ROZHODNUTÍ RADY
ze dne 2. prosince 2010
o podrobení 4-methylmethkatinonu (mefedronu) kontrolním opatřením
(2010/759/EU)
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na rozhodnutí Rady 2005/387/JVV ze dne 10. května 2005 o výměně informací, hodnocení rizika a kontrole nových psychoaktivních látek (1), a zejména na čl. 8 odst. 3 uvedeného rozhodnutí,
s ohledem na podnět Evropské komise,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Zpráva o posouzení rizik 4-methylmethkatinonu (mefedronu) byla vypracována na základě článku 6 rozhodnutí 2005/387/JVV na zvláštním zasedání rozšířeného vědeckého výboru Evropského monitorovacího centra pro drogy a drogovou závislost; Komise tuto zprávu obdržela dne 3. srpna 2010.
(2)
Mefedron je syntetický kathinon, který se legálně vyrábí a distribuuje zejména v Asii, zatímco konečné balení probíhá zřejmě v Evropě. Mefedron se prodává většinou ve formě prášku, ale je možné se setkat i s kapslemi či tabletami. Je komerčně dostupný na internetu, v tzv. „head shopech“ a u pouličních dealerů. Na internetu je mefedron často prodáván jako „hnojivo pro rostliny“, „sůl do koupele“ nebo „chemikálie určená pro výzkumné účely“. Vzácně je prodáván jako „legal high“ (dovolená psychoaktivní látka) a obvykle neexistuje žádný odkaz či konkrétní informace týkající se jeho možných psychoaktivních účinků.
(3)
Určení specifických účinků mefedronu je obtížné, neboť se užívá především v kombinaci s látkami, jako je alkohol nebo jiné stimulanty. Předpokládá se, že mefedron má podobné fyzikální účinky jako jiné stimulační drogy, zejména extáze (MDMA). Poměrně krátká doba jeho účinnosti, která vede k jeho opakovanému podávání, je však obdobná době účinnosti kokainu. Z některých údajů vyplývá, že může být užíván jako náhrada ilegálních stimulantů a že pravděpodobnost jeho zneužití a závislosti na něm je vysoká. Pro přesnější určení možné závislosti na této droze by mohlo být požadováno provedení podrobnějších studií.
(4)
V Unii byla zaznamenána dvě úmrtí, u kterých byl mefedron pravděpodobně jedinou příčinou úmrtí. Nejméně u dalších 37 úmrtí byla zjištěna přítomnost mefedronu v odběrech uskutečněných post mortem.
(5)
Dvacet dva členských států oznámilo zabavení mefedronu ve formě prášku nebo tablet. Existuje jen málo údajů o zpracování a distribuci mefedronu ve velkém měřítku nebo o zapojení sítí organizovaného zločinu. Z některých údajů vyplývá, že ve členských státech, ve kterých byl mefedron podroben kontrole, je droga stále k dispozici na ilegálním trhu.
(6)
Mefedron nemá prokázanou a uznávanou lékařskou hodnotu, jako lék není v Unii používán a nic nenasvědčuje tomu, že může být použit pro jiné zákonné účely.
(7)
Mefedron není a nebyl předmětem hodnocení v rámci systému OSN. V jedenácti členských státech je mefedron předmětem kontroly podle jejich právních předpisů upravujících oblast kontroly drog v souladu s jejich závazky vyplývajícími z Úmluvy Organizace spojených národů o psychotropních látkách z roku 1971. Ve dvou členských státech je mefedron podroben kontrolním opatřením v souladu s jejich vnitrostátními právními předpisy v oblasti léčiv.
(8)
Při posuzování rizik bylo zjištěno, že vědecké důkazy jsou omezené, a bylo zdůrazněno, že je potřeba provést další studie o celkových zdravotních a společenských rizicích mefedronu. Vzhledem k tomu, že vykazuje stimulační účinky, vyvolává závislost, ohrožuje zdraví a z lékařského hlediska není prospěšný, a vzhledem k jeho možné přitažlivosti je tedy nutné použít zásadu předběžné opatrnosti a podrobit jej kontrole.
(9)
Jedenáct členských států již podrobilo mefedron kontrole. Tím, že bude podroben kontrolám v celé Unii, se může předejít problémům při přeshraničním vymáhání práva a v justiční spolupráci,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Členské státy učiní nezbytná opatření, aby v souladu se svým vnitrostátním právem podrobily 4-methylmethkatinon (mefedron) kontrolním opatřením a trestněprávním sankcím stanoveným vnitrostátními právními předpisy, které jsou v souladu s jejich závazky vyplývajícími z Úmluvy Organizace spojených národů o psychotropních látkách z roku 1971.
Článek 2
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost prvním dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
V Bruselu dne 2. prosince 2010.
TARYBOS SPRENDIMAS
2010 m. gruodžio 2 d.
dėl kontrolės priemonių taikymo 4-metilmetkatinonui (mefedronui)
(2010/759/ES)
EUROPOS SĄJUNGOS TARYBA,
atsižvelgdama į Sutartį dėl Europos Sąjungos veikimo,
atsižvelgdama į 2005 m. gegužės 10 d. Tarybos sprendimą 2005/387/TVR dėl keitimosi informacija apie naujas psichoaktyvias medžiagas, jų rizikos įvertinimo ir kontrolės (1), ypač į jo 8 straipsnio 3 dalį,
atsižvelgdama į Europos Komisijos iniciatyvą,
kadangi:
(1)
4-metilmetkatinono (mefedrono) rizikos įvertinimo ataskaita buvo parengta remiantis Sprendimo 2005/387/TVR 6 straipsniu neeiliniame Europos narkotikų ir narkomanijos stebėsenos centro išplėstinio Mokslo komiteto posėdyje ir vėliau 2010 m. rugpjūčio 3 d. pateikta Komisijai.
(2)
Mefedronas yra sintetinis katinonas. Jis teisėtai gaminamas ir platinamas daugiausiai Azijoje, o galutinis pakavimas greičiausiai atliekamas Europoje. Mefedronas daugiausia parduodamas miltelių, tačiau taip pat kapsulių ar tablečių pavidalu. Jį galima įsigyti internetu, specialiose parduotuvėse ir iš gatvės prekiautojų. Internetu mefedronas dažnai parduodamas kaip „trąšos augalams“(plant food), vonios druska (bath salt) ar tyrimams naudojama cheminė medžiaga (research chemical). Labai retai jis parduodamas kaip „legal high“ (teisėta psichoaktyvi medžiaga) ir paprastai nenurodomas jo galimas psichoaktyvus poveikis ir nebūna pateikta konkrečios su tuo susijusios informacijos.
(3)
Konkretų mefedrono poveikį sunku įvertinti, nes jis daugiausia vartojamas su tokiomis medžiagomis kaip alkoholis ar kitomis stimuliuojančiomis medžiagomis. Manoma, kad mefedrono fizinis poveikis panašus į kitų stimuliuojančių narkotikų, visu pirma ekstazio (MDMA). Tačiau kadangi jo poveikis gana trumpas ir dėl to reikia pakartotinų dozių, jis gali būti laikomas panašesniu į kokainą. Kai kurie duomenys rodo, kad jis gali būti vartojamas kaip neteisėtų stimuliuojančių medžiagų pakaitalas, kad yra didelė piktnaudžiavimo juo tikimybė ir priklausomybės sukėlimo galimybė. Reikalinga daugiau išsamių tyrimų šio narkotiko priklausomybės sukėlimo potencialui ištirti.
(4)
Sąjungoje užregistruoti du mirties atvejai, kuriais manoma, kad mefedronas buvo vienintelė mirties priežastis. Be to, ne mažiau kaip 37 mirčių atvejais mefedronas rastas post-mortem mėginiuose.
(5)
Dvidešimt dvi valstybės narės pranešė apie sulaikytus mefedrono miltelius arba tabletes. Yra mažai informacijos, iš kurios būtų galima spręsti apie didelio masto mefedrono apdorojimą arba paskirstymą ir su tuo susijusį organizuotą nusikalstamumą. Kai kurie duomenys rodo, kad kai mefedronas buvo pradėtas kontroliuoti, narkotiką ir toliau buvo galima įsigyti neteisėtoje rinkoje.
(6)
Mefedronas neturi nustatytos ar pripažįstamos medicininės vertės ir Sąjungoje medicininiu tikslu nenaudojamas, taip pat nėra duomenų, kad jis galėtų būti naudojamas kokiu nors kitu teisėtu tikslu.
(7)
Šiuo metu neatliekamas mefedrono vertinimas ir jis nebuvo įvertintas pagal Jungtinių Tautų sistemą. Vienuolika valstybių narių taiko mefedrono kontrolės priemones pagal narkotikų kontrolės teisės aktus, kuriais vykdomi jų įsipareigojimai pagal 1971 m. Jungtinių Tautų psichotropinių medžiagų konvenciją. Dvi valstybės narės taiko mefedrono kontrolės priemones pagal nacionalinius vaistų įstatymus.
(8)
Rizikos įvertinime atskleidžiama, kad moksliniai duomenys yra riboti ir kad reikia atlikti daugiau bendro mefedrono pavojaus sveikatai ir socialinio pavojaus tyrimų. Vis dėlto dėl jo stimuliuojančių savybių, gebėjimo sukelti vartotojų priklausomybę, galimo patrauklumo, pavojaus sveikatai, medicininės naudos nebuvimo ir būtinybės laikytis atsargumo mefedronas turėtų būti kontroliuojamas.
(9)
Kadangi vienuolika valstybių narių jau taiko mefedrono kontrolės priemones, kontrolės priemonių taikymas mefedronui visoje Sąjungoje galėtų padėti išvengti problemų tarpvalstybinio teisėsaugos ir teisminio bendradarbiavimo srityse,
PRIĖMĖ ŠĮ SPRENDIMĄ:
1 straipsnis
Valstybės narės, laikydamosi nacionalinės teisės, imasi būtinų veiksmų, kad 4-metilmetkatinonui (mefedronui) būtų taikomos kontrolės priemonės ir baudžiamosios sankcijos, kaip numatyta jų teisės aktuose, kuriais vykdomi jų įsipareigojimai pagal 1971 m. Jungtinių Tautų psichotropinių medžiagų konvenciją.
2 straipsnis
Šis sprendimas įsigalioja kitą dieną po jo paskelbimo Europos Sąjungos oficialiajame leidinyje.
Priimta Briuselyje 2010 m. gruodžio 2 d.