ROZHODNUTÍ KOMISE
ze dne 2. července 2010
o požadavcích na bezpečnost u některých výrobků v prostředí pro spánek dětí, které mají splňovat evropské normy podle směrnice Evropského parlamentu a Rady 2001/95/ES
(2010/376/EU)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na směrnici Evropského parlamentu a Rady 2001/95/ES ze dne 3. prosince 2001 o obecné bezpečnosti výrobků (1), a zejména na čl. 4 odst. 1 písm. a) uvedené směrnice,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Směrnice 2001/95/ES stanoví, že evropské normy by měly být vypracovány evropskými normalizačními orgány. Tyto normy by měly zajistit, aby výrobky splňovaly obecný požadavek na bezpečnost podle uvedené směrnice.
(2)
Podle směrnice 2001/95/ES se předpokládá, že výrobek je bezpečný, pokud jde o rizika a kategorie rizik, na které se vztahují příslušné vnitrostátní normy, je-li ve shodě s nezávaznými vnitrostátními normami přejímajícími evropské normy.
(3)
V roce 2006 Evropská komise zadala vypracování studie (2), jejímž cílem bylo posoudit bezpečnost několika předmětů pro péči o děti, které se běžně používají při péči o kojence a malé děti od 0 do 5 let věku. Uvedená studie byla vypracována ve spolupráci s vnitrostátními úřady, vnitrostátními normalizačními orgány, sdruženími spotřebitelů, organizacemi pro bezpečnost výrobků, hospodářskými subjekty a zkušebními laboratořemi.
(4)
Studie u těchto výrobků shromáždila příslušné statistické údaje týkající se nehod a zranění, k nimž došlo v Unii a ve světě, a provedla úplné posouzení rizik na základě stanovení hlavních nebezpečí a posouzení scénářů expozice.
(5)
Pro účely navazujících opatření bylo určeno pět typů výrobků posuzovaných ve studii, které se zpravidla nacházejí v prostředí pro spánek novorozenců a malých dětí. Jedná se o matrace do dětských postýlek, mantinely do dětských postýlek, závěsné postýlky pro kojence, dětské přikrývky a dětské spací pytle.
(6)
Novorozenci spí každý den v průměru nejméně 16 hodin a děti ve věku 3-5 let stále ještě spí 11-13 hodin denně. Včetně doby, kdy jsou vzhůru, stráví kojenci a malé děti v prostředí pro spánek během prvních pěti let života nejméně půl dne. Výrobky nacházející se v prostředí pro spánek musí být bezpečné, protože v tomto prostředí jsou kojenci a malé děti často ponechány bez dozoru po delší dobu během dne a v noci.
(7)
Podle evropské databáze úrazů (European Injury Database, IDB) se v letech 2005 až 2007 v Evropské unii stalo v dětských postýlkách 17 000 úrazů dětí od 0 do čtyř let (3). Podle americké Komise pro bezpečnost spotřebitelských výrobků (Consumer Product Safety Commission, CPSC) každý rok zemře při nehodách souvisejících s dětskými postýlkami a příbuznými výrobky více kojenců než v souvislosti s jinými výrobky pro péči o děti (4).
(8)
Některé modely mantinelů do dětských postýlek a dětských spacích pytlů byly nahlášeny prostřednictvím evropského systému včasné výměny informací (RAPEX) jako výrobky představující riziko udušení a zalknutí a byly následně staženy z trhu nebo odvolány. V roce 1992 doporučila francouzská Komise pro bezpečnost spotřebitelů opatření pro informování spotřebitelů a zlepšení bezpečnosti dětských přikrývek v důsledku rizika hořlavosti, přehřátí a udušení (5). V letech 2002, 2007 a 2008 americká Komise pro bezpečnost spotřebitelských výrobků (CPSC) nařídila odvolání některých modelů matrací do dětských postýlek v důsledku nebezpečí uvíznutí a neopodstatněných tvrzení (6).
(9)
Mantinely do dětských postýlek, matrace a dětské přikrývky, pokud jsou nebezpečné nebo jsou dodány bez nezbytných bezpečnostních upozornění, mohou zvýšit incidenci syndromu náhlého úmrtí kojenců v důsledku rizika přehřátí a asfyxie (7).
(10)
Zároveň výzkum prokázal, že dětské spací pytle mohou mít ochranný účinek proti syndromu náhlého úmrtí kojenců (8), protože snižují incidenci otočení se na břicho a zabraňují tomu, aby se lůžkoviny dostaly během spánku přes obličej a hlavu. Pokud bude jejich používání z těchto důvodů podporováno, je nezbytné zajistit jejich bezpečnost z hlediska jiných rizik, jako je zalknutí se malými částmi a uvíznutí.
(11)
Pro výše uvedených pět typů výrobků neexistují žádné evropské normy. Je proto nezbytné stanovit zvláštní požadavky podle čl. 4 odst. 1 písm. a) směrnice 2001/95/ES s cílem vyzvat normalizační orgány, aby vypracovaly normy, jež sníží rizika spojená s používáním těchto výrobků.
(12)
Tyto normy by měly být vypracovány podle postupu stanoveného ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 98/34/ES ze dne 22. června 1998 o postupu při poskytování informací v oblasti norem a technických předpisů a předpisů pro služby informační společnosti (9). Odkaz na přijatou normu by měl být zveřejněn v Úředním věstníku Evropské unie v souladu s čl. 4 odst. 2 směrnice 2001/95/ES.
(13)
Jakmile budou příslušné normy k dispozici a pokud se Komise rozhodne zveřejnit odkazy na ně v Úředním věstníku podle postupu stanoveného v čl. 4 odst. 2 směrnice 2001/95/ES, mělo by se předpokládat, že matrace do dětských postýlek, mantinely do dětských postýlek, závěsné postýlky pro kojence, dětské přikrývky a dětské spací pytle vyráběné v souladu s těmito normami splňují obecný požadavek na bezpečnost podle směrnice 2001/95/ES, pokud jde o požadavky na bezpečnost, na něž se normy vztahují.
(14)
Toto rozhodnutí je v souladu se stanoviskem výboru zřízeného podle článku 15 směrnice 2001/95/ES,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Definice
Pro účely tohoto rozhodnutí se:
-
„matrací do dětské postýlky“ rozumí výrobek poskytující podporu novorozencům a dětem spícím v dětské postýlce. Obvykle má rozměry 60 × 120 cm nebo 70 × 140 cm a jeho tloušťka se pohybuje mezi 6 až 15 cm. Může být také skládací,
-
„mantinelem do dětské postýlky“ rozumí vycpávané příslušenství pro dětskou postýlku připevněné k její vnitřní části, zpravidla používané pro větší pohodlí dítěte. Pokrývá alespoň jednu stranu postýlky,
-
„závěsnou postýlkou pro kojence“ rozumí postýlka nebo kolébka, často s nepevným nebo jiným plochým povrchem zavěšená za šňůry, řemínky nebo poutka z jednoho nebo více ukotvovacích bodů. Používá se k uložení kojence, který neumí klečet nebo sedět zpříma bez pomoci,
-
„přikrývkou pro děti“ rozumí textilní vak obsahující měkkou výplň, který se používá v dětské postýlce pro větší pohodlí při spánku a pro zabránění hypotermii,
-
„dětským spacím pytlem“ rozumí teple vypodšitý nebo vatovaný pytel v délce celého těla, do něhož se uloží kojenec a jehož účelem je zabránit hypotermii a udušení při spánku nebo ležení v postýlce.
Článek 2
Požadavky
Zvláštní požadavky na bezpečnost pro výrobky uvedené v článku 1, které mají splňovat evropské normy podle článku 4 směrnice 2001/95/ES, jsou stanoveny v příloze tohoto rozhodnutí.
Článek 3
Vstup v platnost
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost dvacátým dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie.
V Bruselu dne 2. července 2010.
DECYZJA KOMISJI
z dnia 2 lipca 2010 r.
w sprawie wymogów bezpieczeństwa, jakie muszą spełniać europejskie normy dotyczące niektórych produktów w przestrzeni sypialnej dzieci zgodnie z dyrektywą 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
(2010/376/UE)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając dyrektywę 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 grudnia 2001 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (1), w szczególności jej art. 4 ust. 1 lit. a),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
W dyrektywie 2001/95/WE wskazano, że normy europejskie są ustanawiane przez europejskie organy normalizacyjne. Normy te powinny gwarantować, że produkty spełniają ogólne wymogi bezpieczeństwa przewidziane w dyrektywie.
(2)
Zgodnie z dyrektywą 2001/95/WE produkt jest uważany za bezpieczny, w odniesieniu do zagrożeń i kategorii zagrożeń objętych normami krajowymi, jeżeli spełnia dobrowolne normy krajowe będące transpozycją norm europejskich.
(3)
W 2006 r. Komisja Europejska zleciła przeprowadzenie badania (2) w celu oceny bezpieczeństwa niektórych powszechnie stosowanych artykułów pielęgnacyjnych dla niemowląt i małych dzieci od 0 do 5 lat. Badanie to zostało przeprowadzone we współpracy z władzami krajowymi, krajowymi organami normalizacyjnymi, zrzeszeniami konsumentów, organizacjami ds. bezpieczeństwa produktów, podmiotami gospodarczymi oraz laboratoriami badawczymi.
(4)
W ramach badania, w odniesieniu do tych produktów, zebrano statystyki wypadków i obrażeń ciała w Unii i na całym świecie oraz dokonano pełnej oceny ryzyka w oparciu o identyfikację podstawowych zagrożeń i ocenę scenariuszy narażenia.
(5)
Do dalszego badania wytypowano pięć rodzajów ocenianych produktów, powszechnie spotykanych w przestrzeni sypialnej niemowląt i małych dzieci. Były to: materace łóżeczkowe, osłony na łóżeczko, łóżeczka podwieszane, pościel dziecięca oraz śpiworki dziecięce.
(6)
Niemowlęta śpią codziennie średnio przynajmniej 16 godzin, a dzieci w wieku 3-5 lat nadal sypiają 11-13 godzin dziennie. Nawet kiedy nie śpią, niemowlęta i małe dzieci przez pierwsze pięć lat życia spędzają co najmniej połowę doby w przestrzeni sypialnej. Produkty stosowane w przestrzeni sypialnej dziecka muszą być bezpieczne, ponieważ to tam niemowlęta i małe dzieci są zwykle pozostawiane na dłuższy czas bez nadzoru, w dzień i w nocy.
(7)
Zgodnie z danymi Europejskiej Bazy Danych o Urazach (IDB), pomiędzy 2005 a 2007 r. w Unii Europejskiej doszło do 17 tys. wypadków z udziałem przebywających w łóżeczku dzieci w wieku od 0 do 4 lat (3). Zgodnie z danymi amerykańskiej Komisji ds. Bezpieczeństwa Produktów Konsumenckich (CPSC), co roku więcej niemowląt umiera w wyniku wypadków związanych z łóżeczkami i innymi produktami w przestrzeni sypialnej niż z innymi produktami do pielęgnacji dzieci (4).
(8)
Niektóre modele osłon na łóżeczko oraz śpiworków dziecięcych zostały zgłoszone przez wspólnotowy system szybkiego informowania RAPEX jako stwarzające ryzyko uduszenia i udławienia, a w rezultacie wycofane lub odzyskane z rynku. W 1992 r. francuska komisja ds. bezpieczeństwa konsumentów zaleciła działania mające na celu informowanie konsumentów i poprawę bezpieczeństwa pościeli dziecięcej, ze względu na ryzyko związane z łatwopalnością, ryzyko przegrzania i uduszenia (5). W 2002, 2007 oraz 2008 r. CPSC nakazała wycofanie niektórych modeli materacy łóżeczkowych ze względu na ryzyko uwięzienia i przedstawianie nieprawdziwość oświadczeń (6).
(9)
Jeżeli osłony na łóżeczko, materace oraz pościel dziecięca nie są bezpieczne lub są dostarczane bez niezbędnych ostrzeżeń dotyczących bezpieczeństwa, mogą zwiększyć częstość występowania zespołu nagłej śmierci niemowląt (SIDS) ze względu na ryzyko przegrzania i asfiksji (7).
(10)
W tym samym czasie badania wykazały, że śpiworki dziecięce mogą chronić przed SIDS (8), ponieważ zmniejszają częstość przewracania się dziecka na brzuch i zapobiegają zakrywaniu twarzy i głowy przez pościel podczas snu. Jeżeli miałyby być propagowane z tego powodu, konieczne jest zapewnienie bezpieczeństwa ich stosowania, aby nie stwarzały ryzyka innego rodzaju, jak udławienie się małymi częściami lub uwięzienie.
(11)
Żaden z wymienionych pięciu rodzajów produktów nie jest objęty stosownymi normami europejskimi. Konieczne jest zatem określenie szczegółowych wymagań na mocy art. 4 ust. 1 lit. a) dyrektywy 2001/95/WE, aby organy normalizacyjne mogły opracować normy zmniejszające ryzyko związane ze stosowaniem tych produktów.
(12)
Normy takie powinny być opracowane zgodnie z procedurą określoną w dyrektywie 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych oraz reguł dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (9). Zgodnie z art. 4 ust. 2 dyrektywy 2001/95/WE odniesienie do przyjętej normy powinno zostać opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
(13)
Po udostępnieniu stosownych norm i pod warunkiem że Komisja Europejska postanowi opublikować odniesienie do nich w Dzienniku Urzędowym, zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 4 ust. 2 dyrektywy 2001/95/WE, należy przyjąć, że materace łóżeczkowe, osłony na łóżeczko, łóżeczka podwieszane, pościel dziecięca oraz śpiworki dziecięce produkowane zgodnie z takimi normami spełniają, w odniesieniu do wymogów bezpieczeństwa objętych tymi normami, ogólne wymogi bezpieczeństwa określone w dyrektywie 2001/95/WE.
(14)
Niniejsza decyzja jest zgodna z opinią Komitetu powołanego na mocy art. 15 dyrektywy 2001/95/WE,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Definicje
Dla celów niniejszej decyzji:
-
„materac łóżeczkowy” oznacza stosowane w łóżeczku podłoże do spania dla niemowląt i dzieci. Jego wymiary wynoszą zwykle 60 × 120 cm lub 70 × 140 cm, przy grubości od 6 do 15 cm. Można go również zwijać;
-
„osłona na łóżeczko” oznacza produkt tapicerowany, przymocowywany do wewnętrznej części łóżeczka, zwykle stosowany do poprawy wygody dziecka. Zakrywa co najmniej jeden bok łóżeczka;
-
„podwieszane łóżeczko dziecięce” oznacza łóżeczko lub kołyskę, zwykle z nietwardą lub inną płaską powierzchnią, zawieszane na sznurkach, linkach lub taśmach w przynajmniej jednym punkcie zaczepienia. Przeznaczone jest dla małych dzieci, które nie potrafią jeszcze siadać ani klękać bez pomocy;
-
„pościel dziecięca” oznacza poszwę z materiału zawierającą miękkie wypełnienie, stosowaną do poprawy wygody podczas snu i zapobiegania hipotermii;
-
„śpiworek dziecięcy” oznacza ocieplany worek dostosowany do wzrostu dziecka, służący zapobieganiu hipotermii i uduszeniu, kiedy dziecko śpi lub leży w łóżeczku.
Artykuł 2
Wymogi
Szczegółowe wymogi dotyczące bezpieczeństwa produktów, o których mowa w art. 1, jakie spełniać muszą normy europejskie zgodnie z art. 4 dyrektywy 2001/95/WE, określone są w załączniku do niniejszej decyzji.
Artykuł 3
Wejście w życie
Niniejsza decyzja wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Sporządzono w Brukseli dnia 2 lipca 2010 r.