ROZHODNUTÍ KOMISE
ze dne 24. srpna 2012
o změně přílohy I nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 715/2009 o podmínkách přístupu k plynárenským přepravním soustavám
(Text s významem pro EHP)
(2012/490/EU)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 715/2009 ze dne 13. července 2009 o podmínkách přístupu k plynárenským přepravním soustavám a o zrušení nařízení (ES) č. 1775/2005 (1), a zejména na čl. 23 odst. 2 uvedeného nařízení,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Nařízení (ES) č. 715/2009 stanoví nediskriminační pravidla pro podmínky přístupu k plynárenským přepravním soustavám, aby bylo zajištěno řádné fungování vnitřního trhu se zemním plynem. Protože duplicita plynárenských přepravních soustav není ve většině případů ani ekonomická, ani efektivní, podporuje se hospodářská soutěž na trzích se zemním plynem prostřednictvím přístupu třetích osob, čímž se infrastruktura transparentním a nediskriminačním způsobem otvírá všem dodavatelům. Častý výskyt smluvního překročení kapacity, kdy uživatelé sítě nemohou získat přístup do plynárenských přenosových soustav navzdory fyzicky dostupné kapacitě, je překážkou na cestě k dokončení vnitřního trhu s energií.
(2)
V praxi se ukázalo, že přes uplatňování některých zásad řízení překročení kapacity, jako je např. poskytnutí přerušitelné kapacity podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 1775/2005 ze dne 28. září 2005 o podmínkách přístupu k plynárenským přepravním soustavám (2) a nařízení (ES) č. 715/2009, smluvní překročení kapacity v plynárenských přepravních soustavách Unie zůstává překážkou rozvoje řádně fungujícího vnitřního trhu se zemním plynem. Proto je třeba pozměnit rámcové pokyny týkající se uplatňování postupů řízení překročení kapacity v případě smluvního překročení kapacity. V souladu s čl. 23 odst. 3 nařízení (ES) č. 715/2009 by navrhované rámcové pokyny měly odrážet rozdíly mezi vnitrostátními plynárenskými soustavami a mohou stanovit minimální požadavky, jež je třeba splnit pro dosažení nediskriminačních a transparentních podmínek přístupu k soustavě s ohledem na postupy pro řízení překročení kapacity.
(3)
Postupy pro řízení překročení kapacity by se měly používat v případě smluvního překročení kapacity a mají tyto případy řešit opětovným uvedením nevyužité kapacity na trh, kde bude znovu rozdělena v rámci běžných postupů přidělování kapacity.
(4)
Pokud v propojovacím bodě často dochází k fyzickému překročení kapacity, postupy pro řízení překročení kapacity často situaci nemusí vyřešit. V takových případech by se mělo prozkoumat řešení s ohledem na síťové plánování a investice.
(5)
V souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 713/2009 (3) by Agentura pro spolupráci energetických regulačních orgánů (dále jen „agentura“) měla sledovat a analyzovat provádění uvedených rámcových pokynů. Je nezbytné, aby provozovatelé přepravních soustav zveřejňovali informace nezbytné k zjišťování výskytu smluvního překročení kapacity ve formátu, s nímž lze pracovat.
(6)
Podle článku 24 nařízení (ES) č. 715/2009 mají národní regulační orgány za úkol zajistit soulad s uvedenými rámcovými pokyny.
(7)
Pro účely zajištění co nejúčinnějšího uplatňování postupů pro řízení překročení kapacity ve všech propojovacích bodech s cílem maximalizovat dostupnou kapacitu všech sousedních soustav vstupu/výstupu je velmi důležité, aby národní regulační orgány a provozovatelé přepravních soustav z různých členských států i v rámci jednotlivých členských států mezi sebou vzájemně úzce spolupracovali. Především národní regulační orgány a provozovatelé přepravních soustav by měli brát v úvahu osvědčené postupy a usilovat o harmonizaci procesů pro provádění uvedených rámcových pokynů. Agentura a národní regulační orgány by měly činností v souladu s článkem 7 nařízení (ES) č. 713/2009 zajistit, aby byly v Unii na příslušných vstupních a výstupních bodech prováděny nejefektivnější postupy pro řízení překročení kapacity.
(8)
Jelikož provozovatelé přepravních soustav disponují podrobnými údaji o fyzickém využití soustavy a mají možnost nejlépe posoudit budoucí toky, je vhodné, aby určili, jak velkou dodatečnou kapacitu je třeba zpřístupnit nad rámec vypočítané technické kapacity. Tím, že s ohledem na scénář toků a smluvní kapacity nabídnou vyšší pevnou kapacitu, než je technicky dostupná, nesou provozovatelé přepravních soustav riziko a měli by být náležitě odměněni. Pro účely určení výnosů provozovatelů přepravních soustav by však taková dodatečná kapacita měla být přidělena, pouze pokud již byla přidělena veškerá další kapacita, včetně kapacity vzniklé po uplatnění jiných postupů pro řízení překročení kapacity. Provozovatelé přepravních soustav by měli při stanovení technické kapacity úzce spolupracovat. V zájmu vyřešení potenciální situace fyzického překročení kapacity by měli provozovatelé přepravních soustav uplatnit nákladově nejefektivnější opatření, včetně buď zpětného odkupu kapacity, anebo přijetí jiných technických nebo obchodních opatření.
(9)
Nařízení (ES) č. 715/2009 by proto mělo být odpovídajícím způsobem změněno.
(10)
Opatření stanovená tímto rozhodnutím jsou v souladu se stanoviskem výboru zřízeného podle článku 51 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/73/ES (4),
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Příloha I nařízení (ES) č. 715/2009 se mění podle přílohy tohoto rozhodnutí.
Článek 2
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost dvacátým dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie.
V Bruselu dne 24. srpna 2012.
DECYZJA KOMISJI
z dnia 24 sierpnia 2012 r.
w sprawie zmiany załącznika I do rozporządzenia (WE) nr 715/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie warunków dostępu do sieci przesyłowych gazu ziemnego
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
(2012/490/UE)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 715/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie warunków dostępu do sieci przesyłowych gazu ziemnego i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1775/2005 (1), w szczególności jego art. 23 ust. 2,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Rozporządzeniem (WE) nr 715/2009 ustanowiono niedyskryminacyjne zasady określające warunki dostępu do systemów przesyłowych gazu ziemnego, tak aby zapewnić prawidłowe funkcjonowanie rynku wewnętrznego gazu. Ponieważ dublowanie systemów przesyłowych gazu ziemnego jest w większości przypadków nieekonomiczne i nieefektywne, konkurencję na rynkach gazu ziemnego stymuluje dostęp stron trzecich, w ramach którego otwiera się infrastrukturę dla wszystkich dostawców w przejrzysty i niedyskryminacyjny sposób. Częste występowanie ograniczeń kontraktowych, polegających na tym, że użytkownicy sieci nie mogą uzyskać dostępu do systemów przesyłowych, pomimo iż fizyczna zdolność jest dostępna, stanowi przeszkodę na drodze do realizacji wewnętrznego rynku energii.
(2)
Doświadczenia praktyczne pokazały, że pomimo zastosowania niektórych zasad zarządzania ograniczeniami, takich jak oferowanie zdolności przerywanych zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1775/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 września 2005 r. w sprawie warunków dostępu do sieci przesyłowych gazu ziemnego (2) i rozporządzeniem (WE) nr 715/2009, ograniczenia kontraktowe pozostają przeszkodą w unijnych sieciach przesyłowych gazu, utrudniającą rozwój dobrze funkcjonującego rynku wewnętrznego gazu. Dlatego należy zmienić wytyczne dotyczące stosowania procedur zarządzania ograniczeniami w wypadku ograniczeń kontraktowych. Zgodnie z art. 23 ust 3 rozporządzenia (WE) nr 715/2009 proponowane wytyczne powinny odzwierciedlać różnice między krajowymi systemami gazowymi i mogą ustanawiać minimalne wymagania, które należy spełnić w celu zapewnienia niedyskryminacyjnych i przejrzystych warunków dostępu do sieci odnośnie do procedur zarządzania ograniczeniami.
(3)
Procedury zarządzania ograniczeniami należy stosować w wypadku ograniczeń kontraktowych i mają one na celu rozładowanie takich sytuacji poprzez skierowanie niewykorzystanej zdolności z powrotem na rynek w celu ponownej alokacji w ramach zwykłych procedur alokacji.
(4)
W przypadku gdy w punkcie połączenia międzysystemowego często powstają ograniczenia fizyczne, procedury zarządzania ograniczeniami są bezużyteczne. W takich przypadkach rozwiązanie należy sprawdzić z perspektywy planowania sieci i inwestycji.
(5)
Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 713/2009 (3) Agencja ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki („Agencja”) powinna monitorować i analizować wdrażanie tych wytycznych. Jest rzeczą konieczną, aby operatorzy systemów przesyłowych publikowali informacje niezbędne do identyfikacji występowania ograniczeń kontraktowych za pomocą użytecznego formatu.
(6)
Zgodnie z art. 24 rozporządzenia (WE) nr 715/2009 krajowe organy regulacyjne zapewniają zgodność z tymi wytycznymi.
(7)
Aby zapewnić stosowanie procedur zarządzania ograniczeniami w jak najskuteczniejszy sposób we wszystkich punktach połączeń międzysystemowych oraz dążyć do maksymalizacji dostępnych zdolności we wszystkich sąsiadujących systemach wejścia-wyjścia, niezwykle ważne jest, aby krajowe organy regulacyjne i operatorzy systemów przesyłowych z różnych państw członkowskich i w obrębie poszczególnych państw członkowskich ściśle współpracowali ze sobą. Krajowe organy regulacyjne i operatorzy systemów przesyłowych powinni w szczególności mieć na uwadze najlepsze praktyki i dokładać starań w celu harmonizacji procedur zmierzających do realizacji tych wytycznych. Działając zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 713/2009, Agencja i krajowe organy regulacyjne powinny zapewnić wdrożenie w odpowiednich punktach wejścia i wyjścia w całej Unii skutecznych procedur zarządzania ograniczeniami.
(8)
Ponieważ operatorzy systemów przesyłowych posiadają szczegółowe informacje dotyczące fizycznego wykorzystania systemu oraz znajdują się w najlepszym położeniu, aby ocenić przyszłe przepływy, celowe jest, aby to oni określali ilość dodatkowej zdolności, jaką należy udostępnić oprócz obliczonej zdolności technicznej. Oferując zdolność ciągłą większą niż dostępna zdolność techniczna przy uwzględnieniu scenariuszy przepływu i zakontraktowanych zdolności, operatorzy systemów przesyłowych podejmują ryzyko, które powinno być odpowiednio wynagradzane. Na potrzeby określenia przychodów operatorów systemów przesyłowych taką dodatkową zdolność należy jednak przydzielać tylko w przypadku, gdy cała pozostała zdolność, w tym zdolność wynikająca ze stosowania innych procedur zarządzania ograniczeniami, została przydzielona. Operatorzy systemów przesyłowych powinni ściśle współpracować w celu wyznaczenia zdolności technicznych. W celu rozwiązania potencjalnych problemów polegających na powstaniu ograniczeń fizycznych operatorzy systemów przesyłowych powinni stosować środek najbardziej efektywny pod względem kosztów, z uwzględnieniem odkupienia zdolności lub podjęcia innych środków technicznych bądź komercyjnych.
(9)
Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (WE) nr 715/2009.
(10)
Środki przewidziane w niniejszej decyzji są zgodne z opinią komitetu ustanowionego na mocy art. 51 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE (4),
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
W załączniku I do rozporządzenia (WE) nr 715/2009 wprowadza się zmiany zgodnie z załącznikiem do niniejszej decyzji.
Artykuł 2
Niniejsza decyzja wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Sporządzono w Brukseli dnia 24 sierpnia 2012 r.