РЕШЕНИЕ НА КОМИСИЯТА
от 22 ноември 2011 година
относно критериите за признаване на центрове за обучение, участващи в обучението на машинисти, относно критериите за признаване на изпитващи и критериите за организиране на изпити в съответствие с Директива 2007/59/ЕО на Европейския парламент и на Съвета
(нотифицирано под номер C(2011) 7966)
(текст от значение за ЕИП)
(2011/765/ЕС)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
като взе предвид Директива 2007/59/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 23 октомври 2007 г. за сертифициране на машинисти, управляващи локомотиви и влакове в рамките на железопътната система на Общността (1), и по-специално член 23, параграф 3, буква б) и член 25, параграф 5 от нея,
като има предвид, че:
(1)
За постигане на подходящо и сравнимо равнище на качеството на обучение и изпитване на машинисти и кандидат-машинисти с оглед на тяхното сертифициране във всички държави-членки, е необходимо да се определят общи критерии на равнището на Съюза по отношение на процедурите за признаване на центровете за обучение и на изпитващите на машинисти.
(2)
Обучението и изпитите следва да се извършат по подходящ начин и при разумно и сравнимо равнище на качество във всички държави-членки, което да позволи взаимното признаване на изпитите.
(3)
Центровете за обучение следва да бъдат компетентни по отношение на обучението, което извършват. По-специално центровете за обучение следва да разполагат с техническа и оперативна компетентност и годност за организиране на курсове за обучение, както и с необходимия персонал и оборудване.
(4)
Следва да се заложат специални разпоредби за центровете за обучение, които принадлежат към железопътните предприятия или към управителите на инфраструктури и които кандидатстват за сертификати за безопасност или разрешителни за безопасност. С цел да се намали административната тежест, държавите-членки следва да могат да предвиждат възможността за съчетаване на признаването на такива центрове за обучение с процеса на издаването на сертификати за безопасност или разрешителни за безопасност.
(5)
Изпитващите на машинисти следва да бъдат квалифицирани и компетентни по отношение на предмета на изпитите, които желаят да провеждат. Изискванията за компетентност на изпитващия следва да се отнасят до аспекти като изпитни методи, умения и педагогическа компетентност. Компетентният орган следва да проверява на индивидуална основа дали компетентността на дадено лице или субект, подаващи заявление за признаване като изпитващ на машинисти, е подходяща за целите на провеждането на изпити в съответните области на компетентност.
(6)
Изпитващите на машинисти следва да провеждат изпитите по независим и безпристрастен начин. За тази цел лица или субекти, които кандидатстват за процедурата по признаване, следва да докажат пред компетентния орган съответствието си с тези изисквания.
(7)
Предвидените в настоящото решение мерки са в съответствие със становището на Комитета, посочен в член 32 от Директива 2007/59/ЕО,
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
ГЛАВА 1
ОБЩИ РАЗПОРЕДБИ
Член 1
Предмет и обхват
Настоящото решение определя критериите за признаване на центрове за обучение, предоставящи професионално обучение на машинисти и кандидат-машинисти, за признаване на изпитващи на машинисти и кандидат-машинисти, и за организиране на изпити в съответствие с Директива 2007/59/ЕО.
То се прилага към:
а)
центровете за обучение, предоставящи курсове за обучение за машинисти и кандидат-машинисти по задачите на обучението, посочени в член 23 от Директива 2007/59/ЕО;
б)
изпитващите на машинистите, на които е разрешено да проверяват компетентността на кандидат-машинистите или на машинистите, които следва да бъдат сертифицирани в съответствие с член 25 от Директива 2007/59/ЕО.
Член 2
Дефиниции
За целите на настоящото решение се прилагат следните определения:
а)
„заявител“ означава субект или едно лице, което е създало предприятие, което кандидатства за признаване на компетентността да предоставя курсове за обучение, отнасящи се до задачи на обучението, посочени в член 23, параграфи 5 и 6 от Директива 2007/59/ЕО, включително едно лице, което подава заявление за признаване като изпитващ, както е посочено в член 25, параграфи 1 и 2 от Директива 2007/59/ЕО;
б)
„обучаващ“ означава лице с необходимите умения и компетентност да подготвя, организира и провежда курсове за обучение;
в)
„изпитващ“ означава лице, което притежава необходимите умения и компетентност и е признато за компетентно да провежда и оценява изпити за целите на Директива 2007/59/ЕО;
г)
„изпит“ означава процес на проверка на компетентността на машинист или кандидат-машинист в съответствие с Директива 2007/59/ЕО по един или повече начини, като писмен, устен и практически;
д)
„изпитен център“ означава субект, създаден за провеждане на изпити за машинисти в съответствие с член 25 от Директива 2007/59/ЕО;
е)
„признаване“ означава официално заявление, издадено от орган, определен за тази цел от държавата-членка, че дадено лице или субект е компетентно да изпълнява задачи на обучението или да провежда изпити;
ж)
„компетентен орган“ означава компетентният орган по смисъла на член 3 от Директива 2007/59/ЕО, или всеки друг орган, определен от държавата-членка или на когото чрез делегиране от компетентния орган е поверена задачата за признаване на центровете за обучение и на изпитващите.
ГЛАВА 2
ЦЕНТРОВЕ ЗА ОБУЧЕНИЕ
Член 3
Независимост и безпристрастност
Центровете за обучение провеждат обучения по начин, който е безпристрастен по отношение на всички участници.
По-специално, когато център за обучение предоставя обучение на лица, наети от предприятието, притежаващо този център за обучение, както и на други лица, обучението се осъществява независимо от интересите на предприятието, притежаващо центъра за обучение и е безпристрастно по отношение на всички участници. Центровете за обучение прилагат еднакви правила за лицата, наети от предприятието, притежаващо центъра за обучение, и за другите лица. Държавите-членки гарантират, че са взети мерки за спазване на този принцип.
Член 4
Изисквания за компетентност
1. Заявителят следва да докаже техническа и оперативна компетентност и годност за организиране на курсове за обучение, съответстващи на задачите на обучението. Той следва да разполага с необходимия персонал и оборудване и да извършва дейността си в среда, която е подходяща за обучение, насочено към подготовката на машинисти за изпити за получаване или подновяване на свидетелства и удостоверения, в съответствие с Директива 2007/59/ЕО.
2. По-специално заявителите следва да:
а)
имат ефективна управленска структура, която гарантира, че обучаващите притежават подходяща квалификация и опит за предоставяне на обучение в съответствие с изискванията, посочени в Директива 2007/59/ЕО;
б)
разполагат с необходимия персонал, средства, оборудване и помещения, съответстващи на предлаганото обучение и на очаквания брой обучаеми;
в)
гарантират, че практическото обучение се провежда от обучаващи, които притежават както валидно свидетелство за машинист, така и валидно удостоверение, покриващо предмета на обучение или подобен тип линия/подвижен състав, и които притежават професионална практика по управление с минимална продължителност от три години. Ако обучаващият не притежава валидно удостоверение за съответната инфраструктура/подвижен състав, водач, притежаващ удостоверение за тази инфраструктура/подвижен състав, следва да присъства на обучението, в съответствие с член 4, параграф 2, буква д) от Директива 2007/59/ЕО;
г)
предоставят методологията, която възнамеряват да използват за гарантиране на съдържанието, организацията и продължителността на курсовете за обучение, плановете за обучение и схемите за компетентност;
д)
предоставят системи за вписване на дейностите, свързани с обучението, включително информация относно участниците, обучаващите и броя и целта на курсовете;
е)
притежават система за управление на качеството (или еквивалентни процедури) за наблюдаване на съответствието и адекватността на системите и процедурите, която гарантира, че предоставяното обучение удовлетворява изискванията, посочени в Директива 2007/59/ЕО;
ж)
предоставят управление на компетентността, текущо обучение и мерки за актуализиране на професионалните умения на обучаващите;
з)
докажат наличието на процедури за актуализиране на методите за обучение, средствата и оборудването, включително литература за обучение, софтуер за обучение, предоставени от управителя на инфраструктурата документи, като например правилници с правила за експлоатация, сигнали или системи за безопасност.
3. Държавите-членки могат да установяват допълнителни изисквания към обучението, свързани с инфраструктурата на тяхната собствена територия.
4. Заявителите за обучение по специфична комуникация и терминология за железопътна експлоатация и процедури за безопасност изпращат заявлението си до компетентния орган на държавата-членка, в която се намира инфраструктурата, на която комуникацията и терминологията се позовават.
Член 5
Центрове за обучение, принадлежащи на железопътно предприятие или на управител на инфраструктура
1. Държавите-членки могат да разрешат заявител, който принадлежи на железопътното предприятие или на управител на инфраструктура, предоставя обучение изключително на служители на предприятието, на което принадлежи, и отговаря на всички изисквания, предвидени в член 4 от настоящото решение, да се признава в съчетание с процеса по издаване на сертификат за безопасност или разрешително за безопасност в съответствие с Директива 2004/49/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (2).
2. В този случай заявлението за признаване може да бъде вписано в съответния сертификат за безопасност или разрешително за безопасност.
3. Организацията на работа и управление на заявителя, посочен в параграф 1, се организират и структурират с оглед избягване на всякакъв конфликт на интереси.
Член 6
Нова или новооборудвана линия и нововъведен подвижен състав
По отношение на нови или новооборудвани линии или нововъведен подвижен състав държавата-членка може да определи условия, при които признат учебен център може да организира практическо обучение чрез дерогация от член 4, параграф 2, буква в).
Използването на тази дерогация е строго ограничено до случая, в който все още няма обучаващ с удостоверение, което обхваща новата или новооборудвана линия, или нововъведения подвижен състав.
Обучаващият следва да изпълнява всички останали изисквания на член 4, параграф 2, буква в) по отношение на свидетелството и удостоверението, предвидени в членове 14 и 15 от Директива 2007/59/ЕО, както и по отношение на изисквания период на професионална практика.
ГЛАВА 3
ИЗПИТВАЩИ
Член 7
Независимост и безпристрастност
Заявителите следва да потвърдят, че ще провеждат изпитите по безпристрастен начин и без дискриминация, че не са подложени на никакъв натиск и стимул, които биха могли да повлияят на преценката или на резултатите от изпита и на начина за провеждане на изпита.
За тази цел компетентният орган разработва декларация, включена в заявление по образец, която трябва да бъде подписана от заявителя.
Член 8
Изисквания за компетентност
1. Заявителите следва да притежават компетентност и опит по отношение на предмета на изпита, който желаят да проведат.
Изискваният опит следва да е придобит по време на професионална практика с минимална продължителност четири години в рамките на период от не повече от пет години преди датата на заявлението.
Изискваният период на професионален опит може да включва периоди на опит като ръководител на машинисти, който притежава валидно свидетелство за машинист и допълнително удостоверение, или като обучаващ по задачи на обучение, съответстващи на подаденото заявление.
2. По отношение на практическите изпити във влаковете, заявителят следва да притежава както валидно свидетелство за машинист, така и валидно удостоверение, обхващащо предмета на изпита или подобен тип линия/подвижен състав. Ако изпитващият не притежава валидно удостоверение за съответната инфраструктура/подвижен състав, предмет на изпита, водач, притежаващ удостоверение за тази инфраструктура/подвижен състав, следва да присъства на изпита, в съответствие с член 4, параграф 2, буква д) от Директива 2007/59/ЕО.
Заявителят следва да притежава професионална практика по управление с минимална продължителност четири години, придобита в рамките на период от не повече от пет години преди датата на заявлението. Познанията на заявителя следва да бъдат актуални към момента на подаване на заявлението.
3. Освен това, заявителите следва да отговарят на следните минимални критерии:
а)
те трябва да са компетентни по отношение на слушане и участие в разговор на минимално ниво B2 от Европейската рамка за езикова компетентност, разработена от Съвета на Европа (3), на езика на изпита;
б)
те следва да притежават умения и педагогическа компетентност, необходими за целите на провеждането на изпити, както и задълбочени познания относно съответните изпитни методи и документи;
в)
те следва да удостоверят по какъв начин ще поддържат в актуализиран вид своята професионална компетентност по отношение на темите, по които изпитват;
г)
те следва да познават схемата за сертифициране на машинисти.
4. Държавите-членки могат да установяват допълнителни изисквания за изпитващи, провеждащи изпити, които се отнасят до тяхната собствена инфраструктура.
ГЛАВА 4
ОРГАНИЗИРАНЕ НА ИЗПИТИТЕ
Член 9
Общи критерии за организиране на изпитите
Изпитите, организирани за оценка компетентността на машинистите в съответствие с член 25 от Директива 2007/59/ЕО, трябва да отговарят на следните критерии:
а)
в случай на изпити, проведени от две или повече лица, най-малко лицето, което води изпита, следва да бъде изпитващ, признат в съответствие с разпоредбите на настоящото решение;
б)
когато изпитът се отнася до практическата част от компетенциите по управление на влак, изпитващият следва да притежава свидетелство за машинист и допълнително удостоверение, което дава право на използване на инфраструктурата и за управление на подвижния състав, който е обект на изпита, или подобен тип линия/подвижен състав; ако изпитващият не притежава валидно удостоверение за съответната инфраструктура/подвижен състав, предмет на изпита, водач, притежаващ удостоверение за тази инфраструктура/подвижен състав, следва да присъства на изпита, в съответствие с член 4, параграф 2, буква д) от Директива 2007/59/ЕО;
в)
изпитите се провеждат по прозрачен начин и трябва да имат подходяща продължителност с оглед доказване с достатъчно документирани доказателства, че са обхванати всички съответни теми на приложенията към Директива 2007/59/ЕО;
г)
в случаите, когато изпитващият, който участва в изпита, е провел с машиниста или с кандидат-машиниста обучението по темата на изпита, втори изпитващ, който не е бил включен в подготвителното обучение, провежда изпита;
д)
изпитът следва да бъде подготвен с особено внимание по отношение на поверителността на въпросите, предвидени по време на изпита.
Член 10
Нова или новооборудвана линия и нововъведен подвижен състав
По отношение на нови или новооборудвани линии или нововъведен подвижен състав държавата-членка може да определи условия, при които признат обучаващ може да провежда изпити чрез дерогация от член 9.
Използването на тази дерогация е строго ограничено до случая, в който все още няма изпитващ с удостоверение, което обхваща новата или новооборудвана линия, или нововъведения подвижен състав.
Изпитващият следва да изпълнява всички останали изисквания на член 4, параграф 2, буква в) по отношение на свидетелството и на удостоверението, предвидени в членове 14 и 15 от Директива 2007/59/ЕО, както и по отношение на изисквания период на професионална практика.
ГЛАВА 5
ЗАКЛЮЧИТЕЛНИ РАЗПОРЕДБИ
Член 11
Преходен период
Ако железопътно предприятие или управител на инфраструктура вече са избрали изпитващи за целите на провеждане на изпити за своя персонал, в съответствие с националните разпоредби и изисквания, приложими преди влизането в сила на настоящото решение, държава-членка може да реши, че избраните изпитващи могат да продължат да провеждат изпити в съответствие със следните условия:
а)
железопътното предприятие или управителят на инфраструктурата са избрали изпитващия в рамките на сертификат за безопасност или разрешително за безопасност, издадени в съответствие с Директива 2004/49/ЕО и в рамките на обхвата, определен от компетентния орган, до изтичане срока на този сертификат за безопасност или разрешително за безопасност;
б)
по отношение на избраните от тях изпитващи, железопътното предприятие или управителят на инфраструктурата проверяват изпълнението на изискванията, предвидени в настоящото решение; когато изпитващ не отговаря на някое изискване, железопътното предприятие или управителят на инфраструктура следва да предприемат съответните мерки за постигане изпълнението на изискванията за изпитващите.
Член 12
Прилагане
Настоящото решение се прилага от 15 май 2012 година.
За центровете за обучение, които вече предоставят услуги по обучение към датата на прилагане на настоящото решение, настоящото решение се прилага от 1 юли 2013 г.
Член 13
Адресати
Адресати на настоящото решение са държавите-членки.
Съставено в Брюксел на 22 ноември 2011 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 22ας Νοεμβρίου 2011
σχετικά με τα κριτήρια για την αναγνώριση των κέντρων κατάρτισης που εμπλέκονται στην εκπαίδευση των μηχανοδηγών, τα κριτήρια για την αναγνώριση των εξεταστών των οδηγών τρένων και τα κριτήρια για την οργάνωση των εξετάσεων σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 7966]
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
(2011/765/ΕΕ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη την οδηγία 2007/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, σχετικά με την πιστοποίηση του προσωπικού οδήγησης μηχανών έλξης και συρμών στο σιδηροδρομικό σύστημα της Κοινότητας (1), και ιδίως το άρθρο 23 παράγραφος 3 στοιχείο β) και το άρθρο 25 παράγραφος 5,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Για να επιτευχθεί κατάλληλο και συγκρίσιμο επίπεδο ποιότητας όσον αφορά την κατάρτιση και τις εξετάσεις των μηχανοδηγών και των υποψήφιων οδηγών τρένων με σκοπό την πιστοποίησή τους σε όλα τα κράτη μέλη, επιβάλλεται να θεσπιστούν κοινά κριτήρια σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με τις διαδικασίες για την αναγνώριση των εκπαιδευτικών κέντρων και των εξεταστών των μηχανοδηγών.
(2)
Η εκπαίδευση και οι εξετάσεις πρέπει να πραγματοποιούνται με κατάλληλο τρόπο και σε εύλογο και συγκρίσιμο επίπεδο ποιότητας σε όλα τα κράτη μέλη, ώστε να καταστεί δυνατή η αμοιβαία αποδοχή των εξετάσεων.
(3)
Τα κέντρα κατάρτισης θα πρέπει να διαθέτουν τις απαραίτητες δυνατότητες όσον αφορά την εκπαίδευση που παρέχουν. Ειδικότερα, τα κέντρα κατάρτισης θα πρέπει να διαθέτουν τεχνική και επιχειρησιακή επάρκεια και καταλληλότητα για τη διοργάνωση εκπαιδευτικών μαθημάτων, ενώ παράλληλα επιβάλλεται να είναι επαρκώς στελεχωμένα και εξοπλισμένα.
(4)
Θα πρέπει να θεσπιστούν ειδικές διατάξεις για τα κέντρα εκπαίδευσης που ανήκουν σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις ή σε διαχειριστές υποδομής που υποβάλλουν αίτηση για χορήγηση πιστοποιητικών ή εγκρίσεων ασφαλείας. Για να μειωθεί ο διοικητικός φόρτος, θα πρέπει να επιτραπεί στα κράτη μέλη να παρέχουν τη δυνατότητα να συνδυάζεται η αναγνώριση των εν λόγω κέντρων κατάρτισης με τη διαδικασία χορήγησης των πιστοποιητικών ή των εγκρίσεων ασφαλείας.
(5)
Οι εξεταστές των μηχανοδηγών θα πρέπει να είναι ειδικευμένοι και να διαθέτουν τις απαραίτητες ικανότητες ως προς το αντικείμενο των εξετάσεων που επιθυμούν να διεξάγουν. Οι απαιτήσεις σχετικά με τις ικανότητες του εκάστοτε εξεταστή πρέπει να βασίζονται σε θέματα όπως οι μέθοδοι εξέτασης, άλλες δεξιότητες και η παιδαγωγική ικανότητα. Η αρμόδια αρχή οφείλει να ελέγχει σε ατομική βάση κατά πόσον κάποιο φυσικό ή νομικό πρόσωπο που υποβάλλει αίτηση για να αναγνωριστεί ως εξεταστής μηχανοδηγών είναι κατάλληλο για τη διενέργεια εξετάσεων στους αντίστοιχους τομείς ικανοτήτων.
(6)
Οι εξεταστές των μηχανοδηγών οφείλουν να διενεργούν τις εξετάσεις με ανεξάρτητο και αμερόληπτο τρόπο. Προς τούτο, τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που υποβάλλουν αίτηση αναγνώρισης θα πρέπει να αποδεικνύουν στην αρμόδια αρχή ότι ανταποκρίνονται στις ως άνω απαιτήσεις.
(7)
Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 32 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 1
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής
Η παρούσα απόφαση καθορίζει τα κριτήρια για την αναγνώριση των κέντρων κατάρτισης που παρέχουν επαγγελματική κατάρτιση σε μηχανοδηγούς και υποψήφιους μηχανοδηγούς τρένων για την αναγνώριση των εξεταστών μηχανοδηγών τρένων και των υποψήφιων μηχανοδηγών τρένων και για την οργάνωση των εξετάσεων σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ.
Εφαρμόζεται:
α)
στα κέντρα κατάρτισης που παρέχουν μαθήματα κατάρτισης των οδηγών και των υποψήφιων οδηγών τρένων σχετικά με τα εκπαιδευτικά καθήκοντα που καθορίζονται στο άρθρο 23 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
β)
στους εξεταστές των μηχανοδηγών που επιτρέπεται να ελέγχουν την ικανότητα των υποψήφιων μηχανοδηγών ή των προς πιστοποίηση μηχανοδηγών σύμφωνα με το άρθρο 25 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Οι ακόλουθοι ορισμοί ισχύουν για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης:
α)
ως «αιτών» νοείται το φυσικό ή νομικό πρόσωπο που έχει συστήσει εταιρεία και υποβάλλει αίτηση ώστε να αναγνωριστεί για να παρέχει μαθήματα κατάρτισης σχετικά με τα εκπαιδευτικά καθήκοντα που αναφέρονται στο άρθρο 23 παράγραφοι 5 και 6 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, η οποία αφορά ένα και μόνο πρόσωπο προκειμένου να αναγνωριστεί ως εξεταστής σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
β)
ως «εκπαιδευτής» νοείται ένα άτομο με σχετικές δεξιότητες και ικανότητες για την προετοιμασία την οργάνωση και τη διεξαγωγή μαθημάτων κατάρτισης·
γ)
ως «εξεταστής» νοείται το πρόσωπο το οποίο διαθέτει σχετικές δεξιότητες και ικανότητες και στο οποίο έχει αναγνωριστεί το δικαίωμα διεξαγωγής και βαθμολόγησης εξετάσεων για τους σκοπούς της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
δ)
ως «εξέταση» νοείται η διαδικασία για τον έλεγχο των ικανοτήτων μηχανοδηγού τρένου ή υποψηφίου μηχανοδηγού τρένου σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ με έναν ή περισσότερους τρόπους, όπως είναι οι γραπτές, οι προφορικές και οι πρακτικές εξετάσεις·
ε)
ως «εξεταστικό κέντρο» νοείται το νομικό πρόσωπο που έχει συσταθεί ώστε να διενεργεί εξετάσεις για μηχανοδηγούς σύμφωνα με το άρθρο 25 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
στ)
ως «αναγνώριση» νοείται η επίσημη δήλωση σχετικά με την επάρκεια του φυσικού ή νομικού προσώπου για την άσκηση εκπαιδευτικών καθηκόντων ή τη διενέργεια εξετάσεων, η οποία εκδίδεται από αρχή που ορίζεται για τον σκοπό αυτό από το κράτος μέλος·
ζ)
ως «αρμόδια αρχή» νοείται η αρμόδια αρχή όπως ορίζεται στο άρθρο 3 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ ή κάθε άλλος φορέας που ορίζει το κράτος μέλος ή που έχει επιφορτιστεί, κατόπιν εκχώρησης ανάλογων δικαιωμάτων από την αρμόδια αρχή, με το καθήκον της αναγνώρισης των εκπαιδευτικών κέντρων και των εξεταστών.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ
Άρθρο 3
Ανεξαρτησία και αμεροληψία
Στα εκπαιδευτικά κέντρα πρέπει να παραδίδονται μαθήματα κατάρτισης με αμερόληπτο τρόπο σε όλους τους συμμετέχοντες.
Ειδικότερα, όταν ένα κέντρο εκπαίδευσης παρέχει εκπαίδευση σε πρόσωπα που απασχολούνται στην ιδιοκτήτρια εταιρεία του κέντρου εκπαίδευσης καθώς και σε άλλα πρόσωπα, η εκπαίδευση πρέπει να πραγματοποιείται ανεξαρτήτως των συμφερόντων της ιδιοκτήτριας εταιρείας και πρέπει να είναι αμερόληπτη ως προς όλους τους συμμετέχοντες. Τα εκπαιδευτικά κέντρα οφείλουν να εφαρμόζουν τους ίδιους κανόνες τόσο στα πρόσωπα που απασχολούνται στην ιδιοκτήτρια εταιρεία του κέντρου κατάρτισης όσο και σε άλλα πρόσωπα. Τα κράτη μέλη μεριμνούν, ώστε να λαμβάνονται τα αναγκαία μέτρα για τη διασφάλιση της ως άνω αρχής.
Άρθρο 4
Απαιτήσεις επάρκειας
1. Ο αιτών πρέπει να αποδείξει την τεχνική και επιχειρησιακή του επάρκεια καθώς και την καταλληλότητά του για τη διοργάνωση εκπαιδευτικών μαθημάτων που να είναι κατάλληλα για τα προβλεπόμενα εκπαιδευτικά καθήκοντα. Θα πρέπει να είναι επαρκώς στελεχωμένος και εξοπλισμένος και να αναπτύσσει τις επιχειρησιακές του δραστηριότητες σε περιβάλλον κατάλληλο για εκπαίδευση με στόχο την προετοιμασία των μηχανοδηγών τρένων για τις εξετάσεις που αποσκοπούν στην απόκτηση ή τη διατήρηση των αδειών και των πιστοποιητικών σύμφωνα με την οδηγία 2007/59/ΕΚ.
2. Ειδικότερα, ο αιτών:
α)
θα πρέπει να διαθέτει αποτελεσματική διοικητική δομή η οποία να εξασφαλίζει ότι οι εκπαιδευτές έχουν τα δέοντα προσόντα και την ενδεδειγμένη πείρα για να παρέχουν εκπαίδευση σύμφωνα με τις απαιτήσεις που ορίζονται στην οδηγία 2007/59/ΕΚ·
β)
διαθέτει το προσωπικό, τις εγκαταστάσεις, τον εξοπλισμό και τα καταλύματα που είναι απαραίτητα για την εκπαίδευση και τον εκτιμώμενο αριθμό των εκπαιδευομένων·
γ)
διασφαλίζει ότι η πρακτική εκπαίδευση γίνεται από εκπαιδευτές που είναι κάτοχοι έγκυρης άδειας μηχανοδηγού και έγκυρου πιστοποιητικού, ώστε να καλύπτεται το θέμα της κατάρτισης, ή παρομοίου τύπου τροχαίου υλικού γραμμής, και οι οποίοι διαθέτουν επαγγελματική πείρα στην οδήγηση σιδηροδρομικών συρμών τουλάχιστον τριών ετών. Όταν ο εκπαιδευτής δεν κατέχει έγκυρο πιστοποιητικό για την αντίστοιχη υποδομή ή ανάλογο τροχαίο υλικό, ένας οδηγός που διαθέτει πιστοποιητικό για τη συγκεκριμένη υποδομή ή το τροχαίο υλικό πρέπει να είναι παρών κατά την εκπαίδευση, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
δ)
γνωστοποιεί τη μεθοδολογία που προτίθεται να χρησιμοποιήσει για να διασφαλιστεί το περιεχόμενο, η οργάνωση και η διάρκεια των εκπαιδευτικών μαθημάτων, των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και των συστημάτων επιχειρησιακής επάρκειας·
ε)
παρέχει συστήματα για την καταγραφή των δραστηριοτήτων κατάρτισης, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών για τους συμμετέχοντες, τους εκπαιδευτές καθώς και τον αριθμό και τον σκοπό των μαθημάτων·
στ)
διαθέτει σύστημα διαχείρισης της ποιότητας ή εφαρμόζει ισοδύναμη διαδικασία ώστε να παρακολουθείται η συμμόρφωση και η επάρκεια των συστημάτων και των διαδικασιών που εξασφαλίζουν ότι η παρεχόμενη εκπαίδευση πληροί τους όρους που ορίζονται στην οδηγία 2007/59/ΕΚ·
ζ)
παρέχει διαχείριση ικανοτήτων, συνεχή εκπαίδευση και να λάβει μέτρα ώστε να επικαιροποιούνται οι επαγγελματικές δεξιότητες των εκπαιδευτών·
η)
υιοθετεί τις διαδικασίες που είναι απαραίτητες ώστε να επικαιροποιούνται διαρκώς οι εκπαιδευτικές μέθοδοι, τα εργαλεία και ο εξοπλισμός, συμπεριλαμβανόμενης της αντίστοιχης εκπαιδευτικής βιβλιογραφίας, των λογισμικών κατάρτισης, των εγγράφων που παρέχονται από τον διαχειριστή της εκάστοτε υποδομής, όπως για παράδειγμα τα εγχειρίδια που αφορούν τους υπηρεσιακούς κανόνες, τα σήματα ή τα συστήματα ασφαλείας.
3. Κάθε κράτος μέλος δύναται να καθορίσει πρόσθετους όρους για την εκπαίδευση όσον αφορά την υποδομή στην επικράτειά του.
4. Οι υποψήφιοι για κατάρτιση σε ειδικά θέματα επικοινωνίας και ορολογίας, σχετικά με την επιχειρησιακή λειτουργία των σιδηροδρόμων και τις διαδικασίες ασφαλείας, οφείλουν να υποβάλουν την αίτησή τους στην αρμόδια αρχή του κράτους μέλους στο οποίο βρίσκεται η υποδομή και στην οποία αναφέρεται η επικοινωνία και η ορολογία.
Άρθρο 5
Εκπαιδευτικά κέντρα που ανήκουν σε σιδηροδρομική επιχείρηση ή διαχειριστή υποδομής
1. Κάθε κράτος μέλος δύναται να επιτρέψει να αναγνωρίζεται ο αιτών από σιδηροδρομική επιχείρηση ή διαχειριστή υποδομής ο οποίος παρέχει αποκλειστικά κατάρτιση στο προσωπικό της εταιρείας στην οποία ανήκει, εφόσον πληρούνται οι όροι που προβλέπονται στο άρθρο 4 της παρούσας απόφασης, σε συνδυασμό με τη διαδικασία πιστοποίησης ή έγκρισης της ασφάλειας, σύμφωνα με την οδηγία 2004/49/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2).
2. Σε αυτή την περίπτωση, η δήλωση της αναγνώρισης μπορεί να συμπεριληφθεί στο σχετικό πιστοποιητικό ασφάλειας ή έγκρισης ασφάλειας.
3. Η οργάνωση της εργασίας και η διαχείριση τους αιτούντος σύμφωνα με την ως άνω παράγραφο 1 πρέπει να οργανώνονται και να διαμορφώνονται έτσι ώστε να αποφεύγεται οιαδήποτε σύγκρουση συμφερόντων.
Άρθρο 6
Νέα ή προσφάτως εξοπλισθείσα γραμμή και προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό
Όσον αφορά τις νέες και τις πρόσφατα εξοπλισμένες γραμμές ή το προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό, ένα κράτος μέλος μπορεί να καθορίζει προϋποθέσεις υπό τις οποίες ένα αναγνωρισμένο εκπαιδευτικό κέντρο μπορεί να οργανώνει μαθήματα πρακτικής εκπαίδευσης κατά παρέκκλιση των διατάξεων του άρθρου 4 παράγραφος 2 στοιχείο γ).
Η χρήση της ως άνω παρέκκλισης πρέπει να περιορίζεται αυστηρά στην περίπτωση κατά την οποία δεν είναι διαθέσιμος κανένας εκπαιδευτής με πιστοποιητικό το οποίο να καλύπτει τη νέα ή την πρόσφατα εξοπλισμένη γραμμή με το νέο τροχαίο υλικό.
Ο εκπαιδευτής πρέπει να ανταποκρίνεται σε όλους τους άλλους όρους του άρθρου 4 παράγραφος 2 στοιχείο γ) όσον αφορά την άδεια και το πιστοποιητικό, όπως προβλέπεται στα άρθρα 14 και 15 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, και την απαιτούμενη περίοδο επαγγελματικής πείρας.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
ΕΞΕΤΑΣΤΕΣ
Άρθρο 7
Ανεξαρτησία και αμεροληψία
Οι υποψήφιοι πρέπει να πιστοποιούν ότι θα διενεργούν τις εξετάσεις αμερόληπτα και δίχως διακρίσεις, χωρίς καμία πίεση και κίνητρο που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την κρίση ή τα αποτελέσματα της εξέτασης και τον τρόπο με τον οποίο αυτή διενεργείται.
Προς τούτο η αρμόδια αρχή συντάσσει δήλωση που ενσωματώνεται στο έντυπο της αίτησης και πρέπει να υπογραφεί από τον αιτούντα.
Άρθρο 8
Απαιτήσεις επάρκειας
1. Οι αιτούντες πρέπει να είναι ικανοί και έμπειροι σχετικά με το αντικείμενο της εξέτασης που θέλουν να διεξάγουν.
Η ζητούμενη πείρα θα πρέπει να έχει συγκεντρωθεί κατά τη διάρκεια επαγγελματικής πείρας τουλάχιστον τεσσάρων ετών, εντός περιόδου που να μην υπερβαίνει τα πέντε έτη πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.
Η ζητούμενη περίοδος επαγγελματικής πείρας ενδέχεται να περιλαμβάνει περιόδους πείρας υπό την ιδιότητα του προϊσταμένου μηχανοδηγών, εφόσον ο ενδιαφερόμενος κατέχει έγκυρη άδεια μηχανοδηγού και συμπληρωματικό πιστοποιητικό, ή υπό την ιδιότητα του εκπαιδευτή για εργασίες κατάρτισης σχετικές προς την υποβληθείσα αίτηση.
2. Όσον αφορά τις πρακτικές εξετάσεις για τις αμαξοστοιχίες, ο αιτών πρέπει να είναι κάτοχος τόσο έγκυρης άδειας μηχανοδηγού όσο και έγκυρου πιστοποιητικού που να καλύπτει το αντικείμενο εξέτασης ή παρόμοιο τύπο τροχαίου υλικού ή υλικού γραμμής. Όταν ο εξεταστής δεν διαθέτει έγκυρο πιστοποιητικό για την υποδομή / το τροχαίο υλικό της εξέτασης, ένας οδηγός που είναι κάτοχος του πιστοποιητικού για την εν λόγω υποδομή / το αντίστοιχο τροχαίο υλικό πρέπει να είναι παρών κατά την εξέταση, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 2007/59/ΕΚ.
Ο αιτών πρέπει να διαθέτει επαγγελματική πείρα οδήγησης σιδηροδρομικών συρμών τουλάχιστον τεσσάρων ετών και να την έχει συγκεντρώσει σε χρονικό διάστημα που να μην υπερβαίνει τα πέντε χρόνια πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης. Οι γνώσεις του αιτούντος πρέπει να είναι επικαιροποιημένες μέχρι την ημερομηνία της υποβολής της αίτησης.
3. Επιπλέον οι αιτούντες πρέπει να πληρούν τα ακόλουθα στοιχειώδη κριτήρια:
α)
να είναι ικανοί για ακρόαση και προφορική επικοινωνία στη γλώσσα της εξέτασης τουλάχιστον σε επίπεδο Β2 του ευρωπαϊκού πλαισίου γλωσσικών γνώσεων (EFLC) που θεσπίστηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης (3)·
β)
να έχουν τις δεξιότητες και την παιδαγωγική ικανότητα που απαιτούνται για τη διεξαγωγή των εξετάσεων και να διαθέτουν πλήρη γνώση των αντίστοιχων εξεταστικών μεθόδων και εξεταστικών εγγράφων·
γ)
να αποδεικνύουν με ποιο τρόπο θα διατηρήσουν τις επαγγελματικές τους ικανότητες όσον αφορά τα θέματα που εξετάζουν·
δ)
να είναι εξοικειωμένοι με το σύστημα πιστοποίησης των μηχανοδηγών.
4. Κάθε κράτος μέλος δύναται να θεσπίζει πρόσθετους όρους για τους εξεταστές που διενεργούν εξετάσεις οι οποίες αφορούν τη δική του υποδομή.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ
Άρθρο 9
Κοινά κριτήρια για την οργάνωση των εξετάσεων
Οι εξετάσεις που διοργανώνονται για την αξιολόγηση των ικανοτήτων των μηχανοδηγών, σύμφωνα με το άρθρο 25 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, πρέπει να ανταποκρίνονται στα ακόλουθα κριτήρια:
α)
σε περίπτωση εξετάσεων που διενεργούνται από δύο ή περισσότερα πρόσωπα, τουλάχιστον το πρόσωπο που είναι επικεφαλής της εξέτασης πρέπει να είναι αναγνωρισμένος εξεταστής σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας απόφασης·
β)
όταν η εξέταση αφορά το πρακτικό μέρος των ικανοτήτων οδήγησης σιδηροδρομικών συρμών, ο εξεταστής θα πρέπει να διαθέτει άδεια μηχανοδηγού και συμπληρωματικό πιστοποιητικό το οποίο να του επιτρέπει τη χρήση της υποδομής και την οδήγηση του τροχαίου υλικού που αποτελεί το αντικείμενο της εξέτασης ή παρεμφερούς τύπου υλικού γραμμής ή τροχαίου υλικού. Όταν ο εξεταστής δεν διαθέτει έγκυρο πιστοποιητικό για την υποδομή ή το τροχαίο υλικό της εξέτασης, πρέπει να είναι παρών στην εξέταση οδηγός με πιστοποιητικό για την υποδομή ή το τροχαίο υλικό σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο ε) της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
γ)
oι εξετάσεις θα πρέπει να πραγματοποιούνται κατά τρόπο διαφανή και να διαρκούν όσο χρειάζεται, ώστε να πιστοποιείται επαρκώς ότι καλύπτονται όλα τα σχετικά θέματα των παραρτημάτων της οδηγίας 2007/59/ΕΚ·
δ)
σε περίπτωση που ο εξεταστής που συμμετέχει στην εξέταση έχει παράσχει την κατάρτιση σχετικά με το θέμα της εξέτασης στον μηχανοδηγό του τρένου ή στον υποψήφιο μηχανοδηγό τρένου, η εξέταση διενεργείται από έτερον εξεταστή ο οποίος δεν έχει συμμετάσχει στην προηγηθείσα εκπαίδευση·
ε)
η εξέταση πρέπει να προετοιμάζεται με ιδιαίτερη προσοχή όσον αφορά την εμπιστευτικότητα των ερωτήσεων που θα υποβληθούν κατά τη διάρκειά της.
Άρθρο 10
Νέα ή προσφάτως εξοπλισθείσα γραμμή και προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό
Όσον αφορά τις νέες ή προσφάτως εξοπλισμένες γραμμές ή το προσφάτως χρησιμοποιούμενο τροχαίο υλικό, κάθε κράτος μέλος δύναται να επιβάλει ειδικές προϋποθέσεις υπό τις οποίες οι αναγνωρισμένοι εξεταστές θα έχουν το δικαίωμα να διενεργούν εξετάσεις κατά παρέκκλιση των διατάξεων του άρθρου 9.
Η χρήση της εν λόγω παρέκκλισης πρέπει να περιορίζεται αυστηρά στην περίπτωση κατά την οποία δεν υφίσταται ακόμη εξεταστής ο οποίος να διαθέτει πιστοποιητικό το οποίο να καλύπτει ήδη τη νέα ή την προσφάτως εξοπλισθείσα γραμμή ή το νέο τροχαίο υλικό.
Ο εξεταστής πρέπει να ανταποκρίνεται σε όλες τις άλλες απαιτήσεις του άρθρου 4 παράγραφος 2 στοιχείο γ) όσον αφορά την άδεια και το πιστοποιητικό, όπως προβλέπεται στα άρθρα 14 και 15 της οδηγίας 2007/59/ΕΚ, και να διαθέτει την απαραίτητη επαγγελματική πείρα.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 11
Μεταβατική περίοδος
Εάν σιδηροδρομική επιχείρηση ή διαχειριστής υποδομής έχουν ήδη επιλέξει εξεταστές για τη διεξαγωγή εξετάσεων του προσωπικού τους, σύμφωνα με τις εθνικές διατάξεις και τους όρους πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης, κάθε κράτος μέλος μπορεί να αποφασίσει ότι οι ήδη επιλεχθέντες εξεταστές επιτρέπεται να συνεχίσουν να διενεργούν εξετάσεις υπό τις εξής προϋποθέσεις:
α)
η σιδηροδρομική επιχείρηση ή ο διαχειριστής υποδομής να έχει επιλέξει τον εξεταστή βάσει πιστοποιητικού ασφαλείας ή έγκρισης ασφαλείας που να έχουν εκδοθεί σύμφωνα με την οδηγία 2004/49ΕΚ, εντός του πεδίου εφαρμογής που καθορίζει η αρμόδια αρχή και μέχρι την εκπνοή του εν λόγω πιστοποιητικού ασφαλείας ή της έγκρισης ασφαλείας·
β)
η σιδηροδρομική επιχείρηση ή ο διαχειριστής της υποδομής ελέγχει κατά πόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση όσον αφορά τους εξεταστές που έχουν επιλέξει και, εάν ένας εξεταστής δεν ανταποκρίνεται στις προβλεπόμενες απαιτήσεις, η σιδηροδρομική επιχείρηση ή ο διαχειριστής της υποδομής λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα, ώστε να επιτευχθεί η εκπλήρωση των όρων για τους εξεταστές.
Άρθρο 12
Εφαρμογή
Η παρούσα απόφαση εφαρμόζεται από τις 15 Μαΐου 2012.
Για τα κέντρα κατάρτισης που παρέχουν ήδη εκπαιδευτικές υπηρεσίες κατά την ημερομηνία εφαρμογής της παρούσας απόφασης, η παρούσα απόφαση εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2013.
Άρθρο 13
Αποδέκτες
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.
Βρυξέλλες, 22 Νοεμβρίου 2011.