32005R2075
L 338/60
ОФИЦИАЛЕН ВЕСТНИК НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ
РЕГЛАМЕНТ (ЕО) № 2075/2005 НА КОМИСИЯТА
от 5 декември 2005 година
относно установяване на специфични правила за официалния контрол на трихинели (Trichinella) в месото
(текст от значение за ЕИП)
КОМИСИЯТА НА ЕВРОПЕЙСКИТЕ ОБЩНОСТИ,
като взе предвид Договора за създаване на Европейската Общност,
като взе предвид Регламент (ЕО) № 854/2004 на Европейския парламент и на Съвета от 29 април 2004 г. относно определяне на специфичните правила за организирането на официален контрол върху продуктите от животински произход, предназначени за консумация от човека (1), и по-специално точки 9 и 10 от член 18 от него,
като има предвид, че:
(1)
Регламент (ЕО) № 853/2004 на Европейския парламент и на Съвета от 29 април 2004 г. относно определяне на специфични хигиенни правила за храните от животински произход (2), Регламенти (ЕО) № 854/2004 и (ЕО) № 882/2004 на Европейския парламент и на Съвета от 29 април 2004 г. относно официалния контрол, упражняван с цел осигуряване на проверка на съответствието със законодателството за храненето и храните на животните и правилата за опазване здравето и благосъстоянието на животните (3) определят здравните правила и изисквания по отношение на храните от животински произход и изисквания официален контрол.
(2)
В допълнение към тези правила, за трихинела следва да бъдат определени по-специфични изисквания. Месо от домашни прасета, диви свине, коне и други животински видове, може да бъде заразено с нематоди от рода Trichinella. Потреблението на месо, заразено с трихинела може да причини сериозно заболяване при хората. Следва да бъдат поставени мерки за предотвратяване заболяване при хората, причинено от потреблението на месо, заразено с трихинели.
(3)
На 22 ноември 2006 г. Научният комитет по ветеринарните мерки, свързани с общественото здраве, прие становище относно трихинелоза, епидемиология, методи за откриване и производство на свине, свободни от трихинели. На 1 декември 2004 г., Научният форум по биологични опасности (Biohaz) към Европейския орган по безопасност на храните прие становище относно удобството и подробности на методите за замразяване за позволяване потреблението от хора на месо, заразено с трихинели или цистицерки. На 9 и 10 март 2005 г. Biohaz прие становище по оценка на риска на ревизирана инспекция на животни за клане в области с ниско преобладаване на трихинела.
(4)
Директива на Съвета 77/96/ЕИО от 21 декември 1976 г. относно изследванията за трихинели (trichinella spiralis) при вноса от трети страни на прясно месо от домашни свине (4) беше отменена с Директива 2004/41/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 21 април 2004 г. относно отмяна на някои директиви, отнасящи се до хигиената на храните и здравните условия при производството и пускане на пазара на някои продукти от животински произход, предназначени за консумация от човека, и за изменение на Директиви 89/662/ЕИО и 92/118/ЕИО на Съвета и на Решение 95/408/ЕО на Съвета (5).
(5)
Различни лабораторни методи са одобрени за откриването на трихинела в прясно месо. Методът на магнитен разбъркващ уред за сборна проба се препоръчва като надежден метод за рутинна употреба. Размерът на пробата за анализ на паразити следва да бъде увеличен, ако пробата не може да бъде събрана на предпочитаните места и ако типът животно или животинският вид е с по-голям риск от заразяване. Трихинелоскопското изследване не открива некапсулирани видове трихинела, инфектиращи домашни и горски животни и хора и вече не е подходящо като метод за откриване за стандартна употреба. Трихинелоскопският метод следва да се използва само при изключителни обстоятелства за изследването на малък брой животни, заклани за седмица, при уславие че са взети мерки от оператора от сектора на храните за преработка на месото по такъв начин, че то да е напълно безопасно за консумация. Въпреки това методът следва да бъде заменен от по-надежден метод за откриване в рамките на преходен период.
Други методи, като например серологични тестове, могат да бъдат полезни за целите на мониторинга, след като тестовете бъдат потвърдени от референтната лаборатория на Общността, веднага след като такава лаборатория бъде посочена от Комисията. Серологичните тестове не са подходящи за откриване на нахлуването на трихинели при отделни животни, предназначени за консумация от човека.
(6)
Замразяването на месото при специфични условия може да убие всички съществуващи паразити, но някои видове трихинели при дивеч и коне са устойчиви на замразяването, извършено с използването на препоръчаното съчетание от температура и време.
(7)
Стопанствата следва да бъдат официално признати от компетентния орган като свободни от трихинела при условие че са спазени определени условия. Прасета за угояване, идващи от такива стопанства, следва да бъдат изключени от проверката за трихинела. Категориите стопанства следва да бъдат официално признати от компетентния орган като свободни от трихинела при условие че са спазени определени условия. Такова признаване следва да намали броя на проверките по места, които се извършват от компетентния орган, но е възможно само в държави-членки с история на много слабо преобладаване на болестта.
(8)
Редовен мониторинг на домашни прасета, диви свине, коне и лисици или на други животни индикатори, е важно средство за оценяване на промените в преобладаването на болестта. Резултатите от такъв мониторинг следва да бъдат съобщени в годишен доклад в съответствие с Директива 2003/99/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 17 ноември 2003 г. относно мониторинга на зоонозите и заразните агенти, причиняващи зоонози (6).
(9)
Регламент (ЕО) № 853/2004 не се прилага за дивеч или месо от дивеч, директно доставено на крайния потребител или до местно предприятие за търговия на дребно, което директно доставя на крайния потребител. Поради това приемането на национални мерки за намаляване риска от достигане на месо от диви свине, заразено с трихинели, до крайния потребител, следва да бъде отговорност на държавите-членки.
(10)
Мерките, предвидени в настоящия регламент, са в съответствие със становището на Постоянния комитет по хранителната верига и здравето на животните,
ПРИЕ НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
ГЛАВА I
ОБЩИ РАЗПОРЕДБИ
Член 1
Определение
За целите на настоящия Регламент „Трихинелоза“ е всеки нематод, който принадлежи към вида на рода на Трихинелоза.
ГЛАВА II
ЗАДЪЛЖЕНИЯ НА КОМПЕТЕНТНИТЕ ОРГАНИ И НА ОПЕРАТОРИТЕ В СЕКТОРА НА ХРАНИТЕ
Член 2
Вземане на проби от трупове
1. От трупове от домашни свине систематично се вземат проби в кланиците като част от следкланичен преглед.
От всеки труп се събира проба и пробата се изследва за трихинела в лаборатория, определена от компетентния орган, като се използва един от следните методи за откриване:
а)
референтен метод на откриване, посочен в глава I на приложение I; или
б)
еквивалентен метод за откриване, посочен в глава II на приложение I.
2. До получаване на резултатите от изследването за трихинела и предвиждането на пълна проследяемост, операторът от сектор храни осигурява:
а)
такива трупове да могат да бъдат разрязани на максимум шест части в кланица или в транжорна на същото помещение като кланицата (помещението).
б)
чрез дерогация от буква а) и в следствие на одобрение от компетентния орган, такива трупове да могат да бъдат транжирани в транжорна, свързана с или отделена от кланицата, при условие че:
i)
процедурата е под наблюдение на компетентния орган;
ii)
труп или частите от него няма да бъдат изпратени до повече от една транжорна;
iii)
транжорната е разположена в рамките на територията на държавата-членка; и
iv)
в случай на положителен резултат, всички части ще бъдат обявени като неподходящи за консумация от човека.
3. От трупове на коне, диви свине и други видове животни, отглеждани във ферми, и диви животни, възприемчиви към заразяване с трихинели, системно се вземат проби в кланици или предприятия за обработка на дивеч, като част от следкланичен преглед.
Това вземане на проби не трябва да се извършва, когато компетентният орган, чрез оценка на риска, е установил, че рискът от заразяване с трихинела, особено в диви видове или видове, отглеждани във ферми, е незначителен.
Проба се събира от всеки труп и пробата се изследва в съответствие с приложение I и III в лаборатория, определена от компетентния орган.
Член 3
Дерогации
1. Чрез дерогация от член 2, параграф 1, месо от домашни свине, което е преминало замразяваща обработка в съответствие с приложение II под наблюдението на компетентния орган, се изключва от прегледа за трихинела.
2. Чрез дерогация от член 2, параграф 1, трупове и месо от домашни свине, които се отглеждат единствено за угояване и клане, се изключва от прегледа за трихинела, когато животните идват от:
а)
стопанство или категория стопанства, които са били официално признати от компетентния орган като свободни от трихинела в съответствие с процедурата, посочена в глава II на приложение IV;
б)
регион, в който рискът от трихинела при домашни свине е официално признат като незначителен след:
i)
изпращане на съобщение за тази цел от засегнатата държава-членка, заедно с начален доклад, съдържащ информацията, посочена в глава II, Г на приложение IV, до Комисията и останалите държави-членки; и
ii)
одобрение на региона като регион, който представлява незначителен риск за трихинела, в съответствие със следната процедура:
Останалите държави-членки имат три месеца от получаването на съобщението по (i) да изпратят писмени коментари до Комисията. Ако Комисията или държава-членка не повдигне възражения, регионът се признава като регион, представляващ незначителен риск за трихинела и домашни свине, идващи от този регион, се освобождават от изследването за трихинела по време на клане; Комисията публикува в интернет-страницата списъка на региони, признати като такива.
3. Когато компетентен орган изпълнява дерогацията, предвидена в параграф 2, засегнатата държава-членка предоставя годишен доклад на Комисията, съдържащ информацията по глава II, буква Г от приложение IV в съответствие с член 9, параграф 1 от Директива 2003/99/ЕО.
Когато държава-членка не успее да представи този годишен доклад или годишният доклад е незадоволителен за целите на настоящия член, дерогацията престава да бъде прилагана за тази държава-членка.
Член 4
Изследване за трихинела и прилагане на здравна маркировка
1. Трупове по член 2 или части от тях, с изключение на тези по член 2, параграф 2, буква б), не могат да напускат помещението, преди да се установи, че резултатът от изследването за трихинела е отрицателен.
По същия начин, други части от животното, предназначени за консумация от човека или за консумация от животни, които съдържат напречно набраздена мускулна тъкан, не могат да напускат помещенията, преди да се установи, че резултатът от изследването за трихинела е отрицателен.
2. Животински отпадъци и странични животински продукти, които не са предназначени за консумация от човека и не съдържат напречно набраздена мускулна тъкан, могат да напускат помещението, преди да са налице резултатите от изследването за трихинела.
Компетентният орган обаче може да изиска изследване за трихинела или да се извърши по-ранна обработката на странични животински продукти, преди да им се разреши да напуснат помещението.
3. Когато има процедура в кланицата за осигуряване на това, нито една част от изследваните трупове да не напуска помещението, докато се установи, че резултатът от изследването за трихинела е отрицателен и процедурата е формално одобрена от компетентния орган, здравната марка, предвидена в член 5, параграф 2 от Регламент (ЕО) № 854/2004 може да бъде прилагана, преди да са налице резултатите от изследването за трихинела.
Член 5
Обучение
Компетентният орган осигурява, целият персонал, който е включен в изследването на проби за установяване на трихинела, да е подходящо обучен и участва в:
а)
програма за контрол на качеството на тестовете, използвани за установяване на трихинела; и
б)
редовна оценка на тестването, водене на записи и процедури за анализ, използвани в лабораторията.
Член 6
Методи за откриване
1. Методите на откриване, посочени в глава I и II на приложение I, се използват за изследване на проби, както е посочено в член 2:
а)
когато те представят основания за съмнение за заразяване с трихинела; или
б)
когато проби от същото стопанство са били преди това установени като положителни при използване на трихинелоскопския метод съгласно член 16, параграф 1.
2. Всички положителни проби се изпращат до националната референтна лаборатория или референтната лаборатория на Общността за определяне на включените видове трихинела.
Член 7
Планове за извънредни ситуации
Компетентните органи на държавите-членки подготвят план за извънредни ситуации до 31 декември 2006 г., очертаващ всички действия, които трябва да се предприемат когато пробите по член 2 и 16 са положително тествани за трихинела. Планът включва подробности, които покриват:
а)
проследяване на заразения труп (трупове) и части от него, съдържащ мускулна тъкан;
б)
мерки за действие с заразения труп (трупове) и части от него;
в)
проучване на източника на заразяване и всякакво разпространение сред дивите животни;
г)
всякакви мерки, които трябва да се вземат на ниво търговия на дребно и потребители;
д)
мерки, които трябва да се вземат там, където заразеният труп не може да бъде идентифициран в кланицата;
е)
установяване на включените видове трихинела.
Член 8
Официално признаване на свободни от трихинела стопанства
Компетентният орган може официално да признае стопанства или категории стопанства за свободни от трихинела, когато отговарят на следните изисквания:
а)
в случай на стопанства, изискванията, определени в глава I и глава II, букви А, Б и Г от приложение IV;
б)
в случай на категории стопанства, изискванията определени в глава II, букви В и Г от приложение IV;
Член 9
Задължение за информиране от страна на операторите от сектор храни
Операторите от сектор храни на стопанства, признати за свободни от трихинела, информират компетентния орган за всяко изискване, както е определено в глава I и глава II, буква Б от приложение IV, което повече не се изпълнява, или за всяка друга промяна, която би могла да промени статута на стопанствата като свободни от трихинела.
Член 10
Проверка на стопанства, свободни от трихинела
Компетентният орган осигурява, периодично да се извършват проверки на стопанства, признати като свободни от трихинела.
Честотата на проверките е на база на риска, като се отчита историята и преобладаването на болестта, предишни установявания, географския район, местната възприемчива дива среда, животновъдните практики, ветеринарното наблюдение и съгласието на фермерите.
Компетентният орган осигурява, всички разплодни свине и нерези, идващи от стопанства, свободни от трихинела, да бъдат изследвани в съответствие с член 2, параграф 1.
Член 11
Мониторингови програми
Компетентният орган изпълнява мониторингова програма, покриваща домашни свине, коне и други животински видове, възприемчиви към трихинела, които идват от стопанства или категории стопанства, признати за свободни от трихинела или от региони, където рискът от трихинела при домашни свине е признат за незначителен, с цел да се потвърди, че животните са действително свободни от трихинела.
Честотата на тестването, броят на животните, които се изследват и планът за вземане на проби, са определени в мониторинговата програма. Във връзка с това пробите от месо се събират и изследват за наличие на паразити на трихинела в съответствие с глава I или II от приложение I.
Мониторинговата програма може да включва серологични методи като допълнително средство, след като даден подходящ тест е потвърден от референтната лаборатория на Общността.
Член 12
Оттегляне на официалното признаване за стопанствата, свободни от трихинела или региони с незначителен риск
1. Когато домашни свине или други животински видове, податливи на заразяване с трихинела, от стопанство, официално признато за свободно трихинела, дадат положителен тест за трихинелоза, компетентният орган незабавно:
а)
оттегля официалното признаване на стопанството като свободно от трихинела;
б)
изследва всички домашни свине по време на клане в съответствие с член 2, параграф 1 и извършва серологичен тест на всички животни, съмнителни за трихинела в стопанството, след като даден подходящ тест бъде потвърден от референтната лаборатория на Общността.
в)
проследява и изследва всички разплодни животни, които пристигат в стопанството и, доколкото е възможно, всички, които са напуснали стопанството най-малко през последните шест месеца преди положителните резултати; във връзка с това, проби от месо се събират и изследват за наличие на паразити на трихинела, като се използват методите за откриване по глава I и II от приложение I; серологичен тест може да бъде използван, след като даден подходящ тест е потвърден от референтната лаборатория на Общността;
г)
доколкото е приложимо, проучва разпространението на паразити в резултат от разпределението на месо от домашни свине, заклани в периода преди положителния резултат;
д)
информира Комисията и останалите държави-членки;
е)
инициира епидемиологично проучване за изясняване на причината за разпространението;
ж)
увеличава честотата на тестването и обхвата на мониторинговата програма, предвидена в член 11;
з)
взема необходими мерки там, където заразен труп не може да бъде идентифициран в кланицата, включително чрез:
i)
увеличаване размера на всяка проба месо, събрана за изследването на съмнителен труп; или
ii)
обявяване на труповете за неподходящи за консумация от човека; и
iii)
вземане на подходящи мерки за обезвреждането на съмнителни трупове или части от тях и на тези с положителен резултат от теста.
2. Компетентният орган оттегля официалното признаване на стопанства или категории стопанства като свободни от трихинела, когато:
i)
някое от изискванията, определени в глава I или II от приложение IV вече не се изпълнява;
ii)
серологични резултати или лабораторни данни в резултат на вземането на проби от заклани свине показват, че стопанството или категории стопанства вече не могат да бъдат считани за свободни от трихинела.
3. Когато информацията от мониторинговата програма или мониторинговата програма за дивите животни показва, че един регион вече не може да бъде считан за регион, в който рискът за трихинела при домашни свине е признат за незначителен, Комисията заличава региона от списъка и информира останалите държави-членки.
4. След оттеглянето на признаването стопанствата могат да бъдат признати за официално свободни от трихинела отново, след като идентифицираните проблеми бъдат разрешени и изискванията, определени в глава II, буква А на приложение IV, бъдат изпълнени така че да удовлетворят компетентния орган.
ГЛАВА III
ВНОС
Член 13
Здравни изисквания при внос
Месо от животински видове, което може да е носител на трихинела, съдържащо напречно набраздена мускулатура и идващо от трета страна, може да бъде внасяно в Общността само ако е било изследвано за трихинела в тази трета страна преди износ.
Такова изследване се извършва в съответствие с член 2 върху целия труп или при невъзможност, на всяка половинка кланичен труп, четвъртинка, част или разфасовка от него.
Член 14
Дерогации от член 13
1. Месо от домашни свине може да бъде внасяно, без да е преминало изследването по член 13, при условие че идва от стопанство в трета страна, която е била призната от Общността като официално свободна от трихинела в съответствие с член 12 от Регламент (ЕО) № 854/2004 на базата на молба от компетентния орган на тази страна, придружена от доклад до Комисията, предоставящ доказателства, че са спазени изискванията, посочени в глава I на приложение IV.
2. Месо от домашни свине може да бъде внасяно, без да е преминало изследването по член 13, при условие че е преминало през замразяване в съответствие с приложение II, извършено под наблюдението на компетентния орган в третата страна.
Член 15
Документи
Здравният сертификат, придружаващ вноса на месо съгласно член 13, се потвърждава със заявление от официалния ветеринарен лекар в смисъл, че:
а)
месото е било изследвано в третата страна на произход в съответствие с член 13; или
б)
месото отговаря на изискванията, посочени в член 14, параграф 1 или 2.
Този документ придружава месото в оригинал, освен ако не е разрешено изключение в съответствие с член 14, параграф 4 от Регламент (ЕО) № 854/2004.
ГЛАВА IV
ПРЕХОДНИ И ЗАКЛЮЧИТЕЛНИ РАЗПОРЕДБИ
Член 16
Преходни разпоредби
1. Държавите-членки мога да разрешат трихиноскопския метод, посочен в глава III на приложение I, да бъде използван за домашни свине и диви свине в изключителни случаи до 31 декември 2009 г., когато:
а)
е необходимо единичните трупове съгласно член 2 да бъдат изследвани индивидуално в предприятие, което коли не повече от 15 домашни свине на ден или 75 домашни свине на седмица, или подготвя за предлагане не повече от 10 диви свине на ден; и
б)
методите за откриване, посочени в глава I и II на приложение I, не са достъпни.
2. Когато се използва трихиноскопският метод, компетентният орган осигурява:
а)
месото да бъде маркирано със здравна марка, която е видимо различна от здравната марка по член 5, параграф 1, буква а) от Регламент (ЕО) № 853/2004, и месото да бъде доставено директно до крайния потребител или до предприятия за търговия на дребно, които директно доставят до крайния потребител; и
б)
месото не се използва за производството на продукти, при което производственият процес не убива трихинела.
Член 17
Влизане в сила
Настоящият регламент влиза в сила на 20-тия ден след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Прилага се от 1 януари 2006 г.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави-членки.
Съставено в Брюксел на 5 декември 2005 година.
KOMISSION ASETUS (EY) N:o 2075/2005,
annettu 5 päivänä joulukuuta 2005,
virallisia lihan trikiinitarkastuksia koskevista erityissäännöistä
(ETA:n kannalta merkityksellinen teksti)
EUROOPAN YHTEISÖJEN KOMISSIO, joka
ottaa huomioon Euroopan yhteisön perustamissopimuksen,
ottaa huomioon ihmisravinnoksi tarkoitettujen eläinperäisten tuotteiden virallisen valvonnan järjestämistä koskevista erityissäännöistä 29 päivänä huhtikuuta 2004 annetun Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksen (EY) N:o 854/2004 (1) ja erityisesti sen 18 artiklan 9 ja 10 kohdan,
sekä katsoo seuraavaa:
(1)
Eläinperäisiä elintarvikkeita koskevista terveyssäännöistä ja -vaatimuksista sekä vaaditusta virallisesta valvonnasta säädetään eläinperäisiä elintarvikkeita koskevista erityisistä hygieniasäännöistä 29 päivänä huhtikuuta 2004 annetussa Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksessa (EY) N:o 853/2004 (2) sekä ihmisravinnoksi tarkoitettujen eläinperäisten tuotteiden virallisen valvonnan järjestämistä koskevista erityissäännöistä 29 päivänä huhtikuuta 2004 annetussa Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksessa (EY) N:o 854/2004 sekä rehu- ja elintarvikelainsäädännön sekä eläinten terveyttä ja hyvinvointia koskevien sääntöjen mukaisuuden varmistamiseksi suoritetusta virallisesta valvonnasta 29 päivänä huhtikuuta 2004 annetussa Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksessa (EY) N:o 882/2004 (3).
(2)
Kyseisten sääntöjen lisäksi olisi säädettävä trikiinejä koskevista yksityiskohtaisemmista vaatimuksista. Kotieläimenä pidettävien sikojen, villisikojen, hevosten ja muiden eläinlajien liha voi olla Trichinella-sukuisten sukkulamatojen tartuttamaa. Trikiinien tartuttaman lihan käyttäminen elintarvikkeena voi aiheuttaa vakavan sairauden ihmisille. Sen vuoksi on toteutettava toimenpiteitä, joilla ehkäistään trikiinien tartuttaman lihan syömisestä aiheutuva ihmisten sairastuminen.
(3)
Kansanterveyttä koskevia eläinlääkintätoimenpiteitä käsittelevä tiedekomitea antoi 22 päivänä marraskuuta 2001 lausunnon, joka koskee trikinoosia, epidemiologiaa, osoittamismenetelmiä ja trikiineistä vapaata sianlihantuotantoa. Euroopan elintarviketurvallisuusviranomaisen alainen biologisia vaaroja käsittelevä tiedelautakunta (BIOHAZ) antoi 1 päivänä joulukuuta 2004 lausunnon, jossa tarkastellaan jäädytysmenetelmien yksityiskohtia ja niiden soveltuvuutta trikiinien tai Cysticercus-loisten tappamiseen infektoituneesta lihasta niin, että liha soveltuu ihmisravinnoksi. BIOHAZ antoi 9 ja 10 päivänä maaliskuuta 2005 lausunnon teuraseläimille tehdyn tarkistetun tarkastuksen riskinarvioinnista alueilla, joilla trikiinien esiintyvyys on alhainen.
(4)
Kolmansista maista tuotavan siansukuisista kotieläimistä peräisin olevan tuoreen lihan trikiinitutkimuksesta 21 päivänä joulukuuta 1976 annettu neuvoston direktiivi 77/96/ETY (4) kumottiin ihmisravinnoksi tarkoitettujen tiettyjen eläinperäisten tuotteiden tuotantoa ja markkinoille saattamista koskevista elintarvikehygienia- ja terveyssäännöistä annettujen tiettyjen direktiivien kumoamisesta sekä neuvoston direktiivien 89/662/ETY ja 92/118/ETY ja neuvoston päätöksen 95/408/EY muuttamisesta 21 päivänä huhtikuuta 2004 annetulla Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivillä 2004/41/EY (5).
(5)
Käytössä on useita laboratoriomenetelmiä trikiinien osoittamiseksi tuoreessa lihassa. Magneettisekoitinmenetelmää yhdistettyjen näytteiden digestiota varten suositellaan luotettavana rutiinimenetelmänä. Loisten analysoinnissa käytettävän näytteen kokoa olisi suurennettava, jos näytettä ei voida ottaa loisten tyypillisestä esiintymispaikasta ja jos kyseisellä eläintyypillä tai -lajilla on tavallista suurempi riski saada tartunta. Trikinoskooppitutkimuksessa ei kyetä osoittamaan kapseloitumatonta trikiinilajia, joka tarttuu kotieläimiin ja luonnonvaraisiin eläimiin sekä ihmisiin, eikä se siksi enää sovellu vakio-osoitusmenetelmäksi. Trikinoskooppimenetelmää olisi käytettävä ainoastaan poikkeuksellisissa olosuhteissa pienen viikkokohtaisesti teurastettavan eläinmäärän tutkimiseen edellyttäen, että elintarvikealan toimijat toteuttavat toimia lihan käsittelemiseksi niin, että sitä on täysin turvallista kuluttaa. Tämä menetelmä olisi kuitenkin korvattava luotettavammalla osoitusmenetelmällä ennen siirtymäkauden päättymistä. Muut menetelmät kuten serologiset testit voivat soveltua seurantatarkoituksiin, kun testit on validoinut komission nimeämä yhteisön vertailulaboratorio. Serologiset testit eivät sovellu trikiinitartunnan osoittamiseen yksittäisissä eläimissä, jotka on tarkoitettu ihmisravinnoksi.
(6)
Lihan jäädyttämisellä voidaan määritellyissä olosuhteissa tappaa kaikki lihassa mahdollisesti esiintyvät loiset, mutta jotkin riistaeläimissä ja hevosissa esiintyvät trikiinilajit ovat vastustuskykyisiä jäädyttämiselle, joka tapahtuu suositeltujen aika-lämpötila-yhdistelmien mukaisesti.
(7)
Toimivaltaisen viranomaisen olisi tunnustettava tilat virallisesti trikiineistä vapaiksi edellyttäen, että tietyt edellytykset täyttyvät. Tällaisilta tiloilta peräisin olevat lihasiat olisi vapautettava trikiinitarkastuksista. Toimivaltaisen viranomaisen olisi tunnustettava tilaluokat virallisesti trikiineistä vapaiksi edellyttäen, että tietyt edellytykset täyttyvät. Tällaisen tunnustamisen myötä toimivaltaisen viranomaisen paikan päällä tekemien tarkastusten määrä vähentyisi, mutta tunnustamismenettely on toteutettavissa vain jäsenvaltioissa, joissa taudin esiintyvyys on jo pitkään ollut hyvin alhainen.
(8)
Kotieläimenä pidettävien sikojen, sekä villisikojen, hevosten ja kettujen ja muiden indikaattorieläinten säännöllinen seuranta on tärkeä väline taudin esiintyvyydessä tapahtuvien muutosten arvioimiseksi. Tällaisen seurannan tulokset olisi kerättävä vuosittain annettavaan kertomukseen tiettyjen zoonoosien ja niiden aiheuttajien seurannasta 17 päivänä marraskuuta 2003 annetun Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivin 2003/99/EY (6) mukaisesti.
(9)
Asetusta (EY) N:o 853/2004 ei sovelleta luonnonvaraiseen riistaan eikä luonnonvaraisen riistan lihaan, joka on toimitettu suoraan lopulliselle kuluttajalle tai paikallisille vähittäisliikkeille, jotka toimittavat tuotteet suoraan lopulliselle kuluttajalle. Jäsenvaltioiden vastuulla olisi toteuttaa kansallisia toimia lopulliselle kuluttajalle toimitettavan, trikiinitartunnan saaneen villisianlihan aiheuttaman riskin vähentämiseksi.
(10)
Tässä asetuksessa säädetyt toimenpiteet ovat elintarvikeketjua ja eläinten terveyttä käsittelevän pysyvän komitean lausunnon mukaiset,
ON ANTANUT TÄMÄN ASETUKSEN:
I LUKU
YLEISET SÄÄNNÖKSET
1 artikla
Määritelmä
Tässä asetuksessa ’trikiineillä’ tarkoitetaan kaikkia Trichinella-sukuisia sukkulamatoja.
II LUKU
TOIMIVALTAISTEN VIRANOMAISTEN JA ELINTARVIKEALAN TOIMIJOIDEN VELVOLLISUUDET
2 artikla
Näytteenotto ruhoista
1. Kotieläimenä pidettävien sikojen ruhoista on järjestelmällisesti otettava näytteitä teurastamoissa osana post mortem -tarkastusta.
Jokaisesta ruhosta on otettava näyte, joka tutkitaan trikiinien varalta toimivaltaisen viranomaisen nimeämässä laboratoriossa käyttäen osoitusmenetelmänä joko
a)
liitteessä I olevassa I luvussa määriteltyä vertailumenetelmää; tai
b)
liitteessä I olevassa II luvussa määriteltyä vastaavaa menetelmää.
2. Ennen trikiinitutkimustulosten saamista ja edellyttäen, että elintarvikealan toimija takaa täydellisen jäljitettävyyden
a)
ruhot voidaan leikata enintään kuuteen osaan teurastamossa tai leikkaamossa, joka sijaitsee teurastamon kanssa samoissa tiloissa (jäljempänä ’teurastustilat’);
b)
poiketen a alakohdasta ja sen jälkeen kun toimivaltainen viranomainen on antanut hyväksynnän, edellä tarkoitetut ruhot voidaan leikata leikkaamossa, joka on teurastamon kanssa samassa yhteydessä tai erillään siitä edellyttäen, että
i)
toimivaltainen viranomainen valvoo menettelyä,
ii)
ruhon tai sen osien määränpäänä on enintään yksi leikkaamo,
iii)
leikkaamo sijaitsee jäsenvaltion alueella, ja
iv)
kaikki ruhon osat ilmoitetaan ihmisravinnoksi kelpaamattomaksi, jos ruhosta otettu näyte on positiivinen.
3. Trikiinitartunnalle alttiiden hevosten, villisikojen sekä muiden tarhattujen ja luonnonvaraisten eläinlajien ruhoista on otettava järjestelmällisesti näytteitä teurastamoissa tai riistankäsittelylaitoksissa osana post mortem -tarkastusta.
Tällaista näytteenottoa ei tarvitse tehdä, kun toimivaltainen viranomainen on todentanut riskinarvioinnilla, että tietyn tarhatun tai luonnonvaraisen lajin trikiinitartuntariski on vähäinen.
Jokaisesta ruhosta otetaan näyte, joka tutkitaan liitteiden I ja III mukaisesti toimivaltaisen viranomaisen nimeämässä laboratoriossa.
3 artikla
Poikkeukset
1. Poiketen siitä, mitä 2 artiklan 1 kohdassa säädetään, trikiinitutkimuksesta vapautetaan kotieläimenä pidettävien sikojen liha, jolle on tehty liitteen II mukainen pakastuskäsittely toimivaltaisen viranomaisen valvonnassa.
2. Poiketen siitä, mitä 2 artiklan 1 kohdassa säädetään, trikiinitutkimuksesta vapautetaan yksinomaan lihotus- ja teurastustarkoituksessa pidettyjen kotieläimenä pidettävien sikojen ruhot ja liha, kun eläimet ovat peräisin
a)
tilalta tai tilaluokasta, jonka toimivaltainen viranomainen on tunnustanut virallisesti trikiineistä vapaaksi liitteessä IV olevassa II luvussa määritellyn menettelyn mukaisesti;
b)
alueelta, jolla kotieläimenä pidettävien sikojen trikiinitartuntariski on virallisesti tunnustettu vähäiseksi edellyttäen, että
i)
asianomainen jäsenvaltio on antanut komissiolle ja muille jäsenvaltioille asiaa koskevan ilmoituksen ja alustavan kertomuksen, joka sisältää liitteessä IV olevan II luvun D kohdassa määritellyt tiedot, ja
ii)
alue on hyväksytty vähäisen trikiiniriskin alueeksi seuraavan menettelyn mukaisesti:
Muilla jäsenvaltioilla on edellä i luetelmakohdassa tarkoitetun ilmoituksen vastaanottamisesta alkaen kolme kuukautta aikaa lähettää komissiolle asiaa koskevia kirjallisia huomautuksia. Jos komissio tai muut jäsenvaltiot eivät esitä vastalausetta, alue tunnustetaan vähäisen trikiiniriskin alueeksi ja kyseiseltä alueelta peräisin olevat kotieläimenä pidettävät siat vapautetaan teurastamisen yhteydessä suoritettavasta trikiinitutkimuksesta.
Komissio julkaisee Internet-sivustollaan luettelon vähäisen trikiiniriskin alueista.
3. Jos toimivaltainen viranomainen panee täytäntöön edellä 2 kohdassa säädetyn poikkeuksen, asianomaisen jäsenvaltion on toimitettava komissiolle direktiivin 2003/99/EY 9 artiklan 1 kohdan mukaisesti vuosikertomus, joka sisältää liitteessä IV olevan II luvun D kohdassa tarkoitetut tiedot.
Jos jäsenvaltio ei toimita vuosikertomusta tai vuosikertomus ei täytä tämän artiklan vaatimuksia, poikkeus lakkaa olemasta voimassa kyseisen jäsenvaltion osalta.
4 artikla
Trikiinitutkimus ja terveysmerkinnän käyttö
1. Edellä 2 artiklassa tarkoitettuja ruhoja tai niiden osia, lukuun ottamatta 2 artiklan 2 kohdan b alakohdassa tarkoitettuja, ei saa viedä pois teurastustiloista, ennen kuin trikiinitutkimus antaa negatiivisen tuloksen.
Myöskään ihmisravinnoksi tai eläinten rehuksi tarkoitettujen eläinten muita osia, jotka sisältävät poikkijuovaista lihaskudosta, ei saa viedä pois teurastustiloista, ennen kuin trikiinitutkimus antaa negatiivisen tuloksen.
2. Eläinjätteen ja eläimistä saatavat sivutuotteet, joita ei ole tarkoitettu ihmisravinnoksi ja jotka eivät sisällä poikkijuovaista lihasta, saa viedä pois teurastustiloista, ennen kuin trikiinitutkimustulokset ovat saatavilla.
Toimivaltainen viranomainen voi kuitenkin vaatia, että eläimistä saataville sivutuotteille tehdään trikiinitutkimus tai esikäsittely, ennen kuin niiden vienti pois teurastustiloista sallitaan.
3. Jos teurastamossa on käytössä toimivaltaisen viranomaisen virallisesti hyväksymä menettely sen varmistamiseksi, ettei mitään tutkittujen ruhojen osaa viedä pois teurastustiloista, ennen kuin trikiinitutkimus on antanut negatiivisen tuloksen, asetuksen (EY) N:o 854/2004 5 artiklan 2 kohdassa säädettyä terveysmerkintä voidaan tehdä, ennen kuin trikiinitutkimuksen tulokset ovat saatavilla.
5 artikla
Koulutus
Toimivaltaisen viranomaisen on varmistettava, että henkilöstön jäsenet, jotka osallistuvat näytteiden tutkimiseen trikiinien osoittamiseksi, saavat asianmukaista koulutusta ja osallistuvat
a)
trikiinien osoittamiseen käytettävien testien laadunvalvontaohjelmaan; ja
b)
laboratoriossa käytettävien testaus-, kirjaamis- ja analyysimenettelyiden säännölliseen arviointiin.
6 artikla
Osoitusmenetelmät
1. Edellä 2 artiklassa tarkoitettujen näytteiden tutkimiseen käytetään liitteessä I olevassa I ja II luvussa määriteltyjä osoitusmenetelmiä, jos
a)
näytteiden perusteella voidaan epäillä trikiinitartuntaa; tai
b)
samalta tilalta peräisin olevista näytteistä on aiemmin saatu positiivisia tuloksia jäljempänä 16 artiklan 1 kohdassa tarkoitetulla trikinoskooppimenetelmällä.
2. Kaikki positiiviset näytteet on toimitettava eteenpäin kansalliselle tai yhteisön vertailulaboratoriolle näytteissä esiintyvän trikiinilajin määrittelemiseksi.
7 artikla
Valmiussuunnitelmat
Jäsenvaltioiden toimivaltaisten viranomaisten on laadittava valmiussuunnitelma 31 päivään joulukuuta 2006 mennessä, jossa esitetään kaikki toimet, jotka on toteutettava, jos 2 ja 16 artiklassa tarkoitetut näytteet antavat positiivisen trikiinituloksen. Valmiussuunnitelmassa on esitettävä yksityiskohtaiset tiedot
a)
tartunnan saaneiden ruhojen ja niiden lihaskudosta sisältävien osien jäljitettävyydestä;
b)
tartunnan saaneiden ruhojen ja niiden osien käsittelystä;
c)
tartuntalähteen selvittämisestä ja tartunnan mahdollisen leviämisen tutkimisesta luonnonvaraisissa eläimissä;
d)
kaikista vähittäiskaupan ja kuluttajien tasolla toteutettavista toimista;
e)
toimista, jotka on toteutettava, kun tartunnan saanutta ruhoa ei voida merkitä teurastamossa;
f)
näytteissä esiintyvän trikiinilajin määrittelemisestä.
8 artikla
Tilojen tunnustaminen virallisesti trikiineistä vapaiksi
Toimivaltainen viranomainen voi tunnustaa tilan tai tilaluokan virallisesti trikiineistä vapaaksi, jos
a)
tila täyttää liitteessä IV olevassa I luvussa ja II luvun A, B ja D kohdassa säädetyt vaatimukset;
b)
tilaluokka täyttää liitteessä IV olevan II luvun C ja D kohdassa säädetyt vaatimukset.
9 artikla
Elintarvikealan toimijoiden ilmoitusvelvollisuus
Trikiineistä vapaiksi tunnustetuilla tiloilla toimivien elintarvikealan toimijoiden on ilmoitettava toimivaltaiselle viranomaiselle kaikista liitteessä IV olevan I luvun ja II luvun B kohdan mukaisista vaatimuksista, jotka eivät enää täyty, ja kaikista muutoksista, jotka saattavat vaikuttaa tilan asemaan trikiineistä vapaana tilana.
10 artikla
Trikiineistä vapaiden tilojen tarkastus
Toimivaltaisen viranomaisen on varmistettava, että trikiineistä vapaiksi tunnustetuilla tiloilla tehdään tarkastuksia säännöllisin väliajoin.
Tarkastustiheys perustuu riskinarviointiin, jossa otetaan huomioon tautihistoria ja taudin esiintyvyys, aiemmat löydökset, maantieteellinen alue, taudille altis paikallinen luonnonvarainen eläimistö, kotieläintuotannon käytänteet, eläinlääkinnällinen valvonta ja maanviljelijöille asetettujen vaatimusten noudattaminen.
Toimivaltaisen viranomaisen on varmistettava, että kaikki trikiineistä vapailta tiloilta peräisin olevat jalostusemakot ja -karjut tutkitaan edellä olevan 2 artiklan 1 kohdan mukaisesti.
11 artikla
Seurantaohjelmat
Toimivaltaisen viranomaisen on pantava täytäntöön seurantaohjelma sen todentamiseksi, että ohjelman kattamat kotieläimenä pidettävät siat, hevoset ja muut trikiineille alttiit eläinlajit, jotka ovat peräisin trikiineistä vapaiksi tunnustetuilta tiloilta tai tilaluokista tai alueelta, joilla kotieläimenä pidettävien sikojen trikiinitartuntariski on tunnustettu vähäiseksi, ovat tosiasiassa trikiineistä vapaita.
Seurantaohjelmassa on määriteltävä testaustiheys, testattavien eläinten määrä ja näytteenottosuunnitelma. Vastaavasti lihanäytteet on otettava ja tutkittava trikiiniloisten esiintyvyyden varalta liitteessä I olevan I tai II luvun mukaisesti.
Seurantaohjelmaan voi lisävälineenä sisältyä serologisia menetelmiä edellyttäen, että yhteisön vertailulaboratorio on validoinut tähän tarkoitukseen soveltuvan testin.
12 artikla
Virallisesti trikiineistä vapaaksi tunnustetun tilan tai vähäisen trikiiniriskin alueen aseman peruuttaminen
1. Jos virallisesti trikiineistä vapaaksi tunnustetulta tilalta peräisin oleva kotieläimenä pidettävä sika tai muu trikiinitartunnalle altis eläinlaji antaa positiivisen trikiinituloksen, toimivaltaisen viranomaisen on välittömästi
a)
peruutettava tilan asema virallisesti tunnustettuna trikiineistä vapaana tilana;
b)
tutkittava teurastuksen yhteydessä kaikki kotieläimenä pidettävät siat 2 artiklan 1 kohdan mukaisesti ja tehtävä serologinen testi kaikille trikiinitartunnalle alttiille tilan eläimille edellyttäen, että yhteisön vertailulaboratorio on validoinut tähän tarkoitukseen soveltuvan testin;
c)
jäljitettävä ja testattava kaikki jalostuseläimet, jotka on tuotu tilalle, ja mahdollisuuksien mukaan myös kaikki jalostuseläimet, jotka on viety tilalta pois positiivisen löydöstä edeltävinä vähintään kuutena kuukautena; vastaavasti on otettava lihanäytteitä ja tutkittava ne trikiiniloisten varalta liitteessä I olevan I ja II luvun mukaisesti; serologista testiä voidaan käyttää edellyttäen, että yhteisön vertailulaboratorio on validoinut tähän tarkoitukseen soveltuvan testin;
d)
jos mahdollista, tutkittava positiivista löydöstä edeltävänä aikana teurastettujen, kotieläimenä pidettyjen sikojen lihan jakelun aiheuttamaa loiseläintartunnan levinneisyyttä;
e)
ilmoitettava asiasta komissiolle ja muille jäsenvaltioille;
f)
käynnistettävä epidemiologinen tutkimus tartunnan syyn selvittämiseksi;
g)
tihennettävä testausväliä 11 artiklassa tarkoitetussa seurantaohjelmassa ja laajennettava seurantaohjelman soveltamisalaa;
h)
toteutettava asianmukaisia toimia, jos tartunnan saanutta ruhoa ei voida merkitä teurastamossa, muun muassa
i)
suurennettava kunkin sellaisen lihanäytteen kokoa, joka otetaan tartunnasta epäillystä ruhosta testausta varten; tai
ii)
todettava ruhot ihmisravinnoksi kelpaamattomiksi; ja
iii)
toteutettava asianmukaiset toimet tartunnasta epäiltyjen ja positiivisen tuloksen antaneiden ruhojen ja niiden osien hävittämiseksi.
2. Toimivaltaisen viranomaisen on peruutettava tilan tai tilaluokan virallisesti tunnustettu asema trikiineistä vapaana tilana tai tilaluokkana, jos
i)
jokin liitteessä IV olevassa I tai II luvussa säädetyistä vaatimuksista ei enää täyty;
ii)
teurastetuista sioista otettujen näytteiden serologiset tulokset tai laboratoriolöydökset osoittavat, että tilaa tai tilaluokkaa ei voida enää pitää trikiineistä vapaana.
3. Jos seurantaohjelmasta tai luonnonvaraisten eläinten seurantaohjelmasta saadut tiedot osoittavat, että aluetta ei enää voida pitää vähäisen trikiiniriskin alueena kotieläimenä pidettävien sikojen osalta, komission on poistettava alue asiaa koskevasta luettelosta ja ilmoitettava asiasta muille jäsenvaltioille.
4. Tila, jonka asema trikiineistä vapaana tilana on peruutettu, voidaan tunnustaa uudelleen virallisesti trikiineistä vapaaksi edellyttäen, että todetut ongelmat on ratkaistu ja liitteessä IV olevan II luvun A kohdassa säädetyt vaatimukset täyttyvät toimivaltaista viranomaista tyydyttävällä tavalla.
III LUKU
TUONTI
13 artikla
Tuontia koskevat terveysvaatimukset
Trikiinitartuntaa mahdollisesti kantavien eläinlajien lihaa, joka sisältää poikkijuovaisia lihaksia ja joka on peräisin kolmannesta maasta, saa tuoda yhteisöön ainoastaan, jos se on tutkittu trikiinien varalta kyseisessä kolmannessa maassa ennen vientiä.
Tutkimus on tehtävä 2 artiklan mukaisesti koko ruholle tai, ellei se ole mahdollista, kullekin ruhon puolikkaalle, neljäsosalle, osalle tai palalle.
14 artikla
Poikkeukset 13 artiklasta
1. Kotieläimenä pidettävän sian lihaa, jolle ei ole tehty 13 artiklassa tarkoitettua tutkimusta, saa tuoda edellyttäen, että se on peräisin kolmannen maan tilalta, jonka yhteisö on tunnustanut virallisesti trikiineistä vapaaksi asetuksen (EY) N:o 854/2004 12 artiklan mukaisesti, ja että kyseisen maan toimivaltainen viranomainen on toimittanut pyynnön, johon on liitetty komissiolle osoitettu kertomus, joka todistaa liitteessä IV olevassa I luvussa määriteltyjen vaatimusten täyttyvän.
2. Kotieläimenä pidettävän sian lihaa, jolle ei ole tehty 13 artiklassa tarkoitettua tutkimusta, saa tuoda edellyttäen, että sille on tehty kolmannessa maassa toimivaltaisen viranomaisen valvonnassa liitteen II mukainen jäädytyskäsittely.
15 artikla
Asiakirjat
Edellä 13 artiklassa tarkoitettua lihaa sisältäviin lähetyksiin liitetyissä terveystodistuksissa on oltava virkaeläinlääkärin vakuutus, jossa vahvistetaan, että
a)
liha on tutkittu 13 artiklan mukaisesti kolmannessa maassa, joka on lihan alkuperämaa; tai
b)
liha täyttää 14 artiklan 1 tai 2 kohdassa säädetyt vaatimukset.
Asiakirjan alkuperäiskappale on liitettävä lihalähetyksiin, ellei tästä ole myönnetty poikkeusta asetuksen (EY) N:o 854/2004 14 artiklan 4 kohdan mukaisesti.
IV LUKU
SIIRTYMÄ- JA LOPPUSÄÄNNÖKSET
16 artikla
Siirtymäsäännökset
1. Jäsenvaltiot voivat sallia liitteessä I olevassa III luvussa määritellyn trikinoskooppimenetelmän käytön kotieläimenä pidettävää sikaa ja villisikaa koskevissa tutkimuksissa poikkeustapauksissa 31 päivään joulukuuta 2009 saakka, jos
a)
edellä olevassa 2 artiklassa tarkoitetut yksittäiset ruhot on tarpeen tutkia yksitellen laitoksessa, jossa teurastetaan enintään 15 kotieläimenä pidettävää sikaa päivässä tai 75 kotieläimenä pidettävää sikaa viikossa tai josta valmistetaan saatettavaksi markkinoille enintään 10 villisikaa päivässä; ja
b)
liitteessä I olevassa I ja II luvussa määriteltyjä osoitusmenetelmiä ei ole saatavilla.
2. Käytettäessä trikinoskooppimenetelmää toimivaltaisen viranomaisen on varmistettava, että
a)
liha merkitään terveysmerkinnällä, joka eroaa selkeästi asetuksen (EY) N:o 853/2004 5 artiklan 1 kohdan a alakohdassa tarkoitetusta terveysmerkinnästä, ja että liha toimitetaan suoraan lopulliselle kuluttajalle tai vähittäisliikkeille, jotka toimittavat tuotteet suoraan lopulliselle kuluttajalle; ja
b)
lihaa ei käytetä sellaisten tuotteiden tuottamiseen, joiden tuotantoprosessissa trikiinit eivät kuole.
17 artikla
Voimaantulo
Tämä asetus tulee voimaan kahdentenakymmenentenä päivänä sen jälkeen, kun se on julkaistu Euroopan unionin virallisessa lehdessä.
Sitä sovelletaan 1 päivästä tammikuuta 2006.
Tämä asetus on kaikilta osiltaan velvoittava, ja sitä sovelletaan sellaisenaan kaikissa jäsenvaltioissa.
Tehty Brysselissä 5 päivänä joulukuuta 2005.