РЕШЕНИЕ НА СЪВЕТА
от 2 септември 2011 г.
за частично спиране на прилагането на Споразумението за сътрудничество между Европейската икономическа общност и Сирийската арабска република
(2011/523/ЕС)
СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 207 във връзка с член 218, параграф 9 от него,
като взе предвид предложението на Европейската комисия,
като имат предвид, че:
(1)
На 18 януари 1977 г. Европейската икономическа общност и Сирийската арабска република сключиха Споразумение за сътрудничество (1) („Споразумението за сътрудничество“), за да се насърчи цялостното сътрудничество с цел да се укрепят взаимоотношенията между договарящите страни.
(2)
Споразумението за сътрудничество се основава на общото желание на договарящите страни да запазят и укрепят приятелските си взаимоотношения в съответствие с принципите на хартата на Обединените нации.
(3)
Съгласно член 3, параграф 5 от Договора за европейския съюз, в отношенията си с останалата част от света, Съюзът значително допринася за мира, сигурността и защитата на правата на човека, както и за стриктното спазване и развитието на международното право, и по-специално зачитането на принципите на Устава на Организацията на обединените нации.
(4)
Съгласно член 21, параграф 1 от Договора за европейския съюз, дейността на Съюза на международната сцена се ръководи от основополагащите принципи за неговото създаване, развитие и разширяване, които той цели да насърчава в останалата част от света: демокрацията, правовата държава, универсалността и неделимостта на правата на човека и на основните свободи, зачитането на човешкото достойнство, принципите на равенство и солидарност и зачитането на принципите на Устава на Организацията на обединените нации и на международното право.
(5)
От март 2011 г. нараснаха протестите срещу определени злоупотреби с властта на висши сирийски длъжностни лица на общия фон на растящо недоволство от икономическото и политическото положение. Плахите протести, започнали в крайни и бедни райони на страната, прераснаха във повсеместно въстание Сирийските власти отвърнаха и продължават да отвръщат по много ожесточен начин, включително чрез разстрелване на мирни протестиращи.
(6)
На 18 август 2011 г. в изявление за 17-та специална сесия на Съвета за правата на човека относно „Положението с правата на човека в Сирийската арабска република“ върховният комисар на ООН по правата на човека припомни, че в доклада си от 18 август информационната мисия в Сирия, изпълнена по искане на Съвета за правата на човека, е установила, че съществува модел на широкоразпространени или систематични нарушения на правата на човека от страна на сирийските сили за сигурност и сирийските въоръжени сили, в т.ч. убийства, насилствено изчезване, изтезания, лишаване от свобода и преследване. Върховният комисар счете, че по мащаб и характер тези действия могат да представляват престъпления срещу човечеството, и прикани членовете на Съвета за сигурност да разгледат възможността за сезиране на Международния наказателен съд относно положението в Сирия.
(7)
На същата дата Съюзът осъди бруталната кампания, която Башар ал Асад и неговият режим извършват срещу собствения си народ и която доведе до убийството или нараняването на много сирийски граждани. Съюзът многократно е изтъквал, че жестоките репресии трябва да бъдат прекратени, задържаните демонстранти да бъдат освободени, че трябва да се разреши свободен достъп за международните организации за хуманитарна помощ и по правата на човека, както и за медиите, и да се постави началото на реален национален диалог с всички страни. Въпреки това сирийските ръководители продължават да се държат предизвикателно пред призивите на Съюзът и широката международна общност.
(8)
На 23 август 2011 г. Съветът по правата на човека прие резолюция относно тежките нарушения на човешките права в Сирийската арабска република, в която силно заклейми продължаващите много тежки нарушения на човешките права от сирийските власти, повтори призива си към сирийските власти да изпълнят задълженията си съгласно международното право, подчерта нуждата от международно, прозрачно, независимо и бързо разследване на предполагаемите нарушения на международното право, включително действията, които могат да представляват престъпления срещу човечеството, както и за търсене на отговорност от извършителите, и реши да изпрати независима международна комисия за проучване и разследване на нарушенията в Сирия на международното право за човешките права.
(9)
Съгласно преамбюла към Споразумението за сътрудничество като сключват Споразумението договарящите страни искат да покажат общото си желание да запазят и укрепят приятелските си взаимоотношения в съответствие с принципите на Хартата на Обединените нации. При сегашните обстоятелства Съюзът счита, че настоящата ситуация в Сирия е в нарушение на принципите на Хартата на Обединените нации, които представляват основата за сътрудничеството между Сирия и Съюза.
(10)
Предвид изключителната сериозност на насилията, извършвани от страна на Сирия в нарушение на общото международно право и на принципите на Устава на Организацията на обединените нации, Съюзът реши да приеме допълнителни ограничителни мерки срещу режима в Сирия.
(11)
Поради това прилагането на Споразумението за сътрудничество следва частично да бъде спряно, докато сирийските власти поставят край на систематичното нарушаване на човешките права и докато отново може да се счита, че спазват общото международно право и принципите, съставляващи основата на Споразумението за сътрудничество.
(12)
Предвид това, че спирането следва да е насочено само към сирийските власти, но не и към народа на Сирия, то трябва да е ограничено. Тъй като понастоящем суровият нефт и нефтопродуктите са продуктите, търговията с които носи най-голяма полза на режима в Сирия и по този начин подкрепя неговата репресивната политика, спирането на Споразумението следва да се ограничи до суровия нефт и нефтопродуктите,
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
Член 1
Спира се действието на членове 12, 14 и 15 от Споразумението за сътрудничество между Европейската икономическа общност и Сирийската арабска република по отношение на мерките, изброени в приложението към настоящото решение.
Член 2
Сирийската арабска република се уведомява за решението.
Член 3
Настоящото решение влиза в сила в деня на публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Съставено в Брюксел на 2 септември 2011 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 2ας Σεπτεμβρίου 2011
για τη μερική αναστολή της εφαρμογής της συμφωνίας συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και της Αραβικής Δημοκρατίας της Συρίας
(2011/523/ΕΕ)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 207 σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Στις 18 Ιανουαρίου 1977, η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα και η Αραβική Δημοκρατία της Συρίας συνήψαν συμφωνία συνεργασίας (εφεξής «η συμφωνία συνεργασίας») (1) για την προώθηση της συνολικής συνεργασίας με σκοπό την ενίσχυση των σχέσεων μεταξύ τους.
(2)
Η συμφωνία συνεργασίας στηρίζεται στην κοινή επιθυμία των μερών να διατηρήσουν και να ενισχύσουν φιλικές σχέσεις σύμφωνα με τις αρχές του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
(3)
Κατά το άρθρο 3 παρ. 5 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ένωση, στις σχέσεις της με τον υπόλοιπο κόσμο, μεταξύ άλλων συμβάλλει στην ειρήνη, στην ασφάλεια και στην προστασία των ανθρώπινων δικαιωμάτων, καθώς και στην αυστηρή τήρηση και ανάπτυξη του διεθνούς δικαίου , συμπεριλαμβανομένου του σεβασμού των αρχών του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
(4)
Κατά το άρθρο 3 παρ. 5 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η δράση της Ένωσης στη διεθνή σκηνή έχει ως γνώμονα τις αρχές που έχουν εμπνεύσει τη δημιουργία, την ανάπτυξη και τη διεύρυνσή της και τις οποίες επιδιώκει να προάγει στον ευρύτερο κόσμο: τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου, την οικουμενικότητα και το αδιαίρετο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, τον σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, τις αρχές της ισότητας και της αλληλεγγύης και τον σεβασμό των αρχών του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου.
(5)
Από τον Μάρτιο του 2011, εντάθηκαν οι διαμαρτυρίες κατά συγκεκριμένων καταχρήσεων εξουσίας από Σύριους αξιωματούχους μέσα στο γενικό πλαίσιο της αυξανόμενης οικονομικής και πολιτικής δυσαρέσκειας. Οι συγκρατημένες διαμαρτυρίες που άρχισαν σε περιθωριοποιημένες περιοχές εξελίχθηκαν σε εθνική εξέγερση. Οι συριακές αρχές αντέδρασαν, και εξακολουθούν να αντιδρούν, κατά πολύ βίαιο τρόπο, πυροβολώντας ειρηνικούς διαδηλωτές.
(6)
Στις 18 Αυγούστου 2011, η Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα εξέδωσε δήλωση κατά την 17η ειδική σύνοδο του Συμβουλίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα σχετικά με την «Κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Αραβική Δημοκρατία της Συρίας». Στη δήλωση αυτή υπενθυμίζει ότι, στην από 18ης Αυγούστου έκθεσή της, η διερευνητική αποστολή στη Συρία που ζητήθηκε από το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων διαπίστωσε σωρεία διαδεδομένων ή συστηματικών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τις δυνάμεις ασφαλείας και τις ένοπλες δυνάμεις της Συρίας, μεταξύ των οποίων δολοφονίες, διά της βίας εξαφανίσεις, βασανιστήρια, στέρηση της ελευθερίας και διώξεις. Η Ύπατος Αρμοστής θεωρεί ότι η κλίμακα και η φύση αυτών των πράξεων τις καθιστούν δυνάμει εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και προέτρεψε τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας να εξετάσουν το ενδεχόμενο παραπομπής της κατάστασης που επικρατεί στη Συρία στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.
(7)
Την ίδια ημέρα, η ΕΕ καταδίκασε τη βάρβαρη εκστρατεία του Bashar al-Assad και του καθεστώτος του κατά του ίδιου του συριακού λαού με αποτέλεσμα να φονευθούν ή να τραυματιστούν πολλοί σύριοι πολίτες. Η ΕΕ έχει τονίσει επανειλημμένα ότι πρέπει να σταματήσει η βάρβαρη καταστολή, να ελευθερωθούν οι κρατούμενοι διαδηλωτές, να επιτραπεί η απρόσκοπτη πρόσβαση των διεθνών ανθρωπιστικών οργανώσεων, των διεθνών οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μέσων μαζικής ενημέρωσης και να δρομολογηθεί εθνικός διάλογος χωρίς αποκλεισμούς. Ωστόσο, η συριακή ηγεσία εξακολουθεί να αγνοεί τις εκκλήσεις της ΕΕ καθώς και της ευρύτερης διεθνούς κοινότητας.
(8)
Στις 23 Αυγούστου 2011, το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων εξέδωσε ψήφισμα κατά των σοβαρών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Αραβική Δημοκρατία της Συρίας στο οποίο καταδίκαζε απερίφραστα τις συνεχείς σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκ μέρους των συριακών αρχών, επαναλάμβανε τις εκκλήσεις του προς τις συριακές αρχές να συμμορφωθούν με τις υποχρεώσεις που έχουν αναλάβει βάσει του διεθνούς δικαίου, τόνιζε την ανάγκη να διεξαχθεί μια διεθνής, διαφανής, ανεξάρτητη και ταχεία έρευνα των καταγγελιών για παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου, καθώς και των πράξεων που ενδέχεται να συνιστούν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, και να κληθούν οι υπεύθυνοι να λογοδοτήσουν, και αποφάσισε να αποστείλει ανεξάρτητη διεθνή εξεταστική επιτροπή που θα διερευνήσει τις παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη Συρία.
(9)
Σύμφωνα με το προοίμιο της συμφωνίας συνεργασίας, τα συμβαλλόμενα μέρη, με τη σύναψη της εν λόγω συμφωνίας, επιθυμούν να εκδηλώσουν την αμοιβαία θέλησή τους να διατηρήσουν και να αναπτύξουν φιλικές σχέσεις σύμφωνα με τις αρχές του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Υπό τις παρούσες περιστάσεις, η Ένωση θεωρεί ότι η παρούσα κατάσταση στη Συρία παραβιάζει σαφώς τις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών οι οποίες συνιστούν τη βάση της συνεργασίας μεταξύ της Συρίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
(10)
Εκτιμώντας τις σοβαρότατες παραβιάσεις που διέπραξε η Συρία κατά παράβαση του γενικού διεθνούς δικαίου και των αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, η Ένωση αποφάσισε να θεσπίσει συμπληρωματικά περιοριστικά μέτρα κατά του συριακού καθεστώτος.
(11)
Έτσι, η εφαρμογή της Συμφωνίας συνεργασίας θα πρέπει να ανασταλεί μερικώς έως ότου οι συριακές αρχές θέσουν τέρμα στις συστηματικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μπορούν πάλι να θεωρηθούν ως τηρούσες το γενικό διεθνές δίκαιο και τις αρχές που συνιστούν τη βάση της συμφωνίας συνεργασίας.
(12)
Εκτιμώντας ότι η αναστολή θα πρέπει να αφορά αποκλειστικά τις συριακές αρχές και όχι τον λαό της Συρίας, η αναστολή θα πρέπει να είναι περιορισμένη. Δεδομένου ότι το αργό πετρέλαιο και τα προϊόντα πετρελαίου είναι επί του παρόντος προϊόντα, το εμπόριο των οποίων ωφελεί ως επί το πλείστον το καθεστώς της Συρίας και υποστηρίζει έτσι τις κατασταλτικές πολιτικές του, η αναστολή της συμφωνίας συνεργασίας θα πρέπει να περιορίζεται στο αργό πετρέλαιο και στα προϊόντα πετρελαίου.
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Τα άρθρα 12 ,14 και 15 της συμφωνίας συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και της Αραβικής Δημοκρατίας της Συρίας αναστέλλονται όσον αφορά τα μέτρα που απαριθμούνται στο παράρτημα της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση κοινοποιείται στη Αραβική Δημοκρατία της Συρίας.
Άρθρο 3
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημέρα δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Βρυξέλλες, 2 Σεπτεμβρίου 2011.