РЕШЕНИЕ НА КОМИСИЯТА
от 27 октомври 2010 година
относно държавна помощ № C 15/08 (ex N 318/07, N 319/07, N 544/07 и N 70/08), която Италия възнамерява да приведе в действие в полза на предприятието „Cantiere Navale De Poli“
(нотифицирано под номер C(2010) 7253)
(само текстът на италиански език е автентичен)
(текст от значение за ЕИП)
(2013/197/ЕС)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 108, параграф 2, първа алинея от него,
като взе предвид Споразумението за създаване на Европейското икономическо пространство, и по-специално член 62, параграф 1, буква а) от него,
след като прикани заинтересованите страни да представят мненията си в съответствие с посочените по-горе разпоредби (1) и като взе предвид тези мнения,
като има предвид, че:
I. ПРОЦЕДУРА
(1)
С писма от 6 юни 2007 г., 24 септември 2007 г. и 6 февруари 2008 г. Италия уведоми за исканията за удължаване на тригодишния срок за предаване на четири кораба от типа химикаловоз (наречени C 241, C 242, C 243 и C 244), които е трябвало да бъдат построени в корабостроителницата „Cantiere Navale De Poli“ (наричана по-долу „De Poli“ или „корабостроителницата“) (2). По-специално, Италия поиска удължаване на срока за предаване с 8 месеца за кораб C 241, с 6 месеца за кораб C 242, с 9 месеца за кораб C 243 и с 10 месеца за кораб C 244.
(2)
Уведомленията се отнасят до помощите, отпуснати от Италия на „De Poli“ по силата на националната схема за помощи N 59/2004, одобрена от Комисията на 19 май 2004 г. (3) на основание Регламент (ЕО) № 1177/2002 на Съвета от 27 юни 2002 г. относно временен защитен механизъм за корабостроенето (4), изменен с Регламент (ЕО) № 502/2004 на Съвета (5) (наричани по-долу „италианската схема“ и „регламентът за временния защитен механизъм“).
(3)
С писма от 31 юли 2007 г., 31 август 2007 г., 7 септември 2007 г., 12 ноември 2007 г. и 25 януари 2008 г. Италия предостави на Комисията допълнителна информация, свързана с уведомленията.
(4)
С писмо от 16 април 2008 г. Комисията съобщи на италианските власти решението да започне процедурата по член 108, параграф 2 от Договора за функционирането на Европейския съюз (ДФЕС) (6) по отношение на представените искания за удължаване на срока. Решението на Комисията за започване на процедурата беше публикувано в Официален вестник на Европейския съюз (7). Заинтересованите страни бяха приканени да представят своите мнения в тази връзка.
(5)
Италия представи мнението си относно решението за започване на процедурата с писмо от 16 юни 2008 г., регистрирано на 17 юни 2008 г. Комисията получи мнението на „De Poli“ също с писмо от 16 юни 2008 г., регистрирано на 17 юни 2008 г. Италия предостави допълнителна информация с писмо от 30 юни 2008 г., регистрирано в същия ден, и с писмо от 29 октомври 2008 г., регистрирано на 3 ноември 2008 г.
(6)
С писмо от 15 юли 2008 г., регистрирано на 22 юли 2008 г., Италия поиска второ удължаване на срока за предаване на два от химикаловозите, а именно: до 30 септември 2008 г. за кораб С 242 и до 30 септември 2008 г. за кораб С 244.
(7)
С писмо от 20 януари 2009 г., регистрирано на 22 януари 2009 г., Италия поиска трето удължаване на срока за предаване, а именно: до 31 декември 2008 г. за кораб С 242 и до 28 февруари 2009 г. за кораб С 243. С писмо от 14 април 2009 г., регистрирано на 15 април 2009 г., Италия поиска още едно (четвърто по ред) удължаване на срока за предаване, а именно: до 30 юни 2009 г. за кораб С 242, до 30 септември 2009 г. за кораб С 243 и до 30 ноември 2009 г. за кораб С 244.
(8)
С писмо от 8 май 2009 г., регистрирано в същия ден, Комисията поиска от Италия допълнителна информация, а на 12 юни 2009 г. изпрати писмо за напомняне. Италия отговори с писмо от 23 септември 2009 г. (8), с което информира Комисията единствено за факта, че „De Poli“ е билa допуснатa до споразумение с кредиторите (9).
(9)
С писмо от 28 януари 2010 г., регистрирано на 1 февруари 2010 г., Италия официално оттегли исканията за удължаване на срока за предаване на кораби C 242 и C 243 (10).
(10)
С електронно писмо от 2 март 2010 г. Комисията поиска от Италия да поясни статуса на уведомленията относно кораби C 241 и C 244.
(11)
С електронно писмо от 10 юни 2010 г., регистрирано на 17 юни 2010 г., Италия информира Комисията, че кораб С 241 е бил завършен на 31 август 2008 г. и предаден на 3 ноември 2008 г., и че уведомлението за искане за отлагане на срока за предаване за този кораб не е било оттегляно.
(12)
С писмо от 16 юни 2010 г., регистрирано на 28 юни 2010 г., Италия официално оттегли исканията за удължаване на срока за предаване на кораб C 244.
II. КОНТЕКСТ
(13)
Изложените по-долу факти се отнасят единствено за кораб С 241, тъй като Италия оттегли исканията за удължаване на срока за предаване на кораби C 242, C 243 и C 244.
(14)
Предприятието „De Poli“ е италианска корабостроителница, намираща се на остров Pellestrina (Венеция), която през 90-те години на миналия век се специализира в строенето на плавателни съдове за превоз на химически продукти и танкери. През 2007 г. в корабостроителницата работят 320 служители, в това число и подизпълнителите, а реализираният годишен обем на продажбите е равен на 70 млн. EUR. На 11 февруари 2010 г. италианският компетентен съдия утвърди споразумението с кредиторите относно корабостроителницата (11).
(15)
На 28 януари 2005 г. дружеството „Arcotur S.r.l.“ възлага на корабостроителницата „De Poli“ строежа на кораб С 241. Съгласно договора корабът С 241 притежава следните технически спецификации: обща дължина 125 m, най-голяма широчина 19 m, пълна товароносимост близо 7 300 t и скорост 15 възела при мощност, равна на 85 % от максималната непрекъсната мощност. В договора за продажба крайният срок за предаване на кораба C 241 на купувача „Arcotur S.r.l.“ е определен за 31 декември 2007 г. при обща цена 30 млн. EUR.
(16)
На 26 май 2006 г. корабостроителницата поръчва на един доставчик (наричан по-долу „доставчика“) редуктора за кораба, като доставчикът потвърждава поръчката със срок на доставка 3 септември 2007 г. Според предоставената от „De Poli“ информация, редукторът за кораб С 241 е специален модел с уникални характеристики, който се различава по редица технически аспекти от стандартния модел, произвеждан от същия доставчик.
(17)
На 6 юли 2006 г. дружеството „Arcoin S.p.A.“ (бивше „Arcotur S.r.l.“) и корабостроителницата „De Poli“ изменят подписания на 28 януари 2005 г. договор, като променят параметрите на поръчания кораб С 241 по следния начин: обща дължина 112 m, най-голяма широчина 16,8 m, пълна товароносимост 5 300 t, с което цената се свежда до 23 млн. EUR.
(18)
На 20 юли 2006 г. дружеството „Arcoin S.p.A.“ преотстъпва договора за строителството на кораб С 241 на дружеството „Elbana di Navigazione S.p.A.“.
(19)
На определения за 3 септември 2007 г. срок за доставка, поръчаният на 26 май 2006 г. редуктор не е готов. С писмо от 23 октомври 2007 г. доставчикът информира „De Poli“, че поради недостига на суровини на пазара и произтичащото от него забавяне на доставките от страна на поддоставчиците редукторът не може да бъде произведен навреме. На 18 януари 2008 г. доставчикът потвърждава, че срокът за доставка на редуктора се изтегля за февруари 2008 г., т.е. шест месеца по-късно в сравнение с първоначалния срок.
(20)
Поради това италианските власти искат удължаване на срока за предаване на кораб С 241 до 31 август 2008 г., т.е. удължаване с осем месеца на предвидения в договора срок за предаване на кораба (31 декември 2007 г.).
(21)
Въз основа на получената информация Комисията заключава, че корабът С 241 е предаден на 3 ноември 2008 г. (12)
III. ПОМОЩТА
(22)
В регламента за временния защитен механизъм (13) са установени временни и извънредни мерки с цел да се подпомогнат корабостроителниците в Съюза, упражняващи дейност в секторите, които навремето са тежко засегнати от нелоялната корейска конкуренция (14).
(23)
В регламента за временния защитен механизъм отпускането на преки помощи се счита за съвместимо с вътрешния пазар до 6 % от стойността преди помощта (15) в подкрепа на договори за строеж на някои категории търговски кораби (контейнеровози, химикаловози, танкери и газовози (16)) при следните условия: ако корейска корабостроителница се съревновава за възлагането на договора, като предлага по-ниска цена (17), ако окончателният договор е сключен преди изтичането на срока на действие на регламента (31 март 2005 г.) (18) и ако плавателният съд е предаден в рамките на три години след подписването на окончателния договор (19).
(24)
С член 2, параграф 4 от регламента за временния защитен механизъм се дава възможност на Комисията да разрешава удължаване на крайния срок от три години за предаването, „когато това е оправдано от техническата сложност на въпросния корабостроителен проект или от закъснения, дължащи се на неочаквани, сериозни и документирани смущения, които се отразяват на работния план на корабостроителницата и които са причинени от извънредни, непредвидими и независещи от предприятието обстоятелства.“
(25)
През май 2004 г. въз основа на регламента за временния защитен механизъм Комисията одобри италианската схема за помощи за корабостроителниците (20), в която са предвидени условия, съответстващи на посочените по-горе условия в регламента. По-специално в италианската схема се предвижда отпускането на помощи до 6 % от стойността на договора преди помощта в подкрепа на плавателни съдове, предадени в рамките на три години от датата на подписване на окончателния договор, и възможността за удължаване на крайния срок от страна на Комисията, само „когато това е оправдано от техническата сложност на въпросния корабостроителен проект или от закъснения, дължащи се на неочаквани, сериозни и документирани смущения, които се отразяват на работния план на корабостроителницата и които са причинени от извънредни, непредвидими и независещи от предприятието обстоятелства.“ (параграф 29 от италианската схема).
(26)
На 31 януари 2005 г. корабостроителницата „De Poli“ представи на италианските власти заявление за отпускане на помощта, предвидена в посочената схема, във връзка със строителството на кораба С 241 в размер от 1,3 млн. EUR.
(27)
На 25 януари 2008 г.„De Poli“ поиска срокът за предаване на кораба С 241 да се удължи от 31 декември 2007 г. до 31 август 2008 г.
(28)
Италианските власти потвърждават, че помощта не е била предоставена и отбелязват, че по силата на решението от 21 октомври 2008 г. (21), с което Комисията обявява допълнителния бюджет от 10 млн. EUR за италианската схема за несъвместим с вътрешния пазар, понастоящем няма достатъчно средства за отпускането на такава помощ.
IV. РЕШЕНИЕ ЗА ЗАПОЧВАНЕ НА ПРОЦЕДУРА
(29)
В решението за започване на процедура Комисията изразява съмнение, че обстоятелствата, които според италианските власти и корабостроителницата „Dе Poli“ оправдават закъснялото предаване на кораба С 241 (както и на корабите C 242, C 243 и C 244, които не са предмет на настоящата оценка), могат да бъдат определени като „забавяния, дължащи се на неочаквани, сериозни и документирани смущения, които се отразяват на работния план на корабостроителницата и които са причинени от извънредни, непредвидими и независещи от предприятието обстоятелства“ по смисъла на параграф 29 от италианската схема.
(30)
Макар че се отнасят за всичките четири кораба (C 241, C 242, C 243 и C 244), изразените в решението за започване на процедура съмнения остават при оценката, свързана единствено с кораба С 241.
(31)
В решението Комисията си задава на първо място въпроса дали сключените с дружеството „Arcoin S.p.A.“ договори са окончателни и дали не представляват по-скоро начин за „De Poli“ да си осигури спазването на крайния срок за допустимост на помощите и едва по-късно да намери окончателни купувачи.
(32)
На второ място Комисията изразява съмнение дали прехвърлянето на договорите за продажба между корабособствениците не е само по себе си една от причините за забавянето при предаването.
(33)
На трето място Комисията предполага, че корабостроителницата „De Poli“ е приела поръчки, които надвишават действителния ѝ производствен капацитет, тъй като в периода 2005-2008 г. тя е планирала строителството на 18 плавателни съда, от които половината е трябвало да бъдат построени на двата основни стапела, а другата половина в един по-малък обект.
(34)
Накрая, Комисията изразява съмнението, че предполагаемите закъснения при доставката на компоненти от основно значение са били действително непредвидими, както твърдят италианските власти, и предполага, че по-скоро става дума за обичайни търговски рискове, които една добросъвестна корабостроителница би трябвало да предвиди в работния си план. По-специално, Комисията смята, че „De Poli“ е можела да увеличи риска от забавяне, поръчвайки прекалено късно някои от компонентите за корабите.
(35)
Що се отнася до кораба С 241, в мненията си относно решението за започване на процедура от 16 юни 2008 г. италианските власти твърдят, че корабостроителницата „De Poli“ е имала потенциално необходимия производствен капацитет, за да предаде корабите в рамките на 36 месеца от датата на сключване на договора за продажба. Забавянето се дължи единствено на закъснялата доставка на редуктора от страна на доставчика, което Италия определя като сериозен, извънреден, непредвидим и независещ от предприятието фактор по смисъла на параграф 29 от италианската схема.
(36)
Според изпратените на същата дата от корабостроителницата „De Poli“ мнения фактът, че корабостроителницата и дружеството „Arcoin S.p.A.“ се оглавяват от членове на фамилията De Poli не е достатъчен, за да се постави под съмнение действителността на първоначалния договор, сключен на 28 януари 2005 г. Италианските власти подкрепят този аргумент, като отбелязват, че към момента на сключване на договора за кораб С 241 не са съществували преки стопански връзки между корабостроителницата и дружеството „Arcoin S.p.A.“ (като се изключи фактът, че собствениците на дружеството „Arcoin S.p.A.“ са членове на фамилията De Poli, но те не са съвсем същите като акционерите на корабостроителницата „De Poli“).
(37)
В тази връзка корабостроителницата „De Poli“ твърди, че поръчването на плавателни съдове, които след това се преотстъпват на пазара при завършването им или по време на строежа, не е рядко явление сред корабособствениците.
(38)
Що се отнася до работния план за кораба С 241 корабостроителницата „De Poli“ отбелязва, че предвид на сложността на корабостроителните проекти между сключването на договорите за строителство и началото на работата обикновено минават няколко месеца. Според корабостроителницата в периода между подписването на договора и действителното начало на работите е обичайна практика с оглед на започването на работата корабостроителницата да извършва подготвителни дейности, сред които са изготвянето на проекта за изпълнение и преговорите с различните доставчици.
(39)
Според първоначалния работен план, представен от „De Poli“ на италианските власти (22), строителството на кораб С 241 е трябвало да започне през първото тримесечие на 2006 г., а предаването е било предвидено за второто полугодие на 2007 г. Въз основа на изменения работен план обаче работите по кораба С 241 е трябвало да започнат на 28 септември 2006 г. (на южния стапел, един от двата стапела на корабостроителницата.)
(40)
Според „De Poli“ доставката на редуктора е основен етап от корабостроителния процес, след който следват монтирането на редуктора към двигателя, поставянето на витлото и завършването на корпуса. Значителен брой дейности по монтирането и подготовката/строежа могат да бъдат извършени едва след монтажа на редуктора. От корабостроителницата „De Poli“ твърдят, че компоненти като редуктора обикновено не се поръчват предварително, за да се избегнат разходите за складиране и предварителните плащания, и подчертават, че доставчикът, към когото са се обърнали, е водещ производител в сектора с доказан опит, поради което не е имало причина да се предположи, че редукторът няма да бъде доставен навреме.
(41)
„De Poli“ твърди, че винаги е имала капацитет, за да предаде навреме 18-те плавателни съда, поръчани ѝ в периода 2005-2008 г., тъй като пълната товароносимост на съдовете възлиза на 10 000 t годишно, а корабостроителницата е известна с това, че капацитетът ѝ надвишава 12 000 t годишно. Освен това от корабостроителницата посочват, че девет от 18-те поръчани във въпросния период плавателни съда са с малки размери (обща дължина 20 m и пълна товароносимост 25 t), докато само останалите девет съда са с размерите на кораба С 241. Това показва, според „De Poli“, че корабостроителницата е имала капацитета за изпълнение на всички поръчки в определените срокове и че не са били поети ангажименти, надвишаващи производствения капацитет на „De Poli“.
(42)
Накрая „De Poli“ припомня, че в миналото Комисията е одобрявала в многобройни случай (и в случая на самата „De Poli“) искания за удължаване на срока за предаване, обосновани със закъснели доставки на основни компоненти.
VI. ОЦЕНКА
(43)
С оглед на официалното оттегляне от италианска страна на уведомленията за искания за удължаване на срока за предаване на кораби C 242, C 243 и C 244 и при липсата на отпуснати средства официалната процедура по разследване, свързана с исканията на Италия по отношение на трите посочени по-горе кораба, става безпредметна и ще бъде закрита, без да се правят по-нататъшни оценки.
(44)
Настоящата оценка се отнася единствено за кораба С 241 и в нея ще се правят позовавания на корабите C 242, C 243 и C 244, само когато това е от значение за целите на самата оценка.
(45)
Съгласно член 107, параграф 1 от ДФЕС всяка помощ, предоставена от държава-членка или чрез ресурси на държава-членка, под каквато и да било форма, която нарушава или заплашва да наруши конкуренцията чрез поставяне в по-благоприятно положение на определени предприятия или производството на някои стоки, доколкото засяга търговията между държавите-членки, е несъвместима с вътрешния пазар. Следователно в член 107, параграф 1 от ДФЕС са определени кумулативните условия, съгласно които дадена национална мярка е окачествена като държавна помощ: мярката предоставя избирателно предимство, използва държавни средства, води до нарушаване на конкуренцията и оказва отрицателно въздействие върху търговията между държавите-членки.
(46)
Мярката, която Италия възнамерява да приведе в действие в полза на „De Poli“ за строежа на кораб С 241 посредством финансово участие в размер до максимум 6 % (около 1,3 млн. EUR) от стойността на договора преди помощта, безспорно представлява държавна помощ по смисъла на член 107, параграф 1 от ДФЕС. Мярката се финансира от италианската държава. Средствата, предназначени за покриване на разходите, които обикновено се поемат от корабостроителницата по време на строежа на плавателния съд, предоставят предимство на „De Poli“. Мярката е избирателна, тъй като е предназначена изцяло в полза на „De Poli“, а понеже благоприятства нейното положение спрямо европейските ѝ конкуренти, тя води до нарушаване на конкуренцията на европейския корабостроителен пазар и влияе върху търговията между държавите-членки.
(47)
Два са аспектите от разглеждания случай, които предизвикаха съмненията на Комисията относно съвместимостта на помощта за „De Poli“ с вътрешния пазар. От една страна, в параграф 29 от италианската схема се предвижда, че помощите могат да бъдат отпускани за плавателни съдове, предадени в рамките на три години от датата на подписване на окончателния договор, а от друга страна, в параграф 33 се предвижда, че окончателните договори трябва да бъдат сключени преди да изтече срокът на действие на регламента за временния защитен механизъм, т.е. 31 март 2005 г.
(48)
Що се отнася до последното, италианските власти обясниха, че преотстъпването на договори между корабособственици след изтичането на срока на действие на регламента за временния защитен механизъм не може да се тълкува като показател за това, че първоначалният договор за кораба С 241, подписан на 28 януари, не е „окончателният договор“ по смисъла на параграф 29 от италианската схема.
(49)
Комисията признава, че преотстъпването на даден договор на трети страни изглежда е обичайна практика в сектора на корабостроенето. В едно предишно решение (23), което също се отнася до удължаване на тригодишния срок за предаване на два плавателни съда, Комисията заключава, например, че макар и да има преотстъпване на договори, първият договор може да се смята за окончателен, тъй като видът продукт не се променя и новият собственик замества предходния, като придобива неговите права и задължения. В цитирания случай Комисията заключава, че прехвърлянето на собственост само по себе си не променя естеството на договорите и поради това условията за допустимост на помощите също остават непроменени.
(50)
В разглеждания случай преотстъпването на договора между корабособственици също не води до промяна на вида продукт или на естеството на договора и новият собственик заменя страната, сключила първоначално договора, като придобива нейните права и задължения. В този смисъл Комисията смята, че първоначалният договор е окончателен и поради това счита за допустими помощите по силата на италианския режим.
(51)
Що се отнася до съмненията, изразени във връзка с условията за удължаването на тригодишния срок за предаване, в италианската схема се предвижда, че Комисията може да разрешава такова удължаване на срока „когато това е оправдано от техническата сложност на въпросния корабостроителен проект или от закъснения, дължащи се на неочаквани, сериозни и документирани смущения, които се отразяват на работния план на корабостроителницата и които са причинени от извънредни, непредвидими и независещи от предприятието обстоятелства.“
(52)
Поради това Комисията трябва да прецени дали италианските власти са доказали в достатъчна степен, че възникналите забавяния при предаването на кораб С 241 отговарят на условията за удължаване на срока, предвидени в италианската схема.
(53)
Преди да пристъпи към оценяването на предоставените от италианска страна елементи, Комисията констатира, че в решението Astilleros Zamacona от 16 март 2000 г. (24) Общият съд на Европейския съюз е постановил, че „тази разпоредба [относно извънредните обстоятелства]“, с която се предвиждат дерогации по отношение на принципите, посочени в първата алинея на същата разпоредба [тригодишния срок], следва да се тълкува ограничително.“ Според становището на Общия съд формулировката „извънредни обстоятелства“ в разпоредбата означава намерението на общностния законодател да я прилага само в много специфични ситуации. Поради това Общият съд смята, че заинтересованата държава-членка носи отговорността да докаже, че предполагаемите извънредни обстоятелства са довели до такова смущение, което е повлияло на работния план на корабостроителницата и е предизвикало забавянето при предаването на плавателния съд, като установи причинно-следствена връзка между тези две събития.
(54)
Италианските власти твърдят, че забавянето при предаването на кораб С 241 се дължи на закъснялата доставка на редуктора (6 месеца) и на последвалото отлагане с един месец на дейностите по монтажа. Комисията констатира, че това е единствената посочена от Италия причина за забавянето, като в частност в искането за удължаване на срока не се споменават като причина новите спецификации, произтичащи от преотстъпването на договора.
(55)
Съгласно практиката на Комисията (25) от условието, което определя „извънредността“ на обстоятелствата, се изключват обичайните или най-малкото нормалните събития, които е трябвало да бъдат разумно предвидени в работния план. За извънредни могат да се считат големи закъснения при доставката на основни компоненти, но по-малките закъснения не се считат задължително за извънредни, независимо от продължителността и сложността на корабостроителния проект. Освен това предвид ограничителното тълкуване на това изключение Комисията преценява внимателно наличието на евентуални елементи, които да показват, че корабостроителницата е можела да предвиди, избегне или най-малкото да ограничи закъсненията, свързани, например, с навременността на поръчките спрямо въпросния работен план. Условието за непредвидимост на събитието изключва в действителност всички фактори, които биха могли да бъдат разумно предвидени от страните.
(56)
Комисията признава, че е възможно да съществува причинно-следствена връзка между закъснялата доставка на основни за строежа на плавателния съд компоненти и искането за удължаване на срока за предаването му (26). Въпреки това в конкретния разглеждан случай Комисията подлага под съмнение най-вече съществуването на предполагаемите извънредни и непредвидими обстоятелства, тъй като в случая не изглежда да са налице необходимите елементи, за да се заключи, че причиненото забавяне отговаря на условията от параграф 29 от италианската схема.
(57)
Както беше вече отбелязано, в миналото Комисията е признавала, че за извънредни могат да се считат големите закъснения при доставката на основни компоненти. Дадено искане за удължаване на срок обаче трябва винаги да се оценява в контекста на специфичните за всеки случай обстоятелства. Тъй като „De Poli“ е попадала в същия вид ситуация няколко пъти (не само защото „De Poli“ вече е правила в миналото подобни искания за удължаване на срок (27), но и защото другите три договора, сключени в същия ден като този за строежа на кораба С 241, също са били обект на неколкократни искания за удължаване на срока, вж. точки 1, 6 и 7), Комисията заключава, че посочените закъснения не могат повече да се смятат за истински извънредни. Последвалите неколкократно повтарящи се смущения не могат да се считат за напълно непредвидими.
(58)
Точно поради тези последни смущения изглежда, че „De Poli“ не е действала добросъвестно при планирането на производството.
(59)
В първоначалния работен план се предвижда строежът на кораб С 241 да започне през първото тримесечие на 2006 г., а предаването му да се извърши през второто полугодие на 2007 г., тоест в рамките на производствен период от 15-24 месеца.
(60)
В изменения работен план обаче производството е предвидено да започне едва на 28 септември 2006 г., а предаването на кораба е насрочено за 30 декември 2007 г., т.е. само един месец преди крайния срок за предаване 28 януари 2008 г. В така изменения работен план е предвиден цялостен период от едва 15 месеца за строежа на кораба съгласно клаузите на договора. Според предоставената от италианските власти информация за производството на плавателни съдове от същия вид или дори с по-малък размер на същия южен стапел (плавателни съдове C 229 и C 240) са били предвидени съответно 22 и 20 месеца от началото на строителството до предаването.
(61)
Освен това при начало на строежа едва на 28 септември 2006 г. и предаване на кораба, предвидено за 30 декември 2007 г., т.е. само един месец преди крайния срок за предаване на 28 януари 2008 г., няма никакво място за евентуални закъснения при строителния процес, въпреки че в миналото корабостроителницата се е сблъсквала със закъснения, дължащи се както на доставката на компоненти, така и на самия строителен процес, както се вижда от другите удължавания на срокове за предаване, поискани от „De Poli“.
(62)
Също така предвид голямото търсене в периода (италианските власти предоставиха доказателства, че в периода 2003-2005 г. поръчките за дизелови двигатели са се увеличили със 60 %) се смята, че поръчките на основни компоненти като редуктора и договарянето на съответните срокове за доставка е трябвало да бъдат направени по-рано. Твърдението на „De Poli“, че не става въпрос за обичайна практика, не е достатъчно, за да се заключи, че корабостроителницата е действала оправдано, като е предприела разумни действия за избягването или ограничаването на закъсненията, особено предвид на голямото търсене и закъсненията в миналото.
(63)
Вместо това Комисията констатира, че редукторът е поръчан на 26 май 2006 г. с дата на доставка септември 2007 г., което предоставя само малко, ако не и никакво място за евентуални закъснения предвид на това, че срокът за предаване на кораба С 241 изтича на 21 декември 2007 г. Самата „De Poli“ отбелязва, че количеството работа, необходимо след доставката на редуктора, е значително (вж. точка 39), като това обстоятелство изглежда потвърждава, че в планирането на корабостроителницата е трябвало да се предвиди известно място за закъснение при доставката на основни компоненти за плавателните съдове.
(64)
Що се отнася до съмненията, изразени от Комисията в решението за започване на процедурата относно възможността преотстъпването на договора на нов собственик да е само по себе си причина за забавянето, Комисията констатира, че преотстъпването на договора от „Arcoin S.p.A.“ на „Elbana Navigazione S.p.A.“ е станало едва на 20 юли 2006 г., т.е. няколко месеца след първоначално предвидената за начало на строежа дата (първо тримесечие на 2006 г.). Поради това в разглеждания случай не е възможно да се изключи, че преотстъпването на договори между корабособственици не е само по себе си причина за забавянето на началото на строежа, а в последствие и на предаването на кораба, най-вече като се вземе предвид фактът, че преотстъпването на договора на друг корабособственик е довело до някои изменения в специфичните характеристики на плавателния съд.
(65)
В заключение, предвид ограничителното тълкуване на исканията за извънредно удължаване на срока италианските власти не са доказали по последователен начин защо представените обстоятелства не са могли да бъдат избегнати или защо отрицателните последици от тези обстоятелства не са могли да бъдат значително ограничени посредством добросъвестно планиране и управление на поръчките от страна на „De Poli“. Като изхожда от тези разсъждения, Комисията заключава, че представените в подкрепа на искането за удължаване на срока обстоятелства не могат да бъдат счетени за извънредни и непредвидими, т.е. забавянето на предаването на кораба С 241 не е било неочаквано или оправдано по смисъла на параграф 29 от италианската схема.
(66)
Накрая италианските власти направиха уведомление за искане за удължаване на срока за предаване на кораба С 241 с 8 месеца - от 31 декември 2007 г. на 31 август 2008 г., като предоставиха оправдания само за 7 от 8-те месеца.
(67)
За разлика от предходните искания за удължаване на срока за плавателни съдове, които „De Poli“ е трябвало да построи (28), в разглеждания случай продължителността на удължаването на срока, поискано от италианските власти, е по-голяма от забавянето, което самите италиански власти представят като единствена причина (закъснялата доставка на редуктора). Поради това не е възможно да се твърди, че е установена причинно-следствена връзка между забавянето, което е в основата на искането за удължаване на срока, и закъснялата доставка на основни компоненти.
(68)
В действителност предаването на кораба от страна на „De Poli“ е извършено едва на 3 ноември 2008 г. С други думи, забавянето е било не само по-голямо от това, за което се смята, че се дължи на представените като причина фактори, но е надхвърлило срока на поисканото удължаване. Италия не предостави обяснение за допълнителното забавяне от над 2 месеца при предаването на кораба, а Комисията не е получавала искане за удължаване на срока за тези два месеца.
(69)
От това следва, че дори и първоначалното забавяне да е било оправдано и Комисията да беше одобрила исканото удължаване на срока, строежът на кораб С 241 нямаше да отговаря на условията за отпускане на помощи съгласно италианската схема, тъй като не е спазен дори крайният удължен срок.
VII. ЗАКЛЮЧЕНИЕ
(70)
Що се отнася до химикаловози C 242, C 243 и C 244, с оглед на официалното оттегляне от италианска страна на уведомленията за искания за удължаване на срока за предаване и при липсата на отпуснати средства официалната процедура по разследване е безпредметна и поради това е закрита.
(71)
Що се отнася до кораб С 241, в контекста на настоящата оценка не са доказани условията, които трябва да бъдат изпълнени, за да бъде одобрено удължаването на тригодишния срок за предаване и при всички случаи предаването на кораба е станало след срока, който е щял да бъде установен, ако поисканото удължаване беше одобрено. Поради това строежът на кораб С 241 не отговаря на условията за допустимост до помощи съгласно италианската схема N 59/04, основана на регламента за временния защитен механизъм.
(72)
Тъй като италианските власти потвърдиха, че помощта не е била отпусната на „De Poli“, не се налага нейното възстановяване.
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
Член 1
Държавната помощ, която Италия възнамерява да приведе в действие в полза на „De Poli“, т.е. удължаването на тригодишния срок за предаване на химикаловоз С 241, по смисъла на италианската схема N 59/04, основана на регламента за временния защитен механизъм, е несъвместима с вътрешния пазар.
Поради това не се разрешава привеждането в действие на помощта.
Член 2
Италия уведомява Комисията в срок от два месеца от нотифицирането на настоящото решение за мерките, предприети за неговото спазване.
Член 3
Що се отнася до химикаловози C 242, C 243 и C 244, с оглед на официалното оттегляне от италианска страна на уведомленията за искания за удължаване на срока за предаване официалната процедура по разследване е безпредметна и поради това се закрива.
Член 4
Адресат на настоящото решение е Италианската република.
Съставено в Брюксел на 27 октомври 2010 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 27ης Οκτωβρίου 2010
σχετικά με την κρατική ενίσχυση αριθ. C 15/08 (πρώην N 318/07, N 319/07, N 544/07 και N 70/08) την οποία προτίθεται να εφαρμόσει η Ιταλία υπέρ την επιχείρησης Cantiere Navale De Poli
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2010) 7253]
(Το κείμενο στην ιταλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
(2013/197/ΕΕ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 108, παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο,
Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο και ιδίως το άρθρο 62, παράγραφος 1, στοιχείο α),
Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τις διατάξεις (1) των προαναφερθέντων άρθρων και έλαβε υπόψη αυτές τις παρατηρήσεις,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
(1)
Με επιστολές της 6ης Ιουνίου 2007, της 24ης Σεπτεμβρίου 2007 και της 6ης Φεβρουαρίου 2008, η Ιταλία κοινοποίησε αιτήσεις παράτασης της τριετούς προθεσμίας για την παράδοση τεσσάρων δεξαμενοπλοίων μεταφοράς χημικών προϊόντων (ονομάζονται C 241, C 242, C 243 και C 244) που έπρεπε να κατασκευαστούν από την Cantiere Navale De Poli (στο εξής «De Poli» ή «το ναυπηγείο») (2). Ειδικότερα, η Ιταλία ζήτησε παράταση 8 μηνών της προθεσμίας παράδοσης για το πλοίο C 241, 6 μηνών για το πλοίο C 242, 9 μηνών για το πλοίο C 243 και 10 μηνών για το πλοίο C 244.
(2)
Οι κοινοποιήσεις αφορούσαν τις ενισχύσεις που χορηγήθηκαν από την Ιταλία στην «De Poli» βάσει του ιταλικού καθεστώτος ενισχύσεων N 59/2004, που εγκρίθηκε από την Επιτροπή στις 19 Μαΐου 2004 (3) βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1177/2002 του Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 2002, σχετικά με προσωρινό αμυντικό μηχανισμό της ναυπηγικής βιομηχανίας (4), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 502/2004 του Συμβουλίου (5) (στο εξής, αντίστοιχα «το ιταλικό καθεστώς» και «ο κανονισμός για τον προσωρινό αμυντικό μηχανισμό»).
(3)
Με επιστολές της 31ης Ιουλίου 2007, της 31ης Αυγούστου 2007, της 7ης Σεπτεμβρίου 2007, της 12ης Νοεμβρίου 2007 και της 25ης Ιανουαρίου 2008, η Ιταλία υπέβαλε στην Επιτροπή συμπληρωματικές πληροφορίες σε σχέση με τις κοινοποιήσεις αυτές.
(4)
Με επιστολή της 16ης Απριλίου 2008, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ιταλία για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 180 παράγραφος 2 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) (6) σχετικά με τις κοινοποιηθείσες αιτήσεις παράτασης. Η απόφαση της Επιτροπής για κίνηση της διαδικασίας δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (7). Τα ενδιαφερόμενα μέρη κλήθηκαν να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους.
(5)
Η Ιταλία υπέβαλε παρατηρήσεις σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας με επιστολή της 16ης Ιουνίου 2008 (καταχωρίστηκε στις 17 Ιουνίου 2008). Η Επιτροπή έλαβε τις παρατηρήσεις της De Poli με επιστολή επίσης της 16ης Ιουνίου 2008 (καταχωρίστηκε στις 17 Ιουνίου 2008). Η Ιταλία υπέβαλε συμπληρωματικές πληροφορίες με επιστολή της 30ής Ιουνίου 2008 (καταχωρίστηκε κατά την ίδια ημερομηνία) και με επιστολή της 29ης Οκτωβρίου 2008 (καταχωρίστηκε στις 3 Νοεμβρίου 2008).
(6)
Με επιστολή της 15ης Ιουλίου 2008 (καταχωρίστηκε στις 22 Ιουλίου 2008), η Ιταλία ζήτησε δεύτερη παράταση της προθεσμίας παράδοσης για δύο από τα πλοία, ήτοι: έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2008 για το πλοίο C 242 και έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2008 για το πλοίο C 244.
(7)
Με επιστολή της 20ής Ιανουαρίου 2009 (καταχωρίστηκε στις 22 Ιανουαρίου 2009), η Ιταλία ζήτησε τρίτη παράταση της προθεσμίας παράδοσης, ήτοι: έως τις 31 Δεκεμβρίου 2008 για το πλοίο C 242 και έως τις 28 Φεβρουαρίου 2009 για το πλοίο C 243. Με επιστολή της 14ης Απριλίου 2009 (καταχωρίστηκε στις 15 Απριλίου 2009), η Ιταλία ζήτησε τέταρτη παράταση της προθεσμίας παράδοσης, ήτοι έως τις 30 Ιουνίου 2009 για το πλοίο C 242, έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2009 για το πλοίο C 243 και έως τις 30 Νοεμβρίου 2009 για το πλοίο C 244.
(8)
Με επιστολή της 8ης Μαΐου 2009 (καταχωρίστηκε την ίδια ημερομηνία), η Επιτροπή ζήτησε από την Ιταλία περαιτέρω πληροφορίες, με υπόμνηση στις 12 Ιουνίου 2009. Η Ιταλία απάντησε με επιστολή της 23ης Σεπτεμβρίου 2009 (8) όπου περιοριζόταν στο να ενημερώσει την Επιτροπή ότι η De Poli τελούσε υπό καθεστώς πτωχευτικού συμβιβασμού («concordato preventivo») (9).
(9)
Με επιστολή της 28ης Ιανουαρίου 2010 (καταχωρίστηκε την 1η Φεβρουαρίου 2010), η Ιταλία απέσυρε επίσημα τις αιτήσεις παράτασης που υποβλήθηκαν για τα πλοία C 242 και C 243 (10).
(10)
Μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος της 2ας Μαρτίου 2010, η Επιτροπή ζήτησε από την Ιταλία να διασαφηνίσει το καθεστώς των κοινοποιήσεων σχετικά με τα πλοία C 241 και C 244.
(11)
Μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος της 10ης Ιουνίου 2010 (καταχωρίστηκε στις 17 Ιουνίου 2010), η Ιταλία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι η κατασκευή του πλοίου C 241 ολοκληρώθηκε στις 31 Αυγούστου 2008 και παραδόθηκε στις 3 Νοεμβρίου 2008 και ότι διατηρείται η κοινοποίηση της αίτησης παράτασης της παράδοσης του εν λόγω πλοίου.
(12)
Με επιστολή της 16ης Ιουνίου 2010 (καταχωρίστηκε στις 28 Ιουνίου 2010), η Ιταλία απέσυρε επίσημα τις αιτήσεις παράτασης όσον αφορά το πλοίο C 244.
II. ΠΛΑΙΣΙΟ
(13)
Τα πραγματικά περιστατικά που ακολουθούν αφορούν αποκλειστικά το πλοίο C 241, αφού η Ιταλία απέσυρε τις αιτήσεις παράτασης για τα πλοία C 242, C 243 και C 244.
(14)
Η «De Poli» είναι ένα ιταλικό ναυπηγείο εγκατεστημένο στην Pellestrina (Βενετία), εξειδικευμένο από τη δεκαετία του ’90 στην ναυπήγηση ειδικών πλοίων για τη μεταφορά χημικών προϊόντων και δεξαμενόπλοιων. Το 2007, το ναυπηγείο είχε 320 εργαζόμενους, περιλαμβανομένων των συμβασιούχων, και ο ετήσιος κύκλος εργασιών του ανερχόταν σε 70 εκατ. ευρώ. Στις 11 Φεβρουαρίου 2010, ο αρμόδιος ιταλός δικαστής επικύρωσε τις διευθετήσεις του πτωχευτικού συμβιβασμού σχετικά με το ναυπηγείο (11).
(15)
Στις 28 Ιανουαρίου 2005, η De Poli συνήψε σύμβαση με την Arcotur S.r.l. για την κατασκευή του πλοίου C 241. Σύμφωνα με την εν λόγω σύμβαση, το πλοίο C 241 ήταν δεξαμενόπλοιο μεταφοράς χημικών προϊόντων με τα ακόλουθα βασικά τεχνικά χαρακτηριστικά: συνολικό μήκος 125 μέτρα, μέγιστο πλάτος εξωτερικώς μεταξύ των νομέων 19 μέτρα· νεκρό βάρος 7 300 τόνοι περίπου και ταχύτητα με παραγόμενη ισχύ 85 % της μέγιστης συνεχούς ισχύος 15 κόμβων. Η σύμβαση πωλήσεως προέβλεπε την παράδοση του πλοίου C 241 στον αγοραστή Arcotur S.r.l. έως τις 31 Δεκεμβρίου 2007, για συνολική τιμή ύψους 30 εκατ. ευρώ.
(16)
Στις 26 Μαΐου 2006, το ναυπηγείο παρήγγειλε σε έναν προμηθευτή (στο εξής «ο προμηθευτής»), το κιβώτιο ταχυτήτων του πλοίου, παραγγελία η οποία σύμφωνα με τον προμηθευτή έπρεπε να εκτελεστεί έως τις 3 Σεπτεμβρίου 2007. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που υποβλήθηκαν από την De Poli, το κιβώτιο ταχυτήτων για το πλοίο C 241 είναι ένα ειδικό μοντέλο με μοναδικά χαρακτηριστικά, διαφορετικό από πολλές τεχνικές πλευρές από το τυποποιημένο μοντέλο που παράγεται από τον ίδιο προμηθευτή.
(17)
Στις 6 Ιουλίου 2006, η Arcoin S.p.A. (πρώην Arcotur S.r.l.) και η De Poli τροποποίησαν τη σύμβαση που υπογράφηκε στις 28 Ιανουαρίου 2005, επιφέροντας στην παραγγελία για το πλοίο C 241 τις ακόλουθες τροποποιήσεις: συνολικό μήκος 112 μέτρα· πλάτος εξωτερικώς μεταξύ των νομέων 16,8 μέτρα· νεκρό βάρος 5 300 τόνοι, με μείωση της τιμής στα 23 εκατ. ευρώ.
(18)
Στις 20 Ιουλίου 2006, η Arcoin S.p.A. εκχώρησε τη σύμβαση για την κατασκευή του πλοίου C 241 στην Elbana di Navigazione S.p.A.
(19)
Κατά την προβλεφθείσα προθεσμία της 3 Σεπτεμβρίου 2007, το παραγγελθέν στις 26 Μαΐου 2006 κιβώτιο ταχυτήτων δεν ήταν έτοιμο. Με επιστολή της 23ης Οκτωβρίου 2007, ο προμηθευτής ενημέρωσε την De Poli ότι, λόγω έλλειψης πρώτων υλών στην αγορά και της συνεπαγόμενης καθυστέρησης της παράδοσης εκ μέρους των υπεργολάβων, ο κινητήρας δεν μπορούσε να παραδοθεί εγκαίρως. Ο προμηθευτής επιβεβαίωσε στις 18 Ιανουαρίου 2008 ότι η ημερομηνία παράδοσης του κιβωτίου ταχυτήτων μεταφέρθηκε στο Φεβρουάριο του 2008, με καθυστέρηση περίπου έξι μηνών σε σχέση με την αρχική προθεσμία.
(20)
Κατά συνέπεια, οι ιταλικές αρχές ζήτησαν παράταση της προθεσμίας παράδοσης του πλοίου C 241 έως την 31η Αυγούστου 2008, ήτοι παράταση οκτώ μηνών από τη συμφωνηθείσα προθεσμία για την παράδοση του πλοίου (31 Δεκεμβρίου 2007).
(21)
Τέλος, βάσει των υποβληθεισών πληροφοριών, η Επιτροπή σημειώνει ότι το πλοίο C 241 παραδόθηκε στις 3 Νοεμβρίου 2008 (12).
III. Η ΕΝΙΣΧΥΣΗ
(22)
Ο κανονισμός σχετικά με τον προσωρινό αμυντικό μηχανισμό της ναυπηγικής βιομηχανίας (13) καθορίζει έκτακτα και προσωρινά μέτρα με σκοπό την υποστήριξη των κοινοτικών ναυπηγείων στους τομείς που έχουν υποστεί δυσμενείς επιπτώσεις λόγω του αθέμιτου ανταγωνισμού της Κορέας (14).
(23)
Ο κανονισμός σχετικά με τον προσωρινό αμυντικό μηχανισμό θεωρεί συμβατή προς την εσωτερική αγορά τη χορήγηση άμεσων ενισχύσεων, έως το 6 % της συμβατικής αξίας προ ενισχύσεων (15) για συμβάσεις ναυπήγησης ειδικών κατηγοριών εμπορικών πλοίων (πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, δεξαμενόπλοια μεταφοράς χημικών προϊόντων, δεξαμενόπλοια μεταφοράς πετρελαιοειδών, δεξαμενόπλοια μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου) (16) με τους ακόλουθους όρους: εφόσον για τη σύμβαση υπήρξε ανταγωνισμός και έχει υποβληθεί χαμηλότερη προσφορά από κορεατικό ναυπηγείο (17), εφόσον η οριστική σύμβαση συνάφθηκε πριν από την ημερομηνία λήξης της ισχύος του ίδιου του κανονισμού (31 Μαρτίου 2005) (18) και εφόσον το πλοίο παραδόθηκε εντός τριών ετών από την ημερομηνία υπογραφής της οριστικής σύμβασης (19).
(24)
Το άρθρο 2 παράγραφος 4 του κανονισμού σχετικά με τον προσωρινό αμυντικό μηχανισμό δίνει την ευχέρεια στην Επιτροπή να εγκρίνει παράταση της τριετούς τελικής διορίας για την παράδοση, «εφόσον τούτο θεωρείται αιτιολογημένο από την τεχνική περιπλοκότητα του μεμονωμένου σχετικού ναυπηγικού σχεδίου ή από καθυστερήσεις λόγω απροσδόκητων διακοπών, ουσιαστικού και εύλογου χαρακτήρα, στο πρόγραμμα εργασίας ενός ναυπηγείου, οφειλόμενων σε εξαιρετικές περιστάσεις, απρόβλεπτες και μη σχετιζόμενες με τη ναυπηγική επιχείρηση».
(25)
Το Μάιο του 2004, η Επιτροπή, βάσει του κανονισμού σχετικά με προσωρινό αμυντικό μηχανισμό, ενέκρινε το ιταλικό καθεστώς ενισχύσεων των ναυπηγείων (20), που προβλέπει όρους που αντιστοιχούν στους προβλεπόμενους στον προαναφερθέντα κανονισμό. Ειδικότερα, το ιταλικό καθεστώς προβλέπει τη χορήγηση ενισχύσεων έως το 6 % της συμβατικής αξίας προ ενισχύσεων για τη ναυπήγηση πλοίων που θα παραδοθούν εντός τριών ετών από την ημερομηνία υπογραφής της οριστικής σύμβασης και ότι παράταση της περιόδου αυτής μπορεί να επιτραπεί μόνον όταν η Επιτροπή το θεωρήσει αιτιολογημένο «από την τεχνική περιπλοκότητα του μεμονωμένου σχετικού ναυπηγικού σχεδίου ή από καθυστερήσεις λόγω απροσδόκητων διακοπών, ουσιαστικού και εύλογου χαρακτήρα, στο πρόγραμμα εργασίας ενός ναυπηγείου, οφειλόμενων σε εξαιρετικές περιστάσεις, απρόβλεπτες και μη σχετιζόμενες με τη ναυπηγική επιχείρηση» (παράγραφος 29 του ιταλικού καθεστώτος)
(26)
Στις 31 Ιανουαρίου 2005, το ναυπηγείο De Poli ζήτησε από τις ιταλικές αρχές ενίσχυση βάσει του προαναφερθέντος καθεστώτος για τη ναυπήγηση του πλοίου C 241, ποσού ύψους 1,3 εκατ. ευρώ.
(27)
Στις 25 Ιανουαρίου 2008, η De Poli ζήτησε την παράταση της ημερομηνίας παράδοσης του πλοίου C 241 από τις 31 Δεκεμβρίου 2007 στις 31 Αυγούστου 2008.
(28)
Οι ιταλικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι δεν χορηγήθηκε η ενίσχυση και σημείωσαν ότι, σύμφωνα με την απόφαση της 21ης Οκτωβρίου 2008 (21), με την οποία η Επιτροπή έκρινε ασυμβίβαστη την περαιτέρω αύξηση του προϋπολογισμού του ιταλικού καθεστώτος κατά 10 εκατ. ευρώ, επί του παρόντος δεν υπάρχουν διαθέσιμοι πόροι για τη χορήγηση της ενίσχυσης αυτής.
IV. ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ
(29)
Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας, η Επιτροπή εκφράζει επιφυλάξεις για τις περιστάσεις βάσει των οποίων, σύμφωνα με τις ιταλικές αρχές και την De Poli, θα μπορούσε να δικαιολογηθεί η καθυστερημένη παράδοση του πλοίου C 241 (καθώς και των πλοίων C 242, C 243 και C 244, που δεν αποτελούν αντικείμενο της παρούσας αξιολόγησης) εάν θα χαρακτηρίζονταν «από την τεχνική περιπλοκότητα του μεμονωμένου σχετικού ναυπηγικού σχεδίου ή από καθυστερήσεις λόγω απροσδόκητων διακοπών, ουσιαστικού και εύλογου χαρακτήρα, στο πρόγραμμα εργασίας ενός ναυπηγείου, οφειλόμενων σε εξαιρετικές περιστάσεις, απρόβλεπτες και μη σχετιζόμενες με τη ναυπηγική επιχείρηση», σύμφωνα με την παράγραφο 29 του ιταλικού καθεστώτος.
(30)
Παρότι οι επιφυλάξεις, που εκφράστηκαν στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας αφορούσαν τέσσερα πλοία (C 241, C 242, C 243 και C 244), αυτές εξακολουθούν να ισχύουν για την αξιολόγηση μεμονωμένου πλοίου C 241.
(31)
Η Επιτροπή διερωτάται, κατά πρώτο λόγο, κατά πόσον οι συμβάσεις που υπογράφηκαν με την Arcoin S.p.A. ήταν οριστικές συμβάσεις ή αποτελούσαν περισσότερο τα μέσα για την De Poli να εξασφαλίσει την τήρηση της τελικής προθεσμίας για την επιλεξιμότητα των ενισχύσεων και να επιδιώξει, μεταγενέστερα, να τις καταστήσει οριστικές.
(32)
Κατά δεύτερο λόγο, η Επιτροπή διερωτάται εάν η μεταφορά των συμβάσεων πωλήσεων μεταξύ εφοπλιστών δεν απετέλεσε η ίδια αιτία καθυστέρησης της παράδοσης.
(33)
Κατά τρίτο λόγο, η Επιτροπή υποθέτει ότι η De Poli είχε δεχτεί παραγγελίες που υπερέβαιναν την πραγματική της παραγωγική ικανότητα, εφόσον κατά την περίοδο 2005-2008 το ναυπηγείο σχεδίασε τη ναυπήγηση 18 πλοίων, εκ των οποίων τα μισά θα πραγματοποιούνταν στις δύο ναυπηγικές της εγκαταστάσεις και τα άλλα μισά σε μια μικρότερη υποδομή.
(34)
Τέλος, η Επιτροπή εξέφρασε επιφυλάξεις για το κατά πόσον οι εικαζόμενες καθυστερήσεις της προμήθειας βασικών στοιχείων ήταν πράγματι απρόβλεπτες, όπως υποστήριξαν οι ιταλικές αρχές και υποθέτει ότι επρόκειτο για συνήθεις εμπορικούς κινδύνους που θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στο πρόγραμμα εργασίας ενός προσεκτικού ναυπηγείου. Ειδικότερα, η Επιτροπή θεωρεί ότι η De Poli ενδεχομένως αύξησε τον κίνδυνο καθυστέρησης, παραγγέλλοντας ορισμένα στοιχεία των πλοίων υπερβολικά αργά.
(35)
Όσον αφορά το πλοίο C 241, στις παρατηρήσεις τους σχετικά με την κίνηση της διαδικασίας της 16ης Ιουνίου 2008, οι ιταλικές αρχές υποστηρίζουν ότι η De Poli είχε την απαραίτητη παραγωγική ικανότητα για την παράδοση των πλοίων εντός 36 μηνών από την ημερομηνία υπογραφής της σύμβασης πωλήσεως. Η καθυστέρηση οφειλόταν αποκλειστικά στην καθυστερημένη παράδοση του κιβωτίου ταχυτήτων εκ μέρους του προμηθευτή, που αποτελεί παράγοντα τον οποίο η Ιταλία χαρακτηρίζει ως σοβαρό, εξαιρετικό, απρόβλεπτο και εξωτερικό, σύμφωνα με την παράγραφο 29 του ιταλικού καθεστώτος.
(36)
Στις παρατηρήσεις της που υποβλήθηκαν την ίδια ημερομηνία, η De Poli υποστηρίζει ότι το γεγονός ότι το ναυπηγείο και η Arcoin S.p.A. ανήκουν σε μέλη της οικογένειας De Poli δεν επαρκεί για να κλονίσει την αυθεντικότητα της αρχικής σύμβασης που υπογράφηκε στις 28 Ιανουαρίου 2005. Ο ισχυρισμός αυτός υποστηρίχθηκε από τις ιταλικές αρχές, οι οποίες σημείωσαν ότι, κατά τη στιγμή της υπογραφής της σύμβασης για το πλοίο C 241, το ναυπηγείο και η Arcoin S.p.A. δεν είχαν άμεσους εταιρικούς δεσμούς (εκτός από το γεγονός ότι η Arcoin S.p.A. ήταν ιδιοκτησία μελών της οικογενείας De Poli που δεν συμπίπτουν απολύτως με τους μετόχους της De Poli).
(37)
Ως προς αυτό, η De Poli ισχυρίζεται ότι στον εφοπλιστικό κόσμο δεν είναι σπάνιο φαινόμενο το να παραγγέλλονται πλοία τα οποία στη συνέχεια πωλούνται υπό κατασκευή ή στο στάδιο του τελειώματος των εργασιών.
(38)
Ως προς τον προγραμματισμό των εργασιών για το πλοίο C 241, η De Poli σημειώνει ότι, δεδομένης της πολυπλοκότητας των σχεδίων ναυπήγησης, αποτελεί συνήθη πρακτική το να ξεκινήσουν οι εργασίες αρκετούς μήνες μετά τη σύναψη των συμβάσεων πώλησης. Το ναυπηγείο υποστηρίζει ότι αποτελεί συνήθη πρακτική, στο χρονικό διάστημα που παρεμβάλλεται ανάμεσα στην υπογραφή της σύμβασης και την πραγματική έναρξη των εργασιών, το ναυπηγείο να ασχολείται με προπαρασκευαστικές εργασίες, όπως η εκπόνηση του τεχνικού σχεδίου και η διεξαγωγή διαπραγματεύσεων με τους ποικίλους προμηθευτές.
(39)
Σύμφωνα με τον αρχικό προγραμματισμό των εργασιών που υπέβαλε η De Poli στις ιταλικές αρχές (22), η ναυπήγηση του πλοίου C 241 έπρεπε να ξεκινήσει στο πρώτο τρίμηνο του 2006 και η παράδοση προβλεπόταν για το δεύτερο εξάμηνο του 2007. Πάντως, βάσει του τροποποιημένου προγράμματος εργασίας, οι εργασίες για το πλοίο C 241 θα έπρεπε να ξεκινήσουν στις 28 Σεπτεμβρίου 2006 (στο «scalo sud» (ένα από τα δύο νεωλκεία του ναυπηγείου).
(40)
Η De Poli ισχυρίζεται ότι η παράδοση του κιβωτίου ταχυτήτων αποτελεί βασικό στάδιο της διαδικασίας ναυπήγησης του πλοίου, το οποίο ακολουθείται από τη συναρμολόγηση του κιβωτίου ταχυτήτων με τον κινητήρα, τη στερέωση του έλικα και την ολοκλήρωση του σκάφους. Πολλές πράξεις συναρμολόγησης και προετοιμασίας/ναυπήγησης μπορούν να γίνουν μόνο μετά την εγκατάσταση του κιβωτίου ταχυτήτων. Η De Poli ισχυρίζεται ότι δεν αποτελεί συνήθη πρακτική να παραγγέλλεται η παράδοση του κιβωτίου ταχυτήτων εκ των προτέρων, για να μην υπάρχει το κόστος της αποθήκευσης και των εκ των προτέρων πληρωμών και τέλος, υπογραμμίζει ότι ο προμηθευτής στον οποίο απευθύνθηκε είναι ηγετική επιχείρηση του τομέα, με αποδεδειγμένη εμπειρία και κατά συνέπεια δεν είχε λόγους να πιστεύει ότι το κιβώτιο ταχυτήτων δεν θα είχε παραδοθεί εγκαίρως.
(41)
Η De Poli επιμένει ότι είχε την ικανότητα να παραδώσει εγκαίρως τα 18 πλοία που παραγγέλθηκαν κατά τη διάρκεια της περιόδου 2005-2008, τη στιγμή που, ενώ το νεκρό βάρος των πλοίων ανερχόταν σε 10 000 τόνους το χρόνο το ναυπηγείο είχε την ιστορική ικανότητα να υπερβαίνει τους 12 000 τόνους το έτος. Το ναυπηγείο υποστηρίζει εξάλλου ότι εννέα από τα 18 πλοία που παραγγέλθηκαν κατά την εν λόγω περίοδο ήταν μικρών διαστάσεων (20 μέτρα συνολικού μήκους και 25 τόνοι νεκρού φορτίου), ενώ μόνον τα υπόλοιπα εννέα ήταν της ίδιας τάξης μεγέθους με το πλοίο C 241. Αυτό θα αποδείκνυε, σύμφωνα με την De Poli, ότι η παραγωγική ικανότητα του ναυπηγείου ήταν σε θέση να ανταποκριθεί για όλες τις παραγγελίες της και να τις παραδώσει εγκαίρως, χωρίς να υπερβεί την παραγωγική της ικανότητα.
(42)
Τέλος, η De Poli υπενθυμίζει ότι κατά το παρελθόν, η Επιτροπή ενέκρινε σε πολλές περιπτώσεις (ακόμη και στην περίπτωση της ίδιας της De Poli) αιτήσεις παράτασης της προθεσμίας παράδοσης που αιτιολογούνται από καθυστερημένες παραδόσεις βασικών στοιχείων.
VI. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
(43)
Προκαταρκτικά, βάσει της επίσημης απόσυρσης εκ μέρους της ιταλικής πλευράς των κοινοποιήσεων των αιτήσεων παράτασης της προθεσμίας παράδοσης των πλοίων C 242, C 243 και C 244 και ελλείψει της χορήγησης πόρων, η διαδικασία επίσημης έρευνας σχετικά με τις αιτήσεις που διατυπώθηκαν από την Ιταλία όσον αφορά τα τρία αυτά πλοία κατέστη άνευ αντικειμένου και θα περατωθεί χωρίς περαιτέρω αξιολόγηση.
(44)
Κατά συνέπεια, η παρούσα αξιολόγηση αφορά αποκλειστικά το πλοίο C 241 και γίνεται μνεία στα πλοία C 242, C 243 και C 244 μόνον εφόσον συνδέονται με την παρούσα εκτίμηση.
(45)
Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές, οι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής. Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ θεσπίζει κατά συνέπεια σωρευτικούς όρους βάσει των οποίων ένα κρατικό μέτρο χαρακτηρίζεται ως κρατική ενίσχυση: το μέτρο προσφέρει επιλεκτικό πλεονέκτημα· περιλαμβάνει κρατικούς πόρους· προκαλεί στρέβλωση των αποτελεσμάτων του ανταγωνισμού και έχει αρνητική επίπτωση στο εμπόριο μεταξύ κρατών μελών.
(46)
Το μέτρο που προτίθεται να εκτελέσει η Ιταλία υπέρ της De Poli για τη στήριξη της ναυπήγησης του πλοίου C 241, που συνίσταται σε οικονομική ενίσχυση ανερχόμενη στο 6 % (περίπου 1,3 εκατ. ευρώ) της συμβατικής αξίας προ ενισχύσεων, αποτελεί αναμφισβήτητα κρατική ενίσχυση σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ. Το μέτρο χρηματοδοτείται από το ιταλικό κράτος. Οι πόροι, που προορίζονται για την κάλυψη δαπανών τις οποίες κατά κανόνα φέρει το ναυπηγείο κατά τη διάρκεια της ναυπήγησης του πλοίου, αποτελούν πλεονέκτημα υπέρ της De Poli. Το μέτρο είναι επιλεκτικό εφόσον προορίζεται αποκλειστικά υπέρ της De Poli και εφόσον ευνοεί τη θέση της όσον αφορά τους ευρωπαίους ανταγωνιστές της είναι σε θέση να στρεβλώσει τον ανταγωνισμό στην ευρωπαϊκή αγορά ναυπηγικής βιομηχανίας και να έχει επιπτώσεις στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών.
(47)
Η υπό εξέταση υπόθεση παρουσιάζει δύο πλευρές που ώθησαν την Επιτροπή να εκφράσει επιφυλάξεις ως προς τη συμβατότητα της ενίσχυσης στην De Poli με την εσωτερική αγορά. Από τη μία πλευρά, το ιταλικό καθεστώς προβλέπει, στην παράγραφο 29, ότι οι ενισχύσεις μπορούν να χορηγηθούν υπέρ πλοίων που θα παραδοθούν εντός τριών ετών από την ημερομηνία υπογραφής της οριστικής σύμβασης και από την άλλη πλευρά, στην παράγραφο 33, ότι οι τελικές συμβάσεις πρέπει να έχουν υπογραφεί πριν από την ημερομηνία λήξης της ισχύος του κανονισμού σχετικά με προσωρινό αμυντικό μηχανισμό, ήτοι την 31η Μαρτίου 2005.
(48)
Όσον αφορά αυτό το τελευταίο σημείο, οι ιταλικές αρχές εξήγησαν ότι η μεταφορά συμβάσεων μεταξύ εφοπλιστών μετά τη λήξη του κανονισμού σχετικά με προσωρινό αμυντικό μηχανισμό δεν μπορεί να ερμηνευθεί ως ένδειξη ότι η αρχική σύμβαση για το πλοίο C 241, που υπογράφηκε στις 28 Ιανουαρίου 2005, δεν ήταν «η οριστική σύμβαση» σύμφωνα με την έννοια της παραγράφου 29 του ιταλικού καθεστώτος MDT.
(49)
Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι πράγματι, η πρακτική της εκχώρησης συμβάσεων σε τρίτον φαίνεται να είναι κοινή πρακτική στη ναυπηγική βιομηχανία. Σε μια προγενέστερη απόφαση (23) που αφορούσε και εκείνη την παράταση της τριετούς προθεσμίας για την παράδοση δύο πλοίων, η Επιτροπή, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, παρά την εκχώρηση συμβάσεων, η πρώτη σύμβαση μπορούσε να θεωρηθεί ως οριστική, δεδομένου ότι το είδος του προϊόντος παρέμεινε το ίδιο και ο νέος κάτοχος αναλάμβανε τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του προκατόχου του. Πάντως, στην περίπτωση αυτή η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η μεταβίβαση ιδιοκτησίας δεν μπορούσε από μόνη της αλλοιώσει το χαρακτήρα των συμβάσεων και κατά συνέπεια την επιλεξιμότητά τους για ενίσχυση.
(50)
Επίσης στην υπό εξέταση περίπτωση, η εκχώρηση της σύμβασης μεταξύ εφοπλιστών δεν είχε ως συνέπεια τροποποιήσεις στο είδος του προϊόντος ή στη φύση της σύμβασης και ο νέος ιδιοκτήτης ουσιαστικά ανέλαβε τα ίδια δικαιώματα και υποχρεώσεις με τον αρχικό συμβαλλόμενο. Από την άποψη αυτή, η Επιτροπή θεωρεί ότι η αρχική σύμβαση είναι η οριστική σύμβαση και κατά συνέπεια είναι επιλέξιμη για ενισχύσεις βάσει του ιταλικού καθεστώτος.
(51)
Όσον αφορά τις επιφυλάξεις που εκφράστηκαν σχετικά με τους όρους χορήγησης παράτασης της τριετούς προθεσμίας παράδοσης, το ιταλικό καθεστώς προβλέπει ότι η Επιτροπή έχει τη δυνατότητα να χορηγήσει τέτοια προθεσμία εφόσον δικαιολογείται από «την τεχνική πολυπλοκότητα του μεμονωμένου σχετικού ναυπηγικού σχεδίου ή από καθυστερήσεις λόγω απροσδόκητων διακοπών, ουσιαστικού και εύλογου χαρακτήρα, στο πρόγραμμα εργασίας ενός ναυπηγείου, οφειλόμενων σε εξαιρετικές περιστάσεις, απρόβλεπτες και μη σχετιζόμενες με τη ναυπηγική επιχείρηση».
(52)
Κατά συνέπεια, η Επιτροπή καλείται να αξιολογήσει εάν οι ιταλικές αρχές απέδειξαν με ικανοποιητικό τρόπο ότι οι καθυστερήσεις στην παράδοση του πλοίου C 241 πληρούν τους όρους παράτασης της προθεσμίας που προβλέπεται από το ιταλικό καθεστώς.
(53)
Προτού προβεί στην αξιολόγηση των στοιχείων που υποβλήθηκαν από την Ιταλία, η Επιτροπή διαπιστώνει καταρχάς ότι στην απόφαση Astilleros Zamacona της 16ης Μαρτίου 2000 (24), το Πρωτοδικείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποφάνθηκε ότι «πρέπει να δίδεται περιοριστική ερμηνεία στη διάταξη αυτή [σχετικά με εξαιρετικές περιστάσεις], η οποία θεσπίζει καθεστώς που αποτελεί παρέκκλιση από τις αρχές που προβλέπονται στην πρώτη υποπαράγραφο της ίδιας διάταξης [τριετής προθεσμία]». Σύμφωνα με το Πρωτοδικείο, η διατύπωση «εξαιρετικές περιστάσεις» του διατακτικού δείχνει την πρόθεση του κοινοτικού νομοθέτη να περιορίσει την εφαρμογή σε πολύ ειδικές καταστάσεις. Κατά συνέπεια, το Πρωτοδικείο θεώρησε ότι το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος πρέπει να αποδείξει ότι οι εικαζόμενες εξαιρετικές περιστάσεις προκάλεσαν διαταραχή στο πρόγραμμα εργασίας του ναυπηγείου που οδήγησε σε καθυστερημένη παράδοση του πλοίου, πράγμα που αποτελεί αιτιώδη συνάφεια μεταξύ των δύο αυτών γεγονότων.
(54)
Οι ιταλικές αρχές υποστηρίζουν ότι η καθυστέρηση της παράδοσης του πλοίου C 241 οφείλεται στην καθυστερημένη παράδοση του κιβωτίου ταχυτήτων (6 μήνες) και στην επακόλουθη καθυστέρηση ενός μηνός των εργασιών συναρμολόγησης. Η Επιτροπή σημειώνει ότι πρόκειται για το μοναδικό λόγο καθυστέρησης που επικαλείται η Ιταλία· ειδικότερα, η αίτηση παράτασης δεν αναφέρει ως λόγο τις νέες προδιαγραφές που απορρέουν από την εκχώρηση της σύμβασης.
(55)
Σύμφωνα με την πρακτική της Επιτροπής (25), ο όρος σύμφωνα με τον οποίο οι περιστάσεις πρέπει να είναι «εξαιρετικές», αποκλείει κοινά ή τουλάχιστον συνήθη γεγονότα τα οποία ευλόγως θα έπρεπε να είχε λάβει υπόψη το πρόγραμμα εργασίας του ναυπηγείου. Μπορούν να θεωρηθούν ως εξαιρετικές περιστάσεις μεγάλες καθυστερήσεις της παράδοσης βασικών κατασκευαστικών στοιχείων, αλλά μικρότερες καθυστερήσεις δεν θεωρούνται υποχρεωτικά εξαιρετικές περιστάσεις, σε διαδικασίες μακροχρόνιες και σύνθετες όπως τα σχέδια ναυπηγικής βιομηχανίας. Εξάλλου, βάσει της περιοριστικής ερμηνείας που δίδεται στην εξαίρεση αυτή, η Επιτροπή εξετάζει προσεκτικά εάν υπάρχουν ενδείξεις ότι το συγκεκριμένο ναυπηγείο θα μπορούσε να έχει προλάβει, αποφύγει ή τουλάχιστον μειώσει τις καθυστερήσεις, σε σχέση, για παράδειγμα με το χρονοδιάγραμμα των παραγγελιών σε σχέση με το σχετικό πρόγραμμα εργασίας. Πράγματι, ο όρος που επιβάλλει απρόβλεπτες περιστάσεις αποκλείει οποιονδήποτε παράγοντα θα μπορούσαν ευλόγως να προβλέψουν τα μέρη.
(56)
Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι ενδέχεται να υπάρχει αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της καθυστερημένης παράδοσης βασικών κατασκευαστικών στοιχείων για τη ναυπήγηση του πλοίου και της αίτησης παράτασης της προθεσμίας παράδοσης του πλοίου αυτού (26). Πάντως, στις συγκεκριμένες περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης, η Επιτροπή κατά πρώτο λόγο αμφισβητεί την ύπαρξη των εικαζόμενων εξαιρετικών και απρόβλεπτων περιστάσεων: τα απαραίτητα στοιχεία για να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι η προκληθείσα καθυστέρηση αντιστοιχεί στους όρους που προβλέπονται στην παράγραφος 29 του ιταλικού καθεστώτος δεν φαίνεται να υπάρχουν στην παρούσα υπόθεση.
(57)
Όπως σημειώθηκε παραπάνω, κατά το παρελθόν η Επιτροπή αναγνώρισε ότι μπορούν να θεωρηθούν ως εξαιρετικές περιστάσεις μεγάλες καθυστερήσεις στην παράδοση βασικών κατασκευαστικών στοιχείων. Πάντως, μία αίτηση παράτασης πρέπει πάντα να αξιολογείται βάσει των ειδικών περιστάσεων σε κάθε υπόθεση. Στο βαθμό που η De Poli συνάντησε επανειλημμένα το ίδιο πρόβλημα (όχι μόνον διότι η De Poli ήδη στο παρελθόν υπέβαλε αντίστοιχες αιτήσεις παράτασης (27), αλλά επίσης διότι οι τρεις άλλες συμβάσεις που συνάφθηκαν την ίδια ημέρα με τη σύμβαση ναυπήγησης του πλοίου C 241 απετέλεσαν αντικείμενο επανειλημμένων αιτήσεων παράτασης, βλέπε σχετικά σημεία 1, 6 και 7), η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι καθυστερήσεις αυτές δεν μπορούν πλέον να θεωρηθούν πράγματι ως εξαιρετικές. Οι διαταραχές που απορρέουν, εφόσον γίνονται κατ’επανάληψη, δεν μπορούν να θεωρηθούν πλήρως ως απρόβλεπτες.
(58)
Πράγματι, βάσει αυτών των τελευταίων διαταραχών, η De Poli δεν φαίνεται να έχει ενεργήσει συνετά στον προγραμματισμό της παραγωγής της.
(59)
Το αρχικό πρόγραμμα εργασιών προέβλεπε ότι το πλοίο C 241 θα ξεκινούσε τη ναυπήγησή του στο πρώτο τρίμηνο του 2006 και θα είχε παραδοθεί κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2007, ήτοι μέσα σε χρονοδιάγραμμα ναυπήγησης μεταξύ 15 και 24 μηνών.
(60)
Πάντως, στο τροποποιημένο πρόγραμμα εργασιών, η ναυπήγηση θα ξεκινούσε μόλις στις 28 Σεπτεμβρίου 2006 και η παράδοση του πλοίου θα γινόταν στις 30 Δεκεμβρίου 2007, ήτοι μόνον ένα μήνα πριν από τη λήξη της προθεσμίας παράδοσης της 28ης Ιανουαρίου 2008. Η αλλαγή αυτή στο σχεδιασμό άφηνε ένα χρονικό περιθώριο μόλις 15 μηνών για τη ναυπήγηση του πλοίου βάσει των όρων της σύμβασης. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που υποβλήθηκαν από τις ιταλικές αρχές, για τη ναυπήγηση πλοίων της ίδιας κατηγορίας, ακόμη και μικρότερου μεγέθους στο ίδιο νεωλκείο («Scalo Sud») (πλοία C 229 και C 240) προβλέφθηκαν αντίστοιχα 22 και 20 μήνες από την έναρξη της ναυπήγησης έως την παράδοση.
(61)
Επίσης, το γεγονός ότι η ναυπήγηση ξεκίνησε μόλις στις 28 Σεπτεμβρίου 2006 και η παράδοση του πλοίου προβλεπόταν για τις 30 Δεκεμβρίου 2007, ήτοι ένα μόνο μήνα πριν από τη λήξη της τελικής προθεσμίας παράδοσης της 28ης Ιανουαρίου 2008, δεν επέτρεπε κανένα περιθώριο ελιγμών για ενδεχόμενες καθυστερήσεις στο σχέδιο ναυπήγησης, εφόσον το ναυπηγείο είχε προηγούμενη εμπειρία με καθυστερήσεις που συνέβαιναν τόσο στην παράδοση βασικών κατασκευαστικών στοιχείων όσο και στην ίδια την παραγωγική διαδικασία, όπως απορρέει από άλλες αιτήσεις παράτασης των προθεσμιών παράδοσης που υποβλήθηκαν από την De Poli.
(62)
Επίσης, το γεγονός ότι επρόκειτο για περίοδο υψηλής ζήτησης (οι ιταλικές αρχές υπέβαλαν αποδεικτικά στοιχεία για το ότι μεταξύ του 2003 και του 2005 οι παραγγελίες για κινητήρες ντήζελ αυξήθηκαν κατά 60 % περίπου) οδηγεί στο συμπέρασμα ότι οι παραγγελίες βασικών κατασκευαστικών στοιχείων, όπως το κιβώτιο ταχυτήτων και οι σχετικές ημερομηνίες παράδοσης θα έπρεπε να έχουν ευλόγως καθοριστεί εκ των προτέρων. Η δήλωση της De Poli ότι δεν πρόκειται για τρέχουσα πρακτική δεν επαρκεί, ιδίως λόγω της υψηλής ζήτησης και της προηγούμενης εμπειρίας καθυστερήσεων, για να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι η συμπεριφορά του ναυπηγείου ήταν αναμενόμενη, στην ανάληψη εύλογων πρωτοβουλιών για να αποφευχθούν ή να μειωθούν οι καθυστερήσεις.
(63)
Η Επιτροπή διαπιστώνει αντίθετα ότι το κιβώτιο ταχυτήτων παραγγέλθηκε στις 26 Μαΐου 2006 με παράδοση το Σεπτέμβριο του 2007, αφήνοντας ένα πολύ στενό χρονικό περιθώριο, αν όχι ανύπαρκτο, για ενδεχόμενες καθυστερήσεις, δεδομένου ότι η προθεσμία για την παράδοση του πλοίου C241 έληγε στις 31 Δεκεμβρίου 2007. Η ίδια η De Poli σημειώνει ότι ο απαραίτητος φόρτος εργασίας μετά την παράδοση του κιβωτίου είναι σημαντικός (βλέπε σημείο 39), και αυτό φαίνεται να επιβεβαιώνει ότι ο προγραμματισμός του ναυπηγείου έπρεπε να προβλέψει κάποιο περιθώριο καθυστερήσεων στην παράδοση των βασικών κατασκευαστικών στοιχείων των πλοίων.
(64)
Ως προς τις επιφυλάξεις που εκφράστηκαν από την Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας, για το κατά πόσο το γεγονός ότι η σύμβαση εκχωρήθηκε σε νέο ιδιοκτήτη θα μπορούσε να αποτελεί αιτία καθυστέρησης, η Επιτροπή διαπιστώνει ειδικότερα ότι η μεταβίβαση της σύμβασης από την Arcoin S.p.A. στην Elbana Navigazione S.p.A. έγινε μόλις στις 20 Ιουλίου 2006, ήτοι πολλούς μήνες πριν από την αρχικά προβλεπόμενη ημερομηνία για την έναρξη των εργασιών (πρώτο τρίμηνο του 2006). Κατά συνέπεια, δεν είναι δυνατόν να αποκλειστεί, στην υπό εξέταση υπόθεση, ότι η ίδια η εκχώρηση συμβάσεων μεταξύ εφοπλιστών απετέλεσε το λόγο της καθυστέρησης της έναρξης της παραγωγής και της συνεπαγόμενης καθυστερημένης παράδοσης του πλοίου, κυρίως εάν θεωρηθεί ότι η εκχώρηση της σύμβασης σε έναν άλλο εφοπλιστή συνεπαγόταν ορισμένες τροποποιήσεις στα ειδικά χαρακτηριστικά του πλοίου.
(65)
Συμπερασματικά, βάσει της περιοριστικής ερμηνείας που πρέπει να δοθεί στις αιτήσεις παράτασης λόγω εξαιρετικών περιστάσεων, οι ιταλικές αρχές δεν ήταν σε θέση να αιτιολογήσουν με συνεκτικό τρόπο για ποιο λόγο οι επικληθείσες περιστάσεις δεν θα μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί ή τα αρνητικά τους αποτελέσματα να έχουν περιοριστεί αισθητά, χάρη σε ένα προσεκτικό σχεδιασμό και διαχείριση των παραγγελιών εκ μέρους της De Poli. Με βάση αυτό το σκεπτικό, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι περιστάσεις που αναφέρθηκαν για να αιτιολογήσουν την αίτηση παράτασης δεν μπορούν να χαρακτηριστούν ως εξαιρετικές και απρόβλεπτες, εφόσον η καθυστέρηση της παράδοσης του πλοίου C 241 δεν ήταν απροσδόκητη ή δικαιολογημένη σύμφωνα με την παράγραφο 29 του ιταλικού καθεστώτος.
(66)
Τέλος, οι ιταλικές αρχές κοινοποίησαν μία αίτηση για παράταση 8 μηνών της ημερομηνίας παράδοσης του πλοίου C 241, από τις 31 Δεκεμβρίου 2007 έως τις 31 Αυγούστου 2008, παρέχοντας κάποια αιτιολόγηση μόνο για 7 από τους εν λόγω 8 μήνες.
(67)
Κατ’αντιδιαστολή από τις προηγούμενες αιτήσεις παράτασης σχετικά με τα πλοία που επρόκειτο να ναυπηγήσει (28) η De Poli, στην υπό εξέταση υπόθεση η διάρκεια της αιτούμενης παράτασης εκ μέρους των ιταλικών αρχών είναι μεγαλύτερη από το μοναδικό παράγοντα που επικαλέστηκε η Ιταλία για να αιτιολογήσει την καθυστέρηση (η καθυστερημένη παράδοση του κιβωτίου ταχυτήτων)· κατά συνέπεια, δεν είναι δυνατόν να υποστηριχθεί ότι υπήρχε αιτιώδης συνάφεια ανάμεσα στην καθυστέρηση που απετέλεσε τη βάση της αίτησης παράτασης και στην καθυστερημένη παράδοση των βασικών κατασκευαστικών στοιχείων.
(68)
Η παράδοση του πλοίου εκ μέρους της De Poli πραγματοποιήθηκε μόλις στις 3 Νοεμβρίου 2008. Με άλλα λόγια, η καθυστέρηση όχι μόνον υπήρξε μεγαλύτερη από εκείνη που θα είχε απορρεύσει βάσει των παραγόντων που αναφέρθηκαν για να αιτιολογήσουν την καθυστέρηση, αλλά τελικά υπερέβη ακόμη και την αιτηθείσα παράταση. Η Ιταλία δεν υπέβαλε καμία άλλη εξήγηση για την περαιτέρω καθυστέρηση πέραν των 2 μηνών της παράδοσης του πλοίου και η Επιτροπή δεν έλαβε καμία αίτηση παράτασης για αυτούς τους 2 μήνες.
(69)
Προκύπτει ότι, ακόμη και αν η αρχική καθυστέρηση είχε αιτιολογηθεί και η Επιτροπή είχε χορηγήσει την αιτηθείσα παράταση, η ναυπήγηση του πλοίου C 241 δεν θα ήταν επιλέξιμη για ενίσχυση βάσει του ιταλικού καθεστώτος, διότι δεν θα είχε τηρηθεί ούτε η προθεσμία της τελευταίας παράτασης.
VII. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
(70)
Όσον αφορά τα πλοία C 242, C 243 και C 244, βάσει της επίσημης ανάκλησης εκ μέρους των ιταλικών αρχών των κοινοποιήσεων των αιτήσεων παράτασης της προθεσμίας παράδοσης και ελλείψει χορήγησης πόρων, η διαδικασία επίσημης έρευνας καθίσταται άνευ αντικειμένου και περατώνεται.
(71)
Όσον αφορά το πλοίο C 241, βάσει της παρούσας αξιολόγησης, δεν αποδείχθηκαν οι απαιτούμενοι όροι για την εκχώρηση μιας παράτασης της προθεσμίας παράδοσης και σε κάθε περίπτωση, η πραγματική παράδοση του πλοίου έγινε μετά την προθεσμία που θα είχε καθοριστεί εάν η αιτηθείσα παράταση είχε χορηγηθεί. Κατά συνέπεια, η ναυπήγηση του πλοίου C 241 δεν είναι επιλέξιμη για ενισχύσεις σύμφωνα με το ιταλικό καθεστώς N 59/04, με βάση τον κανονισμό σχετικά με προσωρινό αμυντικό μηχανισμό.
(72)
Δεδομένου ότι οι ιταλικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι η ενίσχυση δεν καταβλήθηκε στην De Poli, δεν απαιτείται η ανάκτηση της ενίσχυσης.
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η κρατική ενίσχυση που προτίθεται να εκτελέσει η Ιταλία υπέρ της De Poli, ήτοι η παράταση της τριετούς προθεσμίας για την παράδοση του πλοίου C 241 σύμφωνα με το ιταλικό καθεστώς ενισχύσεων N 59/04 που βασίζεται στον κανονισμό σχετικά με προσωρινό αμυντικό μηχανισμό, είναι ασυμβίβαστη προς της εσωτερική αγορά.
Συνεπώς, η ενίσχυση δεν δύναται να εφαρμοστεί.
Άρθρο 2
Η Ιταλία ενημερώνει την Επιτροπή εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της παρούσας απόφασης για μέτρα που έλαβε για την εφαρμογή της.
Άρθρο 3
Όσον αφορά τα πλοία C 242, C 243 και C 244, λόγω της επίσημης ανάκλησης εκ μέρους της Ιταλίας των κοινοποιήσεων των αιτήσεων παράτασης της προθεσμίας παράδοσης, η διαδικασία επίσημης έρευνας καθίσταται άνευ αντικειμένου και περατώνεται.
Άρθρο 4
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ιταλική Δημοκρατία.
Βρυξέλλες, 27 Οκτωβρίου 2010.