ROZHODNUTÍ RADY
ze dne 23. července 2012
určené Španělsku a týkající se konkrétních opatření pro posílení finanční stability
(2012/443/EU)
RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 136 odst. 1 písm. b) ve spojení s čl. 126 odst. 6 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Ustanovení čl. 136 odst. 1 písm. b) Smlouvy o fungování Evropské unie stanoví možnost, aby byly vypracovány směry hospodářské politiky pro členské státy, jejichž měnou je euro.
(2)
V doporučení k národnímu programu reforem Španělska na rok 2012 a stanovisku k programu stability Španělska na období 2012-2015 (1) Rada doporučila, aby Španělsko „[u]skutečni[lo] reformu finančního sektoru a především dokonči[lo] probíhající restrukturalizaci bankovního sektoru tím, že se bude řešit situace zbývajících slabých institucí, navrh[lo] komplexní strategii s cílem účinně naložit se zděděnými aktivy v rozvahách bank a jasně vymezi[lo] přístup k financování a využití záložních opatření“.
(3)
Bohatá nabídka levného externího financování v prvním desetiletí 21. století byla ve Španělsku hybnou silou rozmachu domácí poptávky a aktiv založeného na úvěrech, který se soustředil zejména na odvětví nemovitostí. Španělský bankovní sektor byl nepříznivě zasažen splasknutím bubliny v odvětví nemovitostí a stavebnictví a hospodářskou recesí, která následovala. V důsledku toho španělské banky, s výjimkou několika velkých a mezinárodně diverzifikovaných úvěrových institucí, do značné míry přišly o přístup k velkoobchodním trhům financování za přijatelných podmínek, a staly se tak vysoce závislými na refinancování Eurosystémem. Dopad snížení ratingu na dostupnost zajištění navíc značně omezil jejich úvěruschopnost.
(4)
Výrazný hospodářský pokles, k němuž došlo v posledních letech a který má velmi nepříznivý vliv na zaměstnanost a nezaměstnanost, podstatně zhoršil rozpočtovou situaci Španělska. Podle aktualizace prognózy útvarů Komise z jara roku 2012 je schodek veřejných financí v roce 2012 odhadován na 6,3 % HDP, přičemž program stability na rok 2012 a návrh zákona o rozpočtu na rok 2012 očekávaly schodek ve výši 5,3 % HDP. Hrubý veřejný dluh vzrostl v roce 2011 na 68,5 % HDP a podle aktualizace prognózy útvarů Komise z jara roku 2012 se očekává, že se v roce 2012 zvýší na 80,9 % HDP a v roce 2013 na 86,8 %, za předpokladu nezměněné politiky, a ve všech letech tak překročí referenční hodnotu stanovenou ve Smlouvě. Rizika spojená s makroekonomickým scénářem a rozpočtovými cíli i s dalšími záchrannými finančními opatřeními mohou přispět k dalšímu nárůstu veřejného dluhu. Vzhledem k tomuto vývoji Rada dne 10. července 2012 vydala Španělsku v rámci postupu při nadměrném schodku doporučení, aby do roku 2014 odstranilo nadměrný schodek.
(5)
Španělské orgány přijaly k řešení problémů v bankovním sektoru řadu důležitých opatření. Patří mezi ně vyčištění rozvah bank, zvýšení minimálních kapitálových požadavků, restrukturalizace odvětví spořitelen a výrazné zvýšení požadavků na vytváření opravných položek k úvěrům souvisejícím s výstavbou nemovitostí a zabavenými zastavenými aktivy. Uvedená opatření však nestačila ke zmírnění tržního tlaku.
(6)
V únoru 2011 španělské orgány zvýšily minimální poměr kapitálu („capital principal“) na 8 % rizikově vážených aktiv bank a stanovily bankám lhůtu do září 2011, aby této nové úpravě vyhověly. Pro banky, které jsou závislejší na velkoobchodním financování a pro které je typický omezený přístup na trh, byl minimální poměr kapitálu zvýšen na 10 %. V únoru a květnu 2012 nové právní předpisy nařídily bankám, aby si vytvářely vyšší opravné položky a kapitálové rezervy vůči možným ztrátám ze splácených i nesplácených úvěrů pocházejících z aktiv v odvětví nemovitostí a stavebnictví vytvořených v minulosti. Celkový očekávaný objem těchto nových požadavků na opravné položky činí přibližně 84 miliard EUR.
(7)
K dubnu 2012 dosahoval celkový hrubý finanční příspěvek španělského státu (bez záruk na vydání dluhopisů) přibližně 15 miliard EUR. Kapitálová podpora byla poskytnuta prostřednictvím Fondu pro řádnou restrukturalizaci bank (Fondo de restructuración ordenada bancaria, FROB) s kapitálem ve výši 15 miliard EUR, z čehož 9 miliard EUR již bylo splaceno. Stát rovněž poskytl záruky za přednostní dluhopisy vydané bankami ve výši okolo 86 miliard EUR (z této celkové částky jsou dosud nevyužité záruky ve výši asi 58 miliard EUR). Přestože FROB dosud zbývala kapacita ve výši trojnásobku jeho kapitálového přídělu, nebude podpora veřejného sektoru postačovat k tomu, aby poskytla dostatečně velkou podporu pro požadované systémové vyčištění bankovního sektoru.
(8)
Obavy ohledně potřeby další rekapitalizace bankovního sektoru přispěly ke zvyšujícímu se tržnímu tlaku na španělské vládní dluhopisy. Na přelomu června a července 2012 výnosy státních dluhopisů značně překročily 500 bazických bodů, a zvýšily tak náklady na financování španělského státu. Kvůli rostoucí úrokové zátěži je úkol konsolidace veřejných financí ve Španělsku a nápravy nadměrného schodku ještě obtížnější. Komplexní restrukturalizace a rekapitalizace bankovního sektoru je proto významnou součástí zmenšování tlaku na veřejné finance.
(9)
Dne 25. června 2012 španělské orgány oficiálně požádaly o finanční pomoc v souvislosti s probíhající restrukturalizací a rekapitalizací španělského bankovního sektoru. O pomoc se žádá na základě podmínek finanční pomoci pro rekapitalizaci finančních institucí Evropského nástroje finanční stability. Poskytovaná pomoc je podmíněna specifickými závazky finančního sektoru, jak je stanoveno v memorandu o porozumění sjednaném mezi španělskou vládou a Komisí ve spojení s Evropskou centrální bankou (ECB) a Evropským orgánem pro bankovnictví (EBA) za technického přispění Mezinárodního měnového fondu (MMF). Zahrne jak podmínky zaměřené na banky, v souladu s pravidly o státní podpoře, a horizontální podmínky. Souběžně bude Španělsko povinno plně dodržovat své závazky a povinnosti v rámci postupu při nadměrném schodku a doporučení k nápravě makroekonomické nerovnováhy v rámci evropského semestru.
(10)
Zvýšení dlouhodobé odolnosti španělského bankovního sektoru má zásadní význam pro zachování finanční stability ve Španělsku a zamezení rozšíření finančních obtíží na ostatní ekonomiky eurozóny, a tedy pro zabránění nepříznivým důsledkům pro řádné fungování ekonomiky a hospodářské a měnové unie. Zásadní opatření dosud přijatá k řešení těchto problémů nebyla zcela dostačující. Jsou proto nutná další opatření. Španělsko by zejména mělo provést další specifická opatření, která budou účinně řešit aktiva z minulosti, obnoví tržní financování, sníží závislost bank na likviditní podpoře centrální banky a posílí mechanismy pro identifikaci rizik a krizové řízení.
(11)
V rámci celkové strategie má klíčový význam účinné řešení problému aktiv z minulosti tím, že se bude požadovat jednoznačné vyjmutí problematických aktiv bank, které jsou příjemci podpory, z jejich rozvah. To by se mělo týkat zejména úvěrů souvisejících s výstavbou nemovitostí a zabavenými zastavenými aktivy. Takové vyjmutí by odstranilo zbylé pochyby o kvalitě rozvah bank a umožnilo by jim lépe vykonávat jejich funkci finančního zprostředkování.
(12)
Zvýšení transparentnosti rozvah bank tímto způsobem může dále usnadnit řádné zmenšení expozice bank vůči odvětví nemovitostí, obnovilo by tržní financování a snížilo závislost bank na likviditní podpoře centrální banky.
(13)
Pro zajištění řádného rámce pro španělský bankovní sektor je nutné posílit mechanismy pro identifikaci rizik a krizové řízení. Efektivní strategie by měla zahrnovat změny zaměřené na posílení regulačního a dohledového rámce se zohledněním zkušeností z finanční krize. V souladu s osvědčenými mezinárodními postupy by také měly být posíleny mechanismy správy a řízení společností,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
1. Komise se po konzultaci s ECB, EBA a MMF dohodla se španělskými orgány na konkrétních podmínkách politiky finančního sektoru spojených s finanční pomocí. Tyto podmínky jsou stanoveny v memorandu o porozumění, jež podepíše Komise a španělské orgány. Podrobné finanční podmínky jsou stanoveny ve smlouvě o finanční pomoci.
Španělsko přiměřeně rekapitalizuje a důkladně restrukturalizuje svůj bankovní systém. V tomto smyslu Španělsko vyvine za koordinace s Komisí a za konzultace s ECB strategii pro budoucí strukturu, fungování a životaschopnost španělských bank, která určí, jak zajistit schopnost bank působit bez další státní podpory. Uvedená strategie bude upřesněna v memorandu o porozumění, přičemž v ní budou podrobněji rozpracovány politické podmínky zakotvené v tomto rozhodnutí.
2. Klíčovými složkami této strategie jsou reforma slabých segmentů španělského bankovního sektoru a posílení regulačního a dohledového rámce bankovního sektoru.
3. Reforma slabých segmentů španělského bankovního sektoru sestává z těchto tří prvků:
a)
určení kapitálových potřeb jednotlivých bank pomocí komplexního přezkumu kvality aktiv bankovního sektoru a zátěžových testů jednotlivých bank na základě uvedeného přezkumu kvality aktiv. Podle výsledků zátěžových testů budou banky, které potřebují kapitálovou injekci, rozděleny do tří různých skupin. Každá skupina bude muset předložit plán restrukturalizace a plán řešení problémů, jakož i veškerá doplňující a následná opatřenív souladu s memorandem o porozumění;
b)
rekapitalizace, restrukturalizace nebo řádné řešení problémů slabých bank na základě plánů řešení případného nedostatku kapitálu identifikovaného zátěžovým testem. Tyto plány budou vycházet ze zásad životaschopnosti ve spojení s minimalizací nákladů pro daňové poplatníky (sdílení zátěže) a s omezením narušení hospodářské soutěže. Za tímto účelem Španělsko přijme právní předpisy s cílem i) umožnit provádění opatření s podřízenými závazky, včetně závazných způsobů sdílení zátěže, ii) posílit rámec pro řešení problémů bank tak, aby obsahoval odpovídající pravomoci k řešení problémů pro FROB a Fond pro záruku vkladů (Fondo de Garantía de Dépositos, FGD), a to při zohlednění regulačního návrhu EU týkajícího se řízení krizí a řešení problémů bank, včetně zvláštních nástrojů pro řešení stiuace neživotaschopných bank;
c)
u bank, kterým je pro jejich rekapitalizaci poskytována veřejná podpora, oddělení aktiv a převod znehodnocených aktiv na externí společnost spravující aktiva s cílem dosáhnout realizace jejich dlouhodobé hodnoty. Španělsko za podrobných konzultacích s Komisí, ECB a EBA a za technické pomoci MMF vypracuje komplexní legislativní rámec pro zřízení a fungování společnosti spravující aktiva tak, aby tato mohla být plně zprovozněna v listopadu 2012.
4. V zájmu zajištění řádného rámce pro bankovní sektor Španělsko rovněž posílí regulační a dohledový rámec, správu a řízení. Strategie a podmíněnost, komplexně upravená v memorandu o porozumění, zahrnují mimo jiné tato opatření:
a)
španělským úvěrovým institucím se uloží povinnost zvýšit poměr svého kmenového kapitálu tier 1 nejméně na 9 % podle definice kapitálu stanovené v rámci přezkumu rekapitalizace provedeného EBA;
b)
španělským úvěrovým institucím se uloží povinnost od 1. ledna 2013 uplatňovat definici kapitálu stanovenou nařízením o kapitálových požadavcích;
c)
přezkoumá se právní rámec pro opravné položky k úvěrům. Španělské orgány na základě zkušeností z finanční krize zejména předloží návrhy na reformu stálého rámce pro opravné položky k úvěrům se zohledněním dočasných opatření zavedených v minulých měsících, jakož i rámce EU pro účetnictví;
d)
provozní nezávislost Banco de España se dále posílí; v souladu s mezinárodními doporučeními a standardy se na Banco de España převedou pravomoci ministerstva hospodářství k ukládání sankcí a vydávání licencí ve vztahu k bankovnímu sektoru;
e)
na základě interního auditu se dále posílí dohledové postupy Banco de España;
f)
v zájmu zamezení možným střetům zájmu se přezkoumají mechanismy správy a řízení agentur finanční záchranné sítě (FROB a FGD);
g)
posílí se pravidla správy a řízení odvětví spořitelen a bank ve vlastnictví spořitelen;
h)
ochrana spotřebitelů a právní předpisy v oblasti cenných papírů se změní tak, že se omezí prodej nástrojů podřízeného dluhu (nebo nástrojů nekrytých FGD) bankami nekvalifikovaným neprofesionálním klientům, a posílí se sledování dodržování předpisů příslušnými orgány;
i)
budou přijata opatření k minimalizaci nákladů restrukturalizace bank pro daňové poplatníky. Po rozdělení ztrát držitelům kapitálových podílů budou španělské orgány vyžadovat opatření ke sdílení nákladů od držitelů hybridního kapitálu a držitelů podřízeného dluhu v bankách, které obdrží kapitál z veřejných prostředků;
j)
budou přijaty závazky ke stanovení horních hranic platů členů řídících a dozorčích rad všech bank, které obdrží pomoc státu;
k)
zdokonalí se veřejný registr dlužníků.
5. Orgány poskytují Komisi, ECB, EBA a MMF za podmínek přísné důvěrnosti údaje nezbytné ke sledování bankovního sektoru.
6. Komise bude ve spojení s ECB a EBA pravidelně ověřovat, zda jsou plněny politické podmínky, na něž je finanční pomoc vázána, na základě misí a pravidelných čtvrtletních zpráv španělských orgánů. Činnosti FROB v rámci programu budou pravidelně sledovány.
Článek 2
Toto rozhodnutí je určeno Španělskému království.
V Bruselu dne 23. července 2012.
DECYZJA RADY
z dnia 23 lipca 2012 r.
skierowana do Hiszpanii w sprawie szczególnych środków służących wzmocnieniu stabilności finansowej
(2012/443/UE)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 136 ust. 1 lit. b) w związku z art. 126 ust. 6,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Art. 136 ust. 1 lit. b) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) przewiduje możliwość określenia szczególnych kierunków polityki gospodarczej w odniesieniu do państw członkowskich, których walutą jest euro.
(2)
W zaleceniu dotyczącym krajowego programu reform Hiszpanii z 2012 roku oraz wydając opinię na temat programu stabilności Hiszpanii na lata 2012-2015 (1), Rada zaleciła, aby Hiszpania podjęła działania mające na celu „wdrożenie reformy systemu finansowego, zwłaszcza uzupełnienie trwającej restrukturyzacji sektora bankowego o poprawę sytuacji pozostałych słabych instytucji, przedłożenie kompleksowej strategii pozwalającej skutecznie rozwiązać kwestię przestarzałych aktywów w bilansach banków oraz zajęcie jasnego stanowiska w odniesieniu do finansowania i wykorzystywania rezerwowych linii kredytowych (tzw. »backstop facilities«)”.
(3)
Duża dostępność finansowania zewnętrznego po niskich kosztach w pierwszej dekadzie tego wieku doprowadziła do - spowodowanego dynamiczną akcją kredytową - gwałtownego wzrostu popytu krajowego i do hossy na rynku aktywów, w szczególności w sektorze nieruchomości. Pęknięcie bańki na rynku nieruchomości i załamanie w branży budowlanej, a także związana z tym recesja gospodarcza negatywnie wpłynęły na hiszpański sektor bankowy. W rezultacie, z wyjątkiem kilku dużych i zdywersyfikowanych na poziomie międzynarodowym instytucji kredytowych, hiszpańskie banki w dużej mierze utraciły dostęp do międzybankowych rynków finansowania na przystępnych warunkach i w związku z tym stały się wysoce uzależnione od refinansowania przez Eurosystem. Ponadto ich zdolność kredytowa została poważnie ograniczona z powodu wpływu obniżenia ratingów wiarygodności kredytowej na dostępność zabezpieczeń.
(4)
Znaczny spadek aktywności gospodarczej w ostatnich latach, który ma bardzo niekorzystne następstwa dla rynku pracy, doprowadził do istotnego pogorszenia sytuacji budżetowej w Hiszpanii. Według zaktualizowanej prognozy służb Komisji z wiosny 2012 roku deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie w 2012 roku 6,3 % PKB, podczas gdy w programie stabilności z 2012 roku i w projekcie ustawy budżetowej na 2012 rok zakładano deficyt na poziomie 5,3 % PKB. Dług publiczny brutto wzrósł w 2011 roku do poziomu 68,5 % PKB i zgodnie ze zaktualizowaną prognozą służb Komisji z wiosny 2012 roku spodziewać się można - zakładając utrzymanie dotychczasowej polityki - jego skokowego wzrostu do 80,9 % PKB w 2012 roku oraz do 86,8 % PKB w 2013 roku, a tym samym przekroczenia w tych latach wartości referencyjnej określonej w Traktacie. Zagrożenia związane ze scenariuszem makroekonomicznym i celami budżetowymi, a także z dalszymi działaniami ratunkowymi mającymi wymiar finansowy, mogą przyczynić się do dalszego wzrostu długu publicznego. Wobec takiego rozwoju sytuacji w dniu 10 lipca 2012 r. Rada skierowała do Hiszpanii zalecenie w ramach procedury nadmiernego deficytu (EDP)w celu zlikwidowania obecnego nadmiernego deficytu do roku 2014.
(5)
Władze Hiszpanii podjęły szereg ważnych działań mających na celu rozwiązanie problemów w sektorze bankowym. Do działań tych należy uporządkowanie bilansów banków, zwiększenie minimalnych wymogów kapitałowych, restrukturyzacja sektora kas oszczędnościowych oraz znaczące zaostrzenie wymogów w zakresie tworzenia rezerw z tytułu kredytów związanych z rynkiem nieruchomości i z tytułu aktywów przejętych przez banki w drodze postępowania egzekucyjnego. Działania te nie były jednak wystarczające, aby złagodzić presję rynkową.
(6)
W lutym 2011 roku władze Hiszpanii zwiększyły wymagany minimalny współczynnik kapitałowy („kapitał podstawowy”) do 8 % należących do banków aktywów ważonych ryzykiem oraz dały bankom czas do września 2011 roku na dostosowanie się do tego nowego przepisu. W przypadku banków bardziej zależnych od finansowania na rynku międzybankowym i posiadających jedynie ograniczony dostęp do rynku, minimalny współczynnik kapitałowy podniesiono do 10 %. W lutym i maju 2012 roku na mocy nowych przepisów nałożono na banki wymóg tworzenia większych rezerw i buforów kapitałowych na wypadek możliwych strat z tytułu kredytów - zarówno niezagrożonych, jak i zagrożonych - udzielonych dotychczas w sektorze budownictwa i nieruchomości. Przewidywana łączna wartość tych nowych wymogów dotyczących tworzenia rezerw wynosi około 84 mld EUR.
(7)
Od kwietnia 2012 roku łączny finansowy wkład brutto państwa hiszpańskiego (z wyłączeniem gwarancji emisji obligacji) wyniósł około 15 mld EUR. Wsparcie kapitałowe zostało zapewnione przez hiszpański Fundusz na rzecz Uporządkowanej Restrukturyzacji Banków (FROB), którego kapitał wynosi 15 mld EUR, z czego 9 mld EUR zostało już wpłacone. Skarb państwa udzielił również gwarancji dla emisji przez banki uprzywilejowanych obligacji bankowych w wysokości około 86 mld EUR (z czego wciąż obowiązują gwarancje na około 58 mld EUR). Mimo że w kwietniu 2012 roku FROB dysponował jeszcze zdolnościami trzykrotnie przewyższającymi jego alokację kapitału, wsparcie z sektora publicznego nie będzie wystarczające, aby zapewnić odpowiednio wysoki bufor ochronny na potrzeby przeprowadzenia wymaganego systemowego uporządkowania sektora bankowego.
(8)
Obawy dotyczące potrzeby dalszego dokapitalizowania sektora bankowego przyczyniły się do rosnącej presji rynkowej na hiszpańskie obligacje skarbowe. Stopy rentowności obligacji skarbowych osiągnęły poziomy znacznie powyżej 500 punktów bazowych pod koniec czerwca 2012 roku i na początku lipca 2012 roku, co zwiększa koszty finansowania dla państwa hiszpańskiego. Rosnące obciążenia z tytułu odsetek utrudniają Hiszpanii konsolidację finansów publicznych oraz korektę nadmiernego deficytu. Dlatego kompleksowa restrukturyzacja sektora bankowego oraz jego dokapitalizowanie stanowią ważne elementy zmniejszenia presji na finanse publiczne.
(9)
W dniu 25 czerwca 2012 r. władze Hiszpanii oficjalnie wystąpiły o pomoc finansową w kontekście trwającej restrukturyzacji i dokapitalizowania hiszpańskiego sektora bankowego. Pomoc miałaby podlegać warunkom udzielania pomocy finansowej na dokapitalizowanie instytucji finansowych przez Europejski Instrument Stabilności Finansowej (EFSF). Przyznanie pomocy jest uzależnione od spełnienia specyficznych warunków dotyczących sektora finansowego, zgodnie z zapisami protokołu ustaleń wynegocjowanego przez rząd Hiszpanii i Komisję, w powiązaniu z Europejskim Bankiem Centralnym (EBC) i Europejskim Urzędem Nadzoru Bankowego (EUNB), przy technicznej pomocy ze strony Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW). Warunki te obejmą zarówno warunki specyficzne dla banków, przy zachowaniu zgodności z przepisami dotyczącymi pomocy państwa, jak i warunki horyzontalne. Równolegle Hiszpania będzie musiała w pełni respektować swoje zobowiązania i obowiązki wynikające z EDP oraz zaleceń dotyczących przeciwdziałania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej wydanych w ramach europejskiego semestru.
(10)
Wzmocnienie długoterminowej odporności hiszpańskiego sektora bankowego ma podstawowe znaczenie dla utrzymania stabilności finansowej Hiszpanii oraz ograniczenia rozprzestrzeniania się napięć finansowych na inne gospodarki w strefie euro, a zatem dla uniknięcia negatywnego wpływu na właściwe funkcjonowanie gospodarki oraz unii gospodarczej i walutowej. Znaczące środki podjęte dotychczas w celu rozwiązania tych problemów nie były w pełni wystarczające. W związku z tym konieczne są dalsze środki. W szczególności Hiszpania powinna wdrożyć dodatkowe konkretne środki celem skutecznego rozwiązania kwestii aktywów stanowiących pozostałości po kryzysie, przywrócenia finansowania opartego na zasadach rynkowych, ograniczenia zależności banków od wsparcia płynności udzielanego przez bank centralny oraz wzmocnienia mechanizmów identyfikacji ryzyka i zarządzania w sytuacjach kryzysowych.
(11)
W ramach tej ogólnej strategii kluczowe jest rozwiązanie kwestii aktywów stanowiących pozostałości po kryzysie poprzez wprowadzenie wymogu wydzielenia problematycznych aktywów z bilansów banków, którym udzielono pomocy. Dotyczy to w szczególności kredytów związanych z rynkiem nieruchomości i aktywów przejętych przez banki w drodze postępowania egzekucyjnego. Takie wydzielenie aktywów pozwoliłoby na usunięcie pozostających jeszcze wątpliwości dotyczących jakości bilansów banków, umożliwiając im lepszą realizację ich zadań polegających na pośrednictwie finansowym.
(12)
Dodatkowo polepszenie w ten sposób przejrzystości bilansów banków może ułatwić uporządkowane zmniejszanie ekspozycji banków wobec sektora nieruchomości, przywrócenie finansowania opartego na zasadach rynkowych oraz ograniczenie zależności banków od wsparcia płynności udzielanego przez bank centralny.
(13)
Zapewnienie solidnych ram dla hiszpańskiego sektora bankowego wymaga polepszenia mechanizmów identyfikacji ryzyka i zarządzania w sytuacjach kryzysowych. Skuteczna strategia powinna obejmować zmiany ukierunkowane na wzmocnienie ram regulacyjnych i nadzorczych, z uwzględnieniem doświadczeń płynących z kryzysu finansowego. Dodatkowo należy wzmocnić zasady ładu korporacyjnego zgodnie z najlepszymi praktykami międzynarodowymi,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
1. Komisja, w porozumieniu z EBC, EUNB i MFW, uzgodniła z władzami Hiszpanii szczególne warunki polityki dla sektora finansowego związane z pomocą finansową. Warunki te zostały określone w protokole ustaleń, który zostanie podpisany przez Komisję i władze Hiszpanii. Szczegółowe warunki finansowe zostają określone w umowie pomocy finansowej.
Hiszpania przeprowadza odpowiednie dokapitalizowanie i gruntowną restrukturyzację swojego systemu bankowego. W tym celu - koordynując swoje działania z Komisją i w porozumieniu z EBC - Hiszpania opracowuje strategię dotyczącą przyszłej struktury, sposobu funkcjonowania i rentowności hiszpańskich banków, w której określi, w jaki sposób zapewnić ich zdolność do funkcjonowania bez dalszej pomocy państwa. Strategia ta zostanie jeszcze doprecyzowana w protokole ustaleń, w którym warunki polityczne zapisane w niniejszej decyzji zostaną rozwinięte.
2. Kluczowymi elementami tej strategii są restrukturyzacja słabych segmentów hiszpańskiego sektora bankowego oraz wzmocnienie ram regulacyjnych i nadzorczych dla sektora bankowego.
3. Restrukturyzacja słabych segmentów hiszpańskiego sektora bankowego opiera się na następujących trzech działaniach:
a)
określenie potrzeb kapitałowych poszczególnych banków poprzez kompleksowy przegląd jakości aktywów sektora bankowego oraz przeprowadzenie, w oparciu o ten przegląd jakości aktywów, testu warunków skrajnych dla każdego banku z osobna. Na podstawie wyników testów warunków skrajnych banki potrzebujące zastrzyku kapitałowego zostaną podzielone na trzy grupy. Każda z nich będzie musiała przedstawić plany restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, a także wszystkie uzupełniające i kolejne środki, zgodnie z zapisami protokołu ustaleń;
b)
dokapitalizowanie, restrukturyzacja lub likwidacja w uporządkowany sposób słabych banków w oparciu o plany wyeliminowania ewentualnych niedoborów kapitału zidentyfikowanych w testach warunków skrajnych. Plany te będą opierać się na zasadach rentowności, minimalizacji kosztów dla podatników (podział obciążeń) i zmniejszenia zakłóceń konkurencji. W tym celu Hiszpania przyjmie przepisy mające na celu: (i) umożliwienie przeprowadzenia działań związanych z zobowiązaniami podporządkowanymi, w tym obowiązkowe formy podziału obciążeń; oraz (ii) aktualizację ram uporządkowanej likwidacji banków w celu uwzględnienia w tych ramach stosownych uprawnień w zakresie uporządkowanej likwidacji dla FROB i bankowego funduszu gwarancyjnego (DGF), oraz z uwzględnieniem unijnego wniosku regulacyjnego w sprawie zarządzania w sytuacjach kryzysowych oraz uporządkowanej likwidacji banków, łącznie ze specjalnymi narzędziami służącymi uporządkowanej likwidacji nierentownych banków;
c)
wydzielenie aktywów w bankach otrzymujących wsparcie publiczne w ramach ich wysiłków w zakresie dokapitalizowania oraz przeniesienie tych aktywów o obniżonej jakości do zewnętrznej spółki zarządzającej aktywami, po to aby zrealizować ich wartość długoterminową. Hiszpania - w ścisłym porozumieniu z Komisją, EBC i EUNB oraz przy wsparciu technicznym ze strony MFW - przygotuje kompleksowe ramy ustawodawcze dotyczące ustanowienia i funkcjonowania spółki zarządzającej aktywami, tak aby uzyskała ona pełną zdolność do działania do listopada 2012 roku.
4. W celu zapewnienia solidnych ram dla sektora bankowego Hiszpania wzmacnia również ramy regulacyjne i nadzorcze, a także wzmacnia zarządzanie. Strategia i warunki, które kompleksowo określono w protokole ustaleń, obejmują między innymi następujące środki:
a)
zobowiązanie hiszpańskich instytucji kredytowych do podniesienia poziomu ich współczynnika kapitału podstawowego Tier I do co najmniej 9 %, zgodnie z definicją kapitału określoną przez EUNB w działaniu dotyczącym dokapitalizowania;
b)
zobowiązanie hiszpańskich instytucji kredytowych, począwszy od dnia 1 stycznia 2013 r., do stosowania definicji kapitału ustanowionej w rozporządzeniu w sprawie wymogów kapitałowych;
c)
ponowna ocena ram prawnych dotyczących tworzenia rezerw z tytułu strat związanych z udzielonymi kredytami. W szczególności w oparciu o doświadczenia wyniesione z kryzysu finansowego władze hiszpańskie przedkładają propozycje zmian stałych ram dotyczących rezerw z tytułu strat związanych z udzielonymi kredytami, biorąc pod uwagę środki tymczasowe wprowadzone w ostatnich miesiącach, jak również unijne ramy dotyczące rachunkowości;
d)
dalsze wzmocnienie niezależności operacyjnej Banco de España; zgodnie z międzynarodowymi zaleceniami i standardami uprawnienia Ministerstwa Gospodarki do nakładania sankcji i wydawania zezwoleń w odniesieniu do sektora bankowego zostają przekazane Banco de España;
e)
dalsze udoskonalenie procedur nadzoru Banco de España w oparciu o wyniki audytu wewnętrznego;
f)
przegląd zasad zarządzania agencjami stanowiącymi elementy sieci zabezpieczenia finansowego (FROB i DGF) w celu uniknięcia ewentualnych konfliktów interesów;
g)
wzmocnienie zasad zarządzania sektorem kas oszczędnościowych i banków będących własnością kas oszczędnościowych;
h)
zmiana przepisów z zakresu ochrony konsumentów i przepisów dotyczących papierów wartościowych, aby ograniczyć sprzedaż przez banki podporządkowanych instrumentów dłużnych (lub instrumentów nieobjętych DGF) niekwalifikującym się klientom detalicznym, oraz wzmocnienie monitorowania przez odpowiednie organy przestrzegania przepisów;
i)
podjęcie kroków służących zminimalizowaniu kosztów restrukturyzacji banków dla podatników. Po przypisaniu strat właścicielom udziałów władze Hiszpanii zobowiążą posiadaczy kapitału hybrydowego i posiadaczy długu podporządkowanego w bankach otrzymujących kapitał publiczny do podjęcia środków służących podziałowi obciążeń;
j)
zobowiązanie się do ograniczenia poziomów wynagrodzeń dla członków rad wykonawczych i rad nadzorczych wszystkich banków otrzymujących pomoc państwa;
k)
udoskonalenie publicznego rejestru kredytowego.
5. Władze będą przekazywać Komisji, EBC, EUNB i MFW - przy zachowaniu rygorystycznych warunków poufności - dane niezbędne do monitorowania sektora bankowego.
6. W regularnych odstępach czasu, tj. co kwartał, Komisja, w porozumieniu z EBC i EUNB, będzie weryfikować poprzez misje i regularne sprawozdania władz Hiszpanii, czy związane z pomocą finansową warunki dotyczące polityki są spełniane. Regularnie monitorowane będą działania FROB podejmowane w kontekście programu.
Artykuł 2
Niniejsza decyzja skierowana jest do Królestwa Hiszpanii.
Sporządzono w Brukseli dnia 23 lipca 2012 r.