa joidenkin tai kaikkien sellaisten tällä asetuksella rajoitettujen aineiden asettamista saataville markkinoilla, joita ei saa asettaa yleisön edustajien saataville, on lisäksi tarkoituksenmukaista säätää tässä asetuksessa rekisteröintijärjestelmästä, joka soveltuu joihinkin tai kaikkiin näistä aineista.
(11)
Yleisön edustajat käyttävät vetyperoksidia, nitrometaania ja typpihappoa laajalti laillisiin tarkoituksiin. Jäsenvaltioiden olisi näin ollen voitava, järjestäessään näiden aineiden saatavuutta niille vahvistettujen pitoisuuksien rajoissa, soveltaa lupajärjestelmän sijasta tässä asetuksessa säädettyä rekisteröintijärjestelmää.
(12)
Koska asetuksen kohde on erittäin spesifinen, asetuksen tavoitteet voidaan saavuttaa samalla, kun jäsenvaltioilla säilyy toissijaisuus- ja suhteellisuusperiaatteiden mukaisesti mahdollisuus valita, sallivatko ne yleisön edustajille rajoitetun saatavuuden tämän asetuksen mukaisesti.
(13)
Yleistä turvallisuutta koskevien oikeutettujen tavoitteiden edistämiseksi samalla, kun silti varmistetaan, että sisämarkkinoiden moitteeton toiminta häiriintyy mahdollisimman vähän, on asianmukaista säätää lupajärjestelmästä, jonka mukaisesti yleisön edustaja, joka on hankkinut tällä asetuksella rajoitettua ainetta, jota ei saa asettaa yleisön edustajien saataville, taikka sitä sisältävää ainetta tai seosta pitoisuutena, joka ylittää säädetyn raja-arvon, voi tuoda sitä toisesta jäsenvaltiosta tai kolmannesta maasta sellaiseen jäsenvaltioon, joka sallii kyseisen aineen saamisen jonkin tällä asetuksella säädetyn järjestelmän mukaisesti.
(14)
Jotta räjähteiden lähtöaineiden tuontia koskevat säännökset pantaisiin täytäntöön tehokkaasti, jäsenvaltioita rohkaistaan huolehtimaan siitä, että kansainvälisille matkustajille tiedotetaan rajoituksista, joita sovelletaan sellaisten tällä asetuksella rajoitettujen aineiden tuontiin, joita ei saa asettaa yleisön edustajien saataville. Samasta syystä jäsenvaltioita rohkaistaan myös huolehtimaan siitä, että yleisölle tiedotetaan siitä, että kyseisiä rajoituksia sovelletaan myös pieniin yksityishenkilöille lähetettyihin tai loppukuluttajien etätilaamiin tavaralähetyksiin.
(15)
Jäsenvaltiot voisivat teollisuudelle, erityisesti pienille ja keskisuurille yrityksille, antamillaan tiedoilla helpottaa merkittävästi tämän asetuksen noudattamista ottaen huomioon, että pieniin ja keskisuuriin yrityksiin kohdistuva hallinnollinen rasite on tärkeää saada mahdollisimman pieneksi.
(16)
Koska olisi kohtuutonta kieltää räjähteiden lähtöaineiden käyttö ammattitoimintaan, lähtöaineiden saataville asettamiseen; tuontiin, hallussapitoon ja käyttöön liittyviä rajoituksia olisi sovellettava ainoastaan yleisön edustajiin. Tämän asetuksen yleiset tavoitteet huomioon ottaen on kuitenkin aiheellista säätää ilmoitusmenettelystä, joka kattaa sekä ammattikäyttäjät koko toimitusketjussa että yleisön edustajat, jotka ovat osallisina liiketoimissa, joita on niiden luonteen tai laajuuden vuoksi pidettävä epäilyttävinä. Tähän tarkoitukseen jäsenvaltioiden olisi perustettava kansallisia yhteyspisteitä epäilyttävistä liiketoimista ilmoittamista varten.
(17)
Monenlaisia räjähteiden lähtöaineisiin liittyviä liiketoimia voitaisiin pitää epäilyttävinä ja näin ollen ilmoitettavina. Näin on esimerkiksi tilanteissa, joissa mahdollinen asiakas (ammattikäyttäjä tai muu käyttäjä) vaikuttaa epäselvältä aiotun käyttötarkoituksen suhteen, ei tunne aiottua käyttötarkoitusta tai ei kykene uskottavasti selittämään sitä, aikoo ostaa epätavallisia määriä, epätavallisia pitoisuuksia tai epätavallisia aineyhdistelmiä, ei ole halukas todistamaan henkilöllisyyttään tai asuinpaikkaansa tai haluaa ehdottomasti käyttää epätavallisia maksutapoja, kuten suuria käteissummia. Taloudellisten toimijoiden olisi voitava pidättää oikeus kieltäytyä tällaisesta liiketoimesta.
(18)
Tämän asetuksen yleiset tavoitteet huomioon ottaen toimivaltaisia viranomaisia rohkaistaan ilmoittamaan kansalliselle yhteyspisteelle lupahakemuksen epäämisestä silloin, kun epääminen perustuu perusteltuun syyhyn epäillä aiotun käytön laillisuutta tai käyttäjän aikomuksia. Samoin toimivaltaisia viranomaisia rohkaistaan ilmoittamaan kansalliselle yhteyspisteelle luvan peruuttamisesta määräajaksi tai kokonaan.
(19)
Räjähteiden lähtöaineiden laittoman käytön estämiseksi ja havaitsemiseksi on suotavaa, että kansallinen yhteyspiste pitää kirjaa ilmoitetuista epäilyttävistä liiketoimista ja että toimivaltaiset viranomaiset toteuttavat tarvittavat toimenpiteet tutkiakseen konkreettiset seikat, mukaan lukien epäilyttävään liiketoimeen osallisena olevan ammattikäyttäjän asiaan liittyvän taloudellisen toiminnan aitouden.
(20)
Silloin kun se on mahdollista, olisi asetettava pitoisuuksien raja-arvot, joiden ylittyessä tiettyjen räjähteiden lähtöaineiden saatavuutta olisi rajoitettava, kun taas toisten räjähteiden lähtöaineiden osalta olisi säädettävä ainoastaan epäilyttävistä liiketoimista ilmoittamisesta. Perusteet, joilla määritetään, mitä toimenpiteitä olisi sovellettava mihinkin räjähteiden lähtöaineeseen, sisältävät asianomaiseen räjähteiden lähtöaineeseen liittyvän uhkatason, asianomaisen lähtöaineen kaupan volyymin ja mahdollisuuden määrittää pitoisuustaso, jonka alapuolella lähtöainetta voidaan edelleen käyttää niihin laillisiin tarkoituksiin, joita varten se on saatettu markkinoille. Näiden perusteiden olisi edelleen ohjattava mahdollisia lisätoimia, jotka koskevat tämän asetuksen soveltamisalaan tällä hetkellä kuulumattomia räjähteiden lähtöaineita.
(21)
Polttoainetablettien sisältämän heksamiinin pitoisuuden raja-arvojen määrittäminen ei ole teknisesti toteutettavissa. Lisäksi rikkihapolle, asetonille, kaliumnitraatille, natriumnitraatille, kalsiumnitraatille ja kalsium-ammoniumnitraatille on olemassa useita laillisia käyttötapoja. Näiden aineiden yleisölle tapahtuvan myynnin rajoittamista koskevasta unionin tason asetuksesta aiheutuisi kohtuuttoman suuria hallintokuluja ja säännösten noudattamisesta johtuvia kustannuksia niin kuluttajille, viranomaisille kuin yrityksille. Tämän asetuksen tavoitteet huomioon ottaen olisi kuitenkin toteutettava toimenpiteitä, joiden avulla olisi helpompi ilmoittaa epäilyttävistä liiketoimista, jotka koskevat heksamiinipolttoainetabletteja ja edellä mainittuja muita räjähteiden lähtöaineita, joille ei ole olemassa soveltuvia ja turvallisia vaihtoehtoja.
(22)
Räjähteiden lähtöaineiden varkaudet ovat keino saada räjähteiden laittoman valmistuksen aloittamiseen tarvittavia materiaaleja. Sen vuoksi on aiheellista säätää sellaisten aineiden, joihin kohdistetaan toimenpiteitä tällä asetuksella, huomattavien varkauksien ja katoamisten ilmoittamisesta. Rikollisten jäljittämisen helpottamiseksi, ja muiden jäsenvaltioiden toimivaltaisten viranomaisten varoittamiseksi mahdollisista uhista, kansallisia yhteyspisteitä kannustetaan tarvittaessa käyttämään hyväksi Europolin varhaisvaroitusjärjestelmää.
(23)
Jäsenvaltioiden olisi laadittava säännöt seuraamuksista, joita sovelletaan tämän asetuksen rikkomiseen. Seuraamusten olisi oltava tehokkaita, oikeasuhteisia ja varoittavia.
(24)
Kemikaalien rekisteröinnistä, arvioinnista, lupamenettelyistä ja rajoituksista (REACH) 18 päivänä joulukuuta 2006 annetun Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksen (EY) N:o 1907/2006 (4) liitteen XVII nojalla on kiellettyä toimittaa yleisön edustajille ammoniumnitraattia, jota voitaisiin helposti käyttää väärin räjähteen lähtöaineena. Ammoniumnitraatin toimittaminen tietyille ammattikäyttäjille, erityisesti viljelijöille, on kuitenkin sallittua. Näihin toimituksiin olisi näin ollen sovellettava tässä asetuksessa säädettyä epäilyttäviä liiketoimia koskevaa ilmoitusmenettelyä, koska asetuksessa (EY) N:o 1907/2006 ei ole vastaavanlaista menettelyä.
(25)
Tässä asetuksessa edellytetään henkilötietojen käsittelyä ja niiden luovuttamista edelleen kolmansille osapuolille, jos kyse on epäilyttävistä liiketoimista. Tämä käsittely ja luovuttaminen merkitsevät vakavaa puuttumista yksityisyyttä koskeviin perusoikeuksiin ja henkilötietojen suojaa koskevaan oikeuteen. Tämän asetuksen puitteissa suoritettavaa henkilötietojen käsittelyä säännellään yksilöiden suojelusta henkilötietojen käsittelyssä ja näiden tietojen vapaasta liikkuvuudesta 24 päivänä lokakuuta 1995 annetulla Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivillä 95/46/EY (5). Sen mukaisesti olisi varmistettava, että henkilötietojen suojaa koskeva perusoikeus turvataan asianmukaisesti henkilöille, joiden henkilötietoja käsitellään tätä asetusta sovellettaessa. Erityisesti lupamenettelyn, liiketoimen rekisteröinnin ja epäilyttävänä pidettävästä liiketoimesta ilmoittamisen edellyttämässä henkilötietojen käsittelyssä olisi noudatettava direktiiviä 95/46/EY, mukaan lukien yleiset tietosuojaperiaatteet kuten tietojen minimointi, käyttötarkoituksen rajoittaminen, suhteellisuus ja välttämättömyys sekä rekisteröidyn oikeus tutustua omiin tietoihinsa sekä oikaista ja poistaa niitä.
(26)
Aineet, joita terroristit ja muut rikolliset käyttävät laittomien räjähdysaineiden valmistamiseen, voivat vaihtua nopeasti. Tämän vuoksi olisi oltava mahdollista tuoda lisää aineita tässä asetuksessa säädetyn järjestelmän piiriin, tarpeen vaatiessa kiireellisesti.
(27)
Räjähteiden lähtöaineina käytettävien aineiden väärinkäytössä tapahtuneen kehityksen ottamiseksi huomioon ja edellyttäen, että asiaankuuluvia sidosryhmiä kuullaan asianmukaisesti, jotta voidaan ottaa huomioon talouden toimijoihin mahdollisesti kohdistuvat merkittävät vaikutukset, komissiolle olisi siirrettävä valta hyväksyä Euroopan unionin toiminnasta tehdyn sopimuksen 290 artiklan mukaisesti säädöksiä, joilla muutetaan tiettyjen aineiden pitoisuuksien raja-arvoja, joiden ylittäviltä osin kyseisiä aineita ei saa asettaa yleisön saataville, ja joilla lisätään luetteloon sellaisia aineita, joita koskevista epäilyttävistä liiketoimista on ilmoitettava. On erityisen tärkeää, että komissio asiaa valmistellessaan toteuttaa asianmukaiset kuulemiset, myös asiantuntijatasolla. Komission olisi delegoituja säädöksiä valmistellessaan ja laatiessaan varmistettava, että Euroopan parlamentti ja neuvosto saavat tarvittavat asiakirjat samanaikaisesti, hyvissä ajoin ja asianmukaisesti.
(28)
Komission olisi pidettävä jatkuvan uudelleentarkastelun alaisena luettelo niistä aineista, joita ei saa asettaa yleisön saataville tietyt raja-arvot ylittävissä pitoisuuksissa sekä niistä aineista, joita koskevista epäilyttävistä liiketoimista on ilmoitettava. Komission on tarvittaessa valmisteltava tavallisen lainsäätämisjärjestyksen mukainen säädösehdotus uusien merkintöjen lisäämiseksi ensin mainittuun luetteloon tai merkintöjen poistamiseksi siitä, tai merkintöjen poistamiseksi jälkimmäisestä luettelosta, räjähteiden lähtöaineina käytettävien aineiden väärinkäytössä tapahtuneen kehityksen ottamiseksi huomioon.
(29)
Asetukseen olisi sisällytettävä suojalauseke, jossa säädetään asianmukaisesta unionin menettelystä sellaisten aineiden osalta, joita ei ole jo rajoitettu tämän asetuksen nojalla mutta joiden osalta jäsenvaltiolla on perusteltu syy uskoa, että kyseisiä aineita voitaisiin käyttää räjähteiden laittomaan valmistukseen.
(30)
Ottaen huomioon erityiset riskit, joihin tällä asetuksella pyritään puuttumaan, on lisäksi asianmukaista sallia jäsenvaltioiden tietyissä olosuhteissa toteuttavan suojatoimenpiteitä myös sellaisten aineiden osalta, joihin on jo kohdistettu toimenpiteitä tällä asetuksella.
(31)
Ottaen huomioon tämän asetuksen vaatimukset, jotka koskevat tietojen antamista komissiolle ja jäsenvaltioille, ei olisi asianmukaista edellyttää, että tällaisten uusien suojatoimenpiteiden osalta sovellettaisiin teknisiä standardeja ja määräyksiä ja tietoyhteiskunnan palveluja koskevia määräyksiä koskevien tietojen toimittamisessa noudatettavasta menettelystä 22 päivänä kesäkuuta 1998 annetussa Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivissä 98/34/EY (6) säädettyä järjestelyä, riippumatta siitä, koskevatko ne aineita, joihin on kohdistettu toimenpiteitä tällä asetuksella, vai aineita, joita ei ole tällä tavoin rajoitettu.
(32)
Ottaen huomioon tämän asetuksen tavoitteet ja sen vaikutuksen, joka sillä voi olla kansalaisten turvallisuuteen ja sisämarkkinoihin, komission olisi esitettävä lähtöaineita käsittelevässä pysyvässä komiteassa jatkuvasti käytävien keskustelujen pohjalta Euroopan parlamentille ja neuvostolle kertomus, jossa tarkasteltaisiin tämän asetuksen täytäntöönpanossa mahdollisesti ilmenneitä ongelmia, sen soveltamisalan laajentamisen suotavuutta ja toteutettavuutta sekä ammattikäyttäjien osalta että sellaisten aineiden, joita huolimatta siitä, ettei niihin ole kohdistettu toimenpiteitä tällä asetuksella, on todettu käytetyn räjähteiden laittomassa valmistuksessa, sisällyttämiseksi säännöksiin, jotka koskevat epäilyttävistä liiketoimista, katoamisista ja varkauksista ilmoittamista (muut kuin luokitellut räjähteiden lähtöaineet). Komission olisi lisäksi jäsenvaltioiden asiassa saamat kokemukset huomioon ottaen ja kustannuksia ja hyötyjä tarkasteltuaan esitettävä kertomus, jossa tarkastellaan järjestelmän tiukentamisen ja yhdenmukaistamisen jatkamisen suotavuutta ja toteutettavuutta suhteessa yleiseen turvallisuuteen kohdistuviin uhkiin. Osana uudelleentarkastelua komission olisi esitettävä Euroopan parlamentille ja neuvostolle kertomus, jossa tarkastellaan mahdollisuuksia siirtää ammoniumnitraattia koskevat säännökset asetuksesta (EY) N:o 1907/2006 tähän asetukseen.
(33)
Jäsenvaltiot eivät voi riittävällä tavalla saavuttaa tämän asetuksen tavoitetta, joka on rajoittaa yleisön mahdollisuutta hankkia räjähteiden lähtöaineita, vaan se voidaan rajoittamisen laajuuden vuoksi saavuttaa paremmin unionin tasolla, joten unioni voi toteuttaa toimenpiteitä Euroopan unionista tehdyn sopimuksen 5 artiklassa vahvistetun toissijaisuusperiaatteen mukaisesti. Mainitussa artiklassa vahvistetun suhteellisuusperiaatteen mukaisesti tässä asetuksessa ei ylitetä sitä, mikä on tämän tavoitteen saavuttamiseksi tarpeen.
(34)
Yksilöiden suojelusta yhteisöjen toimielinten ja elinten suorittamassa henkilötietojen käsittelyssä ja näiden tietojen vapaasta liikkuvuudesta 18 päivänä joulukuuta 2000 annetun Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksen (EY) N:o 45/2001 (7) 28 artiklan 2 kohdan mukaisesti Euroopan tietosuojavaltuutettu on antanut lausunnon (8).
(35)
Tässä asetuksessa kunnioitetaan perusoikeuksia ja noudatetaan erityisesti Euroopan unionin perusoikeuskirjassa tunnustettuja periaatteita, etenkin henkilötietojen suojaa, elinkeinovapautta, omistusoikeutta ja syrjimättömyyden periaatetta. Jäsenvaltioiden olisi sovellettava tätä asetusta näiden oikeuksien ja periaatteiden mukaisesti,
OVAT HYVÄKSYNEET TÄMÄN ASETUKSEN:
1 artikla
Kohde
Tässä asetuksessa vahvistetaan yhdenmukaiset säännöt sellaisten aineiden ja seosten asettamisesta saataville, tuonnista, hallussapidosta ja käytöstä, joita voitaisiin käyttää väärin räjähteiden laittomaan valmistukseen; tarkoituksena on rajoittaa yleisön mahdollisuuksia hankkia tällaisia aineita ja seoksia sekä varmistaa, että epäilyttävistä liiketoimista koko toimitusketjussa ilmoitetaan asianmukaisesti.
Tämä asetus ei rajoita liitteissä lueteltuja aineita koskevia muita, tiukempia unionin oikeuden säännöksiä.
2 artikla
Soveltamisala
1. Tätä asetusta sovelletaan liitteissä lueteltuihin aineisiin ja kyseisiä aineita sisältäviin aineisiin ja seoksiin.
2. Tätä asetusta ei sovelleta:
a)
esineisiin, sellaisina kuin ne on määritelty asetuksen (EY) N:o 1907/2006 3 artiklan 3 kohdassa;
b)
pyroteknisiin tuotteisiin, sellaisina kuin ne on määritelty pyroteknisten tuotteiden markkinoille saattamisesta 23 päivänä toukokuuta 2007 annetussa Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivin 2007/23/EY (9) 2 artiklan 1 kohdassa, ei-kaupallisiin pyroteknisiin tuotteisiin, jotka kansallisen lainsäädännön mukaan on tarkoitettu asevoimien, lainvalvontaviranomaisten tai palokunnan käyttöön, laivavarusteista 20 päivänä joulukuuta 1996 annetun neuvoston direktiivin 96/98/EY (10) soveltamisalaan kuuluviin pyroteknisiin varusteisiin, ilmailu- ja avaruusteollisuudessa käytettäviksi tarkoitettuihin pyroteknisiin tuotteisiin eikä nalleihin, jotka on tarkoitettu käytettäväksi leluissa;
c)
laillisesti yleisön edustajan saataville lääkereseptin perusteella ja sovellettavan kansallisen lainsäädännön mukaisesti asetettaviin lääkkeisiin.
3 artikla
Määritelmät
Tässä asetuksessa tarkoitetaan:
1)
’aineella’ asetuksen (EY) N:o 1907/2006 3 artiklan 1 kohdassa tarkoitettua ainetta;
2)
’seoksella’ asetuksen (EY) N:o 1907/2006 3 artiklan 2 kohdassa tarkoitettua seosta;
3)
’esineellä’ asetuksen (EY) N:o 1907/2006 3 artiklan 3 kohdassa tarkoitettua esinettä;
4)
’asettamisella saataville’ toimittamista, joko maksua vastaan tai veloituksetta;
5)
’tuonnilla’ toimia, joilla aine tuodaan jäsenvaltion alueelle joko toisesta jäsenvaltiosta tai kolmannesta maasta;
6)
’käytöllä’ prosessointia, muotoilua, varastointia, käsittelyä tai sekoittamista, mukaan lukien esineen tuotannon yhteydessä, taikka mitä tahansa muuta hyödyntämistä;
7)
’yleisön edustajalla’ luonnollista henkilöä, joka toimii tarkoituksessa, joka ei ole yhteydessä hänen tavanomaiseen elinkeino-, liike- tai ammattitoimintaansa;
8)
’epäilyttävällä liiketoimella’ liitteissä luetteloituja aineita tai näitä aineita sisältäviä aineita tai seoksia koskevaa liiketoimea, mukaan lukien ammattikäyttäjien liiketoimet, kun on perusteltu syy epäillä, että aine tai seos on tarkoitettu räjähdysaineiden laittomaan valmistukseen;
9)
’talouden toimijalla’ luonnollista henkilöä, oikeushenkilöä tai julkisyhteisöä taikka tällaisten henkilöiden ja/tai elinten ryhmää, joka toimittaa tuotteita tai palveluja markkinoille;
10)
’rajoitetulla räjähteiden lähtöaineella’ ainetta, joka on merkitty liitteessä I olevaan luetteloon ja jonka pitoisuus ylittää sille vahvistetun raja-arvon; myös seosta tai toista ainetta, jossa tällaista luetteloitua ainetta esiintyy pitoisuutena, joka ylittää sille vahvistetun raja-arvon.
4 artikla
Asettaminen saataville, tuonti, hallussapito ja käyttö
1. Rajoitettuja räjähteiden lähtöaineita ei saa asettaa yleisön edustajien saataville, eivätkä yleisön edustajat saa tuoda, pitää hallussaan tai käyttää niitä.
2. Sen estämättä, mitä 1 kohdassa säädetään, jäsenvaltiot voivat säilyttää tai perustaa lupajärjestelmiä, joiden puitteissa rajoitettuja räjähteiden lähtöaineita voidaan asettaa yleisön edustajille tai yleisön edustajat voivat pitää hallussaan tai käyttää niitä, jos he saavat ja pyydettäessä esittävät sen jäsenvaltion toimivaltaisen viranomaisen 7 artiklan mukaisesti myöntämän luvan hankkia, pitää hallussa tai käyttää niitä, josta kyseinen rajoitettu räjähteiden lähtöaine on tarkoitus hankkia tai jossa sitä on tarkoitus pitää hallussa tai käyttää.
3. Sen estämättä, mitä 1 ja 2 kohdassa säädetään, jäsenvaltiot voivat säilyttää tai perustaa rekisteröintijärjestelmiä, joiden puitteissa seuraavia rajoitettuja räjähteiden lähtöaineita voidaan asettaa yleisön edustajien saataville tai yleisön edustajat voivat pitää hallussaan tai käyttää niitä, jos talouden toimija, joka asettaa aineen saataville rekisteröi kunkin liiketoimen 8 artiklassa säädettyjen yksityiskohtaisten järjestelyiden mukaisesti:
a)
vetyperoksidi (CAS RN 7722-84-1) liitteessä I vahvistettuja raja-arvoja korkeampana mutta enintään 35 painoprosentin pitoisuutena;
b)
nitrometaani (CAS RN 75-52-5) liitteessä I vahvistettuja raja-arvoja korkeampana mutta enintään 40 painoprosentin pitoisuutena;
c)
typpihappo (CAS RN 7697-37-2) liitteessä I vahvistettuja raja-arvoja korkeampana mutta enintään 10 painoprosentin pitoisuutena.
4. Jäsenvaltioiden on ilmoitettava komissiolle kaikista toimenpiteistä, joita ne toteuttavat 2 ja 3 kohdassa tarkoitettujen järjestelmien panemiseksi täytäntöön. Ilmoituksessa on mainittava ne räjähteiden lähtöaineet, joita koskevasta poikkeuksesta jäsenvaltio säätää.
5. Komissio julkistaa luettelon jäsenvaltioiden 4 kohdan mukaisesti ilmoittamista toimenpiteistä.
6. Jos yleisön edustaja aikoo tuoda rajoitettua räjähteiden lähtöainetta sellaisen jäsenvaltion alueelle, joka on päättänyt poiketa 1 kohdasta soveltamalla lupajärjestelmää 2 kohdan mukaisesti ja/tai rekisteröintijärjestelmää 3 kohdan tai 17 artiklan mukaisesti, kyseisen henkilön on saatava ja pyydettäessä esitettävä toimivaltaiselle viranomaiselle lupa, joka on myönnetty 7 artiklassa vahvistettujen sääntöjen mukaisesti ja joka on voimassa kyseisessä jäsenvaltiossa.
7. Talouden toimijan, joka asettaa rajoitetun räjähteiden lähtöaineen yleisön edustajan saataville 2 kohdan mukaisesti, on edellytettävä kunkin liiketoimen yhteydessä luvan esittämistä tai luovuttamisen tapahtuessa 3 kohdan mukaisesti kirjattava liiketoimi sen jäsenvaltion perustaman järjestelmän mukaisesti, jossa rajoitettu räjähteiden lähtöaine asetetaan saataville.
5 artikla
Merkinnät
Talouden toimijan, joka aikoo asettaa rajoitettuja räjähteiden lähtöaineita yleisön edustajien saataville, on varmistettava, joko kiinnittämällä asianmukainen merkintä tai tarkistamalla, että asianmukainen merkintä on kiinnitetty, että pakkauksessa ilmoitetaan selvästi, että kyseisen räjähteiden lähtöaineen hankkimista, hallussapitoa tai käyttöä yleisön edustajien toimesta koskee 4 artiklan 1, 2 ja 3 kohdassa säädetty rajoitus.
6 artikla
Vapaa liikkuvuus
Rajoittamatta 1 artiklan toisen kohdan ja 13 artiklan soveltamista ja jollei tässä asetuksessa tai muissa unionin säädöksissä toisin säädetä, jäsenvaltiot eivät saa räjähteiden laittoman valmistuksen estämiseen liittyvin perustein kieltää, rajoittaa tai estää seuraavien aineiden asettamista saataville:
a)
liitteessä I luetteloidut aineet, joiden pitoisuus ei ylitä kyseisessä liitteessä asetettuja raja-arvoja; tai
b)
liitteessä II luetteloidut aineet.
7 artikla
Luvat
1. Kunkin jäsenvaltion, joka antaa lupia yleisön edustajille, joilla on oikeutettu intressi hankkia, tuoda, pitää hallussa tai käyttää rajoitettuja räjähteiden lähtöaineita on vahvistettava 4 artiklan 2 ja 6 kohdassa säädetyn luvan myöntämistä koskevat säännöt. Harkitessaan luvan myöntämistä jäsenvaltion toimivaltaisen viranomaisen on otettava huomioon kaikki olennaiset seikat ja erityisesti aineen aiotun käyttötarkoituksen laillisuus. Lupa on evättävä, jos on perusteltu syy epäillä aiotun käytön laillisuutta tai käyttäjän aikomuksia käyttää sitä lailliseen tarkoitukseen.
2. Toimivaltainen viranomainen voi valita, miten luvan voimassaoloaikaa rajoitetaan, myöntämällä sen yhtä tai useampaa käyttökertaa varten enintään kolmen vuoden ajaksi. Toimivaltainen viranomainen voi velvoittaa luvanhaltijan osoittamaan luvan voimassaolon ilmoitettuun päättymiseen saakka, että luvan myöntämisedellytykset täyttyvät edelleen. Luvassa on mainittava ne rajoitetut räjähteiden lähtöaineet, joita koskien lupa on myönnetty.
3. Toimivaltaiset viranomaiset voivat periä hakijoilta lupahakemuksesta maksun. Maksujen suuruus ei saa ylittää hakemuksen käsittelykustannuksia.
4. Toimivaltainen viranomainen voi keskeyttää luvan voimassaolon tai peruuttaa luvan, jos on perusteltu syy epäillä, että luvan myöntämisedellytykset eivät enää täyty.
5. Toimivaltaisen viranomaisen päätöksiä koskevat muutoksenhakupyynnöt sekä lupaehtojen noudattamista koskevat riidat on saatettava asiasta kansallisen lainsäädännön mukaisesti vastaavan elimen käsiteltäviksi.
6. Jäsenvaltion toimivaltaisten viranomaisten myöntämät luvat voidaan tunnustaa muissa jäsenvaltioissa. Komissio laatii viimeistään 2 päivänä syyskuuta 2014 lähtöaineita käsittelevää pysyvää komiteaa kuultuaan ohjeet lupien teknisistä yksityiskohdista niiden vastavuoroisen tunnustamisen helpottamiseksi. Ohjeissa on oltava myös tiedot siitä, mitä tietoja rajoitettujen räjähteiden lähtöaineiden tuontiin oikeuttaviin lupiin sisällytetään, mukaan lukien kyseisten lupien malliluonnos.
8 artikla
Liiketoimien rekisteröinti
1. Edellä 4 artiklan 3 kohdassa säädetyn rekisteröinnin yhteydessä yleisön edustajan on todistettava henkilöllisyytensä virallisella henkilöasiakirjalla.
2. Rekisterin on sisällettävä vähintään seuraavat tiedot:
a)
yleisön edustajan nimi, osoite ja soveltuvin osin joko henkilönumero tai virallisen henkilöasiakirjan tyyppi ja numero;
b)
aineen tai seoksen nimi ja pitoisuus;
c)
aineen tai seoksen määrä;
d)
yleisön edustajan ilmoittama aineen tai seoksen käyttötarkoitus;
e)
liiketoimen päivämäärä ja paikka;
f)
yleisön edustajan allekirjoitus.
3. Rekisteri on säilytettävä viiden vuoden ajan siitä päivästä lukien, jona liiketoimi tapahtui. Tänä aikana asiakirjojen on oltava saatavilla tarkastusta varten toimivaltaisten viranomaisten pyynnöstä.
4. Rekisteri on säilytettävä paperimuodossa tai muulla pysyvällä välineellä ja sen on oltava saatavilla tarkastusta varten milloin tahansa koko 3 kohdassa säädetyn ajan. Sähköisesti tallennettujen tietojen on
a)
vastattava vastaavien paperimuodossa olevien asiakirjojen muotoa ja sisältöä ja
b)
oltava viipymättä saatavilla milloin tahansa koko 3 kohdassa säädetyn ajan.
9 artikla
Epäilyttävistä liiketoimista, katoamisista ja varkauksista ilmoittaminen
1. Liitteissä luetteloituja aineita tai niitä sisältäviä seoksia tai aineita koskevista epäilyttävistä liiketoimista on ilmoitettava tämän artiklan mukaisesti.
2. Kunkin jäsenvaltion on perustettava yksi tai useampi kansallinen yhteyspiste ja ilmoitettava selvästi sen tai kunkin puhelinnumero ja sähköpostiosoite epäilyttävistä liiketoimista ilmoittamista varten.
3. Talouden toimijat voivat pidättää itsellään oikeuden kieltäytyä liiketoimesta, ja niiden on ilmoitettava liiketoimesta tai sen yrityksestä ilman aiheetonta viivytystä sen jäsenvaltion kansalliselle yhteyspisteelle, jossa liiketoimi oli tarkoitus toteuttaa, ja mahdollisuuksien mukaan ilmoitettava asiakkaan henkilöllisyys, mikäli on perusteltu syy epäillä, että aiottu liiketoimi, joka koskee yhtä tai useampaa liitteissä lueteltua ainetta tai niitä sisältävää seosta tai ainetta, on epäilyttävä liiketoimi, ottaen huomioon kaikki olosuhteet ja erityisesti, jos mahdollinen asiakas
a)
vaikuttaa epäselvältä aineen tai seoksen aiotun käyttötarkoituksen suhteen;
b)
ei tunne aineen tai seoksen aiottua käyttötarkoitusta tai ei kykene uskottavasti selittämään sitä;
c)
aikoo ostaa aineita sellaisissa määrin, sellaisissa aineyhdistelmissä tai sellaisissa pitoisuuksissa, jotka ovat epätavanomaisia yksityiskäyttöön;
d)
ei ole halukas todistamaan henkilöllisyyttään tai asuinpaikkaansa; tai
e)
haluaa ehdottomasti käyttää epätavallisia maksutapoja, kuten suuria käteissummia.
4. Talouden toimijoiden on ilmoitettava myös liitteissä lueteltujen aineiden ja niitä sisältävien seosten tai aineiden huomattavista katoamisista ja varkauksista sen jäsenvaltion kansalliselle yhteyspisteelle, jossa katoaminen tai varkaus tapahtui.
5. Komissio laatii toimivaltaisten viranomaisten ja talouden toimijoiden yhteistyön helpottamiseksi lähtöaineita käsittelevää pysyvää komiteaa kuultuaan viimeistään 2 päivänä syyskuuta 2014 ohjeet kemikaalien toimitusketjun ja tarvittaessa toimivaltaisten viranomaisten avuksi. Ohjeisiin sisällytetään erityisesti
a)
tiedot siitä, miten epäilyttävät liiketoimet tunnistetaan ja miten niistä ilmoitetaan, erityisesti jäljempänä liitteessä II lueteltujen aineiden sellaisten pitoisuuksien ja/tai määrien osalta, joita matalammat arvot eivät yleensä edellytä mitään toimia;
b)
tiedot siitä, miten huomattavat katoamiset ja varkaudet tunnistetaan ja miten niistä ilmoitetaan;
c)
muita tietoja, joita voidaan pitää hyödyllisinä.
Komissio päivittää ohjeet säännöllisesti.
6. Toimivaltaisten viranomaisten on huolehdittava siitä, että 5 kohdassa tarkoitetut ohjeet jaetaan säännöllisesti toimivaltaisten viranomaisten sopimaksi katsomalla tavalla ohjeiden tavoitteiden mukaisesti.
10 artikla
Tietosuoja
Jäsenvaltioiden on huolehdittava siitä, että tämän asetuksen nojalla suoritettu henkilötietojen käsittely on direktiivin 95/46/EY mukaista. Jäsenvaltioiden on erityisesti huolehdittava siitä, että tämän asetuksen 4 artiklan 2 ja 6 kohdan ja 7 artiklan mukaisen lupamenettelyn edellyttämässä henkilötietojen käsittelyssä tai tämän asetuksen 4 artiklan 3 kohdan sekä 8 ja 17 artiklan mukaisessa liiketoimien rekisteröinnissä sekä tämän asetuksen 9 artiklan mukaisessa ilmoittamisessa epäilyttävistä liiketoimista noudatetaan direktiiviä 95/46/EY.
11 artikla
Seuraamukset
Jäsenvaltioiden on säädettävä tämän asetuksen rikkomiseen sovellettavista seuraamuksista ja toteutettava kaikki tarvittavat toimenpiteet sen varmistamiseksi, että ne pannaan täytäntöön. Seuraamusten on oltava tehokkaita, oikeasuhteisia ja varoittavia.
12 artikla
Liitteiden muuttaminen
1. Siirretään komissiolle valta antaa delegoituja säädöksiä 14 artiklan mukaisesti liitteessä I olevien raja-arvojen muuttamiseksi siinä määrin, kuin se on tarpeen räjähteiden lähtöaineina käytettävien aineiden väärinkäytössä tapahtuneen kehityksen ottamiseksi huomioon tai tutkimuksen ja testauksen perusteella, sekä liitteen II muuttamiseksi lisäämällä siihen uusia aineita, jos se on tarpeen räjähteiden lähtöaineina käytettävien aineiden väärinkäytössä tapahtuneen kehityksen ottamiseksi huomioon. Osana delegoitujen säädösten valmistelua komissio pyrkii kuulemaan asiaankuuluvia sidosryhmiä, erityisesti kemianteollisuuden ja vähittäiskaupan edustajia.
Tämän artiklan nojalla annettaviin delegoituihin säädöksiin sovelletaan 15 artiklassa säädettyä menettelyä, kun tämä on tarpeen erittäin kiireellisessä tapauksessa, jossa räjähdysaineiden laittomaan valmistamiseen käytettävien aineiden väärinkäyttöä koskevassa riskinarvioinnissa tapahtuu äkillinen muutos.
2. Komissio antaa erillisen delegoidun säädöksen jokaista liitteessä I olevia raja-arvoja koskevaa muutosta varten ja jokaisen liitteeseen II lisätyn uuden aineen osalta. Kukin delegoitu säädös perustuu analyysiin, jolla osoitetaan, että muutokset eivät aiheuta kohtuutonta rasitetta talouden toimijoille tai kuluttajille, ottaen asianmukaisesti huomioon tavoitteet, joihin pyritään.
13 artikla
Suojalauseke
1. Jos jäsenvaltiolla on perusteltu syy uskoa, että tiettyä ainetta, jota ei ole lueteltu liitteissä, voitaisiin käyttää räjähteiden laittomaan valmistukseen, se voi rajoittaa kyseisen aineen tai kyseistä ainetta sisältävien seoksien tai aineiden asettamista saataville, hallussapitoa ja käyttöä, tai kieltää nämä kokonaan taikka määrätä, että aineeseen sovelletaan 9 artiklan mukaista epäilyttävistä liiketoimista ilmoittamista.
2. Jos jäsenvaltiolla on perusteltu syy uskoa, että tiettyä liitteessä I luetteloitua ainetta voitaisiin käyttää räjähteiden laittomaan valmistukseen liitteessä I vahvistettua raja-arvoa pienempänä pitoisuutena, se voi rajoittaa tiukemmin kyseisen aineen asettamista saataville, hallussapitoa ja käyttöä, tai kieltää nämä kokonaan asettamalla alhaisemman pitoisuuden raja-arvon.
3. Jos jäsenvaltiolla on perusteltu syy vahvistaa pitoisuuden raja-arvo, jonka ylittyessä liitteessä II luetteloituun aineeseen olisi sovellettava rajoituksia, joita muutoin sovelletaan rajoitettuihin räjähteiden lähtöaineisiin, se voi rajoittaa kyseisen aineen asettamista saataville, hallussapitoa ja käyttöä, tai kieltää nämä kokonaan asettamalla sallitun enimmäispitoisuuden.
4. Jos jäsenvaltio rajoittaa tai kieltää aineita 1, 2 tai 3 kohdan mukaisesti, sen on viipymättä ilmoitettava asiasta komissiolle ja muille jäsenvaltioille ja annettava asiaan liittyvät perustelut.
5. Komissio tutkii 4 kohdan nojalla toimitettujen tietojen perusteella välittömästi, olisiko liitteisiin tehtävä muutoksia 12 artiklan 1 kohdan mukaisesti tai olisiko laadittava säädösehdotus liitteiden muuttamiseksi. Asianomaisen jäsenvaltion on tarvittaessa muutettava kansallisia toimenpiteitään tai kumottava ne näiden liitteisiin tehtyjen muutosten ottamiseksi huomioon.
6. Jäsenvaltioiden on ilmoitettava komissiolle viimeistään 2 päivänä kesäkuuta 2013 kaikki voimassa olevat kansalliset toimenpiteet tietyn aineen tai kyseistä ainetta sisältävien seoksien tai aineiden saataville asettamisen, hallussapidon ja käytön rajoittamiseksi tai kieltämiseksi sillä perusteella, että sitä voitaisiin käyttää räjähteiden laittomaan valmistukseen.
14 artikla
Siirretyn säädösvallan käyttäminen
1. Siirretään komissiolle valta antaa delegoituja säädöksiä tässä artiklassa säädetyin edellytyksin.
2. Siirretään 12 artiklassa tarkoitettu valta antaa delegoituja säädöksiä komissiolle viideksi vuodeksi 1 päivästä maaliskuuta 2013. Komissio laatii siirrettyä säädösvaltaa koskevan kertomuksen viimeistään yhdeksän kuukautta ennen kyseisen viiden vuoden pituisen kauden päättymistä. Säädösvallan siirtoa jatketaan ilman eri toimenpiteitä samanpituisiksi kausiksi, jollei Euroopan parlamentti tai neuvosto vastusta tällaista jatkamista viimeistään kolme kuukautta ennen kunkin kauden päättymistä.
3. Euroopan parlamentti tai neuvosto voi milloin tahansa peruuttaa 12 artiklassa tarkoitetun säädösvallan siirron. Peruuttamispäätöksellä lopetetaan tuossa päätöksessä mainittu säädösvallan siirto. Päätös tulee voimaan sitä päivää seuraavana päivänä, jona se julkaistaan Euroopan unionin virallisessa lehdessä tai jonakin myöhempänä, päätöksessä mainittuna päivänä. Päätös ei vaikuta jo voimassa olevien delegoitujen säädösten pätevyyteen.
4. Heti kun komissio on antanut delegoidun säädöksen, komissio antaa sen tiedoksi yhtäaikaisesti Euroopan parlamentille ja neuvostolle.
5. Edellä olevan 12 artiklan nojalla annettu delegoitu säädös tulee voimaan ainoastaan, jos Euroopan parlamentti tai neuvosto ei ole kahden kuukauden kuluessa siitä, kun asianomainen säädös on annettu tiedoksi Euroopan parlamentille ja neuvostolle, ilmaissut vastustavansa sitä tai jos sekä Euroopan parlamentti että neuvosto ovat ennen mainitun määräajan päättymistä ilmoittaneet komissiolle, että ne eivät vastusta säädöstä. Euroopan parlamentin tai neuvoston aloitteesta tätä määräaikaa jatketaan kahdella kuukaudella.
15 artikla
Kiireellinen menettely
1. Tämän artiklan nojalla annetut delegoidut säädökset tulevat voimaan viipymättä, ja niitä sovelletaan niin kauan, kuin niitä ei vastusteta 2 kohdan mukaisesti. Kun delegoitu säädös annetaan tiedoksi Euroopan parlamentille ja neuvostolle, esitetään samalla ne perusteet, joiden vuoksi sovelletaan kiireellistä menettelyä.
2. Euroopan parlamentti tai neuvosto voivat 14 artiklan 5 kohdassa tarkoitetun menettelyn mukaisesti vastustaa delegoitua säädöstä. Siinä tapauksessa komissio kumoaa säädöksen viipymättä sen jälkeen, kun Euroopan parlamentin tai neuvoston päätös vastustaa sitä on annettu sille tiedoksi.
16 artikla
Siirtymäsäännös
Yleisön edustajien on edelleen sallittua pitää hallussaan ja käyttää rajoitettuja räjähteiden lähtöaineita 2 päivään maaliskuuta 2016 asti.
17 artikla
Olemassa olevat rekisteröintijärjestelmät
Jos jäsenvaltiolla on 1 päivänä maaliskuuta 2013 olemassa järjestelmä, jossa edellytetään, että talouden toimijat, jotka asettavat yleisön edustajien saataville yhtä tai useampaa rajoitettua räjähteiden lähtöainetta, rekisteröivät kaikki tällaiset liiketoimet, se voi poiketa 4 artiklan 1 ja 2 kohdasta soveltamalla kyseistä rekisteröintijärjestelmää 8 artiklan mukaisesti joihinkin tai kaikkiin liitteessä I lueteltuihin aineisiin. Edellä 4 artiklan 4-7 kohdassa säädettyjä sääntöjä sovelletaan soveltuvin osin.
18 artikla
Uudelleentarkastelu
1. Komissio esittää viimeistään 2 päivänä syyskuuta 2017 Euroopan parlamentille ja neuvostolle kertomuksen, jossa tarkastellaan seuraavia seikkoja:
a)
tämän asetuksen soveltamisesta aiheutuneet ongelmat;
b)
järjestelmän tiukentamisen ja yhdenmukaistamisen jatkamisen suotavuus ja toteutettavuus suhteessa terrorismin ja muun vakavan rikollisen toiminnan yleiselle turvallisuudelle aiheuttamiin uhkiin, ottaen huomioon jäsenvaltioiden tämän asetuksen puitteissa saamat kokemukset ja mahdollisesti havaitsemat puutteet turvallisuudessa sekä ne kustannukset ja hyödyt, joita on aiheutunut jäsenvaltioille, talouden toimijoille ja muille asianomaisille sidosryhmille;
c)
tämän asetuksen soveltamisalan ammattikäyttäjiin laajentamisen suotavuus ja toteutettavuus ottaen huomioon talouden toimijoille aiheutuvat rasitteet ja tämän asetuksen tavoitteet;
d)
suotavuus ja toteutettavuus sisällyttää muita kuin luokiteltuja räjähteiden lähtöaineita säännöksiin, jotka koskevat epäilyttävistä liiketoimista, katoamisista ja varkauksista ilmoittamista.
2. Komissio esittää viimeistään 2 päivänä maaliskuuta 2015 Euroopan parlamentille ja neuvostolle kertomuksen, jossa tarkastellaan mahdollisuuksia siirtää ammoniumnitraattia koskevat säännökset asetuksesta (EY) N:o 1907/2006 tähän asetukseen.
3. Edellä 1 ja 2 kohdassa tarkoitettujen kertomusten perusteella komissio esittää tarvittaessa säädösehdotuksen Euroopan parlamentille ja neuvostolle tämän asetuksen muuttamiseksi.
19 artikla
Voimaantulo
Tämä asetus tulee voimaan kahdentenakymmenentenä päivänä sen jälkeen, kun se on julkaistu Euroopan unionin virallisessa lehdessä.
Sitä sovelletaan 2 päivästä syyskuuta 2014.
Tämä asetus on kaikilta osiltaan velvoittava, ja sitä sovelletaan sellaisenaan kaikissa jäsenvaltioissa.
Tehty Strasbourgissa 15 päivänä tammikuuta 2013.