ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 23ης Μαρτίου 2011
σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 28/05 (πρώην NN 18/05, πρώην N 517/2000) που χορήγησε η Γερμανία υπέρ της Glunz AG και της OSB Deutschland GmbH
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 1764]
(Το κείμενο στη γερμανική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
(2011/524/ΕΕ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο (1),
Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),
Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τα ανωτέρω άρθρα (2) και λαμβάνοντας υπόψη τις εν λόγω παρατηρήσεις,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
(1)
Με επιστολή της 4ης Αυγούστου 2000, η οποία πρωτοκολλήθηκε στις 7 Αυγούστου 2000, η Γερμανία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι προτίθετο να χορηγήσει ενίσχυση έντασης 35 % υπέρ επενδυτικού έργου της Glunz AG και της OSB Deutschland GmbH, το οποίο αφορούσε την ανέγερση ολοκληρωμένου κέντρου κατεργασίας ξυλείας στο Nettgau (Σαξονία-Άνχαλτ). Η εν λόγω ενίσχυση καταχωρήθηκε υπό τον αριθμό N 517/2000.
(2)
Στις 25 Ιουλίου 2001, και μετά τη διαβίβαση συμπληρωματικών πληροφοριών, η Επιτροπή εξέδωσε απόφαση σύμφωνα με την οποία, κατ’ εφαρμογή του πολυτομεακού πλαισίου για τις περιφερειακές ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά έργα (3) (στο εξής: «ΠΤΠ 1998»), η Επιτροπή δεν ήγειρε ενστάσεις κατά της χορήγησης έντασης ενίσχυσης 35 %.
(3)
Με την απόφαση της 1ης Δεκεμβρίου 2004 στην υπόθεση T-27/02, Kronofrance κατά Επιτροπής (4), το Γενικό Δικαστήριο ακύρωσε την εν λόγω απόφαση της Επιτροπής.
(4)
Συνεπώς, η Επιτροπή οφείλει πλέον να εκδώσει νέα απόφαση βάσει της κοινοποίησης της Γερμανίας της 7ης Αυγούστου 2000.
(5)
Με επιστολή της 17ης Δεκεμβρίου 2004, δεδομένης της ακύρωσης της απόφασης της Επιτροπής, η Επιτροπή υπέβαλε στη Γερμανία το ερώτημα κατά πόσον επιθυμεί να διαβιβάσει περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με την κοινοποίηση της 7ης Αυγούστου 2000. Στις 3 Μαρτίου 2005, απέστειλε σχετική επιστολή υπόμνησης. Η Γερμανία απάντησε με επιστολή της 23ης Μαρτίου 2005 χωρίς, ωστόσο, να διαβιβάσει επιπρόσθετες πληροφορίες.
(6)
Η Γερμανία είχε χορηγήσει τον Φεβρουάριο του 2000 την υπό εξέταση ενίσχυση με την επιφύλαξη της έγκρισης εκ μέρους της Επιτροπής. Κατόπιν της απόφασης της Επιτροπής της 25ης Ιουλίου 2001 να μην εγείρει ενστάσεις, η Γερμανία ξεκίνησε την καταβολή της ενίσχυσης.
(7)
Λόγω της ακύρωσης της απόφασης της 25ης Ιουλίου 2001 από το Γενικό Δικαστήριο προέκυψε η ίδια νομική κατάσταση που θα προέκυπτε εάν δεν είχε εκδοθεί ποτέ η εν λόγω απόφαση, ήτοι ως να μην είχε λάβει ποτέ η Γερμανία την έγκριση της Επιτροπής σχετικά με τη σχεδιαζόμενη ένταση ενίσχυσης (5). Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή καταχώρισε την εν λόγω υπόθεση υπό τον αριθμό NN 18/05 στο μητρώο των παράνομων ενισχύσεων.
(8)
Με επιστολή της 20ής Ιουλίου 2005, η Επιτροπή κοινοποίησε στη Γερμανία την απόφασή της να κινήσει, σχετικά με την ενίσχυση, τη διαδικασία κατ’ εφαρμογή του άρθρου 108 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ.
(9)
Η απόφαση της Επιτροπής σχετικά με την κίνηση της διαδικασίας δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (6). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με την ενίσχυση.
(10)
Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από έναν ενδιαφερόμενο, τις οποίες διαβίβασε στη Γερμανία που, με τη σειρά της, κλήθηκε να τοποθετηθεί επ’ αυτών. Οι παρατηρήσεις της Γερμανίας διαβιβάστηκαν με επιστολές της 24ης Οκτωβρίου 2005 και της 24ης Ιανουαρίου 2006.
(11)
Με επιστολή της 28ης Φεβρουαρίου 2006 η Γερμανία ζήτησε, σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 6 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της συνθήκης ΕΚ (7) την αναστολή της επίσημης διαδικασίας έρευνας, διότι η Γερμανία και η Glunz AG είχαν ασκήσει ενώπιον του Δικαστηρίου αναίρεση κατά της απόφασης του Γενικού Δικαστηρίου Kronofrance κατά Επιτροπής (συνεκδικαζόμενες υποθέσεις C-75/05 P και C-80/05 P).
(12)
Με επιστολή της 9ης Μαρτίου 2006 η Επιτροπή ενέκρινε την αναστολή της διαδικασίας έως την έκδοση της απόφασης του Δικαστηρίου στις συνεκδικαζόμενες υποθέσεις C-75/05 P και C-80/05 P, Γερμανία κ.λπ. κατά Kronofrance.
(13)
Το Δικαστήριο επικύρωσε με απόφασή του στις 11 Σεπτεμβρίου 2008 (8) την απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου. Ως εκ τούτου, ξεκίνησε εκ νέου η επίσημη διαδικασία έρευνας στην υπόθεση C 28/05.
(14)
Με επιστολή της 4ης Αυγούστου 2009 και, κατόπιν αιτήματος πληροφόρησης της Επιτροπής, με επιστολή της 19ης Ιουλίου 2010, η Γερμανία διαβίβασε περαιτέρω πληροφορίες.
II. ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ
2.1. ΤΟ ΜΕΤΡΟ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ
(15)
Το Landesförderinstitut Sachsen-Anhalt αποφάσισε στις 29 Φεβρουαρίου 2000 να χορηγήσει στην Glunz AG και στην OSB Deutschland GmbH επενδυτικές ενισχύσεις για την ανέγερση κέντρου κατεργασίας ξυλείας στο Nettgau (Σαξονία-Άνχαλτ). Το συνολικό ποσό των ενισχύσεων ανέρχεται σε 69 797 988 ευρώ.
(16)
Σύμφωνα με την κοινοποίηση της 4ης Αυγούστου 2000, η ενίσχυση χορηγήθηκε υπό μορφή ταμειακής εισφοράς ύψους 46 201 868 ευρώ βάσει του εγκεκριμένου από την Επιτροπή 28ου γενικού σχεδίου στο πλαίσιο του Κοινού καθεστώτος της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και των ομόσπονδων κρατών για τη βελτίωση της οικονομικής δομής των περιφερειών (28. Rahmenplan der Gemeinschaftsaufgabe «Verbesserung der regionalen Wirtschaftsstruktur» (9)). Η εν λόγω εισφορά αντιστοιχεί σε ακαθάριστο ποσοστό 23,17 % των επιλέξιμων δαπανών.
(17)
Επιπλέον, βάσει του νόμου περί επενδυτικών πριμοδοτήσεων 1999 (Investitionszulagengesetz 1999 (10)), χορηγείται επενδυτική πριμοδότηση ύψους 23 596 120 ευρώ, η οποία είχε εγκριθεί από την Επιτροπή. Η εν λόγω επενδυτική πριμοδότηση αντιστοιχεί σε ακαθάριστο ποσοστό 11,83 % των επιλέξιμων επενδυτικών δαπανών.
(18)
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας έχει ήδη καταβληθεί το ποσό των […] (11) ευρώ, βάσει του 28ου γενικού σχεδίου στο πλαίσιο του κοινού καθεστώτος της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και των ομόσπονδων κρατών για τη βελτίωση της οικονομικής δομής των περιφερειών, και το ποσό των […] ευρώ υπό μορφή επενδυτικής πριμοδότησης. Συνεπώς, η Γερμανία έχει ήδη καταβάλει στους αποδέκτες συνολικά […] ευρώ (εκ του συμφωνηθέντος συνολικού ποσού των 69 797 988 ευρώ).
2.2. ΟΙ ΑΠΟΔΕΚΤΕΣ
(19)
Η ενίσχυση απευθύνεται σε δύο αποδέκτες.
(20)
Ο πρώτος αποδέκτης είναι η Glunz AG (στο εξής: «Glunz») με έδρα στο Hamm (Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία), η οποία ιδρύθηκε το 1932 και δραστηριοποιούνταν την εποχή εκείνη στο εμπόριο ξυλείας. Από τη δεκαετία του ‘60 η επιχείρηση παράγει και εμπορεύεται αποκλειστικά μοριοσανίδες, ινόπλακες μέσης πυκνότητας (MDF), λεπιδόπλακες (OSB - πλάκες προσανατολισμένων σωματιδίων) και αντικολλητή ξυλεία (κόντρα πλακέ). Τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης η Tableros De Fibras SA (στο εξής: «TAFISA»), η οποία ανήκει στον πορτογαλικό όμιλο SONAE, κατείχε το 96,03 % των μετοχών της Glunz.
(21)
Ο δεύτερος αποδέκτης, η OSB Deutschland GmbH (στο εξής: «OSBD»), ανήκει κατά 100 % στην εταιρεία TAFISA και αποτελεί, άρα, αδερφή εταιρεία της Glunz, διότι αμφότερες οι εταιρείες είναι θυγατρικές της TAFISA. Η OSBD ιδρύθηκε στις 16 Ιουλίου 1999 και ξεκίνησε την παραγωγή και εμπορία προϊόντων OSB μετά την ολοκλήρωση του επενδυτικού έργου στο Nettgau.
2.3. ΤΟ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΕΡΓΟ
(22)
Ο τόπος πραγματοποίησης της επένδυσης βρίσκεται στο Nettgau (Σαξονία-Άνχαλτ), επιλέξιμη περιοχή βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) ΣΛΕΕ, όπου η μέγιστη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης για την προώθηση των νέων επενδύσεων μεγάλων επιχειρήσεων τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης ήταν 35 %.
(23)
Η Glunz και η OSBD κατασκεύασαν σε περιοχή που δεν είχε μέχρι στιγμής αξιοποιηθεί για βιομηχανικούς σκοπούς ένα ολοκληρωμένο κέντρο κατεργασίας ξυλείας, το οποίο αποτελείται από δύο συνδεδεμένα εργοστάσια. Στο πρώτο εργοστάσιο, το οποίο ανήκει στην OSBD, παράγονται προϊόντα OSB, ενώ στο δεύτερο εργοστάσιο, το οποίο ανήκει στην Glunz, παράγονται μοριοσανίδες. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, οι εγκαταστάσεις παραγωγής των δύο εργοστασίων συνδέονται μέσω κοινής τεχνικής υποδομής. Οι σανίδες OSB και οι μοριοσανίδες μεταφέρονται προς περαιτέρω κατεργασία και τελική επεξεργασία στην ίδια εγκατάσταση λείανσης, επίστρωσης καθώς και αυλάκωσης και εντορμίας. Επιπλέον, τα λεπτά ξυλοτεμάχια που παράγονται κατά την επεξεργασία των πλακών OSB χρησιμοποιούνται, σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, στο παρακείμενο εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων. Υπάρχει κοινή κεντρική διοίκηση για αμφότερα τα εργοστάσια, περιλαμβανομένων των τομέων εμπορίας, διάθεσης και πωλήσεων.
(24)
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, το ολοκληρωμένο κέντρο κατεργασίας ξυλείας της Glunz και της OSBD παρέχει, χάρη στον βέλτιστο σχεδιασμό των εργοστασίων και της κοινής τεχνικής υποδομής, πολλαπλά πλεονεκτήματα, κυρίως σε ό,τι αφορά την επεξεργασία των παραγόμενων ξυλοπλακών, διασφαλίζοντας τη βέλτιστη χρήση της ποικιλίας ξύλου, την καλύτερη αξιοποίηση των πρώτων υλών, καθώς και εσωτερικές διαδικασίες επαναχρησιμοποίησης.
(25)
Σύμφωνα με την κοινοποίηση της 7ης Αυγούστου 2000, το ένα μέρος της ενίσχυσης προορίζεται για το εργοστάσιο παραγωγής OSB και το άλλο μέρος για το εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων. Η ενίσχυση για το εργοστάσιο παραγωγής OSB ανέρχεται, βάσει των επιλέξιμων επενδυτικών δαπανών ύψους 81,8 εκατ. ευρώ, σε 28,61 εκατ. ευρώ, το οποίο αντιστοιχεί σε ακαθάριστο ποσοστό έντασης ενίσχυσης 35 %. Η ενίσχυση για το εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων ανέρχεται, βάσει των επιλέξιμων επενδυτικών δαπανών ύψους 117,6 εκατ. ευρώ, σε 41,18 εκατ. ευρώ, που ομοίως ισοδυναμεί σε ακαθάριστο ποσοστό έντασης ενίσχυσης 35 %.
(26)
Η Γερμανία εκτίμηση ότι τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης στο ολοκληρωμένο κέντρο κατεργασίας ξυλείας στο Nettgau θα δημιουργούνταν 355 μόνιμες θέσεις εργασίας και, συγκεκριμένα, 234 θέσεις στο εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων και 121 θέσεις στο εργοστάσιο παραγωγής OSB. Επιπλέον, στις υπό εξέταση ενισχυόμενες περιοχές θα δημιουργούνταν 520 έμμεσες θέσεις εργασίας, εκ των οποίων 33 θέσεις αφορούσαν τη διατήρηση υφιστάμενων θέσεων εργασίας. Η νέα επένδυση στο Nettgau αναμενόταν να ολοκληρωθεί κατά την περίοδο μεταξύ Ιανουαρίου 2000 και τέλους του 2002, η δε παραγωγή να ξεκινήσει εντός του 2001. Η μονάδα επρόκειτο να τεθεί σε πλήρη λειτουργία μετά την παρέλευση δύο ετών.
(27)
Η παραγωγική ικανότητα του νέου εργοστασίου παραγωγής OSB προβλεπόταν για το έτος 2002 σε […] m3. Το 1999 η ικανότητα του ομίλου TAFISA στον τομέα της παραγωγής προϊόντων OSB ήταν […] m3.
(28)
Το 1999 η ικανότητα παραγωγής μοριοσανίδων του ομίλου Glunz ήταν […] m3. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας η συνολική παραγωγική ικανότητα θα αυξανόταν, μέσω των […] m3 του εργοστασίου στο Nettgau, σε […] m3.
III. ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
(29)
Η επιτρεπόμενη στο πλαίσιο του ΠΤΠ 1998 ανώτατη ένταση ενίσχυσης καθορίζεται κατόπιν υπολογισμού μιας σειράς συντελεστών αξιολόγησης, ιδίως του συντελεστή που αποτυπώνει την κατάσταση του ανταγωνισμού στον εκάστοτε τομέα της οικονομίας (συντελεστής T) και ο οποίος λαμβάνει τέσσερις τιμές: 0,25, 0,5, 0,75 ή 1. Λαμβάνει την τιμή 1 όταν ο τομέας της οικονομίας (όπως ορίζεται στο χαμηλότερο επίπεδο της NACE) δεν παρουσιάζει πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα (δοκιμή πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας) ή/και όταν η σχετική αγορά (οριζόμενη ως το υπό εξέταση προϊόν και τα υποκατάστατα αυτού) δεν συνιστά παρακμάζουσα αγορά (δοκιμή παρακμάζουσας αγοράς).
(30)
Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας δυνάμει του άρθρου 108 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με την οριοθέτηση της σχετικής αγοράς στην οποία ανήκουν τα προϊόντα OSB και, κατά συνέπεια, δεν ήταν σε θέση να διαπιστώσει κατά πόσο για τους σκοπούς καθορισμού του συντελεστή ανταγωνισμού «Τ» η σχετική αγορά είναι παρακμάζουσα ή όχι.
IV. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ
(31)
Στις 22 Νοεμβρίου 2005 η Επιτροπή έλαβε κοινές παρατηρήσεις (12) εκ μέρους ανταγωνιστών οι οποίοι ανήκουν στον όμιλο KronoGroup Switzerland (Kronotex GmbH & Co. KG, Kronoply GmbH & Co. KG και Kronofrance SA).
(32)
Οι επιχειρήσεις του ομίλου KronoGroup υποστηρίζουν στις παρατηρήσεις τους την ανάγκη οριοθέτησης της αγοράς στην οποία πρέπει να συμπεριληφθούν τα προϊόντα OSB και αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο. Η αντικολλητή ξυλεία από σκληρό ξύλο είναι κατά πολύ ακριβότερη και χρησιμοποιείται κυρίως σε τομείς στους οποίους οι OSB και η αντικολλητή ξυλεία από μαλακό ξύλο χρησιμοποιούνται ελάχιστα έως καθόλου (βιομηχανία επίπλων και εσωτερικής διαρρύθμισης). Προς στήριξη του ισχυρισμού τους, οι ενδιαφερόμενοι αναφέρονται σε μελέτη της Jaakko Pöyry (13) και σε μια δημοσίευση του Finnish Forest Research Institute.
(33)
Ο όμιλος KronoGroup αναφέρθηκε και σε άλλα ζητήματα, τα οποία μπορούν να συνοψιστούν στα εξής:
(34)
Ο όμιλος KronoGroup υποστηρίζει ότι για να διαπιστώσει η Επιτροπή κατά πόσον συντρέχει περίπτωση παρακμάζουσας αγοράς πρέπει να βασιστεί σε στοιχεία έως το 1999, διότι μόνο αυτά τα στοιχεία ήταν διαθέσιμα τη χρονική στιγμή της αρχικής εγκριτικής απόφασης (Ιούλιος 2001), η οποία ακυρώθηκε στη συνέχεια από το Γενικό Δικαστήριο. Κατά την περίοδο 1995-1999 η αγορά μοριοσανίδων παρουσίασε αρνητικό μέσο ρυθμό ανάπτυξης της τάξεως του - 4,626 %. Ο όμιλος KronoGroup αναγνωρίζει, ωστόσο, ότι η αγορά μοριοσανίδων σημείωσε κατά την περίοδο 1994-1999 θετικό μέσο ρυθμό ανάπτυξης 0,456 % (αν και χαμηλότερο σε σύγκριση με τη σχετική βιομηχανία στον ΕΟΧ συνολικά).
(35)
Ο όμιλος KronoGroup υποστηρίζει επίσης ότι η Επιτροπή πρέπει να αξιολογήσει χωριστά την ενίσχυση για το εργοστάσιο παραγωγής OSB και την ενίσχυση για το εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων, και όχι να υπολογίσει κοινή ένταση ενίσχυσης για το συνολικό έργο, διότι οι δύο μονάδες παραγωγής και οι δύο αγορές προϊόντων μπορούν να διαχωριστούν με σαφή κριτήρια. Αυτό σημαίνει ότι όλοι οι συντελεστές αξιολόγησης για τα δύο εργοστάσια μπορούν να υπολογιστούν χωριστά.
(36)
Ο όμιλος KronoGroup υποστηρίζει επίσης ότι η Glunz, στο πλαίσιο της επένδυσής της στο Nettgau, είχε κλείσει ένα εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων (το οποίο βρίσκεται σε απόσταση 30 km, αλλά ανήκει σε άλλο ομόσπονδο κράτος, στην Κάτω Σαξονία (14)). Παραθέτει άρθρα εφημερίδων σύμφωνα με τα οποία όλο το προσωπικό του εργοστασίου στο Sassenburg είχε μεταφερθεί στο νέο εργοστάσιο στο Nettgau. Αυτό αντικρούει στον στόχο του ΠΤΠ 1998, ήτοι τη δημιουργία θέσεων εργασίας στις ενισχυόμενες περιοχές για τον τοπικό πληθυσμό, και άρα οι εν λόγω θέσεις εργασίας δεν πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά τον υπολογισμό των συντελεστών «Αναλογία κεφαλαίου-εργασίας» και «Περιφερειακός αντίκτυπος» δυνάμει του ΠΤΠ 1998 (οι οποίοι συντελεστές εξαρτώνται αμφότεροι από τον αριθμό των θέσεων εργασίας που δημιουργούνται μέσω της επένδυσης).
(37)
Τέλος, ο όμιλος KronoGroup υποστήριξε ότι η Επιτροπή όφειλε να διατάξει την προσωρινή επιστροφή της ενίσχυσης κατ’ εφαρμογή του άρθρου 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 (διαταγή ανάκτησης παράνομων ενισχύσεων), διότι η Glunz και η OSBD απεκόμισαν μέσω της εν μέρει καταβληθείσας ενίσχυσης σημαντικά ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα.
V. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ
(38)
Οι παρατηρήσεις που υπέβαλε η Γερμανία συνοψίζονται ως εξής.
5.1. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΤΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ OSB
(39)
Κατά την άποψη της Γερμανίας, η σχετική αγορά για τα προϊόντα OSB διακρίνεται σε πλάκες OSB και σε αντικολλητή ξυλεία για τελικές χρήσεις όπως συσκευασία, περιφράξεις, ζευκτά στέγης, επενδύσεις δαπέδων καθώς και για επενδύσεις εσωτερικού χώρου και τοίχων. Η συγκεκριμένη αγορά δεν συνιστά παρακμάζουσα αγορά.
(40)
Οι τομείς εφαρμογής στους οποίους χρησιμοποιούνται οι OSB ως υποκατάστατα αντικολλητής ξυλείας συμπίπτουν με τους κύριους τομείς εφαρμογής της αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο. Αντιθέτως, στους κύριους τομείς εφαρμογής της αντικολλητής ξυλείας από σκληρό ξύλο (βιομηχανία επίπλων, οικοδομική βιομηχανία και εξοπλισμός μεταφορικών οχημάτων) δεν είναι δυνατή η χρήση των OSB, λόγω των τεχνικών ιδιοτήτων τους. Συνεπώς, η συμπερίληψη των προϊόντων OSB στη συνολική αγορά της αντικολλητής ξυλείας από σκληρό και από μαλακό ξύλο δεν θα ανταποκρινόταν στις πραγματικές συνθήκες των υπό εξέταση αγορών. Η άποψη αυτή επιβεβαιώνεται από την πραγματογνωμοσύνη που συνέταξε η Jaakko Pöyry στις 21 Οκτωβρίου 2005.
(41)
Η Jaakko Pöyry εκτίμησε το δυναμικό υποκατάστασης των OSB στους ως άνω τομείς εφαρμογής στα εξής ποσοστά: συσκευασία 40-60 %, περιφράξεις 70-80 %, ζευκτά στέγης 70-90 %, επενδύσεις δαπέδων 50-80 %, επενδύσεις εσωτερικού χώρου και τοίχων 70-90 %.
(42)
Λόγω των ιδιοτήτων της επιφάνειάς τους οι πλάκες OSB δεν ενδείκνυνται για «ορατή» εφαρμογή στη βιομηχανία επίπλων. Η επιφάνεια των OSB, λόγω της διαδικασίας παραγωγής από προσανατολισμένες λωρίδες ξύλου (oriented strands), είναι τραχιά και ανώμαλη και, άρα, όχι ελκυστική. Για τον λόγο αυτό οι OSB δεν φέρουν διακοσμητική επίστρωση. Ενδείκνυνται μόνο για μη ορατά μέρη επίπλων (π.χ. βάσεις ταπετσαρισμένων επίπλων). Όμως και στον τομέα των μη ορατών μερών επίπλων οι OSB δεν μπορούν να ανταγωνιστούν τις τιμές των φθηνότερων μοριοσανίδων, οι οποίες χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο για τις συγκεκριμένες εφαρμογές.
(43)
Στον τομέα της οικοδομικής βιομηχανίας (ξυλότυποι) προτιμάται κυρίως υλικό ξυλοτύπου με λεία επιφάνεια για την έγχυση σκυροδέματος. Λόγω των ανωμαλιών που παρουσιάζουν οι OSB εξαιτίας της διαδικασίας παραγωγής τους, στον τομέα του εμφανούς σκυροδέματος πρέπει να φέρουν ειδική επίστρωση που διασφαλίζει ομοιόμορφη επιφάνεια. Η εν λόγω μετεπεξεργασία είναι δαπανηρή και αυξάνει την τιμή του τελικού προϊόντος. Οι OSB μπορούν να ανταγωνιστούν την αντικολλητή ξυλεία μόνο όταν οι ξυλότυποι μπορούν να χρησιμοποιηθούν περισσότερες φορές. Αυτό, ωστόσο, δεν διασφαλίζεται σε κάθε περίπτωση, για πρακτικούς κυρίως λόγους. Δεδομένου ότι οι πλάκες καταπονούνται σημαντικά στο εργοτάξιο, ενδέχεται να προκληθούν φθορές στην επιφάνεια. Σε περίπτωση δε ρωγμών, με την επίδραση του νερού ή της υγρασίας υπάρχει ο κίνδυνος να χάσει η πλάκα OSB το σχήμα της ή να παραμορφωθεί με άλλον τρόπο. Για τον λόγο αυτό δεν είναι πάντα εφικτή η επανειλημμένη χρήση υψηλής ποιότητας εξευγενισμένων πλακών OSB. Επιπλέον, τίθεται το ζήτημα της αστάθειας και της ευαισθησίας λόγω υγρασίας που παρουσιάζουν οι OSB στις ακμές της πλάκας. Εξάλλου, για τη χρήση ενός υλικού στη διαμόρφωση σκυροδέματος απαιτείται υψηλή ανθεκτικότητα όσον αφορά τον σχηματισμό ρωγμών και την κάμψη. Υπό αυτή την έννοια, οι OSB δεν πληρούν τις απαιτήσεις της οικοδομικής βιομηχανίας για τα υλικά ξυλοτύπων. Αντιθέτως, η αντικολλητή ξυλεία από μαλακό ξύλο, λόγω της αναλογικά χαμηλότερης τιμής της και της επίπεδης επιφάνειάς της, ενδείκνυται για τον συγκεκριμένο τομέα εφαρμογής, γεγονός που αποτυπώνεται και στον όγκο της πραγματικής της χρήσης στην οικοδομική βιομηχανία.
(44)
Στον τομέα των μεταφορικών οχημάτων απαιτείται επίσης ομοιόμορφη επιφάνεια διότι οι πλάκες που χρησιμοποιούνται πρέπει συχνά να επιστρωθούν. Η επίστρωση πλακών OSB δεν είναι πάντα πρακτική για διάφορους λόγους. Ακόμη και όταν τοποθετείται επίστρωση, π.χ. από χαρτί μελαμίνης πάνω σε OSB, λόγω της ανώμαλης δομής της επιφάνειας των OSB υπάρχει κίνδυνος εμφάνισης ρωγμών. Κατά τη φόρτωση με ανυψωτικό όχημα ασκείται σημειακή πίεση πάνω στην επιφάνεια. Συνεπώς, στην περίπτωση αυτή, όταν χρησιμοποιείται σε περιβάλλον με υγρασία ή νερό, υπάρχει ο κίνδυνος διείσδυσης νερού στην πλάκα με αποτέλεσμα αυτή να παραμορφωθεί ή να σκεβρώσει. Η σταθερή επίστρωση της επιφάνειας μπορεί να διασφαλιστεί μόνο μέσω δαπανηρής μετεπεξεργασίας. Η επιφάνεια των OSB, σε αντίθεση με την αντικολλητή ξυλεία από σκληρό ξύλο η οποία, λόγω της ιδιαίτερης σκληρότητας της επιφάνειας, είναι σχετικά ανθεκτική στη χάραξη, σε βαθουλώματα κ.λπ., δεν είναι αρκετά ανθεκτική ώστε να αντέχει τις καταπονήσεις και τις πιέσεις που ασκούνται στον τομέα των μεταφορών.
(45)
Κατά την αξιολόγηση της υποκαταστασιμότητας μεταξύ OSB και αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο αφενός ή αντικολλητής ξυλείας από σκληρό ξύλο αφετέρου λαμβάνονται υπόψη κυρίως οι τεχνικές ιδιότητες και οι δυνατότητες χρήσης των OSB καθώς και η διαφορά τιμής ως προς την αντικολλητή ξυλεία από σκληρό ξύλο. Παρόλο που η αντικολλητή ξυλεία από σκληρό ξύλο υπερτερεί έναντι της αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο και των OSB ως προς όλες τις τεχνικές απαιτήσεις, η ελλιπής ανταγωνιστικότητα της αντικολλητής ξυλείας από σκληρό ξύλο στα πεδία εφαρμογής όπου επικρατούν οι OSB και η αντικολλητή ξυλεία από μαλακό ξύλο οφείλεται στη διαφορά τιμής μεταξύ της αντικολλητής ξυλείας από σκληρό ξύλο και των OSB αφενός και της αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο αφετέρου. Συνεπώς, δεν ήταν ορθό να θεωρείται ότι οι OSB μπορούν να υποκαθίστανται από τους άλλους τύπους αντικολλητής ξυλείας, περιλαμβανομένης της αντικολλητής ξυλείας από σκληρό ξύλο.
(46)
Παρατηρείται ευρεία αλληλεπικάλυψη μεταξύ αφενός της αγοράς των OSB και της αντικολλητής ξυλείας σε τελικές εφαρμογές όπως συσκευασία, περιφράξεις, ζευκτά στέγης, επενδύσεις δαπέδων και επενδύσεις εσωτερικού χώρου και τοίχων αφενός και, αφετέρου, της αγοράς των OSB και της αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο. Διαφορά μεταξύ των δύο αγορών σημειώνεται μόνον στον τομέα της οικοδομής (ξυλότυποι). Τα προϊόντα OSB δεν ενδείκνυνται για τον συγκεκριμένο τομέα, ενώ η αντικολλητή ξυλεία από μαλακό ξύλο είναι κατ’ εξοχήν κατάλληλη και, πράγματι, χρησιμοποιείται ευρέως. Ως τελικό συμπέρασμα προκύπτει ότι η αντικολλητή ξυλεία από σκληρό ξύλο δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να συμπεριληφθεί στην αγορά των OSB.
5.2. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΤΩΝ ΜΟΡΙΟΣΑΝΙΔΩΝ
(47)
Κατά την άποψη της Γερμανίας, ο συντελεστής ανταγωνισμού σε ό,τι αφορά την αγορά των μοριοσανίδων πρέπει να λάβει τιμή 1. Η αγορά αυτή δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να χαρακτηριστεί ως παρακμάζουσα καθότι παρουσιάζει ισχυρή ανοδική τάση κατά την έννοια της παραγράφου 7.8 του ΠΤΠ 1998.
(48)
Προς στήριξη των ανωτέρω, η Γερμανία υπέβαλε σχετική πραγματογνωμοσύνη του καθηγητή Stefan Collignon (Harvard University, Minda de Gunzburg Center for European Studies) (15), σύμφωνα με την οποία η αγορά των μοριοσανίδων κατά την περίοδο 1972-2003 σημείωσε μακροπρόθεσμη ανάπτυξη κατά 36 % ταχύτερα σε σύγκριση με τον συνολικό κλάδο μεταποίησης. Κατά την άποψη της Γερμανίας, δεδομένης της εν λόγω μακροπρόθεσμης ισχυρής ανοδικής τάσης κατά την παράγραφο 7.8 του ΠΤΠ 1998, η αγορά των μοριοσανίδων δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ως παρακμάζουσα.
5.3. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΗΣ ΕΝΤΑΣΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΜΕΡΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ
(49)
Στην περίπτωση που η Επιτροπή καταλήξει ωστόσο στο συμπέρασμα ότι ο συντελεστής ανταγωνισμού Τ για την αγορά των μοριοσανίδων είναι 0,75, ενώ για τις OSB λαμβάνει τιμή 1, η Γερμανία υποστηρίζει ότι η κοινή ένταση ενίσχυσης για το συνολικό έργο στο Nettgau πρέπει να προσδιοριστεί βάσει της συνεισφοράς στα κέρδη αμφότερων των εγκαταστάσεων παραγωγής, ήτοι της παραγωγής OSB και της παραγωγής μοριοσανίδων.
(50)
Η συνεισφορά στα κέρδη είναι το ποσό που παράγει ένα προϊόν για την κάλυψη των πάγιων εξόδων και την επίτευξη του καθαρού κέρδους μιας επιχείρησης. Ως συνεισφορά στα κέρδη ορίζεται η διαφορά των εσόδων και των μεταβλητών εξόδων που προκύπτουν άμεσα για ένα προϊόν.
(51)
Βάσει της συνεισφοράς στα κέρδη, η ένταση ενίσχυσης κατανέμεται σύμφωνα με την πραγματική συνεισφορά των προϊόντων OSB και των μοριοσανίδων στα αποτελέσματα χρήσης των επιμέρους μονάδων του επενδυτικού έργου στο Nettgau.
5.4. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΛΟΙΠΕΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ KRONOGROUP
(52)
Κατά την άποψη της Γερμανίας, η αξιολόγηση του μέτρου σύμφωνα με τους κανόνες σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις πρέπει να βασίζεται στα πραγματικά γεγονότα που ήταν γνωστά τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης, ήτοι στις 7 Αυγούστου 2000.
(53)
Σύμφωνα με τη Γερμανία, ο εν λόγω περιορισμός προκύπτει από την ερμηνεία του ΠΤΠ 1998. Η Γερμανία παραπέμπει σχετικά στην παράγραφο 3.1 του ΠΤΠ 1998, όπου ορίζεται ότι η ανώτατη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης χορηγείται βάσει του ανώτατου επιτρεπόμενου ορίου έντασης που ισχύει τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης. Επιπροσθέτως, σύμφωνα με την παράγραφο 3.6 του ΠΤΠ 1998, η εκτίμηση του σχετικού μεριδίου αγοράς πραγματοποιείται πριν από την υποβολή της αίτησης για ενίσχυση. Στο παράρτημα του ΠΤΠ 1998, και συγκεκριμένα στην παράγραφο «Έλεγχος ex-post», προβλέπεται επίσης για την Επιτροπή η δυνατότητα να επαληθεύσει εκ των υστέρων (ex-post) την ορθότητα των πληροφοριών που παρασχέθηκαν στο πλαίσιο της κοινοποίησης.
(54)
Η Γερμανία υποστηρίζει επίσης ότι τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης δεν υπήρχαν ακόμη στοιχεία σχετικά με τη φαινομενική κατανάλωση για το έτος 1999. Σε ό,τι αφορά την κοινοποίηση του μέσου ετήσιου ρυθμού ανάπτυξης κατά την τελευταία πενταετία, όπως προβλέπεται στην παράγραφο 7.8 του ΠΤΠ 1998, η Γερμανία αναφέρει ότι απαιτούνται σε κάθε περίπτωση στοιχεία σχετικά με τη φαινομενική κατανάλωση των τελευταίων έξι και όχι πέντε ετών, όπως υποστήριξε ο όμιλος KronoGroup. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι ο ρυθμός ανάπτυξης για ένα συγκεκριμένο έτος υπολογίζεται μέσω της σύγκρισης της κατανάλωσης κατά τη διάρκεια δύο διαδοχικών ετών.
(55)
Σε ό,τι αφορά την εικαζόμενη μετεγκατάσταση θέσεων εργασίας, η Γερμανία επιβεβαιώνει το κλείσιμο του εργοστασίου στο Sassenburg. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, το εργοστάσιο στο Sassenburg ήταν από κατασκευαστικής άποψης το αρχαιότερο εργοστάσιο μοριοσανίδων της Glunz και λειτουργούσε με σημαντικές ζημίες. Ως εκ τούτου, δεν είχε πλέον πιθανότητα επιβίωσης και, ανεξαρτήτως της νέας επένδυσης στο Nettgau, η λειτουργία του θα έπρεπε να διακοπεί. […] συνεργάτες, οι οποίοι στο παρελθόν απασχολούνταν στο Sassenburg, προσλήφθηκαν στο Nettgau (ήτοι […] % του εκεί προσωπικού).
(56)
Στις παρατηρήσεις της επί των δηλώσεων του ομίλου KronoGroup η Γερμανία υποστηρίζει ότι σύμφωνα με το ΠΤΠ 1998 απαιτείται, σε κάθε περίπτωση, μόνον η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας στη σχετική ενισχυόμενη περιοχή, όχι όμως και η κάλυψη αυτών αποκλειστικά από τον τοπικό πληθυσμό. Κύριος στόχος είναι η προώθηση της ανάπτυξης της εκάστοτε ενισχυόμενης περιοχής.
(57)
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, μεταφέρθηκαν επίσης ορισμένες μηχανές από το Sassenburg στο Nettgau. Οι μηχανές αυτές όμως δεν είχαν συμπεριληφθεί στις επιλέξιμες δαπάνες του έργου και, άρα, δεν σχετίζονται με την ενίσχυση. Οι εν λόγω μηχανές, λογιστικής αξίας ύψους […] ευρώ περίπου αποτελούν, σε κάθε περίπτωση, ελάχιστο μόνον ποσοστό του συνολικού επενδυτικού έργου.
VI. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΗΣ ΚΡΑΤΙΚΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ
(58)
Η αξιολόγηση βασίζεται σε γεγονότα, στοιχεία και συνθήκες που ίσχυαν τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης, ήτοι στις 7 Αυγούστου 2000. Καθότι μεταξύ της αρχικής κοινοποίησης και της παρούσας απόφασης έχει παρέλθει μεγάλο χρονικό διάστημα, δεν αποκλείεται να έχουν αλλάξει τα δεδομένα, να έχουν αναπτυχθεί περαιτέρω οι αγορές ή ακόμη και τα γεγονότα που αφορούν το έργο να έχουν εξελιχθεί διαφορετικά σε σχέση με τους αρχικούς σχεδιασμούς. Ωστόσο, η Επιτροπή δεν μπορεί να λάβει υπόψη όλα τα ανωτέρω κατά την αξιολόγηση που διενεργεί. Η Επιτροπή υποχρεούται καταρχήν να συντάξει την απόφασή της πριν από την πραγματική υλοποίηση της επένδυσης, βάσει των υποθετικών μελλοντικών εξελίξεων και των στοιχείων της αγοράς. Ακόμη και αν μερικά χρόνια αργότερα αποδειχθεί ότι, για παράδειγμα, οι αγορές εξελίχθηκαν διαφορετικά, οι εντάσεις ενίσχυσης δεν μπορούν να προσαρμοστούν εκ των υστέρων. Παρόλο που η Επιτροπή καλείται επί του παρόντος να εκδώσει απόφαση δέκα χρόνια μετά την αρχική κοινοποίηση, η αξιολόγησή της πρέπει να βασίζεται σε γεγονότα και συνθήκες που ίσχυαν τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης και όχι σε μεταγενέστερες πληροφορίες.
6.1. ΥΠΑΡΞΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΔΥΝΑΜΕΙ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 107 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1 ΣΛΕΕ
(59)
Η υπό εξέταση ενίσχυση χορηγήθηκε από κράτος μέλος με τη χρήση κρατικών πόρων κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ (βλέπε παράγραφο 2.1 της παρούσας απόφασης). Η ενίσχυση παρέχει στην Glunz και στην OSBD πλεονέκτημα διότι χωρίς αυτήν θα έπρεπε να καλύψουν με ιδίους πόρους το σύνολο των επενδύσεων. Καθότι οι υπό εξέταση ξύλινες πλάκες μεταφέρονται σε μεγάλη ακτίνα πέραν των εθνικών συνόρων, ο υπό εξέταση τομέας εμπεριέχει ενδοκοινοτικές συναλλαγές. Υπό αυτή την έννοια, τα οικονομικά πλεονεκτήματα που χορηγήθηκαν στις δύο επιχειρήσεις θα μπορούσαν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό κατά τρόπο που να επηρεαστεί το ενδοκοινοτικό εμπόριο. Η Επιτροπή είναι, συνεπώς, της άποψης ότι το κοινοποιηθέν μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση υπέρ της Glunz AG και της OSBD κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ.
6.2. ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗΣ
(60)
Σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 ΣΛΕΕ τα κράτη μέλη υποχρεούνται να κοινοποιούν οιοδήποτε μέτρο ενίσχυσης πριν από την εφαρμογή του. Η σχεδιαζόμενη ενίσχυση χορηγείται δυνάμει δύο κανονισμών περιφερειακών ενισχύσεων που έχουν ήδη εγκριθεί από την Επιτροπή.
(61)
Όμως, σύμφωνα με το ΠΤΠ 1998 η ένταση ενίσχυσης μεγάλων επενδυτικών έργων εξαιρείται από το πεδίο εφαρμογής των εγκεκριμένων κανονισμών όταν η σχετική ενίσχυση υπερβαίνει συγκεκριμένες οριακές τιμές.
(62)
Η σχεδιαζόμενη ενίσχυση ανέρχεται συνολικά σε 69 797 988 ευρώ. Εάν υποτεθεί ότι η ενίσχυση αφορά ένα και μόνο επενδυτικό έργο, ισχύει η υποχρέωση κοινοποίησης δυνάμει της παραγράφου 2.1 σημείο ii) του ΠΤΠ 1998 καθότι η συνολική ενίσχυση υπερβαίνει τα 50 εκατ. ευρώ.
(63)
Όπως αναφέρεται στην παράγραφο 2.3 της παρούσας απόφασης, η Γερμανία ανέλυσε λεπτομερώς στην κοινοποίησή της ότι η υπό εξέταση ενίσχυση χορηγείται για ένα ενιαίο επενδυτικό έργο.
(64)
Σύμφωνα με την παράγραφο 7.2 δεύτερο εδάφιο του ΠΤΠ 1998, ένα επενδυτικό σχέδιο δεν επιτρέπεται να διασπασθεί τεχνητά σε επιμέρους σχέδια προκειμένου να εκφύγει της υποχρέωσης για κοινοποίηση. Στην προκειμένη περίπτωση όμως δεν ισχύει κάτι ανάλογο διότι ακόμη και αν γινόταν αναφορά σε δύο ξεχωριστά επενδυτικά έργα, οι επενδυτικές ενισχύσεις για το εργοστάσιο της Glunz και το εργοστάσιο της OSBD θα έπρεπε σε κάθε περίπτωση να κοινοποιηθούν.
(65)
Η Επιτροπή καταλήγει συνεπώς στο συμπέρασμα ότι η ενίσχυση πρέπει να κοινοποιηθεί και να αξιολογηθεί δυνάμει του ΠΤΠ 1998.
6.3. ΤΑ ΤΡΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΤΠ 1998
(66)
Για να καθορίσει την ανώτατη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης για μια σχεδιαζόμενη ενίσχυση, η Επιτροπή υποχρεούται να προσδιορίσει, βάσει του ΠΤΠ 1998, την ένταση ενίσχυσης (ανώτατο όριο περιφερειακών ενισχύσεων) που θα μπορούσε να αιτηθεί μια επιχείρηση εγκατεστημένη στην οικεία ενισχυόμενη περιοχή σύμφωνα με τον ισχύοντα κανονισμό περιφερειακών ενισχύσεων που έχει εγκριθεί τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης.
(67)
Καθότι η κοινοποίηση πραγματοποιήθηκε στις 7 Αυγούστου 2000, εφαρμόζεται ο χάρτης ενισχυόμενων περιοχών 2000-2006 (16). Το Nettgau (Σαξονία-Άνχαλτ) βρίσκεται σε ενισχυόμενη περιοχή δυνάμει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) ΣΛΕΕ, με ανώτατο όριο ενίσχυσης εκφρασμένο ως Ακαθάριστο Ισοδύναμο Επιχορήγησης (ΑΙΕ) που αντιστοιχούσε τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης σε 35 %. Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι το σχεδιαζόμενο ακαθάριστο ποσοστό έντασης ενίσχυσης 35 % δεν υπερβαίνει το ισχύον ανώτατο όριο περιφερειακής ενίσχυσης.
(68)
Σύμφωνα με το ΠΤΠ 1998, η Επιτροπή καλείται να εφαρμόσει τρεις συντελεστές προσαρμογής επί του ποσοστού 35 % ώστε να υπολογίσει την ανώτατη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης για το υπό εξέταση έργο: τον συντελεστή ανταγωνισμού (T), τον συντελεστή αναλογίας κεφαλαίου/εργασίας (I) και τον συντελεστή περιφερειακού αντικτύπου (M).
(69)
Όπως έχει περιγραφεί ανωτέρω, ο όμιλος KronoGroup υποστηρίζει ότι η Επιτροπή πρέπει να αξιολογήσει χωριστά την ενίσχυση για το εργοστάσιο παραγωγής OSB και την ενίσχυση για το εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων και όχι να υπολογίσει κοινή ένταση ενίσχυσης για το συνολικό έργο, διότι οι δύο επενδύσεις και οι δύο αγορές προϊόντων μπορούν να διαχωριστούν με σαφή κριτήρια.
(70)
Η Επιτροπή διαπιστώνει συναφώς ότι στην παράγραφο 7.2 του ΠΤΠ 1998 ως «επενδυτικό σχέδιο» νοείται μια επένδυση σε πάγια στοιχεία για τη δημιουργία νέων εγκαταστάσεων, την επέκταση υφιστάμενων εγκαταστάσεων ή τη διεξαγωγή δραστηριότητας που συνεπάγεται θεμελιώδη αλλαγή του προϊόντος ή της παραγωγικής διαδικασίας που εφαρμόζεται σε υφιστάμενες εγκαταστάσεις.
(71)
Η Γερμανία προβάλλει αναλυτικά επιχειρήματα σε ό,τι αφορά τις σχέσεις μεταξύ των δύο εργοστασίων που κατασκευάστηκαν στην ίδια τοποθεσία από δύο αδελφές επιχειρήσεις του ομίλου. Οι εγκαταστάσεις παραγωγής των δύο εργοστασίων συνδέονται μεταξύ τους μέσω κοινής τεχνικής υποδομής. Οι πλάκες OSB και οι μοριοσανίδες υποβάλλονται σε περαιτέρω κατεργασία και τελική επεξεργασία στην ίδια εγκατάσταση λείανσης, επίστρωσης καθώς και αυλάκωσης και εντορμίας. Επιπλέον, τα λεπτά ξυλοτεμάχια που παράγονται κατά την επεξεργασία των πλακών OSB χρησιμοποιούνται στο παρακείμενο εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων. Υπάρχει κοινή κεντρική διοίκηση για αμφότερα τα εργοστάσια, περιλαμβανομένων των τομέων εμπορίας, διάθεσης και πωλήσεων.
(72)
Αναφορικά με τους στενούς δεσμούς σε τεχνικό, λειτουργικό και διοικητικό επίπεδο μεταξύ των δύο εργοστασίων που κατασκευάστηκαν στην ίδια τοποθεσία, οι επενδύσεις στο εργοστάσιο παραγωγής OSB και στο εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων συνιστούν ενιαίο επενδυτικό έργο, ήτοι επένδυση για την ανέγερση μιας και μόνο μονάδας. Συνεπώς, η ανώτατη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης υπολογίζεται για το συγκεκριμένο επενδυτικό έργο στο σύνολό του.
6.3.1. ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ (T)
6.3.1.1. Ισχύουσες διατάξεις
(73)
Σύμφωνα με την παράγραφο 3.2 του ΠΤΠ 1998, η έγκριση μιας ενίσχυσης υπέρ επιχειρήσεων σε τομείς με διαρθρωτική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα παρουσιάζει ιδιαίτερους κινδύνους νόθευσης του ανταγωνισμού. Οποιαδήποτε επέκταση της παραγωγικής ικανότητας που δεν αντισταθμίζεται με αντίστοιχη μείωση της παραγωγικής ικανότητας κάπου αλλού εντείνει το πρόβλημα της διαρθρωτικής πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας. Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι μέσω του κοινοποιηθέντος έργου προκύπτει επιπρόσθετη παραγωγική ικανότητα στην εσωτερική αγορά. Στο πλαίσιο αξιολόγησης του ανταγωνισμού πρέπει, συνεπώς, να διερευνηθεί κατά πόσον το έργο θα υλοποιηθεί σε τομέα ή υποτομέα που παρουσιάζει διαρθρωτική παραγωγική ικανότητα.
(74)
Όταν υφίστανται επαρκή δεδομένα σχετικά με τη χρήση της παραγωγικής ικανότητας, η Επιτροπή καλείται δυνάμει της παραγράφου 3.3 του ΠΤΠ 1998 να περιορίσει την ανάλυσή της σχετικά με τον υπολογισμό του συντελεστή ανταγωνισμού στην πιθανή ύπαρξη διαρθρωτικής/υψηλής πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας στον υπό εξέταση τομέα/υποτομέα.
(75)
Σύμφωνα με την παράγραφο 3.4 του ΠΤΠ, μόνον ελλείψει επαρκών στοιχείων σχετικά με τη χρήση της παραγωγικής ικανότητας καλείται η Επιτροπή να εξετάσει κατά πόσον η επένδυση πραγματοποιείται σε παρακμάζουσα αγορά. Σύμφωνα με την απόφαση T-27/02 Kronofrance κατά Επιτροπής του Γενικού Δικαστηρίου, οι παράγραφοι 3.4 και 3.10 του ΠΤΠ 1998 ερμηνεύονται ωστόσο υπό την έννοια ότι όταν τα στοιχεία σχετικά με τη χρήση της παραγωγικής ικανότητας του υπό εξέταση τομέα δεν επιτρέπουν στην Επιτροπή να διαπιστώσει την ύπαρξη διαρθρωτικής πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας, τότε αυτή υποχρεούται να ελέγξει κατά πόσον η υπό εξέταση αγορά παρακμάζει. Κατά την έκδοση της απόφασης Γερμανία κ.λπ. κατά Επιτροπής το Δικαστήριο επικύρωσε την απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου.
(76)
Συνεπώς, η Επιτροπή οφείλει καταρχάς να διαπιστώσει κατά πόσον έχει στη διάθεσή της επαρκή στοιχεία σχετικά με τη χρήση της παραγωγικής ικανότητας. Εάν δεν ισχύει κάτι τέτοιο ή εάν από τα στοιχεία προκύπτει ότι δεν υφίσταται διαρθρωτική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, η Επιτροπή εξετάζει βάσει των στοιχείων φαινομενικής κατανάλωσης εάν συντρέχει περίπτωση παρακμάζουσας αγοράς. Σύμφωνα με την παράγραφο 3.6 του ΠΤΠ η Επιτροπή οφείλει ομοίως να εξετάσει κατά πόσον οι αποδέκτες διέθεταν ήδη μερίδιο αγοράς 40 % πριν από την υποβολή της αίτησης ενίσχυσης.
(77)
Τα στοιχεία της αγοράς σε ό,τι αφορά τη χρήση της παραγωγικής ικανότητας πρέπει να καθορίζονται βάσει του χαμηλότερου επιπέδου της ταξινόμησης NACE. Επιπροσθέτως, προκειμένου να διαπιστώσει κατά πόσον πρόκειται για παρακμάζουσα αγορά και κατά πόσον παραβιάζεται το ανώτατο όριο μεριδίου αγοράς, η Επιτροπή οφείλει να οριοθετήσει τη σχετική αγορά των προϊόντων που επηρεάζονται από το επενδυτικό έργο.
6.3.1.2. Επηρεαζόμενα προϊόντα
(78)
Το επενδυτικό έργο αφορά την παραγωγή πλακών προσανατολισμένων ινών (OSB - Oriented Strand Board) και μοριοσανίδων.
(79)
Οι μοριοσανίδες παράγονται από τη σύνδεση θραυσμένων μορίων στρογγυλής ξυλείας ή/και επαναχρησιμοποιημένων μορίων ξύλου με τη χρήση οργανικού συνδετικού μέσου. Χρησιμοποιούνται κυρίως στη βιομηχανία επίπλων και στη διαρρύθμιση εσωτερικών χώρων.
(80)
Οι πλάκες OSB παράγονται από τη σύνδεση κοίλων σανίδων ξύλου σε τρεις στρώσεις. Οι πλάκες OSB χρησιμοποιούνται κυρίως στη βιομηχανία προκατασκευασμένων κατοικιών, στη βιομηχανία συσκευασίας και στον τομέα αναπαλαίωσης παλαιών κτιρίων. Οι OSB κατασκευάστηκαν για πρώτη φορά τη δεκαετία του 1950 στη Βόρειο Αμερική. Κατά τις δεκαετίες ‘80 και ‘90 καθιερώθηκαν στην αγορά ξύλινων πλακών και χρησιμοποιούνται έκτοτε ως υποκατάστατο της ακριβότερης αντικολλητής ξυλείας (από μαλακό ξύλο).
6.3.1.3. Σχετική αγορά
(81)
Σύμφωνα με την παράγραφο 7.6 του ΠΤΠ 1998 η σχετική αγορά προϊόντος περιλαμβάνει τα προϊόντα που αφορούν το επενδυτικό πρόγραμμα και, κατά περίπτωση, τα υποκατάστατα που λαμβάνει υπόψη ο καταναλωτής (με βάση τα χαρακτηριστικά των προϊόντων, τις τιμές τους και τη χρήση για την οποία προορίζονται) ή ο παραγωγός (με βάση την ευελιξία των παραγωγικών εγκαταστάσεων). Η γεωγραφική αγορά αναφοράς περιλαμβάνει συνήθως ολόκληρο τον ΕΟΧ ή, εναλλακτικά, ένα σημαντικό τμήμα του, εφόσον οι συνθήκες ανταγωνισμού σε αυτό διαφέρουν αρκετά από άλλες περιοχές του ΕΟΧ.
(82)
Το έργο αφορά την παραγωγή πλακών OSB και μοριοσανίδων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, στις εγκαταστάσεις παραγωγής δεν είναι δυνατή η παραγωγή πολλών και διαφόρων προϊόντων αλλά μόνον παραλλαγές του ίδιου προϊόντος με διαφορετική ποιότητα επιφάνειας. Κατά συνέπεια, από άποψης παραγωγής, αποκλείεται η δυνατότητα υποκατάστασης με βάση την ευελιξία των εγκαταστάσεων παραγωγής.
(83)
Σε ό,τι αφορά τη ζήτηση, ωστόσο, οι μοριοσανίδες και οι OSB είναι σε κάποιον βαθμό υποκαταστάσιμες. Η υποκατάσταση αυτή αφορά όμως ποσοστό χαμηλότερο του 10 % της συνολικής αγοράς και, άρα, χαρακτηρίζεται ως περιορισμένη (17), γεγονός που οφείλεται προφανώς στις διαφορετικές τελικές χρήσεις και στη σημαντική διαφορά τιμής (οι πλάκες OSB κοστίζουν 285 ευρώ/m3 ενώ οι μοριοσανίδες 117 ευρώ/m3). Κατά την άποψη της Επιτροπής, η υποκαταστασιμότητα είναι συνεπώς τόσο μικρή που δεν δικαιολογεί την κατάταξη των OSB και τον μοριοσανίδων στην ίδια σχετική αγορά προϊόντος.
(84)
Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας κατ’ εφαρμογή του άρθρου 108 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ, η Επιτροπή υποστήριξε την άποψη ότι οι μοριοσανίδες συνιστούν ξεχωριστή σχετική αγορά προϊόντος. Καθότι η άποψη αυτή δεν αμφισβητήθηκε, η Επιτροπή διαπιστώνει ότι για τους σκοπούς της παρούσας αξιολόγησης οι μοριοσανίδες μπορούν να θεωρηθούν ως αυτόνομη σχετική αγορά προϊόντος.
(85)
Σε ό,τι αφορά τις OSB, στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας κατ’ εφαρμογή του άρθρου 108 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ διαπιστώνεται ότι στον ΕΟΧ υφίσταται σε κάποιον βαθμό υποκαταστασιμότητα μεταξύ των OSB και (ορισμένων τύπων/κατηγοριών) αντικολλητής ξυλείας.
(86)
Η αντικολλητή ξυλεία είναι ένα σύνθετο προϊόν ξύλου και πολυμερών με πολλαπλές δυνατότητες εφαρμογής. Αποτελείται κατά κύριο λόγο από περιττό αριθμό λεπτών στρώσεων ξύλου οι οποίες συνδέονται μεταξύ τους μέσω συνθετικής ή φυσικής κόλλας σχηματίζοντας ένα ξυλόφυλλο. Υπάρχει αντικολλητή ξυλεία από μαλακό και από σκληρό ξύλο. Η μαλακή ξυλεία, όπως η ελάτη, η ερυθρελάτη και το πεύκο, προέρχεται (κυρίως) από αειθαλή βελονοφόρα δέντρα, ενώ η σκληρή ξυλεία προέρχεται από πλατύφυλλα οπωροφόρα ή καρποφόρα δέντρα, τα οποία στην πλειονότητά τους είναι φυλλοβόλα.
(87)
Για να διαπιστωθεί με σαφήνεια ο βαθμός υποκαταστασιμότητας μεταξύ των OSB και των διαφόρων τύπων/κατηγοριών αντικολλητής ξυλείας, η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν παρατηρήσεις σχετικά με την οριοθέτηση της αγοράς στην οποία ανήκουν τα προϊόντα OSB.
(88)
Από τις παρατηρήσεις που υπέβαλε η Γερμανία και ο όμιλος KronoGroup, ένας από τους σημαντικότερους ανταγωνιστές του αποδέκτη της ενίσχυσης, προκύπτει ότι η σχετική αγορά καλύπτει τη χρήση των OSB και της αντικολλητής ξυλείας σε τελικές εφαρμογές όπως συσκευασία, περιφράξεις, ζευκτά στέγης, επενδύσεις δαπέδων καθώς και επενδύσεις εσωτερικού χώρου και τοίχων. Μόνο στις συγκεκριμένες τελικές εφαρμογές η δυνατότητα υποκατάστασης μεταξύ OSB και αντικολλητής ξυλείας υπερβαίνει το 50 %. Λόγω των διαφορετικών ιδιοτήτων των δύο υλικών, η δυνατότητα υποκατάστασης στα μεταφορικά οχήματα (λόγος τάσης/βάρους) και στη βιομηχανία επίπλων (εμφανής υφή) είναι κατά πολύ χαμηλότερη (κάτω του 20 %). Τα επιχειρήματα αυτά καθώς και ο βαθμός υποκαταστασιμότητας ανά τελική εφαρμογή επιβεβαιώθηκαν από τις μελέτες της Jaakko Pöyry (18).
(89)
Οι τελικές εφαρμογές που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 88 είναι σχεδόν ταυτόσημες με εκείνες της αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο (με μοναδική διαφορά το γεγονός ότι σε αντίθεση με τις OSB η αντικολλητή ξυλεία από μαλακό ξύλο χρησιμοποιείται, εκτός των άλλων, και στην οικοδομική βιομηχανία). Η υποκαταστασιμότητα μεταξύ OSB και αντικολλητής ξυλείας από σκληρό ξύλο δεν είναι ωστόσο αρκετά μεγάλη ώστε να δικαιολογεί την κατάταξη των δύο προϊόντων στην ίδια σχετική αγορά.
(90)
Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή ορίζει την αγορά στην οποία ανήκουν οι OSB ως την αγορά για προϊόντα OSB και αντικολλητής ξυλείας για τελικές εφαρμογές όπως συσκευασία, περιφράξεις, ζευκτά στέγης, επενδύσεις δαπέδων, καθώς και για επενδύσεις εσωτερικού χώρου και τοίχων, η οποία συμπίπτει σε μεγάλο βαθμό με την αγορά των προϊόντων OSB και αντικολλητής ξυλείας από μαλακό ξύλο.
(91)
Οι ξύλινες πλάκες πωλούνται μεν σε σημαντική ακτίνα εκτός των εθνικών συνόρων, όμως αποτελούν ογκώδες και βαρύ προϊόν. Καθότι οι μεταφορές μεγάλων αποστάσεων είναι κατά κανόνα δαπανηρές, η ακτίνα μεταφοράς περιορίζεται σε περίπου 800 km. Οι επιμέρους περιοχές παράδοσης αναπαρίστανται σχηματικά ως πολλοί επικαλυπτόμενοι κύκλοι με επίκεντρο την εκάστοτε μονάδα παραγωγής. Δεδομένου ότι οι επιμέρους μονάδες παραγωγής βρίσκονται διάσπαρτες και οι φυσικές τοποθεσίες παράδοσης αλληλεπικαλύπτονται σε διαφορετικό βαθμό, οι διάφορες επιδράσεις μεταφέρονται εν μέρει από τον ένα κύκλο στον άλλο με αποτέλεσμα να ορίζεται ο ΕΟΧ ως η σχετική γεωγραφική αγορά για αμφότερα τα υπό εξέταση προϊόντα (19).
6.3.1.4. Στοιχεία σχετικά με την αξιοποίηση της παραγωγικής ικανότητας
(92)
Σύμφωνα με την παράγραφο 7.7 του ΠΤΠ 1998, διαρθρωτική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα υφίσταται στην περίπτωση που, κατά μέσο όρο την τελευταία πενταετία, ο συντελεστής αξιοποίησης της παραγωγικής ικανότητας στον υπόψη (υπο-)τομέα βρίσκεται περισσότερο από 2 ποσοστιαίες μονάδες κάτω από τον συντελεστή του μεταποιητικού κλάδου ως σύνολο. Σοβαρό πρόβλημα διαρθρωτικής πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας υφίσταται όταν η διαφορά από τον μέσο συντελεστή του μεταποιητικού κλάδου υπερβαίνει τις 5 ποσοστιαίες μονάδες.
(93)
Σύμφωνα με την υποσημείωση 13 του ΠΤΠ 1998, τα στοιχεία της αγοράς σε ό,τι αφορά την αξιοποίηση της παραγωγικής ικανότητας καθορίζονται στο χαμηλότερο δυνατό επίπεδο της NACE. Η Επιτροπή είναι της άποψης ότι η παραγωγή OSB και μοριοσανίδων από την Glunz και την OSBD αντιστοιχεί στην κλάση 20.20 της NACE (παραγωγή πολύφυλλης αντικολλητής ξυλείας, αντικολλητής ξυλείας, ινοσανίδων και μοριοσανίδων), διότι η παραγωγή μοριοσανίδων, αντικολλητής ξυλείας και OSB αντιστοιχεί στο 81 % της συνολικής παραγωγής ξύλινων πλακών στην Ευρώπη (20). Η Επιτροπή θεωρεί συνεπώς πρόσφορο να λάβει υπόψη της, κατά τον υπολογισμό της αξιοποίησης της παραγωγικής ικανότητας, την κλάση 20.20 της NACE.
(94)
Η Γερμανία διαβίβασε στοιχεία σχετικά με τον μέσο βαθμό χρήσης της παραγωγικής ικανότητας κατά την περίοδο 1994-1998 (μεταξύ των οποίων υπήρχαν στοιχεία για την πενταετία που προηγήθηκε της κοινοποίησης) στον ΕΟΧ για την κλάση 20.20 σε ό,τι αφορά την παραγωγή ξύλινων πλακών. Τα στοιχεία αυτά, που προέκυψαν από τη μελέτη ανεξάρτητου εμπειρογνώμονα (21), πληρούν τις απαιτήσεις της παραγράφου 7.7 του ΠΤΠ, διότι κατατάσσουν τον κλάδο στο χαμηλότερο επίπεδο της NACE.
(95)
Ως βάση για τον υπολογισμό της ετήσιας παραγωγικής ικανότητας ο εμπειρογνώμων όρισε την ημερήσια παραγωγική ικανότητα (23 ώρες) μιας εγκατάστασης παραγωγής που λειτουργεί 300 ημέρες ετησίως. Η συγκεκριμένη βάση για τον υπολογισμό της ετήσιας παραγωγικής ικανότητας προέκυψε βάσει πληροφοριών του κλάδου και της βάσης δεδομένων του εμπειρογνώμονα (Wood-Based Panel Mill Databank), που περιείχαν στοιχεία σχετικά με την παραγωγική ικανότητα επιμέρους μονάδων και εγκαταστάσεων συμπίεσης. Η προκύπτουσα παραγωγική ικανότητα (23 ώρες/300 ημέρες) λαμβάνει υπόψη τις διαφορές στον τύπο/στην αρχαιότητα καθώς και στη διαμόρφωση των επιμέρους μονάδων.
(96)
Η μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο ετήσιος βαθμός χρήσης της παραγωγικής ικανότητας στον ΕΟΧ κατά την περίοδο 1994-1998 -για την οποία πενταετία υπήρχαν διαθέσιμα στοιχεία τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης- ανερχόταν σε 88,8 % για τις μοριοσανίδες, σε 80,4 % για OSB, και σε 88,8 % για μοριοσανίδες και OSB αθροιστικά, ενώ για το σύνολο των ξύλινων πλακών (NACE 20.20) κυμαινόταν στο 85 %.
(97)
Η συνολική αξιοποίηση του κλάδου ξύλινων πλακών (NACE 20.20) στον ΕΟΧ αναλύεται στον ακόλουθο πίνακα:
1994
1995
1996
1997
1998
Συνολική παραγωγή (σε 1 000 m3)
30,673
32,412
32,566
35,178
36,481
Συνολική παραγωγική ικανότητα (σε 1 000 m3)
36,776
37,148
40,034
40,545
41,787
Ποσοστό χρήσης παραγωγικής ικανότητας
83 %
87 %
81 %
87 %
87 %
(98)
Η Επιτροπή εξέτασε και μια δεύτερη μελέτη (22) που διενεργήθηκε κατ’ εντολή της. Στη συγκεκριμένη μελέτη, έχοντας ως βάση παραγωγική ικανότητα 22 ωρών ημερησίως και 345 ημερών ετησίως κατά την περίοδο 1995-1997, προκύπτει μέσος βαθμός αξιοποίησης της τάξεως του 81,8 %. Η εν λόγω μελέτη στηρίζεται προφανώς μόνο στη μέση ετήσια παραγωγική ικανότητα σύγχρονων εγκαταστάσεων, ενώ δεν παρουσιάζει στοιχεία για τα υπόλοιπα έτη της περιόδου 1994-1998.
(99)
Σύμφωνα με την παράγραφο 3.1 του ΠΤΠ 1998 η Επιτροπή θα δύναται, στις περιπτώσεις που αρμόζει, να χρησιμοποιεί στοιχεία από ανεξάρτητες πηγές προκειμένου να αξιολογήσει τον ενδεχόμενο αντίκτυπο στον ανταγωνισμό στη σχετική αγορά. Όταν όμως η πρόσβαση σε τέτοια στοιχεία δεν είναι εύκολη, η Επιτροπή θα βασίζεται αποκλειστικά στα στοιχεία που της υποβάλλουν τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή χαρακτηρίζει τη μελέτη που υπέβαλε η Γερμανία ως επαρκώς αξιόπιστη. Επιπροσθέτως, και η δεύτερη μελέτη, η οποία δεν παρέχει ολοκληρωμένες πληροφορίες, θα κατέληγε στο ίδιο συμπέρασμα.
(100)
Κατά την περίοδο μεταξύ 1994 και 1998 το ετήσιο μέσο ποσοστό χρήσης της παραγωγικής ικανότητας για το σύνολο του μεταποιητικού κλάδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανερχόταν στο 81,72 %.
(101)
Βάσει των ως άνω στοιχείων, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το επενδυτικό έργο θα συμβάλει στην αύξηση της παραγωγικής ικανότητας σε έναν κλάδο στον οποίο δεν παρατηρείται πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα. Σύμφωνα, ωστόσο, με την απόφαση Kronofrance κατά Επιτροπής του Γενικού Δικαστηρίου, σε περίπτωση που η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα ότι δεν υφίσταται διαρθρωτική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, οφείλει να εξετάσει κατά πόσον συντρέχει περίπτωση παρακμάζουσας αγοράς.
6.3.1.5. Στοιχεία σχετικά με τη φαινομενική κατανάλωση
(102)
Για να διαπιστώσει εάν πρόκειται για παρακμάζουσα αγορά, η Επιτροπή συγκρίνει, σύμφωνα με την παράγραφο 3.4 του ΠΤΠ 1998, την εξέλιξη της φαινομενικής κατανάλωσης των υπό κρίση προϊόντων (δηλαδή παραγωγή συν εισαγωγές και μείον τις εξαγωγές) με τον ρυθμό ανάπτυξης του συνόλου της μεταποιητικής βιομηχανίας στον ΕΟΧ.
(103)
Σύμφωνα με την παράγραφο 7.8 του ΠΤΠ 1998, η σχετική αγορά προϊόντος θεωρείται παρακμάζουσα όταν την τελευταία πενταετία παρουσιάζει ετήσιο ρυθμό αύξησης της φαινομενικής κατανάλωσης σημαντικά χαμηλότερο (περισσότερο από 10 %) από τον ετήσιο μέσο όρο του συνόλου του μεταποιητικού τομέα του ΕΟΧ, εκτός εάν παρατηρείται ισχυρή ανοδική τάση στον σχετικό ρυθμό ανάπτυξης της ζήτησης για τα προϊόντα. Ως απολύτως παρακμάζουσα αγορά θεωρείται η αγορά η οποία κατά την τελευταία πενταετία παρουσιάζει αρνητικό μέσο ρυθμό ανάπτυξης της φαινομενικής κατανάλωσης.
(104)
Ο μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης της μεταποιητικής βιομηχανίας του ΕΟΧ ανερχόταν συνολικά κατά την περίοδο 1993-1998 (23) στο 5,78 %.
(105)
Η μελέτη ανεξάρτητου εμπειρογνώμονα (24) με δεδομένα σχετικά με την αξία της φαινομενικής κατανάλωσης μοριοσανίδων (σε δισεκατ. ευρώ) καταλήγει στα ακόλουθα στοιχεία για την περίοδο 1993-1998 (για την οποία εξαετία υπήρχαν διαθέσιμα στοιχεία τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης):
Δισεκατ. ευρώ
1993
1994
1995
1996
1997
1998
Ετήσια ανάπτυξη
Μοριοσανίδες
4,61
4,78
5,91
4,98
5,71
5,65
4,15 %
(106)
Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι η διαφορά στον ρυθμό ανάπτυξης (5,78 % έναντι 4,15 %) είναι μεγαλύτερη από 10 %. Το ίδιο ισχύει ομοίως εάν ληφθούν υπόψη τα στοιχεία έως το 1999 (ήτοι κατά την περίοδο 1994-1999), όπως υποστηρίζει ο όμιλος KronoGroup.
(107)
Στις παρατηρήσεις της, η Γερμανία παραπέμπει στην παράγραφο 7.8 του ΠΤΠ 1998, σύμφωνα με την οποία η αγορά (ακόμη και αν ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης είναι χαμηλότερος από τον ετήσιο μέσο όρο του συνόλου του μεταποιητικού τομέα του ΕΟΧ) δεν θεωρείται παρακμάζουσα εφόσον παρατηρείται ισχυρή ανοδική τάση στον σχετικό ρυθμό αύξησης της ζήτησης για τα προϊόντα. Η Γερμανία παραπέμπει συναφώς σε μια έρευνα από την οποία προκύπτει ότι η φαινομενική κατανάλωση μοριοσανίδων κατά την περίοδο 1973-2003 αυξήθηκε κατά 36 % ταχύτερα από την προστιθέμενη αξία που παρατηρήθηκε στον μεταποιητικό τομέα.
(108)
Κατά την άποψη της Επιτροπής, το γεγονός αυτό δεν συνιστά επαρκή απόδειξη για την ύπαρξη ισχυρής ανοδικής τάσης στον σχετικό ρυθμό αύξησης της ζήτησης για μοριοσανίδες. Ο εν λόγω όρος του ΠΤΠ 1998 αφορά συνθήκες όπου ο μέσος ετήσιος ρυθμός αύξησης της σχετικής αγοράς ήταν μεν χαμηλός κατά την πενταετία που προηγήθηκε, ωστόσο, κατά τα τελευταία έτη παρατηρείται σαφής τάση ανόδου της ανάπτυξης που στα επόμενα έτη, δηλαδή βραχυπρόθεσμα, θα μπορούσε να διατηρηθεί εφόσον πραγματοποιηθεί η προτεινόμενη επένδυση. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται ότι οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού που προκαλούνται από την ενίσχυση περιορίζονται στο ελάχιστο δυνατό.
(109)
Η έρευνα βασίζεται επίσης σε πολύ μακροπρόθεσμα στοιχεία τα οποία δεν επιτρέπουν τη διατύπωση προβλέψεων για το άμεσο μέλλον, οι οποίες είναι σημαντικότερες για την αξιολόγηση του αντίκτυπου. Επιπροσθέτως, περιέχει στοιχεία έως το 2003 τα οποία δεν ήταν διαθέσιμα τη χρονική στιγμή της αρχικής κοινοποίησης το 2000.
(110)
Συνεπώς, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η αγορά μοριοσανίδων σύμφωνα με την παράγραφο 7.8 του ΠΤΠ 1998 είναι σχετικά παρακμάζουσα και ότι ο συντελεστής ανταγωνισμού T για το εν λόγω προϊόν πρέπει να οριστεί στο 0,75.
(111)
Ο μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης του μεταποιητικού τομέα του ΕΟΧ κατά την περίοδο 1993-1998 ήταν 5,78 %.
(112)
Στην κοινοποίησή της η Γερμανία παραπέμπει στην έρευνα ανεξάρτητου συμβούλου (25), η οποία περιέχει τα ακόλουθα δεδομένα σχετικά με την αξία της φαινομενικής κατανάλωσης OSB και αντικολλητής ξυλείας στις τελικές εφαρμογές όπως συσκευασία, περιφράξεις, ζευκτά στέγης, επενδύσεις δαπέδων και εσωτερικού χώρου στον ΕΟΧ κατά την περίοδο 1993-1998 (σε δισεκατ. ευρώ):
1993
1994
1995
1996
1997
1998
Ετήσια ανάπτυξη
OSB
0,05
0,06
0,08
0,10
0,13
0,18
31,321 %
Κατηγορίες αντικολλητής ξυλείας
0,46
0,55
0,55
0,48
0,50
0,49
1,175 %
OSB και κατηγορίες αντικολλητής ξυλείας (26)
0,51
0,61
0,63
0,58
0,63
0,67
5,765 %
(113)
Συνεπώς, στη σχετική αγορά, στην οποία ανήκουν οι κατηγορίες OSB και αντικολλητής ξυλείας για τελικές εφαρμογές όπως συσκευασία, περιφράξεις, ζευκτά στέγης, επενδύσεις δαπέδων και εσωτερικού χώρου, η διαφορά στην ανάπτυξη (5,765 % έναντι 5,78 %) δεν υπερβαίνει το 10 %. Ως εκ τούτου, σύμφωνα με την παράγραφο 7.8 του ΠΤΠ 1998, δεν συντρέχει περίπτωση παρακμάζουσας αγοράς και, άρα, για την αγορά των OSB ο συντελεστής ανταγωνισμού Τ ορίζεται στο 1.
6.3.1.6. Μερίδια της σχετικής αγοράς
(114)
Κατά τον υπολογισμό του συντελεστή ανταγωνισμού, σύμφωνα με την παράγραφο 3.6 του ΠΤΠ 1998, η Επιτροπή καλείται επίσης να εξετάσει κατά πόσον το μερίδιο αγοράς του ομίλου στον οποίο ανήκουν η Glunz και η OSBD υπερβαίνει το 40 % και, άρα, η χορήγηση της ισχύουσας ανώτατης επιτρεπόμενης ενίσχυσης για την υπό εξέταση περιφέρεια ενέχει κίνδυνο αθέμιτης στρέβλωσης του ανταγωνισμού.
(115)
Η Γερμανία διαβίβασε τα ακόλουθα στοιχεία σχετικά με τον όμιλο SONAE, τη μητρική εταιρεία της TAFISA στην οποία ανήκουν η Glunz και η OSBD, που ίσχυαν σε επίπεδο ΕΟΧ (27) το 1999 (πριν από την επένδυση) και το 2002 (μετά την επένδυση):
Σχετικές αγορές προϊόντος
1999 (πριν από την επένδυση)
2002 (μετά την επένδυση)
Μοριοσανίδες
[…]
[…]
OSB και κατηγορίες αντικολλητής ξυλείας (28)
[…]
[…]
(116)
Τα υποβληθέντα αριθμητικά στοιχεία καταδεικνύουν ότι το μερίδιο του ομίλου SONAE στις σχετικές αγορές δεν υπερέβαινε το 40 % τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης. Συνεπώς, δεν απαιτείται μείωση των υπολογισθέντων συντελεστών ανταγωνισμού.
6.3.2. ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΑΝΑΛΟΓΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ/ΕΡΓΑΣΙΑΣ
(117)
Στις παρατηρήσεις του, ο όμιλος KronoGroup υποστήριξε ότι κατά τον υπολογισμό των συντελεστών αναλογίας κεφαλαίου/εργασίας και περιφερειακού αντικτύπου (οι οποίοι εξαρτώνται αμφότεροι από τις θέσεις εργασίας που δημιουργούνται μέσω της επένδυσης) δεν πρέπει να συνυπολογιστούν οι αποσπάσεις εργαζομένων μετά το κλείσιμο του εργοστασίου παραγωγής μοριοσανίδων της Glunz στο Sassenberg. Κατά την άποψη του ομίλου KronoGroup ο συνυπολογισμός τους αντιβαίνει στον στόχο του ΠΤΠ 1998, ήτοι στη δημιουργία θέσεων εργασίας στην ενισχυόμενη περιοχή για τον τοπικό πληθυσμό.
(118)
Ο όρος «δημιουργία θέσεων εργασίας» κατά την έννοια του ΠΤΠ 1998 ερμηνεύεται σε συνδυασμό με την εκάστοτε ενισχυόμενη περιοχή διότι το έργο προωθεί την περιφερειακή ανάπτυξη μέσω της δημιουργίας θέσεων εργασίας στην εν λόγω περιοχή. Συνεπώς, φαίνεται ως τεκμηριωμένη η άποψη ότι ο όρος «δημιουργία απασχόλησης» πρέπει να αφορά τις νέες θέσεις εργασίας που δημιουργούνται στην εν λόγω περιοχή. Αφορά επίσης τη δημιουργία θέσεων εργασίας στην ενισχυόμενη περιοχή στο πλαίσιο των δευτερογενών επιδράσεων στην εν λόγω περιοχή, όταν οι θέσεις καταλαμβάνονται από προσωπικό που μετακινείται καθημερινά από παρακείμενη περιοχή (στην προκειμένη περίπτωση, από μη ενισχυόμενη περιοχή στο εσωτερικό του ίδιου κράτους μέλους) ικανοποιώντας έτσι τον κύριο στόχο που επιδιώκεται μέσω των περιφερειακών ενισχύσεων.
(119)
Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή θα λάβει υπόψη τις εν λόγω θέσεις εργασίας κατά τον υπολογισμό των συντελεστών αναλογίας κεφαλαίου/εργασίας και περιφερειακού αντικτύπου του επενδυτικού έργου.
(120)
Το ΠΤΠ 1998 προβλέπει συντελεστή αναλογίας/εργασίας βάσει του οποίου πρέπει να προσαρμόζεται η ανώτατη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης ώστε να επωφελούνται έργα τα οποία, μέσω της δημιουργίας σχετικά υψηλότερου αριθμού νέων άμεσων θέσεων εργασίας, συμβάλλουν πιο αποτελεσματικά στη μείωση της ανεργίας.
(121)
Οι διάφοροι συντελεστές όσον αφορά την αναλογία κεφαλαίου/εργασίας παρουσιάζονται αναλυτικά στην παράγραφο 3.10 σημείο 2 του ΠΤΠ 1998. Στην προκειμένη περίπτωση, με συνολικές επενδύσεις ύψους 199 400 000 ευρώ δημιουργούνται 355 θέσεις εργασίας. Προκύπτει, συνεπώς, αναλογία 561 700 ευρώ ανά θέση εργασίας και, άρα, ο συντελεστής Ι για την προσαρμογή της ανώτατης επιτρεπόμενης έντασης ενίσχυσης ανέρχεται σε 0,8.
6.3.3. ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΥ (M)
(122)
Ο συντελεστής περιφερειακού αντικτύπου εξετάζει τις θετικές επιδράσεις μιας προτεινόμενης νέας επένδυσης στην τοπική οικονομία της υπό εξέταση ενισχυόμενης περιοχής. Υπό την έννοια αυτή, η δημιουργία θέσεων εργασίας μπορεί να ληφθεί ως σημείο αναφοράς για τη συνεισφορά ενός έργου στην ανάπτυξη της υπό εξέταση περιοχής. Μέσω μιας επένδυσης μεγάλης κλίμακας μπορεί να δημιουργηθεί σημαντικός αριθμός έμμεσων θέσεων εργασίας στην υπό εξέταση ενισχυόμενη περιοχή, αλλά πιθανώς και σε παρακείμενες ενισχυόμενες περιοχές. Υπό τον όρο «δημιουργία θέσεων εργασίας» νοούνται οι θέσεις εργασίας που δημιουργούνται άμεσα σε σχέση με το έργο καθώς και αυτές που δημιουργούνται από άμεσους προμηθευτές και καταναλωτές ως απόρροια της προτεινόμενης επένδυσης.
(123)
Τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης, ήτοι στις 7 Αυγούστου 2000, η Γερμανία αναφέρθηκε σε συνολικά 520 έμμεσες θέσεις εργασίας που δημιουργήθηκαν ως απόρροια της επένδυσης μετά την ολοκλήρωση του κέντρου κατεργασίας ξυλείας, τις οποίες ανέλυσε, σύμφωνα με τις ανάγκες των επιμέρους τομέων παραγωγής, ως εξής:
Έμμεσες θέσεις εργασίας στον τομέα παραγωγής OSB
Έκτακτο προσωπικό στον τομέα παραγωγής OSB
Έμμεσες θέσεις εργασίας στον τομέα παραγωγής μοριοσανίδων
Έκτακτο προσωπικό στον τομέα παραγωγής μοριοσανίδων
Σύνολο
Κατεργασία ξυλεία
61
11
70
12
154
Μεταφορά ξυλείας στο εργοστάσιο
42
8
77
14
141
Μεταφορά κόλλας στο εργοστάσιο
5
8
13
Μεταφορά καυσίμων στο εργοστάσιο
2
3
5
Μεταφορά χαρτιού μελαμίνης
1
1
Μεταφορές από το εργοστάσιο στον πελάτη
50
9
76
14
149
Υπηρεσίες (συντήρηση, επισκευή του εξοπλισμού)
17
3
17
3
40
Υπηρεσίες καθαριότητας από τρίτους
5
5
10
Στέγαση, αναλώσιμα για το προσωπικό
2
5
7
Σύνολο
184
31
262
43
520
(124)
Ο εκτιμώμενος αριθμός των νέων θέσεων εργασίας υπολογίστηκε ως εξής:
(125)
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, η παράδοση υλικών στα εργοστάσια και τελικών προϊόντων στους πελάτες συνδέεται με 309 θέσεις εργασίας και αποτελεί τη σημαντικότερη πηγή θέσεων εργασίας που δημιουργούνται εμμέσως σε αμφότερους τους τομείς παραγωγής.
(126)
Η σχεδιαζόμενη παραγωγή περίπου […] m3 προϊόντων OSB αναμένεται να αντιστοιχεί στην πώληση περίπου […] m3. Για την παραγωγή ενός κυβικού μέτρου τελικού προϊόντος απαιτούνται περίπου […] m3 ξύλου, γεγονός που αντιστοιχεί σε ανάγκες ξυλείας περίπου […] m3 ετησίως. Η ετήσια ανάγκη σε κόλλες και χημικά εκτιμάται σε […] t ενώ η ετήσια ανάγκη σε καύσιμα υπολογίζεται σε […] t.
(127)
Η πρώτη ύλη για τα προϊόντα OSB αποτελείται κατά 100 % από ξύλο που συλλέγεται σε ακτίνα περίπου 100 km περιμετρικά της μονάδας. Η ετήσια ανάγκη των εργοστασίων εκτιμάται σε […] m3 τα οποία μεταφέρονται σε φορτηγά με μεταφορική ικανότητα […] m3. Για 2 δρομολόγια ημερησίως και μεταφορική ικανότητα φορτηγών […] m3 απαιτούνται 39 φορτηγά με 39 οδηγούς, 8 έκτακτους εργαζομένους και 3 μηχανικούς που αντιστοιχούν σε 50 έμμεσες θέσεις εργασίας. Η Επιτροπή κρίνει, ωστόσο, ότι οι θέσεις έκτακτου προσωπικού δεν αντιστοιχούν στον ορισμό των θέσεων εργασίας σύμφωνα με τις παραγράφους 3.7 και 7.5 του ΠΤΠ 1998 (29). Για τον λόγο αυτό αναγνωρίζει μόνο 42 έμμεσες θέσεις εργασίας για τη μεταφορά υλικών στα εργοστάσια.
(128)
Για εικαζόμενες πωλήσεις […] m3 σε 251 εργάσιμες ημέρες θα προέκυπτε ετήσιος όγκος […] m3 προϊόντων OSB, τα οποία θα μεταφέρονταν σε φορτηγά με μεταφορική ικανότητα […] m3. Για 46 δρομολόγια ημερησίως απαιτούνται 46 οδηγοί, 9 έκτακτοι εργαζόμενοι και 4 μηχανικοί, γεγονός που θα αντιστοιχούσε στη δημιουργία 59 νέων έμμεσων θέσεων εργασίας. Εάν δεν συνυπολογιστούν οι έκτακτοι εργαζόμενοι, για τη μεταφορά των τελικών προϊόντων στους πελάτες εκτιμάται ότι θα δημιουργηθούν 50 νέες έμμεσες θέσεις εργασίας.
(129)
Η παραγωγική ικανότητα του εργοστασίου παραγωγής μοριοσανίδων εκτιμάται σε περίπου […] m3 μη επιστρωμένων μοριοσανίδων και […] m3 επιστρωμένων πλακών. Οι αναμενόμενες πωλήσεις ανέρχονται σε […] m3 μη επιστρωμένων μοριοσανίδων και […] m3 επιστρωμένων πλακών. Η διαφορά μεταξύ της εικαζόμενης παραγωγικής ικανότητας και της πρόβλεψης πωλήσεων προκύπτει από το γεγονός ότι σημαντικό μέρος των μοριοσανίδων φέρουν επίστρωση. Η συνολική ζήτηση για ξυλεία ορίζεται σε […] m3 ετησίως. Η ετήσια ανάγκη σε κόλλες και χημικά προϊόντα εκτιμάται σε […] t και η ετήσια ανάγκη σε καύσιμα υπολογίζεται σε […] t.
(130)
Ομοίως, και στην περίπτωση των μοριοσανίδων το ξύλο μεταφέρεται από ακτίνα περίπου 100 km περιμετρικά της μονάδας. Η ημερήσια ανάγκη καλύπτεται με […] m3 πριστής ξυλείας, […] m3 ξυλείας συσκευασίας και […] m3 αποβλίττων κοπής (ροκανιδιών). Η μεταφορική ικανότητα ανέρχεται σε […] m3 για την πριστή ξυλεία, και σε […] m3 για την ξυλεία συσκευασίας και τα απόβλιττα κοπής. Οι ως άνω ανάγκες καλύπτονται από 72 δρομολόγια ημερησίως που απαιτούν 72 οδηγούς, 14 έκτακτους εργαζομένους και 5 μηχανικούς που αντιστοιχούν συνολικά σε 91 νέες έμμεσες θέσεις εργασίας. Εάν δεν συνυπολογιστούν οι έκτακτοι εργαζόμενοι, στον τομέα της παράδοσης υλικών στο εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων δημιουργούνται 77 θέσεις εργασίας.
(131)
Εάν υποτεθεί όγκος πωλήσεων […] m3 ετησίως σε 251 εργάσιμες ημέρες, προκύπτει ημερήσιος όγκος παραγωγής […] μοριοσανίδων οι οποίες μεταφέρονται σε φορτηγά με μεταφορική ικανότητα […] m3. Εάν μεταξύ των 71 οδηγών, των 14 έκτακτων εργαζομένων και των 5 μηχανικών δεν συνυπολογιστούν οι έκτακτοι εργαζόμενοι, εκτιμάται ότι για τη μεταφορά του τελικού προϊόντος στους πελάτες δημιουργούνται 76 έμμεσες θέσεις εργασίας.
(132)
Η Γερμανία δεν διαβίβασε στοιχεία σχετικά με τις 19 έμμεσες θέσεις εργασίας που αναμένεται να δημιουργηθούν για τη μεταφορά κόλλας, καυσίμων και χαρτιού μελαμίνης στα δύο εργοστάσια. Η Επιτροπή, ωστόσο, θεωρεί ρεαλιστικό τον ως άνω αριθμό.
(133)
Συνεπώς, η Επιτροπή θεωρεί ότι στον τομέα των μεταφορών μπορούν να δημιουργηθούν συνολικά 264 έμμεσες θέσεις εργασίας.
(134)
Ο τομέας της κατεργασίας ξυλείας αποτελεί τη δεύτερη σημαντική πηγή δημιουργίας έμμεσων θέσεων εργασίας για 251 ημέρες ετησίως.
(135)
Για την παραγωγή OSB απαιτείται ημερήσια ποσότητα ξύλου […] m3 εκ των οποίων το 95 % υφίσταται μηχανική κατεργασία, ενώ το 5 % χειρωνακτική. Η μηχανική κατεργασία των […] m3 απαιτεί 25 συνεργεία αποτελούμενα από 2 χειριστές μηχανών και 2 εργάτες ξύλου έκαστο καθώς και έναν έκτακτο εργαζόμενο ανά 6 συνεργεία εκ των οποίων έκαστο επιτυγχάνει ημερήσια απόδοση […] m3 και, άρα, προκύπτουν 54 θέσεις εργασίας. Για τη χειρωνακτική κατεργασία των […] m3 απαιτούνται 13 δασικοί εργάτες με ημερήσια ατομική απόδοση […] m3. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας δημιουργούνται, εκτός των 67 νέων έμμεσων θέσεων εργασίας, 13 θέσεις εργασίας για έκτακτους εργαζομένους και, άρα, προκύπτει συνολικός αριθμός 80 θέσεων εργασίας. Από τις 67 αυτές νέες έμμεσες θέσεις εργασίας, ωστόσο, μόνο 61 θέσεις δημιουργούνται στην ενισχυόμενη περιοχή ή/και σε παρακείμενες ενισχυόμενες περιοχές και, άρα, μόνον αυτές πρέπει να ληφθούν υπόψη.
(136)
Για την παραγωγή μοριοσανίδων απαιτείται ημερήσια ποσότητα […] m3 ξυλείας, εκ των οποίων το 95 % υφίσταται μηχανική κατεργασία, ενώ το 5 % χειρωνακτική. Βάσει των ίδιων υπολογισμών που εφαρμόστηκαν για τις δασοκομικές δραστηριότητες κατά την παραγωγή των προϊόντων OSB, η Γερμανία καταλήγει στο συμπέρασμα ότι δημιουργούνται 41 έμμεσες θέσεις εργασίας, περιλαμβανομένων 5 θέσεων έκτακτου προσωπικού. Από τις 41 νέες έμμεσες θέσεις εργασίας, ωστόσο, μόνο 32 θέσεις δημιουργούνται στην ενισχυόμενη περιοχή ή/και σε παρακείμενες ενισχυόμενες περιοχές και, άρα, μόνον αυτές πρέπει να ληφθούν υπόψη.
(137)
Για ημερήσια ποσότητα […] m3 ξυλείας συσκευασίας, η Γερμανία εκτιμά ότι δημιουργούνται έμμεσα 36 θέσεις εργασίας κατά τη συλλογή, τη μεταφορά και την ταξινόμηση της ξυλείας ανά μέγεθος, 7 θέσεις εργασίας έκτακτου προσωπικού και 7 θέσεις εργασίας στον τομέα αγοράς υλικών, εφοδιαστικής κ.λπ. Από τις 43 έμμεσες νέες θέσεις εργασίας, ωστόσο, μόνον 38 θέσεις δημιουργούνται στην ενισχυόμενη περιοχή ή/και σε παρακείμενες ενισχυόμενες περιοχές.
(138)
Συνεπώς, κατά την άποψη της Επιτροπής, στον τομέα των δασοκομικών δραστηριοτήτων δημιουργούνται συνολικά 131 έμμεσες θέσεις εργασίας.
(139)
Η Γερμανία δεν υπέβαλε στοιχεία σχετικά με τη δημιουργία των 51 θέσεων εργασίας συν 6 έκτακτων εργαζομένων στον τομέα παροχής υπηρεσιών καθώς και στον τομέα της στέγασης και των αναλώσιμων ειδών. Δεδομένου ότι ορισμένες από τις εν λόγω θέσεις εργασίας μπορούν να είναι κοινές για αμφότερα τα εργοστάσια, η Επιτροπή θεωρεί ρεαλιστικό τον αριθμό μόνο 45 νέων έμμεσων θέσεων εργασίας.
(140)
Βάσει των ανωτέρω, ο συνολικός αριθμός των νέων έμμεσων θέσεων εργασίας που δημιουργούνται στην ενισχυόμενη περιοχή ή/και σε παρακείμενες ενισχυόμενες περιοχές ανέρχεται σε 440. Χωρίς να συνυπολογιστούν οι έμμεσες θέσεις εργασίας που απλώς διατηρούνται, ο συνολικός αριθμός των νέων έμμεσων θέσεων εργασίας ανέρχεται σε 407. Εάν ο αριθμός αυτός συγκριθεί με τις 355 άμεσες θέσεις εργασίας, η αναλογία υπερβαίνει σε αμφότερες τις περιπτώσεις (440 ή/και 407) το 100 % και, άρα, ο συντελεστής περιφερειακού αντικτύπου (M) ορίζεται σε 1,5.
6.3.4. ΑΝΩΤΑΤΗ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΕΝΤΑΣΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΕΡΓΟ
(141)
Η ανώτατη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης υπολογίζεται σύμφωνα με την παράγραφο 3.10 του ΠΤΠ 1998, βάσει του τύπου R × T × I × M (30).
(142)
Επειδή ο συντελεστής ανταγωνισμού T διαφέρει στα δύο υπό εξέταση προϊόντα (1 για τα OSB και 0,75 για τις μοριοσανίδες), πρέπει να διαπιστωθεί ο τρόπος υπολογισμού συνδυασμένου συντελεστή ανταγωνισμού για το σύνολο του έργου. Στο ΠΤΠ 1998 δεν περιέχονται σχετικές οδηγίες.
(143)
Σε μια παρόμοια υπόθεση, η οποία επίσης εμπίπτει στο ΠΤΠ 1998 και αφορά δύο προϊόντα με διαφορετικό συντελεστή ανταγωνισμού (υπόθεση κρατικής ενίσχυσης C 15/06 - Pilkington (31)), η Επιτροπή διαπίστωσε ότι η στάθμιση των δύο συντελεστών ανταγωνισμού βάσει του εκάστοτε μεριδίου των επενδύσεων για τα δύο προϊόντα θα ήταν τεχνητή, διότι το υπό εξέταση έργο αφορά μια πλήρως ολοκληρωμένη εγκατάσταση παραγωγής. Συνεπώς, για τους σκοπούς της στάθμισης, η Επιτροπή βασίστηκε στην αναλογία της επιτευχθείσας παραγωγικής ικανότητας για αμφότερα τα προϊόντα.
(144)
Το υπό εξέταση έργο, όπως παρουσιάζεται στην παράγραφο 2.3 της παρούσας απόφασης, αφορά δύο αλληλοσυνδεόμενα εργοστάσια (ένα εργοστάσιο παραγωγής OSB και ένα εργοστάσιο παραγωγής μοριοσανίδων) τα οποία συνδέονται μέσω κοινής τεχνικής υποδομής και κοινής διαχείρισης. Οι επιλέξιμες δαπάνες κατανέμονται σε αμφότερα τα εργοστάσια. Συνεπώς, στην προκειμένη περίπτωση, αντίθετα με την απόφαση Pilkington, μπορεί να υπολογιστεί για αμφότερα τα προϊόντα συνδυασμένος συντελεστής ανταγωνισμού βάσει της αναλογίας των επιλέξιμων επενδυτικών δαπανών.
(145)
Στις παρατηρήσεις της επί της απόφασης κίνησης της διαδικασίας, η Γερμανία προτείνει ως τρίτη εναλλακτική μέθοδο για τη στάθμιση των διαφορετικών συντελεστών ανταγωνισμού των δύο προϊόντων την εφαρμογή της συνεισφοράς στα κέρδη (32) που αντιστοιχεί σε έκαστη εγκατάσταση παραγωγής. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γερμανίας, κατά τον τρόπο αυτόν διασφαλίζεται ο συνυπολογισμός της συνεισφοράς των δύο υπό εξέταση προϊόντων στο αποτέλεσμα χρήσης.
(146)
Ανεξάρτητα από τις επιδιωκόμενες κάθε φορά πωλήσεις, ο συνδυασμένος συντελεστής ανταγωνισμού για το συνολικό επενδυτικό πρόγραμμα θα ήταν 0,86 (υπολογισμός βάσει της αναλογίας παραγωγικής ικανότητας των δύο εργοστασίων (33)), 0,85 (υπολογισμός βάσει της αναλογίας των επενδυτικών δαπανών (34)) ή 0,92 (υπολογισμός βάσει της αναλογίας της συνεισφοράς στα κέρδη για έκαστο εργοστάσιο (35)).
(147)
Καθότι οι άλλοι δύο συντελεστές που απαιτούνται για τον υπολογισμό της ανώτατης επιτρεπόμενης έντασης ενίσχυσης είναι 0,8 (αναλογία κεφαλαίου/εργασίας, I) και 1,5 (περιφερειακός αντίκτυπος, M), σύμφωνα με την παράγραφο 3.10 του ΠΤΠ 1998 και βάσει του τύπου R × T × I × M προκύπτει ανώτατη επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης 36,12 %, 35,70 % ή 38,64 %. Συνεπώς, η κοινοποιηθείσα από τη Γερμανία ένταση ενίσχυσης της τάξεως του 35 % είναι σε κάθε περίπτωση συμβιβάσιμη με το ΠΤΠ 1998.
(148)
Για τον λόγο αυτό μένει να καθοριστεί βάσει ποιου ποσοστού πρέπει να υπολογιστεί ο συνδυασμένος συντελεστής ανταγωνισμού. Το προτεινόμενο από τη Γερμανία ποσοστό (που καταλήγει στο ευνοϊκότερο αποτέλεσμα) είναι, ωστόσο, απορριπτέο διότι βασίζεται σε στοιχεία του 2004, τα οποία δεν ήταν διαθέσιμα τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης.
6.3.5. ΜΗ ΕΚΔΟΣΗ ΔΙΑΤΑΓΗΣ ΑΝΑΚΤΗΣΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ
(149)
Πρέπει να υπομνησθεί ότι η Γερμανία έχει ήδη καταβάλει ενισχύσεις συνολικού ύψους […] ευρώ στους αποδέκτες (από το εγκριθέν συνολικό ποσό των 69 797 988 ευρώ).
(150)
Στις παρατηρήσεις του ο όμιλος KronoGroup υποστήριξε ότι η Επιτροπή πρέπει να διατάξει την άμεση ανάκτηση της ενίσχυσης κατ’ εφαρμογή του άρθρου 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999.
(151)
Η διαταγή ανάκτησης αποτελεί έκτακτο μέτρο στο οποίο η Επιτροπή μπορεί να προσφύγει μόνον όταν συντρέχουν οι ειδικές προϋποθέσεις που αναφέρονται στο άρθρο 11 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999. Ο όμιλος KronoGroup δεν προέβαλε πειστικά επιχειρήματα σχετικά με τη συνδρομή των εν λόγω προϋποθέσεων. Σε κάθε περίπτωση, δεν κρίνεται εν προκειμένω απαραίτητη η έκδοση διαταγής ανάκτησης.
VII. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
(152)
Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι η Γερμανία χορήγησε την υπό εξέταση ενίσχυση κατά παράβαση του άρθρου 108 παράγραφος 3 ΣΛΕΕ. Η κοινοποιηθείσα από τη Γερμανία ενίσχυση της τάξεως του 35 % είναι, ωστόσο, συμβιβάσιμη με το ΠΤΠ 1998. Συνεπώς, η υπό εξέταση ενίσχυση κρίνεται συμβιβάσιμη με την εσωτερική αγορά,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η κρατική ενίσχυση την οποία χορήγησε η Γερμανία υπέρ της Glunz AG και της OSB Deutschland GmbH ύψους 69 797 988 ευρώ είναι συμβιβάσιμη με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) ΣΛΕΕ.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας.
Βρυξέλλες, 23 Μαρτίου 2011.
ROZHODNUTÍ KOMISE
ze dne 23. března 2011
o státní podpoře C 28/05 (ex NN 18/05, ex N 517/2000) Německa pro podniky Glunz AG a OSB Deutschland GmbH
(oznámeno pod číslem K(2011) 1764)
(Pouze německé znění je závazné)
(Text s významem pro EHP)
(2011/524/EU)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie a zejména na první pododstavec čl. 108 odst. 2 této smlouvy (1),
s ohledem na Dohodu o Evropském hospodářském prostoru, a zejména na čl. 62 odst. 1 písm. a) této dohody,
poté, co vyzvala zúčastněné strany k podání připomínek v souladu s výše uvedenými ustanoveními (2) a s ohledem na tyto připomínky,
vzhledem k těmto důvodům:
I. POSTUP
(1)
Dopisem ze dne 4. srpna 2000, který byl zaevidován dne 7. srpna 2000, oznámilo Německo Komisi, že hodlá ve prospěch investičního projektu podniků Glunz AG a OSB Deutschland GmbH udělit státní podporu s intenzitou podpory 35 %. Cílem podpory mělo být zřízení integrovaného střediska pro zpracování dřeva v Nettgau (spolková země Sasko-Anhaltsko). Zamýšlená podpora byla zaevidována pod číslem N 517/2000.
(2)
Poté co Komise obdržela doplňující informace, vydala dne 25. července 2001 rozhodnutí, podle kterého nevznesla v souladu s víceodvětvovým rámcem pro regionální podpory velkých investičních projektů (dále jen „víceodvětvový rámec z roku 1998“) (3) proti intenzitě podpory 35 % námitky.
(3)
Rozsudkem ze dne 1. prosince 2004 Kronofrance v. Komise, T-27/02 (4), prohlásil Tribunál rozhodnutí Komise za neplatné.
(4)
Komise musí tudíž nyní na základě oznámení Německa ze dne 7. srpna 2000 přijmout nové rozhodnutí.
(5)
Komise se dopisem ze dne 17. prosince 2004 dotázala Německa, zda si vzhledem k prohlášení o neplatnosti rozhodnutí Komise přeje sdělit k oznámení ze dne 7. srpna 2000 další informace. Dne 3. března 2005 byla v této věci zaslána upomínka. Německo odpovědělo dopisem ze dne 23. května 2005, ve kterém však nesdělilo žádné doplňující informace.
(6)
Německo poskytlo danou podporu v únoru 2000 s podmínkou, že ji schválí Komise. Poté co Komise dne 25. července 2001 přijala rozhodnutí o tom, že nevznese námitky, zahájilo Německo vyplácení podpory.
(7)
Protože Tribunál prohlásil příslušné rozhodnutí ze dne 25. července 2001 za neplatné, vznikla právní situace, jakoby takové rozhodnutí nebylo nikdy vydáno a Německo tedy povolení Komise ohledně zamýšlené intenzity podpory neobdrželo (5). Komise proto danou věc zanesla pod č. NN 18/05 v rejstříku protiprávně udělených podpor.
(8)
Dopisem ze dne 20. července 2005 Komise informovala Německo o svém rozhodnutí zahájit ve věci podpory řízení podle čl. 108 odst. 2 SFEU.
(9)
Rozhodnutí Komise o zahájení řízení bylo zveřejněno v Úředním věstníku Evropské unie (6). Komise vyzvala zúčastněné strany, aby k dané podpoře předložily své připomínky.
(10)
Komise obdržela připomínku od jedné zúčastněné strany. S touto připomínkou seznámila Německo, kterému bylo umožněno se k ní vyjádřit. Německo zaslalo svá stanoviska v dopisech ze dne 24. října 2005 a 24. ledna 2006.
(11)
Dopisem ze dne 28. února 2006 požádalo Německo podle čl. 7 odst. 6 třetí věty nařízení Rady (ES) č. 659/1999 ze dne 22. března 1999, kterým se stanoví prováděcí pravidla k článku 93 Smlouvy o ES (7), o odklad formálního vyšetřovacího řízení, neboť spolu s podnikem Glunz AG podalo u Soudního dvora Evropské unie proti rozsudku Tribunálu Kronofrance v. Komise opravný prostředek (spojené věci C-75/05 P a C-80/05 P).
(12)
Dopisem ze dne 9. března 2006 vyjádřila Komise souhlas s odkladem řízení až do vydání rozsudku Soudním dvorem ve spojených věcech C-75/05 P a C-80/05 P, Německo a další v. Kronofrance.
(13)
Soudní dvůr ve svém rozsudku ze dne 11. září 2008 (8) daný rozsudek Tribunálu potvrdil. Následně bylo ve věci C 28/05 obnoveno formální vyšetřovací řízení.
(14)
Dopisem ze dne 4. srpna 2009 sdělilo Německo další informace. Na žádost Komise o další informace odpovědělo Německo dopisem ze dne 19. července 2010.
II. PODROBNÝ POPIS PODPORY
2.1 OPATŘENÍ PODPORY
(15)
Zemský podpůrný institut (Landesförderinstitut) v Sasku-Anhaltsku dne 29. února 2000 rozhodl o poskytnutí investičních podpor podnikům Glunz AG a OSB Deutschland GmbH na zřízení střediska pro zpracování dřeva Nettgau (Sasko-Anhaltsko). Celková výše podpor činí 69 797 988 EUR.
(16)
V souladu s oznámením ze dne 4. srpna 2000 bude poskytnuta podpora v podobě příspěvku ve výši 46 201 868 EUR, a to na základě 28. rámcového programu (Rahmenplan der Gemeinschaftsaufgabe „Verbesserung der regionalen Wirtschaftsstruktur“) (9) odsouhlaseného Komisí. Tento příspěvek odpovídá 23,17 % hrubých způsobilých nákladů.
(17)
Dále bude na základě zákona o investičních příspěvcích z roku 1999 (10) poskytnut investiční příspěvek, který byl Komisí odsouhlasen ve výši 23 596 120 EUR. Tento investiční příspěvek odpovídá 11,83 % hrubých způsobilých investičních nákladů.
(18)
Z informací poskytnutých Německem vyplývá, že na základě 28. rámcového programu (Rahmenplan der Gemeinschaftsaufgabe „Verbesserung der regionalen Wirtschaftsstruktur“) již byla vyplacena částka ve výši […] EUR (11) a v podobě investičního příspěvku částka ve výši […] EUR. Tím Německo již příjemcům vyplatilo částky podpory ve výši celkem […] EUR (z celkové přislíbené částky 69 797 988 EUR).
2.2 PŘÍJEMCI PODPORY
(19)
Existují dva příjemci podpory:
(20)
Jedním příjemcem je podnik Glunz AG (dále jen „Glunz“) se sídlem ve městě Hamm (Severní Porýní-Vestfálsko), jež byla založena v roce 1932 a v té době byla aktivní v obchodě se dřevem. Od šedesátých let minulého století tato firma vyrábí a prodává pouze třískové desky, vláknité desky se střední hustotou (MDF), OSB desky z orientovaných plochých třísek („Oriented Strand Board“, dále jen „OSB desky“) a překližku. V době vydání oznámení vlastnil v podniku Glunz 96,03 % akcií podnik Tableros De Fibras S.A. (dále jen „TAFISA“), který patří portugalské skupině SONAE.
(21)
Dalším příjemcem je podnik OSB Deutschland GmbH (dále jen „OSBD“), který ze 100 % patří podniku TAFISA, a je tudíž sesterskou společností podniku Glunz, neboť oba podniky jsou dceřinými společnostmi podniku TAFISA. OSBD byl založen dne 16. července 1999 a po ukončení investičního projektu v Nettgau zahájil výrobu a odbyt OSB výrobků.
2.3 INVESTIČNÍ PROJEKT
(22)
Místo investice se nachází v Nettgau (spolková země Sasko-Anhaltsko), které leží v oblasti podpory ve smyslu čl. 107 odst. 3 písm. a) SFEU, ve které v době oznámení činila maximální přípustná intenzita podpory uplatnitelná na podporu nových investic velkých podniků 35 % hrubých způsobilých nákladů.
(23)
Glunz a OSBD vybudovaly v prostoru, který dosud nebyl využíván pro komerční účely, integrované středisko pro zpracování dřeva, které tvoří dvě spojené továrny. V první továrně, jež patří podniku OSBD, se vyrábějí OSB výrobky, ve druhé továrně, jež patří podniku Glunz, pak třískové desky. Německo uvedlo, že výrobní linky obou továren vzájemně spojuje společná technická infrastruktura. OSB desky a třískové desky se podle informací dále zpracovávají a kultivují ve stejném zařízení, v němž se brousí, spojují do vrstev, opatřují drážkami a pery. Jemné složky, které při zpracovávání OSB desek vznikají, se navíc podle informací Německa používají v sousední továrně na výrobu třískových desek. Obě továrny, včetně marketingu, nákupu a odbytu, jsou společně centrálně spravovány.
(24)
Německo uvádí, že integrované středisko pro zpracování dřeva podniků Glunz a OSBD nabízí díky optimálnímu uspořádání továrny a společné technické infrastruktuře několik výhod, zejména pokud jde o zpracování vyrobených dřevěných desek. Tyto výhody umožňují optimální využití daných výrobků ze dřeva, lepší využití surovin a jejich interní recirkulaci.
(25)
Podle oznámení ze dne 7. srpna 2000 bude část podpory poskytnuta továrně na OSB desky a další část továrně na třískové desky. Pokud jde o způsobilé investiční náklady ve výši 81,8 milionů EUR, činí podpora továrně na OSB desky 28,61 milionů EUR, což odpovídá 35 % intenzitě podpory hrubých způsobilých nákladů. Pokud jde o způsobilé investiční náklady ve výši 117,6 milionů EUR, činí podpora továrně na třískové desky 41,18 milionů EUR, což rovněž odpovídá 35 % intenzitě podpory hrubých způsobilých nákladů.
(26)
V době oznámení Německo předpokládalo, že se v integrovaném středisku pro zpracování dřeva v Nettgau vytvoří 355 stálých pracovních míst, konkrétně 234 pracovních míst v továrně na třískové desky a 121 míst v továrně na OSB desky. Kromě toho mělo v daných podporovaných oblastech nepřímo vzniknout 520 pracovních míst, z nichž 33 mělo zajišťovat již stávající místa. Nová investice v Nettgau měla být uskutečněna v období mezi lednem 2000 a koncem roku 2002. Výroba měla být zahájena v průběhu roku 2001 a plné kapacity měla dosáhnout po dvou letech.
(27)
Výrobní kapacita nové továrny na OSB desky se pro rok 2002 odhadovala na […] m3. V roce 1999 činila kapacita skupiny TAFISA v oblasti produkce OSB výrobků […] m3.
(28)
V roce 1999 činila výrobní kapacita třískových desek skupiny Glunz […] m3. Podle informací Německa má celková výrobní kapacita díky továrně v Nettgau, jež má kapacitu […] m3, vzrůst na […] m3.
III. DŮVODY K ZAHÁJENÍ FORMÁLNÍHO VYŠETŘOVACÍHO ŘÍZENÍ
(29)
Maximální intenzita podpory přípustná v rámci víceodvětvového rámce z roku 1998 se stanoví na základě výpočtu, pro nějž se používá několik hodnoticích kritérií, zejména faktor dokládající stav hospodářské soutěže v jednotlivých hospodářských odvětvích (faktor T). Tento faktor může mít čtyři hodnoty: 0,25, 0,5, 0,75 nebo 1. Hodnotu 1 může faktor získat pouze v případě, že v daném hospodářském odvětví (odvětví na nejnižším stupni klasifikace NACE) neexistuje nadměrná kapacita (test nadměrné kapacity) a/nebo že relevantní trh (definovaný jako dotčený výrobek a jeho náhrady) není trhem v propadu (test trhu v propadu).
(30)
V rozhodnutí o zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 SFEU vyjádřila Komise pochybnosti, pokud jde o vymezení relevantního trhu, ke kterému patří OSB desky, a nemohla tedy určit, zda se s ohledem na určení faktoru hospodářské soutěže „T“ jedná o trh v propadu, či nikoli.
IV. STANOVISKA ZÚČASTNĚNÝCH STRAN
(31)
Dne 22. listopadu 2005 obdržela Komise společné stanovisko (12) konkurentů, kteří patří skupině KronoGroup Switzerland (Kronotex GmbH & Co. KG, Kronoply GmbH & Co. KG a Kronofrance S.A.).
(32)
Ve svém stanovisku se podniky skupiny KronoGroup vyslovily pro to, aby daný vymezený trh zahrnoval pouze OSB desky a překližku z měkkého dřeva. Překližka z tvrdého dřeva je podle jejich vyjádření výrazně dražší a používá se převážně v oblastech (nábytkářský průmysl a vybavení interiéru), ve kterých se OSB desky a překližka z měkkého dřeva téměř vůbec popř. vůbec nevyužívají. Aby podložily své tvrzení, odkazují zúčastněné strany na studii, kterou vypracovala poradenská firma Jaakko Pöyry, (13) a na publikaci finského výzkumného institutu Finnish Forest Research Institute.
(33)
Připomínky skupiny KronoGroup lze shrnout následovně:
(34)
KronoGroup tvrdí, že Komise při určení, zda jde o trh v propadu, použila údaje pro období do roku 1999, neboť byly v době přijetí původního rozhodnutí o schválení podpory (červenec 2001), které později Tribunál zrušil, byly k dispozici pouze tyto údaje. Zúčastněné strany tvrdí, že v období 1995-1999 vykazoval trh s třískovými deskami negativní průměrnou míru růstu -4,626 %. KronoGroup však připouští, že v období 1994-1999 vykazoval trh s třískovými deskami pozitivní průměrnou míru růstu 0,456 % (která ovšem byla nižší než celkový růst zpracovatelského průmyslu v EHP).
(35)
KronoGroup dále uvádí, že Komise měla podporu pro továrnu na OSB desky a podporu pro továrnu na třískové desky posuzovat odděleně, tj. nepočítat společnou intenzitu podpory s ohledem na celkový projekt, neboť obě investice, obě výrobní linky a oba trhy s výrobky lze od sebe jasně odlišit. To by znamenalo, že se veškerá hodnoticí kritéria pro obě továrny musí vypočítat odděleně.
(36)
KronoGroup dále tvrdí, že Glunz, poté co investoval v Nettgau, uzavřel svou továrnu na výrobu třískových desek v Sassenburgu (který leží ve vzdálenosti 30 km, avšak v jiné spolkové zemi - v Dolním Sasku (14)). KronoGroup cituje novinové články, ze kterých vyplývá, že všechny zaměstnance továrny v Sassenburgu převzala nová továrna v Nettgau. Podle mínění skupiny KronoGroup to odporuje cíli víceodvětvového rámce z roku 1998, kterým je vytvořit v oblastech způsobilých pro podporu pracovní místa pro občany na místě. Tato pracovní místa tedy neměla být při určování kritérií „poměr mezi kapitálem a zaměstnaností“ a „regionální dopad“ podle víceodvětvového rámce z roku 1998 zohledněna (posouzení obou kritérií závisí na počtu pracovních míst, která se díky investici vytvoří).
(37)
KronoGroup závěrem tvrdí, že Komise měla podle čl. 11 odst. 2 nařízení (ES) č. 659/1999 nařídit prozatímní navrácení podpory (příkaz k navrácení protiprávních podpor), neboť Glunz a OSBD díky z části vyplacené podpoře získaly významnou konkurenční výhodu.
V. STANOVISKA NĚMECKA
(38)
Připomínky Německa lze shrnout následovně:
5.1 PŘIPOMÍNKY K VYMEZENÍ RELEVANTNÍCH TRHŮ PRO OSB DESKY
(39)
Německo považuje za relevantní trh pro OSB trh s OSB deskami a překližkou, jejichž konečná užití slouží jako obaly, oplocení, krovy, podlahová krytina i vnitřní obložení a obložení stěn. Tento trh není podle názoru Německa trhem v propadu.
(40)
Oblasti použití, ve kterých lze OSB desky využít jako náhrady za překližku, se do velké míry shodují s hlavními oblastmi použití překližky z měkkého dřeva. V důležitých oblastech, ve kterých se používá překližka z tvrdého dřeva (nábytkářský průmysl, stavební průmysl a vybavení dopravních prostředků), však nelze OSB desky - z důvodu jejich technických vlastností - použít. Pokud by se OSB desky zahrnuly do celkového trhu s překližkou z tvrdého a měkkého dřeva, neodpovídalo by to podle mínění Německa realitě na dotčených trzích. To podle Německa potvrzuje i studie vypracovaná poradenskou firmou Jaakko Pöyry ze dne 21. října 2005.
(41)
Jaakko Pöyry odhaduje, že OSB desky lze procentuálně využít jako náhradu v uvedených oblastech použití následovně: obaly 40-60 %, oplocení 70-80 %; krovy 70-90 %, podlahová krytina 50-80 %, vnitřní obložení a obložení stěn 70-90 %.
(42)
V nábytkářském průmyslu nejsou desky OSB kvůli svým povrchovým vlastnostem vhodné pro použití tam, kde jsou viditelné. Protože se OSB desky vyrábějí z orientovaných plochých třísek („oriented strands“), je jejich povrch hrubý a nerovný, opticky neatraktivní. Proto také nelze OSB desky pokrýt dekorativní vrstvou. OSB desky jsou vhodné pouze pro takové díly nábytku, které nejsou viditelné (např. spodní část čalouněného nábytku). V oblasti použití pro neviditelné části nábytku však OSB desky nemohou cenově konkurovat výrazně levnějším třískovým deskám, které se v této oblasti používají především.
(43)
Pokud jde o oblast stavebního průmyslu („formwork“), má při lití betonu rozhodující význam hladký povrch použitého bednění. Z důvodu nerovností povrchu OSB desek, které se tvoří při jejich výrobě, se musí OSB desky v oblasti viditelného betonu pokrýt zvláštní vrstvou, aby se zajistil stejnoměrný povrch viditelného betonu. Takové další zpracování je však náročné a zdražuje konečný výrobek. OSB desky mohou překližce konkurovat pouze tehdy, pokud se pro bednění použijí opakovaně. To však není z praktických důvodu jednoduché. Desky jsou na staveništi silně namáhány, a proto může dojít k poškození jejich povrchu. Pokud v nich vzniknou trhliny, hrozí, že se pod vlivem mokra/vlhka zkřiví či jiným způsobem zdeformují. Použít kvalitní zušlechtěné OSB desky opakovaně proto není jednoduché. Kromě toho jsou okraje OSB desek nestabilní a citlivé na vlhkost. Aby se dal materiál využít jako bednění pro beton, musí být navíc pevný v tahu a odolný vůči ohýbání. Z tohoto hlediska nesplňují OSB desky požadavky, které má stavební průmysl ohledně materiálu pro bednění. Oproti tomu je překližka z měkkého dřeva pro využití v této oblasti vhodná, a to z důvodu své poměrně nízké ceny a rovného povrchu. Svědčí o tom také objem jejího skutečného využití ve stavebním průmyslu.
(44)
V oblasti dopravních prostředků je rovnoměrný povrch rovněž důležitý, neboť zde používané desky se musí často pokrývat vrstvou. Pokrýt vrstvou OSB desky není z různých důvodů jednoduše možné. I kdyby se na OSB desky nanesla vrstva (např. z melaminového papíru), hrozí, že v této vrstvě z důvodu nerovnoměrné struktury jejich povrchu vzniknou trhliny. Při nakládce vysokozdvižným vozíkem je na povrch v určitých bodech vyvíjen tlak. Hrozí proto, že v takovém případě do desky ve vlhkém a mokrém prostředí vnikne voda, čímž se deska může zdeformovat či pokřivit. Pokrytí povrchu stabilní vrstvou by zajistil pouze drahý postup dalšího zpracování. Povrch OSB desek není v porovnání s překližkou z tvrdého dřeva ani jinak dostatečně odolný, aby odolal zátěžím a působení tlaku v oblasti dopravy. Oproti tomu je překližka z tvrdého dřeva díky svému obzvláště tvrdému povrchu relativně odolná vůči poškrábaní a otlakům.
(45)
Při posouzení nahraditelnosti OSB desek a překližky z měkkého dřeva na jedné straně a překližky z tvrdého dřeva na straně druhé jsou především důležité technické vlastnosti a možnosti použití desek OSB, jakož i rozdíl v cenách mezi nimi a překližkou z tvrdého dřeva. Překližka z tvrdého dřeva ve všech technických ohledech vyniká nad překližkou z měkkého dřeva a nad OSB deskami. V oblatech použití, ve kterých dominují OSB desky a překližka z měkkého dřeva, je však málo konkurenceschopná, a to kvůli rozdílu v cenách mezi překližkou z tvrdého dřeva na jedné straně a OSB deskami a překližkou z měkkého dřeva na straně druhé. Podle názoru Německa by proto bylo chybné se domnívat, že OSB desky mohou být nahrazeny veškerými typy překližky, včetně překližky z tvrdého dřeva.
(46)
Trh s OSB deskami a překližkou, jejichž konečná užití slouží jako obaly, oplocení, krovy, podlahová krytina i vnitřní obložení a obložení stěn se do značné míry překrývá s trhem s OSB deskami a překližkou z měkkého dřeva. Rozdíl mezi oběma definicemi trhu existuje pouze v oblasti stavebního průmyslu („formwork“). Pro tuto oblast nejsou OSB desky vhodné, zatímco překližku z měkkého dřeva lze v této oblasti použít a také se zde skutečně používá. Základním sdělením výše uvedeného je, že překližku z tvrdého dřeva v žádném případě nelze zařadit do trhu s OSB deskami.
5.2 PŘIPOMÍNKY K VÝVOJI NA TRHU S TŘÍSKOVÝMI DESKAMI
(47)
Německo se domnívá, že faktor dokládající stav hospodářské soutěže by měl mít, pokud jde o trh s třískovými deskami, hodnotu 1. Tento trh nelze považovat za trh v propadu, neboť vykazuje výrazný vzestupný trend ve smyslu bodu 7.8 víceodvětvového rámce z roku 1998.
(48)
K této skutečnosti předložilo Německo posudek prof. Stefana Collignona (Harvardská univerzita, Minda de Gunzburg Center for European Studies) (15), ze kterého vyplývá, že trh s třískovými deskami v období od roku 1972 do roku 2003 dlouhodobě rostl rychleji než celý zpracovatelský průmysl (o 36 %). Podle mínění Německa nelze trh s třískovými deskami vzhledem k tomuto dlouhodobému výraznému vzestupnému trendu podle bodu 7.8 víceodvětvového rámce z roku 1998 považovat za trh v propadu.
5.3 PŘIPOMÍNKY K ROZDĚLENÍ INTENZITY PODPORY MEZI PROJEKTY
(49)
Pokud by Komise přesto dospěla k názoru, že faktor T dokládající stav hospodářské soutěže by měl mít v případě trhu s třískovými deskami hodnotu 0,75 (zatímco trh s OSB deskami má hodnotu 1), je třeba podle názoru Německa stanovit společnou intenzitu podpory pro celý projekt v Nettgau pomocí příspěvků na úhradu obou výrobních linek, tj. pro výrobu OSB desek a třískových desek.
(50)
Příspěvek na úhradu je příspěvek, který poskytuje výrobek k úhradě fixních nákladů a k docílení čistého zisku podniku. Určuje se jako rozdíl mezi výnosy a proměnlivými náklady, které výrobek přímo způsobuje.
(51)
Použitím příspěvků na úhradu jako referenční hodnoty se intenzita podpory rozdělí na jednotlivé části investičního projektu v Nettgau podle skutečného příspěvku OSB výrobků a třískových desek k hospodářským výsledkům podniku.
5.4 PŘIPOMÍNKY KE ZBÝVAJÍCÍM TVRZENÍM KRONOGROUP
(52)
Německo se domnívá, že posouzení podpory by mělo vycházet ze skutečností, které byly známy v době vydání oznámení dne 7. srpna 2000.
(53)
Německo míní, že to vyplývá z výkladu víceodvětvového rámce z roku 1998. Německo odkazuje v této souvislosti na bod 3.1 víceodvětvového rámce z roku 1998, který stanoví, že maximální přípustná intenzita podpory se určuje na základě stropu pro regionální podpory platného v době vydání oznámení. Podíl na trhu je pak podle bodu 3.6 víceodvětvového rámce z roku 1998 třeba určit před podání žádosti o podporu. V příloze k víceodvětvovému rámci z roku 1998 se v oddíle „Dodatečná kontrola“ navíc stanoví možnost, že Komise dodatečně přezkoumá, zda jsou údaje předložené v rámci oznámení správné.
(54)
Německo dále tvrdí, že v době vydání oznámení nebyla k dispozici žádná čísla ohledně zjevné spotřeby za rok 1999. Pro zjištění střední meziroční míry růstu zjevné spotřeby za posledních pět let, které vyžaduje bod 7.8 víceodvětvového rámce z roku 1998, je v každém případě zapotřebí čísel dokládajících zjevnou spotřebu za šest let, nikoli za pět let, jak tvrdí KronoGroup. Důvodem je skutečnost, že míra růstu za určitý rok se vypočítává srovnáním spotřeby za dva po sobě následující roky.
(55)
Pokud jde o tvrzení, že byla přemístěna pracovní místa, Německo potvrzuje uzavření továrny v Sassenburgu. Podle informací Německa byla továrna v Sassenburgu nejstarší továrnou na třískové desky podniku Glunz a vyráběla se značnými ztrátami. Německo tvrdí, že neměla šance na přežití a její provoz musel být - bez ohledu na novou investici v Nettgau - zastaven. […] pracovníků, kteří byli předtím zaměstnaní v Sassenburgu, bylo zaměstnáno v Nettgau ([…] % tamějších zaměstnanců).
(56)
Německo ve svém stanovisku k připomínkám KronoGroup dodává, že víceodvětvový rámec z roku 1998 v každém případě pouze požaduje, aby byla nová pracovní místa vytvořena v dotčené oblasti podpory, avšak nestanoví, že tato místa musí být obsazena osobami z této dané oblasti podpory. Hlavním cílem je podpora rozvoje dané oblasti podpory.
(57)
Podle informací Německa byla část strojů z Sassenburgu převedena do Nettgau. Tyto stroje jsou však vyloučeny z nákladů způsobilých pro podporu, a proto není tento převod strojů ve věci podpory důležitý. Účetní hodnota těchto strojů činí asi […] EUR a v celkovém investičním projektu představuje v každém případě pouze velmi malý podíl.
VI. POSOUZENÍ PODPORY
(58)
Posouzení vychází z faktů, čísel a stavu věci, které byly známy v době vydání oznámení dne 7. srpna 2000. Protože od vydání původního oznámení do přijetí tohoto rozhodnutí uplynula jistá doba, nedá se vyloučit, že se mezitím změnily skutečnosti, trhy se dále rozvinuly a fakta týkající se projektu se vyvinula jinak, než se původně plánovalo. To však Komise ve svém posouzení nemůže zohlednit. Komise má obecně přijímat rozhodnutí ještě před skutečnou realizací investice, a to na základě odhadů budoucího vývoje a číselných údajů o trhu. Pokud se o několik let později ukáže, že se např. trhy vyvíjely jinak, intenzita podpory se přesto dodatečně neupravuje. Nyní musí Komise přijmout rozhodnutí po více než deseti letech od vydání původního oznámení. Přesto musí její posouzení vycházet z faktů a stavu věci, které byly známy v době vydání oznámení, nikoli z informací, které se objevily později.
6.1 EXISTENCE PODPORY PODLE ČL. 107 ODST. 1 SFEU
(59)
Dotčenou podporu poskytl členský stát ze státních zdrojů ve smyslu čl. 107 odst. 1 SFEU (viz oddíl 2.1 tohoto rozhodnutí). Díky této podpoře získaly Glunz a OSBD výhodu, neboť by jinak musely celou investici pokrýt z vlastních prostředků. Velký objem dotčených dřevěných desek se přepravuje v mezinárodním měřítku, a proto mezi členskými státy v daném odvětví dřevozpracujícího průmyslu existuje obchod. Finanční výhody, které oba podniky získaly, tak mohly narušit hospodářskou soutěž způsobem, jenž může tento obchod mezi členskými státy negativně ovlivnit. Komise se proto domnívá, že oznámené opatření představuje státní podporu ve prospěch podniků Glunz a OSBD ve smyslu čl. 107 odst. 1 SFEU.
6.2 OZNAMOVACÍ POVINNOST
(60)
Podle čl. 108 odst. 3 SFEU musí členské státy informovat Komisi o veškerých opatřeních podpory ještě před jejich realizací. Plánovaná podpora se poskytuje spolu se dvěma režimy regionální podpory, které Komise již schválila.
(61)
Podle víceodvětvového rámce z roku 1998 se schválené režimy pro intenzitu podpory, jež se má poskytnout velkým investičním projektům, nepoužijí, pokud výše dané podpory překračuje jisté prahové hodnoty.
(62)
Daná plánovaná podpora činí celkem 69 797 988 EUR. Pokud se má za to, že se podpora týká jediného investičního projektu, existuje podle bodu 2.1 ii) víceodvětvového rámce z roku 1998 povinnost ji oznámit, neboť celková výše podpory činí více než 50 milionů EUR.
(63)
Jak je uvedeno v oddíle 2.3 tohoto rozhodnutí, Německo ve svém oznámení podrobně vysvětlilo, že se tato podpora poskytuje pro jediný investiční projekt.
(64)
Podle bodu 7.2 pododstavce 2 víceodvětvového rámce z roku 1998 nesmí být jeden investiční projekt uměle rozdělen na dílčí projekty s cílem vyhnout se oznamovací povinnosti. V tomto případě to však stejně není významné. I kdyby se mělo za to, že se jedná o dva oddělené investiční projekty, musely by podpory pro investice do továrny podniku Glunz a továrny podniku OSBD přesto být oznámeny.
(65)
Komise proto dospěla k závěru, že je nutné, aby daná podpora byla oznámena a posouzena podle víceodvětvového rámce z roku 1998.
6.3 TŘI HODNOTICÍ KRITÉRIA VÍCEODVĚTVOVÉHO RÁMCE Z ROKU 1998
(66)
Aby bylo možné pro určitý projekt podpory určit její maximální přípustnou intenzitu, musí Komise podle víceodvětvového rámce z roku 1998 určit maximální intenzitu podpory (strop regionální podpory), jakou by mohl určitý podnik získat v dané oblasti podpory podle režimů regionální podpory, které byly platné a schválené v době vydání oznámení.
(67)
Protože bylo dané oznámení vydáno dne 7. srpna 2000, použije se mapa regionální podpory platná pro období 2000-2006 (16). Nettgau (spolková země Sasko-Anhaltsko) leží v oblasti podpory podle čl. 107 odst. 3 písm. a) SFEU, v níž strop regionální podpory (vyjádřený jako hrubý ekvivalent grantu) činil v době vydání oznámení 35 %. Komise konstatuje, že plánovaná intenzita podpory činící 35 % hrubých způsobilých nákladů platný strop regionální podpory nepřekračuje.
(68)
Podle víceodvětvového rámce z roku 1998 musí Komise na tuto intenzitu podpory činící 35 % použít tři opravné koeficienty, aby mohla pro dotčený projekt určit maximální přípustnou intenzitu podpory: faktor dokládající stav hospodářské soutěže (T), faktor „poměr mezi kapitálem a zaměstnaností“ (I) a faktor „regionální dopad“ (M).
(69)
Jak je uvedeno, KronoGroup dále tvrdí, že Komise měla podporu pro továrnu na OSB desky a podporu pro továrnu na třískové desky posuzovat odděleně, tj. nepočítat společnou intenzitu podpory s ohledem na celkový projekt, neboť obě investice a oba trhy s výrobky lze od sebe jasně odlišit.
(70)
Komise k tomu konstatuje, že bod 7.2 víceodvětvového rámce z roku 1998 definuje pojem „investiční projekt“ jako kapitálovou investici podniku, která slouží ke zřízení či rozšíření firmy či k zahájení činnosti, která má za cíl vytvoření zcela nového výrobku či zásadní změnu výrobního postupu stávající firmy.
(71)
Německo uvádí podrobné argumenty ohledně propojení obou továren, které byly na stejném místě zřízeny dvěma sesterskými společnostmi koncernu. Výrobní linky obou továren jsou propojeny společnou technickou infrastrukturou. OSB desky a třískové desky se podle informací Německa dále zpracovávají a kultivují ve stejném zařízení, v němž se brousí, spojují do vrstev, opatřují drážkami a pery. Jemné složky, které při zpracovávání OSB desek vznikají, se pak používají v sousední továrně na výrobu třískových desek. Obě továrny, včetně marketingu, nákupu a odbytu, jsou navíc společně centrálně spravovány.
(72)
Vzhledem k úzkému technickému, funkčnímu a správnímu propojení obou továren, které jsou zřízeny na stejném místě, představují investice do továrny na OSB desky a továrny na třískové desky jediný investiční projekt, tj. jsou investicí do zřízení nové firmy. Následuje výpočet maximální přípustné intenzity podpory poskytované pro celý investiční projekt.
6.3.1 FAKTOR DOKLÁDAJÍCÍ STAV HOSPODÁŘSKÉ SOUTĚŽE (T)
6.3.1.1 Příslušná ustanovení
(73)
Podle bodu 3.2 víceodvětvového rámce z roku 1998 představuje povolení podpory ve prospěch podniku v odvětví s nadměrnou strukturální kapacitou mimořádné riziko narušení hospodářské soutěže. Jakékoliv rozšíření kapacity, které není vyrovnáno snížením kapacity na jiném místě, zostřuje problém nadměrné strukturální kapacity. Komise konstatuje, že oznámený projekt vytvoří na vnitřním trhu další kapacity. Při určování faktoru T je proto nutné posoudit, zda se bude projekt realizovat v odvětví/pododvětví s nadměrnou strukturální kapacitou.
(74)
Pokud jsou ohledně využití kapacity k dispozici dostatečné údaje, musí se Komise podle bodu 3.3 víceodvětvového rámce z roku 1998 ve své analýze k určení faktoru T omezit na analýzu možné existence strukturálních/vysokých nadměrných kapacit v dotčeném odvětví/pododvětví.
(75)
Podle bodu 3.4 víceodvětvového rámce z roku 1998 zjišťuje Komise, zda k investici dochází na trhu v propadu jen v tom případě, kdy ohledně využití kapacity dostatečné údaje k dispozici nejsou. Podle rozsudku Tribunálu (T-27/02 Kronofrance v. Komise) je třeba chápat body 3.4 a 3.10 víceodvětvového rámce z roku 1998 v tom smyslu, že Komise musí posoudit, zda je dotčený trh v propadu, pokud na základě údajů o využití kapacity daného odvětví nemůže dojít ke kladnému závěru, že strukturální nadměrná kapacita existuje. Soudní dvůr rozsudkem Německo a další v. Kronofrance tento rozsudek Tribunálu potvrdil.
(76)
Proto Komise nejprve posoudí, zda jsou ohledně využití kapacity k dispozici dostatečné údaje. Pokud tomu tak není nebo pokud z uvedených údajů vyplývá, že strukturální nadměrné kapacity neexistují, Komise na základě údajů o zjevné spotřebě posoudí, zda jde o trh v propadu. Podle bodu 3.6 víceodvětvového rámce musí Komise zároveň určit, zda podíl příjemců na trhu činil ještě před podáním žádosti o podporu 40 %.
(77)
Údaje o trhu týkající se využití kapacity musí být určeny podle nejnižšího stupně klasifikace NACE. Aby Komise mohla vymezit, zda jde o trh v propadu a zda bude překročen strop pro podíl na trhu, musí navíc vymezit relevantní trh výrobku/výrobků, kterých se dotčený investiční projekt týká.
6.3.1.2 Dotčené výrobky
(78)
Investiční projekt se týká výroby OSB desek (desek z orientovaných plochých třísek, „Oriented Strand Board“) a třískových desek.
(79)
Třískové desky se vyrábějí tak, že se dezintegrované třísky z kulatiny a/nebo znovu použité dřevěné třísky spojí organickým pojivem. Tyto desky se používají převážně v nábytkářském průmyslu a v oblasti interiéru.
(80)
OSB desky se vyrábějí tak, že se třísky z borového dřeva spojují do tří vrstev. OSB desky se používají především při stavbě montovaných domů, v obalovém průmyslu a k renovaci starých budov. Technologie orientovaných plochých třísek byla vyvinuta v padesátých letech minulého století v severní Americe. V osmdesátých a devadesátých letech minulého století se orientované ploché třísky prosadily na trhu s dřevěnými deskami a od té doby se používají jako náhrada dražší překližky/překližky z měkkého dřeva.
6.3.1.3 Relevantní trh
(81)
Podle bodu 7.6 víceodvětvového rámce z roku 1998 zahrnuje relevantní trh výrobky investičního projektu a výrobky, které jsou spotřebitelem (z důvodu zvláštních vlastností těchto výrobků, jejich ceny a zamýšleného užití) nebo výrobcem (z důvodu flexibility výrobních linek) považovány za jejich náhradu. Relevantní zeměpisný trh obecně zahrnuje oblast EHP nebo případně některou jeho podstatnou část, pokud se v ní konkurenční podmínky dostatečně odlišují od ostatních oblastí EHP.
(82)
Projekt se týká výroby OSB desek a třískových desek. Podle informací poskytnutých Německem nelze v daných výrobních linkách vyrábět více různých výrobků, nýbrž pouze modifikace jediného výrobku s různou kvalitou povrchu. Z toho důvodu lze z výrobního hlediska vyloučit náhradu z důvodu flexibility výrobních linek.
(83)
Na straně poptávky jsou však třískové desky a desky OSB do jisté míry nahraditelné, zejména v oblasti stavby montovaných domů. Tato náhrada se však týká pouze necelých 10 % objemu trhu a je tedy nutné označit ji za omezenou (17). Důvodem jsou zřejmě účely konečného využití a značný rozdíl v cenách (cena OSB desek činí 285 EUR/m3 a cena třískových desek 117 EUR/m3). Komise se domnívá, že daná nahraditelnost je příliš malá, aby odůvodnila přiřazení OSB desek a třískových desek ke stejnému výrobkovému trhu.
(84)
Ve svém rozhodnutí o zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 SFEU vyjádřila Komise názor, že třískové desky tvoří oddělený výrobkový trh. Protože tento názor nebyl zpochybněn, Komise konstatuje, že třískové desky budou pro účely tohoto posouzení považovány za samostatný relevantní výrobkový trh.
(85)
Pokud jde o OSB desky bylo v rozhodnutí o zahájení řízení podle čl. 108 odst. 2 SFEU konstatováno, že v EHP existuje mezi OSB deskami a překližkou (jejími určitými druhy/kategoriemi) jistá nahraditelnost
(86)
Překližka je víceúčelová polymerová dřevěná a vrstvená deska. Skládá se v zásadě z lichého počtu tenkých vrstev dřeva, dýh, které se spojují syntetickými nebo přírodními lepidly. Existují překližky z měkkého i tvrdého dřeva. Měkké dřevo, jako je jedlové, smrkové a borové dřevo, je (převážně) dřevo stálezelených jehličnatých stromů (výraz neodkazuje na tvrdost dřeva), tvrdé dřevo je dřevo stromů se širokými listy, stromů, které plodí ovoce a ořechy a v zimě mají většinou vegetativní klid.
(87)
Aby si Komise ujasnila, do jaké míry jsou OSB desky a různé druhy/kategorie překližky nahraditelné, vyzvala zúčastněné strany, aby se vyjádřily k vymezení trhu, ke kterému OSB desky patří.
(88)
Ze stanovisek, jež zaslaly Německo a KronoGroup, jeden z nejdůležitějších konkurentů příjemce podpory, shodně vyplývá, že relevantní trh zahrnuje OSB desky a překližku, jejichž konečná užití slouží jako obaly, oplocení, krovy, podlahová krytina i vnitřní obložení a obložení stěn. Pouze v případě těchto konečných užití je možné OSB desky a překližku vzájemně nahradit z více než 50 %. U dopravních prostředků (poměr tloušťka/váha) a v nábytkářském průmyslu (optické vlastnosti) však lze z důvodu rozdílných vlastností materiálu vzájemně nahradit pouze ve velmi malé míře (méně než 20 %). Tyto argumety a míru nahraditelnosti jednotlivých konečných užití potvrdily studie firmy Jaakko Pöyry (18).
(89)
Konečná užití uvedená v 88. bodě odůvodnění jsou téměř stejná jako konečná užití překližky z měkkého dřeva (jediný rozdíl spočívá v tom, že překližka z měkkého dřeva se na rozdíl od OSB desek navíc používá ve stavebním průmyslu). Nahraditelnost OSB desek a překližky z tvrdého dřeva však oproti tomu není dostatečně velká, aby odůvodnila jejich přiřazení ke stejnému relevantnímu trhu.
(90)
Komise proto jako relevantní trh, ke kterému patří OSB desky, určuje trh s OSB deskami a překližkou, jejichž konečná užití slouží jako obaly, oplocení, krovy, podlahová krytina i vnitřní obložení a obložení stěn. Tento trh je se do velké míry shoduje s trhem s OSB deskami a překližkou z měkkého dřeva.
(91)
Třebaže se velké množství dřevěných desek přepravuje přes hranice, jde o objemný a těžký výrobek. Jejich doprava na velké vzdálenosti je tedy zpravidla drahá, a proto se desky přepravují do vzdálenosti jen asi 800 km. Jednotlivé oblasti dodávky lze popsat jako několik kruhů, které se vzájemně překrývají, v jejichž centru leží daná výrobní továrna. Protože jsou jednotlivé výrobní továrny rozptýleny a přirozené oblasti dodávky se překrývají v různé míře, přesouvají se důsledky částečně z jednoho kruhu do jiného. Lze se proto domnívat, že relevantním zeměpisným trhem pro oba dotčené výrobky je EHP (19).
6.3.1.4 Údaje o využití kapacity
(92)
Podle bodu 7.7 víceodvětvového rámce z roku 1998 existuje nadměrná strukturální kapacita, pokud je míra využití kapacit dotčeného odvětví/pododvětví v průměru po dobu posledních pěti let o více než dva procentní body nižší než míra využití kapacit zpracovatelského průmyslu jako celku. Nadměrná strukturální kapacita je kvalifikovaná jako závažná, jestliže činí rozdíl v porovnání s průměrem zpracovatelského průmyslu více než pět procentních bodů.
(93)
Podle poznámky pod čarou č. 13 víceodvětvového rámce z roku 1998 musí být údaje o trhu týkající se využití kapacity určeny podle nejnižšího stupně klasifikace NACE. Komise se domnívá, že výroba OSB desek a třískových desek podniky Glunz a OSBD odpovídá třídě 20.20 klasifikace NACE (výroba desek z dýhy a překližky, dřevovláknitých desek a dřevotřískových desek), neboť na výrobu třískových desek, překližky a OSB desek připadá 81 % celkové výroby dřevěných desek v Evropě (20). Komise proto považuje za přiměřené vycházet při posouzení využití kapacity z třídy 20.20 klasifikace NACE.
(94)
Německo předložilo údaje o průměrné míře využití za roky 1994-1998 (údaje ohledně těchto pěti let byly v době vydání oznámení k dispozici) třídy 20.20 klasifikace NACE v EHP, pokud jde o výrobu dřevěných desek. Tyto údaje, které pocházejí ze studie nezávislého odborného znalce (21), splňují požadavky bodu 7.7 víceodvětvového rámce, neboť odpovídají odvětví na nejnižším stupni klasifikace NACE.
(95)
Odborný znalec určil za základ pro výpočet roční kapacity denní kapacitu (23 hod.in) výrobní linky za 300 dní v roce. Tento základ pro výpočet roční kapacity určil s pomocí informací, které získal od průmyslu a ze své vlastní databáze („Wood-Based Panel Mill Databank“) a které se týkají údajů o kapacitách jednotlivých továren a lisovacích zařízení. Zjištěný údaj o kapacitě (23 hod/300 dní) zohledňuje rozdíly mezi stroji, pokud jde o typ a rok výroby, a uspořádání továren.
(96)
Studie dospěla k závěru, že roční míra využití kapacity v letech 1994-1998 (údaje ohledně těchto pěti let byly v době vydání oznámení k dispozici) činila v EHP u třískových desek 88,8 %, u OSB desek 80,4 %, u třískových desek a OSB desek společně 88,8 % a u dřevěných desek celkem (NACE 20.20) 85 %.
(97)
Celkové využití kapacity průmyslu s dřevěnými deskami (NACE 20.20) v EHP dokládá následující tabulka:
1994
1995
1996
1997
1998
Výroba celkem (v 1 000 m3)
30,673
32,412
32,566
35,178
36,481
Kapacita celkem (v 1 000 m3)
36,776
37,148
40,034
40,545
41,787
Míra využití
83 %
87 %
81 %
87 %
87 %
(98)
Komise také zohlednila druhou studii (22), kterou zadala. Tato druhá studie vycházela z denní kapacity 22 hodin a roční kapacity 345 dní za roky 1995-1997, přičemž průměrné využití kapacity určila na 81,8 %. Tato druhá studie zřejmě vychází pouze z průměrné roční kapacity moderních zařízení, kromě toho v ní chybí údaje za ostatní roky v období 1994-1998.
(99)
Podle bodu 3.1 víceodvětvového rámce za rok 1998 Komise při posouzení pravděpodobných důsledků pro hospodářskou soutěž na relevantním trhu rovněž zohlední údaje z nezávislých externích zdrojů. Pokud není snadné takové údaje získat, Komise plně zohlední příslušné údaje předložené členskými státy. Komise pokládá studii, kterou předložilo Německo, za dostatečně důvěryhodnou. Druhá studie, která nebyla úplná, by navíc dospěla ke stejnému závěru.
(100)
V období 1994-1998 činila roční průměrná míra využití kapacit v celém zpracovatelském průmyslu Unie 81,72 %.
(101)
Poté co Komise zohlednila výše uvedené, dospěla k závěru, že investiční projekt způsobí zvýšení kapacity v odvětví, ve kterém neexistuje nadměrná kapacita. Podle rozsudku Tribunálu Kronofrance v. Komise musí však Komise - pokud dospěje k závěru, že nadměrná strukturální kapacita neexistuje, jak je tomu v tomto případě - přezkoumat otázku, zda je dotčený trh v propadu.
6.3.1.5 Údaje o zjevné spotřebě
(102)
Aby Komise zjistila, zda je dotčený trh v propadu, srovnává podle bodu 3.4 víceodvětvového rámce z roku 1998 vývoj zjevné spotřeby dotčených výrobků (tj. výroba plus dovoz mínus vývoz) s mírou růstu celého zpracovatelského průmyslu v EHP.
(103)
Podle bodu 7.8 víceodvětvového rámce z roku 1998 se dotčený výrobkový trh považuje za trh v propadu, pokud je střední roční míra růstu zjevné spotřeby daného výrobku v posledních pěti letech značně (minimálně o 10 %) nižší než roční průměr celého zpracovatelského průmyslu v EHP. Výjimkou je případ, kdy lze u daného výrobku pozorovat silnou tendenci růstu při relativní míře růstu poptávky. Trh v absolutním propadu je trh, na němž byla střední míra růstu zjevné spotřeby v posledních pěti letech negativní.
(104)
Průměrná roční míra růstu zpracovatelského průmyslu v EHP činila v letech 1993-1998 (23) celkem 5,78 %.
(105)
Ze studie nezávislého odborného znalce (24), která uvádí údaje o hodnotě zjevné spotřeby třískových desek (v miliardách EUR), vyplývají následující čísla za období 1993-1998 (údaje ohledně těchto šesti let byly v době vydání oznámení k dispozici):
V miliardách EUR
1993
1994
1995
1996
1997
1998
Roční růst
Třískové desky
4,61
4,78
5,91
4,98
5,71
5,65
4,15 %
(106)
Komise konstatuje, že rozdíl v růstu (5,78 % v porovnání s 4,15 %) činí více než 10 %. Stejně je tomu i v případě, kdy se vychází z čísel do roku 1999 (tj. z čísel za období 1994-1999), jak navrhovala KronoGroup.
(107)
Německo ve svém stanovisku odkazuje na bod 7.8 víceodvětvového rámce z roku 1998, podle kterého není trh v relativním propadu, pokud lze u daného výrobku pozorovat silnou tendenci růstu při relativní míře růstu poptávky, a to i v případě, že roční míra růstu je nižší než roční průměr celého zpracovatelského průmyslu v EHP. Za tímto účelem Německo odkazuje na studii, ze které vyplývá, že zjevná spotřeba třískových desek v období 1973-2003 vzrostla o 36 % rychleji než přidaná hodnota ve zpracovatelském průmyslu.
(108)
Podle názoru Komise tato okolnost dostatečně nedokazuje silnou tendenci růstu při relativní míře růstu poptávky po třískových deskách. Tato podmínka víceodvětvového rámce z roku 1998 se týká situace, kdy je sice průměrná roční míra růstu relevantního trhu v minulých pěti letech nízká, avšak v posledních letech je patrný jasný vzestupný trend růstu, který by mohl trvat i v příštích letech (tj. krátkodobě), až se daná podporovaná investice realizuje. Tím se má zajistit omezení negativního dopadu na hospodářskou soutěž, jež by způsobila daná podpora.
(109)
Daná studie však vychází z velmi dlouhodobých údajů, které neumožňují prognózu pro nejbližší budoucnost, která je pro posouzení dopadů investice důležitější. Studie navíc obsahuje údaje do roku 2003, které v době původního oznámení v roce 2000 nebyly k dispozici.
(110)
Komise má proto za to, že trh s třískovými deskami je podle bodu 7.8 víceodvětvového rámce z roku 1998 trhem v relativním propadu a faktor dokládající stav hospodářské soutěže (T) tohoto výrobku má mít hodnotu 0,75.
(111)
Průměrná roční míra růstu zpracovatelského průmyslu v EHP činila v letech 1993-1998 5,78 %.
(112)
Německo ve svém oznámení odkazuje na studii nezávislého poradce (25), která obsahuje následující údaje k hodnotě zjevné spotřeby OSB desek a překližky v jejich konečných užitích jako obaly, oplocení, krovy, podlahová krytina a vnitřní obložení v EHP v období 1993-1998 (v miliardách EUR):
1993
1994
1995
1996
1997
1998
Roční růst
OSB desky
0,05
0,06
0,08
0,10
0,13
0,18
31,321 %
Překližka - kategorie
0,46
0,55
0,55
0,48
0,50
0,49
1,175 %
Kategorie OSB desky a překližka (26)
0,51
0,61
0,63
0,58
0,63
0,67
5,765 %
(113)
V případě relevantního trhu, ke kterému patří OSB desky a kategorie překližky v konečných užitích jako obaly, oplocení, krovy, podlahová krytina a vnitřní obložení, tak rozdíl v růstu (5,765 % v porovnání s 5,78 %) nečiní více než 10 %. Proto relevantní trh není podle bodu 7.8 víceodvětvového rámce z roku 1998 trhem v propadu, faktor dokládající stav hospodářské soutěže (T) má tedy mít pro trh s OSB deskami hodnotu 1.
6.3.1.6 Podíly na relevantním trhu
(114)
Při určování faktoru stavu hospodářské soutěže musí Komise podle bodu 3.6 víceodvětvového rámce z roku 1998 také posoudit, zda podíl skupiny, ke které patří Glunz a OSBD, činí na relevantním trhu 40 % či více. Pokud by tomu tak bylo, hrozilo by, že poskytnutí podpory v maximální výši, jaká je v dotčené oblasti zpravidla přípustná, nadmíru naruší hospodářskou soutěž.
(115)
Německo předložilo následující údaje ohledně podílů na trhu skupiny SONAE (mateřská společnost podniku TAFISA, ke kterému patří Glunz a OSBD) na úrovni EHP (27) v roce 1999 (před investicí) a v roce 2002 (po realizaci investice):
Výrobkové trhy
1999 (před investicí)
2002 (po realizaci investice)
Třískové desky
(…)
(…)
Kategorie OSB desek a překližky (28)
(…)
(…)
(116)
Předložená čísla ukazují, že podíl skupiny SONAE na relevantních trzích v době oznámení nepřesáhl hodnotu 40 %. Proto není nutné snížit zjištěné faktory dokládající stav hospodářské soutěže.
6.3.2 FAKTOR „POMĚR MEZI KAPITÁLEM A ZAMĚSTNANOSTÍ“ (I)
(117)
KronoGroup zastávala ve svém stanovisku názor, že pracovní místa, která byla v důsledku uzavření továrny na třískové desky podniku Glunz v Sassenbergu přesunuta, by při určování faktorů „poměr mezi kapitálem a zaměstnaností“ a „regionální dopad“ neměla být zohledněna (posouzení obou faktorů závisí na počtu pracovních míst, která se díky investici vytvoří). Pokud by se totiž zohlednila, odporovalo by to podle mínění KronoGroup cíli, který stanoví víceodvětvový rámec z roku 1998, totiž vytvořit v dotčených oblastech pracovní místa pro občany na místě.
(118)
Slovní spojení „vytvoření pracovních míst“ ve smyslu víceodvětvového rámce z roku 1998 je třeba chápat v souvislosti s podporovanou oblastí, neboť daný projekt podporuje vytvořením pracovních míst v této oblasti regionální rozvoj. Proto se zdá, že je oprávněné uznat pracovní místa, jež jsou pro dotčenou oblast novými místy, za „vytvořená místa“. Vytvoření pracovních míst v podporované oblasti je díky vedlejším účinkům pro danou oblast pozitivní, a to i v případě, že se daná místa obsadí pracovníky, kteří sem dojíždějí ze sousední oblasti (v tomto konkrétním případě je sousední oblastí oblast, která nezískává podporu a leží ve stejném členském státě). Proto dané vytvoření pracovních míst splňuje hlavní cíl regionálních podpor.
(119)
Komise proto zohlední tato pracovní místa při určování faktorů investičního projektu „poměr mezi kapitálem a zaměstnaností“ a „regionální dopad“.
(120)
Faktor „poměr mezi kapitálem a zaměstnaností“, který stanoví víceodvětvový rámec z roku 1998, slouží k úpravě maximální přípustné intenzity podpory, aby se upřednostnily ty projekty, které efektivně více přispívají ke snížení nezaměstnanosti tím, že přímo vytvářejí relativně mnoho nových pracovních míst.
(121)
Různé faktory „poměru mezi kapitálem a zaměstnaností“ jsou uvedeny v bodě 3.10.2 víceodvětvového rámce z roku 1998. V tomto konkrétním případě se investicemi, které celkem činí 199 400 000 EUR, vytvoří 355 pracovních míst. To se rovná poměru 561 700 EUR/jedno pracovní místo. Faktor „I“ pro úpravu maximální přípustné intenzity podpory tedy činí 0,8.
6.3.3 FAKTOR „REGIONÁLNÍ DOPAD“ (M)
(122)
Faktor „regionální dopad“ zohledňuje pozitivní účinky, jaké má podporovaná nová investice na ekonomiku dotčené podporované oblasti. Vytvoření pracovních míst může sloužit jako měřítko způsobu, jakým projekt přispívá k rozvoji dotčené oblasti. Pomocí investice, která si vyžaduje značný kapitál, se může v dotčené podporované oblasti, popř. v sousedních podporovaných oblastech, nepřímo vytvořit mnoho pracovních míst. Vytvořením pracovních míst se v této souvislosti rozumí vytvoření míst, která byla přímo vytvořena projektem, a také místa, která vytvořili přímí dodavatelé a odběratelé v reakci na podporovanou investici.
(123)
V době vydání oznámení dne 7. srpna 2000 Německo odhadlo počet pracovních míst, která měla vzniknout díky investici po dostavbě střediska pro zpracování dřeva, na 520 a rozdělilo je podle potřeby jednotlivých oblastí výroby takto:
Výroba OSB desek
Nepřímo vytvořená pracovní místa
Výroba OSB desek
Doplňkové pracovní síly
Výroba třískových desek
Nepřímo vytvořená pracovní místa
Výroba třískových desek
Doplňkové pracovní síly
Celkem
Zpracování dřeva
61
11
70
12
154
Doprava dřeva do továrny
42
8
77
14
141
Doprava lepidel do továrny
5
8
13
Doprava paliva do továrny
2
3
5
Doprava melaminového papíru
1
1
Doprava z továrny k zákazníkům
50
9
76
14
149
Služby (údržba, opravy zařízení)
17
3
17
3
40
Úklidové služby
5
5
10
Ubytování zaměstnanců, uskladnění spotřebního zboží pro zaměstnance
2
5
7
Celkem
184
31
262
43
520
(124)
Odhad nově vzniklých pracovních míst byl vypočítán takto:
(125)
Podle informací Německa nejvíce pracovních míst, která nepřímo vytvoří obě oblasti výroby, vznikne díky dodávkám materiálu do továren a dodávkám konečných výrobků zákazníkům (309 míst).
(126)
OSB výrobků by se podle odhadů mělo vyrobit asi […] m3, což by mělo vést k prodeji asi […] m3. K výrobě jednoho kubického metru konečného výrobku je zapotřebí asi […] m3 dřeva, což odpovídá potřebě dřeva asi […] m3/rok. Roční potřeba lepidel a chemikálií se odhaduje na […] t a roční potřeba paliva na […] t.
(127)
Surovinou pro OSB výrobky je ze 100 % dřevo, které se těží v oblasti do 100 km od továrny. Odhaduje se, že továrny budou denně potřebovat […] m3 dřeva, které budou dopravovat nákladní vozidla s přepravní kapacitou […] m3. Pokud dvakrát denně pojede 39 nákladních vozidel (s přepravní kapacitou […] m3) s 39 řidiči, osmi doplňkovými pracovními silami a třemi mechaniky, nepřímo vznikne 50 pracovních míst. Komise se však domnívá, že místa doplňkových pracovních sil neodpovídají definici pracovních míst podle bodů 3.7 a 7.5 víceodvětvového rámce z roku 1998 (29). Komise proto může pouze uznat, že přepravou materiálu k továrnám nepřímo vznikne 42 pracovních míst.
(128)
Předpokládaný prodej […] m3 by při 251 pracovním dni znamenal […] m3 OSB výrobků za den, které by se přepravovaly v nákladních vozidlech s přepravní kapacitou […] m3. 46 jízd denně si vyžaduje 46 řidičů, devět doplňkových pracovních sil a čtyři mechaniky, tj. nepřímo by se vytvořilo 59 nových pracovních míst. Bez doplňkových pracovních sil by tak nepřímo díky přepravě konečných výrobků k zákazníkům vzniklo 50 pracovních míst.
(129)
Výrobní kapacita továrny na třískové desky se odhaduje na asi […] m3 hrubě opracovaných třískových desek a na […] m3 desek pokrytých vrstvou. Hrubě opracovaných třískových desek by se mělo prodat […] m3 a desek pokrytých vrstvou […] m3. Rozdíl mezi předpokládanými kapacitami a odhadovaným objemem prodeje vyplývá ze skutečnosti, že velká část třískových desek se pokrývá vrstvou. Celková poptávka po dřevě je udávána na […] m3 za rok. Roční potřeba lepidel a chemikálií se odhaduje na […] t a roční potřeba paliva na […] t.
(130)
Také v případě třískových desek se dřevo do továren dováží z okolí asi do 100 km. Odhaduje se, že denně bude potřeba […] m3 kulatiny, […] m3 dřeva na obaly a […] m3 třísek. Odhaduje se, že bude nutné přepravit […] m3 klád a […] m3 dřeva na obaly a […] m3 třísek. S tím je spojeno 72 jízd denně, pro které je třeba 72 řidičů a 14 doplňkových pracovních sil, jakož i pět mechaniků, což by nepřímo vytvořilo celkem 91 pracovních míst. Pokud nezohledníme doplňkové pracovní síly, vytvoří se v rámci dodávek materiálu do továrny na třískové desky 77 pracovních míst.
(131)
Předpokládaný prodej […] m3/rok by při 251 pracovním dni znamenal […] m3 třískových desek za den, které by se přepravovaly v nákladních vozidlech s přepravní kapacitou […] m3. Pokud se od odhadovaného počtu 71 řidičů, 14 doplňkových pracovních sil a pěti mechaniků odečtou doplňkové pracovní síly, lze uznat, že se v rámci dopravy konečného výrobku k zákazníkům nepřímo vytvoří 76 pracovních míst.
(132)
Německo neuvedlo informace ohledně 19 pracovních míst, která mají být vytvořena v rámci dopravy lepidel, paliva a melaminového papíru do obou továren. Komise však tento počet považuje za reálný.
(133)
Komise proto předpokládá, že v rámci dopravy lze nepřímo vytvořit celkem 264 pracovních míst.
(134)
Druhým důležitým zdrojem nepřímo vytvořených pracovních míst je při 251 pracovním dni v roce zpracování dřeva.
(135)
Pro výrobu OSB desek je denně zapotřebí […] m3 dřeva, z toho 95 % se zpracovává mechanicky a 5 % manuálně. Na mechanické zpracování […] m3 je zapotřebí 25 pracovních skupin, z nichž každou tvoří dva pracovníci obsluhující stroje a dva dřevaři, přičemž vždy šest pracovních skupin má k dispozici jednoho doplňkového pracovníka. Každá pracovní skupina denně zpracuje […] m3 dřeva. Zpracování dřeva tedy vytváří 54 pracovních míst. Na manuální zpracování […] m3 dřeva je zapotřebí 13 lesních dělníků, kteří denně zpracují […] m3 dřeva. Podle informací Německa vznikne dodatečně k 67 nepřímo vytvořeným pracovním místům ještě 13 míst pro doplňkové síly, což odpovídá celkovému počtu 80 pracovních míst. Protože z uvedených nepřímo vytvořených 67 pracovních míst pouze 61 míst vznikne v oblasti podpory, popř. v sousedních oblastech podpory, lze zohlednit pouze těchto 61 míst.
(136)
Pro výrobu třískových desek je denně zapotřebí […] m3 dřeva, z toho 95 % se zpracovává mechanicky a 5 % manuálně. Na základě stejných výpočtů, jež byly použity pro lesnické činnosti spojené s výrobou OSB desek, Německo dospělo k počtu 41 nepřímo vytvořených pracovních míst, včetně pěti míst pro doplňkové síly. Protože z uvedených nepřímo vytvořených 41 pracovních míst pouze 32 míst vznikne v oblasti podpory, popř. v sousedních oblastech podpory, lze zohlednit pouze těchto 32 míst.
(137)
Německo předpokládá, že při denním množství […] m3 dřeva na obaly nepřímo vznikne: 36 pracovních míst pro těžbu dřeva, jeho přepravu a rozdělení podle velikosti, sedm míst pro doplňkové síly a sedm míst pro nákup materiálu, logistiku atd. Z 43 nepřímo vytvořených pracovních míst však pouze 38 vznikne v oblasti podpory, popř. v sousedních oblastech podpory.
(138)
Komise se proto domnívá, že v rámci lesnických činností bude nepřímo vytvořeno 131 pracovních míst.
(139)
Německo nepředložilo informace ohledně vytvoření 51 pracovních míst plus šesti doplňkových sil v odvětví služeb, ani ohledně jejich ubytování a uskladnění spotřebního zboží pro zaměstnance. Některá dotčená pracovní místa mohou obě továrny sdílet, Komise proto považuje za reálný odhad pouze 45 nepřímo vytvořených pracovních míst.
(140)
Z výše uvedeného vyplývá, že v oblasti podpory, popř. v sousedních oblastech podpory, nepřímo vznikne 440 pracovních míst. Pokud se nezohlední nepřímo vytvořená pracovní místa, která se pouze garantují, jde o celkem 407 nepřímo vytvořených pracovních míst. V porovnání s 355 přímo vytvořenými pracovními místy překračuje daný poměr v obou případech 100 % (440, popř. 407), z čehož vyplývá faktor „regionální dopad“ 1,5.
6.3.4 INTENZITA PODPORY, KTERÁ JE PRO INVESTIČNÍ PROJEKT MAXIMÁLNĚ PŘÍPUSTNÁ
(141)
Maximálně přípustná intenzita podpory se vypočítá podle bodu 3.10 víceodvětvového rámce z roku 1998 pomocí vzorce R × T × I × M (30).
(142)
Faktor „T“ dokládající stav hospodářské soutěže se u obou dotčených výrobků liší (pro OSB desky má hodnotu 1, pro třískové desky 0,75), je proto nutné stanovit, jak se faktor „T“ vypočte společně pro celý projekt. Víceodvětvový rámec z roku 1998 v tomto ohledu neobsahuje žádné pokyny.
(143)
V podobném případě, který se také řešil v rámci víceodvětvového rámce z roku 1998 a týkal se dvou výrobků s rozdílnými faktory hospodářské soutěže (věc C 15/06 - Pilkington (31)) Komise konstatovala, že by bylo umělé stanovit oba faktory hospodářské soutěže na základě relativní hodnoty investice pro každý z dotčených výrobků, neboť uvedený projekt se týkal plně integrované továrny. Komise tedy pro posouzení použila poměr kapacit vytvořených pro oba dotčené výrobky.
(144)
Tento konkrétní projekt se týká, jak je uvedeno v oddíle 2.3 tohoto rozhodnutí, dvou vzájemně spojených továren (továrny na OSB desky a továrny na třískové desky), které jsou propojeny společnou technickou infrastrukturou a jsou společně spravovány. Je možné rozlišit, jaké náklady způsobilé pro podporu se pojí s každou jednotlivou továrnou. Na rozdíl od rozhodnutí ve věci Pilkington lze v tomto případě tedy pro společný výpočet faktoru „T“ použít poměr způsobilých investičních nákladů na oba výrobky.
(145)
Ve svém stanovisku k rozhodnutí o zahájení řízení Německo navrhlo třetí možnost pro posouzení rozdílných faktorů „T“ obou výrobků, tj. jako referenční hodnotu navrhlo použít příspěvky na úhradu (32) obou výrobních linek. Podle informací poskytnutých Německem se tak zajistí, že se zohlední, jak oba dotčené výrobky přispívají k hospodářským výsledkům podniku.
(146)
V závislosti na uplatněném přístupu by společný faktor T celého investičního projektu činil 0,86 (výpočet na základě poměru kapacit (33)), 0,85 (výpočet na základě poměru investičních nákladů (34)) nebo 0,92 (výpočet na základě poměru příspěvků na úhradu (35)).
(147)
Zbývající dva faktory potřebné pro výpočet maximální přípustné intenzity podpory činí 0,8 („poměr mezi kapitálem a zaměstnaností“, I) a 1,5 („regionální dopad“, M). Maximální přípustná intenzita podpory vypočtená na základě vzorce R × T × I × M podle bodu 3.10 víceodvětvového rámce z roku 1998 proto činí 36,12 %, 35,70 %, popř. 38,64 %. 35 % intenzita podpory, kterou Německo oznámilo, je tedy v každém případě s víceodvětvovým rámcem z roku 1998 slučitelná.
(148)
Není tedy nutné určit, na základě kterého přístupu se vypočítá společný faktor „T“. Přístup, který navrhlo Německo (tj. přístup, který vede k nejpříznivějšímu výsledku), je však nutné v každém případě odmítnout, neboť vychází z údajů z roku 2004, které v době oznámení nebyly k dispozici.
6.3.5 PŘÍKAZ K NAVRÁCENÍ PROTIPRÁVNÍCH PODPOR NEBUDE VYDÁN
(149)
Je třeba připomenout, že Německo již příjemcům vyplatilo podporu v celkové výši […] EUR (z celkové povolené částky 69 797 988 EUR).
(150)
KronoGroup ve svém stanovisku vyjádřila názor, že Komise měla přikázat prozatímní navrácení podpory podle čl. 11 odst. 2 nařízení (ES) č. 659/1999.
(151)
Příkaz k navrácení podpory je mimořádné opatření. Komise k němu smí přistoupit jen tehdy, pokud jsou splněny příslušné podmínky uvedené v článku 11 prováděcího nařízení (ES) č. 659/1999. KronoGroup neuvedla žádné argumenty, které by přesvědčivě doložily, že takové podmínky jsou splněny. Příkaz k navrácení podpory by byl v tomto konkrétním případě každopádně nepřiměřený.
VII. ZÁVĚR
(152)
Komise konstatuje, že Německo poskytnutím sporné podpory porušilo čl. 108 odst. 3 Smlouvy o fungování Evropské unie. 35 % intenzita podpory, kterou Německo použilo, je však s víceodvětvovým rámcem z roku 1998 slučitelná. Spornou podporu tedy lze považovat za slučitelnou s vnitřním trhem,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Státní podpora poskytnutá Německem ve prospěch podniků Glunz AG a OSB Deutschland GmbH ve výši 69 797 988 EUR je podle čl. 107 odst. 3 písm. a) SFEU slučitelná s vnitřním trhem.
Článek 2
Toto rozhodnutí je určeno Spolkové republice Německo.
V Bruselu dne 23. března 2011.