РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 1227/2011 НА ЕВРОПЕЙСКИЯ ПАРЛАМЕНТ И НА СЪВЕТА
от 25 октомври 2011 година
относно интегритета и прозрачността на пазара за търговия на едро с енергия
(текст от значение за ЕИП)
ЕВРОПЕЙСКИЯТ ПАРЛАМЕНТ И СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взеха предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 194, параграф 2 от него,
като взеха предвид предложението на Европейската комисия,
след предаване на проекта на законодателния акт на националните парламенти,
като взеха предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (1),
след консултация с Комитета на регионите,
в съответствие с обикновената законодателна процедура (2),
като имат предвид, че:
(1)
Важно е да се гарантира, че потребителите и другите участници на пазара могат да имат доверие в интегритета на пазарите на електроенергия и газ, че цените, определени на пазарите за търговия на едро с енергия, отразяват ненарушено и конкурентоспособно взаимодействие между търсене и предлагане, и че не могат да се извличат неправомерни печалби от пазарни злоупотреби.
(2)
Целта на увеличаването на интегритета и прозрачността на пазарите на търговия на едро с енергия следва да бъде насърчаването на открита и честна конкуренция на пазарите за търговия на едро с енергия в полза на крайните потребители на енергия.
(3)
В съвета, даден от Европейския комитет на регулаторите на ценни книжа и Групата на европейските регулатори в областта на електроенергията и природния газ, беше потвърдено, че съществуващото законодателство може да не обхваща надлежно въпроси, свързани с интегритета на пазарите на електроенергия и газ, и беше препоръчано да се обмисли създаването на подходяща законодателна рамка, пригодена към енергийния сектор, която да предотвратява пазарни злоупотреби и да взема предвид специфични за сектора условия, които не са обхванати от други директиви и регламенти.
(4)
Степента на взаимосвързаност между пазарите за търговия на едро с енергия в Европейския съюз нараства. Пазарната злоупотреба в една държава-членка често засяга не само цените за търговия на едро с електроенергия и природен газ отвъд националните граници, но също така и цените на дребно за потребителите и микропредприятията. Поради това гарантирането на интегритет на пазарите не може да е грижа само на отделните държави-членки. Наличието на строго трансгранично наблюдение на пазара е от съществено значение за постигането на напълно функциониращ, взаимосвързан и интегриран вътрешен енергиен пазар.
(5)
Пазарите за търговия на едро с енергия обхващат както пазари на продукти, така и пазари на деривати, които са жизненоважни за енергийните и финансовите пазари, като ценообразуването в двата сектора е взаимосвързано. Те включват, наред с другото, регулирани пазари, многостранни търговски системи и извънборсови (OTC) сделки и двустранни договори, преки или с посредници.
(6)
Понастоящем практиките за наблюдение на енергийните пазари са специфични за сектора и за отделните държавите-членки. В зависимост от цялостната пазарна рамка и положението с регулирането това може да доведе до това търговски дейности да попадат под множество юрисдикции с наблюдение, извършвано от няколко различни органа, евентуално разположени в различни държави-членки. Това може да доведе до липса на яснота по отношение на това, кой носи отговорност и дори до положение да не съществува такова наблюдение.
(7)
Понастоящем няма изрична забрана за поведение, което подронва интегритета на енергийния пазар, на някои от най-важните енергийни пазари. С цел защитаване на крайните потребители и гарантиране на разумни цени на енергията за европейските граждани е от съществено значение да се забрани подобно поведение.
(8)
Търговията с деривати, за които може да бъде извършван физически или финансов сетълмент, и търговията с продукти се използват заедно на пазарите за търговия на едро с енергия. Поради това е важно определенията на търговия с вътрешна информация и манипулиране на пазара, които представляват пазарна злоупотреба, да бъдат съвместими между пазарите на деривати и продукти. Настоящият регламент следва по принцип да се прилага за всички извършени сделки, но същевременно следва да отчете специфичните характеристики на пазарите за търговия на едро с енергия.
(9)
Договорите за продажба на дребно, които обхващат доставката на електричество или природен газ на крайните клиенти, не се поддават на манипулирането на пазара по същия начин като договорите за продажба на едро, при които закупуването и продажбата са по-лесни. Въпреки това решенията за потреблението на най-големите потребители на енергия могат също така да се отразят на цените на пазарите за търговия на едро с енергия, които да имат въздействие и извън националните граници. Следователно е подходящо договорите за доставка на подобни големи потребители да бъдат разглеждани в контекста на интегритета на пазарите за търговия на едро с енергия.
(10)
Като се вземат предвид резултатите от анализа, предвиден в съобщението на Комисията от 21 декември 2010 г., озаглавено „Към засилен пазарен надзор при схемата на ЕС за търговия с емисии“, Комисията следва да разгледа възможността за представяне на законодателно предложение в отговор на идентифицираните слабости в прозрачността, интегритета и надзора на европейския пазар на въглеродни емисии в разумен срок.
(11)
В Регламент (ЕО) № 714/2009 на Европейския парламент и на Съвета от 13 юли 2009 г. относно условията за достъп до мрежата за трансграничен обмен на електроенергия (3) и Регламент (ЕО) № 715/2009 на Европейския парламент и на Съвета от 13 юли 2009 г. относно условията за достъп до газопреносни мрежи за природен газ (4) се признава, че равният достъп до информация за физическия статус и ефикасността на системата е необходим, така че всички участници на пазара да могат да преценят цялостното състояние на търсенето и предлагането и да открият причините за колебанията в цените на едро.
(12)
Използването или опитът за използване на вътрешна информация за търговия за собствена сметка или за сметка на трето лице следва да е изрично забранено. Използването на вътрешна информация може също така да се състои в търговия на едро с енергийни продукти от лица, които знаят или следва да знаят, че информацията, с която разполагат, е вътрешна информация. Информацията относно собствените планове и стратегии за търгуване на участниците на пазара не следва да се счита за вътрешна информация. Информацията, която трябва да бъде направена публично достояние в съответствие с Регламент (ЕО) № 714/2009 или Регламент (ЕО) № 715/2009, включително насоки и мрежови кодекси, приети в съответствие с тези регламенти, може, при условие че е чувствителна по отношение на цените, да послужи като основа за решения на участниците на пазара за извършване на сделки с енергийни продукти на едро и следователно би могла да представлява вътрешна информация, докато не стане публично достояние.
(13)
Манипулирането на пазарите за търговия на едро с енергия включва действията, предприети от лица, които изкуствено причиняват ниво на цените, което не е обосновано от пазарните сили на предлагането и търсенето, в това число действителната наличност на капацитети за производство, съхранение и пренос, както и от търсенето. Видовете манипулиране на пазара включват издаване и оттегляне на фиктивни нареждания; разпространяване на невярна или подвеждаща информация или слухове чрез медиите, в това число интернет или с всякакви други средства; преднамерено предоставяне на невярна информация на предприятията, извършващи оценки на цените или изготвящи доклади за пазара с цел заблуждаване на участниците на пазара, които действат въз основа на тези оценки на цените и доклади за пазара; и преднамереното предприемане на действие, така че да изглежда, че наличността на производствен капацитет за електроенергия, наличността на природен газ или наличността на капацитет за пренос е различна от капацитета, който в действителност е технически наличен, в случаите, когато подобна информация засяга или има вероятност да засегне цената на енергийните продукти на едро. Манипулирането и неговото въздействие може да възникне извън границите, между пазарите на електроенергия и газ, и на финансовите пазари и пазарите на продукти, в това число пазарите на квоти за емисии.
(14)
Примерите за пазарна манипулация и опити за манипулиране на пазара включват поведението на лице или лица, които действат в сътрудничество, с цел да осигурят решаваща позиция при доставките или търсенето на даден енергиен продукт на едро, които довеждат или биха могли да доведат пряко или косвено до фиксиране на цените или до създаване на други нелоялни търговски условия; и предлагането, купуването или продаването на енергийни продукти на едро с цел, намерение или последица въвеждането в заблуждение на участниците на пазара, които действат на основата на референтните цени. Независимо от това възприетите пазарни практики като тези, прилагани в областта на финансовите услуги, които понастоящем са определени в член 1, параграф 5 от Директива 2003/6/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 28 януари 2003 г. относно търговията с вътрешна информация и манипулирането на пазара (пазарна злоупотреба) (5), и които могат да бъдат адаптирани, ако се измени посочената директива, могат да бъдат законен начин участниците на пазара да гарантират благоприятни цени за енергийните продукти на едро.
(15)
Разкриването на вътрешна информация във връзка с енергийните продукти на едро от страна на журналистите, действащи в изпълнение на своите професионални задължения, следва да се оценява при отчитане на правилата, приложими за тяхната професия и правилата, които определят свободата на пресата, освен ако тези лица извличат пряко или косвено предимства или печалба от разпространяването на въпросната информация или когато разкриването се извършва с намерение за подвеждане на пазара що се отнася до доставките, търсенето или цената на енергийните продукти на едро.
(16)
Тъй като финансовите пазари се развиват, понятията за пазарна злоупотреба, приложими за тези пазари, ще бъдат адаптирани. Следователно, за да се осигури необходимата гъвкавост в отговор на тези развития, правомощието за приемане на актове в съответствие с член 290 от Договора за функционирането на Европейския съюз следва да се делегира на Комисията по отношение на техническото актуализиране на определенията за вътрешна информация и манипулиране на пазара, за да се гарантира съгласуваност с другото приложимо законодателство на Съюза в областта на финансовите услуги и енергетиката. От особено значение е Комисията да провежда подходящи консултации по време на подготвителната си работа, включително на експертно равнище. При подготовката и съставянето на делегирани актове Комисията следва да гарантира едновременно, навременно и надлежно предаване на съответните документи на Европейския парламент и на Съвета.
(17)
Ефикасното наблюдение на пазара на равнището на Съюза е от огромно значение за откриване и възпиране на пазарни злоупотреби на пазарите за търговия на едро с енергия. Агенцията за сътрудничество между регулаторите на енергия, създадена с Регламент (ЕО) № 713/2009 на Европейския парламент и на Съвета (6) („Агенцията“), е в най-добра позиция да осъществява такова наблюдение, тъй като тя разполага с поглед върху пазарите за електроенергия и газ в целия Европейски съюз и с необходимия експертен опит относно функционирането на пазарите и системите за електроенергия и газ в Съюза. Със задълбоченото познаване на развитието на енергийните пазари в своите държави-членки националните регулаторни органи следва да играят важна роля в гарантирането на ефикасно наблюдение на пазара на национално равнище. Тясното сътрудничество и координацията между Агенцията и националните органи е следователно необходимо, за да се гарантират адекватно наблюдение и прозрачност на енергийните пазари. Събирането на данни от Агенцията не засяга правото на националните органи да събират допълнителни данни за национални цели.
(18)
Ефикасното наблюдение на пазара изисква редовен и навременен достъп до данни за сделки, както и достъп до структурни данни за капацитета и използването на съоръжения за производство, съхранение, потребление или пренос на електроенергия и природен газ. Поради тази причина от участниците на пазара, в това число операторите на преносни системи, доставчиците, търговците, производителите, посредниците и големите потребители, които търгуват на едро с енергийни продукти, следва да се изисква да предоставят тази информация на Агенцията. Агенцията може от своя страна да установи трайни контакти с основните организирани пазари.
(19)
За да се гарантират еднакви условия за прилагането на разпоредбите за събиране на данни, на Комисията следва да бъдат предоставени изпълнителни правомощия. Тези правомощия следва да се упражнят в съответствие с Регламент (ЕС) № 182/2011 на Европейския парламент и на Съвета от 16 февруари 2011 г. за установяване на общите правила и принципи относно механизмите за контрол от страна на държавите-членки върху упражняването на изпълнителните правомощия от страна на Комисията (7). Задълженията за докладване следва да бъдат сведени до минимум и не трябва да водят до ненужни разходи или административна тежест за участниците на пазара. Единните правила за докладване на информация следва съответно да преминат предварителен анализ на съотношението ползи/разходи, следва да избягват двойни задължения за докладване и следва да вземат предвид рамките за докладване, разработени по другото съответно законодателство. Освен това, следва да се събира необходимата информация или части от нея от другите лица и съществуващите източници, когато това е възможно. Когато участник на пазара или трето действащо от негово име лице, система за докладване при търговията, организиран пазар, система за съпоставяне на сделки (trade matching system) или друго лице, което извършва сделки на професионална основа, е изпълнило своите задължения за докладване на компетентен орган в съответствие с Директива 2004/39/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 21 април 2004 г. относно пазарите на финансови инструменти (8) или приложимото законодателство на Съюза относно сделките с деривати, централните контрагенти и регистрите на сделките, неговото задължение за докладване следва да се счита за изпълнено също по настоящия регламент, но само дотолкова, доколкото цялата информация, която се изисква по настоящия регламент, е била докладвана.
(20)
Важно е Комисията и Агенцията да работят в тясно сътрудничество за прилагането на настоящия регламент и по целесъобразност да провеждат консултации с Европейската мрежа от оператори на преносни системи за електричество и газ, Европейския орган за ценни книжа и пазари (ЕОЦКП), създаден с Регламент (ЕС) № 1095/2010 на Европейския парламент и на Съвета (9), с националните регулаторни органи, компетентните финансови органи и други органи на държавите-членки като националните органи за защита на конкуренцията, както и със заинтересовани страни като организирани пазари (например борси за електроенергия) и участници на пазара.
(21)
Следва да се създаде европейски регистър за участниците на пазара, въз основа на националните регистри, с цел засилване на цялостната прозрачност и интегритета на пазара за търговия на едро с енергия. Една година след създаването на този регистър Комисията следва да оцени в сътрудничество с Агенцията, съгласно докладите, представени от Агенцията на Комисията, и с националните регулаторни органи функционирането и полезността на европейския регистър за участниците на пазара. Ако се счете за целесъобразно, въз основа на тази оценка, Комисията следва да разгледа възможността за представяне на допълнителни инструменти за укрепване на цялостната прозрачност и на интегритета на пазарите за търговия на едро с енергия и за гарантиране на равни условия за участниците на пазара в рамките на целия Съюз.
(22)
С оглед да се улесни ефикасното наблюдение на всички аспекти от търговията на едро с енергийни продукти, Агенцията следва да създаде механизми за осигуряване на достъп на други съответни органи до информацията, която получава относно сделките на пазарите за търговия на едро с енергия, по-специално на ЕОЦКП, националните регулаторни органи, компетентните финансови органи на държавите-членки, националните органи за защита на конкуренцията и други съответни органи.
(23)
Агенцията следва да гарантира оперативната сигурност и защита на данните, които получава, да предотвратява неразрешен достъп до информацията, съхранявана от Агенцията, и да установи процедури за гарантиране, че лицата с право на достъп до събираните от нея данни не злоупотребяват с тях. Агенцията също така следва да установи дали органите, които имат достъп до данните, съхранявани от Агенцията, са в състояние да поддържат също толкова високо ниво на сигурност и са обвързани с подходящи правила за поверителност. Следователно също така е необходимо да се гарантира оперативната сигурност на ИТ системите, използвани за обработка и прехвърляне на данни. За да изгради ИТ система, която гарантира възможно най-високо равнище на поверителност на данните, Агенцията следва да бъде насърчена да работи в тясно сътрудничество с Европейската агенция за мрежова и информационна сигурност (ENISA). Тези правила следва да се прилагат също така и за други органи, които имат право на достъп до данните за целите на настоящия регламент.
(24)
Настоящият регламент зачита основните права и спазва принципите, признати по-специално в Хартата на основните права на Европейския съюз, както е посочено в член 6 от Договора за Европейския съюз, и конституционните традиции в държавите-членки, и следва да се прилага в съответствие с правото на свобода на изразяване на мнение и свобода на информация, признато в член 11 от Хартата.
(25)
Когато информацията не е или вече не е чувствителна в търговско отношение или от гледна точка на сигурността, Агенцията следва да има възможност да предоставя тази информация на участниците на пазара и широката общественост, с цел да допринесе за по-добри познания за пазара. Тази прозрачност ще помогне за изграждане на доверие в пазара и ще насърчи увеличаване на знанията относно функционирането на пазарите за търговия на едро с енергия. Агенцията следва да установи и да огласи публично правилата, съгласно които ще предоставя по справедлив и прозрачен начин достъп до тази информация.
(26)
Националните регулаторни органи следва да бъдат отговорни за прилагането на настоящия регламент в държавите-членки. За тази цел те трябва да разполагат с необходимите правомощия за разследване, които да им дават възможност да извършват ефикасно тази задача. Тези правомощия следва да се упражняват в съответствие с националното право и могат да бъдат предмет на съответен надзор.
(27)
Агенцията следва да гарантира, че настоящият регламент се прилага по координиран начин в целия Европейски съюз и съгласувано с прилагането на Директива 2003/6/ЕО. За тази цел Агенцията следва да публикува необвързващи насоки за прилагането на определенията, предвидени в настоящия регламент, по целесъобразност. Тези насоки следва да засягат наред с другото въпроса за възприетите пазарни практики. Освен това, тъй като пазарната злоупотреба на пазарите за търговия на едро с енергия често засяга повече от една държава-членка, Агенцията следва да играе важна роля за гарантиране, че разследванията се извършват по ефикасен и последователен начин. За постигане на тази цел Агенцията следва да е в състояние да поиска сътрудничество и да координира дейността на групите за разследване, съставени от представители на съответните национални регулаторни органи и по целесъобразност от други органи, в това число националните органи за защита на конкуренцията.
(28)
На Агенцията следва да бъдат предоставени съответните финансови и човешки ресурси за адекватното изпълнение на допълнителните задачи, които ѝ се възлагат по настоящия регламент. За тази цел процедурата за изготвянето, изпълнението и контрола върху нейния бюджет, установена в членове 23 и 24 от Регламент (ЕО) № 713/2009, следва да отчете надлежно тези задачи. Бюджетният орган следва да гарантира съблюдаването на най-високи стандарти за ефективност.
(29)
Националните регулаторни органи, компетентните финансови органи на държавите-членки и по целесъобразност, националните органи за защита на конкуренцията следва да си сътрудничат, за да се гарантира координиран подход за справяне с пазарните злоупотреби на пазарите за търговия на едро с енергия, който обхваща както пазарите за продукти, така и пазарите за деривати. Това сътрудничество следва да включва взаимен обмен на информация по отношение на подозренията за действия, които има вероятност да съставляват нарушение на настоящия регламент, на Директива 2003/6/ЕО или на конкурентното право, извършвани или извършени на пазара за търговия на едро с енергия. Освен това въпросното сътрудничество следва да допринася за съгласуван и последователен подход при разследванията и съдебното производство.
(30)
Важно е задължението за професионална тайна да се прилага по отношение на лицата, които получават поверителна информация в съответствие с настоящия регламент. Агенцията, националните регулаторни органи, компетентните финансови органи на държавите-членки и националните органи за защита на конкуренцията следва да гарантират поверителността, надеждността и защитата на информацията, която получават.
(31)
Важно е санкциите за нарушаване на настоящия регламент да са ефективни, пропорционални и възпиращи и да отразяват сериозността на нарушенията, вредите, нанесени на потребителите, и потенциалните изгоди от търговията въз основа на вътрешна информация и манипулиране на пазара. Прилагането на тези санкции следва да се извършва в съответствие с националното законодателство. Санкциите за нарушаване на настоящия регламент следва да съответстват на санкциите, приети от държавите-членки в изпълнение на Директива 2003/6/ЕО, като се отчитат взаимовръзките между търговията с деривативни продукти на електроенергия и природен газ и търговията със същинска електроенергия и природен газ. Като взема предвид консултациите относно съобщението на Комисията от 12 декември 2010 г., озаглавено „По-строги наказателни разпоредби за сектора на финансовите услуги“, Комисията следва да разгледа възможността за представянето на предложения за хармонизиране на минималните стандарти за системите от санкции на държавите-членки в разумен срок. Настоящият регламент не засяга нито националните правила за доказателствената сила, нито задълженията на националните регулаторни органи и съдилищата на държавите-членки да установяват съответните факти по случая, при условие че тези правила и задължения са съвместими с общите принципи на правото на Съюза.
(32)
Тъй като целта на настоящия регламент, а именно осигуряването на хармонизирана рамка за гарантиране на прозрачност и интегритет на пазара за търговия на едро с енергия, не може да бъде постигната в достатъчна степен от държавите-членки и следователно може да бъде по-добре постигната на равнището на Съюза, Съюзът може да приеме мерки в съответствие с принципа на субсидиарност, уреден в член 5 от Договора за Европейския съюз. В съответствие с принципа на пропорционалност, уреден в същия член, настоящият регламент не надхвърля необходимото за постигането на тази цел,
ПРИЕХА НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
Член 1
Предмет, обхват и връзка с други законодателни актове на Съюза
1. Настоящият регламент установява правила, които забраняват практики на злоупотреба, засягащи пазарите за търговия на едро с енергия, които съответстват на правилата, приложими по отношение на финансовите пазари, и на правилното функциониране на тези пазари за търговия на едро с енергия, като отчитат техните специфични характеристики. В него се предвижда наблюдение на пазарите за търговия на едро с енергия от страна на Агенцията за сътрудничество между регулаторите на енергия („Агенцията“) при тясно сътрудничество с националните регулаторни органи и при отчитане на взаимодействието между Схемата за търговия с емисии и пазарите за търговия на едро с енергия.
2. Настоящият регламент се прилага по отношение на търговията на едро с енергийни продукти. Членове 3 и 5 от настоящия регламент не се прилагат по отношение на енергийни продукти на едро, които представляват финансови инструменти и по отношение на които се прилага член 9 от Директива 2003/6/ЕО. Настоящият регламент не засяга директиви 2003/6/ЕО и 2004/39/ЕО, както и прилагането на европейското право за конкуренцията по отношение на практиките, обхванати от настоящия регламент.
3. Агенцията, националните регулаторни органи, ЕОЦКП, компетентните финансови органи на държавите-членки и по целесъобразност, националните органи за защита на конкуренцията си сътрудничат, за да се гарантира предприемане на координиран подход за изпълнението на съответните правила, когато действията са свързани с един или повече финансови инструменти, по отношение на които се прилага член 9 от Директива 2003/6/ЕО, и също така с един или повече енергийни продукти на едро, по отношение на които се прилагат членове 3, 4 и 5 от настоящия регламент.
4. Управителният съвет на Агенцията гарантира, че Агенцията изпълнява възложените ѝ задачи по настоящия регламент в съответствие с настоящия регламент и с Регламент (ЕО) № 713/2009.
5. Директорът на Агенцията се допитва до Съвета на регулаторите на Агенцията относно всички аспекти от прилагането на настоящия регламент и надлежно взема под внимание неговите съвети и становища.
Член 2
Определения
За целите на настоящия регламент се прилагат следните определения:
1.
„Вътрешна информация“ означава информация, точна по своето естество, която не е била направена публично достояние, отнасяща се пряко или косвено до един или повече енергийни продукти на едро и която, ако бъде направена публично достояние, вероятно би повлияла съществено на цените на тези енергийни продукти на едро.
За целите на настоящото определение „информация“ означава:
а)
информацията, която трябва да бъде направена публично достояние в съответствие с регламенти (ЕО) № 714/2009 и (ЕО) № 715/2009, включително насоките и мрежовите кодекси, приети в съответствие с тези регламенти;
б)
информация, свързана с капацитета и използването на съоръжения за производство, съхранение, потребление или пренос на електроенергия или природен газ, или свързана с капацитета и използването на съоръжения за втечнен природен газ, включително планирана или непланирана недостъпност на тези съоръжения;
в)
информация, която трябва да се разкрие в съответствие с правни или регулаторни разпоредби на равнището на Съюза или на национално равнище, пазарни правила и договори или обичайни практики на съответния пазар за търговия на едро с енергия, доколкото тази информация вероятно би повлияла съществено на цените на тези енергийни продукти на едро; както и
г)
друга информация, която разумен професионален участник на пазара вероятно би използвал като част от основанието за своето решение да извърши сделка, свързана с енергиен продукт на едро, или за издаване на нареждане за търгуване с енергийни продукти на едро.
Информацията се счита за точна по своето естество, ако посочва набор от обстоятелства, които съществуват или може с основание да се очаква да възникнат, или събитие, което е възникнало или може с основание да се очаква да възникне, и ако е достатъчно конкретна, за да дава възможност да се направи извод за вероятното въздействие на този набор от обстоятелства или това събитие върху енергийните продукти на едро.
2.
„Манипулиране на пазара“ означава:
а)
извършването на каквато и да е сделка или издаването на каквото и да е нареждане за търгуване с енергийни продукти на едро, с което се:
i)
дават или могат да дадат лъжливи или подвеждащи сигнали по отношение на предлагането, търсенето или цената на енергийни продукти на едро;
ii)
определя или се прави опит да се определи, чрез действията на едно или повече лица, действащи заедно, цената на един или повече енергийни продукти на едро на изкуствено равнище, освен ако лицето, което е осъществило сделката или е издало нареждането за търгуване, докаже, че причините, които са го накарали да направи това, са законни и че въпросната сделка или въпросното нареждане за търгуване са съобразени с приетите пазарни практики на съответния пазар за търговия на едро с енергия; или
iii)
използва или се прави опит да се използва фиктивен способ или всякаква друга форма на заблуда или на измама, с които се дават или могат да дадат лъжливи или подвеждащи сигнали по отношение на предлагането, търсенето или цената на енергийни продукти на едро;
или
б)
разпространяване на информация по медиите, включително по интернет или с всякакви други средства, която дава или е възможно да даде лъжливи или подвеждащи сигнали по отношение на доставката, търсенето или цената на енергийните продукти на едро, включително разпространяване на слухове и на неверни или заблуждаващи новини, когато лицето, извършващо разпространението, е знаело или би трябвало да знае, че информацията е невярна или заблуждаваща.
Когато се разпространява информация за журналистически цели или художествено изразяване, такова разпространяване на информация се оценява, като се вземат предвид правилата за свободата на пресата и свободата на изразяване на мнение в другите медии, освен ако:
i)
съответните лица извличат пряко или косвено предимства или печалба от разпространяването на въпросната информация; или
ii)
разкриването или разпространяването се извършва с намерение подвеждане на пазара що се отнася до доставките, търсенето или цената на енергийните продукти на едро.
3.
„Опит за манипулиране на пазара“ означава:
а)
извършването на каквато и да е сделка, издаване на каквото и да е нареждане за търгуване или предприемането на каквото и да било друго действие, свързано с енергиен продукт на едро, с намерение да се:
i)
дадат лъжливи или подвеждащи сигнали по отношение на предлагането, търсенето или цената на енергийни продукти на едро;
ii)
определят цената на един или повече енергийни продукти на едро на изкуствено равнище, освен ако лицето, което е осъществило сделката или е издало нареждането, докаже, че причините, които са го накарали да направи това, са законни и че въпросната сделка или въпросното нареждане за търгуване са съобразени с приетите пазарни практики на съответния пазар за търговия на едро с енергия; или
iii)
използва фиктивен способ или всякаква друга форма на заблуда или на измама, с които се дават или могат да дадат лъжливи или подвеждащи сигнали по отношение на предлагането, търсенето или цената на енергийни продукти на едро;
или
б)
разпространяването на информация, включително по интернет или по какъвто и да е друг начин, с намерение да се дадат лъжливи или подвеждащи сигнали що се отнася до доставките, търсенето или цената на енергийни продукти на едро.
4.
„Енергийни продукти на едро“ означава следните договори и деривати, независимо от мястото и начина, по който се търгува с тях:
а)
договори за доставка на електроенергия или природен газ, при които доставката е в рамките на Съюза;
б)
деривати, свързани с електроенергия или природен газ, произвеждани, търгувани или доставяни в рамките на Съюза;
в)
договори, свързани с пренос на електроенергия или природен газ в рамките на Съюза;
г)
деривати, свързани с пренос на електроенергия или природен газ в рамките на Съюза.
Договорите за доставка и разпределение на електроенергия или природен газ за използване от крайни клиенти не се считат за енергийни продукти на едро. Договорите за доставка и разпределение на електроенергия или природен газ на крайни клиенти с капацитет на потребление над прага, установен в точка 5, втора алинея, обаче се считат за енергийни продукти на едро.
5.
„Капацитет на потребление“ означава потреблението на електроенергия или природен газ на даден краен клиент при пълно използване на производствения капацитет на този клиент. То включва цялото потребление на този клиент като отделна стопанска единица, доколкото потреблението се извършва на пазари с взаимосвързани цени за търговия на едро.
При прилагането на настоящото определение не се взема предвид потреблението на отделни съоръжения под контрола на отделна стопанска единица, които са с капацитет на потребление под 600 GWh годишно, доколкото тези съоръжения не оказват сумарно влияние върху цените на пазара за търговия на едро с енергия, поради това че са разположени на съответни пазари с различно географско местоположение.
6.
„Пазар за търговия на едро с енергия“ означава пазар в рамките на Съюза, на който се търгува на едро с енергийни продукти.
7.
„Участник на пазара“ означава всяко лице, включително оператори на преносни системи, което извършва сделки, включително издаването на нареждания за търгуване, на един или повече пазари за търговия на едро с енергия.
8.
„Лице“ означава всяко физическо или юридическо лице.
9.
„Компетентен финансов орган“ означава компетентен орган, определен в съответствие с процедурата, предвидена в член 11 от Директива 2003/6/ЕО.
10.
„Национален регулаторен орган“ означава национален регулаторен орган, определен в съответствие с член 35, параграф 1 от Директива 2009/72/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 13 юли 2009 г. относно общите правила за вътрешния пазар на електроенергия (10) или член 39, параграф 1 от Директива 2009/73/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 13 юли 2009 г. относно общите правила за вътрешния пазар на природен газ (11).
11.
„Оператор на преносна система“ има значението, определено в член 2, точка 4 от Директива 2009/72/ЕО и член 2, точка 4 от Директива 2009/73/ЕО.
12.
„Предприятие майка“ означава предприятие майка по смисъла на членове 1 и 2 от Седма директива 83/349/ЕИО на Съвета от 13 юни 1983 г. приета на основание член 54, параграф 3, буква ж) от Договора относно консолидираните счетоводни отчети (12).
13.
„Свързано предприятие“ означава предприятие, което е или дъщерно дружество, или друго предприятие, в което се притежава участие, или предприятие, свързано с друго предприятие с отношение по смисъла на член 12, параграф 1 от Директива 83/349/ЕИО.
14.
„Разпределение на природен газ“ има значението, установено в член 2, точка 5 от Директива 2009/73/ЕО.
15.
„Разпределение на електроенергия“ има значението, установено в член 2, точка 5 от Директива 2009/72/ЕО.
Член 3
Забрана за търгуване с вътрешна информация
1. На лицата, които разполагат с вътрешна информация във връзка с енергиен продукт на едро, се забранява да:
а)
използват тази информация, когато придобиват или се разпореждат или когато се опитват да придобият или да се разпоредят за своя собствена сметка или за сметка на трето лице, пряко или косвено, с енергийни продукти на едро, за които се отнася тази информация;
б)
разкриват тази информация на друго лице, освен ако това не е в рамките на нормалните условия на изпълнение на работата им, на професията им, или на техните задължения;
в)
препоръчват на друго лице или го склоняват въз основа на вътрешна информация да придобие или да се разпореди с енергийни продукти на едро, за които се отнася тази информация.
2. Забраната, установена в параграф 1, се прилага по отношение на следните лица, които разполагат с вътрешна информация във връзка с енергиен продукт на едро:
а)
членове на административните, управителните или надзорните органи на предприятие;
б)
лица с участие в капитала на предприятие;
в)
лица с достъп до информацията при упражняването на своята работа, професия или задължения;
г)
лица, които са придобили такава информация чрез престъпна дейност;
д)
лица, които знаят или трябва да знаят, че съответната информация е вътрешна информация.
3. Букви а) и в) от параграф 1 от настоящия член не се прилагат по отношение на операторите на преносни системи, когато те закупуват електроенергия или природен газ, за да гарантират безопасно и сигурно функциониране на системата в съответствие със своето задължение съгласно член 12, букви г) и д) от Директива 2009/72/ЕО или член 13, параграф 1, букви а) и в) от Директива 2009/73/ЕО.
4. Настоящият член не се прилага за:
а)
сделки, извършени за изпълнението на изискуемо задължение за придобиване или разпореждане с енергийни продукти на едро, когато това задължение е резултат от сключено споразумение или нареждане за търгуване, преди съответното лице да придобие вътрешната информация;
б)
сделки, извършени от производители на електроенергия или природен газ, оператори на газохранилища или оператори на съоръжения за внос на втечнен природен газ, чиято единствена цел е да покрият непосредствените физически загуби, произтичащи от непланирани прекъсвания, когато непредприемането на тези действия би довело до невъзможност участникът на пазара да изпълни съществуващите договорни задължения или когато подобно действие е предприето при споразумение със съответния(те) оператор(и) на преносни мрежи, за да се гарантира безопасно и сигурно действие на системата. В тези случаи съответната информация, свързана със сделки, се докладва на Агенцията и на съответния национален регулаторен орган. Това задължение за докладване не засяга задължението, предвидено в член 4, параграф 1;
в)
участниците на пазара, които действат в съответствие с националните правила за действие в извънредна ситуация, когато националните органи са се намесили с оглед гарантиране доставката на електроенергия или природен газ и пазарните механизми са суспендирани в дадена държава-членка или в част от нея. В такъв случай органът, отговарящ за планирането на действия при извънредни ситуации, гарантира оповестяването в съответствие с член 4.
5. Когато лицето, което разполага с вътрешна информация във връзка с енергиен продукт на едро, е юридическо лице, забраната, предвидена в параграф 1, се прилага и по отношение на физическите лица, които участват в решението за извършване на сделката за сметка на въпросното юридическо лице.
6. Когато се разпространява информация за журналистически цели или художествено изразяване, това разпространяване на информация се оценява, като се вземат предвид правилата за свободата на пресата и свободата на изразяване на мнение в другите медии, освен ако:
а)
лицата извличат пряко или косвено предимства или печалба от разпространяването на въпросната информация; или
б)
разкриването или разпространяването се извършва с намерение подвеждане на пазара що се отнася до доставките, търсенето или цената на едро на енергийните продукти.
Член 4
Задължение за оповестяване на вътрешна информация
1. Участниците на пазара публично, ефективно и навременно разкриват вътрешна информация, с която разполагат по отношение на търговска дейност или съоръжения, които съответният участник на пазара или неговото предприятие майка или свързано предприятие притежава или контролира, или по отношение на въпроси, свързани с тяхната експлоатация, за които въпросният участник на пазара или въпросното предприятие носи отговорност, независимо дали изцяло или отчасти. Такова разкриване включва информация, свързана с капацитета и използването на съоръжения за производство, съхранение, потребление или пренос на електроенергия или природен газ, или свързана с капацитета и използването на съоръжения за втечнен природен газ, включително планирана или непланирана недостъпност на тези съоръжения.
2. Даден участник на пазара може, на своя собствена отговорност, по изключение да отложи публичното разкриване на вътрешна информация, за да не увреди своите законни интереси, при положение че няма опасност този пропуск да въведе в заблуждение обществеността и че участникът на пазара е в състояние да гарантира поверителността на тази информация, както и че не взема решения, свързани с търговия с енергийни продукти на едро въз основа на въпросната информация. При това положение участникът на пазара предоставя незабавно тази информация, заедно с обосновка за забавянето на нейното публично разкриване, на Агенцията и съответния национален регулаторен орган, в съответствие с член 8, параграф 5.
3. Винаги когато участник на пазара или лице, наето от или действащо от името на участник на пазара, разкрива вътрешна информация във връзка с енергиен продукт на едро в рамките на нормалното изпълнение на своята работа, професия или задължения, както са посочени в член 3, параграф 1, буква б), въпросният участник на пазара или лице осигурява едновременното, пълно и ефективно публично разкриване на тази информация. В случай на непреднамерено разкриване, участникът на пазара осигурява пълно и ефективно публично разкриване на информацията възможно най-скоро след непреднамереното разкриване. Този параграф не се прилага, когато лицето, което получава информацията, е обвързано със задължение за поверителност, независимо дали това задължение произтича от закон, подзаконов акт, устройствен акт или договор.
4. Оповестяването на вътрешна информация, включително в обобщен вид, в съответствие с Регламент (ЕО) № 714/2009 или Регламент (ЕО) № 715/2009, или на насоки и мрежови кодекси, приети в съответствие с тези регламенти, представлява едновременно, пълно и ефективно публично разкриване.
5. Когато на оператор на преносна система се предостави освобождаване от задължението за публикуване на определени данни в съответствие с Регламент (ЕО) № 714/2009 или Регламент (ЕО) № 715/2009, този оператор се освобождава по този начин и от задължението, предвидено в параграф 1 от настоящия член, относно тези данни.
6. Параграфи 1 и 2 не засягат задълженията на участниците на пазара съгласно директиви 2009/72/ЕО и 2009/73/ЕО и регламенти (ЕО) № 714/2009 и (ЕО) № 715/2009, включително насоки и мрежови кодекси, приети в съответствие с тези директиви и регламенти, по-специално по отношение на сроковете и начина на публикуване на информацията.
7. Параграфи 1 и 2 не засягат правото на участниците на пазара да забавят разкриването на чувствителна информация, свързана със защитата на критичните инфраструктури, както е предвидено в член 2, буква г) от Директива 2008/114/ЕО на Съвета от 8 декември 2008 г. относно установяването и означаването на европейски критични инфраструктури и оценката на необходимостта от подобряване на тяхната защита (13), ако тя е класифицирана в тяхната държава.
Член 5
Забрана за манипулиране на пазара
Забранява се извършването или опитът за извършване на манипулиране на пазара по отношение на пазарите за търговия на едро с енергия.
Член 6
Техническо осъвременяване на определенията за вътрешна информация и манипулиране на пазара
1. На Комисията се предоставя правомощието да приема делегирани актове в съответствие с член 20, за да:
а)
приведе в съответствие определенията, предвидени в член 2, точки 1, 2, 3 и 5, за целите на осигуряването на съгласуваност с други съответни законодателни актове на Съюза в областта на финансовите услуги и енергетиката, и
б)
осъвременява тези определения с единствената цел да се вземат предвид бъдещи развития относно пазарите за търговия на едро с енергия.
2. В делегираните актове, посочени в параграф 1, се отчита най-малко:
а)
специфичното функциониране на пазарите за търговия на едро с енергия, включително специфичните характеристики на пазарите на електроенергия и газ, и взаимодействието между пазарите на продукти и пазарите на деривати;
б)
потенциала за трансгранично манипулиране, между пазарите на електроенергия и газ,и пазарите на продукти и деривати;
в)
потенциалното въздействие на действително или планирано производство, потребление, използване на капацитет за пренос или използване на капацитет за съхранение върху цените на пазарите за търговия на едро на енергия; както и
г)
мрежовите кодекси и рамковите насоки, приети в съответствие с разпоредбите на регламенти (ЕО) № 714/2009 и (ЕО) № 715/2009.
Член 7
Наблюдение на пазара
1. Агенцията наблюдава търговската дейност на едро с енергийни продукти с цел откриване и предотвратяване на търговия, основана на вътрешна информация и манипулиране на пазара. Тя събира данни за оценяване и наблюдение на пазарите за търговия на едро с енергия, както е предвидено в член 8.
2. Националните регулаторни органи си сътрудничат на регионално равнище и с Агенцията при извършване на наблюдението на пазарите за търговия на едро с енергия, посочено в параграф 1. За тази цел националните регулаторни органи имат достъп до съответната информация, съхранявана от Агенцията, която тя е събрала в съответствие с параграф 1 от настоящия член, при условията на член 10, параграф 2. Националните регулаторни органи могат също така да извършват наблюдение на национално равнище на търговската дейност на едро с енергийни продукти.
Държавите-членки могат да предвидят националните органи за защита на конкуренцията или органите за наблюдение на пазара към този орган да извършват наблюдение на пазара с националния регулаторен орган. При извършването на наблюдението на пазара националният орган за защита на конкуренцията или органът за наблюдение на пазара има същите права и задължения, както националния регулаторен орган съгласно първа алинея от настоящия параграф, параграф 3, втора алинея, второ изречение от настоящия член, член 4, параграф 2, второ изречение, член 8, параграф 5, първо изречение и член 16.
3. Агенцията представя доклад на Комисията относно своите дейности съгласно настоящия регламент поне веднъж годишно и оповестява публично този доклад. В тези доклади Агенцията извършва оценка на функционирането и прозрачността на различните категории пазари и на начините за търговия и може да отправи препоръки към Комисията относно правилата, стандартите и процедурите на пазарите, които биха могли да подобрят интегритета на пазара и функционирането на вътрешния пазар. Тя може също така да извърши оценка дали минимални изисквания към организираните пазари биха могли да допринесат за повишаването на прозрачността на пазара. Докладите могат да се съчетаят с доклада, посочен в член 11, параграф 2 от Регламент (ЕО) № 713/2009.
Агенцията може да отправя препоръки към Комисията по отношение на отчетите за сделки, включително за нареждания за търгуване, които счита за необходими за ефективно и ефикасно наблюдение на пазарите за търговия на едро с енергия. Преди да направи такива препоръки Агенцията се консултира със заинтересованите страни по-специално с националните регулаторни органи, компетентните финансови органи в държавите-членки, националните органи за защита на конкуренцията и ЕОЦКП.
Всички препоръки следва да бъдат предоставени на разположение на Европейския парламент, Съвета и Комисията, както и да бъде осигурен обществен достъп до тях.
Член 8
Събиране на данни
1. Участниците на пазара или лице или орган, действащи от тяхно име, посочени в параграф 4, букви б)-е), предоставят на Агенцията отчет за сделките на пазарите за търговия на едро с енергия, включително нарежданията за търгуване. Информацията, която трябва да се докладва, включва точно посочване на закупените и продадените на едро енергийни продукти, договорената цена и количество, датите и времето на изпълнение, страните по сделката и бенефициерите по сделката и всяка друга относима информация. Въпреки че участниците на пазара носят цялостна отговорност, след като изискваната информация веднъж е получена от някое от лицата или органа, изброени в параграф 4, букви б)-е), задължението за докладване на въпросния участник на пазара се счита за изпълнено.
2. Чрез актове за изпълнение Комисията:
а)
изготвя списък от договори и деривати, включително нареждания за търгуване, които трябва да бъдат докладвани в съответствие с параграф 1 и по целесъобразност определя подходящите минимални прагове за докладване на сделки;
б)
приема единни правила за докладване на информацията, която трябва да бъде предоставена в съответствие с параграф 1;
в)
определя срока и формата, в които трябва да се докладва тази информация.
Тези актове за изпълнение се приемат в съответствие с процедурата по разглеждане, посочена в член 21, параграф 2. В тях се вземат предвид съществуващите системи за докладване.
3. Лицата, посочени в параграф 4, букви а)-г), които докладват за сделки в съответствие с Директива 2004/39/ЕО или приложимото законодателство на Съюза относно сделките с деривати, централните контрагенти и регистрите на сделките нямат повторни задължения за докладване по отношение на тези сделки.
Без да се засяга първа алинея от настоящия параграф, актовете за изпълнение, посочени в параграф 2, може да позволяват на организирани пазари и на системи за съпоставяне на сделки (trade matching system) или докладване при търговията да предоставят на Агенцията записи за енергийните сделки на едро.
4. За целите на параграф 1 информацията се предоставя от:
а)
участника на пазара;
б)
трето лице, което действа от името на участника на пазара;
в)
системи за докладване при търговията;
г)
организиран пазар, система за съпоставяне на сделки (trade matching system) или друго лице, което извършва сделки по занятие;
д)
регистри на сделки, регистрирани или признати съгласно приложимото законодателство на Съюза относно сделките с деривати, централните контрагенти и регистрите на сделките; или
е)
компетентен орган, който е получил тази информация в съответствие с член 25, параграф 3 от Директива 2004/39/ЕО, или ЕОЦКП, когато е получила тази информация в съответствие с приложимото законодателство на Съюза относно сделките с деривати, централните контрагенти и регистрите на сделките.
5. Участниците на пазара предоставят на Агенцията и националните регулаторни органи информация, свързана с капацитета и използването на съоръженията за производство, съхранение, потребление или пренос на електроенергия или природен газ или свързани с капацитета и използването на съоръжения за втечнен природен газ (ВПГ), включително планирана или непланирана неналичност на такива съоръжения, с цел наблюдение на търговията на пазарите за търговия на едро с енергия. Задълженията за докладване относно участниците на пазара се свеждат до минимум чрез събирането на необходимата информация или части от нея от съществуващите източници, когато това е възможно.
6. Чрез актове за изпълнение Комисията:
а)
приема единни правила за докладването на информацията, която да бъде предоставена в съответствие с параграф 5, и по целесъобразност относно подходящите прагове за това докладване;
б)
определя сроковете и формата, в които тази информация се докладва.
Тези актове за изпълнение се приемат в съответствие с процедурата по разглеждане, посочена в член 21, параграф 2. В тях се вземат предвид съществуващите задължения за докладване съгласно регламенти (ЕО) № 714/2009 и (ЕО) № 715/2009.
Член 9
Регистриране на участниците на пазара
1. Участниците на пазара, които извършват сделки, за които има изискване да бъдат докладвани на Агенцията в съответствие с член 8, параграф 1, се регистрират при националния регулаторен орган в държавата-членка, в която са се установили или пребивават постоянно, или ако не са установени или не пребивават постоянно в Съюза, в държавата-членка, в която извършват дейност.
Всеки участник на пазара се регистрира само при един национален регулаторен орган. Държавите-членки не трябва да изискват от участник на пазара, който вече е регистриран в друга държава-членка, да се регистрира отново.
Регистрирането на участниците на пазара не накърнява задълженията за спазване на приложимите търговски правила и правила за съставяне на баланси.
2. Не по-късно от три месеца от датата, на която Комисията приема актовете за изпълнение, посочени в член 8, параграф 2, националните регулаторни органи създават национални регистри на участниците на пазара, които регистри те редовно актуализират. Регистърът дава на всеки участник на пазара единен идентификатор и съдържа достатъчно информация, за да идентифицира участника на пазара, включително съответните подробности, свързани с идентификационния номер по ДДС, седалището, лицето, отговорно за неговите оперативни и търговски решения, и упражняващия краен контрол или бенефициера от търговската дейност на участника на пазара.
3. Националните регулаторни органи предават информацията от националния си регистър на Агенцията във формат, определен от Агенцията. Агенцията, в сътрудничество с тези органи, определя и публикува този формат до 29 юни 2012 г. Въз основа на информацията, предоставена от националните регулаторни органи, агенцията създава Европейски регистър на участниците на пазара. Националните регулаторни органи и други съответни органи имат достъп до Европейския регистър. Съгласно член 17 Агенцията може да реши да направи Европейския регистър или части от него публично достъпни, при условие че не се разкрива чувствителна от търговска гледна точка информация за отделните участници на пазара.
4 Участниците на пазара, посочени в параграф 1 от настоящия член, подават формуляра за регистрация в националния регулаторен орган, преди да извършат сделка, която трябва да бъде докладвана на Агенцията в съответствие с член 8, параграф 1.
5. Участниците на пазара, посочени в параграф 1, уведомяват незабавно националния регулаторен орган за всяка промяна по отношение на информацията, предоставена във формуляра за регистрация.
Член 10
Обмен на информация между Агенцията и други органи
1. Агенцията установява механизми за обмен на информацията, която получава в съответствие с член 7, параграф 1 и член 8, с националните регулаторни органи, компетентните финансови органи на държавите-членки, националните органи за защита на конкуренцията, ЕОЦКП и други съответни органи. Преди да установи тези механизми, Агенцията се консултира с тези органи.
2. Агенцията дава достъп до механизмите, посочени в параграф 1 от настоящия член, само на органи, които са създали системи, даващи възможност на Агенцията да изпълни изискванията на член 12, параграф 1.
3. Регистрите на сделки, регистрирани или признати съгласно приложимото законодателство на Съюза относно сделките с деривати, централните контрагенти и регистрите на сделките, предоставят на Агенцията цялата събрана от тях съответна информация относно енергийни продукти на едро и деривати на квоти за емисии.
ЕОЦКП предава на Агенцията докладите за сделки с енергийни продукти на едро, получени в съответствие с член 25, параграф 3 от Директива 2004/39/ЕО и приложимото законодателство на Съюза относно сделките с деривати, централните контрагенти и регистрите на сделките. Компетентните органи, които получават доклади за сделки на едро с енергийни продукти, получени съгласно член 25, параграф 3 от Директива 2004/39/ЕО, предават тези доклади на Агенцията.
Агенцията и органите, които отговарят за надзора на търговията с квоти за емисии или деривати, свързани с квотите за емисии, сътрудничат помежду си и установяват подходящи механизми, за да осигурят на Агенцията достъп до записите на сделки с квоти и деривати, когато тези органи събират информация относно такива сделки.
Член 11
Защита на данните
Настоящият регламент не засяга задълженията на държавите-членки, свързани с извършваната от тях обработка на лични данни, съгласно Директива 95/46/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 24 октомври 1995 г. за защита на физическите лица при обработването на лични данни и за свободното движение на тези данни (14) или задълженията на Агенцията, при изпълнение на своите задължения, свързани с обработката на лични данни, съгласно Регламент (ЕО) № 45/2001 на Европейския парламент и на Съвета от 18 декември 2000 г. относно защитата на лицата по отношение на обработката на лични данни от институции и органи на Общността и за свободното движение на такива данни (15).
Член 12
Операционна надеждност
1. Агенцията гарантира поверителността, надеждността и защитата на получената съгласно член 4, параграф 2 и членове 8 и 10 информация. Агенцията взема всички необходими мерки за предотвратяване на всякакви злоупотреби и неразрешен достъп до информацията, която се съхранява в нейните системи.
Националните регулаторни органи, компетентните финансови органи на държавите-членки, националните органи за защита на конкуренцията, ЕОЦКП и другите съответни органи гарантират поверителността, надеждността и защитата на получената съгласно член 4, параграф 2, член 7, параграф 2, член 8, параграф 5 или член 10 информация, и вземат мерки за предотвратяване на всякакви злоупотреби с тази информация.
Агенцията установява източниците на оперативен риск и ги свежда до минимум посредством разработване на подходящи системи, контролни механизми и процедури.
2. При условията на член 17 Агенцията може да вземе решение за даване на публичен достъп до части от информацията, която притежава, при условие че не се разкрива и не може да се направи заключение за чувствителна в търговско отношение информация за отделни участници на пазара или за отделни сделки, или за отделни пазари.
Агенцията прави достъпна за научни цели своята база данни, която не е чувствителна в търговско отношение, при спазване на изискванията за поверителност.
Информацията се публикува или се предоставя с цел подобряване на прозрачността на пазарите за търговия на едро с енергия и при условие че няма вероятност да наруши конкуренцията на въпросните енергийни пазари.
Агенцията разпространява по открит начин информация съгласно прозрачни правила, които тя изготвя и до които осигурява публичен достъп.
Член 13
Прилагане на забрани срещу пазарна злоупотреба
1. Националните регулаторни органи гарантират налагането на забраните, установени в членове 3 и 5, и на задължението, установено в член 4.
Всяка държава-членка гарантира, че нейните национални регулаторни органи разполагат с правомощия за разследване и за прилагане на мерки, необходими за изпълнението на тази функция, в срок до 29 юни 2013 г. Тези правомощия се упражняват по пропорционален начин.
Тези правомощия могат да се упражняват:
а)
пряко;
б)
в сътрудничество с други органи; или
в)
чрез сезиране на компетентните органи на съдебната власт.
Когато е целесъобразно, националните регулаторни органи могат да упражняват правомощията си за разследване в сътрудничество с организиран пазар, система за съпоставяне на сделки (trade matching system) или с друго лице, което извършва по занятие сделките, посочени в член 8, параграф 4, буква г).
2. Правомощията за разследване и прилагане на мерки, посочени в параграф 1, са ограничени за целите на разследването. Те се изпълняват в съответствие с националното законодателство и включват правото:
а)
на достъп до всички съответни документи в каквато и да било форма и получаването на копие от тях;
б)
да се изискват сведения от всички лица, имащи отношение към случая, включително и тези, които участват последователно при предаването на нареждания или при изпълнението на съответните операции, както и от техните възложители и, ако е необходимо, да се призове и изслуша всяко такова лице или възложител;
в)
да се извършват проверки на място;
г)
да се изискват съществуващи записи за телефонни разговори и предаване на данни;
д)
да се изисква преустановяване на всяка практика, която противоречи на настоящия регламент или на делегираните актове, или на актовете за изпълнение, приети въз основа на настоящия регламент;
е)
да се поиска от съд да замрази или да постави под запор активи;
ж)
да се изиска съд или някой компетентен орган да наложи временна забрана на професионална дейност.
Член 14
Право на обжалване
Държавите-членки гарантират, че на национално равнище съществуват подходящи механизми, съгласно които всяко лице, засегнато от решение на регулаторния орган, има право да обжалва пред орган, който е независим от заинтересованите страни и от което и да е правителство.
Член 15
Задължения на лицата, които извършват сделки по занятие
Всяко лице, което извършва сделки с енергийни продукти на едро по занятие и което има разумно основание да предполага, че дадена сделка може да нарушава член 3 или 5, незабавно уведомява националния регулаторен орган.
Лицата, които извършват сделки с енергийни продукти на едро по занятие, установяват и поддържат ефективни правила и процедури за установяване на нарушения на член 3 или 5.
Член 16
Сътрудничество на равнище ЕС и на национално равнище
1. Агенцията има за цел да гарантира, че националните регулаторни органи изпълняват своите задачи съгласно настоящия регламент по координиран и последователен начин.
Агенцията публикува необвързващи насоки за прилагането на определенията, посочени в член 2, по целесъобразност.
Националните регулаторни органи сътрудничат на Агенцията и помежду си, включително на регионално равнище, с цел изпълняване на своите задължения съгласно настоящия регламент.
Националните регулаторни органи, компетентните финансови органи и националните органи за защита на конкуренцията в дадена държава-членка могат да установят подходящи форми на сътрудничество, за да осигурят ефективно и ефикасно разследване и прилагане и за да допринасят за съгласуван и последователен подход към разследването, съдебното производство и прилагането на настоящия регламент и съответното финансово и конкурентно право.
2. Националните регулаторни органи уведомяват незабавно Агенцията с възможно най-големи подробности, когато имат разумно основание да предположат, че в тяхната държава-членка или друга държава-членка се извършват или са били извършени действия в нарушение на настоящия регламент.
Когато национален регулаторен орган предполага, че в друга държава-членка се извършват действия, които засягат пазарите за търговия на едро с енергия или цената на енергийни продукти на едро в неговата държава-членка, той може да поиска от Агенцията да предприеме действия в съответствие с параграф 4 от настоящия член и ако действията засягат финансови инструменти, за които се прилага член 9 от Директива 2003/6/ЕО, в съответствие с параграф 3 от настоящия член.
3. За да се гарантира координиран и последователен подход по отношение на пазарните злоупотреби на пазарите за търговия на едро с енергия:
а)
националните регулаторни органи уведомяват компетентния финансов орган в своята държава-членка и Агенцията, когато имат разумни основания да предполагат, че на пазарите за търговия на едро с енергия се извършват или са били извършени действия, които представляват пазарна злоупотреба по смисъла на Директива 2003/6/ЕО и които засягат финансовите инструменти, предмет на член 9 от посочената директива; за тези цели националните регулаторни органи могат да установят подходящата форма на сътрудничество с компетентния финансов орган в своята държава-членка;
б)
Агенцията уведомява ЕОЦКП и компетентния финансов орган, когато има разумни основания да предполага, че на пазарите за търговия на едро с енергия се извършват или са били извършени действия, които представляват пазарна злоупотреба по смисъла на Директива 2003/6/ЕО и които засягат финансовите инструменти, предмет на член 9 от посочената директива;
в)
компетентният финансов орган на дадена държава-членка уведомява ЕОЦКП и Агенцията, когато има разумни основания да предполага, че на пазарите за търговия на едро с енергия в друга държава-членка се извършват или са били извършени действия в нарушение на членове 3 и 5;
г)
националните регулаторни органи уведомяват националните органи за защита на конкуренцията в своята държава-членка, Комисията и Агенцията, когато имат разумни основания да предположат, че на пазарите за търговия на едро с енергия се извършват или са били извършени действия, които са в нарушение на правото на конкуренцията.
4. С оглед да изпълнява своите функции съгласно параграф 1, когато, наред с другото, въз основа на първоначални оценки или анализ Агенцията предполага, че е налице нарушение на настоящия регламент, тя има правомощията:
а)
да поиска от един или повече национални регулаторни органи да предоставят информация, свързана с предполаганото нарушение;
б)
да поиска от един или повече национални регулаторни органи да се започне разследване на възможното нарушение и да се предприемат подходящи действия за отстраняване на всяко открито нарушение. Съответният национален регулаторен орган е отговорен за всяко решение по отношение на подходящо действие, което трябва да бъде предприето, за да се отстрани всяко открито нарушение;
в)
когато счита, че възможното нарушение оказва или е оказало трансгранично въздействие, да създава и координира група за разследване, която се състои от представители на съответните национални регулаторни органи, за да се разследва дали е бил нарушен настоящият регламент и в коя държава-членка е било извършено нарушението. По целесъобразност Агенцията може също така да поиска участието в групата за разследване на представители на компетентния финансов орган или друг съответен орган на една или повече държави-членки.
5. Национален регулаторен орган, който получи искане за информация съгласно параграф 4, буква а) или получи искане за започване на разследване на предполагано нарушение съгласно параграф 4, буква б), незабавно предприема необходимите мерки за изпълнение на това искане. Ако този национален регулаторен орган не е в състояние веднага да предостави изисканата информация, той незабавно уведомява Агенцията за причините.
Чрез дерогация от първа алинея националният регулаторен орган може да откаже да предприеме действия за изпълнение на искане за информация, когато:
а)
изпълнението на искането може да засегне суверенитета или сигурността в държавата-членка, към която е отправено искането;
б)
вече са образувани съдебни производства по отношение на същите действия и срещу същите лица пред органите на държавата-членка, към която е отправено искането; или
в)
по отношение на тези лица е постановено и влязло в сила решение в държавата-членка, към която е отправено искането, за същите действия.
Във всеки такъв случай националният регулаторен орган уведомява съответно Агенцията, като ѝ предоставя възможно най-подробни сведения за съответното производство или съдебно решение.
Националните регулаторни органи участват в група за разследване, свикана в съответствие с параграф 4, буква в), и оказват цялото необходимо съдействие. Групата за разследване се координира от Агенцията.
6. Последното изречение от член 15, параграф 1 от Регламент (ЕО) № 713/2009 не се прилага за Агенцията, когато тя изпълнява задачите си по настоящия регламент.
Член 17
Професионална тайна
1. Всяка поверителна информация, която се получава, обменя или предава съгласно настоящия регламент, е предмет на разпоредбите за професионална тайна, установени в параграфи 2, 3 и 4.
2. Задължението за професионална тайна се прилага по отношение на:
а)
лицата, които работят или са работили за Агенцията;
б)
одиторите и експертите, инструктирани от Агенцията;
в)
лицата, които работят или са работили за националните регулаторни органи или за другите съответни органи;
г)
одиторите и експертите, инструктирани от националните регулаторни органи или от други съответни органи, които получават поверителна информация в съответствие с настоящия регламент.
3. Поверителна информация, получена от посочените в параграф 2 лица по време на изпълнението на техните задължения, не може да се разкрива на никакви други лица или органи, освен в резюмирана или обобщена форма, така че да не може да се идентифицират отделни участници на пазара или отделни пазари, без това да засяга случаи, попадащи в обхвата на наказателното право, други разпоредби на настоящия регламент или други съответни законодателни актове на Съюза.
4. Без да се засягат случаите, попадащи в обхвата на наказателното право, Агенцията, националните регулаторни органи, компетентните финансови органи на държавите-членки, ЕОЦКП, институции или лицата, които получават поверителна информация в съответствие с настоящия регламент, могат да използват тази информация само за изпълнение на своите задължения и упражняване на своите функции. Други органи, институции или лица могат да използват тази информация за целта, за която им е била предоставена, или в контекста на административни или съдебни производства, конкретно свързани с упражняването на техните функции. Органът, получил информацията, може да я използва за други цели, при условие че Агенцията, националните регулаторни органи, компетентните финансови органи на държавите-членки, ЕОЦКП, институциите или лицата, които съобщават тази информация, дадат своето съгласие за това.
5. Настоящият член не препятства орган в държава-членка да обменя или предава, в съответствие с националното право, поверителна информация, при условие че тази поверителна информация не е получена от орган на друга държава-членка или от Агенцията съгласно настоящия регламент.
Член 18
Санкции
Държавите-членки установяват правилата относно санкциите, приложими към нарушения на настоящия регламент, и вземат всички необходими за обезпечаване на тяхното прилагане мерки. Предвидените санкции трябва да бъдат ефективни, пропорционални и възпиращи, като отразяват характера, продължителността и сериозността на нарушението, нанесените на потребителите вреди и потенциалните ползи от търговията, извършена на базата на вътрешна информация и манипулиране на пазара.
Държавите-членки съобщават тези разпоредби на Комисията най-късно до 29 юни 2013 г. и я уведомяват незабавно за всяко последващо изменение, което засяга тези разпоредби.
Държавите-членки предвиждат националният регулаторен орган да може да разкрие пред обществеността мерките или санкциите, наложени за нарушения на настоящия регламент, освен ако разкриването би довело до нанасянето на несъразмерно големи вреди на заинтересованите страни.
Член 19
Международни отношения
Доколкото е необходимо за постигане на целите, предвидени в настоящия регламент, и без да се засяга съответната компетентност на държавите-членки и на институциите на Съюза, включително на Европейската служба за външна дейност, Агенцията може да развива контакти и да сключва административни споразумения с надзорни органи, международни организации и администрации на трети държави, по специално с тези, които оказват влияние върху пазара на Съюза за търговия на едро с енергия, за да насърчава хармонизирането на регулаторната рамка. Тези споразумения не създават правни задължения по отношение на Съюза и неговите държави-членки и не препятстват държавите-членки и техните компетентни органи да сключват двустранни или многостранни споразумения с тези надзорни органи, международни организации и администрации на трети държави.
Член 20
Упражняване на делегирането
1. Правомощията да приема делегирани актове се предоставят на Комисията при спазване на условията, предвидени в настоящия член.
2. Правомощието да приема делегирани актове, посочено в член 6, се предоставя на Комисията за срок от пет години, считано от 28 декември 2011 г. Комисията изготвя доклад относно делегирането на правомощия не по-късно от девет месеца преди изтичането на петгодишния период. Делегирането на правомощия се продължава мълчаливо за срокове с еднаква продължителност, освен ако Европейският парламент или Съветът не възразят срещу подобно продължаване не по-късно от три месеца преди изтичането на всеки срок.
3. Делегирането на правомощия, посочено в член 6, може да бъде оттеглено по всяко време от Европейския парламент или от Съвета. С решението за оттегляне се прекратява посоченото в него делегиране на правомощия. То поражда действие в деня след публикуването на решението в Официален вестник на Европейския съюз или на по-късна, посочена в решението дата. То не засяга действителността на делегираните актове, които вече са в сила.
4. Веднага след като приеме делегиран акт, Комисията нотифицира акта едновременно на Европейския парламент и Съвета.
5. Делегиран акт, приет съгласно член 6, влиза в сила единствено ако нито Европейският парламент, нито Съветът са представили възражения в срок от два месеца след нотифицирането на акта на Европейския парламент и Съвета или ако преди изтичането на този срок и Европейският парламент, и Съветът са уведомили Комисията, че няма да представят възражения. Този срок се удължава с два месеца по инициатива на Европейския парламент или на Съвета.
Член 21
Процедура на комитет
1. Комисията се подпомага от комитет. Този комитет е комитет по смисъла на Регламент (ЕС) № 182/2011.
2. При позоваване на настоящия параграф се прилага член 5 от Регламент (ЕС) № 182/2011.
Член 22
Влизане в сила
Настоящият регламент влиза в сила на двадесетия ден след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Член 8, параграф 1, член 8, параграф 3, първа алинея и член 8, параграфи 4 и 5 започват да се прилагат считано от изтичането на шест месеца след датата, на която Комисията приеме съответните актове за изпълнение, посочени в член 8, параграфи 2 и 6.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави-членки.
Съставено в Страсбург на 25 октомври 2011 година.
ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 1227/2011 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 25ης Οκτωβρίου 2011
για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στη χονδρική αγορά ενέργειας
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 194 παράγραφος 2,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (1),
Αφού ζήτησε τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (2),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Είναι σημαντικό να διασφαλισθεί ότι οι καταναλωτές και άλλοι συμμετέχοντες στην αγορά μπορούν να έχουν εμπιστοσύνη στην ακεραιότητα των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, ότι οι τιμές που καθορίζονται στις χονδρικές αγορές ενέργειας αντικατοπτρίζουν δίκαιη και ανταγωνιστική αλληλεπίδραση μεταξύ προσφοράς και ζήτησης και ότι δεν προκύπτουν τυχόν αδικαιολόγητα κέρδη από κατάχρηση της αγοράς.
(2)
Η ακεραιότητα και η διαφάνεια στις χονδρικές αγορές ενέργειας θα πρέπει να αποσκοπεί στην ενθάρρυνση ανοικτού και δίκαιου ανταγωνισμού στις χονδρικές αγορές ενέργειας προς το συμφέρον του τελικού καταναλωτή ενέργειας.
(3)
Η ευρωπαϊκή επιτροπή ρυθμιστικών αρχών των αγορών κινητών αξιών και η ευρωπαϊκή ομάδα ρυθμιστικών αρχών για την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο επιβεβαίωσαν, με τις γνωμοδοτήσεις τους, ότι το πεδίο εφαρμογής της υφιστάμενης νομοθεσίας ενδέχεται να μην αντιμετωπίζει ικανοποιητικά τα θέματα της ακεραιότητας των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου και συνέστησαν να εξετασθεί η δυνατότητα κατάλληλου νομοθετικού πλαισίου προσαρμοσμένου στον ενεργειακό τομέα, το οποίο θα αποτρέπει καταχρηστικές πρακτικές στην αγορά και θα λαμβάνει υπόψη τους συγκεκριμένους όρους που ισχύουν στον εκάστοτε τομέα, οι οποίοι δεν καλύπτονται από άλλες οδηγίες και κανονισμούς.
(4)
Οι χονδρικές αγορές ενέργειας σε ολόκληρη την Ένωση αλληλοσυνδέονται όλο και περισσότερο. Οι καταχρηστικές πρακτικές στην αγορά κράτους μέλους επηρεάζουν συχνά όχι μόνο τις τιμές χονδρικής πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου πέραν των εθνικών συνόρων, αλλά και τις τιμές λιανικής για τους καταναλωτές και τις πολύ μικρού μεγέθους επιχειρήσεις. Συνεπώς, η μέριμνα για τη διασφάλιση της ακεραιότητας των αγορών δεν μπορεί να είναι θέμα μόνο των επιμέρους κρατών μελών. Η συστηματική διασυνοριακή παρακολούθηση της αγοράς είναι απαραίτητη για την επίτευξη μιας πλήρως λειτουργούσας, διασυνδεδεμένης και ολοκληρωμένης εσωτερικής αγοράς ενέργειας.
(5)
Οι χονδρικές αγορές ενέργειας καλύπτουν τόσο τις αγορές βασικών προϊόντων (φυσικών ποσοτήτων) όσο και τις αγορές χρηματοοικονομικών παραγώγων, που έχουν ζωτική σημασία για τις ενεργειακές και τις χρηματοπιστωτικές αγορές, και η διαμόρφωση των τιμών στους δύο κλάδους αλληλοσυνδέεται. Περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τις ρυθμιζόμενες αγορές, τους πολυμερείς μηχανισμούς διαπραγμάτευσης και τις εξωχρηματιστηριακές συναλλαγές (OTC) και διμερείς συμβάσεις που πραγματοποιούνται απευθείας ή μέσω μεσιτών.
(6)
Μέχρι τώρα, οι πρακτικές παρακολούθησης της ενεργειακής αγοράς είναι διαφορετικές μεταξύ κρατών μελών και μεταξύ τομέων. Ανάλογα με το γενικό πλαίσιο και το καθεστώς ρύθμισης της αγοράς, οι διαφορές αυτές είναι δυνατόν να έχουν ως αποτέλεσμα να υπόκεινται οι εμπορικές δραστηριότητες σε πολλαπλές δικαιοδοσίες παρακολούθησης από διαφορετικές αρχές, οι οποίες ενδεχομένως ευρίσκονται σε διαφορετικά κράτη μέλη. Τούτο μπορεί να επιφέρει ασάφεια ως προς το ποιος είναι αρμόδιος, ακόμη δε και να καταλήξει σε κατάσταση όπου να μην υπάρχει η εν λόγω παρακολούθηση.
(7)
Επί του παρόντος, σε ορισμένες από τις σημαντικότερες αγορές ενέργειας δεν απαγορεύεται ρητώς συμπεριφορά που υπονομεύει την ακεραιότητα στην ενεργειακή αγορά. Προκειμένου να προστατευθούν οι τελικοί καταναλωτές και να διασφαλισθούν οικονομικά προσιτές τιμές ενέργειας για τους ευρωπαίους πολίτες, η απαγόρευση τυχόν παρόμοιας συμπεριφοράς είναι ζωτικής σημασίας.
(8)
Οι αγορές βασικών προϊόντων, με φυσική παράδοση ή με ρευστά διαθέσιμα, και οι αγορές χρηματοοικονομικών παραγώγων, συνυπάρχουν στις χονδρικές αγορές ενέργειας. Επομένως, είναι σημαντικό οι ορισμοί της εκμετάλλευσης εμπιστευτικών πληροφοριών και της χειραγώγησης της αγοράς, που συνιστούν καταχρηστικές πρακτικές, να είναι εναρμονισμένοι για τις αγορές χρηματοοικονομικών παραγώγων και τις αγορές φυσικών ποσοτήτων. Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να εφαρμόζεται σε όλες τις συναλλαγές που συνάπτονται, λαμβάνοντας ωστόσο ταυτόχρονα υπόψη τα ειδικά χαρακτηριστικά των χονδρικών αγορών ενέργειας.
(9)
Οι συμβάσεις λιανικής που καλύπτουν την παροχή ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου στους τελικούς πελάτες δεν είναι επιρρεπείς στη χειραγώγηση της αγοράς με τον ίδιο τρόπο όπως οι συμβάσεις χονδρικής που αγοράζονται και πωλούνται εύκολα. Ωστόσο, οι καταναλωτικές αποφάσεις των μεγαλύτερων χρηστών ενέργειας μπορούν επίσης να επηρεάσουν τις τιμές στις χονδρικές αγορές ενέργειας, γεγονός που επηρεάζει πέραν των εθνικών συνόρων. Για αυτόν τον λόγο, είναι σκόπιμο να εξετασθούν οι συμβάσεις παροχής τέτοιων μεγάλων χρηστών στο πλαίσιο της διασφάλισης της ακεραιότητας των χονδρικών αγορών ενέργειας.
(10)
Λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα της εξέτασης που εκτίθεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 21ης Δεκεμβρίου 2010 με τίτλο «Προς ένα ενισχυμένο πλαίσιο εποπτείας της αγοράς για το σύστημα εμπορίας εκπομπών της ΕΕ», η Επιτροπή θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο υποβολής νομοθετικής πρότασης για την αντιμετώπιση των ελλείψεων που έχουν διαπιστωθεί στη διαφάνεια, την ακεραιότητα και την εποπτεία της ευρωπαϊκής αγοράς άνθρακα σε ένα κατάλληλο πλαίσιο.
(11)
Με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 714/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, σχετικά με τους όρους πρόσβασης στο δίκτυο για τις διασυνοριακές ανταλλαγές ηλεκτρικής ενεργείας (3) και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, σχετικά με τους όρους πρόσβασης στα δίκτυα μεταφοράς φυσικού αερίου (4) αναγνωρίζεται ότι απαιτείται ισότιμη πρόσβαση στις πληροφορίες που αφορούν την υλική κατάσταση και την αποτελεσματικότητα του συστήματος, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα σε όλους τους συμμετέχοντες στην αγορά να εκτιμούν τη συνολική κατάσταση ζήτησης και προσφοράς και να προσδιορίζουν τους λόγους για τις διακυμάνσεις της τιμής χονδρικής.
(12)
Η εκμετάλλευση ή η απόπειρα εκμετάλλευσης εμπιστευτικών πληροφοριών στις διαπραγματεύσεις για ίδιο λογαριασμό ή για λογαριασμό τρίτου θα πρέπει να απαγορεύονται ρητώς. Εκμετάλλευση εμπιστευτικών πληροφοριών μπορεί επίσης να υπάρχει όταν τα ενεργειακά προϊόντα χονδρικής αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης από πρόσωπα που γνωρίζουν, ή οφείλουν να γνωρίζουν, ότι οι πληροφορίες που κατέχουν είναι εμπιστευτικές. Πληροφορίες που αφορούν τα σχέδια και τις στρατηγικές διαπραγμάτευσης του ίδιου του συμμετέχοντος στην αγορά δεν θα πρέπει να θεωρούνται εμπιστευτικές. Οι πληροφορίες που απαιτείται να δημοσιοποιούνται, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 714/2009 ή τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 715/2009, συμπεριλαμβανομένων των κατευθυντήριων γραμμών και κωδίκων δικτύου που θεσπίζονται δυνάμει των εν λόγω κανονισμών, μπορούν, εάν πρόκειται για πληροφορίες που επηρεάζουν την τιμή, να αποτελούν τη βάση των αποφάσεων των συμμετεχόντων στην αγορά για την πραγματοποίηση συναλλαγών με ενεργειακά προϊόντα χονδρικής και, ως εκ τούτου, θα μπορούσαν να αποτελούν εμπιστευτικές πληροφορίες μέχρις ότου δημοσιοποιηθούν.
(13)
Η χειραγώγηση των χονδρικών αγορών ενέργειας συνεπάγεται ότι ορισμένα πρόσωπα αναλαμβάνουν δράσεις οι οποίες έχουν ως αποτέλεσμα να διαμορφώνονται τεχνητά επίπεδα τιμών, που δεν δικαιολογούνται από τις δυνάμεις προσφοράς και ζήτησης της αγοράς, συμπεριλαμβανομένης της πραγματικής διαθεσιμότητας, της παραγωγής, της χωρητικότητας αποθήκευσης, της δυναμικότητας μεταφοράς και της ζήτησης. Χειραγώγηση της αγοράς συνιστά: η ανάθεση και απόσυρση ψευδών εντολών, η διάδοση ψευδών ή παραπλανητικών πληροφοριών ή φημών μέσω των μέσων ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένου του διαδικτύου, ή με οποιονδήποτε άλλον τρόπο, η σκόπιμη παροχή ψευδών πληροφοριών σε επιχειρήσεις που εκπονούν αξιολογήσεις τιμών ή εκθέσεις για τις αγορές, η οποία έχει ως αποτέλεσμα την παραπλάνηση των συμμετεχόντων στην αγορά που ενεργούν βάσει των εν λόγω αξιολογήσεων τιμών ή εκθέσεων για τις αγορές, και η σκόπιμη δημιουργία της εντύπωσης ότι η διαθέσιμη δυναμικότητα ηλεκτροπαραγωγής ή φυσικού αερίου ή η διαθέσιμη δυναμικότητα μεταφοράς διαφέρει από την αντίστοιχη δυναμικότητα που είναι διαθέσιμή από τεχνικής άποψης, στις περιπτώσεις που οι πληροφορίες αυτές επηρεάζουν ή ενδέχεται να επηρεάσουν την τιμή των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής. Η χειραγώγηση και οι συνέπειές της μπορεί να εμφανίζονται και πέραν των συνόρων, ανάμεσα στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου και στις χρηματοπιστωτικές αγορές και στις αγορές βασικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των αγορών δικαιωμάτων εκπομπών.
(14)
Παραδείγματα χειραγώγησης της αγοράς ή απόπειρας χειραγώγηση της αγοράς συνιστούν η συμπεριφορά, από ένα πρόσωπο ή περισσότερα πρόσωπα που δρουν συντονισμένα, η οποία οδηγεί στην εξασφάλιση καθοριστικής θέσης επί της προσφοράς ή της ζήτησης ενός ενεργειακού προϊόντος χονδρικής, το οποίο έχει ή θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα τον άμεσο ή έμμεσο τεχνητό προσδιορισμό των τιμών ή άλλων μη κανονικών όρων συναλλαγής, και η προσφορά, αγορά ή πώληση ενεργειακών προϊόντων χονδρικής με στόχο, πρόθεση ή αποτέλεσμα να παραπλανώνται οι συμμετέχοντες στην αγορά που ενεργούν βάσει των τιμών αναφοράς. Ωστόσο, αποδεκτές πρακτικές της αγοράς όπως εκείνες που ισχύουν στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, οι οποίες ορίζονται στο άρθρο 1 παράγραφος 5 της οδηγίας 2003/6/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Ιανουαρίου 2003, για τις πράξεις προσώπων που κατέχουν εμπιστευτικές πληροφορίες και τις πράξεις χειραγώγησης της αγοράς (κατάχρηση αγοράς) (5) και οι οποίες μπορούν να προσαρμοσθούν αν η οδηγία αυτή τροποποιηθεί, θα μπορούσαν να αποτελέσουν έννομο τρόπο για να εξασφαλίζουν οι συμμετέχοντες στην αγορά ευνοϊκή τιμή για κάποιο ενεργειακό προϊόν χονδρικής.
(15)
Η αποκάλυψη εμπιστευτικών πληροφοριών σχετικά με ενεργειακό προϊόν χονδρικής από δημοσιογράφους που ενεργούν στο πλαίσιο της επαγγελματικής τους ιδιότητας θα πρέπει να αξιολογείται λαμβάνοντας υπόψη τους κανόνες που διέπουν το επάγγελμά τους και τους κανόνες που διέπουν την ελευθερία του τύπου, εκτός εάν τα πρόσωπα αυτά αντλούν, άμεσα ή έμμεσα, όφελος ή κέρδη από τη διάδοση των εν λόγω πληροφοριών ή εάν η αποκάλυψη πραγματοποιείται με πρόθεση να παραπλανηθεί η αγορά όσον αφορά την προσφορά, τη ζήτηση ή την τιμή των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής.
(16)
Ανάλογα με εξελίξεις που σημειώνονται στις χρηματοοικονομικές αγορές, οι έννοιες των καταχρηστικών πρακτικών στην αγορά προσαρμόζονται. Επομένως, προκειμένου να διασφαλισθεί η αναγκαία ελαστικότητα για την ταχεία ανταπόκριση σε αυτές τις εξελίξεις, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσον αφορά την τεχνική ενημέρωση των ορισμών των εμπιστευτικών πληροφοριών και της χειραγώγησης της αγοράς προκειμένου να διασφαλισθεί η συνάφεια με άλλη σχετική νομοθεσία της Ένωσης στους τομείς των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και της ενέργειας. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να πραγματοποιεί κατάλληλες διαβουλεύσεις κατά τις προπαρασκευαστικές της εργασίες, μεταξύ άλλων σε επίπεδο εμπειρογνώμονα. Η Επιτροπή θα πρέπει, κατά την προετοιμασία και κατάρτιση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, να διασφαλίζει την έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση πληροφοριών και σχετικών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
(17)
Η αποτελεσματική παρακολούθηση της αγοράς σε ενωσιακό επίπεδο είναι ζωτικής σημασίας για τον εντοπισμό και την αποτροπή καταχρηστικών πρακτικών στις χονδρικές αγορές ενέργειας. Ο Οργανισμός Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενεργείας, ο οποίος ιδρύθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 713/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6) («Οργανισμός»), ευρίσκεται στην πλεονεκτικότερη θέση για να διενεργεί την εν λόγω παρακολούθηση, καθώς έχει ευρεία εικόνα των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου ολόκληρης της Ένωσης, καθώς και την απαραίτητη τεχνογνωσία όσον αφορά τη λειτουργία των αγορών και των συστημάτων ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου στην Ένωση. Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές που γνωρίζουν εις βάθος τις εξελίξεις στις ενεργειακές αγορές του οικείων κρατών μελών θα πρέπει να διαδραματίζουν σημαίνοντα ρόλο στην εξασφάλιση αποτελεσματικής παρακολούθησης της αγοράς σε εθνικό επίπεδο. Ως εκ τούτου, απαιτούνται η στενή συνεργασία και ο συντονισμός μεταξύ του Οργανισμού και των εθνικών αρχών προκειμένου να εξασφαλίζεται η ενδεδειγμένη παρακολούθηση και η διαφάνεια στις ενεργειακές αγορές. Η συλλογή δεδομένων από τον Οργανισμό δεν θίγει το δικαίωμα των εθνικών αρχών να συλλέγουν πρόσθετα δεδομένα για εθνικούς σκοπούς.
(18)
Για την αποτελεσματική παρακολούθηση της αγοράς, χρειάζεται τακτική και έγκαιρη πρόσβαση στις καταγραφές των συναλλαγών καθώς και πρόσβαση σε διαρθρωτικά στοιχεία σχετικά με τη δυναμικότητα και τη χρήση των εγκαταστάσεων παραγωγής, αποθήκευσης, κατανάλωσης ή μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου. Επομένως, θα πρέπει να υποχρεούνται οι συμμετέχοντες στην αγορά, συμπεριλαμβανομένων των διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς, των προμηθευτών, των εμπόρων, των παραγωγών, των μεσιτών και των μεγάλων χρηστών που διαπραγματεύονται ενεργειακά προϊόντα χονδρικής, να παρέχουν τις εν λόγω πληροφορίες στον Οργανισμό. Ο Οργανισμός μπορεί με τη σειρά του να δημιουργεί ισχυρούς συνδέσμους με μεγάλες οργανωμένες αγορές.
(19)
Προκειμένου να εξασφαλισθούν ενιαίες συνθήκες για την εφαρμογή των διατάξεων σχετικά με τη συγκέντρωση δεδομένων, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή (7). Οι υποχρεώσεις αναφοράς πληροφοριών θα πρέπει να περιορίζονται στο ελάχιστο και να μη συνεπάγονται περιττές δαπάνες ή διοικητικές επιβαρύνσεις για τους συμμετέχοντες στην αγορά. Οι ενιαίοι κανόνες σχετικά με την αναφορά πληροφοριών θα πρέπει, ως εκ τούτου, να υποβάλλονται σε εκ των προτέρων ανάλυση κόστους-ωφελείας, να αποτρέπουν τις διπλές αναφορές και να λαμβάνουν υπόψη τα πλαίσια αναφοράς πληροφοριών που προβλέπονται από κάθε άλλη σχετική νομοθεσία. Επιπλέον, οι απαιτούμενες πληροφορίες ή μέρος αυτών θα πρέπει να συγκεντρώνονται από άλλα πρόσωπα και υπάρχουσες πηγές, οσάκις τούτο είναι δυνατόν. Όταν ένας συμμετέχων στην αγορά ή ένας τρίτος που ενεργεί για λογαριασμό του, ένα σύστημα αναφοράς συναλλαγών, μια οργανωμένη αγορά, ένα σύστημα αντιστοίχησης των εντολών ή κάποιο άλλο πρόσωπο που κατ’ επάγγελμα διεκπεραιώνει συναλλαγές, εκπληρώνει τις υποχρεώσεις του σχετικά με την αναφορά πληροφοριών στην αρμόδια αρχή σύμφωνα με την οδηγία 2004/39/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 2004, για τις αγορές χρηματοπιστωτικών μέσων (8) ή την εφαρμοστέα ενωσιακή νομοθεσία σχετικά με τις συναλλαγές παραγώγων, τους κεντρικούς αντισυμβαλλομένους και τα αρχεία καταγραφής συναλλαγών, θα πρέπει να θεωρείται ότι έχει εκπληρωθεί η υποχρέωσή του για αναφορά πληροφοριών δυνάμει του παρόντος κανονισμού, αλλά μόνο στον βαθμό που έχουν αναφερθεί όλες οι αναγκαίες πληροφορίες που απαιτούνται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.
(20)
Έχει μεγάλη σημασία να συνεργάζονται στενά η Επιτροπή και ο Οργανισμός όσον αφορά την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού και να προβαίνουν σε κατάλληλες διαβουλεύσεις με τα Ευρωπαϊκά Δίκτυα Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας και Φυσικού Αερίου και την Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών, η οποία έχει συσταθεί με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1095/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (9) (ΕΑΚΑΑ), με τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές, τις αρμόδιες οικονομικές αρχές και άλλες αρχές των κρατών μελών, όπως οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού, και με παράγοντες όπως οι οργανωμένες αγορές (π.χ. ενεργειακές ανταλλαγές) και συμμετέχοντες στην αγορά.
(21)
Θα πρέπει να δημιουργηθεί ένα ευρωπαϊκό μητρώο συμμετεχόντων στην αγορά, με βάση τα εθνικά μητρώα, προκειμένου να ενισχυθεί η συνολική διαφάνεια και ακεραιότητα των χονδρικών αγορών ενέργειας. Ένα έτος μετά τη δημιουργία του εν λόγω μητρώου, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει, σε συνεργασία με τον Οργανισμό, με βάση τις εκθέσεις που υποβάλλονται από τον Οργανισμό στην Επιτροπή, και με τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές, τη λειτουργία και τη χρησιμότητα του ευρωπαϊκού μητρώου συμμετεχόντων στην αγορά. Εάν, με βάση την εν λόγω αξιολόγηση, κριθεί απαραίτητο, η Επιτροπή θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο να παρουσιάσει περαιτέρω μέσα προκειμένου να ενισχυθεί η συνολική διαφάνεια και ακεραιότητα των χονδρικών αγορών ενέργειας και να διασφαλισθούν ίσοι όροι ανταγωνισμού για τους συμμετέχοντες στην αγορά σε όλη την επικράτεια της Ένωσης.
(22)
Προκειμένου να διευκολυνθεί η αποτελεσματική παρακολούθηση όλων των πτυχών της διαπραγμάτευσης ενεργειακών προϊόντων χονδρικής, ο Οργανισμός θα πρέπει να καθορίσει τους μηχανισμούς που θα καθιστούν δυνατό να έχουν πρόσβαση στις πληροφορίες που λαμβάνει σχετικά με συναλλαγές στις χονδρικές αγορές ενέργειας και άλλες αρμόδιες αρχές, κυρίως η ΕΑΚΑΑ, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών, οι εθνικές αρχές για τον ανταγωνισμό και άλλες σχετικές αρχές.
(23)
Ο Οργανισμός θα πρέπει να μεριμνά για τη λειτουργική ασφάλεια και προστασία των δεδομένων που λαμβάνει, να προλαμβάνει την άνευ αδείας πρόσβαση στις πληροφορίες που τηρεί ο ίδιος και να καθιερώνει διαδικασίες που να διασφαλίζουν ότι πρόσωπα με άδεια πρόσβασης στα δεδομένα που συγκεντρώνει δεν ενεργούν καταχρηστικώς. Ο Οργανισμός θα πρέπει επίσης να επιβεβαιώνει εάν οι αρχές που έχουν πρόσβαση στα δεδομένα που κατέχει ο Οργανισμός είναι σε θέση να διατηρούν εξίσου υψηλό επίπεδο ασφάλειας και ότι θα δεσμεύονται από κατάλληλες ρυθμίσεις εμπιστευτικότητας. Η λειτουργική ασφάλεια των πληροφοριακών συστημάτων ΤΠ που χρησιμοποιούνται για την επεξεργασία και τη μεταφορά των δεδομένων είναι επίσης αναγκαίο να διασφαλισθεί. Προκειμένου να δημιουργηθεί ένα σύστημα ΤΠ, το οποίο να εξασφαλίζει το υψηλότερο δυνατό επίπεδο εμπιστευτικότητας των δεδομένων, ο Οργανισμός θα πρέπει να ενθαρρυνθεί να συνεργάζεται στενά με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια Δικτύων και Πληροφοριών (ΕΟΑΔΠ). Οι κανόνες αυτοί θα πρέπει επίσης να ισχύουν και για άλλες αρχές που έχουν δικαίωμα πρόσβασης στα δεδομένα για τον σκοπό του παρόντος κανονισμού.
(24)
Ο παρών κανονισμός σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και τηρεί τις αρχές που αναγνωρίζονται ιδίως από τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως ορίζεται από το άρθρο 6 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις συνταγματικές παραδόσεις των κρατών μελών, και θα πρέπει να εφαρμόζεται σύμφωνα με το δικαίωμα στην ελευθερία έκφρασης και πληροφόρησης που αναγνωρίζεται στο άρθρο 11 του Χάρτη.
(25)
Όταν οι πληροφορίες δεν είναι ή παύουν να είναι πλέον εμπορικά ευαίσθητες από εμπορική άποψη ή από άποψη ασφαλείας, ο Οργανισμός θα πρέπει έχει τη δυνατότητα να διαθέτει τις πληροφορίες στους συμμετέχοντες στην αγορά και στο ευρύτερο κοινό προκειμένου να συμβάλλει στην βελτίωση των γνώσεων για την αγορά. Η διαφάνεια αυτή θα συμβάλει στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης στην αγορά και θα ενισχύσει την ανάπτυξη των γνώσεων σχετικά με τη λειτουργία των χονδρικών αγορών ενέργειας. Ο Οργανισμός θα πρέπει να δημιουργεί και να δημοσιοποιεί κανόνες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο θα διαθέτει τις εν λόγω πληροφορίες με δίκαιο και διαφανή τρόπο.
(26)
Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές θα πρέπει να είναι αρμόδιες για να διασφαλίζουν την επιβολή της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού στα κράτη μέλη. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να διαθέτουν τις αναγκαίες εξουσίες έρευνας που θα τους επιτρέπουν να εκτελούν αποτελεσματικά το εν λόγω καθήκον. Οι εξουσίες αυτές θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο και να υπόκεινται στην κατάλληλη επιτήρηση.
(27)
Ο Οργανισμός θα πρέπει να διασφαλίζει ότι ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται συντονισμένα σε ολόκληρη την Ένωση, σύμφωνα με την εφαρμογή της οδηγίας 2003/6/ΕΚ. Για τον σκοπό αυτόν, ο Οργανισμός θα πρέπει να δημοσιεύει μη δεσμευτική κατευθυντήρια γραμμή σχετικά με την εφαρμογή των ορισμών που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό, ανάλογα με την περίπτωση. Η εν λόγω κατευθυντήρια γραμμή θα πρέπει να αντιμετωπίζει, μεταξύ άλλων, το θέμα των αποδεκτών πρακτικών της αγοράς. Περαιτέρω, δεδομένου ότι οι πρακτικές κατάχρησης αγοράς σε χονδρικές αγορές ενέργειας επηρεάζουν συχνά περισσότερα από ένα κράτη μέλη, ο Οργανισμός θα πρέπει να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής και συνεκτικής διενέργειας των ερευνών. Προς επίτευξη τούτου, ο Οργανισμός θα πρέπει να είναι σε θέση να ζητά συνεργασία και να συντονίζει τη λειτουργία ομάδων ερευνών απαρτιζόμενων από εκπροσώπους των σχετικών εθνικών ρυθμιστικών αρχών και, ενδεχομένως, άλλων αρχών, συμπεριλαμβανομένων των εθνικών αρχών ανταγωνισμού.
(28)
Στον Οργανισμό θα πρέπει να παρέχονται οι κατάλληλοι χρηματοοικονομικοί και ανθρώπινοι πόροι προκειμένου να εκπληρώνει επαρκώς τα επιπρόσθετα καθήκοντα που του ανατίθενται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει αυτά τα καθήκοντα να λαμβάνονται δεόντως υπόψη στη διαδικασία για τη δημιουργία, την εκτέλεση και τον έλεγχο του προϋπολογισμού του που ορίζεται στα άρθρα 23 και 24 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 713/2009. Η αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή εξασφαλίζει ότι πληρούνται οι βέλτιστες προδιαγραφές επάρκειας.
(29)
Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών και, κατά περίπτωση, οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού θα πρέπει να συνεργάζονται για να εξασφαλίζουν συντονισμένη προσέγγιση προς αντιμετώπιση των πρακτικών κατάχρησης της αγοράς στις χονδρικές αγορές ενέργειας, η οποία να περιλαμβάνει τόσο τις αγορές βασικών προϊόντων όσο και τις αγορές χρηματοοικονομικών παραγώγων. Η εν λόγω συνεργασία θα πρέπει να περιλαμβάνει αμοιβαία ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά ύποπτες πράξεις που ενδέχεται να συνιστούν παραβίαση του παρόντος κανονισμού, της οδηγίας 2003/6/ΕΚ ή του δικαίου περί ανταγωνισμού, οι οποίες πραγματοποιούνται ή έχουν πραγματοποιηθεί στις χονδρικές αγορές ενέργειας. Η εν λόγω συνεργασία θα πρέπει επίσης να συμβάλλει στη δημιουργία συναφούς ς και συνεπούς προσέγγισης όσον αφορά τις έρευνες και τις δικαστικές διαδικασίες.
(30)
Έχει μεγάλη σημασία να εφαρμόζεται η υποχρέωση τήρησης του επαγγελματικού απορρήτου σε όσους λαμβάνουν εμπιστευτικές πληροφορίες σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Ο Οργανισμός, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών και οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού θα πρέπει να διασφαλίζουν την εμπιστευτικότητα, την ακεραιότητα και την προστασία των πληροφοριών που λαμβάνουν.
(31)
Έχει μεγάλη σημασία οι κυρώσεις για παραβιάσεις του παρόντος κανονισμού να είναι αναλογικές, αποτελεσματικές και αποτρεπτικές και να αντικατοπτρίζουν τη σοβαρότητα των παραβάσεων, τη βλάβη που προκλήθηκε στους καταναλωτές και τα πιθανά κέρδη από διαπραγμάτευση βασιζόμενη σε εμπιστευτικές πληροφορίες και χειραγώγηση της αγοράς. Η εφαρμογή αυτών των κυρώσεων θα πρέπει να πραγματοποιείται σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο. Λόγω των αλληλεπιδράσεων μεταξύ των συναλλαγών επί χρηματοοικονομικών παραγώγων ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου και των συναλλαγών επί φυσικών ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, οι κυρώσεις για παραβιάσεις του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να συνάδουν με τις κυρώσεις που θεσπίζονται από τα κράτη μέλη κατ’ εφαρμογή της οδηγίας 2003/6/ΕΚ. Λαμβάνοντας υπόψη τη διαβούλευση σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής της 12ης Δεκεμβρίου 2010 με τίτλο «Ενίσχυση των καθεστώτων επιβολής κυρώσεων στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών», η Επιτροπή θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο να υποβάλει προτάσεις για την εναρμόνιση των ελάχιστων προτύπων για τα συστήματα κυρώσεων των κρατών μελών σε ένα κατάλληλο χρονικό πλαίσιο. Ο παρών κανονισμός δεν θίγει ούτε τους εθνικούς κανόνες περί των απαιτούμενων αποδεικτικών προτύπων ούτε την υποχρέωση των εθνικών ρυθμιστικών αρχών και των δικαστηρίων των κρατών μελών να εξακριβώνουν τα κρίσιμα πραγματικά περιστατικά μιας υπόθεσης, υπό τον όρο ότι οι εν λόγω κανόνες και υποχρεώσεις συνάδουν προς τις γενικές αρχές του ενωσιακού δικαίου.
(32)
Δεδομένου ότι ο στόχος του παρόντος κανονισμού, ήτοι η καθιέρωση εναρμονισμένου πλαισίου για τη διασφάλιση της ακεραιότητας και της διαφάνειας στη χονδρική αγορά ενέργειας, δεν είναι δυνατόν να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη και δύναται, συνεπώς, να επιτευχθεί καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που διατυπώνεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου αυτού,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Αντικείμενο, πεδίο εφαρμογής και συσχέτιση με τη λοιπή νομοθεσία της Ένωσης
1. Ο παρών κανονισμός θεσπίζει κανόνες σχετικά με την απαγόρευση των καταχρηστικών πρακτικών που επηρεάζουν τις χονδρικές αγορές ενέργειας, οι οποίοι είναι σύμφωνοι με τους κανόνες που εφαρμόζονται στις χρηματοοικονομικές αγορές και με την ορθή λειτουργία αυτών των χονδρικών αγορών ενέργειας, λαμβάνοντας ταυτόχρονα υπόψη τα ειδικά χαρακτηριστικά τους. Προβλέπει την παρακολούθηση των χονδρικών αγορών ενέργειας από τον Οργανισμό Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας («Οργανισμός») σε στενή συνεργασία με τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές και λαμβάνοντας υπόψη τις αλληλεπιδράσεις ανάμεσα στο σύστημα εμπορίας εκπομπών και τις χονδρικές αγορές ενέργειας.
2. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται στη διαπραγμάτευση ενεργειακών προϊόντων χονδρικής. Τα άρθρα 3 και 5 του παρόντος κανονισμού δεν εφαρμόζονται στα ενεργειακά προϊόντα χονδρικής τα οποία είναι χρηματοπιστωτικά μέσα και στα οποία εφαρμόζεται το άρθρο 9 της οδηγίας 2003/6/ΕΚ. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται, υπό την επιφύλαξη των οδηγιών 2003/6/ΕΚ και 2004/39/ΕΚ, καθώς και της εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομοθεσίας περί ανταγωνισμού στις πρακτικές που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό.
3. Ο Οργανισμός, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, η ΕΑΚΑΑ, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών και, κατά περίπτωση, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, συνεργάζονται ώστε να εξασφαλίζεται συντονισμένη προσέγγιση για την επιβολή της εφαρμογής των σχετικών κανόνων, όταν πρόκειται για δράσεις που αφορούν ένα ή περισσότερα χρηματοπιστωτικά μέσα υπαγόμενα στο άρθρο 9 της οδηγίας 2003/6/ΕΚ, καθώς και όταν αφορούν ένα ή περισσότερα ενεργειακά προϊόντα χονδρικής, τα οποία υπάγονται στα άρθρα 3, 4 και 5 του παρόντος κανονισμού.
4. Το διοικητικό συμβούλιο του Οργανισμού εξασφαλίζει ότι ο Οργανισμός εκπληρώνει τα καθήκοντα που του έχουν ανατεθεί δυνάμει του παρόντος κανονισμού, σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 713/2009.
5. Ο διευθυντής του Οργανισμού διαβουλεύεται με το ρυθμιστικό συμβούλιο του Οργανισμού σχετικά με όλες τις πτυχές του παρόντος κανονισμού και λαμβάνει δεόντως υπόψη τις συμβουλές και τις γνώμες του.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, εφαρμόζονται οι ακόλουθοι ορισμοί:
1) «εμπιστευτικές πληροφορίες»: οι πληροφορίες που έχουν ακριβή χαρακτήρα, οι οποίες δεν έχουν δημοσιοποιηθεί και αφορούν, άμεσα ή έμμεσα, ένα ή περισσότερα ενεργειακά προϊόντα χονδρικής και οι οποίες, αν είχαν δημοσιοποιηθεί, ενδέχεται να είχαν επηρεάσει σημαντικά την τιμή των εν λόγω ενεργειακών προϊόντων χονδρικής.
Για τους σκοπούς του παρόντος ορισμού, ως «πληροφορίες» νοούνται:
Μια πληροφορία θεωρείται ότι έχει ακριβή χαρακτήρα εάν περιλαμβάνει αναφορά σε κατάσταση η οποία υφίσταται ή που εύλογα μπορεί να αναμένεται ότι θα υπάρξει ή αναφορά σε ένα γεγονός το οποίο έλαβε χώρα ή που εύλογα μπορεί να αναμένεται ότι θα λάβει χώρα και εφόσον η πληροφορία αυτή είναι αρκούντως ακριβής ώστε να επιτρέπει την εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με την πιθανή επίπτωση αυτής της κατάστασης ή του γεγονότος στις τιμές των ενεργειακών προϊόντων χονδρική.
2) «χειραγώγηση της αγοράς»:
α)
η πραγματοποίηση συναλλαγών ή η έκδοση εντολών διαπραγμάτευσης επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής:
i)
με τις οποίες δίδονται ή είναι πιθανό να δοθούν ψευδείς ή παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με την προσφορά, τη ζήτηση ή την τιμή ενεργειακών προϊόντων χονδρικής·
ii)
με τις οποίες πρόσωπο ή περισσότερα πρόσωπα που ενεργούν από κοινού διαμορφώνουν ή επιδιώκουν να διαμορφώσουν την τιμή ενός ή περισσοτέρων ενεργειακών προϊόντων χονδρικής σε τεχνητό επίπεδο, εκτός εάν το πρόσωπο που πραγματοποίησε τις συναλλαγές ή ήταν ο εντολοδότης της διαπραγμάτευσης, αποδεικνύει ότι η ενέργειά του αυτή υπαγορεύθηκε από έννομους λόγους και ότι οι εν λόγω συναλλαγές ή εντολές διαπραγμάτευσης συνάδουν με τις αποδεκτές πρακτικές στην οικεία χονδρική αγορά ενέργειας· ή
iii)
κατά τις οποίες χρησιμοποιούνται ή επιχειρείται να χρησιμοποιηθούν εικονικές μεθοδεύσεις ή κάθε άλλη μορφή παραπλάνησης ή τέχνασμα που δίνει ή ενδέχεται να δίνει ψευδείς ή παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με την προσφορά, τη ζήτηση ή την τιμή ενός ενεργειακού προϊόντος χονδρικής·
ή
β)
η διάδοση από τα μέσα μαζικής επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένου του Διαδικτύου, ή με οποιοδήποτε άλλο μέσο, πληροφοριών οι οποίες δίνουν ή είναι πιθανόν να δώσουν ψευδείς ή παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με την προσφορά, τη ζήτηση ή την τιμή των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής, συμπεριλαμβανομένης της διάδοσης φημών ή παραπλανητικών ειδήσεων, εφόσον ο διαδίδων τις πληροφορίες γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει ότι ήταν ψευδείς ή παραπλανητικές.
Όταν διαδίδονται πληροφορίες στο πλαίσιο της δημοσιογραφίας ή της καλλιτεχνικής έκφρασης, η διάδοση αυτή των πληροφοριών κρίνεται με γνώμονα τους κανόνες που διέπουν την ελευθερία του τύπου σε άλλα μέσα ενημέρωσης, εκτός εάν:
i)
τα πρόσωπα αυτά αντλούν, άμεσα ή έμμεσα, όφελος ή κέρδη από τη διάδοση των εν λόγω πληροφοριών· ή
ii)
η αποκάλυψη ή η διάδοση γίνεται με πρόθεση παραπλάνησης της αγοράς όσον αφορά την προσφορά, ζήτηση και τιμή των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής,
3) «απόπειρα χειραγώγησης της αγοράς»:
α)
η πραγματοποίηση συναλλαγών ή η έκδοση εντολών διαπραγμάτευσης ή οποιαδήποτε άλλη ενέργεια που αφορά ενεργειακά προϊόντα χονδρικής, με σκοπό:
i)
να δοθούν ψευδείς ή παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με την προσφορά, τη ζήτηση ή την τιμή ενεργειακών προϊόντων χονδρικής·
ii)
να διαμορφωθεί η τιμή ενός ή περισσοτέρων ενεργειακών προϊόντων χονδρικής σε τεχνητό επίπεδο, εκτός εάν το πρόσωπο που διεκπεραίωσε τις συναλλαγές ή ήταν ο εντολοδότης της διαπραγμάτευσης, αποδεικνύει ότι η ενέργειά του αυτή υπαγορεύθηκε από έννομους λόγους και ότι οι εν λόγω συναλλαγές ή εντολή διαπραγμάτευσης συνάδουν με τις αποδεκτές πρακτικές στην οικεία χονδρική αγορά ενέργειας· ή
iii)
να χρησιμοποιηθούν εικονικές μεθοδεύσεις ή κάθε άλλη μορφή παραπλάνησης ή τέχνασμα που δίνει ή ενδέχεται να δίνει ψευδείς ή παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με την προσφορά, τη ζήτηση ή την τιμή ενός ενεργειακού προϊόντος χονδρικής·
ή
β)
η διάδοση πληροφοριών με τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένου του Διαδικτύου, ή με οιοδήποτε άλλο μέσο, με την πρόθεση να δοθούν ψευδείς ή παραπλανητικές ενδείξεις σχετικά με την προσφορά, τη ζήτηση ή την τιμή των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής·
4) «ενεργειακά προϊόντα χονδρικής»: τα ακόλουθα συμβόλαια και χρηματοοικονομικά παράγωγα, ανεξαρτήτως του τόπου και του τρόπου πραγματοποίησης της διαπραγμάτευσης:
Συμβόλαια προμήθειας και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου προς χρήση από τους τελικούς πελάτες δεν είναι ενεργειακά προϊόντα χονδρικής. Εν τούτοις, τα συμβόλαια παροχής και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου προς τελικούς πελάτες με δυναμικότητα κατανάλωσης μεγαλύτερη της οριζόμενης στο δεύτερο εδάφιο του σημείου 5, θεωρούνται ως ενεργειακά προϊόντα χονδρικής·
5) «δυναμικότητα κατανάλωσης»: η κατανάλωση ενός τελικού πελάτη είτε ηλεκτρικής ενέργειας είτε φυσικού αερίου με πλήρη χρήση της δυναμικότητας παραγωγής του εν λόγω πελάτη. Περιλαμβάνει το σύνολο της κατανάλωσης του εν λόγω πελάτη ως μία μεμονωμένη οικονομική ενότητα, εφόσον η κατανάλωση πραγματοποιείται σε αγορές με αλληλοσυνδεόμενες τιμές χονδρικής·
Για τους σκοπούς του παρόντος ορισμού, η κατανάλωση σε χωριστές εγκαταστάσεις που ευρίσκονται υπό τον έλεγχο μίας ενιαίας οικονομικής οντότητας με δυναμικότητα κατανάλωσης λιγότερη από 600 GWh ετησίως δεν λαμβάνεται υπόψη στον βαθμό που οι εν λόγω εγκαταστάσεις δεν έχουν κοινή επίδραση στις τιμές της χονδρικής αγοράς ενέργειας επειδή ευρίσκονται σε διαφορετικές γεωγραφικές αγορές·
6) «χονδρικές αγορές ενέργειας»: κάθε αγορά εντός της Ένωσης στην οποία πραγματοποιείται η διαπραγμάτευση επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής·
7) «συμμετέχων στην αγορά»: κάθε πρόσωπο, συμπεριλαμβανομένων των διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς, που πραγματοποιεί συναλλαγές, συμπεριλαμβανομένης της εντολής πραγματοποίησης διαπραγματεύσεων σε μία ή περισσότερες χονδρικές αγορές ενέργειας·
8) «πρόσωπο»: κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο·
9) «αρμόδια οικονομική αρχή»: αρμόδια αρχή που ορίζεται σύμφωνα με τη διαδικασία η οποία καθορίζεται στο άρθρο 11 της οδηγίας 2003/6/ΕΚ·
10) «εθνική ρυθμιστική αρχή»: εθνική ρυθμιστική αρχή που ορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 35 παράγραφος 1 της οδηγίας 2009/72/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενεργείας (10) ή με το άρθρο 39 παράγραφος 1 της οδηγίας 2009/73/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, σχετικά με κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά φυσικού αερίου (11)·
11) «Διαχειριστής συστήματος μεταφοράς»: όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 4 της οδηγίας 2009/72/ΕΚ και στο άρθρο 2 σημείο 4) της οδηγίας 2009/73/ΕΚ·
12) «μητρική επιχείρηση»: μητρική επιχείρηση κατά την έννοια των άρθρων 1 και 2 της έβδομης οδηγίας 83/349/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 1983, βασιζόμενης στο άρθρο 54 παράγραφος 3 περίπτωση ζ) της συνθήκης για τους ενοποιημένους λογαριασμούς (12)·
13) «συνδεδεμένη επιχείρηση»: θυγατρική ή άλλη επιχείρηση στην οποία υπάρχει συμμετοχή, ή επιχείρηση συνδεδεμένη με άλλη επιχείρηση με σχέση κατά την έννοια του άρθρου 12 παράγραφος 1 της οδηγίας 83/349/ΕΟΚ·
14) «διανομή φυσικού αερίου»: η έννοια που προσδιορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 5) της οδηγίας 2009/73/ΕΚ·
15) «διανομή ηλεκτρικής ενέργειας»: η έννοια που προσδιορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 5) της οδηγίας 2009/72/ΕΚ.
Άρθρο 3
Απαγόρευση εκμετάλλευσης εμπιστευτικών πληροφοριών
1. Πρόσωπα τα οποία κατέχουν εμπιστευτικές πληροφορίες σχετικά με ενεργειακό προϊόν χονδρικής απαγορεύεται:
α)
να χρησιμοποιούν τις εν λόγω πληροφορίες για να αποκτήσουν ή να πωλήσουν, ή για να προσπαθήσουν να αποκτήσουν ή να πωλήσουν, για λογαριασμό τους ή για λογαριασμό τρίτων, αμέσως ή εμμέσως, ενεργειακά προϊόντα χονδρικής τα οποία αφορούν οι εν λόγω πληροφορίες·
β)
να γνωστοποιούν τις εν λόγω πληροφορίες σε άλλο πρόσωπο, εκτός εάν ενεργούν στα συνήθη πλαίσια άσκησης της εργασίας, του επαγγέλματος ή των καθηκόντων τους·
γ)
να συνιστούν σε άλλο πρόσωπο, ή να το παρακινούν, βάσει εμπιστευτικών πληροφοριών, να αποκτήσει ή να διαθέσει τα ενεργειακά προϊόντα χονδρικής τα οποία αφορούν οι εν λόγω πληροφορίες.
2. Η απαγόρευση που προβλέπεται στην παράγραφο 1 ισχύει για τα ακόλουθα πρόσωπα που κατέχουν εμπιστευτικές πληροφορίες σχετικά με ενεργειακά προϊόντα χονδρικής:
α)
μέλη διοικητικών, διαχειριστικών ή εποπτικών οργάνων επιχείρησης·
β)
πρόσωπα με συμμετοχή στο κεφάλαιο επιχείρησης·
γ)
πρόσωπα με πρόσβαση στις πληροφορίες κατά την εργασία τους ή την άσκηση του επαγγέλματος ή των καθηκόντων τους·
δ)
πρόσωπα που έχουν αποκτήσει τις εν λόγω πληροφορίες μέσω εγκληματικής δραστηριότητας·
ε)
πρόσωπα που γνωρίζουν ή οφείλουν να γνωρίζουν ότι πρόκειται για εμπιστευτικές πληροφορίες.
3. Τα στοιχεία α) και γ) της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου δεν εφαρμόζονται στους διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς που αγοράζουν ηλεκτρική ενέργεια ή φυσικό αέριο, ώστε να κατοχυρώνεται η ασφαλής λειτουργία του συστήματος, σύμφωνα με τις υποχρεώσεις που υπέχουν κατά το άρθρο 12 στοιχεία δ) και ε) της οδηγίας 2009/72/ΕΚ ή κατά το άρθρο 13 παράγραφος 1 στοιχεία α) και γ) της οδηγίας 2009/73/ΕΚ.
4. Το παρόν άρθρο δεν εφαρμόζεται σε:
α)
συναλλαγές που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο εκπλήρωσης δημιουργηθείσας υποχρέωσης για την αγορά ή την κατοχή ενεργειακών προϊόντων χονδρικής, εφόσον η εν λόγω υποχρέωση προκύπτει από συμφωνία ή από έκδοση εντολής διαπραγμάτευσης που πραγματοποιήθηκαν πριν να περιέλθουν οι εμπιστευτικές πληροφορίες στην κατοχή του εν λόγω προσώπου·
β)
συναλλαγές που συνάπτονται από παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, διαχειριστές συστημάτων αποθήκευσης ή διαχειριστές συστημάτων εισαγωγής ΥΦΑ, ο μόνος στόχος των οποίων είναι η κάλυψη της άμεσης φυσικής ζημίας που προκύπτει λόγω έκτακτης διακοπής λειτουργίας, εφόσον το αντίθετο θα είχε ως αποτέλεσμα ο συμμετέχων στην αγορά να μην είναι σε θέση να εκπληρώσει υπάρχουσες συμβατικές υποχρεώσεις και στις περιπτώσεις που μια τέτοια πράξη πραγματοποιείται κατόπιν συμφωνίας με τον εμπλεκόμενο διαχειριστή ή διαχειριστές των δικτύων μεταφοράς προκειμένου να διασφαλισθεί η ασφαλής λειτουργία του συστήματος. Σε μια τέτοια περίπτωση, οι σχετικές πληροφορίες που σχετίζονται με τις συναλλαγές αναφέρονται στον Οργανισμό και την εθνική ρυθμιστική αρχή. Αυτή η υποχρέωση αναφοράς δεν θίγει την υποχρέωση που καθορίζεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1·
γ)
συμμετέχοντες στην αγορά που ενεργούν σύμφωνα με εθνικούς κανόνες έκτακτης ανάγκης, όταν οι εθνικές αρχές έχουν παρέμβει προκειμένου να εξασφαλίσουν την παροχή ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου και όταν έχουν ανασταλεί οι μηχανισμοί της αγοράς σε ένα κράτος μέλος ή σε μέρη αυτού. Σε αυτήν την περίπτωση, η αρχή που είναι αρμόδια για τον σχεδιασμό έκτακτης ανάγκης διασφαλίζει τη δημοσιοποίηση σύμφωνα με το άρθρο 4.
5. Όταν ο κάτοχος εμπιστευτικών πληροφοριών σχετικά με ενεργειακό προϊόν χονδρικής είναι νομικό πρόσωπο, οι απαγορεύσεις που προβλέπονται στην παράγραφο 1 ισχύουν και για τα φυσικά πρόσωπα που συμμετέχουν στην απόφαση εκτέλεσης της συναλλαγής για λογαριασμό του εν λόγω νομικού προσώπου.
6. Όταν διαδίδονται πληροφορίες στο πλαίσιο της δημοσιογραφίας ή της καλλιτεχνικής έκφρασης, η διάδοση αυτή των πληροφοριών κρίνεται με γνώμονα τους κανόνες που διέπουν την ελευθερία του τύπου σε άλλα μέσα ενημέρωσης, εκτός εάν:
α)
τα πρόσωπα αυτά αντλούν, άμεσα ή έμμεσα, όφελος ή κέρδη από τη διάδοση των εν λόγω πληροφοριών· ή
β)
η αποκάλυψη ή η διάδοση γίνεται με πρόθεση παραπλάνησης της αγοράς όσον αφορά την προσφορά, τη ζήτηση και την τιμή των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής.
Άρθρο 4
Υποχρέωση δημοσίευσης εμπιστευτικών πληροφοριών
1. Κάθε συμμετέχων στην αγορά δημοσιοποιεί, αποτελεσματικά και εγκαίρως, εμπιστευτικές πληροφορίες που κατέχει σχετικά με τις επιχειρήσεις ή τις εγκαταστάσεις, ή τη μητρική του επιχείρηση ή σχετική επιχείρηση, των οποίων ο ενδιαφερόμενος συμμετέχων στην αγορά ή η μητρική του επιχείρηση ή σχετική επιχείρηση έχει την κυριότητα ή τον έλεγχο ή την ευθύνη όσον αφορά επιχειρησιακά θέματα, εξ ολοκλήρου ή εν μέρει. Εν προκειμένω, η δημοσιοποίηση περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τη δυναμικότητα και τη χρήση των εγκαταστάσεων παραγωγής, αποθήκευσης, κατανάλωσης ή μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου ή σχετικά με τη δυναμικότητα και τη χρήση των εγκαταστάσεων ΥΦΑ, συμπεριλαμβανομένης της προγραμματισμένης ή μη προγραμματισμένης έλλειψης διαθεσιμότητας αυτών των εγκαταστάσεων.
2. Συμμετέχων στην αγορά μπορεί, υπ’ ευθύνη του, να αναβάλει κατ’ εξαίρεση τη δημοσιοποίηση εμπιστευτικών πληροφοριών προκειμένου να μη βλάψει τα έννομα συμφέροντά του, εφόσον η παράλειψη αυτή δεν είναι πιθανόν να παραπλανήσει το κοινό και εφόσον ο συμμετέχων στην αγορά είναι σε θέση να διασφαλίσει την εμπιστευτικότητα των συγκεκριμένων πληροφοριών και δεν λαμβάνει αποφάσεις για συναλλαγές επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής, με βάση τις εν λόγω πληροφορίες. Σε μια τέτοια περίπτωση, ο συμμετέχων στην αγορά παρέχει χωρίς καθυστέρηση τις εν λόγω πληροφορίες, μαζί με αιτιολόγηση όσον αφορά την καθυστέρηση της δημοσιοποίησης των πληροφοριών, στον Οργανισμό και στην αρμόδια εθνική ρυθμιστική αρχή, λαμβάνοντας υπόψη το άρθρο 8 παράγραφος 5.
3. Οσάκις συμμετέχων στην αγορά ή πρόσωπο που έχει προσληφθεί ή το οποίο ενεργεί για λογαριασμό ενός συμμετέχοντος στην αγορά, αποκαλύπτει εμπιστευτικές πληροφορίες σχετικά με ενεργειακό προϊόν χονδρικής κατά τη συνήθη άσκηση της εργασίας, του επαγγέλματός ή των καθηκόντων του, όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο β), διασφαλίζει εκ παραλλήλου την ταυτόχρονη, πλήρη και αποτελεσματική δημοσιοποίηση των εν λόγω πληροφοριών. Σε περίπτωση που οι πληροφορίες δεν αποκαλύπτονται σκοπίμως, ο συμμετέχων στην αγορά διασφαλίζει την πλήρη και αποτελεσματική δημοσιοποίηση των πληροφοριών, το συντομότερο δυνατόν, μετά τη μη σκόπιμη αποκάλυψή τους. Η παρούσα παράγραφος δεν εφαρμόζεται εάν ο αποδέκτης των πληροφοριών υπέχει υποχρέωση εμπιστευτικότητας, ανεξάρτητα από το αν η υποχρέωση πηγάζει εκ του νόμου, από κανονιστική διάταξη, από άρθρο καταστατικού ή από σύμβαση.
4. Η δημοσίευση εμπιστευτικών πληροφοριών, ακόμη και σε συγκεντρωτική μορφή, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 714/2009 ή τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 715/2009, ή κατευθυντήριες γραμμές και κώδικες δικτύου που θεσπίζονται δυνάμει των εν λόγω κανονισμών, συνιστά ταυτόχρονη, πλήρη και αποτελεσματική δημοσιοποίηση.
5. Στις περιπτώσεις που σε κάποιον διαχειριστή συστήματος μεταφοράς έχει δοθεί εξαίρεση από την υποχρέωση δημοσίευσης ορισμένων δεδομένων, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 714/2009 ή τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 715/2009, ο εν λόγω διαχειριστής απαλλάσσεται επίσης από την υποχρέωση που ορίζεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου όσον αφορά τα εν λόγω δεδομένα.
6. Οι παράγραφοι 1 και 2 εφαρμόζονται υπό την επιφύλαξη των υποχρεώσεων που υπέχουν οι συμμετέχοντες στην αγορά σύμφωνα με τις οδηγίες 2009/72/ΕΚ και 2009/73/ΕΚ και τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 714/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009, καθώς και σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές και τους κώδικες δικτύου που εκδίδονται δυνάμει των εν λόγω οδηγιών και κανονισμών, ιδίως όσον αφορά το χρονοδιάγραμμα και τη μέθοδο δημοσίευσης των πληροφοριών.
7. Οι παράγραφοι 1 και 2 δεν θίγουν το δικαίωμα των συμμετεχόντων στην αγορά να καθυστερούν την αποκάλυψη πληροφοριών που σχετίζονται με την προστασία υποδομών ζωτικής σημασίας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 2 στοιχείο δ) της οδηγίας 2008/114/ΕΚ του Συμβουλίου, της 8ης Δεκεμβρίου 2008, σχετικά με τον προσδιορισμό και τον χαρακτηρισμό των ευρωπαϊκών υποδομών ζωτικής σημασίας, και σχετικά με την αξιολόγηση της ανάγκης βελτίωσης της προστασίας τους (13), εάν αυτές είναι διαβαθμισμένες στη χώρα τους.
Άρθρο 5
Απαγόρευση χειραγώγησης της αγοράς
Απαγορεύεται οιαδήποτε χειραγώγηση ή απόπειρα χειραγώγησης της χονδρικής αγοράς ενέργειας.
Άρθρο 6
Τεχνική ενημέρωση των ορισμών των εμπιστευτικών πληροφοριών και της χειραγώγησης της αγοράς
1. Η Επιτροπή έχει την εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 20, προκειμένου να:
α)
ευθυγραμμίζει τους ορισμούς που ορίζονται στο άρθρο 2 σημεία 1, 2, 3 και 5, έτσι ώστε να διασφαλισθεί η συνοχή με άλλη σχετική ενωσιακή νομοθεσία στους τομείς των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών και της ενέργειας και
β)
να ενημερώνει αυτούς τους ορισμούς με μόνο σκοπό να λαμβάνονται υπόψη οι μελλοντικές εξελίξεις στις χονδρικές αγορές ενέργειας.
2. Οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 λαμβάνουν υπόψη τουλάχιστον:
α)
τη συγκεκριμένη λειτουργία των χονδρικών αγορών ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των ειδικών χαρακτηριστικών των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, και την αλληλεπίδραση μεταξύ των αγορών βασικών προϊόντων και των αγορών χρηματοοικονομικών παραγώγων·
β)
το ενδεχόμενο χειραγώγησης πέραν των συνόρων, μεταξύ των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου και στις αγορές βασικών προϊόντων και τις αγορές χρηματοοικονομικών παραγώγων·
γ)
τις πιθανές επιπτώσεις που έχουν στις τιμές των ενεργειακών αγορών χονδρικής η πραγματική ή η προγραμματισμένη παραγωγή, κατανάλωση, χρήση της δυναμικότητας μεταφοράς ή της χωρητικότητας αποθήκευσης και
δ)
τους κώδικες δικτύου και τις κατευθυντήριες γραμμές-πλαίσια που εκδίδονται σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 714/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009.
Άρθρο 7
Παρακολούθηση της αγοράς
1. Ο Οργανισμός παρακολουθεί τις δραστηριότητες διαπραγμάτευσης επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής για να εντοπίζει και να προλαμβάνει διαπραγματεύσεις που βασίζονται σε εμπιστευτικές πληροφορίες και χειραγώγηση της αγοράς. Συλλέγει τα δεδομένα για την αξιολόγηση και την παρακολούθηση των χονδρικών αγορών ενέργειας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 8.
2. Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές συνεργάζονται, σε περιφερειακό επίπεδο, μεταξύ τους και με τον Οργανισμό για τη διενέργεια της παρακολούθησης των χονδρικών αγορών ενέργειας σύμφωνα με την παράγραφο 1. Για τον σκοπό αυτό, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές έχουν πρόσβαση στις σχετικές πληροφορίες τις οποίες κατέχει ο Οργανισμός και έχει συγκεντρώσει σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, με την επιφύλαξη του άρθρου 10 παράγραφος 2. Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές μπορούν επίσης να παρακολουθούν τις δραστηριότητες διαπραγμάτευσης επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής σε εθνικό επίπεδο.
Τα κράτη μέλη μπορούν να προβλέπουν ότι η εθνική αρχή ανταγωνισμού τους ή φορέας παρακολούθησης της αγοράς που έχει δημιουργηθεί εντός της εν λόγω αρχής πραγματοποιεί παρακολούθηση της αγοράς μαζί με την εθνική ρυθμιστική αρχή. Κατά τη διενέργεια της εν λόγω παρακολούθησης της αγοράς, η εθνική αρχή ανταγωνισμού ή ο φορέας παρακολούθησης της αγοράς έχει τα ίδια δικαιώματα και υποχρεώσεις με την εθνική ρυθμιστική αρχή, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου, τη δεύτερη περίοδο του δεύτερου εδαφίου της παραγράφου 3 του παρόντος άρθρου, το άρθρο 4 παράγραφος 2 δεύτερη περίοδος, το άρθρο 8 παράγραφος 5 πρώτη περίοδος και το άρθρο 16.
3. Ο Οργανισμός υποβάλλει τουλάχιστον κάθε έτος έκθεση στην Επιτροπή σχετικά με τις δραστηριότητές του βάσει του παρόντος κανονισμού και δημοσιοποιεί την εν λόγω έκθεση. Στις εν λόγω εκθέσεις, ο Οργανισμός αξιολογεί τη λειτουργία και τη διαφάνεια των διαφορετικών κατηγοριών αγορών και τρόπους διαπραγμάτευσης και μπορεί να διατυπώνει συστάσεις προς την Επιτροπή, όσον αφορά τους κανόνες της αγοράς, τα πρότυπα και τις διαδικασίες που θα μπορούσαν να ενισχύσουν την ακεραιότητα της αγοράς και τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Μπορεί επίσης να αξιολογεί κατά πόσον ορισμένες ελάχιστες απαιτήσεις για τις οργανωμένες αγορές θα μπορούσαν να συμβάλλουν στην ενίσχυση της διαφάνειας της αγοράς. Οι εκθέσεις μπορούν να συνδυάζονται με την έκθεση που προβλέπεται στο άρθρο 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 713/2009.
Ο Οργανισμός δύναται να διατυπώνει συστάσεις στην Επιτροπή ως προς τις καταγραφές συναλλαγών, συμπεριλαμβανομένων των εντολών διαπραγμάτευσης, εφόσον το θεωρεί απαραίτητο για την αποτελεσματική και αποδοτική παρακολούθηση των χονδρικών αγορών ενέργειας. Πριν από τη διατύπωση των συστάσεων αυτών, ο Οργανισμός διαβουλεύεται με τους ενδιαφερομένους, ειδικότερα με τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές, τις αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών, τις εθνικές αρχές ανταγωνισμού και την ΕΑΚΑΑ.
Όλες οι συστάσεις θα πρέπει να διατίθενται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή, καθώς και στο ευρύ κοινό.
Άρθρο 8
Συγκέντρωση δεδομένων
1. Οι συμμετέχοντες στην αγορά ή, για λογαριασμό τους, πρόσωπο ή αρχή απαριθμούμενο στην παράγραφο 4 στοιχεία β) έως στ), παρέχουν στον Οργανισμό καταγραφή των συναλλαγών στις χονδρικές αγορές ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των εντολών διαπραγμάτευσης. Οι πληροφορίες που αναφέρονται περιλαμβάνουν τον ακριβή προσδιορισμό των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής που αγοράσθηκαν και πωλήθηκαν, την τιμή και την ποσότητα που συμφωνήθηκε, τις ημερομηνίες και τον χρόνο εκτέλεσης, τα μέρη της συναλλαγής και τους δικαιούχους της συναλλαγής και οποιαδήποτε άλλη σχετική πληροφορία. Ενώ οι συμμετέχοντες στην αγορά έχουν τη συνολική ευθύνη, από τη στιγμή που οι απαιτούμενες πληροφορίες λαμβάνονται από πρόσωπο ή αρχή απαριθμούμενο στην παράγραφο 3 στοιχεία β) έως ε), η υποχρέωση αναφοράς πληροφοριών του συμμετέχοντος στην αγορά θεωρείται ότι έχει εκπληρωθεί.
2. Μέσω εκτελεστικών πράξεων, η Επιτροπή:
α)
καταρτίζει κατάλογο των συμβάσεων και των παράγωγων προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των εντολών διαπραγμάτευσης, που πρέπει να αναφέρονται σύμφωνα με την παράγραφο 1 και με βάση κατάλληλα ελάχιστα όρια για την αναφορά συναλλαγών, οσάκις ενδείκνυται·
β)
θεσπίζει ενιαίους κανόνες σχετικά με την αναφορά πληροφοριών που πρέπει να παρέχονται σύμφωνα με παράγραφο 1·
γ)
ορίζει τον χρόνο και τη μορφή με την οποία πρέπει να αναφέρονται οι εν λόγω πληροφορίες.
Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις θεσπίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 21 παράγραφος 2. Λαμβάνουν υπόψη τα υπάρχοντα συστήματα αναφοράς πληροφοριών.
3. Τα πρόσωπα που προβλέπονται στην παράγραφο 4 στοιχεία α) έως δ) και τα οποία έχουν αναφέρει συναλλαγές σύμφωνα με την οδηγία 2004/39/ΕΚ ή την εφαρμοστέα ενωσιακή νομοθεσία δεν υπέχουν υποχρεώσεις διπλής αναφοράς πληροφοριών όσον αφορά τις εν λόγω συναλλαγές.
Με την επιφύλαξη του πρώτου εδαφίου της παρούσας παραγράφου, οι εκτελεστικές πράξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2 παρέχουν ενδεχομένως τη δυνατότητα σε οργανωμένες αγορές και σε συστήματα αντιστοίχησης των εντολών ή συστήματα αναφοράς συναλλαγών να διαβιβάζουν στον Οργανισμό καταγραφή των ενεργειακών συναλλαγών χονδρικής.
4. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, οι πληροφορίες παρέχονται από:
α)
τον συμμετέχοντα στην αγορά·
β)
τον τρίτο που ενεργεί για λογαριασμό του συμμετέχοντος στην αγορά·
γ)
ένα σύστημα αναφοράς συναλλαγών·
δ)
μια οργανωμένη αγορά, ένα σύστημα αντιστοίχησης των εντολών ή άλλο πρόσωπο που κατ’ επάγγελμα διεκπεραιώνει συναλλαγές·
ε)
ένα αρχείο καταγραφής συναλλαγών που έχει εγγραφεί ή αναγνωρισθεί σύμφωνα με την εφαρμοστέα ενωσιακή νομοθεσία σχετικά με τις συναλλαγές παραγώγων, τους κεντρικούς αντισυμβαλλομένους και τα αρχεία καταγραφής συναλλαγών· ή
στ)
μια αρμόδια αρχή που έχει λάβει τις εν λόγω πληροφορίες σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφος 3 της οδηγίας 2004/39/ΕΚ ή η ΕΑΚΑΑ, εφόσον έχει λάβει τις εν λόγω πληροφορίες σύμφωνα με την εφαρμοστέα ενωσιακή νομοθεσία σχετικά με τις συναλλαγές παραγώγων, τους κεντρικούς αντισυμβαλλομένους και τα αρχεία καταγραφής συναλλαγών.
5. Οι συμμετέχοντες στην αγορά παρέχουν στον Οργανισμό και τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές τις πληροφορίες που αφορούν τη δυναμικότητα και τη χρήση των εγκαταστάσεων παραγωγής, αποθήκευσης, κατανάλωσης ή μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου ή που αφορούν τη δυναμικότητα και τη χρήση εγκαταστάσεων ΥΦΑ, συμπεριλαμβανόμενης της προγραμματισμένης ή μη προγραμματισμένης μη διαθεσιμότητας αυτών των εγκαταστάσεων για τις ανάγκες της παρακολούθησης των διαπραγματεύσεων στις χονδρικές αγορές ενέργειας. Η υποχρέωση υποβολής στοιχείων στους συμμετέχοντες στην αγορά ελαχιστοποιείται με τη συγκέντρωση των αναγκαίων πληροφοριών ή μέρους αυτών από υπάρχουσες πηγές, οσάκις τούτο είναι δυνατόν.
6. Μέσω εκτελεστικών πράξεων, η Επιτροπή:
α)
θεσπίζει ενιαίους κανόνες σχετικά με την αναφορά πληροφοριών που πρέπει να παρέχονται σύμφωνα με την παράγραφο 5 και σχετικά με τα κατάλληλα όρια για αυτήν την αναφορά, οσάκις ενδείκνυται·
β)
ορίζει τον χρόνο και τη μορφή με την οποία πρέπει να αναφέρονται οι εν λόγω πληροφορίες.
Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 21 παράγραφος 2. Λαμβάνουν υπόψη τις υπάρχουσες υποχρεώσεις αναφοράς πληροφοριών σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 714/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009.
Άρθρο 9
Εγγραφή των συμμετεχόντων στην αγορά
1. Οι συμμετέχοντες στην αγορά οι οποίοι προβαίνουν σε συναλλαγές που απαιτείται να αναφέρονται στον Οργανισμό σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 1 εγγράφονται στην εθνική ρυθμιστική αρχή στο κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένοι ή διαμένουν ή, εάν δεν είναι εγκατεστημένοι ούτε διαμένουν στην Ένωση, σε κράτος μέλος στο οποίο είναι ενεργοί.
Συμμετέχων στην αγορά εγγράφεται μόνο σε μία εθνική ρυθμιστική αρχή. Τα κράτη μέλη δεν ζητούν από ένα συμμετέχοντα στην αγορά που είναι ήδη εγγεγραμμένος σε ένα κράτος μέλος να εγγραφεί ξανά.
Η εγγραφή των συμμετεχόντων στην αγορά δεν θίγει τις υποχρεώσεις συμμόρφωσης με τους ισχύοντες κανόνες διαπραγμάτευσης και εξισορρόπησης.
2. Το αργότερο τρεις μήνες μετά την ημερομηνία κατά την οποία η Επιτροπή θεσπίζει τις εκτελεστικές πράξεις που ορίζονται στο άρθρο 8 παράγραφος 2, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές δημιουργούν εθνικά μητρώα συμμετεχόντων στην αγορά τα οποία πρέπει να φροντίζουν να ενημερώνουν. Το μητρώο δίνει σε κάθε συμμετέχοντα στην αγορά μια μοναδική ταυτότητα και περιλαμβάνει επαρκείς πληροφορίες ώστε να αναγνωρίζει τον συμμετέχοντα στην αγορά, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών λεπτομερειών που σχετίζονται με τον αριθμό του φορολογικού μητρώου, τον τόπο εγκατάστασής του, τα πρόσωπα που είναι αρμόδια για τη λήψη επιχειρησιακών και διαπραγματευτικών αποφάσεών του και τον τελικό ελεγκτή ή δικαιούχο των διαπραγματευτικών δραστηριοτήτων του συμμετέχοντος στην αγορά.
3. Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές διαβιβάζουν τις πληροφορίες των εθνικών τους μητρώων στον Οργανισμό σε μορφότυπο που ορίζεται από τον Οργανισμό. Ο Οργανισμός, σε συνεργασία με τις εν λόγω αρχές, καθορίζει τον μορφότυπο και τον δημοσιοποιεί έως τις 29 Ιουνίου 2012. Με βάση τις πληροφορίες που παρέχονται από τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές, ο Οργανισμός δημιουργεί ένα ευρωπαϊκό μητρώο συμμετεχόντων στην αγορά. Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές και άλλες εμπλεκόμενες αρχές έχουν πρόσβαση στο ευρωπαϊκό μητρώο. Με την επιφύλαξη του άρθρου 17, ο Οργανισμός μπορεί να αποφασίσει να δημοσιοποιήσει το ευρωπαϊκό μητρώο ή αποσπάσματά του, υπό την προϋπόθεση ότι δεν αποκαλύπτονται πληροφορίες με ευαίσθητο εμπορικό χαρακτήρα που αφορούν μεμονωμένους συμμετέχοντες στην αγορά.
4. Οι συμμετέχοντες στην αγορά που ορίζονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου υποβάλλουν το έντυπο καταχώρισης στην εθνική ρυθμιστική αρχή πριν να διεκπεραιώσουν συναλλαγή που απαιτείται να αναφερθεί στον Οργανισμό σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 1.
5. Οι συμμετέχοντες στην αγορά που αναφέρονται στην παράγραφο 1 γνωστοποιούν εγκαίρως στην αρμόδια ρυθμιστική αρχή οποιαδήποτε αλλαγή έχει πραγματοποιηθεί σχετικά με τις πληροφορίες που παρέχονται στο έντυπο καταχώρισης.
Άρθρο 10
Ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ του Οργανισμού και άλλων αρχών
1. Ο Οργανισμός καθιερώνει μηχανισμούς για ανταλλαγή των πληροφοριών που λαμβάνει σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 1 και το άρθρο 8 με τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές, τις αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών, τις εθνικές αρχές για τον ανταγωνισμό, την ΕΑΚΑΑ και άλλες σχετικές αρχές. Πριν από τη θέσπιση των μηχανισμών αυτών, ο Οργανισμός διαβουλεύεται με τις εν λόγω αρχές.
2. Ο Οργανισμός παρέχει πρόσβαση στους μηχανισμούς που αναφέρονται στην παράγραφο 1 μόνο στις αρχές που έχουν δημιουργήσει συστήματα τα οποία διευκολύνουν τον Οργανισμό να τηρεί τις απαιτήσεις του άρθρου 12 παράγραφος 1.
3. Τα αρχεία καταγραφής συναλλαγών που έχουν εγγραφεί ή αναγνωρισθεί σύμφωνα με την εφαρμοστέα ενωσιακή νομοθεσία σχετικά με τις συναλλαγές παραγώγων, τους κεντρικούς αντισυμβαλλομένους και τα αρχεία καταγραφής συναλλαγών θέτουν στη διάθεση του Οργανισμού όλες τις σχετικές πληροφορίες που συγκεντρώνουν σχετικά με τα ενεργειακά προϊόντα χονδρικής και τα παράγωγα δικαιωμάτων εκπομπών.
Η ΕΑΚΑΑ διαβιβάζει στον Οργανισμό τις αναφορές σχετικά με τις συναλλαγές ενεργειακών προϊόντων χονδρικής, τις οποίες λαμβάνει σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφος 3 της οδηγίας 2004/39/ΕΚ και την εφαρμοστέα ενωσιακή νομοθεσία σχετικά με τις συναλλαγές παραγώγων, τους κεντρικούς αντισυμβαλλομένους και τα αρχεία καταγραφής συναλλαγών. Οι αρμόδιες αρχές που λαμβάνουν εκθέσεις για διαπραγματεύσεις σχετικά με ενεργειακά προϊόντα χονδρικής που έχουν ληφθεί σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφος 3 της οδηγίας 2004/39/ΕΚ διαβιβάζουν τις εν λόγω εκθέσεις στον Οργανισμό.
Ο Οργανισμός και οι αρχές που είναι υπεύθυνες για την εποπτεία της διαπραγμάτευσης δικαιωμάτων εκπομπών ή παραγώγων που σχετίζονται με τα δικαιώματα εκπομπών συνεργάζονται μεταξύ τους και δημιουργούν κατάλληλους μηχανισμούς μέσω των οποίων αποκτά ο Οργανισμός πρόσβαση στις καταγραφές συναλλαγών αυτών των δικαιωμάτων και παραγώγων, όταν οι εν λόγω αρχές συγκεντρώσουν πληροφορίες σχετικά με αυτές τις συναλλαγές.
Άρθρο 11
Προστασία δεδομένων
Ο παρών κανονισμός δεν θίγει τις υποχρεώσεις των κρατών μελών σχετικά με την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων που ορίζονται στην οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 1995, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών (14), ούτε τις υποχρεώσεις του Οργανισμού, κατά την εκπλήρωση των υποχρεώσεών του, σχετικά με την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 45/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 2000, σχετικά με την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τα όργανα και τους οργανισμούς της Κοινότητας και σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών (15).
Άρθρο 12
Αξιοπιστία λειτουργίας
1. Ο Οργανισμός διασφαλίζει την εμπιστευτικότητα, την ακεραιότητα και την προστασία των πληροφοριών που λαμβάνει δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 2 και των άρθρων 8 και 10. Ο Οργανισμός λαμβάνει όλα τα αναγκαία μέτρα για να αποφεύγεται η καταχρηστική χρήση των πληροφοριών που διατηρεί στα συστήματά του και η μη επιτρεπόμενη πρόσβαση σε αυτές.
Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών, οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού, η ΕΑΚΑΑ και άλλες σχετικές αρχές διασφαλίζουν την εμπιστευτικότητα, την ακεραιότητα και την προστασία των πληροφοριών που λαμβάνουν δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 2, του άρθρου 7 παράγραφος 2, του άρθρου 8 παράγραφος 5 ή του άρθρου 10 και μεριμνούν για την αποφυγή κάθε καταχρηστικής χρήσης των πληροφοριών αυτών.
Ο Οργανισμός εντοπίζει και ελαχιστοποιεί πηγές λειτουργικού κινδύνου, με την ανάπτυξη κατάλληλων συστημάτων, ελέγχων και διαδικασιών.
2. Με την επιφύλαξη του άρθρου 17, ο Οργανισμός δύναται να αποφασίσει να δημοσιοποιήσει μέρος των πληροφοριών που έχει στην κατοχή του, υπό τον όρο ότι δεν αποκαλύπτει ούτε καθιστά δυνατό να συναχθούν συμπεράσματα σχετικά με εμπορικά ευαίσθητες πληροφορίες που αφορούν συγκεκριμένους συμμετέχοντες στην αγορά ή συγκεκριμένες συναλλαγές ή συγκεκριμένες αγορές.
Ο Οργανισμός καθιστά διαθέσιμη την εμπορική βάση δεδομένων του που δεν έχει ευαίσθητο χαρακτήρα για επιστημονικούς σκοπούς, τηρώντας τις απαιτήσεις εμπιστευτικού χαρακτήρα.
Οι πληροφορίες δημοσιεύονται ή καθίστανται διαθέσιμες προς όφελος της βελτίωσης της διαφάνειας των χονδρικών αγορών ενέργειας και υπό τον όρο ότι δεν είναι πιθανόν να προκαλέσουν στρέβλωση του ανταγωνισμού στην ενεργειακή αγορά.
Ο Οργανισμός διαδίδει πληροφορίες με δίκαιο τρόπο σύμφωνα με διαφανείς κανόνες τους οποίους θεσπίζει και δημοσιοποιεί.
Άρθρο 13
Εφαρμογή των απαγορεύσεων καταχρηστικών πρακτικών στην αγορά
1. Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές μεριμνούν για την εφαρμογή των απαγορεύσεων που ορίζονται στα άρθρα 3 και 5 και της υποχρέωσης που ορίζεται στο άρθρο 4.
Κάθε κράτος μέλος μεριμνά ώστε οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές του να διαθέτουν τις εξουσίες έρευνας και επιβολής της εφαρμογής που είναι αναγκαίες για την άσκηση των εν λόγω καθηκόντων έως τις 29 Ιουνίου 2013. Οι εν λόγω εξουσίες ασκούνται αναλογικά.
Οι εν λόγω εξουσίες ασκούνται:
α)
απευθείας·
β)
σε συνεργασία με άλλες αρχές· ή
γ)
με αίτηση προς τις αρμόδιες δικαστικές αρχές.
Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές μπορούν, κατά περίπτωση, να ασκούν τις εξουσίες τους έρευνας, σε συνεργασία με τις οργανωμένες αγορές, τα συστήματα αντιστοίχησης των εντολών ή άλλα πρόσωπα που κατ’ επάγγελμα διεκπεραιώνουν συναλλαγές κατά τα αναφερόμενα στο άρθρο 8 παράγραφος 4 στοιχείο δ).
2. Οι εξουσίες έρευνας και επιβολής της εφαρμογής που αναφέρονται στην παράγραφο 1 περιορίζονται στον στόχο της έρευνας. Ασκούνται σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο και περιλαμβάνουν το δικαίωμα:
α)
να έχει πρόσβαση σε οποιοδήποτε σχετικό έγγραφο οποιασδήποτε μορφής και να λαμβάνει αντίγραφό του·
β)
να ζητά πληροφορίες από οποιοδήποτε εμπλεκόμενο πρόσωπο, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που παρεμβαίνουν διαδοχικά στη διαβίβαση των εντολών ή στην εκτέλεση των σχετικών πράξεων, καθώς επίσης των εντολέων τους, και, εάν είναι αναγκαίο, να καλεί οποιοδήποτε από αυτά τα πρόσωπα ή εντολείς σε ακρόαση·
γ)
να διενεργεί επιτόπιους ελέγχους·
δ)
να απαιτεί υπάρχοντα στοιχεία για τηλεφωνικές συνδιαλέξεις και υπάρχοντα αρχεία διακίνησης δεδομένων·
ε)
να απαιτεί τη διακοπή κάθε πρακτικής αντίθετης προς τον παρόντα κανονισμό ή των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ή εκτελεστικών πράξεων που θεσπίζονται βάσει αυτού·
στ)
να ζητά δικαστικά τη δέσμευση ή την κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων·
ζ)
να ζητά από δικαστήριο ή οποιαδήποτε αρμόδια αρχή να επιβάλει προσωρινή απαγόρευση άσκησης επαγγελματικής δραστηριότητας.
Άρθρο 14
Δικαίωμα προσφυγής
Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι υπάρχουν κατάλληλοι μηχανισμοί, σε εθνικό επίπεδο, δυνάμει των οποίων μέρος θιγόμενο από απόφαση της ρυθμιστικής αρχής έχει δικαίωμα προσφυγής σε φορέα ανεξάρτητο από τα εμπλεκόμενα μέρη και από οιαδήποτε κυβέρνηση.
Άρθρο 15
Υποχρεώσεις προσώπων που κατ’ επάγγελμα διεκπεραιώνουν συναλλαγές
Κάθε πρόσωπο που κατ’ επάγγελμα διεκπεραιώνει συναλλαγές επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής ειδοποιεί, χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση, την εθνική ρυθμιστική αρχή, όταν εύλογα υποπτεύεται ότι συναλλαγή ενδέχεται να παραβιάζει τα άρθρα 3 ή 5.
Τα πρόσωπα που κατ’ επάγγελμα διεκπεραιώνουν συναλλαγές επί ενεργειακών προϊόντων χονδρικής καθιερώνουν και διατηρούν αποτελεσματικούς μηχανισμούς και διαδικασίες ώστε να εντοπίζονται παραβιάσεις των άρθρων 3 ή 5.
Άρθρο 16
Συνεργασία σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο
1. Ο Οργανισμός έχει ως στόχο να εξασφαλίζει ότι οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές ασκούν με συντονισμένο και συνεπή τρόπο τα καθήκοντά τους δυνάμει του παρόντος κανονισμού.
Ο Οργανισμός δημοσιεύει μη δεσμευτική κατευθυντήρια γραμμή σχετικά με την εφαρμογή των ορισμών που ορίζονται στο άρθρο 2, ανάλογα με την περίπτωση.
Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές συνεργάζονται με τον Οργανισμό και μεταξύ τους, καθώς και σε περιφερειακό επίπεδο, για την άσκηση των καθηκόντων τους δυνάμει του παρόντος κανονισμού.
Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές και η εθνική αρχή ανταγωνισμού ενός κράτους μέλους μπορούν να δημιουργούν κατάλληλες μορφές συνεργασίας έτσι ώστε να διασφαλίζουν την αποτελεσματική και αποδοτική έρευνα και επιβολή της εφαρμογής και να συμβάλλουν σε μια συναφή και συνεκτική προσέγγιση της έρευνας, της δικαστικής διαδικασίας και της επιβολής της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού και του σχετικού δημοσιονομικού δικαίου και του δικαίου ανταγωνισμού.
2. Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές ενημερώνουν, χωρίς καθυστέρηση, τον Οργανισμό, με τον λεπτομερέστερο δυνατό τρόπο, όταν έχουν βάσιμους λόγους να υποπτεύονται ότι, στο οικείο ή σε άλλο κράτος μέλος, τελούνται, ή έχουν τελεστεί, πράξεις κατά παράβαση του παρόντος κανονισμού.
Όταν εθνική ρυθμιστική αρχή ή ορισθείσα αρχή υποπτεύεται ότι σε άλλο κράτος μέλος τελούνται πράξεις που επηρεάζουν τις χονδρικές αγορές ενέργειας ή την τιμή των ενεργειακών προϊόντων χονδρικής στο οικείο κράτος μέλος, δύναται να ζητεί από τον Οργανισμό να αναλάβει δράση σύμφωνα με την παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου και, εάν οι πράξεις επηρεάζουν χρηματοπιστωτικά μέσα που υπόκεινται στο άρθρο 9 της οδηγίας 2003/6/ΕΚ, σύμφωνα με την παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου.
3. Για να εξασφαλισθεί η συντονισμένη και συνεπής προσέγγιση έναντι πρακτικών κατάχρησης αγοράς στις χονδρικές αγορές ενέργειας:
α)
η εθνική ρυθμιστική αρχή ενημερώνει την αρμόδια οικονομική αρχή του οικείου κράτους μέλους και τον Οργανισμό, όταν έχει βάσιμους λόγους να υποπτεύεται ότι στις χονδρικές αγορές ενέργειας τελούνται ή έχουν τελεστεί πράξεις οι οποίες συνιστούν κατάχρηση της αγοράς κατά την έννοια της οδηγίας 2003/6/ΕΚ και επηρεάζουν τα χρηματοπιστωτικά μέσα που υπάγονται στο άρθρο 9 της εν λόγω οδηγίας· για τους σκοπούς αυτούς, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές μπορούν να δημιουργήσουν κατάλληλες μορφές συνεργασίας με την αρμόδια χρηματοπιστωτική αρχή στο κράτος μέλους τους·
β)
ο Οργανισμός ενημερώνει την ΕΑΚΑΑ και την αρμόδια οικονομική αρχή όταν έχει βάσιμους λόγους να υποπτεύεται ότι στις χονδρικές αγορές ενέργειας τελούνται ή έχουν τελεστεί πράξεις οι οποίες συνιστούν κατάχρηση της αγοράς κατά την έννοια της οδηγίας 2003/6/ΕΚ και επηρεάζουν τα χρηματοπιστωτικά μέσα που υπάγονται στο άρθρο 9 της εν λόγω οδηγίας·
γ)
η αρμόδια οικονομική αρχή κράτους μέλους ενημερώνει την ΕΑΚΑΑ και τον Οργανισμό, όταν έχει βάσιμους λόγους να υποπτεύεται ότι στις χονδρικές αγορές ενέργειας άλλου κράτους μέλους τελούνται ή έχουν τελεστεί πράξεις οι οποίες παραβιάζουν τα άρθρα 3 και 5·
δ)
οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές ενημερώνουν την εθνική αρχή ανταγωνισμού του οικείου κράτους μέλους, την Επιτροπή και τον Οργανισμό, όταν έχουν βάσιμους λόγους να υποπτεύονται ότι τελούνται ή έχουν τελεστεί πράξεις στη χονδρική αγορά ενέργειας, οι οποίες ενδέχεται να συνιστούν παραβίαση του δικαίου ανταγωνισμού.
4. Για την εκτέλεση των καθηκόντων του δυνάμει της παραγράφου 1, όταν ο Οργανισμός, μεταξύ άλλων βάσει αρχικής εκτίμησης ή ανάλυσης, έχει υπόνοιες ότι διαπράχθηκε παραβίαση του παρόντος κανονισμού, διαθέτει την εξουσία:
α)
να ζητεί από μία ή περισσότερες εθνικές ρυθμιστικές αρχές κάθε πληροφορία σχετικά με την εικαζόμενη παραβίαση·
β)
να ζητεί από μία ή περισσότερες εθνικές ρυθμιστικές αρχές την έναρξη ερευνών για την εικαζόμενη παραβίαση και τη λήψη των κατάλληλων μέτρων για την αντιμετώπιση τυχόν παραβίασης που έχει διαπιστωθεί. Κάθε απόφαση αναφορικά με την κατάλληλη δράση που πρέπει να αναληφθεί για να επανορθωθούν τυχόν παραβιάσεις εμπίπτει στην αρμοδιότητα της ενδιαφερόμενης ρυθμιστικής αρχής·
γ)
όταν θεωρεί ότι η ενδεχόμενη παραβίαση έχει ή είχε διασυνοριακές επιπτώσεις, να δημιουργεί και να συντονίζει ομάδα ερευνών, απαρτιζόμενη από εκπροσώπους των σχετικών εθνικών ρυθμιστικών αρχών, για να διερευνήσει αν έχει παραβιαστεί ο παρών κανονισμός και σε ποιο κράτος μέλος τελέστηκε η παραβίαση. Οσάκις ενδείκνυται, ο Οργανισμός δύναται επίσης να ζητεί να συμμετέχουν στην ομάδα ερευνών εκπρόσωποι της αρμόδιας οικονομικής αρχής ή άλλης αρμόδιας αρχής ενός ή περισσοτέρων κρατών μελών.
5. Εθνική ρυθμιστική αρχή που είναι αποδέκτης αιτήματος παροχής πληροφοριών, σύμφωνα με την παράγραφο 4 στοιχείο α), ή αιτήματος έναρξης ερευνών για εικαζόμενη παραβίαση, σύμφωνα με την παράγραφο 4 στοιχείο β), λαμβάνει αμέσως τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να ανταποκριθεί στο αίτημα. Σε περίπτωση που εθνική ρυθμιστική αρχή δεν είναι σε θέση να παράσχει αμέσως τις απαιτούμενες πληροφορίες, κοινοποιεί τους λόγους στον Οργανισμό, χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση.
Κατά παρέκκλιση από το πρώτο εδάφιο, εθνική ρυθμιστική αρχή μπορεί να αρνηθεί να ενεργήσει επί αιτήματος, όταν:
α)
η συμμόρφωση ενδέχεται να προσβάλει την κυριαρχία ή την ασφάλεια του κράτους μέλους στο οποίο υποβάλλεται η αίτηση πληροφόρησης·
β)
έχει ήδη κινηθεί δικαστική διαδικασία για τις ίδιες ενέργειες και κατά των ίδιων προσώπων ενώπιον των αρχών του κράτους μέλους στο οποίο υποβάλλεται η αίτηση· ή
γ)
έχει ήδη εκδοθεί τελεσίδικη απόφαση κατά των ιδίων προσώπων και για τα ίδια πραγματικά περιστατικά στο κράτος μέλος στο οποίο υποβάλλεται η αίτηση πληροφόρησης.
Στην περίπτωση αυτή, η εθνική ρυθμιστική αρχή ενημερώνει σχετικά τον Οργανισμό, παρέχοντας όσο το δυνατόν λεπτομερέστερες πληροφορίες όσον αφορά την εν λόγω δικαστική διαδικασία ή απόφαση.
Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές συμμετέχουν σε ομάδα ερευνών η οποία συγκαλείται σύμφωνα με την παράγραφο 4 στοιχείο γ) και παρέχουν κάθε αναγκαία συνδρομή. Ο Οργανισμός συντονίζει την ομάδα ερευνών.
6. Το άρθρο 15 παράγραφος 1 τελευταία περίοδος του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 713/2009 δεν εφαρμόζεται στον Οργανισμό κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του δυνάμει του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 17
Επαγγελματικό απόρρητο
1. Οιεσδήποτε εμπιστευτικές πληροφορίες λαμβάνονται, ανταλλάσσονται ή διαβιβάζονται βάσει του παρόντος κανονισμού υπόκεινται στους όρους περί επαγγελματικού απορρήτου που προβλέπονται στις παραγράφους 2, 3 και 4.
2. Η υποχρέωση τήρησης επαγγελματικού απορρήτου ισχύει για:
α)
τα πρόσωπα που εργάζονται ή έχουν εργασθεί για λογαριασμό του Οργανισμού·
β)
τους εντεταλμένους από τον Οργανισμό ελεγκτές λογαριασμών ή εμπειρογνώμονες·
γ)
τα πρόσωπα που εργάζονται ή έχουν εργασθεί για λογαριασμό των εθνικών ρυθμιστικών αρχών ή για άλλες εμπλεκόμενες αρχές·
δ)
τους εντεταλμένους από τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές ή από άλλες εμπλεκόμενες αρχές, ελεγκτές λογαριασμών ή εμπειρογνώμονες που λαμβάνουν εμπιστευτικές πληροφορίες δυνάμει του παρόντος κανονισμού.
3. Εμπιστευτικές πληροφορίες που περιέρχονται σε γνώση των προσώπων που αναφέρονται στην παράγραφο 2 κατά την άσκηση των καθηκόντων τους δεν μπορούν να γνωστοποιούνται σε κανένα απολύτως πρόσωπο ή αρχή, παρά μόνο υπό συνοπτική ή συγκεντρωτική μορφή που να μην καθιστά δυνατό τον προσδιορισμό της ταυτότητας συμμετέχοντος στην αγορά ή συγκεκριμένης αγοράς, υπό την επιφύλαξη των περιπτώσεων που εμπίπτουν στο ποινικό δίκαιο, στις λοιπές διατάξεις του παρόντος κανονισμού ή σε άλλη σχετική νομοθεσία της Ένωσης.
4. Υπό την επιφύλαξη των υποθέσεων που καλύπτονται από το ποινικό δίκαιο, ο Οργανισμός, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών, η ΕΑΚΑΑ, οι φορείς ή τα πρόσωπα που λαμβάνουν εμπιστευτικές πληροφορίες δυνάμει του παρόντος κανονισμού μπορούν να τις χρησιμοποιούν μόνον κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και για την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους. Άλλες αρχές, φορείς ή πρόσωπα μπορούν να χρησιμοποιούν τις εν λόγω πληροφορίες για τον σκοπό για τον οποίο τους δόθηκαν ή στο πλαίσιο διοικητικών ή δικαστικών διαδικασιών που σχετίζονται άμεσα με την άσκηση των εν λόγω αρμοδιοτήτων. Η αρχή που λαμβάνει τις πληροφορίες μπορεί να τις χρησιμοποιεί για άλλους σκοπούς, εφόσον συγκατατίθενται ο Οργανισμός, οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές, οι αρμόδιες οικονομικές αρχές των κρατών μελών, η ΕΑΚΑΑ, οι φορείς ή τα πρόσωπα που κοινοποιούν τις πληροφορίες.
5. Το παρόν άρθρο δεν εμποδίζει τις αρχές των κρατών μελών να ανταλλάσσουν ή να διαβιβάζουν, σύμφωνα με το εθνικό τους δίκαιο, εμπιστευτικές πληροφορίες που δεν έχουν ληφθεί από αρχή άλλου κράτους μέλους ή από τον Οργανισμό δυνάμει του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 18
Κυρώσεις
Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τους κανόνες σχετικά με τις εφαρμοστέες κυρώσεις που επιβάλλονται για τις παραβιάσεις του παρόντος κανονισμού και λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να εξασφαλίζουν την εφαρμογή τους. Οι προβλεπόμενες κυρώσεις πρέπει να είναι αποτελεσματικές, αποτρεπτικές και αναλογικές και να αντικατοπτρίζουν τη φύση, τη διάρκεια και τη σοβαρότητα των παραβάσεων, τη βλάβη που προκλήθηκε στους καταναλωτές καθώς και τα πιθανά κέρδη από διαπραγμάτευση βασιζόμενα σε εμπιστευτικές πληροφορίες και χειραγώγηση της αγοράς.
Τα κράτη μέλη κοινοποιούν τις εν λόγω διατάξεις στην Επιτροπή έως τις 29 Ιουνίου 2013 το αργότερο και της κοινοποιούν αμελλητί κάθε μεταγενέστερη τροποποίηση των διατάξεων αυτών.
Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η εθνική ρυθμιστική αρχή να μπορεί να δημοσιοποιήσει μέτρα ή κυρώσεις που επιβάλλονται για την παραβίαση του παρόντος κανονισμού, εκτός εάν η εν λόγω δημοσιοποίηση θα μπορούσε να προκαλέσει δυσανάλογη ζημία στα εμπλεκόμενα μέρη.
Άρθρο 19
Διεθνείς σχέσεις
Στο μέτρο που είναι αναγκαίο για να επιτευχθούν οι στόχοι που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό και με την επιφύλαξη των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων των κρατών μελών και των θεσμικών οργάνων της Ένωσης, καθώς και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης, ο Οργανισμός δύναται να αναπτύσσει επαφές και να προβαίνει σε διοικητικές ρυθμίσεις με εποπτικές αρχές, διεθνείς οργανισμούς και τις διοικητικές αρχές από τρίτες χώρες, ιδίως δε με εκείνες που έχουν αντίκτυπο επί των χονδρικών αγορών ενέργειας της Ένωσης, προκειμένου να δοθεί ώθηση στην εναρμόνιση του ρυθμιστικού πλαισίου. Αυτές οι ρυθμίσεις δεν δημιουργούν νομικές υποχρεώσεις όσον αφορά την Ένωση και τα κράτη μέλη της, ούτε και εμποδίζουν τα κράτη μέλη και τις αρμόδιες αρχές τους να συνάπτουν διμερείς ή πολυμερείς ρυθμίσεις με τις εν λόγω εποπτικές αρχές, διεθνείς οργανισμούς και τις διοικήσεις τρίτων χωρών.
Άρθρο 20
Άσκηση της εξουσιοδότησης
1. Οι εξουσίες για την έκδοση πράξεων κατ’ εξουσιοδότηση ανατίθενται στην Επιτροπή υπό τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στο παρόν άρθρο.
2. Η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρεται στο άρθρο 6 ανατίθεται στην Επιτροπή για περίοδο πέντε ετών από τις 28 Δεκεμβρίου 2011. Η Επιτροπή εκπονεί έκθεση σχετικά με την εξουσιοδότηση το αργότερο εννέα μήνες πριν από την εκπνοή της πενταετούς περιόδου. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίδιας διάρκειας, εκτός εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο αντιταχθεί σε αυτήν την ανανέωση το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη κάθε περιόδου.
3. Η εξουσιοδότηση που αναφέρεται στο άρθρο 6 μπορεί να ανακληθεί οποτεδήποτε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την ημέρα που έπεται της δημοσίευσης της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που καθορίζεται στην απόφαση. Δεν επηρεάζει την εγκυρότητα ουδεμίας κατ’ εξουσιοδότηση πράξης που ισχύει ήδη.
4. Η Επιτροπή, μόλις εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, την κοινοποιεί συγχρόνως στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
5. Κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδόθηκε σύμφωνα με το άρθρο 6 αρχίζει να ισχύει μόνο αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο δεν εκφράσει αντιρρήσεις εντός προθεσμίας δύο μηνών από την κοινοποίηση της πράξης αυτής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο ή αν, πριν από την εκπνοή αυτής της προθεσμίας, τόσο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και το Συμβούλιο έχουν ενημερώσει την Επιτροπή ότι δεν θα εκφράσουν αντιρρήσεις. Η προθεσμία αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.
Άρθρο 21
Διαδικασία επιτροπών
1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή αποτελεί επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
2. Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
Άρθρο 22
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το άρθρο 8 παράγραφος 1, το άρθρο 8 παράγραφος 3 πρώτο εδάφιο και το άρθρο 8 παράγραφοι 4 και 5 παράγουν αποτελέσματα έξι μήνες μετά την ημερομηνία έκδοσης από την Επιτροπή των σχετικών εκτελεστικών πράξεων που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 6 του εν λόγω άρθρου.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Στρασβούργο, 25 Οκτωβρίου 2011.