РЕШЕНИЕ НА КОМИСИЯТА
от 2 юли 2010 година
относно изискванията за безопасност, на които трябва да отговарят европейските стандарти за някои продукти, използвани на местата за спане на деца, съгласно Директива 2001/95/ЕО на Европейския парламент и на Съвета
(2010/376/ЕС)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
като взе предвид Директива 2001/95/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 3 декември 2001 г. относно общата безопасност на продуктите (1), и по-специално член 4, параграф 1, буква а) от нея,
като има предвид, че:
(1)
В Директива 2001/95/ЕО се предвижда, че европейските стандарти трябва да бъдат установени от европейските органи по стандартизация. Тези стандарти следва да гарантират, че продуктите отговарят на общите изисквания за безопасност, наложени от директивата.
(2)
Съгласно Директива 2001/95/ЕО даден продукт се счита за безопасен по отношение на рисковете и категориите от рискове, които са регламентирани от приложимите национални стандарти, когато той е в съответствие с доброволните национални стандарти, които транспонират европейските стандарти.
(3)
През 2006 г. Европейската комисия поръча извършването на проучване (2) с цел оценка на безопасността на няколко предмети за отглеждане на деца, обикновено използвани за бебета и малки деца на възраст между 0 и 5 г. Проучването бе извършено със съдействието на национални органи, национални органи по стандартизация, сдружения на потребителите, организации по въпросите на безопасността на продуктите, икономически оператори и лаборатории за провеждане на изпитвания.
(4)
За проучването бяха събрани статистически данни за злополуки и наранявания във връзка с тези продукти в Съюза и по света и бе извършена цялостна оценка на риска, основана на идентифицирането на основните опасности, и оценка на възможните сценарии на експозиция.
(5)
За предмет на последващи дейности след проучването бяха набелязани пет вида продукти, оценени в проучването, които често се срещат в подходяща за спане среда на новородени и малки деца. А именно: матраци за детски легла, обиколници, окачени на стойка бебешки легла, олекотени завивки за деца и спални чувалчета за деца.
(6)
Новородените спят средно на ден поне 16 часа, а на възраст между 3 и 5 години децата продължават да спят по 11-13 часа на ден. През първите пет години от живота си, заедно с периодите на будуване, бебетата и малките деца прекарват поне половин ден на място за спане. Продуктите, които се намират на местата за спане, трябва да са безопасни, тъй като обикновено точно на тези места бебетата и малките деца се оставят без надзор за по-дълги периоди през деня и през нощта.
(7)
Според базата данни на ЕС за нараняванията (IDB) между 2005 г. и 2007 г. в Европейския съюз в детско легло са настъпили 17 000 злополуки с деца на възраст между 0 и 4 години (3). Според Комисията за безопасност на потребителските стоки на САЩ (CPSC) всяка година от инциденти, свързани с детски легла или с продукти за детски легла, умират повече деца, отколкото по причини, свързани с други продукти за отглеждане на деца (4).
(8)
Бе получена информация за някои видове обиколници и спални чувалчета за деца чрез системата за бързо предупреждение (RAPEX) като криещи риск от задушаване и задавяне и впоследствие те бяха изтеглени или иззети от пазара. През 1992 г. Комисията за безопасност на потребителите във Франция препоръча предприемането на действия за информирането на потребителите и за подобряването на безопасността на детските олекотени завивки поради риск от възпламеняване, прегряване или задушаване (5). През 2002 г., 2007 г. и 2008 г. CPSC на САЩ поръча изтеглянето на някои модели матраци за детски легла поради опасност от заклещване и неоснователни твърдения (6).
(9)
Обиколниците, матраците и детските олекотени завивки, ако са небезопасни или се доставят без основните инструкции за безопасност, могат да доведат до увеличаване на случаите на синдрома на внезапната детска смърт (СВДС) поради опасност от прегряване и асфиксия (7).
(10)
В същото време обаче резултатите от проучванията сочат, че спалните чувалчета за деца могат да имат предпазваща роля по отношение на СВДС (8), тъй като те намаляват случаите на обръщане по корем и не позволяват на спалното бельо или завивки да покрият лицето или главата на детето по време на сън. Ако употребата им трябва да се насърчава поради изтъкнатите по-горе причини, необходимо е да се гарантира безопасността им по отношение на други рискове, като например задавяне с малки частици и заклещване.
(11)
За споменатите по-горе пет вида продукти не съществуват европейски стандарти. Следователно необходимо е да се определят специфични изисквания съгласно член 4, параграф 1, буква а) от Директива 2001/95/ЕО с оглед на това да се изиска от органите по стандартизация да разработят стандарти за намаляване на рисковете, свързани с употребата на посочените продукти.
(12)
Тези стандарти следва да бъдат разработени при спазване на процедурата, установена с Директива 98/34/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 22 юни 1998 г., установяваща процедура за предоставянето на информация в сферата на техническите стандарти и регламенти и правила относно услугите на информационното общество (9). Позоваването на приетия стандарт следва да бъде публикувано в Официален вестник на Европейския съюз в съответствие с член 4, параграф 2 от Директива 2001/95/ЕО.
(13)
След създаването на съответните стандарти и при условие че Европейската комисия реши да публикува позоваванията им в Официален вестник, в съответствие с установената в член 4, параграф 2 от Директива 2001/95/ЕО процедура по презумпция ще се счита, че матраците за детски легла, обиколниците, окачените на стойка бебешки легла, детските олекотени завивки и спалните чувалчета за деца, произведени в съответствие с тези стандарти, отговарят на общото изискване за безопасност, предвидено в Директива 2001/95/ЕО, доколкото става дума за изискванията за безопасност, които попадат в обхвата на стандартите.
(14)
Настоящото решение е в съответствие със становището на комитета, учреден в съответствие с член 15 от Директива 2001/95/ЕО,
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
Член 1
Определения
По смисъла на настоящото решение:
-
„Матрак за детско легло“ означава продукт, който осигурява опора за новородените и бебетата, които спят в детско легло. Обикновено той е с размери 60 x 120 cm или 70 x 140 cm, като дебелината му варира между 6 и 15 cm. Той може да бъде и сгъваем.
-
„Обиколник за детско легло“ означава платнен аксесоар за детско легло, който се привързва от вътрешната му страна, най-общо използван за подобряване на комфорта на детето. Той може да покрива поне едната страна на леглото.
-
„Окачено на стойка бебешко легло“ означава детско легло или люлка, често от нетвърд материал или друга плоска повърхност, прикрепена на стойка с помощта на връв, въжета или колани в една или повече опорни точки. Използва се за поставяне в легнало положение на малко бебе, което не може да стои на колене или да седи самo.
-
„Олекотена детска завивка“ означава платнена спална торба, запълнена с мека материя, която се използва в леглото, за да увеличи комфорта по време на сън и да предпазва от преохлаждане на тялото.
-
„Спално чувалче за деца“ означава подплатена или омекотена дълга торба, в която се поставя бебето и чиято цел е да предпазва от преохлаждане на тялото на детето и от задушаване по време на сън или докато то лежи в леглото.
Член 2
Изисквания
Специфичните изисквания за безопасност за посочените в член 1 продукти, които трябва да бъдат спазени от европейски стандарти в съответствие с член 4 от Директива 2001/95/ЕО, са посочени в приложението към настоящото решение.
Член 3
Влизане в сила
Настоящото решение влиза в сила на двадесетия ден след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Съставено в Брюксел на 2 юли 2010 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 2ας Ιουλίου 2010
σχετικά με τις προδιαγραφές ασφάλειας που πρέπει να πληρούν τα ευρωπαϊκά πρότυπα για ορισμένα προϊόντα στο περιβάλλον ύπνου των παιδιών σύμφωνα με την οδηγία 2001/95/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου
(2010/376/ΕΕ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη:
τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
την οδηγία 2001/95/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 3ης Δεκεμβρίου 2001, για τη γενική ασφάλεια των προϊόντων (1), και ιδίως το άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο α),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Η οδηγία 2001/95/ΕΚ ορίζει ότι πρέπει να θεσπιστούν ευρωπαϊκά πρότυπα από τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης. Τα πρότυπα αυτά πρέπει να εξασφαλίζουν ότι τα προϊόντα ικανοποιούν τη γενική επιταγή ασφάλειας της οδηγίας.
(2)
Σύμφωνα με την οδηγία 2001/95/ΕΚ, ένα προϊόν θεωρείται ασφαλές ως προς τους κινδύνους και τις κατηγορίες κινδύνων που καλύπτονται από τα αντίστοιχα εθνικά πρότυπα, όταν τηρεί τα μη υποχρεωτικά εθνικά πρότυπα που αποτελούν μεταφορά ευρωπαϊκών προτύπων.
(3)
Το 2006 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέθεσε την εκπόνηση μελέτης (2) με σκοπό την εκτίμηση της ασφάλειας διαφόρων ειδών παιδικής φροντίδας που χρησιμοποιούνται ευρέως για τη φροντίδα βρεφών και μικρών παιδιών ηλικίας από 0 έως 5 ετών. Η μελέτη αυτή διενεργήθηκε σε συνεργασία με εθνικές αρχές, εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης, ενώσεις καταναλωτών, οργανώσεις ασφάλειας προϊόντων, οικονομικούς παράγοντες και εργαστήρια δοκιμών.
(4)
Για τα εν λόγω προϊόντα, η μελέτη συγκέντρωσε στατιστικά στοιχεία όσον αφορά τα ατυχήματα και τους τραυματισμούς στην Ένωση και σε ολόκληρο τον κόσμο και πραγματοποίησε ολοκληρωμένη εκτίμηση κινδύνου, με βάση τον προσδιορισμό των κυριότερων κινδύνων και την εκτίμηση των σεναρίων έκθεσης.
(5)
Πέντε είδη προϊόντων που αποτέλεσαν αντικείμενο εκτίμησης στο πλαίσιο της μελέτης, και τα οποία βρίσκονται συνήθως στο περιβάλλον ύπνου των νεογέννητων και των μικρών παιδιών, επιλέχθηκαν για μεταπαρακολούθηση της μελέτης. Τα είδη αυτά είναι τα εξής: βρεφικά στρώματα, πάντες βρεφικών κρεβατιών, κρεμαστά βρεφικά κρεβάτια, παιδικά παπλώματα και παιδικοί υπνόσακοι.
(6)
Τα νεογέννητα κοιμούνται καθημερινά τουλάχιστον 16 ώρες, κατά μέσο όρο· τα δε παιδιά ηλικίας 3-5 ετών κοιμούνται 11-13 ώρες την ημέρα. Κατά τα πρώτα πέντε χρόνια της ζωής τους, τα βρέφη και τα μικρά παιδιά βρίσκονται σε περιβάλλον ύπνου τουλάχιστον τη μισή ημέρα, συμπεριλαμβανομένων των περιόδων κατά τις οποίες είναι ξύπνια. Τα προϊόντα που τοποθετούνται στο περιβάλλον ύπνου πρέπει να είναι ασφαλή, γιατί σ’ αυτόν ακριβώς το χώρο τα βρέφη και τα μικρά παιδιά μένουν συνήθως χωρίς επίβλεψη για μεγαλύτερο διάστημα κατά τη διάρκεια της ημέρας και της νύχτας.
(7)
Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή βάση δεδομένων για τους τραυματισμούς (IDB), την περίοδο 2005-2007 καταγράφηκαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση 17 000 ατυχήματα σε βρεφικά κρεβάτια στα οποία εμπλέκονταν παιδιά ηλικίας από 0 έως 4 ετών (3). Σύμφωνα με την Επιτροπή Ασφαλείας Καταναλωτικών Προϊόντων των ΗΠΑ [U.S. Consumer Product Safety Commission (CPSC)], κάθε χρόνο όλο και περισσότερα βρέφη πεθαίνουν σε ατυχήματα στα οποία εμπλέκονται βρεφικά κρεβάτια και συναφή με βρεφικά κρεβάτια προϊόντα παρά οποιοδήποτε άλλο προϊόν παιδικής φροντίδας (4).
(8)
Ορισμένα μοντέλα πάντας βρεφικών κρεβατιών και παιδικών υπνόσακων κοινοποιήθηκαν μέσω του ευρωπαϊκού συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης RAPEX επειδή παρουσίαζαν κίνδυνο ασφυξίας και πνιγμού και, ως εκ τούτου, αποσύρθηκαν από την αγορά ή ανακλήθηκαν. Το 1992 η γαλλική επιτροπή ασφάλειας των καταναλωτών (Commission de la Sécurité des Consommateurs) συνιστούσε την ανάληψη δράσης προκειμένου να ενημερωθούν οι καταναλωτές και να βελτιωθεί η ασφάλεια των παιδικών παπλωμάτων, δεδομένων των κινδύνων ευφλεκτότητας, υπερθέρμανσης και ασφυξίας που παρουσίαζαν (5). Το 2002, το 2007 και το 2008 η CPSC διέταξε την ανάκληση ορισμένων μοντέλων βρεφικών στρωμάτων, λόγω των κινδύνων παγίδευσης που προκαλούσαν και των αβάσιμων ισχυρισμών που προέβαλαν (6).
(9)
Οι πάντες βρεφικών κρεβατιών, τα βρεφικά στρώματα και τα παιδικά παπλώματα, αν δεν είναι ασφαλή ή αν δεν συνοδεύονται από σημαντικές προειδοποιήσεις ασφάλειας, μπορεί να αυξήσουν τη συχνότητα εμφάνισης του Συνδρόμου Αιφνιδίου Θανάτου Βρεφών (SIDS) λόγω του κινδύνου υπερθέρμανσης και ασφυξίας (7).
(10)
Παράλληλα, από έρευνες έχει διαπιστωθεί ότι οι παιδικοί υπνόσακοι μπορούν να προστατεύσουν από το SIDS (8), αφού μειώνουν την πιθανότητα του παιδιού να λάβει πρηνή θέση και εμποδίζουν τα κλινοσκεπάσματα από το να καλύψουν το πρόσωπο και το κεφάλι του παιδιού κατά τον ύπνο. Αν η χρήση τους ενθαρρύνεται γι’ αυτούς τους λόγους, είναι αναγκαίο να εξασφαλιστεί η ασφάλειά τους έναντι άλλων κινδύνων, όπως του κινδύνου πνιγμού από μικρά εξαρτήματα και του κινδύνου παγίδευσης.
(11)
Δεν υπάρχουν ευρωπαϊκά πρότυπα για τα προαναφερόμενα πέντε είδη προϊόντων. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να καθοριστούν ειδικές προδιαγραφές δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 1 στοιχείο α) της οδηγίας 2001/95/ΕΚ, με σκοπό να ζητηθεί από τους οργανισμούς τυποποίησης να καταρτίσουν πρότυπα που θα αποβλέπουν στη μείωση των κινδύνων που συνδέονται με τη χρήση των εν λόγω προϊόντων.
(12)
Τα πρότυπα αυτά θα πρέπει να αναπτυχθούν σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στην οδηγία 98/34/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Ιουνίου 1998, για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και κανονισμών και σύμφωνα με τους κανόνες σχετικά με τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας (9). Η παραπομπή στο πρότυπο που θα εγκριθεί πρέπει να δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 της οδηγίας 2001/95/ΕΚ.
(13)
Μόλις καταστούν διαθέσιμα τα σχετικά πρότυπα, και με την προϋπόθεση ότι η Επιτροπή θα αποφασίσει να δημοσιεύσει τα στοιχεία τους στην Επίσημη Εφημερίδα, σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 της οδηγίας 2001/95/ΕΚ, τα βρεφικά στρώματα, οι πάντες βρεφικών κρεβατιών, τα κρεμαστά βρεφικά κρεβάτια, τα παιδικά παπλώματα και οι παιδικοί υπνόσακοι που κατασκευάζονται σύμφωνα με αυτά τα πρότυπα πρέπει να τεκμαίρονται συμμορφούμενα με τη γενική επιταγή ασφάλειας της οδηγίας 2001/95/ΕΚ όσον αφορά τις απαιτήσεις ασφάλειας που καλύπτονται από τα πρότυπα.
(14)
Η παρούσα απόφαση είναι σύμφωνη με τη γνώμη της επιτροπής που συστάθηκε με το άρθρο 15 της οδηγίας 2001/95/ΕΚ,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Ορισμοί
Για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης, νοούνται ως:
-
«βρεφικό στρώμα» το προϊόν που παρέχει στήριξη στα νεογέννητα και στα παιδιά που κοιμούνται σε βρεφικό κρεβάτι. Οι συνήθεις διαστάσεις του είναι 60x120 cm ή 70x140 cm, και το πάχος του κυμαίνεται μεταξύ 6 και 15 cm. Μπορεί επίσης να είναι πτυσσόμενο·
-
«πάντα βρεφικού κρεβατιού» το παραγεμισμένο εξάρτημα που είναι προσαρτημένο στο εσωτερικό του βρεφικού κρεβατιού και χρησιμοποιείται συνήθως για να βελτιώνει την άνεση του παιδιού. Μπορεί να καλύπτει τουλάχιστον μία πλευρά του βρεφικού κρεβατιού·
-
«κρεμαστό βρεφικό κρεβάτι» η κούνια ή το λίκνο που έχει συχνά μια μη άκαμπτη ή άλλη επίπεδη επιφάνεια και κρεμιέται με σχοινιά, ιμάντες ή αρτάνες από ένα ή περισσότερα σημεία αγκίστρωσης. Χρησιμοποιείται για να ξαπλώσει ένα μικρό παιδί που δεν μπορεί να γονατίσει ή να σταθεί όρθιο χωρίς βοήθεια·
-
«παιδικό πάπλωμα» ο υφασμάτινος σάκος με μαλακό παραγέμισμα ο οποίος χρησιμοποιείται στο βρεφικό κρεβάτι με σκοπό να αυξάνει την άνεση του παιδιού κατά τον ύπνο και να αποτρέπει το ενδεχόμενο υποθερμίας·
-
«παιδικός υπνόσακος» ο σάκος όπου τοποθετείται το βρέφος, ο οποίος έχει ζεστή επένδυση ή παραγέμισμα, καλύπτει το μήκος του σώματος του βρέφους και είναι σχεδιασμένος έτσι ώστε να αποτρέπει το ενδεχόμενο υποθερμίας και ασφυξίας όταν το βρέφος κοιμάται ή είναι ξαπλωμένο στο βρεφικό κρεβάτι.
Άρθρο 2
Απαιτήσεις
Οι ειδικές απαιτήσεις ασφάλειας για τα προϊόντα που αναφέρονται στο άρθρο 1 και τις οποίες πρέπει να πληρούν τα ευρωπαϊκά πρότυπα σύμφωνα με το άρθρο 4 της οδηγίας 2001/95/ΕΚ ορίζονται στο παράρτημα της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 3
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Βρυξέλλες, 2 Ιουλίου 2010.