РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 1173/2011 НА ЕВРОПЕЙСКИЯ ПАРЛАМЕНТ И НА СЪВЕТА
от 16 ноември 2011 година
за ефективното прилагане на бюджетното наблюдение в еврозоната
ЕВРОПЕЙСКИЯТ ПАРЛАМЕНТ И СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взеха предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 136 във връзка с член 121, параграф 6 от него,
като взеха предвид предложението на Европейската комисия,
след предаване на проекта на законодателния акт на националните парламенти,
като взеха предвид становището на Европейската централна банка (1),
като взеха предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (2),
в съответствие с обикновената законодателна процедура (3),
като имат предвид, че:
(1)
Държавите-членки, чиято парична единица е еврото, имат особен интерес и отговорност да провеждат икономическа политика, която насърчава правилното функциониране на Икономическия и паричен съюз, и да избягват политика, която застрашава това функциониране.
(2)
В Договора за функционирането на Европейския съюз (ДФЕС) се предвижда възможност за приемане на специфични мерки в еврозоната, чието действие надхвърля това на приложимите към всички държави-членки разпоредби, с цел да се осигури правилното функциониране на Икономическия и паричен съюз.
(3)
Опитът, придобит по време на първото десетилетие на Икономическия и паричен съюз, и допуснатите грешки показват необходимост от подобряване на икономическото управление в Съюза, което следва да бъде изградено на основата на по-силна национална ангажираност по отношение на общоприетите правила и политики и на по-стабилна рамка на равнището на Съюза за наблюдение на националните икономически политики.
(4)
Подобрената рамка за икономическо управление следва да се основава на няколко взаимосвързани и съгласувани политики за устойчив растеж и заетост, и по-конкретно Стратегията на Съюза за растеж и работни места, отделяща особено внимание на развитието и укрепването на вътрешния пазар, насърчаването на международната търговия и конкурентоспособност, Европейския семестър за засилване на координацията на икономическите и бюджетни политики, ефективна рамка за недопускане на прекомерен бюджетен дефицит и неговото коригиране (Пактът за стабилност и растеж (ПСР), стабилна рамка за предотвратяване и коригиране на макроикономически дисбаланси, минимални изисквания спрямо националните бюджетни рамки и засилено регулиране и надзор на финансовите пазари, включително макропруденциален надзор от Европейския съвет за системен риск.
(5)
ПСР и цялата рамка за икономическо управление следва да допълват и да са в съответствие със Стратегията на Съюза за растеж и работни места. Взаимните връзки между различните елементи не следва да предполагат изключения от разпоредбите на ПСР.
(6)
Постигането и поддържането на динамичен вътрешен пазар следва да се разглежда като елемент на правилното и безпрепятствено функциониране на Икономическия и паричен съюз.
(7)
Комисията следва да има по-значима роля в процедурата на засилено наблюдение по отношение на конкретни за всяка една от държавите-членки оценки, мониторинг, мисии на място, препоръки и предупреждения. При вземането на решения относно санкциите ролята на Съвета следва да бъде ограничена, като следва да се използва гласуването с обратно квалифицирано мнозинство.
(8)
За да се осигури постоянен диалог с държавите-членки, с оглед на постигането на целите на настоящия регламент, Комисията следва да провежда мисии за наблюдение.
(9)
Комисията следва да извършва редовно обща оценка на системата за икономическо управление, и по-конкретно на ефективността и адекватността на предвидените в нея санкции. Тази оценка следва да се допълва при необходимост от съответни предложения.
(10)
При прилагане на настоящия регламент Комисията следва да взема предвид настоящото икономическо положение на съответните държави-членки.
(11)
Укрепването на икономическото управление следва да включва по-тясно и по-своевременно участие на Европейския парламент и националните парламенти.
(12)
Може да се установи диалог по икономически въпроси с Европейския парламент, като по този начин се даде възможност на Комисията да оповести своите анализи, а на председателя на Съвета, на Комисията и по целесъобразност на председателя на Европейския съвет или на председателя на Еврогрупата за обсъждане. Такова публично разискване би могло да осигури възможност за обсъждане на последиците от националните решения и да позволи упражняването на публичен партньорски натиск върху съответните участници. Като отчита, че в рамката на посочения диалог партньори на Европейския парламент са съответните институции на Съюза и техните представители, компетентната комисия на Европейския парламент може да предлага на държава-членка, адресат на решение на Съвета, взето съгласно членове 4, 5 и 6 от настоящия регламент, възможността да вземе участие в размяна на мнения. Участието на държавите-членки в подобна размяна на мнения е доброволно.
(13)
За по-ефективното прилагане на бюджетното наблюдение в еврозоната са необходими допълнителни санкции. Тези санкции следва да повишат доверието в рамката за фискалното наблюдение на Съюза.
(14)
Правилата, установени в настоящия регламент, следва да осигурят наличието на справедливи, навременни, степенувани и ефективни механизми за спазване на предпазните и корективните части на ПСР, и по-специално Регламент (ЕО) № 1466/97 на Съвета от 7 юли 1997 г. за засилване на надзора върху състоянието на бюджета и на надзора и координацията на икономическите политики (4) и Регламент (ЕО) № 1467/97 на Съвета от 7 юли 1997 г. за определяне и изясняване на прилагането на процедурата при прекомерен дефицит (5), като спазването на бюджетната дисциплина се проверява въз основа на критериите за бюджетния дефицит и за държавния дълг.
(15)
Санкциите съгласно настоящия регламент и основани на предпазната част на ПСР по отношение на държавите-членки, чиято парична единица е еврото, следва да създадат стимули за коригиране и поддържане на средносрочната бюджетна цел.
(16)
С цел да се предотврати погрешно представяне, независимо дали е умишлено или поради груба небрежност, на данните за бюджетния дефицит и за дълга, които са основен източник на данни, които се използват за координиране на икономическите политики в Съюза, следва да бъдат налагани глоби на държавите-членки, които са отговорни за това.
(17)
С цел да се допълнят правилата относно изчисляване на глобите, налагани за манипулиране на статистическите данни, както и правилата относно процедурата, следвана от Комисията за разследване на такива действия, на Комисията следва да бъде делегирано правомощието да приема актове в съответствие с член 290 от ДФЕС по отношение на подробни критерии за определяне на размера на глобата и за провеждане на разследванията на Комисията. От особена важност е по време на подготвителната си работа Комисията да провежда подходящи консултации, включително на експертно равнище. При подготвянето и изготвянето на делегирани актове Комисията следва да осигурява едновременното и своевременно предаване на съответните документи по подходящ начин на Европейския парламент и на Съвета.
(18)
По отношение на предпазната част на ПСР коригирането и придържането към средносрочната бюджетна цел следва да бъдат осигурени чрез задължение за временно учредяване на лихвоносен депозит, което се налага на държава-членка, чиято парична единица е еврото, и която не осъществява задоволителен напредък към бюджетна консолидация. Към това следва да се пристъпва, в случай че държава-членка, включително държава-членка с бюджетен дефицит под референтната стойност от 3 % от брутния вътрешен продукт (БВП), се отклонява значително от средносрочната бюджетна цел или от подходящия план за корекции за постигането на тази цел и не успява да коригира отклонението.
(19)
Наложеният лихвоносен депозит следва да бъде освободен в полза на съответната държава-членка заедно с натрупаните по него лихви, след като Съветът се увери, че ситуацията, пораждаща задължение за учредяване на такъв депозит, вече е преодоляна.
(20)
По отношение на корективната част на ПСР санкциите за държави-членки, чиято парична единица е еврото, следва да са под формата на задължение за учредяване на безлихвен депозит, свързан с решение на Съвета за установяване на наличието на прекомерен дефицит, ако на съответната държава-членка вече е било наложено учредяването на лихвоносен депозит в превантивната част на ПСР или в случаи на особено сериозно неспазване на задълженията на бюджетната политика, определени в ПСР, или задължението за заплащане на глоба при неспазване на препоръка на Съвета за коригиране на прекомерния бюджетен дефицит.
(21)
За да се избегне прилагането с обратно действие на санкциите съгласно превантивната част на ПСР, предвидени в настоящия регламент, тези санкции следва да се прилагат само по отношение на съответните решения, приети от Съвета съгласно Регламент (ЕО) № 1466/97 след влизането в сила на настоящия регламент. По подобен начин, за да се избегне прилагането с обратно действие на санкциите съгласно корективната част на ПСР, предвидени в настоящия регламент, тези санкции следва да се прилагат само по отношение на съответните препоръки и решения за коригиране на прекомерния бюджетен дефицит, приети от Съвета след влизането в сила на настоящия регламент.
(22)
Размерът на лихвоносните депозити, на безлихвените депозити и на глобата, предвидени в настоящия регламент, следва да бъде определен така, че да осигурява справедливо степенувано нарастване на санкциите в рамките на предпазните и корективните части на ПСР и да създава достатъчно стимули за държавите-членки, чиято парична единица е еврото, да съблюдават фискалната рамка на Съюза. Глобите, съгласно член 126, параграф 11 ДФЕС и установени в член 12 от Регламент (ЕО) № 1467/97, се състоят от фиксиран компонент, равен на 0,2 % от БВП, и от променлив компонент. По този начин се гарантира степенувано нарастване на санкциите и равнопоставено третиране на държавите-членки, ако лихвоносният депозит, безлихвеният депозит и глобата, установени в настоящия регламент, се равняват на 0,2 % от БВП, което представлява размера на твърдо определения компонент на глобата съгласно член 126, параграф 11 ДФЕС.
(23)
Следва да бъде предвидена възможност Съветът да намалява или отменя санкциите, наложени на държавите-членки, чиято парична единица е еврото, въз основа на препоръка на Комисията след мотивирано искане от страна на засегнатата държава-членка. В рамките на корективната част на ПСР Комисията следва също да може да дава препоръка за намаляване на размера на санкцията или нейната отмяна поради изключителни икономически обстоятелства.
(24)
Безлихвеният депозит следва да бъде освободен, след като прекомерният дефицит бъде коригиран, а лихвата върху тези депозити, както и събраните глоби, следва да се влагат в механизми за стабилност, които целят предоставяне на финансова помощ и са създадени от държавите-членки, чиято парична единица е еврото, с цел да се гарантира стабилността на еврозоната като цяло.
(25)
Правомощията за приемане на конкретни решения за налагане на санкциите, предвидени в настоящия регламент, следва да бъдат дадени на Съвета. Като част от координацията на икономическите политики на държавите-членки, извършвана от Съвета, както е предвидено в член 121, параграф 1 ДФЕС, тези конкретни решения са неразделна част от последващия контрол на мерките, приети от Съвета в съответствие с членове 121 и 126 ДФЕС и регламенти (ЕО) № 1466/97 и (ЕО) № 1467/97.
(26)
Тъй като настоящият регламент съдържа общи правила за ефективното прилагане на регламенти (ЕО) № 1466/97 и (ЕО) № 1467/97, той следва да бъде приет в съответствие с обикновената законодателна процедура, посочена в член 121, параграф 6 ДФЕС.
(27)
Тъй като целта на настоящия регламент, а именно създаване на система от санкции за по-ефективно прилагане на предпазните и корективните части от ПСР в еврозоната, не може да бъде постигната в достатъчна степен на равнището на държавите-членки, Съюзът може да приеме мерки в съответствие с принципа на субсидиарност, установен в член 5 от Договора за Европейския съюз (ДЕС). В съответствие с принципа на пропорционалност, уреден в същия член, настоящият регламент не надхвърля необходимото за постигане на тази цел,
ПРИЕХА НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
ГЛАВА I
ПРЕДМЕТ, ПРИЛОЖНО ПОЛЕ И ОПРЕДЕЛЕНИЯ
Член 1
Предмет и приложно поле
1. Настоящият регламент определя система от санкции, с цел по-ефективно прилагане на предпазната и корективната част на Пакта за стабилност и растеж (ПСР) в еврозоната.
2. Настоящият регламент се прилага за държавите-членки, чиято парична единица е еврото.
Член 2
Определения
За целите на настоящия регламент се прилагат следните определения:
(1)
„предпазна част на Пакта за стабилност и растеж“ означава многостранната система за наблюдение, регламентирана от Регламент (ЕО) № 1466/97;
(2)
„корективна част на Пакта за стабилност и растеж“ означава процедурата за избягване на прекомерния дефицит на държавите-членки, уредена с член 126 ДФЕС и Регламент (ЕО) № 1467/97;
(3)
„изключителни икономически обстоятелства“ означава обстоятелства, при които излишъкът на бюджетния дефицит над референтната стойност се счита за изключение по смисъла на член 126, параграф 2, буква а), второ тире ДФЕС и както е посочено в Регламент (ЕО) № 1467/97.
ГЛАВА II
ИКОНОМИЧЕСКИ ДИАЛОГ
Член 3
Икономически диалог
С цел да се подобри диалогът между институциите на Съюза, по-специално между Европейския парламент, Съвета и Комисията, както и за да се гарантира по-голяма прозрачност и отчетност, компетентната комисия на Европейския парламент може да покани председателя на Съвета, Комисията и по целесъобразност председателя на Европейския съвет или председателя на Еврогрупата да участват в заседание на комисията с цел обсъждане на решенията, взети съгласно членове 4, 5 и 6 от настоящия регламент.
Компетентната комисия на Европейския парламент може да предложи на държавата-членка, която е засегната от тези решения, възможност да участва в обмяна на мнения.
ГЛАВА III
САНКЦИИ В РАМКИТЕ НА ПРЕВАНТИВНАТА ЧАСТ НА ПАКТА ЗА СТАБИЛНОСТ И РАСТЕЖ
Член 4
Лихвоносни депозити
1. Ако Съветът приеме решение, с което установява, че държава-членка не е предприела действия в отговор на препоръката на Съвета, посочена в член 6, параграф 2, втора алинея от Регламент (ЕО) № 1466/97, в срок от 20 дни от приемането на решението на Съвета Комисията отправя препоръка Съветът да приеме последващо решение, с което да наложи на въпросната държава-членка учредяването на лихвоносен депозит при Комисията, в размер от 0,2 % от своя БВП за предходната година.
2. Решението, с което се налага задължението за учредяване на депозит, се счита за прието от Съвета, освен ако той не приеме решение с квалифицирано мнозинство да отхвърли препоръката на Комисията в срок от 10 дни след приемането ѝ от Комисията.
3. Съветът може с квалифицирано мнозинство да измени препоръката на Комисията и да приеме така изменения текст като решение на Съвета.
4. Комисията може вследствие на мотивирано искане от страна на съответната държава-членка, отправено до Комисията в срок от 10 дни след приемането на решението на Съвета, с което се установява, че държава-членка не е предприела посочените в параграф 1 действия, 1, да препоръча Съветът да намали размера на лихвоносния депозит или да го отмени.
5. Лихвеният процент по лихвоносния депозит отразява кредитния риск на Комисията и съответния инвестиционен период.
6. Когато ситуацията, предизвикала препоръката на Съвета, посочена в член 6, параграф 2, втора алинея от Регламент (ЕО) № 1466/97, вече е отпаднала, Съветът взема решение въз основа на нова препоръка на Комисията да възстанови депозита и натрупаните по него лихви на съответната държава-членка. Съветът може с квалифицирано мнозинство да измени новата препоръка на Комисията.
ГЛАВА IV
САНКЦИИ В РАМКИТЕ НА КОРЕКТИВНАТА ЧАСТ НА ПАКТА ЗА СТАБИЛНОСТ И РАСТЕЖ
Член 5
Безлихвени депозити
1. Ако Съветът реши, като действа в съответствие с член 126, параграф 6 ДФЕС, че е налице прекомерен дефицит в държава-членка, която е учредила лихвоносен депозит при Комисията в съответствие с член 4, параграф 1 от настоящия регламент, или когато Комисията е установила особено сериозно неспазване на задълженията, свързани с бюджетната политика, установени в ПСР, в срок от 20 дни от приемането на решението на Съвета Комисията отправя препоръка Съветът с ново решение да задължи съответната държава-членка да учреди към Комисията безлихвен депозит в размер от 0,2 % от своя БВП за предходната година.
2. Решението, с което се налага задължението за учредяване на депозит, се счита за прието от Съвета, освен ако той не приеме решение с квалифицирано мнозинство да отхвърли препоръката на Комисията в срок от 10 дни след приемането ѝ от Комисията.
3. Съветът с квалифицирано мнозинство може да измени препоръката на Комисията и да приеме така изменения текст като решение на Съвета.
4. Комисията може поради изключителни икономически обстоятелства или вследствие на мотивирано искане от съответната държава-членка, изпратено до Комисията в срок от 10 дни от приемането на посоченото в параграф 1 решение на Съвета съгласно член 126, параграф 6 ДФЕС, да препоръча Съветът да намали размера на безлихвения депозит или да го отмени.
5. Депозитът се учредява към Комисията. Ако държавата-членка вече е учредила лихвоносен депозит към Комисията в съответствие с член 4, този лихвоносен депозит се превръща в безлихвен депозит.
Ако размерът на лихвоносния депозит, учреден в съответствие с член 4, и натрупаните по него лихви надвишава размера на безлихвения депозит, който трябва да се учреди съгласно параграф 1 от настоящия член, надвнесената сума се връща на държавата-членка.
Ако размерът на безлихвения депозит надвишава размера на лихвоносния депозит, учреден в съответствие с член 4, и натрупаните по него лихви, държавата-членка довнася недостигащата част при учредяването на безлихвения депозит.
Член 6
Глоби
1. Ако Съветът реши, като действа в съответствие с член 126, параграф 8 ДФЕС, че държава-членка не е предприела ефективни действия да коригира прекомерния си дефицит, Комисията в срок от 20 дни от това решение, отправя препоръка Съветът с ново решение да наложи глоба в размер на 0,2 % от БВП на съответната държава-членка за предходната година.
2. Решението за налагане на глоба се счита за прието от Съвета, освен ако той не реши с квалифицирано мнозинство да отхвърли препоръката на Комисията в срок от 10 дни след приемането ѝ от Комисията.
3. Съветът с квалифицирано мнозинство може да измени препоръката на Комисията и да приеме така изменения текст като решение на Съвета.
4. Комисията може поради изключителни икономически обстоятелства или вследствие на мотивирано искане от съответната държава-членка, изпратено до Комисията в срок от 10 дни от приемането на посоченото в параграф 1 решение на Съвета съгласно член 126, параграф 8 ДФЕС, да препоръча Съветът да намали размера на глобата или да я отмени.
5. Ако държавата-членка е учредила безлихвен депозит към Комисията в съответствие с член 4, безлихвеният депозит се преобразува в глоба.
Ако размерът на безлихвения депозит, учреден в съответствие с член 5, надвишава размера на глобата, надвнесената сума се връща на държавата-членка.
Ако размерът на глобата надвишава размера на безлихвения депозит, учреден в съответствие с член 5, или ако не е бил учреден безлихвен депозит, държавата-членка довнася недостигащата част при плащане на глобата.
Член 7
Възстановяване на безлихвени депозити
Ако Съветът реши съгласно член 126, параграф 12 ДФЕС да отмени някои или всички решения, всички безлихвени депозити, учредени при Комисията, се връщат на съответната държава-членка.
ГЛАВА V
САНКЦИИ ОТНОСНО МАНИПУЛИРАНЕТО НА СТАТИСТИЧЕСКИТЕ ДАННИ
Член 8
Санкции относно манипулирането на статистическите данни
1. По препоръка на Комисията Съветът може да реши да наложи глоба на държава-членка, която умишлено или поради груба небрежност представя погрешно данни за дефицита и дълга, които са от значение за прилагането на членове 121 или 126 ДФЕС, или за прилагането на Протокола относно процедурата при прекомерен дефицит, приложен към ДЕС и към ДФЕС.
2. Глобите, посочени в параграф 1, са ефективни, възпиращи и пропорционални на естеството, тежестта и продължителността на погрешното представяне. Размерът на глобата не надвишава 0,2 % от БВП на съответната държава-членка.
3. Комисията може да извършва всички необходими разследвания за установяване на наличието на погрешното представяне, посочено в параграф 1. Комисията може да реши да започне разследване, когато установи, че съществуват сериозни данни за наличието на факти, които могат да представляват такова погрешно представяне. Комисията разследва предполагаемите случаи на погрешно представяне, като взема предвид всички коментари, представени от съответната държава-членка. За да изпълни задачите си, Комисията може да поиска от държавата-членка да предостави информация, и може да извърши проверки на място и да получи достъп до сметките на всички органи на държавно управление на централно, областно и местно равнище и на равнище социална сигурност. Ако по правото на съответната държава-членка се изисква предварително разрешение от съдебен орган за извършването на проверките на място, Комисията подава всички необходими заявления за това.
След като приключи разследването и преди да представи предложение до Съвета, Комисията дава на съответната държава-членка възможност да бъде изслушана във връзка с въпросите, предмет на разследването. Комисията основава своите предложения до Съвета само на фактите, по които съответната държава-членка е имала възможност да направи коментар.
В хода на разследването Комисията съблюдава изцяло правото на защита на съответната държава-членка.
4. На Комисията се предоставя правомощието да приема делегирани актове в съответствие с член 11 по отношение на:
а)
подробни критерии за определяне на размера на глобата, посочена в параграф 1;
б)
подробни правила относно процедурите за разследванията, посочени в параграф 3, съпътстващите мерки и докладването относно разследванията;
в)
подробни процедурни правила, насочени към гарантиране на правото на защита, достъпа до документи, процесуалното представителство, поверителността и разпоредбите относно сроковете и събирането на глобите, посочени в параграф 1.
5. Съдът на Европейския съюз разполага с неограничена юрисдикция да осъществява контрол върху решения на Съвета за налагане на глоби съгласно параграф 1. Той може да отменя, намалява или увеличава наложената глоба.
ГЛАВА VI
АДМИНИСТРАТИВЕН ХАРАКТЕР НА САНКЦИИТЕ И РАЗПРЕДЕЛЕНИЕ НА ЛИХВИТЕ И ГЛОБИТЕ
Член 9
Административен характер на санкциите
Санкциите, наложени съгласно членове 4-8, са от административен характер.
Член 10
Разпределение на лихвите и глобите
Лихвите, получени от Комисията от учредените в съответствие с член 5 депозити, и събраните в съответствие с членове 6 и 8 глоби представляват други приходи по смисъла на член 311 ДФЕС и се влагат в Европейския инструмент за финансова стабилност. Когато държавите-членки, чиято парична единица е еврото, създадат друг механизъм за стабилност за предоставяне на финансова помощ с цел гарантиране на стабилността на еврозоната като цяло, средствата по лихвите и глобите се насочват към този механизъм.
ГЛАВА VII
ОБЩИ РАЗПОРЕДБИ
Член 11
Упражняване на делегирането
1. Правомощието да приема делегирани актове се предоставя на Комисията при спазване на предвидените в настоящия член условия.
2. Правомощието да приема делегирани актове, посочени в член 8, параграф 4, се предоставя на Комисията за срок от три години, считано от 13 декември 2011 г. Комисията изготвя доклад относно делегирането на правомощия не по-късно от девет месеца преди изтичането на тригодишния срок. Делегирането на правомощия се продължава мълчаливо за срокове с еднаква продължителност, освен ако Европейският парламент или Съветът не възразят срещу подобно продължаване не по-късно от три месеца преди изтичането на всеки срок.
3. Делегирането на правомощия, посочени в член 8, параграф 4, може да бъде оттеглено по всяко време от Европейския парламент или от Съвета. С решението за оттегляне се прекратява посоченото в него делегиране на правомощия. То поражда действие в деня след публикуването на решението в Официален вестник на Европейския съюз или на по-късна, посочена в решението дата. То не засяга действителността на делегираните актове, които вече са в сила.
4. Веднага след като приеме делегиран акт, Комисията нотифицира акта едновременно на Европейския парламент и на Съвета.
5. Делегиран акт, приет съгласно член 8, параграф 4, влиза в сила единствено ако нито Европейският парламент, нито Съветът не са представили възражения в срок от два месеца след нотифицирането на акта на Европейския парламент и Съвета или ако преди изтичането на този срок и Европейският парламент, и Съветът са уведомили Комисията, че няма да представят възражения. Този срок се увеличава с два месеца по искане на Европейския парламент или на Съвета.
Член 12
Гласуване в Съвета
1. По отношение на мерките, посочени в членове 4, 5, 6 и 8, право на глас имат само членовете на Съвета, представляващи държавите-членки, чиято парична единица е еврото, а Съветът не зачита гласа на члена на Съвета, представляващ засегнатата държава-членка.
2. Квалифицираното мнозинство от членовете на Съвета, посоченo в параграф 1, се определя в съответствие с член 238, параграф 3, буква б) ДФЕС.
Член 13
Преглед
1. До 14 декември 2014 г. и на всеки пет години след това Комисията публикува доклад относно прилагането на настоящия регламент.
В този доклад се оценява, inter alia:
а)
ефективността на настоящия регламент, включително даването на възможност на Съвета и Комисията да действат за преодоляване на ситуации, които излагат на опасност правилното функциониране на Паричния съюз;
б)
напредъкът за гарантиране на по-тясна координация на икономическите политики и устойчива икономическа конвергенция на държавите-членки в съответствие с ДФЕС.
2. По целесъобразност този доклад се придружава от предложение за изменение на настоящия регламент.
3. Докладът се предава на Европейския парламент и на Съвета.
4. Преди края на 2011 г. Комисията представя на Европейския парламент и на Съвета доклад относно възможността за въвеждане на еврооблигации.
Член 14
Влизане в сила
Настоящият регламент влиза в сила на двадесетия ден след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко в държавите-членки в съответствие с Договорите.
Съставенo в Страсбург на 16 ноември 2011 година.
ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (EE) αριθ. 1173/2011 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 16ης Νοεμβρίου 2011
για την αποτελεσματική επιβολή της δημοσιονομικής εποπτείας στη ζώνη του ευρώ
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 136 σε συνδυασμό με το άρθρο 121 παράγραφος 6,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβιβάσεως του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (1),
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (2),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (3),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ έχουν ιδιαίτερο συμφέρον και ευθύνη να εφαρμόζουν οικονομικές πολιτικές που προωθούν την εύρυθμη λειτουργία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης και να αποφεύγουν πολιτικές που τη θέτουν σε κίνδυνο.
(2)
Η Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) επιτρέπει τη θέσπιση συγκεκριμένων μέτρων στη ζώνη του ευρώ, καθ’ υπέρβαση των εφαρμοστέων σε όλα τα κράτη μέλη διατάξεων, με σκοπό την εξασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της οικονομικής και νομισματικής ένωσης.
(3)
Η πείρα που αποκτήθηκε και τα λάθη που έγιναν στην πρώτη δεκαετία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης καταδεικνύουν την ανάγκη να βελτιωθεί η οικονομική διακυβέρνηση στην Ένωση, που πρέπει να βασίζεται σε έναν αποφασιστικότερο εθνικό ενστερνισμό των κανόνων και πολιτικών που έχουν συμφωνηθεί από κοινού και σε ένα στιβαρότερο πλαίσιο σε επίπεδο Ένωσης για την εποπτεία των εθνικών οικονομικών πολιτικών.
(4)
Το βελτιωμένο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης θα πρέπει να βασίζεται σε διάφορες αλληλοσυνδεόμενες και συνεκτικές πολιτικές για βιώσιμη ανάπτυξη και απασχόληση, οι οποίες θα στηρίζονται σε μια στρατηγική της Ένωσης για ανάπτυξη και απασχόληση, εστιάζοντας ιδιαίτερα στην ανάπτυξη και την ενίσχυση της ενιαίας αγοράς, στην προώθηση των διεθνών εμπορικών συναλλαγών και της ανταγωνιστικότητας, σε ένα Ευρωπαϊκό Εξάμηνο ενισχυμένης συνεργασίας των οικονομικών και δημοσιονομικών πολιτικών, σε ένα αποτελεσματικό πλαίσιο για την πρόληψη και τη διόρθωση υπερβολικού δημόσιου ελλείμματος (σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης), σε ένα ισχυρό πλαίσιο για την πρόληψη και τη διόρθωση μακροοικονομικών ανισορροπιών, σε ελάχιστες απαιτήσεις για τα εθνικά δημοσιονομικά πλαίσια, και σε μια ενισχυμένη ρύθμιση και εποπτεία της χρηματοπιστωτικής αγοράς, συμπεριλαμβανομένης της μακροπροληπτικής εποπτείας από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συστημικού Κινδύνου.
(5)
Το σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης και το ολοκληρωμένο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης θα πρέπει να συμπληρώνουν και να είναι συμβατά με μια ενωσιακή στρατηγική ανάπτυξης και απασχόλησης. Ωστόσο, αυτές οι αλληλοσυνδέσεις μεταξύ των διαφόρων πτυχών δεν θα πρέπει να προβλέπουν εξαιρέσεις στις διατάξεις του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.
(6)
Η επίτευξη και διατήρηση μιας δυναμικής εσωτερικής αγοράς θα πρέπει να θεωρείται στοιχείο κατάλληλης και εύρυθμης λειτουργίας της οικονομικής και νομισματικής ένωσης.
(7)
Η Επιτροπή θα πρέπει να διαδραματίζει ισχυρότερο ρόλο στη διαδικασία ενισχυμένης εποπτείας, όσον αφορά τις αξιολογήσεις του κάθε κράτους μέλους, την παρακολούθηση, τις αποστολές επιτοπίως, τις συστάσεις και τις προειδοποιήσεις. Όταν λαμβάνει αποφάσεις περί κυρώσεων ο ρόλος του Συμβουλίου θα πρέπει να είναι περιορισμένος ενώ θα πρέπει να χρησιμοποιείται αντίστροφη ειδική πλειοψηφία.
(8)
Για να εξασφαλιστεί ένας μόνιμος διάλογος με τα κράτη μέλη προς επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή θα πρέπει να πραγματοποιεί αποστολές εποπτείας.
(9)
Η Επιτροπή θα πρέπει, σε τακτά διαστήματα, να προβαίνει σε εκτεταμένη αξιολόγηση του συστήματος οικονομικής διακυβέρνησης και, ειδικότερα, της αποτελεσματικότητας και επάρκειας των κυρώσεων. Οι αξιολογήσεις θα πρέπει εν ανάγκη να συνοδεύονται και από αντίστοιχες προτάσεις.
(10)
Κατά την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την τρέχουσα οικονομική κατάσταση των οικείων κρατών μελών.
(11)
Η ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης θα πρέπει να περιλαμβάνει στενότερη και πιο έγκαιρη συμμετοχή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των εθνικών κοινοβουλίων.
(12)
Είναι δυνατόν να καθιερωθεί με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διάλογος οικονομικού περιεχομένου, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα στην Επιτροπή να δημοσιοποιεί τις αναλύσεις της και στον Πρόεδρο του Συμβουλίου, την Επιτροπή και, αν χρειασθεί, τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ή τον Πρόεδρο της Ευρωομάδας να συζητούν. Μια τέτοια δημόσια συζήτηση θα μπορούσε να αφορά τα δευτερογενή αποτελέσματα των εθνικών αποφάσεων και να επιτρέπει να ασκηθεί αμοιβαία πίεση μεταξύ των εταίρων. Ενώ αναγνωρίζεται ότι συνομιλητές με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο πλαίσιο του διαλόγου αυτού είναι τα οικεία θεσμικά όργανα της Ένωσης και οι εκπρόσωποί τους, η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να επιτρέψει στο κράτος μέλος το οποίο αφορά απόφαση του Συμβουλίου σύμφωνα με τα άρθρα 4, 5 και 6 του παρόντος κανονισμού, να συμμετάσχει σε ανταλλαγή απόψεων. Η συμμετοχή του κράτους μέλους στην εν λόγω ανταλλαγή είναι προαιρετική.
(13)
Είναι απαραίτητες πρόσθετες κυρώσεις για να καταστεί πιο αποτελεσματική η επιβολή της δημοσιονομικής επιτήρησης στη ζώνη του ευρώ. Οι κυρώσεις αυτές αναμένεται να ενισχύσουν την αξιοπιστία του πλαισίου δημοσιονομικής επιτήρησης της Ένωσης.
(14)
Οι κανόνες που θεσπίζονται με τον παρόντα κανονισμό αναμένεται να εξασφαλίσουν δίκαιους, έγκαιρους, κλιμακωτούς και αποτελεσματικούς μηχανισμούς για τη συμμόρφωση με το προληπτικό και το διορθωτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, ιδίως δε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών (4) και με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (5), όπου η τήρηση της δημοσιονομικής πειθαρχίας εξετάζεται με βάση τα κριτήρια του δημοσίου ελλείμματος και του δημόσιου χρέους.
(15)
Στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, οι κυρώσεις για τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ, οι οποίες θα βασίζονται στο προληπτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, αναμένεται να δώσουν κίνητρα για την προσαρμογή και τη διατήρηση του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου.
(16)
Προκειμένου να αποθαρρυνθεί η παραποίηση, εκ προθέσεως ή εκ βαρείας αμελείας, των στοιχείων του δημοσίου ελλείμματος και του δημόσιου χρέους, τα οποία αποτελούν ουσιαστικά στοιχεία για το συντονισμό της οικονομικής πολιτικής στην Ένωση, θα πρέπει να επιβάλλεται πρόστιμο στο υπεύθυνο κράτος μέλος.
(17)
Για να συμπληρωθούν οι κανόνες υπολογισμού των προστίμων για παραποίηση στατιστικών στοιχείων καθώς και οι κανόνες για τη διαδικασία που θα ακολουθεί η Επιτροπή για τη διερεύνηση τέτοιων πράξεων, πρέπει να δοθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εγκρίνει κανόνες σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ βάσει λεπτομερών κριτηρίων που θα ορίζουν το ύψος του πρόστιμου και τον τρόπο με τον οποίο θα διεξάγει τις έρευνες η Επιτροπή. Έχει ιδιαίτερη σημασία να διεξάγει η Επιτροπή τις απαιτούμενες διαβουλεύσεις κατά τη διάρκεια του προπαρασκευαστικού έργου της, συμπεριλαμβανομένων διαβουλεύσεων σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων. Κατά την προπαρασκευή και την κατάρτιση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η Επιτροπή πρέπει να μεριμνά ώστε τα σχετικά έγγραφα να διαβιβάζονται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ταυτόχρονα, έγκαιρα και με κατάλληλο τρόπο.
(18)
Στο προληπτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, η προσαρμογή στον μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό στόχο και η προσήλωση σε αυτόν θα πρέπει να διασφαλίζονται μέσω της υποχρέωσης πραγματοποίησης προσωρινής τοκοφόρου κατάθεσης που επιβάλλεται σε ένα κράτος μέλος με νόμισμα το ευρώ, το οποίο σημειώνει ανεπαρκή πρόοδο στο πεδίο της δημοσιονομικής εξυγίανσης. Αυτό θα πρέπει να ισχύει όταν ένα κράτος μέλος, ακόμη και αν το έλλειμμά του είναι κάτω από την τιμή αναφοράς του 3 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ), αποκλίνει σημαντικά από τον μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό στόχο ή την ενδεδειγμένη πορεία προσαρμογής προς αυτόν και αδυνατεί να διορθώσει την απόκλιση αυτή.
(19)
Η τοκοφόρος κατάθεση που επιβάλλεται θα πρέπει να αποδεσμεύεται και να τίθεται εκ νέου στη διάθεση του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους με τους δεδουλευμένους τόκους μόλις το Συμβούλιο διαπιστώσει ότι έχει τερματιστεί η κατάσταση από την οποία προέκυψε η υποχρέωση της κατάθεσης.
(20)
Στο διορθωτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, οι κυρώσεις για τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ θα πρέπει να έχουν τη μορφή μιας υποχρεωτικής άτοκης κατάθεσης, συνδεομένης με απόφαση του Συμβουλίου διαπιστωτική της ύπαρξης υπερβολικού ελλείμματος, εφόσον έχει ήδη επιβληθεί τοκοφόρος κατάθεση στο συγκεκριμένο κράτος μέλος στο προληπτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης ή, σε περιπτώσεις ιδιαίτερα σοβαρής παραβίασης των υποχρεώσεων δημοσιονομικής πολιτικής που προβλέπονται στο σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, ή τη μορφή της υποχρέωσης καταβολής προστίμου σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με σύσταση του Συμβουλίου για τη διόρθωση υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος.
(21)
Για να αποφευχθεί η αναδρομική εφαρμογή των κυρώσεων δυνάμει του προληπτικού σκέλους του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης που προβλέπονται από τον παρόντα κανονισμό, οι εν λόγω κυρώσεις θα πρέπει να εφαρμόζονται μόνο σε σχέση με αποφάσεις τις οποίες εγκρίνει το Συμβούλιο δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 μετά από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού. Ομοίως, για να αποφευχθεί η αναδρομική εφαρμογή των κυρώσεων δυνάμει του διορθωτικού σκέλους του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης που προβλέπονται από τον παρόντα κανονισμό, οι εν λόγω κυρώσεις θα πρέπει να εφαρμόζονται μόνο σε σχέση με συστάσεις και αποφάσεις για τη διόρθωση υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος τις οποίες εγκρίνει το Συμβούλιο μετά από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού.
(22)
Το ύψος της τοκοφόρου κατάθεσης, της άτοκης κατάθεσης και του προστίμου που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να ορίζεται κατά τρόπον ώστε να εξασφαλίζεται εύλογη κλιμάκωση των κυρώσεων στο προληπτικό και στο διορθωτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης και να παρέχει επαρκή κίνητρα για τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ ώστε να συμμορφώνονται με το δημοσιονομικό πλαίσιο της Ένωσης. Το πρόστιμο κατά το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ, και όπως ορίζεται στο άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1467/97, αποτελείται από μια σταθερή συνιστώσα που ισούται με 0,2 % του ΑΕΠ και από μια μεταβλητή συνιστώσα. Συνεπώς, η κλιμάκωση και η ισότιμη μεταχείριση των κρατών μελών εξασφαλίζονται εάν η τοκοφόρος κατάθεση, η άτοκη κατάθεση και το πρόστιμο που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό είναι ίσα με 0,2 % του ΑΕΠ, δηλαδή με το ύψος της σταθερής συνιστώσας του προστίμου που συνδέεται με το άρθρο 126 παράγραφος 11 της ΣΛΕΕ.
(23)
Θα πρέπει να δοθεί στο Συμβούλιο η δυνατότητα να μειώνει ή να ακυρώνει τις κυρώσεις που επιβάλλονται στα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ, βάσει σύστασης της Επιτροπής ύστερα από αιτιολογημένο αίτημα του οικείου κράτους μέλους. Στο διορθωτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να είναι σε θέση να συστήσει τη μείωση του ύψους μιας κύρωσης ή να την ακυρώσει λόγω έκτακτων οικονομικών περιστάσεων.
(24)
Η άτοκη κατάθεση θα πρέπει να αποδεσμεύεται όταν το υπερβολικό έλλειμμα, διορθωθεί ενώ οι τόκοι των καταθέσεων και τα εισπραττόμενα πρόστιμα θα πρέπει να διατίθενται στους μηχανισμούς σταθερότητας για την παροχή οικονομικής στήριξης οι οποίοι έχουν δημιουργηθεί από τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ προς διασφάλιση της σταθερότητας στο σύνολο της ζώνης του ευρώ.
(25)
Θα πρέπει να δοθεί στο Συμβούλιο η εξουσία να εκδίδει μεμονωμένες αποφάσεις για την εφαρμογή των κυρώσεων που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό. Στο πλαίσιο του συντονισμού των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών που διεξάγεται στο Συμβούλιο κατά το άρθρο 121 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, οι εν λόγω μεμονωμένες αποφάσεις αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της συνέχειας των μέτρων που θεσπίζει το Συμβούλιο σύμφωνα με τα άρθρα 121 και 126 της ΣΛΕΕ και τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 1466/97 και (ΕΚ) αριθ. 1467/97.
(26)
Δεδομένου ότι ο παρών κανονισμός περιέχει γενικούς κανόνες για την αποτελεσματική επιβολή των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1466/97 και (ΕΚ) αριθ. 1467/97, θα πρέπει να εγκριθεί σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία του άρθρου 121 παράγραφος 6 της ΣΛΕΕ.
(27)
Δεδομένου ότι ο στόχος του παρόντος κανονισμού, δηλαδή η δημιουργία ενός συστήματος κυρώσεων για να ενισχυθεί η εφαρμογή του προληπτικού και του διορθωτικού τμήματος του συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς στο επίπεδο των κρατών μελών, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα σύμφωνα με τις αρχές της επικουρικότητας που διατυπώνονται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ). Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει το μέτρο που είναι αναγκαίο για την επίτευξη του στόχου αυτού,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ, ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ
Άρθρο 1
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής
1. Ο παρών κανονισμός θεσπίζει σύστημα κυρώσεων για την ενίσχυση της επιβολής του προληπτικού και του διορθωτικού σκέλους του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης στη ζώνη του ευρώ.
2. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται στα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι εξής ορισμοί:
(1)
ως «προληπτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης» νοείται το σύστημα πολυμερούς εποπτείας, όπως θεσπίζεται με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97·
(2)
ως «διορθωτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης» νοείται η διαδικασία αποφυγής υπερβολικού ελλείμματος των κρατών μελών, όπως ρυθμίζεται από το άρθρο 126 της ΣΛΕΕ και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97·
(3)
ως «έκτακτες οικονομικές περιστάσεις» νοούνται περιστάσεις όπου η υπέρβαση ενός δημοσιονομικού ελλείμματος σε σχέση με την τιμή αναφοράς θεωρείται έκτακτη κατά την έννοια του άρθρου 126 παράγραφος 2 στοιχείο α) δεύτερη περίπτωση της ΣΛΕΕ και όπως διευκρινίζεται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ
Άρθρο 3
Οικονομικός διάλογος
Για να ενισχυθεί ο διάλογος ανάμεσα στα θεσμικά όργανα της Ένωσης, και συγκεκριμένα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή, και για να εξασφαλισθεί μεγαλύτερη διαφάνεια και λογοδοσία, η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να καλεί τον Πρόεδρο του Συμβουλίου, της Επιτροπής και, εφόσον κριθεί αναγκαίο, τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ή τον Πρόεδρο της Ευρωομάδας να εμφανισθούν ενώπιον της επιτροπής για συζητήσουν αποφάσεις που ελήφθησαν σύμφωνα με τα άρθρα 4, 5 και 6 του παρόντος κανονισμού.
Η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να προσφέρει την ευκαιρία στο κράτος μέλος το οποίο αφορούν οι ληφθείσες αποφάσεις να συμμετάσχει σε ανταλλαγή απόψεων.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
ΚΥΡΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟ ΣΚΕΛΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΦΩΝΟΥ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Άρθρο 4
Τοκοφόρος κατάθεση
1. Εάν το Συμβούλιο εγκρίνει απόφαση διά της οποίας διαπιστώνεται ότι κράτος μέλος δεν ανέλαβε δράση ανταποκρινόμενο στη σύσταση του Συμβουλίου κατά το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 6 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97, η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο, εντός 20 ημερών από τη λήψη της απόφασης του Συμβουλίου, να επιβάλλει διά νέας αποφάσεώς του στο οικείο κράτος μέλος την πραγματοποίηση τοκοφόρου κατάθεσης στην Επιτροπή ίση προς το 0,2 % του ΑΕΠ του κατά το προηγούμενο έτος.
2. Η απόφαση διά της οποίας απαιτείται η κατάθεση λογίζεται εγκριθείσα από το Συμβούλιο εκτός εάν αυτό αποφασίσει με ειδική πλειοψηφία να απορρίψει τη σύσταση μέσα σε δέκα ημέρες από την έγκρισή της από την Επιτροπή.
3. Το Συμβούλιο αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία μπορεί να τροποποιήσει τη σύσταση της Επιτροπής και να εγκρίνει το τροποποιημένο κείμενο ως απόφασή του.
4. Η Επιτροπή, μετά από αιτιολογημένο αίτημα που θα απευθύνει το οικείο κράτος μέλος στην Επιτροπή μέσα σε 10 ημέρες από την έγκριση της απόφασης του Συμβουλίου η οποία διαπιστώνει τη μη συμμόρφωση, ως αναφέρεται στην παράγραφο 1, μπορεί να συστήσει στο Συμβούλιο τη μείωση του ποσού της τοκοφόρου κατάθεσης ή την ακύρωσή της.
5. Το επιτόκιο της τοκοφόρου κατάθεσης αντικατοπτρίζει τον πιστωτικό κίνδυνο της Επιτροπής και τη σχετική επενδυτική περίοδο.
6. Εάν η κατάσταση που προκάλεσε τη σύσταση του Συμβουλίου κατά το άρθρο 6 παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 δεν υφίσταται πλέον, το Συμβούλιο, βάσει νέας σύστασης της Επιτροπής, αποφασίζει ότι η κατάθεση και οι σχετικοί δεδουλευμένοι τόκοι επιστρέφονται στο οικείο κράτος μέλος. Το Συμβούλιο μπορεί να τροποποιεί τη νέα σύσταση της Επιτροπής αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV
ΚΥΡΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΟΡΘΩΤΙΚΟ ΣΚΕΛΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΦΩΝΟΥ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Άρθρο 5
Άτοκη κατάθεση
1. Εάν το Συμβούλιο αποφασίσει σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 6 της ΣΛΕΕ ότι υφίσταται υπερβολικό έλλειμμα σε κράτος μέλος το οποίο έχει πραγματοποιήσει τοκοφόρο κατάθεση στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού, ή εφόσον διαπιστωθεί από την Επιτροπή μια σοβαρή παραβίαση των υποχρεώσεων δημοσιονομικής πολιτικής που προβλέπονται στο σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο, εντός 20 ημερών από την έγκριση της απόφασής του, να υποχρεώσει με νέα του απόφαση το οικείο κράτος μέλος να προβεί σε άτοκη κατάθεση στην Επιτροπή, ύψους 0,2 % του ΑΕΠ του κατά το προηγούμενο έτος.
2. Η απόφαση περί υποχρεωτικής κατάθεσης λογίζεται εγκριθείσα από το Συμβούλιο εκτός εάν αυτό αποφασίσει με ειδική πλειοψηφία να απορρίψει τη σύσταση εντός 10 ημερών από την έγκρισή της από την Επιτροπή.
3. Το Συμβούλιο μπορεί με ειδική πλειοψηφία να τροποποιήσει τη σύσταση της Επιτροπής και να εγκρίνει το τροποποιημένο κείμενο ως απόφαση του Συμβουλίου.
4. Η Επιτροπή, λόγω έκτακτων οικονομικών περιστάσεων ή μετά από αιτιολογημένο αίτημα που απευθύνει το οικείο κράτος μέλος στην Επιτροπή εντός 10 ημερών από την έκδοση της απόφασης του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 6 της ΣΛΕΕ, ως αναφέρεται στην παράγραφο 1, μπορεί να συστήσει στο Συμβούλιο τη μείωση του ποσού της άτοκης κατάθεσης ή την ακύρωσή της.
5. H κατάθεση γίνεται στην Επιτροπή. Αν το κράτος μέλος έχει προβεί σε τοκοφόρο κατάθεση στην Επιτροπή κατά το άρθρο 4, η κατάθεση αυτή μετατρέπεται σε άτοκη.
Εάν το ύψος μιας έντοκης κατάθεσης που έγινε σύμφωνα με το άρθρο 4, και των δεδουλευμένων τόκων, υπερβαίνει το ύψος της απαιτούμενης κατά την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου άτοκης κατάθεσης, το υπόλοιπο επιστρέφεται στο κράτος μέλος.
Εάν το ύψος της άτοκης κατάθεσης υπερβαίνει το ποσό μιας τοκοφόρας κατάθεσης που έγινε κατά το άρθρο 4, και των δεδουλευμένων τόκων, το κράτος μέλος υποχρεούται να συμπληρώσει το ελλείπον ποσό όταν διενεργεί την άτοκη κατάθεση.
Άρθρο 6
Πρόστιμο
1. Αν το Συμβούλιο, αποφασίσει σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 8 της ΣΛΕΕ, ότι ένα κράτος μέλος δεν έχει λάβει αποτελεσματικά μέτρα για να διορθώσει το υπερβολικό του έλλειμμα, η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο εντός 20 ημερών από τη λήψη της απόφασης αυτής, την επιβολή προστίμου με νέα του απόφαση. Το πρόστιμο ανέρχεται σε 0,2 % του ΑΕΠ του οικείου κράτους μέλους κατά το προηγούμενο έτος
2. Η απόφαση περί επιβολής προστίμου λογίζεται εγκριθείσα από το Συμβούλιο εκτός εάν αυτό αποφασίσει με ειδική πλειοψηφία να απορρίψει τη σύσταση της Επιτροπής εντός 10 ημερών από την έγκρισή της από την Επιτροπή.
3. Το Συμβούλιο μπορεί να τροποποιεί τη σύσταση της Επιτροπής αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία και να εγκρίνει το τροποποιημένο κείμενο ως απόφαση του Συμβουλίου.
4. Η Επιτροπή μπορεί, λόγω έκτακτων οικονομικών περιστάσεων ή μετά από αιτιολογημένο αίτημα που απευθύνει το οικείο κράτος μέλος στην Επιτροπή εντός 10 ημερών από την έκδοση της απόφασης του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 8 της ΣΛΕΕ όπως αναφέρεται στην παράγραφο 1, να συστήσει στο Συμβούλιο τη μείωση του ποσού του προστίμου ή την ακύρωσή του.
5. Εάν το κράτος μέλος έχει πραγματοποιήσει άτοκη κατάθεση στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 5, η άτοκη κατάθεση μετατρέπεται σε πρόστιμο.
Εάν το ύψος της πραγματοποιηθείσας σύμφωνα με το άρθρο 5 άτοκης κατάθεσης υπερβαίνει το ύψος του απαιτούμενου προστίμου, το υπόλοιπο επιστρέφεται στο κράτος μέλος.
Εάν το ύψος του προστίμου υπερβαίνει το ύψος της πραγματοποιηθείσας σύμφωνα με το άρθρο 5 άτοκης κατάθεσης, ή εάν δεν έχει πραγματοποιηθεί καμία άτοκη κατάθεση, το κράτος μέλος συμπληρώνει το υπόλοιπο όταν καταβάλλει το πρόστιμο.
Άρθρο 7
Επιστροφή της άτοκης κατάθεσης
Εάν το Συμβούλιο αποφασίσει, σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 12 της ΣΛΕΕ, να καταργήσει ορισμένες ή όλες τις αποφάσεις του, οποιαδήποτε άτοκη κατάθεση που έχει γίνει στην Επιτροπή επιστρέφεται στο οικείο κράτος μέλος ή κράτη μέλη.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ V
ΚΥΡΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΠΟΙΗΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ
Άρθρο 8
Κυρώσεις για παραποίηση στατιστικών στοιχείων
1. Το Συμβούλιο ενεργώντας βάσει σύστασης της Επιτροπής μπορεί να αποφασίσει να επιβάλει πρόστιμο σε ένα κράτος μέλος το οποίο εκ προθέσεως ή βαρείας αμέλειας παρουσιάζει ανακριβή στοιχεία για το έλλειμμα και το χρέος σ’ ό, τι αφορά την εφαρμογή των άρθρων 121 ή 126 της ΣΛΕΕ ή την εφαρμογή του πρωτοκόλλου για τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος που επισυνάπτεται στην ΣΕΕ και στην ΣΛΕΕ.
2. Τα πρόστιμα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 είναι αποτελεσματικά, αποτρεπτικά και ανάλογα με τη φύση, τη σοβαρότητα και τη διάρκεια της παρουσίασης ανακριβών στοιχείων. Το ύψος του προστίμου δεν πρέπει να υπερβαίνει το 0,2 % του ΑΕΠ του οικείου κράτους μέλους.
3. Για να εντοπισθεί η παρουσίαση ανακριβών στοιχείων κατά την παράγραφο 1 η Επιτροπή μπορεί να διεξάγει κάθε αναγκαία έρευνα. Η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να κινήσει έρευνα όταν κρίνει ότι υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων που ενδέχεται να στοιχειοθετούν παρουσίαση ανακριβών στοιχείων. Η Επιτροπή διερευνά τις υποτιθέμενες παρουσιάσεις ανακριβών στοιχείων λαμβάνοντας υπόψη οποιεσδήποτε παρατηρήσεις υποβάλλει το οικείο κράτος μέλος. Για να επιτελέσει το έργο της, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από το κράτος μέλος να παράσχει στοιχεία, καθώς και να διεξαγάγει επιτόπιους ελέγχους και να έχει πρόσβαση στους λογαριασμούς όλων των δημόσιων φορέων σε επίπεδο κεντρικής, κρατικής, τοπικής διοίκησης καθώς και σε επίπεδο οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης. Εάν η εθνική νομοθεσία του οικείου κράτους μέλους απαιτεί προηγουμένη δικαστική έγκριση των επιτοπίων ελέγχων, η Επιτροπή υποβάλλει τις σχετικές αιτήσεις.
Μόλις ολοκληρώσει την έρευνά της, και πριν υποβάλει οποιαδήποτε έρευνα στο Συμβούλιο, η Επιτροπή δίνει στο οικείο κράτος μέλος την ευκαιρία να τοποθετηθεί επί των υπό έρευνα ζητημάτων. Η Επιτροπή βασίζει την πρότασή της στο Συμβούλιο μόνο επί γεγονότων επί των οποίων το εν λόγω κράτος μέλος είχε την ευκαιρία να τοποθετηθεί.
Κατά τη διεξαγωγή των ερευνών γίνονται πλήρως σεβαστά από την Επιτροπή τα δικαιώματα υπεράσπισης του οικείου κράτους μέλους.
4. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 11 σχετικά με:
α)
ενδελεχή κριτήρια που ορίζουν το ύψος του πρόστιμου κατά την παράγραφο 1·
β)
ενδελεχείς κανόνες σχετικά με τη διαδικασία για τις έρευνες που ορίζονται στην παράγραφο 3, συνδεόμενα μέτρα και σύνταξη εκθέσεων σχετικά με τις έρευνες· καθώς και
γ)
ενδελεχείς διαδικαστικούς κανόνες με σκοπό την πλήρη διασφάλιση των δικαιωμάτων υπεράσπισης, της πρόσβασης στο φάκελο, της νομικής εκπροσώπησης, της εμπιστευτικότητας, των προσωρινών διατάξεων και της είσπραξης των προστίμων κατά την παράγραφο 1.
5. Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης διαθέτει πλήρη δικαιοδοσία για τον έλεγχο των αποφάσεων διά των οποίων το Συμβούλιο επιβάλλει πρόστιμο σύμφωνα με την παράγραφο 1. Το Δικαστήριο δύναται να ακυρώσει, να μειώσει ή να αυξήσει το επιβληθέν πρόστιμο.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΤΩΝ ΚΥΡΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΝΟΜΗ ΤΟΚΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΙΜΩΝ
Άρθρο 9
Διοικητικός χαρακτήρας των κυρώσεων
Οι κυρώσεις που επιβάλλονται σύμφωνα με τα άρθρα 4 έως 8 είναι διοικητικής φύσης.
Άρθρο 10
Διανομή των τόκων και των προστίμων
Οι τόκοι τους οποίους εισπράττει η Επιτροπή από καταθέσεις που έχουν πραγματοποιηθεί σύμφωνα με το άρθρο 5 και τα πρόστιμα που εισπράττονται σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 8 αποτελούν «άλλα έσοδα», όπως αναφέρονται στο άρθρο 311 της ΣΛΕΕ, και διατίθενται στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας. Όταν δημιουργηθεί από τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ άλλος μηχανισμός σταθερότητας για την παροχή οικονομικής στήριξης προς διασφάλιση της σταθερότητας στο σύνολο της ζώνης του ευρώ, οι τόκοι και τα πρόστιμα θα διατίθενται σε αυτόν τον τελευταίο μηχανισμό.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ VII
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 11
Άσκηση των ανατιθέμενων αρμοδιοτήτων
1. Η εξουσία έκδοσης των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή υπό τις προϋποθέσεις που ορίζονται στο παρόν άρθρο.
2. Η εξουσία έκδοσης των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων του άρθρου 8 παράγραφος 4 ανατίθεται στην Επιτροπή από τις 13 Δεκεμβρίου 2011. Το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της τριετίας, η Επιτροπή εκπονεί έκθεση σχετικά με την εξουσιοδότηση. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίδιας διάρκειας, εκτός εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο αντιταχθεί σε αυτήν την ανανέωση το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη κάθε περιόδου.
3. Η εξουσιοδότηση κατά το άρθρο 8 παράγραφος 4 μπορεί να ανακαλείται ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που καθορίζεται στην απόφαση αυτή. Αρχίζει να ισχύει την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευση της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτήν. Δεν επηρεάζει την εγκυρότητα των πράξεων κατ’ εξουσιοδότηση οι οποίες ισχύουν ήδη.
4. Η Επιτροπή, μόλις εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, την κοινοποιεί ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
5. Κάθε κατ’ εξουσιοδότηση πράξη δυνάμει του άρθρου 8 παράγραφος 4 τίθεται σε ισχύ μόνο εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο δεν έχει γνωστοποιήσει την αντίθεσή του εντός προθεσμίας δύο μηνών από την κοινοποίηση της εν λόγω πράξης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ή εάν, πριν από τη λήξη της προθεσμίας αυτής, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν και τα δύο την Επιτροπή ότι δεν σκοπεύουν να διατυπώσουν αντιρρήσεις. Με πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου, η περίοδος αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες.
Άρθρο 12
Ψηφοφορία στο Συμβούλιο
1. Για τα μέτρα που αναφέρονται στα άρθρα 4, 5, 6 και 8, ψηφίζουν μόνο τα μέλη του Συμβουλίου που αντιπροσωπεύουν κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ και το Συμβούλιο ενεργεί χωρίς να λάβει υπόψη την ψήφο του μέλους του Συμβουλίου που αντιπροσωπεύει το οικείο κράτος μέλος.
2. Η ειδική πλειοψηφία των αναφερομένων στην παράγραφο 1 μελών του Συμβουλίου ορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 238 παράγραφος 3 στοιχείο β) της ΣΛΕΕ.
Άρθρο 13
Επανεξέταση
1. Μέχρι την 14η Δεκεμβρίου 2014 και εν συνεχεία ανά πενταετία, η Επιτροπή δημοσιεύει έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.
Η έκθεση αξιολογεί μεταξύ άλλων:
α)
την αποτελεσματικότητα του παρόντος κανονισμού, συμπεριλαμβανομένου του ενδεχόμενου να δοθούν τα μέσα στο Συμβούλιο και την Επιτροπή να δράσουν για να αντιμετωπίσουν καταστάσεις που μπορούν να θέσουν σε κίνδυνο την εύρυθμη λειτουργία της νομισματικής ένωσης·
β)
την πρόοδο ως προς την εξασφάλιση στενότερου συντονισμού των οικονομικών πολιτικών και συνεχούς σύγκλισης των οικονομικών επιδόσεων των κρατών μελών σύμφωνα με τη ΣΛΕΕ.
2. Εφόσον κριθεί σκόπιμο, η εν λόγω έκθεση συνοδεύεται από πρόταση με τροποποιήσεις του παρόντος κανονισμού.
3. Η έκθεση διαβιβάζεται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
4. Πριν από το τέλος του 2011 η Επιτροπή υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση σχετικά με το ενδεχόμενο καθιέρωσης τίτλων σε ευρώ.
Άρθρο 14
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες.
Στρασβούργο, 16 Νοεμβρίου 2011.