ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ,
της 10ης Δεκεμβρίου 2010,
σχετικά με τις Κρατικές Ενισχύσεις που διευκολύνουν την παύση λειτουργίας μη ανταγωνιστικών ανθρακωρυχείων
(2010/787/ΕΕ)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο ε),
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (1),
Εκτιμώντας τα εξής:
(1)
Η ισχύς του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1407/2002, της 23ης Ιουλίου 2002, σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις προς τη βιομηχανία άνθρακα (2) λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2010.
(2)
Η περιορισμένη συμβολή του επιχορηγούμενου άνθρακα στο συνολικό ενεργειακό μείγμα δεν δικαιολογεί πλέον τη διατήρηση των εν λόγω επιχορηγήσεων για τη διασφάλιση του ενεργειακού εφοδιασμού στην Ένωση.
(3)
Η πολιτική της Ένωσης που προωθεί ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και βιώσιμη και ασφαλή οικονομία χαμηλής περιεκτικότητας σε άνθρακα δεν δικαιολογεί την επ’ αόριστον στήριξη μη ανταγωνιστικών ανθρακωρυχείων. Οι κατηγορίες ενισχύσεων που επιτρέπονται από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1407/2002 δεν θα πρέπει επομένως να διατηρηθούν επ’ αόριστον.
(4)
Εντούτοις, όσον αφορά τον άνθρακα έχουν εφαρμογή μόνο οι γενικοί κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων, εφόσον δεν υπάρχουν ειδικοί κανόνες κρατικών ενισχύσεων στον συγκεκριμένο κλάδο. Στο πλαίσιο αυτό, τα μη ανταγωνιστικά ανθρακωρυχεία, τα οποία επί του παρόντος τυγχάνουν ενισχύσεων βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1407/2002, ενδέχεται να μην είναι πλέον επιλέξιμα για ενισχύσεις και να αναγκαστούν να διακόψουν τη λειτουργία τους.
(5)
Με την επιφύλαξη των γενικών κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων, τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να λαμβάνουν μέτρα για να μετριάσουν τις κοινωνικές και περιφερειακές συνέπειες από την παύση λειτουργίας των εν λόγω ορυχείων και συγκεκριμένα για την εύτακτη μείωση των δραστηριοτήτων στο πλαίσιο ενός αμετάκλητου σχεδίου παύσης της λειτουργίας τους και/ή για τη χρηματοδότηση έκτακτων δαπανών, ιδίως των οφειλών που κληρονομήθηκαν από το παρελθόν.
(6)
Η παρούσα απόφαση σηματοδοτεί τη μετάβαση του κλάδου του άνθρακα από την υπαγωγή στους ειδικούς κανόνες στην υπαγωγή στους γενικούς κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων που εφαρμόζονται σε όλους τους τομείς.
(7)
Για να ελαχιστοποιηθεί η στρέβλωση του ανταγωνισμού που προκύπτει στην εσωτερική αγορά από τις κρατικές ενισχύσεις που διευκολύνουν την παύση λειτουργίας μη ανταγωνιστικών ανθρακωρυχείων, οι εν λόγω ενισχύσεις θα πρέπει να μειώνονται προοδευτικά και να περιορίζονται αυστηρά στις μονάδες παραγωγής άνθρακα η παύση λειτουργίας των οποίων έχει προγραμματισθεί αμετάκλητα.
(8)
Για να μετριαστούν οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις της παραγωγής άνθρακα από μονάδες παραγωγής άνθρακα για την παύση της λειτουργίας των οποίων έχουν χορηγηθεί ενισχύσεις, τα κράτη μέλη θα πρέπει να καταρτίζουν σχέδιο κατάλληλων μέτρων, για παράδειγμα στον τομέα της ενεργειακής απόδοσης, των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας ή της δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα.
(9)
Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις με σκοπό την κάλυψη δαπανών οι οποίες, σύμφωνα με τη συνήθη λογιστική πρακτική, δεν επηρεάζουν άμεσα το κόστος παραγωγής. Οι ενισχύσεις αυτές προορίζονται για την κάλυψη έκτακτων δαπανών που προκύπτουν από την παύση λειτουργίας των μονάδων τους παραγωγής άνθρακα. Για να αποφευχθεί η αδικαιολόγητη χορήγηση των εν λόγω ενισχύσεων σε επιχειρήσεις που κλείνουν ορισμένες μόνο από τις εγκαταστάσεις παραγωγής τους, οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις θα πρέπει να τηρούν χωριστούς λογαριασμούς για καθεμιά από τις μονάδες τους παραγωγής άνθρακα.
(10)
Κατά την εκπλήρωση της αποστολής της βάσει της παρούσας απόφασης, η Επιτροπή θα πρέπει να μεριμνά για τη θέσπιση, διατήρηση και τήρηση κανονικών όρων ανταγωνισμού. Όσον αφορά, ειδικότερα, την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, οι ενισχύσεις στον κλάδο του άνθρακα δεν θα πρέπει να είναι τέτοιες ώστε να επηρεάζουν την επιλογή πηγών εφοδιασμού πρωτογενούς ενέργειας από τους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας. Κατά συνέπεια, οι τιμές και οι ποσότητες του άνθρακα θα πρέπει να συμφωνούνται ελεύθερα μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών με βάση τους όρους που επικρατούν στην παγκόσμια αγορά.
(11)
Η εφαρμογή της παρούσας απόφασης δεν θα πρέπει να αποκλείει το ενδεχόμενο ενίσχυση στον κλάδο του άνθρακα να κριθεί για άλλους λόγους συμβατή με την εσωτερική αγορά. Στο πλαίσιο αυτό, άλλοι ειδικοί κανόνες, ιδίως εκείνοι που αφορούν τις ενισχύσεις για έρευνα, ανάπτυξη και καινοτομία, τις ενισχύσεις για την προστασία του περιβάλλοντος και τις ενισχύσεις για εκπαιδευτικές δραστηριότητες, εξακολουθούν να ισχύουν εντός των ορίων των μέγιστων ενισχύσεων, εκτός εάν προβλέπονται διαφορετικές διατάξεις.
(12)
Η Επιτροπή θα πρέπει να εκτιμά τα μέτρα που κοινοποιούνται βάσει της παρούσας απόφασης και να λαμβάνει αποφάσεις σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 659/1999, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της συνθήκης ΕΚ (3).
(13)
Προκειμένου να αποφευχθεί η έλλειψη συνοχής μεταξύ των μέτρων του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1407/2002 και των μέτρων της παρούσας απόφασης, η παρούσα απόφαση θα πρέπει να εφαρμοσθεί από 1ης Ιανουαρίου 2011,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 1
Ορισμοί
Για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης, νοούνται ως:
α)
«λιθάνθρακας ή άνθρακας» ο άνθρακας υψηλής, μέσης και χαμηλής ποιότητας της κατηγορίας «Α» και «Β», σύμφωνα με το διεθνές σύστημα κωδικοποίησης ανθράκων της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη των Ηνωμένων Εθνών (4),
β)
«παύση λειτουργίας» η μόνιμη παύση παραγωγής και πώλησης άνθρακα,
γ)
«σχέδιο παύσης λειτουργίας» το σχέδιο που καταρτίζει ένα κράτος μέλος, το οποίο προβλέπει μέτρα που θα οδηγήσουν στην οριστική παύση λειτουργίας μονάδων παραγωγής άνθρακα,
δ)
«μονάδα παραγωγής άνθρακα» το σύνολο των τόπων υπόγειας ή επιφανειακής εξόρυξης άνθρακα και των υποδομών για την εξυπηρέτησή τους, όπου είναι δυνατή η παραγωγή ακατέργαστου άνθρακα ανεξάρτητα από άλλα τμήματα της επιχείρησης,
ε)
«οικονομικό έτος άνθρακα» το ημερολογιακό έτος ή άλλη δωδεκάμηνη χρονική περίοδος που χρησιμοποιείται ως αναφορά σε συμβάσεις στον τομέα του άνθρακα,
στ)
«κόστος παραγωγής» οι συνολικές δαπάνες που συνδέονται με την τρέχουσα παραγωγή, η οποία περιλαμβάνει τις δραστηριότητες εξόρυξης, τις δραστηριότητες επεξεργασίας του άνθρακα, ιδίως τις δραστηριότητες πλύσης, κατάταξης κατά μέγεθος και διαλογής, καθώς και τη μεταφορά στον τόπο χρησιμοποίησης, την κανονική απόσβεση και τους τόκους δανείων που συνάφθηκαν με τα επιτόκια της αγοράς,
ζ)
«ζημίες τρέχουσας παραγωγής» η θετική διαφορά μεταξύ του κόστους παραγωγής του άνθρακα και της τιμής πώλησης στο σημείο χρησιμοποίησης η οποία συμφωνείται ελευθέρως από τα συμβαλλόμενα μέρη σε συνάρτηση με τις συνθήκες στην παγκόσμια αγορά.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
ΣΥΜΒΑΤΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ
Άρθρο 2
Αρχή
1. Στο πλαίσιο παύσης λειτουργίας μη ανταγωνιστικών ορυχείων, οι ενισχύσεις στη βιομηχανία άνθρακα δύνανται να θεωρηθούν συμβατές με την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, εάν συμβιβάζονται με τις διατάξεις της παρούσας απόφασης.
2. Οι ενισχύσεις καλύπτουν αποκλειστικά τις δαπάνες οι οποίες συνδέονται με τον άνθρακα για την ηλεκτροπαραγωγή, τη συνδυασμένη παραγωγή θερμότητας και ηλεκτρικής ενέργειας, την παραγωγή οπτάνθρακα, καθώς και την τροφοδότηση υψικαμίνων της βιομηχανίας χάλυβα, εφόσον ο άνθρακας χρησιμοποιείται έτσι στην Ένωση.
Άρθρο 3
Ενισχύσεις για την παύση λειτουργίας
1. Οι ενισχύσεις σε επιχείρηση που αποσκοπούν ειδικά στην κάλυψη των ζημιών της τρέχουσας παραγωγής των μονάδων παραγωγής άνθρακα δύνανται να θεωρηθούν συμβατές με την εσωτερική αγορά, μόνο εάν πληρούν τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)
η λειτουργία των συγκεκριμένων μονάδων παραγωγής άνθρακα πρέπει να εντάσσεται σε σχέδιο παύσης λειτουργίας, η προθεσμία εφαρμογής του οποίου δεν υπερβαίνει την 31η Δεκεμβρίου 2018,
β)
οι συγκεκριμένες μονάδες παραγωγής άνθρακα πρέπει να κλείσουν οριστικά σύμφωνα με το σχέδιο παύσης λειτουργίας,
γ)
οι κοινοποιούμενες ενισχύσεις δεν πρέπει να υπερβαίνουν τη διαφορά μεταξύ του προβλεπόμενου κόστους παραγωγής και των προβλεπόμενων εσόδων για ένα οικονομικό έτος άνθρακα. Οι πράγματι καταβαλλόμενες ενισχύσεις πρέπει να αναπροσαρμόζονται ετησίως, με βάση τις πραγματικές δαπάνες και έσοδα, το αργότερο μέχρι το τέλος του οικονομικού έτους παραγωγής άνθρακα που ακολουθεί το έτος για το οποίο χορηγήθηκαν οι ενισχύσεις,
δ)
το ύψος των ενισχύσεων ανά τόνο ισοδύναμου άνθρακα δεν πρέπει να οδηγεί σε διαμόρφωση τιμών άνθρακα της Ένωσης στο σημείο χρησιμοποίησης χαμηλότερων από εκείνες που ισχύουν για τον αντίστοιχης ποιότητας άνθρακα από τρίτες χώρες,
ε)
οι συγκεκριμένες μονάδες παραγωγής άνθρακα πρέπει να ασκούσαν δραστηριότητες στις 31 Δεκεμβρίου 2009,
στ)
το συνολικό ποσό των ενισχύσεων για την παύση λειτουργίας που χορηγούνται από κράτος μέλος πρέπει να ακολουθεί πτωτική πορεία: μέχρι το τέλος του 2013 η μείωση δεν πρέπει να είναι λιγότερη από 25 %, μέχρι το τέλος του 2015 όχι λιγότερη από 40 %, μέχρι το τέλος του 2016 όχι λιγότερη από 60 % και μέχρι το τέλος του 2017 όχι λιγότερη από 75 % των ενισχύσεων που θα έχουν χορηγηθεί το 2011,
ζ)
το συνολικό ποσό των ενισχύσεων παύσης λειτουργίας προς τη βιομηχανία άνθρακα ενός κράτους μέλους δεν πρέπει να υπερβαίνει, για κάθε έτος μετά το 2010, το ποσό των ενισχύσεων που χορήγησε το εν λόγω κράτος μέλος και ενέκρινε η Επιτροπή δυνάμει των άρθρων 4 και 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1407/2002 για το έτος 2010,
η)
τα κράτη μέλη πρέπει να καταρτίζουν σχέδιο μέτρων που αποβλέπει στον μετριασμό των περιβαλλοντικών επιπτώσεων από την παραγωγή άνθρακα από μονάδες παραγωγής άνθρακα στις οποίες χορηγούνται ενισχύσεις σύμφωνα με το παρόν άρθρο, για παράδειγμα στον τομέα της ενεργειακής απόδοσης, των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας ή της δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα.
2. Η συμπερίληψη μέτρων που συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης σε σχέδιο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 στοιχείο η) πραγματοποιείται με την επιφύλαξη των υποχρεώσεων κοινοποίησης και αναστολής της εφαρμογής που επιβάλλονται στα κράτη μέλη σχετικά με αυτά τα μέτρα βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης, καθώς και με την επιφύλαξη της συμβατότητας αυτών των μέτρων με την εσωτερική αγορά.
3. Αν οι μονάδες παραγωγής άνθρακα στις οποίες χορηγούνται ενισχύσεις σύμφωνα με την παράγραφο 1 δεν κλείσουν κατά την ημερομηνία που ορίζεται στο σχέδιο παύσης λειτουργίας το οποίο ενέκρινε η Επιτροπή, το οικείο κράτος μέλος ανακτά όλες τις χορηγηθείσες ενισχύσεις για το σύνολο της περιόδου που καλύπτει το σχέδιο παύσης λειτουργίας.
Άρθρο 4
Ενισχύσεις για την κάλυψη έκτακτων δαπανών
1. Οι κρατικές ενισχύσεις που χορηγούνται στις επιχειρήσεις οι οποίες ασκούν ή είχαν ασκήσει δραστηριότητα σχετική με την παραγωγή άνθρακα για την κάλυψη των δαπανών οι οποίες προκύπτουν ή προέκυψαν από την παύση λειτουργίας μονάδων παραγωγής άνθρακα και οι οποίες δεν έχουν σχέση με την τρέχουσα παραγωγή δύνανται να θεωρηθούν συμβατές με την εσωτερική αγορά, εφόσον το ύψος τους δεν υπερβαίνει τις δαπάνες αυτές. Από τις ενισχύσεις αυτές μπορούν να καλύπτονται:
α)
οι δαπάνες και οι προβλέψεις δαπανών που βαρύνουν μόνο επιχειρήσεις που προβαίνουν ή έχουν προβεί σε παύση λειτουργίας μονάδων παραγωγής άνθρακα, μεταξύ των οποίων και οι επιχειρήσεις που τυγχάνουν ενισχύσεων για την παύση λειτουργίας,
β)
οι δαπάνες που βαρύνουν περισσότερες της μίας επιχειρήσεις.
2. Οι κατηγορίες δαπανών που καλύπτονται από την παράγραφο 1 ορίζονται στο παράρτημα. Η παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται στις δαπάνες που προκύπτουν από τη μη συμμόρφωση με την περιβαλλοντική νομοθεσία.
Άρθρο 5
Σώρευση
1. Το ανώτατο ποσό των ενισχύσεων που επιτρέπονται βάσει της παρούσας απόφασης ισχύει ανεξαρτήτως του κατά πόσον η ενίσχυση χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από κράτη μέλη ή χρηματοδοτείται εν μέρει από την Ένωση.
2. Οι ενισχύσεις που επιτρέπονται βάσει της παρούσας απόφασης δεν συνδυάζονται με άλλες κρατικές ενισχύσεις κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης ή με άλλες μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης για τις ίδιες επιλέξιμες δαπάνες, εφόσον από την εν λόγω επικάλυψη προκύπτει ποσό ενισχύσεων υψηλότερο από το επιτρεπόμενο βάσει της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 6
Τήρηση χωριστών λογαριασμών
Όλες οι ενισχύσεις που λαμβάνουν οι επιχειρήσεις αναγράφονται στον λογαριασμό κερδών και ζημιών ως χωριστό έσοδο διακριτό από τον κύκλο εργασιών. Εφόσον επιχειρήσεις που τυγχάνουν ενισχύσεων βάσει της παρούσας απόφασης εξακολουθούν να προβαίνουν σε εμπορικές συναλλαγές ή να λειτουργούν μετά το κλείσιμο ορισμένων ή όλων των μονάδων παραγωγής τους, τηρούν ακριβείς και χωριστούς λογαριασμούς για κάθε μονάδα τους παραγωγής άνθρακα και για τις άλλες οικονομικές δραστηριότητες που δεν σχετίζονται με την εξόρυξη άνθρακα. Η διαχείριση των ενισχύσεων που χορηγούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης γίνεται κατά τρόπο ώστε να μην υπάρχει δυνατότητα μεταφοράς τους σε άλλες μονάδες παραγωγής άνθρακα οι οποίες δεν υπάγονται στο σχέδιο παύσης λειτουργίας ή σε άλλες οικονομικές δραστηριότητες της ίδιας επιχείρησης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ
Άρθρο 7
Πληροφορίες που υποβάλλουν τα κράτη μέλη
1. Εκτός του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999, οι ενισχύσεις που αναφέρει η παρούσα απόφαση διέπονται και από τους ειδικούς κανόνες που προβλέπονται στις παραγράφους 2 έως 6.
2. Τα κράτη μέλη που προτίθενται να χορηγήσουν ενισχύσεις για την παύση λειτουργίας σύμφωνα με το άρθρο 3 υποβάλλουν στην Επιτροπή σχέδιο παύσης λειτουργίας των συγκεκριμένων μονάδων παραγωγής άνθρακα. Το σχέδιο αυτό περιέχει τουλάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία:
α)
ταυτοποίηση των μονάδων παραγωγής άνθρακα,
β)
το πραγματικό ή κατ’ εκτίμηση κόστος παραγωγής ανά οικονομικό έτος άνθρακα για κάθε μονάδα παραγωγής άνθρακα,
γ)
την κατ’ εκτίμηση παραγωγή άνθρακα, ανά οικονομικό έτος άνθρακα, των μονάδων παραγωγής άνθρακα που υπάγονται σε σχέδιο παύσης λειτουργίας,
δ)
το κατ’ εκτίμηση ποσό των ενισχύσεων παύσης λειτουργίας ανά οικονομικό έτος άνθρακα.
3. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τυχόν τροποποιήσεις των σχεδίων παύσης λειτουργίας.
4 Τα κράτη μέλη κοινοποιούν όλες τις ενισχύσεις που προτίθενται να χορηγήσουν στη βιομηχανία άνθρακα βάσει της παρούσας απόφασης στη διάρκεια ενός οικονομικού έτους άνθρακα. Υποβάλλουν στην Επιτροπή όλα τα στοιχεία υπολογισμού του προβλεπόμενου κόστους παραγωγής, αναφέροντας τον τρόπο με τον οποίο συνδέονται με τα σχέδια παύσης λειτουργίας που κοινοποίησαν στην Επιτροπή σύμφωνα με την παράγραφο 2.
5. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή για το ποσό και τον υπολογισμό των ενισχύσεων που κατέβαλαν πράγματι στη διάρκεια ενός οικονομικού έτους άνθρακα το αργότερο εντός έξι μηνών από το τέλος του εν λόγω έτους. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν επίσης την Επιτροπή για τυχόν αναπροσαρμογές που επήλθαν στη διάρκεια ενός δεδομένου οικονομικού έτους άνθρακα ως προς τα ποσά που είχαν καταβληθεί αρχικά, πριν το τέλος του επόμενου οικονομικού έτους άνθρακα.
6. Κατά την κοινοποίηση ενισχύσεων σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 4 και κατά την ενημέρωση της Επιτροπής σχετικά με τις πράγματι καταβληθείσες ενισχύσεις, τα κράτη μέλη υποβάλλουν όλες τις αναγκαίες πληροφορίες, ώστε να διαπιστώνει η Επιτροπή κατά πόσο τηρήθηκαν οι διατάξεις της παρούσας απόφασης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 8
Μέτρα εφαρμογής
Η Επιτροπή λαμβάνει όλα τα αναγκαία μέτρα για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης. Δύναται, εντός των ορίων που καθορίζονται στην παρούσα απόφαση, να θεσπίσει κοινό πλαίσιο για την κοινοποίηση των πληροφοριών που αναφέρονται στο άρθρο 7.
Άρθρο 9
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2011.
Λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2027.
Βρυξέλλες, 10 Δεκεμβρίου 2010.
ROZHODNUTÍ RADY
ze dne 10. prosince 2010
o státní podpoře k usnadnění uzavírání nekonkurenceschopných uhelných dolů
(2010/787/EU)
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 107 odst. 3 písm. e) této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
s ohledem na stanovisko Evropského parlamentu (1),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Platnost nařízení Rady (ES) č. 1407/2002 ze dne 23. července 2002 o státní podpoře uhelnému průmyslu (2) končí dne 31. prosince 2010.
(2)
Malý podíl subvencovaného uhlí na celkové skladbě zdrojů energie již neodůvodňuje zachování těchto subvencí k zabezpečení zásobování energií na úrovni Unie.
(3)
Politiky Unie zaměřené na podporu obnovitelných zdrojů energie a udržitelného a bezpečného nízkouhlíkové hospodářství neodůvodňují časově neomezenou podporu pro nekonkurenceschopné uhelné doly. Kategorie podpory povolené podle nařízení (ES) č. 1407/2002 by proto neměly být stanoveny na neomezeně dlouhou dobu.
(4)
V případě neexistence odvětvových pravidel pro státní podporu se však na odvětví těžby uhlí použijí pouze obecná pravidla pro státní podporu. Za těchto podmínek může nastat situace, kdy nekonkurenceschopné uhelné doly využívající v současnosti podporu podle nařízení (ES) č. 1407/2002 již nemusí být způsobilé pro tuto podporu a mohou být nuceny ukončit svou činnost.
(5)
Aniž jsou dotčena obecná pravidla pro státní podporu, měly by mít členské státy možnost přijmout opatření ke zmírnění sociálních a regionálních důsledků uzavření těchto dolů, jako například postupné a řádné ukončení činností v rámci plánu na definitivní uzavření nebo financování mimořádných nákladů, zejména závazků vzniklých v minulosti.
(6)
Toto rozhodnutí znamená pro odvětví těžby uhlí přechod z odvětvových pravidel na obecná pravidla pro státní podporu vztahující se na všechna odvětví.
(7)
Aby na vnitřním trhu docházelo co nejméně k narušení hospodářské soutěže v důsledku státní podpory a aby bylo usnadněno uzavírání nekonkurenceschopných uhelných dolů, je potřeba, aby tato podpora byla postupně snižována a aby byla důsledně omezena na uhelné těžební jednotky, u nichž se plánuje jejich definitivní uzavření.
(8)
V zájmu zmírnění dopadů těžby uhlí uhelními těžebními jednotkami, kterým je poskytnuta podpora na uzavření, na životní prostředí by měly členské státy přijmout plán vhodných opatření, například v oblasti energetické účinnosti, obnovitelných zdrojů energie nebo zachycování a ukládání uhlíku.
(9)
Podniky by rovněž měly být způsobilé k získání podpory určené k pokrytí nákladů, které v souladu s běžnou účetní praxí neovlivňují výrobní náklady přímo. Tato podpora je určena k pokrytí mimořádných nákladů vyplývajících z uzavření uhelných těžebních jednotek těchto podniků. S cílem předejít tomu, aby tuto podporu neoprávněně využívaly podniky, jež uzavírají pouze některé těžební lokality, měly by dotyčné podniky vést účetnictví odděleně pro každou uhelnou těžební jednotku.
(10)
Evropská komise by při plnění své úlohy podle tohoto rozhodnutí měla zajistit, aby byly zavedeny, zachovány a dodržovány obvyklé podmínky hospodářské soutěže. Zvláště pokud jde o trh s elektrickou energií, neměla by podpora poskytovaná uhelnému průmyslu být taková, aby ovlivňovala výrobce elektřiny při volbě zdrojů zásobování primární energií. Ceny a množství uhlí by tedy měly být určovány svobodnou dohodou smluvních stran na základě podmínek převládajících na světovém trhu.
(11)
Tímto rozhodnutím se nevylučuje, že podpora poskytnutá uhelnému průmyslu může být považována za slučitelnou s vnitřním trhem z jiných důvodů. Není-li stanoveno jinak, uplatňují se v této souvislosti i nadále v mezích maximální výše podpory další zvláštní pravidla, zejména pravidla týkající se státní podpory pro výzkum, rozvoj a inovace, podpory na ochranu životního prostředí či podpory pro vzdělávací činnosti.
(12)
Komise by měla posoudit opatření oznámená na základě tohoto rozhodnutí a přijmout rozhodnutí v souladu s požadavky podle nařízení Rady (ES) č. 659/1999 ze dne 22. března 1999, kterým se stanoví prováděcí pravidla k článku 93 Smlouvy o ES (3).
(13)
V zájmu kontinuity mezi opatřeními stanovenými v nařízení (ES) č. 1407/2002 a opatřeními uvedenými v tomto rozhodnutí by se toto rozhodnutí mělo použít od 1. ledna 2011,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
KAPITOLA I
ÚVODNÍ USTANOVENÍ
Článek 1
Definice
Pro účely tohoto rozhodnutí se rozumí:
a)
„uhlím“ uhlí vysoké, střední a nízké kvality, kategorie A a B, ve smyslu mezinárodního systému kodifikace uhlí stanoveného Evropskou hospodářskou komisí OSN (4);
b)
„uzavřením“ trvalé ukončení těžby a prodeje uhlí;
c)
„plánem na uzavření“ plán vypracovaný členským státem, který stanoví opatření vedoucí ke konečnému uzavření uhelných těžebních jednotek;
d)
„uhelnou těžební jednotkou“ podzemní nebo povrchové uhelné dílo a související infrastruktura, jež může vytěžit surové uhlí nezávisle na jiných částech podniku;
e)
„těžebním rokem“ kalendářní rok či jiné dvanáctiměsíční období, jež slouží ve smlouvách v uhelném průmyslu jako referenční období;
f)
„výrobními náklady“ celkové náklady spojené se stávající těžbou, včetně nákladů na těžební činnosti, na úpravu uhlí, zejména praní a třídění, a na přepravu uhlí do místa zužitkování, běžné odpisy a tržní úroky z vypůjčeného kapitálu;
g)
„běžnými výrobními ztrátami“ kladný rozdíl mezi náklady na těžbu uhlí a prodejní cenou v místě zužitkování svobodně dohodnutou mezi smluvními stranami s ohledem na podmínky na světovém trhu.
KAPITOLA II
SLUČITELNOST PODPORY
Článek 2
Zásada
1. V souvislosti s konečným uzavřením nekonkurenceschopných dolů může být podpora pro uhelný průmysl považována za slučitelnou s řádným fungováním vnitřního trhu, pokud je v souladu s ustanoveními tohoto rozhodnutí.
2. Podpora se vztahuje pouze na náklady spojené s uhlím určeným k výrobě elektřiny, ke kombinované výrobě tepla a elektřiny, k výrobě koksu a paliva pro vysoké pece v ocelářském průmyslu, pokud k jeho využití dochází v Unii.
Článek 3
Podpora na uzavření
1. Podporu podniku určenou výslovně k pokrytí běžných výrobních ztrát uhelných těžebních jednotek lze považovat za slučitelnou s vnitřním trhem pouze tehdy, splňuje-li tyto podmínky:
a)
provoz dotčených uhelných těžebních jednotek musí být zahrnut do plánu na uzavření, jehož konečný termín je stanoven nejpozději na 31. prosince 2018;
b)
dotčené uhelné těžební jednotky musí být s konečnou platností uzavřeny v souladu s plánem na uzavření;
c)
oznámená podpora nesmí přesáhnout rozdíl mezi předvídatelnými výrobními náklady a předvídatelným výnosem za těžební rok. Skutečně vyplacená podpora podléhá roční korekci podle skutečných nákladů a výnosů, která se provede nejpozději do konce těžebního roku, jenž následuje po roce, na který byla podpora poskytnuta;
d)
výše podpory na tunu měrného paliva nesmí v místě zužitkování způsobit snížení cen uhlí pocházejícího z Unie pod úroveň cen uhlí podobné kvality ze třetích zemí;
e)
dotčené uhelné těžební jednotky musí vykazovat činnost ke dni 31. prosince 2009;
f)
celková výše podpory na uzavření poskytnutá členským státem musí mít klesající tendenci; ke konci roku 2013 musí být snížena alespoň o 25 %, ke konci roku 2015 o 40 %, ke konci roku 2016 o 60 % a ke konci roku 2017 o 75 % ve vztahu k podpoře poskytnuté v roce 2011;
g)
celková výše podpory na uzavření poskytnutá uhelnému průmyslu v členském státě nesmí v žádném roce následujícím po roce 2010 překročit výši podpory, která byla poskytnuta tímto členským státem a schválená Komisí v souladu s články 4 a 5 nařízení (ES) č. 1407/2002 na rok 2010;
h)
členské státy musí přijmout plán opatření zaměřených na zmírnění dopadů těžby uhlí uhelními těžebními jednotkami, kterým je poskytnuta podpora podle tohoto článku, na životní prostředí, například v oblasti energetické účinnosti, obnovitelných zdrojů energie nebo zachycování a ukládání uhlíku.
2. Zařazením opatření představujících státní podporu ve smyslu čl. 107 odst. 1 Smlouvy do plánu uvedeného v odst. 1 písm. h) nesmí být dotčeny oznamovací povinnost a povinnost neprovádět daná opatření, které mají ve vztahu k těmto opatřením podle čl. 108 odst. 3 Smlouvy členské státy, ani slučitelnost těchto opatření s vnitřním trhem.
3. Nejsou-li uhelné těžební jednotky, kterým je poskytována podpora podle odstavce 1, uzavřeny ke dni stanovenému v plánu na uzavření, jenž schválila Komise, získá dotyčný členský stát zpět veškerou podporu poskytnutou za celé období, jehož se plán na uzavření týká.
Článek 4
Podpora na pokrytí mimořádných nákladů
1. Státní podporu poskytnutou podnikům, které provádějí nebo prováděly činnost související s těžbou uhlí, aby mohly pokrýt náklady, jež vznikají nebo vznikly v souvislosti s uzavřením uhelných těžebních jednotek a které nesouvisejí se současnou těžbou, lze považovat za slučitelnou s vnitřním trhem, pokud její výše nepřesahuje zmíněné náklady. Tato podpora může být použita k pokrytí:
a)
nákladů a nákladových rezerv podniků, které uzavírají nebo uzavřely uhelné těžební jednotky, včetně podniků, které využívají podporu na uzavření;
b)
nákladů vzniklých několika podnikům.
2. Kategorie nákladů, na něž se vztahuje odstavec 1, jsou vymezeny v příloze. Odstavec 1 se nepoužije na náklady vyplývající z nedodržování předpisů v oblasti ochrany životního prostředí.
Článek 5
Kumulace
1. Maximální výše podpory schválená podle tohoto rozhodnutí platí bez ohledu na to, zda je podpora financována zcela členským státem nebo zda je částečně financována Unií.
2. Podporu schválenou podle tohoto rozhodnutí nelze kombinovat s jinou státní podporou ve smyslu čl. 107 odst. 1 Smlouvy nebo s jinými formami financování stejných způsobilých nákladů z prostředků Unie, pokud v důsledku tohoto překrývání je částka podpory vyšší než částka schválená podle ustanovení tohoto rozhodnutí.
Článek 6
Oddělení účetnictví
Veškerá podpora, kterou podniky obdržely, se vykazuje v ve výsledovce jako zvláštní položka výnosů, odděleně od obratu. Podniky, jež jsou příjemci podpory podle tohoto rozhodnutí a jež po uzavření některých nebo všech uhelných těžebních jednotek pokračují v obchodní nebo provozní činnosti, vedou pro každou uhelnou těžební jednotku a pro hospodářské činnosti, které nesouvisejí s těžbou uhlí, přesné a oddělené účetnictví. Podpora poskytovaná podle tohoto rozhodnutí je spravována tak, aby ji nebylo možno převést na jiné uhelné těžební jednotky, jež nejsou součástí plánu na uzavření, nebo na jiné hospodářské činnosti téhož podniku.
KAPITOLA III
POSTUPY
Článek 7
Informace poskytované členskými státy
1. Kromě nařízení Rady (ES) č. 659/1999 se na podporu podle tohoto rozhodnutí použijí zvláštní pravidla stanovená v odstavcích 2 až 6.
2. Členské státy, jež zamýšlejí poskytnout podporu na uzavření uvedenou v článku 3, předloží Komisi plán na uzavření dotčených uhelných těžebních jednotek. Tento plán obsahuje alespoň tyto prvky:
a)
identifikaci uhelných těžebních jednotek;
b)
skutečné nebo odhadované výrobní náklady každé uhelné těžební jednotky za těžební rok;
c)
odhad těžby uhlí za těžební rok za uhelné těžební jednotky, jichž se týká plán na uzavření;
d)
odhad výše podpory na uzavření za těžební rok.
3. Členské státy oznámí Komisi veškeré změny plánu na uzavření.
4. Členské státy oznámí veškerou podporu, kterou během těžebního roku zamýšlejí poskytnout uhelnému průmyslu podle tohoto rozhodnutí. Předloží Komisi všechny podrobnosti týkající se výpočtu předvídatelných výrobních nákladů a jejich vztahu k plánům na uzavření oznámeným Komisi podle odstavce 2.
5. Členské státy informují Komisi o výši podpory a o výpočtu podpory skutečně vyplacené v průběhu těžebního roku, a to nejpozději do šesti měsíců od konce tohoto těžebního roku. Členské státy informují Komisi o veškerých opravách částek původně vyplacených v průběhu daného těžebního roku před koncem následujícího těžebního roku.
6. Při oznámení podpor podle článků 3 a 4 a při informování Komise o skutečně vyplacených podporách poskytnou členské státy veškeré informace, jež Komise potřebuje k ověření toho, zda byla dodržena ustanovení tohoto rozhodnutí.
KAPITOLA IV
ZÁVĚREČNÁ USTANOVENÍ
Článek 8
Prováděcí opatření
Komise přijme veškerá nezbytná opatření k provedení tohoto rozhodnutí. V mezích stanovených tímto rozhodnutím může vytvořit společný rámec pro sdělování informací podle článku 7.
Článek 9
Vstup v platnost
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost prvním dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie.
Použije se ode dne 1. ledna 2011.
Pozbývá platnosti dne 31. prosince 2027.
V Bruselu dne 10. prosince 2010.