РЕГЛАМЕНТ (ЕО) № 85/2009 НА СЪВЕТА
от 19 януари 2009 година
за изменение на Регламент (ЕО) № 1083/2006 за определяне на общи разпоредби за Европейския фонд за регионално развитие, Европейския социален фонд и Кохезионния фонд по отношение на някои разпоредби относно финансовото управление
СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взе предвид Договора за създаване на Европейската общност, и по-специално член 161, трета алинея от него,
като взе предвид предложението на Комисията,
като взе предвид съгласието на Европейския парламент,
като взе предвид становището на Европейския икономически и социален комитет,
като взе предвид становището на Комитета на регионите,
като има предвид, че:
(1)
Безпрецедентната криза, разтърсваща международните финансови пазари, изправи Общността пред значителни предизвикателства, което налага да се действа бързо, за да се противодейства на последиците от кризата за икономиката като цяло, и по-специално да се подкрепят инвестициите, за да се подпомогнат растежът и заетостта.
(2)
В регулаторната рамка, приета за програмния период 2007-2013 г., е заложено допълнително да се опростят процесите на програмиране и управление на Европейския фонд за регионално развитие, Европейския социален фонд и Кохезионния фонд, като се подобрят ефективността и субсидиарността при прилагането им.
(3)
Необходимо е да се адаптират някои разпоредби на Регламент (ЕО) № 1083/2006 на Съвета от 11 юли 2006 г. за определяне на общи разпоредби за Европейския фонд за регионално развитие, Европейския социален фонд и Кохезионния фонд (1), за да се улесни мобилизирането на финансови ресурси на Общността за стартирането на оперативни програми и на проекти, подпомагани в рамките на тези програми, с цел да се ускори тяхното изпълнение и въздействието на тези инвестиции върху икономиката.
(4)
Необходимо е да се засилят възможностите на Европейската инвестиционна банка (ЕИБ) и на Европейския инвестиционен фонд (ЕИФ) да подпомагат държавите-членки при изготвянето и изпълнението на оперативни програми.
(5)
Предвид статута на ЕИБ и ЕИФ като признати от Договора финансови образувания, следва да е възможно да им се възлагат договори пряко, когато се организират операции за финансов инженеринг, в които те изпълняват функция на фондове с участие.
(6)
За да се улесни използването на инструменти за финансов инженеринг, особено в областта на устойчивото градско развитие, е необходимо да се предвиди възможност апортните вноски да се признават за допустими разходи при учредяване на фондовете или като принос в тях.
(7)
За подпомагане на предприятията, по-специално на малките и средните предприятия, е необходимо да се осигури по-голяма гъвкавост на условията, уреждащи изплащането на авансови средства в рамките на държавните помощи по член 87 от Договора.
(8)
За да се ускори изпълнението на мащабни проекти, е необходимо да се предвиди възможност за включване на разходите, свързани с все още неприети от Комисията големи проекти, в отчетите за разходите.
(9)
За да се засилят финансовите ресурси на държавите-членки, с което да се улесни бързото стартиране на оперативните програми в условията на криза, е необходимо да се изменят разпоредбите относно предварителното финансиране.
(10)
Авансовото плащане в началото на оперативните програми следва да осигури редовен паричен поток и да улесни плащанията на бенефициерите по време на изпълнението на оперативната програма. Поради това следва да се установят разпоредби за авансовото плащане за структурните фондове: 7,5 % (за държавите-членки на Европейския съюз в състава му преди 1 май 2004 г.) и 9 % (за държавите-членки, присъединили се към Европейския съюз на 1 май 2004 г. или след това), с цел да се ускори изпълнението на оперативните програми.
(11)
Съгласно принципите за равнопоставеност и правна сигурност измененията по отношение на член 56, параграф 2 и член 78, параграф 1 следва да се прилагат през целия програмен период 2007-2013 г. Поради това е необходимо прилагане с обратна сила, считано от 1 август 2006 г., датата на влизане в сила на Регламент (ЕО) № 1083/2006. Тъй като безпрецедентната криза, разтърсваща международните финансови пазари, изисква бърза реакция за противодействие на последиците за икономиката като цяло, в деня след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз следва да влязат в сила и други изменения.
(12)
Следователно Регламент (ЕО) № 1083/2006 следва да бъде изменен,
ПРИЕ НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
Член 1
Регламент (ЕО) № 1083/2006 се изменя, както следва:
1.
В член 44, втората алинея се изменя, както следва:
а)
буква б) се заменя със следния текст:
„б)
когато споразумението не е обществена поръчка за предоставяне на услуги по смисъла на приложимия закон за обществените поръчки, предоставянето на субсидия, определена за тази цел като пряк финансов принос чрез дарение на финансова институция, без покана за представяне на предложения, ако това е в съответствие с национален закон, който е в съгласие с Договора.“;
б)
добавя се следната буква в):
„в)
прякото възлагане на договор на ЕИБ или на ЕИФ.“;
2.
В член 46, параграф 1 се добавя следната втора алинея:
„ЕИБ и ЕИФ могат по искане на държавите-членки да участват в дейностите за техническа помощ, посочени в първа алинея.“;
3.
В член 56, параграф 2 се заменя със следния текст:
„2. Чрез дерогация от параграф 1 апортните вноски, амортизационните разходи и общите разходи за организацията и управлението могат да се разглеждат като разходи, направени от бенефициерите за изпълнение на операциите, при условията, установени в трета алинея от настоящия параграф.
Чрез дерогация от параграф 1 по отношение на инструментите за финансов инженеринг, определени в член 78, параграф 6, първа алинея, апортните вноски могат да се разглеждат като разходи за учредяване на фондовете или фондовете с участия или за принос в тези фондове или фондове с участия при условията, установени в трета алинея от настоящия параграф.
Посочените в първа и втора алинея разходи трябва да отговарят на следните условия:
а)
правилата за допустимост, установени въз основа на параграф 4, предвиждат допустимост на такива разходи;
б)
размерът на разходите е надлежно удостоверен с документи с доказателствена сила, еквивалентна на фактура, без да се засягат разпоредбите на специфични регламенти;
в)
в случай на апортни вноски съфинансирането от фондовете не превишава общия размер на допустимите разходи, като се изключва стойността на тези вноски.“;
4.
Член 78 се изменя, както следва:
а)
последното изречение на член 78, параграф 1, първа алинея се заменя със следното:
„Направените от бенефициерите разходи се оправдават с фактури с подпис и забележка „платено“ или със счетоводни документи с еквивалентна доказателствена сила, освен ако не е предвидено друго в специалните регламенти за всеки фонд.“;
б)
в член 78, параграф 2, буква б) се заличава;
в)
в член 78, параграф 4 се заменя със следния текст:
„4. Когато при прилагане на член 41, параграф 3 Комисията откаже да направи финансов принос за голям проект, отчетът за разходите след приемането на решението на Комисията трябва да бъде коригиран съответно.“;
5.
В член 82, параграф 1, втора алинея букви а), б) и в) се заменят със следния текст:
„а)
за държавите-членки на Европейския съюз в състава му преди 1 май 2004 г.: през 2007 г. - 2 % от приноса на структурните фондове за оперативната програма, през 2008 г. - 3 % от приноса на структурните фондове за оперативната програма и през 2009 г. - 2,5 % от приноса на структурните фондове за оперативната програма;
б)
за държавите-членки, присъединили се към Европейския съюз на 1 май 2004 г. или след това: през 2007 г. - 2 % от приноса на структурните фондове за оперативната програма, през 2008 г. - 3 % от приноса на структурните фондове за оперативната програма и през 2009 г. - 4 % от приноса на структурните фондове за оперативната програма;
в)
ако оперативната програма попада в рамките на целта „Европейско териториално сътрудничество“ и поне един от участниците е държава-членка, която се е присъединила към Европейския съюз на 1 май 2004 г. или след това, през 2007 г. - 2 % от приноса на ЕФРР за оперативната програма, през 2008 г. - 3 % от приноса на ЕФРР за оперативната програма и през 2009 г. - 4 % от приноса на ЕФРР за оперативната програма.“.
Член 2
Настоящият регламент влиза в сила в деня след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Член 1, параграф 3 и член 1, параграф 4, буква а) обаче се прилагат, считано от 1 август 2006 г.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави-членки.
Съставено в Брюксел на 19 януари 2009 година.
NEUVOSTON ASETUS (EY) N:o 85/2009,
annettu 19 päivänä tammikuuta 2009,
Euroopan aluekehitysrahastoa, Euroopan sosiaalirahastoa ja koheesiorahastoa koskevista yleisistä säännöksistä annetun asetuksen (EY) N:o 1083/2006 muuttamisesta tiettyjen varainhoitoa koskevien säännösten osalta
EUROOPAN UNIONIN NEUVOSTO, joka
ottaa huomioon Euroopan yhteisön perustamissopimuksen ja erityisesti sen 161 artiklan kolmannen alakohdan,
ottaa huomioon komission ehdotuksen,
ottaa huomioon Euroopan parlamentin puoltavan lausunnon,
ottaa huomioon Euroopan talous- ja sosiaalikomitean lausunnon,
ottaa huomioon alueiden komitean lausunnon,
sekä katsoo seuraavaa:
(1)
Kansainvälisiin finanssimarkkinoihin vaikuttava ennennäkemätön kriisi on tuonut yhteisölle mittavia haasteita, joihin on vastattava nopeasti, jotta kriisin talousvaikutukset olisi mahdollista torjua kattavasti ja jotta erityisesti voitaisiin tukea investointeja kasvun ja työllisyyden elvyttämiseksi.
(2)
Ohjelmakauden 2007-2013 sääntelypuitteet on hyväksytty tavoitteena edistää Euroopan aluekehitysrahaston, Euroopan sosiaalirahaston ja koheesiorahaston ohjelmatyön ja hallinnon yksinkertaistamista, niiden tukitoimien tehokkuutta ja niiden täytäntöönpanon toissijaisuutta.
(3)
Euroopan aluekehitysrahastoa, Euroopan sosiaalirahastoa ja koheesiorahastoa koskevista yleisistä säännöksistä 11 päivänä heinäkuuta 2006 annetun neuvoston asetuksen (EY) N:o 1083/2006 (1) eräitä säännöksiä on tarpeen muuttaa, jotta voidaan edistää yhteisön määrärahojen käyttöön asettamista toimenpideohjelmien sekä niiden yhteydessä tuettujen hankkeiden käynnistysvaiheessa, mikä nopeuttaisi ohjelmien ja hankkeiden toteutusta sekä investointien vaikutuksia talouteen.
(4)
Euroopan investointipankin (EIP) ja Euroopan investointirahaston (EIR) mahdollisuuksia auttaa jäsenvaltioita toimenpideohjelmien valmistelussa ja toteuttamisessa on tarkoituksenmukaista lisätä.
(5)
Ottaen huomioon EIP:n ja EIR:n aseman perustamissopimuksen mukaisina yhteisön rahoituseliminä, niiden kanssa olisi oltava mahdollista tehdä suoraan sopimus silloin, kun ne osallistuvat rahoitusjärjestelyjä koskeviin toimiin, jotka järjestetään holding-tyyppisten rahastojen muodossa.
(6)
Rahoitusjärjestelyjä koskevien välineiden käytön helpottamiseksi erityisesti kaupunkialueiden kestävän kehityksen alalla olisi säädettävä mahdollisuudesta käsitellä luontoissuorituksia tukikelpoisina menoina rahastojen perustamisen tai niihin maksettavien osuuksien yhteydessä.
(7)
Perustamissopimuksen 87 artiklassa tarkoitettujen valtiontukien tapauksessa olisi yritysten, ja varsinkin pienten ja keskisuurten yritysten, tukemista varten kevennettävä edellytyksiä, jotka koskevat ennakoiden maksamista.
(8)
Suurhankkeiden toteuttamisen nopeuttamiseksi on tarpeellista sallia, että menoilmoituksiin voidaan sisällyttää sellaisten suurhankkeiden menoja, joita komissio ei ole vielä hyväksynyt.
(9)
Ennakkomaksuihin liittyviä säännöksiä olisi muutettava, jotta jäsenvaltioiden käytettävissä olisi enemmän varoja, mikä edistää toimenpideohjelmien nopeaa käynnistämistä vallitsevassa kriisissä.
(10)
Toimenpideohjelman alussa maksettavalla ennakkomaksulla pitäisi voida varmistaa säännöllinen kassavirta, joka helpottaa maksatusta tuensaajille toimenpideohjelman täytäntöönpanon aikana. Sen vuoksi olisi säädettävä, että rakennerahastoista maksetaan toimenpideohjelmien nopeamman täytäntöönpanon helpottamiseksi 7,5 prosentin (niiden jäsenvaltioiden osalta, jotka kuuluivat Euroopan unioniin ennen 1 päivää toukokuuta 2004) ja 9 prosentin ennakko (niiden jäsenvaltioiden osalta, jotka ovat liittyneet Euroopan unioniin 1 päivänä toukokuuta 2004 tai sen jälkeen).
(11)
Yhdenvertaisen kohtelun periaatteen sekä oikeusvarmuuden periaatteen mukaisesti 56 artiklan 2 kohtaa ja 78 artiklan 1 kohtaa koskevia muutoksia pitäisi voida soveltaa koko ohjelmakaudella 2007-2013. Takautuva soveltaminen on näin ollen tarpeen 1 päivästä elokuuta 2006 eli asetuksen (EY) N:o 1083/2006 voimaantulopäivästä. Koska kansainvälisiin finanssimarkkinoihin vaikuttava ennennäkemätön kriisi edellyttää nopeita vastatoimia talousvaikutusten kattavaksi torjumiseksi, muiden muutosten olisi tultava voimaan seuraavana päivänä sen jälkeen, kun asetus on julkaistu Euroopan unionin virallisessa lehdessä.
(12)
Asetusta (EY) N:o 1083/2006 olisi sen vuoksi muutettava,
ON ANTANUT TÄMÄN ASETUKSEN:
1 artikla
Muutetaan asetus (EY) N:o 1083/2006 seuraavasti:
1)
Muutetaan 44 artiklan toinen kohta seuraavasti:
a)
korvataan b alakohta seuraavasti:
”b)
kun sopimus ei ole julkisia hankintoja koskevassa lainsäädännössä tarkoitettu julkisia palveluhankintoja koskeva sopimus, myönnetään tukea, joka määritellään tässä yhteydessä lahjoituksen muodossa annettavana suorana rahoitusosuutena rahoituslaitokselle ilman tarjouspyyntöä, jos tämä tapahtuu sellaisen kansallisen lain nojalla, joka on perustamissopimuksen mukainen;”
b)
lisätään c alakohta seuraavasti:
”c)
tehdään sopimus suoraan EIP:n tai EIR:n kanssa.”
2)
Lisätään 46 artiklan 1 kohtaan toinen alakohta seuraavasti:
”EIP ja EIR voivat jäsenvaltioiden pyynnöstä osallistua ensimmäisessä alakohdassa mainittuihin teknisen tuen toimiin.”
3)
Korvataan 56 artiklan 2 kohta seuraavasti:
”2. Poiketen siitä, mitä 1 kohdassa säädetään, luontoissuoritukset, poistokustannukset ja yleiskustannukset voidaan käsitellä tuensaajien toimien täytäntöönpanossa maksamina menoina tämän kohdan kolmannessa alakohdassa vahvistetuin edellytyksin.
Poiketen siitä, mitä 1 kohdassa säädetään, luontoissuoritukset voidaan78 artiklan 6 kohdan ensimmäisessä alakohdassa tarkoitettujen rahoitusjärjestelyjä koskevien välineiden osalta käsitellä rahastojen tai holding-tyyppisten rahastojen perustamisen tai niihin maksettavien osuuksien yhteydessä maksettuina menoina tämän kohdan kolmannessa alakohdassa vahvistetuin edellytyksin.
Ensimmäisessä ja toisessa alakohdassa mainittujen menojen on täytettävä seuraavat edellytykset:
a)
jäljempänä 4 kohdan mukaisesti vahvistetuissa tukikelpoisuussäännöissä säädetään tällaiset menot tukikelpoisiksi;
b)
menojen määrästä on näyttöarvoltaan laskuihin rinnastettavat kirjanpitotositteet, sanotun vaikuttamatta erityisasetuksissa esitettyjen säännösten soveltamiseen;
c)
luontoissuoritusten osalta rahastoista maksettava osarahoitus ei ylitä tukikelpoisten menojen kokonaismäärää tällaisten suoritusten arvo pois luettuna.”
4)
Muutetaan 78 artikla seuraavasti:
a)
Korvataan 78 artiklan 1 kohdan ensimmäisen alakohdan viimeinen virke seuraavasti:
”Tuensaajien maksamat menot on osoitettava maksukuittien tai todistusarvoltaan vastaavien kirjanpitotositteiden avulla, jollei kutakin rahastoa koskevissa erityisasetuksissa toisin säädetä.”
b)
Kumotaan 78 artiklan 2 kohdan b alakohta;
c)
Korvataan 78 artiklan 4 kohta seuraavasti:
”4. Jos komissio päättää 41 artiklan 3 kohdan mukaisesti olla osallistumatta suurhankkeen rahoitukseen, komission päätöstä seuraavaa menoilmoitusta on korjattava tämän mukaisesti.”
5)
Korvataan 82 artiklan 1 kohdan toisen alakohdan a, b ja c alakohta seuraavasti:
”a)
jäsenvaltioille, jotka kuuluivat Euroopan unioniin sellaisena kuin se oli ennen 1 päivää toukokuuta 2004, vuonna 2007 2 prosenttia rakennerahastojen rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan, vuonna 2008 3 prosenttia rakennerahastojen rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan ja vuonna 20092, 5 prosenttia rakennerahastojen rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan;
b)
jäsenvaltioille, jotka ovat liittyneet Euroopan unioniin 1 päivänä toukokuuta 2004 tai sen jälkeen, vuonna 2007 2 prosenttia rakennerahastojen rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan, vuonna 2008 3 prosenttia rakennerahastojen rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan ja vuonna 2009 4 prosenttia rakennerahastojen rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan;
c)
jos toimenpideohjelma kuuluu Euroopan alueellinen yhteistyö -tavoitteen piiriin ja jos vähintään yksi osallistujista on jäsenvaltio, joka on liittynyt Euroopan unioniin 1 päivänä toukokuuta 2004 tai sen jälkeen, vuonna 2007 2 prosenttia EAKR:n rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan, vuonna 2008 3 prosenttia EAKR:n rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan ja vuonna 2009 4 prosenttia EAKR:n rahoitusosuudesta toimenpideohjelmaan.”
2 artikla
Tämä asetus tulee voimaan seuraavana päivänä sen jälkeen, kun se on julkaistu Euroopan unionin virallisessa lehdessä.
Sen 1 artiklan 3 kohtaa ja 4 kohdan a alakohtaa sovelletaan kuitenkin 1 päivästä elokuuta 2006.
Tämä asetus on kaikilta osiltaan velvoittava, ja sitä sovelletaan sellaisenaan kaikissa jäsenvaltioissa.
Tehty Brysselissä 19 päivänä tammikuuta 2009.