ΑΠΌΦΑΣΗ αριθ. 1080/2011/ΕΕ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 25ης Οκτωβρίου 2011
για τη χορήγηση εγγύησης της EE στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων για την κάλυψη ζημιών από δάνεια και εγγυήσεις δανείων για έργα εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την κατάργηση της απόφασης αριθ. 633/2009/ΕΚ
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 209 και 212,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (1),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Εκτός από την κύρια αποστολή της, ήτοι τη χρηματοδότηση επενδύσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) αναλαμβάνει από το 1963 χρηματοδοτικές δραστηριότητες εκτός της Ένωσης, προς υποστήριξη των εξωτερικών πολιτικών της Ένωσης. Με τον τρόπο αυτό, οι δημοσιονομικοί πόροι της Ένωσης, που διατίθενται στις εξωτερικές περιοχές, συμπληρώνονται από την οικονομική ισχύ της ΕΤΕπ, προς όφελος των αποδεκτριών χωρών. Αναλαμβάνοντας τέτοιες χρηματοδοτικές δραστηριότητες, η ΕΤΕπ συνεισφέρει στις γενικές κατευθυντήριες αρχές και τους στόχους πολιτικής της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης των τρίτων χωρών και της ευημερίας της Ένωσης στις μεταβληθείσες παγκόσμιες οικονομικές συνθήκες. Οι χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ προς υποστήριξη των εξωτερικών πολιτικών της Ένωσης θα πρέπει να συνεχίσουν να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές της ορθής τραπεζικής πρακτικής.
(2)
Το άρθρο 209 παράγραφος 3 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), σε συνδυασμό με το άρθρο 208 αυτής, ορίζει ότι η ΕΤΕπ συμβάλλει, υπό τους όρους που προβλέπει το καταστατικό της, στην εφαρμογή των μέτρων που είναι αναγκαία για την προώθηση των στόχων της πολιτικής για τη συνεργασία για την ανάπτυξη της Ένωσης.
(3)
Σύμφωνα με το άρθρο 19 του καταστατικού της ΕΤΕπ, οι αιτήσεις που υποβάλλονται απευθείας στην ΕΤΕπ για χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ οι οποίες θα εκτελούνται στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης θα υποβάλλονται στην Επιτροπή για γνωμοδότηση («αίτηση χρηματοδότησης ΕΤΕπ»).
(4)
Με σκοπό τη στήριξη της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, και προκειμένου να καταστεί η ΕΤΕπ ικανή να χρηματοδοτεί επενδύσεις εκτός της Ένωσης χωρίς να επηρεάζεται η φερεγγυότητα της ΕΤΕπ, η πλειονότητα των δραστηριοτήτων της σε εξωτερικές περιοχές επωφελείται από εγγύηση προερχόμενη από τον προϋπολογισμό της ΕΕ («εγγύηση της ΕΕ») και τελούσα υπό τη διαχείριση της Επιτροπής.
(5)
Η εγγύηση της ΕΕ θεσπίσθηκε για την περίοδο 2007-2011 με την απόφαση αριθ. 633/2009/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, που αφορά τη χορήγηση εγγύησης της Κοινότητας στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων για την κάλυψη ζημιών από δάνεια και εγγυήσεις δανείων για σχέδια εκτός της Κοινότητας (2).
(6)
Το Ταμείο εγγυήσεων για τις εξωτερικές δράσεις («Ταμείο εγγυήσεων»), που ιδρύθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009 του Συμβουλίου, της 25ης Μαΐου 2009, για την ίδρυση Ταμείου εγγυήσεων για τις εξωτερικές δράσεις (3), παρέχει αποθεματικό ρευστότητας στον προϋπολογισμό της Ένωσης έναντι ζημιών από χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ και άλλες εξωτερικές δράσεις της Ένωσης.
(7)
Σύμφωνα με την απόφαση αριθ. 633/2009/ΕΚ, η Επιτροπή και η ΕΤΕπ συνέταξαν ενδιάμεση ανασκόπηση των εξωτερικών χρηματοδοτήσεων της ΕΤΕπ, βασιζόμενη σε ανεξάρτητη εξωτερική αξιολόγηση υπό την επίβλεψη διευθύνουσας επιτροπής «σοφών», σε ανασκόπηση διενεργηθείσα από εξωτερική εταιρεία συμβούλων και σε ειδικές αξιολογήσεις που εκπόνησε η ΕΤΕπ. Στις 12 Φεβρουαρίου 2010, η διευθύνουσα επιτροπή υπέβαλε έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Επιτροπή και την ΕΤΕπ η οποία περιλάμβανε τα συμπεράσματα και τις συστάσεις της.
(8)
Στην έκθεσή της, η διευθύνουσα επιτροπή κατέληγε στο συμπέρασμα ότι η εγγύηση της ΕΕ αποτελεί αποτελεσματικό και δυναμικό μέσο πολιτικής με υψηλή ικανότητα οικονομικής και πολιτικής μόχλευσης, και ότι θα πρέπει να διατηρηθεί με σκοπό την κάλυψη κινδύνων πολιτικής ή κρατικής φύσης. Πρότεινε επίσης ορισμένες τροποποιήσεις της απόφασης αριθ. 633/2009/ΕΚ, προκειμένου να διασφαλισθούν η μέγιστη προστιθέμενη αξία και η αποτελεσματικότητα των εξωτερικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ.
(9)
Έχει ιδιαίτερη σημασία να καταρτισθεί ο κατάλογος των δυνάμει επιλέξιμων χωρών για χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ με εγγύηση της ΕΕ. Ο κατάλογος των επιλέξιμων χωρών για χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ με εγγύηση της ΕΕ, είναι επίσης σκόπιμο να διευρυνθεί, όπως παρατίθεται προς το παρόν στο παράρτημα I της απόφασης αριθ. 633/2009/ΕΚ.
(10)
Προκειμένου να αντικατοπτρίζονται οι σημαντικές εξελίξεις στην πολιτική, η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή όσον αφορά την τροποποίηση του παραρτήματος ΙΙΙ της παρούσας απόφασης. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διεξάγει η Επιτροπή τις κατάλληλες διαβουλεύσεις κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες, ακόμα και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων. Η Επιτροπή, όταν ετοιμάζει και συντάσσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, θα πρέπει να εξασφαλίζει την ταυτόχρονη, έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση των σχετικών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
(11)
Τα ποσά που καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ σε κάθε περιοχή θα πρέπει να εξακολουθήσουν να αντιπροσωπεύουν ανώτατα όρια χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ με την εγγύηση της ΕΕ και όχι στόχους που οφείλει να επιτύχει η ΕΤΕπ.
(12)
Στο πλαίσιο της στήριξης της Ένωσης προς τρίτες χώρες ώστε να ανταπεξέλθουν στην παγκόσμια οικονομική και χρηματοπιστωτική κρίση, η ΕΤΕπ προδιέθεσε τη δραστηριότητά της εξωτερικού δανεισμού το 2009 και το 2010, κυρίως στις χώρες υπό προενταξιακό καθεστώς, σε χώρες της γειτονίας και σε χώρες με τις οποίες υπάρχει εταιρική σχέση, στο πλαίσιο της τρέχουσας εντολής της. Επιπλέον, λόγω της αναταραχής στη Νότια Μεσόγειο στις αρχές του 2011, καλείται η Ένωση να βοηθήσει τις πληττόμενες χώρες να αποκτήσουν τα μέσα για την ανοικοδόμηση και τον εκσυγχρονισμό των οικονομιών τους. Κατά συνέπεια, για το υπόλοιπο της εντολής, το ανώτατο όριο της γενικής εντολής θα πρέπει να ανανεωθεί και να αυξηθεί κατά 1 684 000 000 ευρώ προκειμένου να αντιμετωπιστούν καλύτερα αυτές οι προσωρινές και εξαιρετικές συνθήκες, χωρίς να προδικάζονται τα ανώτατα όρια στο πλαίσιο του επόμενου πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου.
(13)
Οι χρηματοδοτικές πράξεις της ΕΤΕπ που ακολουθούν την προαναφερθείσα αύξηση του ανώτατου ορίου της γενικής εντολής θα πρέπει να ανταποκρίνονται στις πολιτικές μεταρρυθμίσεις που αναλαμβάνουν ατομικά οι χώρες εταίροι κατόπιν αξιολόγησης από την Επιτροπή με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ) και λαμβάνοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και τις αποφάσεις και τα συμπεράσματα του Συμβουλίου. Στην εν λόγω αξιολόγηση, θα πρέπει επίσης να αντικατοπτρίζεται η αναθεώρηση της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Γειτονίας και η νέα έμφαση που αποδίδεται στη διαφοροποίηση. Στις χώρες υπό προενταξιακό καθεστώς, η χρηματοδότηση της ΕΤΕπ θα εξακολουθήσει να συμπληρώνει τη βοήθεια της Ένωσης.
(14)
Πέρα από τα περιφερειακά ανώτατα όρια, θα πρέπει να ενεργοποιηθεί και να διατεθεί η προαιρετική εντολή των 2 000 000 000 ευρώ, ως κονδύλιο για τη στήριξη χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ σχετικά με τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν σε όλες τις περιοχές που καλύπτονται από την εντολή. Η ΕΤΕπ θα μπορούσε να συμβάλει με την εμπειρογνωμοσύνη και τους πόρους της, σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή, στη στήριξη των δημόσιων αρχών καθώς και του ιδιωτικού τομέα προκειμένου να αντιμετωπισθεί η πρόκληση της κλιματικής αλλαγής και για τη βέλτιστη δυνατή χρήση της διαθέσιμης χρηματοδότησης. Όσον αφορά τα έργα για το μετριασμό των επιπτώσεων και την προσαρμογή, οι πόροι της ΕΤΕπ θα πρέπει να συμπληρώνονται, όπου είναι δυνατόν και σκόπιμο, με κεφάλαια διατιθέμενα υπό ευνοϊκούς όρους από τον προϋπολογισμό της Ένωσης μέσω του αποτελεσματικού και συνεκτικού συνδυασμού επιδοτήσεων και δανείων για τη χρηματοδότηση της αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής, στο πλαίσιο της εξωτερικής βοήθειας της Ένωσης. Εν προκειμένω, η ετήσια έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενδείκνυται να περιέχει λεπτομερή παρουσίαση των χρηματοπιστωτικών μέσων που χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση των έργων αυτών, προσδιορίζοντας τα ποσά της χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ στο πλαίσιο της προαιρετικής εντολής και τα αντίστοιχα ποσά των επιδοτήσεων.
(15)
Η επιλεξιμότητα για λήψη χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ με σκοπό τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής με την εγγύηση της ΕΕ θα μπορούσε να περιορίζεται, στο πλαίσιο της εντολής για την κλιματική αλλαγή, έναντι χωρών που θεωρούνται ότι δεν έχουν αναλάβει δέσμευση όσον αφορά την επίτευξη κατάλληλων στόχων σχετικά με την αλλαγή του κλίματος. Κάθε τέτοιος περιορισμός της επιλεξιμότητας θα πρέπει να βασίζεται σε περίπλοκες και συνολικές πολιτικές εκτιμήσεις. Κατά συνέπεια, θα πρέπει το Συμβούλιο να έχει την εξουσία να αποφασίσει, βάσει πρότασης της Επιτροπής με τη συμμετοχή της ΕΥΕΔ, περιορισμό της επιλεξιμότητας μιας χώρας για λήψη χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ με την εγγύηση της ΕΕ για τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής. Ο περιορισμός αυτός θα πρέπει να ισχύει μόνο στις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ για τις οποίες υποβάλλεται αίτηση χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης και οι οποίες υπογράφονται μετά την 1η Ιανουαρίου 2012.
(16)
Στο πλαίσιο της εντολής για την κλιματική αλλαγή θα πρέπει να εξασφαλισθεί ορισμένος βαθμός ευελιξίας για την περιφερειακή κατανομή, ώστε να καταστεί εφικτή η ταχύτερη και αποτελεσματικότερη δυνατή απορρόφηση της διαθέσιμης χρηματοδότησης εντός της τριετίας 2011-2013, παράλληλα με την καταβολή κάθε δυνατής προσπάθειας για να εξασφαλισθεί η ισόρροπη κατανομή σε όλες τις περιοχές κατά τη διάρκεια της εν λόγω περιόδου, βάσει των καθορισμένων προτεραιοτήτων της εξωτερικής βοήθειας στο πλαίσιο της γενικής εντολής.
(17)
Η μεσοπρόθεσμη αξιολόγηση της εκτέλεσης της εξωτερικής εντολής της ΕΤΕπ κατέδειξε ότι, μολονότι οι χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που πραγματοποιήθηκαν κατά την περίοδο που καλύπτεται από την αξιολόγηση (2000-2009) ήταν, σε γενικές γραμμές, σύμφωνες με τις εξωτερικές πολιτικές της Ένωσης, θα πρέπει να ενισχυθεί και να καταστεί πιο σαφής και δομημένη η συσχέτιση μεταξύ των στόχων της πολιτικής της Ένωσης και της επιχειρησιακής εφαρμογής τους από την ΕΤΕπ.
(18)
Προκειμένου να ενισχυθεί η συνοχή της εντολής και η εστίαση της εξωτερικής χρηματοδοτικής δραστηριότητας της ΕΤΕπ στη στήριξη των πολιτικών της Ένωσης, καθώς και για τη μέγιστη ωφέλεια των δικαιούχων, η παρούσα απόφαση θα πρέπει να καθορίσει οριζόντιους στόχους υψηλού επιπέδου στο πλαίσιο της εντολής για τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ σε όλες τις επιλέξιμες περιφέρειες και χώρες, με βάση τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της ΕΤΕπ σε τομείς όπου έχει αποδεδειγμένο ιστορικό καλών επιδόσεων. Σε όλες τις περιοχές που καλύπτονται από την παρούσα απόφαση, η ΕΤΕπ θα πρέπει, επομένως, να χρηματοδοτεί έργα για τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν (μεταξύ άλλων μέσω της μεταφοράς τεχνολογιών που σχετίζονται με νέες πηγές ενέργειας), για τις κοινωνικές και οικονομικές υποδομές (κυρίως στον τομέα των μεταφορών, της ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της ενεργειακής ασφάλειας, των ενεργειακών υποδομών, των περιβαλλοντικών υποδομών, συμπεριλαμβανομένης της ύδρευσης και της αποχέτευσης, καθώς και της τεχνολογίας των πληροφοριών και των επικοινωνιών (ΤΠΕ), καθώς και για την ανάπτυξη του τοπικού ιδιωτικού τομέα, ιδίως προς στήριξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ). Θα πρέπει να γίνει υπόμνηση ότι η βελτίωση της πρόσβασης των ΜΜΕ στη χρηματοδότηση μπορεί να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στην τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης και την καταπολέμηση της ανεργίας. Στο πλαίσιο των εν λόγω τομέων, θα πρέπει να αποτελεί βασικό στόχο των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ η περιφερειακή ολοκλήρωση μεταξύ χωρών εταίρων, συμπεριλαμβανομένης της οικονομικής ολοκλήρωσης μεταξύ χωρών υπό προενταξιακό καθεστώς, γειτονικών χωρών και της Ένωσης. Η ΕΤΕπ θα πρέπει να είναι σε θέση να στηρίζει την παρουσία της Ένωσης σε χώρες εταίρους μέσω αμέσων ξένων επενδύσεων που συμβάλλουν στην προώθηση της μεταφοράς τεχνολογίας και γνώσεων, είτε με την εγγύηση της ΕΕ για επενδύσεις στους ως άνω τομείς είτε με την ανάληψη του κινδύνου από την ίδια.
(19)
Προκειμένου να προσεγγίσει αποτελεσματικά τις ΜΜΕ, η ΕΤΕπ θα πρέπει να συνεργάζεται στις επιλέξιμες χώρες με τοπικά ιδρύματα χρηματοπιστωτικής μεσολάβησης, ιδίως για να διασφαλίζει ότι μέρος των χρηματοοικονομικών οφελών θα μεταβιβάζεται στους πελάτες τους και θα παρέχει προστιθέμενη αξία σε σύγκριση με άλλες πηγές χρηματοδότησης. Εφόσον κρίνεται σκόπιμο, μέσω συμφωνιών συνεργασίας με τα εν λόγω ιδρύματα μεσολάβησης, η ΕΤΕπ θα πρέπει να απαιτεί τον έλεγχο των έργων των πελατών τους βάσει συμπεφωνημένων κριτηρίων, σύμφωνα με τους αναπτυξιακούς στόχους της Ένωσης, ώστε να παρέχεται προστιθέμενη αξία. Οι δραστηριότητες των χρηματοπιστωτικών μεσολαβητών προς υποστήριξη των ΜΜΕ θα πρέπει να είναι απολύτως διαφανείς και να αποτελούν αντικείμενο τακτικών εκθέσεων προς στην ΕΤΕπ.
(20)
Επιπλέον, οι χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ θα πρέπει να συμβάλλουν στις γενικές αρχές της προώθησης και της εδραίωσης της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου, των ανθρώπινων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, οι οποίες διέπουν την εξωτερική δράση της Ένωσης, κατά το άρθρο 21 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ), καθώς και στην εφαρμογή διεθνών περιβαλλοντικών συμφωνιών στις οποίες η Ένωση είναι μέρος. Όσον αφορά ιδίως τις αναπτυσσόμενες χώρες, όπως ορίζονται στον κατάλογο αποδεκτών δημόσιας αναπτυξιακής βοήθειας (ΔΑΒ) που έχει καταρτισθεί από τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), οι χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ θα πρέπει να προωθούν τα εξής: τη βιώσιμη οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική ανάπτυξη στις χώρες αυτές, με ιδιαίτερη έμφαση στις πιο μειονεκτούσες από αυτές, την ομαλή και σταδιακή ενσωμάτωσή τους στην παγκόσμια οικονομία, τις προσπάθειες καταπολέμησης της φτώχειας, καθώς και τη συμμόρφωση με στόχους που εγκρίνει η Ένωση στο πλαίσιο του Οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών και άλλων αρμόδιων διεθνών οργανισμών.
(21)
Παρότι η ισχύς της ΕΤΕπ έγκειται στην ιδιαιτερότητά της ως τράπεζας επενδύσεων, η ΕΤΕπ θα πρέπει, δυνάμει της παρούσας απόφασης, να σχεδιάζει τον αναπτυξιακό αντίκτυπο των εξωτερικών δραστηριοτήτων της σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή και υπό τον δημοκρατικό έλεγχο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, σύμφωνα με τις αρχές της ευρωπαϊκής συναίνεσης για την ανάπτυξη και τις αρχές που ορίζονται στο άρθρο 208 της ΣΛΕΕ, καθώς και σύμφωνα με τις αρχές της αποτελεσματικότητας της βοήθειας που περιγράφονται στη δήλωση του Παρισιού του 2005 και το πρόγραμμα δράσης της Άκρα του 2008. Αυτό θα πρέπει να πραγματοποιηθεί μέσα από σειρά συγκεκριμένων μέτρων, ιδίως μέσω της ενίσχυσης της ικανότητάς της να εκτιμά τις περιβαλλοντικές, κοινωνικές και αναπτυξιακές πτυχές των έργων, συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπινων δικαιωμάτων και των κινδύνων που σχετίζονται με εμπόλεμες καταστάσεις, καθώς και μέσω της προώθησης των τοπικών διαβουλεύσεων με τις δημόσιες αρχές και την κοινωνία των πολιτών. Η ΕΤΕπ, κατά την εφαρμογή της διαδικασίας δέουσας επιμέλειας σε σχέση με ένα έργο, θα πρέπει, κατά περίπτωση και σύμφωνα με τις κοινωνικές και περιβαλλοντικές αρχές της Ένωσης, να απαιτεί από τον ανάδοχο του έργου να διενεργεί τοπικές διαβουλεύσεις και να δημοσιοποιεί τα αποτελέσματά τους. Επιπλέον, η ΕΤΕπ θα πρέπει να επικεντρωθεί περισσότερο σε τομείς στους οποίους διαθέτει έγκυρη εμπειρογνωμοσύνη προερχόμενη από χρηματοδοτικές δραστηριότητες εντός της Ένωσης και οι οποίοι θα προωθήσουν την ανάπτυξη της ενδιαφερόμενης χώρας, όπως είναι η πρόσβαση των ΜΜΕ και των μικρομονάδων σε χρηματοδότηση, οι περιβαλλοντικές υποδομές, συμπεριλαμβανομένης της ύδρευσης και της αποχέτευσης, οι βιώσιμες μεταφορές και ο μετριασμός των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, ιδίως στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η χρηματοδότηση θα μπορούσε επίσης να περιλαμβάνει έργα προς στήριξη των υποδομών υγείας και εκπαίδευσης, όταν υπάρχει σαφής προστιθέμενη αξία.
(22)
Η ΕΤΕπ θα πρέπει επίσης να ενισχύσει προοδευτικά τη δραστηριότητά της για τη στήριξη της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, σε συνεργασία, κατά περίπτωση, με άλλους διεθνείς χρηματοδοτικούς οργανισμούς (ΔΧΟ) και ευρωπαϊκούς διμερείς χρηματοδοτικούς οργανισμούς (ΕΔΧΟ). Οι πρόσθετες απαιτήσεις που θεσπίζονται από την παρούσα απόφαση θα απαιτούσαν πρόσβαση σε πόρους διατιθέμενους υπό ευνοϊκούς όρους και προοδευτική προσαρμογή των ανθρωπίνων πόρων, ενώ παράλληλα θα πρέπει να επιδιωχθεί και να αξιοποιηθεί η αποδοτικότητα, η αποτελεσματικότητα και οι συνέργειες. Η δραστηριότητα της ΕΤΕπ θα πρέπει επίσης να είναι συμπληρωματική προς τους στόχους και τις προτεραιότητες της Ένωσης που σχετίζονται με τη δημιουργία θεσμών και τις τομεακές μεταρρυθμίσεις. Τέλος, η ΕΤΕπ θα πρέπει να καθορίσει δείκτες επιδόσεων που να συνδέονται με τις αναπτυξιακές και περιβαλλοντικές πτυχές των έργων και τα αποτελέσματά τους.
(23)
Με την έναρξη ισχύος της συνθήκης της Λισσαβώνας, δημιουργήθηκε η θέση του ύπατου εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (ύπατος εκπρόσωπος), με στόχο την αύξηση του αντίκτυπου και της συνοχής των εξωτερικών σχέσεων της Ένωσης.
(24)
Επίσης, τα τελευταία χρόνια έχουν διευρυνθεί και ενισχυθεί οι πολιτικές της Ένωσης στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων. Αυτό συνέβη, ιδίως, με την προενταξιακή στρατηγική, την ευρωπαϊκή πολιτική γειτονίας, τη στρατηγική της Ένωσης για την κεντρική Ασία, τις ανανεωμένες εταιρικές σχέσεις με τη Λατινική Αμερική και τη νοτιοανατολική Ασία, καθώς και τη στρατηγική εταιρική σχέση της Ένωσης με τη Ρωσία, την Κίνα και την Ινδία. Το ίδιο συνέβη και με τις πολιτικές της Ένωσης στον τομέα της συνεργασίας για την ανάπτυξη, οι οποίες έχουν πλέον διευρυνθεί και περιλαμβάνουν όλες τις αναπτυσσόμενες χώρες. Από το 2007, οι εξωτερικές σχέσεις της Ένωσης υποστηρίζονται επίσης από νέα χρηματοοικονομικά μέσα, δηλαδή τον μηχανισμό προενταξιακής βοήθειας (ΜΠΒ), τον ευρωπαϊκό μηχανισμό γειτονίας και εταιρικής σχέσης (ΕΜΓΕΣ), τον μηχανισμό για την αναπτυξιακή συνεργασία (ΜΑΣ), το ευρωπαϊκό μέσο για τη δημοκρατία και τα δικαιώματα του ανθρώπου (ΕΜΔΔΑ) και τον μηχανισμό σταθερότητας.
(25)
Υπό το πρίσμα της ίδρυσης της ΕΥΕΔ και μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης, η Επιτροπή και η ΕΤΕπ θα πρέπει να τροποποιήσουν το μνημόνιο κατανόησης σχετικά με τη συνεργασία και τον συντονισμό στις περιοχές που καλύπτονται από την απόφαση 2006/1016/ΕΚ του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 2006, για την παροχή εγγύησης της Κοινότητας στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων σε περίπτωση ζημιών από δάνεια και εγγυήσεις δανείων που χορηγούνται για σχέδια εκτός της Κοινότητας (4), και, οσάκις ενδείκνυται, και με την έγκριση του Ύπατου Εκπροσώπου, να επεκτείνουν το νέο μνημόνιο κατανόησης, ώστε να συμπεριλάβει την ΕΥΕΔ, ιδίως όσον αφορά τον τακτικό και συστηματικό διάλογο μεταξύ της Επιτροπής και της ΕΤΕπ στο στρατηγικό επίπεδο, στο οποίο θα πρέπει να συμμετέχει η ΕΥΕΔ, καθώς και άλλες πτυχές που εμπίπτουν στις αρμοδιότητες της ΕΥΕΔ.
(26)
Κατά τη συμβολή για την εφαρμογή των μέτρων που απαιτούνται για την προώθηση των στόχων της πολιτικής της Ένωσης στον τομέα της συνεργασίας για την ανάπτυξη, σύμφωνα με το άρθρο 209 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, η ΕΤΕπ θα πρέπει να καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να στηρίζει έμμεσα την επίτευξη των αναπτυξιακών στόχων της χιλιετίας για το 2015 σε όλες τις περιοχές όπου αναπτύσσει δραστηριότητα.
(27)
Προκειμένου να ενισχυθεί η συνοχή της συνολικής στήριξης της Ένωσης στις ενδιαφερόμενες περιοχές, θα πρέπει να αξιοποιηθούν ευκαιρίες κατάλληλου συνδυασμού της χρηματοδότησης της ΕΤΕπ με δημοσιονομικούς πόρους της Ένωσης, όταν και όπως ενδείκνυται, υπό τη μορφή, π.χ., εγγυήσεων, επιχειρηματικού κεφαλαίου, επιδοτήσεων επιτοκίου και συγχρηματοδότησης επενδύσεων, παράλληλα με τεχνική βοήθεια για την προετοιμασία και την υλοποίηση έργων, μέσω του ΜΠΒ, του ΕΜΓΕΣ, του ΜΑΣ, του ΕΜΔΔΑ και του μηχανισμού σταθερότητας. Όταν συνδυάζεται με αυτόν τον τρόπο η χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ με άλλους δημοσιονομικούς πόρους της Ένωσης, όλες οι αποφάσεις χρηματοδότησης θα πρέπει να προσδιορίζουν σαφώς τους πόρους που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν. Η ετήσια έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που πραγματοποιούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης θα πρέπει να περιέχει λεπτομερή ανάλυση των δημοσιονομικών πόρων και των χρηματοπιστωτικών μέσων που χρησιμοποιούνται σε συνδυασμό με χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ.
(28)
Σε όλα τα επίπεδα, από τον στρατηγικό σχεδιασμό προηγούμενου σταδίου ως την ανάπτυξη έργων επόμενου σταδίου, θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι οι εξωτερικές χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ ακολουθούν και στηρίζουν τις πολιτικές εξωτερικών σχέσεων της Ένωσης και τους στόχους υψηλού επιπέδου που καθορίζονται στην παρούσα απόφαση. Για την ενίσχυση της συνοχής των εξωτερικών δράσεων της ΕΕ, θα πρέπει να ενδυναμωθεί περαιτέρω ο διάλογος μεταξύ της Επιτροπής, της ΕΥΕΔ και της ΕΤΕπ για τις πολιτικές και τις στρατηγικές. Για τον ίδιο σκοπό, θα πρέπει να υπάρχει ενισχυμένη συνεργασία και έγκαιρη αμοιβαία ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ της Επιτροπής, της ΕΥΕΔ και της ΕΤΕπ, σε επιχειρησιακό επίπεδο. Τα γραφεία της ΕΤΕπ εκτός της Ένωσης θα πρέπει, κατά κύριο λόγο, να ευρίσκονται σε αντιπροσωπείες της Ένωσης προκειμένου να προωθείται η συνεργασία αυτή, με ταυτόχρονο επιμερισμό των λειτουργικών δαπανών. Η έγκαιρη ανταλλαγή απόψεων στο πλαίσιο της διαδικασίας σύνταξης των εγγράφων προγραμματισμού μεταξύ της Επιτροπής, της ΕΥΕΔ και της ΕΤΕπ, κατά περίπτωση, έχει ιδιαίτερη σημασία για τη μεγιστοποίηση των συνεργειών μεταξύ των δραστηριοτήτων των τριών αυτών φορέων της Ένωσης.
(29)
Τα πρακτικά μέτρα για τη σύνδεση των στόχων της γενικής εντολής και της υλοποίησής τους πρόκειται να καθορισθούν σε περιφερειακές τεχνικές επιχειρησιακές κατευθυντήριες γραμμές. Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να συνάδουν προς το ευρύτερο πλαίσιο της περιφερειακής πολιτικής της Ένωσης όπως ορίζεται στην παρούσα απόφαση. Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει επίσης να αντανακλούν τις ανά χώρα στρατηγικές της Ένωσης και να επιδιώκουν να διασφαλίζουν ότι η χρηματοδότηση της ΕΤΕπ είναι συμπληρωματική των αντίστοιχων πολιτικών, προγραμμάτων και μηχανισμών παροχής βοήθειας της Ένωσης στις διάφορες περιοχές.
(30)
Η ΕΤΕπ θα πρέπει, κατόπιν διαβούλευσης με την Επιτροπή, να ετοιμάσει ενδεικτικό πολυετές πρόγραμμα του προβλεπόμενου όγκου υπογραφών χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ, προκειμένου να εξασφαλισθεί ο κατάλληλος δημοσιονομικός σχεδιασμός για την τροφοδότηση του Ταμείου εγγυήσεων και η συμβατότητα των χρηματοδοτικών προβλέψεων της ΕΤΕπ με τα ανώτατα όρια που θεσπίζει η παρούσα απόφαση. Η Επιτροπή θα πρέπει να λάβει υπόψη τις προβλέψεις αυτές στο πλαίσιο του τακτικού δημοσιονομικού προγραμματισμού που διαβιβάζεται στην αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή.
(31)
Η ανάπτυξη μιας ευρωπαϊκής πλατφόρμας συνεργασίας και ανάπτυξης θα πρέπει να μελετηθεί με σκοπό τη βελτιστοποίηση της λειτουργίας των μηχανισμών για την ανάμιξη επιδοτήσεων και δανείων στις εξωτερικές περιοχές. Για τον σκοπό αυτό η Επιτροπή θα πρέπει να συστήσει ομάδα εμπειρογνωμόνων των κρατών μελών, της ΕΥΕΔ και της ΕΤΕπ για να εκτιμήσει το κόστος και τα οφέλη της πλατφόρμας αυτής. Στους προβληματισμούς της, η ομάδα αυτή θα πρέπει να συμβουλευθεί και άλλους αρμόδιους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων ευρωπαϊκών πολυμερών και διμερών χρηματοδοτικών οργανισμών. Αυτή η πλατφόρμα θα εξακολουθήσει να προωθεί συνέργειες και συμφωνίες αμοιβαίας εμπιστοσύνης με βάση το συγκριτικό πλεονέκτημα των διαφόρων οργανισμών, ενώ παράλληλα θα σέβεται το ρόλο και τα προνόμια της Επιτροπής και της ΕΤΕπ κατά την εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης και των δανείων της ΕΤΕπ, αντιστοίχως. Συναρτήσει των ευρημάτων αυτής της ομάδας εμπειρογνωμόνων, η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μέχρι τα μέσα του 2012 και να υποβάλει, ενδεχομένως, πρόταση για την πλατφόρμα.
(32)
Η ΕΤΕπ θα πρέπει να ενθαρρυνθεί να αυξήσει τις δραστηριότητές της και να διαφοροποιήσει τα χρηματοπιστωτικά μέσα της εκτός της Ένωσης χωρίς προσφυγή στην εγγύηση της ΕΕ, ώστε να ενθαρρυνθεί η χρήση της εγγύησης σε περιπτώσεις χωρών και έργων με περιορισμένη πρόσβαση στην αγορά, λαμβανομένης υπόψη της διάστασης της βιωσιμότητας του χρέους, στις οποίες η εγγύηση αποφέρει, επομένως, μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία. Η ΕΤΕπ θα πρέπει, επομένως, και πάντοτε με σκοπό τη στήριξη των στόχων της πολιτικής της Ένωσης στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων, λαμβανομένης παράλληλα υπόψη της ικανότητας της όσον αφορά την απορρόφηση κινδύνων, να ενθαρρυνθεί να αυξήσει τα ποσά που δανείζει με ανάληψη του κινδύνου από την ίδια, μεταξύ άλλων μέσω της στήριξης των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, ιδίως σε χώρες υπό προενταξιακό καθεστώς και γείτονες χώρες, σε χώρες υψηλής επενδυτικής αξιολόγησης που ευρίσκονται σε άλλες περιοχές, αλλά και σε χώρες χαμηλής επενδυτικής αξιολόγησης, εφόσον η ΕΤΕπ έχει τις κατάλληλες εγγυήσεις τρίτων. Η ΕΤΕπ θα πρέπει να αναπτύξει, σε συνεννόηση με την Επιτροπή, πολιτική βάσει της οποίας να αποφασίζει για την υπαγωγή των έργων είτε στο πλαίσιο της εντολής που καλύπτεται από την εγγύηση της ΕΕ είτε σε χρηματοδότηση με ανάληψη του κινδύνου από την ίδια. Η εν λόγω πολιτική θα λαμβάνει υπόψη ιδίως την πιστοληπτική ικανότητα των εκάστοτε χωρών και έργων.
(33)
Η ΕΤΕπ θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο αύξησης των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων που πραγματοποιούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης για υποεθνικούς δημόσιους φορείς, εφόσον για τις δραστηριότητες αυτές υπάρχει κατάλληλη εκτίμηση πιστωτικού κινδύνου από την ΕΤΕπ.
(34)
Η ΕΤΕπ θα πρέπει να επεκτείνει το εύρος των νέων και καινοτόμων χρηματοπιστωτικών μέσων που προσφέρει, μεταξύ άλλων και με την περαιτέρω εστίαση στην ανάπτυξη εγγυοδοτικών μέσων στο μέτρο του δυνατού, λαμβανομένων υπόψη των πολιτικών κινδύνου της ΕΤΕπ. Επιπλέον, η ΕΤΕπ θα πρέπει να ενθαρρυνθεί να χορηγεί δάνεια σε τοπικά νομίσματα και να εκδίδει ομόλογα στις τοπικές αγορές, εφόσον οι χώρες εταίροι πραγματοποιούν τις απαραίτητες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, ιδίως στο χρηματοπιστωτικό τομέα, και λαμβάνουν μέτρα για τη διευκόλυνση της δραστηριότητας της ΕΤΕπ.
(35)
Προκειμένου να διασφαλισθεί ότι η ΕΤΕπ πληροί τις απαιτήσεις της εντολής σε όλες τις περιφέρειες και υποπεριφέρειες, θα πρέπει να διατεθούν σταδιακά επαρκείς ανθρώπινοι και οικονομικοί πόροι για τις εξωτερικές της δραστηριότητες. Αυτό θα πρέπει ιδίως να περιλαμβάνει την ύπαρξη επαρκούς ικανότητας για τη στήριξη των στόχων αναπτυξιακής συνεργασίας της Ένωσης, για την ενίσχυση της επικέντρωσης στην εκ των προτέρων εκτίμηση των περιβαλλοντικών, κοινωνικών και αναπτυξιακών πτυχών των δραστηριοτήτων της, καθώς και για την αποτελεσματική παρακολούθηση των έργων κατά την εφαρμογή τους. Θα πρέπει να αξιοποιηθούν ευκαιρίες για περαιτέρω ενίσχυση της αποδοτικότητας και αποτελεσματικότητας και να επιδιωχθούν ενεργά συνέργειες.
(36)
Στις χρηματοδοτικές δραστηριότητές της στο εξωτερικό της Ένωσης που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της παρούσας απόφασης, η ΕΤΕπ θα πρέπει να επιδιώκει την περαιτέρω βελτίωση του συντονισμού και της συνεργασίας με ΔΧΟ και ΕΔΧΟ, συμπεριλαμβανομένης, όπου ενδείκνυται, της συνεργασίας για τις τομεακές προϋποθέσεις και της αμοιβαίας εμπιστοσύνης για τις διαδικασίες, της χρήσης κοινής συγχρηματοδότησης και της συμμετοχής σε παγκόσμιες πρωτοβουλίες, όπως οι πρωτοβουλίες για την προώθηση του συντονισμού και της αποδοτικότητας της βοήθειας. Ο συντονισμός και η συνεργασία αυτή θα πρέπει να στοχεύουν στην ελαχιστοποίηση πιθανών διπλών δαπανών και περιττών αλληλοεπικαλύψεων. Οι προσπάθειες αυτές θα πρέπει να βασίζονται στην αμοιβαιότητα. Οι αρχές που ορίζονται στην παρούσα απόφαση θα πρέπει να εφαρμόζονται επίσης όταν η χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ εφαρμόζεται μέσω συμφωνιών συνεργασίας με άλλους ΔΧΟ και ΕΔΧΟ.
(37)
Ειδικότερα, στις χώρες εκτός της Ένωσης όπου αναπτύσσονται κοινές παρεμβάσεις, η ΕΤΕπ θα πρέπει να βελτιώσει τη συνεργασία της με τα λοιπά ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά ιδρύματα μέσω συμφωνιών, όπως το τριμερές μνημόνιο κατανόησης μεταξύ της Επιτροπής, του Ομίλου της ΕΤΕπ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ) όσον αφορά τη συνεργασία εκτός της Ένωσης και επιτρέποντας στον Όμιλο της ΕΤΕπ και στην ΕΤΑΑ να ενεργούν με συμπληρωματικό τρόπο, στηριζόμενοι στα αντίστοιχα συγκριτικά πλεονεκτήματά τους.
(38)
Θα πρέπει να ενισχυθεί η υποβολή εκθέσεων και η διαβίβαση πληροφοριών από την ΕΤΕπ στην Επιτροπή, προκειμένου να επιτραπεί στην Επιτροπή να βελτιώσει την ετήσια έκθεσή της προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που πραγματοποιούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης. Οι πρόσθετες απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων που αναφέρονται στην παρούσα αιτιολογική σκέψη θα πρέπει να εφαρμόζονται μόνο στις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ για τις οποίες η αίτηση χρηματοδότησης της ΕΤΕπ υποβάλλεται μετά την έναρξη ισχύος της απόφασης και οι οποίες υπογράφονται μετά την 1η Ιανουαρίου 2012. Στην έκθεση θα πρέπει ειδικότερα να αξιολογείται η συμμόρφωση των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ με την παρούσα απόφαση, λαμβανομένων υπόψη των περιφερειακών τεχνικών επιχειρησιακών κατευθυντήριων γραμμών και θα πρέπει να περιλαμβάνονται ενότητες σχετικά με τα εξής: την προστιθέμενη αξία της ΕΤΕπ, όπως η υποστήριξη των εξωτερικών πολιτικών της Ένωσης, τις απαιτήσεις της εντολής, την ποιότητα των χρηματοδοτούμενων δραστηριοτήτων, τη μεταφορά χρηματοοικονομικών οφελών στους πελάτες, καθώς και ενότητες για τη συνεργασία, συμπεριλαμβανομένης της συγχρηματοδότησης, με την Επιτροπή και με άλλους ΔΧΟ και διμερείς χορηγούς βοήθειας. Στην έκθεση θα πρέπει επίσης να αξιολογείται το κατά πόσο η ΕΤΕπ έχει λάβει υπόψη στο σχεδιασμό και την παρακολούθηση των χρηματοδοτούμενων έργων την οικονομική, χρηματοπιστωτική, περιβαλλοντική και κοινωνική βιωσιμότητα. Η έκθεση θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει ειδική ενότητα αφιερωμένη στην αναλυτική αξιολόγηση των μέτρων της ΕΤΕπ για την τήρηση της τρέχουσας εντολής, όπως ορίζεται στην απόφαση αριθ. 633/2009/ΕΚ, με ιδιαίτερη προσοχή στις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που χρησιμοποιούν χρηματοπιστωτικά σχήματα που βρίσκονται σε μη συνεργαζόμενες επικράτειες. Στις χρηματοδοτικές δραστηριότητές της η ΕΤΕπ θα πρέπει να εφαρμόζει επαρκώς τις πολιτικές της έναντι επικρατειών με χαλαρό ρυθμιστικό πλαίσιο ή μη συνεργαζόμενων επικρατειών, ώστε να συνεισφέρει στη διεθνή καταπολέμηση της φορολογικής απάτης και της φοροδιαφυγής. Στην έκθεση θα πρέπει να περιλαμβάνεται επίσης η αξιολόγηση των κοινωνικών και αναπτυξιακών πτυχών των έργων. Θα πρέπει να δημοσιοποιείται, ώστε η κοινωνία των πολιτών και οι αποδέκτριες χώρες να έχουν τη δυνατότητα να εκφράζουν τη γνώμη τους. Εφόσον απαιτείται, η έκθεση θα πρέπει να περιλαμβάνει αναφορές σε σημαντικές αλλαγές των συνθηκών που θα δικαιολογούσαν περαιτέρω τροποποιήσεις της εντολής πριν από τη λήξη της. Η έκθεση θα πρέπει ειδικότερα να περιέχει ανάλυση της χρηματοδότησης που παρέχεται από την ΕΤΕπ δυνάμει της παρούσας απόφασης σε συνδυασμό με όλους τους δημοσιονομικούς πόρους της Ένωσης και άλλους χορηγούς βοήθειας, προσφέροντας με τον τρόπο αυτό επισκόπηση του χρηματοοικονομικού ανοίγματος των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων.
(39)
Η διαχείριση των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ θα πρέπει να συνεχίσει να πραγματοποιείται σύμφωνα με τους κανόνες και τις διαδικασίες της ΕΤΕπ, συμπεριλαμβανομένων κατάλληλων μέτρων ελέγχου και μέτρων που λαμβάνονται για την πρόληψη της φοροδιαφυγής, καθώς και με τους συναφείς κανόνες και τις διαδικασίες που αφορούν το Ελεγκτικό Συνέδριο και την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF).
(40)
Κατά την υποβολή της πρότασης σχετικά με την εγγύηση της ΕΕ στο πλαίσιο του επόμενου δημοσιονομικού πλαισίου, η Επιτροπή θα πρέπει να κληθεί ειδικότερα να εξετάσει - σε στενή συνεργασία με την ΕΤΕπ και λαμβάνοντας υπόψη τις επιπτώσεις της τροφοδότησης του Ταμείου Εγγυήσεων, τα ανώτατα όρια που καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ, τον κατάλογο των δυνάμει επιλέξιμων χωρών και τη δυνατότητα της ΕΤΕπ να παρέχει μικροπιστώσεις και άλλα είδη μέσων. Η Επιτροπή και η ΕΤΕπ θα πρέπει επίσης να εξετάσουν τις δυνατότητες ενίσχυσης στο μέλλον της συνέργειας μεταξύ της χρηματοδότησης μέσω του ΜΠΒ, του ΕΜΓΕΣ, του ΜΑΣ, του ΕΜΔΔΑ και του μηχανισμού σταθερότητας και της εξωτερικής εντολής της ΕΤΕπ.
(41)
Η παρούσα απόφαση δεν θα πρέπει να προδικάζει τυχόν διαπραγματεύσεις και αποφάσεις σχετικά με το επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο.
(42)
Επομένως, και για λόγους ασφάλειας του δικαίου και σαφήνειας, η απόφαση αριθ. 633/2009/ΕΚ θα πρέπει να καταργηθεί,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Εγγύηση της ΕΕ
1. Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχει στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) εγγύηση από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για χρηματοδοτικές δραστηριότητες που υλοποιούνται εκτός της Ένωσης («εγγύηση ΕΕ»). Η εγγύηση ΕΕ χορηγείται ως συνολική εγγύηση για πληρωμές μη εισπραχθείσες από την ΕΤΕπ που οφείλονται όμως σε αυτήν σε σχέση με δάνεια και εγγυήσεις δανείων για επενδυτικά έργα της ΕΤΕπ που είναι επιλέξιμα σύμφωνα με την παράγραφο 2. Οι χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ συμμορφώνονται προς τις γενικές κατευθυντήριες αρχές και συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων και των πολιτικών της εξωτερικής δράσης της Ένωσης. Ένας από τους στόχους της χρηματοδότησης που παρέχει η ΕΤΕπ στις αναπτυσσόμενες χώρες, όπως ορίζονται στον κατάλογο αποδεκτών δημόσιας αναπτυξιακής βοήθειας (ΔΑΒ) του ΟΟΣΑ, είναι η έμμεση συμβολή στην επίτευξη αναπτυξιακών στόχων, όπως η μείωση της φτώχειας μέσω της μεγέθυνσης χωρίς αποκλεισμούς και της βιώσιμης οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης.
2. Επιλέξιμα για εγγύηση της ΕΕ είναι δάνεια και εγγυήσεις δανείων της ΕΤΕπ για επενδυτικά έργα που υλοποιούνται στις χώρες που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ και χορηγούνται σύμφωνα με τους κανόνες και τις διαδικασίες της ΕΤΕπ, συμπεριλαμβανομένης της δήλωσης της ΕΤΕπ σχετικά με τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά πρότυπα, προς στήριξη των σχετικών στόχων εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης, εφόσον η χρηματοδότηση της ΕΤΕπ έχει χορηγηθεί βάσει υπογεγραμμένης συμφωνίας που ούτε έχει λήξει ούτε έχει ακυρωθεί («χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ»).
3. Η εγγύηση της ΕΕ περιορίζεται στο 65 % του συνολικού ποσού των πιστώσεων που έχουν εκταμιευθεί και των εγγυήσεων που έχουν χορηγηθεί στο πλαίσιο χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ, μείον τα επιστραφέντα ποσά, συν όλα τα λοιπά συναφή ποσά.
4. Η εγγύηση της ΕΕ καλύπτει χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που υπογράφονται κατά την περίοδο από την 1η Φεβρουαρίου 2007 έως την 31η Δεκεμβρίου 2013. Συνεχίζουν να επωφελούνται από την εγγύηση της ΕΕ δυνάμει της παρούσας απόφασης χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που έχουν υπογραφεί βάσει των αποφάσεων του Συμβουλίου 2006/1016/ΕΚ και 2008/847/ΕΚ (5) και βάσει της απόφασης αριθ. 633/2009/ΕΚ.
5. Εάν, κατά τη λήξη της περιόδου που αναφέρεται στην παράγραφο 4, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο δεν έχουν εκδώσει απόφαση για τη χορήγηση νέας εγγύησης της ΕΕ στην ΕΤΕπ για τις χρηματοδοτικές της δραστηριότητες εκτός της Ένωσης βάσει πρότασης της Επιτροπής δυνάμει του άρθρου 16, η περίοδος αυτή παρατείνεται αυτόματα κατά έξι μήνες.
Άρθρο 2
Ανώτατα όρια εντολών
1. Το ανώτατο όριο των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ, με εγγύηση της ΕΕ για όλη την περίοδο 2007-2013, μείον τα ακυρωθέντα ποσά, δεν υπερβαίνει τα 29 484 000 000 ευρώ, κατανεμημένα σε δύο μέρη:
α)
γενική εντολή ύψους 27 484 000 000 ευρώ·
β)
εντολή για την κλιματική αλλαγή ύψους 2 000 000 000 ευρώ.
2. Η γενική εντολή διαιρείται σε περιφερειακά ανώτατα όρια και επιμέρους ανώτατα όρια, όπως ορίζονται στο παράρτημα Ι. Εντός των περιφερειακών ανώτατων ορίων, η ΕΤΕπ διασφαλίζει προοδευτικά την ισορροπημένη κατανομή ανά χώρα εντός των περιοχών που καλύπτονται από τη γενική εντολή.
3. Η γενική εντολή καλύπτει μόνο τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που επιδιώκουν τους στόχους που ορίζονται στο άρθρο 3.
4. Η εντολή για την κλιματική αλλαγή καλύπτει τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ σε όλες τις χώρες που καλύπτονται από την παρούσα απόφαση, εφόσον οι εν λόγω δραστηριότητες στηρίζουν το βασικό στόχο της ενωσιακής πολιτικής για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, μέσω της στήριξης έργων για τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν, που συμβάλλουν στην επίτευξη του γενικού στόχου της σύμβασης-πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για τις κλιματικές μεταβολές, ιδίως με την αποφυγή ή τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στους τομείς των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της ενεργειακής απόδοσης και των βιώσιμων μεταφορών ή με την αύξηση της προσαρμοστικότητας στις αρνητικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής σε ευάλωτες χώρες, τομείς και κοινότητες. Η εντολή για την κλιματική αλλαγή εκτελείται σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή, μέσω του συνδυασμού, όπου είναι δυνατό και σκόπιμο, της χρηματοδότησης της ΕΤΕπ με πόρους του προϋπολογισμού της Ένωσης.
Το Συμβούλιο μπορεί, εφόσον κρίνεται σκόπιμο και κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, να αποφασίσει περιορισμό της επιλεξιμότητας μιας χώρας για τη λήψη χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ με σκοπό το μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής με την εγγύηση της ΕΕ. Κάθε τέτοιος περιορισμός της επιλεξιμότητας στο πλαίσιο της εντολής για την κλιματική αλλαγή ισχύει μόνο σε χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ για τις οποίες η αίτηση χρηματοδότησης στην ΕΤΕπ υποβάλλεται μετά τις 30 Οκτωβρίου 2011 και οι οποίες υπογράφονται μετά την 1η Ιανουαρίου 2012.
5. Όσον αφορά την εντολή για την κλιματική αλλαγή, η ΕΤΕπ επιδιώκει τη διασφάλιση της ισορροπημένης κατανομής των υπογραφόμενων χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων σε όλες τις περιφέρειες που καλύπτονται από το παράρτημα ΙΙΙ, μέχρι τη λήξη της περιόδου που αναφέρεται στο άρθρο 1 παράγραφος 4. Ειδικότερα, η ΕΤΕπ διασφαλίζει ότι η περιοχή που αναφέρεται στο σημείο Α του παραρτήματος ΙΙΙ δεν λαμβάνει περισσότερο από το 40% του ποσού που διατίθεται στην παρούσα εντολή, η περιοχή που αναφέρεται στο σημείο Β δεν λαμβάνει περισσότερο από το 50%, η περιοχή που αναφέρεται στο σημείο Γ δεν λαμβάνει περισσότερο από το 30 % και η περιοχή που αναφέρεται στο σημείο Δ δεν λαμβάνει περισσότερο από το 10 %. Γενικώς, η εντολή για την κλιματική αλλαγή χρησιμοποιείται για τη χρηματοδότηση έργων που συνδέονται στενά με τις κύριες αρμοδιότητες της ΕΤΕπ, δημιουργούν προστιθέμενη αξία και μεγιστοποιούν τον αντίκτυπο επί της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή και του μετριασμού των επιπτώσεών της.
6. Η διαχείριση τόσο της γενικής εντολής όσο και της εντολής για την κλιματική αλλαγή διενεργείται σύμφωνα με τις αρχές των υγειών τραπεζικών πρακτικών.
Άρθρο 3
Στόχοι της γενικής εντολής
1. Η εγγύηση της ΕΕ χορηγείται για χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που στηρίζουν οποιονδήποτε από τους ακόλουθους γενικούς στόχους:
α)
την ανάπτυξη του τοπικού ιδιωτικού τομέα και ειδικότερα τη στήριξη των ΜΜΕ·
β)
την ανάπτυξη κοινωνικών και οικονομικών υποδομών, συμπεριλαμβανομένων των μεταφορών, της ενέργειας, των περιβαλλοντικών υποδομών και της τεχνολογίας των πληροφοριών και των επικοινωνιών·
γ)
τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 4.
2. Στο πλαίσιο των κύριων αρμοδιοτήτων της ΕΤΕπ, οι χρηματοδοτικές της δραστηριότητες που πραγματοποιούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης συμβάλλουν στις γενικές αρχές που διέπουν την εξωτερική δράση της Ένωσης, κατά τα αναφερόμενα στο άρθρο 21 της ΣΕΕ και συμβάλλουν στην εφαρμογή των διεθνών περιβαλλοντικών συμφωνιών στις οποίες η Ένωση είναι μέρος.
3. Η περιφερειακή ολοκλήρωση μεταξύ χωρών εταίρων, συμπεριλαμβανομένης της οικονομικής ολοκλήρωσης μεταξύ χωρών υπό προενταξιακό καθεστώς, γειτονικών χωρών και της Ένωσης αποτελεί βασικό στόχο των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ στο πλαίσιο των τομέων που καλύπτονται από τους γενικούς στόχους που απαριθμούνται στην παράγραφο 1.
4. Η ΕΤΕπ εξετάζει το ενδεχόμενο αύξησης της δραστηριότητάς της προς στήριξη των υποδομών υγείας και εκπαίδευσης, εφόσον προκύπτει από αυτό σαφής προστιθέμενη αξία.
Άρθρο 4
Καλυπτόμενες χώρες
1. Ο κατάλογος των δυνάμει επιλέξιμων χωρών για χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ με εγγύηση της ΕΕ, παρατίθεται στο παράρτημα ΙΙ. Ο κατάλογος των χωρών που είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ με εγγύηση της ΕΕ παρατίθεται στο παράρτημα ΙΙΙ και δεν περιλαμβάνει χώρες εκτός από εκείνες που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙ. Για τις χώρες που δεν απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙ, η επιλεξιμότητα για χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ με εγγύηση της ΕΕ αποφασίζεται κατά περίπτωση, σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία.
2. Η Επιτροπή έχει την εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 5 για τις τροποποιήσεις του παραρτήματος ΙΙΙ. Οι αποφάσεις της Επιτροπής βασίζονται σε συνολική οικονομική και πολιτική αξιολόγηση που λαμβάνει υπόψη πτυχές σχετικές με τη δημοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες, καθώς και τα σχετικά ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και τις αποφάσεις και τα συμπεράσματα του Συμβουλίου. Οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που τροποποιούν το παράρτημα ΙΙΙ δεν επηρεάζουν την κάλυψη της εγγύησης της ΕΕ για τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που έχουν υπογραφεί πριν από την έναρξη ισχύος των εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
3. Η εγγύηση της ΕΕ καλύπτει μόνον χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ πραγματοποιούμενες σε επιλέξιμες χώρες που έχουν συνάψει συμφωνία-πλαίσιο με την ΕΤΕπ, στην οποία καθορίζονται οι νομικοί όροι βάσει των οποίων πρόκειται να πραγματοποιηθούν οι εν λόγω δραστηριότητες.
4. Η εγγύηση της ΕΕ δεν καλύπτει χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ σε μια συγκεκριμένη χώρα, εφόσον η συμφωνία σχετικά με τις δραστηριότητες αυτές έχει υπογραφεί μετά την προσχώρηση της εν λόγω χώρας στην Ένωση.
Άρθρο 5
Άσκηση της εξουσιοδότησης
1. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Η προβλεπόμενη στο άρθρο 4 εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή για αόριστο χρονικό διάστημα από τις 30 Οκτωβρίου 2011.
3. Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στο άρθρο 4 μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσης της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτήν. Δεν θίγει το κύρος των ήδη εν ισχύει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
4. Η Επιτροπή, μόλις εκδώσει μια κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, την κοινοποιεί ταυτοχρόνως στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
5. Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 4 αρχίζει να ισχύει μόνο εφόσον δεν έχει διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την ημέρα που η πράξη κοινοποιείται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ή, αν πριν λήξει αυτή η περίοδος, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλλουν αντιρρήσεις. Η περίοδος αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.
Άρθρο 6
Συμβολή των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ στις πολιτικές της Ένωσης
1. Η Επιτροπή καταρτίζει, από κοινού με την ΕΤΕπ, περιφερειακές τεχνικές επιχειρησιακές κατευθυντήριες γραμμές για τη χρηματοδότηση της ΕΤΕπ στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης.
Οι περιφερειακές τεχνικές επιχειρησιακές κατευθυντήριες γραμμές, που σκοπό έχουν να διασφαλίσουν ότι οι δραστηριότητες χρηματοδότησης της ΕΤΕπ υποστηρίζουν τις πολιτικές της Ένωσης, είναι σύμφωνες προς το ευρύτερο πλαίσιο της περιφερειακής πολιτικής της Ένωσης που καθορίζεται στο παράρτημα ΙV. Ειδικότερα, οι περιφερειακές τεχνικές επιχειρησιακές κατευθυντήριες γραμμές διασφαλίζουν ότι η χρηματοδότηση της ΕΤΕπ βάσει της παρούσας απόφασης είναι συμπληρωματική των αντίστοιχων πολιτικών, προγραμμάτων και μηχανισμών παροχής βοήθειας της Ένωσης στις διάφορες περιφέρειες.
Κατά τη σύνταξη των εν λόγω κατευθυντήριων γραμμών, η Επιτροπή και η ΕΤΕπ ζητούν τη γνώμη της ΕΥΕΔ για θέματα πολιτικής, κατά περίπτωση, και λαμβάνουν υπόψη τα σχετικά ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και τις αποφάσεις και τα συμπεράσματα του Συμβουλίου.
Η Επιτροπή διαβιβάζει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο τις κατευθυντήριες γραμμές και οιεσδήποτε τυχόν επικαιροποιήσεις τους, αμέσως μόλις συντάσσονται.
Εντός του πλαισίου που καθορίζεται από τις περιφερειακές τεχνικές επιχειρησιακές κατευθυντήριες γραμμές, η ΕΤΕπ καθορίζει αντίστοιχες στρατηγικές χρηματοδότησης και διασφαλίζει την εφαρμογή τους.
2. Η συνοχή των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ με τους στόχους της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης παρακολουθείται σύμφωνα με το άρθρο 11. Για τη διευκόλυνση της παρακολούθησης αυτής, η ΕΤΕπ καταρτίζει δείκτες επιδόσεων όσον αφορά τις πτυχές των χρηματοδοτούμενων έργων οι οποίες σχετίζονται με την ανάπτυξη, το περιβάλλον και τα ανθρώπινα δικαιώματα, λαμβάνοντας υπόψη τους σχετικούς δείκτες που προβλέπονται στη δήλωση του Παρισιού για την αποτελεσματικότητα της βοήθειας. Οι δείκτες για τις περιβαλλοντικές πτυχές των έργων θα πρέπει να περιλαμβάνουν κριτήρια όσον αφορά την «καθαρή τεχνολογία» που να είναι προσανατολισμένα καταρχήν στην ενεργειακή απόδοση και τις τεχνολογίες μείωσης των εκπομπών.
3. Δεν καλύπτεται από την εγγύηση της ΕΕ χρηματοδοτική δραστηριότητα της ΕΤΕπ για την οποία η Επιτροπή διατυπώνει αρνητική γνώμη στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπει το άρθρο 19 του καταστατικού της ΕΤΕπ.
4. Σύμφωνα με τους ενωσιακούς και τους διεθνείς στόχους για την αλλαγή του κλίματος, η ΕΤΕπ, σε συνεργασία με την Επιτροπή, παρουσιάζει, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012, στρατηγική για τον τρόπο με τον οποίο, αφενός, αυξάνεται βαθμιαία και σταθερά στο πλαίσιο της εξωτερικής της εντολής το ποσοστό των έργων που προωθούν τη μείωση των εκπομπών CO2, αφετέρου, καταργείται βαθμιαία η χρηματοδότηση έργων που παραβλάπτουν την επίτευξη των στόχων της Ένωσης για το κλίμα.
5. Υπό το πρίσμα των πρόσθετων απαιτήσεων που θεσπίζονται από την παρούσα απόφαση, τα διοικητικά όργανα της ΕΤΕπ εξασφαλίζουν τη σταδιακή προσαρμογή των πόρων της ΕΤΕπ, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού, για την κατάλληλη εκπλήρωση των απαιτήσεων που ορίζονται στην παρούσα απόφαση. Θα πρέπει να αξιοποιούνται οι ευκαιρίες για περαιτέρω ενίσχυση της αποδοτικότητας και αποτελεσματικότητας και να επιδιώκονται ενεργά συνέργειες.
Άρθρο 7
Εκτίμηση των αναπτυξιακών πτυχών των έργων από την ΕΤΕπ
1. Η ΕΤΕπ εφαρμόζει ενδελεχή διαδικασία δέουσας επιμέλειας και, εφόσον κρίνεται σκόπιμο και σύμφωνα με τις κοινωνικές και περιβαλλοντικές αρχές της Ένωσης, απαιτεί τη διενέργεια κατάλληλων διαβουλεύσεων με τον τοπικό πληθυσμό για τις αναπτυξιακές πτυχές των έργων που καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ.
Οι κανόνες και οι διαδικασίες της ΕΤΕπ περιλαμβάνουν τις αναγκαίες διατάξεις σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων των έργων και των πτυχών που αφορούν τα ανθρώπινα δικαιώματα, προκειμένου να διασφαλισθεί ότι δυνάμει της παρούσας απόφασης στηρίζονται μόνο έργα που είναι βιώσιμα από οικονομική, χρηματοδοτική, περιβαλλοντική και κοινωνική σκοπιά.
Η Επιτροπή περιλαμβάνει στην ετήσια έκθεσή της προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο συγκεντρωτική εκτίμηση της αναπτυξιακής διάστασης των δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ, με βάση τη διαδικασία δέουσας επιμέλειας που έχει εφαρμοσθεί για τα έργα.
Η αξιολόγηση περιλαμβάνει, οσάκις ενδείκνυται, εκτίμηση του τρόπου με τον οποίο μπορούν να ενισχυθούν μέσω τεχνικής βοήθειας οι ικανότητες των δικαιούχων της χρηματοδότησης της ΕΤΕπ, καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου του έργου.
2. Εκτός από την εκ των προτέρων εκτίμηση των αναπτυξιακών πτυχών, η ΕΤΕπ απαιτεί από τους αναδόχους των έργων να παρακολουθούν προσεκτικά, κατά τη φάση της υλοποίησης έως και την ολοκλήρωση των έργων, τις αναπτυξιακές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις τους καθώς και τον αντίκτυπό τους στα ανθρώπινα δικαιώματα, μεταξύ άλλων. Η ΕΤΕπ αξιολογεί τις πληροφορίες που παρέχονται από τους αναδόχους των έργων. Η παρακολούθηση από την ΕΤΕπ περιλαμβάνει, όπου είναι δυνατόν, παρακολούθηση των επιδόσεων των χρηματοπιστωτικών μεσολαβητών υπέρ των ΜΜΕ. Τα αποτελέσματα της παρακολούθησης, όπου είναι δυνατόν, δημοσιοποιούνται.
3. Η ΕΤΕπ υποβάλλει στην Επιτροπή ετήσιες εκθέσεις αξιολόγησης του εκτιμώμενου αναπτυξιακού αντίκτυπου των επιχειρήσεων που χρηματοδοτούνται κατά τη διάρκεια του έτους.
Οι εκθέσεις βασίζονται στους δείκτες επιδόσεων της ΕΤΕπ που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 2. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο τις εκθέσεις της ΕΤΕπ σχετικά με την ανάπτυξη στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας υποβολής εκθέσεων που προβλέπεται στο άρθρο 10 και τις δημοσιοποιεί ούτως ώστε οι ενδιαφερόμενοι, περιλαμβανομένης της κοινωνίας των πολιτών και των αποδεκτριών χωρών, να έχουν τη δυνατότητα να διατυπώνουν τις απόψεις τους επί του θέματος.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο συζητεί τις ετήσιες εκθέσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις γνώμες όλων των ενδιαφερομένων μερών.
4. Οι απαιτήσεις που αναφέρονται στο παρόν άρθρο εφαρμόζονται μόνο στις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ για τις οποίες η αίτηση χρηματοδότησης της ΕΤΕπ υποβάλλεται μετά τις 30 Οκτωβρίου 2011 και οι οποίες υπογράφονται μετά την 1η Ιανουαρίου 2012.
Άρθρο 8
Συνεργασία με την Επιτροπή και την ΕΥΕΔ
1. Η συνοχή των εξωτερικών δράσεων της ΕΤΕπ με τους στόχους της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης ενισχύεται, με σκοπό τη μεγιστοποίηση των συνεργειών μεταξύ της χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ και των δημοσιονομικών πόρων της Ένωσης, ιδίως μέσω του καθορισμού των περιφερειακών τεχνικών επιχειρησιακών κατευθυντήριων γραμμών που αναφέρονται στο άρθρο 6, καθώς και μέσω τακτικού και συστηματικού διαλόγου και έγκαιρης ανταλλαγής πληροφοριών όσον αφορά:
α)
στρατηγικά έγγραφα που συντάσσει η Επιτροπή ή/και η ΕΥΕΔ, κατά περίπτωση, όπως είναι τα έγγραφα στρατηγικής ανά χώρα και ανά περιοχή, τα ενδεικτικά προγράμματα, τα σχέδια δράσης και τα προενταξιακά έγγραφα·
β)
τα έγγραφα στρατηγικού σχεδιασμού και τα υπό μελέτη έργα της ΕΤΕπ·
γ)
άλλα πολιτικά και επιχειρησιακά θέματα.
2. Η συνεργασία πραγματοποιείται ανά περιοχή, λαμβανομένων υπόψη του ρόλου της ΕΤΕπ και των πολιτικών της Ένωσης, σε κάθε περιοχή.
Άρθρο 9
Συνεργασία με άλλους δημόσιους χρηματοδοτικούς οργανισμούς
1. Οι χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ διεξάγονται σε αυξανόμενο βαθμό και όπου είναι δυνατόν, σε συνεργασία με άλλους ΔΧΟ ή ΕΔΧΟ, για τη μεγιστοποίηση των συνεργειών, της συνεργασίας και της αποδοτικότητας και τη διασφάλιση συνετού και εύλογου καταμερισμού των κινδύνων και συνεκτικών όρων επιλεξιμότητας για τα έργα και τους τομείς, προκειμένου να ελαχιστοποιούνται πιθανές διπλές δαπάνες και περιττές αλληλεπικαλύψεις.
2. Η συνεργασία κατά την παράγραφο 1 διευκολύνεται μέσω συντονισμού που υλοποιείται ιδίως στο πλαίσιο μνημονίων κατανόησης ή άλλων πλαισίων περιφερειακής συνεργασίας της Ένωσης, κατά περίπτωση, μεταξύ της Επιτροπής, της ΕΤΕπ και των κυριότερων ΔΧΟ και ΕΔΧΟ που δραστηριοποιούνται στις διάφορες περιοχές, λαμβανομένων ταυτοχρόνως υπόψη των αρμοδιοτήτων της ΕΥΕΔ.
Άρθρο 10
Κάλυψη και όροι της εγγύησης της ΕΕ
1. Η εγγύηση της ΕΕ καλύπτει όλες τις πληρωμές που δεν έχουν εισπραχθεί από την ΕΤΕπ αλλά της οφείλονται («συνολική εγγύηση») σε σχέση με χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που συνάπτονται με κράτος ή με την εγγύηση κράτους και σε σχέση με άλλες χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που συνάπτονται είτε με περιφερειακές ή τοπικές αρχές είτε με δημόσιες επιχειρήσεις ή οργανισμούς που βρίσκονται στην ιδιοκτησία ή/και υπό τον έλεγχο του κράτους, εφόσον για αυτές τις άλλες χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ υπάρχει κατάλληλη εκτίμηση του πιστωτικού κινδύνου από την ΕΤΕπ που λαμβάνει υπόψη την κατάσταση του πιστωτικού κινδύνου της εκάστοτε χώρας.
2. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, η Δυτική Όχθη και η Λωρίδα της Γάζας εκπροσωπούνται από την Παλαιστινιακή Αρχή, το δε Κοσσυφοπέδιο (6) εκπροσωπείται από την αποστολή των Ηνωμένων Εθνών στο Κοσσυφοπέδιο ή από διοίκηση που καθορίζεται στις περιφερειακές τεχνικές επιχειρησιακές κατευθυντήριες γραμμές οι οποίες αναφέρονται στο άρθρο 6.
3. Για τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ, εξαιρουμένων όσων αναφέρονται στην παράγραφο 1, η εγγύηση της ΕΕ καλύπτει όλες τις πληρωμές που δεν έχουν εισπραχθεί από την ΕΤΕπ αλλά της οφείλονται, εφόσον η μη είσπραξη έχει προκληθεί από την επέλευση ενός από τους εξής κινδύνους πολιτικής φύσης («εγγύηση έναντι πολιτικών κινδύνων»):
α)
μη μεταφορά συναλλάγματος·
β)
απαλλοτρίωση·
γ)
πόλεμος ή εμφύλια αναταραχή·
δ)
αρνησιδικία σε περίπτωση αθέτησης συμβατικών υποχρεώσεων.
4. Η ΕΤΕπ αναπτύσσει, σε συνεννόηση με την Επιτροπή, σαφή και διαφανή πολιτική κατανομής βάσει της οποίας αποφασίζει για την πηγή χρηματοδότησης δραστηριοτήτων που είναι επιλέξιμες τόσο για κάλυψη από την εγγύηση της ΕΕ όσο και για χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ με την ανάληψη του κινδύνου από την ίδια.
5. Όταν ζητείται εγγύηση της ΕΕ, η ΕΤΕπ εκχωρεί στην Ένωση τα σχετικά δικαιώματα, κατά τη συμφωνία που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 2.
Άρθρο 11
Υποβολή ετήσιας έκθεσης και λογιστική
1. Η Επιτροπή υποβάλλει ετησίως έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που πραγματοποιούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης. Η έκθεση περιλαμβάνει αξιολόγηση των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ σε επίπεδο έργου, τομέα, χώρας και περιφέρειας, καθώς και αξιολόγηση της συμβολής των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ στην επίτευξη των στόχων της εξωτερικής πολιτικής και των στρατηγικών στόχων της Ένωσης. Η έκθεση παρέχει συγκεντρωτική επισκόπηση των εν εξελίξει έργων.
Στην έκθεση αξιολογείται ειδικότερα η συμμόρφωση των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ προς την παρούσα απόφαση, λαμβανομένων υπόψη των περιφερειακών τεχνικών επιχειρησιακών κατευθυντήριων γραμμών που αναφέρονται στο άρθρο 6, ενώ περιλαμβάνονται ενότητες σχετικά με την προστιθέμενη αξία για την επίτευξη των στόχων των πολιτικών της Ένωσης, τη συγκεντρωτική αξιολόγηση του εκτιμώμενου αναπτυξιακού αντίκτυπου και τον βαθμό στον οποίο η ΕΤΕπ έχει συνεκτιμήσει την περιβαλλοντική και κοινωνική βιωσιμότητα στον σχεδιασμό και την παρακολούθηση των χρηματοδοτούμενων έργων, καθώς και ενότητες για τη συνεργασία με την Επιτροπή και άλλους ΔΧΟ και ΕΔΧΟ, συμπεριλαμβανομένης της συγχρηματοδότησης.
Η έκθεση ειδικότερα περιέχει ανάλυση όλων των δημοσιονομικών πόρων της Ένωσης που χρησιμοποιούνται σε συνδυασμό με χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ και άλλους χορηγούς βοήθειας, παρέχοντας έτσι επισκόπηση του χρηματοοικονομικού ανοίγματος των δραστηριοτήτων χρηματοδότησης που πραγματοποιούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης. Επιπλέον, περιλαμβάνει ειδική ενότητα αφιερωμένη στην αναλυτική αξιολόγηση των μέτρων που εφαρμόζονται από την ΕΤΕπ προς συμμόρφωση με το άρθρο 1 παράγραφος 2.
2. Η ΕΤΕπ συνεχίζει να υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή όλες τις ανεξάρτητες εκθέσεις αξιολόγησης στις οποίες αποτιμώνται τα πρακτικά αποτελέσματα που επιτυγχάνονται με τις συγκεκριμένες δραστηριότητες της ΕΤΕπ στο πλαίσιο των εξωτερικών εντολών.
3. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, η ΕΤΕπ υποβάλλει στην Επιτροπή ετήσιες εκθέσεις σχετικά με τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που πραγματοποιούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης σε επίπεδο έργου, τομέα, χώρας και περιφέρειας και σχετικά με την εκπλήρωση των στόχων της εξωτερικής πολιτικής και των στρατηγικών στόχων της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της συνεργασίας με την Επιτροπή και άλλους ΔΧΟ και ΕΔΧΟ, καθώς και έκθεση εκτίμησης του αναπτυξιακού αντίκτυπου, όπως αναφέρεται στο άρθρο 7. Κάθε μνημόνιο κατανόησης μεταξύ της ΕΤΕπ και άλλων ΔΧΟ ή ΕΔΧΟ σχετικά με τη διεξαγωγή χρηματοπιστωτικών δραστηριοτήτων δυνάμει της παρούσας απόφασης δημοσιοποιείται, ή εάν δεν είναι δυνατή η δημοσιοποίησή του, κοινοποιείται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στο πλαίσιο της ετήσιας έκθεσης της Επιτροπής που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.
4. Η ΕΤΕπ παρέχει στην Επιτροπή στατιστικά, χρηματοοικονομικά και λογιστικά δεδομένα για κάθε μία από τις χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ, καθώς και κάθε πρόσθετη πληροφορία που απαιτείται για την εκπλήρωση των καθηκόντων ενημέρωσης που έχει η Επιτροπή ή για την ικανοποίηση των αιτημάτων του Ελεγκτικού Συνεδρίου και πιστοποιητικό ελέγχου σχετικά με τα εκκρεμή ποσά των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ.
5. Για τους σκοπούς της λογιστικής και της ενημέρωσης της Επιτροπής όσον αφορά τους κινδύνους που καλύπτονται από τη συνολική εγγύηση, ως ορίζεται στο άρθρο 10 παράγραφος 1, η ΕΤΕπ παρέχει στην Επιτροπή εκτίμηση των κινδύνων της ΕΤΕπ και πληροφορίες σχετικά με τη διαβάθμιση των χρηματοδοτικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ που αφορούν δανειζόμενους ή εγγυημένους οφειλέτες πλην των κρατών.
6. Η ΕΤΕπ επιβαρύνεται με το κόστος παροχής των πληροφοριών που αναφέρονται στις παραγράφους 3, 4 και 5.
7. Η ΕΤΕπ δημοσιοποιεί επίσης τις πληροφορίες που αναφέρονται στις παραγράφους 3 και 4, με γενικούς όρους και εξαιρουμένης κάθε απόρρητης πληροφορίας.
8. Οι πληροφορίες σχετικά με το εάν το έργο καλύπτεται από την εγγύηση της ΕΕ περιλαμβάνονται στην «περίληψη του έργου» που δημοσιεύεται στον ιστοχώρο της ΕΤΕπ μετά το στάδιο της έγκρισης.
9. Η ΕΤΕπ περιλαμβάνει στην ετήσια έκθεσή της αξιολόγηση απολογισμού της λειτουργίας του μνημονίου κατανόησης με τον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή στον βαθμό που το εν λόγω μνημόνιο αφορά χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ που καλύπτονται από την παρούσα οδηγία.
10. Εφόσον κρίνεται σκόπιμο, οι απαιτήσεις που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 3 εφαρμόζονται μόνο σε χρηματοδοτικές δραστηριότητες της ΕΤΕπ για τις οποίες η αίτηση χρηματοδότησης της ΕΤΕπ υποβάλλεται μετά τις 30 Οκτωβρίου 2011 και οι οποίες υπογράφονται μετά την 1η Ιανουαρίου 2012.
Άρθρο 12
Μη συνεργάσιμες επικράτειες
Στις χρηματοδοτικές δραστηριότητές της, η ΕΤΕπ δεν ανέχεται καμιά δραστηριότητα που επιτελείται για παράνομους σκοπούς, όπως η νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, η χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, η φορολογική απάτη και η φοροδιαφυγή. Ειδικότερα, η ΕΤΕπ δεν συμμετέχει σε καμιά χρηματοδοτική δραστηριότητα που υλοποιείται σε επιλέξιμη χώρα μέσω ξένης μη συνεργαζόμενης επικράτειας που έχει χαρακτηρισθεί ως τέτοια από τον ΟΟΣΑ, την ομάδα χρηματοοικονομικής δράσης ή άλλους σχετικούς διεθνείς οργανισμούς.
Άρθρο 13
Ανάκτηση πληρωμών που έχουν πραγματοποιηθεί από την Επιτροπή
1. Εάν η Επιτροπή πραγματοποιήσει πληρωμή στο πλαίσιο της εγγύησης της ΕΕ, η ΕΤΕπ προβαίνει, εξ ονόματος και για λογαριασμό της Επιτροπής, στην ανάκτηση των απαιτήσεων για τα ποσά που έχουν καταβληθεί.
2. Το αργότερο κατά την ημερομηνία σύναψης της εγγυητικής συμφωνίας που αναφέρεται στο άρθρο 14, η Επιτροπή και η ΕΤΕπ συνάπτουν συμφωνία στην οποία καθορίζονται οι λεπτομερείς διατάξεις και οι διαδικασίες που συνδέονται με την ανάκτηση των απαιτήσεων.
3. Για λόγους διαφάνειας, η Επιτροπή δημοσιεύει στον ιστοχώρο της συγκεκριμένες πληροφορίες σχετικά με όλες τις περιπτώσεις ανάκτησης πληρωμών σύμφωνα με την εγγυητική συμφωνία που αναφέρεται στο άρθρο 14, εκτός εάν απαιτείται τήρηση του απορρήτου.
Άρθρο 14
Εγγυητική συμφωνία
Η Επιτροπή και η ΕΤΕπ συνάπτουν εγγυητική συμφωνία, όπου καθορίζονται οι λεπτομερείς διατάξεις και οι διαδικασίες που αφορούν την εγγύηση της ΕΕ και ενημερώνουν σχετικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Άρθρο 15
Έλεγχος του Ελεγκτικού Συνεδρίου
Η εγγύηση της ΕΕ και οι πληρωμές και ανακτήσεις δυνάμει αυτής που μπορούν να αποδοθούν στον γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης ελέγχονται από το Ελεγκτικό Συνέδριο.
Άρθρο 16
Επανεξέταση
Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο πρόταση για τη θέσπιση της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο του επόμενου πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου, εφόσον κρίνεται σκόπιμο.
Άρθρο 17
Υποβολή τελικής έκθεσης
Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, έως τις 31 Οκτωβρίου 2014, τελική έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 18
Κατάργηση
Η απόφαση αριθ. 633/2009/ΕΚ καταργείται.
Άρθρο 19
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την τρίτη ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στρασβούργο, 25 Οκτωβρίου 2011.
ROZHODNUTÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY č. 1080/2011/EU
ze dne 25. října 2011
o poskytnutí záruky EU na případné ztráty Evropské investiční banky z úvěrů a úvěrových záruk na projekty mimo Unii a o zrušení rozhodnutí č. 633/2009/ES
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na články 209 a 212 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
v souladu s řádným legislativním postupem (1),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Kromě svého základního poslání financovat investice v Evropské unii uskutečňuje Evropská investiční banka (dále jen „EIB“) od roku 1963 finanční operace mimo Unii na podporu vnějších politik Unie. To umožňuje doplnit rozpočtové prostředky Unie dostupné pro vnější regiony o finanční sílu EIB ve prospěch přijímajících zemí. Uskutečňováním těchto finančních operací EIB přispívá k naplnění obecných zásad a politických cílů Unie, včetně rozvoje třetích zemí, a k prosperitě Unie za změněných globálních ekonomických podmínek. Finanční operace EIB na podporu vnějších politik Unie by měly být nadále prováděny v souladu se zásadami řádné bankovní praxe.
(2)
Ustanovení čl. 209 odst. 3 Smlouvy o fungování Evropské unie ( dále jen „Smlouva o fungování EU“) ve spojení s článkem 208 Smlouvy o fungování EU stanoví, že EIB za podmínek stanovených ve svém statutu přispívá k provádění opatření nezbytných k dosahování cílů unijní politiky rozvojové spolupráce.
(3)
V souladu s článkem 19 statutu EIB mají být žádosti podané přímo u EIB o finanční operace EIB uskutečněné podle tohoto rozhodnutí předloženy k vyjádření Komisi (dále jen „žádost o financování ze strany EIB“).
(4)
Za účelem podpory vnější činnosti Unie a umožnění EIB financovat investice mimo Unii, aniž by to mělo nepříznivý dopad na úvěrovou bonitu EIB, využívala většina operací EIB ve vnějších regionech rozpočtovou záruku EU (dále jen „záruka EU“) spravovanou Komisí.
(5)
Záruka EU byla na období 2007-2011 stanovena rozhodnutím Evropského parlamentu a Rady č. 633/2009/ES ze dne 13. července 2009 o poskytnutí záruky Společenství na případné ztráty Evropské investiční banky z úvěrů a úvěrových záruk na projekty mimo Společenství (2).
(6)
Záruční fond pro vnější vztahy (dále jen „záruční fond“), zřízený nařízením Rady (ES, Euratom) č. 480/2009 ze dne 25. května 2009, kterým se zřizuje Záruční fond pro vnější vztahy (3), zajišťuje likvidní rezervu pro rozpočet Unie pro případ ztrát z finančních operací EIB a jiných vnějších činností Unie.
(7)
V souladu s rozhodnutím č. 633/2009/ES připravila Komise a EIB přezkum financování EIB v rámci vnější pomoci v polovině období, jenž vychází z nezávislého externího hodnocení, nad nímž vykonával dohled řídící výbor odborníků, z přezkumu provedeného externí poradenskou firmou a zvláštních hodnocení zpracovaných EIB. Dne 12. února 2010 předložil řídící výbor Evropskému parlamentu, Radě, Komisi a EIB zprávu, která obsahovala jeho závěry a doporučení.
(8)
Řídící výbor dospěl ve své zprávě k závěru, že záruka EU představuje účinný a mocný politický nástroj s velkým finančním a politickým vlivem a že by měla být zachována za účelem krytí rizik politické nebo státní povahy. Byly rovněž navrženy určité změny rozhodnutí č. 633/2009/ES, aby se zajistila maximální přidaná hodnota a účinnost vnějších operací EIB.
(9)
Zásadní je vytvořit seznam zemí, které by mohly být způsobilé získat financování ze strany EIB v rámci záruky EU. Je rovněž vhodné rozšířit seznam zemí, které jsou způsobilé získat financování ze strany EIB v rámci záruky EU, který je v současnosti uveden v příloze I k rozhodnutí č. 633/2009/ES.
(10)
Za účelem promítnutí podstatných změn politiky by měla být na Komisi přenesena pravomoc přijímat akty v souladu s článkem 290 Smlouvy o fungování EU, pokud jde o změny přílohy III tohoto rozhodnutí. Je zvláště důležité, aby Komise v rámci přípravné činnosti vedla odpovídající konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracovávání aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předávány současně, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(11)
Částky kryté zárukou EU v každém regionu by měly nadále představovat stropy pro financování ze strany EIB v rámci záruky EU a nikoliv cíle, které má EIB splnit.
(12)
V rámci podpory Unie poskytované třetím zemím za účelem vyrovnání se s celosvětovou hospodářskou a finanční krizí, uspíšila EIB v rámci svého současného mandátu v letech 2009 a 2010 vnější úvěrovou činnost, a to zejména v zemích usilujících o přistoupení a zemích v rámci politiky sousedství a partnerství. Kromě toho si nepokoje v jižním Středomoří na počátku roku 2011 vyžádaly pomoc Unie těmto zemím na zajištění prostředků pro transformaci a modernizaci jejich hospodářství. Proto by měl být strop obecného mandátu na zbývající období mandátu přezkoumán a zvýšen o 1 684 000 000 EUR za účelem lepšího vypořádání se s těmito dočasnými a výjimečnými okolnostmi, aniž by byly dotčeny stropy příštího víceletého finančního rámce.
(13)
Finanční operace EIB plynoucí z výše uvedeného zvýšení stropu obecného mandátu by měly reagovat na politické reformy jednotlivých partnerských zemí posouzené Komisí se zapojením Evropské služby pro vnější činnost (ESVČ) a s ohledem na usnesení Evropského parlamentu a rozhodnutí a závěry Rady. Toto posouzení by mělo zohlednit též přezkum evropské politiky sousedství a obnovený důraz na diferenciaci. V zemích usilujících o přistoupení bude financování ze strany EIB i nadále doplňovat pomoc Unie.
(14)
Kromě regionálních stropů by měl být aktivován doplňkový mandát ve výši 2 000 000 000 EUR, který by měl být přidělen jako finanční krytí pro podporu finančních operací EIB v oblasti zmírňování dopadů změny klimatu a přizpůsobování se této změně v regionech, na něž se mandát vztahuje. EIB by v úzké spolupráci s Komisí mohla svými odbornými znalostmi a zdroji přispívat k podpoře veřejných orgánů i soukromého sektoru při řešení problémů spojených se změnami klimatu a při nejlepším možném využívání dostupných finančních prostředků. U projektů zaměřených na zmírňování dopadů a přizpůsobování by zdroje EIB, tam kde je to možné a vhodné, měly být doplněny zvýhodněnými finančními prostředky dostupnými v rámci rozpočtu EU prostřednictvím efektivní a důsledné kombinace grantů a úvěrů na financování opatření v oblasti změny klimatu v souvislosti s vnější pomocí Unie. Z tohoto hlediska je vhodné, aby výroční zpráva Komise pro Evropský parlament a Radu obsahovala podrobnou zprávu o finančních nástrojích používaných k financování těchto projektů, v níž budou uvedeny výše finančních prostředků poskytnutých ze strany EIB v rámci doplňkového mandátu a příslušné výše grantů.
(15)
V případě zemí, u nichž se má za to, že se nezavázaly plnit náležité cíle týkající se změny klimatu, by mohlo být v rámci mandátu pro změnu klimatu rozhodnuto o omezení jejich způsobilosti získat financování ze strany EIB v oblasti zmírňování dopadů změny klimatu v rámci záruky EU. Jakékoli takové omezení způsobilosti by mělo vycházet z komplexního a uceleného politického hodnocení. Rada by proto měla mít pravomoc rozhodnout, na návrh Komise se zapojením ESVČ, o omezení způsobilosti určité země k financování ze strany EIB v oblasti zmírňování dopadů změny klimatu v rámci záruky EU. Toto omezení by se mělo vztahovat pouze na finanční operace EIB, u nichž je žádost o financování ze strany EIB předložena po vstupu tohoto rozhodnutí v platnost a u nichž dojde k podpisu po 1. lednu 2012.
(16)
V rámci mandátu pro změnu klimatu by měla být poskytnuta určitá flexibilita ohledně regionálního rozdělení, aby se umožnil co nejrychlejší a nejúčinnější přístup k financování dostupnému během tříletého období 2011-2013, přičemž by se mělo usilovat o zajištění vyváženého rozdělení mezi regiony v rámci tohoto období na základě priorit stanovených pro vnější pomoc v rámci obecného mandátu.
(17)
Přezkum vnějšího mandátu EIB v polovině období ukázal, že ačkoliv operace EIB prováděné v hodnoceném období (2000-2009) byly obecně v souladu s vnějšími politikami Unie, mělo by být propojení mezi politickými cíli Unie a jejich operativním prováděním ze strany EIB posíleno a mělo by být přesnější a lépe strukturováno.
(18)
Za účelem zlepšení soudržnosti mandátu, posílení zaměření činnosti EIB v oblasti vnějšího financování na podporu politik Unie a maximálního prospěchu příjemců by toto rozhodnutí mělo v mandátu k finančním operacím EIB pro všechny způsobilé regiony a země stanovit horizontální cíle na vysoké úrovni na základě komparativních silných stránek EIB v oblastech, kde má prokazatelné výsledky. Ve všech regionech, na které se toto rozhodnutí vztahuje, by EIB tedy měla financovat projekty v oblastech zmírňování dopadů změny klimatu a přizpůsobování se této změně (včetně transferu technologií souvisejících s novými zdroji energie), sociální a hospodářské infrastruktury (zejména v dopravě, energetice včetně obnovitelných zdrojů energie, zabezpečení dodávek energie, energetické infrastruktuře, environmentální infrastruktuře včetně vody a hygieny, jakož i v informačních a komunikačních technologiích) a rozvoje místního soukromého sektoru, zejména v rámci podpory malých a středních podniků. Je třeba připomenout, že zlepšení přístupu malých a středních podniků k financování může hrát zásadní roli při oživení hospodářského rozvoje a boji proti nezaměstnanosti. V těchto oblastech by základním cílem finančních operací EIB měla být regionální integrace partnerských zemí, včetně hospodářské integrace zemí usilujících o přistoupení k EU, sousedních zemí a Unie. EIB by mělo být umožněno podporovat přítomnost Unie v partnerských zemích prostřednictvím přímých zahraničních investic, jimiž přispívá k podpoře transferu technologií a předávání znalostí, ať už v rámci záruky EU za investice ve výše zmíněných oblastech nebo na vlastní riziko.
(19)
Chce-li EIB skutečně oslovit malé a střední podniky, měla by spolupracovat s místními institucemi, které ve způsobilých zemích působí jako finanční zprostředkovatelé, zejména s cílem zajistit, aby se část finančních výhod převedla na její klienty a poskytla přidanou hodnotu ve srovnání s jinými zdroji financování. Ve vhodných případech by EIB prostřednictvím svých dohod o spolupráci s těmito zprostředkovatelskými institucemi měla požadovat, aby byly projekty klientů prověřeny, zda vyhovují dohodnutým kritériím v souladu s rozvojovými cíli Unie a vytvářejí přidanou hodnotu. Činnosti finančních zprostředkovatelů na podporu malých a středních podniků by měly být zcela transparentní a měly by o nich být podávány pravidelné zprávy EIB.
(20)
Finanční operace EIB by navíc měly přispívat k naplnění obecných zásad, kterými se podle článku 21 Smlouvy o Evropské unii (dále jen „Smlouva o EU“) řídí vnější činnost Unie, tedy k prosazování a upevňování demokracie a právního státu, lidských práv a základních svobod a k provádění mezinárodních dohod v oblasti životního prostředí, jichž je Unie smluvní stranou. Zejména ve vztahu k rozvojovým zemím, ve smyslu seznamu příjemců veřejné rozvojové pomoci sestaveného Organizací pro hospodářskou spolupráci a rozvoj (OECD), by měly finanční operace EIB podporovat: udržitelný hospodářský a sociální rozvoj a rozvoj v oblasti životního prostředí v těchto zemích, především v těch nejvíce znevýhodněných, hladké a postupné zapojení těchto zemí do světové ekonomiky, kampaň proti chudobě a soulad s cíli schválenými Unií v návaznosti na OSN a další příslušné mezinárodní organizace.
(21)
Zatímco silnou stránkou EIB i nadále zůstává její povaha jednoznačně investiční banky, měla by EIB na základě tohoto rozhodnutí v úzké koordinaci s Komisí a pod demokratickým dohledem Evropského parlamentu stanovit dopad svých vnějších operací na rozvoj a řídit se přitom zásadami Evropského konsensu o rozvoji a zásadami stanovenými v článku 208 Smlouvy o fungování EU, jakož i zásadami účinnosti pomoci uvedenými v Pařížské deklaraci z roku 2005 a v Akčním programu z Akkry z roku 2008. To by měla provádět prostřednictvím řady konkrétních opatření, zejména posílením své schopnosti posuzovat environmentální, sociální a rozvojové aspekty projektů, včetně lidských práv a rizik spojených s konflikty, a podporou místních konzultací s veřejnými orgány a občanskou společností. Při provádění kontrol náležité opatrnosti v souvislosti s projekty by EIB ve vhodných případech v souladu se sociálními a environmentálními zásadami Unie měla požadovat, aby předkladatelé projektů vedli konzultace na místní úrovni a zveřejňovali jejich výsledky. Dále by se měla EIB blíže zaměřit na odvětví, ve kterých má spolehlivé odborné znalosti z finančních operací v rámci Unie a která dále podpoří rozvoj dotyčné země, jako například na přístup k financování pro malé a střední podniky a mikrosubjekty, na odvětví environmentální infrastruktury včetně vody a hygieny, udržitelné dopravy a zmírňování změny klimatu, zejména v oblasti obnovitelné energie. Financování by mohlo rovněž zahrnovat projekty na podporu infrastruktury v oblasti zdravotnictví a vzdělávání, pokud mají jasnou přidanou hodnotu.
(22)
EIB by také měla postupně posilovat svoji činnost na podporu přizpůsobování se změně klimatu, případně ve spolupráci s jinými mezinárodními finančními institucemi a evropskými dvoustrannými finančními institucemi. Další požadavky nově zavedené tímto rozhodnutím by vyžadovaly přístup ke zvýhodněným finančním prostředkům a postupné přizpůsobení z hlediska lidských zdrojů při současném prosazování a využívání efektivity, účelnosti a součinnosti. Činnost EIB by také měla doplňovat cíle a priority Unie spojené s budováním institucí a odvětvovými reformami. V neposlední řadě by EIB měla vymezit ukazatele výkonnosti navázané na rozvojové a environmentální aspekty projektů a jejich výsledků.
(23)
Se vstupem Lisabonské smlouvy v platnost byla s cílem zvýšit dopad a soudržnost vnějších vztahů Unie vytvořena funkce vysokého představitele Unie pro zahraniční věci a bezpečnostní politiku (dále jen „vysoký představitel“).
(24)
V posledních letech také došlo k rozšíření a posílení politik vnějších vztahů Unie. To se týká zejména předvstupní strategie, evropské politiky sousedství, strategie Unie pro Střední Asii, obnovených partnerství s Latinskou Amerikou a jihovýchodní Asií, jakož i strategických partnerství Unie s Ruskem, Čínou a Indií. Totéž platí také pro unijní politiky rozvojové spolupráce, které byly nyní rozšířeny na všechny rozvojové země. Od roku 2007 jsou vnější vztahy Unie podporovány také novými finančními nástroji, tedy nástrojem předvstupní pomoci, evropským nástrojem sousedství a partnerství, finančním nástrojem pro rozvojovou spolupráci, evropským nástrojem pro demokracii a lidská práva a nástrojem stability.
(25)
S ohledem na zřízení ESVČ by Komise a EIB měly po vstupu tohoto rozhodnutí v platnost pozměnit memorandum o porozumění týkající se spolupráce a koordinace v regionech, které jsou uvedeny v rozhodnutí Rady 2006/1016/ES ze dne 19. prosince 2006 o poskytnutí záruky Společenství na případné ztráty Evropské investiční banky z úvěrů a úvěrových záruk na projekty mimo Společenství (4), a ve vhodných případech a se souhlasem vysokého představitele rozšířit uplatňování nového memoranda o porozumění i na ESVČ, zejména pokud jde o pravidelný a systematický dialog mezi Komisí a EIB na strategické úrovni, do něhož by měla být zapojena také ESVČ, a další aspekty spadající do pravomoci ESVČ.
(26)
V souladu s čl. 209 odst. 3 Smlouvy o fungování EU by EIB měla ve všech regionech, v nichž rozvíjí své aktivity, usilovat o nepřímou podporu dosažení rozvojových cílů tisíciletí pro rok 2015 jako nezbytné opatření pro provádění unijní politiky rozvojové spolupráce.
(27)
V zájmu posílení soudržnosti celkové podpory Unie v dotyčných regionech by se měly využívat příležitosti pro případné spojení finančních prostředků EIB s rozpočtovými zdroji Unie, například ve formě záruk, rizikového kapitálu, úrokových dotací a spolufinancování investic spolu s technickou pomocí při vypracování a provádění projektu, a to prostřednictvím nástroje předvstupní pomoci, evropského nástroje sousedství a partnerství, finančního nástroje pro rozvojovou spolupráci, evropského nástroje pro demokracii a lidská práva a nástroje stability. Kdykoli k takovému spojení finančních prostředků EIB s jinými rozpočtovými zdroji Unie dojde, měly by být v rozhodnutích o financování zřetelně identifikovány zdroje, které mají být použity. Výroční zpráva Komise pro Evropský parlament a Radu o finančních operacích EIB prováděných podle tohoto rozhodnutí by měla obsahovat podrobný rozpis rozpočtových zdrojů a finančních nástrojů použitých ve spojení s finančními prostředky EIB.
(28)
Mělo by být zajištěno, aby vnější finanční operace EIB na všech úrovních, od strategického plánování na výchozí úrovni po navazující rozvoj projektů, byly v souladu s vnějšími politikami Unie a s cíli na vysoké úrovni stanovenými v tomto rozhodnutí a aby je podporovaly. V zájmu zvýšení soudržnosti vnějších činností Unie by měl být dále posílen dialog o politice a strategii mezi Komisí, ESVČ a EIB. Za týmž účelem by mezi Komisí, ESVČ a EIB měla existovat užší spolupráce a včasná vzájemná výměna informací na operační úrovni. Kanceláře EIB mimo území Unie by se měly nacházet v první řadě při delegacích EU, aby se tato spolupráce posílila a obě instituce se mohly podělit o provozní náklady. Případná včasná výměna názorů Komisí, ESVČ a EIB pak má zvláštní význam v procesu přípravy programových dokumentů s cílem maximalizovat synergii mezi činnostmi těchto tří institucí Unie.
(29)
Praktická opatření na propojení cílů obecného mandátu a jejich provádění by měla být stanovena v regionálních operačně-technických pokynech. Tyto pokyny by měly být v souladu se širším rámcem regionální politiky Unie stanoveným v tomto rozhodnutí. Měly by odrážet strategie Unie pro jednotlivé země a jejich cílem by mělo být zajistit, aby finanční prostředky poskytované ze strany EIB doplňovaly v jednotlivých regionech odpovídající politiky, programy a nástroje pomoci Unie.
(30)
EIB by měla za konzultací s Komisí připravit orientační víceletý program plánovaného objemu podepsaných finančních operací EIB, aby bylo zajištěno odpovídající rozpočtové plánování, pokud jde o přidělování prostředků do záručního fondu, a aby byla zajištěna slučitelnost prognóz EIB ohledně financování se stropy stanovenými v tomto rozhodnutí. Komise by měla tyto prognózy zohlednit ve svém pravidelném rozpočtovém plánování předávaném rozpočtovému orgánu.
(31)
Měl by být prostudován vývoj platformy Unie pro spolupráci a rozvoj s cílem optimalizovat fungování mechanismů pro kombinování grantů a úvěrů ve vnějších regionech. Za tímto účelem by Komise měla vytvořit skupinu odborníků z členských států, ESVČ a EIB, která by posoudila náklady a přínosy takovéto platformy. Při svých úvahách by tato skupina měla konzultovat jiné relevantní aktéry včetně evropských mnohostranných a dvoustranných finančních institucí. Tato platforma by měla nadále podporovat součinnost a mechanismy vzájemné důvěry založené na komparativní výhodě jednotlivých institucí a zároveň respektovat úlohu a výsady Komise při plnění rozpočtu Unie a úlohu a výsady EIB při poskytování úvěrů. Na základě zjištění skupiny odborníků by Komise měla do poloviny roku 2012 podat zprávu Evropskému parlamentu a Radě a podle okolností předložit návrh na takovou platformu.
(32)
EIB by měla být povzbuzována, aby zvyšovala objem svých operací a diverzifikovala své finanční nástroje mimo Unii bez využití záruky EU, tak aby existovaly podněty k využívání záruky v případě zemí a projektů s obtížným přístupem na trh, s přihlédnutím k udržitelnosti dluhu, a v případech, kdy tak záruka vede k vyšší přidané hodnotě. EIB by proto s přihlédnutím ke své vlastní schopnosti absorbovat riziko, a vždy za účelem podpory cílů politiky Unie v oblasti vnějších vztahů, měla být nabádána ke zvyšování částek, které poskytuje formou půjček na své vlastní riziko, mimo jiné podporováním hospodářských zájmů Unie, a to zejména v zemích usilujících o přistoupení k Unii, v sousedních zemích a v případě jiných regionů v zemích, které dosahují požadovaného investičního stupně, ale také v zemích s nižším investičním stupněm, má-li EIB vhodné záruky třetích stran. Za konzultací s Komisí by EIB měla vypracovat politiku pro rozhodování o tom, zda projekty zahrne do mandátu v rámci záruky EU, nebo do financování na vlastní riziko ze strany EIB. Tato politika by zejména měla vzít v úvahu bonitu dotčených zemí a projektů.
(33)
EIB by měla zvážit zvýšení objemu svých finančních operací podle tohoto rozhodnutí u státem řízených veřejnoprávních subjektů, pokud u těchto operací provede náležité hodnocení úvěrového rizika.
(34)
EIB by měla rozšířit spektrum nabízených nových inovačních finančních nástrojů, včetně zaměření se na tvorbu záručních nástrojů v co největším rozsahu, s přihlédnutím ke strategiím EIB pro řízení rizik. Dále by EIB měla být povzbuzována, aby poskytovala úvěry v místních měnách a vydávala dluhopisy na místních trzích, za předpokladu, že partnerské země zavedou nezbytné strukturální reformy, zejména ve finančním sektoru, jakož i jiná opatření k usnadnění činnosti EIB.
(35)
Aby se zajistilo, že EIB splní požadavky mandátu ve všech regionech a subregionech, měly by být na vnější činnosti EIB postupně přidělovány dostatečné lidské a finanční zdroje. To by mělo zahrnovat zejména dostatečnou kapacitu na podporu unijních cílů rozvojové spolupráce, na větší zaměření se na posouzení environmentálních, sociálních a rozvojových aspektů jejích činností ex ante a na účinné sledování projektů během jejich provádění. Je třeba využít příležitostí k dalšímu zvyšování efektivity a účinnosti a aktivně usilovat o dosažení součinnosti.
(36)
Při svých finančních operacích mimo Unii, které spadají do oblasti působnosti tohoto rozhodnutí, by měla EIB dále usilovat o posílení koordinace a spolupráce s jinými mezinárodními finančními institucemi a evropskými dvoustrannými finančními institucemi, včetně případné spolupráce, pokud jde o odvětvové podmínky a vzájemnou důvěru v postupy, o využívání společného spolufinancování a podílení se na celosvětových iniciativách, jako jsou iniciativy na podporu koordinace a efektivity pomoci. Cílem této koordinace a spolupráce by měla být minimalizace potenciálního zdvojování nákladů a nadbytečného překrývání činností. Toto úsilí má být založeno na vzájemnosti. Zásady stanovené v tomto rozhodnutí by se měly rovněž uplatňovat v případech, kdy je financování ze strany EIB prováděno prostřednictvím dohod o spolupráci s jinými mezinárodními finančními institucemi a evropskými dvoustrannými finančními institucemi.
(37)
V zemích mimo Unii, v nichž provádí společnou činnost s jinými evropskými finančními institucemi, by EIB měla zejména zlepšit vzájemnou spolupráci prostřednictvím dohod, jako je například trojstranné memorandum o porozumění mezi Komisí, skupinou EIB a Evropskou bankou pro obnovu a rozvoj (EBRD), které by upravovaly spolupráci mimo území Unie a umožnily skupině EIB a EBRD vzájemně doplňovat své činnosti tím, že se budou opírat o své vlastní komparativní výhody.
(38)
Mělo by být zintenzivněno podávání zpráv a předávání informací ze strany EIB Komisi, aby mohla Komise rozšířit svou výroční zprávu pro Evropský parlament a Radu o finančních operacích EIB prováděných podle tohoto rozhodnutí. Další požadavky na podávání zpráv uvedené v tomto bodě odůvodnění by se měly vztahovat pouze na finanční operace EIB, u nichž je žádost o financování ze strany EIB podána po vstupu tohoto rozhodnutí v platnost a u nichž dojde k podpisu po 1. lednu 2012. Zpráva by měla zejména zhodnotit soulad finančních operací EIB s tímto rozhodnutím, přičemž by měla vzít v úvahu regionální operačně-technické pokyny, a měla by zahrnovat oddíly týkající se přidané hodnoty EIB, jako je podpora vnějších politik Unie, požadavků mandátu, kvality financovaných operací, přenesení finančních výhod na klienty a oddíly týkající se spolupráce s Komisí, jinými mezinárodními finančními institucemi a dvoustrannými dárci, včetně spolufinancování. Zpráva by měla rovněž zhodnotit, jak EIB při přípravě a sledování financovaných projektů zohledňuje ekonomickou, finanční, environmentální a sociální udržitelnost. Měla by rovněž obsahovat zvláštní oddíl věnovaný podrobnému vyhodnocení opatření, která EIB přijala za účelem zajištění souladu se současným mandátem, jak je stanoven v rozhodnutí č. 633/2009/ES, se zvláštním zřetelem na finanční operace EIB využívající finančních subjektů nacházejících se v nespolupracujících jurisdikcích. EIB by při svých finančních operacích měla přiměřeně provádět své politiky vůči nedostatečně regulovaným nebo nespolupracujícím jurisdikcím, s cílem přispět k mezinárodnímu boji proti daňovým podvodům a daňovým únikům. Zpráva by měla obsahovat vyhodnocení sociálních a rozvojových aspektů projektů. Zpráva by měla být zveřejněna, aby občanská společnost a přijímající země mohly vyjádřit své stanovisko. V případě potřeby by zpráva měla zahrnovat odkazy na významné změny okolností, které by odůvodnily další změny mandátu před koncem období. Tato zpráva by měla zejména obsahovat rozpis financování ze strany EIB podle tohoto rozhodnutí spolu s veškerými finančními zdroji Unie a jiných dárců, aby poskytla přehled o finanční angažovanosti související s finančními operacemi.
(39)
Finanční operace EIB by měly být i nadále řízeny v souladu s jejími vlastními pravidly a postupy, včetně vhodných kontrolních opatření a opatření přijatých za účelem předcházení daňovým únikům, a v souladu s příslušnými pravidly a postupy ve vztahu k Účetnímu dvoru a Evropskému úřadu pro boj proti podvodům (OLAF).
(40)
Komise by měla být zejména vyzvána, aby při předkládání návrhu na záruku EU v příštím finančním rámci v úzké spolupráci s EIB a s přihlédnutím k důsledkům vyčlenění prostředků pro Záruční fond pro vnější vztahy posoudila stropy, na které se záruka EU vztahuje, seznam způsobilých zemí, a možnost, aby EIB poskytovala mikroúvěrové financování a další druhy nástrojů. Komise a EIB by měly posoudit možnosti, jak v budoucnu posílit součinnost mezi nástrojem předvstupní pomoci, evropským nástrojem sousedství a partnerství, finančním nástrojem pro rozvojovou spolupráci, evropským nástrojem pro demokracii a lidská práva a nástrojem stability a mandátem EIB pro poskytování úvěrů třetím zemím.
(41)
Tímto rozhodnutím nejsou dotčena jednání a rozhodnutí o budoucím víceletém finančním rámci.
(42)
Z těchto důvodů a z důvodu právní jistoty a jasnosti by mělo být rozhodnutí č. 633/2009/ES zrušeno,
PŘIJALY TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Záruka EU
1. Evropská unie poskytne Evropské investiční bance (EIB) rozpočtovou záruku EU na financování operací prováděných mimo území Unie (dále jen „záruka EU“). Záruka EU je poskytnuta jako paušální záruka na všechny splatné platby dosud neobdržené EIB v souvislosti s úvěry a úvěrovými zárukami na investiční projekty EIB, které jsou způsobilé podle odstavce 2. Poskytování financí ze strany EIB musí být v souladu se všeobecnými zásadami vnější činnosti Unie a přispívat k dosahování jejích cílů a politik. Cílem financování ze strany EIB v rozvojových zemích ve smyslu seznamu příjemců veřejné rozvojové pomoci sestaveného OECD je nepřímo přispívat k plnění rozvojových cílů jako snižování chudoby prostřednictvím růstu podporujícího začlenění a udržitelného hospodářského a sociálního rozvoje.
2. K získání záruky EU jsou způsobilé úvěry a úvěrové záruky EIB poskytnuté na investiční projekty uskutečněné v zemích, které jsou uvedeny v příloze III, a poskytnuté v souladu s pravidly a postupy EIB, včetně prohlášení EIB o sociálních a environmentálních normách, a na podporu příslušných cílů vnější politiky Unie, pokud bylo financování ze strany EIB poskytnuto v souladu s podepsanou dohodou, jejíž platnost dosud neuplynula a jež ani nebyla ukončena (dále jen „finanční operace EIB“).
3. Záruka EU je omezena na 65 % celkové částky vyplacených úvěrů a záruk poskytnutých v rámci finančních operací EIB po odečtení všech uhrazených částek a přičtení všech souvisejících částek.
4. Záruka EU kryje finanční operace EIB podepsané během období od 1. února 2007 do 31. prosince 2013. Finanční operace EIB podepsané podle rozhodnutí Rady 2006/1016/ES, a 2008/847/ES (5) a podle rozhodnutí č. 633/2009/ES nadále využívají záruku EU podle tohoto rozhodnutí.
5. Pokud do konce období uvedeného v odstavci 4 Evropský parlament a Rada nepřijmou na návrh Komise v souladu s článkem 13 rozhodnutí o poskytnutí nové záruky EU na finanční operace EIB mimo Unii, prodlužuje se uvedené období automaticky o šest měsíců.
Článek 2
Stropy mandátu
1. Maximální strop finančních operací EIB v rámci záruky EU po celé období 2007-2013 po odečtení zrušených částek nepřekročí 29 484 000 000 EUR; tento maximální strop je rozdělen na dvě části:
a)
obecný mandát ve výši 27 484 000 000 EUR;
b)
mandát pro změnu klimatu ve výši 2 000 000 000 EUR.
2. Obecný mandát je rozdělen na regionální stropy a podstropy, jak je stanoveno v příloze I. V rámci regionálních stropů EIB postupně zajistí vyvážené rozdělení mezi jednotlivé země v regionech, na něž se vztahuje obecný mandát.
3. Obecný mandát se vztahuje na finanční operace EIB, které sledují cíle stanovené v článku 3.
4. Mandát pro změnu klimatu se vztahuje na finanční operace EIB ve všech zemích, na něž se vztahuje toto rozhodnutí, pokud tyto finanční operace podporují klíčový cíl politiky Unie spočívající v řešení změny klimatu podporou projektů zmírňování dopadů změny klimatu a přizpůsobování se této změně, které přispívají k celkovému cíli Rámcové úmluvy OSN o změně klimatu zejména tím, že potlačují nebo snižují emise skleníkových plynů v oblasti obnovitelných zdrojů energie, energetické účinnosti a udržitelné dopravy nebo zvyšují odolnost vůči negativním dopadům změny klimatu na zranitelné země, odvětví a komunity. Mandát pro změnu klimatu se provádí v úzké spolupráci s Komisí, přičemž je-li to možné a vhodné, se financování ze strany EIB kombinuje s rozpočtovými prostředky Unie.
Ve vhodných případech může Rada na návrh Komise rozhodnout o omezení způsobilost určité země k financování ze strany EIB v oblasti zmírňování dopadů změny klimatu v rámci záruky EU. Takové omezení způsobilosti k financování v rámci mandátu pro změnu klimatu se vztahuje pouze na finanční operace EIB, u nichž je požádáno o financování ze strany EIB po 30. říjnu 2011 a u nichž dojde k podpisu po 1. lednu 2012.
5. V souvislosti s mandátem pro změnu klimatu se EIB snaží zajistit do konce období uvedeného v čl. 1 odst. 4 vyvážené rozdělení podepsaných finančních operací mezi regiony, na něž se vztahuje příloha III. EIB zejména zajistí, aby region uvedený v příloze III bodě A neobdržel více než 40 % částky přidělené na tento mandát, region uvedený v bodě B více než 50 %, region uvedený v bodě C více než 30 % a region uvedený v bodě D více než 10 % této částky. Mandát pro změnu klimatu se využívá k financování projektů, které úzce souvisejí se základními pravomocemi EIB, mají přidanou hodnotu a maximalizují účinek na přizpůsobení se změně klimatu a na zmírňování jejích dopadů.
6. Plnění obecného mandátu i mandátu pro změnu klimatu se řídí zásadami řádné bankovní praxe.
Článek 3
Cíle obecného mandátu
1. Záruka EU se poskytuje na finanční operace EIB, jež podporují některý z těchto obecných cílů:
a)
rozvoj místního soukromého sektoru, zejména podporu malých a středních podniků;
b)
rozvoj sociální a hospodářské infrastruktury, včetně dopravy, energetiky, environmentální infrastruktury a informačních a komunikačních technologií;
c)
zmírňování dopadů změny klimatu a přizpůsobování se této změně, jak je uvedeno v čl. 2 odst. 4.
2. V rámci základních pravomocí EIB přispívají její finanční operace podle tohoto rozhodnutí k naplnění obecných zásad, kterými se podle článku 21 Smlouvy o EU řídí vnější činnost Unie, a k provádění mezinárodních dohod v oblasti životního prostředí, jichž je Unie smluvní stranou.
3. Základním cílem finančních operací EIB v oblastech, na něž se vztahuje odstavec 1, je regionální integrace partnerských zemí, včetně hospodářské integrace zemí usilujících o přistoupení k Unii, sousedních zemí a Unie.
4. EIB zváží rozšíření své činnosti na podporu infrastruktury v oblasti zdravotnictví a vzdělávání, bude-li mít tato činnost jasnou přidanou hodnotu.
Článek 4
Země, na něž se vztahuje záruka EU
1. Seznam zemí, které by mohly být způsobilé pro financování ze strany EIB v rámci záruky EU, je uveden v příloze II. Seznam zemí způsobilých pro financování ze strany EIB v rámci záruky EU je uveden v příloze III a může obsahovat pouze některou ze zemí uvedených v příloze II. U zemí, které nejsou uvedeny v příloze II, se o způsobilosti dané země pro financování ze strany EIB v rámci záruky EU rozhodne v jednotlivých případech řádným legislativním postupem.
2. Komise je zmocněna k přijímání aktů v přenesené pravomoci v souladu s článkem 5, pokud jde o změny přílohy III. Rozhodnutí Komise přitom vychází ze všeobecného posouzení hospodářské a politické situace, včetně otázek souvisejících s demokracií, lidskými právy a základními svobodami, jakož i z příslušných usnesení Evropského parlamentu a rozhodnutí a závěrů Rady. Akty v přenesené pravomoci, kterými se mění příloha III nejsou dotčeny záruky EU na financování ze strany EIB podepsané před vstupem těchto aktů v přenesené pravomoci v platnost.
3. Záruka EU se vztahuje pouze na finanční operace EIB prováděné ve způsobilých zemích, které s EIB uzavřely rámcovou dohodu o právních podmínkách provádění těchto operací.
4. Záruka EU se nevztahuje na finanční operace EIB v určité zemi, jestliže dohoda o těchto operacích byla podepsána po přistoupení uvedené země k Unii.
Článek 5
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci se svěřuje Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedená v článku 4 je svěřena Komisi na dobu neurčitou počínaje 30. říjnem 2011.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v článku 4 kdykoliv zrušit. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie, nebo k pozdějšímu dni, který je v něm upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle článku 4 vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě dvou měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o dva měsíce.
Článek 6
Příspěvek finančních operací EIB k politikám Unie
1. Komise vypracuje společně s EIB regionální operačně-technické pokyny pro financování ze strany EIB podle tohoto rozhodnutí.
Tyto regionální operačně-technické pokyny, jejichž cílem je zajistit, aby finanční operace EIB podporovaly politiky Unie, musí být v souladu se širším rámcem regionální politiky Unie uvedeným v příloze IV. Regionální operačně-technické pokyny budou zejména zajišťovat, aby financování ze strany EIB v rámci tohoto rozhodnutí v jednotlivých regionech doplňovalo odpovídající politiky, programy a nástroje pomoci Unie.
Při vypracování těchto pokynů budou Komise a EIB v případě potřeby konzultovat Evropskou službu pro vnější činnost (dále jen „ESVČ“) ohledně politických otázek a zohlední relevantní usnesení Evropského parlamentu a rozhodnutí a závěry Rady.
Okamžitě po vydání pokynů a jakékoli jejich aktualizaci je Komise předá Evropskému parlamentu a Radě.
V rámci stanoveném regionálními operačně-technickými pokyny vymezí EIB příslušné strategie financování a zajistí jejich provádění.
2. Soulad finančních operací EIB s cíli vnější politiky Unie musí být sledován v souladu s článkem 11. S cílem usnadnit toto sledování vyvine EIB ukazatele pro měření výsledků financovaných projektů z hlediska rozvoje, životního prostředí a lidských práv a zohlední přitom příslušné ukazatele obsažené v Pařížské deklaraci o účinnosti pomoci. Součástí ukazatelů měřících výsledky projektů z hlediska životního prostředí by měla být kritéria pro „čisté technologie“, jež se v zásadě zaměří na energetickou účinnost a technologie na snižování emisí.
3. Záruka EU se neposkytne na finanční operaci EIB, pokud k této operaci Komise zaujme záporné stanovisko v rámci postupu podle článku 19 statutu EIB.
4. V souladu s unijními a mezinárodními cíli v oblasti změny klimatu předloží EIB ve spolupráci s Komisí do 31. prosince 2012 strategii, jak v rámci svého mandátu pro poskytování úvěrů třetím zemím postupně a plynule zvýšit procentní podíl projektů na podporu snižování emisí CO2 a postupně ukončit financování projektů, které dosažení cílů Unie v oblasti klimatu brání.
5. S ohledem na nové požadavky zavedené tímto rozhodnutím zajistí řídící orgány EIB postupné přizpůsobení zdrojů EIB včetně personálních, aby byly požadavky stanovené v tomto rozhodnutí odpovídajícím způsobem splněny. Je třeba využít příležitostí k dalšímu zvyšování efektivity a účinnosti a aktivně usilovat o dosažení součinnosti.
Článek 7
Hodnocení rozvojových aspektů projektů ze strany EIB
1. V souvislosti s rozvojovými aspekty projektů, na něž se vztahuje záruka EU, provede EIB důkladnou kontrolu náležité opatrnosti a ve vhodných případech vyžaduje v souladu se sociálními a environmentálními zásadami Unie příslušné veřejné konzultace na místní úrovni.
EIB zahrne do vlastních pravidel a postupů nezbytná ustanovení týkající se posouzení environmentálního a sociálního dopadu projektů a aspektů spojených s lidskými právy, aby se zajistilo, že na základě tohoto rozhodnutí budou podporovány pouze projekty, které jsou hospodářsky, finančně, environmentálně a sociálně udržitelné.
Komise začlení do výroční zprávy pro Evropský parlament a Radu souhrnné hodnocení rozvojového hlediska činností EIB, které bude vycházet z kontroly náležité opatrnosti prováděné u projektů.
Pokud je to vhodné, posoudí se i možnost zvýšit během projektového cyklu kapacity příjemců financování ze strany EIB prostřednictvím technické pomoci.
2. Kromě předběžného hodnocení rozvojových aspektů požaduje EIB po předkladatelích projektů, aby v průběhu provádění projektu a až do jeho dokončení důkladně sledovali mimo jiné dopady projektu na rozvoj, životní prostředí a lidská práva. EIB posoudí informace poskytnuté předkladatelem projektu. EIB sleduje pokud možno i výsledky činnosti finančních zprostředkovatelů na podporu malých a středních podniků. Je-li to možné, výsledky tohoto sledování se zveřejní.
3. EIB podává Komisi výroční zprávy, v nichž hodnotí očekávané dopady operací financovaných v průběhu roku na rozvoj.
Tyto zprávy vycházejí z ukazatelů EIB pro měření výsledků, jež jsou uvedeny v čl. 6 odst. 2. Komise předkládá zprávy EIB o rozvoji Evropskému parlamentu a Radě v rámci každoročního podávání zpráv podle článku 11 a zveřejňuje je, aby k věci mohly vyjádřit své stanovisko rovněž zúčastněné subjekty, včetně občanské společnosti a přijímajících zemí.
Evropský parlament tyto výroční zprávy projedná s ohledem na stanoviska všech zainteresovaných stran.
4. Požadavky uvedené v tomto článku se vztahují pouze na finanční operace EIB, u nichž je žádost o financování ze strany EIB podána po 30. říjnu 2011 a u nichž dojde k podpisu po 1. lednu 2012.
Článek 8
Spolupráce s Komisí a ESVČ
1. Je posilován soulad vnějších činností EIB s cíli vnější politiky Unie s cílem maximalizovat součinnost mezi financováním ze strany EIB a rozpočtovými zdroji Unie, zejména vypracováním regionálních operačně-technických pokynů uvedených v článku 6 a pomocí pravidelného a systematického dialogu a včasné výměny informací týkajících se:
a)
strategických dokumentů vypracovaných Komisí nebo případně ESVČ, jako jsou strategické dokumenty pro jednotlivé země a regiony, orientační programy, akční plány a předvstupní dokumenty;
b)
strategických plánovacích dokumentů EIB a zdrojů projektů;
c)
ostatních politických a operačních hledisek.
2. Spolupráce se uskutečňuje na regionálně rozlišeném základě při zohlednění role EIB i politik Unie v jednotlivých regionech.
Článek 9
Spolupráce s jinými institucemi veřejného financování
1. Finanční operace EIB se ve vhodných případech stále častěji provádějí ve spolupráci s jinými mezinárodními finančními institucemi nebo evropskými dvoustrannými finančními institucemi s cílem maximalizovat součinnost, spolupráci a efektivitu a zajistit obezřetné a přiměřené sdílení rizik a soudržné projektové a odvětvové podmínky ve snaze minimalizovat potenciální zdvojování nákladů a nadbytečné překrývání činností.
2. Spolupráce uvedená v odstavci 1 se usnadní prostřednictvím koordinace, zejména v rámci memorand o porozumění nebo případně jiných rámců Unie pro regionální spolupráci mezi Komisí, EIB, hlavními mezinárodními finančními institucemi a evropskými dvoustrannými finančními institucemi, které působí v jednotlivých regionech, s přihlédnutím k pravomocím ESVČ.
Článek 10
Krytí a podmínky záruky EU
1. V případě finančních operací EIB, u nichž je jednou ze stran stát nebo za něž se stát zaručil, a jiných finančních operací EIB, u nichž jsou jednou ze stran regionální nebo místní orgány nebo státem vlastněné nebo kontrolované veřejné podniky nebo instituce, jestliže u těchto jiných finančních operací EIB provedla EIB náležité hodnocení úvěrového rizika zohledňující situaci dané země, pokud jde o úvěrová rizika, kryje záruka EU veškeré splatné platby dosud neobdržené EIB (dále jen „globální záruka“).
2. Pro účely odstavce 1 zastupuje Západní břeh Jordánu a pásmo Gazy palestinská samospráva a Kosovo (6) zastupuje Mise OSN v Kosovu nebo správa stanovená v regionálních operačně-technických pokynech uvedených v článku 6.
3. V případě finančních operací EIB neuvedených v odstavci 1 kryje záruka EU veškeré splatné platby dosud neobdržené EIB, pokud bylo neobdržení způsobeno naplněním jednoho z těchto politických rizik (dále jen „záruka na politická rizika“):
a)
zastavení devizového transferu;
b)
vyvlastnění;
c)
válka nebo občanské nepokoje;
d)
odepření spravedlnosti po porušení smlouvy.
4. EIB po konzultaci s Komisí vypracuje jasnou a transparentní politiku přidělování při rozhodování o zdrojích financování operací, které jsou způsobilé získat záruku EU i financování ze strany EIB na její vlastní riziko.
5. Je-li záruka EU uplatněna, postoupí EIB Unii příslušná práva v souladu s dohodou uvedenou v čl. 13 odst. 2.
Článek 11
Výroční zprávy a účetnictví
1. Komise předloží každý rok Evropskému parlamentu a Radě zprávu o finančních operacích EIB uskutečněných na základě tohoto rozhodnutí. Tato zpráva zahrnuje hodnocení finančních operací EIB na úrovni projektů a odvětví a na celostátní a regionální úrovni, jakož i hodnocení příspěvku finančních operací EIB k naplňování cílů vnější politiky a strategických cílů Unie. Zpráva obsahuje souhrnný přehled probíhajících projektů.
Zpráva zejména zhodnotí soulad finančních operací EIB s tímto rozhodnutím, přičemž vezme v úvahu regionální operačně-technické pokyny uvedené v článku 6, a bude obsahovat části týkající se přidané hodnoty pro dosahování politických cílů Unie, hodnocení očekávaného souhrnného dopadu na rozvoj, hodnocení toho, jak EIB při přípravě a sledování financovaných projektů zohlednila environmentální a sociální udržitelnost, a hodnocení spolupráce s Komisí, jinými mezinárodními finančními institucemi a evropskými dvoustrannými finančními institucemi, včetně spolufinancování.
Ve zprávě se uvede zejména rozpis veškerých finančních zdrojů Unie použitých spolu s finančními prostředky EIB a jiných dárců, a vytvoří se tak přehled o finanční angažovanosti související s finančními operacemi prováděnými podle tohoto rozhodnutí. Kromě toho obsahuje i zvláštní část věnovanou podrobnému hodnocení opatření, která EIB přijala, aby dodržela čl. 1 odst. 2 tohoto rozhodnutí.
2. EIB bude i nadále poskytovat Evropskému parlamentu, Radě a Komisi všechny své nezávislé hodnotící zprávy, které posuzují praktické výsledky konkrétních činností zrealizovaných EIB v rámci jejího mandátu pro poskytování úvěrů třetím zemím.
3. Pro účely odstavce 1 předkládá EIB Komisi výroční zprávy o finančních operacích EIB uskutečněných na základě tohoto rozhodnutí na úrovni projektů a odvětví a na celostátní a regionální úrovni a o naplňování cílů vnější politiky a strategických cílů Unie, včetně spolupráce s Komisí, jinými mezinárodními finančními institucemi a dvoustrannými institucemi, a hodnotící zprávu o dopadu na rozvoj uvedenou v článku 7. Jakákoli memoranda o porozumění mezi EIB a jinými mezinárodními finančními institucemi nebo dvoustrannými institucemi, která se vztahují k finančním operacím podle tohoto rozhodnutí, se zveřejňují, nebo není-li jejich zveřejnění možné, oznamují se Evropskému parlamentu a Radě v rámci výroční zprávy Komise uvedené v odstavci 1 tohoto článku.
4. EIB poskytne Komisi o každé své finanční operaci statistické, finanční a účetní údaje a jakékoli další doplňující informace nezbytné ke splnění povinnosti Komise podávat zprávy nebo požadavků Účetního dvora, a to spolu s osvědčením auditora o nesplacených částkách finančních operací EIB.
5. Pro účely účetnictví a podávání zpráv Komise o rizicích, na která se vztahuje globální záruka ve smyslu čl. 10 odst. 1 předloží EIB Komisi hodnocení rizik vypracované EIB a informace o bonitě týkající se finančních operací EIB s dlužníky nebo dlužníky krytými zárukou, jinými než státy.
6. Informace uvedené v odstavcích 3, 4 a 5 poskytuje EIB na vlastní náklady.
7. Informace uvedené v odstavcích 3 a 4 rovněž EIB obecně zveřejňuje, přičemž ze zveřejnění vyloučí veškeré informace důvěrné povahy.
8. Informace, zda se na projekt vztahuje záruka EU, se uvede ve shrnutí projektu, které se zveřejňuje na internetových stránkách EIB poté, co projekt projde schvalovací fází.
9. EIB zahrne do své výroční zprávy následné posouzení fungování memoranda o porozumění s evropským veřejným ochráncem práv, a to v rozsahu, v jakém se toto memorandum týká finančních operací EIB, na něž se vztahuje toto rozhodnutí.
10. V příslušných případech se požadavky uvedené v odstavcích 1 a 3 vztahují pouze na finanční operace EIB, u nichž je žádost o financování ze strany EIB podána po 30. říjnu 2011 a u nichž dojde k podpisu po 1. lednu 2012.
Článek 12
Nespolupracující jurisdikce
V rámci svých finančních operací EIB netoleruje žádné činnosti sloužící protiprávním účelům, včetně praní peněz, financování terorismu, daňových podvodů nebo daňových úniků. EIB se zejména nepodílí na žádné finanční operaci prováděných ve způsobilé zemi prostřednictvím zahraniční nespolupracující jurisdikce, kterou za nespolupracující označuje OECD, Finanční akční výbor (FATF) a další příslušné mezinárodní organizace.
Článek 13
Zpětné získávání plateb provedených Komisí
1. Pokud Komise provede jakoukoli platbu v rámci záruky EU, usiluje EIB jménem a na účet Komise o uplatnění nároků týkajících se vyplacených částek.
2. Komise a EIB uzavřou dohodu, kterou se stanoví podrobná ustanovení o uplatňování nároků a postupech pro jejich vymáhání, a to nejpozději do uzavření dohody uvedené v článku 14.
3. V zájmu transparentnosti Komise na svých internetových stránkách zveřejní konkrétní informace o všech případech zpětného získávání plateb podle dohody o záruce uvedené v článku 14, není-li třeba zachovat důvěrnost.
Článek 14
Dohoda o záruce
Komise a EIB uzavřou dohodu o záruce, která bude obsahovat podrobná ustanovení a postupy týkající se záruky EU, a informují o ní Evropský parlament.
Článek 15
Kontrola Účetním dvorem
Záruku EU a v jejím rámci poskytnuté a zpětně získané platby k tíži nebo ve prospěch souhrnného rozpočtu Evropské unie kontroluje Účetní dvůr.
Článek 16
Přezkum
Komise v případě potřeby předloží Evropskému parlamentu a Radě návrh, kterým se stanoví záruka EU v příštím víceletém finančním rámci.
Článek 17
Závěrečná zpráva
Do 31. října 2014 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě závěrečnou zprávu o uplatňování tohoto rozhodnutí.
Článek 18
Zrušení
Rozhodnutí č. 633/2009/ES se zrušuje.
Článek 19
Vstup v platnost
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost třetím dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Ve Štrasburku dne 25. října 2011.