ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 1177/2011 ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 8ης Νοεμβρίου 2011
που τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97 για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 126 παράγραφος 14 δεύτερο εδάφιο,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Μετά τη διαβίβαση του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (1),
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) (2),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με ειδική νομοθετική διαδικασία,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Ο συντονισμός των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών εντός της Ένωσης, όπως προβλέπεται από τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), θα πρέπει να ενέχει την τήρηση των κατευθυντήριων αρχών της σταθερότητας των τιμών, των υγιών δημοσίων οικονομικών, των υγιών νομισματικών συνθηκών και του διατηρήσιμου ισοζυγίου πληρωμών.
(2)
Το σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης αποτελείτο αρχικά από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών (3), τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (4), και το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 17ης Ιουνίου 1997 για το σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης (5). Οι κανονισμοί (ΕΚ) αριθ. 1466/97 και (ΕΚ) αριθ. 1467/97 τροποποιήθηκαν το 2005 με τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 1055/2005 (6) και (ΕΚ) αριθ. 1056/2005 (7) αντίστοιχα. Επιπλέον, το Συμβούλιο εξέδωσε στις 20 Μαρτίου 2005 έκθεση για τη «βελτίωση της εφαρμογής του συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης» (8).
(3)
Το σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης βασίζεται στον στόχο για υγιή και βιώσιμα δημόσια οικονομικά ως μέσο για τη δημιουργία ευνοϊκότερων συνθηκών σταθερότητας των τιμών και για ισχυρή και διατηρήσιμη ανάπτυξη που στηρίζεται σε χρηματοπιστωτική σταθερότητα, υποστηρίζοντας με τον τρόπο αυτόν την επίτευξη των ενωσιακών στόχων για βιώσιμη ανάπτυξη και απασχόληση.
(4)
Η πείρα που αποκτήθηκε και τα λάθη που έγιναν στην πρώτη δεκαετία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης καταδεικνύουν την ανάγκη να βελτιωθεί η οικονομική διακυβέρνηση στην Ένωση, που πρέπει να βασίζεται σε έναν αποφασιστικότερο εθνικό ενστερνισμό των κανόνων και πολιτικών που έχουν συμφωνηθεί από κοινού και σε ένα στιβαρότερο πλαίσιο σε επίπεδο Ένωσης για την εποπτεία των εθνικών οικονομικών πολιτικών.
(5)
Το κοινό πλαίσιο της οικονομικής διακυβέρνησης χρειάζεται να αναβαθμισθεί, ιδίως να βελτιωθεί η δημοσιονομική εποπτεία, ώστε να αντιστοιχεί στον υψηλό βαθμό ενοποίησης μεταξύ των οικονομιών των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδιαίτερα στη ζώνη του ευρώ.
(6)
Το βελτιωμένο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης θα πρέπει να βασίζεται σε πολλές αλληλένδετες και συνεκτικές πολιτικές βιώσιμης ανάπτυξης και απασχόλησης, και οι οποίες βασίζονται ειδικότερα σε μια ενωσιακή στρατηγική ανάπτυξης και απασχόλησης, με ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη και την ενίσχυση της ενιαίας αγοράς, την προώθηση των διεθνών εμπορικών σχέσεων και της ανταγωνιστικότητας, σε ένα Ευρωπαϊκό Εξάμηνο ενισχυμένης συνεργασίας των οικονομικών και δημοσιονομικών πολιτικών, σε ένα ουσιαστικό πλαίσιο για την πρόληψη και τη διόρθωση του υπερβολικού δημοσίου ελλείμματος (το σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης), σε ένα εύρωστο πλαίσιο για την πρόληψη και τη διόρθωση των μακροοικονομικών ανισορροπιών, στις ελάχιστες απαιτήσεις για τα εθνικά δημοσιονομικά πλαίσια και στην ενισχυμένη ρύθμιση και εποπτεία της χρηματοπιστωτικής αγοράς, συμπεριλαμβανομένης της προληπτικής εποπτείας σε μακροοικονομικό επίπεδο εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Συστημικών Κινδύνων.
(7)
Η επίτευξη και διατήρηση μιας δυναμικής εσωτερικής αγοράς θα πρέπει να θεωρείται στοιχείο κατάλληλης και εύρυθμης λειτουργίας της οικονομικής και νομισματικής ένωσης
(8)
Το σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης και το ολοκληρωμένο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης θα πρέπει να συμπληρώνουν και να στηρίζουν μια ενωσιακή στρατηγική ανάπτυξης και απασχόλησης. Οι διασυνδέσεις των διαφόρων πτυχών δεν θα πρέπει να προβλέπουν εξαιρέσεις στις διατάξεις του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.
(9)
Η ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης θα πρέπει να περιλαμβάνει στενότερη και πιο έγκαιρη συμμετοχή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των εθνικών κοινοβουλίων. Μολονότι αναγνωρίζεται ότι αντισυμβαλλόμενοι του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο πλαίσιο του διαλόγου αυτού είναι τα οικεία ενωσιακά θεσμικά όργανα και οι εκπρόσωποί τους, η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να παράσχει τη δυνατότητα στο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος προς το οποίο το Συμβούλιο έχει απευθύνει απόφαση σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 6 της ΣΛΕΕ, σύσταση σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ, προειδοποίηση σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ, ή απόφαση σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ να συμμετάσχει σε ανταλλαγή απόψεων. Η συμμετοχή του κράτους μέλους στην ανταλλαγή απόψεων είναι σε εθελοντική βάση.
(10)
Η Επιτροπή θα πρέπει να διαδραματίζει ισχυρότερο ρόλο στο πλαίσιο της διαδικασίας ενισχυμένης εποπτείας, όσον αφορά τις αξιολογήσεις που αφορούν κάθε κράτος μέλος ξεχωριστά, την παρακολούθηση, τις επιτόπιες αποστολές, τις συστάσεις και τις προειδοποιήσεις.
(11)
Κατά την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, το Συμβούλιο και η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνουν δεόντως υπόψη όλους τους σχετικούς παράγοντες και την οικονομική και δημοσιονομική κατάσταση των ενδιαφερόμενων κρατών μελών.
(12)
Οι κανόνες δημοσιονομικής πειθαρχίας θα πρέπει να ενισχυθούν, ιδιαίτερα προσδίδοντας μεγαλύτερη σημασία στο επίπεδο και την εξέλιξη του χρέους και στη συνολική διατηρησιμότητα των δημόσιων οικονομικών. Πρέπει επίσης να ενισχυθούν οι μηχανισμοί που αποβλέπουν στη διασφάλιση της συμμόρφωσης προς τους εν λόγω κανόνες και την επιβολή των κανόνων αυτών.
(13)
Η εφαρμογή της ισχύουσας διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος, που βασίζεται τόσο στο κριτήριο του ελλείμματος όσο και στο κριτήριο του χρέους, προϋποθέτει ένα ενδεικτικό ποσοστό που θα λαμβάνει υπόψη τον επιχειρηματικό κύκλο, με βάση το οποίο αξιολογείται κατά πόσον ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ) μειώνεται επαρκώς και πλησιάζει την τιμή αναφοράς με ικανοποιητικό ρυθμό.
Θα πρέπει να καθιερωθεί μεταβατική περίοδος που θα επιτρέψει στα κράτη μέλη τα οποία υπόκεινται σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος κατά την ημερομηνία έγκρισης του παρόντος κανονισμού, να προσαρμόσουν τις πολιτικές τους στο ενδεικτικό ποσοστό για τη μείωση του χρέους. Τούτο θα πρέπει να εφαρμόζεται και στα κράτη μέλη που έχουν ενταχθεί σε πρόγραμμα προσαρμογής της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.
(14)
Η μη συμμόρφωση με το ενδεικτικό ποσοστό για τη μείωση του χρέους δεν θα πρέπει να αρκεί για τη διαπίστωση υπερβολικού ελλείμματος, κατά την οποία θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όλο το φάσμα των κρίσιμων παραγόντων που αναφέρει η Επιτροπή στην έκθεσή της βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Συγκεκριμένα η εκτίμηση του αποτελέσματος του κύκλου και της σύνθεσης της προσαρμογής αποθεμάτων-ροών στην εξέλιξη του χρέους ενδέχεται να αρκεί ώστε να αποφευχθεί η διαπίστωση υπερβολικού ελλείμματος με βάση το κριτήριο του χρέους.
(15)
Κατά τη διαπίστωση της ύπαρξης υπερβολικού ελλείμματος με βάση το κριτήριο του ελλείμματος και στα στάδια που οδηγούν σε αυτήν πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όλο το φάσμα των κρίσιμων παραγόντων που αναφέρονται στην έκθεση της Επιτροπής βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, εάν ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ δεν υπερβαίνει την τιμή αναφοράς.
(16)
Όταν λαμβάνονται υπόψη οι μεταρρυθμίσεις των συνταξιοδοτικών συστημάτων μεταξύ των κρίσιμων παραγόντων, θα πρέπει να εξετάζεται κυρίως κατά πόσον οι μεταρρυθμίσεις αυτές ενισχύουν τη μακροπρόθεσμη διατηρησιμότητα του συνταξιοδοτικού συστήματος στο σύνολό του, χωρίς να αυξάνουν τους κινδύνους για τη μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική κατάσταση.
(17)
Στην έκθεση της Επιτροπής βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ θα πρέπει να εξετάζεται δεόντως η ποιότητα του εθνικού δημοσιονομικού πλαισίου, δεδομένου ότι διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στη δημοσιονομική εξυγίανση και τη διατηρησιμότητα των δημόσιων οικονομικών. Η εξέταση θα πρέπει να αφορά, μεταξύ άλλων, τις ελάχιστες απαιτήσεις που ορίζονται στην οδηγία 2011/85/ΕΕ του Συμβουλίου, της 8ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με τις απαιτήσεις για τα δημοσιονομικά πλαίσια των κρατών μελών (9), καθώς και άλλες επιθυμητές απαιτήσεις που έχουν συμφωνηθεί όσον αφορά τη δημοσιονομική πειθαρχία.
(18)
Προκειμένου να διευκολυνθεί ο έλεγχος της συμμόρφωσης με τις συστάσεις και τις ειδοποιήσεις του Συμβουλίου για διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος, αυτές θα πρέπει να θέτουν ετήσιους δημοσιονομικούς στόχους ανάλογους με την απαιτούμενη βελτίωση του κυκλικά προσαρμοσμένου δημοσιονομικού αποτελέσματος, χωρίς να υπολογίζονται τα έκτακτα και τα προσωρινά μέτρα. Εν προκειμένω, το ετήσιο ενδεικτικό ποσοστό που συνίσταται στο 0,5 % του ΑΕΠ θα πρέπει να νοείται ως μέση ετήσια βάση.
(19)
Για να αξιολογείται καλύτερα η αποτελεσματικότητα της δράσης θα είναι χρήσιμο να λαμβάνεται υπόψη ως σημείο αναφοράς η επίτευξη των γενικών στόχων δαπανών του ευρύτερου δημοσίου τομέα, σε συνδυασμό με την εφαρμογή των ειδικών μέτρων που προβλέπονται στο σκέλος των εσόδων.
(20)
Κατά την αξιολόγηση της σκοπιμότητας παράτασης της προθεσμίας για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος θα πρέπει να λαμβάνεται ειδικότερα υπόψη η ύπαρξη σοβαρής επιβράδυνσης της οικονομικής δραστηριότητας στη ζώνη του ευρώ ή στην Ένωση συνολικώς, με την προϋπόθεση ότι κάτι τέτοιο δεν θέτει σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών μεσοπρόθεσμα.
(21)
Είναι σκόπιμο να ενισχυθεί η εφαρμογή των οικονομικών κυρώσεων που προβλέπει το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ, ώστε να αποτελούν πραγματικό κίνητρο συμμόρφωσης με τις ειδοποιήσεις βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
(22)
Για να εξασφαλίζεται η συμμόρφωση των κρατών μελών με νόμισμα το ευρώ με το πλαίσιο δημοσιονομικής εποπτείας της Ένωσης, θα πρέπει να θεσπισθούν κυρώσεις βασιζόμενες σε κανόνες δυνάμει του άρθρου 136 της ΣΛΕΕ, που να εξασφαλίζουν δίκαιους, ταχείς και αποτελεσματικούς μηχανισμούς συμμόρφωσης με τους κανόνες του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.
(23)
Τα πρόστιμα που αναφέρονται στον παρόντα κανονισμό αποτελούν «άλλα έσοδα», όπως αναφέρονται στο άρθρο 311 της ΣΛΕΕ και θα πρέπει να καταλογίζονται σε μηχανισμούς σταθερότητας για την παροχή χρηματοοικονομικής βοήθειας, οι οποίοι δημιουργούνται από τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ, προκειμένου να διαφυλάξουν τη σταθερότητα της ζώνης του ευρώ συνολικώς.
(24)
Στις παραπομπές που περιλαμβάνει ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 θα πρέπει να ληφθούν υπόψη η νέα αρίθμηση των άρθρων της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η αντικατάσταση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3605/93 του Συμβουλίου (10) από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 479/2009 του Συμβουλίου, της 25ης Μαΐου 2009, για την εφαρμογή του πρωτοκόλλου σχετικά με τη διαδικασία του υπερβολικού ελλείμματος, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (11).
(25)
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 θα πρέπει επομένως να τροποποιηθεί αναλόγως,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 τροποποιείται ως εξής:
1)
Το άρθρο 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Άρθρο 1
1. Ο παρών κανονισμός θεσπίζει διατάξεις για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της διαδικασίας υπερβολικού αιτήματος. Η διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος έχει ως σκοπό την αποφυγή υπερβολικών δημοσίων ελλειμμάτων και, όταν προκύπτουν παρόμοια ελλείμματα, την ταχεία διόρθωσή τους, κατά την οποία η τήρηση της δημοσιονομικής πειθαρχίας εξετάζεται με βάση τα κριτήρια του δημόσιου ελλείμματος και του δημόσιου χρέους.
2. Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ως “συμμετέχοντα κράτη μέλη” νοούνται εκείνα των οποίων το νόμισμα είναι το ευρώ.».
2)
Το άρθρο 2 τροποποιείται ως εξής:
α)
Στην παράγραφο 1, το πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«1. Η υπέρβαση της τιμής αναφοράς για το δημοσιονομικό έλλειμμα θεωρείται έκτακτη, κατά την έννοια του άρθρου 126 παράγραφος 2 στοιχείο α) της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) εάν οφείλεται σε ασυνήθεις περιστάσεις που εκφεύγουν του ελέγχου του συγκεκριμένου κράτους μέλους και έχουν σημαντική επίπτωση στη δημοσιονομική του κατάσταση ή εάν οφείλεται σε σοβαρή οικονομική ύφεση.».
β)
Προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος:
«1α. Ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ), εφόσον υπερβαίνει την τιμή αναφοράς, θεωρείται ότι μειώνεται επαρκώς και πλησιάζει την τιμή αναφοράς με ικανοποιητικό ρυθμό κατά την έννοια του άρθρου 126 παράγραφος 2 στοιχείο β) της ΣΛΕΕ, εάν η διαφορά σε σχέση με την τιμή αναφοράς μειώθηκε κατά την προηγούμενη τριετία σε μέσο ποσοστό ενός εικοστού κατ’ έτος που αποτελεί ενδεικτικό ποσοστό με βάση τις μεταβολές της προηγούμενης τριετίας για την οποία υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία.
Η απαίτηση βάσει του κριτηρίου του χρέους θεωρείται επίσης ότι πληρούται, εάν οι δημοσιονομικές προβλέψεις της Επιτροπής δείχνουν ότι η απαιτούμενη μείωση της διαφοράς θα σημειωθεί στη διάρκεια της τριετίας, η οποία περιλαμβάνει τη διετία που ακολουθεί μετά το τελευταίο έτος για το οποίο υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία. Για ένα κράτος μέλος το οποίο τελεί υπό διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος στις 8 Νοεμβρίου 2011 και για διάστημα τριών ετών από τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος, η απαίτηση βάσει του κριτηρίου του χρέους θεωρείται ότι πληρούται εάν το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος σημειώνει επαρκή πρόοδο όσον αφορά την επίτευξη συμμόρφωσης, όπως αξιολογείται στη γνωμοδότηση του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας ή σύγκλισής του.
Κατά την εφαρμογή του ενδεικτικού ποσοστού προσαρμογής του λόγου χρέους πρέπει να προσεχθεί η επιρροή του κύκλου στον ρυθμό μείωσης του χρέους.».
γ)
Οι παράγραφοι 3 έως 7 αντικαθίστανται από το ακόλουθο κείμενο:
«3. Η Επιτροπή, όταν καταρτίζει την έκθεσή της σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, λαμβάνει υπόψη όλους τους κρίσιμους παράγοντες που αναφέρονται στο άρθρο αυτό, στο μέτρο που επηρεάζουν σημαντικά την αξιολόγηση της συμμόρφωσης του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους με τα κριτήρια του ελλείμματος και του χρέους. Η έκθεση απεικονίζει κατάλληλα:
α)
την εξέλιξη της μεσοπρόθεσμης οικονομικής κατάστασης, ιδίως τη δυνητική ανάπτυξη, όπου περιλαμβάνονται οι διάφορες εισφορές που προέρχονται από την εργασία, τη συσσώρευση κεφαλαίου και τον δείκτη παραγωγικότητας του συνόλου των συντελεστών παραγωγής, τις κυκλικές εξελίξεις, και την καθαρή αποταμιευτική θέση του ιδιωτικού τομέα·
β)
την εξέλιξη των μεσοπρόθεσμων οικονομιών καταστάσεων, ειδικότερα τις επιδόσεις όσον αφορά την προσαρμογή στον μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό στόχο, το επίπεδο του πρωτογενούς ισοζυγίου και των εξελίξεων στις πρωτογενείς δαπάνες, τόσο τις τρέχουσες όσο και κεφαλαιακές, την εφαρμογή πολιτικών στο πλαίσιο της πρόληψης και διόρθωσης των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών, την εφαρμογή πολιτικών στο πλαίσιο της κοινής αναπτυξιακής στρατηγικής για την Ένωση και τη συνολική ποιότητα των δημόσιων οικονομικών, ιδίως την αποτελεσματικότητα των εθνικών δημοσιονομικών πλαισίων·
γ)
την εξέλιξη της μεσοπρόθεσμης κατάστασης του δημόσιου χρέους, τη δυναμική και τη διατηρησιμότητά του και ειδικότερα τους παράγοντες κινδύνου, μεταξύ των οποίων η χρονολογική διάρθρωση λήξης του χρέους και το νόμισμα στο οποίο εκφράζεται αυτό, την προσαρμογή αποθεμάτων-ροών και τη σύνθεσή της, τα συσσωρευμένα αποθεματικά και άλλα χρηματοπιστωτικά περιουσιακά στοιχεία· τις εγγυήσεις, ιδίως τις συνδεόμενες με τον χρηματοπιστωτικό κλάδο· και τις τυχόν έμμεσες υποχρεώσεις που σχετίζονται με τη δημογραφική γήρανση· και το ιδιωτικό χρέος, στον βαθμό που δύναται να αντιπροσωπεύει έμμεσες ενδεχόμενες υποχρεώσεις για τον δημόσιο τομέα.
Η Επιτροπή λαμβάνει δεόντως και ρητώς υπόψη οποιονδήποτε άλλο παράγοντα ο οποίος, κατά τη γνώμη του οικείου κράτους μέλους, συμβάλλει στην ολοκληρωμένη ποιοτική αξιολόγηση της συμμόρφωσης με τα κριτήρια του ελλείμματος και του χρέους και τον οποίον το κράτος μέλος έχει προτείνει στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή. Εν προκειμένω, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στις δημοσιονομικές προσπάθειες για την προαγωγή της διεθνούς αλληλεγγύης και την επίτευξη των στόχων της ενωσιακής πολιτικής, στο χρέος που απορρέει από διμερή και πολυμερή στήριξη μεταξύ κρατών μελών στο πλαίσιο της διασφάλισης της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, και στο χρέος που συνδέεται με ενέργειες χρηματοπιστωτικής σταθεροποίησης κατά τη διάρκεια σοβαρών χρηματοπιστωτικών αναστατώσεων.
4. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή προβαίνουν σε ισόρροπη συνολική αξιολόγηση όλων των κρίσιμων παραγόντων και, ειδικότερα, του βαθμού στον οποίον επηρεάζουν, ως επιβαρυντικές ή ελαφρυντικές περιστάσεις, την εκτίμηση της συμμόρφωσης με τα κριτήρια του ελλείμματος και/ή του χρέους. Κατά την αξιολόγηση της συμμόρφωσης με βάση το κριτήριο του ελλείμματος, εάν ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ υπερβαίνει την τιμή αναφοράς, οι παράγοντες αυτοί λαμβάνονται υπόψη κατά το στάδιο πριν από τη λήψη της απόφασης για την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος που προβλέπεται στο άρθρο 126 παράγραφοι 4, 5 και 6 της ΣΛΕΕ, μόνον εάν πληρούνται απολύτως και οι δύο προϋποθέσεις της θεμελιώδους αρχής -ότι, για να ληφθούν υπόψη οι κρίσιμοι παράγοντες, το έλλειμμα του ευρύτερου δημόσιου τομέα παραμένει πλησίον της τιμής αναφοράς και ότι η υπέρβαση της τιμής αυτής είναι προσωρινή.
Ωστόσο οι παράγοντες αυτοί λαμβάνονται υπόψη κατά το στάδιο πριν από τη λήψη της απόφασης για την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος προκειμένου να εκτιμηθεί η συμμόρφωση με βάση το κριτήριο του χρέους.
5. Όταν το Συμβούλιο και η Επιτροπή αξιολογούν τη συμμόρφωση με το κριτήριο του ελλείμματος και του χρέους και κατά τα μετέπειτα στάδια της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος, λαμβάνουν δεόντως υπόψη την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων του συνταξιοδοτικού συστήματος που εισάγουν σύστημα πολλαπλών πυλώνων το οποίο περιλαμβάνει έναν υποχρεωτικό, πλήρως χρηματοδοτούμενο πυλώνα καθώς και το καθαρό κόστος του υπό δημόσια διαχείριση πυλώνα. Εξετάζονται ειδικότερα τα χαρακτηριστικά του συνολικού συνταξιοδοτικού συστήματος ως διαμορφώνεται από τη μεταρρύθμιση, δηλαδή το κατά πόσον προάγεται η μακροπρόθεσμη διατηρησιμότητα χωρίς να αυξάνονται οι κίνδυνοι για τη μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική κατάσταση.
6. Αν το Συμβούλιο, ενεργώντας βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 6 της ΣΛΕΕ, αποφασίζει ότι υπάρχει υπερβολικό έλλειμμα σε κράτος μέλος, το Συμβούλιο και η Επιτροπή λαμβάνουν υπόψη, στα επόμενα στάδια της διαδικασίας του άρθρου 126 της ΣΛΕΕ τους σχετικούς παράγοντες που αναφέρονται στην παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου, καθώς επηρεάζουν την κατάσταση του οικείου κράτους μέλους, μεταξύ άλλων όπως ορίζεται και στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στο άρθρο 5 παράγραφος 2 του παρόντος κανονισμού, ιδίως για τον καθορισμό προθεσμίας για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος και ενδεχομένως την παράτασή της. Ωστόσο, οι σχετικοί αυτοί παράγοντες δεν λαμβάνονται υπόψη για την απόφαση του Συμβουλίου δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 12 της ΣΛΕΕ σχετικά με την κατάργηση ορισμένων ή όλων των αποφάσεών του δυνάμει των παραγράφων 6 έως 9 και 11 του άρθρου 126 της ΣΛΕΕ.
7. Όσον αφορά τα κράτη μέλη στα οποία η υπέρβαση της τιμής αναφοράς για το έλλειμμα αντικατοπτρίζει την εφαρμογή μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος που εισάγει σύστημα πολλαπλών πυλώνων το οποίο περιλαμβάνει έναν υποχρεωτικό, πλήρως χρηματοδοτούμενο πυλώνα, το Συμβούλιο και η Επιτροπή λαμβάνουν υπόψη και το κόστος της μεταρρύθμισης, όταν αξιολογούν τις εξελίξεις των στοιχείων του ελλείμματος κατά τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος, εφόσον το έλλειμμα δεν υπερβαίνει κατά πολύ ένα ορισμένο επίπεδο που μπορεί να θεωρηθεί πλησίον της τιμής αναφοράς, και ο λόγος του χρέους δεν υπερβαίνει την τιμή αναφοράς, υπό την προϋπόθεση ότι διατηρείται γενικά η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών. Το καθαρό κόστος λαμβάνεται υπόψη και για την απόφαση του Συμβουλίου δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 12 της ΣΛΕΕ σχετικά με την κατάργηση ορισμένων ή όλων των αποφάσεών του που αναφέρονται στις παραγράφους 6 έως 9 και 11 του άρθρου 126 της ΣΛΕΕ, εάν το έλλειμμα έχει μειωθεί ουσιαστικά και διαρκώς και έχει φθάσει σε ένα ορισμένο επίπεδο που προσεγγίζει την τιμή αναφοράς.».
3)
Προστίθεται το ακόλουθο τμήμα:
«ΤΜΗΜΑ 1Α
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ
Άρθρο 2α
1. Προκειμένου να ενισχυθεί ο διάλογος μεταξύ των θεσμικών οργάνων της Ένωσης, ειδικότερα δε του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής, και προκειμένου να διασφαλισθεί μεγαλύτερη διαφάνεια και λογοδοσία, η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να καλέσει τον πρόεδρο του Συμβουλίου, της Επιτροπής και, ανάλογα με την περίπτωση, τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ή τον πρόεδρο της Ευρωομάδας να εμφανιστούν ενώπιον της επιτροπής για να συζητήσουν τις αποφάσεις του Συμβουλίου δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 6 της ΣΛΕΕ, τις συστάσεις του Συμβουλίου δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ, τις προειδοποιήσεις δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ ή τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ.
Το Συμβούλιο αναμένεται, κατά κανόνα, να ακολουθήσει τις συστάσεις και τις προτάσεις της Επιτροπής ή να εξηγήσει δημόσια τη γνώμη του.
Η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να παράσχει τη δυνατότητα στα ενδιαφερόμενα από τέτοιες αποφάσεις, συστάσεις ή προειδοποιήσεις κράτη μέλη να συμμετάσχουν σε ανταλλαγή απόψεων.
2. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή ενημερώνουν τακτικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.».
4)
Το άρθρο 3 τροποποιείται ως εξής:
α)
Η παράγραφος 2 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«2. Η Επιτροπή, λαμβάνοντας πλήρως υπόψη τη γνώμη που αναφέρεται στην παράγραφο 1, και εφόσον κρίνει ότι υφίσταται υπερβολικό έλλειμμα, απευθύνει στο Συμβούλιο γνώμη και πρόταση, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφοι 5 και 6 της ΣΛΕΕ και ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.».
β)
Στην παράγραφο 3, η παραπομπή στο «άρθρο 4 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3605/93» αντικαθίσταται από παραπομπή στο «άρθρο 3 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 479/2009».
γ)
Οι παράγραφοι 4 και 5 αντικαθίστανται από το ακόλουθο κείμενο:
«4. Στις συστάσεις που απευθύνει δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ, το Συμβούλιο θέτει μέγιστη προθεσμία έξι μηνών, προκειμένου το συγκεκριμένο κράτος μέλος να λάβει αποτελεσματικά μέτρα. Όταν αυτό δικαιολογείται από τη σοβαρότητα της κατάστασης, η προθεσμία για ανάληψη αποτελεσματικής δράσης μπορεί να φθάσει τους τρεις μήνες. Το Συμβούλιο, με τη σύστασή του, θέτει επίσης προθεσμία για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος, η οποία θα πρέπει να λήγει εντός του έτους που ακολουθεί εκείνο κατά το οποίο διαπιστώθηκε το υπερβολικό έλλειμμα, εκτός εάν συντρέχουν ειδικές περιστάσεις. Στη σύστασή του το Συμβούλιο καλεί το κράτος μέλος να επιτύχει ετήσιους δημοσιονομικούς στόχους οι οποίοι, με βάση τις προβλέψεις στις οποίες βασίζεται η σύσταση, συνεπάγονται ελάχιστη ετήσια βελτίωση του κυκλικά προσαρμοσμένου δημοσιονομικού αποτελέσματός του κατά τουλάχιστον 0,5 % του ΑΕΠ, ως ενδεικτικό ποσοστό, χωρίς να υπολογίζονται τα έκτακτα και προσωρινά μέτρα, ώστε να διασφαλισθεί η διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος εντός της προθεσμίας που ορίζεται στη σύσταση.
4α. Εντός της προθεσμίας που προβλέπεται στην παράγραφο 4, το συγκεκριμένο κράτος μέλος υποβάλλει στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή έκθεση σχετικά με τα μέτρα που έλαβε ανταποκρινόμενο στη σύσταση του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ. Στην έκθεση αναφέρονται οι στόχοι για τις δημόσιες δαπάνες και τα έσοδα και τα μέτρα διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος τόσο των δαπανών όσο και των εσόδων, σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου, και παρέχονται πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα που έχουν ληφθεί και το είδος των μέτρων που σχεδιάζονται για την επίτευξη των στόχων. Η έκθεση αυτή δημοσιοποιείται από το κράτος μέλος.
5. Εάν έχουν ληφθεί αποτελεσματικά μέτρα σύμφωνα με τη σύσταση δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ και μετά την έκδοση της σύστασης αυτής προκύψουν απρόβλεπτα αντίξοα οικονομικά συμβάντα με μείζονες αρνητικές επιπτώσεις για τα δημόσια οικονομικά, το Συμβούλιο μπορεί να αποφασίσει, με σύσταση της Επιτροπής, να εκδώσει αναθεωρημένη σύσταση δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ. Με την αναθεωρημένη σύσταση, λαμβανομένων υπόψη των κρίσιμων παραγόντων που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, δύναται ιδίως να παραταθεί η προθεσμία για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος κατά ένα έτος κατά κανόνα. Το Συμβούλιο εκτιμά κατά πόσον έχουν προκύψει απρόβλεπτα αντίξοα οικονομικά συμβάντα με μείζονες αρνητικές επιπτώσεις για τα δημόσια οικονομικά σε σχέση με τις οικονομικές προβλέψεις που περιλαμβάνονται στη σύστασή του. Σε περίπτωση σοβαρής ύφεσης της οικονομικής δραστηριότητας στη ζώνη του ευρώ ή στην ΕΕ συνολικώς, το Συμβούλιο μπορεί επίσης να αποφασίσει, κατόπιν συστάσεως της Επιτροπής, να εκδώσει αναθεωρημένη σύσταση δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ, με την προϋπόθεση ότι κάτι τέτοιο δεν θέτει σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών μεσοπρόθεσμα.».
5)
Στο άρθρο 4 οι παράγραφοι 1 και 2 τροποποιούνται ως εξής:
«1. Κάθε απόφαση του Συμβουλίου, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 8 της ΣΛΕΕ, να δημοσιοποιήσει τις συστάσεις του, όταν διαπιστωθεί ότι δεν έχουν ληφθεί αποτελεσματικά μέτρα, λαμβάνεται αμέσως μετά την παρέλευση της προθεσμίας του άρθρου 3 παράγραφος 4 του παρόντος κανονισμού.
2. Το Συμβούλιο, προκειμένου να εκτιμήσει εάν έχουν ληφθεί αποτελεσματικά μέτρα κατ’ εφαρμογή των συστάσεων δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 7 της ΣΛΕΕ, βασίζεται στην έκθεση που υποβάλλει το συγκεκριμένο κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 4α του παρόντος κανονισμού και την εφαρμογή της καθώς και στις αποφάσεις που έχει εξαγγείλει δημοσίως η κυβέρνηση του συγκεκριμένου κράτους μέλους.
Όταν το Συμβούλιο διαπιστώνει, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 8 της ΣΛΕΕ, ότι το συγκεκριμένο κράτος μέλος δεν έχει λάβει αποτελεσματικά μέτρα, υποβάλλει σχετική έκθεση στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.».
6)
Το άρθρο 5 παράγραφοι 1 και 2 τροποποιείται ως εξής:
«1. Η απόφαση με την οποία το Συμβούλιο ειδοποιεί το συγκεκριμένο συμμετέχον κράτος μέλος να λάβει μέτρα για τη μείωση του ελλείμματος σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ λαμβάνεται εντός δύο μηνών από την απόφαση με την οποία το Συμβούλιο διαπίστωσε ότι δεν έχουν ληφθεί αποτελεσματικά μέτρα σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 8 της ΣΛΕΕ. Στην ειδοποίηση, το Συμβούλιο καλεί το κράτος μέλος να επιτύχει ετήσιους δημοσιονομικούς στόχους οι οποίοι, με βάση τις προβλέψεις στις οποίες βασίζεται η ειδοποίηση, συνεπάγονται ελάχιστη ετήσια βελτίωση του κυκλικά προσαρμοσμένου δημοσιονομικού αποτελέσματός του κατά τουλάχιστον 0,5 % του ΑΕΠ, ως ενδεικτικό ποσοστό, χωρίς να υπολογίζονται τα έκτακτα και προσωρινά μέτρα, ώστε να διασφαλισθεί η διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος εντός της προθεσμίας που ορίζεται στην ειδοποίηση. Το Συμβούλιο υποδεικνύει επίσης τα μέτρα που θα συνέβαλλαν στην επίτευξη των στόχων αυτών.
1α. Μετά την ειδοποίηση στην οποία προβαίνει το Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ, το συγκεκριμένο κράτος μέλος υποβάλλει στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή έκθεση σχετικά με τα μέτρα που έλαβε ανταποκρινόμενο στην ειδοποίηση του Συμβουλίου. Στην έκθεση αναφέρονται οι στόχοι για τις δημόσιες δαπάνες και τα έσοδα και για τα μέτρα διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος τόσο των δαπανών όσο και των εσόδων, και παρέχονται πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα που λαμβάνονται σύμφωνα με τις ειδικές συστάσεις του Συμβουλίου, ώστε να είναι το τελευταίο σε θέση να λάβει, εν ανάγκη, απόφαση σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 2 του παρόντος κανονισμού. Η έκθεση δημοσιοποιείται από το κράτος μέλος.
2. Εάν έχουν ληφθεί αποτελεσματικά μέτρα σε συμμόρφωση με την ειδοποίηση δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ και μετά την έκδοση της ειδοποίησης αυτής προκύψουν απρόβλεπτα αντίξοα οικονομικά συμβάντα με μείζονες αρνητικές επιπτώσεις για τα δημόσια οικονομικά, το Συμβούλιο δύναται να αποφασίσει, με σύσταση της Επιτροπής, να εκδώσει αναθεωρημένη ειδοποίηση δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ. Με την αναθεωρημένη ειδοποίηση, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών παραγόντων που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, δύναται ιδίως να παραταθεί η προθεσμία για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος κατά ένα έτος κατά κανόνα. Το Συμβούλιο αξιολογεί την ύπαρξη απρόβλεπτων αντίξοων οικονομικών συμβάντων με μείζονες αρνητικές επιπτώσεις για τα δημόσια οικονομικά σε σχέση με τις οικονομικές προβλέψεις που περιλαμβάνονται στην ειδοποίησή του. Σε περίπτωση σοβαρής ύφεσης της οικονομικής δραστηριότητας στη ζώνη του ευρώ ή στην Ένωση συνολικώς, το Συμβούλιο μπορεί επίσης να αποφασίσει, με σύσταση της Επιτροπής, να εκδώσει αναθεωρημένη ειδοποίηση δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ, με την προϋπόθεση ότι κάτι τέτοιο δεν θέτει σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών μεσοπρόθεσμα.».
7)
Τα άρθρα 6 έως 8 αντικαθίστανται από το ακόλουθο κείμενο:
«Άρθρο 6
1. Το Συμβούλιο, προκειμένου να αξιολογήσει εάν έχουν ληφθεί αποτελεσματικά μέτρα κατ’ εφαρμογή της ειδοποίησής του βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ, βασίζεται στην έκθεση που υποβάλλει το εκάστοτε κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 1α του παρόντος κανονισμού και την εφαρμογή της καθώς και στις αποφάσεις που έχει εξαγγείλει δημοσίως η κυβέρνηση του συγκεκριμένου κράτους μέλους. Λαμβάνονται υπόψη τα συμπεράσματα της αποστολής εποπτείας στην οποία προβαίνει η Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 10α του παρόντος κανονισμού.
2. Εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ, το Συμβούλιο αποφασίζει την επιβολή κυρώσεων σύμφωνα με το ανωτέρω άρθρο. Κάθε τέτοια απόφαση λαμβάνεται το αργότερο εντός τεσσάρων μηνών από την απόφαση με την οποία το Συμβούλιο ειδοποιεί το συγκεκριμένο συμμετέχον κράτος μέλος να λάβει μέτρα, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
Άρθρο 7
Εάν ένα συμμετέχον κράτος μέλος δεν ενεργήσει σύμφωνα με τις διαδοχικές πράξεις του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 126 παράγραφοι 7 και 9 της ΣΛΕΕ, η απόφαση του Συμβουλίου να επιβάλει κυρώσεις, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ, λαμβάνεται κατά κανόνα εντός προθεσμίας δεκαέξι μηνών από τις ημερομηνίες υποβολής εκθέσεων που ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 479/2009. Σε περίπτωση εφαρμογής του άρθρου 3 παράγραφος 5 ή του άρθρου 5 παράγραφος 2 του παρόντος κανονισμού, η προθεσμία των δεκαέξι μηνών τροποποιείται αντίστοιχα. Σε περίπτωση εσκεμμένου ελλείμματος που κρίνεται υπερβολικό από το Συμβούλιο, εφαρμόζεται ταχεία διαδικασία.
Άρθρο 8
Η απόφαση με την οποία το Συμβούλιο επιτείνει τις κυρώσεις, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ, λαμβάνεται το αργότερο εντός διμήνου από τις ημερομηνίες γνωστοποίησης που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 479/2009. Η απόφαση με την οποία το Συμβούλιο καταργεί μερικές ή και όλες τις αποφάσεις του σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 12 της ΣΛΕΕ λαμβάνεται το συντομότερο και οπωσδήποτε εντός διμήνου από τις ημερομηνίες γνωστοποίησης που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 479/2009.».
8)
Στην παράγραφο 3 του άρθρου 9, η παραπομπή στο «άρθρο 6» αντικαθίσταται από παραπομπή στο «άρθρο 6 παράγραφος 2».
9)
Το άρθρο 10 τροποποιείται ως εξής:
α)
στην παράγραφο 1, η εισαγωγική πρόταση αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«1. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή παρακολουθούν τακτικά την εκτέλεση των μέτρων τα οποία λαμβάνει:»·
β)
στην παράγραφο 3, η παραπομπή στον «κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 3605/93» αντικαθίσταται από παραπομπή στον «κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 479/2009».
10)
Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο:
«Άρθρο 10α
1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει μόνιμο διάλογο με τις αρχές των κρατών μελών σύμφωνα με τους στόχους του παρόντος κανονισμού. Προς τον σκοπό αυτό ειδικότερα, η Επιτροπή διενεργεί αποστολές προκειμένου να αξιολογήσει την τρέχουσα οικονομική κατάσταση στο κράτος μέλος και να εντοπίσει οιουσδήποτε κινδύνους ή δυσκολίες σε σχέση με τη συμμόρφωση προς τους στόχους του παρόντος κανονισμού.
2. Ενισχυμένη εποπτεία μπορεί να αναληφθεί για κράτη μέλη στα οποία έχουν αποσταλεί συστάσεις και προειδοποιήσεις που εκδόθηκαν βάσει απόφασης δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 8 και αποφάσεις δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ για τους σκοπούς της επιτόπου εποπτείας. Τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη παρέχουν όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για την προετοιμασία και την πραγματοποίηση της αποστολής.
3. Σε περίπτωση που το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος έχει νόμισμα το ευρώ ή συμμετέχει στη συμφωνία, της 16ης Μαρτίου 2006, μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και των εθνικών κεντρικών τραπεζών των κρατών μελών εκτός ζώνης ευρώ για τη θέσπιση των λειτουργικών διαδικασιών του μηχανισμού συναλλαγματικών ισοτιμιών κατά το τρίτο στάδιο της οικονομικής και νομισματικής ένωσης (12) (ΜΣΙ ΙΙ), η Επιτροπή μπορεί να καλέσει ενδεχομένως εκπροσώπους της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας να συμμετάσχουν στις αποστολές εποπτείας στο κράτος μέλος αυτό.
4. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση στο Συμβούλιο σχετικά με το αποτέλεσμα της αποστολής που αναφέρεται στην παράγραφο 2 και, εφόσον ενδείκνυται, δημοσιοποιεί τα πορίσματά της.
5. Κατά τη διοργάνωση των αποστολών εποπτείας που αναφέρονται στην παράγραφο 2, η Επιτροπή διαβιβάζει τα προσωρινά πορίσματά της στα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη προκειμένου να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους.
11)
Το άρθρο 11 και το άρθρο 12 αντικαθίστανται από το ακόλουθο κείμενο:
«Άρθρο 11
Εάν το Συμβούλιο αποφασίσει να επιβάλει κυρώσεις σε συμμετέχον κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ, απαιτεί κατά κανόνα την καταβολή προστίμου. Το Συμβούλιο δύναται να αποφασίσει τη συμπλήρωση αυτού του προστίμου με άλλα μέτρα που προβλέπονται στο άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ.
Άρθρο 12
1. Το ύψος του προστίμου περιλαμβάνει μια σταθερή συνιστώσα ίση με το 0,2 % του ΑΕΠ και μια μεταβλητή συνιστώσα. Η μεταβλητή συνιστώσα ανέρχεται στο ένα δέκατο της απόλυτης τιμής της διαφοράς μεταξύ του εκφρασμένου σε ποσοστό του ΑΕΠ υπολοίπου του προηγούμενου έτους και είτε της τιμής αναφοράς για το δημόσιο υπόλοιπο είτε, εάν η μη τήρηση της δημοσιονομικής πειθαρχίας περιλαμβάνει το κριτήριο του χρέους, του υπολοίπου του ευρύτερου δημόσιου τομέα ως ποσοστού επί του ΑΕΠ που θα έπρεπε να έχει επιτευχθεί κατά το ίδιο έτος σύμφωνα με την ειδοποίηση βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
2. Κάθε χρόνο μετά από εκείνον κατά τον οποίο επεβλήθη το πρόστιμο, και μέχρις ότου καταργηθεί η απόφαση σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος, το Συμβούλιο εκτιμά κατά πόσον το συγκεκριμένο συμμετέχον κράτος μέλος έχει λάβει αποτελεσματικά μέτρα ανταποκρινόμενο στην ειδοποίηση του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ. Κατά την ετήσια αυτή εκτίμηση, εάν το συγκεκριμένο συμμετέχον μέλος δεν έχει συμμορφωθεί προς την ειδοποίηση του Συμβουλίου, το Συμβούλιο αποφασίζει, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ, να επιτείνει τις κυρώσεις. Εάν αποφασισθεί από το Συμβούλιο να επιβληθεί συμπληρωματικό πρόστιμο, αυτό υπολογίζεται κατά τον ίδιο τρόπο με τη μεταβλητή συνιστώσα του προστίμου της παραγράφου 1.
3. Κανένα από τα πρόστιμα για τα οποία γίνεται λόγος στις παραγράφους 1 και 2 δεν υπερβαίνει το ανώτατο όριο του 0,5 % του ΑΕΠ.».
12)
Το άρθρο 13 καταργείται και η παραπομπή του άρθρου 15 σε αυτό αντικαθίσταται από παραπομπή στο «άρθρο 12».
13)
Το άρθρο 16 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Άρθρο 16
Τα πρόστιμα που εισπράττονται σύμφωνα με το άρθρο 12 αποτελούν “άλλα έσοδα”, όπως αναφέρονται στο άρθρο 311 της ΣΛΕΕ, και διατίθενται στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας. Όταν δημιουργηθεί από τα συμμετέχοντα κράτη μέλη άλλος μηχανισμός σταθερότητας για την παροχή οικονομικής στήριξης προς διασφάλιση της σταθερότητας στο σύνολο της ζώνης του ευρώ, τα πρόστιμα διατίθενται σε αυτόν τον μηχανισμό.».
14)
Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο:
«Άρθρο 17α
1. Μέχρι τις 14 Δεκεμβρίου 2014 και στη συνέχεια ανά πενταετία, η Επιτροπή δημοσιεύει έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.
Η έκθεση αξιολογεί μεταξύ άλλων:
α)
την αποτελεσματικότητα του παρόντος κανονισμού·
β)
την πρόοδο όσον αφορά τον στενότερο συντονισμό των οικονομικών πολιτικών και τη βιώσιμη σύγκλιση των οικονομικών επιδόσεων των κρατών μελών σύμφωνα με τη ΣΛΕΕ.
2. Ενδεχομένως, η έκθεση της παραγράφου 1 θα συνοδεύεται από πρόταση τροποποιήσεων στον κανονισμό.
3. Η έκθεση διαβιβάζεται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.».
15)
Σε όλο τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97, όλες οι παραπομπές στο «άρθρο 104 της συνθήκης» αντικαθίστανται από παραπομπές στο «άρθρο 126 της ΣΛΕΕ».
16)
Στο σημείο 2 του παραρτήματος, οι παραπομπές της στήλης I στο «άρθρο 4 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3605/93 του Συμβουλίου» αντικαθίστανται από παραπομπές στο «άρθρο 3 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 479/2009 του Συμβουλίου.».
Άρθρο 2
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 8 Νοεμβρίου 2011.
NAŘÍZENÍ RADY (EU) č. 1177/2011
ze dne 8. listopadu 2011,
kterým se mění nařízení (ES) č. 1467/97 o urychlení a vyjasnění postupu při nadměrném schodku
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 126 odst. 14 druhý pododstavec této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Evropského parlamentu (1),
s ohledem na stanovisko Evropské centrální banky (2),
v souladu se zvláštním legislativním postupem,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Koordinace hospodářských politik členských států v rámci Unie, jak stanoví Smlouva o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“), by měla vést k dodržování hlavních zásad, jimiž jsou stabilní ceny, zdravé veřejné finance a měnové podmínky a udržitelná platební bilance.
(2)
Pakt o stabilitě a růstu původně sestával z nařízení Rady (ES) č. 1466/97 ze dne 7. července 1997 o posílení dohledu nad stavy rozpočtů a nad hospodářskými politikami a o posílení koordinace hospodářských politik (3), nařízení Rady (ES) č. 1467/97 ze dne 7. července 1997 o urychlení a vyjasnění postupu při nadměrném schodku (4) a usnesení Evropské rady ze dne 17. června 1997 o Paktu o stabilitě a růstu (5). Nařízení (ES) č. 1466/97 bylo změněno nařízením (ES) č. 1055/2005 (6) a nařízení (ES) č. 1467/97 bylo změněno nařízením (ES) č. 1056/2005 (7). Kromě toho byla dne 20. března 2005 přijata zpráva Rady s názvem „Zlepšení provádění Paktu o stabilitě a růstu“ (8).
(3)
Cílem Paktu o stabilitě a růstu jsou zdravé a udržitelné veřejné finance, jakožto prostředek posilující podmínky pro stabilitu cen a silný udržitelný růst podpořený finanční stabilitou, což napomůže k dosažení cílů Unie v oblasti udržitelného růstu a zaměstnanosti.
(4)
Zkušenosti získané a chyby učiněné v průběhu prvního desetiletí hospodářské a měnové unie ukazují, že je třeba v Unii zdokonalit správu ekonomických záležitostí, která by se měla zakládat na větší odpovědnosti členských států za společně dohodnutá pravidla a politiky a na pevnějším rámci pro dohled nad vnitrostátními hospodářskými politikami na úrovni Unie.
(5)
V souladu s vysokým stupněm integrace ekonomik členských států v rámci Unie, a zejména v eurozóně, je třeba posílit společný rámec pro správu ekonomických záležitostí, a to i pokud jde o dokonalejší rozpočtový dohled.
(6)
Zdokonalený rámec pro správu ekonomických záležitostí by měl vycházet z několika vzájemně propojených a soudržných politik pro udržitelný růst a zaměstnanost, především ze strategie Unie pro růst a zaměstnanost, se zvláštním důrazem na rozvoj a posilování vnitřního trhu, podporu mezinárodního obchodu a konkurenceschopnosti, o evropský semestr pro posílenou koordinaci hospodářských a rozpočtových politik a o účinný rámec pro prevenci a nápravu nadměrných schodků veřejných financí (Pakt o stabilitě a růstu), o pevný rámec pro prevenci a nápravu makroekonomické nerovnováhy, minimální požadavky na vnitrostátní rozpočtové rámce a o posílenou regulaci finančního trhu a dohled nad ním, včetně makroobezřetnostního dohledu prováděného Evropskou radou pro systémová rizika.
(7)
Úspěšné vytvoření a zachování dynamického vnitřního trhu by se mělo považovat za prvek správného a bezproblémového fungování hospodářské a měnové unie.
(8)
Pakt o stabilitě a růstu i celý rámec správy ekonomických záležitostí by měly doplňovat a podporovat strategii Unie pro růst a zaměstnanost. Z propojení těchto jednotlivých prvků by však neměly plynout výjimky z ustanovení Paktu o stabilitě a růstu.
(9)
Posílení správy ekonomických záležitostí by mělo zahrnovat i užší a včasnější zapojení Evropského parlamentu a vnitrostátních parlamentů. I když se uznává, že partnery Evropského parlamentu v rámci tohoto dialogu jsou příslušné orgány Unie a jejich zástupci, může příslušný výbor Evropského parlamentu nabídnout členskému státu, jemuž je určeno rozhodnutí Rady podle čl. 126 odst. 6 Smlouvy o fungování EU, doporučení Rady podle čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU, výzva podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU nebo rozhodnutí podle čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU, možnost účastnit se výměny názorů. Účast členského státu na této výměně názorů je dobrovolná.
(10)
Komise by měla zastávat důraznější úlohu v rámci postupů posíleného dohledu, pokud jde o posuzování jednotlivých členských států, sledování, mise na místě, doporučení a varování.
(11)
Rada a Komise by při uplatňování tohoto nařízení měly náležitě přihlížet ke všem relevantním faktorům a k hospodářské a rozpočtové situaci příslušných členských států.
(12)
Pravidla týkající se rozpočtové kázně by měla být posílena zejména kladením většího důrazu na výši a vývoj zadlužení a celkovou udržitelnost. Je nutné posílit rovněž mechanismy zajišťující soulad s těmito pravidly a prosazování těchto pravidel.
(13)
Provádění stávajícího postupu při nadměrném schodku na základě kritéria schodku i kritéria dluhu vyžaduje doporučenou číselnou hodnotu zohledňující hospodářský cyklus, pomocí níž by bylo možné posoudit, zda poměr veřejného dluhu k hrubému domácímu produktu (HDP) dostatečně klesá a uspokojivým tempem se blíží referenční hodnotě.
Mělo by být zavedeno přechodné období, které by členským státům, vůči nimž bude v době přijetí tohoto nařízení uplatňován postup při nadměrném schodku, umožnilo upravit vlastní politiky tak, aby byla dodržena doporučená číselná hodnota pro snižování dluhu. Stejnou možnost by měly mít také členské státy, na něž se vztahuje ozdravný program Unie nebo Mezinárodního měnového fondu.
(14)
Nedodržení doporučené číselné hodnoty pro snižování dluhu by nemělo být postačující ke konstatování existence nadměrného schodku; při tomto zjišťování by se měly zohlednit všechny rozhodující faktory, jimiž se zabývá zpráva Komise podle čl. 126 odst. 3 Smlouvy o fungování EU. K vyloučení existence nadměrného schodku na základě kritéria dluhu může zejména postačovat posouzení toho, jaký vliv mají cyklus a struktura vnitřní dynamiky dluhu na vývoj dluhu.
(15)
Při zjišťování existence nadměrného schodku na základě kritéria schodku a postupu tohoto zjišťování je třeba zohlednit všechny rozhodující faktory, jimiž se zabývá zpráva Komise podle čl. 126 odst. 3 Smlouvy o fungování EU, pokud poměr veřejného dluhu k HDP nepřekračuje referenční hodnotu.
(16)
Při zohledňování systémových důchodových reforem jakožto jednoho z rozhodujících faktorů je třeba zvážit především to, zda tyto reformy posílí dlouhodobou udržitelnost důchodového systému jako celku, aniž by současně zvýšily rizika týkající se střednědobé rozpočtové pozice.
(17)
Ve zprávě Komise podle čl. 126 odst. 3 Smlouvy o fungování EU by měla být přiměřeně zohledněna kvalita vnitrostátního rozpočtového rámce, neboť právě on hraje rozhodující úlohu při podpoře fiskální konsolidace a udržitelných veřejných financí. V tomto zohlednění by měly být zahrnuty minimální požadavky stanovené ve směrnici Rady 2011/85/EU ze dne 8. listopadu 2011 o požadavcích na rozpočtové rámce členských států (9) a další dohodnuté žádoucí požadavky týkající se fiskální kázně.
(18)
Aby bylo možno sledovat dodržování doporučení a výzev Rady k odstranění nadměrného schodku, je třeba, aby v nich byly uvedeny roční rozpočtové cíle, které jsou v souladu s požadovaným fiskálním zlepšením v cyklicky očištěném vyjádření, bez vlivu jednorázových a dočasných opatření. V tomto kontextu by měla být roční doporučená hodnota 0,5 % HDP chápána jako průměrný roční údaj.
(19)
Účinnost opatření bude možné lépe posoudit, bude-li referenční hodnotou dodržení cílů veřejných výdajů v kombinaci s prováděním plánovaných specifických opatření na straně příjmů.
(20)
Při posuzování toho, zda by měla být prodloužena lhůta pro odstranění nadměrného schodku, je třeba zvláště zohlednit prudký hospodářský propad v eurozóně nebo v Unii jako celku, za předpokladu, že tím nedojde k ohrožení udržitelnosti veřejných financí ve střednědobém horizontu.
(21)
Je vhodné důsledněji uplatňovat finanční sankce stanovené v čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU tak, aby se staly skutečným stimulem pro dodržování výzev podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU.
(22)
Aby byl zajištěn soulad s rámcem fiskálního dohledu Unie pro členské státy, jejichž měnou je euro, měly by být na základě článku 136 Smlouvy o fungování EU stanoveny sankce vycházející z pravidel a zabezpečující spravedlivé, včasné a účinné mechanismy pro zajištění souladu s Paktem o stabilitě a růstu.
(23)
Pokuty uvedené v tomto nařízení představují jiné příjmy ve smyslu článku 311 Smlouvy o fungování EU a měly by být účelově vázány pro potřeby mechanismu stability pro poskytování finanční pomoci, který vytvoří členské státy, jejichž měnou je euro, aby zajistily stabilitu eurozóny jako celku.
(24)
Odkazy použité v nařízení (ES) č. 1467/97 by měly zohlednit nové číslování článků Smlouvy o fungování Evropské unie a nahrazení nařízení Rady (ES) č. 3605/93 (10) nařízením Rady (ES) č. 479/2009 ze dne 25. května 2009 o použití Protokolu o postupu při nadměrném schodku, připojeného ke Smlouvě o založení Evropského společenství (11).
(25)
Nařízení (ES) č. 1467/97 by proto mělo být odpovídajícím způsobem změněno,
PŘIJALA TOTO NAŘÍZENÍ:
Článek 1
Nařízení (ES) č. 1467/97 se mění takto:
1)
Článek 1 se nahrazuje tímto:
„Článek 1
1. Toto nařízení obsahuje ustanovení k urychlení a vyjasnění postupu při nadměrném schodku. Cílem postupu při nadměrném schodku je zabránit vzniku nadměrných schodků veřejných financí, a pokud již k jejich vzniku dojde, napomoci jejich rychlému odstranění, přičemž dodržování rozpočtové kázně je posuzováno na základě kritérií schodku veřejných financí a veřejného dluhu.
2. Pro účely tohoto nařízení se „zúčastněnými členskými státy“ rozumějí ty členské státy, jejichž měnou je euro.“
2)
Článek 2 se mění takto:
a)
v odstavci 1 se první pododstavec nahrazuje tímto:
„1. Překročení schodku veřejných financí nad referenční hodnotu se podle čl. 126 odst. 2 písm. a) druhé odrážky Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“) považuje za výjimečné tehdy, pokud je způsobeno neobvyklou událostí, kterou dotčený členský stát nemůže nikterak ovlivnit a která má zásadní dopad na finanční situaci vládních institucí, nebo pokud vznikne v důsledku prudkého hospodářského propadu.“;
b)
vkládá se nový odstavec, který zní:
„1a Pokud poměr veřejného dluhu k hrubému domácímu produktu (HDP) překračuje referenční hodnotu, je třeba jej považovat v souladu s čl. 126 odst. 2 písm. b) Smlouvy o fungování EU za dostatečně se snižující a uspokojivým tempem se blížící k referenční hodnotě, jestliže se rozdíl vzhledem k referenční hodnotě snižoval za předchozí tři roky průměrným tempem jedné dvacetiny za rok, což je doporučená hodnota, přičemž se vychází ze změn za poslední tři roky, za něž jsou údaje k dispozici.
Požadavek týkající se kritéria dluhu se rovněž považuje za splněný, pokud rozpočtové předpovědi Komise naznačují, že k požadovanému snížení rozdílu dojde během tříletého období zahrnujícího dva roky následující po posledním roce, za který jsou údaje k dispozici. V případě členského státu, vůči němuž je ke dni 8. listopadu 2011 uplatňován postup při nadměrném schodku, se po dobu tří let od odstranění nadměrného schodku považuje požadavek týkající se kritéria dluhu za splněný, pokud daný členský stát na základě posouzení v rámci stanoviska Rady k jeho programu stability nebo konvergenčnímu programu dosahuje dostatečného pokroku k dodržení tohoto kritéria.
Při uplatňování doporučené hodnoty pro úpravu dluhového poměru by se mělo zohlednit působení cyklu na tempo snižování dluhu.“;
c)
odstavce 3 až 7 se nahrazují tímto:
„3. Při vypracování zprávy podle čl. 126 odst. 3 Smlouvy o fungování EU přihlédne Komise ke všem rozhodujícím faktorům stanoveným v uvedeném článku, pokud významným způsobem ovlivňují posouzení toho, nakolik dotčený členský stát dodržuje kritéria schodku a dluhu. Zpráva musí náležitě odrážet:
a)
vývoj střednědobé hospodářské situace, zejména potenciální růst, včetně toho, v jaké míře se na něm podílí práce, akumulace kapitálu a celková produktivita faktorů, dále cyklický vývoj a stav čistých úspor soukromého sektoru;
b)
vývoj střednědobé rozpočtové situace, včetně zejména výsledků v přibližování se střednědobému rozpočtovému cíli, výše primárního salda a vývoje běžných i kapitálových primárních výdajů, provádění politik souvisejících s prevencí a nápravou nadměrné makroekonomické nerovnováhy, provádění politik souvisejících se společnou strategií růstu v Unii a celkovým zdravím veřejných financí, zejména účinnosti rozpočtových rámců členských států;
c)
vývoj střednědobé situace veřejného dluhu, jeho dynamiku a udržitelnost, včetně zejména rizikových faktorů včetně struktury splatnosti a měnové denominace dluhu, vnitřní dynamiky dluhu a její struktury, kumulované rezervy a dalších finančních aktiv; záruk, zejména v souvislosti s finančním sektorem; a veškerých implicitních závazků v důsledku stárnutí obyvatelstva a soukromého zadlužení, pokud by to mohlo představovat podmíněný implicitní závazek pro vládu.
Komise dále věnuje patřičnou a jednoznačnou pozornost všem ostatním faktorům, které jsou podle názoru dotčeného členského státu rozhodující pro celkové posouzení souladu s kritérii schodku a dluhu a které členský stát sdělil Radě a Komisi. V tomto ohledu je třeba věnovat zvláštní pozornost: finančním příspěvkům na podporu mezinárodní solidarity a dosažení cílů politik Unie; dluhu vzniklému z důvodu dvoustranné a mnohostranné pomoci mezi členskými státy v souvislosti se zajišťováním finanční stability a dluhu vzniklému v souvislosti s operacemi finanční stabilizace během závažných finančních turbulencí.
4. Rada a Komise provedou vyvážené celkové hodnocení všech rozhodujících faktorů, konkrétně do jaké míry tyto faktory působí při posuzování souladu s kritérii schodku nebo dluhu jako negativní nebo pozitivní. Pokud při hodnocení souladu na základě kritéria schodku překročí poměr veřejného dluhu k HDP referenční hodnotu, budou tyto faktory zohledněny v postupu vedoucím k rozhodnutí o existenci nadměrného schodku podle čl. 126 odst. 4, 5 a 6 Smlouvy o fungování EU pouze v případě, že jsou zcela splněny dvě současně platné zásadní podmínky, a to že předtím, než jsou tyto rozhodující faktory zohledněny, zůstává schodek veřejných financí blízko referenční hodnotě a její překročení je dočasné.
Tyto faktory se však v postupu vedoucím k rozhodnutí o existenci nadměrného schodku zohlední při posuzování souladu na základě kritéria dluhu.
5. Při hodnocení dodržování kritéria schodku a kritéria dluhu a při následných krocích v rámci postupu při nadměrném schodku věnuje Rada a Komise náležitou pozornost provádění reforem důchodových systémů zavádějících vícepilířový systém, který obsahuje povinný plně fondově financovaný pilíř, a čistým nákladům na veřejně spravovaný pilíř. V úvahu je třeba vzít zejména vlastnosti celého důchodového systému z reformy vzešlého, konkrétně to, zda podporuje dlouhodobou udržitelnost, aniž by zároveň zvyšoval rizika pro střednědobou rozpočtovou pozici.
6. Pokud Rada na základě čl. 126 odst. 6 Smlouvy o fungování EU rozhodne, že v členském státě existuje nadměrný schodek, Rada a Komise v následujících fázích postupu podle uvedeného článku Smlouvy o fungování EU vezmou v úvahu rozhodující faktory uvedené v odstavci 3 tohoto článku, pokud mají vliv na situaci dotčeného členského státu, včetně faktorů uvedených v čl. 3 odst. 5 a v čl. 5 odst. 2 tohoto nařízení, zejména při stanovování lhůty pro nápravu nadměrného schodku a při případném prodlužování této lhůty. Tyto rozhodující faktory se však neberou v úvahu pro účely rozhodnutí Rady podle čl. 126 odst. 12 Smlouvy o fungování EU o zrušení některých nebo všech jejích rozhodnutí podle čl. 126 odst. 6 až 9 a 11 Smlouvy o fungování EU.
7. V případě členských států, u nichž je překročení referenční hodnoty schodku výsledkem provádění reformy důchodového systému zavádějící vícepilířový systém zahrnující povinný plně fondově financovaný pilíř, přihlíží Rada a Komise při hodnocení vývoje údajů o schodku v rámci postupu při nadměrném schodku rovněž k nákladům na reformu, pokud schodek výrazně nepřevyšuje úroveň, kterou lze považovat za blízkou referenční hodnotě, a dluhový poměr nepřekračuje referenční hodnotu, za podmínky, že celková udržitelnost veřejných financí zůstává zachována. Čisté náklady se berou v úvahu rovněž pro účely rozhodnutí Rady podle čl. 126 odst. 12 Smlouvy o fungování EU o zrušení některých nebo všech jejích rozhodnutí podle čl. 126 odst. 6 až 9 a 11 Smlouvy o fungování EU, pokud schodek podstatně a nepřetržitě klesal a dostal se na úroveň, která se blíží referenční hodnotě.“
3)
Vkládá se nový oddíl, který zní:
„ODDÍL 1 A
HOSPODÁŘSKÝ DIALOG
Článek 2a
1. V zájmu prohloubení dialogu mezi orgány Unie, zejména mezi Evropským parlamentem, Radou a Komisí, a v zájmu zajištění větší transparentnosti a odpovědnosti může příslušný výbor Evropského parlamentu vyzvat předsedu Rady, Komisi a popřípadě také předsedu Evropské rady nebo předsedu Euroskupiny k vystoupení v tomto výboru za účelem projednání rozhodnutí Rady na základě čl. 126 odst. 6 Smlouvy o fungování EU, doporučení Rady podle čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU, výzvy Rady podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU a rozhodnutí Rady podle čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU.
Očekává se, že Rada se bude zpravidla řídit doporučeními a návrhy Komise nebo svůj postoj veřejně vysvětlí.
Příslušný výbor Evropského parlamentu může nabídnout členskému státu, jehož se daná rozhodnutí, doporučení nebo výzvy týkají, aby se výměny názorů zúčastnil.
2. Rada a Komise pravidelně informují Evropský parlament o uplatňování tohoto nařízení.“
4)
Článek 3 se mění takto:
a)
odstavec 2 se nahrazuje tímto:
„2. Pokud Komise s plným přihlédnutím ke stanovisku uvedenému v odstavci 1 usoudí, že nadměrný schodek existuje, předloží v souladu s čl. 126 odst. 5 a 6 Smlouvy o fungování EU stanovisko a návrh Radě a informuje Evropský parlament o této skutečnosti.“;
b)
v odstavci 3 se odkaz na „čl. 4 odst. 2 a 3 nařízení (ES) č. 3605/93“ nahrazuje odkazem na „čl. 3 odst. 2 a 3 nařízení (ES) č. 479/2009“;
c)
odstavce 4 a 5 se nahrazují tímto:
„4. Doporučení Rady podané v souladu s čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU stanoví nejvýše šestiměsíční lhůtu, během níž má dotčený členský stát přijmout účinná opatření. Pokud to vyžaduje závažnost situace, může být lhůta pro přijetí účinných opatření stanovena na tři měsíce. Doporučení Rady také stanoví lhůtu pro odstranění nadměrného schodku, jež musí být ukončeno v roce následujícím po roce zjištění schodku, pokud nenastanou zvláštní okolnosti. Ve svém doporučení Rada požaduje, aby členský stát dosáhl ročních rozpočtových cílů, které jsou na základě prognózy, z níž doporučení vychází, v souladu s minimálním ročním zlepšením dosahujícím doporučené hodnoty nejméně 0,5 % HDP jeho cyklicky očištěného salda, bez vlivu jednorázových a dočasných opatření, aby se zajistilo odstranění nadměrného schodku ve lhůtě, která je stanovena v doporučení.
4a Ve lhůtě stanovené v odstavci 4 podá dotčený členský stát Radě a Komisi zprávu o opatřeních přijatých v reakci na doporučení Rady podle čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU. Zpráva obsahuje cíle týkající se veřejných výdajů a příjmů a diskrečních opatření na straně výdajů i příjmů, které jsou v souladu s doporučením Rady, a rovněž informace o přijatých opatřeních a charakteru předpokládaných opatření potřebných k dosažení těchto cílů. Členský stát tuto zprávu zveřejní.
5. Pokud byla v souladu s doporučením podle čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU přijata účinná opatření a pokud po přijetí uvedeného doporučení nastanou nepředvídané nepříznivé hospodářské okolnosti mající zásadní negativní důsledky pro veřejné finance, může Rada na doporučení Komise přijmout revidované doporučení podle čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU. S ohledem na rozhodující faktory uvedené v čl. 2 odst. 3 tohoto nařízení může být v tomto revidovaném doporučení zejména prodloužena lhůta pro odstranění nadměrného schodku, a to zpravidla o jeden rok. Rada na základě hospodářských prognóz v doporučení posoudí, zda existují nepředvídané nepříznivé hospodářské okolnosti mající zásadní negativní důsledky pro veřejné finance. V případě prudkého hospodářského propadu v eurozóně nebo v Unii jako celku může Rada na doporučení Komise rovněž přijmout revidované doporučení podle čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU, za předpokladu, že tím nedojde k ohrožení udržitelnosti veřejných financí ve střednědobém horizontu.“
5)
V článku 4 se odstavce 1 a 2 nahrazují tímto:
„1. Jestliže se zjistí, že nebyla přijata žádná účinná opatření, učiní Rada své případné rozhodnutí podle 126 odst. 8 Smlouvy o fungování EU zveřejnit přijatá doporučení neprodleně po uplynutí lhůty stanovené v souladu s čl. 3 odst. 4 tohoto nařízení.
2. Rada při zvažování, zda byla v reakci na její doporučení vydaná v souladu s čl. 126 odst. 7 Smlouvy o fungování EU přijata účinná opatření, vychází při svém rozhodování ze zprávy předložené dotčeným členským státem v souladu s čl. 3 odst. 4a tohoto nařízení a z jejího provádění a rovněž z veřejně oznámených rozhodnutí vlády dotčeného členského státu.
Pokud Rada v souladu s čl. 126 odst. 8 Smlouvy o fungování EU zjistí, že dotčený členský stát nepřijal účinná opatření, podá o tom zprávu Evropské radě.“
6)
V článku 5 se odstavce 1 a 2 nahrazují tímto:
„1. Případné rozhodnutí Rady vyzývající dotčený zúčastněný členský stát, aby přijal opatření ke snížení nadměrného schodku podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU, se přijme do dvou měsíců od rozhodnutí Rady podle čl. 126 odst. 8 Smlouvy o fungování EU o tom, že nebyla přijata žádná účinná opatření. Ve výzvě Rada členský stát požádá, aby dosáhl ročních rozpočtových cílů, které jsou na základě prognózy, z níž výzva vychází, v souladu s minimálním ročním zlepšením dosahujícím doporučené hodnoty nejméně 0,5 % HDP jeho cyklicky očištěného salda, bez vlivu jednorázových a dočasných opatření, aby se zajistilo odstranění nadměrného schodku ve lhůtě, která je stanovena ve výzvě. Rada rovněž uvede opatření přispívající k dosažení těchto cílů.
1a Po výzvě Rady podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU podá dotčený členský stát Radě a Komisi zprávu o opatřeních přijatých v reakci na tuto výzvu. Aby mohla Rada v případě potřeby přijmout rozhodnutí podle čl. 6 odst. 2 tohoto nařízení, obsahuje zpráva cíle týkající se veřejných výdajů a příjmů a diskrečních opatření na straně výdajů i příjmů a rovněž informace o opatřeních přijatých v reakci na konkrétní doporučení Rady. Členský stát tuto zprávu zveřejní.
2. Pokud byla v souladu s výzvou podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU přijata účinná opatření a pokud po přijetí výzvy nastanou nepředvídané nepříznivé hospodářské okolnosti mající zásadní negativní důsledky pro veřejné finance, může Rada na doporučení Komise přijmout revidovanou výzvu podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU. S ohledem na rozhodující faktory uvedené v čl. 2 odst. 3 tohoto nařízení může být v této revidované výzvě zejména prodloužena lhůta pro odstranění nadměrného schodku, a to zpravidla o jeden rok. Rada na základě hospodářských prognóz ve výzvě posoudí, zda existují nepředvídané nepříznivé hospodářské okolnosti mající zásadní negativní důsledky pro veřejné finance. V případě prudkého hospodářského propadu v eurozóně nebo v Unii jako celku může Rada na doporučení Komise rovněž přijmout revidovanou výzvu podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU, za předpokladu, že tím nedojde k ohrožení udržitelnosti veřejných financí ve střednědobém horizontu.“
7)
Články 6 až 8 se nahrazují tímto:
„Článek 6
1. Rada při zvažování, zda byla v reakci na její výzvu vydanou v souladu s čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU přijata účinná opatření, vychází při svém rozhodování ze zprávy předložené dotčeným členským státem v souladu s čl. 5 odst. 1a tohoto nařízení a z jejího provádění a rovněž z veřejně oznámených rozhodnutí vlády dotčeného členského státu. Zohledňuje se výsledek kontrolní mise vykonané Komisí v souladu s článkem 10a tohoto nařízení.
2. Pokud jsou splněny podmínky pro uplatnění čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU, uloží Rada sankce podle uvedeného článku. Takové rozhodnutí se přijme nejpozději do čtyř měsíců od rozhodnutí Rady podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU vyzývajícího dotčený zúčastněný členský stát, aby učinil opatření.
Článek 7
Pokud se zúčastněný členský stát nepodřídí jednotlivým aktům, které Rada postupně přijme v souladu s čl. 126 odst. 7 a 9 Smlouvy o fungování EU, je rozhodnutí Rady podle s čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU o uložení sankcí přijato zpravidla do šestnácti měsíců ode dne oznámení podle čl. 3 odst. 2 a 3 nařízení (ES) č. 479/2009. V případě, že se uplatní čl. 3 odst. 5 nebo čl. 5 odst. 2 tohoto nařízení, šestnáctiměsíční lhůta se odpovídajícím způsobem změní. V případě záměrně plánovaného schodku, o kterém Rada rozhodne, že je nadměrný, se použije zrychlené řízení.
Článek 8
Případné rozhodnutí Rady podle s čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU o zesílení sankcí se přijme nejpozději do dvou měsíců ode dne oznámení podle nařízení (ES) č. 479/2009. Případné rozhodnutí Rady podle s čl. 126 odst. 12 Smlouvy o fungování EU zrušit některá nebo všechna svá rozhodnutí se přijme co nejdříve, v každém případě však nejpozději do dvou měsíců ode dne oznámení podle nařízení (ES) č. 479/2009.“
8)
V čl. 9 odst. 3 se odkaz na „článek 6“ nahrazuje odkazem na „čl. 6 odst. 2“.
9)
Článek 10 se mění takto:
a)
v odstavci 1 se návětí nahrazuje tímto:
„1. Rada a Komise pravidelně sledují provádění opatření:“;
b)
v odstavci 3 se odkaz na „nařízení (ES) č. 3605/93“ nahrazuje odkazem na „nařízení (ES) č. 479/2009“.
10)
Vkládá se nový článek, který zní:
„Článek 10a
1. Komise zajistí nepřetržitý dialog s orgány členského státu v souladu s cíli tohoto nařízení. Za tímto účelem Komise zejména provádí mise s cílem zhodnotit aktuální hospodářskou situaci v členském státě a zjistit, zda existují rizika či obtíže při naplňování cílů tohoto nařízení.
2. U členských států, kterým byla vydána doporučení a výzvy v návaznosti na rozhodnutí podle čl. 126 odst. 8 a rozhodnutí podle čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU, je možné pro účely sledování na místě provádět posílený dohled. Dotčené členské státy předloží veškeré informace, které jsou nezbytné pro přípravu a provedení mise.
3. Komise může přizvat zástupce Evropské centrální banky k účasti na kontrolních misích v členském státě, jehož měnou je euro nebo který se účastní Dohody ze dne 16. března 2006 mezi Evropskou centrální bankou a národními centrálními bankami členských států mimo eurozónu o provozních postupech mechanismu směnných kurzů ve třetí etapě hospodářské a měnové unie (12) (ERM II).
4. Komise podá o výsledcích mise uvedené v odstavci 2 zprávu Radě a může rozhodnout, že svá zjištění zveřejní.
5. V případě kontrolní mise podle odstavce 2 předá Komise dotčenému členskému státu svá předběžná zjištění, aby se k nim mohl vyjádřit.
11)
Články 11 a 12 se nahrazují tímto:
„Článek 11
Kdykoli Rada podle čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU rozhodne o uložení sankcí vůči zúčastněnému členskému státu, vyžaduje se zpravidla pokuta. Rada může rozhodnout o doplnění této pokuty jinými opatřeními podle čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU.
Článek 12
1. Pokuta se skládá z pevné složky ve výši 0,2 % HDP a z pohyblivé složky. Pohyblivá složka se rovná jedné desetině absolutní hodnoty rozdílu mezi saldem vyjádřeným v procentech HDP za předchozí rok a buď referenční hodnotou pro saldo veřejných financí, nebo v případě, že nedodržení rozpočtové kázně zahrnuje kritérium dluhu, saldem veřejných financí vyjádřeným v procentech HDP, kterého mělo být dosaženo ve stejném roce podle výzvy vydané podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU.
2. Každý rok následující po roce, kdy byla uložena pokuta, dokud není rozhodnutí o existenci nadměrného schodku zrušeno, Rada hodnotí, zda dotčený zúčastněný členský stát přijal účinná opatření v reakci na výzvu Rady podle čl. 126 odst. 9 Smlouvy o fungování EU. Při tomto každoročním hodnocení rozhodne Rada v souladu s čl. 126 odst. 11 Smlouvy o fungování EU o zesílení sankcí, jestliže se dotčený zúčastněný členský stát nepodřídil výzvě Rady. Pokud Rada rozhodne o uložení další pokuty, vypočítává se stejným způsobem jako pohyblivá složka pokuty uvedená v odstavci 1.
3. Žádná jednotlivá pokuta podle odstavců 1 a 2 nesmí překročit 0,5 % HDP.“
12)
Článek 13 se zrušuje a odkaz na něj se v článku 15 nahrazuje odkazem na „článek 12“.
13)
Článek 16 se nahrazuje tímto:
„Článek 16
Pokuty uvedené v článku 12 představují jiné příjmy ve smyslu článku 311 Smlouvy o fungování EU a jsou účelově vázány pro potřeby Evropského nástroje finanční stability. V okamžiku, kdy zúčastněné členské státy vytvoří jiný mechanismus stability pro poskytování finanční pomoci, aby zajistily stabilitu eurozóny jako celku, budou pokuty účelově vázány pro potřeby tohoto mechanismu.“
14)
Vkládá se nový článek, který zní:
„Článek 17a
1. Do 14. prosince 2014 a poté každých pět let Komise zveřejní zprávu o uplatňování tohoto nařízení.
V této zprávě mimo jiné posoudí:
a)
účinnost tohoto nařízení;
b)
pokrok dosažený při zajišťování užší koordinace hospodářských politik a trvalé konvergence hospodářské výkonnosti členských států v souladu se Smlouvou o fungování EU.
2. Bude-li to vhodné, přiloží ke zprávě uvedené v odstavci 1návrh změn tohoto nařízení.
3. Zprávu předloží Evropskému parlamentu a Radě.“
15)
V celém nařízení (ES) č. 1467/97 se všechny odkazy na „článek 104 Smlouvy“ nahrazují odkazy na „článek 126 Smlouvy o fungování EU.“
16)
V odstavci 2 přílohy se odkazy na „čl. 4 odst. 2 a 3 nařízení Rady (ES) č. 3605/93“ ve sloupci I nahrazují odkazy na „čl. 3 odst. 2 a 3 nařízení Rady (ES) č. 479/2009“.
Článek 2
Toto nařízení vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Toto nařízení je závazné v celém rozsahu a přímo použitelné ve všech členských státech.
V Bruselu dne 8. listopadu 2011.