ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 2ας Δεκεμβρίου 2010
για την υπαγωγή της ουσίας 4-methylmethcathinone (μεφεδρόνη) σε μέτρα ελέγχου
(2010/759/ΕΕ)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη την απόφαση 2005/387/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 10ης Μαΐου 2005, σχετικά με την ανταλλαγή πληροφοριών, την αξιολόγηση κινδύνου και τον έλεγχο νέων ψυχοτρόπων ουσιών (1), ιδίως δε το άρθρο 8 παράγραφος 3,
Έχοντας υπόψη την πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Δυνάμει του άρθρου 6 της απόφασης 2005/387/ΔΕΥ, η διευρυμένη επιστημονική επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κέντρου Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας που συνήλθε σε έκτακτη συνεδρίαση συνέταξε έκθεση αξιολόγησης των κινδύνων που συνδέονται με την ουσία 4-methylmethcathinone (μεφεδρόνη), η οποία εν συνεχεία περιήλθε στην Επιτροπή, στις 3 Αυγούστου 2010.
(2)
Η μεφεδρόνη είναι συνθετική καθινόνη, η οποία παράγεται και διανέμεται νομίμως κυρίως στην Ασία, ενώ η τελική συσκευασία της φαίνεται ότι πραγματοποιείται στην Ευρώπη. Η μεφεδρόνη πωλείται ως επί το πλείστον σε μορφή σκόνης αλλά και σε κάψουλες ή δισκία. Διατίθεται στο εμπόριο μέσω του διαδικτύου, στα νόμιμα καταστήματα ψυχοτρόπων ουσιών (head shops), και από πλανόδιους εμπόρους ναρκωτικών. Στο διαδίκτυο, η μεφεδρόνη διατίθεται στο εμπόριο ως «φυτικό λίπασμα», «άλας λουτρού» ή «χημική ουσία για επιστημονικές έρευνες» (research chemical). Είναι πολύ σπάνιο να διατεθεί στο εμπόριο ως νόμιμη ψυχοτρόπος ουσία (legal high) και δεν υπάρχει συνήθως καμία αναφορά ή συγκεκριμένη πληροφορία σχετικά με τις δυνητικές ψυχοτρόπους επιπτώσεις της.
(3)
Είναι πολύ δύσκολο να εκτιμηθούν οι συγκεκριμένες επιπτώσεις της μεφεδρόνης, επειδή χρησιμοποιείται κυρίως σε συνδυασμό με ουσίες όπως το οινόπνευμα και άλλα διεγερτικά. Η μεφεδρόνη θεωρείται ότι έχει σωματικά αποτελέσματα ανάλογα με εκείνα άλλων διεγερτικών ναρκωτικών, ιδίως του «ecstasy» (MDMA). Ωστόσο, λόγω της σχετικά μικρής διάρκεια δράσης της, που συνεπάγεται επανειλημμένη χορήγηση δόσης, εξομοιώνεται με την κοκαΐνη. Ορισμένα στοιχεία υποδηλώνουν ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως υποκατάστατο παράνομων διεγερτικών, να προκαλέσει ροπή κατάχρησης, καθώς και τάση προς εξάρτηση. Απαιτούνται περαιτέρω εμπεριστατωμένες μελέτες για να διερευνηθεί λεπτομερώς το δυναμικό εξάρτησης του ναρκωτικού αυτού.
(4)
Στην Ένωση έχουν αναφερθεί δύο θανατηφόρα περιστατικά, στα οποία η μεφεδρόνη φαίνεται ότι αποτελούσε τη μοναδική αιτία θανάτου. Επίσης, σε τουλάχιστον άλλα 37 θανατηφόρα περιστατικά, ανιχνεύθηκαν δείγματα μεφεδρόνης κατά τη νεκροψία.
(5)
Είκοσι δύο κράτη μέλη έχουν αναφέρει κατασχέσεις μεφεδρόνης σε σκόνη ή δισκία. Δεν υπάρχουν αρκετά στοιχεία που να υποδηλώνουν παρασκευή ή διανομή της μεφεδρόνης σε μεγάλη κλίμακα και συμμετοχή του οργανωμένου εγκλήματος. Ορισμένα στοιχεία υποδηλώνουν ότι, στις χώρες στις οποίες έχουν ληφθεί μέτρα ελέγχου, η μεφεδρόνη εξακολουθεί να είναι διαθέσιμη στην παράνομη αγορά.
(6)
Η μεφεδρόνη δεν έχει καμία αποδεδειγμένη ή αναγνωρισμένη ιατρική αξία ή χρήση στην Ένωση, ούτε υπάρχουν ενδείξεις σύμφωνα με τις οποίες μπορεί να χρησιμοποιηθεί για άλλους θεμιτούς σκοπούς.
(7)
Η μεφεδρόνη δεν είναι σήμερα υπό αξιολόγηση, ούτε έχει αξιολογηθεί από το σύστημα των Ηνωμένων Εθνών. Έντεκα κράτη μέλη ελέγχουν τη μεφεδρόνη στο πλαίσιο της νομοθεσίας για τον έλεγχο των ναρκωτικών σύμφωνα με τις υποχρεώσεις που υπέχουν δυνάμει της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών του 1971 περί ψυχοτρόπων ουσιών. Δύο κράτη μέλη εφαρμόζουν για τη μεφεδρόνη μέτρα ελέγχου στο πλαίσιο της νομοθεσίας τους περί φαρμάκων.
(8)
Η έκθεση αξιολόγησης κινδύνου παρουσιάζει περιορισμένα επιστημονικά στοιχεία και επισημαίνει ότι απαιτούνται περαιτέρω μελέτες σχετικά με τη συνολική επικινδυνότητα της μεφεδρόνης για την υγεία και την κοινωνία. Ωστόσο, λόγω των διεγερτικών ιδιοτήτων της, της ικανότητάς της να προκαλεί εξάρτηση στους χρήστες, του ελκυστικού της δυναμικού, του κινδύνου που ενέχει για την υγεία, της έλλειψης θεραπευτικών ιδιοτήτων και, επομένως, της ανάγκης λήψεως προληπτικών μέτρων, η μεφεδρόνη θα πρέπει να υπαχθεί σε μέτρα ελέγχου.
(9)
Δεδομένου ότι έντεκα κράτη μέλη έχουν ήδη υποβάλει σε έλεγχο τη μεφεδρόνη, η υπαγωγή της σε έλεγχο σε ολόκληρη την Ένωση μπορεί να επιτρέψει να αποτραπούν προβλήματα κατά τη διασυνοριακή επιβολή του νόμου και τη δικαστική συνεργασία,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Σύμφωνα με το εθνικό δίκαιό τους, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαιτούμενα μέτρα για την υπαγωγή της ουσίας 4-methylmethcathinone (μεφεδρόνη) σε μέτρα ελέγχου και ποινικές κυρώσεις, όπως προβλέπει η νομοθεσία τους σε συμμόρφωση προς τις υποχρεώσεις που υπέχουν δυνάμει της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών του 1971 για τις ψυχοτρόπους ουσίες.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Βρυξέλλες, 2 Δεκεμβρίου 2010.
ROZHODNUTÍ RADY
ze dne 2. prosince 2010
o podrobení 4-methylmethkatinonu (mefedronu) kontrolním opatřením
(2010/759/EU)
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na rozhodnutí Rady 2005/387/JVV ze dne 10. května 2005 o výměně informací, hodnocení rizika a kontrole nových psychoaktivních látek (1), a zejména na čl. 8 odst. 3 uvedeného rozhodnutí,
s ohledem na podnět Evropské komise,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Zpráva o posouzení rizik 4-methylmethkatinonu (mefedronu) byla vypracována na základě článku 6 rozhodnutí 2005/387/JVV na zvláštním zasedání rozšířeného vědeckého výboru Evropského monitorovacího centra pro drogy a drogovou závislost; Komise tuto zprávu obdržela dne 3. srpna 2010.
(2)
Mefedron je syntetický kathinon, který se legálně vyrábí a distribuuje zejména v Asii, zatímco konečné balení probíhá zřejmě v Evropě. Mefedron se prodává většinou ve formě prášku, ale je možné se setkat i s kapslemi či tabletami. Je komerčně dostupný na internetu, v tzv. „head shopech“ a u pouličních dealerů. Na internetu je mefedron často prodáván jako „hnojivo pro rostliny“, „sůl do koupele“ nebo „chemikálie určená pro výzkumné účely“. Vzácně je prodáván jako „legal high“ (dovolená psychoaktivní látka) a obvykle neexistuje žádný odkaz či konkrétní informace týkající se jeho možných psychoaktivních účinků.
(3)
Určení specifických účinků mefedronu je obtížné, neboť se užívá především v kombinaci s látkami, jako je alkohol nebo jiné stimulanty. Předpokládá se, že mefedron má podobné fyzikální účinky jako jiné stimulační drogy, zejména extáze (MDMA). Poměrně krátká doba jeho účinnosti, která vede k jeho opakovanému podávání, je však obdobná době účinnosti kokainu. Z některých údajů vyplývá, že může být užíván jako náhrada ilegálních stimulantů a že pravděpodobnost jeho zneužití a závislosti na něm je vysoká. Pro přesnější určení možné závislosti na této droze by mohlo být požadováno provedení podrobnějších studií.
(4)
V Unii byla zaznamenána dvě úmrtí, u kterých byl mefedron pravděpodobně jedinou příčinou úmrtí. Nejméně u dalších 37 úmrtí byla zjištěna přítomnost mefedronu v odběrech uskutečněných post mortem.
(5)
Dvacet dva členských států oznámilo zabavení mefedronu ve formě prášku nebo tablet. Existuje jen málo údajů o zpracování a distribuci mefedronu ve velkém měřítku nebo o zapojení sítí organizovaného zločinu. Z některých údajů vyplývá, že ve členských státech, ve kterých byl mefedron podroben kontrole, je droga stále k dispozici na ilegálním trhu.
(6)
Mefedron nemá prokázanou a uznávanou lékařskou hodnotu, jako lék není v Unii používán a nic nenasvědčuje tomu, že může být použit pro jiné zákonné účely.
(7)
Mefedron není a nebyl předmětem hodnocení v rámci systému OSN. V jedenácti členských státech je mefedron předmětem kontroly podle jejich právních předpisů upravujících oblast kontroly drog v souladu s jejich závazky vyplývajícími z Úmluvy Organizace spojených národů o psychotropních látkách z roku 1971. Ve dvou členských státech je mefedron podroben kontrolním opatřením v souladu s jejich vnitrostátními právními předpisy v oblasti léčiv.
(8)
Při posuzování rizik bylo zjištěno, že vědecké důkazy jsou omezené, a bylo zdůrazněno, že je potřeba provést další studie o celkových zdravotních a společenských rizicích mefedronu. Vzhledem k tomu, že vykazuje stimulační účinky, vyvolává závislost, ohrožuje zdraví a z lékařského hlediska není prospěšný, a vzhledem k jeho možné přitažlivosti je tedy nutné použít zásadu předběžné opatrnosti a podrobit jej kontrole.
(9)
Jedenáct členských států již podrobilo mefedron kontrole. Tím, že bude podroben kontrolám v celé Unii, se může předejít problémům při přeshraničním vymáhání práva a v justiční spolupráci,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Členské státy učiní nezbytná opatření, aby v souladu se svým vnitrostátním právem podrobily 4-methylmethkatinon (mefedron) kontrolním opatřením a trestněprávním sankcím stanoveným vnitrostátními právními předpisy, které jsou v souladu s jejich závazky vyplývajícími z Úmluvy Organizace spojených národů o psychotropních látkách z roku 1971.
Článek 2
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost prvním dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
V Bruselu dne 2. prosince 2010.