РЕГЛАМЕНТ ЗА ИЗПЪЛНЕНИЕ (ЕС) № 29/2012 НА КОМИСИЯТА
от 13 януари 2012 година
относно стандартите за търговия с маслиново масло
(кодифициран текст)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
като взе предвид Регламент (ЕО) № 1234/2007 на Съвета от 22 октомври 2007 г. за установяване на обща организация на селскостопанските пазари и относно специфични разпоредби за някои земеделски продукти (Общ регламент за ООП) (1), и по-специално член 113, параграф 1, буква а) и член 121, първа алинея, буква а) във връзка с член 4 от него,
като има предвид, че:
(1)
Регламент (ЕО) № 1019/2002 на Комисията от 13 юни 2002 г. относно стандартите за търговия с маслиново масло (2) е бил неколкократно и съществено изменян (3). С оглед постигане на яснота и рационалност посоченият регламент следва да бъде кодифициран.
(2)
Маслиновото масло има определени свойства, и по-специално органолептични и хранителни характеристики, които, като се отчетат производствените разходи, позволяват достъпа му до пазари с относително високи цени в сравнение с повечето останали растителни мазнини. С оглед на това положение на пазара е необходимо да се установят стандарти за търговия с маслиново масло, които по-специално да съдържат определени правила за етикетиране, допълващи правилата, установени в Директива 2000/13/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 20 март 2000 г. относно сближаване на законодателствата на държавите-членки, свързани с етикетирането, представянето и рекламата на храни (4), и по-специално в член 2 от нея.
(3)
За да се гарантира автентичността на продаваното маслиново масло, опаковката за търговия на дребно следва да бъде малка и да има подходяща система на затваряне. Въпреки това държавите-членки следва да бъдат оправомощени да разрешават по-големи опаковки за обществени заведения.
(4)
Освен задължителните описания за различните категории маслиново масло, предвидени в член 118 от Регламент (ЕО) № 1234/2007, потребителите следва да бъдат информирани за предлаганите видове маслиново масло.
(5)
В резултат на селскостопанските традиции и местните практики на извличане и смесване, директно продаваните видове необработено маслиново масло virgin могат да имат съвсем различен вкус и качество в зависимост от географския им произход. Това може да доведе до ценови различия в рамките на една и съща категория, които да объркат пазара. В другите категории маслиново масло за консумация не съществуват значителни различия, свързани с произхода, така че обозначаването на произхода върху директната опаковка на това маслиново масло може да създаде впечатление у потребителя, че съществуват различия в качеството. За да не се получава объркване на пазара на маслиново масло за консумация, следва да се въведат задължителни стандарти на Съюза за наименования за произход, които да се ограничават до качество необработено маслиново масло екстра virgin и необработено маслиново масло virgin, които отговарят на точно определени условия. Незадължителните мерки, прилагани до 2009 г., не се оказаха достатъчни за избягване на въвеждането на потребителите в заблуждение относно истинските характеристики на маслата virgin в тази връзка. Освен това с Регламент (ЕО) № 178/2002 на Европейския парламент и на Съвета от 28 януари 2002 г. за установяване на общите принципи и изисквания на законодателството в областта на храните, за създаване на Европейски орган за безопасност на храните и за определяне на процедури относно безопасността на храните (5) бяха установени правила за проследяване, приложими след 1 януари 2005 г. Опитът, натрупан от операторите и администрацията в тази област, позволи етикетът за произход за необработено маслиново масло екстра virgin и необработено маслиново масло virgin да стане задължителен.
(6)
Съществуващите търговски марки, включващи географски позовавания, може да продължават да се използват, при условие че са били официално регистрирани в миналото, в съответствие с Първа директива 89/104/ЕИО на Съвета от 21 декември 1988 г. относно сближаване на законодателствата на държавите-членки, свързани с търговските марки (6), или Регламент (ЕО) № 207/2009 на Съвета от 26 февруари 2009 г. относно търговската марка на Общността (7).
(7)
Регионално наименование за произход се обхваща от защитено наименование за произход (ЗНП) или защитено географско указание (ЗГУ) по Регламент (ЕО) № 510/2006 на Съвета от 20 март 2006 г. относно закрилата на географски указания и наименования за произход на земеделски продукти и храни (8). Наименованията, посочващи регионален произход, следва да бъдат запазени за ЗНП или ЗГУ, така че да се избегне объркване сред потребителите, което потенциално води до сътресения на пазара. В случая с вносното маслиново масло следва да се спазват правилата за непреференциален произход, предвидени в Регламент (ЕИО) № 2913/92 на Съвета от 12 октомври 1992 г. относно създаване на Митнически кодекс на Общността (9).
(8)
Ако наименованието за произход на необработено маслиново масло се отнася до Съюза или държава-членка, трябва да се има предвид, че върху качеството и вкуса на маслиновото масло оказват влияние не само използваните маслини, но също методите на извличане и съществуващите практики. Така наименованието за произход трябва се отнася до географския район, в който е получено маслиновото масло, а това обикновено е районът, където маслото е извлечено от маслините. Въпреки това в някои случаи маслото се извлича на място, различно от това, където са прибрани маслините, и тази информация следва да се посочи на опаковката или на прикрепените към опаковката етикети, за да се гарантира, че потребителите няма да бъдат подведени и че на пазара на маслиново масло няма сътресение.
(9)
В Съюза значителен дял от необработените маслинови масла екстра virgin и необработените маслинови масла virgin се състои от смеси на масла, произхождащи от различни държави-членки и трети държави. Трябва да се посочат прости разпоредби за етикетиране за произход на такива смеси.
(10)
Съгласно Директива 2000/13/ЕО указанията на етикета следва да не подвеждат купувача, особено по отношение на характеристиките на съответното маслиново масло, или като му се приписват свойства, които то не притежава, или чрез създаване на впечатление, че маслиновото масло притежава специални характеристики, при положение че повечето видове маслинови масла притежават такива характеристики. Някои често използвани незадължителни указания, типични за маслиновото масло, също изискват хармонизирани правила за стриктно установяване на тези твърдения и за гарантиране на възможност за проверка на тяхната точност. Съответно понятията „студено пресоване“ и „студено извличане“ съответстват на технически определен традиционен метод на производство. Някои термини, описващи органолептичните характеристики по отношение на вкуса и/или мириса на необработените маслинови масла екстра virgin и необработените маслинови масла virgin бяха определени от Международния съвет на маслиновите продукти (МСМП) в неговия преразгледан метод за органолептична оценка на необработени маслинови масла virgin. Употребата на такива термини върху етикетите на необработените маслинови масла екстра virgin и необработените маслинови масла virgin следва да бъде запазена за масла, които са били оценени по съответния метод на анализ. За някои оператори, които понастоящем използват запазените термини, са необходими преходни мерки. Посочване само на киселинността, изолирано от останалите свойства, води до погрешното предположение за съществуване на скала на абсолютното качество, което е подвеждащо за потребителите, тъй като този фактор има стойност за качеството само във връзка с другите характеристики на съответното маслиново масло. Следователно, с оглед разпространението на някои означения и тяхното икономическо значение, следва да се установят обективни критерии за употребата им, за да се въведе яснота на пазара на маслиново масло.
(11)
Необходимо е да се вземат мерки, за да се гарантира, че храните, съдържащи маслиново масло, не подвеждат потребителите чрез подчертаване на качествата на маслиновото масло, без да посочват ясно истинския състав на продукта. От това следва необходимостта на етикета да се посочи ясно процентът на маслиново масло и някои означения, характерни за продуктите, съставени от смеси от растителни масла. Необходимо е също да се вземат под внимание специалните разпоредби, установени в някои регламенти, отнасящи се конкретно до продукти с маслиново масло.
(12)
Имената на категориите маслиново масло съответстват на физикохимичните и органолептичните характеристики, изложени в приложение XVI към Регламент (ЕО) № 1234/2007 и Регламент (ЕИО) № 2568/91 на Комисията от 11 юли 1991 г. относно характеристиките на маслиновото масло и маслиновото масло от остатъчен материал и съответните методи за анализ (10). Всички останали означения, съдържащи се на етикетите, следва да бъдат подкрепени с обективни елементи, за да се гарантира, че потребителите няма да бъдат подвеждани и че на пазарите на растителните масла няма да има нарушаване на конкуренцията.
(13)
В рамките на системата за проверки, определена в член 113, параграф 3, втора алинея от Регламент (ЕО) № 1234/2007, държавите-членки трябва да уточнят доказателствата, които следва да се представят, и финансовите санкции, които следва да бъдат наложени в случаите, допускащи използване на различни термини на етикетите. Без предварително да се изключват каквито и да било възможности, тези доказателства следва да съдържат установените факти, резултати от анализи или надеждни записи и административна или счетоводна информация.
(14)
Поради необходимост от извършване на проверки на предприятията, отговарящи за етикетите в държавата-членка, в която са установени, следва да има процедура за административно сътрудничество между Комисията и държавите-членки, в които се търгува маслиново масло.
(15)
За да се направи оценка на мерките, предвидени в настоящия регламент, заинтересуваните държави-членки следва да докладват за съществуващите условия и срещнатите затруднения.
(16)
Мерките, предвидени в настоящия регламент, са в съответствие със становището на Управителния комитет за общата организация на селскостопанските пазари,
ПРИЕ НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
Член 1
1. Без да се засягат Директива 2000/13/ЕО и Регламент (ЕО) № 510/2006, настоящият регламент определя точни стандарти за търговията на дребно с маслиново масло и маслиново масло от остатъчен материал, посочени в точка 1, букви а) и б) и точки 3 и 6 от приложение ХVI към Регламент (ЕО) № 1234/2007.
2. За целите на настоящия регламент „търговия на дребно“ означава продажбата на крайния потребител на масло, посочено в параграф 1, представено в естествено състояние или включено в хранителен продукт.
Член 2
Маслата, посочени в член 1, параграф 1, се представят на крайния потребител в опаковка с максимално съдържание пет литра. Тази опаковка е снабдена със система на отваряне, която не позволява повторно запечатване, след като вече е отворена, и е етикетирана в съответствие с членове 3-6.
Въпреки това в случаите на масла, предназначени за потребление в ресторанти, болници, столове и други подобни обществени заведения, държавите-членки могат да посочат максимален капацитет на опаковката, надвишаващ пет литра, в зависимост от заведението.
Член 3
Описанията в съответствие с член 118 от Регламент (ЕО) № 1234/2007 се считат за наименованието, под което се продава продуктът, посочен в член 3, параграф 1, точка 1 от Директива 2000/13/ЕО.
Етикетите на маслата, посочени в член 1, параграф 1, съдържат по ясен и незаличим начин в допълнение към описанието, посочено в първа алинея от настоящия член, но не задължително в близост до него, следната информация за категорията масло:
а)
необработено маслиново масло екстра virgin:
„най-висока категория маслиново масло, получено директно от маслини само с механични средства“;
б)
необработено маслиново масло virgin:
„получено директно от маслини и само с механични средства“;
в)
маслиново масло, съставено от рафинирани и необработени маслинови масла:
„масло, съдържащо изключително масла, преминали през рафиниране, и масла, получени директно от маслини“;
г)
маслиново масло от маслиново кюспе:
„масло, съдържащо изключително масла, получени чрез обработка на продукта, получен след извличане на маслиново масло, и масла, получени директно от маслини“,
или
„масло, съдържащо изключително масла, получени чрез преработка на маслиново кюспе и маслата, получени директно от маслини“.
Член 4
1. Необработеното маслиново масло екстра virgin и необработеното маслиново масло virgin, както са определени в точка 1, букви а) и б) от приложение ХVI към Регламент (ЕО) № 1234/2007, имат наименование за произход върху етикета.
Продуктите, определени в точки 3 и 6 от приложение ХVI към Регламент (ЕО) № 1234/2007, нямат никакво наименование за произход върху етикета.
За целите на настоящия регламент „наименование за произход“ означава посочване на географския район на опаковката или на етикета, прикрепен към опаковката.
2. Наименованията за произход, посочени в параграф 1, се състоят само от:
а)
в случай на маслиново масло, което произхожда, в съответствие с разпоредбите на параграфи 4 и 5, от една от държавите-членки или трета държава, позоваване към държавата-членка, Съюза или третата страна, по целесъобразност;
б)
в случай на смеси от маслиново масло, което произхожда, в съответствие с разпоредбите на параграфи 4 и 5, от повече от една държава-членка или трета държава, един от следните текстове, по целесъобразност:
i)
„смес от маслинови масла с произход от Европейския съюз“ или позоваване на Съюза,
ii)
„смес от маслинови масла с произход извън Европейския съюз“ или позоваване на произход извън Съюза,
iii)
„смес от маслинови масла с произход от Европейския съюз и извън Съюза“ или позоваване на произход от Европейския съюз и извън Съюза, или
в)
защитено наименование за произход или защитено географско указание, посочено в Регламент (ЕО) № 510/2006, в съответствие с разпоредбите на спецификацията на съответния продукт.
3. Названията на марки или фирми, за които е подадено заявление за регистрация не по-късно от 31 декември 1998 г. съгласно Директива 89/104/ЕИО, или не по-късно от 31 май 2002 г. съгласно Регламент (ЕО) № 40/94 на Съвета (11), не се считат за наименования за произход, обхванати от настоящия регламент.
4. В случай на внос от трета страна наименованието за произход се определя в съответствие с членове 22-26 от Регламент (ЕИО) № 2913/92.
5. Наименованието за произход, в което се споменава държава-членка или Съюзът, съответства на географския район, в който са прибрани съответните маслини или в който се намира предприятието, в което маслото е било извлечено от маслините.
Ако маслините са прибрани в държава-членка или трета страна, различна от тази, където се намира заводът, в който маслото е извлечено от маслините, наименованието за произход съдържа следния текст: „необработено маслиново масло (екстра) virgin, произведено в (Съюза или името на съответната държава-членка) от маслини, прибрани в (Съюза или името на съответната държава-членка или трета страна)“.
Член 5
Сред незадължителните означения, които могат да се появят на етикета на маслото, както се посочва в член 1, параграф 1, тези, определени в настоящия член, трябва да отговарят съответно на следните изисквания:
а)
указанието „първо студено пресоване“ може да се постави само за необработено маслиново масло екстра virgin или необработено маслиново масло virgin, получено при температура под 27 °С от първото механично пресоване на маслиновата паста чрез традиционна система на извличане с хидравлични преси;
б)
указанието „студено пресоване“ може да се постави само за необработено маслиново масло екстра virgin или необработено маслиново масло virgin, получено при температура под 27 °С чрез прецеждане или центрофугиране на маслиновата паста;
в)
указания за органолептични свойства, отнасящи се до вкус и/или мирис, могат да се поставят само на необработено маслиново масло екстра virgin или необработено маслиново масло virgin; термините, посочени в точка 3.3 от приложение XII към Регламент (ЕИО) № 2568/91, може да се поставят върху етикетите, само ако се основават на резултати от оценка, проведена по метода, предвиден в посоченото приложение;
г)
указание за киселинност или за максимална киселинност може да се постави само ако е придружено от указание, под формата на текст в същия размер и в същото визуално поле, на пероксидната стойност, восъчното съдържание и ултравиолетовото поглъщане, определени в съответствие с Регламент (ЕИО) № 2568/91.
Продуктите, продавани с търговски запазени марки, за които заявлението за регистрация е подадено не по-късно от 1 март 2008 г. и които съдържат поне един от термините, посочени в точка 3.3 от приложение XII към Регламент (ЕИО) № 2568/91, може да не отговарят на изискванията по член 5, първа алинея, буква в) от настоящия регламент до 1 ноември 2012 г.
Член 6
1. Когато наличието на масла в смеси от маслинови масла и други растителни масла, посочени в член 1, параграф 1, е посочено на етикета на друго място, а не в списъка на съставките, и са използвани думи, образи или графики, съответната смеска следва да има следното търговско описание: „Смеси от растителни масла (или конкретните наименования на съответните масла) и маслинови масла“, следвано директно от процентното съдържание на маслиново масло в сместа.
Наличието на маслиново масло може да се подчертае с образи или графики на етикета на дадена смес, както се посочва в първата алинея, само в случай че е повече от 50 % от съответната смес.
Държавите-членки могат да забранят производството на територията си на смеси от маслиново и други растителни масла, посочени в първата алинея, за вътрешна консумация. Те обаче не могат да забранят на територията си търговията с такива смеси, които произхождат от други държави, и не могат да забранят на територията си производството на такива смеси с цел търговия в друга държава-членка или за износ.
2. С изключение на рибата тон в маслиново масло, посочена в Регламент (ЕИО) № 1536/92 на Съвета (12), и сардините в маслиново масло, посочени в Регламент (ЕИО) № 2136/89 на Съвета (13), ако наличието на маслата, посочени в член 1, параграф 1 от настоящия регламент, в хранителни продукти, различни от тези, посочени в параграф 1 от настоящия член, е изразено както в списъка на съставките, така и на етикета посредством текст, изображения или графично, търговското описание на хранителните продукти е последвано пряко от процентното съдържание на маслата, посочени в член 1, параграф 1 от настоящия регламент, по отношение на общото нето тегло на хранителните продукти.
Процентното съдържание на добавеното маслиново масло, отнесено към общото нетно тегло на хранителния продукт, може да бъде заменено с процентното съдържание на добавеното маслиново масло, отнесено към общото тегло на мазнините, допълвайки думите „процентно съдържание на мазнини“.
3. Описанията, посочени в член 3, първа алинея, може да се заменят с думите „маслиново масло“ върху етикета на продуктите, посочени в параграфи 1 и 2 от настоящия член.
Когато обаче е налице маслиново масло от остатъчен материал, думите „маслиново масло“ се заменят с думите „маслиново масло от остатъчен материал.“
4. Описанията, посочени в член 3, втора алинея, не са задължителни върху етикета на продуктите, посочени в параграфи 1 и 2 от настоящия член.
Член 7
По искане на държавата-членка, в която се намира посоченият върху етикета адрес на производителя, пакетиращото предприятие или търговеца, заинтересуваната страна предоставя документация в подкрепа на указанията, посочени в членове 4, 5 и 6, на базата на един или повече от следните елементи:
а)
действително съществуващи елементи или научно установени факти;
б)
резултати от анализи или автоматично направени записи на представителни проби;
в)
административна или счетоводна информация, поддържана в съответствие с правилници на Съюза или национални правилници.
Заинтересуваната държава-членка допуска толеранс между указанията, посочени в членове 4, 5 и 6 и изписани върху етикета, и заключенията, направени на база на представената доказателствена документация и/или сравнителни експертни оценки, вземайки под внимание точността и повторяемостта на методите и съответната документация и, при необходимост, точността и повторяемостта на експертните оценки.
Член 8
1. Всяка държава-членка изпраща името на органа или органите, отговарящи за контрола на прилагането на настоящия регламент, на Комисията, която информира другите държави-членки и всяка заинтересувана страна, която поиска това.
2. Съгласно искане за проверка държавата-членка, в която се намира посоченият върху етикета адрес на производителя, опаковчика или продавача, взима проби преди края на месеца, следващ месеца, през който е отправено искането, и проверява истинността на съответните означения върху етикета. Това искане може да бъде отправено от:
а)
компетентните служби на Комисията;
б)
организация на операторите в тази държава-членка, посочена в член 125 от Регламент (ЕО) № 1234/2007;
в)
контролния орган на друга държава-членка.
3. Исканията, посочени в параграф 2, се придружават от цялата информация, необходима за исканата проверка, и по-специално:
а)
датата на вземане на пробите или купуване на съответното масло;
б)
името или фирмата и адресът на предприятието, където е взета пробата, или където е закупено съответното масло;
в)
броят на партидите;
г)
копие от всички етикети върху опаковката на съответното масло;
д)
резултатите от анализа или другите сравнителни експертни оценки, посочвайки използваните методи и името и адреса на съответната лаборатория или експерт;
е)
при необходимост, името на доставчика на съответното масло, както е заявено от търговско-пласментния обект.
4. Преди края на третия месец след месеца, в който е отправено искането, посочено в параграф 2, заинтересуваната държава-членка информира заявителя за референтния номер, даден на заявлението му, и за предприетото действие.
Член 9
1. Държавите-членки предприемат необходимите мерки, включително във връзка със системата на санкциите, за да гарантират спазването на настоящия регламент.
Държавите-членки съобщават на Комисията взетите за тази цел мерки не по-късно от 31 декември 2002 г., а измененията към тях, преди края на месеца, в който са направени.
Чешката република, Естония, Кипър, Латвия, Литва, Унгария, Малта, Полша, Словения и Словакия уведомяват Комисията за мерките, посочени в първата алинея, не по-късно от 31 декември 2004 г. и за измененията на тези мерки преди края на месеца след месеца, в който те са приети.
България и Румъния уведомяват Комисията не по-късно от 31 декември 2010 г. за мерките, посочени в първата алинея, както и за измененията на тези мерки - преди края на месеца след месеца, в който те са приети.
2. За целите на проверяване на указанията, посочени в членове 4, 5 и 6, съответните държави-членки могат да създадат режим за одобряване на предприятията, чиято опаковъчна техника се намира на тяхна територия.
Одобрение и буквено-цифрово обозначение се дават на всяко предприятие, което е отправило такова искане и отговаря на следните условия:
а)
притежава опаковъчна техника;
б)
ангажира се да събира и поддържа доказателствената документация, изисквана от държавата-членка по член 7;
в)
има система за съхранение, която позволява да се провери произходът на маслата с наименование за произход, според изискването на съответната държава-членка.
При необходимост, етикетът има буквено-цифрово означение на одобреното предприятие за опаковки.
Член 10
Заинтересуваните държави-членки изпращат до Комисията, не по-късно от 31 март всяка година, доклад със следната информация за предходната година:
а)
искания за проверки, получени в съответствие с член 8, параграф 2;
б)
предприетите проверки и онези, започнати през предходни пазарни години и все още продължаващи;
в)
последици от извършените проверки и наложените санкции.
Докладът представя тази информация по години на извършени проверки и по категории нарушение. При необходимост, в него се определят срещнатите конкретни трудности и предложените подобрения на мерките за контрол.
Член 11
Регламент (ЕО) № 1019/2002 се отменя.
Позоваванията на отменения регламент се считат за позовавания на настоящия регламент и се четат съгласно таблицата на съответствието в приложение II.
Член 12
1. Настоящият регламент влиза в сила на двадесетия ден след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
2. Продукти, които са произведени законно и се търгуват в Съюза или са внесени в Съюза законно и са пуснати в свободно движение преди 1 юли 2012 г., могат да бъдат търгувани до изчерпване на наличностите.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави-членки.
Съставено в Брюксел на 13 януари 2012 година.
ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΌΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 29/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 13ης Ιανουαρίου 2012
για τα πρότυπα εμπορίας του ελαιολάδου
(κωδικοποιημένο κείμενο)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 του Συμβουλίου, της 22ας Οκτωβρίου 2007, για τη θέσπιση κοινής οργάνωσης των γεωργικών αγορών και ειδικών διατάξεων για ορισμένα γεωργικά προϊόντα («Ενιαίος κανονισμός ΚΟΑ») (1), και ιδίως το άρθρο 113 παράγραφος 1 στοιχείο α) και το άρθρο 121 πρώτο εδάφιο στοιχείο α), σε συνδυασμό με το άρθρο 4,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1019/2002 της Επιτροπής της 13ης Ιουνίου 2002, για τις προδιαγραφές εμπορίας του ελαιολάδου (2), έχει τροποποιηθεί επανειλημμένα (3) και ουσιωδώς. Είναι, ως εκ τούτου, σκόπιμη, για λόγους σαφήνειας και ορθολογισμού, η κωδικοποίηση του εν λόγω κανονισμού.
(2)
Το ελαιόλαδο έχει κυρίως οργανοληπτικές και θρεπτικές ιδιότητες οι οποίες, με δεδομένο το κόστος παραγωγής του, του ανοίγουν μια αγορά σε σχετικά υψηλές τιμές σε σχέση με τις περισσότερες άλλες φυτικές λιπαρές ουσίες. Έχοντας υπόψη αυτή την κατάσταση της αγοράς, πρέπει να προβλεφθούν για το ελαιόλαδο πρότυπα εμπορίας τα οποία περιλαμβάνουν κυρίως ειδικούς κανόνες σημάνσεως που θα συμπληρώνουν αυτούς που προβλέπονται από την οδηγία 2000/13/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Μαρτίου 2000, για προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τη σήμανση, την παρουσίαση και τη διαφήμιση των τροφίμων (4) και ειδικότερα τις αρχές που διατυπώνονται στο άρθρο 2.
(3)
Για να διασφαλιστεί η αυθεντικότητα των πωλουμένων ελαιολάδων, πρέπει να προβλεφθούν για το λιανικό εμπόριο συσκευασίες μικρού μεγέθους που να διαθέτουν κατάλληλο σύστημα κλεισίματος. Εντούτοις, είναι σκόπιμο να μπορούν τα κράτη μέλη να επιτρέπουν μεγαλύτερη χωρητικότητα για τις συσκευασίες που προορίζονται για συλλογικές εστιάσεις.
(4)
Επιπλέον από τις υποχρεωτικές ονομασίες των διαφόρων κατηγοριών ελαιολάδων που προβλέπονται από το άρθρο 118 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007, πρέπει να ενημερωθεί ο καταναλωτής για τον τύπο ελαιολάδου που του προτείνεται.
(5)
Λόγω των γεωργικών συνηθειών ή των τοπικών μεθόδων παραγωγής ή ανάμειξης, τα παρθένα ελαιόλαδα που διατίθενται απευθείας στην αγορά δύνανται να έχουν ιδιότητες και γεύσεις χαρακτηριστικά διαφορετικές, ανάλογα με τη γεωγραφική τους καταγωγή. Ως εκ τούτου, μπορούν να προκύψουν στην ίδια κατηγορία ελαίου διαφορές τιμών που διαταράσσουν την αγορά. Για τις άλλες κατηγορίες βρώσιμων ελαίων, δεν υπάρχουν ουσιαστικές διαφορές συνδεδεμένες με την καταγωγή, αλλά η αναφορά της καταγωγής στις συσκευασίες που προορίζονται για τους καταναλωτές θα μπορούσε να τους δώσει την εντύπωση ότι υπάρχουν. Κατά συνέπεια, είναι απαραίτητο, για την αποφυγή των κινδύνων στρέβλωσης της αγοράς του βρώσιμου ελαιολάδου, να θεσπισθεί σε επίπεδο Ένωσης ένα υποχρεωτικό σύστημα προσδιορισμού της καταγωγής ειδικά για το «εξαιρετικά παρθένο» ελαιόλαδο και για το «παρθένο» ελαιόλαδο που πληροί συγκεκριμένους όρους. Από την άποψη αυτή, αποδείχτηκε ότι οι προαιρετικές ρυθμίσεις που έχουν εφαρμοστεί έως το 2009 δεν επαρκούν ώστε να αποφεύγεται η παραπλάνηση του καταναλωτή όσον αφορά τα πραγματικά χαρακτηριστικά του παρθένου ελαιολάδου. Επιπλέον, βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 178/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Ιανουαρίου 2002, για τον καθορισμό των γενικών αρχών και απαιτήσεων της νομοθεσίας για τα τρόφιμα, για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων και τον καθορισμό διαδικασιών σε θέματα ασφαλείας των τροφίμων (5), θεσπίστηκαν κανόνες ανιχνευσιμότητας, οι οποίοι ισχύουν από την 1η Ιανουαρίου 2005. Η πείρα η οποία έχει αποκτηθεί από τους εμπορευόμενους και τις αρμόδιες αρχές ως προς το θέμα αυτό οδήγησε στο να καταστεί υποχρεωτική η σήμανση της καταγωγής όσον αφορά το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο και το παρθένο ελαιόλαδο.
(6)
Η χρησιμοποίηση υφισταμένων σημάτων, τα οποία περιέχουν γεωγραφικές αναφορές, μπορεί να συνεχιστεί, εφόσον είχαν καταγραφεί επίσημα στο παρελθόν σύμφωνα με την πρώτη οδηγία 89/104/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Δεκεμβρίου 1988, για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών περί σημάτων (6), ή σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 207/2009 του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2009, για το κοινοτικό σήμα (7).
(7)
Ο προσδιορισμός μιας περιφερειακής καταγωγής μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο μιας προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης (ΠΟΠ) ή μιας προστατευόμενης γεωγραφικής ένδειξης (ΠΓΕ) δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 510/2006 του Συμβουλίου, της 20ής Μαρτίου 2006, για την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης των γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων (8). Για να αποφευχθεί η δημιουργία σύγχυσης στους καταναλωτές και, επομένως, για να αποφευχθούν διαταραχές της αγοράς, θα πρέπει να προβλεφθεί για τις ΠΟΠ και τις ΠΓΕ ο προσδιορισμός της καταγωγής σε περιφερειακή κλίμακα. Για τα εισαγόμενα ελαιόλαδα, είναι απαραίτητο να τηρούνται οι διατάξεις που εφαρμόζονται σχετικά με τη μη προτιμησιακή καταγωγή, οι οποίες προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 του Συμβουλίου, της 12ης Οκτωβρίου 1992, περί θεσπίσεως κοινοτικού τελωνειακού κώδικα (9).
(8)
Στην περίπτωση κατά την οποία ο προσδιορισμός της καταγωγής των παρθένων ελαιολάδων αναφέρεται στην Ένωση ή σε ένα κράτος μέλος, πρέπει να θεωρηθεί ότι οι χρησιμοποιούμενες ελιές, αλλά και οι πρακτικές και οι τεχνικές έκθλιψης επηρεάζουν την ποιότητά του και τη γεύση του. Ο προσδιορισμός της καταγωγής πρέπει επομένως να αφορά τη γεωγραφική περιοχή στην οποία παρήχθησαν τα έλαια, η οποία γενικά αντιστοιχεί στην περιοχή όπου τα ελαιόλαδα εξάγονται από τις ελιές. Εντούτοις, σε ορισμένες περιπτώσεις ο τόπος συγκομιδής των ελιών διαφέρει από τον τόπο εξαγωγής του ελαίου και πρέπει να αναφέρεται η πληροφορία αυτή στις συσκευασίες ή στις ετικέτες των εν λόγω συσκευασιών, για να μην παραπλανάται ο καταναλωτής και για να μη διαταράσσεται η αγορά των ελαιολάδων.
(9)
Μεγάλο μέρος του εξαιρετικού παρθένου και του παρθένου ελαιόλαδου στην Ένωση αποτελείται από μείγματα ελαιολάδων τα οποία προέρχονται τόσο από διαφορετικά κράτη μέλη όσο και από τρίτες χώρες. Πρέπει να προβλεφθούν απλές διατάξεις για τη σήμανση της καταγωγής των μειγμάτων αυτών.
(10)
Σύμφωνα με την οδηγία 2000/13/ΕΚ, οι ενδείξεις οι οποίες αναγράφονται στην ετικέτα δεν πρέπει να είναι τέτοιας φύσεως ώστε να μπορούν να προκαλέσουν πλάνη στον αγοραστή, ιδίως όσον αφορά τα χαρακτηριστικά του εν λόγω ελαίου ή αποδίδοντας στο έλαιο αυτό ιδιότητες που δεν έχει ή ακόμη συνιστώντας ως ειδικά χαρακτηριστικά γενικές ιδιότητες που έχουν τα περισσότερα έλαια. Επιπλέον, ορισμένες προαιρετικές ενδείξεις που αναφέρονται στο ελαιόλαδο και χρησιμοποιούνται συνήθως πρέπει να εναρμονιστούν ώστε να είναι δυνατόν να οριστούν επακριβώς και να ελεγχθεί η ακρίβειά τους. Έτσι, οι έννοιες «πίεση εν ψυχρώ» ή «εξαγωγή εν ψυχρώ» πρέπει να αντιστοιχούν σε τεχνικά καθορισμένο παραδοσιακό τρόπο παραγωγής. Ορισμένοι όροι οι οποίοι περιγράφουν τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά που αναφέρονται στη γεύση και/ή στην οσμή του εξαιρετικού παρθένου και παρθένου ελαιόλαδου, προσδιορίστηκαν από το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου (IOC) στην αναθεωρημένη του μέθοδο οργανοληπτικής αξιολόγησης για τα παρθένα ελαιόλαδα. Η χρήση των όρων αυτών για τη σήμανση του εξαιρετικού παρθένου ελαιόλαδου και του παρθένου ελαιόλαδου πρέπει να περιορίζεται σε ελαιόλαδα που έχουν αξιολογηθεί με βάση την αντίστοιχη μέθοδο ανάλυσης. Απαιτούνται μεταβατικές ρυθμίσεις για ορισμένους φορείς οι οποίοι χρησιμοποιούν σήμερα τους προαναφερόμενους όρους. Η οξύτητα που αναγράφεται ξεχωριστά οδηγεί εσφαλμένα σε απόλυτη κλίμακα ποιότητας που είναι απατηλή για τον καταναλωτή, διότι το κριτήριο αυτό αντιστοιχεί σε ποιοτική αξία μόνον όταν συσχετίζεται με άλλα χαρακτηριστικά του εν λόγω ελαιολάδου. Συνεπώς, λαμβάνοντας υπόψη τον πολλαπλασιασμό ορισμένων ενδείξεων και την οικονομική τους σημασία πρέπει, προκειμένου να διευκρινισθεί η αγορά του ελαιολάδου, να καθοριστούν αντικειμενικά κριτήρια για τη χρήση τους.
(11)
Πρέπει να αποφευχθεί τρόφιμα που περιέχουν ελαιόλαδο να εκμεταλλεύονται τον καταναλωτή προβάλλοντας τη φήμη του ελαιολάδου, χωρίς να παρουσιάζουν την πραγματική σύνθεση του προϊόντος. Κατά συνέπεια, πρέπει να εμφαίνεται σαφώς στις ετικέτες το ποσοστό ελαίου, καθώς και ορισμένες ενδείξεις για τα προϊόντα που αποτελούνται αποκλειστικά από μείγμα φυτικών ελαίων. Εξάλλου, πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ειδικές διατάξεις που προβλέπονται από ορισμένους ειδικούς κανονισμούς για τα προϊόντα σε ελαιόλαδο.
(12)
Οι ονομασίες των κατηγοριών ελαιολάδου αντιστοιχούν σε φυσικοχημικά και οργανοληπτικά χαρακτηριστικά που προσδιορίζονται στο παράρτημα XVI του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 και από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2568/91 της Επιτροπής της 11ης Ιουλίου 1991, σχετικά με τον προσδιορισμό των χαρακτηριστικών των ελαιολάδων και των πυρηνελαίων καθώς και με τις μεθόδους προσδιορισμού (10). Οι άλλες ενδείξεις που αναγράφονται στην ετικέτα πρέπει να στηρίζονται από αντικειμενικά στοιχεία, για να αποφευχθούν κίνδυνοι καταχρήσεων εις βάρος του καταναλωτού και εκτροπών του ανταγωνισμού στην αγορά των σχετικών ελαίων.
(13)
Στο πλαίσιο του συστήματος ελέγχου που έχει καθορισθεί στο άρθρο 113 παράγραφος 3 δεύτερο εδάφιο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 τα κράτη μέλη πρέπει να προβλέψουν, σύμφωνα με τις ενδείξεις που θα αναγράφονται στην ετικέτα, τα αποδεικτικά στοιχεία που πρέπει να προσκομιστούν και τις κυρώσεις που θα επιβληθούν. Τα αποδεικτικά στοιχεία μπορούν να είναι, χωρίς να εξαιρεθεί εκ των προτέρων μία από τις δυνατότητες, πραγματικά γεγονότα, αποτελέσματα αναλύσεων ή αξιόπιστες καταχωρίσεις, διοικητικές ή λογιστικές πληροφορίες.
(14)
Δεδομένου ότι οι έλεγχοι των επιχειρήσεων που είναι υπεύθυνες για τη σήμανση πρέπει να πραγματοποιούνται στο κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένες, πρέπει να προβλεφθεί διαδικασία διοικητικής συνεργασίας μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών στα οποία διατίθενται στο εμπόριο τα έλαια.
(15)
Για να αξιολογηθεί το σύστημα που προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη πρέπει να υποβάλουν εκθέσεις όσον αφορά τις δυσκολίες που αντιμετώπισαν.
(16)
Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής διαχείρισης της κοινής οργάνωσης των γεωργικών αγορών,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
1. Με την επιφύλαξη των διατάξεων της οδηγίας 2000/13/ΕΚ και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 510/2006, ο παρών κανονισμός καθορίζει τα πρότυπα εμπορίας σε επίπεδο λιανικού εμπορίου, ειδικώς για τα ελαιόλαδα και τα πυρηνέλαια που αναφέρονται στο σημείο 1 στοιχεία α) και β) και στα σημεία 3 και 6 του παραρτήματος XVI του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007.
2. Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού θεωρείται ως «λιανικό εμπόριο» η πώληση στον τελικό καταναλωτή ελαίου που αναφέρεται στην παράγραφο 1, που παρουσιάζεται ως έχει ή ενσωματωμένο σε τρόφιμο.
Άρθρο 2
Τα έλαια που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 παρουσιάζονται στον τελικό καταναλωτή προσυσκευασμένα σε συσκευασίες μέγιστης χωρητικότητας πέντε λίτρων. Οι συσκευασίες αυτές είναι εφοδιασμένες με σύστημα ανοίγματος που καταστρέφεται μετά την πρώτη χρήση του και περιλαμβάνουν ετικέτα σύμφωνη με τα άρθρα 3 έως 6.
Ωστόσο, για τα έλαια που προορίζονται για την κατανάλωση σε εστιατόρια, νοσοκομεία, καντίνες ή άλλες παρόμοιες συλλογικές εστιάσεις, τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίσουν, συναρτήσει του τύπου της σχετικής μονάδας, μέγιστη χωρητικότητα των συσκευασιών ανώτερη των πέντε λίτρων.
Άρθρο 3
Ως ονομασία, σύμφωνα με το άρθρο 118 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007, νοείται το όνομα με το οποίο πωλείται το προϊόν το οποίο αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 σημείο 1 της οδηγίας 2000/13/ΕΚ.
Η σήμανση των ελαίων που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 πρέπει να περιλαμβάνει, με τρόπο ευκρινή και ανεξίτηλο, εκτός από την ονομασία η οποία αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο του παρόντος άρθρου, αλλά όχι υποχρεωτικά πλησίον αυτής, την ακόλουθη πληροφορία για την κατηγορία του ελαίου:
α)
για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο:
«ελαιόλαδο ανωτέρας κατηγορίας που παράγεται απευθείας από ελιές και μόνο με μηχανικές μεθόδους»·
β)
για το παρθένο ελαιόλαδο:
«ελαιόλαδο που παράγεται απευθείας από ελιές και μόνο με μηχανικές μεθόδους»·
γ)
για το ελαιόλαδο - αποτελούμενο από εξευγενισμένα ελαιόλαδα και παρθένα ελαιόλαδα:
«έλαιο που περιέχει αποκλειστικά ελαιόλαδα που έχουν υποστεί επεξεργασία εξευγενισμού και έλαια που έχουν παραχθεί απευθείας από ελιές»·
δ)
για το πυρηνέλαιο:
«έλαιο που περιέχει αποκλειστικά έλαια που προέρχονται από επεξεργασία του προϊόντος που ελήφθη μετά την εξαγωγή του ελαιολάδου και έλαια που ελήφθησαν απευθείας από τις ελιές»,
ή
«έλαιο που περιέχει αποκλειστικά έλαια που προέρχονται από επεξεργασία πυρήνων ελιάς και ελαίων που παράγονται απευθείας από ελιές».
Άρθρο 4
1. Ο προσδιορισμός της καταγωγής πρέπει να αναγράφεται στη σήμανση για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο και για το παρθένο ελαιόλαδο, όπως ορίζεται στο σημείο 1 στοιχεία α) και β) του παραρτήματος XVI του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007.
Όσον αφορά τα προϊόντα τα οποία ορίζονται στα σημεία 3 και 6 του παραρτήματος XVI του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007, ο προσδιορισμός της καταγωγής δεν θα αναγράφεται στη σήμανση.
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, θεωρείται ως «προσδιορισμός της καταγωγής» η ένδειξη ενός γεωγραφικού ονόματος επί της συσκευασίας ή επί της ετικέτας που συνδέεται με αυτό.
2. Ο προσδιορισμός της καταγωγής για τον οποίο γίνεται μνεία στην παράγραφο 1 συνίσταται μόνον:
α)
σε περίπτωση που το ελαιόλαδο είναι καταγωγής, σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγράφων 4 και 5, κράτους μέλους ή τρίτης χώρας, σε μνεία του κράτους μέλους, της Ένωσης ή της τρίτης χώρας, ανάλογα με την περίπτωση·
β)
σε περίπτωση που πρόκειται για μείγματα ελαιολάδου καταγωγής, σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγράφων 4 και 5, από περισσότερα του ενός κράτη μέλη ή τρίτες χώρες, σε αναγραφή μίας εκ των παρακάτω φράσεων, ανάλογα με την περίπτωση:
i)
«μείγμα ελαιολάδων καταγωγής Ευρωπαϊκής Ένωσης» ή αναφορά στην Ευρωπαϊκή Ένωση,
ii)
«μείγμα ελαιολάδων καταγωγής εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης» ή αναφορά στην καταγωγή εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης,
iii)
«μείγμα ελαιολάδων καταγωγής Ευρωπαϊκής Ένωσης και μη» ή αναφορά στην καταγωγή Ευρωπαϊκής Ένωσης και μη· ή
γ)
προστατευόμενη ονομασία προέλευσης ή προστατευόμενη γεωγραφική ένδειξη, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 510/2006, σύμφωνα με τις διατάξεις των προδιαγραφών του εν λόγω προϊόντος.
3. Δεν θεωρείται ως προσδιορισμός της καταγωγής που διέπεται από τον παρόντα κανονισμό το όνομα του σήματος ή της επιχείρησης της οποίας η αίτηση καταχώρισης υπεβλήθη το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 1998 σύμφωνα με την οδηγία 89/104/ΕΟΚ ή το αργότερο στις 31 Μαΐου 2002 σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 40/94 του Συμβουλίου (11).
4. Στην περίπτωση εισαγωγής από τρίτη χώρα, η περιγραφή της καταγωγής καθορίζεται σύμφωνα με τα άρθρα 22 έως 26 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92.
5. Η περιγραφή της καταγωγής που μνημονεύει κράτος μέλος ή την Ένωση αντιστοιχεί στη γεωγραφική ζώνη στην οποία συγκομίσθηκαν οι ελιές και όπου βρίσκεται το ελαιοτριβείο στο οποίο το εν λόγω έλαιο εξήχθη από τις ελιές.
Στην περίπτωση που οι ελιές συγκομίσθηκαν σε κράτος μέλος ή τρίτη χώρα διαφορετικά από αυτά στα οποία βρίσκεται το ελαιοτριβείο στο οποίο το έλαιο εξήχθη από τις ελιές αυτές, η περιγραφή της καταγωγής περιλαμβάνει την ακόλουθη ένδειξη: «(εξαιρετικό) παρθένο ελαιόλαδο που παρήχθη στην (αναφορά της Ένωσης ή του συγκεκριμένου κράτους μέλους) από ελιές που συγκομίστηκαν στην (αναφορά της Ένωσης, του συγκεκριμένου κράτους μέλους ή της τρίτης χώρας)».
Άρθρο 5
Μεταξύ των προαιρετικών ενδείξεων που δύνανται να αναγράφονται στη σήμανση ενός ελαίου που αναφέρεται στο άρθρο 1 παράγραφος 1, οι ενδείξεις που προβλέπονται στο παρόν άρθρο πληρούν τις ακόλουθες υποχρεώσεις:
α)
η ένδειξη «πρώτη πίεση εν ψυχρώ» μπορεί να αναγράφεται μόνο για τα εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα ή τα παρθένα ελαιόλαδα που λαμβάνονται σε λιγότερο από 27 °C κατά την πρώτη μηχανική πίεση του ελαιοπολτού, με παραδοσιακό σύστημα εξαγωγής με υδραυλικά πιεστήρια·
β)
η ένδειξη «εξαγωγή εν ψυχρώ» μπορεί να αναγράφεται μόνο για τα εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα ή για τα παρθένα ελαιόλαδα που λαμβάνονται σε λιγότερους από 27 °C με διήθηση ή με φυγοκέντρηση του ελαιοπολτού·
γ)
οι ενδείξεις των οργανοληπτικών χαρακτηριστικών που αναφέρονται στη γεύση και/ή στην οσμή αναγράφονται μόνον για το εξαιρετικό παρθένο ή παρθένο ελαιόλαδο· οι όροι οι οποίοι αναφέρονται στο σημειο 3.3 του παραρτήματος XII του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2568/91 αναγράφονται στη σήμανση μόνον εφόσον βασίζονται σε αποτελέσματα αξιολόγησης η οποία έχει διενεργηθεί βάσει της μεθόδου η οποία προβλέπεται στο εν λόγω παράρτημα ΧΙΙ
δ)
η ένδειξη της οξύτητας ή της ανώτατης οξύτητας μπορεί να αναγράφεται μόνον αν συνοδεύεται από την ένδειξη, με χαρακτήρες του ιδίου μεγέθους και στο ίδιο οπτικό πεδίο, του δείκτη υπεροξειδίων, της περιεκτικότητας σε κηρούς και της απορρόφησης στο υπεριώδες φως, που καθορίζονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2568/91.
Προϊόντα προς πώληση τα οποία φέρουν εμπορικά σήματα η αίτηση για την κατοχύρωση των οποίων έχει υποβληθεί έως την 1η Μαρτίου 2008 και τα οποία περιέχουν τουλάχιστον έναν από τους όρους οι οποίοι αναφέρονται στο σημείο 3.3 του παραρτήματος XII του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2568/91 δεν τηρούν τις διατάξεις του άρθρου 5 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ) του παρόντος κανονισμού έως την 1η Νοεμβρίου 2012.
Άρθρο 6
1. Αν αναφέρεται στη σήμανση, εκτός από τον κατάλογο των συστατικών, η παρουσία ελαίων που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 1, σε ένα μείγμα ελαιολάδου και άλλων φυτικών ελαίων, με λέξεις, εικόνες ή γραφικές παραστάσεις, η ονομασία πώλησης του εν λόγω μείγματος είναι η ακόλουθη: «Μείγμα φυτικών ελαίων (ή συγκεκριμένα ονόματα των υπόψη φυτικών ελαίων) και ελαιολάδου», ακολουθούμενη αμέσως μετά από την ένδειξη του ποσοστού του ελαιολάδου στο μείγμα.
Μπορεί να αναφέρεται η παρουσία του ελαιολάδου στη σήμανση των μειγμάτων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο με εικόνες ή γραφικές παραστάσεις μόνο στην περίπτωση που το ποσοστό του είναι ανώτερο από 50 %.
Τα κράτη μέλη δύνανται να απαγορεύσουν την παραγωγή, στην επικράτειά τους, μειγμάτων ελαιολάδου και άλλων φυτικών ελαίων τα οποία αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο σχετικά με την εσωτερική κατανάλωση. Εντούτοις, δεν δύνανται να απαγορεύουν, στην επικράτειά τους, την εμπορία μειγμάτων τα οποία προέρχονται από άλλες χώρες ούτε την παραγωγή αυτών στην επικράτειά τους με σκοπό την εμπορία σε άλλο κράτος μέλος ή την εκμετάλλευση.
2. Με εξαίρεση τον τόνο σε ελαιόλαδο, που προβλέπει ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1536/92 του Συμβουλίου (12), και τις σαρδέλες σε ελαιόλαδο, που προβλέπει ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2136/89 του Συμβουλίου (13), όπου η παρουσία ελαίων που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού, σε τρόφιμο, πλην εκείνων τα οποία αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, αναφέρεται στη σήμανση, εκτός από τον κατάλογο των συστατικών, με λέξεις, εικόνες ή γραφικές παραστάσεις, η ονομασία πώλησης του τροφίμου ακολουθείται αμέσως μετά από ένδειξη του ποσοστού ελαιολάδου που προστέθηκε, σε σχέση με το καθαρό ολικό βάρος του τροφίμου, όπως αναφέρεται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού.
Το ποσοστό του ελαιολάδου που προστέθηκε σε σχέση με το καθαρό ολικό βάρος του τροφίμου μπορεί να αντικατασταθεί από το ποσοστό του ελαιολάδου που έχει προστεθεί σε σχέση με το ολικό βάρος των λιπαρών υλών, προσθέτοντας την ένδειξη: «ποσοστό λιπαρών υλών».
3. Οι όροι οι οποίοι αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 3 δύνανται να αντικατασταθούν από τον όρο «ελαιόλαδο» στη σήμανση προϊόντων για τα οποία γίνεται μνεία στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου.
Εντούτοις, στην περίπτωση παρουσίας πυρηνελαίου, ο όρος «ελαιόλαδο» αντικαθίσταται από τον όρο «πυρηνέλαιο».
4. Τα στοιχεία τα οποία αναφέρονται στο δεύτερο εδάφιο του άρθρου 3 δεν απαιτούνται για τη σήμανση προϊόντων για τα οποία γίνεται μνεία στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 7
Μετά από αίτηση του κράτους μέλους στο οποίο υπάρχει η διεύθυνση του παραγωγού, συσκευαστή ή πωλητή που αναγράφεται στην επισήμανση, ο ενδιαφερόμενος προσκομίζει τα δικαιολογητικά των ενδείξεων που αναφέρονται στα άρθρα 4, 5 και 6 με βάση ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα στοιχεία:
α)
πραγματικά στοιχεία ή στοιχεία που έχουν καθοριστεί επιστημονικώς·
β)
αποτελέσματα αναλύσεων ή αυτόματων καταχωρίσεων επί αντιπροσωπευτικών δειγμάτων·
γ)
διοικητικές ή λογιστικές πληροφορίες που τηρούνται σύμφωνα με νομοθεσία της Ένωσης και/ή εθνικές νομοθεσίες.
Το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος δέχεται μια ανοχή μεταξύ, αφενός, των ενδείξεων που αναφέρονται στα άρθρα 4, 5 και 6 οι οποίες αναγράφονται στη σήμανση και, αφετέρου, των συμπερασμάτων που εξάγονται με βάση τα δικαιολογητικά που προσκομίστηκαν και/ή τα αποτελέσματα των κατ’ αντιπαράσταση πραγματογνωμοσυνών, λαμβάνοντας υπόψη την ακρίβεια και την επαναληψιμότητα των μεθόδων και τη σχετική τεκμηρίωση, καθώς και, ενδεχομένως, την ακρίβεια και την επαναληψιμότητα των κατ’ αντιπαράσταση πραγματογνωμοσυνών που πραγματοποιήθηκαν.
Άρθρο 8
1. Κάθε κράτος μέλος διαβιβάζει στην Επιτροπή, η οποία ενημερώνει τα άλλα κράτη μέλη καθώς και τους ενδιαφερόμενους οι οποίοι το ζητούν για το όνομα και τη διεύθυνση του ή των οργανισμών στους οποίους έχουν ανατεθεί οι έλεγχοι της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού.
2. Το κράτος μέλος στο οποίο βρίσκεται η διεύθυνση του παρασκευαστή, συσκευαστή ή πωλητή που αναγράφεται στη σήμανση, μετά από αίτηση εξακρίβωσης, προβαίνει σε δειγματοληψίες πριν από το τέλος του μηνός που έπεται εκείνου της αιτήσεως και εξακριβώνει την ακρίβεια των αμφισβητουμένων ενδείξεων της σήμανσης. Αυτή η αίτηση μπορεί να απευθυνθεί από:
α)
τις αρμόδιες υπηρεσίες της Επιτροπής·
β)
οργάνωση φορέων στο εν λόγω κράτος μέλος που αναφέρεται στο άρθρο 125 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007·
γ)
τον οργανισμό ελέγχου ενός άλλου κράτους μέλους.
3. Η αίτηση που αναφέρεται στην παράγραφο 2 συνοδεύεται από όλα τα πληροφοριακά στοιχεία που είναι χρήσιμα για τη ζητούμενη εξακρίβωση, και ιδίως από:
α)
την ημερομηνία της δειγματοληψίας ή της αγοράς του εν λόγω ελαίου·
β)
το ονοματεπώνυμο ή την εταιρική επωνυμία και τη διεύθυνση της εγκαταστάσεως στην οποία έγινε η δειγματοληψία ή η αγορά του εν λόγω ελαίου·
γ)
τον αριθμό των σχετικών παρτίδων·
δ)
το αντίγραφο όλων των ετικετών που εμφαίνονται στη συσκευασία του εν λόγω ελαίου·
ε)
τα αποτελέσματα της ανάλυσης ή των άλλων κατ’ αντιπαράσταση πραγματογνωμοσυνών στις οποίες εμφαίνονται οι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν, καθώς και το όνομα και η διεύθυνση του σχετικού εργαστηρίου ή του εμπειρογνώμονα·
στ)
ενδεχομένως, το ονοματεπώνυμο και τη διεύθυνση του προμηθευτή του εν λόγω ελαίου, όπως δηλώθηκαν από την εγκατάσταση πώλησης.
4. Το σχετικό κράτος μέλος ενημερώνει τον προσφεύγοντα πριν από το τέλος του τρίτου μηνός που έπεται εκείνου της αιτήσεως που αναφέρεται στην παράγραφο 2 για τον αριθμό αναφοράς αυτής και για τη συνέχεια που δόθηκε.
Άρθρο 9
1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα στα οποία περιλαμβάνεται ένα σύστημα κυρώσεων για να διασφαλίσουν την τήρηση του παρόντος κανονισμού.
Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή τα μέτρα που έλαβαν για τον σκοπό αυτό το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 2002, καθώς και τις τροποποιήσεις των εν λόγω μέτρων πριν από το τέλος του μηνός που έπεται εκείνου της εγκρίσεώς τους.
Η Τσεχική Δημοκρατία, η Εσθονία, η Κύπρος, η Λετονία, η Λιθουανία, η Ουγγαρία, η Μάλτα, η Πολωνία, η Σλοβενία και η Σλοβακία ανακοινώνουν στην Επιτροπή τα μέτρα που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 2004, καθώς και τις τροποποιήσεις των εν λόγω μέτρων πριν από το τέλος του μηνός που έπεται εκείνου της εγκρίσεώς τους.
Η Βουλγαρία και η Ρουμανία ανακοινώνουν στην Επιτροπή τα μέτρα που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 2010, καθώς και τις τροποποιήσεις των εν λόγω μέτρων πριν από το τέλος του μηνός που έπεται εκείνου της έγκρισής τους.
2. Για τις εξακριβώσεις των ενδείξεων που αναφέρονται στα άρθρα 4, 5 και 6, τα οικεία κράτη μέλη μπορούν να καθιερώσουν σύστημα έγκρισης των επιχειρήσεων, οι εγκαταστάσεις συσκευασίας των οποίων βρίσκονται στο έδαφός τους.
Η έγκριση και ένας αλφαριθμητικός κωδικός αναγνώρισης χορηγούνται σε κάθε επιχείρηση που υποβάλλει τη σχετική αίτηση και η οποία πληροί τους ακόλουθους όρους:
α)
διαθέτει εγκαταστάσεις συσκευασίας·
β)
δεσμεύεται να συγκεντρώνει και να διατηρεί τα δικαιολογητικά στοιχεία που προβλέπει το κράτος μέλος, σύμφωνα με το άρθρο 7·
γ)
διαθέτει σύστημα αποθήκευσης που επιτρέπει τη διεξαγωγή ικανοποιητικού για το συγκεκριμένο κράτος μέλος ελέγχου της προέλευσης των ελαίων των οποίων προσδιορίζεται η καταγωγή.
Η σήμανση φέρει, ενδεχομένως, τον αλφαριθμητικό κωδικό αναγνώρισης της εγκεκριμένης επιχείρησης συσκευασίας.
Άρθρο 10
Τα σχετικά κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή το αργότερο στις 31 Μαρτίου κάθε έτους έκθεση που αφορά τις ακόλουθες πληροφορίες για το προηγούμενο έτος:
α)
τις αιτήσεις εξακριβώσεως που ελήφθησαν σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 2·
β)
τις εξακριβώσεις που ασκήθηκαν και εκείνες οι οποίες διεξήχθησαν κατά προηγούμενες περιόδους και είναι στο στάδιο της διεξαγωγής·
γ)
τις συνέχειες που δόθηκαν στις εξακριβώσεις που πραγματοποιήθηκαν, καθώς και τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν.
Στην έκθεση πρέπει να εμφανίζονται αυτές οι πληροφορίες ανά έτος διεξαγωγής των εξακριβώσεων και ανά κατηγορία παραβάσεως. Ενδεχομένως, αναφέρονται ιδιαίτερες δυσκολίες που αντιμετωπίστηκαν και οι προτεινόμενες βελτιώσεις για τους ελέγχους.
Άρθρο 11
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1019/2002 καταργείται.
Οι αναφορές στον καταργούμενο κανονισμό νοούνται ως αναφορές στον παρόντα κανονισμό και διαβάζονται σύμφωνα με τον πίνακα αντιστοιχίας του παραρτήματος II.
Άρθρο 12
1. Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
2. Τα προϊόντα που έχουν νομίμως παρασκευαστεί και σημανθεί στην Ένωση ή έχουν νομίμως εισαχθεί στην Ένωση και τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία πριν από την 1η Ιουλίου 2012 μπορούν να τεθούν στο εμπόριο μέχρι εξαντλήσεως των αποθεμάτων.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 13 Ιανουαρίου 2012.