ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΌΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (EE) αριθ. 931/2011 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 19ης Σεπτεμβρίου 2011
σχετικά με τις απαιτήσεις ανιχνευσιμότητας που ορίζει ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 178/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τρόφιμα ζωικής προέλευσης
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 178/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Ιανουαρίου 2002, για τον καθορισμό των γενικών αρχών και απαιτήσεων της νομοθεσίας για τα τρόφιμα, για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων και τον καθορισμό διαδικασιών σε θέματα ασφάλειας των τροφίμων (1), και ιδίως το άρθρο 18 παράγραφος 5,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Το άρθρο 18 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 178/2002 θεσπίζει τις γενικές αρχές της ανιχνευσιμότητας των τροφίμων. Προβλέπει ακόμα ότι η ανιχνευσιμότητα των τροφίμων πρέπει να εξασφαλίζεται σε όλα τα στάδια της παραγωγής, μεταποίησης και διανομής. Αναφέρει επίσης ότι οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων τροφίμων πρέπει να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν κάθε πρόσωπο από το οποίο έχουν προμηθευτεί ένα τρόφιμο. Οι υπεύθυνοι αυτοί πρέπει επίσης να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν επιχειρήσεις στις οποίες προμήθευσαν τα προϊόντα τους. Τα στοιχεία αυτά πρέπει να τίθενται στη διάθεση των αρμόδιων αρχών κατόπιν σχετικού αιτήματος.
(2)
Η ανιχνευσιμότητα είναι αναγκαία για να εξασφαλιστεί η ασφάλεια των τροφίμων και η αξιοπιστία των πληροφοριών που παρέχονται στους καταναλωτές. Ειδικότερα, είναι αναγκαίο να εφαρμοστεί ανιχνευσιμότητα στα τρόφιμα ζωικής προέλευσης για να διευκολυνθεί η απομάκρυνση μη ασφαλών τροφίμων από την αγορά και να προστατευτούν έτσι οι καταναλωτές.
(3)
Για να επιτευχθεί η ανιχνευσιμότητα των τροφίμων όπως ορίζεται στο άρθρο 18 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 178/2002, απαιτούνται τα ονόματα και οι διευθύνσεις τόσο των υπευθύνων επιχειρήσεων τροφίμων που προμηθεύουν τα τρόφιμα όσο και των υπευθύνων επιχειρήσεων τροφίμων στους οποίους παρέχονται τα τρόφιμα. Η απαίτηση βασίζεται στην προσέγγιση «ένα βήμα πίσω»-«ένα βήμα μπροστά», που συνεπάγεται ότι οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων τροφίμων εφαρμόζουν ένα σύστημα που τους δίνει τη δυνατότητα να αναγνωρίζουν τον/τους άμεσο(-ους) προμηθευτή(-ές) τους και τον/τους άμεσο(-ους) πελάτη(-ες) τους, εκτός αν πρόκειται για τελικούς καταναλωτές.
(4)
Οι κρίσεις στον τομέα των τροφίμων κατά το παρελθόν αποκάλυψαν ότι τα έγγραφα τεκμηρίωσης δεν ήταν πάντα επαρκή για να επιτρέψουν την πλήρη ανιχνευσιμότητα ύποπτων τροφίμων. Κατά τη διάρκεια της εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 178/2002, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 852/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για την υγιεινή των τροφίμων (2), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 853/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για τον καθορισμό ειδικών κανόνων υγιεινής για τα τρόφιμα ζωικής προέλευσης (3), και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 854/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για τον καθορισμό ειδικών διατάξεων για την οργάνωση των επίσημων ελέγχων στα προϊόντα ζωικής προέλευσης που προορίζονται για κατανάλωση από τον άνθρωπο (4), η εμπειρία έδειξε ότι οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων τροφίμων γενικά δεν κατέχουν τις πληροφορίες που απαιτούνται για να εξασφαλιστεί ότι τα συστήματά τους που αναγνωρίζουν τη διακίνηση ή την αποθήκευση τροφίμων είναι επαρκή, ιδίως στον τομέα των τροφίμων ζωικής προέλευσης. Αυτό είχε ως συνέπεια να καταγραφούν στον τομέα αυτό αδικαιολόγητα υψηλές οικονομικές απώλειες λόγω της έλλειψης ταχείας και πλήρους ανιχνευσιμότητας των τροφίμων.
(5)
Συνεπώς, είναι σκόπιμο να οριστούν ορισμένοι κανόνες για τον συγκεκριμένο τομέα των τροφίμων ζωικής προέλευσης, ώστε να εξασφαλιστεί η σωστή εφαρμογή των απαιτήσεων που ορίζονται στο άρθρο 18 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 178/2002. Οι εν λόγω κανόνες θα πρέπει να επιτρέψουν (κάποια) ευελιξία όσον αφορά τη μορφή με την οποία καθίστανται διαθέσιμες οι πληροφορίες.
(6)
Ειδικότερα, είναι σκόπιμο να παρασχεθούν συμπληρωματικές πληροφορίες σχετικά με τον όγκο ή την ποσότητα των τροφίμων ζωικής προέλευσης, στοιχεία αναγνώρισης της παρτίδας, του φορτίου ή της αποστολής, κατά περίπτωση, λεπτομερής περιγραφή των τροφίμων καθώς και η ημερομηνία αποστολής.
(7)
Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της μόνιμης επιτροπής για την τροφική αλυσίδα και την υγεία των ζώων,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Αντικείμενο
Ο παρών κανονισμός ορίζει διατάξεις που εφαρμόζουν τις απαιτήσεις ανιχνευσιμότητας που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 178/2002 στους υπευθύνους επιχειρήσεων τροφίμων όσον αφορά τα τρόφιμα ζωικής προέλευσης.
Άρθρο 2
Πεδίο εφαρμογής
1. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται σε τρόφιμα που ορίζονται ως μη μεταποιημένα και μεταποιημένα προϊόντα στο άρθρο 2 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 852/2004.
2. Ο παρών κανονισμός δεν εφαρμόζεται σε τρόφιμα που περιέχουν τόσο προϊόντα φυτικής προέλευσης όσο και μεταποιημένα προϊόντα ζωικής προέλευσης.
Άρθρο 3
Απαιτήσεις ανιχνευσιμότητας
1. Οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων τροφίμων εξασφαλίζουν ότι οι ακόλουθες πληροφορίες σχετικά με τις αποστολές τροφίμων ζωικής προέλευσης καθίστανται διαθέσιμες στον υπεύθυνο επιχείρησης τροφίμων στον οποίο παρέχεται το τρόφιμο και, κατόπιν σχετικού αιτήματος, στην αρμόδια αρχή:
α)
επακριβής περιγραφή του τροφίμου·
β)
ο όγκος ή η ποσότητα του τροφίμου·
γ)
το όνομα και η διεύθυνση του υπευθύνου επιχείρησης τροφίμων από τον οποίο απεστάλη το τρόφιμο·
δ)
το όνομα και η διεύθυνση του αποστολέα (ιδιοκτήτη), αν διαφέρει από τον υπεύθυνο επιχείρησης τροφίμων από τον οποίο απεστάλη το τρόφιμο·
ε)
το όνομα και η διεύθυνση του υπευθύνου επιχείρησης τροφίμων στον οποίο αποστέλλεται το τρόφιμο·
στ)
το όνομα και η διεύθυνση του αποστολέα (ιδιοκτήτη), αν διαφέρει από τον υπεύθυνο επιχείρησης τροφίμων στον οποίο απεστάλη το τρόφιμο·
ζ)
στοιχεία της παρτίδας, του φορτίου ή της αποστολής, κατά περίπτωση, και
η)
η ημερομηνία αποστολής.
2. Οι πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 καθίστανται διαθέσιμες επιπλέον τυχόν πληροφοριών που απαιτούνται βάσει σχετικών διατάξεων της νομοθεσίας της Ένωσης αναφορικά με την ανιχνευσιμότητα τροφίμων ζωικής προέλευσης.
3. Οι πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 επικαιροποιούνται καθημερινά και είναι διαθέσιμες τουλάχιστον έως ότου να μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι το τρόφιμο καταναλώθηκε.
Όταν ζητείται από την αρμόδια αρχή, ο υπεύθυνος επιχείρησης τροφίμων παρέχει τις πληροφορίες χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση. Η κατάλληλη μορφή με την οποία οι πληροφορίες πρέπει να καταστούν διαθέσιμες αποτελεί επιλογή του προμηθευτή του τροφίμου, εφόσον οι πληροφορίες που ζητούνται στην παράγραφο 1 είναι ρητά και κατηγορηματικά διαθέσιμες και είναι δυνατόν να ανακτηθούν από τον υπεύθυνο της επιχείρησης στον οποίο παρέχεται το τρόφιμο.
Άρθρο 4
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η απόφαση εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2012.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 19 Σεπτεμβρίου 2011.
PROVÁDĚCÍ NAŘÍZENÍ KOMISE (EU) č. 931/2011
ze dne 19. září 2011
o požadavcích na sledovatelnost stanovených nařízením Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 178/2002 pro potraviny živočišného původu
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 178/2002 ze dne 28. ledna 2002, kterým se stanoví obecné zásady a požadavky potravinového práva, zřizuje se Evropský úřad pro bezpečnost potravin a stanoví postupy týkající se bezpečnosti potravin (1), a zejména na čl. 18 odst. 5 uvedeného nařízení,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
V článku 18 nařízení (ES) č. 178/2002 se stanoví obecné zásady sledovatelnosti potravin. Stanoví se, že sledovatelnost potravin musí být zajištěna ve všech fázích výroby, zpracování a distribuce. Rovněž je v něm uvedeno, že provozovatelé potravinářských podniků musí být schopni identifikovat osoby, které jim dodaly potraviny. Tito provozovatelé musí být také schopni identifikovat podniky, kterým byly dodány jejich výrobky. Tyto informace se na požádání poskytují příslušným orgánům.
(2)
Sledovatelnost je nezbytná proto, aby se zajistila bezpečnost potravin a spolehlivost informací, které se poskytují spotřebitelům. Zejména je nutné zajistit sledovatelnost u potravin živočišného původu, jež má napomoci k odstranění nebezpečných potravin z trhu, a tím k ochraně spotřebitelů.
(3)
Aby bylo dosaženo sledovatelnosti potravin, jak je stanoveno v článku 18 nařízení (ES) č. 178/2002, je třeba uvádět jména a adresy jak provozovatele potravinářského podniku, který potraviny dodává, tak provozovatele potravinářského podniku, kterému byly potraviny dodány. Tento požadavek se zakládá na přístupu „jeden krok zpět - jeden krok vpřed“, který předpokládá, že provozovatelé potravinářských podniků používají systém, který jim umožňuje identifikovat jejich přímého dodavatele (přímé dodavatele) a jejich přímého zákazníka (přímé zákazníky), s výjimkou případu, kdy se jedná o konečné spotřebitele.
(4)
Potravinové krize, ke kterým došlo v minulosti, odhalily, že dokumentační záznamy nebyly vždy dostačující k tomu, aby umožnily úplnou sledovatelnost podezřelých potravin. Na základě zkušeností získaných během provádění nařízení (ES) č. 178/2002, nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 852/2004 ze dne 29. dubna 2004 o hygieně potravin (2), nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 853/2004 ze dne 29. dubna 2004, kterým se stanoví zvláštní hygienická pravidla pro potraviny živočišného původu (3), a nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 854/2004 ze dne 29. dubna 2004, kterým se stanoví zvláštní pravidla pro organizaci úředních kontrol produktů živočišného původu určených k lidské spotřebě (4), se ukázalo, že provozovatelé potravinářských podniků obecně nemají k dispozici informace nutné k zajištění toho, aby jejich systémy pro identifikaci manipulace nebo skladování potravin byly dostačující, zejména v odvětví potravin živočišného původu. V důsledku toho dochází v tomto odvětví ke zbytečně vysokým ekonomickým ztrátám, jelikož sledovatelnost potravin není rychlá a úplná.
(5)
Proto je vhodné stanovit určitá pravidla konkrétně pro odvětví potravin živočišného původu, aby se zajistilo správné uplatňování požadavků stanovených v článku 18 nařízení (ES) č. 178/2002. Tato pravidla by měla umožnit (určitou) flexibilitu, pokud jde o formát poskytování příslušných informací.
(6)
Zejména je vhodné poskytovat dodatečné informace o objemu nebo množství potravin živočišného původu, odkaz na dávku, šarži nebo případně zásilku, podrobný popis potravin a datum odeslání.
(7)
Opatření stanovená tímto nařízením jsou v souladu se stanoviskem Stálého výboru pro potravinový řetězec a zdraví zvířat,
PŘIJALA TOTO NAŘÍZENÍ:
Článek 1
Předmět
Tímto nařízením se stanoví pravidla pro provádění požadavků na sledovatelnost stanovených nařízením (ES) č. 178/2002 pro provozovatele potravinářských podniků, pokud jde o potraviny živočišného původu.
Článek 2
Oblast působnosti
1. Toto nařízení se použije na potraviny, kterými se podle čl. 2 odst. 1 nařízení (ES) č. 852/2004 rozumí nezpracované a zpracované výrobky.
2. Toto nařízení se nepoužije na potraviny obsahující jak výrobky rostlinného původu, tak zpracované výrobky živočišného původu.
Článek 3
Požadavky na sledovatelnost
1. Provozovatelé potravinářských podniků zajistí, aby byly provozovateli potravinářského podniku, kterému jsou potraviny dodávány, a na požádání i příslušnému orgánu poskytnuty tyto informace týkající se zásilek potravin živočišného původu:
a)
přesný popis potraviny;
b)
objem nebo množství potraviny;
c)
jméno a adresa provozovatele potravinářského podniku, který potravinu odeslal;
d)
jméno a adresa odesílatele (vlastníka), pokud je jiný než provozovatel potravinářského podniku, který potravinu odeslal;
e)
jméno a adresa provozovatele potravinářského podniku, kterému se potravina odesílá;
f)
jméno a adresa příjemce (vlastníka), pokud je jiný než provozovatel potravinářského podniku, kterému se potravina odesílá;
g)
odkaz na dávku, šarži nebo případně zásilku; a
h)
datum odeslání.
2. Informace uvedené v odstavci 1 musí být poskytnuty jako doplnění k veškerým informacím požadovaným podle příslušných ustanovení právních předpisů Unie, které se týkají sledovatelnosti potravin živočišného původu.
3. Informace uvedené v odstavci 1 musí být denně aktualizovány a musí zůstat k dispozici přinejmenším tak dlouho, dokud nelze oprávněně předpokládat, že potravina byla spotřebována.
Pokud o to příslušný orgán požádá, musí mu provozovatel potravinářského podniku tyto informace neprodleně poskytnout. Vhodnou formu, jejímž prostřednictvím musí být tyto informace zpřístupněny, si může zvolit dodavatel potravin, pokud jsou informace požadované podle odstavce 1 jasně a jednoznačně přístupné provozovateli podniku, kterému jsou potraviny dodávány, a může si je vyhledat.
Článek 4
Toto nařízení vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Použije se od 1. července 2012.
Toto nařízení je závazné v celém rozsahu a přímo použitelné ve všech členských státech.
V Bruselu dne 19. září 2011.