РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 1114/2010 НА КОМИСИЯТА
от 1 декември 2010 година
за определяне на подробни правила за прилагането на Регламент (ЕО) № 2494/95 на Съвета по отношение на минималните стандарти при качеството на тегловните стойности на ХИПЦ и за отмяна на Регламент (ЕО) № 2454/97 на Комисията
(текст от значение за ЕИП)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
като взе предвид Регламент (ЕО) № 2494/95 на Съвета (1) от 23 октомври 1995 г. относно хармонизираните индекси на потребителските цени, и по-специално член 3 от него,
като има предвид, че:
(1)
Хармонизираните индекси на потребителските цени (ХИПЦ) са хармонизирани данни за инфлацията, които се изискват от Комисията и от Европейската централна банка във връзка с изпълнението на функциите им по член 140 от Договора за функционирането на Европейския съюз. ХИПЦ имат за цел да улеснят съпоставянето в международен план на инфлацията на потребителските цени. Те служат като важни показатели за управлението на паричната политика.
(2)
Член 8, параграф 3 от Регламент (ЕО) № 2494/95 изисква тегловните стойности на ХИПЦ да се актуализират с периодичност, достатъчна за спазването на изискванията за съпоставимост и надеждност. ХИПЦ, които се основават на тегловни стойности, актуализирани с различна периодичност, е възможно да не отговорят на изискванията за съпоставимост и надеждност.
(3)
С Регламент (ЕО) № 2454/97 на Комисията (2) от 10 декември 1997 г. относно условията по прилагането на Регламент (ЕО) № 2494/95 на Съвета относно минимални стандарти при качеството на тегловните стойности на ХИПЦ се установяват правила, гарантиращи, че конструирането на ХИПЦ е извършено при използване на тегловни стойности, които са достатъчно надеждни и съотносими за целите на международните сравнения. Тези правила сега следва да се променят, за да се вземат предвид настъпилите промени в областта на ХИПЦ. По тази причина мерките, предвидени в настоящия регламент, следва да заменят предвидените в Регламент (ЕО) № 2454/97, които следва да бъдат отменени.
(4)
Член 9 от Регламент (ЕО) № 2494/95 изисква ХИПЦ да представляват индекси на цените от типа Ласпейрес. Когато се променят относителните цени на различни стоки и услуги, схемите на разходите на потребителите могат да се променят до степен, налагаща да се актуализират тегловните стойности на съответните групи разходи, и по-специално заложените в основата им количества, за да се осигури тяхната съотносимост.
(5)
По силата на член 4 от Регламент (ЕО) № 1749/96 (3) от 9 септември 1996 г. относно първоначалните мерки за прилагане на Регламент (ЕО) № 2494/95 на Съвета относно хармонизираните индекси на потребителските цени, ХИПЦ следва да се съставят така, че да включват ценовите промени на новопридобили значение стоки или услуги и свързаните с тях разходи.
(6)
Настоящият регламент следва да се прилага, без да се накърняват минималните стандарти при третирането на застрахователните тегловни стойности в съответствие с Регламент (ЕО) № 1617/1999 на Комисията (4) от 23 юли 1999 г. за установяване на подробни правила за прилагане на Регламент (ЕО) № 2494/95 на Съвета относно минималните стандарти при третирането на застраховането в ХИПЦ.
(7)
Тегловните стойности на равнище подразделения, групи и класове от статистическата методология COICOP/HICP (5) не бива да се променят през отделните месеци в рамките на годината, освен ако това не става в съответствие с разпоредбите на Регламент (ЕО) № 330/2009 на Комисията (6) от 22 април 2009 г., отнасящи се до минималните стандарти за отчитане на сезонните продукти в ХИПЦ.
(8)
Настоящият регламент не следва да изисква от държавите-членки да извършват нови статистически проучвания или да извършват проучвания на семейния бюджет по-често от веднъж на всеки пет години, предвид обстоятелството, че от държавите-членки се изисква да съставят националните сметки в съответствие с Европейската система от сметки (ESA 1995) (7) и че тегловните стойности по страни, които са необходими, за да се получат агрегирани резултати за ХИПЦ в еврозоната, ЕС и други агрегирани резултати, се основават на данните от националните сметки.
(9)
В съответствие с член 13 от Регламент (ЕО) № 2494/95 бе взет предвид принципът за ефективност на разходите.
(10)
В съответствие с член 5, параграф 3 от Регламент (ЕО) № 2494/95 бяха проведени консултации с Европейската централна банка.
(11)
Мерките, предвидени в настоящия регламент, са в съответствие със становището на Комитета на Европейската статистическа система,
ПРИЕ НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
Член 1
Предмет
Целта на настоящия регламент е да се установят минимални стандарти за качеството на тегловните стойности на хармонизираните индекси на потребителските цени („ХИПЦ“).
Член 2
Определения
За целите на настоящия регламент се прилагат следните определения:
1.
терминът „отправен период на тегловните стойности“ на даден ХИПЦ означава 12-месечният период на потребление или разходи, въз основа на който се прави оценка на тегловните стойности за съставянето на стойностите на последния индекс ХИПЦ;
2.
терминът „подиндекси“ означава подиндексите, предвидени в Регламент (ЕО) № 2214/96 на Комисията (8) от 20 ноември 1996 г. относно хармонизираните индекси на потребителските цени: предаване и разпространение на подиндекси на ХИПЦ.
Член 3
Минимални стандарти за тегловните стойности на ХИПЦ
1. Всеки месец от текущата година t държавите-членки изготвят ХИПЦ, като използват тегловните стойности на подиндексите, които отразяват схемата на разходите на потребителите през отправния период на тегловните стойности и имат за цел да бъдат възможно най-представителни за схемите на разходите на потребителите през предходната календарна година.
2. В резултат на това ежегодно държавите-членки преразглеждат и осъвременяват тегловните стойности на подиндексите на ХИПЦ, като вземат предвид предварителните данни от националните сметки за схемите на потребление през година t-2, освен при изключителни и надлежно мотивирани обстоятелства, а също всяка налична и имаща отношение информация от проучвания на бюджетите на домакинствата и други източници на данни, които са достатъчно надеждни за целите на ХИПЦ.
3. По отношение на тегловните стойности под нивото на подиндексите, включително тези, касаещи елементарните групи продукти, определени в Регламент (ЕО) № 1749/96, държавите-членки използват тегловни стойности, които в никакъв случай не са по-стари от седем години.
4. Държавите-членки ежегодно преценяват дали са настъпили или не сериозни и трайни промени на пазара, засягащи количествата в подразделите на COICOP/ХИПЦ, в промеждутъка между периодите, описани в параграфи 2 и 3 и периода t-1, с цел да се изчислят тегловни стойности, които да бъдат възможно най-осъвременени. По-специално следва да се преразгледат разходите за потребление по отношение на подразделите от COICOP/ХИПЦ, за които е известно, че са променени вследствие на административни решения, и по отношение на продуктите на бързоразвиващите се пазари.
5. Всякакви корекции на тегловните стойности, направени в съответствие с настоящия член, пораждат действие с индекса за януари в година t. Тегловните стойности на ХИПЦ за предходните години не подлежат на преразглеждане, без с това да се накърнява възможността за поправяне на грешки в съответствие с член 4 от Регламент (ЕО) № 1921/2001 на Комисията (9) от 28 септември 2001 г. за определяне на подробни правила за прилагането на Регламент (ЕО) № 2494/95 на Съвета относно минималните стандарти за ревизиране на ХИПЦ и за изменение на Регламент (ЕО) № 2602/2000. При всички случаи тегловните стойности на ХИПЦ пораждат действие с индекса за януари всяка година и подлежат на осъвременяване на цените спрямо цените за предходния месец декември.
Член 4
Контрол на качеството
Държавите-членки предоставят на Комисията (Евростат), по нейно искане, достатъчно информация за тегловните стойности, използвани за съставянето на ХИПЦ, включително за използвания отправен период за тегловните стойности, резултата от годишния преглед и извършените корекции, за да се извърши оценка на спазването на настоящия регламент.
Член 5
Прилагане
Разпоредбите на настоящия регламент пораждат действие най-късно с индекса за януари 2012 г.
Член 6
Отмяна
Регламент (ЕО) № 2454/97 се отменя, считано от януари 2012 г. Позоваванията на отменения регламент се считат за позовавания на настоящия регламент.
Член 7
Влизане в сила
Настоящият регламент влиза в сила на двадесетия ден след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави-членки.
Съставено в Брюксел на 1 декември 2010 година.
ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 1114/2010 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 1ης Δεκεμβρίου 2010
που θεσπίζει λεπτομερείς κανόνες εκτέλεσης του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου όσον αφορά τα ελάχιστα πρότυπα για την ποιότητα των συντελεστών στάθμισης του ΕνΔΤΚ και καταργεί τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2454/97 της Επιτροπής
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 1995, για τη θέσπιση εναρμονισμένων δεικτών τιμών καταναλωτή (1), και ιδίως το άρθρο 3,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Οι εναρμονισμένοι δείκτες τιμών καταναλωτή («ΕνΔΤΚ») είναι εναρμονισμένες τιμές πληθωρισμού που απαιτούνται από την Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για την εκτέλεση των καθηκόντων τους σύμφωνα με το άρθρο 140 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι ΕνΔΤΚ είναι σχεδιασμένοι έτσι ώστε να διευκολύνουν διεθνείς συγκρίσεις του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή. Αποτελούν σημαντικούς δείκτες για τη διαχείριση της νομισματικής πολιτικής.
(2)
Το άρθρο 8 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 ορίζει ότι οι σταθμίσεις (συντελεστές στάθμισης) των ΕνΔΤΚ αναπροσαρμόζονται αρκετά τακτικά ώστε να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις συγκρισιμότητας και αξιοπιστίας. Οι ΕνΔΤΚ που βασίζονται σε συντελεστές στάθμισης οι οποίοι αναπροσαρμόζονται με διαφορετική συχνότητα ενδέχεται να μην ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις συγκρισιμότητας και αξιοπιστίας.
(3)
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2454/97 της Επιτροπής, της 10ης Δεκεμβρίου 1997, περί μέτρων εκτέλεσης του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου όσον αφορά τα ελάχιστα πρότυπα για την ποιότητα των συντελεστών στάθμισης των ΕνΔΤΚ (2) θεσπίζει κανόνες που εξασφαλίζουν ότι οι ΕνΔΤΚ καταρτίζονται βάσει συντελεστών στάθμισης που είναι επαρκώς αξιόπιστοι και κατάλληλοι για διεθνείς συγκρίσεις. Οι εν λόγω κανόνες θα πρέπει πλέον να τροποποιηθούν λαμβανομένων υπόψη των εξελίξεων στον τομέα των ΕνΔΤΚ. Ως εκ τούτου, τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να αντικαταστήσουν τα μέτρα που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2454/97, ο οποίος θα πρέπει να καταργηθεί.
(4)
Το άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 απαιτεί οι ΕνΔΤΚ να είναι δείκτες τιμών τύπου Laspeyres. Όταν οι σχετικές τιμές διαφόρων αγαθών και υπηρεσιών αλλάζουν, οι συνήθειες των καταναλωτών όσον αφορά τις δαπάνες τους ενδέχεται να αλλάξουν σε τέτοιο βαθμό ώστε να απαιτείται αναπροσαρμογή των συντελεστών στάθμισης των αντίστοιχων ομάδων δαπανών, και ιδίως των βασικών ποσοτήτων τους, προκειμένου να εξασφαλισθεί η καταλληλότητά τους.
(5)
Δυνάμει του άρθρου 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96, της 9ης Σεπτεμβρίου 1996, επί των αρχικών μέτρων για την υλοποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου για τους εναρμονισμένους δείκτες τιμών καταναλωτή (3), ο ΕνΔΤΚ καταρτίζεται έτσι ώστε να συμπεριλαμβάνει τις μεταβολές των τιμών ενός νέου σημαντικού αγαθού ή υπηρεσίας και των σχετικών δαπανών τους.
(6)
Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των ελάχιστων προτύπων για την αντιμετώπιση των ασφαλιστικών συντελεστών στάθμισης σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1617/1999 της Επιτροπής, της 23ης Ιουλίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου όσον αφορά τα ελάχιστα πρότυπα για την αντιμετώπιση των ασφαλίσεων στους εναρμονισμένους δείκτες τιμών καταναλωτή (4).
(7)
Οι συντελεστές στάθμισης στο επίπεδο των τμημάτων, ομάδων και τάξεων COICOP/ΕνΔΤΚ (5) δεν πρέπει να είναι διαφορετικοί για κάθε μήνα κατά τη διάρκεια του έτους, εκτός αν αυτό γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 330/2009 της Επιτροπής, της 22ας Απριλίου 2009, όσον αφορά τα ελάχιστα πρότυπα για την αντιμετώπιση των εποχιακών προϊόντων στους εναρμονισμένους δείκτες τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) (6).
(8)
Ο παρών κανονισμός δεν θα πρέπει να απαιτεί από τα κράτη μέλη να διενεργούν νέες στατιστικές έρευνες ή έρευνες για τον οικογενειακό προϋπολογισμό συχνότερα από μία φορά κάθε πέντε χρόνια, δεδομένου ότι τα κράτη μέλη καλούνται να καταρτίζουν εθνικούς λογαριασμούς σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών (ΕΣΛ 1995) (7) και ότι οι συντελεστές στάθμισης των χωρών, που είναι απαραίτητοι για την παραγωγή συγκεντρωτικών στοιχείων για τη ζώνη του ευρώ και την ΕΕ, καθώς και άλλων τέτοιων στοιχείων ΕνΔΤΚ, βασίζονται σε στοιχεία των εθνικών λογαριασμών.
(9)
Έχει ληφθεί υπόψη η αρχή της σχέσης κόστους-αποτελεσματικότητας, σύμφωνα με το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95.
(10)
Έχει ζητηθεί η γνώμη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95.
(11)
Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής του ευρωπαϊκού στατιστικού συστήματος,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Αντικείμενο
Σκοπός του παρόντος κανονισμού είναι η θέσπιση ελάχιστων προτύπων για την ποιότητα των συντελεστών στάθμισης των εναρμονισμένων δεικτών τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ).
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1) «περίοδος αναφοράς της στάθμισης» ενός ΕνΔΤΚ: η 12μηνη περίοδος κατανάλωσης ή δαπάνης βάσει της οποίας εκτιμώνται οι συντελεστές στάθμισης για την κατάρτιση της τελευταίας τιμής του ΕνΔΤΚ·
2) «υποδείκτες»: οι υποδείκτες που θεσπίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2214/96 της Επιτροπής, της 20ής Νοεμβρίου 1996, για τη θέσπιση εναρμονισμένων δεικτών τιμών καταναλωτή: διαβίβαση και διάδοση των υποδεικτών των ΕνΔΤΚ (8).
Άρθρο 3
Ελάχιστα πρότυπα για τους συντελεστές στάθμισης ΕνΔΤΚ
1. Κάθε μήνα, κατά το τρέχον έτος t, τα κράτη μέλη παράγουν ΕνΔΤΚ με τη χρήση συντελεστών στάθμισης υποδεικτών οι οποίοι αντικατοπτρίζουν τις συνήθειες των καταναλωτών όσον αφορά τις δαπάνες τους κατά την περίοδο αναφοράς της στάθμισης και οι οποίοι αποβλέπουν στο να είναι όσο το δυνατόν πιο αντιπροσωπευτικοί των συνηθειών των καταναλωτών όσον αφορά τις δαπάνες τους κατά το προηγούμενο ημερολογιακό έτος.
2. Ως εκ τούτου, κάθε χρόνο τα κράτη μέλη επανεξετάζουν και επικαιροποιούν τους συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών ΕνΔΤΚ λαμβάνοντας υπόψη προκαταρκτικά στοιχεία των εθνικών λογαριασμών σχετικά με τις συνήθειες των καταναλωτών κατά το έτος t-2, εκτός από εξαιρετικές και δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, καθώς και οποιοδήποτε διαθέσιμο και σχετικό στοιχείο από τις έρευνες για τον προϋπολογισμό των νοικοκυριών και άλλες πηγές στοιχείων που είναι αρκετά αξιόπιστες για τους σκοπούς του ΕνΔΤΚ.
3. Όσον αφορά τους συντελεστές στάθμισης που βρίσκονται κάτω από το επίπεδο των υποδεικτών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων για τις στοιχειώδεις ομάδες προϊόντων όπως ορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1749/96, τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν συντελεστές στάθμισης που δεν είναι σε καμία περίπτωση πάνω από επτά ετών.
4. Τα κράτη μέλη επανεξετάζουν ετησίως τις τυχόν σημαντικές και σταθερές εξελίξεις στην αγορά που επηρεάζουν τις ποσότητες στις υποδιαιρέσεις της COICOP/ΕνΔΤΚ, μεταξύ των περιόδων που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3 και της περιόδου t-1, ώστε να εκτιμηθούν οι συντελεστές στάθμισης που είναι όσο το δυνατόν πιο επικαιροποιημένοι. Ειδικότερα, επανεξετάζονται οι καταναλωτικές δαπάνες για τις υποδιαιρέσεις της COICOP/ΕνΔΤΚ με γνωστές μεταβολές έπειτα από διοικητικές αποφάσεις και για προϊόντα σε ταχέως εξελισσόμενες αγορές.
5. Οποιαδήποτε προσαρμογή γίνει στους συντελεστές στάθμισης σύμφωνα με το παρόν άρθρο αρχίζει να ισχύει με τον δείκτη για τον Ιανουάριο του έτους t. Οι συντελεστές στάθμισης ΕνΔΤΚ για προηγούμενα έτη δεν αναθεωρούνται, με την επιφύλαξη της δυνατότητας διόρθωσης σφαλμάτων σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1921/2001 της Επιτροπής, της 28ης Σεπτεμβρίου 2001, σχετικά με τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου όσον αφορά τα ελάχιστα πρότυπα για τις αναθεωρήσεις του εναρμονισμένου δείκτη τιμών καταναλωτή και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2602/2000 (9). Σε κάθε περίπτωση, οι συντελεστές στάθμισης ΕνΔΤΚ αρχίζουν να ισχύουν με τον δείκτη για τον Ιανουάριο κάθε έτους και η τιμή τους επικαιροποιείται με βάση τις τιμές του προηγούμενου Δεκεμβρίου.
Άρθρο 4
Έλεγχος ποιότητας
Τα κράτη μέλη παρέχουν στην Επιτροπή (Eurostat), κατόπιν αιτήματός της, επαρκείς πληροφορίες σχετικά με τους συντελεστές στάθμισης που χρησιμοποιούν για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ, συμπεριλαμβανομένης της χρησιμοποιούμενης περιόδου αναφοράς της στάθμισης, του αποτελέσματος της ετήσιας αναθεώρησης και των αναπροσαρμογών που πραγματοποιήθηκαν, ώστε να αξιολογηθεί η συμμόρφωση με τον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 5
Εφαρμογή
Οι διατάξεις του παρόντος κανονισμού αρχίζουν να ισχύουν με τον δείκτη για τον Ιανουάριο του 2012 το αργότερο.
Άρθρο 6
Κατάργηση
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2454/97 καταργείται από τον Ιανουάριο του 2012. Οι παραπομπές στον καταργούμενο κανονισμό νοούνται ως παραπομπές στον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 7
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα μετά τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 1 Δεκεμβρίου 2010.