VERORDENING (EEG) Nr. 2008/90 VAN DE RAAD
van 29 juni 1990
inzake de bevordering van de technologische ontwikkeling op energiegebied in Europa (Thermie-programma)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 235,
Gezien het voorstel van de Commissie (1),
Gezien het advies van het Europese Parlement (2),
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (3),
Overwegende dat de Raad in zijn resolutie van 16 september 1986 betreffende nieuwe doelstellingen inzake het energiebeleid van de Gemeenschap voor 1995 en de convergentie van het beleid van de Lid-Staten (4) stelt dat, ondanks kortetermijnschommelingen die zich op de energiemarkt kunnen voordoen, datgene wat is ondernomen om het gevaar voor toekomstige spanningen op de energiemarkt zoveel mogelijk te beperken, tot 1995 en ook daarna moet worden voortgezet en zo nodig geïntensiveerd;
Overwegende dat volgens die resolutie een van de horizontale doelstellingen van het energiebeleid van de Gemeenschap bestaat in een permanente en redelijk gediversifieerde bevordering van technologische innovaties en een doordachte verbreiding van de resultaten in de gehele Gemeenschap; dat, ondanks de huidige situatie op energiegebied, verder moet worden gewerkt aan de diversificatie van de energievoorziening van de Gemeenschap en aan de verbetering van de energie-efficiëntie; dat verlening van steun voor nieuwe technologie ertoe zal bijdragen dat deze doeleinden worden bereikt en dat het milieu beter zal worden beschermd tegen de gevolgen van de energietechnologie;
Overwegende dat het van belang is dat deze inspanningen aansluiten op de wetenschappelijke en technologische strategie van de Gemeenschap en op de specifieke programma's, zoals gedefinieerd door het kaderprogramma van communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling, zowel in termen van programma-uitvoering als van de financiële status van het programma in de financiële vooruitzichten;
Overwegende dat de Gemeenschap volgens de resolutie van 16 september 1986 moet zoeken naar een evenwichtige oplossing voor energie en milieu, waarbij gebruik wordt gemaakt van de beste bestaande, economisch verantwoorde technologieën; dat volgens artikel 130 R van het Verdrag de eisen inzake milieubescherming in het beleid van de Gemeenschap op de andere terreinen moeten worden verdisconteerd en voorts het optreden van de Gemeenschap op dit gebied op een behoedzaam en rationeel gebruik van de natuurlijke hulpbronnen moet zijn gericht; dat de technologie op energiegebied een beslissende bijdrage zal leveren aan het oplossen van de milieuproblematiek door de energie-efficiency te verhogen, de exploitatie van nieuwe en hernieuwbare energiebronnen te bevorderen en schone procédés voor de verbranding van vaste brandstoffen te ontwikkelen; dat geen moeite mag worden gespaard om via technologische vooruitgang te trachten te ontkomen aan de dreigende klimaatverandering;
Overwegende dat de stimulering van projecten voor de exploitatie van het eigen energiepotentieel in de regio's, en met name in de minder welvarende gebieden, tot de economische en sociale samenhang binnen de Gemeenschap bijdraagt, een van de doelstellingen waarvoor de Gemeenschap volgens artikel 130 B van het Verdrag bij de tenuitvoerlegging van haar beleid en de totstandbrenging van de interne markt oog dient te hebben;
Overwegende dat steunverlening ter bevordering van de technologische ontwikkeling op energiegebied gunstig is voor de economische en sociale samenhang;
Overwegende dat de verlening van steun voor innoverende technologie door de Gemeenschap het voordeel biedt dat versnippering van middelen kan worden voorkomen en efficiëntere maatregelen kunnen worden genomen;
Overwegende dat deze actie van de Gemeenschap moet worden gecooerdineerd met haar optreden in het kader van andere specifieke programma's, met name op het stuk van onderzoek en ontwikkeling op energiegebied, innovatie en overdracht van technologie, en verspreiding en exploitatie van de resultaten van wetenschappelijk en technisch onderzoek;
Overwegende dat, in gevallen waarin dat verantwoord is, financiële steun moet worden verleend voor projecten tot bevordering van de toepassing van geavanceerde technologieën op energiegebied;
Overwegende dat bij de selectie van projecten de voorkeur moet uitgaan naar projecten waarbij in verschillende Lid-Staten gevestigde zelfstandige ondernemingen samengaan, naar door kleine en middelgrote ondernemingen voorgestelde projecten en naar projecten voor de verspreiding van technologische know-how;
Overwegende dat om redenen van efficiëntie moet worden voorzien in een programma van vijf jaar waarvoor een passend totaalbedrag wordt uitgetrokken;
Overwegende dat een raming dient te worden gemaakt van de financiële middelen van de Gemeenschap die noodzakelijk zijn voor de uitvoering van dit programma; dat dit bedrag moet worden opgenomen in de in de interinstitutionele akkoorden vastgestelde financiële vooruitzichten; dat de werkelijk beschikbare kredieten volgens de begrotingsprocedure met inachtneming van genoemde akkoorden zullen worden bepaald;
Overwegende dat de bevordering van innoverende energietechnologie wel een nieuwe impuls vereist, doch daarbij in overeenstemming met deze verordening moet worden gezorgd voor de continuïteit van de acties uit hoofde van de demonstratieprojecten en industriële proefprojecten op energiegebied als bedoeld in Verordening (EEG) nr. 3640/85 (1) en het programma voor steun aan de technologische ontwikkeling in de sector koolwaterstoffen als bedoeld in Verordening (EEG) nr. 3639/85 (2); dat deze continuïteit enerzijds behouden kan blijven door het voortzetten van de acties voor de bevordering en de verspreiding van technologie waarvoor reeds communautaire steun is verleend in het kader van die programma's; dat zij ook behouden kan blijven door het ondersteunen van latere fasen van projecten die reeds gedeeltelijke steun uit hoofde van die verordeningen hebben genoten; dat aldus in bepaalde gevallen steun kan worden verleend voor soortgelijke projecten als die welke in voornoemde verordeningen zijn opgenomen, voor zover zij bovendien voldoen aan deze verordening;
Overwegende dat op het gebied van de energietechnologie samenwerking tussen bedrijven uit verschillende Lid-Staten moet worden voortgezet en aangemoedigd;
Overwegende dat de overdracht van technologie in de energiesector aanzienlijk zal bijdragen tot een verhoogde energie-efficiency en een verminderde uitstoot van verontreinigende gassen, zowel in de achtergebleven gebieden van de Gemeenschap als in derde landen;
Overwegende dat deze overdracht derhalve zowel middels de bestaande communautaire programma's als op andere adequate wijze dient te worden gestimuleerd;
Overwegende dat de verlening van steun door de Gemeenschap geen gevolgen voor de mededinging mag hebben die onverenigbaar zijn met de ter zake geldende bepalingen van het Verdrag;
Overwegende dat het Verdrag, afgezien van artikel 235, niet in de bevoegdheden voorziet om deze verordening aan te nemen,
HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:
Artikel 1
De Gemeenschap kan overeenkomstig het bepaalde in deze verordening financiële steun verlenen voor projecten ter bevordering van de technologische ontwikkeling op energiegebied voor Europa (Thermie-programma) op de in artikel 3 vermelde toepassingsgebieden en de in artikel 5 bedoelde begeleidende maatregelen treffen.
Het bedrag van de communautaire uitgaven dat noodzakelijk wordt geacht voor de uitvoering van het in deze verordening bedoelde programma bedraagt voor de periode 1990-1992 350 miljoen ecu.
De begrotingsautoriteit stelt de beschikbare kredieten voor elk begrotingsjaar vast.
Artikel 2
1. In deze verordening worden onder "projecten ter bevordering van de technologische ontwikkeling op energiegebied'`, hierna "projecten'` te noemen, verstaan projecten waarbij technologieën op energiegebied worden uitgewerkt, toegepast en/of bevorderd die zeer innoverend zijn en waaraan zulke grote technische en economische risico's zijn verbonden dat deze projecten zonder financiële steun van de Gemeenschap zeer waarschijnlijk niet zouden worden uitgevoerd.
2. De communautaire financiële steun kan worden toegekend:
a) voor innovatiegerichte projecten, dat wil zeggen projecten die zijn gericht op de uitwerking of de toepassing van innoverende technieken, procédés of produkten waarvoor de onderzoek- en ontwikkelingsfase op de belangrijkste punten is afgesloten, of op een nieuwe toepassing van reeds bekende technieken, procédés of produkten. Dergelijke projecten zijn erop gericht de technische en economische levensvatbaarheid van nieuwe technologieën aan te tonen door een eerste toepassing op voldoende grote schaal. Deze criteria worden zo nodig toegepast overeenkomstig de continuïteitseisen van de in artikel 3 bedoelde toepassingsgebieden;
b)
voor projecten voor de verspreiding van technologische know-how, dat wil zeggen projecten die ten doel hebben innoverende technieken, procédés of produkten die al eens zijn uitgevoerd, maar die vanwege de resterende risico's nog niet op de markt zijn doorgedrongen, te bevorderen met als oogmerk een zo groot mogelijk gebruik in de Gemeenschap, hetzij in een andere economische of geografische context hetzij met technische varianten.
Artikel 3
De toepassingsgebieden van deze verordening zijn:
- rationeel gebruik van energie,
- hernieuwbare energie,
- vaste brandstoffen,
- koolwaterstoffen.
De sectoren waarvoor deze verordening binnen deze gebieden van toepassing is, zijn opgenomen in de bijlagen I tot en met IV. Deze bijlagen kunnen door de Commissie volgens de procedures van artikel 9, lid 2, en artikel 10, lid 1, op grond van de ontwikkeling van de technologie worden gewijzigd. Het Europese Parlement en de Raad worden hiervan op de hoogte gehouden.
Artikel 4
Wanneer dat nodig blijkt, met name doordat niet in een bepaalde behoefte wordt voorzien of doordat door samenwerking tussen personen of bedrijven uit ten minste twee Lid-Staten een technologische doorbraak kan worden bereikt, kan het initiatief worden genomen om de aanzet te geven tot specifieke "gerichte projecten'' of het opzetten ervan te cooerdineren.
Artikel 5
De Commissie treft begeleidende maatregelen als omschreven in bijlage V, die ten doel hebben de toepassing en de doorbraak op de markt van energietechnologieën te bevorderen. Daartoe kan de Gemeenschap technische en financiële steun verlenen aan instanties voor het bevorderen van innovatiegerichte technologieën in de Lid-Staten. Deze maatregelen zijn opgenomen in bijlage V; de inhoud ervan kan door de Commissie volgens de procedures van artikel 9, lid 2, en artikel 10, lid 1, worden gewijzigd.
Deze begeleidende maatregelen kunnen in derde landen worden uitgevoerd voor zover een dergelijke uitbreiding beantwoordt aan de doelstellingen van deze verordening.
Artikel 6
1. Voor de in de artikelen 2 en 4 bedoelde projecten moet aan de volgende voorwaarden worden voldaan:
a) gebruik van innoverende technieken, procédés of produkten of een nieuwe toepassing van reeds bekende technieken, procédés of produkten, met als oogmerk hun realisering en verbreiding;
b)
de projecten moeten vooruitzichten bieden op technische en economische levensvatbaarheid met het oog op een latere commerciële exploitatie van de betrokken technologie;
c)
de projecten moeten uit een oogpunt van milieubescherming en veiligheid adequate oplossingen bieden;
d)
de projecten moeten moeilijk te financieren zijn wegens grote technische en economische risico's;
e)
de projecten moeten worden voorgesteld door natuurlijke of rechtspersonen die in staat zijn de onder a) bedoelde
technieken, procédés of produkten uit te voeren en toe te passen, en bij te dragen tot hun verbreiding of daaraan hun medewerking te verlenen;
f)
projecten die in totaal 6 miljoen ecu of meer kosten, moeten worden ingediend door ten minste twee niet van elkaar afhankelijke initiatiefnemers die niet in dezelfde Lid-Staat gevestigd zijn.
De Commissie kan evenwel een uitzondering maken voor projecten die door slechts één initiatiefnemer zijn ingediend, indien de uitvoering ervan voor de Gemeenschap van bijzonder belang is;
g)
de projecten moeten in de Gemeenschap worden uitgevoerd, tenzij het zonder meer in het belang van de Gemeenschap is dat een project geheel of gedeeltelijk in een gebied buiten de Gemeenschap wordt uitgevoerd, met name op grond van zijn specifieke kenmerken.
2. Bijkomende specifieke voorwaarden voor de onderscheiden toepassingsgebieden zijn vermeld in de bijlagen I tot en met IV.
3. Bij de keuze van de projecten neemt de Commissie, naast de in de leden 1 en 2 vastgelegde criteria, in aanmerking dat de voorkeur moet worden gegeven aan projecten die de volgende kenmerken bezitten;
a) andere dan de in lid 1, onder f), genoemde projecten waarin minstens twee onafhankelijke, in verschillende Lid-Staten gevestigde ondernemingen samenwerken, mits vaststaat dat beide een daadwerkelijke en aanzienlijke bijdrage tot de uitvoering van het project kunnen leveren;
b)
projecten die worden voorgesteld door kleine en middelgrote ondernemingen of een samenwerkingsverband van dergelijke ondernemingen;
c)
projecten als vermeld in artikel 2, lid 2, onder b), waarvan de uitvoering is gepland in regio's met een ontwikkelingsachterstand als omschreven in artikel 8 van Verordening (EEG) nr. 2052/88 (1).
Artikel 7
1. De steun voor de projecten wordt verleend in de vorm van een financiële bijdrage van de Gemeenschap, toegekend onder de voorwaarden die in de volgende leden en in de artikelen 8, 12 en 15 zijn vermeld.
2. De financiële steun kan worden toegekend voor een project als geheel of voor verschillende fasen van het project. In laatstgenoemd geval wordt de financiële steun, onverminderd de bevoegdheid van de begrotingsautoriteit van de Europese Gemeenschappen, ook voor de verdere fasen van hetzelfde project verleend, indien verder aan de criteria voor steunverlening wordt voldaan en de Commissie van oordeel is dat de werkzaamheden in het kader van het project bevredigend verlopen.
3. De financiële steun kan niet meer bedragen dan 40 % van de voor steun in aanmerking komende kosten voor innovatiegerichte projecten als bedoeld in artikel 2, lid 2, onder a) (innovatiegerichte projecten) en artikel 4 (gerichte projecten), en niet meer dan 35 % van de voor steun in aanmerking komende kosten voor projecten voor de verspreiding van technologische know-how als bedoeld in artikel 2, lid 2, onder b).
4. Het bedrag van de financiële steun wordt voor elk project afzonderlijk vastgesteld. Bij de vaststelling van dit bedrag houdt de Commissie rekening met het risicoaandeel dat de initiatiefnemers normaal zelf moeten dragen en met uit andere bron ontvangen of verwachte steun, met dien verstande dat de overheidssteun in totaal niet meer dan 49 % van de totale kosten van het project mag bedragen. Met het oog hierop is degene bij wie de verantwoordelijkheid voor het project berust, verplicht de Commissie in kennis te stellen van iedere ontvangen of verwachte overheidssteun.
5. De Commissie behoudt zich de mogelijkheid voor om volgens de procedures van artikel 9, lid 2, en artikel 10, lid 1, zo nodig andere financieringssystemen in te voeren.
Artikel 8
1. De projecten worden door in de Gemeenschap gevestigde natuurlijke of rechtspersonen individueel of in samenwerkingsverband ingediend in antwoord op een in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen gepubliceerde uitnodiging tot indiening van voorstellen voor projecten op een of meer van de in artikel 3 bedoelde toepassingsgebieden, een en ander in overeenstemming met deze verordening.
2. De Commissie vermeldt in de uitnodigingen de sectoren die bij de keuze van de projecten voorrang krijgen, waarbij zij uitgaat van een lijst van prioriteiten die is opgesteld volgens de procedures van artikel 9, lid 2, en artikel 10, lid 1. De Commissie geeft ook aan welke inlichtingen door de indiener met het oog op de keuze van de projecten moeten worden verstrekt.
Artikel 9
1. De Commissie is belast met de toepassing van deze verordening.
2. Voor de uitvoering van de hieronder vermelde taken past de Commissie de procedure toe van artikel 10, lid 1:
a) wijziging van de bijlagen I tot en met VI;
b)
vaststelling van de prioriteiten voor de uitnodigingen tot indiening van voorstellen;
c)
keuze van de projecten, met inbegrip van de vaststelling van het percentage van de financiële steun voor alle projecten waarvan de totale kosten meer dan 500 000 ecu bedragen;
d)
eventuele aanpassing van de technieken voor financiële steun.
3. Voor de keuze van de projecten, inclusief de vaststelling van het percentage van de financiële steun voor alle projecten waarvan de totale kosten hoger zijn dan 100 000 ecu en niet hoger dan 500 000 ecu, past de Commissie de procedure van artikel 10, lid 2, toe.
Artikel 10
1. Voor de uitvoering van de in artikel 9, lid 2, bedoelde taken wordt de Commissie bijgestaan door een comité bestaande uit vertegenwoordigers van de Lid-Staten en voorgezeten door de vertegenwoordiger van de Commissie.
De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité een ontwerp voor van de te nemen maatregelen. Het comité brengt advies uit over dit ontwerp binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellen al naar gelang van de urgentie van de materie. Het comité spreekt zich uit met de meerderheid van stemmen die in artikel 148, lid 2, van het Verdrag is voorgeschreven voor de aanneming van de besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie dient te nemen. Bij de stemming in het comité worden de stemmen van de vertegenwoordigers van de Lid-Staten gewogen overeenkomstig genoemd artikel. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.
De Commissie stelt maatregelen vast die onmiddellijk van toepassing zijn. Wanneer deze echter niet in overeenstemming zijn met het advies van het comité, deelt de Commissie deze maatregelen onmiddellijk aan de Raad mede.
In dit geval stelt de Commissie de toepassing van de door haar goedgekeurde maatregelen één maand uit, gerekend vanaf de datum van mededeling.
De Raad kan binnen de in de voorgaande alinea genoemde termijn met een gekwalificeerde meerderheid van stemmen een andersluidend besluit nemen.
2. Voor de projecten bedoeld in artikel 9, lid 3, wordt de Commissie bijgestaan door een raadgevend comité, bestaande uit vertegenwoordigers van de Lid-Staten en voorgezeten door de vertegenwoordiger van de Commissie.
De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité een ontwerp van de te nemen maatregelen voor. Het comité brengt binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellen al naar gelang van de urgentie van de materie advies uit over dit ontwerp, zo nodig door middel van een stemming.
Het advies wordt in de notulen opgenomen; voorts heeft iedere Lid-Staat het recht te verzoeken dat zijn standpunt in de notulen wordt opgenomen.
De Commissie houdt zoveel mogelijk rekening met het advies van het comité. Zij brengt het comité op de hoogte van de wijze waarop zij rekening heeft gehouden met dat advies.
Artikel 11
De Commissie zorgt ervoor dat de toepassing van deze verordening wordt gecooerdineerd met de maatregelen in het kader van andere programma's van de Gemeenschap op het gebied van onderzoek en ontwikkeling, innovatie en overdracht van technologie, en verspreiding en exploitatie van onderzoekresultaten, en die in het kader van de structuurfondsen.
De Commissie zorgt ook voor een nauwere cooerdinatie met nationale projecten ten einde overlapping met gelijksoortige projecten te voorkomen.
Voorts ziet zij toe op de aansluiting van het in deze verordening bedoelde programma op het kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling.
Artikel 12
1. De voor de uitvoering van een project verantwoordelijke contractant die financiële steun van de Gemeenschap ontvangt, verbindt zich ertoe de met goed gevolg gerealiseerde technieken, procédés of produkten te exploiteren of de exploitatie ervan te vergemakkelijken en de verspreiding van de bereikte resultaten mogelijk te maken.
2. De Commissie ziet in samenwerking met de bevoegde instanties in de Lid-Staten erop toe dat de resultaten van de projecten waarvoor steun is verleend in het kader van deze verordening en van de Verordeningen (EEG) nr. 3056/73 (1), (EEG) nr. 1302/78 (2), (EEG) nr. 1303/78 (3), (EEG) nr. 1971/83 (4), (EEG) nr. 1972/83 (5), (EEG) nr. 3639/85 (6) en (EEG) nr. 3640/85 (7), worden verbreid en toegepast en dat de exploitatie ervan wordt aangemoedigd. Zij treft daartoe de nodige voorzieningen in het kader van de in artikel 5 vermelde maatregelen, met dien verstande dat aan de contractant indien nodig eveneens adequate bijstand wordt verleend.
Artikel 13
In de contracten tussen de Gemeenschap en de in artikel 15 bedoelde personen voor de uitvoering van overeenkomstig deze verordening gekozen projecten worden de rechten en verplichtingen van elke partij vermeld, waaronder begrepen de bepalingen inzake verbreiding, bescherming en valorisatie van de resultaten van de projecten en inzake eventuele teruggave van de financiële steun indien niet aan de contractuele verplichtingen wordt voldaan.
Artikel 14
Onverminderd artikel 12 worden de door de Commissie in het kader van de toepassing van deze verordening verkregen inlichtingen als vertrouwelijk behandeld.
Artikel 15
De verantwoordelijkheid voor elk project berust bij een natuurlijke persoon of bij een rechtspersoon in de zin van het in de Lid-Staten toepasselijke recht, of bij een samenwerkingsverband van hoofdelijk en gezamenlijk aansprakelijke natuurlijke of rechtspersonen.
Artikel 16
De door de Gemeenschap toegekende financiële steun mag geen gevolgen voor de mededinging hebben die onverenigbaar zijn met de ter zake geldende Verdragsbepalingen.
Artikel 17
Drie jaar na de inwerkingtreding van deze verordening en voorts bij het verstrijken van de geldigheidsduur van deze verordening wordt door de Commissie bij het Europese Parlement en de Raad een verslag over de toepassing van deze verordening en de samenhang tussen de nationale en de communautaire maatregelen ingediend met het oog op evaluatie van de bereikte resultaten.
Artikel 18
1. De uit hoofde van deze verordening toe te kennen bedragen worden elk jaar in de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen opgenomen.
De kredieten dekken de financiële steun voor de in artikel 2, lid 2, en artikel 4 bedoelde projecten, en de in artikel 5 en artikel 7, lid 5, bedoelde maatregelen, alsmede de uitgaven voor de tenuitvoerlegging van deze verordening.
2. De in bijlage VI opgenomen indicatieve verdeling van het in lid 1 bedoelde totale bedrag over de respectievelijk in artikel 3, artikel 5 en artikel 7, lid 5, aangegeven gebieden, maatregelen en systemen kan bij besluit van de Commissie volgens de procedures van artikel 9, lid 2, en artikel 10, lid 1, worden gewijzigd.
Artikel 19
De Verordeningen (EEG) nr. 3639/85 en (EEG) nr. 3640/85 blijven van toepassing voor projecten waarvoor steun is verleend op grond van die verordeningen.
Artikel 20
Deze verordening treedt in werking op de dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen.
Zij is van toepassing tot en met 31 december 1994.
Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke Lid-Staat.
Gedaan te Luxemburg, 29 juni 1990.