ΟΔΗΓΊΑ 2011/99/EE ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 13ης Δεκεμβρίου 2011
περί της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 82 παράγραφος 1 στοιχεία α) και δ),
Έχοντας υπόψη την πρωτοβουλία του Βασιλείου του Βελγίου, της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, του Βασιλείου της Ισπανίας, της Γαλλικής Δημοκρατίας, της Ιταλικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Πορτογαλικής Δημοκρατίας, της Ρουμανίας, της Δημοκρατίας της Φινλανδίας και του Βασιλείου της Σουηδίας,
Μετά τη διαβίβαση του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (1),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει στόχο τη διατήρηση και την ανάπτυξη ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης.
(2)
Το άρθρο 82 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) ορίζει ότι η δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις στην Ένωση θεμελιώνεται στην αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης των δικαστικών αποφάσεων κάθε είδους.
(3)
Σύμφωνα με το πρόγραμμα της Στοκχόλμης - Μια ανοικτή και ασφαλής Ευρώπη που εξυπηρετεί και προστατεύει τους πολίτες (2), η αμοιβαία αναγνώριση θα πρέπει να επεκταθεί σε όλα τα είδη δικαστικών αποφάσεων που μπορεί να είναι, ανάλογα με το νομικό σύστημα, είτε ποινικού είτε διοικητικού χαρακτήρος. Καλούνται επίσης η Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εξετάσουν τρόπους βελτίωσης της νομοθεσίας και τα πρακτικά μέτρα στήριξης για την προστασία των θυμάτων. Στο πρόγραμμα επισημαίνεται επίσης ότι είναι δυνατόν να προβλεφθούν μέτρα ειδικής προστασίας των θυμάτων αξιόποινων πράξεων, τα οποία θα πρέπει να είναι αποτελεσματικά στο εσωτερικό της Ένωσης. Η παρούσα οδηγία είναι μέρος συνεκτικής και συνολικής σειράς μέτρων για τα δικαιώματα των θυμάτων.
(4)
Το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 26ης Νοεμβρίου 2009, σχετικά με την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών, καλεί τα κράτη μέλη να βελτιώσουν τις εθνικές νομοθεσίες και πολιτικές εναντίον κάθε μορφής βίας κατά των γυναικών και να αναλάβουν δράσεις για την αντιμετώπιση των αιτιών της, ιδίως εφαρμόζοντας προληπτικά μέτρα, και καλεί την Ένωση να διασφαλίσει το δικαίωμα όλων των θυμάτων βίας να τύχουν συνδρομής και στήριξης. Το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 10ης Φεβρουαρίου 2010 σχετικά με την ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών στην Ευρωπαϊκή Ένωση - 2009 στηρίζει την πρόταση για την καθιέρωση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας των θυμάτων.
(5)
Το Συμβούλιο, στο ψήφισμά του της 10ης Ιουνίου 2011 σχετικά με Οδικό χάρτη για την ενίσχυση των δικαιωμάτων και την προστασία των θυμάτων, ιδίως σε ποινικές διαδικασίες, επισήμανε ότι θα πρέπει να αναληφθούν ενέργειες στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για να ενισχυθούν τα δικαιώματα και η προστασία των θυμάτων εγκληματικών πράξεων και κάλεσε την Επιτροπή να υποβάλει κατάλληλες προτάσεις για τον σκοπό αυτό. Στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να δημιουργηθεί μηχανισμός αμοιβαίας, μεταξύ των κρατών μελών, αναγνώρισης των αποφάσεων που αφορούν μέτρα προστασίας των θυμάτων εγκληματικών πράξεων. Σύμφωνα με το ψήφισμα, η παρούσα οδηγία, που αφορά την αμοιβαία αναγνώριση μέτρων προστασίας ληφθέντων σε ποινικές υποθέσεις, θα πρέπει να συμπληρωθεί από κατάλληλο μηχανισμό με μέτρα λαμβανόμενα σε αστικές υποθέσεις.
(6)
Σε έναν κοινό χώρο δικαιοσύνης, χωρίς εσωτερικά σύνορα, είναι απαραίτητο να διασφαλίζεται ότι η προστασία που παρέχεται σε ένα φυσικό πρόσωπο σε ένα κράτος μέλος διατηρείται και συνεχίζεται και σε κάθε άλλο κράτος μέλος όπου το πρόσωπο μεταβαίνει ή έχει μεταβεί. Θα πρέπει επίσης να διασφαλισθεί ότι η νόμιμη άσκηση από τους πολίτες της Ένωσης του δικαιώματός τους να διακινούνται και να διαμένουν ελεύθερα εντός της επικράτειας των κρατών μελών, σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 2 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) και το άρθρο 21 της ΣΛΕΕ, δεν θα επιφέρει απώλεια της προστασίας τους.
(7)
Για να επιτευχθούν οι στόχοι αυτοί, η παρούσα οδηγία θα πρέπει να θεσπίσει κανόνες διά των οποίων η προστασία που παρέχουν ορισμένα προστατευτικά μέτρα ληφθέντα δυνάμει του δικαίου κράτους μέλους («κράτος έκδοσης») θα μπορεί να επεκταθεί και σε άλλο κράτος μέλος όπου το προστατευόμενο πρόσωπο αποφασίζει να κατοικήσει ή να διαμείνει («κράτος εκτέλεσης»).
(8)
Η παρούσα οδηγία λαμβάνει υπόψη τις διαφορετικές νομοθετικές παραδόσεις των κρατών μελών και το γεγονός ότι αποτελεσματική προστασία μπορεί να παρασχεθεί μέσω εντολών προστασίας εκδιδόμενων και από αρχή άλλη, εκτός των ποινικών δικαστηρίων. Η παρούσα οδηγία δεν γεννά υποχρέωση τροποποίησης εθνικών συστημάτων για την έκδοση μέτρων προστασίας ούτε ορίζει υποχρεώσεις θέσπισης ή τροποποίησης ενός συστήματος ποινικής δικαιοσύνης για την εκτέλεση μιας ευρωπαϊκής εντολής προστασίας.
(9)
Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στα μέτρα προστασίας που αποσκοπούν ιδίως να προστατεύσουν ένα πρόσωπο από εγκληματική πράξη τρίτου, η οποία μπορεί με οποιονδήποτε τρόπο να συνεπάγεται κίνδυνο κατά της ζωής, της σωματικής, ψυχικής και γενετήσιας ακεραιότητάς του, π.χ. μέσω της αποτροπής οποιασδήποτε παρενόχλησης, καθώς και κίνδυνο κατά της αξιοπρέπειας ή της προσωπικής του ελευθερίας, π.χ. μέσω της αποτροπής της απαγωγής, της παρενοχλητικής παρακολούθησης και άλλων μορφών έμμεσου καταναγκασμού. Τα μέτρα αποβλέπουν στην αποφυγή τελέσεως νέων εγκληματικών πράξεων ή στην άμβλυνση των συνεπειών προηγούμενων εγκληματικών πράξεων. Αυτά τα προσωπικά δικαιώματα των προστατευόμενων προσώπων αντιστοιχούν σε θεμελιώδεις αξίες που αναγνωρίζονται και τηρούνται σε όλα τα κράτη μέλη. Ωστόσο, ένα κράτος μέλος δεν υποχρεούται να εκδίδει ευρωπαϊκή εντολή προστασίας βάσει ποινικού μέτρου που δεν αποσκοπεί συγκεκριμένα στην προστασία προσώπου αλλά εξυπηρετεί κυρίως άλλους σκοπούς, π.χ. την κοινωνική επανένταξη του δράστη. Τονιστέον ότι η παρούσα οδηγία ισχύει για μέτρα προστασίας όλων των θυμάτων και όχι μόνον των θυμάτων βίας λόγω φύλου, λαμβανομένης υπόψη της ιδιαιτερότητος κάθε εγκληματικής πράξης.
(10)
Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στα μέτρα προστασίας που εκδίδονται σε ποινικές υποθέσεις και, ως εκ τούτου, δεν καλύπτει τα εκδιδόμενα σε αστικές υποθέσεις. Για να μπορεί να εκτελεστεί ένα μέτρο προστασίας σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, δεν είναι απαραίτητο η αξιόποινη πράξη να έχει αναγνωριστεί με τελική απόφαση. Δεν έχει επίσης σημασία η φύση της αρχής που εκδίδει το μέτρο προστασίας, ποινική, διοικητική ή αστική. Η παρούσα οδηγία δεν υποχρεώνει τα κράτη μέλη να τροποποιήσουν την εθνική τους νομοθεσία για να μπορούν να εκδίδουν μέτρα προστασίας στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών.
(11)
Στόχος της παρούσας οδηγίας είναι η εφαρμογή μέτρων προστασίας που έχουν εκδοθεί υπέρ θυμάτων ή πιθανών θυμάτων εγκληματικών πράξεων· δεν θα πρέπει συνεπώς να εφαρμόζεται σε μέτρα που εκδίδονται με σκοπό την προστασία μαρτύρων.
(12)
Εάν ένα μέτρο προστασίας, σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, εκδίδεται για την προστασία συγγενούς του κυρίως προστατευόμενου προσώπου, μπορεί επίσης να ζητηθεί ευρωπαϊκή εντολή προστασίας από το συγγενικό αυτό πρόσωπο και να εκδοθεί ως προς αυτό, αν πληρούνται οι προϋποθέσεις της παρούσας οδηγίας.
(13)
Κάθε αίτηση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας θα πρέπει να εξετάζεται με τη δέουσα ταχύτητα, ενόψει των ιδιαιτεροτήτων της υπόθεσης, συμπεριλαμβανομένου του επείγοντος χαρακτήρος της, του προβλεπόμενου χρόνου για την άφιξη του προστατευόμενου προσώπου στο κράτος εκτέλεσης και, αν είναι δυνατόν, του βαθμού επικινδυνότητας για το προστατευόμενο πρόσωπο.
(14)
Εάν, σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, πρέπει να ενημερωθεί το προστατευόμενο πρόσωπο ή το πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο, η ενημέρωση θα πρέπει ενδεχομένως να δίδεται και στον τυχόν επίτροπο ή εκπρόσωπο του ενδιαφερόμενου προσώπου. Θα πρέπει επίσης να δοθεί η δέουσα προσοχή στην ανάγκη να δίδονται στο προστατευόμενο πρόσωπο, στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο ή στον επίτροπο ή εκπρόσωπο στο πλαίσιο των διαδικασιών, οι προβλεπόμενες στην παρούσα οδηγία πληροφορίες σε γλώσσα που κατανοούν.
(15)
Στις διαδικασίες έκδοσης και αναγνώρισης μιας ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να λαμβάνουν δεόντως υπόψη τις ανάγκες των θυμάτων, συμπεριλαμβανομένων των προσώπων που είναι ιδιαιτέρως ευάλωτα, π.χ. ανήλικοι ή άτομα με αναπηρίες.
(16)
Για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, δύναται να επιβληθεί μέτρο προστασίας κατόπιν δικαστικής αποφάσεως, κατά την έννοια της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2008, σχετικά με την εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης δικαστικών αποφάσεων και αποφάσεων αναστολής εκτέλεσης της ποινής ή απόλυσης υπό όρους με σκοπό την εποπτεία των μέτρων αναστολής και των εναλλακτικών κυρώσεων (3), ή κατόπιν αποφάσεως για μέτρα επιτήρησης, κατά την έννοια του άρθρου 4 της απόφασης-πλαισίου 2009/829/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2009, σχετικά με την εφαρμογή, μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης στις αποφάσεις περί μέτρων επιτήρησης εναλλακτικά προς την προσωρινή κράτηση (4). Όταν έχει ληφθεί απόφαση στο κράτος έκδοσης με βάση μία από τις ανωτέρω αποφάσεις-πλαισίου, η διαδικασία αναγνώρισης θα πρέπει να ακολουθείται αντίστοιχα στο κράτος εκτέλεσης. Αυτό, ωστόσο, δεν αποκλείει τη δυνατότητα να μεταφερθεί ευρωπαϊκή εντολή προστασίας σε κράτος μέλος άλλο από εκείνο που εκτελεί αποφάσεις βάσει αυτών των αποφάσεων.
(17)
Σύμφωνα με το άρθρο 6 της Ευρωπαϊκής σύμβασης για την προάσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών και με το άρθρο 47 δεύτερο εδάφιο του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο πρόσωπο που προκαλεί τον κίνδυνο θα πρέπει να παρέχεται, είτε κατά τη διάρκεια της διαδικασίας που οδηγεί στη λήψη μέτρων προστασίας είτε πριν από την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, η δυνατότητα ακρόασης και το δικαίωμα αμφισβήτησης του μέτρου προστασίας.
(18)
Προς αποτροπή της διάπραξης εγκλήματος κατά του θύματος στο κράτος εκτέλεσης, θα πρέπει να παρασχεθούν στο εν λόγω κράτος νομικά μέσα για την αναγνώριση της απόφασης που έχει ληφθεί προηγουμένως στο κράτος έκδοσης υπέρ του θύματος, ώστε να μην αναγκασθεί το θύμα να κινήσει και νέα διαδικασία ή να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία στο κράτος εκτέλεσης, εάν το κράτος έκδοσης δεν έχει εκδώσει την απόφαση. Η αναγνώριση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας από το κράτος εκτέλεσης συνεπάγεται, μεταξύ άλλων, ότι η αρμόδια αρχή του εν λόγω κράτους, τηρουμένων των περιορισμών της παρούσας οδηγίας, αποδέχεται την ύπαρξη και την ισχύ του μέτρου προστασίας που έχει ληφθεί στο κράτος έκδοσης, αναγνωρίζει την πραγματική κατάσταση όπως περιγράφεται στην ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, και συμφωνεί ότι η προστασία θα πρέπει να παρασχεθεί και να εξακολουθήσει παρεχομένη σύμφωνα με το εθνικό του δίκαιο.
(19)
Η παρούσα οδηγία περιλαμβάνει έναν εξαντλητικό κατάλογο απαγορεύσεων ή περιορισμών, οι οποίες όταν επιβάλλονται στο κράτος έκδοσης και περιέχονται σε ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, θα πρέπει να αναγνωρίζονται και να επιβάλλονται στο κράτος εκτέλεσης, τηρουμένων των περιορισμών της παρούσας οδηγίας. Σε εθνικό επίπεδο μπορεί να υπάρξουν και άλλα είδη μέτρων προστασίας, όπως, αν προβλέπεται από την εθνική νομοθεσία, η υποχρέωση παραμονής του προσώπου που προκαλεί κίνδυνο σε συγκεκριμένο τόπο. Τα μέτρα αυτά μπορούν να επιβληθούν στο κράτος έκδοσης, στο πλαίσιο της διαδικασίας που οδηγεί στην έκδοση μέτρου προστασίας, το οποίο σύμφωνα με την παρούσα οδηγία δύναται να αποτελέσει τη βάση μιας ευρωπαϊκής εντολής προστασίας.
(20)
Εφόσον στα κράτη μέλη διάφορες αρχές (αστικές, ποινικές ή διοικητικές) είναι αρμόδιες για την έκδοση και επιβολή μέτρων προστασίας, φαίνεται σκόπιμο να δοθεί ευρεία ευελιξία στον μηχανισμό συνεργασίας των κρατών μελών στο πλαίσιο της παρούσας οδηγίας. Συνεπώς, η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης δεν υποχρεούνται πάντοτε να λάβει το ίδιο μέτρο προστασίας που έχει εφαρμόσει το κράτος έκδοσης και έχει κάποια διακριτική ευχέρεια να εγκρίνει κάθε μέτρο που θεωρεί επαρκές και κατάλληλο δυνάμει της εθνικής της νομοθεσίας σε παρόμοια περίπτωση, ώστε να εξασφαλιστεί συνεχής προστασία στο προστατευόμενο πρόσωπο με βάση το μέτρο προστασίας που εξεδόθη στο κράτος έκδοσης σύμφωνα με την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας.
(21)
Οι απαγορεύσεις ή οι περιορισμοί επί των οποίων εφαρμόζεται η παρούσα οδηγία περιλαμβάνουν και μέτρα που αποσκοπούν στον περιορισμό προσωπικών ή απρόσωπων επαφών μεταξύ του προστατευόμενου προσώπου και του προσώπου που προκαλεί κίνδυνο, π.χ. μέσω της επιβολής ορισμένων όρων στις επαφές αυτές ή της επιβολής περιορισμών στο περιεχόμενο της επικοινωνίας.
(22)
Η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης θα πρέπει να ενημερώνει το πρόσωπο που προκαλεί τον κίνδυνο, την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης και το προστατευόμενο πρόσωπο, για κάθε μέτρο εκδιδόμενο με βάση την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας. Στο πλαίσιο της ενημέρωσης θα πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα για τη διασφάλιση των συμφερόντων του προστατευομένου, μη δημοσιοποιώντας τη διεύθυνσή του ή άλλα στοιχεία επαφής. Η γνωστοποίηση τέτοιων στοιχείων θα πρέπει να αποκλείεται, εφόσον η διεύθυνση ή άλλα στοιχεία επαφής δεν έχουν περιληφθεί στην απαγόρευση ή τον περιορισμό που έχει επιβληθεί στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο, ως αναγκαστικό μέτρο.
(23)
Εάν η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης αποσύρει την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης θα πρέπει να τερματίσει τα μέτρα που έλαβε για να εφαρμόσει την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, ενώ η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης δύναται πλέον κατά τρόπο αυτόνομο, σύμφωνα με το εθνικό της δίκαιο, να εγκρίνει αυτεπαγγέλτως τυχόν άλλο μέτρο προστασίας για τη διαφύλαξη του ενδιαφερόμενου προσώπου σύμφωνα με το εθνικό του δίκαιο.
(24)
Δεδομένου ότι η παρούσα οδηγία ρυθμίζει περιπτώσεις στις οποίες το προστατευόμενο πρόσωπο μεταβαίνει σε άλλο κράτος μέλος, η έκδοση ή εκτέλεση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας δεν θα πρέπει να συνεπάγεται μεταβίβαση προς το κράτος εκτέλεσης εξουσιών σχετικών με κύριες, ανασταλείσες, εναλλακτικές ποινές, ποινές υπό όρο ή παρεπόμενες, ή με μέτρα ασφαλείας που επιβάλλονται στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο, εάν το πρόσωπο αυτό εξακολουθεί να διαμένει στο κράτος που εξέδωσε το μέτρο προστασίας.
(25)
Εφόσον ενδείκνυται, θα πρέπει να μπορούν να χρησιμοποιηθούν ηλεκτρονικά μέσα για την πρακτική εφαρμογή των μέτρων που εκδίδονται δυνάμει της παρούσας οδηγίας, σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο και τις συναφείς διαδικασίες.
(26)
Στο πλαίσιο της συνεργασίας των αρχών που συμμετέχουν στη διαφύλαξη του προστατευόμενου προσώπου, η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης θα πρέπει να κοινοποιεί στην αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης κάθε παραβίαση των μέτρων που έχουν ληφθεί στο κράτος εκτέλεσης για να εκτελεστεί η ευρωπαϊκή εντολή προστασίας. Η κοινοποίηση θα πρέπει να επιτρέπει στην αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης να αποφασίζει τάχιστα τη δέουσα ενέργεια σε σχέση με το μέτρο προστασίας που επιβάλλεται στο κράτος αυτό κατά του προσώπου που προκαλεί κίνδυνο. Η ενέργεια αυτή μπορεί να περιλαμβάνει, εάν χρειαστεί, την επιβολή στερητικού της ελευθερίας μέτρου εάν δεν είχε αρχικώς επιβληθεί στερητική της ελευθερίας ποινή, π.χ. ως εναλλακτικό μέτρο στην προσωρινή κράτηση ή ως συνέπεια της υπό όρους αναστολής της ποινής. Είναι αυτονόητο ότι κάθε τέτοια απόφαση, αν δεν αποτελεί εκ νέου επιβολή ποινικής κύρωσης σε σχέση με την τέλεση νέας αξιόποινης πράξης, δεν εμποδίζει το κράτος εκτέλεσης να επιβάλει, εάν χρειαστεί, κυρώσεις σε περίπτωση παραβίασης των μέτρων που έχουν ληφθεί για την εκτέλεση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας.
(27)
Λαμβανομένων υπόψη των διαφορετικών νομικών παραδόσεων των κρατών μελών, αν στο κράτος εκτέλεσης δεν θα υπήρχε κανένα μέτρο προστασίας σε περίπτωση παρόμοια προς την πραγματική κατάσταση που περιγράφεται στην ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης θα πρέπει να αναφέρει τυχόν παραβίαση του μέτρου προστασίας που περιγράφεται στην ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, της οποίας έχει γνώση, στην αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης.
(28)
Για μια ομαλή εφαρμογή της παρούσας οδηγίας σε κάθε περίπτωση, οι αρμόδιες αρχές του κράτους εκτέλεσης και του κράτους έκδοσης θα πρέπει να ασκούν τις αρμοδιότητές τους σύμφωνα με τις διατάξεις της, τηρώντας την αρχή ne bis in idem (ου δις δικάζειν).
(29)
Το προστατευόμενο πρόσωπο δεν θα πρέπει να επιβαρύνεται με δαπάνες για την αναγνώριση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, δυσανάλογες σε σχέση με παρόμοια περίπτωση σε εθνικό επίπεδο. Κατά την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη οφείλουν να διασφαλίζουν ότι, μετά την αναγνώριση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, το προστατευόμενο πρόσωπο δεν θα χρειάζεται να κινήσει περαιτέρω εθνικές διαδικασίες για να επιτύχει, ως άμεση συνέπεια της αναγνώρισης, την έκδοση από την αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης μιας απόφασης περί μέτρων, τα οποία θα ήταν διαθέσιμα κατά το εθνικό της δίκαιο σε παρόμοια περίπτωση για την προστασία του προστατευόμενου προσώπου.
(30)
Έχοντας υπόψη την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης στην οποία βασίζεται η παρούσα οδηγία, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προωθούν όσο το δυνατόν ευρύτερα την άμεση επαφή μεταξύ των αρμόδιων αρχών κατά την εφαρμογή της.
(31)
Μη θιγομένης της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης και των διαφορών στην οργάνωση των δικαιοδοτικών συστημάτων στην Ένωση, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξετάσουν τη δυνατότητα να ζητήσουν από τους υπευθύνους για την κατάρτιση των δικαστών, των εισαγγελέων, των αστυνομικών και δικαστικών υπαλλήλων που συμμετέχουν στις διαδικασίες που αποσκοπούν στην έκδοση ή αναγνώριση μιας ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, να παράσχουν κατάλληλη εκπαίδευση για τους στόχους της παρούσας οδηγίας.
(32)
Για να διευκολυνθεί η αξιολόγηση της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να κοινοποιούν στην Επιτροπή στοιχεία όσον αφορά την εφαρμογή των εθνικών διαδικασιών σχετικά με την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, τουλάχιστον για τον αριθμό των ευρωπαϊκών εντολών προστασίας που ζητήθηκαν, εκδόθηκαν και/ή αναγνωρίστηκαν. Στο πλαίσιο αυτό, θα ήταν επίσης χρήσιμες και άλλες πληροφορίες, όπως, για παράδειγμα, το είδος των αξιόποινων πράξεων.
(33)
Η παρούσα οδηγία αναμένεται να συμβάλει στην προστασία των προσώπων που διατρέχουν κίνδυνο, δεδομένου ότι συμπληρώνει χωρίς να τροποποιεί τις ήδη ισχύουσες πράξεις στον τομέα αυτόν, όπως την απόφαση-πλαίσιο 2008/947/ΔΕΥ και την απόφαση-πλαίσιο 2009/829/ΔΕΥ.
(34)
Εάν μια απόφαση σχετιζόμενη με μέτρο προστασίας υπάγεται στο πεδίο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 44/2001 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2000, για τη διεθνή δικαιοδοσία, την αναγνώριση και την εκτέλεση αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις (5), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2201/2003 του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2000, για τη διεθνή δικαιοδοσία και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων σε γαμικές διαφορές και διαφορές γονικής μέριμνας (6), ή της σύμβασης της Χάγης του 1996 σχετικά με τη διεθνή δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο, την αναγνώριση, την εκτέλεση και τη συνεργασία σε θέματα γονικής μέριμνας και μέτρων προστασίας των παιδιών (7), η αναγνώριση και εκτέλεση της εν λόγω απόφασης θα πρέπει να λαμβάνει χώρα σύμφωνα με τις διατάξεις της σχετικής νομικής πράξης.
(35)
Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή θα πρέπει, αν κρίνεται σκόπιμο, να παρέχουν ενημέρωση για την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας στα υφιστάμενα εκπαιδευτικά προγράμματα και στις εκστρατείες ενημέρωσης σχετικά με την προστασία των θυμάτων αξιόποινων πράξεων.
(36)
Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υφίστανται επεξεργασία στο πλαίσιο της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, θα πρέπει να προστατεύονται δυνάμει της απόφασης- πλαισίου 2008/977/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2008, για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που τυγχάνουν επεξεργασίας στο πλαίσιο της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις (8), και σύμφωνα με τις αρχές που καθορίζονται στη σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την προστασία του ατόμου από την αυτοματοποιημένη επεξεργασία πληροφοριών προσωπικού χαρακτήρα.
(37)
Η παρούσα οδηγία θα πρέπει να τηρεί τα θεμελιώδη δικαιώματα, όπως κατοχυρώνονται από τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την Ευρωπαϊκή σύμβαση για την προστασία των ανθρώπινων δικαιωμάτων και θεμελιωδών ελευθεριών, σύμφωνα με το άρθρο 6 της ΣΕΕ.
(38)
Όταν εφαρμόζουν την παρούσα οδηγία, τα κράτη μέλη είναι σκόπιμο να λαμβάνουν υπόψη τα δικαιώματα και τις αρχές που προβλέπει η σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών του 1979 για την εξάλειψη όλων των μορφών διακρίσεων κατά των γυναικών.
(39)
Δεδομένου ότι ο στόχος της παρούσας οδηγίας, ήτοι η προστασία προσώπων που διατρέχουν κίνδυνο, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη και μπορεί, αντιθέτως, λόγω του μεγέθους και των δυνητικών αποτελεσμάτων, να επιτευχθεί καλύτερα στο επίπεδο της Ένωσης, η Ένωση μπορεί να θεσπίζει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 της ΣΕΕ. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο αυτό, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου.
(40)
Σύμφωνα με το άρθρο 3 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφαλείας και δικαιοσύνης, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Ηνωμένο Βασίλειο ανακοίνωσε την επιθυμία του να συμμετάσχει στην έκδοση και εφαρμογή της παρούσας οδηγίας.
(41)
Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφαλείας και δικαιοσύνης, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του εν λόγω πρωτοκόλλου, η Ιρλανδία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας οδηγίας και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.
(42)
Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 για τη θέση της Δανίας, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Δανία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας οδηγίας και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:
Άρθρο 1
Στόχος
Η παρούσα οδηγία θεσπίζει κανόνες που επιτρέπουν σε δικαστική ή ισοδύναμη αρχή ενός κράτους μέλους, όπου έχει εκδοθεί μέτρο προστασίας ενός προσώπου έναντι εγκληματικής πράξης άλλου προσώπου η οποία μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη ζωή, τη σωματική ή την ψυχική ακεραιότητα και αξιοπρέπεια, την προσωπική ελευθερία ή τη γενετήσια ακεραιότητά του, να εκδώσει ευρωπαϊκή εντολή προστασίας που θα επιτρέψει σε αρμόδια αρχή άλλου κράτους μέλους να συνεχίσει να προστατεύει τον ενδιαφερόμενο στο άλλο κράτος μέλος, κατόπιν εγκληματικής συμπεριφοράς ή εικαζόμενης εγκληματικής συμπεριφοράς, σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο του κράτους έκδοσης.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1)
ως «ευρωπαϊκή εντολή προστασίας» νοείται η απόφαση δικαστικής ή ισοδύναμης αρχής κράτους μέλους σχετικά με μέτρο προστασίας, με βάση το οποίο η δικαστική ή ισοδύναμη αρχή άλλου κράτους μέλους λαμβάνει οποιοδήποτε αναγκαίο δυνάμει του εθνικού του δικαίου μέτρο για τη συνέχιση της προστασίας·
2)
ως «μέτρο προστασίας» νοείται απόφαση σε ποινικές υποθέσεις η οποία λαμβάνεται στο κράτος έκδοσης σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο και διαδικασίες, διά της οποίας επιβάλλονται μία ή περισσότερες από τις απαγορεύσεις ή τους περιορισμούς του άρθρου 5 σε πρόσωπο που προκαλεί τον κίνδυνο, προς όφελος του προστατευόμενου προσώπου ούτως ώστε να προστατευθεί το δεύτερο από μια αξιόποινη πράξη που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη ζωή, τη σωματική ή ψυχική ακεραιότητα, την αξιοπρέπεια, την προσωπική ελευθερία ή τη γενετήσια ακεραιότητά του·
3)
ως «προστατευόμενο πρόσωπο» νοείται το φυσικό πρόσωπο το οποίο προστατεύεται με μέτρο προστασίας εκδοθέν στο κράτος έκδοσης·
4)
ως «πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο» νοείται το φυσικό πρόσωπο στο οποίο έχουν επιβληθεί μία ή περισσότερες από τις απαγορεύσεις ή περιορισμούς του άρθρου 5·
5)
ως «κράτος έκδοσης» νοείται το κράτος μέλος όπου ελήφθη αρχικά ένα μέτρο προστασίας το οποίο και αποτελεί τη βάση για την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας·
6)
ως «κράτος εκτέλεσης» νοείται το κράτος μέλος στο οποίο έχει διαβιβαστεί προς αναγνώριση μια ευρωπαϊκή εντολή προστασίας·
7)
ως «κράτος επιτήρησης» νοείται το κράτος μέλος στο οποίο έχει διαβιβαστεί δικαστική απόφαση, κατά την έννοια του άρθρου 2 της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ, ή απόφαση περί μέτρων επιτήρησης, κατά την έννοια του άρθρου 4 της απόφασης-πλαισίου 2009/829/ΔΕΥ.
Άρθρο 3
Ορισμός των αρμόδιων αρχών
1. Κάθε κράτος μέλος γνωστοποιεί στην Επιτροπή τη δικαστική ή ισοδύναμη αρχή ή αρχές που είναι αρμόδιες δυνάμει του εθνικού δικαίου να εκδίδουν και να αναγνωρίζουν ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, όταν το εν λόγω κράτος μέλος είναι το κράτος έκδοσης ή εκτέλεσης.
2. Η Επιτροπή θέτει τις πληροφορίες στη διάθεση όλων των κρατών μελών. Τα κράτη μέλη γνωστοποιούν στην Επιτροπή κάθε τροποποίηση των πληροφοριών της παραγράφου 1.
Άρθρο 4
Προσφυγή σε κεντρική αρχή
1. Κάθε κράτος μέλος δύναται να ορίσει μία ή, αν προβλέπεται από το νομικό του σύστημα, πλείονες κεντρικές αρχές για να επικουρούν τις αρμόδιες αρχές του.
2. Κάθε κράτος μέλος δύναται, εάν το επιβάλλει η οργάνωση του εσωτερικού δικαστικού του συστήματος, να αναθέτει στην ή στις κεντρικές αρχές του τη διοικητική διαβίβαση και παραλαβή κάθε ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, καθώς και κάθε άλλη σχετική, επίσημη αλληλογραφία. Έτσι, κάθε επικοινωνία, διαβούλευση, ανταλλαγή πληροφοριών, έρευνα και κοινοποίηση μεταξύ αρμόδιων αρχών μπορεί να γίνει, κατά περίπτωση, με τη βοήθεια της ορισθείσας κεντρικής αρχής(-ών) του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους.
3. Το κράτος μέλος που επιθυμεί να κάνει χρήση των δυνατοτήτων του παρόντος άρθρου γνωστοποιεί στην Επιτροπή τα στοιχεία της ή των κεντρικών αρχών που έχει ορίσει. Τα στοιχεία αυτά δεσμεύουν όλες τις αρχές του κράτους έκδοσης.
Άρθρο 5
Ανάγκη ύπαρξης μέτρου προστασίας δυνάμει του εθνικού δικαίου
Η ευρωπαϊκή εντολή προστασίας δύναται να εκδοθεί μόνον αν στο κράτος έκδοσης έχει εκδοθεί μέτρο προστασίας με το οποίο έχει επιβληθεί στο πρόσωπο που προκαλεί τον κίνδυνο μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες απαγορεύσεις ή περιορισμούς:
α)
απαγόρευση εισόδου σε ορισμένους χώρους, μέρη ή καθορισμένες περιοχές στις οποίες διαμένει το προστατευόμενο πρόσωπο ή τις οποίες επισκέπτεται·
β)
απαγόρευση ή ρύθμιση της οποιασδήποτε επαφής με το προστατευόμενο πρόσωπο, συμπεριλαμβανομένου μέσω τηλεφώνου, ηλεκτρονικού ή απλού ταχυδρομείου, τηλεομοιοτυπίας ή άλλων μέσων· ή
γ)
απαγόρευση ή ρύθμιση της προσέγγισης του προστατευόμενου προσώπου εγγύτερα από προκαθορισμένη απόσταση.
Άρθρο 6
Έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας
1. Ευρωπαϊκή εντολή προστασίας δύναται να εκδοθεί όταν το προστατευόμενο πρόσωπο αποφασίσει να εγκατασταθεί ή έχει ήδη την κατοικία του σε άλλο κράτος μέλος ή όταν το προστατευόμενο πρόσωπο αποφασίσει να παραμείνει ή παραμένει ήδη σε άλλο κράτος μέλος. Η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης, όταν αποφασίζει ως προς την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, λαμβάνει υπόψη και τη διάρκεια της περιόδου ή των περιόδων κατά την οποία το προστατευόμενο πρόσωπο προτίθεται να παραμείνει στο κράτος εκτέλεσης και τον βαθμό αναγκαιότητας της προστασίας.
2. Η δικαστική ή ισοδύναμη αρχή του κράτους έκδοσης δύναται να εκδώσει, μόνον αιτήσει του προστατευόμενου προσώπου, ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, αφού εξακριβώσει ότι το μέτρο προστασίας πληροί όλες τις απαιτήσεις του άρθρου 5.
3. Το προστατευόμενο πρόσωπο μπορεί να υποβάλει αίτηση έκδοσης ευρωπαϊκής εντολής προστασίας είτε στην αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης είτε στην αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης. Αν υποβληθεί σχετική αίτηση στο κράτος εκτέλεσης, η οικεία αρμόδια αρχή διαβιβάζει την αίτηση, το συντομότερο δυνατόν, στην αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης.
4. Πριν από την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, δίδονται στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο το δικαίωμα ακρόασης και το δικαίωμα αμφισβήτησης του μέτρου προστασίας, αν τα δικαιώματα αυτά δεν του είχαν δοθεί κατά τη διαδικασία η οποία οδήγησε στην έκδοση του μέτρου προστασίας.
5. Όταν η αρμόδια αρχή εκδίδει μέτρο προστασίας που περιέχει μία ή περισσότερες από τις απαγορεύσεις ή τους περιορισμούς που αναφέρονται στο άρθρο 5, ενημερώνει δεόντως το προστατευόμενο πρόσωπο σύμφωνα με τις διαδικασίες δυνάμει του εθνικού δικαίου για τη δυνατότητα που έχει να ζητήσει την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, αν προτίθεται να μεταβεί σε άλλο κράτος μέλος, καθώς και για τις στοιχειώδεις προϋποθέσεις για την υποβολή της αίτησης. Η αρχή συμβουλεύει το προστατευόμενο πρόσωπο να υποβάλει την αίτηση πριν εξέλθει του κράτους έκδοσης.
6. Εάν το προστατευόμενο πρόσωπο ενεργεί μέσω επιτρόπου ή εκπροσώπου, η αίτηση κατά την παράγραφο 2 και 3 δύναται να υποβληθεί από αυτόν, εξ ονόματος του προστατευομένου.
7. Εάν η αίτηση για την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας απορριφθεί, η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης ενημερώνει το προστατευόμενο πρόσωπο για τυχόν διαθέσιμα από το εθνικό δίκαιο ένδικα μέσα κατά της απόφασής της.
Άρθρο 7
Τύπος και περιεχόμενο της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας
Η ευρωπαϊκή εντολή προστασίας εκδίδεται σύμφωνα με τον τύπο που καθορίζεται στο παράρτημα I της παρούσας οδηγίας. Περιλαμβάνει ειδικότερα:
α)
την ταυτότητα και την ιθαγένεια του προστατευόμενου προσώπου, καθώς και την ταυτότητα και την ιθαγένεια του επιτρόπου ή του εκπροσώπου του εάν το προστατευόμενο πρόσωπο είναι ανήλικο ή τελεί σε νομική αδυναμία·
β)
την ημερομηνία κατά την οποία το προστατευόμενο πρόσωπο προτίθεται να εγκατασταθεί ή να παραμείνει στο κράτος εκτέλεσης, καθώς και την περίοδο ή τις περιόδους παραμονής, αν είναι γνωστές·
γ)
το όνομα, τη διεύθυνση, τους αριθμούς τηλεφώνου και τηλεομοιοτυπίας, και τη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της αρμόδιας αρχής του κράτους έκδοσης·
δ)
τον προσδιορισμό (π.χ. τον αριθμό και την ημερομηνία) της νομικής πράξης που περιέχει το μέτρο προστασίας βάσει του οποίου εκδόθηκε η ευρωπαϊκή εντολή προστασίας·
ε)
σύνοψη των γεγονότων και των περιστάσεων που οδήγησαν στην έκδοση του μέτρου προστασίας στο κράτος έκδοσης·
στ)
τις απαγορεύσεις ή τους περιορισμούς που επιβάλλονται στο πλαίσιο του μέτρου προστασίας στο οποίο βασίζεται η ευρωπαϊκή εντολή προστασίας έναντι του προσώπου που προκαλεί κίνδυνο, τη διάρκειά τους και αναφορά της ποινής, αν έχει επιβληθεί, σε περίπτωση παραβίασης της σχετικής απαγόρευσης ή περιορισμού·
ζ)
τη χρησιμοποίηση τεχνικού μηχανισμού, αν προβλέπεται, ο οποίος έχει παρασχεθεί στο προστατευόμενο πρόσωπο ή στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο ως μέσο ενίσχυσης του προστατευτικού μέτρου·
η)
την ταυτότητα και την ιθαγένεια του προσώπου που προκαλεί κίνδυνο, καθώς επίσης και τα στοιχεία επαφής αυτού·
θ)
την παροχή του ευεργετήματος της πενίας στο προστατευόμενο πρόσωπο και/ή στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο στο κράτος έκδοσης, αν η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης γνωρίζει την πληροφορία αυτή χωρίς να απαιτούνται περαιτέρω έρευνες·
ι)
αν απαιτείται, άλλα στοιχεία δυνάμενα να επηρεάσουν την εκτίμηση του κινδύνου που αντιμετωπίζει το προστατευόμενο πρόσωπο·
ια)
τη σαφή ένδειξη, αν συντρέχει περίπτωση, ότι η δικαστική απόφαση, κατά την έννοια του άρθρου 2 της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ, ή η απόφαση περί μέτρων επιτήρησης, κατά την έννοια του άρθρου 4 της απόφασης-πλαισίου 2009/829/ΔΕΥ, έχει ήδη διαβιβαστεί στο κράτος επιτήρησης, όταν αυτό είναι διαφορετικό από το κράτος εκτέλεσης της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, και τον προσδιορισμό της αρμόδιας αρχής του εν λόγω κράτους για την επιβολή της εφαρμογής της δικαστικής ή άλλης απόφασης.
Άρθρο 8
Διαδικασία διαβίβασης
1. Όταν η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης διαβιβάζει την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας στην αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης, χρησιμοποιεί κάθε μέσο δυνάμενο να τεκμηριωθεί εγγράφως ώστε η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης να μπορεί να διαπιστώσει τη γνησιότητά της. Όλη η επίσημη επικοινωνία πρέπει εξάλλου να διενεργείται απευθείας μεταξύ των προαναφερόμενων αρμόδιων αρχών.
2. Εάν η αρμόδια αρχή είτε του κράτους εκτέλεσης είτε του κράτους έκδοσης δεν είναι γνωστή στην αρμόδια αρχή του άλλου κράτους, η τελευταία αυτή διεξάγει όλες τις αναγκαίες έρευνες, μεταξύ άλλων, μέσω των σημείων επαφής του Ευρωπαϊκού Δικαστικού Δικτύου, κατά τα αναφερόμενα στην απόφαση 2008/976/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2008, σχετικά με το Ευρωπαϊκό Δικαστικό δίκτυο (9), του εθνικού μέλους της Eurojust ή του εθνικού συστήματος του κράτους της για τον συντονισμό της Eurojust, για να βρει τις απαιτούμενες πληροφορίες.
3. Όταν μια αρχή του κράτους εκτέλεσης, η οποία έχει παραλάβει ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, δεν έχει αρμοδιότητα να την αναγνωρίσει, η εν λόγω αρχή διαβιβάζει αυτεπαγγέλτως την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας στην αρμόδια αρχή και ενημερώνει πάραυτα την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης, με οποιοδήποτε μέσο δυνάμενο να τεκμηριωθεί εγγράφως.
Άρθρο 9
Μέτρα στο κράτος εκτέλεσης
1. Η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης, άμα τη παραλαβή ευρωπαϊκής εντολής προστασίας διαβιβαζόμενης σύμφωνα με το άρθρο 8, αναγνωρίζει την εντολή αμελλητί και λαμβάνει απόφαση διά της οποίας εκδίδει τα μέτρα που είναι διαθέσιμα σε παρόμοια περίπτωση βάσει του εθνικού της δικαίου, για να εξασφαλιστεί η προστασία του προστατευόμενου προσώπου, εκτός εάν αποφασίσει να επικαλεστεί έναν από τους λόγους μη αναγνώρισης που αναφέρονται στο άρθρο 10. Το κράτος εκτέλεσης μπορεί να εφαρμόσει, σύμφωνα με το εθνικό του δίκαιο, ποινικά, διοικητικά ή αστικά μέτρα.
2. Το μέτρο που λαμβάνεται από την αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης σύμφωνα με την παράγραφο 1, καθώς και κάθε άλλο μέτρο που έχει ληφθεί βάσει μεταγενέστερης απόφασης αναφερομένης στο άρθρο 11, είναι αντίστοιχα, στον μεγαλύτερο δυνατό βαθμό, με το μέτρο προστασίας που έχει εκδώσει το κράτος έκδοσης.
3. Η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης ενημερώνει το πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο, την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης και το προστατευόμενο πρόσωπο για τα μέτρα που έχουν εκδοθεί κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 1, και για τις ενδεχόμενες έννομες συνέπειες της παραβίασης ενός τέτοιου μέτρου κατά το εθνικό δίκαιο και σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 2. Η διεύθυνση ή άλλα στοιχεία επικοινωνίας του προστατευόμενου προσώπου δεν γνωστοποιούνται στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο, εκτός εάν είναι αναγκαίο για την εκτέλεση του μέτρου που ελήφθη κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 1.
4. Αν η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης θεωρεί ότι οι πληροφορίες που διαβιβάζονται στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας σύμφωνα με το άρθρο 7 είναι ελλιπείς, ενημερώνει χωρίς καθυστέρηση την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης με κάθε μέσο δυνάμενο να τεκμηριωθεί εγγράφως και της θέτει εύλογη προθεσμία για την υποβολή των ελλειπουσών πληροφοριών.
Άρθρο 10
Λόγοι μη αναγνώρισης της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας
1. Η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης δύναται να αρνηθεί να αναγνωρίσει ευρωπαϊκή εντολή προστασίας όταν:
α)
η εντολή δεν είναι πλήρης ή δεν ολοκληρώθηκε εντός της προθεσμίας που έχει ορίσει η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης·
β)
δεν πληρούνται οι απαιτήσεις του άρθρου 5·
γ)
το μέτρο προστασίας αφορά πράξη η οποία δεν συνιστά αξιόποινη πράξη σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης·
δ)
η προστασία πηγάζει από την εκτέλεση ποινής ή μέτρου που καλύπτεται από αμνηστία σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης και αφορά πράξη ή συμπεριφορά η οποία εμπίπτει στη δικαιοδοσία του κράτους εκτέλεσης δυνάμει του εν λόγω δικαίου·
ε)
το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης προβλέπει την παροχή ασυλίας στο πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο, η οποία καθιστά αδύνατη την έκδοση μέτρων βάσει ευρωπαϊκής εντολής προστασίας·
στ)
η ποινική δίωξη κατά του προσώπου που προκαλεί κίνδυνο για την πράξη ή τη συμπεριφορά σε σχέση με την οποία έχει εκδοθεί το μέτρο προστασίας έχει παραγραφεί σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης, όταν η πράξη ή συμπεριφορά εμπίπτει στη δικαιοδοσία του δυνάμει της εθνικής του νομοθεσίας·
ζ)
η αναγνώριση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας αντιβαίνει στην αρχή ne bis in idem·
η)
σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης, το πρόσωπο που προκαλεί κίνδυνο δεν μπορεί, λόγω της ηλικίας του, να θεωρηθεί ποινικά υπεύθυνο για την πράξη ή τη συμπεριφορά σε σχέση με την οποία έχει εκδοθεί το μέτρο προστασίας·
θ)
το μέτρο προστασίας σχετίζεται με ποινικό αδίκημα το οποίο σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης θεωρείται ότι έχει διαπραχθεί εν όλω ή κατά μείζον ή ουσιώδες μέρος στο έδαφός του.
2. Όταν η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης αρνείται να αναγνωρίσει ευρωπαϊκή εντολή προστασίας κατ’ εφαρμογή ενός εκ των λόγων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οφείλει:
α)
να ενημερώσει χωρίς καθυστέρηση το κράτος έκδοσης και το προστατευόμενο πρόσωπο για την άρνηση και την αιτιολόγησή της·
β)
να ενημερώσει, αν απαιτείται, το προστατευόμενο πρόσωπο ότι μπορεί να ζητήσει την έκδοση μέτρου προστασίας δυνάμει της εθνικής του νομοθεσίας·
γ)
να ενημερώσει το προστατευόμενο πρόσωπο σχετικά με τα τυχόν διαθέσιμα σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο ένδικα μέσα κατά της απόφασής της.
Άρθρο 11
Ισχύον δίκαιο και αρμοδιότητα στο κράτος εκτέλεσης
1. Το κράτος εκτέλεσης είναι αρμόδιο να εκδίδει και να επιβάλλει μέτρα στην επικράτειά του μετά την αναγνώριση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας. Το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης διέπει την έκδοση και επιβολή της απόφασης του άρθρου 9 παράγραφος 1, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων για την άσκηση ένδικων μέσων κατά των αποφάσεων που εκδίδονται στο κράτος εκτέλεσης σε σχέση με την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας.
2. Σε περίπτωση παραβίασης ενός ή περισσότερων μέτρων που λαμβάνει το κράτος εκτέλεσης μετά την αναγνώριση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης, κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 1, είναι αρμόδια:
α)
να επιβάλλει ποινικές κυρώσεις και να λάβει οποιοδήποτε άλλο μέτρο ως αποτέλεσμα της παραβίασης, αν η παραβίαση συνιστά πράξη αξιόποινη σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους εκτέλεσης·
β)
να λαμβάνει αποφάσεις μη ποινικού χαρακτήρα που έχουν σχέση με την παραβίαση·
γ)
να λαμβάνει κάθε επείγον και προσωρινό μέτρο ώστε να τερματιστεί η παραβίαση, εν αναμονή, κατά περίπτωση, μεταγενέστερης απόφασης του κράτους έκδοσης.
3. Εάν δεν υφίσταται μέτρο σε εθνικό επίπεδο που θα μπορούσε να ληφθεί σε παρόμοια περίπτωση στο κράτος εκτέλεσης, η αρμόδια αρχή του κράτους αυτού αναφέρει στην αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης κάθε παραβίαση του μέτρου προστασίας που περιγράφεται στην ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, της οποίας έχει γνώση.
Άρθρο 12
Κοινοποίηση σε περίπτωση παραβίασης
Η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης κοινοποιεί στην αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης ή του κράτους επιτήρησης οποιαδήποτε παραβίαση του μέτρου ή των μέτρων τα οποία ελήφθησαν με βάση την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας. Για την κοινοποίηση χρησιμοποιείται το τυποποιημένο έντυπο του παραρτήματος II.
Άρθρο 13
Δικαιοδοσία του κράτους έκδοσης
1. Η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης έχει αποκλειστική δικαιοδοσία να λαμβάνει αποφάσεις σε σχέση με:
α)
την ανανέωση, επανεξέταση, τροποποίηση, ανάκληση και απόσυρση του μέτρου προστασίας, και, επακολούθως, της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας·
β)
την επιβολή μέτρου στερητικού της ελευθερίας ως αποτέλεσμα της ανάκλησης του μέτρου προστασίας, εφόσον το μέτρο προστασίας έχει επιβληθεί κατόπιν δικαστικής απόφασης, κατά την έννοια του άρθρου 2 της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ ή κατόπιν απόφασης για μέτρα επιτήρησης, όπως ορίζονται στο άρθρο 4 της απόφασης-πλαισίου 2009/829/ΔΕΥ.
2. Το δίκαιο του κράτους έκδοσης εφαρμόζεται στις αποφάσεις που λαμβάνονται δυνάμει της παραγράφου 1.
3. Εφόσον δικαστική απόφαση, κατά την έννοια του άρθρου 2 της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ, ή απόφαση περί μέτρων επιτήρησης, κατά την έννοια του άρθρου 4 της απόφασης-πλαισίου 2009/829/ΔΕΥ, έχει ήδη διαβιβαστεί σε άλλο κράτος μέλος ή διαβιβάστηκε σε αυτό μετά την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, οι μεταγενέστερες αποφάσεις, όπως προβλέπονται στις ανωτέρω αποφάσεις, λαμβάνονται σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις αυτών.
4. Όταν το μέτρο προστασίας περιέχεται σε δικαστική απόφαση, κατά την έννοια του άρθρου 2 της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ, η οποία έχει ήδη διαβιβαστεί σε άλλο κράτος μέλος ή διαβιβάστηκε σε αυτό μετά την έκδοση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας, και η αρμόδια αρχή του κράτους επιτήρησης έχει λάβει μεταγενέστερες αποφάσεις που επηρεάζουν τις υποχρεώσεις ή τις οδηγίες που περιέχονται στο μέτρο προστασίας σύμφωνα με το άρθρο 14 της εν λόγω απόφασης-πλαισίου, η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης αναλόγως ανανεώνει, επανεξετάζει, τροποποιεί, ανακαλεί ή αποσύρει χωρίς καθυστέρηση την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας.
5. Η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης ενημερώνει χωρίς καθυστέρηση την αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης για οποιαδήποτε απόφαση έχει ληφθεί σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 4.
6. Αν η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης ανακαλέσει ή αποσύρει την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας σύμφωνα με την παράγραφο 1 στοιχείο α) και την παράγραφο 4, η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης τερματίζει τα μέτρα που έχουν ληφθεί σύμφωνα με το άρθρο 9 παράγραφος 1, μόλις λάβει τη δέουσα κοινοποίηση από την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης.
7. Αν η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης τροποποιήσει την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας σύμφωνα με την παράγραφο 1 στοιχείο α) και την παράγραφο 4, η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης, ανάλογα με την περίπτωση:
α)
τροποποιεί τα μέτρα που έχει λάβει με βάση την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, ενεργώντας σύμφωνα με το άρθρο 9 ή
β)
αρνείται να εκτελέσει την τροποποιημένη απαγόρευση ή τον περιορισμό εάν δεν εμπίπτει στις κατηγορίες απαγορεύσεων ή περιορισμών που αναφέρονται στο άρθρο 5 ή εάν οι πληροφορίες που διαβιβάζονται μαζί με την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας σύμφωνα με το άρθρο 7 είναι ελλιπείς και δεν έχουν συμπληρωθεί εντός της προθεσμίας που έθεσε η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης σύμφωνα με το άρθρο 9 παράγραφος 4.
Άρθρο 14
Λόγοι ανάκλησης των μέτρων που έχουν ληφθεί βάσει ευρωπαϊκής εντολής προστασίας
1. Η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης δύναται να ανακαλέσει τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την εκτέλεση ευρωπαϊκής εντολής προστασίας:
α)
αν υπάρχουν σαφή στοιχεία ότι το προστατευόμενο πρόσωπο δεν κατοικεί ούτε διαμένει στο έδαφος του κράτους εκτέλεσης ή το έχει εγκαταλείψει οριστικά·
β)
όταν, σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, έχει παρέλθει η μέγιστη διάρκεια ισχύος των μέτρων που έχουν ληφθεί κατ’ εφαρμογή της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας·
γ)
στην περίπτωση του άρθρου 13 παράγραφος 7 στοιχείο β) ή
δ)
αν δικαστική απόφαση, κατά την έννοια του άρθρου 2 της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ, ή απόφαση περί μέτρων επιτήρησης, κατά την έννοια του άρθρου 4 της απόφασης-πλαισίου 2009/829/ΔΕΥ, διαβιβάζεται στο κράτος εκτέλεσης μετά την αναγνώριση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας.
2. Η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης ενημερώνει πάραυτα την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης και, ει δυνατόν, το προστατευόμενο πρόσωπο, για την απόφαση αυτή.
3. Πριν από την ανάκληση των μέτρων κατά την παράγραφο 1 στοιχείο β), η αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης δύναται να καλέσει την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης να παράσχει πληροφορίες για να αποφανθεί εάν η προστασία που παρέχεται δυνάμει της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας εξακολουθεί να δικαιολογείται υπό το φως των περιστάσεων της συγκεκριμένης υπόθεσης. Η αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης ανταποκρίνεται χωρίς καθυστέρηση στην πρόσκληση.
Άρθρο 15
Προτεραιότητα στην αναγνώριση της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας
Η ευρωπαϊκή εντολή προστασίας αναγνωρίζεται με την ίδια προτεραιότητα που θα ίσχυε σε παρεμφερή εθνική υπόθεση, λαμβανομένων υπόψη των ειδικών συνθηκών της υπόθεσης και του επείγοντος χαρακτήρα της, του προβλεπόμενου χρόνου για την άφιξη του προστατευόμενου προσώπου στο κράτος εκτέλεσης και, ει δυνατόν, του βαθμού επικινδυνότητας για το προστατευόμενο πρόσωπο.
Άρθρο 16
Διαβουλεύσεις μεταξύ των αρμόδιων αρχών
Εφόσον ενδείκνυται, οι αρμόδιες αρχές του κράτους έκδοσης και του κράτους εκτέλεσης μπορούν να διαβουλευθούν προς διευκόλυνση της ομαλής και αποτελεσματικής εφαρμογής της παρούσας οδηγίας.
Άρθρο 17
Γλώσσες
1. Η ευρωπαϊκή εντολή προστασίας μεταφράζεται από την αρμόδια αρχή του κράτους έκδοσης στην επίσημη ή σε μία από τις επίσημες γλώσσες του κράτους εκτέλεσης.
2. Το έντυπο που αναφέρεται στο άρθρο 12 μεταφράζεται από την αρμόδια αρχή του κράτους εκτέλεσης στην επίσημη ή σε μία από τις επίσημες γλώσσες του κράτους έκδοσης.
3. Κάθε κράτος μέλος μπορεί, είτε κατά την έκδοση της παρούσας οδηγίας είτε αργότερα, να αναφέρει, σε δήλωση που κατατίθεται στην Επιτροπή, ότι δέχεται μετάφραση σε μία ή περισσότερες άλλες επίσημες γλώσσες της Ένωσης.
Άρθρο 18
Έξοδα
Τα έξοδα που απορρέουν από την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας βαρύνουν το κράτος εκτέλεσης, σύμφωνα με την εθνική του νομοθεσία, εκτός από τα έξοδα που προέκυψαν αποκλειστικά στην επικράτεια του κράτους έκδοσης.
Άρθρο 19
Σχέση με άλλες συμφωνίες και διακανονισμούς
1. Τα κράτη μέλη μπορούν να συνεχίσουν την εφαρμογή διμερών ή πολυμερών συμφωνιών ή διακανονισμών που ισχύουν κατά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας, αν οι συμφωνίες ή διακανονισμοί επιτρέπουν την επέκταση ή τη διεύρυνση των στόχων της παρούσας οδηγίας και συμβάλλουν στην απλούστευση ή την περαιτέρω διευκόλυνση των διαδικασιών για τη λήψη μέτρων προστασίας.
2. Τα κράτη μέλη δύνανται να συνάπτουν διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες ή διακανονισμούς μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας, αν οι συμφωνίες ή διακανονισμοί επιτρέπουν την επέκταση ή τη διεύρυνση των διατάξεων της παρούσας οδηγίας και συμβάλλουν στην απλούστευση ή τη διευκόλυνση των διαδικασιών για τη λήψη μέτρων προστασίας.
3. Έως τις 11ης Απριλίου 2012, τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τις ισχύουσες συμφωνίες και διακανονισμούς που αναφέρονται στην παράγραφο 1 τις οποίες επιθυμούν να εξακολουθήσουν να εφαρμόζουν. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν επίσης στην Επιτροπή, εντός τριών μηνών από την υπογραφή τους, τις νέες συμφωνίες ή διακανονισμούς που αναφέρονται στην παράγραφο 2.
Άρθρο 20
Σχέση με άλλες νομοθετικές πράξεις
1. Η παρούσα οδηγία δεν επηρεάζει την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 44/2001, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2201/2003, της σύμβασης της Χάγης του 1996 σχετικά με τη διεθνή δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο, την αναγνώριση, την εκτέλεση και τη συνεργασία σε θέματα γονικής μέριμνας και μέτρων προστασίας των παιδιών, ή της σύμβασης της Χάγης του 1980 για τα αστικά θέματα της διεθνούς απαγωγής παιδιών.
2. Η παρούσα οδηγία δεν επηρεάζει την εφαρμογή της απόφασης-πλαισίου 2008/947/ΔΕΥ και της απόφασης-πλαισίου 2009/829/ΔΕΥ.
Άρθρο 21
Εφαρμογή
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που απαιτούνται για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία το αργότερο στις 11ης Ιανουαρίου 2015. Πληροφορούν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.
Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις ανωτέρω διατάξεις, αυτές περιέχουν αναφορά στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη έκδοσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς αποφασίζεται από τα κράτη μέλη.
2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εθνικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.
Άρθρο 22
Συλλογή δεδομένων
Για να διευκολυνθεί η αξιολόγηση της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή στοιχεία για την εφαρμογή των εθνικών διαδικασιών σχετικά με την ευρωπαϊκή εντολή προστασίας, τουλάχιστον όσον αφορά τον αριθμό των ευρωπαϊκών εντολών προστασίας που ζητήθηκαν, εκδόθηκαν και/ή αναγνωρίστηκαν.
Άρθρο 23
Επανεξέταση
Έως τις 11ης Ιανουαρίου 2016, η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας. Η έκθεση συνοδεύεται, αν είναι απαραίτητο, από νομοθετικές προτάσεις.
Άρθρο 24
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Άρθρο 25
Αποδέκτες
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες.
Στρασβούργο, 13 Δεκεμβρίου 2011.
SMĚRNICE EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY 2011/99/EU
ze dne 13. prosince 2011
o evropském ochranném příkazu
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 82 odst. 1 písm. a) a d) této smlouvy,
s ohledem na podnět Belgického království, Bulharské republiky, Estonské republiky, Španělského království, Francouzské republiky, Italské republiky, Maďarské republiky, Polské republiky, Portugalské republiky, Rumunska, Finské republiky a Švédského království,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
v souladu s řádným legislativním postupem (1),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Evropská unie si stanovila za cíl zachovat a rozvíjet prostor svobody, bezpečnosti a práva.
(2)
Podle čl. 82 odst. 1 Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“) je justiční spolupráce v trestních věcech v Unii založena na zásadě vzájemného uznávání rozsudků a soudních rozhodnutí.
(3)
Podle Stockholmského programu - otevřená a bezpečná Evropa, která slouží svým občanům a chrání je (2), by vzájemné uznávání mělo být rozšířeno na všechny druhy rozsudků a soudních rozhodnutí, které mohou být v závislosti na právním systému buď trestní, nebo správní povahy. Program dále vyzývá Komisi a členské státy, aby posoudily, jak zlepšit právní předpisy a opatření zaměřená na praktickou podporu ochrany obětí. Uvedený program rovněž stanoví, že by obětem trestného činu mohla být nabídnuta zvláštní ochranná opatření, která by měla být účinná v rámci celé Unie. Tato směrnice je součástí soudržného a komplexního souboru opatření v oblasti práv obětí.
(4)
V usnesení Evropského parlamentu ze dne 26. listopadu 2009 o odstranění násilí páchaného na ženách se členské státy vyzývají, aby zlepšily své vnitrostátní právní předpisy a politiky zaměřené proti všem formám násilí páchaného na ženách a aby zahájily kroky k boji proti příčinám tohoto násilí, zejména prostřednictvím preventivních akcí, a dále se Unie vyzývá, aby všem obětem násilí zaručila právo na pomoc a podporu. Usnesení Evropského parlamentu ze dne 10. února 2010 o rovnosti žen a mužů v Evropské unii - 2009 podporuje návrh na zavedení evropského příkazu k ochraně obětí.
(5)
Rada ve svém usnesení ze dne 10. června 2011 o plánu posílení práv a ochrany obětí, zejména v trestním řízení, uvedla, že je na úrovni Unie třeba podniknout kroky za účelem posílení práv a ochrany obětí trestných činů, a vyzvala Komisi, aby za tímto účelem předložila příslušné návrhy. V tomto rámci by měl být vytvořen mechanismus k zajištění vzájemného uznávání mezi členskými státy rozhodnutí o ochranných opatřeních pro oběti trestných činů. V souladu s uvedeným usnesením by měla být tato směrnice, která se týká vzájemného uznávání ochranných opatřeních přijatých v trestních věcech, doplněna vhodným mechanismem upravujícím opatření přijímaná v občanských věcech.
(6)
Ve společném prostoru práva bez vnitřních hranic je nezbytné zajistit, aby ochrana poskytovaná fyzické osobě v jednom členském státě byla zachována a pokračovala rovněž v jakémkoli jiném členském státě, do nějž se dotyčná osoba přestěhuje nebo přestěhovala. Také by mělo být zajištěno, aby oprávněný výkon práva občanů Unie svobodně se pohybovat a pobývat na území členských států v souladu s čl. 3 odst. 2 Smlouvy o Evropské unii (dále jen „Smlouva o EU“) a článkem 21 Smlouvy o fungování EU nevedl ke ztrátě jejich ochrany.
(7)
Za účelem dosažení těchto cílů by tato směrnice měla stanovit pravidla, na jejichž základě je možné rozšířit ochranu vyplývající z určitých ochranných opatření přijatých podle práva jednoho členského státu (dále jen „vydávající stát“) i na další členský stát, v němž se chráněná osoba rozhodne pobývat nebo se zdržovat (dále jen „vykonávající stát“).
(8)
Tato směrnice zohledňuje rozdílné právní tradice členských států i skutečnost, že účinnou ochranu je možné zajistit prostřednictvím ochranných příkazů vydaných jinými orgány než trestními soudy. Tato směrnice nezakládá povinnost změnit vnitrostátní systémy přijímání ochranných opatření, ani nezakládá povinnost zavést trestněprávní systém pro vykonávání evropského ochranného příkazu nebo takový systém za tímto účelem pozměnit.
(9)
Tato směrnice se použije na ochranná opatření, která mají konkrétně za cíl chránit určité osoby proti trestnému činu jiné osoby, který může jakýmkoli způsobem ohrozit život, tělesnou, duševní a sexuální integritu dané osoby, například prostřednictvím předcházení jakékoli formě obtěžování, jakož i proti činu, který může ohrozit důstojnost nebo osobní svobodu, například prostřednictvím předcházení únosům, nebezpečnému pronásledování (tzv. stalking) a jiným formám nepřímého nátlaku, a která mají za cíl předcházet novému trestnému jednání či zmírnit dopady předchozího trestného jednání. Tato osobní práva chráněné osoby odpovídají úrovni základních hodnot uznávaných a dodržovaných ve všech členských státech. Členský stát však není povinen vydat evropský ochranný příkaz na základě trestního opatření, které neslouží konkrétně k ochraně osoby, ale slouží primárně k jiným účelům, například za účelem společenské rehabilitace pachatele. Je třeba zdůraznit, že tato směrnice se vztahuje na ochranná opatření, která mají za cíl chránit všechny oběti, a nikoli pouze oběti násilí páchaného na základě příslušnosti k pohlaví, přičemž se zohlední zvláštní povaha každého spáchaného trestného činu.
(10)
Tato směrnice se vztahuje na ochranná opatření v trestních věcech, a nevztahuje se proto na ochranná opatření ve věcech občanských. K výkonu ochranného opatření v souladu s touto směrnicí není nezbytné, aby byl spáchaný trestný čin stanoven pravomocným rozhodnutím. Nezáleží ani na tom, zda je orgán, který ochranné opatření přijal, orgánem trestněprávní, správní či občanskoprávní povahy. Tato směrnice neukládá členským státům povinnost, aby změnily své vnitrostátní právní předpisy tak, aby byly schopny přijímat ochranná opatření v rámci trestního řízení.
(11)
Tato směrnice se má vztahovat na ochranná opatření přijatá ve prospěch obětí nebo možných obětí trestných činů. Tato směrnice by se proto neměla vztahovat na opatření přijatá za účelem ochrany svědků.
(12)
Je-li ochranné opatření podle této směrnice přijato na ochranu příbuzného hlavní chráněné osoby, může být požádáno o vydání evropského ochranného příkazu a evropský ochranný příkaz může být vydán ve vztahu k tomuto příbuznému, pokud jsou splněny podmínky stanovené v této směrnici.
(13)
Každá žádost o vydání evropského ochranného příkazu by měla být posouzena dostatečně rychle s ohledem na bližší okolnosti případu včetně naléhavosti, předpokládaného data příjezdu chráněné osoby na území vykonávajícího státu a, pokud je to možné, s ohledem na míru ohrožení chráněné osoby.
(14)
Mají-li být chráněné osobě nebo osobě, která představuje nebezpečí, sdělovány informace podle této směrnice, měly by být tyto informace případně zároveň poskytnuty opatrovníkovi nebo zástupci dotčené osoby. Současně je nutné důsledně zohledňovat skutečnost, že chráněná osoba, osoba, která představuje nebezpečí, opatrovník nebo zástupce pro řízení musí obdržet informace podle této směrnice v jazyce, kterému rozumí.
(15)
V řízeních o vydání a uznání evropského ochranného příkazu by příslušné orgány měly náležitě zohledňovat potřeby obětí, a to zejména zvláště zranitelných osob, jako jsou nezletilí nebo zdravotně postižené osoby.
(16)
Pro použití této směrnice může být ochranné opatření uloženo na základě rozsudku ve smyslu rámcového rozhodnutí Rady 2008/947/SVV ze dne 27. listopadu 2008 o uplatňování zásady vzájemného uznávání na rozsudky a rozhodnutí o probaci za účelem dohledu nad probačními opatřeními a alternativními tresty (3), nebo na základě rozhodnutí o opatřeních dohledu ve smyslu rámcového rozhodnutí Rady 2009/829/SVV ze dne 23. října 2009 o uplatnění zásady vzájemného uznávání na rozhodnutí o opatřeních dohledu jakožto alternativy zajišťovací vazby mezi členskými státy Evropské unie (4). Bylo-li rozhodnutí přijato ve vydávajícím státě na základě jednoho z uvedených rámcových rozhodnutí, mělo by následovat příslušné řízení o uznání ve vykonávajícím státě. Tím by však neměla být vyloučena možnost postoupení evropského ochranného příkazu do jiného členského státu, než je stát vykonávající rozhodnutí, založená na uvedených rámcových rozhodnutích.
(17)
V souladu s článkem 6 Evropské úmluvy o ochraně lidských práv a základních svobod a s čl. 47 druhým pododstavcem Listiny základních práv Evropské unie by osoba, která představuje nebezpečí, měla buď v průběhu řízení vedoucího k přijetí ochranného opatření nebo před vydáním evropského ochranného příkazu mít možnost být slyšena a podat proti ochrannému opatření opravný prostředek.
(18)
Aby se předešlo spáchání trestného činu proti oběti ve vykonávajícím státě, měl by uvedený stát mít právní prostředky pro uznání rozhodnutí ve prospěch oběti, které bylo předtím přijato ve vydávajícím státě, a zároveň by se mělo zabránit tomu, aby oběť musela ve vykonávajícím státě zahájit nové řízení nebo znovu předkládat důkazní prostředky, jako by rozhodnutí ve vydávajícím státě nebylo přijato. Uznání evropského ochranného příkazu vykonávajícím státem znamená mimo jiné, že příslušný orgán uvedeného státu, s výhradou omezení uvedených v této směrnici, přijme existenci a platnost ochranného opatření přijatého ve vydávajícím státě, uzná faktickou situaci popsanou v evropském ochranném příkazu a souhlasí, že ochrana by měla být poskytnuta a její poskytování by mělo pokračovat v souladu s jeho vnitrostátním právem.
(19)
Tato směrnice obsahuje úplný seznam zákazů a omezení, které, jsou-li uloženy ve vydávajícím státě a obsaženy v evropském ochranném příkazu, by měly být uznány a vykonány ve vykonávajícím státě, s výhradou omezení stanovených v této směrnici. Umožňuje-li to vnitrostátní právo, lze na vnitrostátní úrovni přijímat další ochranná opatření, jako je povinnost osoby, která představuje nebezpečí, zdržovat se na určeném místě. Vydávající stát může tato opatření uložit v řízení, jehož výsledkem je přijetí některého ochranného opatření, které podle této směrnice může být základem evropského ochranného příkazu.
(20)
Jelikož jsou ve členských státech k přijímání a výkonu ochranných opatření příslušné různé druhy orgánů (občanskoprávní, trestněprávní či správní), je vhodné poskytnout v rámci této směrnice vysokou úroveň flexibility v mechanismu spolupráce mezi členskými státy. Příslušný orgán ve vykonávajícím státě proto nemusí ve všech případech přijmout stejné ochranné opatření, jako bylo přijato ve vydávajícím státě, a může do určité míry uvážit přijetí jakéhokoli opatření, které v obdobné situaci shledává vhodným a přiměřeným podle svého vnitrostátního práva, aby byla chráněné osobě poskytnuta pokračující ochrana s ohledem na ochranné opatření přijaté ve vydávajícím státě, jak je popsané v evropském ochranném příkazu.
(21)
Zákazy nebo omezení, na které se tato směrnice použije, zahrnují mimo jiné opatření zaměřená na omezení osobních kontaktů či kontaktů na dálku mezi chráněnou osobou a osobou, která představuje nebezpečí, například uložením určitých podmínek pro tyto kontakty nebo uložením omezení ohledně obsahu komunikace.
(22)
Příslušný orgán vykonávajícího státu by měl informovat osobu, která představuje nebezpečí, příslušný orgán vydávajícího státu a chráněnou osobu o jakémkoli opatření přijatém na základě evropského ochranného příkazu. Při oznámení osobě, která představuje nebezpečí, by měl být řádně zohledněn zájem chráněné osoby na tom, aby nebyla odhalena její adresa nebo jiné kontaktní údaje. Takové údaje by měly být z oznámení vyloučeny, pokud nejsou adresa či jiné kontaktní údaje zahrnuty v zákazu nebo omezení uloženém jako opatření výkonu osobě, která představuje nebezpečí.
(23)
Pokud příslušný orgán ve vydávajícím státě odvolá evropský ochranný příkaz, měl by příslušný orgán ve vykonávajícím státě přerušit opatření, která přijal za účelem výkonu evropského ochranného příkazu, přičemž se rozumí, že příslušný orgán vykonávajícího státu může nezávisle a v souladu se svým vnitrostátním právem přijmout jakékoli ochranné opatření podle svých vnitrostátních právních předpisů s cílem chránit dotčenou osobu.
(24)
Vzhledem k tomu, že se tato směrnice zabývá situací, kdy se chráněná osoba přestěhuje do jiného členského státu, vydání či výkon evropského ochranného příkazu by nemělo zahrnovat jakékoli přenesení pravomocí týkajících se hlavních, odložených, alternativních, podmíněných nebo vedlejších trestů nebo bezpečnostních opatření uložených osobě, která představuje nebezpečí, na vykonávající stát, pokud tato osoba i nadále pobývá ve státě, který ochranné opatření přijal.
(25)
Tam, kde je to vhodné, by mělo být možné použít elektronické prostředky s cílem uvést v souladu s vnitrostátními právními předpisy a postupy do praxe opatření přijatá na základě této směrnice.
(26)
V rámci spolupráce mezi orgány zapojenými do zajištění ochrany chráněné osoby by měl příslušný orgán vykonávajícího státu sdělit příslušnému orgánu vydávajícího státu jakékoli porušení opatření přijatých ve vykonávajícím státě za účelem výkonu evropského ochranného příkazu. Toto sdělení by mělo umožnit příslušnému orgánu vydávajícího státu urychleně rozhodnout o jakékoli vhodné reakci ohledně ochranného opatření uloženého v jeho státě vůči osobě, která představuje nebezpečí. Taková reakce může zahrnovat, je-li to vhodné, uložení trestu odnětí svobody namísto opatření nezahrnujícího odnětí svobody, které bylo původně přijato například jako alternativa k předběžnému zadržení nebo jako důsledek podmíněného trestu. Rozumí se, že takové rozhodnutí, jelikož neukládá trest ex novo ve vztahu k novému trestnému činu, není v rozporu s možností, že vykonávající stát případně uloží sankce v případě porušení opatření přijatých za účelem výkonu evropského ochranného příkazu.
(27)
Vzhledem k různým právním tradicím členských států, pokud by v případě obdobném faktické situaci popsané v evropském ochranném příkazu nebylo ve vykonávajícím státě k dispozici žádné ochranné opatření, měl by příslušný orgán vykonávajícího státu podat příslušnému orgánu vydávajícího státu zprávu o jakémkoli porušení ochranného opatření uvedeného v evropském ochranném příkazu, které je mu známo.
(28)
V zájmu hladkého uplatňování této směrnice v každém jednotlivém případě by příslušné orgány vydávajícího a vykonávajícího státu měly vykonávat své pravomoci v souladu s touto směrnicí a s ohledem na zásadu ne bis in idem.
(29)
Od chráněné osoby by nemělo být vyžadováno, aby hradila náklady související s uznáním evropského ochranného příkazu, které jsou nepřiměřené ve srovnání s obdobným vnitrostátním případem. Členské státy by měly při uplatňování této směrnice zajistit, aby chráněná osoba nebyla povinna po uznání evropského ochranného příkazu zahájit další vnitrostátní řízení, aby od příslušného orgánu vykonávajícího státu získala, jakožto přímý důsledek tohoto uznání, rozhodnutí o přijetí jakéhokoli opatření, které by bylo podle jeho vnitrostátního práva v obdobném případě dostupné pro zajištění ochrany chráněné osoby.
(30)
S ohledem na zásadu vzájemného uznávání, ze které tato směrnice vychází, by členské státy měly při uplatňování této směrnice podporovat v nejvyšší možné míře přímý kontakt mezi příslušnými orgány.
(31)
Aniž je dotčena nezávislost justice a rozdíly v její organizaci v rámci Unie, členské státy by měly případně od osob odpovědných za odbornou přípravu soudců, státních zástupců, příslušníků policie a soudních úředníků zapojených do řízení směřujícího k vydání nebo uznání evropského ochranného příkazu vyžadovat, aby zajistily náležitou odbornou přípravu, pokud jde o cíle této směrnice.
(32)
Členské státy by měly v zájmu snazšího hodnocení uplatňování této směrnice předávat Komisi příslušné údaje týkající se uplatňování vnitrostátních postupů ve věci evropského ochranného příkazu, a to alespoň počet žádostí o vydání evropského ochranného příkazu a počet vydaných nebo uznaných příkazů. Pro tyto účely by byly užitečné i další údaje, například o povaze dotčených trestných činů.
(33)
Tato směrnice by měla přispět k ochraně osob, jimž hrozí nebezpečí, a tak doplnit, avšak nikoli ovlivnit, již platné nástroje v této oblasti, jako je rámcové rozhodnutí 2008/947/SVV a rámcové rozhodnutí 2009/829/SVV.
(34)
Spadá-li rozhodnutí týkající se ochranného opatření do oblasti působnosti nařízení Rady (ES) č. 44/2001 ze dne 22. prosince 2000 o příslušnosti a uznávání a výkonu soudních rozhodnutí v občanských a obchodních věcech (5), nařízení Rady (ES) č. 2201/2003 ze dne 27. listopadu 2003 o příslušnosti a uznávání a výkonu rozhodnutí ve věcech manželských a ve věcech rodičovské zodpovědnosti (6) nebo Haagské úmluvy z roku 1996 o pravomoci orgánů, použitelném právu, uznávání a výkonu rozhodnutí a spolupráci ve věcech rodičovské zodpovědnosti a opatření k ochraně dětí (7), měly by být uznání a výkon takového rozhodnutí provedeny v souladu s příslušným právním nástrojem.
(35)
Členské státy a Komise by případně měly do stávajících vzdělávacích programů a osvětových kampaní zaměřených na ochranu obětí trestných činů zahrnout informace o evropském ochranném příkazu.
(36)
Osobní údaje zpracované v rámci provádění této směrnice by měly být chráněny v souladu s rámcovým rozhodnutím Rady 2008/977/SVV ze dne 27. listopadu 2008 o ochraně osobních údajů zpracovávaných v rámci policejní a justiční spolupráce v trestních věcech (8) a se zásadami stanovenými v Úmluvě Rady Evropy z roku 1981 o ochraně osob se zřetelem na automatizované zpracování osobních dat.
(37)
Tato směrnice by měla dodržovat základní práva, jak jsou zaručena v Listině základních práv Evropské unie a v Evropské úmluvě o ochraně lidských práv a základních svobod, v souladu s článkem 6 Smlouvy o EU.
(38)
Členské státy se vyzývají, aby při provádění této směrnice zohlednily práva a zásady zakotvené v Úmluvě Organizace spojených národů z roku 1979 o odstranění všech forem diskriminace žen.
(39)
Jelikož cíle této směrnice, totiž ochrany osob, jimž hrozí nebezpečí, nemůže být uspokojivě dosaženo na úrovni členských států, a proto jej může být z důvodu jeho rozsahu a možných účinků lépe dosaženo na úrovni Unie, může Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o EU. V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje tato směrnice rámec toho, co je nezbytné pro dosažení tohoto cíle.
(40)
V souladu s článkem 3 Protokolu (č. 21) o postavení Spojeného království a Irska s ohledem na prostor svobody, bezpečnosti a práva, připojeného ke Smlouvě o EU a ke Smlouvě o fungování EU, oznámilo Spojené království své přání účastnit se přijímání a používání této směrnice.
(41)
V souladu s články 1 a 2 Protokolu (č. 21) o postavení Spojeného království a Irska s ohledem na prostor svobody, bezpečnosti a práva, připojeného ke Smlouvě o EU a Smlouvě o fungování EU, a aniž je dotčen článek 4 tohoto protokolu, se Irsko neúčastní přijímání této směrnice a tato směrnice pro něj není závazná ani použitelná.
(42)
V souladu s články 1 a 2 Protokolu (č. 22) o postavení Dánska, připojeného ke Smlouvě o EU a ke Smlouvě o fungování EU, se Dánsko neúčastní přijímání této směrnice a tato směrnice pro něj není závazná ani použitelná.
PŘIJALY TUTO SMĚRNICI:
Článek 1
Cíl
Tato směrnice stanoví pravidla umožňující justičnímu nebo rovnocennému orgánu ve členském státě, v němž bylo přijato ochranné opatření s cílem ochrany osoby před trestným činem jiné osoby, jenž může ohrozit její život, tělesnou nebo duševní integritu, důstojnost, osobní svobodu nebo sexuální integritu, vydat evropský ochranný příkaz umožňující příslušnému orgánu v jiném členském státě pokračovat v ochraně této osoby na území tohoto jiného členského státu, v důsledku spáchání trestného činu nebo údajného spáchání trestného činu podle vnitrostátního práva vydávajícího státu.
Článek 2
Definice
Pro účely této směrnice se rozumí:
1)
„evropským ochranným příkazem“ rozhodnutí přijaté justičním nebo rovnocenným orgánem členského státu v souvislosti s ochranným opatřením, na jehož základě justiční či rovnocenný orgán jiného členského státu přijme jakékoli vhodné opatření nebo jakákoliv vhodná opatření podle svého vnitrostátního práva s cílem pokračovat v ochraně chráněné osoby;
2)
„ochranným opatřením“ rozhodnutí v trestních věcech přijaté vydávajícím státem v souladu s jeho vnitrostátním právem hmotným i procesním, jímž se osobě, která představuje nebezpečí, ukládá jeden nebo více zákazů nebo omezení uvedených v článku 5 za účelem ochrany chráněné osoby před trestným činem, který může ohrozit její život, tělesnou nebo duševní integritu, důstojnost, osobní svobodu nebo sexuální integritu;
3)
„chráněnou osobou“ fyzická osoba, která je předmětem ochrany vyplývající z ochranného opatření přijatého vydávajícím státem;
4)
„osobou, která představuje nebezpečí“, fyzická osoba, jíž byl uložen jeden nebo více zákazů nebo omezení uvedených v článku 5;
5)
„vydávajícím státem“ členský stát, v němž bylo přijato ochranné opatření, na jehož podkladě byl vydán evropský ochranný příkaz;
6)
„vykonávajícím státem“ členský stát, kterému byl evropský ochranný příkaz předán za účelem jeho uznání;
7)
„státem dohledu“ členský stát, jemuž byl postoupen rozsudek ve smyslu článku 2 rámcového rozhodnutí 2008/947/SVV nebo rozhodnutí o opatřeních dohledu ve smyslu článku 4 rámcového rozhodnutí 2009/829/SVV.
Článek 3
Stanovení příslušných orgánů
1. Každý členský stát informuje Komisi, který justiční či rovnocenný orgán nebo orgány jsou podle jeho vnitrostátního práva příslušné vydávat a uznávat evropský ochranný příkaz v souladu s touto směrnicí, je-li daný členský stát vydávajícím nebo vykonávajícím státem.
2. Komise zpřístupní obdržené informace všem členským státům. Členské státy informují Komisi o veškerých změnách informací uvedených v odstavci 1.
Článek 4
Účast ústředního orgánu
1. Každý členský stát může určit ústřední orgán nebo více ústředních orgánů, dovoluje-li to jeho právní systém, které budou nápomocny příslušným orgánům.
2. Členský stát může, je-li to nezbytné kvůli organizaci jeho vnitřního justičního systému, přenést na svůj ústřední orgán nebo orgány odpovědnost za administrativní doručení a převzetí evropského ochranného příkazu a za veškerý další související úřední písemný styk. V důsledku toho lze veškerou komunikaci, konzultace, výměny informací, dotazy a oznámení mezi příslušnými orgány řešit případně za pomoci určeného ústředního orgánu nebo orgánů dotčeného členského státu.
3. Členský stát, který hodlá využít možností uvedených v tomto článku, sdělí Komisi informace o určeném ústředním orgánu nebo orgánech. Tyto údaje jsou závazné pro všechny orgány vydávajícího státu.
Článek 5
Nezbytnost existence ochranného opatření podle vnitrostátního práva
Evropský ochranný příkaz lze vydat pouze tehdy, pokud bylo ve vydávajícím státě již přijato ochranné opatření ukládající osobě, která představuje nebezpečí, jeden nebo více z těchto zákazů nebo omezení:
a)
zákaz vstupu do určitých lokalit, míst nebo vymezených oblastí, kde chráněná osoba pobývá nebo které navštěvuje;
b)
zákaz nebo omezení kontaktů, v jakékoli formě, s chráněnou osobou, včetně kontaktů prostřednictvím telefonu, elektronické či běžné pošty, faxem či jakýmikoli jinými prostředky; nebo
c)
zákaz nebo omezení týkající se přiblížení se chráněné osobě blíže než na předepsanou vzdálenost.
Článek 6
Vydání evropského ochranného příkazu
1. Evropský ochranný příkaz může být vydán, pokud se chráněná osoba rozhodne pobývat, nebo již pobývá, v jiném členském státě, nebo pokud se chráněná osoba rozhodne se zdržovat, nebo se již zdržuje v jiném členském státě. Při rozhodování o vydání evropského ochranného příkazu zohlední příslušný orgán ve vydávajícím státě mimo jiné dobu či doby, po které se chráněná osoba hodlá zdržovat ve vydávajícím státě, a závažnost potřeby ochrany.
2. Justiční či rovnocenný orgán vydávajícího státu může vydat evropský ochranný příkaz pouze na žádost chráněné osoby a po ověření, že ochranné opatření splňuje požadavky stanovené v článku 5.
3. Chráněná osoba může podat žádost o vydání evropského ochranného příkazu buď příslušnému orgánu vydávajícího státu, nebo příslušnému orgánu vykonávajícího státu. Jestliže se žádost podává ve vykonávajícím státě, předá tamní příslušný orgán tuto žádost co nejdříve příslušnému orgánu vydávajícího státu.
4. Před vydáním evropského ochranného příkazu má osoba, která představuje nebezpečí, právo být slyšena a právo podat opravný prostředek proti ochrannému opatření, pokud se jí těchto práv nedostalo během řízení, jehož výsledkem bylo přijetí ochranného opatření.
5. Pokud příslušný orgán přijme ochranné opatření obsahující jeden nebo více zákazů nebo omezení uvedených v článku 5, uvědomí jakýmkoli vhodným způsobem v souladu s postupy podle svého vnitrostátního práva chráněnou osobu o možnosti požádat o evropský ochranný příkaz, pokud se tato osoba rozhodne odejít do jiného členského státu, a o základních podmínkách pro podání takové žádosti. Tento orgán chráněné osobě poradí, aby žádost podala ještě předtím, než opustí území vydávajícího státu.
6. Má-li chráněná osoba opatrovníka nebo zástupce, může tento opatrovník nebo zástupce podat žádost uvedenou v odstavcích 2 a 3 jménem chráněné osoby.
7. Je-li žádost o vydání evropského ochranného příkazu zamítnuta, informuje příslušný orgán vydávajícího státu chráněnou osobu o jakýchkoli použitelných opravných prostředcích proti takovému rozhodnutí, které jsou dostupné podle jeho vnitrostátního práva.
Článek 7
Forma a obsah evropského ochranného příkazu
Evropský ochranný příkaz se vydává v souladu s formulářem uvedeným v příloze I této směrnice. Musí obsahovat zejména tyto informace:
a)
totožnost a státní příslušnost chráněné osoby, jakož i totožnost a státní příslušnost opatrovníka či zástupce, je-li chráněná osoba nezletilá nebo nemá-li způsobilost k právním úkonům;
b)
datum, od kterého chráněná osoba hodlá pobývat nebo se zdržovat ve vykonávajícím státě, a doba nebo doby pobytu, jsou-li známy;
c)
jméno, adresu, číslo telefonu a faxu a adresu elektronické pošty příslušného orgánu vydávajícího státu;
d)
určení (například prostřednictvím čísla a data) právního aktu obsahujícího ochranné opatření, na jehož podkladě byl vydán evropský ochranný příkaz;
e)
souhrn skutečností a okolností, které vedly k přijetí ochranného opatření ve vydávajícím státě;
f)
zákazy nebo omezení uložené v ochranném opatření, které je základem pro evropský ochranný příkaz, osobě, která představuje nebezpečí, doba jejich trvání a označení sankce, existuje-li, v případě porušení příslušného zákazu nebo omezení;
g)
použití technického zařízení, existuje-li, které bylo poskytnuto chráněné osobě nebo osobě, která představuje nebezpečí, jakožto prostředek k posílení ochranného opatření;
h)
totožnost a státní příslušnost osoby, která představuje nebezpečí, jakož i její kontaktní údaje;
i)
skutečnost, zda byla chráněné osobě nebo osobě, která představuje nebezpečí, poskytnuta bezplatná právní pomoc ve vydávajícím státě, pokud je tato skutečnost známa příslušnému orgánu vydávajícího státu bez dalšího zjišťování;
j)
v případě potřeby popis dalších okolností, které by mohly mít vliv na posouzení nebezpečí, jemuž je chráněná osoba vystavena;
k)
výslovné uvedení případné skutečnosti, že rozsudek ve smyslu článku 2 rámcového rozhodnutí 2008/947/SVV nebo rozhodnutí o opatřeních dohledu ve smyslu článku 4 rámcového rozhodnutí 2009/829/SVV již byly postoupeny státu dohledu, je-li odlišný od státu vykonání evropského ochranného příkazu, a určení orgánu uvedeného státu příslušného pro výkon tohoto rozsudku nebo rozhodnutí.
Článek 8
Postup předávání
1. Předává-li příslušný orgán vydávajícího státu příslušnému orgánu vykonávajícího státu evropský ochranný příkaz, učiní tak jakýmkoli způsobem umožňujícím vyhotovení písemného záznamu, aby se mohl příslušný orgán vykonávajícího státu přesvědčit o jeho pravosti. Veškerý úřední styk rovněž probíhá přímo mezi těmito příslušnými orgány.
2. Není-li příslušnému orgánu ve vykonávajícím státě nebo vydávajícím státě znám příslušný orgán ve druhém státě, provede tento orgán za účelem získání nezbytných informací všechna příslušná šetření, a to i prostřednictvím kontaktních míst Evropské soudní sítě podle rozhodnutí Rady 2008/976/SVV ze dne 16. prosince 2008 o Evropské soudní síti (9), národního člena Eurojustu nebo národního koordinačního systému Eurojustu ve svém státě.
3. Není-li orgán vykonávajícího státu, který obdrží evropský ochranný příkaz, příslušný k jeho uznání, postoupí jej z úřední povinnosti příslušnému orgánu a neprodleně o tom uvědomí příslušný orgán vydávajícího státu jakýmkoli způsobem umožňujícím vyhotovení písemného záznamu.
Článek 9
Opatření ve vykonávajícím státě
1. Příslušný orgán vykonávajícího státu neprodleně po obdržení evropského ochranného příkazu předaného v souladu s článkem 8 tento příkaz uzná a přijme rozhodnutí o přijetí jakéhokoli opatření, které by bylo podle jeho vnitrostátního práva v obdobném případě dostupné, aby zajistil ochranu chráněné osoby, pokud se nerozhodne uplatnit některý z důvodů pro odmítnutí uznání stanovených v článku 10. V souladu se svým vnitrostátním právem může vykonávající stát použít opatření trestněprávní, správní nebo občanskoprávní povahy.
2. Opatření přijaté příslušným orgánem vykonávajícího státu podle odstavce 1 a jakékoli jiné opatření přijaté na základě následného rozhodnutí podle článku 11 musí v co největší možné míře odpovídat ochrannému opatření přijatému ve vydávajícím státě.
3. Příslušný orgán vykonávajícího státu uvědomí osobu, která představuje nebezpečí, příslušný orgán vydávajícího státu a chráněnou osobu o jakýchkoli opatřeních přijatých podle odstavce 1 a také o možných právních důsledcích porušení takového opatření, jak jsou stanoveny ve vnitrostátním právu a v čl. 11 odst. 2. Adresa nebo jiné kontaktní údaje týkající se chráněné osoby nesmějí být prozrazeny osobě, která představuje nebezpečí, pokud tyto údaje nejsou nezbytné v zájmu vykonání opatření přijatého podle odstavce 1.
4. Pokud se příslušný orgán vykonávajícího státu domnívá, že informace předané spolu s evropským ochranným příkazem podle článku 7 jsou neúplné, neprodleně o tom uvědomí příslušný orgán vydávajícího státu jakýmkoli způsobem umožňujícím vyhotovení písemného záznamu a stanoví mu přiměřenou lhůtu k poskytnutí chybějících informací.
Článek 10
Důvody pro neuznání evropského ochranného příkazu
1. Příslušný orgán vykonávajícího státu může odmítnout uznat evropský ochranný příkaz za těchto okolností:
a)
evropský ochranný příkaz není úplný nebo nebyl doplněn ve lhůtě stanovené příslušným orgánem vykonávajícího státu;
b)
nebyly dodrženy požadavky stanovené v článku 5;
c)
ochranné opatření se vztahuje na čin, který není trestným činem podle práva vykonávajícího státu;
d)
ochrana vyplývá z výkonu trestu nebo opatření, na něž se podle práva vykonávajícího státu vztahuje amnestie, a týká se činu nebo jednání spadajícího podle tohoto práva do jeho pravomoci;
e)
podle práva vykonávajícího státu se osobě, která představuje nebezpečí, přiznává imunita, což znemožňuje přijmout opatření na základě evropského ochranného příkazu;
f)
trestní stíhání osoby, která představuje nebezpečí z důvodu činu nebo jednání, v souvislosti s nímž bylo přijato ochranné opatření, je podle práva vykonávajícího státu promlčeno, pokud daný čin nebo jednání spadá podle vnitrostátního práva tohoto státu do jeho pravomoci;
g)
uznání evropského ochranného příkazu by porušilo zásadu ne bis in idem;
h)
podle práva vykonávajícího státu nemůže být osoba, která představuje nebezpečí, z důvodu svého věku trestně odpovědná za čin nebo jednání, pro něž bylo přijato ochranné opatření;
i)
ochranné opatření se týká trestného činu, který je podle práva vykonávajícího státu považován za trestný čin, který byl zcela nebo z podstatné zčásti spáchán na jeho území.
2. Pokud příslušný orgán vykonávajícího státu z jednoho z důvodů uvedených v odstavci 1 odmítne uznat evropský ochranný příkaz:
a)
neprodleně uvědomí o tomto odmítnutí a souvisejících důvodech vydávající stát a chráněnou osobu;
b)
v případě potřeby uvědomí chráněnou osobu o možnosti požádat o přijetí ochranného opatření v souladu s jeho vnitrostátní právem;
c)
případně informuje chráněnou osobu o jakýchkoli použitelných opravných prostředcích proti takovému rozhodnutí, které jsou dostupné podle jeho vnitrostátního práva.
Článek 11
Rozhodné právo a příslušnost ve vykonávajícím státě
1. Vykonávající stát je příslušný přijímat a vykonávat opatření v tomto státě po uznání evropského ochranného příkazu. Při přijímání a výkonu rozhodnutí podle čl. 9 odst. 1 se uplatňuje právo vykonávajícího státu, včetně pravidel týkajících se opravných prostředků proti rozhodnutím přijatým ve vykonávajícím státě v souvislosti s evropským ochranným příkazem.
2. V případě porušení jednoho nebo více opatření, která vykonávající stát přijal po uznání evropského ochranného příkazu, je příslušný orgán vykonávajícího státu na základě odstavce 1 příslušný k:
a)
uložení trestů a přijetí jakéhokoli jiného opatření v důsledku porušení daného opatření, pokud toto porušení představuje podle právních předpisů vykonávajícího státu trestný čin;
b)
přijetí rozhodnutí jiné než trestněprávní povahy v souvislosti s porušením opatření;
c)
přijetí jakéhokoli naléhavého a předběžného opatření za účelem ukončení porušování opatření, případně v očekávání následného rozhodnutí ze strany vydávajícího státu.
3. Pokud na vnitrostátní úrovni neexistuje žádné opatření, které by mohlo být v obdobném případě přijato ve vykonávajícím státě, podá příslušný orgán vykonávajícího státu příslušnému orgánu vydávajícího státu zprávu o jakémkoli porušení ochranného opatření uvedeného v evropském ochranném příkazu, které je mu známo.
Článek 12
Oznámení v případě porušení
Příslušný orgán vykonávajícího státu oznámí příslušnému orgánu vydávajícího státu nebo státu dohledu jakékoli porušení opatření přijatých na základě evropského ochranného příkazu. Pro oznámení se použije jednotný formulář obsažený v příloze II.
Článek 13
Příslušnost ve vydávajícím státě
1. Příslušný orgán vydávajícího státu má výlučnou příslušnost k přijímání rozhodnutí týkajících se:
a)
obnovení, přezkumu, změny, zrušení a odvolání ochranného opatření a následně i evropského ochranného příkazu;
b)
uložení opatření spojeného s odnětím svobody v důsledku zrušení ochranného opatření za předpokladu, že se ochranné opatření uplatňovalo na základě rozsudku ve smyslu článku 2 rámcového rozhodnutí 2008/947/SVV nebo na základě rozhodnutí o opatřeních dohledu ve smyslu článku 4 rámcového rozhodnutí 2009/829/SVV.
2. Na rozhodnutí přijatá podle odstavce 1 se použije právo vydávajícího státu.
3. Pokud rozsudek ve smyslu článku 2 rámcového rozhodnutí 2008/947/SVV nebo rozhodnutí o opatřeních dohledu ve smyslu článku 4 rámcového rozhodnutí 2009/829/SVV byly jinému členskému státu již postoupeny, nebo jsou-li postoupeny po vydání evropského ochranného příkazu, následná rozhodnutí, jak stanovují uvedená rámcová rozhodnutí, se přijímají v souladu s příslušnými ustanoveními uvedených rámcových rozhodnutí.
4. Je-li ochranné opatření součástí rozsudku ve smyslu článku 2 rámcového rozhodnutí 2008/947/SVV, který byl po vydání evropského ochranného příkazu postoupen nebo je postupován do jiného členského státu, a příslušný orgán státu dohledu přijal další rozhodnutí týkající se povinností a příkazů obsažených v ochranném opatření v souladu se článkem 14 uvedeného rámcového rozhodnutí, příslušný orgán vydávajícího státu na tomto základě ochranný příkaz přiměřeně obnoví, přezkoumá, změní, zruší nebo odvolá.
5. Příslušný orgán vydávajícího státu neprodleně informuje příslušný orgán vykonávajícího státu o jakémkoli rozhodnutí přijatém v souladu s odstavci 1 nebo 4.
6. Pokud příslušný orgán vydávajícího státu zrušil nebo odvolal evropský ochranný příkaz v souladu s odst. 1 písm. a) nebo odstavcem 4, přeruší příslušný orgán vykonávajícího státu opatření přijatá v souladu s čl. 9 odst. 1, jakmile je o této skutečnosti náležitě informován příslušným orgánem vydávajícího státu.
7. Pokud příslušný orgán vydávajícího státu pozměnil evropský ochranný příkaz v souladu s odst. 1 písm. a) nebo odstavcem 4, příslušný orgán vykonávajícího státu případně:
a)
v souladu s článkem 9 změní opatření přijatá na základě evropského ochranného příkazu nebo
b)
odmítne vykonat pozměněný zákaz nebo omezení, pokud nespadá mezi druhy zákazů nebo omezení uvedené v článku 5 nebo pokud jsou informace předávané spolu s evropským ochranným příkazem podle článku 7 neúplné, nebo nebyly doplněny ve lhůtě stanovené příslušným orgánem vykonávajícího státu v souladu s čl. 9 odst. 4.
Článek 14
Důvody pro přerušení opatření přijatých na základě evropského ochranného příkazu
1. Příslušný orgán vykonávajícího státu může přerušit opatření přijatá při výkonu evropského ochranného příkazu:
a)
existují-li jednoznačné informace o tom, že chráněná osoba nepobývá ani se nezdržuje na území vykonávajícího státu nebo že toto území definitivně opustila;
b)
pokud v souladu s vnitrostátním právem uplynula maximální doba trvání opatření přijatých při výkonu evropského ochranného příkazu;
c)
v případě uvedeném v čl. 13 odst. 7 písm. b) nebo
d)
jsou-li rozsudek ve smyslu článku 2 rámcového rozhodnutí 2008/947/SVV nebo rozhodnutí o opatřeních dohledu ve smyslu článku 4 rámcového rozhodnutí 2009/829/SVV postoupeny vykonávajícímu státu po uznání evropského ochranného příkazu.
2. Příslušný orgán vykonávajícího státu o tomto rozhodnutí neprodleně informuje příslušný orgán vydávajícího státu a pokud možno i chráněnou osobu.
3. Příslušný orgán vykonávajícího státu může před přerušením opatření podle odst. 1 písm. b) vyzvat příslušný orgán vydávajícího státu, aby poskytl informace o tom, zda je za okolností daného případu stále nezbytná ochrana stanovená v evropském ochranném příkazu. Příslušný orgán vydávajícího státu na tuto výzvu neprodleně odpoví.
Článek 15
Priorita při uznávání evropského ochranného příkazu
Uznání evropského ochranného příkazu má stejnou prioritu, jakou by mělo v obdobném případě poskytnutí ochrany na základě vnitrostátního práva, a to s ohledem na konkrétní okolnosti případu včetně naléhavosti, předpokládané datum příjezdu chráněné osoby na území vykonávajícího státu a pokud možno s ohledem na míru ohrožení chráněné osoby.
Článek 16
Konzultace mezi příslušnými orgány
Příslušné orgány vydávajícího státu a vykonávajícího státu se mohou případně navzájem konzultovat, aby usnadnily plynulé a účinné uplatňování této směrnice.
Článek 17
Jazyky
1. Evropský ochranný příkaz musí být příslušným orgánem vydávajícího státu přeložen do úředního jazyka nebo jednoho z úředních jazyků vykonávajícího státu.
2. Příslušný orgán vykonávajícího státu přeloží do úředního jazyka nebo jednoho z úředních jazyků vydávajícího státu formulář uvedený v článku 12.
3. Každý členský stát může v okamžiku přijetí této směrnice nebo později uvést v prohlášení, které uloží u Komise, že přijme překlad do jednoho nebo více dalších úředních jazyků Unie.
Článek 18
Náklady
Náklady vyplývající z uplatňování této směrnice, s výjimkou nákladů vzniklých výlučně na území vydávajícího státu, nese v souladu se svým vnitrostátním právem vykonávající stát.
Článek 19
Vztah k jiným dohodám a ujednáním
1. Členské státy mohou nadále uplatňovat dvoustranné nebo mnohostranné dohody nebo ujednání platné v okamžiku vstupu této směrnice v platnost, pokud tyto dohody nebo ujednání umožňují prohloubit nebo rozšířit cíle této směrnice a pokud pomáhají dále zjednodušit nebo usnadnit postupy pro přijímání ochranných opatření.
2. Členské státy mohou uzavírat dvoustranné nebo mnohostranné dohody nebo ujednání po vstupu této směrnice v platnost, pokud tyto dohody nebo ujednání umožňují prohloubit nebo rozšířit cíle této směrnice a pokud pomáhají zjednodušit nebo usnadnit postupy pro přijímání ochranných opatření.
3. Do 11. dubna 2012 oznámí členské státy Komisi stávající dohody a ujednání uvedené v odstavci 1, které si přejí nadále uplatňovat. Členské státy Komisi rovněž oznámí všechny nové dohody nebo ujednání podle odstavce 2 do tří měsíců od jejich podpisu.
Článek 20
Vztah k jiným nástrojům
1. Touto směrnicí není dotčeno uplatňování nařízení (ES) č. 44/2001, nařízení (ES) č. 2201/2003, Haagské úmluvy z roku 1996 o pravomoci orgánů, použitelném právu, uznávání a výkonu rozhodnutí a spolupráci ve věcech rodičovské zodpovědnosti a opatření k ochraně dětí, nebo Haagské úmluvy z roku 1980 o občanskoprávních aspektech mezinárodních únosů dětí.
2. Touto směrnicí není dotčeno uplatňování rámcového rozhodnutí 2008/947/SVV nebo rámcového rozhodnutí 2009/829/SVV.
Článek 21
Provádění
1. Členské státy uvedou v účinnost právní a správní předpisy nezbytné pro dosažení souladu s touto směrnicí nejpozději do 11. ledna 2015. Neprodleně o nich uvědomí Komisi.
Tyto předpisy přijaté členskými státy musí obsahovat odkaz na tuto směrnici nebo musí být takový odkaz učiněn při jejich úředním vyhlášení. Způsob odkazu si stanoví členské státy.
2. Členské státy sdělí Komisi znění hlavních ustanovení vnitrostátních právních předpisů, které přijmou v oblasti působnosti této směrnice.
Článek 22
Shromažďování údajů
Členské státy v zájmu snazšího hodnocení uplatňování této směrnice předávají Komisi příslušné údaje týkající se uplatňování vnitrostátních postupů ve věci evropského ochranného příkazu, a to alespoň počet žádostí o vydání evropského ochranného příkazu a počet vydaných nebo uznaných příkazů.
Článek 23
Přezkum
Do 11. ledna 2016 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě zprávu o uplatňování této směrnice. K uvedené zprávě se případně připojí legislativní návrhy.
Článek 24
Vstup v platnost
Tato směrnice vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Článek 25
Určení
Tato směrnice je určena členským státům v souladu se Smlouvami
Ve Štrasburku dne 13. prosince 2011.