ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 22ας Νοεμβρίου 2011
σχετικά με τα κριτήρια για την αναγνώριση των κέντρων κατάρτισης που εμπλέκονται στην εκπαίδευση των μηχανοδηγών, τα κριτήρια για την αναγνώριση των εξεταστών των οδηγών τρένων και τα κριτήρια για την οργάνωση των εξετάσεων σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 7966]
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
(2011/765/ΕΕ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη την οδηγία 2007/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, σχετικά με την πιστοποίηση του προσωπικού οδήγησης μηχανών έλξης και συρμών στο σιδηροδρομικό σύστημα της Κοινότητας (1), και ιδίως το άρθρο 23 παράγραφος 3 στοιχείο β) και το άρθρο 25 παράγραφος 5,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Για να επιτευχθεί κατάλληλο και συγκρίσιμο επίπεδο ποιότητας όσον αφορά την κατάρτιση και τις εξετάσεις των μηχανοδηγών και των υποψήφιων οδηγών τρένων με σκοπό την πιστοποίησή τους σε όλα τα κράτη μέλη, επιβάλλεται να θεσπιστούν κοινά κριτήρια σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με τις διαδικασίες για την αναγνώριση των εκπαιδευτικών κέντρων και των εξεταστών των μηχανοδηγών.
(2)
Η εκπαίδευση και οι εξετάσεις πρέπει να πραγματοποιούνται με κατάλληλο τρόπο και σε εύλογο και συγκρίσιμο επίπεδο ποιότητας σε όλα τα κράτη μέλη, ώστε να καταστεί δυνατή η αμοιβαία αποδοχή των εξετάσεων.
(3)
Τα κέντρα κατάρτισης θα πρέπει να διαθέτουν τις απαραίτητες δυνατότητες όσον αφορά την εκπαίδευση που παρέχουν. Ειδικότερα, τα κέντρα κατάρτισης θα πρέπει να διαθέτουν τεχνική και επιχειρησιακή επάρκεια και καταλληλότητα για τη διοργάνωση εκπαιδευτικών μαθημάτων, ενώ παράλληλα επιβάλλεται να είναι επαρκώς στελεχωμένα και εξοπλισμένα.
(4)
Θα πρέπει να θεσπιστούν ειδικές διατάξεις για τα κέντρα εκπαίδευσης που ανήκουν σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις ή σε διαχειριστές υποδομής που υποβάλλουν αίτηση για χορήγηση πιστοποιητικών ή εγκρίσεων ασφαλείας. Για να μειωθεί ο διοικητικός φόρτος, θα πρέπει να επιτραπεί στα κράτη μέλη να παρέχουν τη δυνατότητα να συνδυάζεται η αναγνώριση των εν λόγω κέντρων κατάρτισης με τη διαδικασία χορήγησης των πιστοποιητικών ή των εγκρίσεων ασφαλείας.
(5)
Οι εξεταστές των μηχανοδηγών θα πρέπει να είναι ειδικευμένοι και να διαθέτουν τις απαραίτητες ικανότητες ως προς το αντικείμενο των εξετάσεων που επιθυμούν να διεξάγουν. Οι απαιτήσεις σχετικά με τις ικανότητες του εκάστοτε εξεταστή πρέπει να βασίζονται σε θέματα όπως οι μέθοδοι εξέτασης, άλλες δεξιότητες και η παιδαγωγική ικανότητα. Η αρμόδια αρχή οφείλει να ελέγχει σε ατομική βάση κατά πόσον κάποιο φυσικό ή νομικό πρόσωπο που υποβάλλει αίτηση για να αναγνωριστεί ως εξεταστής μηχανοδηγών είναι κατάλληλο για τη διενέργεια εξετάσεων στους αντίστοιχους τομείς ικανοτήτων.
(6)
Οι εξεταστές των μηχανοδηγών οφείλουν να διενεργούν τις εξετάσεις με ανεξάρτητο και αμερόληπτο τρόπο. Προς τούτο, τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που υποβάλλουν αίτηση αναγνώρισης θα πρέπει να αποδεικνύουν στην αρμόδια αρχή ότι ανταποκρίνονται στις ως άνω απαιτήσεις.
(7)
Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 32 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 1
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής
Η παρούσα απόφαση καθορίζει τα κριτήρια για την αναγνώριση των κέντρων κατάρτισης που παρέχουν επαγγελματική κατάρτιση σε μηχανοδηγούς και υποψήφιους μηχανοδηγούς τρένων για την αναγνώριση των εξεταστών μηχανοδηγών τρένων και των υποψήφιων μηχανοδηγών τρένων και για την οργάνωση των εξετάσεων σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ.
Εφαρμόζεται:
α)
στα κέντρα κατάρτισης που παρέχουν μαθήματα κατάρτισης των οδηγών και των υποψήφιων οδηγών τρένων σχετικά με τα εκπαιδευτικά καθήκοντα που καθορίζονται στο άρθρο 23 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
β)
στους εξεταστές των μηχανοδηγών που επιτρέπεται να ελέγχουν την ικανότητα των υποψήφιων μηχανοδηγών ή των προς πιστοποίηση μηχανοδηγών σύμφωνα με το άρθρο 25 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Οι ακόλουθοι ορισμοί ισχύουν για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης:
α)
ως «αιτών» νοείται το φυσικό ή νομικό πρόσωπο που έχει συστήσει εταιρεία και υποβάλλει αίτηση ώστε να αναγνωριστεί για να παρέχει μαθήματα κατάρτισης σχετικά με τα εκπαιδευτικά καθήκοντα που αναφέρονται στο άρθρο 23 παράγραφοι 5 και 6 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, η οποία αφορά ένα και μόνο πρόσωπο προκειμένου να αναγνωριστεί ως εξεταστής σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
β)
ως «εκπαιδευτής» νοείται ένα άτομο με σχετικές δεξιότητες και ικανότητες για την προετοιμασία την οργάνωση και τη διεξαγωγή μαθημάτων κατάρτισης·
γ)
ως «εξεταστής» νοείται το πρόσωπο το οποίο διαθέτει σχετικές δεξιότητες και ικανότητες και στο οποίο έχει αναγνωριστεί το δικαίωμα διεξαγωγής και βαθμολόγησης εξετάσεων για τους σκοπούς της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
δ)
ως «εξέταση» νοείται η διαδικασία για τον έλεγχο των ικανοτήτων μηχανοδηγού τρένου ή υποψηφίου μηχανοδηγού τρένου σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ με έναν ή περισσότερους τρόπους, όπως είναι οι γραπτές, οι προφορικές και οι πρακτικές εξετάσεις·
ε)
ως «εξεταστικό κέντρο» νοείται το νομικό πρόσωπο που έχει συσταθεί ώστε να διενεργεί εξετάσεις για μηχανοδηγούς σύμφωνα με το άρθρο 25 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
στ)
ως «αναγνώριση» νοείται η επίσημη δήλωση σχετικά με την επάρκεια του φυσικού ή νομικού προσώπου για την άσκηση εκπαιδευτικών καθηκόντων ή τη διενέργεια εξετάσεων, η οποία εκδίδεται από αρχή που ορίζεται για τον σκοπό αυτό από το κράτος μέλος·
ζ)
ως «αρμόδια αρχή» νοείται η αρμόδια αρχή όπως ορίζεται στο άρθρο 3 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ ή κάθε άλλος φορέας που ορίζει το κράτος μέλος ή που έχει επιφορτιστεί, κατόπιν εκχώρησης ανάλογων δικαιωμάτων από την αρμόδια αρχή, με το καθήκον της αναγνώρισης των εκπαιδευτικών κέντρων και των εξεταστών.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ
Άρθρο 3
Ανεξαρτησία και αμεροληψία
Στα εκπαιδευτικά κέντρα πρέπει να παραδίδονται μαθήματα κατάρτισης με αμερόληπτο τρόπο σε όλους τους συμμετέχοντες.
Ειδικότερα, όταν ένα κέντρο εκπαίδευσης παρέχει εκπαίδευση σε πρόσωπα που απασχολούνται στην ιδιοκτήτρια εταιρεία του κέντρου εκπαίδευσης καθώς και σε άλλα πρόσωπα, η εκπαίδευση πρέπει να πραγματοποιείται ανεξαρτήτως των συμφερόντων της ιδιοκτήτριας εταιρείας και πρέπει να είναι αμερόληπτη ως προς όλους τους συμμετέχοντες. Τα εκπαιδευτικά κέντρα οφείλουν να εφαρμόζουν τους ίδιους κανόνες τόσο στα πρόσωπα που απασχολούνται στην ιδιοκτήτρια εταιρεία του κέντρου κατάρτισης όσο και σε άλλα πρόσωπα. Τα κράτη μέλη μεριμνούν, ώστε να λαμβάνονται τα αναγκαία μέτρα για τη διασφάλιση της ως άνω αρχής.
Άρθρο 4
Απαιτήσεις επάρκειας
1. Ο αιτών πρέπει να αποδείξει την τεχνική και επιχειρησιακή του επάρκεια καθώς και την καταλληλότητά του για τη διοργάνωση εκπαιδευτικών μαθημάτων που να είναι κατάλληλα για τα προβλεπόμενα εκπαιδευτικά καθήκοντα. Θα πρέπει να είναι επαρκώς στελεχωμένος και εξοπλισμένος και να αναπτύσσει τις επιχειρησιακές του δραστηριότητες σε περιβάλλον κατάλληλο για εκπαίδευση με στόχο την προετοιμασία των μηχανοδηγών τρένων για τις εξετάσεις που αποσκοπούν στην απόκτηση ή τη διατήρηση των αδειών και των πιστοποιητικών σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ.
2. Ειδικότερα, ο αιτών:
α)
θα πρέπει να διαθέτει αποτελεσματική διοικητική δομή η οποία να εξασφαλίζει ότι οι εκπαιδευτές έχουν τα δέοντα προσόντα και την ενδεδειγμένη πείρα για να παρέχουν εκπαίδευση σύμφωνα με τις απαιτήσεις που ορίζονται στην οδηγία 2007/59/ΕΚ·
β)
διαθέτει το προσωπικό, τις εγκαταστάσεις, τον εξοπλισμό και τα καταλύματα που είναι απαραίτητα για την εκπαίδευση και τον εκτιμώμενο αριθμό των εκπαιδευομένων·
γ)
διασφαλίζει ότι η πρακτική εκπαίδευση γίνεται από εκπαιδευτές που είναι κάτοχοι έγκυρης άδειας μηχανοδηγού και έγκυρου πιστοποιητικού, ώστε να καλύπτεται το θέμα της κατάρτισης, ή παρομοίου τύπου τροχαίου υλικού γραμμής, και οι οποίοι διαθέτουν επαγγελματική πείρα στην οδήγηση σιδηροδρομικών συρμών τουλάχιστον τριών ετών. Όταν ο εκπαιδευτής δεν κατέχει έγκυρο πιστοποιητικό για την αντίστοιχη υποδομή ή ανάλογο τροχαίο υλικό, ένας οδηγός που διαθέτει πιστοποιητικό για τη συγκεκριμένη υποδομή ή το τροχαίο υλικό πρέπει να είναι παρών κατά την εκπαίδευση, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
δ)
γνωστοποιεί τη μεθοδολογία που προτίθεται να χρησιμοποιήσει για να διασφαλιστεί το περιεχόμενο, η οργάνωση και η διάρκεια των εκπαιδευτικών μαθημάτων, των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και των συστημάτων επιχειρησιακής επάρκειας·
ε)
παρέχει συστήματα για την καταγραφή των δραστηριοτήτων κατάρτισης, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών για τους συμμετέχοντες, τους εκπαιδευτές καθώς και τον αριθμό και τον σκοπό των μαθημάτων·
στ)
διαθέτει σύστημα διαχείρισης της ποιότητας ή εφαρμόζει ισοδύναμη διαδικασία ώστε να παρακολουθείται η συμμόρφωση και η επάρκεια των συστημάτων και των διαδικασιών που εξασφαλίζουν ότι η παρεχόμενη εκπαίδευση πληροί τους όρους που ορίζονται στην οδηγία 2007/59/ΕΚ·
ζ)
παρέχει διαχείριση ικανοτήτων, συνεχή εκπαίδευση και να λάβει μέτρα ώστε να επικαιροποιούνται οι επαγγελματικές δεξιότητες των εκπαιδευτών·
η)
υιοθετεί τις διαδικασίες που είναι απαραίτητες ώστε να επικαιροποιούνται διαρκώς οι εκπαιδευτικές μέθοδοι, τα εργαλεία και ο εξοπλισμός, συμπεριλαμβανόμενης της αντίστοιχης εκπαιδευτικής βιβλιογραφίας, των λογισμικών κατάρτισης, των εγγράφων που παρέχονται από τον διαχειριστή της εκάστοτε υποδομής, όπως για παράδειγμα τα εγχειρίδια που αφορούν τους υπηρεσιακούς κανόνες, τα σήματα ή τα συστήματα ασφαλείας.
3. Κάθε κράτος μέλος δύναται να καθορίσει πρόσθετους όρους για την εκπαίδευση όσον αφορά την υποδομή στην επικράτειά του.
4. Οι υποψήφιοι για κατάρτιση σε ειδικά θέματα επικοινωνίας και ορολογίας, σχετικά με την επιχειρησιακή λειτουργία των σιδηροδρόμων και τις διαδικασίες ασφαλείας, οφείλουν να υποβάλουν την αίτησή τους στην αρμόδια αρχή του κράτους μέλους στο οποίο βρίσκεται η υποδομή και στην οποία αναφέρεται η επικοινωνία και η ορολογία.
Άρθρο 5
Εκπαιδευτικά κέντρα που ανήκουν σε σιδηροδρομική επιχείρηση ή διαχειριστή υποδομής
1. Κάθε κράτος μέλος δύναται να επιτρέψει να αναγνωρίζεται ο αιτών από σιδηροδρομική επιχείρηση ή διαχειριστή υποδομής ο οποίος παρέχει αποκλειστικά κατάρτιση στο προσωπικό της εταιρείας στην οποία ανήκει, εφόσον πληρούνται οι όροι που προβλέπονται στο άρθρο 4 της παρούσας απόφασης, σε συνδυασμό με τη διαδικασία πιστοποίησης ή έγκρισης της ασφάλειας, σύμφωνα με την οδηγία 2004/49/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2).
2. Σε αυτή την περίπτωση, η δήλωση της αναγνώρισης μπορεί να συμπεριληφθεί στο σχετικό πιστοποιητικό ασφάλειας ή έγκρισης ασφάλειας.
3. Η οργάνωση της εργασίας και η διαχείριση τους αιτούντος σύμφωνα με την ως άνω παράγραφο 1 πρέπει να οργανώνονται και να διαμορφώνονται έτσι ώστε να αποφεύγεται οιαδήποτε σύγκρουση συμφερόντων.
Άρθρο 6
Νέα ή προσφάτως εξοπλισθείσα γραμμή και προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό
Όσον αφορά τις νέες και τις πρόσφατα εξοπλισμένες γραμμές ή το προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό, ένα κράτος μέλος μπορεί να καθορίζει προϋποθέσεις υπό τις οποίες ένα αναγνωρισμένο εκπαιδευτικό κέντρο μπορεί να οργανώνει μαθήματα πρακτικής εκπαίδευσης κατά παρέκκλιση των διατάξεων του άρθρου 4 παράγραφος 2 στοιχείο γ).
Η χρήση της ως άνω παρέκκλισης πρέπει να περιορίζεται αυστηρά στην περίπτωση κατά την οποία δεν είναι διαθέσιμος κανένας εκπαιδευτής με πιστοποιητικό το οποίο να καλύπτει τη νέα ή την πρόσφατα εξοπλισμένη γραμμή με το νέο τροχαίο υλικό.
Ο εκπαιδευτής πρέπει να ανταποκρίνεται σε όλους τους άλλους όρους του άρθρου 4 παράγραφος 2 στοιχείο γ) όσον αφορά την άδεια και το πιστοποιητικό, όπως προβλέπεται στα άρθρα 14 και 15 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, και την απαιτούμενη περίοδο επαγγελματικής πείρας.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
ΕΞΕΤΑΣΤΕΣ
Άρθρο 7
Ανεξαρτησία και αμεροληψία
Οι υποψήφιοι πρέπει να πιστοποιούν ότι θα διενεργούν τις εξετάσεις αμερόληπτα και δίχως διακρίσεις, χωρίς καμία πίεση και κίνητρο που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την κρίση ή τα αποτελέσματα της εξέτασης και τον τρόπο με τον οποίο αυτή διενεργείται.
Προς τούτο η αρμόδια αρχή συντάσσει δήλωση που ενσωματώνεται στο έντυπο της αίτησης και πρέπει να υπογραφεί από τον αιτούντα.
Άρθρο 8
Απαιτήσεις επάρκειας
1. Οι αιτούντες πρέπει να είναι ικανοί και έμπειροι σχετικά με το αντικείμενο της εξέτασης που θέλουν να διεξάγουν.
Η ζητούμενη πείρα θα πρέπει να έχει συγκεντρωθεί κατά τη διάρκεια επαγγελματικής πείρας τουλάχιστον τεσσάρων ετών, εντός περιόδου που να μην υπερβαίνει τα πέντε έτη πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.
Η ζητούμενη περίοδος επαγγελματικής πείρας ενδέχεται να περιλαμβάνει περιόδους πείρας υπό την ιδιότητα του προϊσταμένου μηχανοδηγών, εφόσον ο ενδιαφερόμενος κατέχει έγκυρη άδεια μηχανοδηγού και συμπληρωματικό πιστοποιητικό, ή υπό την ιδιότητα του εκπαιδευτή για εργασίες κατάρτισης σχετικές προς την υποβληθείσα αίτηση.
2. Όσον αφορά τις πρακτικές εξετάσεις για τις αμαξοστοιχίες, ο αιτών πρέπει να είναι κάτοχος τόσο έγκυρης άδειας μηχανοδηγού όσο και έγκυρου πιστοποιητικού που να καλύπτει το αντικείμενο εξέτασης ή παρόμοιο τύπο τροχαίου υλικού ή υλικού γραμμής. Όταν ο εξεταστής δεν διαθέτει έγκυρο πιστοποιητικό για την υποδομή / το τροχαίο υλικό της εξέτασης, ένας οδηγός που είναι κάτοχος του πιστοποιητικού για την εν λόγω υποδομή / το αντίστοιχο τροχαίο υλικό πρέπει να είναι παρών κατά την εξέταση, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 2007/59/ΕΚ.
Ο αιτών πρέπει να διαθέτει επαγγελματική πείρα οδήγησης σιδηροδρομικών συρμών τουλάχιστον τεσσάρων ετών και να την έχει συγκεντρώσει σε χρονικό διάστημα που να μην υπερβαίνει τα πέντε χρόνια πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης. Οι γνώσεις του αιτούντος πρέπει να είναι επικαιροποιημένες μέχρι την ημερομηνία της υποβολής της αίτησης.
3. Επιπλέον οι αιτούντες πρέπει να πληρούν τα ακόλουθα στοιχειώδη κριτήρια:
α)
να είναι ικανοί για ακρόαση και προφορική επικοινωνία στη γλώσσα της εξέτασης τουλάχιστον σε επίπεδο Β2 του ευρωπαϊκού πλαισίου γλωσσικών γνώσεων (EFLC) που θεσπίστηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης (3)·
β)
να έχουν τις δεξιότητες και την παιδαγωγική ικανότητα που απαιτούνται για τη διεξαγωγή των εξετάσεων και να διαθέτουν πλήρη γνώση των αντίστοιχων εξεταστικών μεθόδων και εξεταστικών εγγράφων·
γ)
να αποδεικνύουν με ποιο τρόπο θα διατηρήσουν τις επαγγελματικές τους ικανότητες όσον αφορά τα θέματα που εξετάζουν·
δ)
να είναι εξοικειωμένοι με το σύστημα πιστοποίησης των μηχανοδηγών.
4. Κάθε κράτος μέλος δύναται να θεσπίζει πρόσθετους όρους για τους εξεταστές που διενεργούν εξετάσεις οι οποίες αφορούν τη δική του υποδομή.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ
Άρθρο 9
Κοινά κριτήρια για την οργάνωση των εξετάσεων
Οι εξετάσεις που διοργανώνονται για την αξιολόγηση των ικανοτήτων των μηχανοδηγών, σύμφωνα με το άρθρο 25 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, πρέπει να ανταποκρίνονται στα ακόλουθα κριτήρια:
α)
σε περίπτωση εξετάσεων που διενεργούνται από δύο ή περισσότερα πρόσωπα, τουλάχιστον το πρόσωπο που είναι επικεφαλής της εξέτασης πρέπει να είναι αναγνωρισμένος εξεταστής σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας απόφασης·
β)
όταν η εξέταση αφορά το πρακτικό μέρος των ικανοτήτων οδήγησης σιδηροδρομικών συρμών, ο εξεταστής θα πρέπει να διαθέτει άδεια μηχανοδηγού και συμπληρωματικό πιστοποιητικό το οποίο να του επιτρέπει τη χρήση της υποδομής και την οδήγηση του τροχαίου υλικού που αποτελεί το αντικείμενο της εξέτασης ή παρεμφερούς τύπου υλικού γραμμής ή τροχαίου υλικού. Όταν ο εξεταστής δεν διαθέτει έγκυρο πιστοποιητικό για την υποδομή ή το τροχαίο υλικό της εξέτασης, πρέπει να είναι παρών στην εξέταση οδηγός με πιστοποιητικό για την υποδομή ή το τροχαίο υλικό σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
γ)
oι εξετάσεις θα πρέπει να πραγματοποιούνται κατά τρόπο διαφανή και να διαρκούν όσο χρειάζεται, ώστε να πιστοποιείται επαρκώς ότι καλύπτονται όλα τα σχετικά θέματα των παραρτημάτων της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
δ)
σε περίπτωση που ο εξεταστής που συμμετέχει στην εξέταση έχει παράσχει την κατάρτιση σχετικά με το θέμα της εξέτασης στον μηχανοδηγό του τρένου ή στον υποψήφιο μηχανοδηγό τρένου, η εξέταση διενεργείται από έτερον εξεταστή ο οποίος δεν έχει συμμετάσχει στην προηγηθείσα εκπαίδευση·
ε)
η εξέταση πρέπει να προετοιμάζεται με ιδιαίτερη προσοχή όσον αφορά την εμπιστευτικότητα των ερωτήσεων που θα υποβληθούν κατά τη διάρκειά της.
Άρθρο 10
Νέα ή προσφάτως εξοπλισθείσα γραμμή και προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό
Όσον αφορά τις νέες ή προσφάτως εξοπλισμένες γραμμές ή το προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό, κάθε κράτος μέλος δύναται να επιβάλει ειδικές προϋποθέσεις υπό τις οποίες οι αναγνωρισμένοι εξεταστές θα έχουν το δικαίωμα να διενεργούν εξετάσεις κατά παρέκκλιση των διατάξεων του άρθρου 9.
Η χρήση της εν λόγω παρέκκλισης πρέπει να περιορίζεται αυστηρά στην περίπτωση κατά την οποία δεν υφίσταται ακόμη εξεταστής ο οποίος να διαθέτει πιστοποιητικό το οποίο να καλύπτει ήδη τη νέα ή την προσφάτως εξοπλισθείσα γραμμή ή το νέο τροχαίο υλικό.
Ο εξεταστής πρέπει να ανταποκρίνεται σε όλες τις άλλες απαιτήσεις του άρθρου 4 παράγραφος 2 στοιχείο γ) όσον αφορά την άδεια και το πιστοποιητικό, όπως προβλέπεται στα άρθρα 14 και 15 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, και να διαθέτει την απαραίτητη επαγγελματική πείρα.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 11
Μεταβατική περίοδος
Εάν σιδηροδρομική επιχείρηση ή διαχειριστής υποδομής έχουν ήδη επιλέξει εξεταστές για τη διεξαγωγή εξετάσεων του προσωπικού τους, σύμφωνα με τις εθνικές διατάξεις και τους όρους πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης, κάθε κράτος μέλος μπορεί να αποφασίσει ότι οι ήδη επιλεχθέντες εξεταστές επιτρέπεται να συνεχίσουν να διενεργούν εξετάσεις υπό τις εξής προϋποθέσεις:
α)
η σιδηροδρομική επιχείρηση ή ο διαχειριστής υποδομής να έχει επιλέξει τον εξεταστή βάσει πιστοποιητικού ασφαλείας ή έγκρισης ασφαλείας που να έχουν εκδοθεί σύμφωνα με την οδηγία 2004/49ΕΚ, εντός του πεδίου εφαρμογής που καθορίζει η αρμόδια αρχή και μέχρι την εκπνοή του εν λόγω πιστοποιητικού ασφαλείας ή της έγκρισης ασφαλείας·
β)
η σιδηροδρομική επιχείρηση ή ο διαχειριστής της υποδομής ελέγχει κατά πόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση όσον αφορά τους εξεταστές που έχουν επιλέξει και, εάν ένας εξεταστής δεν ανταποκρίνεται στις προβλεπόμενες απαιτήσεις, η σιδηροδρομική επιχείρηση ή ο διαχειριστής της υποδομής λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα, ώστε να επιτευχθεί η εκπλήρωση των όρων για τους εξεταστές.
Άρθρο 12
Εφαρμογή
Η παρούσα απόφαση εφαρμόζεται από τις 15 Μαΐου 2012.
Για τα κέντρα κατάρτισης που παρέχουν ήδη εκπαιδευτικές υπηρεσίες κατά την ημερομηνία εφαρμογής της παρούσας απόφασης, η παρούσα απόφαση εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2013.
Άρθρο 13
Αποδέκτες
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.
Βρυξέλλες, 22 Νοεμβρίου 2011.
ROZHODNUTÍ KOMISE
ze dne 22. listopadu 2011
o kritériích pro uznávání školicích středisek zapojených do školení strojvedoucích, o kritériích pro uznávání zkoušejících strojvedoucích a o kritériích pro organizaci zkoušek v souladu se směrnicí Evropského parlamentu a Rady 2007/59/ES
(oznámeno pod číslem K(2011) 7966)
(Text s významem pro EHP)
(2011/765/EU)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na směrnici Evropského parlamentu a Rady 2007/59/ES ze dne 23. října 2007 o vydávání osvědčení strojvedoucím obsluhujícím hnací vozidla a vlaky v železničním systému Společenství (1), a zejména na čl. 23 odst. 3 písm. b) a čl. 25 odst. 5 uvedené směrnice,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
V zájmu dosažení odpovídající a srovnatelné úrovně kvality školení a zkoušek strojvedoucích a uchazečů o práci strojvedoucího vzhledem k vydávání jejich osvědčení ve všech členských státech je nezbytné stanovit společná kritéria na úrovni Unie týkající se jak postupů pro uznávání školicích středisek, tak zkoušejících strojvedoucích.
(2)
Školení a zkoušky se musí provádět vhodným způsobem a na přiměřené a srovnatelné úrovni kvality ve všech členských státech, aby bylo možné zkoušky vzájemně uznávat.
(3)
Školicí střediska musí být odborně způsobilá s ohledem na školení, která provádějí. Školicí střediska musí být zejména technicky i provozně způsobilá a vhodná pro organizování školicích kurzů a musí mít dostatečné vybavení, pokud jde o pracovníky i zařízení.
(4)
Je třeba stanovit zvláštní ustanovení pro školicí střediska vlastněná železničními podniky nebo provozovateli infrastruktury, kteří žádají o osvědčení o bezpečnosti nebo o schválení z hlediska bezpečnosti. Za účelem omezení administrativní zátěže by členským státům mělo být umožněno zajistit možnost spojit uznávání těchto školicích středisek s postupem udělování osvědčení o bezpečnosti nebo schvalování z hlediska bezpečnosti.
(5)
Zkoušející strojvedoucích by měli být kvalifikovaní a odborně způsobilí, pokud jde o předmět zkoušek, které mají provádět. Požadavky na odbornou způsobilost zkoušejícího by měly zahrnovat aspekty, jako jsou zkušební metody, dovednosti a pedagogické vlohy. Příslušný orgán by měl jednotlivě posoudit, zda je odborná způsobilost osoby nebo subjektu, který žádá o uznání jako zkoušející strojvedoucích, dostatečná pro účely provádění zkoušek v příslušných oborech odborné způsobilosti.
(6)
Zkoušející strojvedoucích by měli provádět zkoušky nezávisle a nestranně. Za tímto účelem musí osoba nebo subjekt žádající o uznání prokázat příslušnému orgánu, že tyto požadavky splňuje.
(7)
Opatření stanovená tímto rozhodnutím jsou v souladu se stanoviskem výboru uvedeného v článku 32 směrnice 2007/59/ES,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
KAPITOLA 1
OBECNÁ USTANOVENÍ
Článek 1
Předmět a oblast působnosti
Toto rozhodnutí stanovuje kritéria pro uznávání školicích středisek poskytujících odborné školení strojvedoucích a uchazečů o práci strojvedoucího, pro uznávání zkoušejících strojvedoucích a uchazečů o práci strojvedoucího a pro organizaci zkoušek podle směrnice 2007/59/ES.
Rozhodnutí se vztahuje na
a)
školicí střediska poskytující školicí kurzy pro strojvedoucí a uchazeče o práci strojvedoucího týkající se částí školení uvedených v článku 23 směrnice 2007/59/ES;
b)
zkoušející strojvedoucích oprávněné kontrolovat odbornou způsobilost uchazečů o práci strojvedoucího nebo strojvedoucích, kteří mají získat osvědčení podle článku 25 směrnice 2007/59/ES.
Článek 2
Definice
Pro účely tohoto rozhodnutí se rozumí:
a)
„žadatelem“ subjekt nebo jednotlivá osoba, která založila společnost, žádající o uznání pro poskytování školicích kurzů týkajících se částí školení uvedených v čl. 23 odst. 5 a 6 směrnice 2007/59/ES, případně jednotlivá osoba žádající o uznání jako zkoušející podle čl. 25 odst. 1 a 2 směrnice 2007/59/ES;
b)
„školitelem“ osoba s příslušnými dovednostmi a odbornou způsobilostí k přípravě, organizaci a provádění školicích kurzů;
c)
„zkoušejícím“ osoba mající příslušné dovednosti a odbornou způsobilost, která byla uznaná pro provádění a vyhodnocování zkoušek pro účely směrnice 2007/59/ES;
d)
„zkouškou“ postup kontroly odborné způsobilosti strojvedoucího nebo uchazeče o práci strojvedoucího podle směrnice 2007/59/ES jedním nebo více způsoby, například písemným, ústním a praktickým;
e)
„zkušebním střediskem“ subjekt zřízený k provádění zkoušek strojvedoucích podle článku 25 směrnice 2007/59/ES;
f)
„uznáním“ formální prohlášení odborné způsobilosti osoby nebo subjektu provádět části školení nebo zkoušky, vydané orgánem k tomuto účelu určeným členským státem;
g)
„příslušným orgánem“ příslušný orgán podle definice v článku 3 směrnice 2007/59/ES nebo jiný orgán určený členským státem nebo pověřený úkolem uznávání školicích středisek a zkoušejících příslušným orgánem.
KAPITOLA 2
ŠKOLICÍ STŘEDISKA
Článek 3
Nezávislost a nestrannost
Školicí střediska poskytují školení nestranně všem účastníkům.
Zejména pokud školicí středisko poskytuje školení osobám zaměstnaným společností, která školicí středisko vlastní, i ostatním zájemcům, je školení prováděno nezávisle na zájmech společnosti, která školicí středisko vlastní, a je nestranné vůči všem účastníkům. Školicí středisko uplatňuje stejná pravidla na osoby zaměstnané společností, která školicí středisko vlastní, i na ostatní školené osoby. Členské státy zajistí, aby byla přijata opatření k zabezpečení této zásady.
Článek 4
Požadavky odborné způsobilosti
1. Žadatel prokazuje technickou a provozní způsobilost a vhodnost pro organizování školicích kurzů vhodných pro úkoly školení. Musí být dostatečně vybaven, pokud jde o pracovníky i zařízení, a působit v prostředí vhodném pro školení zaměřené na přípravu strojvedoucích ke zkouškám, na jejichž základě absolventi získávají nebo obnovují licence a osvědčení podle směrnice 2007/59/ES.
2. Žadatelé zejména musí:
a)
mít účinnou strukturu řízení, která zajistí, že školitelé mají dostatečnou kvalifikaci a zkušenosti pro poskytování školení podle požadavků stanovených ve směrnici 2007/59/ES;
b)
disponovat potřebnými pracovníky, zařízeními, vybavením a ubytováním přiměřeným pro nabízené školení a odhadovaný počet školených osob;
c)
zajistit, aby praktický výcvik prováděli školitelé, kteří jsou držiteli platné licence strojvedoucího a platného osvědčení zahrnujícího předmět školení nebo podobnou trať/podobná kolejová vozidla a kteří mají odbornou praxi v řízení v trvání nejméně tří let. Pokud školitel není držitelem platného osvědčení pro příslušnou infrastrukturu/příslušná kolejová vozidla, musí být v souladu s čl. 4 odst. 2 písm. e) směrnice 2007/59/ES při výcviku přítomen strojvedoucí, jež je držitelem osvědčení pro uvedenou infrastrukturu/uvedená kolejová vozidla;
d)
předložit metodiku, kterou hodlají používat k zajištění obsahu, organizace a trvání školicích kurzů, školicích plánů a programů odborné způsobilosti;
e)
zajistit systémy pro záznam školicích činností, včetně informací o účastnících, školitelích a počtu a účelu kurzů;
f)
mít zavedený systém řízení kvality nebo rovnocenné postupy pro sledování dodržování a přiměřenosti systémů a postupů zajišťujících, že poskytované školení odpovídá požadavkům stanoveným ve směrnici 2007/59/ES;
g)
zajistit řízení odborné způsobilosti, průběžné školení a opatření k udržování odborných dovedností školitelů na aktuální úrovni;
h)
předvést postupy pro zajištění aktuální úrovně školicích metod, nástrojů a zařízení, včetně výukové literatury, výukových počítačových programů, dokumentů poskytovaných provozovatelem infrastruktury, například směrnic o provozních pravidlech, signálech nebo bezpečnostních systémech.
3. Členský stát může stanovit dodatečné požadavky na školení týkající se infrastruktury zřízené na jeho území.
4. Žadatelé o školení v oblasti zvláštní komunikace a terminologie pro provoz železnic a bezpečnostní postupy předloží svou žádost příslušnému orgánu členského státu, v němž se nachází infrastruktura, jíž se komunikace a terminologie týká.
Článek 5
Školicí střediska vlastněná železničním podnikem nebo provozovatelem infrastruktury
1. Členský stát může povolit, aby žadatel, který patří k železničnímu podniku nebo provozovateli infrastruktury, poskytuje školení výhradně zaměstnancům společnosti, ke které patří, a splňuje všechny požadavky uvedené v článku 4 tohoto rozhodnutí, byl uznán zároveň s vydáním osvědčení o bezpečnosti nebo s postupem schvalování z hlediska bezpečnosti podle směrnice Evropského parlamentu a Rady 2004/49/ES (2).
2. V takovém případě může být prohlášení o uznání uvedeno na příslušném osvědčení o bezpečnosti nebo schválení z hlediska bezpečnosti.
3. Organizace a řízení práce žadatele uvedené v odstavci 1 musí být nastaveny a rozvrženy tak, aby nedošlo ke střetu zájmů.
Článek 6
Nová nebo nově vybavená trať a nově zprovozněná kolejová vozidla
Pokud jde o nové nebo nově vybavené tratě, případně nově zprovozněná kolejová vozidla, mohou členské státy stanovit podmínky, za nichž může uznané školicí středisko organizovat praktický výcvik odchylně od čl. 4 odst. 2 písm. c).
Použití této výjimky je důsledně omezeno na případ, kdy ještě není k dispozici žádný školitel, který by byl držitelem osvědčení již zahrnujícího novou nebo nově vybavenou trať, případně nová kolejová vozidla.
Školitel splňuje všechny ostatní požadavky čl. 4 odst. 2 písm. c) ohledně licence a osvědčení uvedených v článcích 14 a 15 směrnice 2007/59/ES a požadované délky odborné praxe.
KAPITOLA 3
ZKOUŠEJÍCÍ
Článek 7
Nezávislost a nestrannost
Žadatelé potvrdí, že budou provádět zkoušky nestranným a nediskriminačním způsobem, bez jakéhokoli nátlaku a pobídek, které by mohly ovlivnit posouzení výsledků zkoušky a způsob, jakým jsou zkoušky prováděny.
Za tímto účelem připraví příslušný orgán prohlášení jako součást formuláře žádosti, kterou žadatel podepíše.
Článek 8
Požadavky odborné způsobilosti
1. Žadatelé musí být odborně způsobilí a zkušení s ohledem na předmět zkoušky, kterou chtějí provádět.
Požadované zkušenosti se nabývají během odborné praxe v trvání nejméně čtyř let v období ne déle než pět let před datem žádosti.
Požadované období odborných zkušeností může zahrnovat dobu praxe na pozici vedoucího strojvedoucích, který je držitelem platné licence strojvedoucího a doplňkového osvědčení, nebo na pozici školitele pro části školení relevantní pro předloženou žádost.
2. Pokud jde o praktické zkoušky ve vlacích, musí být žadatel držitelem platné licence strojvedoucího a platného osvědčení zahrnujícího předmět zkoušky nebo podobnou trať/podobná kolejová vozidla. Pokud zkoušející není držitelem platného osvědčení pro infrastrukturu/kolejová vozidla, jež jsou předmětem zkoušky, musí být v souladu s čl. 4 odst. 2 písm. e) směrnice 2007/59/ES při zkoušce přítomen strojvedoucí, jež je držitelem osvědčení pro uvedenou infrastrukturu/uvedená kolejová vozidla.
Žadatel musí mít odbornou praxi v řízení v trvání nejméně čtyř let získanou v období ne déle než pět let před datem žádosti. Znalosti žadatele musí být v době podání žádosti na aktuální úrovni.
3. Kromě toho musí žadatelé splňovat tato minimální kritéria:
a)
musí být schopni poslechu a mluvené interakce nejméně na úrovni B2 podle Evropského rámce pro jazykové znalosti (EFLC) definovaného Radou Evropy (3), a to v jazyce zkoušky;
b)
musí mít dovednosti a pedagogické vlohy pro účely provádění zkoušek a mít důkladné znalosti příslušných zkušebních metod a zkušebních dokumentů;
c)
musí předvést, jak budou udržovat svou odbornou způsobilost v předmětech, které zkoušejí, na aktuální úrovni;
d)
musí být seznámeni s režimem vydávání osvědčení pro strojvedoucí.
4. Členský stát může stanovit dodatečné požadavky na zkoušející, kteří provádějí zkoušky týkající se jeho vlastní infrastruktury.
KAPITOLA 4
ORGANIZACE ZKOUŠEK
Článek 9
Společná kritéria pro organizaci zkoušek
Zkoušky uspořádané k hodnocení odborné způsobilosti strojvedoucích podle článku 25 směrnice 2007/59/ES musí splňovat tato kritéria:
a)
v případě zkoušek prováděných dvěma nebo více osobami, přinejmenším osoba, která zkoušku vede, musí být uznaným zkoušejícím podle ustanovení tohoto rozhodnutí;
b)
pokud se zkouška týká praktické části odborné způsobilosti strojvedoucího, musí být zkoušející držitelem licence strojvedoucího a doplňkového osvědčení povolujícího použití infrastruktury a řízení kolejových vozidel, která jsou předmětem zkoušky, nebo podobné trati/podobných kolejových vozidel. Pokud zkoušející není držitelem platného osvědčení pro infrastrukturu/kolejová vozidla, jež jsou předmětem zkoušky, musí být v souladu s čl. 4 odst. 2 písm. e) směrnice 2007/59/ES při zkoušce přítomen strojvedoucí, jež je držitelem osvědčení pro uvedenou infrastrukturu/uvedená kolejová vozidla;
c)
zkoušky musí být prováděny transparentním způsobem a musí mít přiměřenou dobu trvání, aby pomocí dostatečného zdokumentovaného důkazu prokázaly, že byly zahrnuty všechny relevantní předměty uvedené v přílohách směrnice 2007/59/ES;
d)
v případech, kdy zkoušející účastnící se zkoušky poskytl strojvedoucímu nebo uchazeči o práci strojvedoucího školení o předmětu zkoušky, provede zkoušku druhý zkoušející, který nebyl do přípravného školení zapojen;
e)
zkouška musí být připravena se zvláštní opatrností s ohledem na důvěrnost otázek, která se během zkoušek předpokládá.
Článek 10
Nové či nově vybavené trati a nově zavedená kolejová vozidla
Pokud jde o nové či nově vybavené trati nebo nově zavedená kolejová vozidla, může členský stát specifikovat podmínky, za nichž může uznaný zkoušející provádět zkoušky odchylně od článku 9.
Používání této odchylky je omezeno výlučně na případy, kdy ještě není k dispozici zkoušející, jež je držitelem osvědčení zahrnujícího novou či nově vybavenou trať či nově zavedená kolejová vozidla.
Zkoušející splňuje všechny ostatní požadavky čl. 4 odst. 2 písm. c) ohledně licence a osvědčení uvedených v článcích 14 a 15 směrnice 2007/59/ES a požadované délky odborné praxe.
KAPITOLA 5
ZÁVĚREČNÁ USTANOVENÍ
Článek 11
Přechodné období
Pokud železniční podnik nebo provozovatel infrastruktury již vybral zkoušející pro účely provádění zkoušek u svých vlastních zaměstnanců ve shodě s vnitrostátními předpisy a požadavky platnými před vstupem tohoto rozhodnutí v platnost, může členský stát rozhodnout, že tito vybraní zkoušející mohou pokračovat v provádění zkoušek při dodržení těchto podmínek:
a)
železniční podnik nebo provozovatel infrastruktury vybral zkoušejícího v rámci osvědčení o bezpečnosti nebo schválení z hlediska bezpečnosti vydaného podle směrnice 2004/49/ES, v mezích jeho působnosti stanovené příslušným orgánem a před skončením platnosti tohoto osvědčení o bezpečnosti nebo schválení z hlediska bezpečnosti;
b)
železniční podnik nebo provozovatel infrastruktury prověří plnění požadavků stanovených v tomto rozhodnutí a vztahujících se na zkoušející, které vybral, a pokud některý zkoušející požadavek nesplní, železniční podnik nebo provozovatel infrastruktury přijme vhodná opatření, aby splnění daného požadavku na zkoušející dosáhl.
Článek 12
Použití
Toto rozhodnutí se použije ode dne 15. května 2012.
V případě školicích středisek, která školicí služby poskytují již k datu používání tohoto rozhodnutí, se toto rozhodnutí použije od 1. července 2013.
Článek 13
Určení
Toto rozhodnutí je určeno členským státům.
V Bruselu dne 22. listopadu 2011.